cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Люке Лі
Біяграфія
Трэці альбом "I Never Learn" быў выпушчаны 2 мая 2014 года.
Шклоўская ратуша
Шклоўская ратуша — помнік архітэктуры класіцызму ў горадзе Шклове.
Гісторыя
Пасля вялікага пажару ў 1769 г. уладальнік Шклова князь Чартарыйскі прыняў рашэнне перанесці горад на новае месца, паміж высокім правым берагам Дняпра і левым берагам р. Шклавянка, на 2,5 км на поўнач ад старога Шклова. Будаўніцтва новага горада, паводле пісьмовых крыніц, вялося з 1769 па 1778 г. На працягу 1770–1772 гг. быў пабудаваны новы рынак з ратушай і гандлёвымі радамі. Ратуша з галоўнымі магазінамі размяшчалася ў цэнтры гэтага гандлёвага комплексу. З чатырох вуглоў комплексу знаходзіліся свірны, а пасярэдзіне верхняга рада – гарадскія вагі. Сістэма крам (палова выходзіла разам з ратушай на дзядзінец, а палова на рыначныя вуліцы) дазволіла сканцэнтраваць вялікую колькасць (120) гандлёвых пляцовак на адносна невялікай плошчы.
У даваенны перыяд будынкі знаходзіліся ў здавальняючым стане і выкарыстоўваліся, праўда, можна адзначыць пэўныя страты, знешнія пераробкі і ўнутраныя перапланіроўкі (на галоўным фасадзе ліквідаваны балкон і праём закладзены да аконнага, зменена завяршэнне ратушнай вежы, перапланаваны цэнтральны аб'ём паўночнага крыла крам, мажліва, было страчана ўсходняе крыло крам, закладзены некаторыя аконныя праёмы і г.д.).
У 1999 годзе ратуша адрэстаўравана, а гандлёвыя рады адбудаваныя наноў у 2000 г. У новым будынку размяшчаецца гімназія, а ў самой ратушы - школьны музей.
Архітэктура
Ратуша ўяўляе сабой прамавугольны, блізкі да квадрата у плане двухпавярховы будынак, накрыта вальмавым дахам, па цэнтры якога размяшчалаецца двух'ярусная васьмігранная вежа, расчлянёная пілястрамі, і завяршалася яна гранёным купалам з фігурным шпілем. На вежы знаходзіўся гадзіннік, звон і аглядальная пляцоўка. Сцены будынка ратушы таксама расчлянёны пілястрамі і прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі. Першы паверх і пілястры дэкарыраваны плоскім рустам. У першым ярусе маецца скразны праезд. На другі паверх вяла вуглавая двухмаршавая лесвіца. На першым паверсе знаходзіліся розныя службовыя памяшканні. Асноўная частка памяшканняў групавалася на другім паверсе па баках кароткага калідора. Пад ратушай быў падвал.
З абодвух бакоў да ратушы прымыкаюць аднапавярховыя гандлёвыя рады, якія ствараюць замкнёную кампазіцыю з вялікім унутраным дваром. Крамы былі арыентаваны аркамі ва ўнутраны двор і на вуліцу, што дазволіла на адносна невялікай плошчы сканцэнтраваць да 120 гандлёвых памяшканняў. Ва ўсходнім і заходнім карпусах гандлёвых радоў размяшчаюцца праезды. Паўночны корпус крам уключае па цэнтры аднапавярховы з падваламі будынак падобна ратушы з вежай і скразным праездам. У ім размяшчаліся складскія памяшканні. Па вуглах комплексу размяшчаюцца двухпавярховыя квадратныя ў плане свірны з шатровым пакрыццём. Фасады вуглавых будынкаў расчлянёны руставанымі пілястрамі.
Харыет Андэрсан
Харыет Андэрсан (швед. Harriet Andersson, нар. г.,, Швецыя) — шведская актрыса.
Біяграфія
Дэбютавала ў кіно ў 1949 годзе. Пазнаёмілася з Інгмарам Бергманам у гарадскім тэатры Мальмё ў пачатку 1950-х гадоў. У 1953 годзе сыграла загалоўную ролю ў яго фільме «Лета з Монікай». У далейшым знялася яшчэ ў дзевяці фільмах Бергмана. Агулам удзельнічала больш чым у 90 стужках. Адной з апошніх прыкметных работ у кіно стала невялікая роля Глорыі ў фільме Ларса фон Трыера «Догвіль» (2003).
У тэатры выконвала ролі ў такіх пастаноўках як «Гамлет» Уільяма Шэкспіра, «Дон Жуан» Мальера, «Дзікая качка» Генрыка Ібсена, «Саната зданяў» Стрындберга, «Шэсць персанажаў у пошуках аўтара» Пірандэла, «Замак» Кафкі і інш.
У пачатку 1950-х сустракалася са шведскім акцёрам Перам Оскарсанам. Мела нядоўгія рамантычныя адносіны з Інгмарам Бергманам, а затым з акцёрам Гунарам Хельстромам. Была замужам за сябрам дзяцінства Берцілем Вейфельтам (1959—1964). У 1960 годзе нарадзіла дачку Петру, якую назвала ў гонар гераіні фільма «Усмешкі летняй ночы». У 1960-я гады сустракалася з фінскім палітыкам, кінарэжысёрам і прадзюсарам Ёрнам Донерам, сыграла ў некалькіх яго фільмах. У 1980—1982 гадах была замужам за Бобам Хокансанам.
Гістарычныя вобласці Францыі
Французскае каралеўства традыцыйна падзялялася на правінцыі (у айчыннай тэрміналогіі — гістарычныя вобласці), а 4 сакавіка 1790 (падчас французскай рэвалюцыі) Францыя была разбіта на дэпартаменты з мэтай замяніць вернасць насельніцтва сваім феадальным рэгіёнам на лаяльнасць да цэнтральнага ўрада ў Парыжы. Старыя назвы правінцый дагэтуль выкарыстоўваюцца географамі для абазначэння прыродных рэгіёнаў, а некаторыя рэгіёны Францыі завуцца гэтак жа, як правінцыі, чыё месца яны занялі.
Правінцыі Францыі ўзніклі на падставе droit coutumier (традыцыйнага права), а не дэкрэту ўрада. Правінцыя, таксама званая pays, «краіна», вызначалася агульнымі для яе тэрыторыі законамі. Адна правінцыя магла быць часткай іншай (напрыклад, Брэс была часткай Бургундыі), таму не існуе афіцыйна зацверджанага пераліку правінцый, хоць для апісання тэрытарыяльнага падзелу Францыі ў перыяд перад рэвалюцыяй можна ўзяць пералік . Ніжэйзгаданы спіс уключае нароўні з імі яшчэ і гістарычныя правінцыі.
Шатландская нацыянальная партыя
Шатла́ндская нацыяна́льная па́ртыя (Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba; Scottish National Party; ШНП) — левацэнтрысцкая палітычная партыя Вялікабрытаніі, якая выступае за незалежнасць Шатландыі, найбуйнейшая партыя ў парламенце Шатландыі.
Дэпутаты ад SNP у парламенце падтрымліваюць цесныя сувязі з Партыяй Уэльса (Plaid Cymru) і ўтвараюць сумесную фракцыю ў Палаце абшчын. Абедзве гэтыя партыі ўваходзяць у Еўрапейскі свабодны альянс (European Free Alliance (EFA)).
