cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ВАЗ-2109
Вытворчасць
Пасля гэтага вытворчасць яшчэ працягвалася на Запарожскім аўтамабільным заводзе, дзе вытворчасць метадам дробнавузлавой зборкі (уключаючы зварку кузава, афарбоўку і зборку) пачалася ў снежні 2003 года. Да 2011 года ў Запарожжы было выраблена каля 30 тысяч машын.
Усяго з улікам зборачных камплектаў выраблена 1.615.995 аўтамабіляў ВАЗ-2109.
ВАЗ-2114
У межах праекта «Самара-2» была ажыццяўлена мадэрнізацыя аўтамабіля і ў 2000 годзе з’явілася мадэль ВАЗ-2114. Ад ВАЗ-2109 знешне яна адрознівалася пярэдняй часткай з новымі фарамі, капотам і крыламі, бамперамі, афарбаванымі ў адзін колер з кузавам, а таксама молдынгамі і накладкамі на парогах. У адрозненне ад ВАЗ-2115 задняя частка кардынальных перамен не зведала, на задніх дзвярах з'явіўся спойлер з дадатковым стоп-сігналам. У салоне — новая прыборная панэль, абшыўкі дзвярэй і рэгуляваная па вышыні рулявая калонка.
Неаплатанізм
Неаплатанізм — ідэалістычны кірунак антычнай філасофіі III—VI ст.; апошні этап развіцця антычнага платанізму.
Неаплатанізм узнік на глебе філасофскіх ідэй Платона і яго паслядоўнікаў у Рымскай імперыі ў перыяд яе распаду, крызісу і разлажэння рабаўладальніцкага грамадства. Заснавальнік — Плацін, найбольш значныя прадстаўнікі — Парфірый, Амелій і Прокл. Неаплатанізм існаваў у форме мноства асобных школ і гурткоў.
Фундамент неаплатанізму складае вучэнне Платона аб існаванні двух светаў: вечнага, нязменнага, сапраўднага свету ідэй і свету пачуццёвых рэчаў, якія з'яўляюцца ўвасабленнем і адлюстраваннем ідэй. У прадстаўнікоў неаплатанізму гэта тэорыя прыняла форму вучэння аб містычным выцяканні, выпраменьванні матэрыяльнай рэчаіснасці з нематэрыяльнага, духоўнага першапачатку. Паводле гэтай канцэпцыі ў пабудове сусвету існуе пэўная іерархія, на чале якой стаіць звышнатуральнае «адзінае», або першаснасць, а далей у парадку эманацыі (сыходжання) ідуць быццё-розум з ідэямі ў ім і сусветная душа, што звернута да розуму і свету пачуццёва да рэчаў. Яна распадаецца на анёлаў і людзей; на апошнім ніжэйшым месцы знаходзіцца матэрыяльны свет. Звяртанне да містычнай інтуіцыі і экстазу з мэтай спасціжэння вышэйшай ісціны надае неаплатанізму характар тэасофіі. Вынікі эвалюцыі платонаўскай філасофіі ў межах язычніцкага політэізму падвёў Прокл у форме дэталёвага пераліку асноўных паняццяў і метадаў неаплатанізму.
3 узнікненнем хрысціянства неаплатанізм знайшоў новы змест, які быў выкарыстаны ў далейшай распрацоўцы філасофскага абгрунтавання хрысціянскай рэлігіі (трактоўка матэрыяльнага свету ў якасці ілюзорнага і грахоўнага, пазбаўленне ад усяго цялеснага і далучэнне да боскай сутнасці пры дапамозе містычнага азарэння душы, экстазу).
Kepler-1649 c
Kepler-1649 c — экзапланета, якая абарочваецца вакол чырвонага карліка Kepler-1649, на адлегласці каля 300 светлавых гадоў ад Зямлі. У 2020 годзе дырэктар навуковага бюро SETI K2 Джэф Кафлін назваў яе «самай падобнай на Зямлю планетай», выяўленай касмічным тэлескопам Кеплер.
Маса і арбіта
Экзапланета была ідэнтыфікаваная НАСА як скалістая і вельмі блізкая па памерам да Зямлі (1,06 R⊕). Знаходзіцца ў межах населенай зоны.
Клімат
Інфармацыі аб клімаце Kepler-1649 c вельмі мала. Планета атрымлівае 75 % святла зоркі, адносна Зямлі. Раўнаважная тэмпература яе паверхні ацэньваецца ў 234 K. Зыходзячы з гэтага, у залежнасці ад атмасферы, тэмпература яе паверхні можа быць дастаткова блізкай да тэмпературы Зямлі, што дае магчымасць існавання вады ў вадкім стане. Склад атмасферы невядомы.
Населенасць
Планета знаходзіцца ў населенай зоне, але з-за недахопу інфармацыі пра атмасферу экзапланеты незразумела, ці зможа Kepler-1649 c падтрымліваць ваду ў вадкім стане на сваёй паверхні. Станам на 2020 год на Kepler-1649 яшчэ не назіралася ніякіх сонечных успышак. Тым не менш, навукоўцы мяркуюць, што такі тып зоркі схільны да стварэння частых сонечных успышак, якія маглі б знішчыць атмасферу экзапланеты і перашкодзіць узнікненню жыцця.
Старыкы (Гарохіўскі раён)
Старыкы (Старики́) — вёска ў Гарохіўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Бой Леанарда супраць Кушынга
«Бой Леанарда супраць Кушынга» (Leonard-Cushing Fight) — амерыканскі кароткаметражны фільм і. Прэм’ера фільма адбылася 4 жніўня 1894 года.
NGC 4933C
NGC 4933C (іншыя абазначэнні — MCG -2-33-103, PGC 45143) — спіральная галактыка (Sd) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Малыніўка (Глобынскі раён)
Малыніўка (Мали́нівка) — вёска ў Глобынскім раёне Палтаўскай вобласці Украіны.
Каянды (Асакараўскі раён)
Каянды — сяло ў Асакараўскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад сельскай акругі Сункар. Код КАТА — 355677200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 77 чалавек (38 мужчын і 39 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 50 чалавек (25 мужчын і 25 жанчын).
Вялікае Запруддзе
Вялі́кае Запру́ддзе (, Великое Запрудье) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гародзькаўскага сельсавета.
Мулен Руж
«Мулен Руж» (Moulin Rouge, літаральна «Чырвоны млын») — знакамітае класічнае кабарэ ў Парыжы, пабудаванае ў 1889 годзе, адна з славутасцяў французскай сталіцы. Размешчана ў XVIII муніцыпальнай акрузе, на бульвары Клішэ, у квартале чырвоных ліхтароў паблізу Пігаль. Бліжэйшая станцыя метро — лінія 2, станцыя Blanche.
Вількамірскі павет (Вялікае Княства Літоўскае)
Вількамірскі паве́т — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Віленскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. Плошча каля 9,9 тыс. км². Сталіца — горад Вількамір.
Гісторыя
Узнік у якасці судовай і ваенна-мабілізацыйнай акругі (воласці, харунжаства) не пазней за 1380-я. 3 1413 уваходзіў у склад Віленскага ваяводства.
Пад назвай «павет» выступае ў попісе войска 1528 года, калі мясцовае паспалітае рушанне налічвала 418 коннікаў (з іх 187 былі дробнымі шляхціцамі, якія ішлі ў войска асабіста, без слугаў). У 1567 вількамірскае рушанне налічвала 653 коннікі і 3 пешыя шляхціцы.
