cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Самуіл Готліб Гмелін
Самуіл (Самуэль) Георг Готліб Гмелін, Гмелін-малодшы (ням. Samuel Gottlieb Gmelin,, Цюбінген, Германія -, вёска Ахметкент, Дагестан) — нямецкі падарожнік і натураліст. Акадэмік Імператарскай Акадэміі навук. Пляменнік Гмеліна-старэйшага.
Месніцтва
Месніцтва, у сярэднявечнай Русі парадак размеркавання службовых пасад з улікам паходжання і службовага становішча продкаў асобы. Месніцтва было скасавана прысудам Земскага Сабора 1682 года.
Фарміраванне дзяржаўнага апарата з канца XV стагоддзі здзяйснялася па прынцыпе месніцтва.
Сістэма месніцтва была заснаваная на крытэрах знатнасці паходжання (чым вышэй стаялі продкі прэтэндэнта, тым больш высокі пост у дзяржаўнай іерархіі ён мог заняць). Гэтая практыка ператварала баярства ў замкнёную карпарацыю, падмяняла агульнасацыяльныя інтарэсы саслоўнымі.
Апроч знатнасці асобы (прыналежнасці яго да пэўнага роду) улічвалася і становішча прэтэндэнта унутры свайго роду. Старэйшыя ў раду мелі перавагу. Мелі значэнне і заслугі продкаў — сын баярына, які праявіў сябе на службе меў прыярытэт перад сваім жа стрыечным братам, чый бацька ніякім чынам сябе не ўславіў.
Трасцянка (прыток Громаці)
Трасцянка — рака ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Громаць (басейн Лужаснянкі).
Даўжыня ракі 4 км. Выцякае з возера Тросна. Упадае ў Громаць.
Месніцтва
Месніцкі парадак абцяжарваў падбор служылых людзей, таму з сярэдзіны XVI стагоддзя некаторыя прызначэнні на пасады вырабляліся прамымі ўказамі Івана IV. Разам з тым месніцтва спрыяла кансалідацыі арыстакратыі і ператварэнню яе ў эліту грамадства.
Нават запрошаныя да царскага стала, баяры сядзелі ў адпаведнасці са сваімі тытуламі. Паміж арыстакратамі часта ўзнікалі «месніцкія спрэчкі» — хто больш знатны, хто мае права на пасаду. Гэтыя спрэчкі вырашаў, як правіла, сам цар з удзелам службоўцаў Разраднага прыказа.
У 1682 году сістэма месніцтва была скасаваная прысудам Земскага Сабора, як уяўляючая сабою перажытак мінулага.
Карл Каспар
Карл Каспар ( — ) — нямецкі мастак, які жыў і працаваў пераважна ў Мюнхене.
Карл Каспар вучыўся ў Дзяржаўнай акадэміі прыгожых мастацтваў Штутгарта і Акадэміі выяўленчых мастацтваў у Мюнхене. У 1904 годзе Каспар стаў членам Stuttgarter Künstlerbund (Штутгартская асацыяцыя мастакоў), а ў 1906 годзе ўступіў у Deutscher Künstlerbund (Таварыства нямецкіх мастакоў). У 1907 годзе ажаніўся з калегай-маляркай і сяброўкай дзяцінства і суседкай Марыяй Фільзер. У 1913 годзе ён быў членам-заснавальнікам аб’яднання мастакоў Münchener Neue Secession, да якога таксама належалі такія мастакі, як Аляксей фон Яўленскі, Адольф Эрбслё, Уладзімір фон Бехтэеф, Паўль Клее і Аляксандр Канальт. У 1919 годзе стаў старшынёй таварыства. Найвышэйшым пунктам творчасці Каспара стаў Страсны алтар 1916/1917 г., які размяшчаўся ў крыпце Фраўэнкірхэ.
У 1922—1937 гадах Каспар быў прафесарам Акадэміі выяўленчага мастацтва ў Мюнхене. Яго творы былі выстаўлены на выставе дэгенератыўнага мастацтва, арганізаванай нацыстамі ў Мюнхене ў 1937 годзе. Пасля гэтага яго карціны і малюнкі, натхнёныя хрысціянствам, пад уплывам імпрэсіянізму і экспрэсіянізму, былі вывезены з нямецкіх музеяў і грамадскіх калекцый і/або знішчаны, і ён быў вымушаны сысці з настаўніцкай пасады. У тым жа годзе (некаторыя крыніцы кажуць, што гэта быў 1944 год, пасля таго як яго дом у Мюнхене быў знішчаны ў выніку бамбёжкі) з-за варожасці нацыстаў ён пасяліўся з сям’ёй у Браненбургу, дзе і пахаваны.
Ужо ў 1946 годзе Каспар зноў быў прызначаны прафесарам Акадэміі выяўленчага мастацтва ў Мюнхене. У 1948 годзе быў адным з членаў-заснавальнікаў Баварскай акадэміі прыгожых мастацтваў.
Аляксандр Сцяпанавіч Чыкілеў
Аляксандр Сцяпанавіч Чыкілеў (нар., Жлобін Гомельскай вобласці) — Заслужаны будаўнік Рэспублікі Беларусь (2009), член Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання.
Біяграфія
Скончыў Беларускі інстытут інжынераў чыгуначнага транспарту, інжынер шляхоў зносін — будаўнік. Служыў у радах Узброеных Сіл. Працоўную дзейнасць пачаў майстрам перасоўна-механізаванай калоны № 40 трэста «Гомельсельгасбуд». Працаваў інжынерам праектна-каштарыснага бюро будаўнічага трэста № 10 горада Гомеля, намеснікам начальніка перасоўнай механізаванай калоны № 111 аб’яднання «Гомельпрамбуд», начальнікам упраўлення вытворча-тэхналагічнай камплектацыі будаўніча-мантажнага трэста № 27 горада Гомеля. Быў галоўным інжынерам будаўніча-мантажнага трэста № 40 горада Жлобіна. Займаў пасаду генеральнага дырэктара адкрытага акцыянернага таварыства «Гомельпрамбуд».
Узнагароды
Узнагароджаны медалём «За працоўныя заслугі», юбілейным медалём «60 гадоў Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, знакам «Ганаровы будаўнік».
Чон Ду Хван
Чон Ду Хван (전두환;, прав. Кёнсан-Намдо, Японская Карэя — ) — дзяржаўны і ваенны дзеяч Рэспублікі Карэя. Генерал (1978).
Біяграфія
Нарадзіўся 18 студзеня 1931 года.
Скончыў Карэйскую ваенную акадэмію (1955), служыў у арміі. Камандаваў паўднёвакарэйскімі войскамі ў Паўднёвым В’етнаме ў 1960-я гады. Кіраваў расследаваннем забойства прэзідэнта Пак Чжон Хі (26.10.1979), што выкарыстаў для расправы з палітычнымі канкурэнтамі. У маі 1980 года ўзначаліў дзяржаўны пераварот, жорстка падавіў народнае паўстанне ў г. Кванджу. У жніўні 1980 года прымусіў парламент выбраць сябе прэзідэнтам Рэспублікі Карэя (1980—88). Працягваў эканамічную палітыку Пак Чжон Хі, якая спрыяла хуткаму росту эканомікі, паступова змякчаў паліцэйскі рэжым. 3 1988 года ў адстаўцы. У 1995 годзе арыштаваны і прыгавораны да смяротнага пакарання (заменена пажыццёвым зняволеннем) за масавыя забойствы ў г. Кванджу ў 1980 і карупцыю ў час яго прэзідэнцтва. Памілаваны ў 1998 годзе.
Памёр 23 лістапада 2021 года.
