cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пабла Асвальда
Клубная кар’ера
У дарослым футболе дэбютаваў у 2004 годзе выступамі за каманду клуба «Уракан», у якой правёў адзін сезон, прыняўшы ўдзел у 33 матчах чэмпіянату і забіўшы 11 галоў. Малады аргенцінскі нападнік прыцягнуў увагу скаўтаў еўрапейскіх клубаў і ўжо ў 2006 годзе пераехаў у Італію, заключыўшы кантракт з клубам «Аталанта». Правёўшы ўсяго тры гульні за гэту каманду, Пабла перабраўся ў іншы клуб з Серыі B, «Лечэ», які заключыў з «Аталантай» дагавор аб сумесных правах на футбаліста.
Наступным клубам у кар’еры іграка стаў іспанскі «Эспаньёл», колеры якога ён абараняў на працягу 2010—2011 гадоў. У 2011 годзе вярнуўся ў Італію, далучыўшыся да складу клуба «Рома».
18 жніўня 2013 года Асвальда падпісаў чатырохгадовы кантракт з англійскім клубам «Саўтгемптан», сума здзелкі паміж клубамі склала 15,1 млн еўра ў дадатак да магчымых бонусаў у памеры 2 млн еўра. Дэбютаваў за новы клуб 24 жніўня ў матчы супраць клуба «Сандэрленд», які скончыўся з лікам 1:1, выйшаўшы на замену ў пачатку другога тайма. Першы гол іграка прыйшоўся на сустрэчу супраць «Крыстал Пэлас» (2:0).
31 студзеня 2014 года Асвальда вярнуўся ў Італію, дзе далучыўся на правах арэнды да клуба «Ювентус» на астатнюю частку сезона 2013/14. Клуб атрымаў да 31 мая 2014 года апцыён на куплю правоў на іграка па кошце 19 млн еўра.
4 жніўня 2014 года Асвальда зноў вярнуўся ў Італію, на гэты раз у клуб «Інтэрнацыянале» паводле арэнднага пагаднення паміж клубамі, пры гэтым у адваротным кірунку рушыў паўабаронца Сафір Тайдэр. У лютым 2015 года на правах арэнды перабраўся ў аргенцінскі «Бока Хуніярс».
У ліпені 2015 года разарваў кантракт з «Саўтгемптанам», і ў жніўні стаў іграком «Порту». У студзені 2016 года вярнуўся ў «Бока Хуніярс», а ў жніўні 2016 года абвясціў аб завяршэнні футбольнай кар’еры і жаданні саканцэнтравацца на музычнай дзейнасці.
У студзені 2020 года вярнуўся ў футбол, падпісаўшы аднагадовы кантракт з «Банфілдам». Пакінуў клуб ліпені 2020 года.
Міжнародная кар’ера
Маючы права на атрыманне італьянскага грамадзянства праз прадзеда, які нарадзіўся ў Філатрана, а пазней эміграваў у Аргенціну, Асвальда вырашыў выступаў за нацыянальную зборную Італіі. 5 кастрычніка 2011 года, у сувязі з траўмамі Марыа Балатэлі і Джампаала Пацыні, Асвальда атрымаў свой ​​першы выклік у зборную на адборачныя гульні да чэмпіянату Еўропы 2012 супраць зборных Сербіі і Паўночнай Ірландыі.
Прыпяцкая праўда
«Прыпяцкая праўда» — галоўная афіцыйная дзяржаўная газета Нараўлянскага раёна (орган Нараўлянскага раённага Савета дэпутатаў), заснаваная 23 студзеня 1932 г. і друкаваная ў Нароўлі (Беларусь, Гомельская вобласць). Па гістарычным прычынам некалькі разоў змяняла сваю назву. У час Другой сусветнай вайны ў 1941—1944 гг. газета часова спыніла выпуск нумароў. У 1963—1965 гг. газета не выдавалася па прычыне скасавання Нараўлянскага раёна, тэрыторыя якога ўвайшла ў склад Ельскага раёна. З адміністрацыйным аднаўленнем Нараўлянскага раёна 6 студзеня 1965 г., у красавіку 1965 г. зноў пачалося выданне сваёй раённай газеты ў Нароўлі — пад назвай «Прыпяцкая праўда». Тэматыка газеты — афіцыйна-палітычная, эканамічная і культурная: асвятляе галоўным чынам падзеі і працэсы, якія адбываюцца ў Нараўлянскім раёне і Беларусі. Друкуе таксама гісторыка-этнаграфічныя і побыта-дарадчыя артыкулы, літаратурныя і мемуарныя творы (у тым ліку, анекдоты); размяшчае ілюстрацыі (фатаграфіі, малюнкі і г.д.), прыватныя аб’явы, некралогі і інш. Выкарыстоўвае беларускую і рускую мовы артыкулаў, паведамленняў, літаратурных твораў і г.д. Выходзіць адзін раз на тыдзень. Мае свой сайт у Інтэрнеце. Дэвіз: «Раёнка — ваш компас у свеце гарачых навін!»
Гісторыя
Гістарычныя назвы: «За калектывізацыю» (1932—1938), «За бальшавіцкія перамогі» (1938—1952), «Сталінскі сцяг» (1952—1956), «Ленінская праўда» (1956—1962), «Прыпяцкая праўда» (з красавіка 1965 года).
Перыядычнае папяровае выданне было заснавана ў пасёлку Нароўля як афіцыйная газета Нараўлянскага раёна (орган Нараўлянскага райкама КПБ(б), Нараўлянскага выканкама і Нараўлянскага райпрафсавета) пад назвай «За калектывізацыю» — 23 студзеня 1932 г. выйшаў яе першы нумар. Спачатку выдавалася накладам да 60 экземпляраў, а яе першым рэдактарам стаў Рыгор Іванавіч Шаркоў. Друкавалася раённая газета на абсталяванні рэдакцыі. У архівах газеты не захавалася падрабязных звестак аб дзейнасці газеты да 1941 г.
У той перыяд публікацыі ў афіцыйнай газеце Нараўлянскага раёна адлюстроўвалі галоўныя працэсы ў савецкай дзяржаве: развіццё калектыўнага сельскай гаспадаркі ў СССР і БССР, першыя эканамічныя пяцігодкі краіны, дзейнасць камуністычнай партыі. Калектывізацыя ў Нараўлянскім раёне завяршылася ў 1938 г., таму для газеты была абрана новая назва — «За бальшавіцкія перамогі».
Калі ў чэрвені 1941 г. нямецка-фашысцкія войскі напалі на СССР, то кіраўніцтва Нараўлянскага раёна прыняло рашэнне спыніць выданне газеты і схаваць друкарскі станок да вяртання ў раён савецкіх войск, бо не было шмат магчымасцей эвакуіраваць матэрыяльныя рэсурсы. Аўрам Лаўрэнцевіч Кліменка і яго пляменнік, выконваючы распараджэнне раённага кіраўніцтва, закапалі друкарскае абсталяванне на яўрэйскіх могілках у Нароўлі. Але нейкім чынам пра гэта стала вядома нямецкім акупантам, якія прышлі ў Нароўлю ў жніўні 1941 г. Аўрама Кліменку прымусілі адкапаць усё, што ён схаваў.
Толькі ў снежні 1944 г., калі з Нароўлі былі выгнаны нямецка-фашысцкія акупанты, раённая газета аднавіла сваю працу і распавяла, як ідзе працэс гераічнага аднаўлення эканомікі і развіваецца культурнае жыццё Нараўлянскага раёна. У той час некалькі гадоў галоўным рэдактарам газеты быў Іван Філоненка.
