cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Надзея Раманаўна Дземідовіч
Біяграфія
25 верасня 1949 г. была арыштаваная на працы ў Петрапаўлаўску, допыты і катаванні цягнуліся чатыры месяцы. Пасля перавезеная ў Баранавічы, дзе трыбуналам асуджаная да 25 гадоў канцлагераў і 5 гадоў пазбаўлення правоў. Пакаранне адбывала ў Чалябінску, потым была пераведзена ў Карагандзінскі лагер (цяпер у межах Джэзказгану). Брала ўдзел у Кенгірскім паўстанні. Выбухнула адно з наймагутнейшых паўстанняў, якое атрымала назву Кенгірскага. Вязні пратрымаліся сорак дзён: з 16 мая па 26 чэрвеня 1954 года. Пра здушэнне паўстання Надзея Дземідовіч успамінала так: «''Калі зразумелі, што мы не саступім, пайшлі на масавае знішчэнне. Усё пачалося раніцай. Спачатку забівалі з самалётаў. Затым у лагерную зону ўварваліся танкі. Яны расстрэльвалі з блізкай адлегласці, душылі безабаронных людзей тракамі. Пачалося такое пекла, пра якое расказваць немагчыма. Двое маладых латышоў (з тых, каго абвянчаў ксёндз), уяўляючы, хутчэй за ўсё, што гібель непазбежна, абняўшыся, самі кінуліся пад танк. Каб разам і загінуць... Пасля на нас пусцілі атрутныя газы. Нарэшце ўсё завяршалі п'яныя аўтаматчыкі... Лагерныя начальнікі прыстрэльвалі параненых, дабівалі іх ламамі. Паўстанне было задушана. Загінула тады чалавек семсот... У справаздачы напісалі, што была эпідэмія нейкай хваробы.''» Пасля Надзея Дземідовіч была пераведзеная ў Азёрлаг.
Вызваленая як цяжкахворая 19 красавіка 1956 г., вярнулася ў Слонімскі раён, дзе працавала на гаспадарцы. Пасля пераехала ў Мінск, да пэнсіі працавала на заводзе «Гарызонт». З 1977 г. інвалід 2-й групы, з 1980 г. — 1-й. У маі 1994 года, у Маскве сустракаліся былыя ўдзельнікі Кенгірскага паўстання, з'ехаліся некалькі соцень чалавек. Ад беларускіх вязняў на сходзе выступала Надзея Дземідовіч, чытала з трыбуны па-беларуску свой верш, прысвечаны Кенгірскаму паўстанню.
Жыла ў Калодзішчах пад Мінскам. Рэабілітаваная не была. Да апошніх гадоў на Дзяды яна хадзіла ў першым шэрагу шэсцяў у Курапаты.
Творчасць
Дэбютавала вершам «Сябрам С. Б. М.» 6 лістапада 1943 г. ў «Баранавіцкай газеце». З 1990-х выступае ў друку з вершамі і ўспамінамі.
Аўтарка трох кніг вершаў і ўспамінаў:
Сям’я
Бацька Надзеі Раман у 1945 г. быў арыштаваны і накіраваны ў Мардоўскія лагеры, але неўзабаве вярнуўся на радзіму. Памёр пасля таго, як Надзея трапіла ў канцлагер.
Маці была кінутая ў слонімскі астрог за адмову працаваць на тартаку. Ён знаходзіўся за 21 км ад хаты і да яго даводзілася хадзіць пешкі, а дома заставаліся малыя дзеткі. Таму маці адпрацавала колькі змагла і кінула. Дзеці засталіся самыя, перабіваліся як маглі. Старэйшы, Федзя, атрымаў 8 гадоў канцлагераў па абвінавачанні ў кантактах з антыбальшавіцкай партызанкай. Адбываў тэрмін у Томскіх лагерах.
Старэйшая сястра Маня разам з мужам эмігравала ў Амерыку, бо падчас вайны яна брала ўдзел у Другім усебеларускім кангрэсе ў 1944 годзе.
Узнагароды
Узнагароджана медалём 100 гадоў БНР Рады Беларускай Народнай Рэспублікі.
Сталавіцкі павет
Сталавіцкі паве́т — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Новагародскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. Адміністрацыйны цэнтр — мястэчка Сталовічы.
Петрыканы
Петрыка́ны (, Петриканы) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
Львоўская праваслаўная багаслоўская акадэмія
Львоўская праваслаўная багаслоўская акадэмія (Львівська православна богословська академія) — вышэйшая багаслоўская навучальная ўстанова Праваслаўнай царквы Украіны, якая рыхтуе святароў, царкоўнаслужыцеляў і іншых царкоўных работнікаў, знаходзіцца ў Львове.
Гісторыя
Рашэннем І Усеўкраінскага праваслаўнага сабора ад 5 чэрвеня 1990 г. у Львове было заснавана Львоўская духоўная семінарыя - багаслоўскую спецыяльную навучальную ўстанову Украінскай праваслаўнай царквы Кіеўскага патрыярхата, якая павінна была рыхтаваць святароў, царкоўнаслужыцеляў і іншых царкоўных работнікаў для ўсіх абласцей Украіны. Пачала яна функцыянаваць з верасня 1990 г.
У 1993 г. распараджэннем прадстаўніка прэзідэнта Украіны ў Львоўскай вобласці Львоўскай духоўнай семінарыі была перададзена частка (левае крыло і храм) бальнічнага комплексу Львоўскай інфекцыйнай бальніцы - былога манастыра францысканак Святых Дароў па вул. Лысенка 43. Гэты комплекс з'яўляецца помнікам архітэктуры XIX ст. мясцовага значэння. У гады савецкага панавання гэты комплекс падвергнуўся шматлікім разбурэнняў, асабліва ягоны дах. Усе памяшканні былі ў вельмі дрэнным тэхнічным стане і мелі патрэбу ў капітальным рамонце. Работы па аднаўленні памяшканняў і храма праводзіліся сродкамі семінарыі і сіламі студэнтаў. За час свайго існавання Львоўская духоўная семінарыя выпусціла 676 выпускнікоў, большасць з якіх нясуць пастырскае служэнне на тэрыторыі Украіны — у Львоўскай, Драгобыцкай, Цярнопальскай, Івана-Франкоўскай, Валынскай, Ровенскай, Кіеўскай, Палтаўскай, Чаркаскай, Чарнігаўскай, Адэскай і іншых епархіях ПЦУ, у праваслаўных прыходах у Германіі, Іспаніі, Аўстраліі, Амерыцы, Канадзе і іншых краінах свету.
У снежні 1996 г. дзякуючы хадайніцтву архіепіскапа Львоўскага і Сакальскага Андрэя (Горака) Сінод УПЦ КП прыняў рашэнне аб адкрыцці ў Львове духоўнай акадэміі. Яна размясцілася ў тых жа памяшканнях, што і семінарыя, што, безумоўна, стварала шмат нязручнасцяў, паколькі памяшканняў было занадта мала, не было адпаведнай кухні, трапезнай, бібліятэкі і інш. Таму дзякуючы нястомнай працы і бесперапынным хадайніцтвам адміністрацыі духоўных школ рашэннем выканкама Львоўскага гарадскога савета ў 1998 г. у карыстанне духоўнай семінарыі было перададзена і правае крыло комплексу, якое раней належала кожвендыспансеру. 28 снежня 1999 г. рашэннем старшыні Львоўскай абласной дзяржаўнай адміністрацыі ўвесь комплекс будынкаў быў перададзены ў бязвыплатную поўную ўласнасць Львоўскім духоўны акадэміі і семінарыі. Аднаўленчыя работы ў памяшканні правага крыла працягваліся да верасня 2002 г.
