cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Слуцкая ратуша
Другая ратуша
Будынак ратушы быў драўляны, прамавугольны ў плане, трохпавярховы, пакрыты высокім двухсхільным дахам. Да сярэдзіны павёрнутага да вуліцы падоўжнага фасада рызалітам прымыкала трох'ярусная вежа. Два яе ніжнія ярусы – чацверыкі, трэці, на ўзроўні трэцяга паверха, – васьмярык, завершаны шлемападобным купалам з вежачкай-альтанкай. Сцены ніжніх паверхаў будынка былі рубленымі, трэці меў фахверкавыя (каркасныя) канструкцыі. Яруснасць будынка падкрэслівалі рытмічныя гарызанталі праходзячых па перыметры міжпавярховых паяскоў-стрэшкаў. Адметная рыса слуцкай ратушы – вялікая колькасць памяшканняў, у якіх размяшчаліся канцылярыя, архіў, казна, важніца, склады, зала пасяджэнняў магістрата, суда і іншыя.
У архітэктуры пабудовы спалучаліся рысы традыцыйнага народнага драўлянага дойлідства і стылю барока. А прысутнасць фахверка гаворыць і аб выкарыстанні заходнееўрапейскай будаўнічай традыцыі.
Аляксей Цеханавецкі
Біяграфія
Паходзіў з магнацкага роду Цеханавецкіх герба «Дуброва». Нарадзіўся ў сям’і Хрыстафора.
У 1656 годзе выехаў на службу ў Расію, дзе прыняў праваслаўе. Ваявода мезенскі і кеўрольскі ў 1664—1666 гадах.
Слуцкая ратуша
Другая ратуша
Да якога часу стаяў будынак ратушы, невядома. Магчыма, што не стала яго з-за пажару, які ўчыніўся 29 кастрычніка 1669 года. Цяперашняе месца, дзе некалі стаяла ратуша, прыкладна адпавядае месцу, дзе знаходзіцца школа № 5.
Саюз беларускай дэмакратыі
Саюз беларускай дэмакратыі — грамадска-палітычная арганізацыя заходнерусісцкага кірунку, якая дзейнічала ў Гомелі ў красавіку—лістападзе 1917 г. Ініцыятарам стварэння саюза выступіла група работнікаў асветы і дзяржаўных служачых, эвакуіраваных з Вільні.
Гісторыя
На сходзе «беларусаў-дэмакратаў» (каля 200 чал.) 23 красавіка была выказана думка пра стварэнне Саюза беларускай дэмакратыі з-за нязгоды з пастановамі з’езда беларускіх нацыянальных арганізацый і непрызнаннем Беларускага нацыянальнага камітэта ў Мінску ў якасці кіруючага цэнтра нацыянальнага руху. Сход пастанавіў стварыць «Часовы беларускі дэмакратычны камітэт» у складзе 10 чал. з правам кааптацыі. 26 красавіка старшынёй камітэта выбраны П. В. Каранкевіч, таварышамі старшыні — Д. Г. Гулевіч і Ф. В. Шышко. 18 чэрвеня на 3-м агульным сходзе абмеркаваны праект праграмы, на які даў станоўчы водзыў і выказаў свае прапановы Я. Ф. Карскі. У праграме беларускаму пытанню адведзены 3 пункты з 10; «поўнае яднанне Беларусі з астатняй Расіяй з шырокім самакіраваннем на дэмакратычных пачатках»; «захаванне цэласці тэрыторыі Беларусі з горадам Вільняй як галоўным яе культурным цэнтрам»; «выкладанне ў навучальных установах на агульнадзяржаўнай рускай мове, роднай і таму зусім зразумелай для ўсіх беларусаў». Аграрны аспект уключаў палажэнні пра надзяленне «беларускага насельніцтва зямлёю ў адпаведнасці з мясцовымі ўмовамі» пасля Устаноўчага сходу. Важнейшы кірунак дзейнасці Саюза выявіўся ў выступленнях супраць заклікаў набыцця нацыянальнай аўтаноміі, нацыяналізацыі школы і г.д. Саюз супрацоўнічаў з сялянскімі і настаўніцкімі арганізацыямі, падзяляў іх погляды на асноўныя праблемы грамадска-палітычнага жыцця, іх рэзалюцыі выкарыстоўваў з мэтай ідэйна-палітычнай барацьбы супраць беларускага руху; яго прадстаўнікі ўдзельнічалі ў з’ездзе беларускіх арганізацый у Віцебску, прысутнічалі на нарадзе прадстаўнікоў беларускіх арганізацый у Петраградзе. На выбарах у гарадскую думу Саюз выступаў асобна ад дэмакратычнага блоку і спіс кандыдатаў выставіў сумесны з саюзам настаўнікаў. На выбарах ва Устаноўчы сход Саюз аб’яднаўся з Беларускай народнай грамадой, Магілёўскім беларускім камітэтам і Аршанскім беларускім народным камітэтам, выставіўшы 5 кандыдатаў (В. А. Аляхновіч, К. М. Бароўскі, Д. С. Гулевіч, П. В. Каранкевіч, В. А. Міхалёнак) з 15, уключаных у спіс №8 па Магілёўскай выбарчай акрузе. Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 г. Саюз спыніў сваю дзейнасць.
Форум Цэзара
Форум Цэзара (Forum Cæsari, таксама Forum Iulium) — першы з імператарскіх форумаў Рыма. Цэзар даручыў Цыцэрону ў 54 годзе да н.э. купіць участак зямлі на суму 60 — 100 мільёнаў сестэрцыяў. На гэтым участку Гаем Юліем Цэзарам у 54 — 46 гадах да н.э. быў пабудаваны новы форум як пашырэнне Рымскага Форума. У паўночнай частцы форума размяшчаліся храм Венеры-Прамаці (Venus Genetrix) і Сярэбраная базіліка (basilica Argentaria), свайго роду антычная біржа. Уздоўж Clivus Argentarius захаваліся руіны крам і майстэрняў часоў кіравання Адрыяна. У антычных крыніцах гаворыцца таксама пра велічную конную статую Цэзара і статуі Клеапатры з пазалочанай бронзы. У II стагоддзі пры імператары Траяне форум цалкам перабудавалі, а пасля пажару ў 283 годзе пры Дыяклетыяне адбудавалі нанова.
Форум займаў тэрыторыю 170 на 75 м, сёння знаходзіцца часткова пад скверам і Віа дэі Форы Імперыялі. У наш час форум уяўляе сабой прамавугольную плошчу, якую з трох бакоў атачае арачная галерэя, у цэнтры знаходзяцца руіны храма Венеры (тры калоны карынфскага ордара з бэлькамі), а таксама бронзавая скульптура Цэзара (копія адной з мармуровых статуй імператара).
Сяргей Мікалаевіч Урванцоў
Сяргей Мікалаевіч Урванцоў (,  — ) — беларускі медык і арганізатар аховы здароўя.
Паходжанне і адукацыя
Нарадзіўся ў Казані ў сям’і Мікалая Мікалаевіча Урванцова, прадстаўніка вядомага казанскага роду. Браты Сяргея Урванцова, і Мікалай, а таксама сын Льва Міхаіл, былі вядомыя прафесійнай дзейнасцю, звязанай з тэатральнай справай.
Прафесійная дзейнасць
З 1907 года займаў пасаду ўрачэбнага інспектара пры ўрачэбным аддзяленні мінскага губернскага праўлення. Гэтую пасаду займаў да 1917 года.
У савецкі час ён працаваў загадчыкам лячэбным і санітарна-эпіядэміялагічным аддзеламі Мінскага губернскага аддзелу аховы здароўя БССР, а потым — галоўным урачом некалькіх мінскіх бальніц.