25 снежня 1962 г. Нараўлянскі раён скасаваны, а яго тэрыторыя ўключана ў склад Ельскага раёна, таму ў Нароўлі было спынена выданне афіцыйнай раённай газеты. 6 студзеня 1965 г. зноў створаны Нараўлянскі раён — яго тэрыторыя вылучаецца са складу Ельскага раёна і Нароўля зноў атрымала статус райцэнтра. Таму ў красавіку 1965 г. раённая газета атрымлівае сваё «другое нараджэнне» і ўпершыню выходзіць пад назвай «Прыпяцкая праўда» (орган Нараўлянскага раённага Савета дэпутатаў), якое яна мае дагэтуль. Галоўным рэдактарам штонядзельнага выдання быў прызначаны Павел Бозікаў. У 1966 г. у нараўлянскай газеце «Прыпяцкая праўда» працавала літаратурным супрацоўнікам Святлана Аляксандраўна Алексіевіч (нар. 1948 г.), будучая лаўрэатка Нобелеўскай прэміі па літаратуры (2015).
Пасля Паўла Бозікава, з 1969 да 1980 г., выданнем кіраваў Георгій Даўгіцкі. Вялікі ўклад у стварэнне газеты ўнеслі журналісты Валянціна Шынкевіч, Мікалай Мікалаевіч Ждановіч (нар. 1957) і Віктар Гузік, адказны сакратар Юліян Новік, карэктар Людміла Зязётка, фотакарэспандэнты Марат Стораж і Ганна Тушынская і іншыя. Для многіх супрацоўнікаў раённая газета ў тыя часы стала першай прыступкай у журналісцкай дзейнасці і школай майстэрства. А для раённай адміністрацыі, прадпрыемстваў і ўстаноў раёна газета ў сваю чаргу была важнай пляцоўкай для паведамленняў аб развіцці эканомікі, культуры і паляпшэнні быту гарадскага і сельскага насельніцтва Нараўляншчыны, ушанаванні ветэранаў вайны і заслужаных асоб.
У канцы 1980 — пачатку 1990-ых гг. газета надзяляла шмат увагі мерапрыемствам па ліквідацыі наступстваў Катастрофы на Чарнобыльскай АЭС (у 1986 г.), а таксама зменам палітычнага і эканамічнага ладу краіны пасля самароспуску СССР у 1991 г., атрыманнем Беларуссю дзяржаўнага суверэнітэту і пераходу да новых, капіталістычных адносін у грамадстве.
У цяперашні час газета друкуецца ў КПУП «Калор», а штатнымі супрацоўнікамі газеты з’яўляюцца: галоўны рэдактар; намеснік галоўнага рэдактара; карэктар; два карэспандэнты; рэдактар інтэрнэт-рэсурсу і аператары электроннага набору і вёрсткі; фотакарэспандэнт; галоўны бухгалтар. Адным з карэспандэнтаў газеты працуе Васіль Васілевіч Чайка (нар. у 1965 г.), мясцовы школьны настаўнік, краязнавец і арганізатар музеяў.
23 студзеня 2022 г. міністр інфармацыі Беларусі Уладзімір Барысавіч Пярцоў афіцыйна павіншаваў газету з 90-годдзем.
12 ліпеня 2023 г. рэдакцыю газеты афіцыйна наведаў старшыня Нараўлянскага райвыканкама Уладзімір Пятровіч Антоненка, каб абмеркаваць з калектывам рэдакцыі пытанні працы самой рэдакцыі, а таксама будаўніцтва, рамонту дарог у Нароўлі, захавання мясцовых помнікаў культуры, добраўпарадкавання, адказнасці жыхароў горада, адносіны кіраўнікоў арганізацый і адказных службаў да публікуемых у газеце крытычных матэрыялаў і многае іншае.
Галоўныя рэдактары
Галоўнымі рэдактарамі газеты былі: (з 23 студзеня 1932 г.) Рыгор Іванавіч Шаркоў, (1940-ыя гг.) Іван Філоненка, (1950-ыя) Майсей Дварэцкі, (1965—1969) Павел Бозікаў, (1969—1980) Георгій Даўгіцкі, (1980—?) Мікалай Кохна, Мікалай Чэпікаў, Л. Кавалеўскі, А.Карпенка, Уладзімір Крыжаноўскі, (2000—?) Алена Крупа, Валянціна Варанцова, Алена Румянцава, Сяргей Канавод, Іван Грушэўскі, Наталля Лапаціна. Цяпер — Міхаіл Валер’евіч Шаўчэнка, настаўнік беларускай мовы і літаратуры сярэдняй школы № 3 г. Нароўлі.
Адрас
Установа «Рэдакцыя газеты "Прыпяцкая праўда"» — 247802, Беларусь, Гомельская вобласць, г. Нароўля, вул. Макаранкі, д.5. prypjac_prav@cmi.by, pravda@narovlya.by
Мануіл II Палеалог
Мануі́л II Палеало́г (Μανουήλ Β΄ Παλαιολόγος) (27 чэрвеня 1350 — 21 ліпеня 1425) — візантыйскі імператар з 1391 па 1425 гг.
Жыццё
Мануіл II быў другім сынам імператара Іаана V (1341—1376, 1379—1390, 1390—1391) і яго жонкі Алены Кантакузін. Яго дзядуляй і бабуляй па матчынай лініі былі імператар Іаан VI Кантакузін (1347—1354) і Ірына Асень.
Будучы Мануіл II падарожнічаў на Захад, шукаючы падтрымку Візантыйскай імперыі ў 1365 і ў 1370, служыў губернатарам у Фесалоніку з 1369 года. Няўдалая спроба ўзурпацыі яго старэйшым братам Андронікам IV у 1373 прывяла да абвяшчэння Мануіла спадчыннікам і су-імператарам яго бацькі. У 1376—1379 і зноў у 1390 яны былі зрынуты Андронікам IV, і затым яго сынам Іаанам VII, але Мануіл асабіста перамог свайго пляменніка з дапамогай Венецыі ў 1390. Хоць Іаан V быў адноўлены на прастоле, Мануіл быў вымушаны застацца ганаровым закладнікам пры двары султана Баязіда I у Бурсе. Падчас свайго знаходжання там Мануіл быў вымушаны ўдзельнічаць у кампаніі па захопе Філадэльфіі, апошняга візантыйскага анклава ў Анатоліі.
Кіраванне
Даведаўшыся пра смерць бацькі ў лютым 1391, Мануіл II збег з двара султана Баязіда I і забяспечыў падтрымку супраць любога патэнцыйнага патрабавання яго пляменніка Іаана VII. Хоць адносіны з Іаанам VII палепшыліся, калі Баязід I аблажыў Канстанцінопаль з 1394 да 1402. Прыблізна пасля пяці гадоў аблогі, Мануіл II даручыў горад пляменніку і распачаў доўгую паездку па заходніх дварах Англіі, Францыі, Свяшчэннай Рымскай імперыі, і Арагона, каб знайсці дапамогу супраць Асманскай імперыі.
Тым часам антыасманскі крыжовы паход на чале з венгерскім каралём Жыгімонтам Люксембургскім пацярпеў няўдачу пры Нікопалі 25 верасня 1396, але на шчасце асманы былі разгромлены Цімурам пры Анкары (1402), і дзяржава Баязіда распалася. Пакуль яго сыны змагаліся адзін з адным, Іаан VII вярнуў еўрапейскае ўзбярэжжа Мармуровага мора і Фесалонікі. Калі Мануіл II вярнуўся дамоў у 1403, яго пляменнік зняў аблогу Канстанцінопаля і стаў губернатарам нядаўна вернутай Фесалонікі (1411).
