cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Брэсцкі абласны суд
Гісторыя
У чэрвені 2019 года суд пераехаў з будынка па вуліцы Савецкіх пагранічнікаў, 41 у Дом правасуддзя па праспекце Машэрава, 8.
NGC 6635
NGC 6635 (іншыя абазначэнні — UGC 11239, MCG 2-47-3, PGC 61900) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Геркулес.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Аляксандр Андрэевіч Свечын
Аляксандр Андрэевіч Свечын (1878, Адэса—1938, Масква) — рускі і савецкі военачальнік, значны ваенны тэарэтык, публіцыст і педагог; аўтар класічнай працы «Стратэгія» (1927), камдыў.
Клятышча
Кляты́шча (, Клетыще) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Дзівінскага сельсавета.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Восаўскага сельсавета.
Боскі-Сант’Анна
Боскі-Сант'Анна (Boschi Sant'Anna) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Верона.
Насельніцтва складае 1402 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 156 чал./км². Займае плошчу 9 км². Паштовы індэкс — 37040. Тэлефонны код — 0442.
Бернулі (сям’я)
Сям'я Бернулі (Bernoulli) — швейцарская пратэстанцкая сям'я, многія члены якой у XVII-XVIII стагоддзях унеслі істотны ўклад у навуку. У прыватнасці, да гэтай дынастыі належаць 9 буйных матэматыкаў і фізікаў (з іх 3 вялікіх), а таксама вядомыя гісторыкі, мастацтвазнаўцы, архітэктары, юрысты і іншыя.
Гісторыкі налічылі ў навуцы і культуры не менш за 30 знакамітых прадстаўнікоў сям'і Бернулі. Сярод акадэмікаў Пецярбургскай Акадэміі навук — пяцёра з сям'і Бернулі. Кафедру матэматыкі Базельскага універсітэта ў працягу 105 гадоў амаль без перапынку займалі прадстаўнікі сям'і Бернулі.
Гісторыя
Род Бернулі прасочваецца з XV стагоддзя, калі яго прадстаўнік па прозвішчы Бернуйла (Bernouilla) пражываў ва Фландрыі (Паўднёвыя Нідэрланды, цяпер Бельгія). У 1582 годзе з-за рэлігійнага прыгнёту іспанскіх каталіцкіх уладаў купец-пратэстант Якаб Бернулі з сям'ёй пакінуў Антверпен і перасяліўся ў Франкфурт-на-Майне. Паколькі і ў Германіі рэлігійныя спрэчкі не спыняліся, у 1622 годзе ўнук Якаба, які насіў тое ж імя (1598-1634), пасяліўся ў Базелі (Швейцарыя) і прыняў швейцарскае грамадзянства.
NGC 6636-1
NGC 6636-1 (іншыя абазначэнні — UGC 11221, 7ZW 790, MCG 11-22-46, VV 368, ZWG 322.41, VV 679, KCPG 536A, KAZ 198, PGC 61782) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Daedaleopsis
Daedaleopsis — род грыбоў сямейства. Назва ўпершыню была апублікаваная ў 1888 годзе.
Конкурс песні Еўрабачанне 1967
Конкурс песні Еўрабачанне 1967 стаў 12-м конкурсам Еўрабачанне. Ён прайшоў 8 красавіка 1967 года ў Вене (Аўстрыя) ў бальнай зале палаца Хофбург. Удзел у конкурсе прыняло 17 краін, так як Данія адмовілася ўдзельнічаць. Выйграла конкурс Вялікабрытанія ў першы раз, яе прадстаўляла Сэндзі Шоў з песняй «Puppet on a string». Другое месца заняла Ірландыя. Рафаэль зноў прадстаўляў Іспанію, заняўшы 6-е месца. Швейцарыя набрала нуль ачкоў. Упершыню тэлекамеры паказвалі ўдзельнікаў конкурсу за кулісамі.
Daedaleopsis
Класіфікацыя
Род Daedaleopsis налічвае 21 від:
Бернулі (сям’я)
Гісторыя
Тры пакаленні Бернулі далі 9 буйных матэматыкаў і фізікаў, з якіх найбольш вядомыя: З той жа сям'і паходзіць Марыя Бернулі — першая жонка Германа Гесэ.
Конкурс песні Еўрабачанне 1967
Падчас конкурсу вядучая абвясціла Вялікабрытанію пераможцай да таго, як былі падлічаныя галасы ўсіх членаў журы, аднак, пасля заканчэння падліку перамога так і засталася за англійскай спявачкай.
Змены ў правілах
Сістэма галасавання вярнулася да варыянту 1957 года, калі 10 членаў журы, якія прадстаўляюць сваю краіну, галасавалі за самую аддаем перавагу песню.
Бернулі (сям’я)
Гісторыя
Прадстаўнікі роду Бернулі ў нашы дні жывуць у асноўным у Базелі.
Аб'екты, названыя ў гонар членаў сям'і
У 8-й акрузе Парыжу ёсць вуліца Бернулі (Rue Bernoulli), названая ў гонар гэтай сям'і. У гонар Данііла названая лабараторыя Бернулі ў Інстытуце матэматычных даследаванняў складаных сістэм МДУ.
Генеалогія
Гл. таксама больш падрабязнае фамільнае дрэва Бярнулі(ням.).
Грамадзянская вайна ў Рэспубліцы Конга
Грамадзянская вайна ў Рэспубліцы Конга, якая доўжылася з чэрвеня 1997 года па снежань 1999 года, вялася паміж прыхільнікамі двух кандыдатаў у прэзідэнты і завяршылася уварваннем ангольскіх войскаў і ўсталяваннем улады Дэні Сасу-Нгесо. У Конга гэтая вайна звычайна вядомая як «Вайна 5 чэрвеня» (Guerre du 5 juin).
Перадумова
Напярэдадні прэзідэнцкіх выбараў, прызначаных на ліпень 1997 года, у Рэспублікі Конга ўзмацнілася супрацьстаянне паміж прыхільнікамі прэзідэнта Паскаля Лісубы і былога прэзідэнта, палкоўніка Дэні Сасу-Нгеса з КПЦ. Сасу-Нгесо кіраваў краінай з 1979 па 1992 год як прэзідэнт, старшыня КПТ, кіраўнік урада і па сумяшчальніцтве міністр абароны, міністр дзяржбяспекі і міністр унутраных спраў. Пераможцам жа прэзідэнцкіх выбараў 1992 года стаў кандыдат ад Панафрыканскага саюза за сацыяльную дэмакратыю Паскаль Лісуба. Перыяд яго праўлення характарызаваўся пагаршэннем эканамічнага становішча і крайняй палітычнай нестабільнасцю, вынікамі якой сталі ўнутрыдзяржаўны канфлікт 1993—1994 гадоў і фарміраванне ўзброеных моладзевых атрадаў апалчэнцаў асноўнымі палітычным партыямі краіны з этнічных груп, якія падтрымліваюць іх. Так былі сфармаваныя апалчэння «Кобры» (КПЦ), «Какоі» (ПССД) і «Ніндзя» (РДІР).
