cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кастрацыя
Кастрацыя (лягчанне, пакладанне) — аперацыя (часцей за ўсё хірургічная), якая складаецца ў выдаленні палавых залоз у жывёл або чалавека з мэтай перадухілення натуральнага апладнення. У выніку кастрацыі (у выпадку жывёл) рэзка зніжаецца колькасць палавых гармонаў у крыві, што прыводзіць да падаўлення другасных палавых прыкмет, а таксама становіцца немагчымай выпрацоўка народкаў або яйкаклетак, што прыводзіць да немагчымасці мець патомства. Выдаленне яечкаў разам з пенісам называецца лягчаннем або пакладанне.
У жаночых асобін таксама праводзяць аперацыю «трубавая аклюзія». Яна заключаецца ў перевязванні маткавых труб, з прычыны чаго зачацце становіцца немагчымым, але гарманальны фон не змяняецца. Гэтая аперацыя не з'яўляецца кастрацыяй.
Гуска (возера)
Гуска — возера ў Столінскім раёне Брэсцкай вобласці, за 54 км на паўднёвы ўсход ад горада Столін, за 6,5 км на паўднёвы захад ад вёскі Дзяржынск Лельчыцкага раёна, каля ўрочышча Селішчы.
Плошча паверхні 0,0767 км², даўжыня 1,0 км, шырыня 0,3 км. Даўжыня берагавой лініі 2,2 км. Праз возера працякае рака Сцвіга. Зарастае істотна. Уваходзіць у склад ландшафтнага заказніка «Альманскія балоты».
Джон Ломбэ
Джон Ло́мбэ (John Lombe) — брытанскі прадпрымальнік XVIII стагоддзя.
У пачатку XVIII стагоддзя цэнтр вытворчасці шаўковых панчох на вязальныя машынах пераехаў у Мідлендс з Лондана, і попыт на шаўковыя ніткі апярэджваў прапанову.
Томас Ломбэ, брат Джона, атрымаў працу на няўдалай шаўковай фабрыцы, пабудаванай у Дэрбі вядомым вынаходнікам і інжынерам Джорджам Соракалдам для прадзільшчыка шоўку Томаса Котчэта. Фабрыка была пабудавана на рацэ Дэруэнт ў горадзе Дэрбі. Магчыма, гэта быў першы выпадак сходу пад адным дахам працаўнікоў для працы з машынамі з прывадам ад неадушаўлёнай крыніцы сілкавання.
Італьянцы выкарысталі тэхналогію выдушвання на станку для прадзення з пачатку XVII стагоддзя, мяркуючы па апісанні, апублікаваным Віторыа Зонка (Vittorio Zonca). Леанарда да Вінчы накідаў аналагічную мадэль, але апісанне Зонкі было больш поўным; невядома, ці ёсць паміж імі сувязь. Джон быў пасланы братам для вывучэння італьянскіх прадзільных машын, якія працавалі з тонкай аргансінавай ніткай. Аргансін, кручаны натуральны шоўк, які выкарыстоўваецца як аснова, мае важнае значэнне для прадзення тонкай шаўковай тканіны. Паводле легенды, Джон атрымаў працу ў адной з італьянскіх крам, дзе выкарыстоўваўся сакрэт машыннага пляцення шоўку. Па начах ён падкрадаўся ў краму і старанна пры свечках вырабляў чарцяжы машын. У 1716 ён прывёз канструкцыі ў Англію.
У 1718 Томасу Ломбэ давялося атрымаць патэнт, у якім гаворыцца, што:
Патэнт быў выдадзены на тэрмін у чатырнаццаць гадоў.
Фабрыка Ломбэ
Сакаролд быў найманы, каб пабудаваць на месцы старога дэрбскага завода новы, больш буйны. Фабрыка Ломбэ была завершана ў 1722 годзе, у год раптоўнай смерці Джона. Паводле легенды, кароль Сардзініі Віктар-Амадэй II, пачуўшы аб поспеху прадпрыемства Ломбэ, наняў жанчыну-забойцу, каб тая паехала ў Англію і забіла братоў. Падазраецца, што Джон быў атручаны «падазронай» жанчынай, як мяркуецца, з Італіі, якая з'явілася незадоўга да яго смерці.
Томас Ломбэ быў прысвечаны ў рыцары ў 1727 годзе. У 1732 патэнт скончыўся, і яго просьба аб прадаўжэнні тэрміну была адхіленая. Гэта было, магчыма, першае паспяховая бесперапынная вытворчасць, прататып для баваўнянай фабрыкі Рычарда Аркрайта і фабрычнай даліны Дэруэнта ў цэлым.
У знак прызнання дасягненняў Томас атрымаў грант у памеры 14 000 фунтаў стэрлінгаў на падрыхтоўку мадэлі сваёй машыны, якая была выстаўлена ў лонданскім Таўэры ў якасці дапаможніка для іншых фабрыкантаў. Ён памёр у 1739, і будынак быў прададзены Самюэлю Лойду і Уільяму Уілсану. Фабрыка працягвала вырабляць шоўк да 1890 года, у якім яна часткова разбурылася. На дадзены момант у будынку размешчаны Музей індустрыі Дэрбі.
Бой ля Басфора (1915)
Бой ля Басфо́ра — боесутыкненне паміж Чарнаморскім флотам і нямецка-турэцкімі марскімі сіламі, якое адбылося 10 мая 1915 года ў ходзе ажыццяўлення рускім флотам бамбардзіроўкі Басфорскіх умацаванняў.
Бой адбываўся на дыстанцыі больш за 90 кабельтаў і скончыўся безвынікова: атрымаўшы 3 траплення «Гёбен», які выйшаў з Басфора, вярнуўся ў праліў. Рускія караблі страт і пашкоджанняў не мелі.
Гальшаны
Гальша́ны (, Гольшаны) — аграгарадок у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці, на левым беразе р. Гальшанка. Адміністрацыйны цэнтр Гальшанскага сельсавета.
Дыстанцыйны ўніверсітэт імя Джусціна Фартуната
Дыстанцыйны ўніверсітэт імя Джусціна Фартуната (Università telematica Giustino Fortunato) — італьянская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Беневента.
Гальшаны
Размешчаны за 20 км ад Ашмян, 12 км ад чыгуначнай станцыі Багданаў; на шашы Ашмяны — Валожын, 1277 жыхароў, 487 двароў (1993).
Гісторыя
Упершыню згадваецца з 13 ст. Паводле Хронікі ВКЛ і Хронікі Быхаўца, Гольша заклаў горад на р. Карабель, пачаў там княжыць і назваўся князем Гальшанскім. Гісторыкі 19 ст. лічылі, што гэта адбылося каля 1280 года. Гальшаны згадваюцца таксама ў «Хроніцы Літоўскай і Жамойцкай», у «Наўгародскім летапісе» пад 1387 і 1406 гадамі. Да сяр. 16 ст. уладанне князёў Гальшанскіх. Адсюль паходзіць Соф’я Гальшанская, жонка вял.кн. і караля Ягайлы — родапачынальніца Ягелонаў.
Дыстанцыйны ўніверсітэт імя Джусціна Фартуната
Агульная характарыстыка
Навучанне ў ВНУ праводзіцца праз платформу электроннага навучання. З 2009 года таксама прапануецца стацыянарны рэжым навучання з заняткамі ў аўдыторыях, каб задаволіць патрэбы студэнтаў, якія пражываюць недалёка ад універсітэта.