Мануіл II выкарыстоўваў перыяд адтэрміноўкі, каб падтрымаць абараназдольнасць Марэйскага дэспатата, дзе Візантыйская імперыя фактычна пашыралася за кошт рэштак Лацінскай імперыі. Тут Мануіл назіраў за стварэннем Гексаміліёна («Шасцімільнай сцяны») папярок Карынфскага перашыйка, прызначанага для таго, каб абараніць Пелапанес ад асманаў.
Мануіл II быў у дружалюбных адносінах з пераможцам у Асманскай грамадзянскай вайне, Мехмедам I, але яго спробы ўмяшацца ў наступную вайну прывялі да новай аблогі Канстанцінопаля Мурадам II у 1422. На працягу апошніх гадоў жыцця Мануіл II пакінуў большасць афіцыйных абавязкаў свайму сыну і спадчынніку Іаану VIII. У 1424 ён быў вымушаны падпісаць мірны дагавор з туркамі, у выніку чаго Візантыйская імперыя абавязалася плаціць даніну султану.
Сулейман ібн Абд аль-Малік
Сулейман ібн Абд аль-Малік (674—717) (سليمان بن عبد الملك) амеядскі халіф у 715—717 гадах. Сын Абд аль-Маліка, малодшы брат свайго папярэдніка, Валіда I. Заснавальнік горада Рамла.
Палітычную кар’еру пачаў у часы кіравання свайго брата Валіда I намеснікам Палесціны. Падтрымліваў племянную групоўку «Іаманітаў». Быў прыведзены да ўлады праціўнікамі групоўкі памерлага (714) военачальніка ал-Хаджаджа, у выніку чаго пасля прыходу Сулеймана да ўлады падвергліся рэпрэсіям і былі пакараны смерцю шматлікія прыхільнікі гэтай групоўкі, уключаючы такіх знакамітых вайскаводаў Халіфата, як Кутэйба ібн Муслім і Мухамад ібн Касім.
Усбю (камуна)
Камуна Усбю (Osby kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Сконэ ў паўднёвай Швецыі.
Усбю 170-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Усбю.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 12 672 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 3 гарадскія пасяленні (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Ерэванскі дзяржаўны інстытут тэатра і кіно
Ерэванскі дзяржаўны інстытут тэатра і кіно (Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտ) — армянская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова з сядзібай у горадзе Ерэван.
Агульная характарыстыка
Інстытут быў заснаваны ў 1944 годзе як Ерэванскі дзяржаўны інстытут тэатральнага мастацтва. У інстытуце было тры аддзяленні: акцёрскае майстэрства, рэжысура, драматургія. З 1950 года колькасць абітурыентаў скарачалася. У сувязі з гэтым урад вырашыў аб'яднаць два інстытуты - Ерэванскі дзяржаўны інстытут тэатральнага мастацтва і Дзяржаўную акадэмію выяўленчых мастацтваў Арменіі. У выніку ў 1953 годзе быў утвораны новы інстытут, які атрымаў назву Ерэванскі дзяржаўны інстытут мастацтваў і тэатра, які працаваў да 1994 года. У 1994 годзе пасля набыцця Арменіяй незалежнасці і ў сувязі з палітычнымі зменамі ўрад вырашыла падзяліць інстытут на дзве асобных установы – Дзяржаўную акадэмію выяўленчых мастацтваў Арменіі і Ерэванскі дзяржаўны тэатральны інстытут.
Ніклас Хавелід
Ніклас Хавелід (шв. Niclas Hävelid;, ) — шведскі хакеіст, абаронца. Выхаванец клуба «Энчэпінгс». У цяперашні час з'яўляецца іграком клуба «Лінчэпінг», які выступае ў Шведскай элітнай серыі.
NGC 737
NGC 737 — патройная зорка ў сузор’і Трыкутнік.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Аўгустоўская губерня
Аўгустоўская губерня (Gubernia augustowska) — губерня ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі.
Губернскі горад Ломжа (1837-1844), пазней Сувалкі (1844-1866).
Утворана ў 1837 годзе. Скасавана ў 1866 годзе, калі яе тэрыторыя ўвайшла ў склад Сувалкаўскай і Ломжынскай губерняў.
Складалася з пяці паветаў:
Гуменнікі (Пастаўскі раён)
Гуме́ннікі (, Гуменники) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
Да 27 красавіка 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Загацкага сельсавета.
Львоўшчына
Льво́ўшчына (, Львовщина) — вёска ў Слонімскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзераўноўскага сельсавета.
Маршал Нірэнберг
Маршал Уорэн Нірэнберг (Marshall Warren Nirenberg;,  — , ) — амерыканскі біяхімік і генетык, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне ў 1968 годзе (сумесна з Робертам Холі і Харам Гобіндам Карана) «за расшыфроўку генетычнага кода і яго ролі ў сінтэзе бялкоў». Член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (1967).
Чэсменскі палац
Чэсменскі палац — імператарскі палац, размешчаны ў Санкт-Пецярбургу. Пабудаваны ў 1774—1777 гадах па праекце архітэктара Ю. М. Фельтэна па замове імператрыцы Кацярыны Другой у стылі псеўдаготыкі. Помнік архітэктуры. Разам з Чэсменскай царквой складаў некалі ўнікальны ансамбль, звернуты да былога Царскасельскага тракта.
Названы ў гонар перамогі Расіі ў Чэсменскай бітве. Помнік архітэктуры размешчаны ў межах горада Санкт-Пецярбурга паблізу Маскоўскага праспекта па адрасе: вуліца Гастэлы, 15 (скрыжаванне з вул. Ленсавета).
Blaps halophila
Blaps halophila — від жукоў-чарнацелак. Жывуць у стэпах і лесастэпах. Даўжыня цела — 17-23 мм. Жук чорны, матавы. Пярэднеспінка слаба папярочная. Надкрыллі трохі шырэй пярэднеспінкі, звужваюцца да вяршыні, утвараючы хвостападобны адростак. З'яўляюцца шмат'еднымі палявымі шкоднікамі.
Арэал
Паўднёва-Усходняя і Паўднёвая Еўропа, стэп, поўдзень лесастэпу і паўночная частка паўпустынь еўрапейскай часткі краін былога СССР, Каўказ, Заходняя Сібір, Казахстан.
Калінаўка (Блужскі сельсавет)
Калі́наўка (, Калиновка) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Блужскага сельсавета. Месціцца за 29,5 км на паўднёвы ўсход ад Мар’інай Горкі, 81,5 км ад Мінска, 10,5 км ад чыгуначнай станцыі Талька.
Гісторыя
Пасёлак заснаваны на месцы засценка Барок у 1920-я гады.
У Другую сусветную вайну з канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года тэрыторыя вёскі пад акупацыяй Германіі.
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Талькаўскага сельсавета.
Уладзімір Ліпскі
Уладзімір Ліпскі:
Вікторыя Гродна
«Вікторыя» — беларускі жаночы баскетбольны клуб з горада Гродна.
Гісторыя
Каманда «Вікторыя» была заснавана ў 2002 годзе па ініцыятыве Аляксандра Шымкавяка, які перад тым быў звольнены з пасады галоўнага трэнера гродненскай «Алімпіі». Каманда была сфарміравана з баскетбалістак, якія пакінулі разам з трэнерам «Алімпію» і юных выхавальніц Гродненскага абласнога вучылішча алімпійскага рэзерву.