Паводле вынікаў выбараў 2007 ШНП заваявала большасць (47 з 127 месцаў) у парламенце Шатландыі, а таксама 6 з 59 «шатландскіх» месцаў у парламенце Вялікабрытаніі. Нягледзячы на тое, што ШНП апярэдзіла галоўных канкурэнтаў — лейбарыстаў — толькі на 1 дэпутацкае месца, менавіта яна, паводле нормаў закона, атрымала права сфарміраваць урад у Эдынбургу. У 2011 г. партыя атрымала 69 з 129 месцаў у парламент Шатландыі. Яны склалі кааліцыю з Шатландскай партыяй зялёных. У Шатландыі партыя атрымала права сфарміраваць выканаўчую ўладу каралеўства. Першым міністрам быў прызначаны лідар партыі Алекс Салманд. Пасля выбараў Алекс Салманд абвясціў пра заканчэнне грамадскіх кансультацый па пытанні аб далейшым статусе рэгіёна ў складзе Злучанага Каралеўства. Адным з першых палітычных крокаў новага ўрада стала прапанова правесці 2014 годзе рэферэндум аб незалежнасці Шатландыі.
Гісторыя
Партыя ўтварылася ў 1934 у выніку зліцця Нацыянальнай партыі Шатландыі і Шатландскай партыі. Упершыню SNP атрымала месцы ў парламенце ў 1945. Другая перамога на выбарах была здабыта ў 1967, а апагеем уплыву партыі сталі 1970-я, калі ШНП (SNP) атрымала амаль траціна ўсіх галасоў у Шатландыі. Пасля ўвядзення на тэрыторыі Шатландыі гомруля (1999), партыя перайшла ў апазіцыю да кааліцыі Шатландскай рабочай партыі і ліберал-дэмакратаў у шатландскім парламенце.
Упершыню партыя атрымала месца ў палаце абшчын на выбарах 1970 года. У 1970-х гадах партыя падняла хвалю нацыяналізму ў Шатландыі скарыстаўшыся тым, што каля берагоў Шатландыі пачалася актыўная здабыча нафты. У партыі для выбараў 1974 года быў прыдуманы выдатны лозунг «Гэта шатландская нафта», дзякуючы гэтаму лозунгу ШНБ на лютаўскіх выбарах атрымала 7 месцаў, а на кастрычніцкіх ужо 12 - траціну ўсіх галасоў Шатландыі.
Арганізацыя
Партыя складаецца з мясцовых аддзяленняў, якія, у сваю чаргу, утвараюць рэгіянальную асацыяцыю (усяго восем асацыяцый) у кожнай выбарчай акрузе. Штогод праводзяцца партыйныя з'езды.
У SNP існуе досыць актыўнае маладзёжнае крыло «Маладыя шатландцы за незалежнасць», студэнцкае крыло «Федэрацыя студэнтаў-нацыяналістаў», а таксама прафсаюзная група. Выдаецца штомесячная газета «The Scots Independent», якая фінансуецца партыяй.
Кіруючым органам партыі з'яўляецца Нацыянальны выканаўчы камітэт, які складаецца з выбраных на з'ездзе членаў партыі. Акрамя таго, у выканаўчым камітэце прадстаўлены дэпутаты шатландскага парламента, парламента Вялікабрытаніі і Еўрапарламента, а таксама прадстаўнікі маладзёжных і студэнцкіх арганізацый, і прафсаюзаў.
Паводле даных на канец 2004, колькасць членаў Шатландскай нацыянальнай партыі ўзрасла (з 2003) з дзевяці з паловай тысяч да амаль адзінаццаці тысяч чалавек. Да канца чэрвеня 2006 колькасць членаў узрасла да 12 066 чалавек.
Палітычная платформа
Палітыка партыі грунтуецца на еўрапейскай сацыял-дэмакратыі. У праграме дэкларуецца прыхільнасць да аднабаковага ядзернага раззбраення, прагрэсіўнага падаткаабкладання, падтрымкі адукацыйных грантаў для студэнтаў ВНУ і г.д. Таксама партыя заклікае да стварэння незалежнай шатландскай дзяржавы, паўнапраўнага члена Еўрапейскага саюза.
Насуперак распаўсюджанаму меркаванню, ШНП паводле афіцыйнага пункта гледжання не з'яўляецца рэспубліканскай партыяй, паколькі гэта пытанне, паводле іх меркавання, з'яўляецца другасным у адносінах да пытання аб дзяржаўным суверэнітэце. Тым не менш, шматлікія прадстаўнікі Шатландскай нацыянальнай партыі лічаць сябе рэспубліканцамі.
Беры (правінцыя)
Беры (Berry, Bioturica) — гістарычная правінцыя ў Францыі. Некалі герцагства Берыйскае, цяпер утварае дэпартаменты Эндр і Шэр і славіцца тонкай воўнай. Галоўны горад — Бурж.
Беры — гэта край, вядомы не толькі як краіна замкаў, але і як жытніца Францыі. Гэта адзін з галоўных французскіх раёнаў па вырошчванні збожжавых і вытворчасці мяса, малака і малочных прадуктаў. Не выпадкова тут размешчаны Санкуэн — самы буйны ў Францыі рынак па аптовым продажы буйной і дробнай рагатай скаціны. Тут кожны дзень на плошчы 17 гектараў здзяйсняюцца здзелкі куплі-продажы тысяч галоў скаціны.
Канал Беры пачынаецца ніжэй Невера на Луары, ідзе да Буржа, адсюль уздоўж ракі Шэры да Сент-Эньяна, утвараючы водны шлях у 322 км, які злучае каменнавугальны басейн ракі Алье з далінамі рэк Шэры і Луары.
Кінастудыя імя А. Даўжэнкі
'''Кінастудыя імя А. Даўжэнкі''' — украінская кінастудыя. Названая ў гонар украінскага і расійскага кінарэжысёра Аляксандра Даўжэнкі.
Гісторыя
Будаўніцтва кінастудыі пачалося вясной 1927 года па праекце архітэктара-мастака В. Н. Рыкава. У кастрычніку 1927 года пачаліся здымкі першага фільма «Ванька і Мсціўца» (рэжысёр А. Лундзін).
З імем Дзігі Вертава звязана з’яўленне першага гукавога дакументальнага фільма кінастудыі «Сімфонія Данбаса». У 1929 годзе было знята ўжо 10 фільмаў. Найбольш выбітны з іх — «Зямля» А. Даўжэнкі. У 1930-х гадах у кіно з’явіўся гук і колер. Першай каляровы стужкай кінастудыі стаў фільм «Сарочынскі кірмаш» М. Эка ў 1939 годзе.
Яснотка белая
Яснотка белая, глухая крапіва (Lamium album) — травяністая расліна сямейства ясноткавых.
Назва
Лісты па фор­ме падобныя з лістамі кра­півы, але не жыгу­чыя (адсюль другая назва). Народныя назвы: шанта, белая крапіва, мядоўнік.
Апісанне
Шматгадовая расліна з паўзучым доўгім карэнішчам. Сцябло вышынёй 30-70 см, прамастойнае, 4-граннае, простае або галінастае, разам з лісцем укрыта рэдкімі белаватымі валаскамі. Лісце супраціўнае, сэрцападобна-авальнае, завостранае, па краі пілаватае. Кветкі белыя, сядзячыя па 6-12 у пазухах верхняга лісця (ніжняя губа венчыка каля асновы з зеленаватымі крапінкамі). Чашачка трубчаста-званочкападобная, з 5 амаль аднолькавымі зубцамі. Венчык двухгубы. Плод — арэшак.
Пашырэнне
Пашырана ва ўмераным поясе Еўразіі, інтрадукавана ў Паўночнай Амерыцы. Трапляецца ў населеных месцах, на пустэчы, сметніках, у садах, парках.
Асаблівасці біялогіі
Размнажаецца насеннем, узнаўляецца карэнішчамі. На Беларусі цвіце ў маі-верасні.
