cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ваенная лагістыка
V—XV стагоддзі
Адной з найбольш значных змен у ваеннай арганізацыі пасля падзення Рымскай імперыі ў V стагоддзі быў пераход ад цэнтралізаванай арміі да камбінацыі ваенных сіл, якія складаюцца з мясцовых войскаў. Згодна з трактатам «», складзеным у канцы IX стагоддзя як адлюстраванне арганізацыі двара пры Людовіку III Французскім і Карламане II — у мірны час мясцовыя войскі часта працавалі ў хатняй гаспадарцы ў мірны час і атрымлівалі ежу і пітво ад вышэйшых службовых асоб у доме. Магнаты сем’яў абапіраліся на ўласныя рэсурсы для сваіх мужчын, і падчас праўлення Карла Вялікага і праўлення дынастыі Атонаў у Германіі некаторыя кіраўнікі дамоў будавалі пастаянныя сховішчы і жылыя памяшканні для размяшчэння людзей і прыпасаў.
Падчас паходу салдаты ў сярэднявеччы (з V па XV стагоддзе ў Еўропе) былі адказныя за забеспячэнне сябе шляхам пошуку ежы, рабавання (часцей падчас аблог) або пакупак на рынках па маршруце паходу. Тым не менш, военачальнікі часта забяспечвалі свае войскі абладненнем і харчамі, але гэта павінна было прадастаўляцца замест жалавання салдатам, калі яны працавалі ў каралеўскім двары, або салдаты павінны былі плаціць за гэта са свайго жалавання, калі яны не працавалі
Некаторыя першыя ўрады, такія як Каралінгі ў VIII стагоддзі, патрабавалі, каб салдаты забяспечвалі сабе ежу на працягу трох месяцаў, але кармілі салдат пасля гэтага бясплатна, калі кампанія або аблога працягваліся. Пазней, падчас ў пачатку 1070-х гадоў, саксонскія салдаты павінны былі прывезці запасы, дастатковыя для ўсёй кампаніі.
Што датычыць перавозкі харчоў для воінаў і жывёл, якія суправаджалі войска ў паходах, то для салдат патрабавалася прыкладна 2500 кілаграмаў ежы, для коней — каля 9000 кілаграмаў, а таксама 19000 кілаграмаў (з іх амаль 1/2 збожжа) была неабходная для іншых (напрыклад, аслоў і валоў) у дзень. Камандзіры таксама маглі браць з сабой статкі буйной рагатай жывёлы, каб забяспечыць сваіх людзей свежым мясам падчас падарожжа. Статак з прыкладна 1000 асобін буйной рагатай жывёлы мог пракарміць каля 14 000 чалавек на працягу прыблізна дзесяці дзён.
У’ючныя жывёлы выкарыстоўваліся ў якасці транспартнага сродку для перавозкі ежы і прыпасаў, або пераносячы прыпасы прама на спіне — сярэдні сярэднявечны конь і мул маглі несці прыкладна 100 кілаграмаў — або цягнучы калёсы ці фурманкі, у залежнасці ад умоў надвор’я. Камандзіры таксама карысталіся водным транспартам на працягу ўсяго сярэднявечча, паколькі ён часта быў больш эфектыўным, чым наземны. Да перыяду крыжовых паходаў марскія судны сярэдняга памеру маглі перавозіць некалькі дзясяткаў тон прыпасаў. Таксама выкарыстоўваліся грузавыя караблі, часцей за ўсё нардычнага тыпу, або прота-когі. Таксама выкарыстоўваліся рачныя лодкі, падобныя на простыя бярвёны, бо больш буйныя лодкі маглі перавозіць да 15 метрычных тон прыпасаў і жывёльнага грузу. Гэтыя караблі зрабілі транспартаванне прыпасаў, а часта і салдат, нашмат прасцейшым і надзейнейшым для камандзіра; але магчымасць выкарыстання воднага транспарту была абмежавана геаграфічным становішчам, надвор’ем і наяўнасцю такіх караблёў. Ва ўсходнім Міжземнамор’і многія судны былі меншымі, чым тыя, што выкарыстоўваліся ў антычнасці, часта не перавышаючы 30-40 тон грузападымальнасці. Пастаўка марскім шляхам не абавязкова нашмат прасцейшая, чым пастаўка наземным шляхам, паколькі такія фактары, як пагрузка і разгрузка, выкладка і перамяшчэнне запасаў арміі, якая можа знаходзіцца не на ўзбярэжжы, з’яўляліся фактарамі, якія ўскладняюць задачу.
Акрамя ежы і фуражу камандзіры і салдаты везлі з сабой таксама зброю і даспехі. У лісце Карла Вялікага да кароль сцвярджае, што вершнікі павінны прыйсці падрыхтаванымі са сваёй уласнай зброяй і рыштункам: у тым ліку «шчытом, дзідай, мячом, кінжалам, лукам і калчанамі са стрэламі». Сапраўды гэтак жа, згодна з прававым кодэксам вестготаў (каля 680), салдаты павінны былі прыйсці экіпіраваныя для паходу з даспехамі і шчытамі. Такая практыка была распаўсюджана на працягу ўсяго перадкрыжовага перыяду. Салдаты часта маглі атрымаць неабходныя рэчы ў мясцовых майстроў: кавалі, і  часта забяспечвалі мясцовае апалчэнне посудам, лукамі і стрэламі, а таксама падковамі і сёдламі. Археолагі таксама знайшлі доказы вытворчасці тавараў пры раскопках каралеўскіх дамоў, што сведчыць аб тым, што рымская інфраструктура цэнтралізаванай вытворчасці ўзбраення і абсталявання была ўспадкавана, нават калі такія прадпрыемствы былі больш дэцэнтралізаванымі. Акрамя таго, усе саслоўі падчас праўлення Карла Вялікага павінны былі мець цесляроў, укамплектаваных для вытворчасці зброі і даспехаў, згодна з.
Будаўніцтва буйнамаштабных сістэм узбраення, у прыватнасці, прызначаных для абложнай вайны, таксама было важнай часткай ваеннага матэрыяльна-тэхнічнага забеспячэння. У перыяд да крыжовых паходаў вікінгі і саксы часта выкарыстоўвалі рычажную тэхналогію кідання камянёў; але дзідакідальныя балісты з таксама былі распаўсюджаны, хаця для іх пабудовы патрабавалася значна больш тэхналагічных ведаў. Самай складанай з буйнамаштабных сістэм узбраення была, якая павінна была даць салдатам, якія абложвалі, магчымасць страляць на ўзроўні супернікаў у вежы або дазваляць ім падкаціцца да самой сцяны і падняцца праз яе, штурмуючы крэпасць. Першая згадка аб будаўніцтве аблогавай вежы адносіцца да 984 года падчас аблогі Вердэна каралём. Гэтыя абложныя машыны часта будаваліся на месцы, а не будаваліся перад пачаткам кампаніі і транспартаваліся разам з салдатамі. У XI стагоддзі імператар Атон III загадаў пабудаваць абложныя машыны толькі пасля таго, як ён прыбыў у крэпасць Тывалі, каб пачаць аблогу, і імператар Генрых II зрабіў тое ж самае, прыбыўшы ў Трою. Звычайна мяркуецца, што матэрыялы для абложных машын перавозілі разам з ежай, фуражом і зброяй і што спецыялізаваныя майстры з ваенных гаспадарак ездзілі разам з войскам, каб будаваць машыны на месцы.