(192) Наўсікая
(192) Наўсіка́я (Ναυσικάα) — даволі буйны астэроід галоўнага пояса, прыналежны да светлага спектральнага класа S. Ён быў адкрыты 17 лютага 1879 года аўстрыйскім астраномам Іаганам Палізай у абсерваторыі горада Пула і названы ў гонар Наўсікаі, дочкі Алкіноя (цара феакаў) і Арэты, гераіні паэмы Гамера «Адысея», згодна старажытнагрэчаскай міфалогіі.
Пак Чон Хі
Пак Чон Xі (박정희, 朴正熙, ;, в. Сангмары, прав. Паўночны Кёнсан, Карэя, Японія — , , Паўднёвая Карэя) — ваенны і дзяржаўны дзеяч Рэспублікі Карэя. Генерал-маёр (1961).
Біяграфія
Скончыў настаўніцкае вучылішча ў г. Тэгу і ваенную школу ў Токіа (1944). У час ІІ сусветнай вайны афіцэр японскай Квантунскай арміі. 3 1946 у паўднёвакарэйскіх узброеных сілах. Удзельнік карэйскай вайны 1950—53. Узначаліў ваенны пераварот 16.5.1961. У 1961—63 старшыня Вярхоўнай рады нацыянальнай рэканстрўкцыі. У кастрычніку 1963 выбраны прэзідэнтам Рэспублікі Карэя. Ініцыіраваў эканамічныя рэформы, якія спрыялі хуткаму эканамічнаму росту краіны, ператварэнню яе ў індустрыяльную дзяржаву. У 1971 увёў у краіне надзвычайнае становішча, дамогся прыняцця новай канстытуцыі, якая скасавала прамыя прэзідэнцкія выбары. Забіты адным з паплечнікаў.
Ульяна Васілеўна Шчурко
Ульяна Васілеўна Шчурко (нар. года ў Львове) — украінскі навуковец, эканаміст, доктар эканамічных навук.
Біяграфічныя звесткі
Скончыла Львоўскі дзяржаўны педагагічны каледж (аддзяленне англійскай мовы) ў 1997 годзе. У 2002 годзе скончыла факультэт міжнародных эканамічных адносін Львоўскай камерцыйнай акадэміі. У 2003 годзе таксама скончыла магістратуру Львоўскай камерцыйнай акадэміі. Навучалася ва Украінскім каталіцкім універсітэце. У 2008 годзе скончыла аспірантуру Нацыянальнага інстытута стратэгічных даследаванняў пры Прэзідэнце Украіны.
Працавала ў Львоўскім філіяле Нацыянальнага інстытута стратэгічных даследаванняў, Львоўскім гарадскім савеце і іншых установах, у тым ліку перакладчыцай з англійскай мовы. У 2009 годзе пачала працаваць у Львоўскім інстытуце менеджменту, з 2010 года — у Львоўскай камерцыйнай акадэміі, з 2013 года працуе на кафедры менеджменту мастацтваў Львоўскай нацыянальнай акадэміі мастацтваў.
Навуковая дзейнасць
У 2021 годзе ў Нацыянальным інстытуце стратэгічных даследаванняў пры Прэзідэнце Украіны пад навуковым кіраўніцтвам прафесара Марыі Фляйчук абараніла дысертацыю на саісканне навуковай ступені доктара эканамічных навук па спецыяльнасці «Эканамічная бяспека» на тэму «Стратэгіі канкурэнтнай бяспекі для рэальнага сектар эканомікі». 29 чэрвеня 2021 года Міністэрства адукацыі і навукі Украіны зацвердзіла рашэнне спецыялізаванага вучонага савета аб прысуджэнні ёй навуковай ступені доктара эканамічных навук.
Аўтар больш за 70 навуковых і навукова-метадычных публікацый, артыкулаў і манаграфій. Лаўрэат міжнародных конкурсаў навукоўцаў Інстытута адкрытага грамадства (Злучаныя Штаты Амерыкі, Венгрыя). Удзельнік шматлікіх даследчых праектаў, праграм і стажыровак.
Грамадская дзейнасць
З'яўляецца заснавальнікам і кіраўніком грамадскай арганізацыі «Цэнтр грамадскіх інавацый». У мінулым — сябра Згуртавання ўкраінскіх каталіцкіх студэнтаў «Абнаўленне» (1997-2004 гады). Узначальвала там вучэбную камісію, камісію па падрыхтоўцы новых удзельнікаў руху, арганізоўвала навучальныя курсы, лагеры і лекцыі. Удзельнічала ў праграмах Савета Еўропы, Еўрапейскага парламента, Міжнароднага каталіцкага моладзевага руху JE-MIEC, Міжнароднага камітэта міран, EKV, Pax Romana, Deutscher Kirchentag і інш. Удзельнічала ў праграме паглыбленага навучання Інстытута адкрытага грамадства HESP «Багацце, беднасць і задаволенасць жыццём у пераходных грамадствах» (2011-2013 гады) і інш. З 2018 года з'яўляецца каардынатарам міжнароднага праекта Брытанскага савета «Creative Spark» па развіцці прадпрымальніцкіх навыкаў студэнтаў.
Галік’ё
Галік'ё (Gallicchio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Базіліката, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Патэнца.
Насельніцтва складае 952 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 44 чал./км². Займае плошчу 23 км². Паштовы індэкс — 85010. Тэлефонны код — 0971.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Бруна Касінары
Бруна Касінары ( — ) — італьянскі жывапісец і скульптар.
Біяграфія
Касінары нарадзіўся ў П’ячэнца. Вучыўся ў мясцовай мастацкай школе, але ў рэшце рэшт вырашыў пераехаць у Мілан, дзе вучыўся жывапісу ў Акадэміі Брэра ў Альда Карпі. У 1946 годзе ён дапамог заснаваць Fronte Nuovo delle Arti, асацыяцыю, якая імкнулася вярнуць аптымізм пасляваеннаму італьянскаму мастацтву. Іншыя члены былі Рэната Біролі, Рэната Гутуза, Эніа Марлоці, Леансіла Леанардзі і Альберта Віяні.
У 1949 годзе Касінары быў запрошаны Пабла Пікаса выставіць свае працы ў Музеі мастацтваў Антыба. У 1952 годзе ён атрымаў гран-пры за жывапіс на 26-й Венецыянскай біенале за свае карціны, натхнёныя кубісам «Лімон» і «Нацюрморт у ружовым». У 1960-х Касінары ненадоўга пераехаў у Венецыю. У 1986 годзе ён быў адзначаны за ўклад у італьянскі жывапіс з маштабнай рэтраспектывай яго творчасці ў Мілане. Касінары памёр у Мілане 26 сакавіка 1992 г.
Інуіты
Інуіты (саманазва: Inuit, ᐃᓄᐃᑦ, літаральна «людзі» або «сапраўдныя людзі») — група эскімоскіх народаў, якія размаўляюць на інуіцкіх мовах. Кампактна жывуць на поўначы Аляскі (ЗША), поўначы Канады, у Грэнландыі. Агульная колькасць перавышае 130 тысяч чалавек.
Паходжанне
Інуіты, як і іншыя эскімосы, паходзяць ад групы азіяцкіх перасяленцаў, якія мінавалі Берынгаў праліў і трапілі ў Паўночную Амерыку каля 6 тысяч гадоў таму. У 4 — 3 тысячагоддзях да н. э. на тэрыторыі сучаснай Аляскі склалася старажытная культура стваральнікаў мікралітаў. Яе прадстаўнікі спарадзілі дзве розныя хвалі міграцый у арктычныя раёны Новага Света. Першая пачалася ў 3 тысячагоддзі да н. э. і належыла палеаэскімосам. Другая — толькі ў канцы 1 тысячагоддзя н. э. Мігранты другой хвалі з’яўляліся носьбітамі дастаткова развітай культуры Туле, якая сфарміравалася да VIII — IX стст. н. э. на ўсход ад заліва Амундсена на аснове адгалінаванняў старажытнай берынгаморскай і бірнікскай культур. Культура Туле належыла непасрэдна продкам інуітаў. Да пачатку XXI ст. некаторыя даследчыкі выказвалі думку, што носьбіты культуры Туле асімілявалі палеаэскімосаў, аднак генетычныя даследаванні 2010 г. абверглі гэта.