Выкарыстанне
Лекавая расліна. Маладое лісце ядомае. У садоўніцтве часам выкарыстоўваецца стракаталістая форма.
Маргрэт Вейверс
Маргрэт Вейверс (Margreth Weivers,, Стакгольм — , Стакгольм) — шведская актрыса тэатра і кіно.
Біяграфія
Упершыню ўдзельнічала ў праграме «Дзіцячая паштовая скрынка» (Barnens brevlåda), калі ёй было ўсяго чатыры гады, а затым рэгулярна працавала на радыё. Некалькі пазней яна сыграла дзіцячую ролю ў драме «Імператар Партугаліі» (1939). У падлеткавым узросце ўдзельнічала ў стварэнні забаўляльнай радыёпраграмы «Шчаслівая васьмёрка».
Вучылася ў тэатральнай школе Calle Flygare (1942—1944), у той жа час у яе быў студэнцкі кантракт у «Europa FFil». Пасля вучобы працавала ў Гарадскім тэатры Мальмё і на гарадскім іпадроме. У 1951 годзе яна атрымала стыпендыю Folkparkernas.
У 1953 годзе перайшла ў гарадскі тэатр Норчепінга-Лінчэпінга. У 1954—1955 гадах выступала ў Новым тэатры ў Стакгольме, у 1956—1957 гадах у Хельсінгбаргу. Пасля гэтага яна грала ў Стакгольмскім гарадскім тэатры да 1985 года, пакуль не стала свабоднай актрысай.
Апошняй роляй Маргрэт Вейвер ў тэатры была нявеста ў «Санаце зданяў» Аўгуста Стрындберга ў пастаноўцы Інгмара Бергмана ў Каралеўскім драматычным тэатры (2000 год).
Дэбютавала ў кіно ў 1943 годзе ў фільме «När ungdomen vaknar» («Калі моладзь прачынаецца»). За сваю кінакар’еру знялася ў больш чым 100 фільмах.
У 2009 годзе атрымала Прыз фестывалю (ганаровая згадка ў конкурсе кароткаметражных фільмаў для Розенхіла).
Ірані Нёс Цыёна
Ірані — ізраільскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Нёс Цыёна ў 30 кіламетрах ад Тэль-Авіву, Ізраіль.
Гісторыя
Заснаваны ў 2005 годзе, прабіўся ў элітны дывізіён ў сезоне 2013/2014. Пасля 3 сезонаў быў змушаны вярнуцца на год у другі дывізіён — Лігу Леуіт.
Каралі (Маладзечанскі раён)
Каралі́ (, Короли) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадзілаўскага сельсавета.
Пісанка
Пісанка — распісанае яйка. Узыходзіць да язычніцкіх часоў (знаходкі ў курганах), пазней перайшла ў абрад святкавання хрысціянскага Вялікадня. Роспіс пісанкі (пераважна геаметрычны або раслінны арнамент, строга падпарадкаваны форме яйка) — распаўсюджаны выгляд дэкаратыўнага мастацтва ў шматлікіх народаў (славянскіх і інш.).
Выраб
Пісанкі — гэта больш складаны спосаб размалёўвання яек. На сырым халодным яйку выводзяць узоры гарачым воскам пры дапамозе стальнога пярца. Зрабіўшы ўзор, яйка мачаюць у разведзеную халодную фарбу, пачынаючы з самай светлай, абціраюць і робяць новы ўзор воскам, і зноў мачаюць у іншую фарбу. Калі ўсе ўзоры выведзеныя, трэба асцярожна «стапіць» воск з яйка — ці над полымем газавай гарэлкі, ці над свечкай. Па меры таго як воск растае, яго трэба выціраць мяккай паперкай ці анучкай.
Крэсент-Сіці (Каліфорнія)
Крэсент-Сі́ці (Crescent City) — акруговы цэнтр акругі Дэл-Норт штата Каліфорнія (ЗША). Насельніцтва - 7643 чалавекі (перапіс 2010 года). Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША Крэсент-Сіці мае агульную плошчу 6,255 км², з якіх 5,085 км² займае зямля і 1,17 км² - вада.
Палацава-паркавы комплекс Войніч-Сянажэцкіх
Палацава-паркавы комплекс Войніч-Сянажэцкіх  (таксама вядома як Сядзіба Халецкіх) —  помнік архітэктуры класіцызму. Пабудаваны канчаткова ў пачатку XIX ст. у в. Хальч (Веткаўскі раён) у былым маёнтку Халецкіх, на правым беразе р. Сож. У пачатку XX ст. належаў Сянажэцкім.
Вялікае Астравіта
Вялі́кае Астраві́та — возера ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Сосніца, прыкладна за 50 км у напрамку на паўночны ўсход ад Полацка, у межах гідралагічнага заказніка «Глыбокае—Чарбамысла, Вялікае Астравіта» («Глыбокае—Вялікае Астравіта» ).
Палацава-паркавы комплекс Войніч-Сянажэцкіх
Гісторыя
Вёску Хальч у 1437 годзе Свідрыгайла Альгердавіч падарыў нашчадку шляхецкага роду Халецкіх, якія ў другой палове XVII стагоддзя пабудавалі тут касцёл і кляштар езуітаў.
Вялікае Астравіта
Плошча паверхні возера 0,48 км². Даўжыня 1,22 км, найбольшая шырыня 0,57 км. Даўжыня берагавой лініі 3,3 км. Найбольшая глыбіня 6 м, сярэдняя 3,1 м. Аб’ём вады 1,5 млн. м³. Плошча вадазбору 1,1 км².
Палацава-паркавы комплекс Войніч-Сянажэцкіх
Гісторыя
Сядзібны дом адносіцца да XVI—XVIII ст. Адзін з прадстаўнікоў роду Халецкіх ажаніўся з князёўнай з роду Радзівілаў і атрымаў Ветку ў якасці пасагу, пазней вырашана было прадаць Ветку і адбудаваць у Хальчы маёнтак. Узвядзенне комплексу было закончана ў пачатку XIX стагоддзя.
Вялікае Астравіта
Катлавіна возера лагчыннага тыпу, выцягнутая з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход. Схілы катлавіны на поўначы і ўсходзе вышынёй 10—11 м, на захадзе 4—5 м, стромкія. Паўднёвыя схілы спадзістыя, вышынёй да 3 м. Берагавая лінія слабазвілістая. Берагі зліваюцца са схіламі катлавіны, пясчаныя. Паўднёвыя берагі тарфяністыя. Мелкаводдзе да глыбіні 2 м пясчанае. Да глыбіні 3 м дно возера выслана апясчаненым ілам, глыбей — сапрапелем. Вада вызначаецца нізкай мінералізацыяй (менш за 20 мг/л) і вялікай празрыстасцю (да 5,3 м). Возера мезатрофнае з прыкметамі алігатрофіі. Арганічнае жыццё развіта слаба. Надводная расліннасць утварае паласу ўздоўж берага шырынёй да 10 м. Дно да глыбіні 5 м расце ахоўны від раслін — палушнік азёрны, які занесены ў Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь.
Палацава-паркавы комплекс Войніч-Сянажэцкіх
Гісторыя
Халецкія валодалі палацам і сядзібай да 1812 года. Калі Напалеон уступіў на гэтую тэрыторыю, яны прынялі яго бок. Пасля паразы французскай арміі Халецкія назаўжды пакінулі гэты край. Іх сядзібу канфіскавалі і прадалі з таргоў аднаму з прадстаўнікоў мясцовага шляхецкага роду Войніч-Сянажэцкіх.
У 1887 годзе госцем маёнтка стаў беларускі мастак Напалеон Орда, які і зрабіў замалёўку ўсяго маёнтка.