У 1294 годзе, у тым самым годзе, калі Іаан I дэ Баліёл, Шатландскі, адмовіўся падтрымаць запланаванае ўварванне Эдуарда I Анлійскага ў Францыю, Эдуард I укараніў сістэму ва Уэльсе і Шатландыі, паводле якой шэрыфы набывалі прадукты харчавання, коней і калёсы ў гандляроў з па цэнах, фіксаваных ніжэй за звычайныя рынкавыя цэны ў адпаведнасці з  на. Затым гэтыя тавары перавозіліся ў на поўдні Шатландыі і ўздоўж шатландскай мяжы, дзе англійскія прызыўнікі пад яго камандаваннем маглі іх набыць. Гэта працягвалася падчас, якая пачалася ў 1296 годзе, хоць сістэма была непапулярнай і скончылася са смерцю Эдуарда I у 1307 годзе
З пачатку праўлення Эдуарда II у 1307 годзе і заканчваючы праўленнем Эдуарда III у 1337 годзе, англічане замест гэтага выкарыстоўвалі сістэму, пры якой гандляроў прасілі сустрэцца з арміямі з прыпасамі для прызыўнікоў. Гэта прывяло да незадаволенасці, бо гандляры бачылі магчымасць атрымаць, прымушаючы прызыўнікоў плаціць за ежу значна вышэй чым па звычайных рынкавых цэнах.
XVI стагоддзе
Пачынаючы з канца шаснаццатага стагоддзя, арміі ў Еўропе значна павялічыліся ў памерах, у некаторых выпадках да 100 000 і больш. Гэтае павелічэнне памеру адбылося не толькі ў колькасці сапраўдных салдат, але і  — дзесьці ад паловы да паўтара памеру самой арміі — і памеру  — у сярэднім адзін фургон на кожныя пятнаццаць чалавек. Тым не менш, вельмі малая дзяржаўная падтрымка была аказана гэтым вялікім арміям, пераважная большасць якіх складалася з наймітаў. Акрамя таго, што дзяржава аплачвала іх службу (гэта некалькі разоў прыводзіла да банкруцтва нават Іспанскай імперыі), гэтыя салдаты і іх камандзіры былі вымушаны забяспечваць усё для сябе. Калі армія на пастаяннай аснове знаходзілася ў мястэчку ці горадзе з дзеючым рынкам, або калі яна падарожнічала па добра наладжаным ваенным маршруце, запасы можна было лёгка купіць на месцы з, якія сачылі за абменам. У іншых выпадках армія, якая рухалася па дружалюбнай тэрыторыі, магла чакаць, што за ёй рушаць, чые запасы былі невялікія і падлягалі , або камісары, якіх можна было паслаць наперад у горад для стварэння ўмоў, у тым ліку , калі гэта неабходна.
Дзейнічаючы на варожай тэрыторыі, армія была вымушана рабаваць сельскія ваколіцы дзеля паставак, гістарычная традыцыя дазваляла весці вайну за кошт праціўніка. Аднак з павелічэннем колькасці арміі залежнасць ад рабавання стала сур’ёзнай праблемай, бо многія рашэнні аб тым, куды армія магла рухацца або ваяваць, прымаліся не на аснове стратэгічных мэтаў, а на падставе таго, ці здольная дадзеная тэрыторыя задаволіць патрэбы салдат. У прыватнасці, гэта закранула аблогі, як для любой арміі, якая спрабавала аблажыць горад або прыйшла на дапамогу. Калі ваенны камандзір не змог рэалізаваць нейкае рэгулярнае папаўненне запасаў, крэпасць або горад са спустошанай сельскай мясцовасцю маглі быць фактычна неўспрымальныя да любой аперацыі.
Бераставічанка
Бераставіча́нка — рака ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Свіслач (басейн Нёмана).
Ваенная лагістыка
XVI стагоддзе
Наадварот, арміі таго часу не мелі асаблівай патрэбы ў падтрыманні падчас руху, за выключэннем выпадкаў, калі неабходна было набраць больш салдат, і, такім чынам, нельга было адрэзаць іх ад неіснуючых баз забеспячэння. Нягледзячы на тое, што тэарэтычна гэта давала войскам свабоду перамяшчэння, патрэба ў рабаванні перашкаджала любому ўстойліваму, мэтанакіраванаму прасоўванню. Многія арміі былі дадаткова абмежаваныя неабходнасцю прытрымлівацца з-за таго, што тыя пастаўкі, якія яны былі вымушаныя везці, можна было лягчэй транспартаваць на лодках. Артылерыя, у прыватнасці, залежала ад гэтага спосабу перамяшчэння, бо нават сціплая колькасць гармат таго перыяду патрабавала сотні коней, каб цягнуць яе па сушы, і яны рухаліся з удвая меншай хуткасцю, чым астатняя армія.
XVII стагоддзе
У першай палове семнаццатага стагоддзя Трыццацігадовая вайна спустошыла вялікія часткі Еўропы, дзе хвалі вялікіх армій захопнікаў неаднаразова рабавалі адны і тыя ж месцы ў пошуках прыпасаў.
Бераставічанка
Даўжыня ракі 16 км. Плошча вадазбору 138 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 2,6 ‰. Пачынаецца на паўднёва-ўсходняй ускраіне вёскі Бераставічаны, цячэ праз гарадскі пасёлак Вялікая Бераставіца, упадае ў Свіслач непадалёку ад вёскі Галынка. У гарадскім пасёлку Вялікая Бераставіца на рацэ створана сажалка (плошча 0,05 км²).
Ваенная лагістыка
XVII стагоддзе
У сярэдзіне XVII стагоддзя Францыя пад кіраўніцтвам  пачала серыю ваенных рэформаў для вырашэння некаторых праблем, якія мучылі арміі раней. Акрамя забеспячэння больш рэгулярнай аплаты салдатам і барацьбы з карупцыяй і неэфектыўнасцю прыватных падрадчыкаў, Ле Тэлье распрацаваў формулы для разліку дакладнай колькасці паставак, неабходных для дадзенай кампаніі, стварыў стандартызаваныя кантракты для працы з камерцыйнымі пастаўшчыкамі і стварыў пастаянны машынапарк, укамплектаваны армейскімі спецыялістамі, працай якіх было перавозіць запасы на некалькі дзён падчас суправаджэння арміі падчас кампаній. З такімі дамоўленасцямі паступова павялічвалася выкарыстанне, якія маглі забяспечыць больш рэгулярны паток паставак праз. Нягледзячы на тое, што канцэпцыі складоў забеспячэння і канвояў у той час не былі новымі, да павелічэння колькасці арміі рэдка былі прычыны для іх рэалізацыі.
Нягледзячы на гэтыя змены, французскія арміі па-ранейшаму разлічвалі на рабаванне для задавальнення большасці сваіх патрэб падчас руху. Склады ствараліся для канкрэтных кампаній, і любыя лішкі адразу ж прадаваліся як для грашовай выгады, так і для памяншэння падатковага цяжару. Транспартныя сродкі, якія выкарыстоўваліся для фарміравання канвояў, наймаліся ў камерцыйных інтарэсах або рэквізаваліся з мясцовых запасаў. Акрамя таго, улічваючы акцэнт вайны гэтай эпохі на ўмацаваных гарадах і немагчымасць усталяваць або ажыццявіць стабілізацыйны кантроль над вялікімі тэрыторыямі, гэтыя канвоі часта мелі патрэбу ва ўласных арміях для забеспячэння эскорту. Галоўнай перавагай гэтых рэформ было забеспячэнне арміі падчас аблогі. Гэта было пацверджана ў паспяховай кампаніі 1658 года, калі французская армія ні разу не была вымушана спыніць аблогу з-за паставак, у тым ліку.