Памёр 5 студзеня 1937 года. Пахаваны на Вайсковых могілках Мінска.
Грамадская дзейнасць
Адразу пасля прыезду на працу ў Мінск стаў актыўным членам Таварыства мінскіх урачоў, а ў хуткім часе і яго прэзідэнтам. Стаў ініцыятарам правядзення першага на тэрыторыі сучаснай Беларусі дабрадзейнай акцыі «».
Па ініцыятыве С. Урванцова была створана і запрацавала ў Мінску хуткая медыцынская дапамога.
Ганаровы член Таварыства мінскіх урачоў, ганаровы член Мінскага таварыства аховы народнага здароўя.
Сям’я
Быў жанаты з Надзеяй Мікалаеўнай Урванцовай (? — 8 сакавіка 1929). Мелі дачку.
Навуковая дзейнасць
Больш за 15 навуковых прац па тэорыі і практыцы развіцця медыка-санітарнай справы ў дарэвалюцыйнай Беларусі, абагульненні вопыта барацьбы з інфекцыйнымі захворваннямі.
Абрам Аронавіч Мацкоўскі
Абрам Аронавіч Мацкоўскі (, г. Клімавічы, Магілёўская губерня — ) — Герой Сацыялістычнай Працы (1976)].
Біяграфія
Скончыў толькі 9 класаў, рана пачаў працоўную дзейнасць. З 1933 года — машыніст на пладова-ягадным заводзе, мадэльшчык на мэблевай фабрыцы ў Клімавічах.
У 1937 годзе быў прызваны ў Чырвоную армію. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Дзейнічаў на Сталінградскім, Карэльскім, Паўночным франтах у пражэктарных падраздзяленнях. У 1944 годзе прыняты ў ВКП(б). Вайну скончыў у званні лейтэнанта. З 1947 года настаўнік Чэрніхаўскай сярэдняй школы, дырэктар Гарадзішчанскай электрастанцыі Баранавіцкага раёна.
У 1957 годзе быў абраны старшынёй калгаса «Перамога» Баранавіцкага раёна Брэсцкай вобласці.
За высокія паказчыкі ў сельскагаспадарчай вытворчасці калгас «Перамога» быў узнагароджаны ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга (1967). Калгас стаў пастаянным удзельнікам ВДНГ СССР. Шэраг калгаснікаў атрымалі ордэны і медалі. Брыгадзір паляводчай брыгады Аляксандр Мітрафанавіч Бабко ўдастоены звання Героя Сацыялістычнай Працы (1972). У 1973 годзе Героем Сацыялістычнай Працы стала Лілія Сямёнаўна Кучук, звенневая льнаводчага звяна.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 27 снежня 1976 года за поспехі ў выкананні планаў і сацыялістычных абавязацельстваў па павелічэнні вытворчасці і продажу дзяржаве сельскагаспадарчых прадуктаў прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і медаля «Серп и Молот».
Аўтар кнігі пра свой калгас «Кузнецы своего счастья» (1968), пісаў артыкулы пра вопыт работы ў газеты і часопісы. Вёў вялікую грамадскую дзейнасць. Выбіраўся членам Брэсцкага абкама і Баранавіцкага райкама КПБ, депутатам мясцовых Саветаў народных дэпутатаў. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР (1971—1975).
Узнагароды
Узнагароджаны медалямі «За оборону Сталинграда», ордэнамі Кастрычніцкай Рэвалюцыі, Працоўнага Чырвонага Сцяга (1967), «Знак Почёта», Ганаровымі граматамі Вярхоўнага Савета БССР (1967, 1977). Заслужаны работнік сельскай гаспадаркі Беларускай ССР (1973).
Сара Шэстрэм
Сара Фрэдрыка Шэстрэм (швед. Sarah Fredrika Sjöström; нар. годзе, Рэнінгэ, камуна Салем, лен Стакгольм) — шведская плыўчыха, алімпійская чэмпіёнка 2016 года, 8-разовая чэмпіёнка свету і 11-разовая чэмпіёнка Еўропы. Спецыялізуецца ў плаванні батэрфляем і вольным стылем на дыстанцыях 50, 100 і 200 метраў.
Біяграфія
Выйграла залаты медаль у сваім першым фінале сусветнага чэмпіянату ў Рыме ў 2009 годзе, а праз чатыры гады заваявала «золата» і «срэбра» у Барселоне.
Рэкардсменка свету на дыстанцыі 50 метраў батэрфляем з 5 ліпеня 2014 года. Рэкардсменка свету на дыстанцыі 100 метраў батэрфляем з 2 жніўня 2015 года. Экс-рэкардсменка свету на дыстанцыі 100 метраў батэрфляем у 2009—2012 гадах (захоўвае рэкорд Еўропы на гэтай дыстанцыі). Рэкардсменка Швецыі на дыстанцыях 50, 100 і 200 метраў вольным стылем, а таксама 100 метраў на спіне.
Прадстаўляла Швецыю на Алімпійскіх гульнях 2008, 2012 па і 2016 гадоў.
На чэмпіянаце свету 2019 года ў карэйскім Кванджу, 22 ліпеня, заваявала сярэбраны медаль на дыстанцыі 100 метраў батэрфляем, на фінішы саступіла Маргарэт Мак-Ніл 0,39 секунды.
Арнольд Уладзіміравіч Пячэрскі
Арнольд Уладзіміравіч Пячэрскі (рус. Арнольд Владимирович Печерский) ( — ) — беларускі прадпрымальнік, а таксама грамадскі і палітычны дзеяч.
Біяграфія
Стваральнік прафсаюза прадпрымальнікаў. Член прафсаюза «Садружнасць». Член партыі БНФ і актывіст Аб'яднанай грамадзянскай партыі. З 1997 г. член стачкама прадпрымальнікаў Беларусі і кіраўнік стачкама прадпрымальнікаў па г. Мінску і Мінскай вобласці. Арганізатар забастовак прадпрымальнікаў на рынках «Дынама» і «Ждановічы». Паводле ўспамінаў А. Макаева (нам. старшыні Руху салідарнасці "Разам"): "фінансаваў некалькі юрыстаў, якія па “гарачай лініі” аказвалі бясплатную дапамогу беларускім прадпрымальнікам па розных пытаннях; дапамагаў Вячаславу Сіўчыку выдаваць прадпрымальніцкі бюлетэнь “Кірмаш”". Давераная асоба М. Чыгіра падчас удзелу апошняга ў прэзідэнцкіх выбарах 1999 г.
Гібель
24 красавіка 1999 г. вяртяючыся з Масквы па справах свайго бізнеса, А. Пячэрскі патрапіў у аварыю на трасе Масква-Мінск у раёне горада Крупкі, у якой загінуў. Гэты дзень адзначаецца беларускай апазіцыяй, як дзень памяці Арнольда Пячэрскага. 27 красавіка пахаваны на Кальварыйскіх могілках у Мінску.
Існуюць 2 асноўныя версіі яго гібелі. Афіцыйная: вадзіцель Пячэрскага заснуў за рулём і машына сутыкнулася з дарожна-будаўнічай тэхнікай. Альтэрнатыўная: "ягоная смерць супала ў часе са смерцю Карпенкі, знікненнем Ганчара, Захаранкі» (некаторых іншых лідараў беларускай апазіцыі) і мае дачыненне да гэтых смярцей і знікненняў " і да яго смерці могуць мець дачыненне ўлады Беларусі. Паведамленне пра смерць А. Пячэрскага ўвайшло ў штогадовы агляд парушэнняў правоў чалавека ў Беларусі за 1999 г.
Юзаф Цеханавецкі
Юзаф Цеханавецкі (1741 або 1748 — паміж 1801 і 1804) — ваенны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага, дыпламат.
