cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Уладар Пярсцёнкаў
Кніга
«Уладар Пярсцёнкаў» перакладзены на беларускую мову Дзмітрыем Магілёўцавым і Крысцінай Курчанковай у 2008-2009 гг.
Гісторыя стварэння
Першапачаткова Толкін не збіраўся пісаць працяг да «Хобіта» (раман «Уладар Пярсцёнкаў» фактычна з'яўляецца такім працягам). Аднак 15 лістапада 1937 падчас абеду са Стэнлі Анвінам, уладальнікам выдавецтва, якое апублікавала «Хобіта», Толкін атрымаў прапанову прадставіць для разгляду іншыя творы. Рэцэнзент выдавецтва адхіліў дасланы «Сільмарыліян», хоць адазваўся аб ім станоўча. Падбадзёраны гэтым Толкін пачаў пісаць працяг «Хобіта» і ўжо 16 снежня 1937 ў лісце да выдаўца паведаміў аб першай главе новай кнігі.
Мэтай Толкіна было стварыць англійскі эпас. Толкін быў оксфардскім філолагам, добра знаёмым з сярэдневяковымі міфамі Паўночнай Еўропы, такімі як «Сага аб Хервер», «Сага аб Вельсунгах», «Беавульф», а таксама з іншымі старажытнаскандынаўскімі, старажытнаанглійскімі і сярэдневяковымі англійскімі тэкстамі. «Уладар Пярсцёнкаў» быў натхнёны і іншымі літаратурнымі крыніцамі, напрыклад, легендамі Артураўскага цыкла і карэла-фінскім эпасам "Калевала». На думку Толкіна, англасаксам востра не хапала эпасу падобных маштабаў, артураўскі міф ён лічыў несправядлівай заменай з-за яго відавочных кельцкіх, а не англасаксонскіх каранёў.
Стварэнне англійскага эпасу часта абмяркоўвалася на сустрэчах Толкіна з Інклінгамі (літаратурная дыскусійная група ў Оксфардскім універсітэце, на штотыднёвых сустрэчах гэтай групы абмяркоўваліся ісландскія міфы і ўласныя неапублікаваныя складанні). Толкін пагадзіўся з адным з членаў гэтай групы, Клайвам Льюсам, што ў адсутнасць англійскага эпасу неабходна яго стварыць самім.
Паралельна з гэтымі дыскусіямі ў снежні 1937 Толкін пачаў «новага Хобіта». Пасля некалькіх няўдалых спробаў гісторыя пачала набіраць абароты, з простага працягу «Хобіта» ператварыўшыся хутчэй у працяг неапублікаванага «Сільмарыліяна». Задума першай главы ўзнік адразу ў гатовым выглядзе, хоць прычыны знікнення Більба, ідэя пра важнасць Пярсцёнка Усеўладдзя і назва рамана праясніліся толькі да вясны 1938. Спачатку Толкін хацеў напісаць яшчэ адзін апавяданне, у якім Більба, патраціўшы ўсе свае скарбы, кінуўся ў новыя прыгоды, але, успомніўшы пярсцёнак і яго сілу, вырашыў замест гэтага напісаць пра яго. Спачатку галоўным героем быў Більба, але потым аўтар вырашыў, што гісторыя занадта сур'ёзная для такога камічнага і вясёлага персанажа. Толкін разглядаў магчымасць адправіць у падарожжа сына Більба, але ўзнікалі пытанні: дзе была яго жонка? Як Більба адпусціў сына ў гэтак небяспечнае падарожжа? У выніку Толкін вырашыў працягнуць традыцыю старажытнагрэчаскіх легенд, у якіх артэфакт, які валодае магічнай сілай, атрымлівае пляменнік галоўнага героя. Так паўстаў хобіт Фрода Торбінс. З'яўляючыся перфекцыяністам, Толкін пісаў павольна. Яго літаратурная праца часта перарывалася акадэмічнымі абавязкамі, у прыватнасці, Толкін павінен быў экзаменаваць студэнтаў (нават першая фраза «Хобіта» - «In a hole in the ground there lived a Hobbit» - была напісана на чыстай старонцы экзаменацыйнай працы аднаго са студэнтаў). На працягу большай часткі 1943 Толкін не працаваў над тэкстам, але працягнуў працу ў красавіку 1944. Раздзелы з рамана Толкін пасылаў свайму сыну Крыстаферу, які служыў у Афрыцы ў англійскіх ВПС, і Клайв Льюсу. У 1948 у гісторыя была завершана, але да 1949 працягвалася рэдагаванне ранніх частак «Уладара Пярсцёнкаў».
Першая кніга
Падзеі першай кнігі развіваюцца ў III эпосе па года-злічэнню Міжзем'я — света, у якім адбываецца большасць гісторый Дж. Р. Р. Толкіна. Пярсцёнак Усяўладдзя, які лічыўся згубленым на працягу двух тысяч гадоў, быў знойдзены ў Шыры — краіне «малога» народа — Хобітаў. Дзядзя Фрода Бэгінса, Більба, аддаў яму Пярсцёнак перад уходам у падарожжа. Сямнаццаць гадоў, пасля гэтага, Пярсцёнак ляжаў без справы. Але Горлум, папярэдні ўладальнік Пярсцёнка выдаў Хобітаў. Дзевяць Назгулаў — дапаможнікаў Саўрана — цёмнага ўладара, які і выкаваў Пярсцёнак, выйшла на пошукі Фрода, які ўжо адправіўся ў Рывендэл, горад Эльфаў, каб там схаваць Пярсцёнак. Хобіты знайшлі сабе ў дапамогу Арагорна — нязбыўшагася караля Гондара. Назгулы напалі на чатырох Хобітаў, якія і выконвалі гэту місію, і ранілі насіцеля Пярсцёнка, Фрода. Гларфіндэйл — эльф з Рывендэла прыбыў на дапамогу, і адвёз хобіта ў Рывендэл. Назгулаў на пераправе праз раку накрыла хваля, і на час усе звесткі аб іх існаванні, зніклі…
Другая кніга
… Фрода прачнуўся цэлым і непашкоджаным, акрамя невялікай раны на плячы, ад удару Моргульскім мячом, мячом Караля-чараўніка — галоўнага Назгула. Ён думаў, што падарожжа закончана, і можна вяртацца дахаты. Але на сходзе ў Элранда — галоўнага эльфа ў Рывендэле, было вырашана, што Пярсцёнак нельга пакідаць там, а трэба знішчыць у вулкане Арадруін, дзе ён і быў выкаваны. Новая місія ўскладзена на плечы Фрода, якому выбраны спадарожнікі: Хобіты — Сэм, Мэры і Піпін; адзін гном — Гімлі; адзін эльф — Легалас; два чалавекі — Арагорн і Борамір; і Мая, які ўвесь час ім дапамагаў — Гэндальф Шэры. Па дарозе, ім трэба было прайсці праз гару Карадрас, але Саруман Белы — Мая, здрадзіўшы дабру, не прапусціў Брацтва. Ім трэба было прайсці праз копі Морыі, старажытныя шахты Гномаў, але на Брацтва напалі гобліны, і галоўнае, Балрог — старажытная вогненая «пачвара». Балрог падае ў пропасць, і цягне за сабой Гэндальфа. У Брацтве Пярсцёнка застаецца восем членаў. Яны прыходзяць у яшчэ адно пасяленне эльфаў, Латлорыэн (скарочана Лорыэн), дзе іх сустракае Галадрыэль. Далей Брацтва адпраўляецца на лодках па Андуіну (Вялікай Рацэ). У адзін дзень, на іх з берагу нападаюць гобліны, і зверху даносіцца крык Назгула. Брацтва адбіваецца, і прыпыняецца на заходнім беразе, каб пранесці лодкі па берагу, праз вадаспад Рэрас. Але Саруманавы ўрук-хаі (оркі) Ізенгарда нападаюць у саюзе з Мордарскімі, Саўранаўскімі гоблінамі на Брацтва, і Фрода з Сэмам уцякаюць, пераплываючы на ўсходні бераг…