Пачатак вайны
5 чэрвеня ўрадавыя войскі прэзідэнта Лісубы атачылі рэзідэнцыю Сасу-Нгеса ў Бразавіле. Палкоўнік Сасу-Нгесо аддаў загад верным яму частках апалчэння супраціўляцца. Наступныя чатыры месяцы канфлікту асабліва моцна адбіліся на сталіцы Бразавіле — многія будынкі былі пашкоджаны або моцна разбураны. Ваенныя верталёты Лісубы наносілі ўдары па раёнах Бразавіля, кантраляваным вернымі Сасу-Нгесо апалчэнцамі «Кобры». Сутыкненні адбываліся таксама ў гарадах Імпфонда, Веса і Аванда. З самага пачатку канфлікту адным з галоўных крытэрыяў вызначэння таго ці іншага боку з’яўлялася этнічная прыналежнасць. Армія таксама раскалолася па этнічнай прыкмеце: выхадцы з поўначы краіны традыцыйна падтрымлівалі Сасу-Нгесо, а паўднёўцы — Лісубу.
Інтэрвенцыя
У пачатку кастрычніка 1997 года ангольскія войскі ўварваліся на тэрыторыю краіны, каб падтрымаць Сасу-Нгесо. Большасць бразавільцаў падтрымалі Сасу-Нгеса і інтэрвентаў, і 14 кастрычніка прэзідэнт Лісуба збег з сталіцы. На працягу наступных двух дзён горад перайшоў пад кантроль сіл, лаяльных Сасу-Нгесо. Партовы горад Пуэнт-Нуар паў пасля малаважнага супраціву, пасля чаго лаяльныя Лісубе вайсковыя афіцэры загадалі сваім салдатам скласці зброю. Неўзабаве пасля гэтага Сасу-Нгесо абвясціў сябе прэзідэнтам і назваў імёны 33-х членаў новага ўрада.
У студзені 1998 года прэзідэнт Сасу-Нгесо адкрыў Нацыянальны форум для прымірэння, каб вызначыць характар і працягласць пераходнага перыяду. Форум, які прайшоў пад жорсткім кантролем урада, пастанавіў, што выбары павінны быць праведзены на працягу 3 гадоў, а таксама выбраў органы пераходнай кансультатыўнай заканадаўчай улады і абвясціў, што канстытуцыйным пагадненнем завершыцца работа над праектам Канстытуцыі.
Партызанская вайна
Аднак планы пераходнага ўрада былі парушаны ўзброеным выступам прыхільнікаў былога прэзідэнта Лісубы. У красавіку 1998 года ўзброеныя банды, звязаныя з апалчэннем «Какойі», захапілі гідраэлектрастанцыю ў Буэнзе, забіўшы некалькі яе работнікаў, і спынілі падачу электраэнергіі для насельніцтва Пуэнт-Нуара на працягу некалькіх тыдняў. У жніўні таго ж года года апалчэнцы пачалі партызанскую вайну ў басейне ракі Конга да паўднёва-захаду ад Бразавіля. У асноўным, яны складаліся з былых апалчэнцаў «Ніндзя». Яны займаліся забойствамі чыноўнікаў урада Сасу-Нгесо.
Прымірэнне
У лістападзе і снежні 1999 года ўрад падпісаў пагадненне з прадстаўнікамі многіх, хоць і не ўсіх, паўстанцкіх груп. Гэта пагадненне пры пасярэдніцтве прэзідэнта Габона Амара Бонга заклікала да наступным пагадненням і ўсіх магчымых палітычных перамоваў паміж урадам і апазыцыяй.
Наступствы вайны
З пачатку вайны салдаты і апалчэнцы абодвух бакоў займаліся вымагальніцтвам і прыгнётам грамадзянскіх асоб. Дюдзей затрымлівалі, збівалі і забівалі па прычыне іх этнічнай прыналежнасці. Абодва бакі выкарыстоўвалі абстрэл населеных раёнаў цяжкай артылерыяй і ракетнай зброяй. У прыватнасці, абстрэлы верталётамі Лісубы кварталаў Бразавіля прывялі да многіх ахвярам сярод грамадзянскага насельніцтва. Падчас штурму Бразавіля ангольскія МіГі нанеслі ўдары па горадзе, што таксама прывяло да ахвяраў сярод мірнага насельніцтва. У кастрычніку 1997 года пасля прыходу Сасу-Нгесо да ўлады яго апалчэнцы «Кобры» правялі павальныя ператрусы ў сталіцы, вышукваючы членаў сіл бяспекі былога ўрада Лісубы, яго апалчэнцаў і палітычных прыхільнікаў. У выніку былі забітыя дзясяткі чалавек. «Кобры» таксама датычныя да павальным рабаванням у сталіцы.
Новы віток гвалту таксама ў жніўні 1998 года прывёў да новых ахвяр і перакрыў эканамічна важны чыгуначны шлях Бразавіль — Пуэнт-Нуар; выклікаў вялікія разбурэнні і гібель многіх людзей у дэпартаментах Бразавіль, Пул, Буэнза і Ніарэ і зрабіў сотні тысяч чалавек бежанцамі. Зваротныя дзеянні ўрада, у асаблівасці апалчэння «Кобры», прывялі толькі да эскалацыі гвалту ў мяцежных дэпартаментах Пул, Буэнзе і Бразавіль. Да канца года ўрад страціў кантроль над паўднёвымі раёнамі краіны. У ваенных аперацыях ўрада пачалі прымаць удзел апалчэнцы-хуту, набраныя ў лагерах бежанцаў з Руанды. З 16 па 20 снежня 1998 года ў прыгарадах Бразавіля разгарнуліся баявыя дзеянні паміж апалчэнцамі «Ніндзя» і ўрадавымі войскамі, што прывяло да шматлікіх ахвяр і яшчэ большай колькасці бежанцаў.
Цяжкае становішча таксама склалася ў лагерах бежанцаў. У кастрычніку 1999 года крытычная сітуацыя склалася ў Заходнім Пуле, дзе для бежанцаў стала не хапаць харчавання і пачаліся смерці ад голаду. Лагер бежанцаў знаходзіўся ў Кінкале, адміністрацыйным цэнтры Дэпартамента Пул. Дапамога бежанцам прыйшла толькі ад арганізацый «Карытас», падтрымоўваных ААН.
У сакавіку і чэрвені 2002 года зноў актывізаваліся паўстанцкія групы, здзейсніўшы напады спачатку ў дэпартаменце Пул, а затым атакаваўшы Бразавільскі аэрапорт. Баявыя дзеянні былі лакалізаваны і атакі паўстанцаў адбітыя. Але ўжо ў кастрычніку ўзрасла колькасць нападаў мяцежнікаў «Ніндзя» ў Пуле. Актывізацыя баявых дзеянняў зноў прывяла да адтоку дзясяткаў тысяч бежанцаў з рэгіёна. Урад адкрыў так званыя гуманітарныя калідоры, каб даць бяспечны праход для тых былых паўстанцаў, хто хацеў бы зноў інтэгравацца ў грамадства.
У красавіку 2003 года больш за 2000 салдат-паўстанцаў «Ніндзя» здаліся са зброяй у дэпартаменце Пул. За гэтым рушыла ўслед мірнае пагадненне, дасягнутае 17 сакавіка 2003 года паміж урадам і лідарам апалчэнцаў «Ніндзя», прападобным Фрэдэрыкам Бінтсаму. Раззброеным былі гарантаваныя амністыі з боку ўрада. Яшчэ 600 мяцежнікаў «Ніндзя», па паведамленнях ўрада, здаліся ў маі 2003 года.
Марцін Кухта
Марцін Ку́хта (Martynas Kukta;, мястэчка Куркляй, непадалёк ад горада Анікшчэй, Ковенская губерня — , Каўнас) — друкар, выдавец кніг на беларускай, рускай, польскай і літоўскай мовах.