Улетку 2002 г. рашэннем Сінода рэктару акадэміі Віталю Палітылу было вызначана стаць епіскапам Палтаўскім і Крэменчугскім. На гэтым жа сінодзе быў прызначаны новы рэктар львоўскіх духоўных школ, ім стаў Яраслаў Ашчудляк, які займае гэтую пасаду да сённяшняга дня.
З 2002 г. у акадэміі быў адкрыты інтэрнат на 60 месцаў з пакоем адпачынку і новы харчаблок з вялікай трапезнай, у якой праведзена гукавое абсталяванне для чытання жыццяў святых, там жа ўсталяваны кіёт з абразамі Хрыста Збавіцеля, Багародзіцы "Пачаеўскай" і свяціцеля Іаана Златавуста. Фонд бібліятэкі ўзбагаціўся да 14 тысяч экзэмпляраў. Асаблівай увагі заслугоўвае галерэя партрэтаў львоўскіх архірэяў ад Макарыя Тучапскага да мітрапаліта Дзімітрыя Рудзюка, аналагаў якой у Львоўскай епархіі ніколі не было. З верасня 2003 г. пры акадэміі пачало дзейнічаць рэгенцкае аддзяленне, якое рыхтуе кіраўнікоў хору, дзякаў-псаломшчыкаў з правам выкладання хрысціянскай этыкі ў агульнаадукацыйных школах.
Львоўская духоўная акадэмія ўжо выпусціла больш за 300 выпускнікоў, сярод якіх 10 архірэяў і некалькі выкладчыкаў Кіеўскай, Валынскай і Ровенскай духоўных школ. У 2008 годзе Львоўскія духоўныя семінарыя і акадэмія былі рэарганізаваны ў Львоўскую праваслаўную багаслоўскую акадэмію — вышэйшую навучальную ўстанову закрытага тыпу з шасцігадовым тэрмінам навучання. 26 лістапада 2008 г. адбылося адкрыццё царкоўна-археалагічнага музея. У 2009 г. былі ўтвораны курсы выкладчыкаў хрысціянскай этыкі. Тут усе жадаючыя пасля 2 гадоў навучання могуць атрымаць дыплом для працы ў агульнаадукацыйных школах.
Нулявыя ваганні
Нулявыя ваганні — флуктуацыі квантавай сістэмы ў асноўным стане, найніжэйшым па энергіі, абавязаныя сваім існаваннем прынцыпу нявызначанасці.
Адрозніваюць нулявыя ваганні вакууму і нулявыя ваганні атамаў кандэнсаванага асяроддзя, якія ўстанаўліваюцца пасля «вымарожвання» нармальных цеплавых ваганняў крышталічнай рашоткі. Такім чынам, энергія нулявых ваганняў ёсць ні што іншае, як энергія асноўнага стану сістэмы. Энергія нулявога вагання атама роўная
дзе h — пастаянная Планка, ν — частата нулявога вагання.
Гэтай жа формулай вызначаецца і энергія нулявых ваганняў фізічнага вакууму. Фармальна, сумарная энергія нулявых ваганняў канечнага аб'ёму фізічнага вакууму або кандэнсаванага асяроддзя бесканечная, аднак з пункту гледжання квантавай механікі яе немагчыма практычна выкарыстаць.
У 1970-х гадах фізікі Давід Кіржныц і Андрэй Ліндзе паказалі, што квантавыя ваганні вакууму ствараюць у ім энергію, дастатковую для бесперапыннага ўзнікнення новых сусветаў. Развіццё гэтых ідэй (напрыклад, Аляксеем Старабінскім і Эраста Глінерам) паслужыла падтрымкай ўзнікнення новых мадэлей Вялікага Выбуху.
Нулявыя ваганні электрамагнітнага поля
Вакуум у сучаснай квантавай тэорыі поля азначае асноўны, найніжэйшы стан палёў, які апісвае адпаведныя элементарныя часціцы. У квантавай электрадынаміцы адрозніваюць вакуум электрамагнітнага поля і вакуум электронна-пазітроннага поля. З суадносін нявызначанасцей вынікае, што ў стане вакууму палі здзяйсняюць нулявыя ваганні, якія разглядаюцца як станы з віртуальна ўзнікаючымі парамі часціца-антычасціца. Матэматычна гэта з'ява для электрамагнітнага поля можа быць прадстаўлена як сукупнасць незалежных гарманічных асцылятараў з усімі магчымымі значэннямі хвалевага вектара. Пры гэтым напружанасць электрычнага поля адыгрывае ролю скорасці, а напружанасць магнітнага поля — каардынаты. З квантавай механікі вынікае, што асцылятар можа знаходзіцца толькі ў станах з дыскрэтнымі значэннямі энергіі: дзе n_{k} — лік фатонаў з хвалевым вектарам k.
У асноўным, найніжэйшым стане электрамагнітнага поля фатоны адсутнічаюць, г. зн. n_{k}=0. Пры гэтым энергія электрамагнітнага поля ў вакуумным стане аказваецца бесканечнай велічынёй У квантавай электрадынаміцы пераходзяць да адліку энергіі не з нуля, а з нулявога ўзроўню вакуумнага стану электрамагнітнага поля. Сярэднія значэнні электрычнага і магнітнага палёў у вакуумным стане роўныя нулю, але сярэднія значэнні квадратаў гэтых велічынь большыя за нуль. Наяўнасць бесканечнай энергіі нулявых ваганняў электрамагнітнага поля вакууму прыводзіць да канечных вынікаў у эксперыменце. Адною з назіраных праяў нулявых ваганняў электрамагнітнага поля вакууму з'яўляецца эфект Казіміра.
Перлаўка панікаючая
Пярлоўка панікаючая, Перлаўка паніклая (Melica nutans) — від кветкавых раслін роду сямейства. Тыпавы від роду.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая травяністая карэнішчавая расліна вышынёй 30—60 см, якая вельмі хутка размнажаецца. Сцябло прамое, рабрыстае ў ніжняй частцы, а да верху амаль 3—4-граннае і шурпатае. Лісце простае, суцэльнае, сядзячае. Кветкавыя каласкі складаюцца з двух кветак, нешматлікія, чырванаватыя. Ніжняя кветкавая лускавінка з рэзкімі шыпамі. Плод — зярняўка.
Распаўсюджанне і асяроддзе пражывання
Расце ў лісцяных лясах, на палянах, узлесках, па шырокіх бэльках, на уцёсах і да таго падобнае. Насенне распаўсюджваецца мурашкамі. Цвіце ў маі—чэрвені.
Практычнае выкарыстанне
Кармавая і дэкаратыўная расліна.
На Палессі і ў заходніх абласцях Украіны насенне перлаўкі ў цяжкія гады збіралі і выкарыстоўвалі ў ежу — выраблялі крупы і муку.
Лічыцца атрутным для жывёлы, паколькі змяшчае цыяніды.
Мыш лясная
Лясная мыш (Apodemus uralensis) — млекакормячая жывёла сямейства мышападобных.