Гальшаны
Гісторыя
У кан. 14 — пач. 15 ст. вядомы як горад, цэнтр гандлю і рамёстваў, у т.л. вырабу з мясцовай гліны кафлі. 3 15 ст. у Гальшанах быў касцёл, з 1536 згадваецца праваслаўная царква, у 16 ст. дзейнічаў кальвінскі збор. 3 16 ст. уладанне Сапегаў. Пры іх у 1618 пабудаваны новы будынак касцёла францысканцаў, у 17 ст. жылы корпус кляштара, у канцы 16 ст.— пач. 17 ст. Гальшанскі замак, паперня (існавала да кан. 17 ст.), якая выпускала вялікую колькасць паперы высокай якасці. Падчас Паўночнай вайны (1700—1721) у выніку баявых дзеянняў мястэчка спалена.
3 1795 у складзе Расійскай імперыі, цэнтр воласці Ашмянскага павета. У вайну 1812 года тут адбыліся баі расійскіх і напалеонаўскіх войскаў. Пасля паўстання 1830—1831 гадоў у 1832 закрыты кляштар францысканцаў, у яго будынках размясціўся расійскі ваенны гарнізон. Падчас паўстання 1863—1864 гадоў адзін з арганізатараў паўстанняў З. Мінейка планаваў зрабіць Гальшаны цэнтрам паўстання ў павеце. У 1871 адбылося выступленне сялян супраць мясцовага памешчыка і царскіх улад. У 1897 у Гальшанах 2883 жыхары. У кан. 19 — пач. 20 ст. у мястэчку 4 невялікія заводы, некалькі майстэрняў, гандлёвыя крамы, млыны, касцёл, праваслаўная царква, 2 капліцы, сінагога, 4 яўрэйскія малітоўныя дамы. Акрамя штотыднёвых таргоў, некалькі разоў на год праводзіліся буйныя гальшанскія кірмашы. Спецыфічным заняткам местачкоўцаў было вязанне рукавіц, панчох, «гальшанскіх каптаноў».
Дыстанцыйны ўніверсітэт імя Джусціна Фартуната
Агульная характарыстыка
Універсітэт прапануе 3-гадовую праграму атрымання ступені бакалаўра, 2-гадовую магістратуру і 5-гадовую ступень магістра адзіным цыклам разам з бакалаўрыятам. Для паступлення на праграму атрымання ступені бакалаўра будучы студэнт павінен мець прынамсі атэстат сярэдняй школы. Засвоеныя гадзіны навучання (навучальныя крэдыты) з папярэдніх праграм вышэйшай адукацыі могуць быць залічаныя, каб скараціць час атрымання дыплома.
Гальшаны
Гісторыя
Падчас Першай сусветнай вайны ў 1915—1918 гады Гальшаны акупаваны германскім войскам. На пач. 1919 заняты Чырвонай Арміяй. У ваколіцах дзейнічалі антыбальшавіцкія ўзброеныя фарміраванні. У канцы красавіка 1919 года Гальшаны заняла польскае войска, летам 1920 — Чырвоная Армія, пазней зноў палякі. З 1920 у складзе Сярэдняй Літвы, з 1922 — Польшчы, цэнтр гміны Ашмянскага павета. Дзейнічалі суд, польская і 2 яўрэйскія школы, касцёл, царква, сінагога, крэдытна-ашчадная каса, пастаялы двор, карчма, пошта, тэлефонная станцыя на 10 абанентаў, аптэка, паліцэйскі ўчастак, банк. Быў развіты гандаль. На пачатку 1920-х гадоў у ваколіцах Гальшанаў дзейнічалі партызаны. У 1926 — 1702 жыхары. З 1939 года Гальшаны ў складзе БССР. У 1941 — 1944 акупаваны. У 1970 — 1945 жыхароў, 425 двароў.
Дыстанцыйны ўніверсітэт імя Джусціна Фартуната
Агульная характарыстыка
Універсітэт прасоўваецца і падтрымліваецца асацыяцыяй EFIRO, якая базуецца ў Беневента, якая ў сваю чаргу належыць прадпрымальніку з Беневента Анджэла Каларуса.
Rattus mollicomulus
Rattus mollicomulus — від пацукоў, сямейства мышыных.
Выяўлены толькі ў Інданезіі.
NGC 2499
NGC 2499 (іншыя абазначэнні — MCG 1-21-3, ZWG 31.11, PGC 22366) — галактыка ў сузор’і Малы Пёс.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Вытворчасць алейных культур у Беларусі
Вытворчасць алейных культур у Беларусі — галіна сельскай гаспадаркі, якая займаецца вырошчваннем алейных культур у адмысловых гаспадарках.
Плошча пасеваў
Дыяграма паказвае змены ў плошчы насаджэнняў алейных раслін у Беларусі у тыс. га.
Дыяграма паказвае змену долі насаджэнняў алейных раслін ў агульнай плошчы, занятай сельскагаспадарчымі культурамі ў Беларусі у %.
Як можна бачыць, як агульная плошча алейных культур, так і доля алейных у структуры ўсіх насаджэнняў з гадамі памяншалася.
Рапс
У Беларусі рапс з’яўляецца асноўнай алейнай культурай, якая пакрывае дэфіцыт алею для харчовых і прамысловых мэтаў, а таксама кармавога бялку для патрэбаў жывёлагадоўлі. У цяперашні час азімы рапс можа расці практычна ва ўсіх абласцях краіны, аднак перазімоўка яго зніжаецца з захаду на ўсход. Пасеў азімага рапсу ва ўсходніх рэгіёнах — Віцебская, Магілёўская і паўночна-ўсходнія раёны Гомельскай вобласці — адбываецца на 7-10 дзён раней, чым у заходніх абласцях.
Дыяграма паказвае змены ў плошчы насаджэнняў рапсу ў Беларусі у тыс. га.
У Беларусі цікавасць сельгаставаравытворцаў да вырошчвання гэтай культуры знізіўся па прычыне неспрыяльных умоў надвор’я. Максімальны паказчык пасеваў рапсу ў краіне быў зафіксаваны ў 2012 годзе — 439 тыс. га. Аднак на фоне значнай гібелі пасеваў і патрэбы у перасеве, патрабавальным дадатковых фінансавых выдаткаў, за 4 сезона дадзены паказчык паменшыўся ў 2 разы да 229 тыс. га. Акрамя таго, скарачэнне пасяўных плошчаў пад рапсам ў Беларусі шмат у чым звязана са зніжэннем коштаў на рапсавы алей на сусветных рынках.
Дыяграма паказвае змены ўраджайнасці рапсу ў Беларусі у ц/га.
Забеспячэнне насеннем
Табліца паказвае дынаміку імпарту насення рапсу ў Беларусь у ц/га.
Табліца паказвае долю імпартнай залежнасці Беларусі па насенню рапсу ў %.
Соя
У Беларусі вырошчванне соі прыжываецца марудна. Першыя доследныя пасадкі адносяцца да сярэдзіны 90-х гадоў. Нязначныя плошчы заняты на паўднёвым захадзе краіны ў Пінскім і Лельчыцкім раёнах.
Імпарт соі
Табліца паказвае дынаміку імпарту соі ў Беларусь.
Такім чынам можна бачыць, што патрэбы рынка па соевых бабах не задавальняюцца, таму маецца патэнцыял развіцця дадзенай галіны.
Забеспячэнне насеннем
Табліца паказвае дынаміку імпарту насення соі ў Беларусь у ц/га.
Майк Лі
Майк Лі (Mike Leigh; нар. ) — брытанскі рэжысёр тэатра і кіно.
Аўдзей
Аўдзей — прозвішча.