Адукацыя
Паходзіў з шматдзетнай сялянскай сям’і. Атрымаў пачатковую адукацыю (чатырохгадовае прыходскае вучылішча). У 1890 годзе апынуўся ў Вільні і накіраваўся ў друкарню Віленскай ваеннай акругі. Тут ён здаў экзамен на прадмет адукаванасці і стаў вучнем наборшчыка. За дзесяць гадоў вучобы Кухта здолеў стаць малодшым наборшчыкам, пасля гэтага паступіў на працу ў Віленскую губернскую друкарню, аднак хутка адтуль звольніўся і накіраваўся ў сталіцу імперыі. Пасля вучобы ў Санкт-Пецярбургу там жа працаваў наборшчыкам і метранпажам.
Дзейнасць да 1914 года
Пасля адмены забароны на лацінкавы літоўскі друк вярнуўся на радзіму і пры падтрымцы Пятраса Вілейшыса адкрыў у Вільні першую літоўскую друкарню, у якой выходзіла газета «Vilniaus žinios» («Віленскія навіны»). Кухта быў там загадчыкам у 1904—1906 гадах.
У сакавіку 1906 года Марцін Кухта заснаваў у Вільні друкарню з правам выпускаць кнігі, газеты і часопісы на еўрапейскіх мовах. Спачатку друкарня месцілася на вуліцы Дварцовай, 4. Колькасць работнікаў друкарні ў розныя гады вагалася ад 15 да 21-го. Былі закупленыя шрыфты ад Лемана і Ольгербранда агульнай вагою больш за 300 пудоў. У маі 1911 года друкарня перамясцілася на вуліцу Татарскую, 20. Гэта была найбуйнейшая літоўская друкарня.
У друкарні Кухты да Першай сусветнай вайны выйшла звыш 300 літоўскіх кніг і брашур, тут жа друкаваліся літоўскія перыядычныя выданні («Голас»),  («Літовец»),  («Рэха Літвы»),  («Літоўскія навіны»),  («Надзея») і іншыя газеты, а таксама часопісы «Garsas» («Гоман»), «Lietuvių tauta» («Літоўская нацыя»), «Šviesa» («Святло»). За сваю дзейнасць Кухта неаднаразова пераследваўся ўладамі.
Друкар выпускаў таксама выданні на польскай мове.
10 (23) лістапада 1906 года ў яго друкарні выйшаў першы нумар газеты «Наша ніва». У далейшым друкарня падтрымлівала першую беларускую газету, адкрываючы доўгатэрміновы крэдыт. Нярэдка здараліся выпадкі, калі рэдакцыя за адсутнасцю грошай не магла своечасова плаціць за друк і 5-6 нумароў газеты выходзілі ў крэдыт. Набор газеты каштаваў 45 рублёў за адзін нумар на абодвух шрыфтах. Калі ўжо доўг рэдакцыі падыходзіў да 300 руб., уласнік друкарні пагражаў спыніць друк, але як прыяцель і сімпатык беларускай справы ніколі не рабіў гэтага.
Супрацоўнікі Кухты дапамагалі беларускай газеце і падчас канфіскацый, якія ў 1907 годзе былі даволі частымі. Як успамінаў яе супрацоўнік Хведар Імшэнік :
У канцы 1907 года друкарня Кухты была зачынена на два тыдні за друк нелегальнай літаратуры.
Кухта друкаваў творы Ф. Багушэвіча, М. Багдановіча, Я. Коласа, Цёткі, К. Буйло і іншых пісьменнікаў, беларускія календары, зборнікі, спеўнікі. Выпускаў, сярод іншага, забароненыя цэнзурай творы.
У 1914 годзе (на вокладцы пазначаны 1913) у друкарні Кухты тыражом 2 000 экзэмпляраў выйшаў адзіны прыжыццёвы зборнік М. Багдановіча «Вянок».
У сваім апошнім вершы Багдановіч, які паміраў у Ялце, напісаў:
Першая сусветная вайна
Кухта ўдзельнічаў у літоўскай грамадскай дзейнасці. 21 лістапада 1914 года ва ўстаноўчым сходзе Літоўскага таварыства дапамогі пацяперлым ад вайны (Lietuvių draugija nukentėjusiems dėl karo šelpti) быў абраны сябрам камітэту гэтага таварыства.
Падчас акупацыі Вільні немцамі гэты друкар выдаваў сярод іншага газету «Гоман». На 1917 год прыйшлася чатырохсотая гадавіна з часу выхаду першай кнігі Францішка Скарыны. Прадпрыемства Кухты выпусціла з гэтай нагоды адмысловую паштоўку. У сярэдзіне 1918 года ў Кухты выйшла беларуская граматыка для школ Браніслава Тарашкевіча, а ў канцы — часопіс «Крывічанін».
У тым жа годзе за публікацыю Акта незалежнасці Літвы ў газеце Кухта быў арыштаваны акупацыйнымі ўладамі, а друкарня была разгромлена. У снежні 1918 года ў яго друкарні былі надрукаваны першыя літоўскія паштовыя маркі.
Незалежная Літва
З абвяшчэннем незалежнасці Літвы (1918), урад купіў друкарню ў 1919 годзе, каб публікаваць свой афіцыйны орган «Літва» (Lietuva). Друкарня Кухты ў Вільні была рэарганізавана ўладальнікам і яго новымі супольнікамі, атрымаўшы новую назву «Маяк» (Švyturys).
Некаторыя беларускія выданні былі надрукаваныя ў гэтай установе. Гэта быў зборнік «З чаго ліха на свеце: беларускія казкі» (1919), «Элементарная алгебра» А. Кісялёва (1921—1922) у 2-х частках для беларускіх школ. Таксама там быў надрукаваны першы нумар газеты «Беларускае жыццё», 6 нумароў газеты «Грамадзянін».
Пасля таго, як палякі канчаткова занялі Вільню ў 1920 годзе, у Кухты пачаліся праблемы. Друкарня «Маяк» пераехала ў Каўнас у 1924 годзе і праз чатыры гады злілася з дзяржаўнай установай, змяніўшы сваю назву на «Прамень» (Spindulys). Большая доля ў новай фірме належала міністэрству фінансаў, таму «Прамень» стала вeльмі сучаснай друкарняй з пераплётнай майстэрняй, цалкам абсталяванай, каб выконваць любыя задачы.
Кухта працягваў займацца выданнем кніг і календароў да 1934 года. У гэты час ён меў дзве плоскадрукавальныя машыны, іншае абсталяванне, 7-12 працаўнікоў. У другой палове 1930-х гадоў друкарня збанкрутавала, з-за залішняй даверлівасці гаспадара да калег па бізнесу і абавязку ў якасці паручэнца выплочваць вялікі крэдыт. Але гэта пазбавіла Кухту ад рэпрэсій у 1940 годзе пасля ўстанаўлення савецкай улады ў Літве.
Апошнія гады
Пасля Другой сусветнай вайны працаваў пісарам ковенскай музычнай школы. Трымаўся за кошт продажу ўласнай калекцыі карцін (у асноўным рускіх мастакоў).
Памёр 26 чэрвеня 1956 г. і пахаваны на Пятрашунскіх могілках у Каўнасе. Аўтарам надмагільнага помніка з’яўляецца вядомы літоўскі скульптар Юозас Зікарас.