NGC 5149
NGC 5149 (іншыя абазначэнні — UGC 8444, IRAS13238+3611, MCG 6-30-10, KUG 1323+361, ZWG 190.10, KCPG 375A, PGC 47011) — галактыка ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ваенная лагістыка
XVII стагоддзе
Сын Ле Тэлье Лувуа працягнуў рэформы бацькі пасля ўступлення на пасаду. Важнейшай з іх было забеспячэнне бясплатнага штодзённага пайка для салдат у памеры двух фунтаў хлеба або цвёрдага хлеба ў дзень. Гэтыя рацыёны дапаўняліся па меры магчымасці крыніцай бялку, такой як мяса ці ; салдаты па-ранейшаму адказвалі за набыццё гэтых тавараў з уласнай кішэні, але яны часта былі даступныя па цэнах ніжэйшых за рынкавыя або нават бясплатна за кошт дзяржавы. Лувуа таксама зрабіў пастаянную сістэму складоў, якія знаходзіліся пад наглядам мясцовых губернатараў, каб пераканацца, што яны былі цалкам укамплектаваныя. Некаторыя з гэтых складоў былі прысвечаны забеспячэнню прыгранічных гарадоў і крэпасцей на некалькі месяцаў у выпадку аблогі, у той час як астатнія былі прысвечаны падтрымцы французскіх армій, якія дзейнічалі ў полі.
Дзякуючы гэтым рэформам французская армія атрымала адну з лепшых у Еўропе сістэм матэрыяльна-тэхнічнага забеспячэння, аднак па-ранейшаму былі сур’ёзныя абмежаванні на яе магчымасці. Толькі невялікая частка патрэб арміі ў забеспячэнні магла быць задаволена складамі, патрабуючы, каб яна працягвала выкарыстоўваць рабаванне. У прыватнасці, гэта датычылася скорапсавальных тавараў або занадта грувасткіх для захоўвання і транспарціроўкі, напрыклад, кармоў. Кіраванне і транспарціроўка паставак заставаліся неадэкватнымі і залежалі ад прыватных падрадчыкаў. Асноўнай мэтай гэтай сістэмы па-ранейшаму было забеспячэнне арміі падчас аблогі, задача, якую яна выканала, а не павелічэнне свабоды яе перамяшчэння.
XVIII стагоддзе
Брытанцы былі сур’ёзна абмежаваныя ў вайне за незалежнасць ЗША з-за неабходнасці перавозіць усе пастаўкі праз Атлантыку, паколькі амерыканцы перашкаджалі большасці мясцовых пакупак. Брытанцы знайшлі рашэнне пасля вайны, атрымаўшы інфраструктуру і досвед, неабходныя для кіравання імперыяй. Лондан рэарганізаваў кіраванне пастаўкамі ваеннага харчавання і транспарту, што было завершана ў 1793-94 гадах, калі гэтыя абавязкі ўзялі на сябе ваенна-марскія саветы па харчаванні і транспарце. Змены грунтаваліся на досведзе, атрыманым з забеспячэння вельмі далёкага фалклендскага гарнізона (1767-72), каб сістэматызаваць неабходныя пастаўкі ў далёкія месцы, такія як Аўстралія, Новая Шатландыя і Сьера-Леонэ. Гэтая новая інфраструктура дазволіла Брытаніі распачаць вялікія экспедыцыі на кантынент падчас і напалеонаўскіх войнаў і развіць глабальную сетку гарнізонаў у калоніях.
Напалеон
Да напалеонаўскіх войнаў ваеннае забеспячэнне грунтавалася на кантрактах з прыватнымі кампаніямі, рабаваннях і рэквізіцыях (законнае выманне ўсяго неабходнага арміі з мінімальнай кампенсацыяй). Напалеон зрабіў матэрыяльна-тэхнічныя аперацыі галоўнай часткай французскай стратэгіі. Падчас ў 1805 годзе у французскай арміі з 200 000 чалавек не было патрэбы ў працаёмкіх намаганнях шукаць у сельскай мясцовасці запасы і жыць за кошт зямлі, бо яна была добра забяспечана нямецкімі саюзнікамі Францыі. Саюзнік Францыі, курфюрства Баварыя, ператварыла горад Аўгсбург у гіганцкі цэнтр забеспячэння, што дазволіла, шчодра папаўненай ежай, абуткам і боепрыпасамі, хутка ўварвацца ў Аўстрыю пасля вырашальнай французскай перамогі пры Ульме. Напалеон нічога не пакінуў на волю выпадку, папрасіўшы баварцаў загадзя падрыхтаваць пэўную колькасць ежы ў некаторых гарадах, такіх як Вюрцбург і Ульм, за што французы кампенсавалі ім грошы. Калі патрабаванні Францыі аказаліся празмернымі для нямецкіх княстваў, французская армія выкарыстала сістэму ваўчараў для рэквізіцыі паставак і падтрымання хуткага прасоўвання Францыі. Пагадненні з французскімі саюзнікамі дазволілі французам атрымаць велізарную колькасць паставак на працягу некалькіх дзён. Напалеон стварыў буйны склад запасаў у Пасау, з баржамі, якія транспартавалі запасы па Дунаі ў Вену, каб падтрымліваць французскую армію ў баявой гатоўнасці да бітвы пры Аўстэрліцы. У 1807 годзе Напалеон стварыў першыя палкі — падраздзяленні, цалкам прызначаныя для забеспячэння і транспарціроўкі абладнення.
Французская сістэма паказала сябе дрэнна перад тварам партызанскіх дзеянняў іспанскіх, якія нацэліліся на іх лініі забеспячэння падчас , і брытанскай блакадай акупаваных французамі партоў на Пірэнэйскім паўвостраве. Неабходнасць забеспячэння абложанай Барселоны зрабіла немагчымым кантроль над правінцыяй і спыніла планы Францыі па ўключэнні Каталоніі ў склад імперыі Напалеона.
Першы тэарэтычны аналіз гэтага быў зроблены швейцарскім пісьменнікам, які вывучаў напалеонаўскія войны. У 1838 годзе ён распрацаваў тэорыю вайны, заснаваную на трыадзінстве стратэгіі, тактыкі і матэрыяльна-тэхнічнага забеспячэння.
Чыгуначныя дарогі
Падчас Грамадзянскай вайны ў Амерыцы (1861-65) абедзве арміі шырока выкарыстоўвалі чыгунку для перавозкі асабістага складу, прыпасаў, коней і мулаў, а таксама цяжкіх палявых частак. Абодва спрабавалі парушыць матэрыяльна-тэхнічнае забеспячэнне праціўніка, знішчыўшы шляхі і масты. былі пабудаваныя спецыяльна для падтрымкі армій у полі.
Падчас Сямітыднёвай вайны 1866 года чыгунка дазволіла хутка мабілізаваць прускую армію, але праблема дастаўкі грузаў ад канца чыгуначных ліній да частак на фронце прывяла да таго, што амаль 18 000 тон апынуліся ў пастцы цягнікоў, якія немагчыма было выгрузіць на наземны транспарт. Выкарыстанне Прусіяй чыгунак падчас франка-прускай вайны часта згадваецца як яскравы прыклад матэрыяльна-тэхнічнай мадэрнізацыі, але перавагі манеўру часта атрымлівалі шляхам адмовы ад ліній забеспячэння, якія былі безнадзейна перагружаныя тылавым рухам.
Першая Сусветная вайна
З пашырэннем ваеннай павіннасці і сістэм рэзервавання ў дзесяцігоддзі да XX стагоддзя патэнцыйны памер армій істотна павялічыўся, у той час як (вінтоўкі з  з больш высокай хуткастрэльнасцю, вялікая артылерыя ў большай колькасці, плюс кулямёты) пачала памнажаць патэнцыйную колькасць неабходных боепрыпасаў. Ваенныя матэрыяльна-тэхнічныя сістэмы, аднак, працягвалі абапірацца на тэхналогіі XIX стагоддзя.