Да XIV ст. продкі інуітаў занялі вялізарныя тэрыторыі Паўночнай Амерыкі ад поўначы Аляскі на захадзе да Грэнландыі на ўсходзе, ад Гудзонава заліва на поўдні да вострава Элсмір на поўначы. Яны здолелі прыстасавацца да новых умоў. У некаторых выпадках змянялі гаспадарчыя заняткі, пераходзілі ад палявання на кітоў і ластаногіх да рыбалоўства і палявання на карыбу. Нягледзячы на адсутнасць шчыльнай грамадскай арганізацыі, інуіты захавалі адносную моўную еднасць.
Майкл Сера
Майкл Осцін Сера (Michael Austin Cera; нар., Брамптан, Антарыа, Канада) — канадскі акцёр і музыкант. Найбольш вядомы па ролі Джорджа Майкла Блута ў сіткоме «Запаволенае развіццё» (2003—2006, 2013, 2018), а таксама па ролях у фільмах «SuperПерцы» (2007), «Джуна» (2007) і «Скот Пілігрым супраць усіх» (2010).
У 2014 годзе Сера дэбютаваў на Брадвеі, у пастаноўцы п’есы Кенета Ланергана «Гэта наша маладосць». За сваю ролю ў пастаноўцы «Герой лобі» Ланергана ён атрымаў намінацыю на прэмію «Тоні» за лепшую мужчынскую ролю другога плана ў п’есе ў 2018 годзе.
У дадатак да акцёрскай кар’еры, Сера таксама з’яўляецца музыкантам; ён выпусціў свой дэбютны альбом True That у 2014 годзе. Раней ён выступаў у якасці басіста інды-рок супергурта Mister Heavenly.
Грэта Гервіг
Грэта Селеста Гервіг (Greta Celeste Gerwig; нар. ) — амерыканская актрыса, сцэнарыст і рэжысёр, якая дабілася найбольшай вядомасці дзякуючы фільмам жанру мамблкор. Намінантка на прэміі «Оскар» і «Залаты глобус».
У 2011 годзе Гервіг дэбютавала ў камедыі «Больш чым секс», якая стала яе першай работай у незалежным кінематографе. Таго ж года знялася ў фільме «Артур. Ідэальны мільянер», рымейку аднайменнага фільма 1981 года. У 2012 годзе з’явілася ў няўдалым пілоце The Corrections для HBO, а таксама ў фільме Вудзі Алена «Рымскія прыгоды». Найбольш паспяховым праектам у кар’еры Гервіг стаў фільм «Мілая Фрэнсіс», за ролю ў якім яна здабыла пахвалу ад крытыкаў і намінацыю на прэмію «Залаты глобус» за найлепшую жаночую ролю — камедыя або мюзікл. У 2014 годзе ўвайшла ў склад журы 64-га Берлінскага кінафестывалю.
У 2017 годзе яе поўнаметражны самастойны рэжысёрскі дэбют «Лэдзі Бёрд» з Сіршай Ронан у галоўнай ролі ўсталяваў рэкорд на сайце Rotten Tomatoes. Падлеткавая драма аб сталенні гераіні ў Сакрамента не атрымала ніводнай адмоўнай рэцэнзіі ані ад крытыкаў, ані ад гледачоў. Гэты фільм прынёс Гервіг намінацыі на прэміі «Залаты глобус» і BAFTA за найлепшы сцэнарый. Таксама за гэты фільм яе наамінавалі на дзве прэміі «Оскар» у катэгорыях «Лепшая рэжысёрская праца» і «Найлепшы арыгінальны сцэнарый». Стала пятай жанчынай, намінаванай на «Оскар» за рэжысуру.
Гервіг выканала адну з галоўных роляў разам з Адамам Драйверам у фільме Ноа Баўмбаха «Белы шум», знятым па аднайменным рамане Дона Дэліла. Фільм адкрыў 79-ы Венецыянскі кінафестываль і 60-ы Нью-Ёркскі кінафестываль. Гервіг таксама з’яўляецца суаўтаркай сцэнарыя і рэжысёрам фільма Warner Bros. «Барбі» з Марго Робі ў галоўнай ролі, здымкі якога скончыліся ў 2022 годзе, а прэм’ера чакаецца 21 ліпеня 2023 года. У фільме таксама здымаюцца Раян Гослінг (у ролі Кена), Уіл Ферэл, Эма Макі і Майкл Сера.
Галандыя (гістарычная вобласць)
Галандыя (Holland) — гістарычная вобласць на захадзе Нідэрландаў. Уключае тэрыторыю двух правінцый краіны — Паўночнай Галандыі (Noord-Holland) і Паўднёвай Галандыі (Zuid-Holland). У мінулым Галандыя была графствам, якое ўваходзіла ў Свяўчэнную Рымскую імперыю. Пасля стала адной з дзяржаў, утварылых Рэспубліку сямі аб'яднаных правінцый Нідэрландаў (існавала з 1581 па 1795 г.).
У 1806—1810 існавала Каралеўства Галандыя, васальнае па стаўленні да Французскай імперыі Напалеона I; каралём яго быў адзін з братоў Напалеона, Людовік I Банапарт. Каралеўства Галандыя прыўшло на змену гэтак жа васальнай Батаўскай рэспубліцы і спыніла існаванне пасля таго, як усе Нідэрланды былі анэксіраваны Францыяй у 1810.
Назва Галандыя адбываецца ад holt land (літаральна «драўляная краіна»). У шэрагу краін гэтая назва пашырана ўжываецца у стаўленні ўсяго каралеўства Нідэрландаў, што з'яўляецца парушэннем палітычнай карэктнасці (сапраўды гэтак жа, да прыкладу, як ужыванне назва Англія ў дачыненні да ўсёй Вялікабрытаніі). Такое ўжыванне выклікае пратэст у некаторых жыхароў іншых правінцый, у прыватнасці Фрысландыі, Паўночнага Брабанта, Лімбурга і інш.
IC 3192
IC 3192 — галактыка тыпу E? (эліптычная галактыка) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Беларуская школа ў Латвіі (часопіс)
«Беларуская школа ў Латвіі» — штомесячны навукова-папулярны, педагагічны і літаратурна-грамадскі часопіс беларускай меншасці ў Латвіі, заснаваны як орган «Таварыства беларускіх вучыцялёў» і педагагічны дадатак да газеты «Голас беларуса». Выдаваўся на беларускай мове у Рызе (1926—1929, 1932—1933). З № 4 (1933) выходзіў раз у 2 месяцы. Адказны рэдактар К. Езавітаў.