Згодна з адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформай (1565—1566) да павету далучыліся Анікштынскага, Курклеўскага, Пенянскага, паўночная часткі Гедройцкага харунжастваў, дзяржаўнай Ушпольскай воласці. У гэты час увадзіліся пасады павятовага маршалка, падкаморага, земскага суддзі з падсудкам і пісарам.
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) спыніў сваё існаванне.
Дэмаграфія
У сяр. XVII ст. налічваў 20,4 тыс. дымоў (каля 135—140 тыс. чал.), па Трынаццацігадовай вайны (1654—1667) колькасць дымоў скарацілася да 15,8 тыс.
У апошняй чвэрці XVIII ст. насельніцтва павета складала каля 150—170 тыс. чал.
Геаграфія
У 2-й пал. XVI ст. плошча павета склала каля 9,9 тыс. км² (польскія даследчыкі трымаюцца лічбы 9 тыс. км²), ляжаў цалкам на тэрыторыі сучаснай Літвы.
У склад павету ўваходзіла тэрыторыя Анікштынскага, Больніцкага, Купіскага, Курклеўскага, Пенянскага і Ушпольскага старостваў (дзяржаўных воласцей), таксама буйныя вотчыны Радзівілаў (Віжуны, Дусяты, Саламесць, Свядасць, Солы) і роднасных ім Осцікавічаў (Аванта).
Ураднікі
У Вількаміры размяшчаліся падкаморскі, земскі і гродскі суды, склікалася паспалітае рушанне. Мясцовая шляхта абірала двух паслоў на Вальны сойм і двух дэпутатаў на Галоўны Трыбунал.
На Гарадзенскім сойме 12 студзеня 1793 дзеля павелічэння колькасці сенатараў ад ВКЛ быў намінаваны кашталян вількамірскі шляхам павышэння да кашталянскай годнасці мясцовага павятовага маршалка, якім на той момант быў Ігнацы Касцялкоўскі. Ён атрымаў прывілей 26.10.1793, але ўжо ў канцы восені таго ж года новая адміністрацыйна-тэрытарыяльная рэформа Рэчы Паспалітай скасавала вількамірскую кашталянію. У выніку, кашталян вількамірскі захаваў свой тытул, але ўжо не меў сенатарскіх паўнамоцтваў.
Валосавіцкі сельсавет
Назву Вало́савіцкі сельсавет маюць:
Першая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2022
Першая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2022 (32-і Чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па футболе сярод каманд Першай лігі) — другі па рангу дывізіён (пасля Вышэйшай лігі) па футболе сярод беларускіх каманд 2022 года.
Лідарства ў турніры неўзабаве пасля яго пачатку захапілі петрыкаўскі «Шахцёр» і наваполацкі «Нафтан». Пазней, дзякуючы дзевяціматчавай пераможнай серыі, іх здолела абысці «Смаргонь», якая за 4 туры да фінішу забяспечыла вяртанне ў Вышэйшую лігу пасля гадавога перапынку. Хутка выхад у Вышэйшую лігу аформіў і «Нафтан», які на фінішы перахапіў першы радок у «Смаргоні». «Шахцёр» як фарм-клуб не меў права выйсці ў элітны дывізіён, таму за месца ў стыкавых матчах за месца ў Вышэйшую лігу распачалася барацьба паміж «Астраўцом», рагачоўскім «Макслайнам», пінскай «Хваляй» і гомельскім «Лакаматывам». Разграміўшы ў перадапошнім туры «Астравец» з лікам 5:0, «Макслайн» забяспечыў чацвёрты радок і ўдзел у стыкавых матчах.
Склад удзельнікаў
Аднак, яшчэ ў канцы 2021 года з’явілася інфармацыя, што склад каманд, якія выходзяць з Другой лігі ў Першую, можа быць зменены, у прыватнасці амаль адразу адмовіўся ад павышэння салігорскі «Партызан», іншыя каманды таксама не маглі гарантаваць удзел у Першай лізе. Замест іх разлядалася магчымасць запрасіць наступныя каманды і нават тыя, што не трапілі ў першыя 8.
У студзені 2022 года быў акрэслены склад каманд, якія папоўняць Першую лігу. «Партызан» і БДУ адмовіліся ад пераходу ў дывізіён вышэй; «Астравец», «Макслайн» і «Асіповічы» пацвердзілі ўдзел у Першай лізе. Сярод наступных каманд пінскі «Стэнлес» (6-е месца) і магілёўскі «Дняпро-Юні» (8-е месца) адмовіліся ад павышэння, пагадзілася «Маларыта» (7-е месца). Апошнюю каманду АБФФ абірала паміж ахвочымі да павышэння ўдзельнікамі 1/8 фіналу Другой лігі — «Маладзечна» і гомельскім «Паперпрамам» — і спыніла свой выбар на маладзечанскім клубе.
Аднак, у лютым мінскія «Крумкачы» паведамілі АБФФ, што адмаўляюцца ад ўдзелу ў Першай лізе і пераходзяць у Другую лігу. Федэрацыя прапанавала вызваленае месца «Паперпраму», але атрымала адмову. Пазней таксама ад удзелу была адхілена «Маларыта», і колькасць патэнцыйных удзельнікаў скарацілася да 14. 25 лютага быў зацверджаны каляндар Першай лігі, дзе планаваўся ўдзел 14 каманд.
28 лютага ад удзелу ў Вышэйшай лізе адмовіўся брэсцкі «Рух», і АБФФ прапанавала занць вакантнае месца магілёўскаму «Дняпру». 1 сакавіка «Дняпро» афіцыйна пацвердзіў свой удзел у Вышэйшай лізе, такім чынам скараціўшы колькасць удзельнікаў Першай лігі да 13.
11 сакавіка 14 клубаў атрымалі ліцэнзію АБФФ «Першая ліга» (13 удзельнікаў турніру і «Дняпро»). 18 сакавіка была праведзена жараб’ёўка Першай лігі з удзелам 13 каманд.
Ужо падчас турніру, у верасні, АБФФ афіцыйна паведаміла, што петрыкаўскі «Шахцёр» як фарм-клуб не мае права выхадзіць у Вышэйшую лігу, таму пры вызначэнні месцаў на павышэнне яго вынікі не будуць улічвацца.
Стыкавыя матчы
Па выніках сезона рагачоўскі «Макслайн» атрымаў права на стыкавыя матчы за месца ў Вышэйшай лізе супраць дзяржынскага «Арсенала» (14-е месца ў Вышэйшай лізе). Па суме дзвюх сустрэч «Макслайн» атрымаў перамогу і месца ў Вышэйшай лізе на наступны год (аднак не быў дапушчаны да ліцэнзавання і ў выніку застаўся ў Першай лізе).
Бамбардзіры
Крыніца: Football.By
Старастаў
Старастаў (Старостав) — вёска ў Гарохіўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Мікалай Бажымоўскі
Мікалай Бажымоўскі (, мястэчка Койданава — ?) — дзеяч кальвінісцкай царквы Вялікага Княства Літоўскага.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Бажымоўскіх герба «Бяліна». Нарадзіўся ў сям’і Яна.
Вучыўся ў Караляўцы, пасля прапаведнік і выкладчык у ВКЛ.
Забудова (прадпрыемства)
ААТ «Кіруючая кампанія холдынга „Забудова“» — комплексны домабудаўнічы холдынг, у склад якога ўваходзіць 4 завода. Усе прадпрыемствы размешчаны на пляцоўцы ў пасёлку Чысць. Асноўным напрамкам дзейнасці з’яўляецца выпуск блокаў з ячэістага бетону, магутнасць лініі 364,8 тысячы м³ у год. Таксама на прадпрыемствах холдынга вырабляюцца сухія будаўнічыя сумесі, цэментная дахоўка, бетонныя канструкцыі, вокны, дзверы і іншыя сталярныя вырабы. У складзе холдынга ёсць праектная і будаўнічая арганізацыі.