Калі пачалася Першая сусветная вайна, магчымасці чыгуначнага і коннага забеспячэння былі расцягнуты да мяжы. Там, дзе траншэйная вайна заходзіла ў тупік, для пашырэння чыгуначнай сеткі да лініі фронту былі пабудаваны спецыяльныя вузкакалейныя. Вялікія памеры нямецкай арміі апынуліся занадта вялікімі для яе чыгункі, каб падтрымаць яе, акрамя як у нерухомым стане. Тактычныя поспехі, такія як, ператварыліся ў аператыўныя няўдачы, калі матэрыяльна-тэхнічнае забеспячэнне не паспявала за прасоўваннем арміі па зааранай снарадамі зямлі.
На морах брытанская ўтрымлівала кантроль над сыравінай, таварамі і прадуктамі харчавання, неабходнымі для падтрымкі ваенных намаганняў Германіі, і лічыцца адным з ключавых элементаў канчатковай перамогі саюзнікаў у вайне. У той жа час Германіі паказала ўразлівасць марскіх шляхоў, нягледзячы на.
Другая Сусветная вайна
Механізацыя вядзення баявых дзеянняў, якая пачалася ў канцы Першай сусветнай вайны, дадала да нагрузкі на ваеннае матэрыяльна-тэхнічнае забеспячэнне павелічэнне боепрыпасаў, паліва і патрэбаў у абслугоўванні танкаў і іншых. Рост патрэбаў у больш магутных і шматлікіх ваенных караблёў і яшчэ больш павялічваў гэты цяжар. З іншага боку, механізацыя таксама прынесла ў лагістыку; хоць яны звычайна патрабуюць лепшых дарог і мастоў, грузавікі значна хутчэйшыя і больш эфектыўныя, чым конны транспарт, які вязе фураж. У той час як многія краіны, у тым ліку Германія, працягвалі ў некаторай ступені спадзявацца на фургоны, ЗША і Вялікабрытанія ахвотна перайшлі на грузавікі ўсюды, дзе гэта было магчыма.
Ваеннае матэрыяльна-тэхнічнае забеспячэнне адыгрывала значную ролю ў многіх аперацыях Другой сусветнай вайны, асабліва ў аперацыях удалечыні ад прамысловых цэнтраў, ад фінскай Лапландыі да, абмяжоўваючы памер і рух любых ваенных сіл. У, пры адсутнасці чыгункі, невялікай колькасці дарог і гарачым сухім клімаце, атакі і наступленні былі прымеркаваны ў той жа ступені да матэрыяльна-тэхнічнага забеспячэння, як і да варожых дзеянняў. Дрэннае матэрыяльна-тэхнічнае забеспячэнне, у выглядзе велізарных адлегласцяў Расіі і стану яе дарожнай і чыгуначнай сетак, паспрыяла лёсу ўварвання Германіі ў СССР : нягледзячы на шматлікія перамогі ў баях, кампанія страціла абарот перад брамай Масквы.
Разрыў лініі матэрыяльна-тэхнічнага забеспячэння стаў галоўнай мэтай для ; адзін знішчальнік можа адначасова атакаваць дзесяткі машын забеспячэння, дарогу за шмат міль за лініяй фронту. Перавага ў паветры стала вырашальнай практычна для любога буйнога наступлення ў добрае надвор’е. Ваенна-паветраныя сілы саюзнікаў разбурылі кантраляваныя Германіяй масты і чыгуначную інфраструктуру па ўсёй паўночнай Францыі, каб забяспечыць поспех высадкі ў Нармандыі, але пасля гэта цяпер абмежавала матэрыяльна-тэхнічнае забеспячэнне саюзнікаў. У адказ быў арганізаваны  — масавая сістэма канвояў грузавікоў для прасоўвання ў бок Германіі. Падчас Сталінградскай бітвы Германія спрабавала забяспечыць забеспячэнне акружанай 6-й арміяй паветраным шляхам, так званым паветраным мостам, але ім не хапала дастатковага паветранага транспарту. Аэрамасты саюзнікаў былі больш паспяховымі; у Бірманскай кампаніі і пры аперацыі па арганізацыі, каб папоўніць кітайскія ваенныя намаганні. (Праз некалькі гадоў пасля вайны паспяхова забяспечваў усю несавецкую палову горада.)
На моры бітва за Атлантыку пачалася ў першыя дні вайны і працягвалася да канца. Нямецкія і  нацэліліся на жыццёва важныя  грузавых караблёў саюзнікаў, якія забяспечвалі брытанскія, амерыканскія і расійскія войскі, і сталі больш эфектыўнымі, чым падчас Першай сусветнай вайны. Тэхналагічныя ўдасканаленні як у падводных лодках, так і ў імкліва пераўзыходзілі адзін аднаго на працягу многіх гадоў, саюзнікі ў канчатковым выніку кантралявалі страты падводных лодак.
Лагістыка была сур’ёзнай праблемай для амерыканскіх ваенных намаганняў, паколькі матэрыялы ваеннага часу павінны былі пастаўляцца альбо праз Атлантыку, альбо праз Ціхі акіян. Германія распачала агрэсіўную кампанію на падводных лодках супраць амерыканскай матэрыяльна-тэхнічнай базы ў Атлантыцы, але японцы грэбавалі нападамі караблёў у Ціхім акіяне, выкарыстоўваючы свае падводныя лодкі, каб ваяваць разам з надводным флотам у буйнамаштабных бітвах.
Вялікія матэрыяльна-тэхнічныя адлегласці дамінавалі ў Ціхаакіянскай вайне. Для нападу на Пёрл-Харбар японцам спатрэбіліся шматлікія караблі для дазапраўкі атакуючага флоту ў моры па маршруце. Велізарная колькасць транспартных сродкаў, у тым ліку тысячы амерыканскіх, спатрэбілася для падтрымання сіл саюзнікаў, якія адбіваліся на японскай зямлі. Як і ў Атлантыцы, падводная вайна прынесла больш страт, чым марскія бітвы, патанула больш за 1200 гандлёвых судоў.
Сучасныя распрацоўкі
Матэрыяльна-тэхнічнае забеспячэнне, якое час ад часу называюць «», павінна ўлічваць вельмі нявызначаныя ўмовы. Хаця ідэальныя прагнозы рэдка магчымыя, прагназуючыя мадэлі могуць паменшыць нявызначанасць адносна таго, якія матэрыялы або паслугі спатрэбяцца, дзе і калі яны спатрэбяцца, або найлепшы спосаб іх прадастаўлення.
Тым не менш, тэматычныя даследаванні паказалі, што больш колькасны, статыстычны аналіз часта значна паляпшае чалавечае меркаванне. Адным з такіх прыкладаў з’яўляецца выкарыстанне прыкладной інфармацыйнай эканомікі і Корпусам марской пяхоты для прагназавання патрэбнасці ў паліве на поле бою.