Узнімаў актуальныя грамадска-палітычныя і асветніцкія пытанні жыцця беларускай меншасці, шырока асвятляў работу і становішча беларускіх гімназій і школ у Латвіі, арганізацыю ў іх навучальнага працэсу, пытанні асветы, дзейнасць «Таварыства беларускіх вучыцялёў у Латвіі» і «Беларускага навукова-краязнаўчага таварыства ў Латвіі», апублікаваў іх статуты, зварот-заклік і праграму па збіранню беларускага фальклору. Пісаў пра гістарычныя падзеі 1917—1919 на Беларусі, у т.л. пра Усебеларускі з’езд, узнікненне Беларускай Народнай Рэспублікі і дзейнасць яе лідараў, паведамляў пра нацыянальна-вызваленчы рух у Заходняй Беларусі. Змясціў нарысы «Беларусь у мінулым м сучасным» Езавітава, «Літоўская метрыка і яе каштоўнасць для вывучэння мінуўшчыны Беларусі» З. Даўгялы, «Люцынскі замак у канцы XVI ст.» В. Ластоўскага (пад псеўд. Власт), «Ахова помнікаў старажытнасці на Віцебшчыне» Б. Брэжгі, «Як вучыць у новай школе» А. Луцкевіча, «да гісторыі збірання і германізацыі беларускай народнай песні» і інш. Значную ўвагу аддаваў культурнаму жыццю ў Савецкай Беларусі, пісаў пра пастаноўкі Беларускага дзяржаўнага тэатра, яго кіраўніка Е. Міровіча, Беларускі дзяржаўны музей, Акадэмічную канферэнцыю 1926, Усебеларускую нараду архівістаў. На старонках часопіса змешчаны артыкулы пра дырэктара Дзвінскай беларускай гімназіі С. П. Сахарава і іншых педагогаў, грамадскага дзеяча і мовазнаўца Б. А. Тарашкевіча, з нагоды 50-годдзю Я. Купалы, Я. Коласа, У. Галубка, матэрыялы ў сувязі са смерцю Я. Райніса і пра яго ролю ў грамадскім жыцці беларускай меншасці, творы В. Вальтара, П. Масальскага (пад псеўд. П. Сакол), В. Нікановіч-Сахаравай (пад псеўд. В. Лепельчанка), Я. Воркуля, С. Слядзеўскага, А. Наваміра, пераклады на беларускую мову твораў Райніса, А. Упіта, рэцэнзіі і анатацыі на выдадзеныя ў Латвіі зборнікі беларускіх пісьменнікаў, «Славенскі зборнік» (выд. ў Югаславіі) і інш. Інфармаваў пра дзейнасць беларускага народнага тэатра ў Рызе, Дні беларускай культуры ў Латвіі, рабіў агляды культурнага жыцця беларусаў у Літве, Заходняй Беларусі, Чэхаславакіі.
Літаратура
Ліс, А. С., Панізнік, С. С. «Беларуская школа ў Латвіі» / А. С. Ліс, С. С. Панізнік // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: У 6 т. / Беларуская Энцыклапедыя; Рэдкал.: М. В. Біч і інш.; Прадм. М. Ткачова; Маст. Э. Э. Жакевіч. Т. 1: А—Беліца. — Мн.: БелЭн, 1993. — 495 с. — С. 422—423. — ISBN 5-85700-074-2.
Рупольдынг
Рупо́льдынг (Ruhpolding, Ruahpading) — камуна ў Германіі, у зямлі Баварыя.
Падпарадкоўваецца адміністрацыйнай акрузе Верхняя Баварыя. Уваходзіць у склад раёна Траўнштайн. Насельніцтва складае 6286 чалавек (на 31 снежня 2010 года). Займае плошчу 147,83 км2. Афіцыйны код — 09 1 89 140.
Камуна падзяляецца на 55 сельскіх акругаў.
Спорт
Каля Рупольдынга размешчана «Chiemgau Arena», на якой размешчаны комплекс трамплінаў, а таксама славуты біятлонны цэнтр. Тут прайшлі чатыры Чэмпіянату свету па біятлоне (1979, 1985, 1996, 2012) і рэгулярна праходзяць этапы кубка свету па біятлоне.
Устыніўскі раён
Устыніўскі раён (Устинівський район) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Кіраваградскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр — Устыніўка (Устинівка).
Утвораны ў 1939 годзе. Насельніцтва раёна на года складае 13141 чалавек, плошча — 942 км².
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя раёна адміністрацыйна складаецца з 1 пасялковага і 14 сельскіх саветаў.
Франс (спявак)
Франс Епсан Уол (Frans Jeppsson Wall, нар. ), вядомы пад псеўданімам Франс — шведскі спявак. Выйграў конкурс Melodifestivalen 2016, прадстаўляў Швецыю на Еўрабачанні 2016 з песняй «If I Were Sorry».
Першыя поспехі
Франс нарадзіўся ў Істадзе, Правінцыя Сконэ, Швецыя. Ён стаў вядомы дзякуючы яго сумесным з рок-гуртом Elias хітам, прысвечаным футболу, у тым ліку хіту 2006 года «Who’s da Man», у гонар шведскага футбаліста Златана Ібрагімавіча. Песня заставалася на вяршыні Sverigetopplistan, афіцыйнага шведскага хіт-парада, на працягу 13 тыдняў.
Да Калядаў 2006 года, ён запісаў песню «Kul med Jul», якая дасягнула 24-га радка сярод топ-трыццаці хітоў Швецыі.
Яшчэ адным поспехам Франса стаў хіт 2008 года «Fotbollsfest», песня ў падтрымку шведскай нацыянальнай футбольнай каманды.
Melodifestivalen і Еўрабачанне 2016
Пасля некалькіх гадоў адсутнасці ў чартах, Франс вярнуўся для ўдзелу ў конкурсе Melodifestivalen 2016, каб дамагчыся права прадстаўляць Швецыю ў конкурсе песні Еўрабачанне 2016 з песняй «If I Were Sorry», якую сумесна напісалі Оскар Фагельстрём, Мікаэл Саксэль, Фрэдрык Андэрсан і сам Франс. Ён выканаў яе падчас апошняга, чацвёртага паўфіналу ў горадзе Еўле і трапіў непасрэдна ў фінал.
Адразу пасля выканання песні, быў выдадзены сінгл, які стаў вельмі папулярным і заняў першы радок у шведскім топ-лісце Sverigetopplistan ужо на першым тыдні пасля выхаду. Песня таксама ўвайшла ў так званыя «Spotify Viral charts» у Швейцарыі, Тайвані, Ісландыі, Уругваі, Вялікабрытаніі, Іспаніі, Нарвегіі, Францыі, Даніі, Турцыі і Германіі. 12 сакавіка 2016 года Франс выйграў фінал конкурсу Melodifestivalen 2016, набраўшы 156 балаў, і будзе прадстаўляйць Швецыю ў фінале конкурсу Еўрабачанне 2016, які пройдзе 14 мая 2016 года ў Стакгольме.
Ва ўзросце 17 гадоў, Франс стаў самым маладым пераможцам шведскага конкурсу Melodifestivalen за апошнія 33 гады, і другім сымым маладым за ўсю гісторыю конкурсу, пасля спявачкі Каролы, якой было 16 гадоў падчас яе перамогі ў 1983 годзе.
Асабістае жыццё
Бацька Франса — Марк — нарадзіўся ў Нігерыі ў сям’і нігерыйскай маці і бацькі-англічаніна. Маці Франса — шведка. У выніку ён выхоўваўся, размаўляючы на англійскай і шведскай мовах. Франс пражыў значную частку свайго жыцця ў Лондане, дзе ва ўзросце 15 гадоў на працягу года вывучаў музыку. У яго ёсць сястра-двайнятка.
Гніенне
Гніенне (аманіфікацыя) — працэс раскладу азотазмяшчальных арганічных злучэнняў (бялкоў, амінакіслот), у выніку іх ферментатыўнага гідролізу пад дзеяннем аманіфікавальных мікраарганізмаў з утварэннем таксічных для чалавека канчатковых прадуктаў - аміяку, серавадароду, а таксама першасных і другасных амінаў пры няпоўнай мінералізацыі прадуктаў раскладу:
Нептун (міфалогія)
Нептун (Neptunus) — у старажытнарымскай міфалогіі бог мораў і патокаў. Адзін з самых старажытных рымскіх багоў. Пазней быў атаясамлены з грэчаскім богам Пасейдонам. Жонкай Нептуна лічылася багіня Салацыя (Фетыда, Амфітрыта).