IC 5102
IC 5102 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) ў сузор’і Паўлін.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Леанід Вікенцьевіч Аўдзей
Леанід Вікенцьевіч Аўдзей (1929—1977) — беларускі ўрач-хірург. Доктар медыцынскіх навук (1968), прафесар (1970).
Біяграфія
У 1953—1956 гадах загадчык хірургічнага аддзялення, галоўны ўрач Пастаўскай раённай бальніцы. Старшыня Беларускага навуковага таварыства хірургаў (1968—1977). Галоўны хірург Міністэрства аховы здароўя БССР (1968—1977). Загадчык 2-й кафедры шпітальнай хірургіі Мінскага медыцынскага інстытута (1970—1977).
Навуковая дзейнасць
Навуковая дзейнасць была накіравана на вывучэнне хірургічных метадаў лячэння паталогіі гепатабіліярнапанкрэатычнай сістэмы.
Рыфт-Валі
Рыфт-Валі (Rift Valley) — адна з васьмі правінцый Кеніі, якая размяшчаецца ў заходняй частцы краіны, мяжуе з Паўднёвым Суданам, Угандай і Танзаніяй. Адміністрацыйны цэнтр — Накуру. Плошча — 182 413 км², насельніцтва складае 8 786 372 чалавек (на 2007 год).
Мячэць Гахаршад
Мячэць Гахаршад  — мячэць у іранскім горадзе Мешхед, з’яўляецца часткай комплексу.
Гісторыя
Мячэць была пабудавана ў 1418 годзе прыдворным архітэктарам Гавамедзінам Шыразі, па загадзе, жонкі харасанскага кіраўніка.
Забеспячэнне для будаўніцтва мячэці ішло з Шыраза і Ісфахана.
У часы Сефевідаў і Каджараў мячэць падвергнулася некаторым рэканструкцыям. Збудаванне ўключае ў сябе 4 айвана, унутраны двор памерам 50×55 метраў і некалькі  (падземных галерэй).
Двухпластовы купал мячэці быў моцна пашкоджаны ў 1911 годзе падчас абстрэлу.
Дэбрэ
Дэбрэ — прозвішча.
Ваяводы кіеўскія
Ваяводы
Пасада кіеўскага ваявады створана ў 1471 годзе пры скасаванні Кіеўскага княства
Атлас (тканіна)
Атлас (atlas; اطلس — «гладкі») — шчыльная тканіна з гладкай бліскучай правай паверхняй. Непаўторны бляск тканіны ствараецца асаблівасцямі пляцення (атласнае перапляценне) і структуры валокнаў нітак. Унутраная паверхня атласу — матавая. Атлас вырабляюць з, ацэтату і шоўку рознай шчыльнасці.
Гісторыя атласу
Упершыню гэты матэрыял згадваецца ў II стагоддзі нашай эры. У перакладзе з арабскай ён мае назву «гладкі». Нават у часы Сярэдневякоўя выкарыстоўваць гэтую тканіну маглі дазволіць сабе толькі заможныя людзі.
Вынайдзены такі тып перапляцення ў Кітаі, пасля чаго ён быў вывезены праз Сярэднюю Азію і трапіў у еўрапейскія краіны і на Блізкі Усход. У ХІІ—ХІІІ стагоддзях атлас пачалі імпартаваць у Італію.
На Русі тканіна атлас вядомая з XV стагоддзя.
У перыяд эпохі Адраджэння ўласная вытворчасць атласу з’явілася і ў Еўропе. Але толькі ў XVI—XVII стагоддзях у Іране навучыліся вырабляць гэты матэрыял па-сапраўднаму якасна.
У Маскоўскім княстве ў Сярэдневякоўі гэтая тканіна называлася «отлос». Яна выкарыстоўвалася ў асноўным для вырабу мужчынскага адзення, і толькі з 1920-х гэты матэрыял пачалі шырока выкарыстоўваць у розных мэтах.
Склад
Гэта матэрыял, які складаецца з паўшаўковых або шаўковых нітак з невялікім увядзеннем ільнянога або ваўнянога ўтку. У склад нітак уваходзяць ацэтатныя і віскозныя валокны, што робіць яго на 100 % поліэфірным.
Атлас — матэрыял, які заўсёды мае бліскучую правую паверхню, сподні бок гэтай тканіны заўсёды матавы. Суадносіны нітак утка адносна да асновы не менш 1:5, што надае ёй асаблівую гладкасць.
Разнавіднасць
Самыя распаўсюджаныя віды атласных тканін: крэп-сацін, дзюшэз, антык і абуткавы атлас.
Тканіна дзюшэз адрозніваецца высокай шчыльнасцю нітак. Жорсткі, але лёгкі шаўковы атлас Дзюшэз часта выкарыстоўваецца для пашыву вясельных сукенак.
Атлас антык вырабляюць, выкарыстоўваючы для асновы спецыяльную фасонную нітку, якая чаргуецца з тонкімі і тоўстымі ўчасткамі. Гэта надае тканіны тэкстурны выгляд.
Уласцівасці
Атлас — тканіна, якая мае выдатныя эстэтычныя ўласцівасці, павышаную ўстойлівасць да ізаляцыі, высокую трываласць і лёгка драпіруецца.
Але, на жаль, гэты матэрыял вельмі лёгка абсыпаецца і таму даволі капрызны ў працы. Затое ён забяспечвае цудоўную пасадку па постаці.
Атлас ставіцца да разраду сацінавых тканін. У гэтай групе ён вылучаецца характэрным бляскам, іншыя тканіны больш цьмяныя і тоўстыя.
Прымяненне
Атлас — тканіна, якая знайшла сваё прымяненне як у вырабе адзення, так і ў іншых сферах. Шыюць з атласа начныя сарочкі,, спадніцы, , сарафаны і сукенкі. Даволі часта яго таксама выкарыстоўваюць як падкладачны матэрыял. Таксама з яго вырабляюць пышную пасцельную бялізну. Шырока выкарыстоўваюць гэтую тканіну і ў інтэр’еры як абіўку для вырабу штор.
Догляд
Атлас — тканіна, якую неабходна правільна даглядаць. Сціраць вырабы з гэтага матэрыялу рэкамендуецца пры тэмпературы 30 градусаў уручную з выкарыстаннем мяккага. Яго нельга церці і выціскаць. Пасля мыцця яго неабходна прапаласкаць у халоднай вадзе з даданнем невялікай колькасці воцату, каб колер не губляў яркасці.
Пры прасаванні матэрыялу неабходна, каб ён заставаўся трохі вільготным. Тэмпература прасу павінна быць 150 градусаў. Выраб прасуюць са сподняга боку ў рэжыме «шоўк».
Дніпроўскі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт
Дніпроўскі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Дніпры і падпараткоўваецца Міністэрству аховы здароўя Украіны.
Агульная характарыстыка
Адна з найстарэйшых вышэйшых навучальных устаноў Украіны медычнага профілю. Заснавана 15 верасня 1916 года на базе Кацярынаслаўскіх вышэйшых жаночых курсаў. Статус акадэміі - з 1920 года (вернуты пастановай Кабінета міністраў Украіны ад 20 красавіка 1994 года).
Rattus montanus
Rattus montanus — від пацукоў, сямейства мышыных.
Выяўлены толькі ў Шры-Ланцы.
Дніпроўскі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
На 59 кафедрах працуюць 646 выкладчыкаў, з іх 98 дактароў навук і 359 кандыдатаў навук. Усяго ў акадэміі працуе больш за 1100 супрацоўнікаў.