Трэцяя кніга
… Бораміра забіваюць. Мэры і Піпіна крадуць урук-хаі і нясуць у Ізенгард. А Арагорн, Легалас і Гімлі адпраўляюцца на дапамогу ўкрадзеным хобіты. Брацтва Пярсцёнка распалася… Арагорн, Легалас і Гімлі бягуць па землям Рохана даганяючы оркаў. Толькі дзякуючы добраму зроку Легаласа (бо ён эльф) яны яшчэ могуць не губляць надзею на тое, што дагоняць варожы атрад. Але вось аднойчы яны сустрэлі Роханскую армію Эамера, які ім расказвае аб нападзенні на урук-хаяў мінулай ноччу… Арагорн з сябрамі губляе ўсялякую надзею на тое, што пры гэтай бітве Мэры і Піпін выжылі… Яны прыходзяць на тое месца, дзе ўжо ўскладзены курган — вогнішча з трупаў оркаў. Але Арагорн — следапыт, ён знаходзіць сляды хобітаў і ў хуткім часе высвятляецца, што хобіты ўцяклі ў лес Фангорн. Там зайшоўшы ў сярэдзіну яны сустракаюць Гэндальфа! Ён жывы, толькі цяпер ён не Шэры, а Белы. У гэты час Мэры з Піпінам сустракаюць у лесе галоўнага энта Дрэвабарода, і ўстрайваюць сход энтаў — Энт-мут, на якім праз некалькі дзён вырашаецца атакаваць Ізенгард. У гэты ж момант з Ізенгарда выпраўляецца дзесяці-тысячная армія урук-хаяў і асадных машын на Хельмаву Падзь, дзе ў дадзены момант укрыліся арміі Рохана, а таксама кароль Тэадэн з Арагорнам, Легаласам і Гімлі. Яны бы не перамаглі, калі б Гэндальф не прывёў яшчэ адну армію Рохана — Аркенбранда. Хуорны — зацвярдзелыя дрэвы з Фангорна, дабіваюць астаткі урук-хаяў… Гэндальф з сябрамі адпраўляюцца на разваліны Ізенгарда, каб паразмаўляць са здраднікам Саруманам Белым…
Чацвёртая кніга
… У гэты час Фрода з Сэмам ідуць з Пярсцёнкам па каменным пагоркам Эмін Майла, дзе сустракаюць Горлума — істоту, якая калісьці была хобітам, але потым знайшоўшы Пярсцёнак пражыла пяць сот гадоў і пераўтварылася ў пачвару. Менавіта дзядзя Фрода — Більба Бэгінс у свой час адабраў Пярсцёнак у Горлума. Фрода бярэ яго сабе ў праваднікі, бо Горлум (па іншаму Смеагорл) ведае дарогу да Чорных варотаў — галоўнага і амаль адзінага ўваходу на землі Мордара з Захаду і Поўначы. Але на месцы высвятляецца, што прайсці там не атрымаецца. Тады Горлум вядзе Фрода з Сэмам праз Ітыліэн да перавалу праз горы Кірыт Унгал. Па дарозе яны сустракаюць Фараміра — военачальніка следапытаў Гондара. Спачатку хобітаў з Горлумам прымаюць за шпіёнаў, але потым яны становяцца лепшымі сябрамі. Фарамір адпускае іх у дарогу на Мінас Моргул, ведаючы, што яго бацька Дэнетар (намеснік трона Гондара) будзе не задаволены такой аддачай моцнай зброі — Пярсцёнка, «глупым» хобітам. Фрода, Сэм і Горлум прыходзяць да перавала, і ў пячоры сустракаюць вялікую павучыху Шэлаб, старую знаёмую Горлума. Горлум уцякае, а Фроду раніць Шэлаб, і Сэм Гэмджы думае, што той памёр. Фрода забіраюць оркі ў Кірыт Унгал, і Сэм ідзе за імі…
Пятая кніга
… Гэндальф і Піпін прыязджаюць у Мінас Тырыт — сталіцу Гондара. Піпін становіцца ахоўнікам Белай Вежы пад кіраўніцтвам Дэнетара. Дэнетар не хоча прасіць дапамогі ў Тэадэна, бо з ім верагодна пойдзе і Арагорн — законны правіцель Гондара, але Гэндальф супраць яго волі вызывае праз сігнальныя вагні Рохан. Тэадэн збірае свае арміі, а Арагорн, Легалас і Гімлі ідуць праз шляхі мёртвых — праз горы, дзе жывуць мёртвыя абяццаўшыя мінуламу каралю Гондара прыйсці ў патрэбны час на дапамогу, але не здзейсніўшыя сваё абяццане. Яны ідуць за Арагорнам у надзеі на тое, што ён іх вызваліць з гэтага свету. Яны захопліваюць порт, забраны піратамі, і збіраюць з гэтых зямель Гондарскую армію. У гэты час на Пеленорскім полі пачынаецца бітва за Мінас Тырыт. Пры трагічных абставінах памірае Дэнетар. Фараміра раняць стрэламі. Армія Рохана прыходзіць у момант: Тэадэн рухае свае войскі наперад, але тут прыходзяць Харадрымы з мумакіламі. Усе губляюць надзею. Але ў гэты час прыплываюць караблі піратаў: усе чакаюць папаўнення армій Мордара, але ўзамен адтуль выходзіць Арагорн з новымі Гондарцамі. Эовін (не без дапамогі Мэры) забівае галоўнага Назгула Караля-чарадзея. Бітва выйграна. У Мінас Тырыце збіраюць сход, аб нападзенні на Чорныя вароты, каб звярнуць на сябе ўвагу Саўрана, і даць шанц Фрода дайсці да Арадруіна…
Шостая кніга
… Сэм пранікае ў Кірыт Унгал за Фрода, якога туды нясуць оркі. Там оркі не падзялілі рэчы Фрода, і такім чынам практычна ўсіх пазабівалі. Цяжкім чынам Сэм адбівае Фрода, які як высветлілася быў жывы. Яны працягваюць сваё падарожжа ў кірунку Арадруіна. Ім даводзіцца пераапранцца ў адзёжу оркаў, каб іх не спаймалі. У адным месцы ім даводзіцца прайсці некаторы шлях круком разам з адным атрадам оркаў. Ім шанцавала выбіцца са строя. Пярсцёнак станавіўся ўсё цяжэй і цяжэй, і ў хуткім часе Фрода не можа ісці сам. Сэм яму дапамагае, і вось яны ўжо амаль дабраліся да вогненнай шчыліны. Там яны сустракаюць Горлума! Горлум стараецца адабраць у іх Пярсцёнак. У гэты час ля Чорных варотаў пачынаецца апошняя бітва за Міжзем’е. Шанцаў на перамогу даволі мала. Супраць застаўшыхся Назгулаў б'юцца Арлы (галоўны з іх Гваіхір)… Горлум нападае на Фрода, і Фрода апранае Пярсцёнак. Саўран тут жа пасылае сваіх слугаў да гары. Горлум адкусвае палец з Пярсцёнкам, і ад радасці таго, чаго ён чакаў ужо каля васьмідзесяці гадоў ён падае з абрыва прама ў лаву! Пярсцёнак знішчаны! Барад-дур — замак Саўрана разбураецца, усе арміі Мордара разбягаюцца… На Кармаленскім полі адзначаюць перамогу. Гэндальф з арламі выратоўвае хобітаў з вывяргаючагася вулкана, якія цяпер сталі героямі Міжзем'я. Арагорна карануюць каралём Гондара, і з цягам часу Фрода, Сэм, Мэры і Піпін вяртаюцца дадому ў Шыр. Як высветлілася, Сарумана Белага выпусцілі з Ізенгарда, і ён цяпер стаў наводзіць свае парадкі ў краіне хобітаў! Але не дарэмна чацвёрка вядомых па ўсяму Міжзем'ю хобітаў прайшла папярэднія выпрабаванні. Яны з лёгкасцю справіліся. Сарумана забівае яго асабісты слуга Грыма (які раней быў слугой Тэадэна). Такім чынам у Шыры ўсталёўваецца мір, і ў хуткім часе Фрода з Більба паплылі за мора з Шэрай гавані ў Валінар.