Ушанаванне памяці
У 2003 годзе заснавальнік віленскай беларускай грамадскай арганізацыі «Сябрына» Валянцін Стэх адшукаў пад Каўнасам роднага ўнука Марціна Кухты — сына дачкі друкара Эдмундаса Манставічуса. Беларуская паэтэса Таццяна Сапач (Дубавец) запрасіла яго да ўдзелу ў адной з перадач на беларускай мове на Літоўскім нацыянальным тэлебачанні «Віленскі сшытак». У інтэрв’ю Таццяне Дубавец Эдмундас Манставічус паведаміў пра дзеда:
У 2005 годзе ў Вільні была ўрачыста адкрыта мемарыяльная дошка на літоўскай мове, прысвечаная Марціну Кухце. На яе адкрыцці разам з Э. Мастанавічусам прысутнічала яго дачка і праўнучка друкара Лідзя Гінёцене. Спаткаўшыся з ёй у 2016 і 2019 гадах, беларускі літаратуразнавец Мікола Трус апублікаваў шэраг артыкулаў пра Марціна Кухту ў беларускім друку.
Цікавыя факты
Родным братам Марціна быў Язэп Кухта, першы літоўскі пробашч у касцёле Святога Мікалая ў Вільні.
Першая жонка друкара, Стэфанія, у дзявоцтве мела прозвішча Мысліборская і дома гаварыла па-польску.
Готланд (лен)
Лен Готланд (Gotlands län) — лен, размешчаны на востраве Готланд у Балтыйскім моры, каля ўсходняга ўзбярэжжа Швецыі. Цэнтральны горад - Вісбю.
Ганорый III
Ганорый III (Honorius PP. III, у свеце — Чэнчыа Савелі, Cencio Savelli; 1148, Рым —, там жа) — Папа Рымскі з 18 ліпеня 1216 па 18 сакавіка 1227.
Біяграфія
Ён вядомы, у прыватнасці, дзякуючы напісанню значных багаслоўскіх прац — Liber censuum Romanae ecclesiae і Ordo Romanus, у прыватнасці, з’яўляюцца аднымі з найважнейшых і надзейных крыніц па некаторых пытаннях сярэднявечнага царкоўнага жыцця. Апроч іх, Ганорый III вядомы як аўтар жыццяпісу Рыгора VII і шэрагу грымуараў. Таксама даў развіццё жабруючых ордэнаў, зацвердзіўшы статуты Кармелітаў і францысканцаў, а ў булы Gratium omnium ўпершыню афіцыйна назваў дамініканцаў братамі-прапаведнікамі.
Ромул
Ромул (Romulus) — легендарны заснавальнік Рыма і першы цар рымскі. Жыў у 7 стагоддзі да н.э.. Паводле легенды, ён і яго брат Рэм былі дзецьмі бога Марса і вясталкі Рэі Сільвіі, нашчадкамі міфічнага Энея, якіх Амулій, які таксама з'яўляўся нашчадкам Энея, укінуў у раку Тыбр з мэтай знішчыць магчымых прэтэндэнтаў на царскі сталец. Аднак Ромул і Рэм былі цудам выратаваны ваўчыцаю і выкармлены яе малаком, а калі іх адабралі ў ваўчыцы, іх выхоўвала жонка царскага пастуха Фаустула. Легенда прыпісвае Ромулу апрача заснавання Рыма падзел рымскіх грамадзян на патрыцыяў і плебеяў, заснаванне сената як дарадчага органа пры кіраўніку, а таксама арганізацыю войска. Сярод сваіх аднагодак Ромул і Рэм, як сцвярджае паданне, вылучаліся мужнасцю, розумам, прыгажосцю і высакароднасцю, што нібыта сведчыла пра іх боскае паходжанне.
Алесь Уладзіміравіч Рашчынскі
Алесь Уладзіміравіч Рашчынскі (, г. Мінскай вобласці —, г. ) — беларускі , , , збіральнік беларускага фальклору.
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1949 годзе ў Лагойску. Скончыў інстытут імя Гнесіных у Маскве (1975) і Беларускую кансерваторыю (1984, клас Яўгена Глебава). У 1973 годзе разам з Глебавым заснаваў у Мінскім музычным вучылішчы аддзяленне народна-харавых спеваў. З 1973 года выкладаў у Мінскім музычным вучылішчы імя Глінкі. Музычны кіраўнік ансамбля «Харошкі», квартэта «Купалінка», групы-капэлы аўтэнтычнага фальклору «Агмень». Член Саюза кампазітараў Беларусі. У верасні 2016 года ў Мінску створаны народны хор імя Алеся Рашчынскага.
Підзамчэ
Підзамчэ — шматзначны тэрмін.
Дымкі
Дымкі — былая вёска, цяпер у межах Барысава Мінскай вобласці.
Гісторыя
Знаходзілася на правым беразе Бярэзіны насупраць Барысаўскага замка каля моста, абапал бальшака з Зембіна да пераправы. Размяшчалася на землях клецкіх ардынатаў Радзівілаў, у 19 ст была выкуплена расійскім скарбам.
Узнікла пэўна да пачатку 19 ст., калі была пазначана на расійскіх картах. Паводле карты расійскага Генштаба ад 1910 года ў вёсцы 34 двары.
Паміж пасадам Новабарысаў і вёскай Дымкі ў пачатку 20 ст. было паселішча (слабада, пасад) купцоў, якія вазілі рэчы, сыравіну, збожжа з Украіны і трымалі іх у гэтым месцы. У выніку пашырэння гэтага пасада, вёскі Дымкі, раёна Новабарысаў у 1920-я гады адбылося зліццё вёскі Дымкі з горадам Барысавам. Вёска стала адным з раёнаў Барысава, ад яе атрымала назву сучасная вуліца Дымкі, якая калісьці была вясковай.
Забудавана вуліца пераважна драўлянымі аднапавярховымі дамамі, сярод якіх ёсць будынкі пачатку 20 ст. На вуліцы ёсць некалькі крамаў, шынамантаж, гаражны комплекс. У 1980-я гады была крама па скупцы бытавой электраапаратуры. У яе будынку 1990-я гады адкрылася румачная «Тры дарогі» (не працуе з сярэдзіны 2000-х). Ад вуліцы ідзе насып да былога драўлянага моста, якога цяпер няма. Таксама сярод жылой забудовы можна знайсці паўзасыпаныя каналы — рэшткі вялікай сядзібы з паркам, якая была тут на пачатку 20 ст.
Ерэванскі заапарк
Ерэванскі заапарк (Երևանի կենդանաբանական այգի) — заапарк у горадзе Ерэване (сталіца Арменіі).
Успенка (Усходне-Казахстанская вобласць)
Успенка — сяло ў Барадуліхінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Барадуліхінскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 13 км на поўдзень ад раённага цэнтра, сяла Барадуліха. Код КАТА — 633830600.
Ерэванскі заапарк
Апісанне
Заапарк налічвае 2749 жывёл 204 відаў.
Успенка (Усходне-Казахстанская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 367 чалавек (186 мужчын і 181 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 254 чалавекі (130 мужчын і 124 жанчыны).
Ерэванскі заапарк
Апісанне
У 2011 годзе ерэванскаму заапарку споўнілася 70 гадоў.
Будаўнічыя працы пачаліся ў 1941 годзе і былі завершаны ў 1950 годзе (у час Вялікай Айчыннай вайны будаўніцтва было прыпынена).
Адзін з аўтараў планавання заапарка — архітэктар Рыгор Агабабян.
Дырэктар заапарка — Рубен Хачатран.
Цікавыя факты
14 чэрвеня 1991 года на тэрыторыю заапарка зваліўся верталёт Мі-8, які перад гэтым сутыкнуўся ў паветры з правадамі ЛЭП. Пасля падання машына выбухнула і згарэла, загінулі тры члены экіпажа. На зямлі ніхто не пацярпеў, часткова разбурана металічная агароджа.