42 клінічныя кафедры размешчаны на базе 28 бальніц і выкарыстоўваюць больш за 15 тыс. бальнічных ложкаў. На клінічных базах акадэміі арганізаваны 29 спецыялізаваных цэнтраў.
Акадэмія займае плошчу 85 гектараў. Мае 8 навучальных карпусоў агульнай плошчай 52 000 м2, у якіх размешчана 608 навучальных аўдыторый, кабінетаў і лабараторый. У 7 інтэрнатах плошчай 46 000 м2 пражываюць 2 900 студэнтаў і лекараў-курсантаў. Акадэмія мае ў сваім распараджэнні спартыўны комплекс, віварый, санаторый-прафілакторый, спартыўна-аздараўленчы лагер, навуковую бібліятэку, тэхнацэнтр і два музея.
Фёдар Паўлавіч Рашэтнікаў
Фёдар Паўлавіч Рашэтнікаў (Фёдор Па́влович Реше́тников, 15(28) ліпеня 1906 — ) — савецкі жывапісец і графік. Адзін з галоўных прадстаўнікоў сацыялістычнага рэалізму. Народны мастак СССР (1974). Сапраўдны член Акадэміі мастацтваў СССР з 1953 года, віцэ-прэзідэнт (у 1974—1987 гадах). Лаўрэат двух Сталінскіх прэмій (1949, 1951).
Біяграфія
Нарадзіўся ў вёсцы Сурска-Літоўскім, Екацерынаслаўскай губерні Расійскай імперыі (Днепрапятроўская вобласць Украіны) у сям’і іканапісца.
Працаваў у клубе чыгуначнікаў станцыі Грышын у Днепрапятроўскай вобласці УССР. Вучыўся на рабфаку мастацтваў у Маскве, паступіў у Вышэйшыя мастацка-тэхнічныя майстэрні, дзе займаўся ў 1929—1934 гадах, у прыватнасці, у Д. С. Маора.
Удзельнічаў у арктычнай экспедыцыі на параходзе «Чалюскін». Член ВКП(б) з 1945 года. Сукупны наклад паштовак з рэпрадукцыяй карціны Ф. П. Рашэтнікава «Прыбыў на вакацыі» (1948, Траццякоўская галерэя) склаў звыш 13 мільёнаў асобнікаў. Гэта больш, чым наклад якой-небудзь іншай паштоўкі, выпушчанай на той момант у Савецкім Саюзе.
Іншай вядомай карцінай мастака з’яўляецца палатно «Ізноў двойка» (1952).
Пінскі дэканат
Пінскі дэканат — дэканат Пінскай дыяцэзіі Рымска-каталіцкага касцёлу Беларусі.
Леанід Іванавіч Качына
Леанід Іванавіч Качына (нар., в. Пузі, Бярозаўскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.
Біяграфія
Працаваў галоўным інжынерам адкрытага акцыянернага таварыства «Бярозаўскі сыраробны камбінат».
З'яўляўся дэпутатам Бярозаўскага раённага Савета дэпутатаў дваццаць сёмага склікання.
Асабістае жыццё
Жанаты, мае сына.
Тадэа Цукары
Тадэа Цукары (Taddeo Zuccari;  —, ) — італьянскі мастак, адзін з яркіх прадстаўнікоў італьянскай школы маньерызму. Старэйшы брат Федэрыка Цукары.
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1529 годзе ў Сант’Анджэла-ін-Вада, у сям’і невядомага мастака Атавіяна Цукары. Ва ўзросце 14 гадоў, адправіўся ў Рым вывучаць жывапіс. Пачынаючы з 17 гадоў, пачынае працаваць чаляднікам у Карэджа ў Парме.
У 1548 годзе вяртаецца ў Рым і пачынае працаваць самастойна. Працаваў галоўным чынам у Італіі. Найбольш вядомыя яго фрэскі на каля Вітэрба.
Памёр ва ўзросце 37 гадоў у Рыме, быў пахаваны ў Пантэоне, магіла размяшчаецца побач з магілай Рафаэля.
Чарнецкі
Чарнецкі — беларускае і ўкраінскае прозвішча.
Pixar
Гісторыя
Студыю Pixar заснаваў у 1979 годзе Джордж Лукас (спачатку яна называлася The Graphics Group і была падраздзяленнем камп’ютарнай графікі Lucasfilm) пасля поспеху сваіх «Зорных войнаў». У 1986 годзе кампанію набыў Стыў Джобс, ператварыўшы яе ў студыю Pixar. Ён заставаўся CEO Pixar і асноўным акцыянерам, пакуль студыю не набыў The Walt Disney Company ў 2006 годзе.
Рычард Аркрайт
Сэр Рычард Аркрайт (Richard Arkwright;,  — , ) — буйны англійскі тэкстыльны прамысловец, вынаходнік, уладальнік шматлікіх патэнтаў у галіне прадзення, бацька Рычарда Аркрайта малодшага. Лічыцца заснавальнікам сучаснай тэкстыльнай прамысловасці.
Біяграфія
Аркрайт быў малодшым з 13 дзяцей у сям’і краўца. Спачатку ён працаваў цырульнікам у Болтане. У 1769 годзе Аркрайт вынайшаў прадзільную машыну «Waterframe» і зарэгістраваў на яе патэнт. Два партнёра прафінансавалі суму, неабходную для падачы заяўкі на патэнт і арганізавалі прамысловае прымяненне прадзільнай машыны. Было адкрыта буйное прадзільнае прадпрыемства ў Кромфардзе, якое выкарыстоўвала як рухавік вадзяныя колы. Нягледзячы на патэнт, прадзільная машына Аркрайта была скапіравана немцам Іаганам Готфрыдам Бругэльманам, што паклала пачатак прамысловай рэвалюцыі на еўрапейскім мацерыку. У 1786 годзе Аркрайт быў узведзены ў рыцары і атрымаў права называцца «сэрам». З 1790 ён перабудаваў свае прадзільныя машыны пад паравыя рухавікі. Акрамя прадзільнай машыны Аркрайт вынайшаў яшчэ некалькі іншых рэвалюцыйных прылад і станкоў, што павысілі эфектыўнасць тэкстыльнай вытворчасці.
Прамянёвікі
Прамянёвікі, Радыялярыі (Radiolaria) — аднаклетачныя планктонныя арганізмы, якія жывуць пераважна ў цёплых акіянічных водах. Шкілет складаецца з хіціну і аксіду крэмнію ці сернакіслага стронцыю (цэлестыну). У жывых радыялярый шкілет знаходзіцца ўсярэдзіне клеткі. Промні служаць для ўмацавання псеўдаподый. Прамянёвікі — зборная група, якая ўтрымлівае розныя па паходжанні формы прасцейшых. Згодна з сучасным уяўленням падобны марфатып радыялярый набываўся імі цалкам незалежна ў працэсе асваення тоўшчы вады як пастаяннага асяроддзя пасялення.
Мікалай Іосіфавіч Бекіш
Мікалай Іосіфавіч Бекіш (нар., Шчучынскі раён, Гродзенская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч. Член Аграрнай партыі.
Біяграфія
Працаваў дырэктарам Шчучынскага хлебапрыёмнага прадпрыемства, галоўным эканамістам Аб’яднання «Беларуская чыгунка».
У 1995 годзе ў другім туры галасавання выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь ад Шчучынскай выбарчай акругі № 144 Гродзенскай вобласці
Дзень Калумба
Дзень Калумба — гадавіна прыбыцця Калумба ў Амерыку, якое адбылося 12 кастрычніка 1492 г. па юліянскім календары (21 кастрычніка 1492 г. па грыгарыянскім календары).