Даўжыня цела 8—10, хваста 7—10 см. Поўсць рыжавата-бурая, знізу светлая.
Водзіцца ў лясах, хмызняках, садах і парках, на палях каля лесу. Гнёзды ўладкоўвае ў неглыбокіх норах. Корміцца насеннем, зялёнымі часткамі раслін, карой маладых дрэў, жалудамі, арэхамі, ягадамі, насякомымі. За лета дае да 4 прыплодаў па 3—8 мышанят у кожным.
Шкодзіць садовым і лясным культурам. Пераносіць узбуджальнікаў небяспечных хвароб.
Забароўе
Забаро́ўе (, Заборовье) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Да 4 сакавіка 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Заазерскага сельсавета.
Задоры (Лепельскі раён)
Задо́ры (, Задоры) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Мыш дамавая
Дамавая мыш (Mus musculus) — млекакормячая жывёла сямейства мышападобных.
Свірнавы і палявы шкоднік, псуе прамысловыя тавары. Пераносіць узбуджальнікаў небяспечных хвароб.
Роўбавічы
Ро́ўбавічы (, Ровбовичи) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
Цюрлёўскі сельсавет
Цюрлё́ўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Маладзечанскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Цюрлі.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як Насілаўскі сельсавет у складзе Маладзечанскага раёна Вілейскай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Насілава. З 20 верасня 1944 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. 12 чэрвеня 1958 года ў склад сельсавета з Вялікасельскага сельсавета перададзены 9 населеных пунктаў (Бушавіца, Вялікае Сяло, Гаравіны, Зарэчча, Лісава, Мыслевічы, Рагазы, Цівідаўка і Шнуры), з Хажэўскага сельсавета — 7 населеных пунктаў (Вытрапаўшчына, Вязавец, Каледзіно, Куклаўшчына, Мянюткі, Разводава, Цюрлі), цэнтр перанесены ў вёску Цюрлі, сельсавет перайменаваны ў Цюрлеўскі сельсавет. 11 верасня 1959 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Хажэўскага сельсавета. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Мінскай вобласці. 10 чэрвеня 1965 года з часткі сельсавета ўтвораны зноў Хажэўскі сельсавет. У 1974 годзе скасавана вёска Агароднікі. 5 сакавіка 1981 года сельсавет перайменаваны ў Цюрлёўскі. 28 мая 2013 года ў склад Хажоўскага сельсавета перададзены вёскі Адамавічы, Гаравіны, Мыслевічы, Рагазы, у склад Мясоцкага сельсавета — вёска Шнуры.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (22 населеныя пункты) — 4768 чалавек, з іх 92,7 % — беларусы, 5,3 % — рускія.
Кабак (вёска)
Каба́к (, Кабак) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Італа Кальвіна
Італа Кальвіна (Italo Calvino;  — ) — італьянскі, прадстаўнік неарэалізму.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Сант'яга-дэ-Лас-Вегас (Santiago de Las Vegas) на Кубе, дзе працаваў яго бацька. У хуткім часе сям'я вярнулася ў Італію. Дзяцінства правёў у Сан-Рэма, там атрымаў сярэднюю адукацыю. Напачатку Другой сусветнай вайны перапыніў навучанне на аграрным факультэце і ў 1943 годзе далучыўся да партызанскага руху. У 1945 годзе пераяжджае ў Турын, дзе супрацоўнічае ў розных газетах. Стаецца членам Камуністычнай партыі.
Пасля вайны зноў вучыцца, але на філалагічным факультэце.
У 1947 годзе скончыў універсітэт, абараніўшы дыпломную працу па творчасці Джозефа Конрада, і пачаў працаваць у камуністычнай газеце «L’Unità».
З дапамогай сяброў-пісьменнікаў Чэзарэ Павезэ і Эліа Вітарыні Італа Кальвіна выдаў першую кнігу «Сцежка павучыных гнёздаў» (Il sentiero dei nidi di ragno) — неарэалістычную аповесць, заснаваную на ўласным партызанскім досведзе, а ў 1949 годзе — зборнік апавяданняў «Апошнім прыходзіць груган» (Ultimo viene il corvo). Абедзве кнігі з'явіліся ў асяроддзі неарэалізму. У гэты перыяд выходзіць і кніга «Юнакі з По» (I giovani del Po), неарэалістычная і пралетарская паводле тэматыкі, блізкая да прозы Ч.Павезэ. У 1952 годзе Італа Кальвіна пакідае сацыяльную, рэалістычную літаратуру і прысвячае сябе фантастыцы. Выходзяць творы «Раздвоены віконт» (Il visconte dimezzato), «Барон на дрэве» (Il barone rampante) і «Рыцар, які не існуе» (Il cavaliere inesistente), якія складаюць трылогію з назвай «Нашыя продкі» (I nostri antenati). Трылогія малюе алегарычны вобраз сучаснага чалавека. У 1956 годзе Італа Кальвіна выдае зборнік «Італьянскія казкі» (Fiabe Italiane). У 1963 годзе выйшаў зборнік апавяданняў для дзяцей «Маркавальда, альбо Поры года ў горадзе» (Marcovaldo, ovvero le stagioni in cittá).
У 1964 годзе пісьменнік наведвае Парыж, знаёміцца з Раланам Бартам і Клодам Леві-Стросам і захапляецца сацыялогіяй, касмалогіяй і семіётыкай. Новыя зацікаўленасці паўплывалі і на яго творчасць: неўзабаве выходзіць зборнік апавяданняў «Космакамічныя гісторыі» (1965), а ў 1969 годзе — раман «Замак скрыжаваных лёсаў» (Il castello dei destini incrociati). Гэтыя, а таксама наступныя творы ствараліся пад значным уплывам фантастыкі і сюррэалізму: «Нябачныя гарады» (Le cittá invisibili, 1972), «Калі адной зімовай ноччу вандроўнік...» (Se una notte d’inverno un viaggiatore.., 1979).
Памёр Італа Кальвіна ў Сіене ў 1985 годзе.
Роцкішкі
Ро́цкішкі (, Роцкишки) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
Тэрмадынамічная раўнавага
Тэрмадынамі́чная раўнава́га — стан сістэмы, пры якім застаюцца нязменнымі па часе макраскапічныя велічыні гэтай сістэмы (тэмпература, ціск, аб'ём, энтрапія) ва ўмовах ізаляванасці ад навакольнага асяроддзя. Увогуле, гэтыя велічыні не з'яўляюцца пастаяннымі, яны толькі флуктуіруюць (вагаюцца) каля сваіх сярэдніх значэнняў.
Калі раўнаважнай сістэме адпавядае некалькі станаў, у кожным з якіх сістэма можа знаходзіцца няпэўна доўга, то аб сістэме кажуць, што яна знаходзіцца ў метастабільнай раўнавазе. У стане раўнавагі ў сістэме адсутнічаюць патокі матэрыі або энергii, нераўнаважныя патэнцыялы (або рухаючыя сілы), змены колькасці прысутных фаз.
Адрозніваюць цеплавую, механічную, радыяцыйную (прамяністую) і хімічную раўнавагі. На практыцы ўмова ізаляванасці азначае, што працэсы ўстанаўлення раўнавагі працякаюць значна хутчэй, чым адбываюцца змены на межах сістэмы (гэта значыць змяненні знешніх адносна сістэмы умоў), і ажыццяўляецца абмен сістэмы з асяроддзем рэчывам і энергіяй. Іншымі словамі, тэрмадынамічная раўнавага дасягаецца, калі скорасць рэлаксацыйных працэсаў досыць вялікая (як правіла, гэта характэрна для высокатэмпературных працэсаў) альбо вялікі час для дасягнення раўнавагі (гэты выпадак мае месца ў геалагічных працэсах).