У буйных ваенных канфліктах пытанні матэрыяльна-тэхнічнага забеспячэння часта маюць вырашальнае значэнне для вырашэння агульнага выніку войнаў. Напрыклад,  — масавая гібель грузавых караблёў — была вырашальным фактарам у Другой сусветнай вайне. Паспяховая супрацьлодкавая кампанія саюзнікаў і няздольнасць нямецкага флоту патапіць дастатковую колькасць грузаў у бітве за Атлантыку дазволілі Брытаніі застацца ў вайне, а здольнасць падтрымліваць ланцужок паставак у Міжземным моры дазволіла падтрымліваць другі фронт супраць нацыстаў. у Паўночнай Афрыцы; наадварот, паспяховая ЗША супраць японскага марскога суднаходства ў азіяцкіх водах фактычна скалечыла яе эканоміку і магчымасці ваеннай вытворчасці, і краіны Восі не змаглі стабільна падтрымліваць ланцужок паставак сваім паўночнаафрыканскім сілам, у сярэднім робячы на 25 % менш паставак, чым патрабавалася, і сутыкнуўшыся з крытычным дэфіцытам паліва, што дыктавала стратэгічныя рашэнні. У тактычным маштабе ў савецкія войскі мелі пераважную колькасную перавагу ў гарматах і людзях, але здолелі выпусціць толькі 10 000 снарадаў супраць фінскіх 36 000 снарадаў, у выніку былі вымушаныя пакінуць сваю цяжкую тэхніку і ўцячы з поля бою, у выніку чаго у фіны атрымалі перамогу. Адной з прычын гэтага былі паспяховыя фінскія пераследы савецкіх ліній паставак.
У больш агульным плане абарона ўласных і атака на лініі праціўніка з’яўляецца фундаментальнай ваеннай стратэгіяй; прыкладам гэтага як чыста лагістычнай кампаніі для ваенных сродкаў ажыццяўлення стратэгічнай палітыкі быў.
Ваенная лагістыка стала піянерам шэрагу метадаў, якія з тых часоў атрымалі шырокае прымяненне ў камерцыйным свеце. вырасла з намаганняў ваеннай лагістыкі часоў Другой сусветнай вайны. Падобным чынам ваенная лагістыка запазычвае метады, упершыню ўведзеныя ў камерцыйным свеце.
у 1999 годзе паміж Індыяй і Пакістанам, які таксама называюць аперацыяй «Віджай» (на хіндзі «Перамога»), з’яўляецца адным з самых апошніх прыкладаў баявых дзеянняў на вялікай вышыні ў горнай мясцовасці, якія стваралі значныя матэрыяльна-тэхнічныя праблемы для ваюючых бакоў. Грузавыя аўтамабілі сямейства, якія з’яўляецца асноўнай часткай транспартных сродкаў тылавога забеспячэння індыйскай арміі, даказалі сваю надзейнасць і спраўнасць з 95 % гатоўнасцю падчас аперацыі.
Дрысвяцкі замак
Дрысвяцкі замак — замак, які ў XIV—XVII стагоддзях размяшчаўся на востраве Замак на возеры Дрысвяты (цяпер у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці). Пабудаваны на гарадзішчы днепра-дзвінскай культуры і эпохі Кіеўскай Русі X—XIII ст.
Клаўкала
Клаўкала (Klaukkala, Klövskog) — вёска ў паўднёвай частцы муніцыпалітэта Нурміярві, Усіма, Фінляндыя, недалёка ад возера Валькярві. Гэта самая вялікая з вёсак Нурміярві і часта памылкова лічыцца асобным горадам. Адлегласць ад Клаўкала да мяжы Эспа, а таксама да мяжы Ванта складае каля 5 км, а да Хельсінкі — менш за 30 км.
Насельніцтва Клаўкалы складае амаль 18 000 чалавек і гэта найбольш хуткарослы рэгіён Нурміярві; у Клаўкале жыве амаль палова ўсяго насельніцтва муніцыпалітэта. Адбываецца значная міграцыя ў асноўным з Хельсінкскай канурбацыі; з’яўляючыся вёскай у паўгадзіне язды ад цэнтра Хельсінкі, яна асабліва прыцягвае сем’і з дзецьмі. З-за велізарнага прыросту насельніцтва, Клаўкала таксама славіцца сваім узрастаючым трафікам, які выклікае мясцовыя праблемы раніцай і пасля абеду.
Магчымая турыстычная славутасць — гэта сучасная, пакрытая меддзю царква, распрацаваная архітэктарам Ансі Ласілам у старым цэнтры Клаўкалы. Міко Хейка, біскуп лютэранскай царквы Евангелля, асвяціў яе 28 лістапада 2004 года. У вёсцы таксама ёсць драўляная царква, пабудаваная ў 1995 годзе.
Плятэр
Плятэр — прозвішча.
Упіна
Упіна (Упино) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карзоўскага сельскага паселішча.
Назва
Назва Упіна ад назвы ракі Упінка (Упіна), прытока Сажа вышэй Хіславічаў. Варыянты рачной назвы — Упінька, Вупенка.
Звязана з літоўскім upė, upius «рака», якое, магчыма, пашыранае пашыральнікам -in- (*Up-in- < літ. upinis «рачны»).
Гідранімічныя аналагі — літоўскія рачныя назвы тыпу Upė, Upis, Upius, Upalė, Upėsė, Upyna, Upita, на ўсходзе старабалцкай тэрыторыі — назвы ракі Упа (прыток Акі), дняпроўскай ракі Вопь (< *Up- / *Ap-) і інш.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Упіна абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Упіна не вярнулі БССР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Штральзунд
Штра́льзунд (Stralsund) — прыморскі горад зямельнага падначалення на поўначы Германіі ў зямлі Мекленбург-Пярэдняя Памеранія.
Горад размешчаны на Балтыйскім моры на беразе праліва Штрэлазунд, за што атрымаў назву «варот вострава Руген», з якім яго злучае Ругенскі мост. Разам з гістарычнай часткай Вісмара старая, ганзейская частка Штральзунда з 2002 года ўваходзіць у спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Насельніцтва складае 57 670 чалавек (на 31 снежня 2010 года). Займае плошчу 38,97 км². Афіцыйны код — 13 0 05 000.
Гісторыя
На месцы Штральзунда, які атрымаў правы горада ў 1234 годзе, у канцы XII стагоддзя мелася пераправа на востраў Руген. У 1293 годзе Штральзунд стаў членам Ганзы. У XIII—XIV стст. нароўні з Вісмарам — найбольш паспяховы порт «вендскай» секцыі Ганзы. Штральзундскі мір 1370 года завяршыў супрацьстаянне гарадоў Ганзы з Даніяй.
Гістарычны цэнтр Штральзунда пацярпеў ад бамбардзіровак саюзнікаў, але пасля Другой сусветнай вайны быў у значнай ступені адноўлены. Порт і суднаверфі былі пашыраны і мадэрнізаваны ўладамі ФРГ у 1990-я гады.
Славутасці
Гістарычны цэнтр Штральзунда ўтрымлівае некалькі прыкметных славутасцей цаглянай готыкі, якія нагадваюць пра часы росквіту Ганзейскага саюза:
У горадзе маецца некалькі музеяў, прысвечаных мору:
Раіса Іванаўна Паўленка
Раіса Іванаўна Паўленка (Раїса Іванівна Павленко; нар. ) — украінскі бібліятэкар, дырэктар Нацыянальнай навуковай медыцынскай бібліятэкі Украіны.
Біяграфія
Нарадзілася 15 студзеня 1937 г. у сяле Гільцы Чарнухінскага раёна Палтаўскай вобласці Украінскай ССР. У 1954 годзе з залатым медалём скончыла сярэднюю школу № 1 горада Харол Палтаўскай вобласці і ў 1954—1957 гадах вучылася на гістарычным факультэце Кіеўскага дзяржаўнага ўніверсітэта (цяпер Кіеўскі нацыянальны ўніверсітэт імя Тараса Шаўчэнкі). Студэнткай была ўдзельніцай студэнцкіх атрадаў, якія працавалі на цаліне. Сваю адукацыю працягнула навучаннем на завочным аддзяленні Харкаўскага дзяржаўнага бібліятэчнага інстытута (цяпер Харкаўская дзяржаўная акадэмія культуры) у 1957—1962 гадах.