12 кастрычніка 1492 года Хрыстафор Калумб высадзіўся ў Новым свеце — у гэты дзень экспедыцыя Хрыстафора Калумба дасягнула вострава Сан-Сальвадор у Багамскім архіпелагу, пазней гэты дзень быў прыняты за афіцыйную дату адкрыцця Амерыкі. Хоць у большасці іншых амерыканскіх краін Дзень Калумба адзначаецца 12 кастрычніка, у Злучаных Штатах ён адзначаецца ў другі панядзелак кастрычніка. У гэты дзень насельніцтва ЗША святкуе гадавіну адкрыцця сваёй краіны, наведваючы святочныя царкоўныя службы і іншыя мерапрыемствы. У некаторых гарадах праходзяць адмысловыя службы, парады і вялікія ўрачыстыя цырымоніі. Дзень Калумба з'яўляецца агульным выходным у многіх частках ЗША, але ў некаторых штатах, напрыклад, у Каліфорніі, Невадзе, Гаваі, дзень не адзначаецца. Дзяржаўныя ўстановы і школы, як правіла, зачыненыя, але камерцыйныя арганізацыі могуць працаваць. Над урадавымі будынкамі паднімаюць дзяржаўны сцяг ЗША.
Дабромысль
Дабро́мысль (, Добромысль) — вёска ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Волькаўскага сельсавета.
Да 9 жніўня 2022 года вёска ўваходзіла ў склад і з’яўлялася адміністрацыйным цэнтрам Дабромысленскага сельсавета.
IC 5103
IC 5103 — галактыка тыпу SBc ў сузор’і Паўлін.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Сярэдзіч
Сярэдзіч — прозвішча.
Паўночна-Усходняя правінцыя (Кенія)
Паўночна-Усходняя правінцыя (Nairobi Province) — адна з васьмі правінцый Кеніі, якая размяшчаецца ў паўночна-ўсходняй частцы краіны, мяжуе з Самалі. Адміністрацыйны цэнтр — Гарыса. Плошча — 126 186 км², насельніцтва складае 1 762 370 чалавек (на 2007 год).
Булыга
Булыга — беларускае прозвішча.
Нацыянальны ўніверсітэт фізічнага выхавання і спорту
Нацыянальны ўніверсітэт фізічнага выхавання і спорту (Universitatea Națională de Educație Fizică și Sport) — румынская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Бухарэст.
Фрыдайвінг
Фры-дайвінг, скін дайвінг (ад free — свабодна і dive — ныраць) — падводнае плаванне на затрымцы дыхання (апноэ). Гэта самая ранняя форма падводнага плавання, якая практыкуецца да нашага часу як для спартыўных, так і для камерцыйных мэтаў (дайверы ў Японіі і Карэі, нырцы ​​за жэмчугам - архіпелаг Туамоту). Паветраныя поласці нырца здушваюцца павялічваемым ціскам вады на працягу ўсяго пагружэння. Кожнае пагружэнне абмяжоўваецца фактарамі, такімі як час затрымкі дыхання і недахоп кіслароду. Адно пагружэнне можа займаць ад некалькіх секунд да 11 хвілін.
IC 5104
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
NGC 2501
NGC 2501 (іншыя абазначэнні — MCG −2-21-2, IRAS07561-1413, PGC 22354) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Карма.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Даўгінаўскі сельсавет (Мёрскі раён)
Даўгі́наўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мёрскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Даўгінава.
Гісторыя
9 ліпеня 1965 года цэнтр Лявонпальскага сельсавета перанесены ў вёску Даўгінава, сельсавет перайменаваны ў Даўгінаўскі. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Даўгінаўскага сельсавета 66 населеных пунктаў. 4 сакавіка 1987 года ў склад Павяцкага сельсавета перададзены 11 населеных пунктаў (вёскі Александрына, Вята, Дарожкі, Драгуны, Дэмскія, Паташня, Тараракі, Чамяры, Чурылава Далёкае, хутары Букава і Рыбакі). 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Узменскага сельсавета (16 населеных пунктаў: Барсукі, Брыжалюбкі, Брыжынкі, Буралом 1, Вінагроды, Казелькі, Калачова, Карандашы, Клёміна, Ліпава 1, Ліпава 2, Палшчызна, Пераслова, Пераслоўка, Труды і Узмёны). 13 красавіка 2006 года ў склад Павяцкага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Кіслякі, Латышы, Лысагорка і Пуцінава). 20 чэрвеня 2008 года скасаваны хутар Калачова. 17 мая 2010 года цэнтр сельсавета перанесены ў аграгарадок Узмёны. 16 верасня 2010 года Даўгінаўскі сельсавет перайменаваны ва Узмёнскі.
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 1112 чалавек, з іх 88,3 % — беларусы, 7,8 % — рускія, 1,6 % — украінцы, 1,1 % — палякі.
Населеныя пункты
20 чэрвеня 2008 года быў ліквідаваны хутар Калачова.
Да моманту далучэння ў 2004 года населеных пунктаў Узменскага сельсавета ў склад Даўгінаўскага сельсавета ўваходзілі наступныя населеныя пункты:
На момант перайменавання ў склад сельсавета ўваходзілі 28 населеных пунктаў.
Rattus mordax
Rattus mordax — від пацукоў, сямейства мышыных.
Выяўлены толькі ў Папуа Новая Гвінея.
Ластаўка (электрацягнік)
Ластаўка — расійскі хуткасны электрацягнік, выраблены кампаніяй Siemens.
Сцяг Мядзела
Сцяг Мядзела — афіцыйны геральдычны сімвал горада Мядзел Мінскай вобласці. Сцяг горада Мядзела і Мядзельскага раёна заснаваны Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 21 ліпеня 2008 года № 398 і зарэгістраваны ў Дзяржаўным геральдычным рэгістры Рэспублікі Беларусь 23 ліпеня 2008 года Б-131.
Апісанне
Прамавугольнае палотнішча чырвонага колеру з суадносінамі бакоў 1:2, у цэнтры правага боку якога размешчана выява герба горада Мядзела.
Сцяг ухвалены рашэннем Мядзельскага раённага Савета дэпутатаў 31 студзеня 2008 года № 49. Аўтар сцяга М. М. Елінская, мастак В. А. Ляхор.
Стэпавыя Віцязі
«Стэпавыя Віцязі» (Цогт тайж — «») — двухсерыйная гістарычная драма пра падзеі XVII стагоддзя ў, знятая ў 1945 годзе ў Манголіі. Рэжысёр аднасерыйнага рускамоўнага варыянту фільма — Юрый Тарыч. У афармленні прымалі ўдзел народныя мастакі МНР, ,.
Рэстаўрацыя
Ў 2009 Камітэт па мастацтве і культуры Манголіі распрацаваў праект па аднаўленні і рэстаўрацыі фільма ў ЗША. З гэтай мэтай ён заключыў мэтавую дамову з нью-ёркскай кампаніяй «Cineric Laboratories». Пасля абнаўлення фільм будзе захоўвацца ў лічбавай форме.
Жульен Грак
Жульен Грак (Julien Gracq, уласна Луі Пуар’е, фр. Louis Poirier,, Сэн-Фларан-лё-В’ей, Мен і Луара — , ) — французскі пісьменнік.