Віктар I (Папа Рымскі)
Віктар I (Victor) (? — 199) — біскуп Рыма з 189 па 199.
Нарадзіўся ў Паўночнай Афрыцы, служыў архідыяканам. Пасля абрання актыўна ўдзельнічаў у спрэчцы аб часе святкавання Вялікадня. У 196 гозе склікаў у Рыме сабор, на якім быў замацаваны заходні звычай святкавання Вялікадня — у нядзелю, якая ідзе за Страсной пятніцай. Хрысціянскія цэрквы ў Малой Азіі не прынялі гэтых новаўвядзенняў, за што былі адлучаны біскупам Віктарам ад царквы. Гэты крок выклікаў да яго апазіцыю ў заходніх біскупствах, і ў выніку біскуп Віктар вымушаны быў зняць сваё адлучэнне.
NGC 6636-2
NGC 6636-2 (іншыя абазначэнні — UGC 11221, 7ZW 790, MCG 11-22-47, VV 368, ZWG 322.41, VV 679, KCPG 536B, KAZ 199, PGC 61780) — галактыка ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Батанічныя помнікі прыроды Беларусі
Батанічныя помнікі прыроды — аб'екты расліннасці і флоры, якія маюць навуковую, культурна-пазнавальную, гістарычную, эстэтычную каштоўнасць і ахоўваюцца дзяржавай. У Беларусі знаходзіцца каля 180 батанічных помнікаў прыроды рэспубліканскага значэння:
Кудлаеўская культура
Кудлаеўская культура — археалагічная культура плямён, якія ў 8—6—м тыс. да н.э. жылі ў сярэднім цячэнні р. Дзясна, ніжнім Пасожжы, Прыпяцкім Палессі, верхнім і сярэднім цячэнні Нёмана, на паўночным усходзе Польшчы. Кудлаеўская культура атрымала назву па стаянцы Кудлаеўка (Чарнігаўская вобласць, Украіна, басейн р. Дзясна), адкрытай у 1925 г. . Вылучана ў 1972 г. польскім даследчыкам, абгрунтавана матэрыяламі , , Т. Астраўскаса і інш. Паселішчы кудлаеўскай культуры прымеркаваны да нізінных ландшафтаў, звычайна размешчаны на пясчаных узвышшах, радзей на берагавых тэрасах. Кудлаеўская культура — прыклад развіцця мікралітычнай індустрыі. Тэхніка расшчаплення крэменю была накіравана на атрыманне пласціністых сколаў невялікіх памераў і няправільнай агранкі з аднапляцовачных нуклеусаў. Тэхніка сколу — удар з дапамогай каменнага адбойніка. У тэхніцы другаснай апрацоўкі насельніцтва кудлаеўскай культуры выкарыстоўвала стромкае, паўстромкавае і плоскае рэтушаванне. Вядомы таксама тэхніка разцовага сколу і прыёмы аббіўкі. У якасці загатовак для большасці прылад працы (скрабкі, разцы, вырабы з выемкай, сякучыя прылады) выкарыстоўваліся адшчэпы. Пласціна была асноўнай загатоўкай для вастрый, мікрапласцінак з прытупленым краем, трохвугольнікаў каморніцкага тыпу, сярэдневысокіх і высокіх сіметрычных трапецый, тронкавых наканечнікаў стрэл, што з'яўляецца культуравызначальным для крамянёвага інвентару культуры.
Храналогія кудлаеўскай культуры грунтуецца на тыпалагічнай характарыстыцы крамянёвага інвентару, стратыграфічных назіраннях, дадзеных паліналагічнага і радыёвугляроднага аналізу. Раннія помнікі датуюцца сярэдзінай 8-га—пачаткам 7-га тыс. да н.э. і характарызуюцца адсутнасцю геаметрычных мікралітаў. Пачынаючы з 7-га тыс. да н.э. пашыраецца выкарыстанне трапецый, трохвугольнікаў, што тлумачыцца ўплывамі насельніцтва каморніцкай культуры. Наяўнасць трапецый, каморніцкіх трохвугольнікаў і вастрый дазваляе датаваць асноўную частку помнікаў кудлаеўскай культуры ў Беларусі 7—6-м тыс. да н.э.
Кудлаеўская культура разам з каморніцкай адносіцца да кола культур Дзювензее. Яе паходжанне звязваюць з прадстаўнікамі арэнсбургскай культуры фінальнага палеаліту пры ўдзеле носьбітаў традыцый Федэрмесер. На думку, генезіс кудлаеўскай культуры — вынік міграцый насельніцтва каморніцкай культуры ва ўсходнім напрамку. Не выключана, што генезіс кудлаеўскай культуры таксама можа быць звязаны з мясцовымі культурамі позняга і фінальнага палеаліту. падставай для ўзнікнення кудлаеўскай культуры лічыў помнікі тыпу Пушкары-7 (Пакроўшчына) пры ўдзеле культур з поўдня. Выказваецца меркаванне, што ў фарміраванні кудлаеўскай культуры прынялі ўдзел носьбіты ўсходнееўрапейскага варыянта — фінальнапалеалітычнай культуры сегментападобных мікралітаў тыпу Боршава-2, якая ўвасобіла ў сабе традыцыі крэменеапрацоўкі Эпігравету паўднёвай і цэнтральнай Украіны.
Брэнціна-Белуна
Брэнціна-Белуна (Brentino Belluno) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Верона.
Насельніцтва складае 1376 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 52 чал./км². Займае плошчу 26 км². Паштовы індэкс — 37020. Тэлефонны код — 045.
Пералессе
Перале́ссе (, Перелесье) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Дзівінскага сельсавета. Былая назва Перавессе.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Восаўскага сельсавета.
Эстрагон
Эстраго́н, палын эстрагонавы, тархун (Artemisia dracunculus) — травяністая расліна сямейства астравых. Пашыраны ў Еўразіі, Паўночнай Амерыцы.
Апісанне
Шматгадовая карэнішчавая расліна з вострым і прыемным пахам з-за вялікай колькасці эфірнага алею. Сцёблы прамыя, вышынёй да 120 см. Лісце суцэльнае, лінейнае. Кветкавыя кошыкі светла-жоўтага колеру сабраныя ў мяцёлкавыя суквецці. Плод — сямянка. Маладыя парасткі і лісце мае ў сабе да 70 мг% аскарбінавай кіслаты, 6—8 мг% караціну, 170 мг% руціну, а таксама мінеральныя солі і фітанцыды.
Выкарыстанне
У ежу спажываюць лісце і маладыя парасткі, а расліны, якія зацвілі — для засольвання. У народнай медыцыне ўжываюць як мачагонны і проціглісны сродак, пры лячэнні вадзянкі і цынгі.
Агратэхніка
Эстрагон — вельмі холадаўстойлівая расліна. Добра захоўваецца пад невялікім снежным покрывам пры −30 °C. Адрастае, як толькі сыдзе снег і адтае верхні слой глебы. Маладыя парасткі дасягаюць агародніннай спеласці ў сярэдзіне вясны. На адным месцы можа расці 8—15 гадоў, але як агароднінную расліну яго трэба вырошчваць на адным месцы не больш як 4 гады. Расце на розных глебах, умерана ўгноеных. Размнажаецца пераважна дзяленнем карэнішча, каранёвымі атожылкамі або чаранкамі з 3—4-гадовых раслін. Пры размнажэнні дзяленнем карэнішча стары куст рана вясной выкопваюць і дзеляць так, каб кожная частка мела 1—2 пупышкі з карэнішчам. Чаранкі высаджваюць у канцы лета з адлегласцю паміж радамі 50—60 см і паміж раслінамі 25—30 см (з разліку 5—6 раслін на 1 м²).