У кастрычніку 2002 года «Вікторыя» стала уладальнікам Кубка Беларусі. У студзені 2004 года Аляксандр Шымкавяк вярнуўся на пасаду галоўнага трэнера «Алімпіі», а каманда «Вікторыя» стала фарм-клубам «Алімпіі».
Дасягненні
Чэмпіянат Беларусі па баскетболе сярод жанчын
Кубак Беларусі па баскетболе сярод жанчын
Нараўка
Нараўка, або Нарэ́ўка (Narewka) — рака ў Беларусі і Падляскім ваяводстве (Польшча), левы прыток ракі Нараў (басейн Віслы).
Даўжыня ракі 61,1 км, у тым ліку 21,7 км на тэрыторыі Беларусі.
Асноўныя прытокі:
Карагод
Карагод (каравод) — від народнага мастацтва, у якім харэаграфічныя рухі арганічна спалучаюцца з харавым спяваннем і драматызацыяй паэтычнага зместу (часам з інструментальным суправаджэннем).
Традыцыі
Пашыраны са старажытных часоў у народаў з каляндарна-земляробчай абраднасцю, асабліва ў славян і прыбалтаў. Звычайна прымеркаваны да пэўнага часу земляробчага календара.
Карагоды бываюць адкрытыя і закрытыя, падвойныя і адзінарныя, павольныя і хуткія з прытанцоўваннем; іх удзельнікі трымаюцца за рукі, часам за рагі хустак. Вясенне-летнія карагоды «вадзілі» на вуліцы і палянах павольна, плаўна, залучаючы ўсё новых удзельнікаў. Паводле харэаграфічнага малюнка іх падзяляюць на 4 групы: круг («кола»), калі ўдзельнікі рухаюцца ў ім справа налева «па сонцу» ці папераменна то ў адзін бок, то ў другі; процілеглыя рады, якія папераменна то сыходзяцца «сцяной на сцяну», то разыходзяцца; «пляценне»; шэсце, дзе ўдзельнікі рытмізаваным крокам рухаюцца ўздоўж вуліцы шарэнгай, звілістымі радамі ці больш адвольным гуртам. Зімовыя карагоды «гуляюць» пераважна ў хаце жвава, з прытанцоўваннем, ім уласцівы розныя выяўленчыя элементы, перайманне рухаў жывёл. Тыповыя сюжзты карагодаў: выхад на вуліцу, велічанне дзяўчат і кпіны з хлопцаў, выбар маладога і маладой, праводзіны ў войска, падзеі сямейнага жыцця, вырошчванне лёну, канапель, маку і інш.
Мелодыі карагодаў інтанацыйна блізкія тыповым напевам веснавых, купальскіх і калядных песень, але маюць і жанрава спецыфічныя рысы дзякуючы пэўнай структуры і рытму, абумоўленым рухам (з устойлівымі рытмаформуламі).
Кіржына
Кі́ржына (, Киржино) — вёска ў Мядзельскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Княгінінскага сельсавета.
Гісторыя
У 1904 г. вёска Крывіцкай воласці Вілейскага павета Віленскай губерні, 160 жыхароў. У 1921 г. вёска ў складзе Дунілавіцкага, потым Вілейскага павета Віленскага ваяводства, 29 двароў, 182 жыхары. З 12.10.1940 г. у Восаўскім сельсавеце Крывіцкага раёна Вілейскай, з 20.09.1944 г Маладзечанскай абласцей, з 16.07.1954 г. у Княгінінскім сельсавеце, з 20.01.1960 г. у Мінскай вобласці, з 25.12.1962 г. ў Мядзельскім раёне. У 1950 г. вяскоўцы стварылі калгас «Стаханавец». З 1964 вёска ў складзе саўгаса «Восаўскі» (цэнтр — вёска Восава), з 04.09.1991 г. — калгаса «Восаўскі».
Чэўлінгэ (камуна)
Камуна Чэўлінгэ (Kävlinge kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Сконэ ў паўднёвай Швецыі.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 29 401 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 11 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Стыў Уол
Стыў Уол (Steve Wall) — ірландскі акцёр і музыка, саліст і аўтар песень ірландскіх груп (з 1998) і  (1987–1994). Як акцёр Стыў вядомы ролямі ў фільмах і тэлесерыялах «Вікінгі»,, «Месяцовы хлопчык», , «Маё дурное сэрца». Ён таксама агучыў тэлевізійныя праграмы: Super Garden, Raised By a Village, Class Swap і рэкламныя ролікі для «Vodafone», «BMW», «Renault», «Londis», «Guinness», «Seat», «Fáilte Ireland» і многіх іншых.
Allium hemisphaericum
Allium hemisphaericum — від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Сіцыліі, Італія.
Пагрозы і ахова
Дзейнасць чалавека пагражае арэалам віду. Месца пражывання віду памяншаецца з-за будаўніцтва новых дамоў для адпачынку, новых дарог да іх і выкідання адходаў. За апошнія 40 гадоў гэтыя пагрозы сур’ёзна паўплывалі на ўвесь востраў. Выкід смецця адбываецца пераважна ва ўнутраных раёнах, тады як адкрыццё новых дарог адбываецца пераважна на ўзбярэжжы.
Від зафіксаваны на ўчастках «Isola di Lampedusa e » і «Isole Pelagie». Занесены ў італьянскі рэгіянальны Чырвоны спіс як уразлівы.
Старацімошкіна
Старацімошкіна (Старотимошкино, Зөябаш, Zöyabaş) — пасёлак гарадскога тыпу ў Барышскім раёне Ульянаўскай вобласці Расіі. Адлегласць да адміністрацыйнага цэнтра 33 км. Адлегласць да найбліжэйшай чыгуначнай станцыі 18 км, па абодва бакі ракі Малая Свіяга. Сяло Старацімошкіна заснавана прыблізна ў 1660 годзе для аховы ад пранікнення ўсходніх плямёнаў на тэрыторыю Маскоўскай дзяржавы. У 1947 годзе сяло пераўтворана ў рабочы пасёлак.
Сярэдняя, музычная і спартыўная школы, бальніца, аптэка, Дом культуры, дзве мячэці, дзіцячы сад, дом быту, дом дзіцячай творчасці, вузел сувязі.
Медаль «За вызваленне Прагі»
Меда́ль «За вызвале́нне Пра́гі» заснаваны Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 9 чэрвеня 1945 года. Аўтары малюнка медаля — мастак А. І. Кузняцоў і мастачка Скаржынская.
Медалём «За вызваленне Прагі» ўзнагароджваліся вайскоўцы Чырвонай Арміі, Ваенна-Марскога Флота і войскаў НКУС — непасрэдныя ўдзельнікі Пражскай аперацыі ў перыяд 3—9 мая 1945 года, а таксама — арганізатары і кіраўнікі баявых аперацый пры вызваленні Прагі. Медаль «За вызваленне Прагі» носіцца на левым боку грудзей i пры наяўнасці іншых медалёў СССР размяшчаецца пасля медаля «За вызваленне Варшавы». Па стане на 1962 год медалём «За вызваленне Прагі» было ўзнагароджана звыш 395 000 чалавек.
Апісанне медаля
Медаль «За вызваленне Прагі» вырабляецца з латуні і мае форму правільнага круга дыяметрам 32 мм. На адным боку уверсе па акружнасці — надпіс «За вызваленне», пад ёй — надпіс «Прага», унізе — выява ўзыходзячага сонца і двух лаўровых галінак, злучаных пад пяціканцовай зорачкай. Бок медаля абрамлены борцікам. На адваротным боку медаля — дата вызвалення Прагі: «9 мая 1945», пад датай — пяціканцовая зорка. Усе надпісы і малюнкі на медалі — выпуклыя. Медаль пры дапамозе вушка i кольца злучаецца з пяцівугольнай калодкай, абцягнутай бэзавай шаўковай муаравай стужкай шырынёй 24 мм. Пасярэдзіне стужкі — сіняя палоска шырынёй 8 мм.