Біяграфія
Скончыў у Парыжы прэстыжны ліцэй Генрыха IV. Потым вучыўся геаграфіі і палітычным навукам, публікаваў працы па абедзвюх спецыяльнасцях. У 1935—1936 выкладаў гісторыю ў Нанце. У 1935 годзе ўступіў у камуністычную партыю, пачаў вучыць рускую мову ў парыжскай Школе ўсходніх моў (выйшаў з шэрагаў партыі пасля падпісання Дагавора аб ненападзе паміж Германіяй і Савецкім Саюзам). Дэбютаваў раманам «Замак Арголь» (1939, пад псеўданімам, які стаў яго пастаянным пісьменніцкім імем), атрымаў захоплены ліст-водгук Андрэ Брэтона. У 1939 годзе мабілізаваны, удзельнічаў у баях пры Дзюнкерку, у 1940 годзе патрапіў у палон, быў інтэрнаваны ў лагеры ў Сілезіі. У 1941 годзе вярнуўся дадому, быў дэмабілізаваны, выкладаў у ліцэях Анжэ і Амьена, у 1947—1970 — прафесар гісторыі і геаграфіі ў ліцэі Клода Бернара ў Парыжы. Шмат падарожнічаў.
Жыў у родным мястэчку на Луары. Пасля 1992 года новых кніг не публікаваў, хоць працягваў пісаць.
Атласнае перапляценне
Атласнае перапляценне  — адно з трох асноўных. Яго будова істотна адрозніваецца ад двух іншых, то ёсць і саржавага.
Тканіны атласнага перапляцення з’яўляюцца аднабаковымі тканінамі і вельмі мяккія, гнуткія і бліскучыя з аднаго боку. Такім чынам, эфекты (колер, бляск) вызначаюцца ўтком (сацін) з аднаго боку і асновай (атлас) з другога.
Раней выразна адрознівалі атласныя і сацінавыя перапляценні. У цяперашні час абодва перапляценні называюцца атласнымі, а апісанне (уток або аснова) паказвае на перавагі дадзенага ўкладу. Аднак стала прынята называць тканіну з атласным перапляценнем асновы атласам, а тканіну з атласным перапляценнем утка — сацінам.
Прэмія Рамона Магсайсая
Прэмія Рамона Магсайсая (Ramon Magsaysay Award) — штогадовая прэмія, улучаная за ўмацаванне прыкладу сумленнасці ва ўпраўленні, мужэственнага служэння народу і прагматычнага ідэалізму прэзідэнта Філіпінаў Рамона Магсайсая ў дэмакратычным грамадстве. Прэмія была заснавана ў красавіку 1957 года апекунамі у Нью-Ёрку са згоды ўрада Філіпін. Аналаг Нобелеўскай прэміі ў Азіі.
Апісанне
Названа ў гонар Рамона Магсайсая, сёмага прэзідэнта Філіпінаў, які загінуў у 1957 годзе ў.
Фонд прэміі Рамона Магсайсая ўручае прыз азіятам, якія дабіліся выдатных вынікаў у розных галінах. Узнагароды прысуджаліся ў шасці намінацыях да 2009 года. У 2009 годзе пяць намінацый былі адмененыя:
Лаўрэаты
Лаўрэаты прэміі Рамона Магсайсая паходзяць з розных частак Азіі, хоць ёсць выпадкі, калі пераможцы былі не з краін Азіі, але служылі і працавалі ў розных азіяцкіх краінах. Па стане на 2021 год лаўрэаты прэміі сталі выхадцы з дваццаці дзвюх азіяцкіх краін.
Сярод лаўрэатаў інданезійскія пісьменнікі (1958),  (1987),  (1995), журналіст Атмакусума Астраатмаджа (2000), прэзідэнт Інданезіі Абдурахман Вахід (1993), прэм’ер-міністр Малайзіі, пакістанскія праваабаронцы  (2005) і  (1967), малайзійскі публіцыст Абдул Самад Ісмаіл (1994).
Савецкі раён (Алтайскі край)
Савецкі раён (Сове́тский райо́н) — адміністрацыйна-тэрытарыяльнае ўтварэнне (сельскі раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Алтайскім краі Расіі. Адміністрацыйны цэнтр — сяло Савецкае, размешчанае за 165 км на паўднёвы ўсход ад Барнаула.
Геаграфія
Раён размешчаны на паўднёвым усходзе края. Рэльеф перадгорны. Разведаны запасы торфу, бутавага каменя, гліны, жвіру, пяску. Клімат кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня −18,2 °C, ліпеня +18,9 °C. Гадавая колькасць атмасферных ападкаў — 450 мм. Плошча — 1500 км².
Паўночную і ўсходнюю мяжу раёна ўтварае рака Катунь. Па тэрыторыі раёна працякаюць рэкі Каменка, Сетаўка і іншыя, ёсць 6 азёр. Глебы — чарназёмы звычайныя і вышчалачаныя. Растуць хвоя, бяроза, таполя, піхта, дуб, хмызнякі, багатае разнатраўе. Насяляюць са звяроў — казуля, барсук, ліса, заяц-русак, бабёр, гарнастай, лось, тхор, каланок; з птушак — курапатка, лебедзь-шыпун, бакас, чырок, кнігаўка, гагара, чайка, шэры журавель.
Ядвіга Анжуйская
Ядвіга Анжуйская (3 кастрычніка 1373/18 лютага 1374, Буда — 17 ліпеня 1399, Кракаў), каралева польская (1384—1399, з 1386 у шлюбе з Уладзіславам Ягайлам)
Біяграфічныя звесткі
Дачка караля венгерскага і польскага Людовіка Венгерскага і Лізаветы Босніяцкай. На каралеўскі сталец абрана пасля смерці бацькі — у 1384, польскія магнаты абвясцілі яе каралевай. У 1385 яна заключыла г.зв. Крэўскую унію. У 1386 годзе была выдадзена замуж за Ягайлу.
У 1397 фудавала ў Пражскім універсітэце асобны калегіум для судэнтаў з ВКЛ («speciale collegium pro Lythwanorum nacione» ). У тэстаменце запісала ўласныя сродкі на аднаўленне Кракаўскай акадэміі.
У 1399 годзе каралева польская Ядвіга памерла падчас родаў, не пакінуўшы Ягайлу нашчадкаў.
Ушанаванне памяці
Доўгі час неафіцыйна ўшаноўвалася ў Польшчы як святая. Урэшце культ быў зацверджаны: Ядвіга была беатыфікавана Каталіцкім Касцёлам ў 1986, кананізавана ў 1997; успамін 17 ліпеня.
Ньянза (правінцыя)
Ньянза (Nyanza) — адна з васьмі правінцый Кеніі, якая размяшчаецца ў паўднёва-заходняй частцы краіны. Адміністрацыйны цэнтр — Кісуму. Плошча — 12 507 км², насельніцтва складае 5 050 174 чалавек (на 2007 год).
ХК Ліда
Хакейны клуб Ліда - прафесійны хакейны клуб з горада Ліда, Беларусь. Выступае ў Беларускай экстралізе, хатнія матчы праводзіць у Лідскім лядовым палацы (умяшчальнасць — 1000 месцаў).
Гісторыя
Хакейны клуб «Ліда» заснаваны ў 2011 годзе.
Леанід Іванавіч Папоў
Камандзір экіпажаў касмічных караблёў і арбітальных навукова-даследчых комплексаў: «Саюз-35»-«Саюз-37»-арбітальная станцыя «Салют-6»; «Саюз-40»-АС «Салют-6»; «Саюз Т-7»-АС «Салют-7»-«Саюз Т-5».
Багамолаў
Багамолаў — прозвішча.
Душ (значэнні)
Слова душ мае некалькі значэнняў:
Rattus morotaiensis
Rattus morotaiensis — від пацукоў, сямейства мышыных.