Пасля прыходу да ўлады бальшавікоў сядзібу адабралі і апошні нашчадак Войніч-Сянажэцкіх﻿ быў расстраляны. У часы савецкай улады сядзіба была прытулкам для бездаглядных дзяцей, потым яе пераабсталёўвалі для турмы НКУС, куды прысылалі «ворагаў народа». У другой палове XX стагоддзя сядзібны дом быў турмой для жанчын з дзецьмі, якую пазней расфармавалі.
Архітэктура
Палац стаяў у цэнтры сядзібнага ансамбля, які складаўся з галоўнага двухпавярховага корпуса і двух бакавых аднапавярховых флігеляў (не зберагліся), якія абмяжоўвалі парадны двор з рэгулярна спланаваным партэрам.
Парк
Каля палацу разбіты пейзажны парк. Гаспадарчыя будынкі стаяць убаку ад палацу.
Сучасны стан
Сядзіба Халецкіх марудна рэстаўруецца, але застаецца ў аварыйным стане. Кошт поўнай рэстаўрацыі ацэньваецца ў 2 мільёны еўра і пытанне фінансавання застаецца адкрытым.
Чавуская ратуша
Чавуская ратуша — колішняя ратуша, якая размяшчалася ў цэнтральнай частцы Чавусаў.
Старая ратуша з'яўляецца першым каменным адміністрацыйным будынкам у Чавусах. Была пабудавана ў другой палове XVII ст. у стылі барока. Мела вежавую кампазіцыю з купальным завяршэннем, вялікі гадзіннік. Комплекс крам у адвольным парадку размяшчаўся вакол ратушы на плошчы.
Прастаяла больш за 200 гадоў, паступова руйнуючыся, і ў сярэдзіне XIX стагоддзя прыйшла ў непрыдатнасць.
Новая ратуша пабудавана ў 1780 годзе на месцы, дзе зараз знаходзіцца мемарыяльны комплекс у гарадскім парку. На працягу 70 гадоў у горадзе было дзве ратушы.
У 1840 годзе будынак Новай ратушы быў рэканструяваны і ў ім была адкрыта Праабражэнская царква. Але на старым падмурку храм пачаў хутка разбурацца, і ўжо ў 1864 годзе царкву разабралі.
Дэл-Норт (акруга)
Дэл-Норт (Del Norte) — акруга ў паўночна-заходняй частцы штата Каліфорнія на мяжы з Арэгонам на ўзбярэжжы Ціхага акіяна, насельніцтва - 27 507 чалавек (перапіс 2000 года). Акруговы цэнтр - горад Крэсент-Сіці. Акруга знакамітая сваімі густымі лясамі секвоі, у якіх былі знятыя некаторыя сцэны знакамітага фільма Джорджа Лукаса «Зорныя войны. Эпізод VI: Вяртанне джэдая». Агульная плошча - 3 185,7 км², з якіх 2 610,7 км² (81,95%) складае суша і 575,0 км² (18,05%) - вада. Акруга размешчана ў паўночнай частцы штата. З захаду абмываецца водамі Ціхага акіяна.
Маджэнта
Маджэнт — колер ад змешвання чырвонага і сіняга святла, звужаны дыяпазон з Пурпурнага сектара.
У беларускай мове, кажучы аб колерах сістэмы CMYK, іх часта завуць «Блакітны», «Пурпурны» і «Жоўты» (ЖПГ).
У бачным спектры, дакладней, на каляровым крузе, маджэнт размешчаны паміж чырвоным і сінім:
H-I (ракета-носьбіт)
H–I (H–1) — японская ракета-носьбіт, якая складалася з ліцэнзійнай копіі першай ступені амерыканскай ракеты Delta і верхніх ступеней уласна японскай распрацоўкі. Літара «H» у назве адсылае на выкарыстанне вадкага вадароднага паліва на другой ступені. Ракета была запушчана агулам дзевяць разоў у перыяд з 1986 па 1992 год. Яна замяніла ракету N-II, а потым сама была заменена на H-II, якая выкарыстоўвала тыя ж верхнія ступені, але з новай японскай першай ступенню.
Гісторыя запускаў
Калі H-I была анансавана ў 1986 годзе, прадстаўнік кампаніі Цугуо Татакаве ўдакладніў, што ракета будзе выкарыстоўвацца толькі для запуску японскай карыснай нагрузкі, таму што планавалася выконваць не болей за два пускі на год і што стартавае акно знаходзілася ў чатырохмесячны перыяд, на працягу якога не працавалі японскія рыбалоўныя флатыліі (бо падаючыя адпрацаваныя ступені маглі пашкодзіць рыбалоўныя сеткі ў акіяне).
Арлеанэ
Арлеанэ́ (Orléanais) — гістарычная правінцыя Францыі. Уяўляла сабой герцагства, якое знаходзілася пад кантролем Арлеанскага дому. Сталіца — горад Арлеан.
У наш час на тэрыторыі правінцыі размешчаны дэпартаменты Луарэ, Луар і Шэр, большая частка Эр і Луар і частка Іоны. На сённяшні дзень жыхарамі Арлеанэ лічаць сябе жыхары наваколляў Арлеана і, у меншай меры, іншых раёнаў Луары.
Арлеанэ, нароўні з абласцямі Беры, Блезуа, Бос і Турэнь, з’яўляецца адной з пяці складнікаў цэнтральнага рэгіёна Францыі.
Кізілава (Маладзечанскі раён)
Кізі́лава (, Кизилово) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадзілаўскага сельсавета.
Адэскі нацыянальны акадэмічны тэатр оперы і балета
Адэскі нацыянальны акадэмічны тэатр оперы і балета — першы тэатр у Адэсе і Наваросіі па часе пабудовы, значэнні і вядомасці.
У тэатры дырыжыравалі П. І. Чайкоўскі, М. А. Рымскі-Корсакаў, С. В. Рахманінаў, А. Я. Лыніў, спявалі Фёдар Шаляпін, Саламея Крушальніцкая, Марыя Грэбінецкая, Леанід Собінаў, танцавалі Ганна Паўлава і Айседора Дункан. Аляксандр Пушкін згадвае Адэскі тэатр у рамане «Яўген Анегін». Часопіс «Forbes» уключыў адэскі тэатр у спіс самых незвычайных славутасцяў Усходняй Еўропы.
Паслядовіч
Паслядовіч — прозвішча.
Варанцоўскі палац (Алупка)
Варанцоўскі палац — палац у горадзе Алупка (Крым) ля падножжа гары Ай-Петры.
Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане (1990)
Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане — першыя прэзідэнцкія выбары ў суверэнным Туркменістане, якія прайшлі ў Туркменскай ССР 27 кастрычніка 1990. Адзіным кандыдатам на пасаду кіраўніка новастворанай суверэннай рэспублікі з'яўляўся старшыня Вярхоўнага Савета Туркменскай ССР С. Ніязаў.
Сентонж
Сенто́нж (Saintonge) — гістарычная вобласць Францыі з цэнтрам у горадзе Сент. З IX стагоддзя — графства, якое ўваходзіла ў герцагства Аквітанія, разам з якой стала ў 1154 годзе ўладаннем Англіі. Сентонж быў часткова адваяваны Францыяй напачатку XIII стагоддзя, а цалкам — у 1371 годзе. У 1375 годзе Сентонж быў далучаны да каралеўскага дамена.