Доля дзяржавы ва ўстаўным фондзе холдынга складае 63 %.
Жэймей (Ігналінскі раён)
Жэ́ймей (Žeimiai), традыцыйная беларуская назва — Жэймы  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Казіцішкіскай сянюніі. Размешчана за 3 км ад Казіцішкіса. Насельніцтва 23 чал. (2001 г.).
Куаранці
Куаранці (Quaranti) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Lorenzo.
Стрыльчэ (Гарохіўскі раён)
Стрыльчэ (Стрі́льче) — вёска ў Гарохіўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Александрыйская бібліятэка
Александрыйская бібліятэка — адна з найбуйнейшых бібліятэк старажытнасці, якая існавала пры Александрыйскім Музеі.
Заснаванне бібліятэкі
Александрыйская бібліятэка была заснавана ў пачатку III стагоддзя да нашай эры падчас кіравання цара Егіпта Пталамея II Філадэльфа.
У заснаванні бібліятэкі прынялі ўдзел перыпатэтыкі Дземетрый Фалерскі і, магчыма, Стратон з Лампсака. З’яўлялася найбуйнейшай бібліятэкай у антычным свеце, у якой захоўваліся, як мяркуецца, ад 400 тыс. да 700 тыс. папірусных скруткаў. Александрыйская бібліятэка ўяўляла сабой больш акадэмію, чым звычайнае збор кніг: тут жылі і працавалі навукоўцы, якія займаліся як даследаваннямі, так і выкладаннем.
Першым захавальнікам бібліятэкі быў Зенадот Эфескі (да 234 г. да н.э.), Пасля яго Эратасфен Кірэнскі (з 236 па 195 г. да н.э.), Арыстафан Візантыйскі (па ~ 185—180 г. да н.э.), Арыстарх Самафракійскі (па 146 г. да н.э.). У бібліятэцы працавалі і іншыя выбітныя навукоўцы эпохі элінізму, у тым ліку Еўклід.
«Даччыная бібліятэка» (філіял) была створана каля 235 да н.э. Пталамеем III у храме Серапіса Серапеуме; галоўная бібліятэка размяшчалася ў іншай частцы горада, у наваколлі палаца, у квартале Брухеён (Brucheium).
Валоўшчына
Назву Валоўшчына маюць:
Вышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2020
Вышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2020 (Беларусбанк—чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па футболе) — чэмпіянат па футболе сярод беларускіх каманд 2020 года.
Турнір пачаўся яшчэ ў сакавіку, раней за тэрміны папярэдніх сезонаў. Нягледзячы на пандэмію каранавіруса, з-за якой былі спынены турніры амаль па ўсім свеце, чэмпіянат Беларусі працягваўся ў звычайным рэжыме, толькі адзінкавыя матчы былі перанесены з-за ўспышак захворвання ў камандах. Таксама матчы пераносіліся рашэннем Беларускай федэрацыі футбола напярэдадні прэзідэнцкіх выбараў і ў часы пратэстаў у краіне з-за «форс-мажорных абставін».
Турнір быў адзначаны ўпартай барацьбой за прызавыя месцы, якая вялася ад пачатку турніру і доўжылася да апошняга тура. У другой палове сезона ў асноўныя прэтэндэнты на чэмпіёнства выйшлі барысаўскі БАТЭ, салігорскі «Шахцёр» і гродзенскі «Нёман»; шэраг няўдач гродзенцаў і нічыя барысаўчан у апошнім туры прынеслі чэмпіёнства «Шахцёру». На другім месца застаўся БАТЭ, а бронзавыя медалі, упершыню ў сваёй гісторыі, заваявала жодзінскае «Тарпеда-БелАЗ».
Рэгламент
Як і ў папярэднім сезоне, у турніры прымаюць удзел 16 каманд, якія гуляюць паміж сабой па два матчы — дома і ў гасцях (усяго па 30 матчаў). Дзве апошнія каманды Вышэйшай лігі 2020 наўпрост пакідаюць турнір, іх месца займаюць дзве найлепшыя каманды Першай лігі, а 14-я каманда Вышэйшай лігі праводзіць два дадатковыя пераходныя матчы з трэцяй камандай Першай лігі за месца ў Вышэйшай лізе на наступны сезон.
Змены ў параўнанні з папярэднім сезонам
Клубы, якія выйшлі ў Вышэйшую лігу з Першай лігі
Клубы, якія страцілі месца ў Вышэйшай лізе па выніках сезона 2019
Прадстаўніцтва па рэгіёнах
У 30-м чэмпіянаце Беларусі па футболе прымалі ўдзел футбольныя клубы з усіх абласцей краіны.
Турнірная табліца
Заўвагі. 1. Пры роўнай колькасці ачкоў «Энергетык-БДУ» змешчаны ў турнірнай табліцы вышэй за «Мінск» дзякуючы перавазе ў асабістых сустрэчах. 2. Матч апошняга тура «Слуцк» — «Смалявічы» са згоды АБФФ так і не быў згуляны. 3. Паколькі ў Кубку Беларусі 2020/21 перамог БАТЭ, то брэсцкае «Дынама» атрымала месца ў 2-м кв. раўндзе Лігі канферэнцый.
Стыкавыя матчы
Па выніках сезона клуб «Слуцк», які заняў 14-е месца, быў вымушаны бараніць сваё месца ў Вышэйшай лізе ў стыкавых матчах супраць клуба «Крумкачы» з Мінска (трэцяе месца ў Першай лізе). Па суме дзвюх сустрэч «Слуцк» захаваў месца ў Вышэйшай лізе.
Узнагароды
Узнагароды сезона 2020 былі абвешчаны 9 снежня 2020 года на цырымоніі «Зорны мяч».
NGC 4934
NGC 4934 (іншыя абазначэнні — UGC 8160, MCG 5-31-115, ZWG 160.120, PGC 45082) — галактыка ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ашмянскі разлом
Ашмянскі разлом — тэктанічная структура ў Ашмянскім, Смаргонскім, Маладзечанскім і Мінскім раёнах Беларусі, у межах Беларускай антэклізы.
Распасціраецца з паўднёвага ўсходу на паўночны захад і абмяжоўвае з паўночнага ўсходу Валожынскі грабен. Прасочваецца ў фундаменце, верхнепратэразойскіх, ніжнепалеазойскіх і сілурыйскіх адкладах. Вертыкальная амплітуда ссоўвання па паверхні фундамента вагаецца ад дзясяткаў да 250 м.
Залажэнне разлому адбывалася ў вендзе, найбольшая актывізацыя — у раннім палеазоі і сілуры.
Па глыбіні пранікнення разлом адносіцца да катэгорыі коравых. 3 паверхні ўздоўж яго распасціраецца Ашмянскае ўзвышша.
Трызны
Паходзяць ад праваслаўных баяраў Браншчыны. Ад 2-й паловы XV ст. валодалі маёнткам Палонка ў Ваўкавыскім павеце.
Радавод
N Карповіч
Міжнароднае таварыства правоў чалавека
Міжнароднае таварыства правоў чалавека (МТПЧ) (Internationale Gesellschaft für Menschenrechte; International Society for Human Rights) — міжнародная няўрадавая, некамерцыйная, праваабарончая арганізацыя, якая мае статус удзельніка пры Савеце Еўропы і з’яўляецца членам Камітэта па сувязях з няўрадавымі арганізацыямі пры Савеце Еўропы. МТПЧ мае статус назіральніка ў Афрыканскай камісіі па правах чалавека і народаў. Арганізацыя мае асацыяваны статус з і кансультатыўны статус пры Эканамічным і Сацыяльным Савеце ААН (ЭКАСАС).