Анжаліка Кербер
Анжаліка Кербер (Angelique Kerber, нар., , ФРГ) — прафесійная тэнісістка, якая выступае за Германію; былая першаяракетка свету ў адзіночным рэйтынгу, пераможца трох турніраў Вялікага шлема ў адзіночным разрадзе (Адкрыты чэмпіянат Аўстраліі — 2016, Адкрыты чэмпіянат ЗША па тэнісе — 2016, Уімблданскі турнір — 2018); фіналістка аднаго турніру Вялікага шлема ў адзіночным разрадзе (Уімблдан-2016); сярэбраны прызёр Алімпійскіх гульняў 2016 года ў адзіночным разрадзе; пераможца 12 турніраў WTA ў адзіночным разрадзе; фіналістка Кубка Федэрацыі (2014) у складзе нацыянальнай зборнай Германіі.
Копцеўскі сельсавет
Копцеўскі сельсавет — адміністрацыйная адзінка ў складзе Горацкага раёна Магілёўскай вобласці.
Адміністрацыйны цэнтр — Копцеўка.
Гісторыя
У пачатку 1919 года ў Шамаўскай воласці пачала дзейнічаць антыбальшавіцкая «банда» на чале з белагвардзейскім афіцэрам, якая разагнала Копцеўскі сельсавет, разграміла сельгаскамуну, раздала жывёл, сельгасінвентар і іншую маёмасць жыхарам суседніх вёсак, а сябе ўзялі толькі некалькі коней. Ліквідавалі т.зв. «банду» толькі ў канцы 1919 года.
Кліннікі
Кліннікі́ (, Клинники) — вёска ў Беларусі, у Докшыцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бягомльскага сельсавета.
Асінаўка (Валожынскі раён)
Асі́наўка (, Осиновка) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Івянецкага сельсавета.
Да 27 сакавіка 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Станюшкаўскага сельсавета, да 28 мая 2013 года — у склад Пральніцкага сельсавета.
Камоцкі
Камоцкі — прозвішча
Гаскел
Гаскел (Gaskell) — англійскае прозвішча.
Бернікі (рака)
Бернікі — рака ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Крапіўніца (басейн Віслы). Даўжыня 6 км. Пачынаецца за 1 км на ўсход ад вёскі Янаўшчына, вусце каля паўночнай ускраіны вёскі Стасюцічы. Амаль на ўсім працягу каналізаваная, за выключэннем лясной дзялянкі (900 м) за 1 км на паўночны захад ад вёскі Бернікі.
Іваноўскія
Іваноўскія — шляхецкі род у Вялікім Княстве Літоўскім і Расійскай імперыі.
Гісторыя
Самыя раннія дакументальныя звесткі з гісторыі гэтай сям’і сягаюць сярэдзіны XVII стагоддзя і звязаны з асобай Крыштафа Іваноўскага, патомнага ўладара маёнткаў Пурпішкі і Гайжуны ў Вількамірскім павеце ў Літве. Аднак этымалогія прозвішча паказвае, што пачынальнікам роду павінен быць нейкі Іван, а гэта сведчыць, хутчэй, пра яго беларускія карані. Ужо ў XVI ст. можна было сустрэць Іваноўскіх ад Ковеншчыны да Менска і Воршы, гэта значыць, на розных абшарах Вялікага Княства, дзе за дзяржаўныя заслугі іх продкі атрымлівалі пасады і надзелы.
Фамільнай эмблемай стаў герб «Рагаля». Ён належаў не толькі згаданаму Крыштафу Іваноўскаму, але і Міхалу Іваноўскаму, менскаму гарадскому старасту, што ў тагачасных умовах сведчыла пра кроўную еднасць. У XVIII стагоддзі Менскае староства заставалася ў руках гэтай сям’і. Апрача Міхала, пасаду старасты з 1745 года займаў Юзаф Іваноўскі, які раней быў менскім гараднічым і даводзіўся родным братам гарадскому суддзі, што памёр прыкладна ў 1741 годзе. Пасля смерці Юзафа гарадскім старастам у Менску стаў яго сын Ігнацы, які займаў гэтую пасаду амаль дваццаць гадоў, да канца існавання Рэчы Паспалітай. Захаваліся сведчанні і пра Міхала Іваноўскага, ковенскага чашніка, якога Аўгуст III прызначыў падкаморным (камергерам) каралеўскага двара; а таксама — пра Антона, які падпісаў акт абрання Станіслава Аўгуста ад Вількамірскага павета.
Валадар Расціславіч
Валадар Расціславіч (да 1069 — ) — князь перамышльскі (1092—1124).
Іваноўскія
Гісторыя
Крыштаф, апрача Пурпішак і Гайжунаў у карэннай Літве, меў яшчэ фальварак Забалоцце ў тагачасным Наваградскім ваяводстве. Гэты фальварак амаль да канца XVIII стагоддзі быў сядзібай Іваноўскіх. У 1720 яго пераняў у спадчыну сын Крыштафа, Міхал, які ў 1750 перадаў яго сыну Дамініку, той, у сваю чаргу, у 1776 пакінуў Забалоцце сваім сынам Юзафу і Людвіку, а яны прадалі яго ў 1790 князю Радзівілу. Гэтак Іваноўскія пазбыліся традыцыйнага радавога маёнтка. Неўзабаве сын Юзафа, Тамаш, за прыналежную яму частку спадчыны купіў фальварак Руда Яворская ў Слонімскім павеце. Маёнтак, відаць, быў не дужа вялікі, бо два яго сыны — Вінцэнт і Станіслаў — пазней не падзялілі яго між сабой. Паводле адвечнага звычаю, ён перайшоў у спадчыну да старэйшага сына, Вінцэнта, Станіслаў жа мусіў шукаць свайго лёсу ў іншым месцы.
Валадар Расціславіч
Маладосць, атрыманне ўдзелу
Сярэдні сын Расціслава Уладзіміравіча, пасля смерці бацькі, вядома, не магло і весціся пра перадачу Расціславічам Тмутаракані. Верагодна, дзеці Расціслава спачатку трапілі да двара вялікага князя Ізяслава Яраславіча, а затым маглі атрымаць воласці-кармленні. Магчыма, як і старэйшы брат Рурык, яшчэ ў 1070-я гады Валадар трымаў воласць на заходніх межах Русі, але пра гэта пэўна невядома.
Іваноўскія
Гісторыя
Станіслаў Іваноўскі нарадзіўся ў 1819 годзе ў Рудзе Яворскай, ажаніўся з Антанінай, адзінай дачкой Юрыя Андрэевіча Рыла-Быкоўскага, уладальніка фальварка Лябёдка ў воласці Старыя Васілішкі Лідскага павета Віленскай губерні. У адрозненне ад Іваноўскіх, якія не сядзелі доўга на адным гняздзе, Быкоўскія гаспадарылі ў Лябёдцы некалькі стагоддзяў. Паводле «Геаграфічнага слоўніка Каралеўства Польскага і іншых краін славянскіх», гэты фальварак пад назвай Дварэц быў падараваны прывілеем Жыгімонта I ад 7 лістапада 1510 г. двараніну яго, Івашку Рыла-Быкоўскаму, і з таго часу перадаваўся ад бацькі да сына і не выходзіў з валодання сям’і. Гэты адносна невялікі маёнтак і атрымала ў спадчыну Антаніна і да самай сваёй смерці заставалася яго ўладальніцай. Такім чынам, Станіслаў вымушаны быў пагадзіцца на другарадную ролю ў Лябёдцы. Ён памёр у 1900 годзе, галоўным яго клопатам была і заставалася гаспадарка.