Каранада (Каліфорнія)
Каранада (Coronado) — курортны горад у ЗША, размешчаны ў акрузе Сан-Дыега на поўдні штата Каліфорнія. Горад ляжыць на востраве, злучаным з мацерыком томбала, і знаходзіцца ў непасрэднай блізкасці ад цэнтра Сан-Дыега і аддзелены ад яго залівам Сан-Дыега. Каранада атрымаў статус горада ў 1890 годзе. Насельніцтва - 24 697 чалавек (перапіс 2010 года).
Спаса-Праабражэнская царква (Хаціслаў)
Спаса-Праабражэнская царква — праваслаўны храм у в. Хаціслаў (Маларыцкі раён). Помнік драўлянага дойлідства з рысамі стылю барока.
Пабудавана ў 1799 г. У 1867 г. да царквы прыбудаваная званіца. У 1989 г. царква аддадзеная вернікам (з 1990 г. на рэстаўрацыі).
Архітэктура
Асноўны зруб прамавугольны ў плане са зрэзанымі ў заходняй частцы вугламі і вузкі трохгранны бабінец накрыты агульным двухсхільным дахам з гранёным барочным купалам у цэнтры. Такія ж купалкі ў цэнтры больш нізкага шматсхільнага даху над пяціграннай апсідай і над дзвюма трох’яруснымі вежамі, якія фланкіруюць галоўны фасад. Трох’ярусны галоўны фасад мае прасторавую структуру, па вертыкалі падзелены на тры часткі, размешчаныя пад вуглом адна да адной. Сярэдняя частка завяршаецца трохвугольным франтонам, пакатыя бакавыя нагадваюць валюты мураваных храмаў позняга барока і ракако.
Інтэр’ер
У інтэр’еры дамінуе цэнтральнае памяшканне, перакрытае зрубным люстраным скляпеннем. Бабінец з хорамі пад ім і алтарны зруб маюць плоскасную бэлечную столь. Апсіда вылучана шмат’ярусным разным іканасіасам, створаным у 1830-я гг.
Званіца
Пабач з царквой размешчана трох’ярусная званіца (васьмярык на двух чацверыках), завершаная шатровым дахам з дэкаратыўнымі какошнікамі.
Дом з хімерамі
Дом з хімерамі — цагляны будынак у стылі мадэрн, размешчаны ў Кіеве. Сваю назву дом атрымаў дзякуючы скульптурным упрыгожванням (размешчаным як на фасадзе дома так і ўнутры яго), тэматыка якіх — наземны і падводны жывёльны свет, атрыбуты палявання, казачныя істоты.
Будынак размешчаны ў Пячэрскім раёне Кіева на вуліцы Банкавая, 10, насупраць Адміністрацыі Прэзідэнта Украіны. Архітэктар Уладзіслаў Гарадзецкі пабудаваў яго ў 1901—1903 гадах як прыбытковы дом з памяшканнямі для сваёй сям'і. Месца будаўніцтва было абрана над стромкім абрывам па Банкавай вуліцы, на былым беразе асушанага казінага балота. Скульптурныя ўпрыгажэнні па ўласных эскізах выканаў скульптар Эліа Саля.
Дом выкарыстоўваецца ў якасці рэзідэнцыі Прэзідэнта Украіны з вясны 2005 года згодна з пастановай Урада Украіны.
Мікалай Сцяпанавіч Лявонцьеў
Мікалай Сцяпанавіч Лявонцьеў (, г. Навагрудак Гродзенскай вобл. — ) — вайсковец, падарожнік, дыпламат. Граф Абісінскай імперыі (1896).
Вучыўся ў Мікалаеўскім ваенным вучылішчы ў Пецярбургу, служыў у Гродзенскім гусарскім палку (да 1892). У 1894—95 арганізаваў на свае сродкі (дзеля чаго прадаў свае маёнткі) разам з падарожнікам А.В. Елісеевым расійскую геаграфічную экспедыцыю ў Эфіопію (Абісінію). Наладзіў сяброўскія адносіны з імператарам Менелікам II, садзейнічаў пасылцы ў ліпені 1895 эфіопскай місіі ў Пецярбург і ўсталяванню дыпламатычных адносін паміж Расіяй і Эфіопіяй. Быў ініцыятарам адпраўкі ў Эфіопію летам 1895 вялікай партыі расійскай зброі. У час італа-эфіопскай вайны (1895—96) ваенны саветнік Менеліка II. У 1897—99 генерал-губернатар Экватарыяльнай вобласці Эфіопіі, пасля чаго вярнуўся ў Расію. Удзельнік руска-японскай вайны (1904-05). Апошнія гады жыў у Парыжы.
Старая Беліца
Назву Старая Беліца маюць:
Кучукі (Маладзечанскі раён)
Кучукі́ (, Кучуки) — хутар у Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадзілаўскага сельсавета.
Ганна Марыя Эрэнстраль
Ганна Марыя Эрэнстраль (швед. Anna Maria Ehrenstrahl; нар. 4 верасня 1666 — 22 кастрычніка 1729)  — шведская мастачка ў стылі барока. Яна вядомая сваімі алегарычнымі карцінамі, партрэтамі і групавымі партрэтамі.
Біяграфія
Ганна Марыя Эрэнстраль была дачкой жывапісца Давіда Клокера Эрэнстраля і Марыі Момы.
У 1688 годзе яна выйшла замуж за Ёхана Ватранга (1652—1724), прэзідэнта апеляцыйнага суда Свеаланда. Паводле законаў таго часу не было абавязаная браць прозвішча мужа і яна засталася вядомая пад прозвішчам Эрэнстраль. Пасля выхаду замуж стала хатняй гаспадыняй. З-за свайго багатага шлюбу ёй не давялося прафесійна маляваць, каб утрымліваць сябе, але яна працягвала маляваць усё сваё жыццё і часам прымала грошы за працу. Даследчыкі мяркуюць што яна была паважаным мастаком у сучаснікаў.
Ганна Марыя Эрэнстраль з’яўлялася вучаніцай свайго бацькі. Выступала памочніцай ў яго творчасці, мела ўласную майстэрню ў доме бацькі. Займалася напісаннем копій з палотнаў бацькі, у той час копіі мелі досыць каштоўны статус і іх напісанне з’яўлялася прыбытковай справай. Сярод створаных копій можна адзначыць копію партрэта шведскага караля Карла XI, напісанага яе бацькам ў 1676 годзе.
Як самастойны мастак пераняла асноўныя рысы творчасці свайго бацькі, пісала ў стылі барока адзінкавыя і групавыя партрэты людзей, часам жывёл. У дваццаць адзін год яна скончыла алегорыю чатырох сезонаў (1687) і алегорыю Амур і Псіхіка. Пазней стварыла партрэты прынца Фрэдрыка і прынца Карла Густава па даручэнні каралевы-удавы (1690), партрэт прынца Густава (1685), партрэт каралевы Даніі Ульрыкі Элеаноры і Аўроры Кёнігсмарк. Яна падрыхтавала групу партрэтаў шасці прэзідэнтаў апеляцыйнага суда Свеаланд: Магнуса Габрыэля Дэлагардзі, Густава Адольфа Дэлагардзі, Ларса Валенштэдта, Габрыэля Фалькенберга, Рэйнгольда Ёхана фон Ферсена і Карла Гіленстыерна (1717). Далей яна вырабляла партрэты членаў сям’і Ватранг і працавала ў гуашы з жывёламі.
У 1717 годзе Ганна Марыя Эрэнстраль перадала апеляцыйнаму суду Свеаланда шэсць сваіх карцін, на якіх намаляваны шэсць яе прэзідэнтаў. З гэтай нагоды пісьменніца Сафія Элізабэт Брэнер напісала ёй верш захаплення, у якім абедзве яны былі жанчынамі-піянерамі сваёй прафесіі ў Швецыі.