У рэальных працэсах часта рэалізуецца няпоўная раўнавага, аднак ступень гэтай непаўнаты можа быць істотнай і неістотнай. Пры гэтым магчымыя тры варыянты:
У нераўнаважных сістэмах адбываюцца змены патокаў матэрыі або энергii, ці, напрыклад, фаз.
Устойлівасць тэрмадынамічнай раўнавагі
Крытэрыі тэрмадынамічнай ўстойлівасці розных сістэм:
Вадзім Мікалаевіч Стральцоў
Вадзім Мікалаевіч Стральцоў (нар., ) — беларускі цяжкаатлет, які выступае ў вагавай катэгорыі да 94 кг. Чэмпіён свету 2015 года, сярэбраны прызёр Алімпійскіх гульняў у Рыа-дэ-Жанейра. Майстар спорту Рэспублікі Беларусь міжнароднага класа.
Палітычныя погляды
Падпісаў адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля жорсткіх падаўленняў народных пратэстаў у 2020 годзе.
Галаграфічны прынцып
Тэорыя нагадвае платонаўскую алегорыю пячоры і складаецца з двух асноўных сцвярджэнняў:
Крыніцай гэтай гіпотэзы служыць так званая, якая адназначна паказвае матэматычную эквівалентнасць квантавай тэорыі поля ў размернасці 3+1 і  ў прасторы-часе размернасці 2+1.
Сіняўшчына
Сіня́ўшчына (, Синявщина) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
Лічбавая фізіка
Лічбавая фізіка, у фізіцы і касмалогіі — сукупнасць тэарэтычных поглядаў, што сыходзяць з дапушчэння, што Сусвет па сутнасці апісваецца інфармацыяй і, такім чынам, можа вылічацца. З дадзеных здагадак вынікае тое, што Сусвет можа разумецца як вынік працы некаторай камп’ютарнай праграмы або як нейкі від лічбавай вылічальнай прылады (ці, па меншай меры, прылады, матэматычна ізаморфнай такому прыстасаванню).
Лічбавая фізіка заснавана на адной або некалькіх ніжэйпрыведзеных гіпотэзах (пералічаных у парадку ўзрастання ступені смеласці здагадак). Сусвет, ці рэальнасць:
Гісторыя
Відавочна, што кожны камп'ютар павінен быць сумяшчальны з прынцыпамі тэорыі інфармацыі, статыстычнай тэрмадынамікі і квантавай механікі. Фундаментальная сувязь паміж гэтымі абласцямі была прапанавана Эдвінам Джэйнсам ў двух работах па статыстычнай механіцы. Акрамя таго, Джэйнс старанна прапрацаваў інтэрпрэтацыю тэорыі імавернасцей як абагульненне арыстоцелеўскай логікі, якае выглядае добра прыдатнай для таго, каб звязаць фундаментальную фізіку і лічбавыя камп'ютары, бо яны распрацаваны для выканання аперацый класічнай логікі і алгебры логікі.
Гіпотэза аб тым, што Сусвет з'яўляецца лічбавым камп'ютарам, упершыню была выказана Конрадам Цузэ ў кнізе Rechnender Raum («Вылічаючая прастора», перакладзеная на англійскую мову як Calculating Space). Тэрмін «лічбавая фізіка» выкарыстоўваўся Эдвардам Фрэдкінам, які потым аддаў перавагу тэрміну «лічбавая філасофія». Сярод тых, хто разглядаў Сусвет як гіганцкі камп'ютар, былі Стывен Вальфрам, Юрген Шмідхубер і Нобелеўскі лаўрэат Герард 'т Хоафт. Гэтыя аўтары лічылі, што несумненна імавернасная прырода квантавай фізікі не абавязкова несумяшчальная з ідэяй вылічальнасці. Квантавая версія лічбавай фізікі нядаўна была прапанавана Сэтам Лойдам, Дэвідам Дойчам і Паолай Цыцы.
Падобнымі ідэямі з'яўляюцца тэорыя протаальтэрнатыў Карла Фрыдрыха фон Вайцзэккера, панкамп'ютацыяналізм, вылічаная тэорыя Сусвету, тэорыя «рэчыва з інфармацыі» («it from bit») Джона Уілера і гіпотэза матэматычнага сусвету («Канечны ансамбль») Макса Тэгмарка.
Агляд
Лічбавая фізіка мяркуе, што існуе — па меншай меры, у прынцыпе — праграма, якая вылічае ў рэальным часе эвалюцыю Сусвету. Гэты камп'ютар можа быць, напрыклад, гіганцкім клетачным аўтаматам (Цузэ, 1967) або універсальнай машынай Цьюрынга, як выказаў здагадку Шмідхубер (1997). Яны звярталі ўвагу на тое, што існуе вельмі кароткая праграма, якая можа вылічыць усе магчымыя вылічымыя Сусветы асімптатычна аптымальным шляхам.
Былі спробы атаясаміць адзінкавыя фізічныя часціцы з бітамі. Напрыклад, калі элементарная часціца, такая як электрон, пераходзіць з аднаго квантавага стану ў іншы, то гэта можа разглядацца як змена значэнні біта, напрыклад, з 0 на 1. Адзінкавага біта дастаткова для апісання адзінкавага квантавага пераходу дадзенай часціцы. Паколькі Сусвет, здаецца, складаецца з элементарных часціц, паводзіны якіх могуць быць цалкам апісаныя іх квантавымі пераходамі, то маецца на ўвазе, што ён можа быць цалкам апісана з дапамогай біт інфармацыі. Кожны стан інфармацыйны і кожная змена стану з'яўляецца зменай інфармацыі (патрабуе маніпуляцыі адным ці некалькімі бітамі). Не прымаючы да ўвагі цёмную матэрыю і цёмную энергію, якія на дадзены момант дрэнна зразумелыя, вядомы Сусвет складаецца з прыкладна 1080 пратонаў і прыкладна такой жа колькасці электронаў. Адсюль вынікае, што Сусвет можа быць прасімуляваны на камп'ютары, здольным захоўваць і маніпуляваць 1090 бітамі. Калі такая сімуляцыя ў рэчаіснасці мае месца, то звышцьюрынгавыя вылічэнні з'яўляюцца немагчымымі.
Петлявая квантавая гравітацыя падтрымлівае лічбавую фізіку ў тым, што яна лічыць прастору-час квантуемай. Паола Цыцы сфармулявала асэнсаванне гэтай ідэі ў тым, што называецца «вылічальная петлявая квантавая гравітацыя», або ВПКГ («computational loop quantum gravity», CLQG). Іншыя тэорыі, якія аб'ядноўвалі аспекты лічбавай фізікі з петлявой квантавай гравітацыяй, былі вылучаны Аналізай Марцуіёлі і Марыё Разэцці і Фларыянам Джырэлі і Этэрай Лівінам.