Цэнтропа
Цэнтропа (Centrope) — рэгіён у цэнтральнай Еўропе на памежжы чатырох краін. Тут — у сярэднім цячэнні Дуная, на скрыжаванні гандлёвых шляхоў — судакранаюцца сваімі найбольш населенымі рэгіёнамі Аўстрыя, Славакія, Венгрыя і Чэхія.
Нептун (міфалогія)
З Нептунам звязана свята нептуналий, якое адзначалася 23 ліпеня. Свята спраўлялася з мэтай прадухілення засухі. Падчас гэтага свята будаваліся хаціны з лісця.
Марскі Нептун шанаваўся людзьмі, звязанымі з морам або якія адпраўляліся ў марское падарожжа.
Цэнтропа
Гісторыя
Яшчэ да ўваходжання Венгрыі, Чэхіі і Славакіі ў ЕС (2004) былі рэалізаваны наступныя праекты: «BAER — Building a European Region», закліканы спрыяць ператварэнню Цэнтропы ў транснацыянальны рэгіён; і Direct Investment Agency Net (DIANE), з мэтай прывабіць у Цэнтропу інвестыцыі.
Геаграфія
Пашырэнне Еўрапейскага саюза, як і чакалі эксперты, ажывіла вялікі эканамічны, навуковы і культурны патэнцыял рэгіёна.
Палітыка
Зраэшты, на многія праблемы сучаснага свету краіны, з частак якіх складаецца Цэнтропа, глядзяць рознымі вачыма. Асабліва глыбокі разлом між імі праклаў Еўрапейскі міграцыйны крызіс, наконт якога пазіцыі Аўстрыі і Венгрыі прынцыпова адрозніваюцца.
Еўрапейскі віртуальны музей
Еўрапейскі віртуальны музей — інтэрнэт-сайт, арганізаваны пры падтрымцы Еўрапейскага саюза. На сайце прадстаўлены дагістарычны перыяд Еўропы ў выглядзе фатаграфій экспанатаў з найбуйнейшых еўрапейскіх музеяў, даследуюцца дагістарычныя шляхі Еўропы.
Сайт музея прадстаўлены на 4 мовах: англійскай, італьянскай, румынскай і балгарскай.
Брамптан (Антарыа)
Бра́мптан (Brampton) — горад у канадскай правінцыі Антарыа. Належыць да агламерацыі Вялікі Таронта. Насельніцтва — (перапіс насельніцтва Канады 2016 года). Брамптан — 9-ы па колькасці насельніцтва муніцыпалітэт у Канадзе, і 3-і ў Вялікім Таронта (пасля Таронта і Місісога). У горадзе размешчана адміністрацыя раёна Піл.
Брамптан быў заснаваны ў 1853 годзе як пасёлак.
Брацкая магіла (Дуброва)
Брацкая магіла — вайсковае пахаванне ў в. Дуброва, Бешанковіцкі раён, Віцебскай вобласці.
Апісанне
Помнік устаноўлены ў 1969 годзе
Кастэльянас
Кастэльянас — прозвішча.
Тамара Георгіеўна Шчарбачэвіч
Тамара Георгіеўна Шчарбачэвіч (нар., п. Паўлаўскі Карасуцкага раёна Кустанайскай вобласці, Рэспубліка Казахстан) — беларускі педагог, член Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання.
Біяграфія
Скончыла Мінскі інстытут культуры (рэжысёр масавых свят), Беларускі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя М.Танка (выкладчык гісторыі).
Працоўную дзейнасць пачала матальшчыцай на Дзяржынскай тэкстыльнай фабрыцы. Была вучаніцай кантралёра на маторарамонтным заводзе ў горадзе Дзяржынску Мінскай вобласці. Працавала загадчыкам клуба Мінскага авіяцыйнага тэхнічнага вучылішча грамадзянскай авіяцыі, намеснікам дырэктара па выхаваўчай рабоце сярэдніх школ № 68 і 85 горада Мінска, дырэктарам сярэдняй школы № 172 горада Мінска. Займала пасады дырэктара Нацыянальнага дзяржаўнага гуманітарнага ліцэя імя Я.Коласа, дырэктара ўстановы адукацыі «Мінскае дзяржаўнае прафесійна-тэхнічнае вучылішча № 55 будаўнікоў».
Выбіралася дэпутатам Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання.
Узнагароды
Узнагароджана Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, знакамі «Выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь», «За заслугі ў будаўніцтве».
Хуліа Кастэльянас
Хуліа Кастэльянас (,  — ) — мексіканскі жывапісец і гравёр.
З 1918 года Кастэльянас наведваў Нацыянальную школу мастацтваў у Мехіка. Яго настаўнікамі там былі Сатурніна Эран і Леандра Ізагірэ, аднакласнікамі — Агусцін Лазо, Руфіна Тамаё і Леапольда Мендэс. Затым ён ненадоўга адправіўся ў ЗША, каб вывучыць графічнае мастацтва і сустрэў там Мануэля Радрыгеса Лазана, які моцна паўплываў на яго творчасць. Вярнуўшыся ў Мексіку, ён удзельнічаў у мясцовай Escuelas de Pintura al Aire Libre (школа жывапісу пад адкрытым небам) і навучыўся тэхнікам малявання ў Адольфа Беста Магарда. У 1925 годзе ён правёў сваю першую персанальную выставу ў Буэнас-Айрэсе, а ў 1925 годзе адправіўся ў Парыж, каб вывучаць еўрапейскае мастацтва. Вярнуўшыся ў Мексіку, ён далучыўся да групы паэтаў і драматургаў Тэатра Улісэс, заснаванага Антаніэтай Рывас Меркада, і выставіў шэсць сваіх карцін на выставе Los Contemporáneos, якія кардынальна адрозніваліся ад яго ранейшых карцін. У Escuela Melchor Ocampo ў Каёакане, пабудаваным Хуанам О’Горманам, ён стварыў свае першыя дзве фрэскі ў 1933 годзе, якія таксама з’яўляюцца адзінымі, якія былі завершаны. Праз год яму даручылі напісаць фрэску на школе ў Калоніі Перальвіла пад назвай El ojo enfermo (Пашкоджанае вока). У 1946 годзе разам з Фрыдай Кало быў узнагароджаны Дзяржаўным сакратарыятам адукацыі. У тым жа годзе яго жонка Зіта Басіч Лея нарадзіла яму сына Антоніа, які цяпер з’яўляецца скульптарам.
Adela reaumurella
Adela reaumurella — від матылькоў з сямейства. Сярэдняя Еўропа.
Апісанне
Молепадобны матылёк з размахам крылаў 14-18 мм. У самцоў доўгія бялёсыя антэны, абодва полы валодаюць пярэднімі крыламі з бронзавым або металічна зеленаватым колерам. Матылі лётаюць у дзённы час на працягу мая і чэрвеня, часам утвараюць скапленні.
Вусені ўтвараюць міны на лісці
Карабюк
Карабюк (Karabük), горад на поўначы Турцыі, у Чарнаморскім рэгіёне, адміністрацыйны цэнтр правінцыі Карабюк. 100 тыс. жыхароў (2000). Адзін з асноўных металургічных цэнтраў краіны.
Макі
Макі:
Партызанскі полк (СССР, 1941—1944)
Партызанскі полк — арганізацыйная форма савецкіх партызанскіх частак (1941—1944).
Колькасны склад, узбраенне і схема камандавання партызанскага палка былі, у асноўным, такімі ж, як і ў партызанскай брыгады, з той розніцай, што полк арганізацыйна складаўся з батальёнаў, рот, узводаў і аддзяленняў. Полк меў штаб, 1 ці 2 дыверсійныя ўзводы, падраздзяленні забеспячэння. Артылерыя і станковыя кулямёты маглі зводзіцца ў асобную роту, або размяркоўваліся па ротах як чацвёртыя агнявыя ўзводы. Некаторыя палкі мелі шпіталі, аэрадромы або зоны прыёму грузаў з паветра.