Аляксандр Міхайлавіч Радзевіч
Алякса́ндр Міха́йлавіч Радзе́віч (нар., Смаргонскі раён, Гродзенская вобласць, БССР) — беларускі дзяржаўны дзеяч, міністр прамысловасці Рэспублікі Беларусь (2009—2011).
Біяграфія
Нарадзіўся ў Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці ў 1957 годзе. Скончыў Мінскі радыётэхнічны інстытут па спецыяльнасці «канструяванне і вытворчасць радыёапаратуры» ў 1979 годзе.
У 1979—1981 гадах — інжынер вытворчага аб’яднання «Інтэграл». У 1981—1998 гадах працаваў на розных пасадах у Смаргонскім заводзе аптычнага станкабудавання, а ў 1998 годзе ўзначаліў прадпрыемства. З 2002 па 2005 год — намеснік старшыні Гродзенскага абласнога выканаўчага камітэта. 1 снежня 2005 года прызначаны генеральным дырэктарам ААТ «Гродна Азот».
З 26 чэрвеня 2009 да 4 лютага 2011 года — міністр прамысловасці Беларусі. Член Назіральнага савета ААТ «Белпрамбудбанк».
15 красавіка 2011 года ўказам Прэзідэнта Беларусі Аляксандра Лукашэнкі прызначаны на пасаду генеральнага дырэктара Мінскага электратэхнічнага завода імя В. І. Казлова.
Адкрытае акцыянернае таварыства
Адкрытае акцыянернае таварыства (ААТ) — арганізацыйна-прававая форма публічнай кампаніі — акцыянернага таварыства, акцыі якога могуць свабодна распаўсюджвацца шляхам падпіскі або набыцця-продажу на біржы.
ААТ маюць права выпускаць любыя акцыі: імянныя або на прад’яўніка, простыя або прывілеяваныя.
Акцыянеры ААТ маюць права адчужаць свае акцыі.
Галоўным кіруючым органам таварыства з’яўляецца сход акцыянераў.
Шыракскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Мікаэля Налбандзяна
Агульная характарыстыка
Універсітэт - буйнейшы навуковы і адукацыйны цэнтр у паўночнай частцы Арменіі. Ён быў адкрыты ў 1934 годзе як педагагічны інстытут. Пасля здабыцця Арменіяй незалежнасці ў 1991 годзе ён стаў называцца Гюмрыйскім дзяржаўным педагагічным інстытутам імя Мікаэла Налбандзяна. У 2016 годзе інстытут быў рэарганізаваны, каб стаць дзяржаўным універсітэтам Шыракскай вобласці. У цяперашні час ён прапануе 28 праграм для бакалаўраў, а таксама 16 праграм для магістраў. Па стане на 2017 год ва ўніверсітэце навучалася каля 6 000 студэнтаў. За час свайго існавання, пачынаючы з 1934 года, ён выпусціў каля 80 000 выпускнікоў.
Хенрык Седзін
На драфце НХЛ 1999 года быў абраны ў першым раўндзе пад агульным 3-м нумарам камандай «Ванкувер Кэнакс».
На працягу ўсёй сваёй кар'еры гуляе ў адным звяне са сваім братам-блізнюком Даніэлем. У цяпераўні момант займае сёмае месца ў спісе гульцоў НХЛ усіх часоў, якія правялі найбольшая колькасць матчаў рэгулярнага сезона НХЛ запар - 581 гульня.
Мурдэліа (герб)
Мурдэ́ліа (Murdelio) — прыватнаўласніцкі герб. Родам Мурдэліа герб быў прынесены з Харватыі ў часы кіравання Уладзіслава, караля польскага і венгерскага.
Апісанне
У чырвоным полі залаты маладзік рагамі ўверх, на ім залаты кавалерскі крыж, унізе — залатая шасціпрамянёвая зорка. Клейнод — белы грыфон з паднятымі крыламі і высунутыя языком.
Вярхоўны суд Паўночнай Ютландыі
Вярхоўны суд Паўночнай Ютландыі (Landsoverretten for Nørrejylland) — вышэйшы судовы орган у Паўночнай Ютландыі на поўнач ад Конгеа з 1805 па 1919 год. Суд размяшчаўся ў Вібаргу ў будынку, які раней быў часткай рыма-каталіцкага манастыра, які належаў кафедральнаму сабору. У 1877 годзе гэты будынак быў знесены, і вярхоўны суд пераехаў у новапабудаваную ратушу, спраектаваную Юліўсам Толе. Вышэйшы суд таксама называўся Каралеўскім вярхоўным судом у Вібарзе.
Вярхоўны суд замяніў Вібарскі ланстынг у 1805 годзе.
У 1919 годзе Вярхоўны суд быў зачынены, а замест яго быў створаны Заходні лансрэт.
Вібаргскі ландстынг
Вібаргскі ландстынг (Viborg Landsting) — сярэднявечны у Даніі, які быў адзін з 3 галоўных. Два іншых галоўных знаходзіліся ў Рынгстэдзе і Лундзе. У 1805 годзе ланстынг быў заменены Вярхоўным судом Нёрскай Ютландыі.
Пасля 1550-х гадоў
Ланстынг быў апеляцыйным судом па справах херэдтынга, біркетынгу і бютынга. Больш буйныя справы пасля маглі быць абскарджаны ў каралеўскім рэтэртынгу, а пасля 1661 года — у вярхоўным судзе.
Купля і продаж рыцарскіх мыз павінны былі адбывацца ў Вібаргскім ланстынгу. Гэта ставілася як да асноўнай колькасці рыцарскіх мыз у Паўночнай Ютландыі, так і да Паўднёвай Ютландыі (улічваючы Шлезвіг).
У 1700-х гадах
Снапстынг у Вібарзе служыў адгалінаваннем ланстынга. Снапстынг кантраляваў банкаўскія і крэдытныя аперацыі ў Ютландыі. Снапстынг таксама займаўся распаўсюджваннем рынка збыту збожжавых культур і бычкоў.
Мікалай Адамавіч Яцкоў
Мікала́й Ада́мавіч Яцко́ў (псеўданімы: Адам Доман, Панас Прусак; нарадзіўся 22 мая 1959, Магілёў) — беларускі паэт, публіцыст, кампазітар-песеннік.
Біяграфія
Мікалай Адамавіч Яцкоў нарадзіўся 22 мая 1959 года ў Магілёве. Бацька — Адам Фролавіч Яцкоў з вёскі Даманы Дрыбінскага раёна Магілёўскай вобласці, маці — Яўгенія Яўсееўна Яцкова (Шандыбкіна) з вёскі Пудаўні Дрыбінскага раёна.
Вучыўся ў магілёўскіх школах № 11, 12, 27 і 29. Скончыў у 1977  годзе Магілёўскае культасветвучылішча імя Н. К. Крупскай, а потым у 1981  годзе Мінскі інстытут культуры. Служыў у 1981—1983 гадах у войску. З 1981 года працуе дырэктарам Брылёўскага сельскага Дома культуры Магілёўскага раёна.
Паэзія
Выдаў зборнікі паэзіі «Міколавы прыпеўкі» (2005 г.), «Кракаўскія сшыткі» (2005 г.), «Хрышчацік» (2007 г.)