Протаальтэрнатывы Вайцзэкера
Тэорыя протаальтэрнатыў фізіка Карла Фрыдрыха фон Вайцзэккера ўпершыню была прадстаўлена ў кнізе Einheit der Natur («Адзінства прыроды»; 1971) (перакладзеная на англійскую ў 1980 годзе як «The Unity of Nature») і ў наступным распрацоўвалася ў кнізе «Zeit und Wissen» («Час і пазнанне»; 1992). Гэтая тэорыя з'яўляецца разнавіднасцю лічбавай фізікі, бо аксіяматычна мяркуе, што квантавы свет складаецца з адрознення паміж эмпірычна назіранымі, двайковымі альтэрнатывамі. Вайцзэккер выкарыстаў сваю тэорыю для ўстанаўлення трохмернасці прасторы і для ацэнкі энтрапіі падаючага ў чорную дзірку пратона.
Панкамп'ютэцыяналізм, або Тэорыя вылічымага Сусвету
Панкамп'ютэцыяналізм (таксама «пан-камп'ютэцыяналізм», «прыродны камп'ютэцыяналізм») — гэта погляд на Сусвет як на вялікую вылічальную машыну ці, хутчэй, сетку вылічальных працэсаў, якая вылічае наступны стан фундаментальных фізічных законаў (дынамічна развівае) з бягучага стану.
Лічбавая або інфармацыйная фізіка
Не кожны інфармацыйны падыход да фізіцы (або анталогіі) з'яўляецца абавязкова лічбавым. Паводле Лучана Флародзі, «інфармацыйны структурны рэалізм» ёсць варыянт структурнага рэалізму, які падтрымлівае анталагічнае абавязацельства свету, які складаецца з паўнаты інфармацыйных аб'ектаў, якія дынамічна ўзаемадзейнічаюць адзін з адным. Такія інфармацыйныя аб'екты павінны разумецца як вымушаючыя афардансы.
Лічбавая анталогія і панкамп'ютэцыяналізм таксама з'яўляюцца незалежнымі. У прыватнасці, Джон Уілер адстойваў першы, але нічога не казаў пра другі.
З аднаго боку, панкамп'ютэцыяналісты, такія, як Лойд (2006), якія канструявалі Сусвет як квантавы камп'ютар, могуць дагэтуль падтрымліваць аналагавую ці гібрыдную анталогію, а з другога боку, інфармацыйныя анталогія, такія як Сайрэ і Фларыды, не прымаюць ні лічбавую анталогію, ні пазіцыю панкамп'ютэцыяналістаў.
Крытыка
Крытыкі лічбавай фізікі, уключаючы фізікаў, якія працуюць у вобласці квантавай механікі, пярэчаць супраць яе па шэрагу прычын.
Неперарыўнасці фізічных сіметрый
Абаронцы лічбавай фізікі заяўляюць, што такія неперарыўныя сіметрыі — усяго толькі зручныя (і вельмі добрыя) прыбліжэнні дыскрэтнай рэальнасці. Напрыклад, разважанні, якія прыводзяць да сістэм прыродных адзінак і высновы аб тым, што планкаўская даўжыня з'яўляецца мінімальнай значнай адзінкай даўжыні, прапануюць, што на пэўным узроўні прастора сама па сабе квантаваная.
Скверні
Скве́рні (, Скверни) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
Пузыр Алькуб’ерэ
Пузыр Алькуб’ерэ — ідэя, заснаваная на дакладным рашэнні ўраўненняў Эйнштэйна, прапанаваная мексіканскім фізікам-тэарэтыкам Мігелем Алькуб’ерэ, у якой касмічны апарат можа дасягнуць звышсветлавой хуткасці. Рух вышэй хуткасці святла немагчымы для аб’ектаў у нармальным прасторы-часу. Аднак замест перамяшчэння вышэй хуткасці святла ў межах лакальнай сістэмы каардынатаў касмічны карабель можа рухацца, сціскаючы прастору перад сабой і пашыраючы яе ззаду, што дазваляе яму фактычна перамяшчацца з любой хуткасцю, у тым ліку хутчэй святла. Такім чынам, карабель рухаецца ў гіпер-рэлятывісцкай лакальна-дынамічнай прасторы.
Гісторыя
У 1994 годзе Алькуб’ерэ запрапанаваў метад змены геаметрыі прасторы з дапамогай стварэння хвалі, якая сціскае прастору наперадзе і пашырае яе ззаду.
Эксперыментальная праверка
У 2012 годзе гурт Eagleworks пад кіраўніцтвам Гаральда Уайта (APPL JSC NASA) абвясціў аб стварэнні інтэрфераметрыі Уайта-Джудэя, якая, па іх заявах, можа выявіць прасторавыя абурэнні, якія ствараюцца моцнымі электрычнымі палямі. Эксперымент падрабязна апісаны ў працы Гаральда Уайта Warp «Field Mechanics 101».
Стварэнне інтэрфераметрыі фінансавалася касмічным цэнтрам імя Ліндана Джонсана, выдаткі склалі каля 50 тысяч долараў ЗША.
Цікавыя факты
Трылогія Сяргея Снегава «Людзі як багі» падрабязна ілюструе падобны спосаб руху.
Nintendo GameCube
Nintendo GameCube (ゲームキューブ; пры распрацоўцы называлася Dolphin; афіцыйная абрэвіятура GCN) — чацвёртая гульнявая прыстаўка кампаніі Nintendo, адносіцца да шостага пакалення гульнявых сістэм. GameCube была найбольш кампактнай і найбольш таннай гульнявой прыстаўкай ў шостым пакаленні.
Nintendo GameCube была выпушчаная ў продаж 14 верасня 2001 ў Японіі, 18 лістапада 2001 ў Паўночнай Амерыцы па цане 199,95 $. ; 3 траўня 2002 у Еўропе; і 17 траўня 2002 года ў Аўстраліі. Сукупныя продажу кансолі па ўсім свеце склалі 21.74 млн экземпляраў.
Nintendo GameCube мае некалькі эксклюзіўных гульнявых праектаў, такіх як Metroid Prime, рымейк першага Resident Evil з поўнасцю перапрацаванымі графікай, анімацыяй і агучка. Іншы эксклюзіў — Resident Evil Zero, падзеі якога пачынаюцца за дзень да развіцця сюжэтнай лініі першага Resident Evil. У гэты спіс таксама ўваходзіць Metal Gear Solid: The Twin Snakes — значна перапрацаваная версія гульні Metal Gear Solid.
Як носьбіт выкарыстоўваліся спецыяльна распрацаваныя для кансолі дыскі на аснове фармату Nintendo optical disc з дыяметрам восем сантыметраў.
Старт продажаў
У Паўночнай Амерыцы Nintendo GameCube была прадстаўлена разам з 12 гульнямі:
Нацыянальная акадэмія сухапутных войск імя гетмана Пятра Сагайдачнага
Нацыянальная акадэмія сухапутных войск імя гетмана Пятра Сагайдачнага (Національна академія сухопутних військ імені гетьмана Петра Сагайдачного) — ваенная вышэйшая навучальная ўстанова Міністэрства абароны Украіны, размешчаная ў Львове.
Гісторыя
1 кастрычніка 1899 г. на тэрыторыі цяперашняй акадэміі адбылося адкрыццё Імператарскай і Каралеўскай школы кадэтаў ў Львове. Гэта ўстанова была адзінай у Галіччыне і шаснаццатым ва ўсей Аўстра-Венгрыі ваеннай навучальнай установай. Выпускнікі ўстановы атрымлівалі званне "Кадэт - намеснік афіцэра". У 1914 г. школу эвакуіравалі ў Аўстрыю.