На тэрыторыі БССР партызанскія палкі арганізоўваліся рэдка. У 1941—1944 гадах тут дзейнічалі 14 палкоў, з іх 3 асобна і 11 у складзе ваенна-аперацыйных груп.
Пасля злучэння з Чырвонай Арміяй, Беларускі штаб партызанскага руху перакласіфікаваў свае партызанскія палкі ў брыгады.
Тайнік
Тайнік (Lístera) — род кветкавых раслін сямейства.
Батанічнае апісанне
Шматгадовыя Травяністыя карэнішчавыя расліны. Лісце супраціўнае, рознай формы. Кветкі дробныя, зеленаватыя ці жаўтаватыя, у верхавінкавых гронках. Плод — каробачка.
Лекавыя расліны.
Арэал
Каля 30 відаў. Пашыраны ў Еўразіі і Паўночнай Амерыцы. На тэрыторыі Беларусі 2 віды: і.
Класіфікацыя
Вылучаюць больш 30 відаў тайніку.
Партызанскі атрад (СССР, 1941—1944)
Партызанскі атрад звычайна складаўся прыкладна са 100 чалавек, аднак мог налічваць і да некалькіх сотняў чалавек. Асабовы склад звычайна зводзіўся ў 3—4 роты, па 3 узводы, па 3 аддзяленні. На чале атрада стаялі камандзір і камісар. Ім дапамагалі начальнік штаба, а таксама намеснікі па разведцы, дыверсіях і гаспадарчай частцы з іх адпаведнымі падраздзяленнямі. Большыя атрады маглі мець мелі кулямётныя і мінамётныя падраздзяленні.
Кожны атрад меў першасныя арганізацыі Камуністычнай партыі і Камсамолу.
Беларускі штаб партызанскага руху класіфікаваў атрады паводле іх колькаснага складу: 100—150, 151—350, 351 і больш.
Паводле сваіх задач, атрады бывалі: звычайныя (унітарныя), дыверсійна-разведвальныя, кавалерыйскія, артылерыйскія, штабныя, запасныя, мясцовай абароны, маршавыя.
На тэрыторыі БССР у 1941—1944 гадах дзейнічалі 1255 розных атрадаў, большасць з іх у складзе партызанскіх брыгад, а 203 — асобна.
Большы атрад, у пэўных умовах, мог быць разгорнуты ў партызанскую брыгаду, або ў партызанскі полк. (як, напрыклад, некаторыя атрады па 800 і болей чалавек, якія дзейнічалі ў Магілёўскай вобласці са жніўня 1943 года).
Гуардзія-Перцікара
Гуардзія-Пертыкара (Guardia Perticara) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Базіліката, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Патэнца.
Насельніцтва складае 665 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 14 чал./км². Займае плошчу 53 км². Паштовы індэкс — 85010. Тэлефонны код — 0971.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Спіс захворванняў парэчак
Гэты артыкул — спіс захворванняў відаў роду, згрупаваных па ўзбуджальніку.
1-ы Усходні запасны полк «Цэнтр»
1-ы Усходні запасны полк «Цэнтр» — калабарацыйнае фармаванне, утворанае з савецкіх ваеннапалонных у акупаваным Германіяй Бабруйску з дапамогай рускіх белаэмігрантаў.
Фармаванне
Буйное фармаванне размяшчалася ў былой цэнтральнай сядзібе саўгаса за 20 км ад горада Бабруйска.
22 ліпеня 1942 года ў корпусе войскаў бяспекі тылу германскай арміі быў аддадзены загад аб стварэнні запаснога батальёна «Цэнтр», фармаваннем якога займаўся адмысловы штаб капітана Гольфельда ў Бабруйску. На камплектаванне батальёна накіроўваліся добраахвотнікі з лагераў ваеннапалонных. Людзі, якія траплялі ў «Цэнтр» з лагераў ваеннапалонных, як і ў РННА, адмываліся, адкормліваліся і апраналіся ў паношаную, але чыстую форму. Потым іх разбівалі па падраздзяленнях. Афіцэрам пасля праверкі аднаўлялі званне, якое яны мелі ў Чырвонай арміі. Пры гэтым званні «старшы лейтэнант» і «лейтэнант» мяняліся на «паручніка» і «падпаручніка». Каманднай мовай у частцы была руская.
Батальён павінны быў служыць рэзервам для папаўнення дзейных на той момант у раёне Бабруйска ўсходніх батальёнаў «Дняпро», «Волга» і «Бярэзіна». 18 жніўня 1942 камандаванне групы армій «Цэнтр» аддало загад № 6431/42 аб фармаванні ў цытадэлі на тэрыторыі Бабруйска добраахвотнага запаснога палка «Цэнтр» для «папаўнення ўсіх змешчаных на тэрыторыі армейскай групы „Цэнтр“ і добраахвотных фармаванняў, якія яшчэ ствараюцца».
Акрамя немцаў у фармаванні палка ўдзельнічалі рускія афіцэры-белаэмігранты.
Шлях палка
Падраздзяленне Яненкі часта прыцягвалася да ахоўна-вартавой службы і антыпартызанскіх аперацыяў.
У Бабруйску пад патранажам палка «Цэнтра» быў сфармаваны 604-ы ост-батальён «Прыпяць», конны эскадрон і некалькі «ўсходніх» артылерыйскіх батарэй.
Папаўненне ў полк паступала не толькі з лагераў ваеннапалонных, але таксама і з вёсак, папярэдне акружаных батальёнамі. У лік навабранцаў не траплялі кармільцы сем’яў, якім фельчар палка выдаваў фіктыўныя даведкі пра хваробы. Часам самі добраахвотнікі папярэджвалі сельскіх старастаў аб правядзенні такіх «добраахвотных» набораў.
«Цэнтр», як і ўсе ўсходнія часткі, перажыў масавы пераход сваіх падраздзяленняў да партызанаў. аднойчы дэзертаваў ўвесь музычны ўзвод. Сышоў у лес і начальнік штаба маёр Качаткоў з двума афіцэрамі.
Склад
У полк ўваходзілі два рэзервовыя батальёны: 1-ы (тры пяхотныя роты і рота цяжкае зброі) і 2-і (рэзервовая сапёрная рота, казачы рэзервовы эскадрон, рэзервовая батарэя, рэзервовая рота сувязі), а таксама руская каманда (імаверна, рота) прапагандыстаў. Рота сувязі налічвала 100 чалавек, Батарэя — 150, усе астатнія роты — па 250. На фармаванне палка звяртаўся запасны батальён «Цэнтр». Забеспячэнне і спажытак палка забяспечвала 203-я ахоўная дывізія Вермахта. У палку дзейнічала афіцэрская школа.
Паводле ўспамінаў тагачасніка, камандовец роты батальёна «Бярэзіна» паручнік Казанкін (з эмігрантаў) казаў сваім падначаленым:…Сфармаваныя рускія батальёны павінныя служыць пакуль (ён падкрэсліваў гэтае слова) амартызатарам паміж нямецкай арміяй і насельніцтвам.Паводле інфармацыі з той жа крыніцы, каштоўным папаўненнем для палка былі былыя кадры арміі генерала Бялова:''…гэтыя людзі яшчэ не былі знясіленыя лагерамі. Тым не менш, многія з іх ўліліся ў батальёны «Дняпро», «Бярэзіна», «Прыпяць» і іншых падобных фармаванняў.''
Афіцэрскі склад
Камандоўцам палка быў прызначаны белаэмігрант, афіцэр Рускай арміі (на 1920 год) Н. Г. Яненка (у некаторых крыніцах таксама Янецкі), які ў 1944 годзе меў годнасць падпалкоўніка Вермахта. Начальнікам аддзялення сувязі ў штабе палка стаў гэтак жа былы белагвардзеец, Георгіеўскі кавалер Ігар Канстанцінавіч Саламаноўскі (у 1944 г. — маёр Вермахта).