Вытокі творчасці
Вытокі творчасці Толкіна бяруцца са Скандынаўскай міфалогіі.
Фільм
Экранізацыю зняў Пітэр Джэксан, даволі моцна змяніўшы сцэнарый і сюжэт. У 2001 — «Брацтва пярсцёнка»; 2002 — «Дзве вежы»; 2003 — «Вяртанне караля».
Дарвін (востраў)
Дарвін — адзін з астравоў Галапагоскага архіпелага, размешчаны на поўначы. Маленькі, незаселены востраў з плошчай ледзь звыш аднаго км ² атрымаў сваю назву ў гонар знакамітага брытанскага натураліста Чарльза Дарвіна. На востраве жывуць шматлікія цюлені, марскія ігуаны, марскія чарапахі, а таксама разнастайныя віды птушак.
Уладар Пярсцёнкаў
«Брацтва Пярсцёнка»
Адрозненні фільмаў ад кнігі даволі вялікія (хаця ўсе імёны і факты захаваліся нязменнымі), таму што каб зняць усю кнігу ў дакладнасцях, агульная даўжыня фільма складала бы не 9 (12 — рэжысёрская версія) гадзін, а ў шмат разоў больш. Гэта верагодна быў бы серыял.
Петр Нечас
Петр Нечас (Petr Nečas; нар., Угерске-Градзішцэ, Чэхаславакія) — чэшскі палітык, кіраўнік Грамадзянская дэмакратычнай партыі, з 28 чэрвеня 2010 года — прэм'ер-міністр Чэхіі.
Уладар Пярсцёнкаў
«Брацтва Пярсцёнка»
Такім чынам у Першым фільме, Пітэр Джэксан прыняў шмат момантаў з пачатку кнігі і іншых месцаў: Паход у Заскоч'е, Фрэдагар Пузікс, фермер Мэгат, Стары лес, Том Бамбадзіл, сполахі на небе (над Аман Сулам), Гларфіндэйл, ваўкі каля варотаў Морыі, паход да Лорыэна і інш. Таксама ён змяніў канцоўку фільма, узяўшы за канец, пачатак Трэцяй кнігі — забойства Бораміра…
Петр Нечас
Скончыў Масарыкаў універсітэт у Брно, па прафесіі — фізік. У 1996 годзе абраны ў парламент ад ГДП, у 2006-09 быў віцэ-прэм'ерам, а таксама міністрам працы і сацыяльнай бяспекі. У красавіку 2010 года стаў новым кіраўніком ГДП. На парламенцкіх выбарах 28-29 мая (траўня) ГДП атрымала 53 месцы ў парламенце з 200. 4 чэрвеня прэзідэнт Чэхіі Вацлаў Клаўс даверыў Нечасу сфарміраваць новы кааліцыйны ўрад краіны, што дае Нечасу магчымасць стаць прэм'ер-міністрам краіны пры ўмове згоды з гэтым іншых удзельнікаў патэнцыяльнай кааліцыі — партый TOP 09 (Традыцыя. Адказнасць. Росквіт. 09) і «Грамадскія справы».
Уладар Пярсцёнкаў
«Дзве вежы»
… Тут былі прыняты наступныя рэчы: прывядзенне ў Хельмаву Падзь восйскаў Аркенбранда, не выгнанне Эамера, Хуорны, размова з Саруманам (голас Сарумана) і інш. Таксама, Фарамір не так моцна спакушаўся забраць Пярсцёнак, і фільм на гэты раз заканчваецца наадварот, калі яшчэ Фрода не дайшоў і блізка да пячораў Шэлаб…
Камп'ютарныя гульні
Існуе шмат камп'ютарных гульняў па Уладару Пярсцёнкаў:
Лявыкіна
Лявыкіна (Левы́кино) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дабромінскага сельскага паселішча.
Пацунай (Ігналінскі раён)
Пацу́най (Pociūnai), традыцыйная беларуская назва — Пацюны  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Рымшэўскай сянюніі. Размешчана за 5 км ад Грышкішке. Насельніцтва 19 чал. (2001 г.).
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Відзы Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Шацькава
Шацькава (Шатьково) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Леанідаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
NGC 4755
NGC 4755 (вядома пад назвамі Шкатулка, Шкатулка з каштоўнасцямі, κ Паўднёвага Крыжа, іншыя абазначэнні — OCL 892, ESO 131-SC16) — рассеянае скопішча ў сузор’і Паўднёвы Крыж, размешчана каля зоркі Бекрукс. Лічыцца адным з найпрыгажэйшых аб’ектаў Паўднёвага неба.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Тэафіла Стывенсан
Тэафіла Стывенсан Лоўрэнс (Teófilo Stevenson Lawrence; года, Пуэрта-Падрэ, Лас-Тунас, Куба) — кубінскі баксёр-аматар, шматразовы алімпійскі чэмпіён і чэмпіён свету сярод аматараў. Адзін з трох трохразовых алімпійскіх чэмпіёнаў па боксе (акрамя яго — венгр Ласла Пап і кубінец Фелікс Савон).
Асувец (Куяўска-Паморскае ваяводства)
Асувец (Osówiec) — вёска ў Польшчы. Уваходзіць у склад Быдгашчскага павета Куяўска-Паморскага ваяводства. Насельніцтва 1283 чалавек. У 1950–1998 гадах уваходзіла ў Быдгашчскае ваяводства.
Мантабан
Мантабан (Montauban, Montalban) — галоўны горад французскага дэпартамента Тарн і Гарона, размешчаны ля зліцця рэк Тарн і Тэку, за 50 км на поўнач ад Тулузы. Насельніцтва — 54 421 жыхар (2004). Мантабан заснаваны ў 1144 годзе графам Альфонсам Іарданам Тулузскім і атрымаў сваю назву ад найбліжэйшай «белай гары» (Mons Albanus).
Стары Ольса
«Стары́ О́льса» — беларускі гурт сярэдневяковай музыкі. Заснаваны ў 1999 годзе Змітром Сасноўскім.