Біяграфія
Паходзіў з магнацкага роду Цеханавецкіх герба «Дуброва». Нарадзіўся ў сям’і Фелікса Нікадзіма Цеханавецкага. Генерал-ад’ютант ВКЛ у 1770 годзе, сакратар пасольства Рэчы Паспалітай у Санкт-Пецярбургу да 1773 года. У маёнтку Бачэйкава пабудаваў каля 1769 года палац і школу для сялянскіх дзяцей.
Сям’я
У шлюбе з Ганнай з Храпавіцкіх, дачкой Яўстаха Юзафа Храпавіцкага і Тэрэзы са Шчытоў-Неміровічаў. Дзеці:
Траянава дарога
Траянава дарога (Via Traiana) — рымская дарога, пабудаваная імператарам Траянам.
Дарога была пракладзена ў 109 годзе, як карацейшы шлях, у параўнанні з Апіевай дарогай, з Беневента ў Брындзізі. Пабудаваная на асабістыя сродкі імператара, дарога скарачала час у шляху ад Рыма да порта Брындзізі на 2-3 дні. Мільны камень, знойдзены каля Cannae (сёння Barletta) паведамляе пра будаўніцтва дарогі:
Напачатку Траянавай дарогі (у Беневенце) у 114—117 гг. была ўсталявана масіўная трыўмфальная арка ў гонар імператара.
Эдвардас Гудавічус
Эдвардас Гуда́вічус (Edvardas Gudavičius;, Каўнас — , Вільнюс) — літоўскі гісторык. Для яго прац былі характэрны ігнараванне беларускай дзяржаўнасці (Полацкае і іншыя княствы), адмаўленне існавання самастойнай беларускай нацыі.
Біяграфія
Слынны спецыяліст па гісторыі Літвы XIII—XVI стагоддзяў. Даследаваў сацыяльна-эканамічную і палітычную гісторыю, матэрыяльную і духоўную культуру Літвы, этнагенез і этнічную гісторыю балтаў, гістарыяграфію Прыбалтыкі феадальнага перыяду, праблемы крыніцазнаўства, дыпламатыкі і інш. Асноўныя працы прысвечаны праблемам узнікнення і фармавання Вялікага Княства Літоўскага, ваенна-палітычным адносінам Літвы з Тэўтонскім ордэнам, статутам Вялікага Княства Літоўскага. Аўтар манаграфій «Меткі ўласнасці і знакі ў Літве ў XVII—XX стст.» (1980), «Войны крыжакоў у Прыбалтыцы і Літве ў XIII ст.» (1989), «Узнікненне гарадоў у Літве» (1991), кнігі «Гісторыя Літвы ад старажытных часоў да 1569 г.», шматлікіх артыкулаў.
Погляды і дзейнасць
Прытрымліваўся старой (XIX стагоддзя) версіі пра літоўскае заваяванне беларускіх земляў. Паводле згаданай канцэпцыі маскавіты вызвалілі беларусаў з-пад літоўскага прыгнёту.
У сваёй апошняй кнізе «Гісторыя Літвы» (больш за 700 старонак, наклад 5000 асобнікаў), выдадзенай у Маскве пры падтрымцы літоўскай амбасады і расійскіх фундатараў, не прызнаваў існаванне беларусаў як народа хоць бы ў XVI стагоддзі, называючы іх адарванымі ад Масковіі русінамі.
Вядомае інтэрв’ю Гудавічуса датычна беларусаў і сучаснай беларускай гістарыяграфіі :
Крытыка
У сваіх кнігах Гудавічус імкнуўся ігнараваць беларускую гістарыяграфію, гэтак у літоўскай версіі кнігі «Гісторыя Літвы» няма спасылак на працы беларускіх гісторыкаў. Яны з’явіліся толькі ў расійскім выданні па патрабаванні маскоўскіх выдаўцоў і навуковых рэдактараў.
Гута (Пружанскі раён)
Гу́та (, Гута) — вёска ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Зеляневіцкага сельсавета.
Карасінскі сельсавет
Кара́сінскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Браслаўскага раёна Маладзечанскай вобласці. Цэнтр — вёска Карасіна.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Браслаўскага раёна Вілейскай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Маладзечанскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Мяжанскага сельсавета.
Гута (Пружанскі раён)
Да 2006 года ўваходзіла ў склад Лыскаўскага сельсавета.
Эканоміка Мальты
Мальта — індустрыяльная краіна з развітымі прамысловасцю, гандлем, сферай фінансаў і паслуг. Важнае значэнне мае турызм (звыш 1000000 чал. у год), другая пасля прамысловасці крыніца паступлення замежнай валюты. ВНП на душу насельніцтва 8712 долараў ЗША (1995). Вядучыя галіны прамысловасці — электронная (дае звыш 3 / 5 кошту экспарту), тэкстыльная, харчовая (вытворчасць садавінавых кансерваў і сокаў, тытунёвых вырабаў), хіміка-фармацэўтычная. Значны даход прыносяць суднарамонт і суднабудаванне (мальтыйскія докі — найбуйнейшыя на Міжземным моры). Захаваліся старадаўнія мастацкія рамёствы — чаканка па срэбру і золату, пляценне карункаў, шкладуўная вытворчасць і інш. Сельская гаспадарка грае малаважную ролю, большасць харчавання імпартуецца. Вырошчваюць ранні бульбу, гародніну, з садавіны — персікі, клубніцы, вінаград, цытрусавыя, інжыр, аліўкі і інш. Чыгункі няма. Галоўны марскі порт — Валета. Міжнародны аэрапорт Луга.
Энергетыка
Хоць Мальта мае магчымасць развіцця сонечнай і ветравой энергетыкі, краіна вырабляе амаль усе электраэнергію, выкарыстоўваючы нафту, якую цалкам імпартуе. Прапанова Сільвіа Берлусконі пабудаваць атамную электрастанцыю на Мальце для патрэб італьянскай энергетыкі выклікала пратэсты на Мальце.
Экспарт: 0 kWh (1998)
Імпарт: 0 kWh (1998)
Тэрэза Альсхамар
Малін Тэрэза (Тэрэзэ) Альсхамар (швед. Malin Therese Alshammar; нар., Сольна, ) — шведская плыўчыха, трохразовая прызёрка Алімпійскіх гульняў 2000 года, шматразовая чэмпіёнка свету, Еўропы і Швецыі, рэкардсменка свету.
Першая ў гісторыі жанчына, якая выступала ў плаванні на шасці Алімпійскіх гульнях (сярод мужчын такіх спартсменаў двое).
Біяграфія
Першай спецыялізацыяй Альсхамар было плаванне на спіне. У 14 гадоў выйграла званне чэмпіёнкі Швецыі па плаванні на дыстанцыі 50 метраў на спіне. На чэмпіянатах свету ж яна пакуль заставалася па-за пастаментам. На першых сваіх Алімпійскіх гульнях 1996 года ў Атланце выступіла ў адной асабістай дыстанцыі (100 м на спіне) і ў эстафеце 4 × 100 метраў комплексным плаваннем, але ў абодвух выпадках не змагла трапіць у фінал.
У 1997 годзе Тэрэза пераязджае ў ЗША ва Універсітэт Небраска ў Лінкальне. Там пад кіраўніцтвам новага трэнера Кала Бенца Альсхаммар мяняе спецыялізацыю, перайшоўшы з плавання на спіне ў вольны стыль і батэрфляй. Вынікі адразу пайшлі ўверх. На Алімпійскіх гульнях у Сіднеі шведская плыўчыха выйграла тры медалі: два срэбры на дыстанцыях 50 і 100 метраў вольным стылем, а таксама бронзу ў эстафеце 4 × 100 метраў вольным стылем. У асабістых відах шведка саступала толькі галандцы Інзе Дэ Бруін.