Штогод, пачынаючы з другога года, пераважна вясной, расліны падкормліваюць мінеральнымі ўгнаеннямі. У першы год эстрагон зразаюць бліжэй да восені, каб маладыя расліны лепш раслі, у наступныя гады — ад 4 да 6 разоў за перыяд вегетацыі, пакідаючы ніжнюю частку расліны вышынёй 10 см. Парасткі зразаюць вясной, калі яны дасягнуць вышыні 20—25 см. Прадукцыя лепшай якасці атрымліваецца з верхніх галінак. Хваробы і шкоднікі вялікай страты не наносяць. Часам у канцы лета парасткам і лісцю эстрагону шкодзіць іржа.
Каімбрскі ўніверсітэт
Каімбрскі ўніверсітэт (Universidade de Coimbra) — найстарэйшы ўніверсітэт у Партугаліі і адзін з найстарэйшых у Еўропе, заснаваны ў 1290 годзе, размешчаны ў горадзе Каімбры. Ва ўніверсітэце навучаецца каля 23 тысяч чалавек. 8 факультэтаў, 4 кампусы. Універсітэт мае адну з найстарэйшых і самых багатых у Еўропе акадэмічных бібліятэк. Каімбрскі ўніверсітэт таксама з'яўляецца адным з найбуйнейшых культурных цэнтраў краіны. На афіцыйных і святочных мерапрыемствах студэнты і выкладчыкі апранаюць асаблівую ўніверсітэцкую форму (traje académico): чорныя плашчы, упрыгожаныя стужкамі. Колеры стужак азначаюць факультэт, а колькасць - год навучання. У сярэдзіне мая, пасля экзаменаў, студэнты Каімбры спальваюць свае стужачкі, адзначаючы свята. Універсітэт уваходзіць у асацыяцыю універсітэтаў Еўропы Утрэхцкая сетка.
Мікольск (Буда-Кашалёўскі раён)
Міко́льск (, Микольск) — былы пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Шырокаўскага сельсавета.
На поўначы і захадзе мяжуе з лесам.
Размяшчэнне
У 14 км на паўночны ўсход ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 38 км ад Гомеля.
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай дарозе, затым па шашы Доўск — Гомель. Планоўка складаецца з кароткай прамалінейнай шыротнай вуліцы, забудаванай драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.
Гісторыя
Заснаваны ў другой палове XIX стагоддзя. Па перапісу 1897 года — фальварак. У 1909 годзе 416 дзесяцін зямлі, у Кашалёўскай воласці Рагачоўскага павета Магілёўскай губерні. У 1925 годзе пасёлкі Мікольск-I і Мікольск-II у Забалоцкім сельсавеце Буда-Кашалёўскага раёна Бабруйскай акругі. У 1929 годзе арганізаваны калгас. На франтах Вялікай Айчыннай вайны загінулі 19 жыхароў вёскі. З 16 ліпеня 1954 года пасёлак у складзе Рагінскага сельсавета. У 1959 годзе ў складзе калгаса «Іскра» (цэнтр — вёска Забалоцце). З 1964 года пасёлак у складзе Халоцкага сельсавета, з 18 студзеня 1965 года да 24 кастрычніка 2002 года — у складзе Забалоцкага сельсавета.
Скасаваны ў 2005 годзе.
ХК Слован Браціслава
Хаке́йны клуб «Сло́ван Брацісла́ва» (Hokejový klub Slovan Bratislava) — прафесійны славацкі хакейны клуб з Браціславы, створаны ў 1921 годзе; 8-разовы чэмпіён Славакіі (апошнім разам у 2012). З 2012 года выступае ў Кантынентальнай хакейнай лізе (КХЛ). Хатнія матчы клуб праводзіць на арэне імя Ондрая Непелы, вядомай таксама як Слоўнафт-арэна.
Каманда шматразова ўдзельнічала ў еўракубках: Кубку еўрапейскіх чэмпіёнаў 1979/80, Еўралізе (1996/97 — 1999/2000), Кантынентальным кубку (2000/01, 2002/03, 2003/04), «новым» Кубку еўрапейскіх чэмпіёнаў (у Славакіі і Чэхіі таксама вядомым як Super six; 2006, 2008), Лізе чэмпіёнаў 2008/09, а таксама European Trophy (2011—2013).
Гісторыя
У 1939 годзе клуб змяніў назву на «ХК Слован» і выступаў пад гэтай назвай да 1948 года. З 1949 па 1952 гады клуб называўся Sokol NV. З 1953 года клубу была вернута назва «Слован».
Пасля падзелу Чэхаславакіі «Слован» стаў выступаць у Славацкай экстралізе, дзе 8 разоў станавіўся чэмпіёнам.
У сакавіку 2012 года «Слован» пакінуў нацыянальны чэмпіянат дзеля выступлення ў міжнароднай Кантынентальнай хакейнай лізе (КХЛ). 21 чэрвеня 2012 «Слован» быў афіцыйна прыняты ў КХЛ, стаўшыся ў ёй найстарэйшым клубам.
Нацыянальныя
Славацкая экстраліга Чэхаславацкая першая хакейная ліга Славацкая хакейная ліга 1-я славацкая нацыянальная хакейная ліга
Міжнародныя
Кубак еўрапейскіх чэмпіёнаў
Кантынентальны кубак
Кубак Шпенглера
Алея Класікаў
У Алеі Класікаў на дадзены момант усталяваны 25 бюстаў.
Арпі (возера)
Возера Арпі (Արփի) [Арпі ліч], раней таксама Арпа — другое па запасах водных рэсурсаў возера ў Арменіі. Возера знаходзіцца на вышыні 2023 м над узроўнем мора, у Шыракскай вобласці, у Ашоцкім раёне Арменіі. Гэта адзінае нароўні з Севанам возера, што мае народна-гаспадарчае значэнне.
Каля возера плануецца стварыць Нацыянальны парк «Возера Арпу». Рэалізацыя праекта будзе скіравана на захаванне біялагічнай разнастайнасці.
Апісанне
У 1946—1951 гадах возера Арпі было штучна павялічана дзеля павелічэння аб'ёму водных рэсурсаў у возеры. Такім чынам, яго плошча з 4,5 км² павялічылася да 22 км², аб'ём стаў роўны 100 млн м³. У дадзены момант тут развіты рыбная здабыча і выпрацаванне электраэнергіі.
З возера бярэ пачатак рака Ахуран, клімат блізу возера кантынентальны.
Асвячэнне
Асвячэ́нне - рытуальнае  дзеянне служыцеляў  культу  над  рознымі  прадметамі  для  надання  ім  містычных уласцівасцяў,  пасля  чаго  становіцца магчымым  выкарыстанне  іх  у  рэлігійных  мэтах  духавенствам  і  недухоўнымі  асобамі. падлягае кожны  новы  ці  адрамантаваны  храм,  царкоўнае  адзенне,  культавыя рэчы,  што  выкарыстоўваюцца  пры  богаслужэнні;  асвячаюцца  «святыя  дары» (для  прычашчэння),. Могуць асвячацца  таксама  новапабудаванае  жыллё, грамадскія  будынкі  і  інш.