Назва гурта паходзіць ад ракі Ольса ў заходняй Магілёўшчыне. Акрамя правядзення ўласных сольных тэатралізаваных канцэртаў, гурт актыўна выступае на фестывалях сярэднявечнай культуры, рыцарскіх турнірах і фальклорных фестывалях.
У студзені 2018 года, калі гурт гастраляваў па ЗША, з гуртам звязалася музычная кіраўніца серыялу «Вікінгі» Мікаэла Сіманс, якая шукала інструментальную музыку, блізкую да перыяду серыялу, з лютнямі і шалмеямі, але без дудаў і гусляў. У выніку, кампазіцыя «Куранта» ў выкананні гурту гучыць у эпізодзе серыяла «Ледзяная панна» («The Ice Maiden»).
Мангістаўская вобласць
Утворана 20 сакавіка 1973 года з паўднёвай часткі Гур’еўскай вобласці. У 1988 годзе вобласць скасавана, адноўлена ў 1990 годзе пад імем Мангістаўскай.
Адміністрацыйны цэнтр — горад Актау.
Мангістаўская вобласць размешчана да ўсходу ад Каспійскага мора на плато Мангышлак (Мангистау), мяжуе на паўночным усходзе з Атыраўскай і Акцюбінскай абласцямі, на поўдні — з Туркменістанам і на ўсходзе — з Рэспублікай Каракалпакстан у складзе Узбекістана.
Мангістаўская вобласць — прамысловы рэгіён, тут здабываюць 25 % нафты Казахстана (амаль 20 млн тон), праходзіць нафтавод Актау — Жэтыбай — Узень.
Аўтачыгуначны вакзал (Салігорск)
Аўтачыгуначны вакзал — будынак на Прывакзальнай плошчы г. Салігорска. Пабудаваны ў 1987 годзе па праекце архітэктараў інстытута «Мінскграмадзянпраект» А. Цэйтліна і М. Сакалова. Замыкае перспектыву бульвара па вул. Ленінскага камсамола. Адносіцца да вакзальных будынкаў 1-га класа, разлічаны на 700—1500 пасажыраў.
Архітэктура
Прамавугольны ў плане 2-павярховы будынак. Складаецца з 2 зблакіраваных арганічна ўзаемазвязаных аб’ёмаў з інфармацыйнай вежай над імі — дамінантай кампазіцыі, якая надае будынку архітэктурную выразнасць. У архітэктурна-планіровачных адносінах вырашаны як адзіны комплекс з функцыянальным размяшчэннем зон абслугоўвання пасажыраў аўтобуснага і чыгуначнага транспарту на 1-м паверсе. Памяшканні для абслугоўвання пасажыраў агульныя для ўсяго комплексу (экспрэс-кафэ, медпункт, буфет, парыкмахерская, пакой маці і дзіцяці, аддзяленне сувязі, міліцыя, прасторныя касавыя вестыбюлі). На 2-м паверсе размешчаны экспрэс-кафэ, залы чакання, у паўпадвальным памяшканні — аўтаматычныя камеры для захоўвання багажу. Для аддзелкі памяшканняў выкарыстаны дэкаратыўная тынкоўка, абліцоўка керамічнай пліткай і інш. Звонку будынак абліцаваны пілаваным і колатым вапняком.
Сяргей Мікалаевіч Ліштван
Сяргей Мікалаевіч Ліштван (, Мінск) — беларускі спартсмен і трэнер (барацьба грэка-рымская), майстар спорту СССР міжнароднага класа, заслужаны майстар спорту Беларусі, сярэбраны прызёр XXVI Алімпійскіх гульняў (1996, Атланта), чэмпіён (1996, 1998, 2000), сярэбраны (2002, 2004) і бронзавы (1995) прызёр чэмпіянатаў Еўропы, чэмпіён СССР (1991)
Скончыў спартыўна-педагагічны факультэт спартыўных гульняў і адзінаборстваў БДУФК.
Кубак Беларусі па футболе 1992
Кубак Беларусі па футболе 1992 — першы розыгрыш суверэннага Кубка Беларусі. Першым пераможцам Кубка стаў футбольны клуб «Дынама» з Мінска, які ў фінале разграміў магілёўскі «Дняпро» з лікам 6:1.
1/32 фінала
На гэтай стадыі прынялі ўдзел 32 клубы:
Гульні прайшлі 6 мая 1992.
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матчу.
1/16 фінала
На гэтай стадыі прынялі ўдзел 32 клубы:
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матчу.
1/8 фінала
Гульні прайшлі 20 мая 1992.
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матчу.
Імбіракветныя
Імбіракве́тныя (Zingiberáles) — парадак аднадольных раслін. У сістэме класіфікацыі APG II уключаны ў групу камелініды.
Кубак Беларусі па футболе 1992
Чвэрцьфіналы
Гульні прайшлі 27 мая 1992.
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матчу.
Імбіракветныя
Прадстаўнікі парадку
Многія спецыі (, кардамон, куркума) — гэта плады, карані і іншыя часткі імбіракветных.
Кубак Беларусі па футболе 1992
Паўфіналы
Гульні прайшлі 3 чэрвеня 1992.
Імбіракветныя
Прадстаўнікі парадку
Сярод імбіракветных шмат дэкаратыўных раслін:, , , ,  — некаторыя з іх можна вырошчваць і як пакаёвыя расліны.
Кубак Беларусі па футболе 1992
Паўфіналы
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матчу.
Інтымак (Карагандзінская вобласць)
Інтымак — сяло ў Жанааркінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Сейфулінскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 26 км па поўнач ад раённага цэнтра, пасёлка Атасу. Код КАТА — 354463100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 886 чалавек (438 мужчын і 448 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 863 чалавекі (393 мужчыны і 470 жанчын).
Мар’іна (Дабрамінскае сельскае паселішча)
Мар’іна (Ма́рьино) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дабромінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Шавялева (Ельнінскі раён)
Шавялева (Шевелево) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Леанідаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Певераньё
Певеран'ё (Peveragno) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 5351 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 79 чал./км². Займае плошчу 68 км². Паштовы індэкс — 12016. Тэлефонны код — 0171.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Папаўка
Папаўка́ (Popovka) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Цвярачускай сянюніі. Размешчана за 2 км ад Цвярачуса. Насельніцтва 12 чал. (2001 г.).
Ласкар
Ласкар (Lascar Volcano) — андэзіта-дацытавы стратавулкан.
Знаходзіцца на поўначы Чылі ў вобласці Антафагаста, за 30 км на ўсход ад пустыні Атакама. Мае 6 кратараў. Буйное вывяржэнне вулкана адбылося ў 1993 годзе. Апошняе вывяржэнне пачалося 18 красавіка 2006 года і скончылася ў 2007 годзе.
Самае буйное вывяржэнне адбылося каля 26,500 гадоў таму, у выніку якога быў сфармаваны конус вулкана.
Мілеева (Глінкаўскі раён)
Мілеева (Миле́ево) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дабромінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Край (Латвія)
Край (novads) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка найвышэйшага ўзроўню ў Латвіі. Звычайна край складаецца з валасцей і краявога горада, аднак некаторыя краі не маюць унутранага дзялення.
1 ліпеня 2009 года скончылася адміністрацыйна-тэрытарыяльная рэформа, па якой астатні ад савецкага часу падзел на раёны і гарады рэспубліканскага падначалення змяніўся новым. У 2010 годзе быў дадаткова ўтвораны Мэрсрагскі край. У наш час тэрыторыя Латвіі ўлучае 110 краёў і 9 рэспубліканскіх гарадоў.