Штаб-кватэра МТПЧ знаходзіцца ў Франкфурце-на-Майне (Германія). Арганізацыя была заснавана ў Заходняй Германіі ў 1972 годзе як Gesellschaft für Menschenrechte (GfM) (Таварыства правоў чалавека) з мэтай садзейнічання міжнароднаму разуменню і талерантнасці ва ўсіх сферах культуры і грамадства, і з тых часоў таварыства падтрымлівае толькі тых асоб, якія падзяляюць гэты прынцып і, як следства, негвалтоўна імкнуцца да абароны сваіх правоў. Ініцыятарам заснавання МТПЧ быў Іван Агрусаў, былы расійскі прымусовы рабочы, які пасля Другой сусветнай вайны вырашыў застацца ў Заходняй Германіі ў сувязі з дрэнным абыходжаннем з былымі прымусовымі рабочымі ў Савецкім Саюзе (многія з іх былі адпраўлены ў ГУЛАГ па вяртанні).
Таварыства стала міжнародным у 1982 годзе з заснаваннем філіялаў у Аўстрыі, Швейцарыі, Вялікабрытаніі і Францыі. З тых часоў арганізацыя вырасла надалей і ўключае 47 нацыянальных секцый (у тым ліку беларускую), нацыянальных груп, рэгіянальных камітэтаў і звязаных арганізацый па ўсім свеце.
Сярод вядомых членаў МТПЧ канцлер Заходняй Германіі Людвіг Эрхард, былы аўстра-венгерскі кронпрынц Ота фон Габсбург, былы генеральны пракурор Германіі, кітайскі праваабаронца , беларускі філосаф і палітолаг, прафесар Іван Катляр, узбекскі праваабаронца, прафесар.
Таварыства выпускае ўласную перыядычную рассылку (на англійскай мове) і часопіс на нямецкай мове Menschenrechte (Права чалавека). Прэзідэнтам Міжнароднага савета МТПЧ з’яўляецца прафесар, доктар. Карл Хафен — скарбнік, Мары Джэрард, доктар, доктар Любоў Нямчынава, доктар Хайдзі Марын, Сімона Шлегель і прафесар, доктар Андрэй Сухарукаў — віцэ-прэзідэнты.
Пігаль
Пігаль (Pigalle) — раён чырвоных ліхтароў у Парыжы, размешчаны вакол плошчы Пігаль. Знаходзіцца на мяжы IX і XVIII муніцыпальных акруг. Плошча названая ў гонар французскага скульптара Жана-Батыста Пігаля (1714—1785).
Дом народнай міліцыі
Дом народнай міліцыі (таксама «чырвоны дом») — будынак у Мінску, размешчаны на рагу вуліц Карла Маркса (дом № 5) і Валадарскага (№ 20). Пабудаваны ў пачатку XX ст. з цэглы.
Гісторыя
У Мінску 1(14).3.1917 г. былі атрыманы звесткі аб звяржэнні царскага самадзяржаўя. У ноч на 2 (15) сакавіка М. В. Фрунзэ, які да Лютаўскай рэвалюцыі ўзначальваў створаную ім падпольную бальшавіцкую арганізацыю ў Мінску з аддзяленнямі ў 10-й і 3-й арміях Заходняга фронту, склікаў экстранную нараду бальшавікоў горада. У ёй удзельнічалі В. Г. Кнорын, К. I. Ландар, Т. Я. Алібегаў, С. Р. Магілеўскі, І. Е. Любімаў, В. В. Фамін. Было вырашана мабілізаваць сілы для падтрымкі рэвалюцыйнага Петраграда, начаць арганізацыю ў Мінску Савета рабочых і салдацкіх дэпутатаў. Рабочыя правялі дэманстрацыі, раззброілі паліцыю і жандараў, вызвалілі палітзняволеных, бралі пад кантроль дзяржаўныя ўстановы. 4.(17).3.1917 г. утвораны Савет рабочых і салдацкіх дэпутатаў на чале з Б. П. Позернам. Напярэдадні М. В. Фрунзэ быў выбраны ў Савет ад работнікаў Камітэта Усерасійскага земскага саюза Заходняга фронту і рэкамендаваны на пасаду начальніка міліцыі, 4 (17) сакавіка афіцыйна прызначаны начальнікам гарадской міліцыі.
Створаная з атрадаў узброеных рабочых міліцыя заняла памяшканні, дзе размяшчаліся гарадское паліцэйскае ўпраўленне і вышукное аддзяленне, раззброіла амаль усе паліцэйскія пасты, узяла пад ахову дзяржаўныя ўстановы, пошту і тэлеграф. 5 (18) сакавіка на пасяджэнні Мінскага Савета М. В. Фрунзэ выступіў з дакладам аб неабходнасці далейшага ўмацавання міліцыі, папаўнення яе радоў прадстаўнікамі рабочага класа, падкрэсліў асаблівую важнасць міліцыі ў барацьбе з контррэвалюцыяй. Мінскі Савет па яго прапанове прыняў пастанову з заклікам да працоўных уступаць у рады міліцыі. Праз дзень артыкул М. В. Фрунзэ «Запісвайцеся ў міліцыю» надрукавала газета «Известия Минского Совета рабочих и солдатских депутатов».
У 1-й палове сакавіка 1917 г. у горадзе створана 5 аддзяленняў міліцыі, на ўсіх прамысловых прадпрыемствах і на чыгунцы — міліцэйскія ўчасткі. Тысячы рабочых былі ўзброены і навучаны ваеннай справе ў радах міліцыі. З дапамогай міліцыі бальшавікі стваралі на прадпрыемствах баявыя дружыны, якія з’явіліся першымі атрадамі Чырвонай гвардыі. У абавязкі міліцыі на той час уваходзілі барацьба з контррэвалюцыяй, ахова дэмакратычных свабод, падтрыманне парадку ў горадзе, захаванне дакументаў і архіваў, барацьба са спекуляцыяй і інш.
Усвяцкі раён
Гісторыя
Раён утвораны ў 1927 годзе ў складзе Ленінградскай вобласці, уключыўшы ў сябе частку тэрыторыі Веліжскага і Невельскага паветаў Пскоўскай губерні. У 1929 годзе ўключаны ў склад Заходняй вобласці з цэнтрам у Смаленску. 27 верасня 1937 года ўключаны ў склад Смаленскай вобласці, а 22 жніўня 1944 года ў склад Велікалуцкай вобласці. 2 кастрычніка 1957 года ў сувязі з ліквідацыяй Велікалуцкай вобласці перададзены ў склад Пскоўскай вобласці. 3 кастрычніка 1959 года раён скасаваны, тэрыторыя перададзена Невельскаму раёну. Зноў утвораны 30 снежня 1966 года.
Дом народнай міліцыі
Гісторыя
Дом Народнай міліцыі, кабінет М. В. Фрунзэ штодзённа наведвалі многія жыхары Мінска. Адным з першых мерапрыемстваў М. В. Фрунзэ як начальніка міліцыі было скасаванне забароны друкаваць беларускія кнігі.
Прадстаўнікі Часовага ўрада неаднаразова спрабавалі падпарадкаваць свайму ўплыву міліцыю, адхіліць М. В. Фрунзэ ад кіраўніцтва, але беспаспяхова. Мінская міліцыя, сфарміраваная з прадстаўнікоў рэвалюцыйнага пралетарыяту, абараняла інтарэсы народа супраць контррэвалюцыі, удзельнічала ў разгроме карнілаўшчыны. М. В. Фрунзэ кіраваў міліцыяй да ад’езду з Мінска 12(25).10.1917 г. З 1917 г. вядомы як дом народнай міліцыі.