Выяўлены толькі ў Інданезіі.
Імператарская Рымска-каталіцкая духоўная акадэмія
Імператарская рымска-каталіцкая духоўная акадэмія (Императорская римско-католическая духовная академия — расійская вышэйшая рымска-каталіцкая навучальная ўстанова ў Санкт-Пецярбургу ў 1842—1918 гадах.
Гісторыя
Гісторыя багаслоўскай школы пачынаецца ад тэалагічнага факультэта Віленскай акадэміі, заснаванай ў 1579 годзе з езуіцкага калегіума прывілеем караля Стэфана Баторыя. Пасля скасавання Ордэна езуітаў (1773) Віленская акадэмія ў 1781 годзе ператвараецца ў Галоўную школу Вялікага княства Літоўскага (Schola Princips Magni Ducatus Lithuaniae) — свецкую навучальную ўстанову, рэфармаваную Адукацыйнай камісіяй. Пасля падзелаў Рэчы Паспалітай перайменавана расійскімі ўладамі на Галоўную віленскую школу (Главная виленская школа). Актам ад 4 (16) красавіка 1803 года імператарам Аляксандрам I Галоўная віленская школа пераназвана ў Імператарскі Віленскі ўніверсітэт. Пасля паразы паўстання 1830—1831 гадоў, рэскрыптам Мікалая I ад 1 мая 1832 года ўніверсітэт скасоўваецца. З багаслоўскага аддзела этыка-палітычнага факультэта і блізкай адукацыйным кірункам Галоўнай Віленскай Семінарыі ў 1833 годзе створана Віленская духоўная рымска-каталіцкая акадэмія. У акадэміі было ўстаноўлена 40 вакансій для кандыдатаў з выхаванцаў усіх дыяцэзіяльных семінарый, у Віленскай епархіяльнай семінарыі — 50 і ў армяна-каталіцкім аддзеле — 7; акрамя таго, акадэмічныя лекцыі маглі наведваць паслушнікі віленскіх манастыроў. Вызначаны чатырохгадовы курс навучання. У акадэміі прызначана 7 прафесараў, 4 ад’юнкты і 3 лектары і адкрыты кафедры Святога Пісьма, біблейскай археалогіі і герменеўтыкі; багаслоўя дагматычнага, маральнага і пастырскага; логікі і маральнай філасофіі; царкоўнай гісторыі; гамілетыкі тэарэтычнай і практычнай з польскай славеснасцю; славеснасцю лацінскай, грэчаскай і рускай, усеагульнай і рускай гісторыі і моў старажытнаяўрэйскай, французскай і нямецкай. Выкладанне вялося на лацінскай або рускай мове.
Віленская духоўная акадэмія падпарадкоўвалася Пецярбургскай Рымска-каталіцкай духоўнай калегіі і міністру ўнутраных спраў, непасрэдна яе апякаў віленскі біскуп-ардынарый. Праіснавала акадэмія ў Вільні толькі некалькі гадоў, ужо ў 1842 годзе, паводле хадайніцтва міністра ўнутраных спраў Л. А. Пяроўскага, яна пераведзена ў Санкт-Пецярбург. Асяроддзе міністра імкнулася адмежаваць будучых царкоўных дзеячаў ад уплыву Вільні, дзе абстаноўка пасля паўстання 1830—1831 гадоў не спрыяла чаканаму свецкай уладай выхаванню духавенства. Студэнты Віленскай Акадэміі пераехалі ў Пецярбург у канцы верасня 1842 года. Апошняе пасяджэнне адміністрацыі Віленскай акадэміі адбылося 20 кастрычніка 1842 года, а ўжо 16 лістапада 1842 года айцец-рэктар Ігнацы Галавінскі правёў у Санкт-Пецярбургу пасяджэнне адміністрацыі новай Акадэміі.
Спачатку акадэмія месцілася ў Пецярбургу ў доме паміж Іванаўскай і Гразкай вуліцамі, нанятым у купца Лакотнікава. На патрэбы Акадэміі за суму ў 72.000 рублёў і 48 капеек быў куплены будынак былой Расійскай Акадэміі па 1-й лініі Васільеўскага вострава. Архітэктар перапланаваў і дабудаваў на паверх галоўны будынак, па-новым аформіў інтэр’еры, а таксама ўзвёў з двара прыбудову для капліцы. Перабудова будынка была скончаная ў 1844 годзе і яго асвячэнне 22 чэрвеня 1844 года здзейсніў біскуп Казімір Дмахоўскі. 18 снежня 1844 года Акадэмію наведаў Мікалай I, уганараваў назвай «Імператарская» і падначаліў ёй усе каталіцкія духоўныя семінарыі ў імперыі, а таксама вызначыў штогадовы бюджэт памерам у 40.150 рублёў.
Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 года, каб зберагчы акадэмію, у лютым 1918 года рэктар Ідзі Радзішэўскі з аднадумцамі стварыў у Петраградзе Аргкамітэт па арганізацыі каталіцкага ўніверсітэта на тэрыторыі незалежнай ад Савецкай Расіі Польскай Рэспублікі. Месцам для стварэння новай навучальнай духоўнай установы быў выбраны Люблін, горад гістарычна цесна звязаны з Беларуссю і Украінай. 23 кастрычніка 1918 года мітрапаліт магілёўскі Эдвард Роп перадаў зноў утворанаму Люблінскаму ўніверсітэту права Петраградскай акадэміі адкрыць багаслоўскі факультэт у 1918—1919 навучальным годзе. 27 ліпеня 1918 года план стварэння каталіцкага ўніверсітэта быў ухвалены Канферэнцыяй архіепіскапаў Польшчы, якую ў той момант узначальваў нунцый Акіле Раццы (пазней — Папа Пій XI).
Калі ў снежні 1918 года быў адкрыты Люблінскі ўніверсітэт, сярод яго лектараў былі і прафесары Санкт-Пецярбургскай акадэміі. У 1928 годзе да назвы ўніверсітэта дададзена Каталіцкі.
Структура
Духоўную Акадэмію ўзначальваў савет, які складаўся з рэктара, двух прафесараў духоўнага звання і двух свецкіх прафесараў, а таксама святара-пракуратара з правам дарадчага голасу ў гаспадарчых справах. За ўзор выкладаемых дысцыплін, а таксама складу педагагічных кадраў узята Віленская акадэмія. Пачаткова штат акадэміі дазваляў прыняць 40 студэнтаў, у 1888—1889 навучальным годзе вучняў было 58, а з 1915 года — 80 чалавек. Навучанне працягвалася чатыры гады і, звычайна, прымаліся толькі выхаванцы семінарый Расійскай Імперыі і Царства Польскага. Акадэмія надавала сваім выпускнікам навуковыя ступені кандыдата, магістра, доктара тэалогіі і доктара кананічнага права. У 1882 годзе, паводле новых пагадненняў паміж Апостальскай Сталіцай і расійскім урадам, магілёўскі мітрапаліт быў ўпаўнаважаны пераглядзець, разам з іншымі біскупамі, ранейшыя правілы, якія рэгулявалі дзейнасць акадэміі. Пачынаючы з 1886 года, ён меў права зацвярджаць навуковую ступень. Па даручэнні мітрапаліта тагачасны рэктар акадэміі ксёндз Францішак Альбін Сымон правёў змены ў правілах — у асноўным захаваў статут Віленскай акадэміі 1839 года, узмацніўшы патрабаванні датычна надання вучоных ступеняў. Ступень доктара тэалогіі надавалася не за адну тэалагічную працу, але за дзве: адну на лацінскай мове, другую — на рускай; а таксама пасля публічнага іспыту з 50 пытанняў. Каб атрымаць падвойную ступень доктара тэалогіі і кананічнага права, трэба было напісаць шырокую працу, якая закранала б праблемы тэалогіі і кананічнага права, а таксама здаць публічны іспыт з 70 пытанняў з гэтых навук. Навуковыя патрабаванні зноў былі павышаны ўжо ў пачатку Першай сусветнай вайны: так, напрыклад, доктарскія дысертацыі трэба было апублікаваць у друку, перш чым адбудзецца абарона доктарскай ступені. Абарона і іспыт, што складаўся з 50 пытанняў па праблемах тэалогіі, павінны былі адбывацца цягам двух дзён па тры гадзіны на дзень.