NGC 4756
NGC 4756 (іншыя абазначэнні — MCG -2-33-39, DRCG 25-59, PGC 43725) — галактыка ў сузор’і Воран.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Mycobacterium leprae
Mycobacterium leprae — мікраарганізм, які выклікае лепру. Упершыню быў апісаны Хансенам у 1873 г. Лепра — хранічнае інфекцыйнае захворванне, якое сустракаецца толькі ў людзей. Захворванне характарызуецца генералізацыяй працэсу, паражэннем скуры, слізістых абалонак, перыферычных нерваў і ўнутраных органаў.
Марфалогія і фізіялогія
Мікабактэрыі лепры — прамыя ці злёгку выгнутыя палачкі. У інфільтраваных тканках мікраарганізмы размяшчаюцца ўсярэдзіне клетак і ўтвараюць шчыльныя шарападобныя скупнасці — лепрозныя шары, у якіх бактэрыі цесна прылягаюць адна да адной бакавымі паверхнямі («пачак цыгар»). Кіслотаўстойлівыя, афарбоўваюцца па метадзе Цыля-Нільсэна ў чырвоны колер. На штучных пажыўных асяроддзях мікабактэрыі лепры не культывуюцца. У 1960 г. была створана эксперыментальная мадэль з заражэннем белых мышэй у падушачкі лапак, у 1967 г. — заражэнне тымусэктамаваных мышэй, а ў 1971 г. — браняносцаў, у якіх у месцы ўводзін мікабактэрый лепры ўтвараюцца тыповыя гранулёмы (лепромы), а пры ўнутрывенным заражэнні развіваецца генералізаваны працэс з размнажэннем мікабактэрый у інфільтраваных тканках.
Антыгены
З экстракту лепромы вылучаны 2 антыгены:
Патагеннасць і патагенез
Вірулентнасць M. leprae, відаць, звязана з тымі жа фактарамі, якія былі апісаны для M. tuberculosis. Гэта перш за ўсё звязана з высокім утрыманнем ліпідаў у бактэрыяльных клетках. Інкубацыйны перыяд ад 3-5 гадоў да 20-35 гадоў. Захворванне развіваецца павольна, на працягу шматлікіх гадоў. Вылучаюць некалькі клінічных формаў, з якіх найбольш цяжкая і па-эпідэмічнаму небяспечная — лепраматозная: на твары, перадплеччах, галёнцы ўтвараюцца множныя інфільтраты-лепромы, у якіх утрымоўваецца велізарная колькасць бактэрый. У далейшым лепромы распадаюцца з утварэннем павольна загойвальных язваў. Паражаецца скура, слізістыя абалонкі, лімфатычныя вузлы, нервовыя ствалы, унутраныя органы. Іншая форма — туберкулоідная. Яна працякае клінічна лягчэй і меней небяспечная для навакольных. Пры гэтай форме паражаецца скура; нервовыя ствалы і ўнутраныя органы — радзей. Высыпанні на скуры ў выглядзе дробных папул суправаджаюцца анестэзіяй. У ачагах паражэння бактэрыі выяўляюцца ў нязначнай колькасці.
Лабараторная дыягностыка
Праводзіцца бактэрыяскапічным метадам. Даследуюцца саскобы з паражоных участкаў скуры і слізістых абалонак. Мазкі афарбоўваюцца па Цылю-Нільсэну. У станоўчых выпадках выяўляюць мікабактэрыі лепры тыповай формы, якія размяшчаюцца характэрна.
Прафілактыка і лячэнне
Спецыфічнай прафілактыкі лепры няма. Комплекс лячэбна-прафілактычных мерапрыемстваў праводзяць у адмысловых установах — лепразорыях і амбулаторыях. Для лячэння лепры ўжываюцца сульфонавыя прэпараты (дапсон, дыацэтылсульфон, селюсульфон і інш.), а таксама супрацьтуберкулёзныя прэпараты (рыфампіцын і інш.) разам з дэсенсібілізуючымі сродкамі і біястымулятарамі.
Іосіф Тарасавіч Ляскоўскі
Іосіф Тарасавіч Ляскоўскі (1901 — 23 снежня 1946) — камандзір аддзялення сувязі батарэі 120-мм мінамётаў 1038-га стралковага палка, старшы сяржант. Поўны кавалер ордэна Славы.
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1901 годзе ў вёсцы Прудок Хоцімскага раёна Магілёўскай вобласці. Беларус. У 1920—1926 гадах праходзіў службу ў Чырвонай Арміі. Вярнуўшыся дадому да 1937 года працаваў бухгалтарам МТС у Хоцімскім раёне, потым з’ехаў у Данбас. Працаваў горным тэхнікам на Галубоўскім рудніку ў Луганскай вобласці.
У 1941 годзе быў зноў прызваны ў армію. У баях Вялікай Айчыннай вайны са жніўня таго ж года, асвоіў спецыяльнасць сувязіста. Удзельнічаў у абароне Каўказа, у вызваленні Херсона, Мікалаева, Адэсы, фарсіраванні Паўднёвага Буга, Днястра, Віслы і скончыў вайну ў Берліне. Член ВКПб з 1943 года. Быў тройчы паранены. Да лета 1944 года старшы сяржант Ляскоўскі быў камандзірам аддзялення сувязі батарэі 120-мм мінамётаў 1038-га стралковага палка.
25 жніўня 1944 года ў баі ля вёскі Базіень тэлефаністы, пасланыя Ляскоўскім на ліквідацыю пашкоджанняў, былі параненыя. Старшы сяржант, таксама паранены, сам выйшаў на лінію і ліквідаваў 6 парываў тэлефоннай сувязі. Быў паранены ў нагу, але працягваў выконваць баявую задачу, пакуль не страціў прытомнасць.
Загадам ад 29 жніўня 1944 года старшы сяржант Ляскоўскі Іосіф Тарасавіч узнагароджаны ордэнам Славы 3-й ступені.
Неўзабаве 295-я стралковая дывізія была перададзена ў склад 5-й ударнай арміі 1-га Беларускага фронту, удзельнічала ў баях на Кюстрынскім плацдарме, штурмавала Берлін.
4 лютага 1945 года ў баях за горад Кюстрын Ляскоўскі забяспечваў бесперабойную сувязь агнявой пазіцыі з назіральным пунктам, дзякуючы чаму было падаўлена 2 буйнакаліберных кулямёта, гармата, знішчана да 20 праціўнікаў. Быў паранены, але поля бою не пакінуў.
Загадам ад 25 сакавіка 1945 года старэйшы сяржант Ляскоўскі Іосіф Тарасавіч узнагароджаны ордэнам Славы 2-й ступені.
28 красавіка — 1 мая 1945 года ў баях на вуліцах Берліна сувязіст зноў вызначыўся, пад агнём праціўніка ліквідаваў больш за 20 пашкоджанняў лініі сувязі. У прадстаўленні І. Т. Ляскоўскага да ўзнагароджання ордэнам Славы 1-й ступені камандзір палка пісаў: «У баях з 28 красавіка па 1 мая 1945 года на подступах да рэйхстага таварыш Ляскоўскі ўзорна наладзіў разведку агнявых сродкаў праціўніка і забяспечыў батарэю бесперабойнай сувяззю. Ліквідуючы пад агнём праціўніка пашкоджанні на лініях сувязі, ён забяспечыў дакладнае, бесперабойнае кіраванне, у выніку чаго было знішчана тры станковых кулямёты, два мінамёты і больш за узвод праціўнікаў. Акрамя таго, падаўлены агонь чатырох кулямётаў, двух мінамётаў і рассеяная вялікая колькасць варожых салдат і афіцэраў, што спрыяла падраздзяленням палка паспяхова захапіць восем кварталаў горада.»