Памерла ў Стакгольме 22 кастрычніка 1729 года ва ўзросце 63 гадоў.
Хорціца
Хорціца — найбуйнейшы востраў на Дняпры, размешчаны ў межах горада Запарожжа ніжэй за дняпроўскія парогі (зараз у Днепрагэсе). Нацыянальны гісторыка-культурны запаведнік Украіны.
У 2007 годзе Хорціца была названая адным з «Сямі цудаў Украіны».
Востраў выцягнуты з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход, даўжыня — 12,5 км, шырыня — у сярэднім 2,5 км.
Упершыню Хорціца згадваецца пад назвай вострава Святога Рыгора ў трактаце «Аб кіраванні імперыяй» візантыйскага імператара Канстанціна VII Парфірароднага (складзены ў 946—953).
Карона (Каліфорнія)
Карона (Corona) — горад у штаце Каліфорнія, ЗША. Размешчаны ў акрузе Рыверсайд. Горад быў заснаваны на піку цытрусавага буму ў Паўднёвай Каліфорніі «Кампаніяй зямлі і вады Паўднёвага Рыверсайда», якая займалася вырошчваннем цытрусавых. Гэта адбылося ў 1886 годзе. У наступныя гады Карона стала варотамі ва Унутраную Імперыю, а потым і адным з галоўных прыгарадаў Лос-Анджэлеса. Насельніцтва — 168 819 чалавек (2018).
Корнінг (Каліфорнія)
Корнінг (Corning) — горад у акрузе Тэхейма, штат Каліфорнія, размешчаны за 500 міль на поўнач ад Лос-Анджэлеса. Корнінг размешчаны ў зоне міжземнаморскага клімату. Насельніцтва — 7663 чалавекі (2010).
Корнінг
Корнінг — прозвішча, тапонім.
Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане (1992)
Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане — першыя прэзідэнцкія выбары ў суверэнным Туркменістане, якія прайшлі 21 чэрвеня 1992. Адзіным кандыдатам на пасаду кіраўніка з’яўляўся С. Ніязаў.
Бораўна (возера, Лепельскі раён)
Бо́раўна, Боравенскае — возера ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Ула, за 3 км на ўсход ад горада Лепель.
Плошча паверхні возера 0,38 км². Даўжыня 1,15 км, найбольшая шырыня 0,61 км, даўжыня берагавой лініі 3,56 км. Найбольшая глыбіня 8,2 м, сярэдняя 3,9 м. Аб'ём вады ў возеры 1,47 млн. м³. Плошча вадазбору 6,5 км².
Катлавіна Бораўна тэрмакарставага тыпу. Схілы катлавіны вышынёй да 5 м, пераважна спадзістыя. Берагавая лінія звілістая. Берагі вышынёй да 0,1—0,5 м, пясчаныя. Дно возера ўздоўж берагоў выслана апясчаненымі адкладамі, астатняя частка — гліністым ілам.
Возера эўтрофнае, слабапраточнае. У Бораўна ўпадае ручай з возера Глыбочыца і выцякае пратока ў возера Нюля. Надводная расліннасць распаўсюджваецца да адлегласці 2—3 м ад берага возера, падводная пашыраецца да глыбіні 2—5 м.
У возеры водзяцца шчупак звычайны, акунь, лешч, мянтуз, лінь, плотка, краснапёрка і іншыя рыбы.
Грэнландская экспедыцыя Нансена
Грэнла́ндская экспеды́цыя На́нсена 1888—1889 гадоў была першым у сусветнай навуковай практыцы паспяховым перасячэннем ледавіковага покрыва вострава Грэнландыя. Экспедыцыя даставіла вялікі комплекс метэаралагічных дадзеных, звестак аб фізічнай геаграфіі і багатыя этнаграфічныя назіранні. Поспех экспедыцыі спрыяў уздыму нацыянальнай самасвядомасці нарвежцаў і адкрыў шэраг паспяховых паходаў у высокія шыроты Паўночнага і Паўднёвага паўшар'яў, якія сёння вядомыя як «залаты век палярных даследаванняў». Метады, апрабаваныя экспедыцыяй, сталі асновай паходу Нансена на Паўночны полюс у 1895—1896 гадах.
Раннія спробы перасячэння Грэнландыі
З 1752 па 1886 год было здзейснена восем спроб пераходу вострава, усе яны накіроўваліся з захаду на ўсход — з цывілізацыі ў невядомасць. Заходняе ўзбярэжжа Грэнландыі было дастаткова добра асвоена еўрапейцамі, і на паўднёвым захадзе размяшчаўся порт-сталіца Готхаб. Усе, хто спрабаваў перасекчы Грэнландыю, у выпадку няўдачы мелі магчымасць вярнуцца назад — да населенага заходняга ўзбярэжжа. Першая спроба была зроблена ў 1752 годзе датчанінам Далагерам, які змог паглыбіцца ў ледавік на 13 км. З найбольш прыкметных спробаў XIX ст. можна вылучыць наступныя:
Усе гэтыя экспедыцыі паказалі, што перасячэнне грэнландскага ледзянога шчыта ўяўляе вельмі вялікія цяжкасці, якія шэрагу аўтарытэтных палярнікаў здаваліся непераадольнымі.
Планы Нансена
Упершыню задума перасекчы ледавіковы покрыў Грэнландыі зарадзілася ў Нансена летам 1882 года на борце цюленебойнага судна «Вікінг». У 1883 годзе ён прачытаў у газеце нататку, у якой апісвалася паспяховае вяртанне Нордэншэльда з грэнладскай экспедыцыі. Асабліва Нансена ўразілі словы саамаў, якія суправаджалі шведскага даследчыка, што паверхня ледавіка вельмі зручная для лыж і дазваляе ў самы кароткі тэрмін прайсці велізарныя адлегласці.
Прынцыповым адрозненнем плана Нансена ад усіх папярэдніх быў кірунак перамяшчэння экспедыцыі. Сам ён пісаў пра гэта так:
Вялікую ўвагу Нансен надаваў і таму, што пры высадцы на ўсходні, які тады лічыўся незаселеным, бераг Грэнландыі «будуць спалены масты»:
Паводле плана трэба было высадзіцца ў фіёрдзе Сярмілік на захадзе ад Ангмагсаліка (65° 35′ пн. ш.). Там размяшчалася стойбішча эскімосаў. Далей шлях ішоў да вярхоўя фіёрда, адкуль пачынаўся ўздым на ледавіковы шчыт. Курс па ледавіку — паўночна-заходні да дацкай калоніі у, дзе, паводле дапушчэння Нансена, меўся спадзісты спуск з ледавіка. Планаваная дыстанцыя была роўная 600 км.
У лістападзе 1887 года Нансен адважыўся паехаць у Стакгольм, каб азнаёміць са сваім планам Нордэншэльда. Пры сустрэчы прысутнічаў прафесар стакгольмскай Вышэйшай школы Брогер (які пазней напісаў біяграфію Нансена), на якога вельмі негатыўнае ўражанне зрабіла тое, што Нансен з'явiўся без паліто, у вязанай лыжнай куртцы ён быў падобны на акрабата. Нордэншэльд планаў Нансена не ўхваліў, але палічыў іх цалкам выканальнымі і нават быў гатовы падзяліцца ўласным досведам. Характэрна, што ў Стакгольме Нансен пазнаёміўся з Соф'яй Кавалеўскай, яны зрабілі адзін на аднаго моцнае ўражанне і некаторы час перапісваліся. Аб характары іх адносін да гэтага часу вядуцца спрэчкі.