Член Саюза беларускіх пісьменнікаў (рэкамендацыі Генадзя Бураўкіна, Сяргея Законнікава і Эдуарда Акуліна).
У красавіку 2012 года абраны старшынёй Магілёўскага абласнога аддзялення Саюза беларускіх пісьменнікаў.
Публіцыстыка
Як публіцыст друкаваўся ў рэспубліканскіх і ўсесаюзных выданнях.
Музыка
Актыўна выступае як кампазітар-песеннік. Напісаў каля 1300 песень на вершы беларускіх паэтаў. З’яўляецца аўтарам песенных зборнікаў «Гронка бэзу» (у сааўтарстве з Тамашом Ляшонкам) і «Знічка» (у сааўтарстве з Іванам Карэндам). Песні Міколы Яцкова друкаваліся ў шматлікіх выданнях, у аўтарскіх зборніках Васіля Карпечанкі «Толькі з табою», Генадзя Рыкоўскага «Лісце клёнаў залатое» і «Зорная росып», Віктара Сухарава «Ненапісаная карціна», Івана Цітаўца «Ёсць любоў у мяне», Сяргея Панізніка «Дабравест», Надзеі Салодкай «Апошняя квадра». Выпусціў кампакт-дыскі: «Пуцяводная ніць» (на вершы Станіслава Валодзькі), «Успомніце хоць раз» (на вершы Р. Барадуліна), «Мае сны без цябе пустыя» і «Непрычалены човен» (на вершы Э. Акуліна), «Знічка» (на вершы Івана Карэнды), «Врата» (на вершы Валянціна Барадзіна), «Не боюсь я тебя потерять» (на вершы Мікалая Траянава).
Песні М. Яцкова ўвайшлі ў рэпертуар народнага артыста Беларусі Мікалая Скорыкава, заслужаных артыстаў Рэспублікі Беларусь Нэлі Багуслаўскай, Надзеі Мікуліч, Леаніда Нікольскага. Іх выконваюць Уладзімір Ухцінскі, Збыслаў Белы, ансамбль «Любо-Дорого». Песні таксама ўключаліся ў канцэртныя праграмы Дзяржаўнага аркестра эстраднай і сімфанічнай музыкі пад кіраўніцтвам Міхаіла Фінберга.
У ліпені 2003 года прадставіў тры канцэртныя праграмы на вершы беларускіх паэтаў на міжнароднай сустрэчы «Беларускі Трыялог» у г. Крынкі (Польшча).
Аўтар музыкі афіцыйна зацверджанага гімна Магілёва (у сааўтарстве з Аляксандрам Шлеянковым) і афіцыйна зацверджанага гімна Слаўгарада (у сааўтарстве з Феліксам Шкірманковым)
Панас Прусак
Панас Прусак — літаратурны псеўданім Мікалая Яцкова. Па легендзе, Панас Прусак — жыхар вёскі Брылі. Ён вельмі любіць слухаць розныя гісторыі з вуснаў сваіх аднавяскоўцаў, а потым вершавана пераказвае гэтыя аповеды ў так званых «падарожных паэмках» (аўтар абазначэння жанру — Сакрат Яновіч). Самы лепшы сябар у Панаса — Мікалай Яцкоў. У выніку іх сустрэч гэтыя паэмкі перыядычна і з’яўляюцца пад брылёўскім небам.
Паэмы
Франц Вікенцьевіч Абрамовіч
Біяграфія
З 1891 года земскі ўрач у Пецяргофскім павеце Пецярбургскай губерні. З 1897 года завадскі ўрач у Наваторжскім павеце Цвярской губерні. У 1900-х гг. быў галоўным урачом Цвярской губернскай земскай бальніцы. З 1923 года заведуючы хірургічным аддзяленнем гарадской бальніцы ў Мазыры.
Быўшы вядомым хірургам свайго часу, Франц Вікенцьевіч Абрамовіч, які праводзіў унікальныя для таго часу аперацыі, сабраў у сваім аддзяленні маладых хірургаў, рыхтаваў вучняў. Памёр ад брушнога тыфу.
Напісаў работы па даследаванню захворванняў органаў брушной поласці і арганізацыі хірургічнай дапамогі.
Індыяна Джонс і Цыферблат лёсу
«Індыяна Джонс і Цыферблат лёсу» (Indiana Jones and the Dial of Destiny) — амерыканскі мастацкі фільм. Пятая карціна ў пра археолага. Галоўную ролю выканаў Харысан Форд. Кінафільм кампаніі «». Прэм’ера фільма неаднаразова пераносілася з-за тэхнічных цяжкасцей і пандэміі COVID-19 і адбылася 30 чэрвеня 2023 года.
Медаль «За вызваленне Бялграда»
Медаль «За вызваленне Бялграда» — медаль, заснаваны Указам Прэзідыума ВС СССР ад 9 чэрвеня 1945 года. Праект медаля стварыў мастак А. І. Кузняцоў.
Медалём «За вызваленне Бялграда» ўзнагароджваюцца ваеннаслужачыя Чырвонай Арміі, Ваенна-марскога флоту і войскаў НКУС — непасрэдныя ўдзельнікі гераічнага штурму і вызвалення Бялграда ў перыяд 29 верасня — 22 кастрычніка 1944 г, а таксама арганізатары і кіраўнікі баявых аперацый пры вызваленні гэтага горада.
Медаль «За вызваленне Бялграда» носіцца на левым боку грудзей і пры наяўнасці іншых медалёў СССР размяшчаецца пасля медаля «За ўзяцце Берліна».
Медалём «За вызваленне Бялграда» ўзнагароджана каля 70 000 чалавек.
Апісанне медаля
Медаль «За вызваленне Бялграда» вырабляецца з латуні і мае форму правільнага круга дыяметрам 32 мм.
На вонкавым боку медаля па акружнасці надпіс «ЗА ВЫЗВАЛЕННЕ», у цэнтры надпіс «БЯЛГРАДА», уверсе над надпісам пяціканцовая зорачка, па акружнасці лаўровы вянок.
Бок медаля абрамлены борцікам.
На адваротным боку медаля дата вызвалення Бялграда — «20 кастрычніка 1944 года», над датай пяціканцовая зорачка.
Усе надпісы і малюнкі на медалі выпуклыя.
Спасылкі
Медалі і ордэны СССР
Шэбу (камуна)
Камуна Шэбу (Sjöbo kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Сконэ ў паўднёвай Швецыі.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 18 294 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 9 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Сабор Святога Іосіфа (Магілёў)
Сабор Святога Іосіфа — колішні праваслаўны кафедральны сабор на Саборнай плошчы ў Магілёве. Узведзены выдатным рускім архітэктарам Мікалаем Львовым ў класіцыстычным стылі. Адзін з найбольш ранніх помнікаў класіцызму ў культавай архітэктуры Беларусі.
Гісторыя
Будаваўся ў 1780—98 гг. з цэглы за казённы кошт паводле загада імператрыцы Кацярыны II у гонар сустрэчы з аўстрыйскім манархам Іосіфам II. 29 мая 1780 г. манархі ў памяць аб сваёй сустрэчы паклалі камяні ў падмурак будучага храма. Праект храма быў адзначаны на конкурсе ў Пецярбургу 1-й прэміяй.
Тэхнічнае кіраўніцтва будаўніцтвам ажыццяўляў архітэктар Вісарыён Міхайлавіч Паўлаў, пасля завяршэння якога ён выканаў інвентарызацыйныя чарцяжы і падрабязнае апісанне будынка.