З 1885 па 1917 год выдаваўся друкаваны штогоднік «Императорская Санкт-Петербургская Римско-католическая Церковная Академия». Найбольш здольныя выхаванцы пасылаліся на вучобу ў Заходнюю Еўропу. Педагагічныя кадры акадэміі ўвесь час павышалі сваю адукацыю:  — у Швейцарыі, Е. Матулевіч — у Рыме і Швейцарыі, і А. Вуйціцкі — у Лувене. Іх навуковыя працы назаўсёды ўвайшлі ў летапіс тэалагічнай літаратуры. З Акадэміі выйшла 62 біскупы, якія напрацягу многіх гадоў вызначалі характар рэлігійнага жыцця, а таксама маральны і інтэлектуальны ўзровень духоўнага жыцця Расіі, Украіны, Беларусі, Польшчы, Літвы і Латвіі. Сярод выпускнікоў быў Зыгмунт Фялінскі, пасля прылічаны да ліку святых і Е. Матулевіч, прылічаны да ліку блажэнных.
Акрамя акадэмічнай працы выкладчыкі акадэміі таксама вялі маштабную дабрачынную дзейнасць у расійскай сталіцы і наваколлях. Прафесары (варшаўскі мітрапаліт Зыгмунт Фялінскі,, Ф. А. Сымон) заснавалі парафіяльныя , былі капеланамі розных устаноў, прэфектамі Санкт-Пецярбурга, выконвалі функцыі парафіяльных святароў і ініцыявалі будаўніцтва касцёлаў і капліц, у тым ліку ў Ольгіна, Гатчыне і Колпіна. Яны былі стваральнікамі і сузаснавальнікамі розных дабрачынных, навуковых і нацыянальных таварыстваў. Студэнты актыўна ўдзельнічалі ў гэтым шырокім спектры сваёй дзейнасці.
З непрыхаванай радасцю Папа Леў XIII падкрэсліваў задаволенасць Апостальскай Сталіцы станам спраў у пецярбургскай навучальнай установе, а кардынал, тагачасны дзяржаўны сакратар Рымскай Курыі, пісаў у 1892 годзе:
За 76 гадоў дзейнасці ў акадэміі навучалася больш за 1,3 тысячы студэнтаў. Большасць выпускнікоў скончыла 4-гадовую ступень магістра багаслоўя або атрымалі кандыдацкую ці студэнцкую ступень пасля трох гадоў навучання. Па няпоўных звестках, акадэмію не здолела скончыць 337 чалавек. 129 чалавек адмовілася ад вучобы, часцей праз стан здароўя, радзей праз недахоп ведаў або прызвання. Таксама 39 чалавек былі вымушаны пакінуць універсітэт праз яго закрыццё ў 1918 годзе (праз год ці два навучання). У этнічным плане, студэнты былі ў асноўным з Польшчы, Літвы, Латвіі, Беларусі, радзей з Расіі, Германіі, Францыі і Украіны. У пачатковы перыяд дзейнасці акадэміі навучэнцы былі галоўным чынам з шляхты і сярэдніх класаў. З 1870-х гадоў колькасць выпускнікоў сялянскага паходжання паступова павялічвалася. У канцы ХІХ ст. сяляне паводле паходжання складалі ўжо палову вучняў.
IC 5105
IC 5105 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Мікраскоп.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Баркан
Баркан, Баракан (barracano, араб.-перс. barrakan, berkan) — шарсцяная або паўшарсцяная тканіна на шаўковай аснове, падобная да драгету. У Вялікім Княстве Літоўскім выкарыстоўвалася для пашыву мужчынскага адзення, у XVIII стагоддзі — жаночых сукенак, а таксама для абіўкі мэблі, карэт,.
NGC 2502
NGC 2502 (іншыя абазначэнні — ESO 209-8, AM 0754-521, PGC 22210) — лінзападобная галактыка (SB0) ў сузор’і Кіль.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Іаган Петэр Мюлер
Іаган Петэр Мюлер (Johannes Peter Müller; 14 ліпеня 1801 — 28 красавіка 1858) — германскі прыродазнавец XIX стагоддзя, біёлаг.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Кобленцы. Сын шаўца, які зрабіў усё магчымае, каб даць сыну адукацыю. У 1819 г. паступіў у Бонскі ўніверсітэт спачатку з мэтай вывучаць каталіцкую тэалогію, але ўжо праз некалькі дзён перайшоў да вывучэння медыцыны. Будучы студэнтам, ён атрымаў узнагароду за даследаванне аб дыханні зародка.
У 1822 годзе атрымаў ступень доктара за дысертацыю: «Dissertatio inauguralis, physiologica sistens commentaries de phoronomia animalium», а ў наступным годзе выдаў «De respiratione foetus commentatio physiologic a in academio borussicarhenana praemio ornata» (Лейпцыг, 1823).
Багарад
Багара́д — прозвішча яўрэйскага паходжання.
Іаган Петэр Мюлер
Біяграфія
Навуковая і прафесарская дзейнасць Мюлера ў Боне і Берліне была надзвычай шырокая і рознабаковая: ён чытаў лекцыі па анатоміі чалавека, параўнальнай анатоміі, фізіялогіі, эмбрыялогіі.
Скейтбард
Скейтбард, скейтборд (skateboard, ад skate — катацца + board — дошка) — 1) від спорту: катанне на адмысловай дошцы з ролікамі. 2) Сама такая дошка.
Паўднёвая Амерыка
Паўднё́вая Аме́рыка (América del Sur, Sudamérica, Suramérica, América do Sul, South America, Zuid-Amerika, Amérique du Sud, Ñembyamérika, Urin Awya Yala, Urin Amerika) — кантынент, большая частка якога размешчана ў паўднёвым паўшар'і паміж Атлантычным і Ціхім акіянамі, з поўдня абмываецца водамі Паўднёвага акіяна. Звязана з Паўночнай Амерыкай Панамскім перашыйкам. Уздоўж заходняй мяжы кантынента прасціраецца горная сістэма Анды. Землі на ўсход ад Андаў занятыя ў асноўным трапічнымі лясамі, вялікім басейнам ракі Амазонкі.
У склад Паўднёвай Амерыкі таксама ўваходзяць розныя астравы, большасць з якіх прыналежыць краінам кантынента. Астравы ў басейне Карыбскага мора садносяцца да Паўночнай Амерыцы. Краіны Паўднёвай Амерыкі, якія мяжуюць з Карыбскім морам — улучаючы Калумбію, Венесуэлу, Гаяну, Сурынам, Французскую Гвіяну і Панаму — вядомыя як Карыбская Паўднёвая Амерыка.
Паўднёвая Амерыка займае сярод кантынентаў чацвёртае месца паводле плошчы (17,8 млн. км²) і пятае месца паводле колькасці насельніцтва (370 млн. чал., 2005).