У ліпені 1945 года быў дэмабілізаваны. Вярнуўся ў Данбас.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 15 мая 1946 года за мужнасць, адвагу і бясстрашнасць, праяўленыя ў баях з нямецкімі захопнікамі, старшы сяржант Ляскоўскі Іосіф Тарасавіч узнагароджаны ордэнам Славы 1-й ступені. Стаў поўным кавалерам ордэна Славы.
Узнагароджаны ордэнамі Айчыннай вайны 2-й ступені, Чырвонай Зоркі, Славы 3-х ступеняў, медалямі, у тым ліку «За адвагу».
Гёпінген
Гёпінген (Göppingen) — горад на поўдні Германіі, частка адміністрацыйнага раёна Штутгарт федэральнай зямлі Бадэн-Вюртэмберг. Сталіца раёна Гёпінген. Размешчаны ля падножжа гары Гогенштаўфен, у даліне ракі Фільс. Моцны пажар 25 жніўня 1782 года знішчыў большую частку горада, але ён быў хутка адноўлены. Індустрыялізацыя ў XIX стагоддзі ператварыла гэтыя землі ў цэнтр індустрыі.
Сар’янскае патрыятычнае падполле
Сар’янскае патрыятычнае падполле — савецкае падполле для барацьбы з нямецкімі акупацыйнымі ўладамі на тэрыторыі Дрысенскага раёна Беларускай ССР, якое дзейнічала са жніўня 1941 года да чэрвеня 1942 года ў в. Сар’я.
Спачатку налічвала 6 чалавек на чале з Б. А. Жуком. Падпольшчыкі распаўсюджвалі лістоўкі, зводкі Саўінфармбюро, зрывалі збор акупацыйнымі ўладамі прадуктаў харчавання і вываз насельніцтва на работу ў нацысцкую Германію, збіралі зброю, боепрыпасы, рабілі напады на дробныя нямецкія гарнізоны, іншыя аб’екты, арганізоўвалі засады. Да групы далучаліся жыхары навакольных вёсак. Былі створаны групы партызанскага рэзерву ў в. Громаўкі пад кіраўніцтвам А. А. Воранава, Дзегцярова (В. І. Аўсюк), Мушына (А. Ф. Ліпскі), Шунькі (П. К. Пілюшкін), якія рыхтавалі людзей да партызанскай барацьбы.
У маі—чэрвені 1942 года ў сувязі з пагрозай выкрыцця падпольшчыкі (каля 30 чал.) пайшлі ў лес, стварылі партызанскі атрад імя Пархоменкі, які 18—19 жніўня разграміў нямецкі гарнізон у пас. Росіца, пусціў пад адхон варожы цягнік каля в. Цынгялі. У барацьбе з акупацыйнымі ўладамі загінула 11 падпольшчыкаў. 12 удзельнікаў падполля ўзнагароджаны ордэнамі і медалямі.
Цэлесцін IV
Цэлесцін IV (Celestinus PP. IV) (,  —, ) — Папа Рымскі з 25 кастрычніка па 10 лістапада 1241.
Біяграфія
Будучы пераемнікам Ганорыя III (1216—1227), працягваў традыцыі Грыгорыя VII (1073—1085) і Інакенція III, працягваючы ўмацаванне рымскага пасаду.
Памёр праз сямнаццаць дзён пасля абрання яго папам.
Шчаплева
Шчаплева (Щеплево) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Леанідаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Спірыдон (Бабскі)
Архіепіскап Спірыдон  (свецкае імя Алег Бабскі;, Жытомір, Украіна —, Луцк) — архірэй Украінскай праваслаўнай царквы Кіеўскага патрыярхата, архіепіскап Валынскі.
Міхал Александровіч
Міхал Ян Александровіч (Michał Jan Aleksandrowicz; ? — пасля 1703) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Александровічаў герба «Александровіч».
Калюжыца
Калюжы́ца (, Калюжица) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бярэзінскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Ушанскага сельсавета.
Сяргей Яўгенавіч Арцюхін
Сяргей Яўгенавіч Арцюхін (, Масква —, Масква) — расійскі і беларускі спартсмен (барацьба грэка-рымская), майстар спорту міжнароднага класа Беларусі, бронзавы прызёр чэмпіянату свету (2005, 2006), чэмпіён Еўропы (2005)
Субараўка (Глінкаўскі раён)
Субараўка (Суборовка) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дабромінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Усцізеркі
Усцізе́ркі — рака ў Смаргонскім і Астравецкім раёнах Гродзенскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Вілія (басейн Нёмана).
Даўжыня ракі 11 км (з іх 5 км на тэрыторыі Смаргонскага раёна ). Сярэдні нахіл воднай паверхні 2 м/км. Плошча вадазбору 47 км². Выток ракі знаходзіцца ва ўрочышчы Голае балота, за 4 км у напрамку на поўдзень ад вёскі Старая Рудня (Смаргонскі раён). Упадае ў Вілію прыкладна за 1,3 км у напрамку на поўнач ад хутара Вусцізер’е (Астравецкі раён). Вадазбор у межах Нарачана-Вілейскай нізіны.
Таксіма
Таксіма (Таксимо) — пасёлак гарадскога тыпу, адміністрацыйны цэнтр Муйскага раёна Рэспублікі Бурація і гарадскога паселішча «Пасёлак Таксіма». Насельніцтва — 8114 чал. (2017).
Размешчаны на правым беразе ракі Муі, за 690 км на паўночны ўсход ад Улан-Удэ, на Байкала-Амурскай магістралі, у пасёлку — аднайменная чыгуначная станцыя. Аўтамабільнай дарогай злучаны з паромнай пераправай праз раку Віцім, якая вядзе да цэнтра золатаздабывальнага раёна — горада Бадайбо.
Швебіш-Галь
Швебіш-Галь (Schwäbisch Hall) — гістарычны горад у Германіі, на рацэ Кохер, раённы цэнтр, размешчаны ў зямлі Бадэн-Вюртэмберг і ў гістарычнай вобласці Гогенлоэ (амаль на стыку межаў Швабіі і Франконіі).
З 1276 да 1803 года — вольны імперскі горад.
Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Штутгарт, акруговы рэгіён Хайльброн-Франкен. Уваходзіць у склад раёна Швебіш-Галь. Насельніцтва складае 40 621 чалавек (2018 год). Плошча — 104,24 км². Афіцыйны код — 08 1 27 076. Горад падзяляецца на 8 раёнаў.
СТБ
СТБ (Сталічнае тэлебачанне) — беларускі тэлеканал.
Гісторыя
19 кастрычніка 2000 г. ЗАТ «Сталічнае Тэлебачанне» было афіцыйна зарэгістравана. 1 студзеня 2001 г. тэлеканал пачаў сваё вяшчанне на частаце тэлеканала Восьмы канал з выпуску сталічных навін. На той момант гэта была адзіная праграма ўласнай вытворчасці. У астатні час трансляваўся канал РЕН-ТВ (перакрывалася рэклама і выпускі навін), а таксама праграмы, якія раней выходзілі на Восьмым канале. Далей тэлеканал пачаў паступова развівацца і ператварыўся ў канал са шматлікімі праектамі розных жанраў.