Архітэктура
3-павярховы, Г-падобны ў плане цагляны будынак, са зрэзанай вуглавой часткай, вылучанай галоўным уваходам. На вышыні 2-га паверха — эркер, які падтрымліваюць кансолі, на 3-м паверсе эркер заканчваецца балконам з металічнай агароджай. Такія ж балконы на фасадах на ўзроўні 2-га і 3-га паверхаў. На фасадзе з боку вул. Валадарскага была праезная арка, што вяла ва ўнутраны дворык. Аконныя праёмы разнастайнай формы: на 1-м паверсе прамавугольныя, на 2-м — паўцыркульныя, на 3-м — лучковыя. Дэкор фасадаў — пілястры, нішы, карнізы, сандрыкі і інш. выкананы муроўкай. Унутраная планіроўка калідорнага тыпу. У вуглавой частцы пры галоўным уваходзе — шырокі вестыбюль.
Тэрэшкіўці
Тэрэшкіўці (Тере́шківці) — вёска ў Гарохіўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Юбілейны медаль «30 год органам фінансавых расследаванняў Беларусі»
Юбілейны медаль «30 год органам фінансавых расследаванняў Беларусі» — дзяржаўная ўзнагарода Рэспублікі Беларусь. Заснавана 6 ліпеня 2022 года.
Прадстаўленне да ўзнагароды і ўзнагароджванне
Юбілейным медалём узнагароджваюцца работнікі і цывільны персанал органаў фінансавых расследаванняў КДК за ўзорнае выкананне службовых абавязкаў, дасягненне высокіх вынікаў у рабоце, а таксама іншых асоб за значны ўклад у развіццё дзейнасці па абароне дзяржаўных інтарэсаў ад проціпраўных замахаў у эканамічнай сферы.
Апісанне медаля
На адваротным баку размешчаны надпіс «30 год органам фінансавых расследаванняў Беларусі», а па акружнасці — вянок з лаўровага і дубовага лісця.
Сінін
Сінін знаходзіцца ў горнай мясцовасці на вышыні 2 275 м. Вядомы з канца 1 тысячагоддзя да н. э. як важнае гандлёвае месца на Вялікім шаўковым шляху. У 1949 г. стаў адміністрацыйным цэнтрам Цынхая.
У наш час Сінін з’яўляецца буйным прамысловым і транзітным цэнтрам Заходняга Кітая, што адмоўна ўплывае на мясцовую экалогію. Лічыцца адным з найбольш забруджаных гарадоў краіны.
Вядомыя асобы Горліўкі
Вядомыя ўраджэнцы Горліўкі:
Залатагорскія могілкі
Залатаго́рскія мо́гілкі — знішчаныя могілкі ў Залатагорскім прадмесці Мінска. Захаваліся асобныя магілы, што месцяцца на тэрыторыі касцёла Святога Роха.
Ян Цепляк
Ян Це́пляк (Jan Cieplak;, Дамброва, Польшча — , Пасейк, Нью-Джэрсі, ЗША) — рымска-каталіцкі царкоўны дзеяч Літвы і Беларусі. Доктар тэалогіі (1901).
Залатагорскія могілкі
Гісторыя
Могілкі ўтвораныя ў 1790 годзе. У 1796 годзе на тэрыторыі могілак з’явілася драўляная капліца ў гонар Усіх Святых. У 1842 годзе пасля пажару капліца была адрамантаваная і пераробленая ў касцёл. У 1850 годзе было прызнана, што немэтазгодна падтрымліваць рамонтамі драўляны касцёл, лепш пабудаваць мураваны. Будаўніцтва мураванага касцёла было скончанае 1 лістапада 1864 года.
Могілкі мелі статус «сумесных»: тут у першую чаргу хавалі парафіян Траецкага касцёла, але таксама і ўніяцкіх цэркваў. З канца XVIII стагоддзя на ўсіх гарадскіх планах могілкі пазначаліся як «мінскія каталіцкія». У першай палове XIX ст. з’явілася назва Залатая Горка. Пасля 1839 года, у выніку ліквідацыі Уніі, могілкі сталі цалкам каталіцкімі. У 1840-х гадах тэрыторыя могілак значна пашыраецца. У той час у Менску ў 1848 і 1853 гадах здараліся цяжкія эпідэміі халеры. Людзей, што паміралі ад халеры, хавалі на гэтак званых «халерных могілках». Дзеля гэтага быў адведзены адмысловы пляц, які быў аддзелены ад асноўных пахаванняў агароджай і санітарнай зонай.
Ян Цепляк
Біяграфія
Скончыў Келецкую духоўную семінарыю (1878), Пецярбургскую каталіцкую духоўную акадэмію (1882, выкладаў у ёй да 1908). У 1881 пасвячоны ў ксяндзы. У 1900 рэдагаваў Пецярбургскі рымска-каталіцкі калядар. 3 1908 тытулярны біскуп і суфраган магілёўскі. Член, у 1909-10 старшыня Рымска-Каталіцкай духоўнай калегіі ў Пецярбургу. Упершыню ажыццявіў візітацыю ў Сібір, на Сахалін (1908) і іншыя рэгіёны Расіі. Візітацыя Мінскай дыяцэзіі прыпынена царскімі ўладамі ў 1910, а сам Я. Цепляк пазбаўлены выканаўчых функцый у Духоўнай калегіі. У 1914-17 як генеральны вікарый кіраваў Магілёўскай архідыяцэзіяй, адначасова апостальскі адміністратар Мінскай дыяцэзіі. Спрыяў узнікненню ў Пецярбургу «Таварыства хрысціянскіх рабочых». Пасля Лютаўскай рэвалюцыі 1917 склаў мемарыял аб свабодзе касцёла, ствараў новыя парафіі. 3 29 красавіка 1919 тытулярны архібіскуп. Пасля арышту ў 1919 магілёўскага мітрапаліта Э. Ропа зноў кіраваў Магілёўскай архідыяцэзіяй.
Залатагорскія могілкі
Пасля закрыцця
У 1893 годзе могілкі закрытыя, падзахоўванне да блізкіх сваякоў дазвалялася ў выключных выпадках. У часе Першай сусветнай вайны тут хавалі ахвяр нямецкіх бамбаванняў Мінска. У 1915—1916 гадах тут хавалі вайскоўцаў родам з Мінска, якія паміралі ад ран у тылавых шпіталях. Тычылася гэта толькі афіцэрскага складу.
Ян Цепляк
Біяграфія
За абарону правоў касцёла праследаваўся савецкімі ўладамі, быў арыштаваны і зняволены ў 1920 і 1922. На працэсе 21-25 сакавіка 1923 засуджаны да смяротнага пакарання, якое заменена на 10 гадоў зняволення. У 1924 дэпартаваны ў Латвію, адкуль выехаў у Польшчу, потым у Рым. Па даручэнні папы Пія XI ў кастрычніку 1925 выехаў у ЗША для візітацыі польскіх парафій. Там атрымаў паведамленне аб прызначэнні на віленскую мітраполію, але напярэдадні ўрачыстага прыняцця кафедры памёр.
Залатагорскія могілкі
Пасля закрыцця
На могілках пахаваныя святары, прадстаўнікі каталіцкага духавенства, манахі менскіх кляштараў. Тут пахаваны Дамінік Манюшка, дзядзька Станіслава Манюшкі, які памёр у эпідэмію халеры.