У гэтыя ж гады Альсхамар стала гераіняй двух чэмпіянатаў свету на кароткай вадзе ў Афінах (2000) і Маскве (2002). На гэтых чэмпіянатах Тэрэза заваявала па 4 залатыя медалі на кожным. Усяго ў кар’еры Альсхамар 2 залатыя, 5 срэбных узнагарод і 1 бронзавы сусветных першынстваў на доўгай вадзе і 10 залатых, 3 сярэбраныя, 4 бронзавыя на кароткай вадзе. Да таго ж у Афінах Альсхамар пабіла свой жа сусветны рэкорд у кароткіх басейнах на дыстанцыі 50 метраў вольным стылем, які пратрымаўся пасля гэтага больш за 7 гадоў.
У Афінах на Алімпійскіх гульнях 2004 года Альсхамар вырашыла выступаць толькі на адной індывідуальнай дыстанцыі 50 метраў вольным стылем. На тры прызавых месцы з аднолькавай верагоднасцю прэтэндавала 5 спартсменак. У выніку лёс прызавых месцаў вырашыў фінішны дотык. Альсхамар засталася чацвёртай, саступіўшы другога месца 4 сотых секунды, а трэцяму ўсяго толькі 2 сотых.
Алімпійскія гульні 2008 года ў Пекіне не прынеслі Альсхамар поспеху. На кароннай дыстанцыі 50 м шведка засталася за бортам фіналу, стаўшы толькі 14-й, а ў эстафеце 4 × 100 м вольным стылем шведская зборная на чале з Альсхамар спынілася на 11-м месцы.
У 2010 годзе Альсхамар у чарговы раз стала ўладальніцай Кубка свету і чэмпіёнкай свету ў Дубаі па плаванні на кароткай вадзе.
На чэмпіянатах Еўропы па водных відах спорту Тэрэза за кар’еру заваявала 21 медаль (10 залатых, 7 сярэбраных і 4 бронзавыя). Пры гэтым 8 узнагарод шведка выйграла на дыстанцыі 50 метраў вольным стылем на 8 чэмпіянатах запар (1997—2010) — 4 залатыя, 2 сярэбраныя і 2 бронзавыя. На чэмпіянатах Еўропы па плаванні на кароткай вадзе на рахунку Тэрэзы 15 залатых, 5 сярэбраных і 2 бронзавыя ўзнагароды.
На чэмпіянатах Швецыі пачынаючы з 1991 года Тэрэза выйграла больш за 70 залатых узнагарод.
Завяршыла кар’еру ў лістападзе 2016 года пасля выступлення на спаборніцтвах у Стакгольме.
Стына Нільсан
Тэпа Карын Стына Нільсан (швед. Täpp Karin Stina Nilsson; нар., Малунг, Даларна) — шведская біятланістка і былая лыжніца, алімпійская чэмпіёнка 2018 гадоў у асабістым спрынце, двухразовая чэмпіёнка свету і пяціразовы сярэбраны прызёр чэмпіянатаў свету, трохразовы чэмпіёнка свету сярод юніёраў, шматразовая пераможца этапаў Кубка свету. Уладальніца Кубка свету ў спрынтарскіх гонках у сезоне 2018/19.
Біяграфія
Сваю прафесійную кар’еру Стына пачала 14 лістапада 2009 гады, выйграўшы юніёрскі спрынт у Бруксваларне. У сакавіку 2010 года на юніёрскім чэмпіянаце Швецыі выйграла спрынтарскую гонку на 1 км.
У студзені 2011 года Стына ўпершыню выступіла на міжнародным турніры — моладзевым чэмпіянаце свету ў эстонскім горадзе Отэпя, прыняўшы ўдзел у двух гонках: 5 км вольным стылем (71 месца) і спрынт на 1.2 км класікай (12 месца).
У лютым 2011 года выйграла спрынт класікай на Еўрапейскім юнацкім Алімпійскім фестывалі ў чэшскім Ліберацы, а ў сакавіку — спрынт свабодным стылем на моладзевым чэмпіянаце краіны.
У лютым 2012 года на моладзевым чэмпіянаце свету ў турэцкім Эрзуруме Стына заваявала два медалі — золата ў спрынце вольным стылем і срэбра ў эстафеце 4 x 3.3 км.
У Кубку свету Нільсан дэбютавала ў 2012 годзе ў нарвежскім Драмене, здолеўшы паказаць толькі 23 месца ў спрынтарскай гонцы. У красавіку таго ж года ўпершыню паспрабавала сябе ў гонцы на 30 км на чэмпіянаце Швецыі (12 месца).
У студзені 2013 года першы раз трапіла ў тройку лепшых на этапе Кубка свету, у камандным спрынце, заняўшы другое месца. Тут жа праз тыдзень на моладзевым чэмпіянаце свету Стина выйграла 2 золата: спрынт і эстафета 4 x 3.3 км. У лютым прыняла ўдзел у чэмпіянат свету па лыжных відах спорту ў італьянскім Валь-дзі-Фіеме (5 месца ў спрынце).
Віа дэі Форы Імперыялі
Віа дэі Форы Імперыялі (Via dei Fori Imperiali, першапачаткова Via dell’Impero) — шырокі праспект у цэнтры Рыма ад П’яцца Венецыя да Калізея, пабудаваны ў 1932 годзе па загадзе Беніта Мусаліні. Прамая вуліца шырынёй 30 і даўжынёй 850 м аддзяляе асноўны рымскі форум ад імператарскіх форумаў. Знаходзіцца ў раёне Монці.
Гісторыя
Аж да Сярэднявечча на месцы сучаснага праспекта знаходзіліся руіны антычных збудаванняў, але потым былі збудаваны хрысціянскія цэрквы і кляштары. У канцы XVI стагоддзя па загадзе кардынала Мікеле Банелі, які нарадзіўся ў Александрыі, гэта тэрыторыя была кардынальна перабудавана. Створаны тут квартал атрымаў назву Александрыйскага (Alessandrino).
Сучасная вуліца была пракладзена ў 1924—32 гг. па-над раскопкамі антычных імператарскіх форумаў (Траяна, Аўгуста, Нервы), часткова разваліны форумаў можна бачыць па баках вуліцы. Пры будаўніцтве былі разбураны пастамент статуі-калоса Нерона і руіны антычнага фантана. Працы суправаджаліся поўным разбурэннем квартала, які знаходзіўся тут раней. Па ідэі Мусаліні Віа дэі Форы Імперыялі павінна была сімвалічна злучаць Калізей з Плошчай Венецыі — цэнтрам новай фашысцкай імперыі. Адкрыццё пад назвай вуліцы Імперыі (via dell’Impero) адбылося 9 красавіка 1932 года.
Пасля заканчэння Другой сусветнай вайны вуліца была пераназвана ў Віа дэі Форы Імперыялі. Кожны год 2 чэрвеня тут праводзіцца ваенны парад у гонар Дня Італьянскай Рэспублікі. З 1980-х гадоў не раз уздымалася пытанне аб ліквідацыі вуліцы, з прычыны таго, што яна падзяляе на дзве часткі археалагічную зону і замінае раскопкам. У наш час Віа дэі Форы Імперыялі адкрыта для аўтамабільнага транспарта і толькі па нядзелях ператвараецца ў пешаходную зону.
Маўруд
Легенды і гістарычныя звесткі
Дадзены гатунак вінаграду вядомы са старажытнасці.