IC 3193
IC 3193 — галактыка тыпу Sbc (кампактная выцягнутая спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Обергоф
Обергоф (Oberhof) — горад у Германіі, у зямлі Цюрынгія.
Уваходзіць у склад раёна Шмалькальдэн-Майнінгене. Насельніцтва складае 1530 чалавек (на 31 снежня 2010 года). Займае плошчу 23,47 км2. Афіцыйны код — 16 0 66 047.
Обергоф з’яўляецца цэнтрам зімовага спорту (скачковыя трампліны, бабслейная траса, лыжны стадыён і г. д.). Обергоф быў цэнтральнай базай падрыхтоўкі алімпійскай зборнай ГДР. На біятлонным стадыёне DKB-Ski-Arena штогод (з 1984 года) праводзяцца этапы Кубка свету па біятлоне, у 2004 годзе тут прайшоў чэмпіянат свету па біятлоне. У 2016 годзе этап Кубка свету не адбыўся з-за цёплага надвор’я і адсутнасці снегу.
Этымалогія
Обергоф у перакладзе з нямецкага «Oberer Hof» азначае «высокі заезны двор».
Эма Макі
Эма Макі (Emma Mackey; нар. года, Ле-Ман) — франка-брытанская актрыса. Атрымала вядомасць дзякуючы выкананню ролі Мэйв Уайлі ў тэлесерыяле «Палавое выхаванне».
Акцёрскі дэбют адбыўся ў 2016 годзе, калі яна атрымала ролю ў фільме жахаў «Барсучая паласа». У 2018 годзе яна сыграла ў фільме «На вышэйшым узроўні». З 2019 года выконвае адну з галоўных роляў у тэлесерыяле «Палавое выхаванне» у кампаніі такіх акцёраў, як Эйса Батэрфілд і Джыліян Андэрсан.
У 2020 годзе выйшаў фільм «Зімовае возера» з яе ўдзелам. У маі 2020 года стала вядома, што Эма адыграе галоўную ролю ў фільме «Эмілі» пра жыццё Эмілі Бронтэ. У 2021 годзе выйшла гістарычная меладрама «Эйфель», у якой Эма сыграла ўмілаваную знакамітага Гюстава Эйфеля ў выкананні Рамена Дзюрыса.
У лютым 2022 года выйшаў дэтэктыў з яе ўдзелам — «Смерць на Ніле», працяг фільма «Забойства ва „Усходнім экспрэсе“» пра бельгійскага дэтэктыва Эркюля Пуаро.
Інфінітыў
Інфінітыў (infinitus — нявызначаны) — пачатковая або нявызначаная (раней недакладна называлася неазначальная) форма дзеяслова.
Адна з чатырох нефінітных (безасабовых) асноўных дзеяслоўных форм — абазначае паняцце дзеяння (або працэсу) у найбольш агульным выглядзе, не ўказваючы на асобу, лік, час, служыць для называння гэтага дзеяння і ў гэтым сэнсе можа прыраўноўвацца да формы назоўнага склону адзіночнага ліку скланяльных часцін мовы. Таму ў слоўніках многіх моў як загаловачнае слова слоўнікавых артыкулаў, прысвечаных дзеяслову, падаецца форма інфінітыва.
У сучаснай беларускай мове ўтвараецца даданнем да дзеяслоўнай асновы суфіксаў -ць, -ці або -чы, якія паходзяць з старажытнага -ти (з пераходам т' у ц' і стратай и ў дзеясловах з асновай на галосны: чыта-ць, сея-ць, гавары-ць, але нес-ці, бег-чы, вез-ці, цер-ці).
Ізвольскія
Ізвольскія — рускі дваранскі род. Пайшоў ад Васілія Дзмітрыевіча Ізвольскага, які па паданні выехаў з Польшчы у Маскву у другой палове 15 ст. Елісей Якаўлевіч, празваны Булгак, быў ваяводай у Дзядзілаве (1576). Вікула Фёдаравіч быў суддзёй разбойнага прыказу (1680), думным дваранінам (1684). Павел Грыгор'евіч Ізвольскі быў сенатарам (памёр 1892), а Аляксандр Пятровіч — прадстаўніком Расіі пры папскім прастоле. Род Ізвольскіх занесены ў VI частку радаводнай кнігі Уладзімірскай губерніі (Гярбоўнік IX, 18).
Сан-Луіс (Мараньян)
Сан-Луіс (São Luís) — горад і муніцыпалітэт у Бразіліі, сталіца штата Мараньян. Складовая частка мезарэгіёна Поўнач штата Мараньян. Знаходзіцца ў складзе буйной гарадской агламерацыі Агламерацыя Гранды-Сан-Луіс. Уваходзіць у эканоміка-статыстычны мікрарэгіён Гарадская агламерацыя Сан-Луіс. Насельніцтва складае 957515 чалавек на 2007 год. Займае плошчу 827,141 км². Шчыльнасць насельніцтва — 1.157,6 чал./км².
Горад належаў французам, галандцам і партугальцам. Ён пачаў будавацца ў XVII стагоддзі і хутка развіваўся дзякуючы плантацыям цукровага трыснёгу і бавоўны.
У сувязі з падзеннем попыту на дадзеныя культуры ў 19-20 стст. горад захаваў свой гістарычны цэнтр у першапачатковым выглядзе. Жыццё быццам спынілася паміж 18 і 19 ст.: у цэнтры няма аўтамабільнага руху, палацы ў стылі французскага ракако змяняюцца традыцыйнымі бразільскімі дамамі, упрыгожанымі блакітнай керамічнай кафляй. Неакласічны Ільвіны палац быў пабудаваны па ўказе заснавальніка горада — француза Даніэля дэ ла Туша ў 1776 г. Цікавым з’яўляецца таксама будынак тэатра, сваёй архітэктурай ён нагадвае класічныя італьянскія оперы XVIII стагоддзя. У горадзе захаваўся апошні ў Бразіліі слуп ганьбы.
Сан-Луіс захаваў чароўнасць каланіяльнага горада іберыйскага тыпу. Яго гістарычны цэнтр з’яўляецца аб’ектам са спіса Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Брацкая магіла (Галыні)
Брацкая магіла — вайсковае пахаванне ў в. Галыні, Бешанковіцкі раён, Віцебскай вобласці.
Апісанне
Помнік — скульптура воіна з аўтаматам ва ўзнятай правай руцэ. Вышыня помніка — 4 м, пастамента — 3,7 м. Перад пастаментам 5 надмагільнх пліт з мемарыяльнымі дошкамі на якіх змешчаны імёны загінуўшых. Агароджа — жалезная, 10х15 м. Пахавана 79 воінаў Савецкай арміі і партызан.
Помнік устаноўлены ў 1969 годзе.
Intellias
Intellias — гэта ўкраінская ІТ-кампанія, заснаваная ў Львове ў 2002 годзе Віталем Седлерам і Міхайлам Пузраковым.
Гісторыя
Заснавана ў 2002 г. У 2006 годзе кампанія далучылася да ўкраінскай ініцыятывы ў галіне высокіх тэхналогій, у 2013 годзе - да Асацыяцыі ІТ-Украіны , у 2016-м да Львоўскага ІТ-кластара , а ў 2020-м - да Іванаўскага ІТ-кластара.
У 2015 г. яна адкрыла прадстаўніцтва ў Берліне і офіс у Кіеве, у 2016 г. - у Адэсе, 2018 г. - у Харкаве, 2019 г. - у Кракаве і Івана-Франкоўску.
Дзейнасць
Кампанія распрацоўвае праграмнае забеспячэнне. Ён спецыялізуецца на аўтамабільнай прамысловасці, навігацыйных сістэмах і фінансавых тэхналогіях.