Ян Цепляк
Біяграфія
Пахаваны ў кафедральным касцёле Св. Станіслава ў Вільні.
Апрацоўчая дошка
Апрацоўчая дошка, днушка — прадмет кухоннага начыння, прызначаны для наразання, радзей разрубання прадуктаў харчавання.
Віды
Апрацоўчая дошка ў асноўным служыць для наразання прадуктаў харчавання ў працэсе іх падрыхтоўкі, або непасрэдна перад падачай на стол. Таксама існуюць дошкі, якія выкарыстоўваюцца выключна для сервіроўкі і падачы гатовых страў на стол. Падобныя дошкі існуюць у культуры японскай кухні.
Залатагорскія могілкі
Пасля закрыцця
Пасля 1920 года, за савецкім часам, могілкі цалкам закрытыя. У Другую сусветную вайну на могілках здзяйсняліся пахаванні. Пасля Другой сусветнай вайны паўзверх халернага сектара могілак былі пабудаваныя жылыя дамы (№ 7, 9 па вуліцы Чырваназоркавай, часткова шпіталь па Чырваназоркавай № 4 ). У 1973 годзе збудаваны Палац мастацтва, у выніку чаго была знішчаная частка пахаванняў, якія былі на гэтай тэрыторыі.
Апрацоўчая дошка
Віды
Часам апрацоўчыя дошкі выкарыстоўваюць як падстаўкі пад гарачыя патэльні, у якіх падаецца страва. Асобную групу складаюць дэкаратыўныя апрацоўчыя дошкі, упрыгожаныя арнаментальнай разьбой, з нанесенымі малюнкамі як фарбамі, так і метадам выпальвання.
Выкарыстоўваць такія дошкі для наразання прадуктаў харчавання не рэкамендуецца, паколькі ў ежу могуць патрапіць часціцы фарбы, лакавага пакрыцця. Апрацоўчыя дошкі, прызначаныя для разрубання свежага мяса, птушкі з дапамогай кухарскага секача часам называюць калодамі, хоць апошнія з'яўляюцца асобным прадметам начыння, які часцей выкарыстоўваецца на прадпрыемствах грамадскага харчавання, рынках, мясных крамах або аддзелах і т. п.
Формы
Традыцыйная апрацоўчая дошка мае прамавугольную форму. Размеры апрацоўчых дошак, выкарыстаных у побыце моцна адрозніваюцца, ад 10 см на 15 см, да 30 см на 40 см і больш. Таўшчыня апрацоўчай дошкі рэдка перавышае 2-3 см. Апрацоўчыя дошкі з пластыка, як правіла, значна танчэй, 5-10 мм. Гэтак жа сустракаюцца круглыя, авальныя, у відзе сілуэта рыбы, дошкі складанай геаметрычнай формы, прызначаныя, напрыклад, для выкарыстання ў камплекце з ракавінай. Часта дошкі маюць ручкі для пераносу і маніпуляцый пры мыйцы, тыпы ручак розныя, ад выступаў з матэрыялу дошкі, да металічных ці пласцікавых элементаў, часам сустракаюцца дошкі з падпальцавымі паглыбленнямі ў тарцы. Большасць дошак мае адтуліны за якія яны могуць быць замацаваныя для захоўвання. На дошках некаторыя вытворнікі наносят канаўкі, шырынёй 4-7 мм, і глыбінёй у 2-4 мм, наўсцяж контуру дошкі, гэтае позволяет пазбегнуць сцякання вадкасці, якая выдзяляецца выделяющейся з прадуктаў харчавання пры нарэзцы, на паверхню стала. Дошка, прызначаная выключна для наразання хлеба, можа иметь значную колькасць канавак па ўсёй паверхні, якія прадухіляюць рассыпанне хлебных дробак. Часам у камплект з апрацоўчай дошкай уключаецца керамічная ці шкляная ёмістасць, якую можна паставіць у спецыяльнае паглыбленне на дошцы, і выкарыстоўваць як месца часовага змяшчэння нарезанных прадуктаў, ці адходаў раздзелкі прадуктаў.
Раздзяленне па прадуктах харчавання
Рэкамендуецца мець некалькі апрацоўчых дошак для розных прадуктаў харчавання, маркіраваных. Гэта дазваляе мінімізаваць верагоднасць з'яўлення інфекцыйных захворванняў, звязаных з кантактам сырых і прыгатаваных прадуктаў харчавання.
Акрамя таго шэраг прадуктаў харчавання, напрыклад свежая рыба, мае ярка выражаны пах, наяўнасць якога на іншых прадуктах моцна зніжае смакавыя характарыстыкі прыгатаванай стравы.
У Еўрасаюзе прынята каляровая сістэма падзелу апрацоўчых дошак па прадуктах харчавання. Стандарт апісаны ў HACCP (ад англ. Hazard Analysis and Critical Control Points — аналіз небяспекі і крытычныя кантрольныя кропкі). Белы колер апрацоўчай дошкі — для малочных прадуктаў, зялёны — гародніна, сіні або блакітны — морапрадукты, жоўты — сырая птушка, чырвоны — сырое мяса. Для новай дошкі пажаданае скразное насычэнне натуральным воскам, раствораным у алеі.
Матэрыялы
Да апрацоўчых дошак прад'яўляюцца супярэчлівыя патрабаванні, з аднаго боку, матэрыял павінен быць досыць цвердым, каб не заставалася слядоў рэзу, драпін, у якіх могуць заставацца часціцы прадуктаў харчавання, з іншага боку апрацоўчай дошка павінна быць дастаткова мяккай, каб не затуплялась і не выщербливалась рэжучая абза нажа. Гэтак жа апрацоўчай дошка не павінна ўбіраць вільгаць, пахі. Найбольш прымальным аказваецца дрэва цвердых парод, такіх як, дуб,. Часта выкарыстоўваюць драўніну экзатычных парод дрэва, такіх як гевея, акацыя. Гевея практычна не ўбірае вільгаць, досыць цвёрдая і мае вельмі прыгожую структуру. Для вырабу дэкаратыўных апрацоўчых дошак акрамя таго выкарыстоўваецца кедр,,. Драўляныя дошкі могуць быць зробленыя з суцэльнай дошкі, а могуць набірацца з асобных дошак, злепленых ў адзіны пакет. Апошні варыянт забяспечвае эканомны выдатак матэрыялу, а таксама часткова прадухіляе дэфармацыю дошкі пры намаканні. Існуюць дошкі, выкананыя са: спілу дрэва (end grain), рэз адбываецца на тарцы. Як правіла, гэта наборныя дошкі, з асобных брускоў злепленых ў адзіны пакет. Распаўсюджаныя дошкі выкананыя з пластыка, як правіла, поліпрапілен. Яны пераўзыходзяць драўляныя па гігіенічных патрабаваннях, але значна саступаюць у эстэтычным плане. Гэтак жа пластыкавыя дошкі занадта слізкія, што ўскладняе апрацоўку такіх прадуктаў як рыба, сырое мяса і падобных. Дошкі вырабленыя са шкла, натуральнага каменя, керамікі могуць быць выкарыстаны для падачы стравы на стол, але выкарыстоўваць іх для раздзелкі прадуктаў харчавання немэтазгодна, паколькі вельмі моцна пакутуе рэжучая абза нажа, нож хутка тупіцца. Аднак існуюць некаторыя віды аперацый, напрыклад, пры апрацоўцы рыбы, калі рэз адбываецца ў гарызантальнай плоскасці, і рэжучая абза нажа не тычыцца дошкі, у гэтым выпадку выкарыстанне падобных дошак прымальна.