Валадар Расціславіч
Захоп Тмутаракані
У 1081 годзе (18 мая) разам стрыечным дзядзькам Давыдам Ігаравічам, князем дарагабужскім, Валадар бяжыць ў Тмутаракань, дзе яны схапілі Рацібора, пасадніка Усевалада Яраславіча, і селі на стальцы. Не ясна, што прымусіла Давыда і Валадара бегчы на поўдзень са сваіх гарадоў. А. Рапаў мяркуе, што, магчыма, па смерці бацькі Расціславічы атрымалі на кармленне Перамышльскую воласць, але лічылі яе недастатковай і імкнуліся да пашырэння ўладанняў. Княжанне Давыда Ігаравіча і Валадара Расціславіча ў Тмутаракані трывала не доўга, у 1083 годзе іх сагнаў са стальца Алег Святаславіч, які вярнуўся з родаскай ссылкі. Давыд пасля гэтага захапіў Алешша, а Валадар, верагодна, мусіў вярнуцца ў сваю воласць.
Іваноўскія
Гісторыя
Пасля заўчаснай смерці Антаніны (яна памерла ў 1852 г., маючы 35 гадоў) маёмасныя меркаванні схілілі яго да шлюбу з Каралінай Клімантовіч, а пасля яе смерці ў 1856 г. ужо 58-гадовы Станіслаў ажаніўся трэці раз з дужа маладзейшай за сябе Станіславай Губарэвіч з суседняга фальварка Галавічполь. У выніку Лябёдка павялічылася за кошт часткі гэтага фальварка.
Валадар Расціславіч
Захоп Уладзімір-Валынскага
Пад 1084 годам у «Аповесці мінулых гадоў» запісана, што «выбеглі Расціславічы два ад Яраполка, і прыйшлі прагналі Яраполка» — сэнс не зусім зразумелы. На меркаванне А. Рапава, магчыма, воласці-кармленні Расціславічаў уваходзілі ў склад Уладзімір-Валынскага княства, якім валодаў Яраполк Ізяславіч, таму летапісец і ўжыў фармулёўку «выбеглі Расціславіча два ад Яраполка». Такім чынам, Валадар і Васілька Расціславічы ў 1084 годзе выгналі Яраполка з Уладзімір-Валынскага і занялі сталец. Аднак, вялікі князь Усевалад Яраславіч паслаў супраць Расціславічаў свайго сына Уладзіміра, які выгнаў іх з Уладзімір-Валынскага і вярнуў сталец Яраполку. У 1086 годзе ўжо Яраполк Ізяславіч пайшоў супраць Расціславічаў, але пад Звянігарадам быў забіты ўласным дружыннікам. Забойца — Нярадзец — збег да валадарова брата Рурыка ў Перамышль, таму супраць Расціславічаў узнікла падазрэнне. На меркаванне А. Рапава, магчыма, падазрэнне было слушным і Расціславічы разлічвалі па смерці Яраполка атрымаць Уладзімір-Валынскі. Аднак, Уладзімір-Валынскі атрымаў іх колішні саюзнік Давыд Ігаравіч, што змяніла адносіны паміж імі.
Іваноўскія
Гісторыя
Адзіным сынам Станіслава і Антаніны быў народжаны 1845 годзе Леанард Іваноўскі, які пасля смерці маці стаў паўнапраўным гаспадаром Лябёдкі. Бацька накіраваў Леанарда спачатку ў віленскую гімназію, пасля — у Пецярбургскі тэхналагічны інстытут, які той скончыў у 1868 г., атрымаўшы ступень інжынера-тэхнолага. Затым, аж да 1891 г., Леанард працаваў на прамысловых будоўлях Сібіры, Урала ды іншых аддаленых рэгіёнаў Расеі, каля 15 гадоў правёў у мясцовасці Навахапёрскага павета Варонежскай губерні.
Валадар Расціславіч
Атрыманне Перамышля
У «Аповесці мінулых гадоў» пад 1097 годам паведамляецца, што вялікі князь Усевалад Яраславіч даў Валадару Перамышльскую воласць. Гэта, аднак, адбылося ў 1092—1093 гадах, бо Усевалад бы вялікім князем з 1.1.1077 г. да 15.7.1077 г. і другі раз — з 3.10.1078 г. да 13.4.1093 г., а ў 1086 годзе ўладаром Перамышля называецца старэйшы брата Валадара — Рурык Расціславіч. Такім чынам, Валадар атрымаў Перамышль па смерці брата і дакладна невядома якую воласць ён трымаў раней. Тым жа часам, у 1092—1093 гадах, атрымаў ад Усевалада Яраславіча ва ўдзел Церабоўль і малодшы брат Валадара — Васілька Расціславіч. У 1097 годзе Любецкі з’езд замацаваў за братамі гэтыя ўладанні. Такім чынам, Валадар на канец XI ст. валодаў усёй тэрыторыяй паміж вярхоўямі Сана і Заходняга Буга.
Іваноўскія
Гісторыя
У 1874 г. Леанард Іваноўскі пабраўся шлюбам з Ядвігай Райхль з ваколіц Пятркова. Леанард атрымаў за жонкай у якасці пасагу частку маёнтка, неўзабаве прадаў гэтую зямлю і за выручаныя грошы павялічыў гаспадарку ў Лябёдцы. Сам ён з жонкай вярнуўся ў Краснае. У 1876—1887 гадах у сям’і Леанарда і Ядвігі нарадзілася пяцёра дзяцей: Ежы, Вацлаў, Тадэвуш, Алена і Станіслаў. Паводле метрычных запісаў рымска-каталіцкай парафіі ў Старых Васілішках, Ежы нарадзіўся ў Красным, а рэшта дзяцей — у Лябёдцы. Гэтае тлумачыцца традыцыяй, паводле якой месцам нараджэння дзяцей лічылася сямейнае гняздо, а не часовае прыстанішча бацькоў.
Валадар Расціславіч
Асляпленне і палон Васількі
Валадар не ўдзельнічаў у Любецкім з’ездзе, а яго брат Васілька, вяртаючыся са з’езду, загадам вялікага князя Святаполка Ізяславіча, па нагаворы Давыда Ігаравіча, быў схоплены ў Кіеве і наступным днём аслеплены, а затым зняволены Давыдам Ігаравічам ва Уладзіміры-Валынскім. Астатнія ўдзельнікі з’езду былі абураны злачынствам і пайшлі супраць Святаполка, але памірыліся з ім на ўмове, што пойдзе супраць Давыда Ігаравіча і прагоніць яго (напэўна, з Русі наогул), Святаполк аднак з паходам не спяшаўся. Тым часам, вясною 1098 года Давыд Ігаравіч пайшоў здабываць Церабоўль, удзел свайго вязня Васількі, Валадар выйшаў супраць і сустрэў Давыда каля Буска. Давыд пабаяўся біцца і зачыніўся ў горадзе, Валадар паслаў сказаць яму: ''«Чаму, зрабіўшы зло, не павінішся ў тым? Успомні, колькі ты ўжо зла нарабіў!», — Давыд стаў вінаваціць Святаполка: «Хіба я гэта зрабіў? Хіба ў маім гэта было горадзе? Я сам баяўся, што мяне схопяць і зробяць са мною тое самае; нехаця прыйшлося мне далучыцца да змовы і дзейнічаць заадно са Святаполкам», — Валадар адказаў на гэта: «Бог сведка таму, а цяпер адпусці брата майго і я з табой паміруся»''. Давыд ўзрадаваўся прапанове, выдаў Валадару яго брата і паміж імі быў заключаны мір. Такім чынам, Васілька вярнуўся ў Церабоўль, а Давыд ва Уладзімір-Валынскі.