Існуе такая легенда. Адной з прычын падзення Аварскага каганата было п'янства. Па гэтай прычыне хан Крум загадаў высекчы вінаграднікі ў Балгарыі. Па легендзе некаторы час пасля гэтага на сталіцу Пліску стаў нападаць велізарны леў, які моцна пужаў людзей. Ніхто не мог яго забіць, і леў ператварыўся ў праблему. Нейкі воін Маўруд тым часам вярнуўся ў Балгарыю, не ведаючы пра "сухі" закон балгарскага хана. Пачуўшы пра льва, які прыгнятаў жыхароў, доўга не раздумваючы адправіўся адзін у пошуках звера, каб забіць яго. Знайшоўшы льва, у кароткай схватцы бясстрашны юнак забіў звера. Погаласка пра подзвіг Маўруда хутка ахапіла насельніцтва. Хутка слых дасягнуў вушэй хана Крума. Ён быў вельмі здзіўлены сілай і храбрасцю Маўруда, які сам-адзін зрабіў тое, што не змаглі мноства іншых балгарскіх воінаў. Крум загадаў паклікаць Маўруда ў палац і стаў пытаць, адкуль у яго такія моц і храбрасць. Бясстрашны Маўруд шчыра адказаў, што да бітвы выпіў кубак віна, які дала яму яго маці і што ў віне крыніца яго моцы. Яна патаемна вырошчвала вінаградныя лозы, парушаючы закон хана Крума. Хан Крум быў здзіўлены адказам храбрага Маўруда. Ён шчодра ўзнагародзіў юнака і загадаў аднавіць вінаграднікі ў Балгарыі. У гонар гэтага бясстрашнага воіна і быў названы гатунак.
Кацярына Анатольеўна Анціпава
Кацярына Анатольеўна Анціпава (нар., г. Мінск) — беларускі географ. Доктар геаграфічных навук (2009), прафесар (2010).
Біяграфія
Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (геаграфічны факультэт, спецыяльнасць «Геаграфія», 1985; аспірантура, спецыяльнасць «Эканамічная і сацыяльная геаграфія», 1993).
Працуе ў Беларускім дзяржаўным універсітэце (геаграфічны факультэт, кафедра эканамічнай геаграфіі замежных краін, прафесар, з 2013 — загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: сацыяльна-эканамічная геаграфія; геаграфія насельніцтва; дэмаграфія.
Хон Гільдон
Хон Гільдон — персанаж карэйскага эпасу, упершыню які з’явіўся ў сярэднявечным карэйскім рамане «Паданне аб Хон Гільдоне», напісаным у эпоху Дынастыі Часон. Аўтар рамана — Хо Гюн, прыкладны час напісання — канец XVI — пачатак XVII стагоддзя. Сучасныя крытыкі праводзяць паралелі паміж Хон Гільдонам і героем англійскага эпасу Робін Гудам, паколькі абодва гэтых персанажа былі абаронцамі беднаты.
Аўтар рамана Хо Гюн (허균) нарадзіўся ў інтэлігентнай канфуцыянскай сям’і. Яго зводны брат Хо Сон быў вядомым паэтам, сястра Хо Нансальхон таксама была паэткай і мастаком.
Імя Хон Гільдон часта ўжываецца ў Карэі як экзэмпліфікант, накшталт Джона Доў у ЗША.
Гісторыя аб Хон Гільдоне
Хон Гільдон быў незаконнанароджаным дзіцем у сям’і арыстакрата. Сям’я не прымала яго. Яго бацька, пачуўшы ад шамана, што яго пазашлюбны сын нясе праклён, паспрабаваў забіць Хон Гільдона, але пацярпеў няўдачу. Хон Гільдон, шакаваны і засмучаны ўчынкам бацькі, збег з хаты і стаў верхаводам шайкі разбойнікаў. Яго банда рабавала багатых людзей і раздавала дабро беднякам, таму яго папулярнасць сярод простага народа расла, а афіцыйныя ўлады абвясцілі яго ў вышук. Нацыянальная гвардыя распачала мноства няўдалых спробаў схапіць Хон Гільдона, пасля чаго яму прапанавалі працу ў якасці ваеннага міністра. Хон Гільдон пагадзіўся. Прыняўшы пост, Хон Гільдон некаторы час атрымліваў асалоду ад жыцця шляхетнага ваяводы, аднак неўзабаве зразумеў, што простыя людзі ўсё яшчэ пакутуюць ад прыгнёту з боку багатыроў. У пошуках праўды ён адправіўся ў Нанкін. Па дарозе Хон Гільдону сустрэлася племя людзей юльда, якія пакутуюць пад прыгнётам расы дэманаў. Хон Гільдон перамог дэманаў і стаў ванам юльда, дзе і правіў шчасліва да самай смерці.
У мастацтве
У 1986 годзе ў Паўночнай Карэі знялі фільм «Хон Гільдон». Фільм дэманстраваўся ў СССР. У 2009 годзе Паўднёвая Карэя зняла фільм «Нашчадкі Хон Гіль Дона». У 2008 годзе ў Паўднёвай Карэі знялі гістарычны серыял «Хон Гіль Дон — легенда пра сумленнага злодзея», а ў 2017 годзе — серыял «Бунтар Хон Гіль Дон».
Міхаіл Фёдаравіч Спірыдонаў
Міхаіл Фёдаравіч Спірыдо́наў (, Бабруйск — ) — беларускі гісторык-медыявіст, картограф. Спецыяліст па гісторыі сялянства Беларусі XV—XVI стагоддзяў і па картаграфіі Вялікага Княства Літоўскага, заснавальнік беларускай картаграфіі. Кандыдат гістарычных навук (1982).
Біяграфія
У 1960 годзе скончыў Маскоўскі дзяржаўны ўніверсітэт. У 1960—1965 гадах працаваў настаўнікам у школах Астравецкага, Полацкага і Пухавіцкага раёнаў.
У 1965—2003 гадах у Інстытуце гісторыі НАН Беларусі: малодшы навуковы супрацоўнік сектара гісторыі Беларусі эпохі феадалізму, старшы навуковы супрацоўнік аддзела гісторыі Беларусі эпохі феадалізму, старшы навуковы супрацоўнік аддзела спецыяльных гістарычных навук.
У 1981 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю па тэме «Запрыгоньванне сялянства Беларусі (XV—XVI ст.)».
Навуковая дзейнасць
Кірункі навуковай дзейнасці: сацыяльна-эканамічнае развіццё і гістарычная геаграфія Беларусі XV—XVI стст. Аўтар кніг «Закрепощение крестьянства Беларуси (XV—XVI вв.)» (Мінск, 1993), «Заславль в XVI в.» (Мінск, 1998). Апублікаваў шмат карт з агульнай тэматыкай, звязанай з адлюстраваннем беларускіх зямель у другой палове XVI ст. Найбольш вядомая картаграфічная праца: «Беларусь у другой палове XVI ст. 1 : 1 500 000» (Нацыянальны атлас Беларусі. Мінск, 2002). Курыраваў падрыхтоўкай раздзела «Гісторыя» ў «Нацыянальным атласе Беларусі» (Мінск, 2002). Адзін з аўтараў выданняў «Гісторыя сялянства СССР са старажытнейшых часоў да Вялікай Кастрычніцкай рэвалюцыі», «Нарысы гісторыі Беларусі», «Гісторыя сялянства Беларусі».
Артурас Дубоніс
Артурас Дубоніс (Artūras Dubonis; нар. 23 ліпеня 1962) — літоўскі гісторык і метрыкант; доктар гуманітарных навук.
Працуе ў Інстытуце гісторыі Літвы. Кірункі навуковай дзейнасці — гісторыя Літвы і літоўскага грамадства 13 — 1-й пал. 16 ст., даследаванне і выданне крыніцаў гэтага перыяду. Апублікаваў Кнігі Метрыкі ВКЛ № 11, 15 (Vilnius, 1997, 2002). Аўтар манаграфіі «Lietuvos didžiojo kunigaikščio leičiai: iš Lietuvos ankstyvujų valstybinių struktūrų praeities» («„Лейці“ вялікага князя літоўскага: з гісторыі ранніх дзяржаўных структур літоўскага грамадства»; Вільнюс, 1998).