Пасля паездкі ў Стакгольм Нансен прадставіў Універсітэту Крысціяніі хадайніцтва аб водпуску неабходных яму 5000 крон (каля 2500 рублёў па курсу 1888 года). Пачыналася яно фразай: «Я маю намер летам распачаць паход праз мацерыковыя льды Грэнландыі», а сканчалася шырокай цытатай з Нордэншэльда: «у цяперашні час ці ледзь можна паказаць на больш важную задачу для палярнай экспедыцыі, чым вывучэнне ўнутранай часткі гэтай краіны». Універсітэт план прыняў і ўхваліў, звярнуўшыся па фінансаванне да ўрада. Адначасова Нансен звярнуўся да Нарвежскай акадэміі навук з просьбай аб фінансаванні.
«Урад не бачыць неабходнасці выдаваць значную суму на забаўлівую паездку прыватнай асобы».
Супраць Нансена была разгорнута кампанія цкавання ў прэсе, газеты пісалі, што «было б злачынствам аказаць падтрымку самагубцу». Выключэнні былі рэдкімі, у прыватнасці, геолаг прафесар Амунд Хеланд (1846—1919) выступіў з апалагетычным артыкулам у падтрымку Нансена. Ужо на наступны дзень пасля яго апублікавання да Нансена звярнуўся дацкі філантроп Аўгусцін Гамель (1839—1904). Характэрна, што прэса неадкладна абрынула на Нансена шэраг нападак за тое, што ён прыняў дацкую дапамогу.
Рыштунак, фінансы
Непасрэдная падрыхтоўка вялася вясной 1888 года, паралельна з падрыхтоўкай абароны доктарскай дысертацыі Нансена. Ахвяраваных Гамелем 5000 крон не хапіла, у выніку сумарныя выдаткі экспедыцыі перавысілі 15 000 крон, гэтыя выдаткі Нансен скампенсаваў з асабістых сродкаў.
Абсталяванне санкавага паходу
Пры больш чым сціплым бюджэце, Нансен асаблівую ўвагу надаў рыштунку і навуковаму абсталяванню, большую частку якіх сканструяваў і выпрабаваў асабіста. Нарты былі зробленыя з ясеневай драўніны і бамбука, яны былі разлічаны на тое, каб іх цягнуў адзін чалавек. Нарты мелі 2,9 м у даўжыню і 0,5 м у шырыню, і аснашчаны сталёвымі палазамі. Уласная вага санак — 13,8 кг. У экспедыцыі было 5 нарт. Першапачаткова Нансен планаваў узяць аленяў у якасці цяглавай сілы, але вымушаны быў адмовіцца ад гэтай ідэі. Ездавых сабак дастаць таксама не ўдалося, а амбіцыі Нансена, як пісаў ён сам, не стрывалі б прамаруджання ў экспедыцыі. Акрамя бегавых лыж, кожны член экспедыцыі быў абсталяваны лыжамі-ракеткамі для руху па рыхлым снезе індзейскага (канадскага) і нарвежскага ўзораў.
Палатка складалася з 5 полак, якія можна было выкарыстоўваць як ветразі для нарт. Людзі начавалі ў трохмесных спальных мяшках з аленевых шкур. Нарвежскія члены экспедыцыі былі апранутыя ў вязаныя ваўняныя лыжныя касцюмы і егерскую бялізну, па-над якімі накідваліся штармоўка з шчыльнай баваўнянай тканіны. Курткі мелі капюшоны. Саамы насілі вопратку з аленевых шкур, а на нагах каньгі з аленевай шкуры, набітыя сухой травой роду сены. Для абароны ад снежнай слепаты былі ўзятыя цёмныя акуляры, а таксама чырвоныя шаўковыя вэлюмы для абароны твару.
Паходная кухня складалася са спіртавой печкі з 6 кнотамі, з двума катламі: унутраным для варэння ежы і вонкавым — для распалкі снегу. Нансен пісаў, што пры -40 °C для атрымання 5 літраў супу і 4 літраў пітной вады патрабавалася 0,35 літра спірту. Спірту было ўзята 30 л. У кожнага члена экспедыцыі была таксама індывідуальная фляжка для распалкі вады ад чалавечага цяпла: раніцай яна набівалася снегам і насілася пад адзеннем.
Харчаванне
Рацыён харчавання быў нашмат разнастайней, чым у наступных экспедыцый: Нансен адмовіўся ад сухароў, наўзамен узяўшы аўсяныя і «мясныя» галеты (у апошніх утрымліваўся пэўны працэнт мясной мукі). У Даніі быў таксама замоўлены пемікан, але замест яго пастаўшчык прывёз прэсаванае мяса, якое было надзвычай цвёрдым і амаль не змяшчала тлушчаў, што пазней выклікала сур'ёзныя праблемы. У рацыён таксама ўваходзілі «мясны шакалад» (шакалад, які змяшчаў 20 % мяснога парашка), каўбасы з бабоў — з іх варылі лабскоус, палтусіну і два віды сыру, бруснічнае варэнне, згушчанае малако, шаткаваную капусту і пячоначны паштэт. Нансен вельмі варожа ставіўся да алкаголю і тытуню, таму тытуню ўзялі з разліку на трубку кожную нядзелю. Аднак адсутнасць досведу і звестак аб кліматычных умовах унутры Грэнландскага ледавіка прывялі да заніжэння колькасці ўзятага правіянту, у выніку амаль усю экспедыцыю яе ўдзельнікі харчаваліся надгаладзь. Мала было і паліва, у выніку даводзілася змяншаць колькасць гарачай ежы, а таксама не ўдавалася распальваць шмат лёду для атрымання пітной вады.
Навуковае абсталяванне
Экспедыцыя мела тэадаліт, секстант са штучным ртутным гарызонтам, набор для пеленгавання з трыма компасамі. Было ўзята 5 кішэнных компасаў, 3 анероіды, гіпсаметр, 6 ртутных тэрмометраў, 2 спіртавыя тэрмометры, 4 кішэнныя хранометры. Меўся набор для ўзяцця пробаў паветра, фотаапарат і набор для змены фотапласцінак, 2 біноклі і 2 шагамеры. З зброі было ўзята дзве дубальтоўкі (адзін ствол — наразны, другі — для дробу).
Каманда
Нягледзячы на варожае стаўленне прэсы, у Нарвегіі знайшліся жадаючыя ўдзельнічаць у экспедыцыі. У склад каманды ўвайшлі:
Усе пералічаныя былі дасведчанымі лыжнікамі і паляўнічымі, валодалі навыкамі выжывання ў арктычнай прыродзе. Саамаў меркавалася выкарыстоўваць як пагонцаў аленяў, аднак пасля таго, як прыйшлося абыходзіцца без цяглавых жывёл, іх спецыфічныя навыкі не былі запатрабаваныя.
Плаванне да берагоў Грэнландыі
28 красавіка 1888 года, за 4 дні да адпраўлення экспедыцыі, прайшла абарона доктарскай дысертацыі Нансена «Нервовыя элементы, іх структура і ўзаемасувязь у цэнтральнай нервовай сістэме асцыдый і міксін». Абарона прайшла са скандалам, адзін з апанентаў заявіў: «Практычна наўрад ці можна спадзявацца, што малады чалавек вернецца з гэтага паходу жывым, і калі ён будзе больш шчаслівым ад таго, што атрымаў перад ад'ездам доктарскую ступень, дык чаму б не даць яму яе?». Паводле ўспамінаў дачкі Нансена — Ліў Нансен-Хеер, па вартасці праца была ацэненая ўжо ў пачатку ХХ ст., а сам Нансен публічна заявіў, што хай лепш будзе дрэнная абарона, чым дрэнны рыштунак. Роланд Хантфард, наадварот, сцвярджае, што негатыўныя водгукі на доктарскую працу Нансена былі цалкам апраўданымі.