Батанічны сад Віцебскага дзяржаўнага ўніверсітэта
Батанічны сад Віцебскага дзяржаўнага ўніверсітэта — батанічны сад, закладзены ў 1919 годзе ў Віцебску як школьны сад для практычнага вывучэння батанікі, садаводства, кветкаводства і агародніцтва на тэрасах старога парку каля р. Віцьба (плошча больш за 3 га).
У 1925 годзе ў садзе каля 500 відаў мясцовых пладовых дрэў, каля 60 — паўднёвых прадстаўнікоў, экспазіцыя з 972 відаў травяністых раслін (з ix 120 лекавых), невялікія пасадкі дэкаратыўных дрэў, ягадныя кусты, цяпліца, парнікі, паказальныя поле і агарод. 3 1926 самая паўночная ў Беларусі плантацыя белай шаўкоўніцы. Каля 200 відаў раслін (пераважна лекавыя, тэхнічныя, дэкаратыўныя, расліны-компасы і інш.) перанесены з Вялікалятчанскага батанічнага саду. Пасля Вялікай Айчыннай вайны засталася толькі частка дэндрарыя. 3 1944 пачалося аднаўленне. У 1948—1952 закладзены дэндрарый. У 1954 (плошча 4 га) пераўтвораны ў аграбіястанцыю, з 1979 навуковае і навучнае падраздзяленне Віцебскага педагагічнага інстытута, з верасня 1995 — універсітэта. Плошча 7,6 га. Сучасны дэндрарый разбіты паводле геаграфічнага прынцыпу, збераглося каля 80 відаў дрэў (сектары Амерыкі і Канады, Еўропы, Сібіры, Усурыйскага края і Маньчжурыі і інш); ёсць калекцыі травяністых і кветкава-дэкаратыўных раслін.
Адрынка
Адры́нка (, Одринка) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадзецкага сельсавета.
Аўсто
Аўсто́ (, Овсто) — вёска ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Стайкаўскага сельсавета.
Упсала (лен)
Лен Упсала (Uppsala län) — лен, размешчаны на балтыйскім узбярэжжы Швецыі ў правінцыі Упланд. Мяжуе з ленамі Стакгольм, Сёдэрманланд, Вестманланд і Еўлеборг. Цэнтральны горад - Упсала.
Пантыфікат
Пантыфіка́т (Pontificatus) — перыяд кіравання папы рымскага. Пачынаецца з дня абрання новага папы на канклаве, і дня інтранізацыі, якая адбываецца праз некалькі дзён пасля выбараў. Назва «пантыфікат» паходзіць ад аднаго з тытулаў папы рымскага — вялікі пантыфік (Pontifex Maximus).
Наталля Яўгенаўна Гоціна
Наталля Яўгенаўна Гоціна (, Мінск) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Скончыла Беларускі політэхнічны інстытут у 1971 годзе. Працавала ў Белмясцпрампраекце, з 1978 года — вядучы архітэктар у Белпрампраекце. З 1988 г. — у Белдзяржпраекце.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1980 года. Пражывае ў Мінску.
Творчасць
Удзельнічала ў стварэнні праектаў фабрыкі мастацкіх вырабаў у Слоніме (1975), інжынерна-лабараторнага корпуса завода медпрэпаратаў у Мінску (1981).
Кастэль-д’Аццана
Кастэль-д'Аццана (Castel d'Azzano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Верона.
Насельніцтва складае 11368 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 1172 чал./км². Займае плошчу 10 км². Паштовы індэкс — 37060. Тэлефонны код — 045.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Zeno.
Gott mit uns
«Gott mit uns» («Бог з намі», МФА: ) — дэвіз, які быў намаляваны на гербе Германскай імперыі, шырока выкарыстоўваецца ў нямецкіх войсках з XIX стагоддзя, у прыватнасці, выбіты на спражцы рамяня.
Словы «З намі бог!», агучаныя на рускай мове, з’яўляліся дэвізам і Расійскай імперыі.
Гісторыя
Баявы кліч «Бог з намі!» быў вядомы досыць даўно, у тым ліку, яго выкарыстоўвалі рымскія салдаты ( — Бог з намі!) у часы Візантыйскай імперыі.
З 1962 года ў бундэсверы дадзены дэвіз быў заменены словамі Einigkeit, Recht, Freiheit (ням. Адзінства, Права, Свабода). Паліцыя ФРГ працягвала выкарыстоўваць дэвіз Gott mit uns на спражках сваіх рамянёў да 70-х гадоў XX стагоддзя.
Упершыню шырокае прымяненне ў якасці лозунга дадзеная фраза знайшла падчас Трыццацігадовай вайны — доўгага ваеннага канфлікту, які ахапіў усю Эўропу, за выключэннем Швейцарыі і Турцыі. Таксама фраза з’яўлялася лозунгам Густава II Адольфа, шведскага караля (1611 — 1632).
Батрацкія песні
Батрацкія песні — песні батракоў, парабкаў, наймітаў у памешчыцкіх або кулацкіх гаспадарках; сацыяльна-бытавая народная пазаабрадавая лірыка. Змест іх — скарга на гаротнае жыццё, цяжкую працу, здзекі гаспадара, сацыяльны пратэст. Глыбінёй пачуцця вылучаюцца песні парабчанкі-сіраты, вымушанай жыць на «служэбным хлебе», што ела «ў сенцах за дзвярмі, аблівалася слязьмі», і наогул найміткі, бо яе хлеб таксама горкі («хто яго ўкусіць, той плакаці мусіць»). Батрацкія песні ўвабралі ў сябе больш раннія бурлацкія і некаторыя прымацкія песні, блізкія да іх сацыяльным гучаннем.
NGC 6638
NGC 6638 (іншыя абазначэнні — GCL 95, ESO 522-SC30) — шаравое скопішча ў сузор’і Стралец.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Батанічны сад Беларускай сельскагаспадарчай акадэміі
Батанічны сад Беларускай сельскагаспадарчай акадэміі — батанічны сад у г. Горкі Магілёўскай вобл. Плошча батанічнага сада складае каля 25 га. Дэндралагічны парк, які займае плошчу 14,5 га, мае статус батанічнага помніка прыроды рэспубліканскага значэння.
Гісторыя
Дэндрарый у рэгулярным стылі спраектаваны ў 1840 г. італьянскім архітэктарам інстытута Анжэла Кампіёні. Батанічны сад ствараўся паступова з 1847 пры Горы-Горацкай земляробчай школе (з 1848 — інстытуце). Пасля закрыцця інстытута ў 1863 сад занядбаны. Аднаўленне пачалося ў 1920 годзе з аднаўленнем Горы-Горацкага земляробчага інстытута (1919). У садзе было каля 300 відаў дрэўных раслін. У аддзеле сістэматыкі амаль 400 відаў травяністых раслін. У Вялікую Айчынную вайну большая частка калекцыі загінула. Аднаўляецца з 1950 года. Рэстаўрыраваны аддзел сістэматыкі травяністых раслін (450 відаў). Створаны новыя батанічныя экспазіцыі. База для падрыхтоўкі спецыялістаў сельскай гаспадаркі, правядзення навуковых даследаванняў і культурна-асветнай работы ў галіне прыродазнаўства і аховы прыроды.
У 1963 годзе дэндрарый быў абвешчаны батанічным помнікам прыроды рэспубліканскага значэння.
У 2009 годзе батанічны сад акадэміі ўключаны ў Савет батанічных садоў Беларусі і Расіі.
Калекцыя
Калекцыя батанічнага саду і дэндрарыя налічваецца 3335 таксонаў раслін якія належаць да 840 родаў, 1476 відаў і 1019 сартоў. З іх 267 хваёвых таксонаў і 293 ліставых. Прадстаўленыя ў садзе драўнінна-хмызняковыя расліны адносяцца да 42 сямействаў і 93 родаў.