У 1802 г. загадам Сінода храм атрымаў статус кафедральнага. У 1932—1937 гг. у будынку сабора дзейнічаў музей гісторыі рэлігіі і атэізму. У 1937 г. Урадам БССР прынята рашэнне аб рэканструкцыі горада з далейшым пераносам сталіцы з Мінска ў Магілёў. У тым жа годзе сабор Св. Іосіфа руйнуюць, на яго месцы пачалося будаўніцтва гасцініцы «Дняпро» (дабудавана ў 1939 г.).
У кастрычніку 2011 г. намеснік старшыні Магілёўскага гарвыканкама Ігар Шардыка паведаміў, што сабор трапіў у лік першых у чарзе на аднаўленне разбураных помнікаў архітэктуры Магілёва. Адзін з верагодных варыянтаў аднаўлення сабора — у фармаце канцэртнай залы. Верагодна, што царкву адновяць на іншым, негістарычным, месцы (якое зараз занята гасцініцай).
Архітэктура
Строгі і кампактны па аб’ёме сабор амаль быў пазбаўлены ўпрыгожанняў. Храм быў увянчаны пакатым купалам на барабане, прарэзаным дванаццаццю круглымі вокнамі, а ў бок плошчы рэзка выступаў дарычным шасцікалонным порцік, характэрны для архітэктуры класіцызму.
Нягледзячы на параўнальна невялікія памеры, будынак адрозніваўся манументальнасцю дзякуючы ўдала знойдзеным прапорцыям і адсутнасці дэкаратыўных дэталей, якія адцягвалі б увагу.
Ва ўнутранай прасторы тактоўна і паступова быў вырашаны пераход ад строгага і сціплага фасада да прыбранага і святочнага інтэр'ера, дзе з напаўцёмнага ўваходу і цэнтральнай часткі, аформленай стройнымі іанічнымі калонамі, погляд накіроўваўся да ярка асветленага верхнім святлом алтарнага ўзвышэння і акон ва ўсходняй сцяне. На гэтым узвышэнні стаялі прыбраныя «шаты» — ратонда з калон карынфскага ордара. Знутры ўзнімаецца над асноўным аб’ёмам гарманічная паўсфера купала, у якім была выкарыстана канструкцыя падвойнага купала, што дазваляла прапускаць роўнае, рассеянае святло ўнутр царквы.
Роспісы і іконы на медных дошках былі выкананы сябрам архітэктара — вядомым рускім майстрам партрэта Уладзімірам Баравікоўскім. У 1784 годзе з Шатландыі быў запрошаны каменных спраў майстар.
Карагеоргій
Удзельнік антытурэцкага паўстання 1787 года, пасля паражэння якога ўцёк у аўстрыйскія ўладанні; за адмову пайсці з ім забіў бацьку (паводле іншых звестак, айчыма, адсюль мянушка «чорны»). У аўстра-турэцкую вайну 1788—90 гадоў узначальваў сербскі добраахвотніцкі атрад, які ваяваў на баку Аўстрыі. На чале атрада гайдукоў далучыўся да Першага сербскага паўстання 1804—13, выбраны яго кіраўніком. У 1808 годзе прызнаны ўрадавым саветам, а ў 1811 годзе і ўсімі паўстанцамі «вярхоўным сербскім правадыром» (фактычна князем). Імкнуўся да цэнтралізацыі дзяржаўнай улады, у знешняй палітыцы арыентаваўся на Расію. Пасля разгрому паўстання ў 1813 годзе ўцёк у Аўстрыю, у 1814 годзе — у Бесарабію. У 1817 годзе тайна годзе вярнуўся ў Сербію, дзе забіты паводле загаду Мілаша Абрэнавіча.
Папялістае святло Месяца
Папялістае святло Месяца — з'ява, калі мы бачым Месяц цалкам, хоць Сонцам асветлена толькі яго частка. Пры гэтым неасветленая прамым сонечным святлом частка паверхні Месяца мае характэрны папялісты колер.
Назіраецца незадоўга да і неўзабаве пасля маладзіка (у пачатку першай чвэрці і ў канцы апошняй чвэрці фаз Месяца).
Свячэнне неасветленай прамым сонечным святлом паверхні Месяца ўтвараецца сонечным святлом, рассеяным Зямлёй, а затым другі раз адлюстраваным Месяцам на Зямлю. Такім чынам, маршрут фатонаў папялістага святла Месяца такі: Сонца->Зямля->Месяц->вока назіральніка на Зямлі.
Прычына гэтай з'явы добра вядомая з часоў Леанарда да Вінчы і Местліна, настаўніка Кеплера, якія ўпершыню далі правільнае тлумачэнне папялістага святла. Тлумачэнне Местліна было апублікавана ў 1604 годзе ў сачыненні Кеплера «Astronomiae pars optica», тлумачэнне ж Леанарда да Вінчы, дадзенае на сто гадоў раней, было знойдзена ў яго рукапісах.
Упершыню інструментальныя параўнання яркасці папялістага святла і сярпа Месяца былі зроблены ў 1850 годзе французскімі астраномамі Араго і Лаж'е.
Фатаграфічныя даследаванні папялістага святла Месяца ў Пулкаўскай абсерваторыі, праведзеныя Г. А. Ціхавым, прывялі яго да высновы, што Зямля з Месяца мусіць выглядаць як дыск блакітнага колеру, што і пацвердзілася ў 1969 годзе. Г. Ціхаў лічыў важным весці сістэматычныя назіранні папялістага святла. Назірання за папялістым святлом Месяца дазваляюць рабіць выснову пра змену клімата Зямлі. Інтэнсіўнасць папялістага колеру ў пэўнай ступені залежыць ад колькасці воблачнасці на асветленым у дадзены момант баку Зямлі.
Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Спіс членаў Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання. Дзейнічае з 6 снежня 2019 года па цяперашні час.
Allium hermoneum
Апісанне
Мае цыбулінкі ўздоўж ніжняй часткі сцябла. Сцябло 15-30 см. Лісткоў 3-4, даўжынёй да 15 см. Суквецце да 15-кветкавых. Лісточкі калякветніка амаль роўныя, шырока тупыя, 5-5. 2 × 2.7-2.8 мм. Тычынкі простыя, роўныя, даўжынёй 5 мм. 2n=16, 32.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны на вяршыні гары Гермон на вышынях 1800—2800 м (Сірыя, Ліван, Ізраіль).
Расце на скалістых схілах.
Пагрозы і ахова
Горналыжныя раёны і ваеннае будаўніцтва могуць паўплываць на насельніцтва вакол поўдня гары. Гермон, што ахоплівае невялікую частку відавага арэала вакол гарналыжнага курорта. Змяненне клімату паўплывае на горнае асяроддзе, але ўплыў нявызначаны. Неабходныя даследаванні, каб зразумець уплыў змены клімату.
Міхаіл Раманавіч Суднік
Міхаіл Раманавіч Суднік (, в. Пяцюлёва, Полацкі раён, Віцебская вобласць — ) — беларускі мовазнавец. Член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (1970), кандыдат філалагічных навук (1954). Заслужаны дзеяч навукі Беларусі (1980).
Біяграфія
Скончыў у 1938 годзе Мінскі педагагічны інстытут. У 1944—1952 гг. навуковы супрацоўнік Інстытута мовы, літаратуры і мастацтва АН БССР. У 1952—1957 гг. загадчык сектара Інстытута мовазнаўства АН БССР, у 1957—1983 гг. дырэктар, адначасова з 1975 г. загадчык сектара лексікалогіі і лексікаграфіі, старшы навуковы супрацоўнік, з 1992 г. саветнік пры дырэкцыі Інстытута мовазнаўства Акадэміі навук Беларусі.