2 мая 1888 года члены экспедыцыі і ўвесь рыштунак рэйсавым параходам адплылі ў Шатландыю, а 9 мая адбылі ў Ісландыю на дацкім параходзе «Цюра». 20 мая, наведаўшы па шляху Фарэрскія астравы, экспедыцыянеры высадзіліся ў Іса-фіёрдзе, дзе павінны былі чакаць прамысловага судна «Язон» (на якім Нансен у 1882 годзе ўжо плаваў ў Грэнландыю), з яго капітанам Нансен дамовіўся аб высадцы на ўзбярэжжа. У чаканні члены каманды бавілі час паляваннем, а Нансен пісаў артыкул пра анатомію вугра, якую не паспеў скончыць у Нарвегіі.
3 чэрвеня прыйшоў «Язон», а ўжо 5 чэрвеня экспедыцыя была ля абзы пакавага лёду. Каманда «Язона» займалася здабычай цюленя-хахлача і лоўляй траскі, але шчыльныя льды не давалі наблізіцца да берага. Толькі 17 чэрвеня экспедыцыя пабачыла фіёрд Сермілік, паласа прыпая мела шырыню 18 км. У 19:00 пачалася высадка: увесь рыштунак і члены экспедыцыі былі выгружаны ў дзве кітабойныя шлюпкі, на якіх трэба было дасягнуць берага.
На дрэйфуючай крызе
Высадзіцца на бераг у той жа дзень не ўдалося: шчыльныя льды самкнуліся, а неўзабаве край крыгі літаральна ўзрэзаў борт лодкі Свердрупа. У 10:00 18 чэрвеня лінуў дождж, пасля чаго экспедыцыянеры разбілі на лёдзе палатку і сталі чакаць. Да таго часу стала ясна, што высадзіцца ў Сермілік-фіёрдзе не атрымаецца па прычыне надзвычай хуткай плыні, якая выносіла крыгу з людзьмі на поўдзень. 20 чэрвеня льды пачалі разбурацца ад моцнага хвалявання, пастаянна даводзілася мяняць месца лагера. Хуткасць дрэйфу часам дасягала 60 км у суткі, экспедыцыянераў то прыбівала разам з крыгай да зямлі, то зносіла ў мора. Толькі 29 чэрвеня лёд стаў рэдкім і ўдалося шчасліва высадзіцца на бераг.
Нансен пісаў:
Усходняе ўзбярэжжа Грэнландыі
Далей экспедыцыянеры на лодках рушылі назад на поўнач. Льды па-ранейшаму перашкаджалі: іх даводзілася расштурхваюць бусакамі або прарубаць сякерамі. 30 чэрвеня стала відаць на беразе эскімосаў. У Нансена быў нарвежска-эскімоскі размоўнік, але апынулася, што мясцовыя жыхары размаўляюць на іншым дыялекце, прыйшлося мець зносіны знакамі. Эскімосы прытулілі падарожнікаў у сваім стойбішчы блізу ледавіка Пуісарток. У эскімосаў Нансен і таварышы пражылі да 21 ліпеня. Рухаючыся далей па ўзбярэжжы, экспедыцыянеры пастаянна сустракалі эскімоскія стойбішчы, у адным з якіх быў нават дацкі сцяг.
Да таго часу вандроўцы моцна пакутавалі ад. Упершыню адбыўся канфлікт з саамамі, якія ледзь было не паднялі бунт з-за рацыянавання ежы. Умівік-фіёрда экспедыцыя дасягнула 10 жніўня ў густым тумане, пераадолеўшы 200 км па вадзе.
Пераход праз ледавік
Некалькі дзён пайшло на падрыхтоўку да пераходу. Сталёвыя палазы нарт моцна саржавелі падчас марскога пераходу, іх трэба было ачысціць і папаліраваць, а чаравікі нарвежцаў патрабавалі новых падэшваў, падкаваных латуневымі шрубамі. Значная частка рыштунку і лодкі былі пакінутыя на грэнландскім узбярэжжы.
У першы дзень экспедыцыянеры падняліся на 180 м над узроўнем мора. Уздым ледавіка быў спадзістым, але меў шмат расколін. 17 жніўня пачаўся лівень і не спыняўся да 20-га. Спаць даводзілася, падклаўшы пад сябе лыжныя палкі і лыжы, каб не ляжаць у лужыне. Нансен распарадзіўся харчавацца адзін раз у дзень, калі экспедыцыянеры не працуюць.
22 жніўня тэмпература ўпала ніжэй за нуль: -5 °C. Снег пакрыўся ледзяной скарынкай, настолькі няроўнай, што нарты перакульваліся. Для палягчэння грузу было вырашана выкарыстоўваць у якасці паліва прамасленыя брызентавыя чахлы ад спальных мяшкоў: дажджоў больш не чакалася. Да 25 жніўня ўздым станавіўся ўсё больш крутым, а 25-га чысла пачаўся буран і моцны снегапад. Позна ўвечары 26 жніўня экспедыцыянеры дасягнулі вышыні 1880 м. Паколькі вецер дзьмуў з боку мора, было вырашана паставіць на нарты ветразі, каб зэканоміць людскія сілы. Нарты былі звязаны ў два «паромы»: па двое і трое нарт.
Нансену трэба было вырашаць, якім шляхам ісці. Было ясна, што да наступлення зімы і заканчэння навігацыі ў экспедыцыянеры не паспеюць. Да яго па прамой лініі было 595 км. Было вырашана ісці ў Готхаб, да якога было 470 км па зусім невядомай тэрыторыі. У першыя дні, аднак, вятры прымушалі падарожнікаў ісці на паўднёвы захад, завеі не спыняліся.
Экспедыцыянеры адчувалі праблемы са здароўем: Крысціянсен, спатыкнуўшыся на краі расколіны, вывіхнуў сабе калена, але яго змаглі хутка аднавіць масажам. Саамы пакутавалі ад снежнай слепаты, Нансену прыйшлося лячыць іх, закапывая ў вочы какаін.
29 жніўня вецер стаў цішэй, пасля чаго экспедыцыя рушыла прамым курсам. Дарога была надзвычай цяжкай, дзённыя пераходы вагаліся ад 8 да 15 км. Уздым не спыняўся, толькі 5 верасня экспедыцыя дасягнула вышыні 2720 м. Вандроўцы моцна пакутавалі ад смагі і ад холаду: Нансен не разлічваў на гэткія нізкія тэмпературы. 11 верасня спіртавы тэрмометр паказаў, што тэмпература апусцілася ніжэй -37 °C (больш на тэрмометры не было дзяленняў). Ужо пасля вяртання прафесар Мон вылічыў, што ўначы тэмпература апускалася да -45 °C. Амплітуда дзённых тэмператур на высакагор'і таксама была вялікая: апоўдні 3 верасня на сонцы тэрмометр паказваў +31 °C, а ў цені -11 °C. 5 верасня быў моцны шторм з мяцеліцай.
Лужок (Маладзечанскі раён)
Лужо́к (, Лужок) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадзілаўскага сельсавета.
Грэнландская экспедыцыя Нансена
Пераход праз ледавік
18 верасня ўпершыню задзьмуў спадарожны вецер, пасля чаго можна было ісці пад ветразямі. 19 верасня Нансен моцна абмарозіў пальцы рук, а акрамя таго, ад стомы ён і Свердруп забыліся завесці хранометры, і яны спыніліся. 24 верасня вандроўцы дасягнулі мацерыковай зямлі. Пераход праз ледавік доўжыўся 41 дзень, пройдзеная на лыжах адлегласць — 472 км.