Калекцыя цюльпанаў Батанічнага саду налічвае 180 сартоў, нарцысаў — 27 сартоў, гіяцынтаў — 19 сартоў, лілей — 115 сартоў, крокусаў — 9 сартоў, гладыёлусаў — 40 сартоў, руж — 88 сартоў.
У аранжарэі маецца зімовы сад, у якім прадстаўлены пальмы, бананы, разнастайная трапічная папараць, магноліі, алеандры, лаўр, мірт, лімоны, фейхоа, гібіскус (кітайская ружа), аспідыстра з Японіі; бягонія рэкс (царская, ці каралеўская) з Індыі; арыгінальныя кусты з лекавым лісцем каланхоэ; монстэры, колеусы, клівіі, сансевіерыя, хларафітумы і сыць .
Міхайлічэнкава
Міхайлічэнкава — сяло ў Барадуліхінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Андрэеўскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 16 км на паўднёвы ўсход ад раённага цэнтра, сяла Барадуліха. Код КАТА — 633833100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 785 чалавек (382 мужчыны і 403 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 703 чалавекі (345 мужчын і 358 жанчын).
Гвіда да Сіена
Гвіда да Сіена (Guido da Siena) — італьянскі мастак, працаваў у Сіене ў перыяд паміж 1260 і 1290 гадамі. Заснавальнік Сіенскай школы жывапісу. Карціны Гвіда, якія адчулі ўплыў сучасніка Копа дзі Маркавальда, але пры гэтым ад яго адрозніваюцца, дэманструюць тонкі нюансіраваны светлы каларыт і пяшчотныя абрысы, напрыклад «Мадонна з немаўлём на троне» (каля 1280, Палаца Публіка, Сіена), гармонія малюнка якой ўзята ад візантыйскай кніжнай мініяцюры.
NGC 6639
NGC 6639 — група зорак у сузор’і Шчыт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Жабіна (возера, Расонскі раён)
Жабіна — возера ў Расонскім раёне Віцебскай вобласці, за 19 км на паўднёвы ўсход ад гарадскога пасёлка Расоны, за 2,5 км на паўночны ўсход ад вёскі Межна, у басейне ракі Дрыса.
Схілы катлавіны вышынёй да 10 м, пад лесам. Істотна зарастае.
Каццана-дзі-Трамінья
Каццана-дзі-Трамін'я (Cazzano di Tramigna) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Верона.
Насельніцтва складае 1465 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 120 чал./км². Займае плошчу 12 км². Паштовы індэкс — 37030. Тэлефонны код — 045.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Георгій Перамаганосец.
Быч
Быч (, Бычь) — вёска ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Стайкаўскага сельсавета.
Alternosfera
Alternosfera — музычны гурт з Кішынёва, які грае альтэрнатыўны рок. Заснаваны ў 1998 годзе, калі адбылася іх першая сумесная рэпетыцыя.
Музычная кар’ера
23 лістапада 1999 гурт «Alternosfera» ўпершыню выступіў на сцэне перад гледачамі, а праз два гады ўдзельнікі пасля пошукаў уласнага стылю і гучання запісалі дэма-версію ў Кішынёве, а праз год — у Бухарэсце.
У маі 2005 года свет убачыў іх дэбютны альбом пад назвай «Горад 511». Назваць так альбом натхніла першае месца для рэпетыцый — гараж пад нумарам 511. У тым жа годзе рок-гурт запрашаюць на фестываль Tuborg, які праходзіў у Бухарэсце. Акрамя гэтага, музыкі актыўна ўдзельнічаюць ва ўсіх магчымых рок-фэстах у роднай Малдове.
Праз два гады, у красавіку 2007 «Alternosfera» выпускае новую кружэлку пад назвай «Visători cu plumb în ochi sau ultima scrisoare pentru femeia nordică» («Летуценнікі са свінцом у вачах ці Апошні ліст для Паўночнай жанчыны»).
У песнях гурта асноўнай тэмай з’яўляецца любоў, але таксама ў некаторых песнях падымаюць і сацыяльныя і палітычныя пытанні.
У 2008 годзе гурт прапануе ўвазе прыхільнікаў свой трэці альбом «Flori din Groapa Marianelor EP» («Кветкі Марыянскай западзіны»), у кастрычніку 2012 года — пласцінку «Virgula» («Кома»), а 17 кастрычніка 2015, пасля працяглага перапынку на другім павільёне студыі «Малдова-фільм» адбылася прэзентацыя новага зборніка песень «Haosoleum» з чатырнаццаццю новымі кампазіцыямі.
Група «Alternosfera» меламаны параўноўваюць па гучанні з такой рок-легендай, як «Nirvana». На сёння, акрамя роднай Малдовы музыкаў часта можна сустрэць на тэрыторыі Румыніі, Расійскай Федэрацыі і ў Нідэрландах.
Склад гурта
Склад групы пастаянна мяняўся і на сённяшні дзень сярод удзельнікаў можна ўбачыць:
Эрэбру (лен)
Лен Эрэбру (Örebro län) — лен, размешчаны ў цэнтральнай Швецыі ў правінцыі Нерке. Мяжуе з ленамі Сёдэрманланд, Вестра-Гёталанд, Даларна, Вермланд, Вестманланд і Эстэргётланд. Цэнтральны горад — Эрэбру.
Гейгер
Гейгер — прозвішча.
Кезгайла Валімонтавіч
Кезгайла-Міхал Валімонтавіч (згадв. ад 1401 да 1448) — літоўскі баярын, сын Валімонта Бушкавіча. Староста вількамірскі (1410), староста жамойцкі (1412—1432, 1440—1441, 1442—1448), кашталян віленскі (1445—1448).
Імя
Імя Кесгайла (Кенсгайла) — з шэрагу старабалцкіх (старалітоўскіх) двухасноўных імёнаў. Такія імёны дайшлі з індаеўрапейскай эпохі і ўласцівыя іменнікам народаў індаеўрапейскага паходжання.
Другая аснова імені Gail-, з ёй вядома пад 60 сучасных літоўскіх антрапонімаў. Яна звязаная са стараліт. gailas «моцны», літ. gailus «гняўлівы», далей напрамую з індаеўрапейскім *ghoilo-s «моцны; няўрымслівы, жвавы».
Імя Кесгайла, такім чынам, мела значыць «трывалы і моцны» і ўяўляла сабой імя-пажаданне.
Вядомыя звесткі
Кезгайла і яго сыны атрымалі ад вял. кн. Казіміра вялікія наданні ў Бакштанскай воласці на Меншчыне (сучасныя Дукора і Смілавічы), а таксама ў Аўкштайціі і Жамойці.
Быў жанаты з Гэленаю (невядомага паходжання), меў сыноў Міхала, Яна, Дабяслава і Пятра, ад якіх пайшоў род Кезгайлаў.
Ота Гейгенбергер
Біяграфія
Ён быў сынам майстра-каменшчыка Генрыха Гейгенбергера (1844—1913). Меў шэсць братоў і сясцёр: Павел (1879—1933) стаў скульптарам, Аўгуст — вядомым карыкатурыстам і ілюстратарам. Дзеці Ота, блізняты Анэліз і Ганс-Ота Гайгенбергеры, нарадзіліся ў 1914 годзе, потым вывучалі жывапіс і графіку ў Мюнхенскай акадэміі. Быў членам Нямецкай асацыяцыі мастакоў.