Пасля распаду Аўстра-Венгрыі і да 1921 г. комплекс будынкаў быў закінутым. З 1921 г. тут размяшчаўся Польскі кадэцкі корпус № 1 (з 1935 г. - імя Юзафа Пілсудскага), перабазаваны з Кракава. Напад Германіі вымусіў польскае камандаванне ў верасні 1939 г. эвакуіраваць з Равіча да Львова Корпус кадэтаў № 3. Аднак у сувязі з надыходам Чырвонай Арміі пачаць заняткі так і не ўдалося. Пасля далучэння заходнеўкраінскіх зямель да УССР савецкая ўлада расфарміравала навучальную ўстанову.
З канца верасня і да 14 лістапада 1939 г. у памяшканнях былога кадэцкага корпуса быў размешчаны штаб Украінскага фронту. Пасля яго расфарміравання тут размясцілася Львоўскае пяхотнае вучылішча Чырвонай Арміі, якое праз год было перамешчана ў Астрог. Са снежня 1940 да сакавіка 1941 гг. навучальныя карпусы па вул. Кадэцкай 32 (сучаснай вул. Героеў Майдана) становяцца месцам дыслакацыі 15-й матарызаванай кулямётна-артылерыйскай брыгады. У сакавіку 1941 г. яе замяніла 32-я танкавая дывізія 4-га механізаванага корпуса Чырвонай Арміі. Падчас нямецкай акупацыі на тэрыторыі цяперашняй акадэміі знаходзіўся вайсковы шпіталь, а з канца ліпеня 1944 г. і да вясны 1947 г. — Савецкі вайсковы шпіталь.
Потым тут дзейнічала ваенна-палітычнае вучылішча, створанае першапачаткова 18 лістапада 1939 г. у Бранску. Вучылішча ажыццяўляла падрыхтоўку афіцэраў-палітработнікаў. За гады нямецка-савецкай вайны вучылішча перамяшчалася ў гарады Баброў, Халтурын, Харкаў і выпусціла каля 11 тысяч афіцэраў. За мужнасць у гады вайны 15 выхаванцаў навучальнай установы атрымалі званне Героя Савецкага Саюза.
У адпаведнасці з пастановай Кабінета Міністраў Украіны 8 кастрычніка 1993 г. на базе Львоўскага вышэйшага ваеннага вучылішча і ваенных кафедраў грамадзянскіх вышэйшых навучальных устаноў Львова была ўтворана вышэйшая ваенная навучальная ўстанова новага тыпу, якая першай ва Украіне была цесна інтэгравана з сістэмай грамадзянскай вышэйшай адукацыі, у прыватнасці, з Нацыянальным універсітэтам «Львоўская палітэхніка». Тым самым быў пакладзены пачатак рэалізацыі асноватворнага прынцыпу канцэпцыі ваеннай адукацыі ва Украіне, замацаванага пастановай Кабінета Міністраў Украіны ад 15 снежня 1997 г. аб стварэнні адзінай сістэмы ваеннай адукацыі, дзе вызначана, што ваенная адукацыя інтэгруецца ў дзяржаўную сістэму адукацыі на аснове адзінай заканадаўчай і нарматыўна-прававой базы.
У цеснай інтэграцыі з базавым універсітэтам Львоўскі ваенны інстытут пачаў з 1993 г. рыхтаваць афіцэраў па пятнаццаці спецыяльнасцях, у прыватнасці такімі, як "Баявое прымяненне механізаваных падраздзяленняў", "Баявое прымяненне аэрамабільных (парашутна-дэсантных) падраздзяленняў" (курсанты гэтых спецыяльнасцяў згодам былі пераведзены ў Адэскі інстытут сухапутных войскаў у 1995 г.), а таксама па спецыяльнасцях "Фінансавае забеспячэнне і эканоміка баявой і гаспадарчай дзейнасці войскаў", "Правазнаўства" і інш.
18 лістапада 2000 г. за значныя поспехі ў падрыхтоўцы кваліфікаваных спецыялістаў для ўкраінскага войскі і з нагоды 100-годдзя падрыхтоўкі афіцэрскіх кадраў у Галіччыне ўказам прэзідэнта Украіны інстытуту было прысвоена імя гетмана Пятра Сагайдачнага.
Пастановай Кабінета Міністраў Украіны ад 26 мая 2005 г. навучальная ўстанова рэарганізавана ў Львоўскі інстытут сухапутных войскаў і з 1 верасня 2006 г. ажыццяўляе падрыхтоўку ваенных спецыялістаў па ўсіх спецыяльнасцях сухапутных войскаў Узброеных сіл Украіны.
Катоўшчына (Лепельскі раён)
Като́ўшчына (, Котовщина) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Старая Вергань
Стара́я Ве́ргань (, Старая Вергань) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
Тэорыя суперструн
Тэорыя суперструн - суперсіметрычнае абагульненне тэорыі струн.
Варыянты тэорыі
Існуе пяць розных варыянтаў тэорыі суперструн: тэорыя тыпу I, тыпу IIA, тыпу IIB, а таксама тэорыі гетэратычных струн на аснове груп SO(32) (O-гетэратычныя струны) і E8×E8 (E-гетэратычныя струны). Многія асноўныя уласцівасці гэтых тэорый супадаюць: вагальныя моды вызначаюць масы і зарады, агульная колькасць прасторавых вымярэнняў роўна 10, іх згорнутыя вымярэнні павінны быць разнастайнасцямі Калабі - Яу і г. д. Адрозненні паміж імі заключаюцца ў тым, што ў іх па-рознаму рэалізавана суперсіметрыя і ёсць істотныя адрозненні паміж дапушчальнымі вагальны модамі.
Вагальныя ўзбуджэнні ўздоўж струннай пятлі могуць распаўсюджвацца па гадзіннікавай стрэлцы і супраць яе. Тэорыі струн тыпаў IIA і IIB адрозніваюцца тым, што ў тэорыі IIB ваганні ў абодвух напрамках ідэнтычныя, а ў IIA - процілеглыя па форме. Акрамя таго, у тэорыі IIB аказваецца, што ўсе часціцы круцяцца ў адным кірунку (у іх адна і тая ж хіральнасць), а ў тэорыі IIA - у розных напрамках (у іх розная хіральнасць).
Дзве гетэратычныя тэорыі маюць аналагічныя, але больш істотныя адрозненні. Усе моды ваганняў па гадзіннікавай стрэлцы выглядаюць таксама, як і моды струн тыпу II (калі разглядаць толькі ваганні па гадзіннікавай стрэлцы, то тэорыі суперструн тыпаў IIA і IIB ідэнтычныя), але ваганні супраць гадзіннікавай стрэлкі супадаюць з ваганнямі тэорыі базонных струн. Такім чынам, у гетэратычных струнах моды супраць гадзіннікавай стрэлкі існуюць у 26 вымярэннях, а вагальныя моды па гадзіннікавай стрэлцы - у 10. Дадатковыя базонныя вымярэнні могуць скручвацца ў розныя разнастайнасці Калабі-Яу, прыводзячы да тэорыям O-і E-гетэратычных струн. Паколькі дадатковыя базонныя вымярэнні з'яўляюцца компактыфікаванымі, кожная з гэтых тэорый аказваецца такой, як калі б у ёй было 10 вымярэнняў, гэта значыць як тэорыі суперструн II тыпу. У гетэратычных тэорыях таксама рэалізаваны пэўны варыянт суперсіметрыі.