Рэпербан
Рэпербан (Reeperbahn) — знакамітая вуліца ў Гамбургу, у раёне Санкт-Паўлі. Цэнтр начнога жыцця Гамбурга, квартал чырвоных ліхтароў. Немцы таксама называюць яе die sündige Meile (грахоўная міля).
На вуліцы знаходзяцца рэстараны, начныя клубы, кафэ, дыскатэкі і бары. Ёсць таксама секс-шопы, стрып-клубы, публічныя дамы, секс музеі і т. п.
Самай вядомай славутасцю вуліцы з'яўляецца Davidwache, паліцэйскі ўчастак, размешчаны на паўднёвым баку Рэпербана. Вулічная прастытуцыя тут з'яўляецца легальнай ў пэўны час сутак.
На Репербане ёсць ўчасткі, куды забаронены ўваход дзецям і жанчынам.
Ганькавічы (Валожынскі раён)
Га́нькавічы (, Ганьковичи) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гародзькаўскага сельсавета.
Рычард Дайч
Рычард Дайч (Richard Deitsch) — амерыканскі спартыўны журналіст. Ён пісаў для часопіса з 1997 па 2018 годы. Цяпер ён піша для сайта The Athletic, а таксама з’яўляецца рыдыёвядучым у Таронта.
Дайч мае ступень бакалаўра ў вобласці камунікацый і паліталогіі Універсітэта штата Нью-Ёрк у Бафала і магістарскую ступень Школы журналістыкі Калумбійскага ўніверсітэта, займая пасаду ад’юнкт-прафесара ў ёй.
22 лютага 2018 года было аб’яўлена, што Дайч стане пастаянным сувядучым пасляабедзеннага шоу «» таронцкай радыёстанцыі «».
Вараноўка
Назву Варано́ўка маюць:
Кастрычніцкі раён (Гродна)
Гісторыя
Кастрычніцкі раён горада Гродна быў утвораны Пастановай Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР 7 красавіка 1978 года. У 1978 годзе тэрыторыя раёна складала 3,4 тыс. га, пражывала на дадзенай тэрыторыі 86 тыс. жыхароў. У 2008 годзе ў гарадскую рысу былі ўключаны зямельныя вучасткі агульнай плошчай 7913 га, а таксама шэраг накакольных вёсак.
Насельніцтва
Па выніках перапісу насельніцтва Рэспублікі Беларусь 2009 года на тэрыторыі раёна пражывала 183,5 тыс. чалавек.
Бурыта
У адрозненне ад файхіта, бурыта падаецца ўжо гатовым, з начыннем унутры, у той час як для фахіты начынне падаюць асобна ад тартыльі, і кожны самастойна выбірае, што менавіта загарнуць у тартылью.
Смажаныя бурытас называюцца чымічанга, і, у адрозненне ад энчылады, вырабляюцца з пшанічнай мукі.
Карная аперацыя «Herman»
Аперацыя «Герман» ( Unternehmen «Hermann») — кодавая назва карнай антыпартызанскай аперацыі нямецкіх акупацыйных улад супраць савецкіх партызан і мясцовага насельніцтва ў Валожынскім, Івянецкім, Любчанскім, Навагрудскім, Юрацішкаўскім раёнах.
Праводзілася 1 ліпеня — 11 жніўня 1943 года сіламі 1-й матарызаванай брыгады СС, 3 паліцэйскіх палкоў, асобага батальёна СС Дырлевангера, 3 батальёнаў вермахта, паліцэйскіх батальёнаў, 5 жандарскіх, грэнадзёрскіх і артылерыйскіх узводаў, падраздзяленнямі паліцыі бяспекі і СД Беларусі, спецыяльнымі падраздзяленнямі з Мінска. Усяго для наступлення было сканцэнтравана больш за 50 тыс. салдат і афіцэраў. Агульнае кіраўніцтва ажыццяўляў групенфюрэр СС і генерал-лейтэнант паліцыі К. фон Готберг.
Для вывазу жывёлы, сельскагаспадарчай прадукцыі і маёмасці, угону насельніцтва прыцягваліся спецыяльныя каманды баранавіцкага гебітскамісарыята, упаўнаважаныя гаспадарчыя інспекцыі «Усход».
У ходзе аперацыі нямецкія войскі спалілі больш за 60 польскіх і беларускіх вёсак і знішчылі 4280 чалавек з ліку грамадзянскага насельніцтва. Ад 21 да 25 тысяч чалавек саслалі на прымусовыя работы ў трэці Рэйх, а тысячы іншых былі выселеныя за межы зоны блакавання.
Перадумовы
Пасля вераснёўскага паражэння Польшчы, сталбцоўскі і валожынскі паветы апынуліся пад уладай СССР. У сваю чаргу, пасля нямецкага ўварвання ў чэрвені 1941 года тэрыторыі абодвух паветаў увайшлі ў склад Рэйхскамісарыята Остланд. Немцы, пры падтрымцы беларускіх калабарацыяністаў забілі большасць мясцовых яўрэяў і распачалі бязлітасны тэрор супраць польскага насельніцтва. У той жа час бязмежная Налібоцкая пушча стала прытулкам для чырвонаармейцаў, якім ўдалося пазбегнуць нямецкага палону і для яўрэяў, якія ўцяклі з навакольных гета. На рубяжы 1942/43 года перакінутыя праз лінію фронту савецкія афіцэры і камісары прыступілі да трансфармацыі гэтых бездапаможных груп ў рэгулярныя партызанскія атрады. Па афіцыйных падліках, у дзень 1 мая 1943 года ў Налібоцкай пушчы было ўжо 2941 савецкіх партызан.
Неўзабаве пасля пачатку нямецкай акупацыі на тэрыторыі даваеннага Навагрудскага ваяводства пачалі стварацца структуры Саюза Узброенай Барацьбы (пераіменаванага ў лютым 1942 года ў Армію Краёву). У лістападзе 1941 г. камандаванне Навагрудскай акругі АК прызначыла падпаручніка Аляксандра Варакомскага (псеўданім. «Швір» на пасаду каменданта вобласці Стоўбцы (кодавая назва «Слуп»). Першапачаткова дзейнасць вобласці «Слуп» было засяроджана на назапашванні зброі і боепрыпасаў, а таксама пранікнення ў мясцовыя структуры беларускай паліцыі і адміністрацыі. Ідэя стварэння польскага партызанскага атрада не знайшла падтрымкі, камандаванне акругі выконвала загад Галоўнага Камандавання АК па абмежаванню дзеянняў узброеных сіл да моманта пачатку ўсеагульнага паўстання. Толькі такія фактары, як рост колькасці выкрытых салдатаў і вярбоўка польскай моладзі ў шэрагі савецкіх партызанскіх атрадаў пераканалі камандаванне змяніць пазіцыю. Штуршком да арганізацыі польскага атрада стала, у прыватнасці, масавае забойства жыхароў вёскі Налібакі праведзенае савецкімі партызанамі ноччу 7/8 мая 1943 г.
3 чэрвеня 1943 г. ў маёнтку Куль у глыбіні Налібоцкай пушчы адбылася першая вярбоўка ў шэрагі польскага атрада. У гэты дзень зарэгістраваліся 44 добраахвотнікаў, якія сталі ядром будучай Стаўбцоўскай групоўкі АК. Атрад, камандаванне якім прыняў паручнік  рэзерву Каспер Мілашэўскі (пс. «Левальд»), ужо пасля дзесяці дзён вырас да памеру 130 салдатаў. Дзейнасць польскага партызанскага атрада пачалась атакай на моцна абаронены Івянец (19 чэрвеня). Коштам трох забітых і некалькіх параненых польскія салдаты разбілі нямецкі гарнізон і на 18 гадзін вызвалілі сталіцу рэгіёну. У баі загінула ад некалькіх дзесяткаў да 150 немцаў, а ад 100 да 200 беларускіх паліцэйскіх дэзертавалі, каб далучыцца да польскага атрада. Салдаты АК вызвалілі многіх зняволеных і захапілі вялікую колькасць зброі, боепрыпасаў, прадуктаў харчавання і абсталявання. Згодна з ацэнкай асобных гісторыкаў, захоп Івянца быў адным з найбуйнейшых узброеных выступленняў у гісторыі Арміі Краёвай.