Сацыяльная адказнасць
Кампанія развівае тэхнічную адукацыю ва Украіне ў рамках праграмы "Інтэрнэт рэчаў у Нацыянальным універсітэце "Львоўская палітэхніка" і праграмы APPS.UCU на факультэце прыкладных навук Украінскага каталіцкага універсітэта.
Кампанія стварыла карпаратыўную дабрачынную платформу збору сродкаў Smart Charity для падтрымкі дзіцячых рэабілітацыйных цэнтраў і дзіцячых дамоў для дзяцей-інвалідаў у Львове, Кіеве, Адэсе, Харкаве і Івана-Франкоўску.
Узнагароды і ўзнагароды
Лепшы ІТ-працадаўца ў Львове (DOU) (2010, 2011, 2014)
Лепшы працадаўца сярод буйных (больш за 800 супрацоўнікаў) ІТ-кампаній Украіны ў 2017 годзе (DOU)
100 лепшых удзельнікаў ІТ-індустрыі ў свеце [21] па версіі Міжнароднай асацыяцыі спецыялістаў па аўтсорсінгу (IAOP) (2018)
У 2020 годзе Intellias увайшоў у ТОП-15 кампаній, якія працуюць у галіне штучнага інтэлекту (Clutch).
Эйса Батэрфілд
Эйса Боп Фар Батэрфілд (Asa Bopp Farr Butterfield; нар., Ізлінгтан, Лондан, Англія) — англійскі акцёр. Найбольш вядомы па ўдзеле ў фільмах «Мерлін», «Хлопчык у паласатай піжаме», «Дом дзіўных дзяцей міс Перэгрын», «Захавальнік часу», «Гульня Эндэра», «Космас паміж намі», а таксама па ролі Отыса Мілберна у камедыйна-драматычным серыяле «Палавое выхаванне».
Міхаіл Фёдаравіч
Біяграфія
Пры Барысе Гадунове Раманавы падвергліся апале. Сыны Мікіты Раманавіча — Фёдар, Аляксандр, Міхаіл, Іван і Васіль, былі пастрыжаны ў манахі і сасланыя ў Сібір у 1601 годзе У 1605 годзе Лжэдзмітрый I, каб на справе даказаць сваяцтва з Раманавымі, вярнуў са ссылкі яшчэ жывых членаў роду. Вярнуліся Фёдар Мікітавіч (у манастве Філарэт) з жонкай Ксеніяй Іванаўнай (у манастве Марфай) і дзецьмі, і Іван Мікітавіч. Марфа Іванаўна з сынам Міхаілам пасяліліся спачатку ў кастрамской вотчыне Раманавых, сяле Домніне, а затым хаваліся ад пераследу польска-літоўскіх атрадаў у манастыры Св. Іпація каля Кастрамы.
21 лютага 1613 года 16-гадовы Міхаіл Фёдаравіч быў абраны Земскім саборам на царства, такім чынам стаў родапачынальнікам царскай дынастыі Раманавых. 11 ліпеня 1613 года Міхаіл каранаваны ва Успенскім саборы Крамля. У маленства цара (1613—1619) краінай кіравалі яго маці вялікая старыца Марфа і яе родзічы з баяр Салтыковых, у 1619-1633 — бацька, патрыярх Філарэт, які вярнуўся з палону і меў тытул «Вялікага Гасудара». У 1625 годзе Міхаіл Фёдаравіч прыняў тытул «Самадзержца Усерасійскага». Пры двоеўладдзі дзяржаўныя граматы пісаліся ад імя Гасудара Цара і Найсвяцейшага Патрыярха Маскоўскага і ўсяе Русі.
У царстваванне Міхаіла Фёдаравіча былі спынены войны са Швецыяй (Сталбоўскі мір, 1617) і Рэччу Паспалітай (1634), адноўлены адносіны з замежнымі дзяржавамі. 1631—1634 гадах пачалася арганізацыя палкоў «новага строю» (рэйтарскага, драгунскага, салдацкага). У 1632 годзе заснаваны першы жалезаробчы завод пад Тулай.
Міхаіл Фёдаравіч памёр 13 ліпеня 1645 года ад вадзяной хваробы ва ўзросце 49 гадоў. Пахаваны ў Архангельскам саборы Крамля.
Венецыянскі карнавал
Венецыянскі карнавал (Carnevale di Venezia) — касцюміраванае свята, штогод праходзіць ў Венецыі. Апошні дзень карнавалу - Тлусты аўторак, за якім ідзе саракадзённы пост перад Вялікаднем.
Гісторыя
У 1979 венецыянскі карнавал зноў стаў папулярны. Урад Італіі абраў яго для папулярызацыі гісторыі і культуры Венецыі. Каля трох мільёнаў чалавек прыязджае ў Венецыю на карнавал.
Маскі
Венецыянскія маскі робяцца з скуры або пап'е- машэ. Самыя першыя маскі былі даволі простымі па дызайне і выкарыстоўваліся не для ўтойвання асобы, а для стварэння дыстанцыі і магчымасці кантактаваць сацыяльна не роўным. Сучасныя маскі размалёўваюць ад рукі, з выкарыстаннем грунту і сусальнага золата. Іх ўпрыгожваюць птушынымі пёрамі і каштоўнымі камянямі. Адной з найважнейшых падзей карнавала з'яўляецца конкурс на лепшую маску.
Екабпілс
Екабпілс (, Jakobstadt, ) — горад у Латвіі, знаходзіцца прыкладна за 90 км ад Даўгаўпілса. Размешчаны на абодвух берагах Даўгавы, злучаных мостам; гістарычна рака дзяліла сучасны горад на два — Якабштат і Крэйцбург (Крустпілс). Насельніцтва Екабпілса складае 26 тысяч жыхароў. Даліна ракі з пратокамі і астравамі стварае маляўнічы краявід.
Гісторыя
На месцы Екабпілса існавала паселішча латгалаў, у 1237 годзе Лівонскі ордэн пабудаваў тут каменны «Крыжовы замак» — ням. Крэйцбург. Археалагічныя раскопкі вакол замка сведчаць пра даволі шматлюднае гандлёвае паселішча побач, якое часта руйнавалася падчас войнаў, асабліва польска-шведскіх, але кожны раз аднаўлялася.
Існуе меркаванне, што менавіта ў Якабштаце ў 1683 годзе нарадзілася Марта Скаўронская — пазней жонка Пятра I Кацярына I.
Кольцы Сатурна
Прырода кольцаў
Правільнае апісанне кольцаў Сатурна даў Хрысціян Гюйгенс (1659), а Джавані Касіні неўзабаве паказаў, што яно складаецца з двух канцэнтрычных складнікаў — кольцаў А і В, падзеленых цёмным прамежкам (так званым «дзяленнем Касіні»). Шмат пазней (у 1850) амtрыканскі астраном У. Бонд адкрыў унутранае слаба светлае кальцо С, а ў 1969 было выяўлена яшчэ больш слабае і блізкае да планеты кальцо D. Яркасць кальца D не перавышае 1/20 яркасці самога яркага кальца — кальца В. Кольцы размешчаныя на наступных адлегласцях ад планеты: А — ад 138 да 120 тыс. км, В — ад 116 да 90 тыс. км, С — ад 89 да 75 тыс. км і D — ад 71 тыс. км амаль да паверхні Сатурна.
Прырода кольцаў Сатурна стала яснай пасля таго, як англійскі фізік Джэймс Максвел (у 1859) і расійскі матэматык Соф'я Кавалеўская (у 1885) рознымі метадамі давялі, што ўстойлівым існаванне кальцаў вакол планеты можа быць толькі ў тым выпадку, калі яно складаецца з сукупнасці асобных малых цел: суцэльнае цвёрдае або вадкае кольца было бы разарванае сілай прыцягнення планеты.