BMW F20
BMW F20 — другое пакаленне пяцідзвернага кампактнага хэтчбэка BMW 1 серыі. Як і ў папярэдніка, у яго задні прывад, падоўжнае размяшчэнне рухавіка і размеркаванне масы па восях 50:50.
Дызайн
BMW сцвярджае, што для аўтамабіля будуць выкарыстоўвацца палепшаныя матэрыялы салона па параўнанні з папярэднікам. Усе мадэлі на шасі F20 будуць аснашчацца сістэмай «старт-стоп» і кандыцыянерам у стандартнай камплектацыі. Вышэйшая камплектацыя будзе ўключаць у сябе 8,8-цалёвы (220 мм) плоскі манітор і Bluetooth з гучнай сувяззю і USB. Drive BMW Performance уваходзіць у стандартную камплектацыю ўсіх мадэляў. Кіраванне Performance Drive дазваляе вадзіцелю выбраць адзін з чатырох рэжымаў. Да іх адносяцца Comfort, Sport, Sport + і ECO PRO. ECO PRO створана з мэтай эканоміі паліва — заахвочвае павольны разгон, а таксама абмяжоўвае выкарыстанне аксесуараў, такіх як кандыцыянер, падагрэў люстэркаў і сядзенняў. Павелічэнне эканоміі паліва адлюстроўваецца на маніторы, паказваючы, як далёка зможа яшчэ аўтамабіль праехаць. BMW прапануе дадатковы набор опцый і розныя варыянты вонкавага афармлення ў камплектацыях Sport Line і Urban Line.
Бяспека
Аўтамабіль прайшоў тэст Euro NCAP у 2012 годзе:
(2991) Більба
2991 Більба (2991 Bilbo) — астэроід галоўнага поясу, адкрыты 21 красавіка 1982 года. Названы ў гонар галоўнага героя «Хобіта», класічнай аповесці Дж. Р. Р. Толкіна, прысвечанай Міжзем’ю.
Ханна Эберг
Ханна Лінеа Эберг (швед. Hanna Linnea Öberg; нар., Кіруна, Нарботэн) — шведская біятланістка, алімпійская чэмпіёнка 2018 гадоў у індывідуальнай гонцы і сярэбраны прызёр Гульняў у эстафеце, чэмпіёнка свету 2019 года ў індывідуальнай гонцы, прызёр этапаў Кубка свету па біятлоне. Двухразовая чэмпіёнка свету сярод юніёраў (2016). Чэмпіёнка Еўропы 2019 года ў індывідуальнай гонцы і бронзавы прызёр спрынту.
Удзельнічала ў Кубку IBU з сезона 2015/2016. У дэбютнай спрынтарскай гонцы, 28 лістапада 2015 года ў ІдрЫ, заняла 40-е месца і набрала свае першыя ачкі. Лепшым вынікам у першым сезоне стала 11-е месца ў спрынце на этапе ў Мартэла. На чэмпіянаце Еўропы 2016 у Цюмені, які таксама праходзіў у рамках Кубка IBU, спартсменка стала 40-й у спрынце, 22-й у гонцы пераследу, 13-й у мас-старце і чацвёртай у адзіночнай змяшанай эстафеце.
У 2016 годзе стала сярэбраным прызёрам чэмпіянату Швецыі ў гонцы пераследу, а ў спрынце была чацвёртай.
З сезона 2016/2017 прымае ўдзел у Кубку свету. 27 лістапада 2016 года ўзяла ўдзел у змяшанай эстафеце, дзе стала шостай. 29 лістапада ў індывідуальнай гонцы, якая стала яе першай асабістай гонкай на КМ, заняла восьмае месца.
На зімовых Алімпійскіх гульнях у Карэі, у індывідуальнай гонцы на 15 км, здолела паказаць лепшую стральбу без промахаў і лепшы час, якое прынесла ёй тытул алімпійскай чэмпіёнкі, а праз тыдзень заваявала сярэбраны медаль у эстафетнай гонцы.
На Чэмпіянаце Еўропы 2019 ў Раўбічах упершыню стала чэмпіёнкай Еўропы, выйграўшы індывідуальную гонку на 15 км.
Праз некаторы час стала трэцяй у спрынце на 7,5 км, прайграўшы сваёй суайчынніцы Моне Брурсан.
Ян Непамуцэн Цеханавецкі
Ян Непамуцэн Мартынавіч Цеханавецкі (Jan Nepomucen Ciechanowiecki; ? — ) — дзяржаўны службовец.
Метанефрас
Метанефрос (ад metá — «паміж, пасля» і — «нырка») — парны орган выдзялення ў вышэйшых пазваночных (у тым ліку ў чалавека).
Ян Непамуцэн Цеханавецкі
Біяграфія
Паходзіў з магнацкага роду Цеханавецкіх герба «Дуброва». Нарадзіўся ў сям’і Мартына Цеханавецкага.
Метанефрас
У працэсе зародкавага развіцця метанефрос змяняе мезанефрас. Мачавыя канальцы метанефраса фармуюцца з несегментаванага задняга ўчастка — нефратома. Пачынаюцца канальцы мальпігіевымі цельцаміі, вонкавыя ж іх канцы адкрываюцца ў выраст вольфава канала — мачаточнік. У сталага арганізма метанефрас застаецца ў выглядзе ныркі.
Ян Непамуцэн Цеханавецкі
Біяграфія
Падчашы мсціслаўскі з 2 чэрвеня 1772 пасля Мікалая Ільініча, які перайшоў на пасаду стольніка, староста трыпуцінскі.
Валодаў маёнткам Ціраспаль у Віцебскім павеце. У Клімавіцкім павеце Магілёўскай губерні яму належала 2752 валокі зямлі. Дзяцей не меў, яшчэ пры жыцці большасць сваіх уладанняў ён перадаў у карыстанне малодшаму брату Ігнацію і яго спадчыннікам.
Склаў тэстамент у 1800 годзе.
Сям’я
З 1780 года ў шлюбе з Кацярынай з Нагурскіх (пам. не раней за 1804), дачкой падкаморыя жамойцкага.
Лідзія Васільеўна Арлова
Лідзія Васільеўна Арлова (нар., в. Верхні Ламоў, Ніжнеламоўскі раён, Пензенская вобласць, РСФСР) — беларускі псіхолаг, спецыяліст у галіне педагагічнай псіхалогіі. Кандыдат псіхалагічных навук (2001), дацэнт (2003), прафесар.
Біяграфія
Скончыла Ульянаўскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя І. М. Ульянава (спецыяльнасць «Педагогіка і псіхалогія», 1975), Санкт-Пецярбургскі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Псіхолага-сацыяльная работа», 1996).
Працаввала ў Гімназія № 3 г. Мінска (1992—2002), Беларускім дзяржаўным педагагічным універсітэце імя М. Танка (2002), Мінскім гарадскім інстытуце развіцця адукацыі (з 2001, кафедра псіхалогіі і прадметных методык, прафесар, у 2001—2013 — загадчык кафедры педагагічнай псіхалогіі).
Навуковыя інтарэсы: псіхалогія асобы педагога; дадатковая адукацыя дарослых; методыка выкладання псіхалогіі; павышэнне кваліфікацыі і перападрыхтоўка кадраў.
Пазапрафесійная дзейнасць: спартыўная гімнастыка.
Узнагароды
Ганаровая грамата Мінскага гарадскога Савета дэпутатаў (2015), нагрудны знак «Выдатнік адукацыі» (2015) і інш.