Таксама тэлеканал паказвае праграмы свайго партнёра — РЕН ТВ. Але большасць праграм (каля 85%) — уласнай вытворчасцi.
Раней якасць тэлеканала было 544р, але 30 верасня 2017 г. СТБ стаў трансліравацца ў фармаце высокай якасці HD, такім чынам, стаўшы першым дзяржаўным каналам у высокай якасці. Канал можа паглядзець і анлайн.
Неаб’ектыўнасць і ілжывыя паведамленні
Служба навін «СТБ» часта абвінавачваецца ў прадузятым праўладным пункце гледжання. Па словах крытыкаў, неапраўдана вялікую частку навіновага эфірнага часу «СТБ» надае інфармацыі аб дзейнасці дзяржаўнай улады, у т.л. Аляксандра Лукашэнкі.
Лагатып
Тэлеканал змяніў ужо 2 лагатыпа. З 4 верасня 2006 года лагатып не змяняўся, але з 1 лістапада 2018 года ён змяніўся. 14 гадоў лагатып СТБ не змяняўся.
Фуса
Складаны стратавулкан з вяршыневым кратэрам. Вышыня 1772 м. Вулкан ўтварае паўвостраў Фуса ў паўднёва-заходняй частцы Парамушыра. Уяўляе сабой правільны моцна ўсечаны конус з кратарам на вяршыні дыяметрам да 700 м і глыбінёй да 300 м. Складзены андэзітамі. Узрост вулкана — 40—50 тыс. гадоў.
Вядома толькі адно гістарычнае вывяржэнне ў 1854 годзе. У цяперашні час фіксуецца фумаральная актыўнасць.
Названы ад імя матэматыка М. І. Фуса.
Шасцідзённая вайна
Шасцідзённая вайна (מלחמת ששת הימים, Мільхемет Шэшэт ха-Йамім; حرب الأيام الستة, Ḥarb al‑Ayyam as‑Sitta або حرب 1967, Ḥarb 1967) — вайна на Блізкім Усходзе паміж Ізраілем, з аднаго боку, і Егіптам, Сірыяй, Іарданіяй, Іракам і Алжырам з другога (5 — года). На канец вайны Ізраіль усталяваў кантроль над Сінайскім паўвостравам, Сектарам Газы, Заходнім берагам, Усходнім Іерусалімам і Голанскімі вышынямі. Наступствы вайны дагэтуль вызначаюць палітычную сітуацыю ў рэгіёне.
225-я партызанская брыгада
225-я партызанская брыгада — партызанская брыгада, створная ў сакавіку 1943 года. Дзейнічала на акупаванай тэрыторыі Глускага, Жыткавіцкага, Акцябрскага раёнаў. 26 чэрвеня 1944 года брыгада (475 партызан, 4 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.
Гісторыя
Партызаны зрывалі нямецкія перавозкі на чыгунках і шашэйных дарогах. У лістападзе — чэрвені 1942 года ўдзельнічалі ў падрыве мастоў на рэках Пціч і Бобрык (Пціцкая аперацыя), разграмілі нямецкія гарнізоны ў вёсках Катка (Каткаўская аперацыя), Халопенічы, Харомцы, Слабодка і іншых. Падрыўнік В. Санчукоўскі (загінуў вясной 1944 года) пусціў пад адхон 18 эшалонаў. 12 жніўня 1943 года партызаны на чыгуначным участку Брынёва — Старушкі падарвалі 600 рэек, у лютым 1944 года — два бронецягніка.
Кічэра (пасёлак гарадскога тыпу)
Кічэра (Киче́ра) — пасёлак гарадскога тыпу ў Паўночна-Байкальскім раёне Бураціі. Утварае гарадское паселішча «Пасёлак Кічэра». Станцыя Кічэра Усходне-Сібірскай чыгункі на Байкала-Амурскай магістралі. Пасёлак размешчаны за 37 км на паўночны ўсход ад адміністрацыйнага цэнтра раёна — пасёлка Ніжнеангарска, на левым беразе ракі Кічэры, за 3 км на ўсход ад яе рэчышча. Заснавана 3 мая 1978 года на 404 км трасы БАМ.
Алгабас (Жанааркінскі раён)
Алгабас — сяло ў Жанааркінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Сейфулінскай сельскай акругі. Код КАТА — 354463200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 212 чалавек (106 мужчын і 106 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 97 чалавек (47 мужчын і 50 жанчын).
Шылава (Глінкаўскі раён)
Шылава (Шилово) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дабромінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Францішак Антоній Александровіч
Францішак Антоній Александровіч (Franciszek Antoni Aleksandrowicz; ? — пасля 1795) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.
Біяграфія
Лідскі чашнік прыкладна з 1746 года, харужы прыкладна з 1769 года, падкаморы з 1769 года, маршалак з 1783 года, кашталян з 1793 года. Пасол на соймы 1750, 1766, удзельнік Генеральнай канфедэрацыі ВКЛ 1764 года.
Любэшыў
Любэшы́ў (Любешів), або Любяшоў — пасёлак гарадскога тыпу ва Украіне, на рацэ Стаход. Адміністрацыйны цэнтр Любэшыўскага раёна Валынскай вобласці. Насельніцтва 7645 чал. (2011). Знаходзіцца за 138 км ад Луцка, за 50—60 км ад чыгуначных станцыяў Маневічы і Камень-Кашырскі. Праз мястэчка праходзіць аўтамабільная дарога да міжнароднага пункту пропуску Дольск на беларуска-ўкраінскай граніцы. Мястэчка гістарычнай Піншчыны.
Назва
Тапонім «Любэшыў», або «Любяшоў», напэўна, утварыўся ад славянскай асновы «люб». Паводле падання, заснавальнікам паселішча на месцы цяперашняга мястэчка ў XV ст. быў паляўнічы Любаш, які служыў тураўскаму баярыну Верлі. У Верлі была дачка Ядвіга, якую ён хацеў выдаць за кагосьці з Сапег, але Ядвіга збегла з Любашам, яны пасяліліся сярод лясоў і балот на беразе невялікай рэчкі.
У часы валодання мястэчкам князёў Дольскіх яно часцей звалася Новым Дольскам (Стары Дольск цяпер месціцца каля граніцы з Беларуссю).
Гісторыя
У 1686 годзе князь Ян Караль Дольскі заснаваў у Любяшове калегіум піяраў, які стаў значным адукацыйным цэнтрам эпохі асветніцва. Калегіум прымаў не толькі шляхецкіх дзяцей, але і сялян, каталікоў, праваслаўных, пратэстантаў і іўдзеяў. У 1693 годзе кароль і вялікі князь Ян Сабескі надаў мястэчку магдэбургскае права.
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) Любяшоў у складзе Расійскай імперыі, цэнтр воласці Пінскага павета Мінскай губерні. У 1817 годзе кляштар капуцынаў моцна пацярпеў ад пажару. У 1826 годзе расійскія ўлады ператварылі піярскі калегіум у павятовае вучылішча. У 1832 годзе па здушэнні паўстання 1830-1831 гадоў царскія ўлады скасавалі кляштар капуцынаў. Да 1842 года ў Любяшове рэгулярна праводзілася 3 кірмашы, пазней — 4.