Пасля сыходу з Івянца, польскі атрад накіраваўся ў паўднёва-ўсходнюю частку Налібоцкай пушчы, дзе заснаваў лагер у вёсцы Беліца і ва ўрочышчы Дрывезна. На працягу амаль тыдня польскія партызаны ліквідавалі блокпасты беларускай паліцыі ў Старыне і Кіслухах (28 чэрвеня), Дзераўной і Волме (30 чэрвеня) у Засуле і Рубяжэвічах (3 ліпеня). Дасягнутыя поспехі дазволілі падняць польскі атрад у рангу да батальёна і павялічыць яго колькасць, па меншай меры, да 554 салдатаў.
Першыя баі
«Івянецкае паўстанне» выклікала вялікі ажыятаж на Навагрудчыне і сур’ёзна занепакоіла нямецкае камандаванне. Акупанты вырашылі любой цаной ліквідаваць польскія і савецкія базы ў Налібоцкай пушчы. Супрацьпартызанская аперацыя, атрымала  кодавую назву «Герман», і павінна была ахопліваць шырокі ўчастак, паміж гарадамі: Маладзечна, Стоўбцы, Любча і Шчорсы. Згодна з нямецкімі планамі, аперацыя павінна была пачацца на тэрыторыі, праз якую праходзілі чыгуначныя лініі Баранавічы — Маладзечна — Ліда і Ліда — Баранавічы. Затым нямецкія атрады павінны былі загнаць партызанаў у глыбіню Налібоцкай пушчы, правесці яе блакаванне, пасля чаго зрабіць сістэматычнае «ачышчэнне» ляснога комплексу. Запланаваная супрацьпартызанская аперацыя была павінна таксама забяспечыць рэалізацыю эканамічных мэтаў, г. зн. забяспечыць нямецкай эканоміцы новы кантынгент прымусовай працоўнай сілы.
Аб тым, якую значнасць надавалі немцы поспеху гэтай аперацыі, можа сведчыць памер сіл, якія прымал ў ёй: ад 52 да 60 тыс. паліцэйскіх, эсэсаўцаў і салдатаў Вермахта, пры падтрымцы авіяцыі, артылерыі і бронетэхнікі. Разам з нямецкімі атрадамі у аперацыі прынялі таксама ўдзел атрады калабарацыяналістаў, у тым ліку 1-я Руская Нацыянальная Брыгада СС пад камандаваннем Уладзіміра Гіль-Радыёнава. Каманду над сіламі, якія ўдзельнічалі у аперацыі «Герман» ажыццяўляў Камандзір СС і Паліцыі ў Беларусі Брыгадэфюрар СС Курт фон Готберг. Да яго штаба ў Навагрудку далучыўся таксама Обергрупэнфюрар СС Эрых фон дем Бах-Залеўскі, спецыяльны упаўнаважаны Рэйхсфюрара СС па пытаннях барацьбы з партызанскім рухам (Chef der Bandenbekämpfungsverbände).
Аперацыя «Герман» пачалася 13 ліпеня 1943 г. З усходу, з раёна Койданава і Стоўбцаў, накіравалася ў бок лесу нямецкая дывізія, прызначаная для барацьбы з партызанскім рухам (якая да гэтага часу квартыравалася ў Бабруйску). У той жа час з раёна Навагрудка выйшла другая нямецкая групоўка. правёўшы карныя дзеянні ў зоне вакол Любчы і Шчорсаў, а затым перайшла на ўсходні бераг Нёмана, рыхтуючыся да ўдараў у паўднёва-ўсходняй частцы  пушчы. У самым пачатку баявых дзеянняў партызаны атрада «Бальшавік» разграмілі з засады варожую аўтакалону і захапілі «Баявы загад на аперацыю „Герман“ і штабную карту».
Разведка польскага батальена ўжо ў канцы чэрвеня атрымала інфармацыю аб будаўніцтве немцамі дадатковых платформаў на чыгуначных станцыях у Койданаве, Негарэлым і Стоўбцах. У сваю чаргу, 13 ліпеня польскую конную разведку заўважылі нямецкія матарызаваныя калоны, накіраваныя ў бок Налібоцкай пушчы. У той жа дзень у польскім лагеры ва ўрочышчы Дрывежа праходзіла польска-савецкая нарада, у якім прынялі ўдзел, у прыватнасці, камандзір стаўбцоўскага батальёна  «Lewald» і камандзір івянецкай групоўкі савецкіх партызанаў палкоўнік Р. А. Сідарок (псеўданім «Дубаў».). Тады было вырашана, што нямецкая спроба карнай аперацыі ў раёне пушчы сутыкнецца з рашучым супраціўленнем. Батальён АК атрымаў заданне блакаваць з усходу гасцінец Мінск — Навагрудак, г. зн. галоўную дарогу, якая праходзіць праз Налібоцкую пушчу. Палякі павінны былі таксама блакаваць бакавыя дарогі і прасекі, якія ішлі паралельна галоўнай дарозе (паласа польскай абароны была такім чынам шырынёй у 10 км). Савецкія брыгады, якія налічвалі больш за 4 тысячы партызанаў, павінны былі прыкрываць абодва флангі польскай групоўкі.
Першыя сутыкненні адбыліся 20 ліпеня (Іншыя гісторыкі называюць дату 15 ліпеня). Раніцай таго дня, салдаты АК з 5-га узвода 2-й роты пяхоты, пад камандаваннем плутонавага Антонія Гасюка (пс. «Жучэк», сустрэлі нямецкую калону каля ўзарванага моста на рацэ Шура. Агонь польскіх станковых кулямётаў выклікаў страты ў нямецкім  атрадзе, памерам ад некалькіх да трыццаці забітых (у тым ліку чатырох афіцэраў). Былі знішчаны таксама некалькі аўтамабіляў. Польскія салдаты не панеслі ніякіх страт. У той жа дзень на дарозе Івянец — Налібакі 1-й роце пяхоты, пад кіраўніцтвам курсанта Альгірдаса Война (пс. «Лех»), удалося разбіць іншую нямецкую калону. Коштам трох загінулых салдатаў АК яны забілі 25 ворагаў і знішчылі чатыры аўтамабіля.
Да Налібоцкай пушчы дабраліся між тым, асноўныя сілы нямецкай групоўкі. 21 ліпеня нямецкая авіяцыя і артылерыя на працягу некалькіх гадзін абстрэльвалі пазіцыі партызан, пасля чаго ў атаку пайшла пяхота, якую падтрымлівала бронетэхніка. Падчас разлютаваных баёў у раёне Дрывезны і Нешчаровіч, салдаты АК эфектыўна адбівалі атакі праціўніка. Праз некаторы час польскае камандаванне даведалася, аднак, да свайго здзіўлення, што атрады палкоўніка «Дубовы» без папярэджання пакінулі абарончыя пазіцыі. Нямецкія матарызаваныя калоны прабіліся праз дарогу Мінск — Навагрудак, падзяляючы тым самым пушчу на дзве часткі. Над батальёнам АК навісла пагроза акружэння.