Іваноўскія
Гісторыя
Пасля 1891 года Іваноўскія некалькі гадоў правялі ў Варшаве. Самае позняе ў 1899 г. Леанард Іваноўскі ўладкаваўся ў Пецярбургу. Тут ён дасягнуў вяршыні сваёй прафесійнай кар’еры: стаў правадзейным дзяржаўным саветнікам, членам Тэхналагічнага камітэта Галоўнага акцызнага ўпраўлення і кіраўніком яго капітальнага аддзела, а таксама членам Дзяржаўнай Рады па справах харчовых прадуктаў. Першая сусветная вайна прымусіла амаль 70-гадовага Леанарда вярнуцца ў Лябёдку, дзе ўжо была завершаная будоўля новай сядзібы.
Валадар Расціславіч
Помста за Васільку
Валадар і Васілька міру не трымалі, адразу пайшлі супраць Давыда Ігаравіча. Па дарозе узялі штурмам («кап’ём») Усевалаж, горад падпалілі, а жыхароў, якія выбягалі Васілька загадаў забіваць без літасці. Затым падышлі да Уладзімір-Валынскага, Давыд зачыніўся ў горадзе, а браты паслалі да ўладзімірлян сказаць: «Мы прыйшлі не на горад ваш і не на вас, а на ворагаў сваіх: на Турака, на Лазара і на Васіля, бо гэта яны падгаварылі Давыда і схілілі яго да злачынства». Гараджане сабралі веча і сказалі Давыду: ''«Выдай мужоў гэтых, не будзем біцца за іх, а за цябе біцца можам. Калі не аддасі іх, то адчынім брамы, а ты сам пра сябе падбай»''. Давыд Ігаравіч вымушаны быў выдаць сваіх баяр Васіля і Лазара, толькі Турака не мог выдаць, бо той збег у Кіеў. Па гэтым Валадар і Васілька заключылі новы мір з Давыдам, а на наступны дзень павесілі Васіля і Лазара, а сыны Васількі расстралялі іх целы.
Іваноўскія
Гісторыя
Апошнім уласнікам маёнтку Лябёдка Іваноўская да 1939 года быў Станіслаў Іваноўскі. Пад канец 1939 года амаль уся сям'я Іваноўскіх сабралася ў Вільні. Апрача Вацлава, Тадэвуша і Станіслава, з Лябёдкі прыбыла Сабіна з дзецьмі Сцяпанам, Вацлавам і ды яшчэ з сястрой Аленай Скіндэр, мужа якой вывезлі на ўсход. Яны баяліся, што як «эксплуататараў» іх рэпрэсуюць савецкія ўлады, і таму схаваліся за новай літоўскай мяжой. Мясцовыя шукальнікі скарбаў разбілі іх фамільны склеп, прах нябожчыкаў быў выкінуты з трунаў.
Валадар Расціславіч
Разгром Святаполка і венграў
У 1099 годзе ўрэшце Святаполк Ізяславіч пайшоў абяцанай вайною, каб выгнаць Давыда Ігаравіча, а Расціславічам цалаваў крыж, што хоча з імі міру і любові. Пасля даволі працяглай барацьбы, толькі аблога Уладзімір-Валынскага трывала 7 тыдняў, Давыд Ігаравіч, паводле пагаднення са Святаполкам і цалавання крыжа (22.4.1099), выйшаў з Уладзімір-Валынскага ў Чэрвень, мусіць, гэты горад даў яму Святаполк ва ўдзел. Святаполк пасадзіў ва Уладзімір-Валынскім свайго сына Мсціслава. Па гэтым Святаполк сабраўся ваяваць і з Расціславічамі, напэўна таму, што яны трымалі частку колішняй воласці яго бацькі і брата, таму паслаў іншага сына — Яраслава, па дапамогу да венгерскага караля Каламана. Агульная небяспека аб’яднала даўніх саюзнікаў, а нядаўніх ворагаў — Расціславічаў і Давыда Ігаравіча — Давыд, пакінуўшы сваёй жонку ў Валадара, адправіўся шукаць дапамогі ў полаўцаў.
Пайшоў Святаполк на Валадара і Васілька, даведаўшыся пра гэта, яны ўзялі крыж, які Святаполк цалаваў ім на мір і любоў, і выйшлі супраць. Сышліся Святаполк і Расціславічы ў лютым баі на Рожным полі, убачыўшы як Расціславічы адольваюць Святаполк уцёк ва Уладзімір-Валынскі, а адтуль у Кіеў, Расціславічы ж не гналіся. Неўзабаве сын Святаполка — Яраслаў, прывёў венграў пад Перамышль. Валадар зачыніўся ў горадзе, а венгры сталі вакол, паабапал ракі Вагр. Тым часам, Давыд Ігаравіч, які сустрэў хана Баняка, прыйшоў з полаўцамі пад Перамышль супраць венграў. У жорсткім баі на Вагры полаўцы разграмілі венграў, ва ўцёках шмат іх патанула ў Вагры і Сане. Такім чынам, Валадар і Васілька адстаялі свае ўладанні — Перамышль і Церабоўль, а Давыд Ігаравіч на кароткі час вярнуў сабе Уладзімір-Валынскі.
Зацвярджэнне на ўдзеле
У 1100 годзе старэйшыя князі двойчы збіраліся ва Увецічах, каб устанавіць мір, у выніку Давыд Ігаравіч быў асуджаны і атрымаў толькі Буск. Да Валадара старэйшыя князі паслалі, каб забраў сляпога Васілька да сябе ў Перамышль, а Церабоўль аддаў, або прыслаў Васільку да старэйшых князёў і яны будуць яго «карміць». Таксама ад Валадара патрабавалі вярнуць смердаў і халопаў, т. б. палон, які яны з братам узялі ў вайну. Валадар, аднак, не паслухаліся і невядома на якіх умовах быў устаноўлены мір, але і далей Валадар трымаў Перамышль адзін, а Васілька застаўся ў Церабоўлі.
Войны і саюзы
У 1104 годзе дачка Валадара — Ірына выйшла замуж (20 чэрвеня) за сына імператара Аляксея I Камніна — севастакратара Ісака. Гэта першы выпадак дынастычнай сувязі візантыйскіх імператараў з удзельнымі рускімі князямі, улічваючы строгую візантыйскую дынастычную практыку, ён заслугоўвае асаблівай увагі. Такім чынам, Валадар быў дзедам будучага імператара Андроніка Камніна.
Працяглы час Валадар з Васількам трымаліся саюзу з Уладзімірам Усеваладавічам, саюз гэты, магчыма, меў месца яшчэ ў 1090-х і ўзмацніўся дзякуючы цвёрдай пазіцыі Уладзіміра на Любецкім і Увеціцкіх з’ездах на карысць Расціславічаў. Пагатоў, саюз гэты мусіў узмацніцца пасля 1113 года, калі Уладзімір заняў вялікакняскі сталец у Кіеве. У 1114 годзе Валадар выдаў (11 верасня) сваю дачку, імя якой не вядома, за сына Уладзіміра — Рамана. Летам 1117 года Валадар і Васілька прынялі ўдзел у паходзе вялікага князя на Уладзімір-Валынскі супраць Яраслава Святаполчыча. Яраслаў уцёк у Польшчу, а Уладзімір пасадзіў ва Уладзімір-Валынскім свайго сына Рамана, а пасля яго смерці (1119) яшчэ аднаго — Андрэя.