Спіс аб’ектаў PGC (1868001—1869000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1868001—1869000)
Марго Вальстрэм
Марго Элізабэт Вальстрэм (Margot Elisabeth Wallström; нар. 28 верасня 1954) — шведскі палітык. Міністр замежных спраў Швецыі з 2014 года. Сябра Сацыял-дэмакратычнай партыі.
Біяграфія
У 1988 годзе стала міністрам па грамадзянскіх справах, затым займала пасаду міністра культуры і міністра па сацыяльных пытаннях. У 1999 годзе ўвайшла ў Еўракамісію як камісар па навакольным асяроддзі, пасля была яе першым віцэ-прэзідэнтам і камісарам па міжінстытуцыянальных сувязях. Спецпрадстаўнік генеральнага сакратара ААН па пытаннях сэксуальнага гвалту ва ўмовах канфліктаў з 2010 года.
Першы блогер сярод членаў Еўракамісіі. У 2006 годзе была прызнана самай папулярнай жанчынай Швецыі.
Аперацыя «Waldwinter»
«Waldwinter» («Зімовы лес») — кодавая назва карнай аперацыі нямецкіх акупацыйных улад у Другой сусветнай вайны супраць савецкіх партызанскіх брыгад 3-й і 4-й Беларускіх, «За Савецкую Беларусь», Сіроцінскай, «Няўлоўныя», атрадаў Беларускай дыверсійнай брыгады імя Леніна, некалькіх спецгруп і цывільнага насельніцтва ў трохвугольніку чыгунак Віцебск — Невель — Полацк (Віцебскі, Гарадоцкі, Мехаўскі, Полацкі, Сіроцінскі раёны) 27 снежня 1942 — 25 студзеня 1943 гг.
Праводзілася сіламі 286-й ахоўнай дывізіі «Рыхерт» у складзе 2-га грэнадзёрскага матарызаванага палка, 2 ахоўных палкоў, 794-га ахоўнага батальёна, 600-га паліцэйскага батальёна, 8-га артылерыйскага палка, танкавых падраздзяленняў, 690-й роты палявой жандармерыі, зогдэркаманд з гаспадарчай камендатуры Віцебска. З мэтай стварэння шчыльнай лініі загароды ўздоўж чыгункі Віцебск—Невель да аперацыіі былы прыцягнуты 391-я вучэбна-палявая дывізія і «баявая група Шэвелеры». Была працягам аперацыі «Affenkäfid».
Жорсткія баі ішлі ўздоўж ракі Обаль каля вёсак Лахначы, Равенец, Шыліна, Катляры, Токарава, Пяцеры, Заходы. Пасля баёў большасці партызанскіх фарміраванняў удалося прарвацца цераз чыгунку Полацк — Невель і вывесці за сабою ў Расонскі раён тысячы мясцовых жыхароў. У зоне аперацыі да 27 студзеня вялі баі некалькі атрадаў 4-й Беларускай партызанскай брыгады, спецыяльныя дыверсійныя і разведвальныя групы.
У ходзе аперацыі немцы забілі 1627 чал., 2041 чал. вывезлі на прымусовыя працы ў нацысцкую Германію. Поўнасцю спалілі вёсак Аржавухава, Белае, Чарбамыслы з большасцю жыхароў, захапілі 7468 галоў жывёлы, 894 кані, каля 1 тыс. штук птушкі, 446,8 т. збожжа, 14,5 т. бульбы, 75,9 ільнасемя і льнотрасты і інш. У час аперацыі 286-я дывізія была знята з забеспячэння вермахта, бо забяспечвала сябе за кошт мясцовага насельніцтва.
Фройдэнштат
Фройдэнштат (Freudenstadt) — горад у Германіі, раённы цэнтр, курорт, размешчаны ў зямлі Бадэн-Вюртэмберг. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Карлсруэ. Уваходзіць у склад раёна Фройдэнштат. Насельніцтва — 23 551 чалавек (на 31 снежня 2010 года). Плошча 87,58 км². Афіцыйны код — 08 2 37 028.
Пецола-Вале-Уцонэ
Пеццола-Вале-Уццонэ (Pezzolo Valle Uzzone) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 345 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 13 чал./км². Займае плошчу 27 км². Паштовы індэкс — 12070. Тэлефонны код — 0173.
Павілішке
Павілі́шке (Poviliškė), традыцыйная беларуская назва — Павілішкі  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Ігналінскай сянюніі. Размешчана за 5 км ад Рымшэная. Насельніцтва 23 чал. (2001 г.).
NGC 4757
NGC 4757 (іншыя абазначэнні — MCG -2-33-40, PGC 43715) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Белы Холм (Глінкаўскі раён)
Белы Холм (Белый Холм) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Белахолмскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Яўген Львовіч Неміроўскі
Біяграфічныя звесткі
Нарадзіўся ў 1925 годзе каля Адэсы. У 1969 абараніў доктарскую дысертацыю пра пачатак славянскага кнігадруку і гісторыю польскага Адраджэння. У 1973 годзе стаў загадчыкам аддзела рэдкіх кніг Ленінскай бібліятэкі ў Маскве, у 1982 — галоўным навуковым супрацоўнікам Расійскай кніжнай палаты.
Жыў у Маскве, памёр у 2020 годзе.
Навукова-даследчыцкая дзейнасць
Распачаў працу над зводным каталогам і апісаннем старадрукаваных выданняў кірылічнага і глагалічнага шрыфтоў, пісаў працы і манаграфіі пра славянскі кнігадрук, тэорыю і гісторыю сусветнага кнігадруку, пра Швайпольта Фіёля, Івана Фёдарава, Францыска Скарыну. Аўтар дзясяткаў манаграфій пра кніжнасць Сярэднявечча і Рэнесансу. Сярод іх і фундаментальная 600-старонкавая праца «Францыск Скарына: жыццё і дзейнасць беларускага асветніка» (Мінск, 1990).
Strelitzia
Strelitzia — тыпавы род сямейства, які складаецца з 5 відаў, якія растуць у Паўднёвай Афрыцы.
Назва
Род названы ў гонар каралевы Вялікабрытаніі (1744—1818).
Пантэізм
Пантэізм — рэлігійнае і філасофскае вучэнне, якое аб'ядноўвае, часам атаясамлівае, Бога і свет.
Слова «пантэізм» паходзіць ад старажытнагрэчаскага: παν (пан) — «усё, кожны» і θεός (тэос) — «бог, бажаство». У пантэізме знаходзіць увасабленне канцэпцыя, што «Бог» лепш за ўсё бачыцца пры збліжэнні з Сусветам. Пантэісты не вераць у асобаснага, антрапаморфнага Бога ці Бога-творцу. Нягледзячы на розныя плыні ўнутры пантэізму, цэнтральныя ідэі ў большасці формаў пантэізму трывалыя: Сусвет як усёабдымнае адзінства і святасць прыроды. Пантэізм адмаўляе антрапацэнтрызм, прызнаючы фундаментальнае адзінства ўсяго жывога і неабходнасць паважнага стаўлення да прыроды.
Сярод пантэістаў вядуцца спрэчкі пра ўжыванне слова «Бог». Пантэісты не вераць у Бога ў традыцыйным разуменні — у якасці асобы і творцы, з гэтай прычыны адны сучасныя пантэісты імкнуцца не ўжываць слова Бог, бо, паводле іх меркавання, яно ўводзіць у зман. Іншыя мяркуюць, што слова Бог істотна для выражэння моцы іх пачуццяў ад прыроды і Сусвету.