Тэорыя струн I тыпу аналагічная тэорыі IIB, за выключэннем таго, што ў ёй акрамя замкнёных струн маюцца струны са свабоднымі канцамі, званыя адкрытымі струнамі.
Уладзімір Міхайлавіч Верамейчык
Уладзімір Міхайлавіч Верамейчык (нар. г., вёска Петрыцкае, Брагінскі раён, Гомельская вобласць — 26 снежня 1999 г., вёска Ведрыч, Рэчыцкі раён, Гомельская вобласць) — беларускі паэт, пісьменнік і публіцыст.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям'і настаўнікаў. У 1955 г. скончыў Рэчыцкае педагагічнае вучылішча. Пасля выпуску год працаваў старшым піянерважатым і настаўнікам спеваў і малявання ў Міхалкаўскай сярэдняй школы Мазырскага раёна. Служыў у Савецкай Арміі (1956—1959). Пасля дэмабілізацыі паступіў на філалагічны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (скончыў у 1964 годзе). Працаваў завучам, дырэктарам Ведрыцкай васьмігадовай школы (у 1966 г. рэарганізавана ў сярэднюю школу) Рэчыцкага раёна. Член Саюза Пісьменнікаў БССР з 1976 г.
Памёр 26 снежня 1999 года.
Творчасць
Першы верш надрукаваў у 1955 г. у рэчыцкай раённай газеце «Зара камуны». Аўтар зборнікаў вершаў «Прыпяць» (1973), «Яснасць» (1978), «Люблю!» (1981), «Клянуся Прыпяццю» (1988), «Ліхаўня» (1997), кніг публіцыстыкі «Гарызонты сельскіх педагогаў: Запіскі дырэктара школы» (1984) і «Жыву школай» (1991). Таксама выдаў зборнік баек і сатырычных вершаў «Магарыч» (1994) і кніжкі гумарэсак «Карчы Гіменея» (1991) і «Местачковы секс» (1994).
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга і медалём.
Камень (Лепельскі раён)
Ка́мень (, Камень) — аграгарадок у Лепельскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Вялікае Княства Літоўскае
Упершыню Камень згаданы ў XVII ст., калі мястэчка знаходзілася ў валоданні князёў Друцкіх-Сакалінскіх і ўваходзіла ў склад Полацкага ваяводства. У 1631 годзе Крыштап Друцкі-Сакалінскі, кашталян полацкі, фундаваў у Камені царкву. У XVIII ст. мястэчка перайшло да роду Пакашаў.
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) Камень апынуўся ў складзе Расійскай імперыі, у Лепельскім павеце Віцебскай губерні. У 1796 годзе тут збудавалі касцёл, у 1868 годзе — царкву.
У 1863 годзе ў Камені лепельскім урачом шляхоў зносін, доктарам медыцыны Л. В. Герасімовічам была адчынена часовая сіфілітычная бальніца.
На 1882 год у Камені было 96 двароў, дзейнічалі царква і каталіцкая капліца, працавалі народнае вучылішча і паштовая станцыя.
Найноўшы час
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Камень абвяшчаўся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езду КП(б) Беларусі ён увайшоў у склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала мястэчка разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Сураж (Іўеўскі раён)
Су́раж (, Сураж) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
У 1940—1963 гадах цэнтр Суражскага сельсавета.
Першая бітва за Дэрну (2014—2016)
Першая бітва за Дэрну — эпізод лівійскага канфлікту, калі паміж войскамі падкантрольнымі Палаце прадстаўнікоў, і ісламіскімі баевікамі вяліся баі за горад Дэрна.
Акупацыя ІДІЛ
5 кастрычніка 2014 года шэраг радыкальных груповак Дэрны, якія кантралявалі горад, аб’ядналіся і заявілі аб сваёй прыхільнасці ІДІЛ. Пасля прысягі на вернасць «халіфату» больш за 60 тачанак, запоўненых баевікамі, праехалі па горадзе, задаволіўшы «парад перамогі». 30 кастрычніка адбыўся афіцыйны сход дэрненскіх радыкалаў, на якім баевікі сабраліся, каб даць клятву вернасці Абу Бакр аль-Багдадзі на гарадской плошчы.
Авіяўдары
12 лістапада 2014 года знішчальнікі лівійскіх ВПС нанеслі авіяўдар па Дэрне, магчыма, у адказе на тэракты ў Бенгазі, Табруку і аэрапорце Labraq. Шэсць баевікоў былі забіты і 20 паранены. Згодна з Human Rights Watch, некаторыя жыхары пакінулі горад напярэдадні абвешчанага наступлення ўзброеных сіл на Дэрну. Зацвярджэнне для лівійскай арміі наземнага нападу на Дэрну было дадзены 6 снежня 2014 года. Тады вайсковыя падраздзяленні адваявалі некалькі вёсак і дарог, якія вядуць у горад. Са снежня 2014 года, амерыканскія беспілотныя самалёты пачалі здейсняць разведавальныя палёты з італьянскіх баз над Дэрнай. З 25 сакавіка 2015 года ўрад ППЛ у Табруку абвясціў, што пачынае наступленне на горад, каб выгнаць ІДІЛ і іншыя групы баевікоў адсюль.
15 лютага 2015 года Ісламская дзяржава апублікавала відэа, дзе баевікі абезгалоўліваюць 21 хрысціяніна з Егіпта. У адказ егіпецкія ВПС разбамбавалі арсенал тэрарыстаў у Дэрне, падчас чаго загінула 50 баевікоў. Ваенныя самалёты, якія дзейнічалі па загадзе ППЛ, таксама ўдарылі па пазiцыях радыкалаў у каардынацыі з ВПС Егіпта.
13 лістапада 2015 года ЗША здейснілі паветраны ўдар па Дэрне, забіўшы лідара Ісламскай дзяржавы ў Лівіі Абу Набіла аль-Анбары, які з 2004 па 2010 гады ўзначальваў «Аль-Каіду» ў Іракскай вайне. Гэта была першая ваенная акцыя супраць ІДІЛ з боку ЗША на тэрыторыі Лівіі.
Гарадскія баі
У сакавіку 2015 года Лівійская нацыянальная армія пачала аблогу Дэрны, рыхтуючыся да штурму. Да мая 2015 г. аперацыя па вызваленні горада апынулася пад пагрозай зрыву з-за спрэчак паміж камандзірамі ЛНА і берберскімі плямёнамі.
Савет маджахедаў шуры, які выступаў супраць ІДІЛ, у чэрвені 2015 года пачаў наступленне на сілы «халіфату» пасля забойства джыхадзістамі двух іх лідараў. Пасля некалькіх дзён сутыкненняў яны змаглі выцесніць ІДІЛ з большай часткі горада. Да ліпеня 2015 года апошнія баевікі Ісламскай дзяржавы ў Дэрне былі выгнаны з горада і адступілі на ўскрайкавы раён Аль-Вэлюм, дзе працягваліся сутыкненні з маджахедамі. У красавіку сілы ІД былі цалкам выбіты з горада. Пасля гэтага Савет шуры пераключыўся на барацьбу з падраздзяленнямі ЛНА, якіх таксама ўдалося разграміць.