Навуковая дзейнасць
Асноўныя напрамкі даследаванняў — беларуская лексікалогія і лексікаграфія, арфаграфія, тэрміналогія, анамастыка. Адзін з аўтараў «Руска-беларускага слоўніка» (1953), «Беларуска-рускага слоўніка» (1962), «Арфаграфічнага слоўніка» (5-е выд., 1982), «Тлумачальнага слоўніка беларускай мовы» (т. 1-5, 1977—1983). Старшыня Беларускага (1959—1985 гг.), Член Міжнароднага (з 1973 г.) камітэтаў славістаў.
Аўтар больш за 100 навуковых прац, у манаграфіі.
Узнагароджаны ордэнам «Знак Пашаны» (1979), медалямі.
НБУ
Абрэвіятура НБУ можа азначаць:
1858 год у гісторыі астраноміі
1858 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
Ванадзорскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Аванеса Туманяна
Ванадзорскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Аванеса Туманяна (Վանաձորի Հովհաննես Թումանյանի անվան Պետական Համալսարան) — армянская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта і з сядзібай у горадзе Ванадзор.
Гісторыя
Першапачаткова педагагічны факультэт у Ванадзоры быў заснаваны 9 ліпеня 1969 года ў складзе Армянскага дзяржаўнага педагагічнага ўніверсітэта. У 1982 годзе быў адкрыты фізіка-матэматычны факультэт Ерэванскага дзяржаўнага ўніверсітэта - Ванадзорский філіял. 30 красавіка 2014 года рашэннем урада Арменіі навучальныя ўстановы Ванадзора былі рэарганізаваны ў Ванадзорскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Аванеса Туманяна.
1418
1418 — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 1418 год нашай эры, 418 год 2 тысячагоддзя, 18 год XV стагоддзя, 8 год 2-га дзесяцігоддзя XV стагоддзя, 9 год 1410-х гадоў.
Аскерка (герб)
Аске́рка (Oskierka, Oskierko) — прыватнаўласніцкі герб, варыянт герба «Мурдэліа», якім карыстаўся шляхецкі род Аскеркаў.
Апісанне
У чырвоным полі залаты маладзік рагамі ўніз, на ім залаты кавалерскі крыж, унізе — залатая шасціпрамянёвая зорка. Клейнод — 3 страусавыя пёры.
Лусія Фрэй
Лусія Фрэй або Лусія Фрэй-Готэсман (Łucja Frey-Gottesman; 3 лістапада 1889, Львоў — 1942?) — польскі лекар і неўролаг, вядомая тым, што апісала сіндром, названы пазней яе імем. Яна была адной з першых жанчын-акадэмічных неўролагаў у Еўропе. Фрэй загінула падчас Халакосту ў 1942 годзе ў Львоўскім гета ва ўзросце 53-х гадоў.
Жыццё
Лусія Фрэй нарадзілася 3 лістапада 1889 года ў Львове, які тады ўваходзіў у склад Аўстра-Венгерскай імперыі, яна была дачкой будаўнічага падрадчыка Шымона Сымха Фрэя і яго жонкі Дзіны (у дзявоцтве Вайнрэб). Фрэй і яе сям’я былі яўрэямі. Яна вучылася ў хрысціянскай пачатковай школе паміж 1896 і 1900 гадамі. Скончыл аэкстэрнам сярэднюю школу Францішка-Юзэфа ў 1907 годзе. Пасля заканчэння вучылася матэматыцы і філасофіі ў прафесара Мар’яна Смалухоўскага (1872—1917). Яна была студэнткай філасофскага факультэта з 1907 па 1912 год, але праз пяць гадоў пераехала ў Варшаву і пачала вывучаць медыцыну.
Фрэй вывучала медыцыну з 1918 па 1923 год і атрымала свой медыцынскі дыплом 2 чэрвеня 1923 года. Яе навучанне было перапынена на год з-за польска-ўкраінскай вайны.
Пасля заканчэння вучобы працягнула працу старшым асістэнтам прафесара Казіміра Ажэхоўскага (1878—1942) у яго варшаўскай неўралагічнай клініцы. У канцы 1928 года яна пакінула Варшаву, каб вярнуцца ў Львоў, і выйшла замуж за адваката Мардэхая (Марэка) Готэсмана (1887—1941?). З мая 1929 года працавала ў неўралагічнай клініцы ў Львове на вуліцы Рапапорта намеснікам старшага кансультанта. У 1930 годзе нарадзіла дачку Дануту.
Пасля савецкага ўварвання ў Польшчу 19 верасня 1939 года і наступнай акупацыі Львова Марк Готэсман быў абвінавачаны ў контррэвалюцыйнай дзейнасці і арыштаваны НКУС; пасля гэтага моманту пра яго нічога не вядома. У 1941 годзе пад нямецкай акупацыяй Львова Лусія Фрэй была пераселена ў гета і вымушана працаваць у паліклініцы ў гета на Замарстыноўскай 112. Верагодна, яна была забітая разам са сваімі пацыентамі падчас ліквідацыі гета ў жніўні 1942 года або неўзабаве пасля высылкі ў лагер смерці Белжэц. Няма доказаў таго, што яна ці хто-небудзь з яе сваякоў выжыў.
Прызнанне
Да 2004 года існавалі толькі кароткія біяграфічныя артыкулы пра жыццё Лусіі Фрэй: на польскай, шведскай і англійскай мовах. Гэтыя выданні паўтаралі фрагментарныя і скупыя факты з класічнай манаграфіі Яўфеміюша Германа пра польскіх неўролагаў. У біяграфіі Мірыям Мольтрэхт апублікаваныя новыя факты пра яе трагічнае жыццё. Аднак імя Фрэя часта апускаецца або пішацца з памылкамі ў многіх падручніках і слоўніках. Даты нараджэння і смерці аўстрыйскага лекара і фізіёлага Максіміліяна Руперта Франца фон Фрэя (1852—1932) часам памылкова даваліся як яе.
Працы
Публікацыя Фрэй пра сіндром вушна-скроневага нерва, які цяпер шырока вядомы як «сіндром Фрэй» («zespół Łucji Frey» па-польску), была апублікавана ў 1923 годзе, спачатку ў польскім часопісе «Polska Gazeta Lekarska», а пазней у тым жа годзе ў вядомым французскім часопісе «Revue Neurologique». Гэта было не самае першае апісанне гэтай сукупнасці сімптомаў. Папярэднікамі Фрэі былі Кастрэмскі (1740), Дзюфенікс (1757), Бартэз (1806) , Дзюпюі (1816) , Браўн-Секвар (1849) , Байларгер (1853), Генле (1855) , Берар (1855) , Бергунью (1859) , Руер (1859) , Боткін (1875) , Паркс Вебер (1897) , Нью і Бозер (1922) , і Ліпштат (1922). І Браўн-Секард, і Хенле паведамілі пра свае сімптомы. Ва ўсіх гэтых назіраннях адсутнічае шырокае ўяўленне аб анатоміі, паталогіі і дакладным механізме смакавага потаадлучэння. Артыкул Лусіі Фрэй «Przypadek zespołu nerwu usznoskroniowego» («Le Syndrome du Nerf Auriculo-Temporal») лічыцца першым падобным апісаннем з’явы. Фрэй была першай, хто прызнаў гэты сіндром як парушэнне сімпатычнай і парасімпатычнай інервацыі.