Паўстанне гомельскага перасыльнага пункта
Паўстанне гомельскага перасыльнага пункта — самае буйное на Беларусі і на Заходнім фронце выступленне салдат у Першую сусветную вайну. Адбылося каля Гомеля пад уплывам рэвалюцыйнай прапаганды членаў Палескага камітэта РСДРП(б) і салдат-бальшавікоў. Росту незадаволенасці садзейнічалі ваенныя паражэнні, разруха ў тыле, здзекі над салдатамі.
Перадумовы
казак М. Слепаў, які не выканаў загад карнета, быў арыштаваны і пасаджаны на гаўптвахту. Па дарозе ў каравульнае памяшканне натоўп казакоў спрабаваў яго вызваліць, і толькі прыбыццё каравульнай роты перашкодзіла ім. Хваляванне адбылося таксама.
радавы 8-га абознага батальёна Клейман заклікаў салдат не пакарацца унтэр-афіцэрам. Калі унтэр-афіцэры сталі збіваць салдат, якія пайшлі за Клейманам, ён схапіў рыдлёўку і кінуўся на унтэр-афіцэраў. Арыштаваны Клейман у канцылярыі размеркавальнага пункта збіў прапаршчыка.
Ход паўстання
на пункце ўспыхнула агульнае паўстанне. Загадчык пункта арыштаваў казака М. Ф. Башкіна. Каля 4000 салдат і матросаў патрабавалі вызвалення арыштаванага і закідалі загадчыка пункта каменнем. Потым яны кінуліся на гаўптвахту, абяззброілі варту, вызвалілі 800 арыштаваных і знішчылі ўсе абвінаваўчыя дакументы. Каб задушыць паўстанне, камандаванне выклікала некалькі каравульных рот. Паўстаўшыя сустрэлі іх ружэйным агнём. Некалькі залпаў салдаты зрабілі па загадчыку пункта і каменданту Гомеля. Аднак зброі ў паўстаўшых было мала і іх выступленне задушылі.
хваляванні салдат пачаліся ў горадзе. Каля 200 чалавек ніжніх чыноў разагналі атрад паліцэйскіх. Разам с перасыльнымі яны абяззброілі варту і вызвалілі арыштаваных. Да іх далучылася яшчэ 1000 чалавек. Салдаты захапілі 50 вінтовак каравульнай каманды і сустрэлі прысланых на іх уціхамірванне чэчэнцаў ружэйным агнём і каменнем. Паўстанне зноў задушылі сілай. 16 найбольш актыўных удзельнікаў былі асуджаны, 9 з якіх — да пакарання смерцю, астатнія — да розных тэрмінаў катаржных работ і ў арыштанцкія роты.
Зеляневічы
Зеляне́вічы (, Зелене́вичи) — аграгарадок у Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Зеляневіцкага сельсавета.
Паштовая станцыя (Слуцк)
Паштовая станцыя — будынак у горадзе Слуцку Мінскай вобласці. Занесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэспубліканскага значэння.
Гісторыя
Комплекс паштовай станцыі быў узведзены з цэглы і дрэва паводле «ўзорнага праекта» ў 1846 годзе. Пабудавалі яго на правым боку шашы на выездзе з горада ў бок Брэста (цяпер знаходзіцца па адрасе: вуліца Леніна, дамы № 153, 155, 157, 159) у другой палове 1840-х гадоў.
Па рангу Слуцкая станцыя адносілася да трэцяга класа, які патрабаваў, каб пры ёй на стайні мелася 18-19 коней. Лічба гэта магла карэкціравацца. Напрыклад, звесткі за 1865 год прыводзяць, што на Слуцкай станцыі мелася 25 коней, а службу пры ёй неслі 9 фурманаў.
На працягу другой паловы XIX стагоддзя значэнне паштовых станцый паволі змяншалася ў сувязі з пашырэннем сеткі чыгуначных дарог і развіццём тэлеграфнай сувязі.
У пазнейшыя часы ў будынках Слуцкай паштовай станцыі размяшчаліся розныя дарожныя службы. Цяпер частка будынкаў занята пад жыллё, іншыя перыядычна здаюцца ў арэнду розным установам.
Некалі насупраць станцыі, бліжэй да дарогі, стаяў слуп, на якім мелася шыльда з вызначэннем адлегласці да канчатковых пунктаў: у адзін бок — да Масквы (738 вёрст), у другі — да Варшавы (457 вёрст). У 2005 годзе, падчас расчысткі фасадаў будынкаў перад падрыхтоўкай горада да свята «Дажынкі-2005», па баках галоўнага корпуса былі выяўлены надпісы: «до Омухович 14 ½» і «до Сенницы 16 ½», якія паказвалі адлегласць у вёрстах да бліжэйшых станцый у абодвы бакі.
Архітэктура
Слуцкая паштовая станцыя з’яўляецца помнікам архітэктуры позняга класіцызму, знаходзіцца пад аховай дзяржавы.
Фронтам комплекс станцыі павернуты да дарогі. Яго архітэктурная кампазіцыя сіметрычная. Галоўны корпус, што знаходзіцца пасярэдзіне, уключае памяшканні для наглядчыка, афармлення дакументаў, месца для падарожнікаў. Па яго баках сіметрычна пастаўлены два аднолькавыя флігелі: адзін для фурманаў, другі выкарыстоўваўся як кладоўка для захавання неабходных у гаспадарцы прылад. Будынкі злучаны між сабой мураванымі сценкамі з уязднымі брамамі. За імі — прамавугольны двор, які некалі быў брукаваным і меў пасярэдзіне калодзеж. З тылу комплекс замыкае «П»-падобны гаспадарчы будынак, у якім у свой час знаходзіліся стайні, паветка для фурманак, захоўвалася сена. Усе пабудовы аднапавярховыя, пакрытыя вальмавымі дахамі, іх фасады апрацаваны пілястрамі. Уваход у галоўны корпус з боку вуліцы вёў у калідор, з якога можна трапіць у бакавыя памяшканні, а таксама на двор. Уваход вылучаўся атыкавым фігурным франтонам. Галоўны корпус першапачаткова меў пакрыццё бляхай, а флігелі і стайня — гонтай. Цалкам цагляным быў галоўны цэнтральны корпус. Бакавыя флігелі мелі цаглянымі толькі павернутыя да вуліцы фасадныя сцены. Іншыя сцены, як і сцены гаспадарчага будынка, былі складзены з бярвенняў у тэхніцы «ў шулы» з выкарыстаннем цагляных слупоў.
Каменны горад Кукліца
Каменны горад Кукліца ці Даліна лялек — унікальны прыродны ландшафт, які ўключае больш за 120 каменных слупоў натуральнага паходжання ў вёсцы Кукліца абшчыны Кратава на поўначы Паўночнай Македоніі. Уваходзіць у склад буйнейшых славутасцяў рэгіёна, папулярны турыстычны аб’ект.
Каменны горад знаходзіцца ў васьмі кіламетрах на паўночны захад ад горада Кратава, у даліне на правым беразе ракі Крыва. Вобласць з каменнымі фігурамі знаходзіцца на вышыні 415—420 метраў над узроўнем мора, распасціраецца на плошчы каля 0,3 км². Фігуры, якія нечым нагадваюць людзей ці лялек (адсюль паходзіць назва «Даліна лялек»), маюць розную велічыню, адрозніваюцца па вышыні і форме. Найбольш вядомымі з’яўляюцца дзве буйныя фігуры, якія стаяць побач, празваныя ў народзе «Маладымі».