Неверагодны лёс Амэлі Пулен
«Неверагодны лёс Амэлі Пулен» (Le Fabuleux Destin d’Amélie Poulain) — французская рамантычная камедыя 2001 года кінарэжысёра Жан-П’ера Жэнэ.
Фільм заняў другое месца ў спісе «100 лепшых фільмаў сусветнага кінематографа не на англійскай мове», складзеным у 2010 годзе часопісам Empire.
Сюжэт
Дзіцячыя гады Амэлі праходзяць у выдуманым свеце і адзіноце. Яна ўвесь час фантазіруе і размаўляе са сваім ўяўным сябрам — кракадзілам. Яе бацька памылкова дыягнаставаў ёй парок сэрца (ён надаваў ёй занадта мала часу, з прычыны чаго пры правядзенні штомесячных медыцынскіх абследаванняў Амэлі моцна хвалявалася), таму дзяўчынцы давялося вывучаць навукі дома, страціўшы магчымыасці знайсці сяброў. Маці Амэлі трагічна загінула, калі ёй на галаву з вяршыні сабора Нотр-Дам звалілася турыстка-самазабойца з Канады. У садзе сямейства Пулен будуецца мініятурны маўзалей для праху загінулай. Нават там пануе цацачны, казачны свет.
Стаўшы дарослай, Амэлі пакідае бацькоўскі дом. Яна працуе ў кафэ «Два Млына» на Манмартры, «пару разоў» спрабуе завязаць любоўныя адносіны з мужчынамі, але яе спробы «аказваюцца непераканаўчымі».
Амэлі вельмі вынаходлівая і ўмее знаходзіць задавальненне ў маленькіх паўсядзённых радасцях: апускаючы руку ў мяшок з фасоляй, ламаючы чайнай лыжачкай скарыначку крэм брюле, пускаючы «блінцы» па каналу Сен-Мартэн.
Але вечарам 30 жніўня 1997 года — у дзень гібелі прынцэсы Дыяны (у рэальнасці прынцэса Дыяна загінула 31 жніўня) — яе жыццё змяняецца: выпадкова Амэлі знаходзіць у сваёй ваннай тайнік, у якім ляжыць бляшаная скрынка з алавянымі салдацікамі, шклянымі шарыкамі і іншымі дзіцячымі скарбамі, якія належалі невядомаму хлопчыку, які жыў калісьці ў яе кватэры, цяпер ужо даросламу пяцідзесяцігадоваму мужчыне. Амэлі вырашае вярнуць скрынку ўладальніку. Яна думае: калі яе задумка абудзіць у ёй якія-небудзь пачуцці, то яна ўсё жыццё прысвеціць клопату пра шчасце іншых людзей.
Амэлі знаходзіць ўладальніка гэтага тайніка і з заміраннем сэрца чакае яго рэакцыі. Седзячы за стойкай бара ў кафэ, яна чуе яго прызнанне, што ён шчаслівы атрымаць такую вось вестку з дзяцінства. З гэтага часу Амэлі ўмешваецца ў жыццё іншых людзей. Пасля гісторыі з вяртаннем «скарбаў» яна дапамагае адной з работніц «Двух млыноў» знайсці каханне ў вобразе пастаяннага наведвальніка — мужчыны з дыктафонам, вяртае надзею жанчыне, якая жыве ў адным доме з ёй, падрабіўшы ліст ад нябожчыка мужа. Амэлі даўно раіла бацьку адправіцца ў падарожжа па свеце, але ён усё не вырашаецца з'ехаць, і Амэлі просіць знаёмую сцюардэсу фатаграфаваць садовага гнома бацькі ў розных гарадах на фоне славутасцей і адсылаць атрыманыя здымкі яму.
Спазніўшыся на цягнік, Амэлі застаецца начаваць у метро, а раніцай яна натаркаецца на хлопца, які шукае нешта пад адной з фотакабінак. Убачыўшы яе, ён як быццам палохаецца. Потым яна сустракае яго яшчэ раз, калі ён зноў нешта шукае каля фотакабінкі, а потым, заўважыўшы кагосьці, бяжыць за ім. Па дарозе ён губляе альбом, які знаходзіць Амэлі. У гэтым альбоме налепленыя змятыя і парваныя фатаграфіі — няўдалыя здымкі, выкінутыя незадаволенымі кліентамі фотакабінак і падабраныя гэтым чалавекам. У альбоме часта сустракаецца фота аднаго і таго ж чалавека. У яго як быццам асоба без эмоцый. Гэтымі думкамі Амэлі дзеліцца са «шкляным Чалавекам», адным з жыхароў яе дома. Разам яны вырашаюць разгадаць таямніцу: што за чалавек намаляваны на гэтых дзіўных фотаздымках. У рэшце рэшт высвятляецца, што гэта чалавек, які рамантуе фотакабінкі, а фоты робіць проста для праверкі, пасля чаго дзярэ і выкідвае іх.
Як аказалася, Ніно, хлопца, што страціў кнігу з фотакарткамі, хвалюе тое ж пытанне. Амэлі пашчасціла разгадаць таямніцу, і яна падкідвае Ніно падказкі-загадкі: сваю фатаграфію ў масцы Зора, стрэлкі на асфальце, шарады. У выніку яны прыводзяць яго прама да таго загадкавага нежывога чалавека, намаляванага на фотаздымках. Ніно і Амэлі нарэшце сустракаюцца, ведаючы, хто з іх хто. І аказваецца, што яны створаны адзін для аднаго.
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 59 кінаўзнагародамі і яшчэ 74 намінацыямі.
Трышокі
Трышо́кі (, Тришоки) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Геранёнскага сельсавета.
Курмялёўка
Курмялёўка (, Курмелёвка) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Квантавая хромадынаміка
Квантавая хромадынаміка (КХД) — калібровачная тэорыя квантавых палёў, якая апісвае моцнае ўзаемадзеянне элементарных часціц. Разам з электраслабай тэорыяй, КХД складае агульнапрыняты ў цяперашні час тэарэтычны падмурак фізікі элементарных часціц.
Гісторыя КХД
З вынаходствам пузырковай камеры і іскравой камеры ў 1950-х гадах, эксперыментальная фізіка элементарных часціц выявіла вялікую колькасць часціц, якая з часам толькі расла. Іх назвалі адронамі. Стала ясна, што ўсе яны не могуць быць элементарнымі. Часціцы былі класіфікаваны па электрычнаму зараду і ізаспіну; затым (у 1953 годзе) Мюрэем Гел-Манам і Кадзухіка Нісідзімай — па дзіўнасці. Для лепшага разумення агульных заканамернасцей адроны былі аб’яднаны ў групы і па іншых падобных уласцівасцях: масах, часе жыцця і іншых. У 1963 Гел-Ман і, незалежна ад яго, Джордж Цвейг выказалі здагадку, што структуру гэтых груп (фактычна, SU(3)-мультыплетаў) можна растлумачыць існаваннем больш элементарных структурных элементаў унутры адронаў. Гэтыя часціцы былі названыя кваркамі. Уся разнастайнасць вядомых на той момант адронаў магла быць пабудавана ўсяго з трох кваркаў: u, d і s. Пасля былі знойдзены яшчэ тры больш масіўныя кваркі. Кожны з гэтых кваркаў з’яўляецца носьбітам пэўнага квантавага ліку, названага яго водарам.