Існуе некалькі легенд, якія тлумачаць з’яўленне ў гэтых мясцінах каменных слупоў. Найбольш вядомая з іх — легенда аб мужчыне, які не мог абраць, на якой з дзвюх жанчын яму ажаніцца, і ў выніку вырашыў жаніцца адразу на абедзвюх, прызначыўшы абодва шлюба на адзін дзень — у выніку адна з нявест пайшла паглядзець на іншае вяселле і застала свайго будучага мужа з іншай нарачонай — раз’юшаная жанчына пракляла іх, і ўсе ўдзельнікі вяселля звярнуліся ў каменне. У адпаведнасці з іншай легендай, некалі гэтыя мясціны былі цалкам пустэльнымі, падчас вайны тут праходзіла войска, і з-за вельмі нізкай тэмпературы паветра ўсе салдаты гэтага войска скамянелі. Згодна са словамі мясцовых жыхароў, новыя фігуры з’яўляюцца ў даліне кожныя 5-6 гадоў.
Праведзеныя навуковыя даследаванні тлумачаць узнікненне каменных слупоў натуральнымі каразійнымі працэсамі, якія адбываліся ў эпоху галацэна ў апошнія 100 тысяч гадоў. Асноўным фактарам іх узнікнення стала розніца ў эрадзіраванні існаваўшых тут вулканічных горных парод. Гэта стала магчымым дзякуючы таму, што каля 30 млн гадоў таму мяккі вулканічны туф пакрыўся зверху моцнымі андэзітамі і ігнімбрытамі. Усяго на Балканах ёсць чатыры месцы з падобнымі прыроднымі анамаліямі, у тым ліку тры з іх знаходзяцца на тэрыторыі Македоніі і адзін з іх у Сербіі — так званы Горад Д'ябла.
Помнік Сафіі Слуцкай
Помнік Сафіі Слуцкай — помнік у горадзе Слуцку Мінскай вобласці.
Агульная інфармацыя
Помнік Сафіі Слуцкай узвялі ў канцы ХХ стагоддзя. Аўтары помніка — cкульптар Міхаіл Міхайлавіч Інькоў і архітэктар Мікалай Іосіфавіч Лук’янчык.
Помнік уяўляе сабой выяву святой Соф’і Слуцкай, адлітую з бронзы, якая стаіць на фоне аркі. Арка складаецца з трох «пялёсткаў», якія сімвалізуюць хрысціянскую царкву. Жэст левай рукі княгіні — заклік спыніцца і задумацца.
Соф’я Слуцкая — апошняя прадстаўніца княскага роду Алелькавічаў, якая ў 1984 годзе была кананізавана Беларускай праваслаўнай царквой.
Усевалад Мікалаевіч Сцебурака
Усевалад Мікалаевіч Сцебурака (нар., Жлобін) — беларускі паэт, шоумен. Лаўрэат прэміі «Залаты апостраф» (2004) за лепшы дэбют.
Біяграфія і адукацыя
Нарадзіўся ў сям’і дактароў Мікалая і Інэсы Сцебуракаў. Малодшы брат — Анатоль Сцебурака — беларускі гісторык, дацэнт БДУ.
У 1980-я гады сям’я Сцебуракаў жыла ў Амговічах Слуцкага раёна Мінскай вобласці і ў Жлобіне Гомельскай вобласці. У 1990 годзе сям’я пераехала ў Вілейку, дзе Усевалад атрымаў сярэднюю адукацыю ў гарадской гімназіі. Скончыў гістарычны факультэт БДПУ імя М. Танка ў 2003 годзе, аспірантуру па спецыяльнасці «Гісторыя Беларусі» БДТУ ў 2006 годзе. З 1998 года жыве ў Мінску. Жонка — Вера Сцебурака.
Сільвіа Берлусконі
Сільвіа Берлусконі (Silvio Berlusconi;, , Італія — , Мілан, Італія) — італьянскі дзяржаўны і палітычны дзеяч, старшыня Савета міністраў Італіі (Presidente del Consiglio dei Ministri; 1994—1995, 2001—2006, 2008—2011), прадпрымальнік, страхавы магнат, уласнік банкаў і сродкаў масавай інфармацыі, уладальнік футбольнай каманды «Мілан». Адзін з самых багатых людзей краіны, медыямагнат і ўладальнік кантрольнага пакета акцый кампаніі «FinInvest». Па часе знаходжання ва ўладзе яго абыходзяць толькі Беніта Мусаліні і Джавані Джаліці.
Усевалад Мікалаевіч Сцебурака
Праца
Уваходзіў у Раду ГА СБП і Вялікую Раду Згуртавання беларусаў свету «Бацькаўшчына».
Сільвіа Берлусконі
Біяграфія
14—15 красавіка 2008 года Сільвіа Берлусконі атрымаў перамогу на датэрміновых выбарах у парламент Італіі.
Усевалад Мікалаевіч Сцебурака
Творчасць
Пачаў друкавацца ў 1999 годзе на старонках «Нашай Нівы». Паэзія і проза з’яўлялася ў газетах і альманахах: «Рэгіянальнай газеце», «Родзічах», «ЛіМ», «Літаратурная Беларусь», часопісах «Куфэрак Віленшчыны», «Дзеяслоў», ARCHE, у перакладзе на польскую мову ў часопісе «Pobocza», проза перакладалася на ўкраінскую мову.
Лаўрэат прэміі «Залаты апостраф» часопіса «Дзеяслоў» у намінацыі «Лепшы дэбют» (2004). Прызёр Астравецкага паэтычнага слэму (2012). Удзельнік шматлікіх літаратурных фестываляў: «Бязмежжа» (Польшча), паэтычнага фестывалю памяці імя Міхася Стральцова, памяці Анатоля Сыса, памяці Ніны Мацяш «Бабіна лета» (Беларусь) і інш. Браў удзел у папулярных паэтычных праектах: «Начная чытанка», «Галасы паэтаў», «Чорна-белыя вершы».
Першая кніга вершаў і малой прозы «Крушня» выйшла ў бібліятэчцы часопіса «Дзеяслоў», другая — «Бег па самаадчуванні» ў выдавецкай серыі «Кнігарня пісьменніка». Трэцяя кніга вершаў «Сны дарог» (Мінск, 2017 г.).
У 2022 г. выйшла кніга сямейнай гісторыі «Сцебуракаў лёс» (у суаўтарстве з Анатолем Сцебуракам).
Шэраг вершаў паэта сталі песнямі беларускіх музыкаў — мінскага гурта «S°unduk» (Сундук), магілёўскага гурта «Zatoczka».
Песні на словы У. Сцебуракі ёсць у рэпертуары барда Змітра Бартосіка: «Лістапад», «Рэха 1863-га года», «Дзяды».
Асабістая унія
Асабі́стая у́нія — палітычнае аб’яднанне двух ці больш самастойных дзяржаў у саюз з адным главой, які становіцца, такім чынам, главой кожнай дзяржавы-члена саюза.
Паўнамоцтвы
Краіны, якія ўваходзяць у асабістую унію, фармальна з’яўляюцца цалкам незалежнымі адна ад адной; тэарэтычна адна дзяржава уніі можа нават абвясціць вайну іншай, калі адпаведнымі паўнамоцтвамі валодае непадкантрольны манарху орган (да прыкладу, парламент).
Персанальныя уніі могуць узнікаць па розных прычынах, ад амаль выпадковых, калі, напрыклад, прынцэса, быўшы ў шлюбе за каралём адной дзяржавы, становіцца кіруючай каралевай іншай дзяржавы, і іх агульнае дзіця атрымлівае ў спадчыну трон абедзвюх дзяржаў, да фактычнага далучэння дзяржаў, калі ў некаторых выпадках персанальныя уніі ствараліся з мэтай прадухілення мецяжоў. Такія саюзы могуць быць законна абгрунтаваны шляхам відавочнага зацвярджэння аб’яднання дзвюх дзяржаў у канстытуцыях, або могуць не мець законных падстаў, і тады яны могуць лёгка распадацца па прычыне розных правіл атрымання ў спадчыну пазіцыі главы дзяржавы.