cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Минское русское слово
Абвяшчала сябе органам «правага рускага друку», «незалежнай палітычнай, літаратурнай і эканамічнай газетай», якая грунтавалася на прынцыпах «самадзяржаўя, праваслаўя і народнасці». Працягвала праграму газет «Минское слово» і «Минские ежедневные ведомости». Падтрымлівала палітыку ўрада Расіі, царскую ўладу. Друкавала самадзейныя гімны, прысвечаныя цару, напісаныя Л. Цвятковым і мясцовымі чыноўнікамі. Адмаўляла нацыянальную і культурную самастойнасць беларускага народа, рабіла нападкі на газету «Наша Ніва», беларускіх пісьменнікаў і беларускую мову (3 і 11.8.1912, 8.11.1912). Узводзіла паклёп на беларускі народ (13.1.1913). Выступала за забарону беларускага друку.
У апошнім нумары перадала сваю праграму газеце «Северо-Западная жизнь».
Каменнагорск
Каменнагорск (да 1948 — Антрэа, Antrea) — горад у Выбаргскім раёне Ленінградскай вобласці Расіі. Размешчаны на берагах ракі Вуокса за 44 км на паўночны ўсход ад раённага цэнтра горада Выбарга. Да цэнтра Санкт-Пецярбурга — 180 км, да дзяржаўнай мяжы з Фінляндыяй — 28 км.
Насельніцтва — 6696 (2017).
Крыстафана Алоры
Крыстафана Алоры (іт. Cristofano Allori,,  — , там жа) — італьянскі (фларэнційскі) жывапісец.
Біяграфія
Захапяўся эклектычным кірункам, імкнуўся ў сваіх творах да бляску фарбаў, у эфектнай гульні святлаценяў, да вялікай рэльефнасці намаляванага, што цалкам атрымалася яму толькі ў нешматлікіх карцінах, напрыклад, яго знакамітая Юдзіф (у галерэі палаца Піці, у Фларэнцыі, паўтарэнне — у Венскім музеі, выдатная старадаўняя копія ў Імператарскім Эрмітажы, загалоўная гераіня напісана з сяброўкі мастака, а галава Алаферна, як мяркуюць, з яго самога), «Св. Юльян Дзіўнапрыёмец» (у галерэі Піці), «Іаан Хрысціцель у пустыні» (там жа), «Мая Марыя Магдаліна» (у галерэі Уфіцы, у Фларэнцыі), «Немаўля-Хрыстос, які спіць на крыжы» (там жа) і «Ізабела Арагонская ля ног Карла VIII» (Луўр, Парыж). Яго надзвычайная пераборлівасць абмяжоўвала колькасць яго прац.
Крыстафана Алоры памёр 2 красавіка 1621 года ў родным горадзе.
Минское слово
«Минское слово» — штодзённая грамадска-палітычная газета вялікадзяржаўнага шавіністычнага кірунку, якая выдавалася з 4 (17) лістапада 1906 да 15 (28) чэрвеня 1912 у Мінску на рускай мове. Рэдактары і выдаўцы Г. Шмід, Д. В. Скрынчанка, І. Паўловіч, А. Краскоўскі, Л. Цвяткоў.
Выступала як пераемнік газеты «Минская речь». Спачатку прымыкала да правых акцябрыстаў, з 1907 года рэдактары газеты ўзначальвалі мінскае аддзяленне Саюза рускага народа. Атрымлівала грашовыя субсідыі з фондаў царскага ураду, падрымлівалася асабіста прэм’ер–міністрам П. Сталыпіным. Друкавала матэрыалы, якія дыскрэдытавалі беларускае нацыянальнае адраджэнне, негатыўна ставілася да беларускага друку. Адмаўляла нацыянальную і энтнакультурную самастойнасць беларускага народа, раіла выкрэсліць назвы Беларусь і беларусы, бо іх «у палітыцы і па нацыянальнасці не павінна быць» (4.11.1907, артыкул «Русские или белорусы»). Абражала беларускіх пісьменнікаў Багушэвіча, Купалу, Коласа, Цётку і інш. Заклікала губернскую ўладу не абмяжоўвацца рэпрэсіямі беларускіх нацыянальных дзеячаў і «Нашай нівы», а «вырвать зло в самом корне». У шматликіх аўтарскіх і рэдакцыйных артыкулах патрабавала ад урада забароны беларускай нацыянальнай культуры.
На працягу 1912 года газета збірала і друкавала ў рубрыцы «Матэрыялы па гісторыі рэвалюцыйнага руху ў Беларусі» рознага кшталту дакументы (праграму БСГ, беларускія брашуры і лістоўкі, матэрыялы пра настаўніцкі сход у Мікалаеўшчыне з удзелам Я. Коласа і іншыя матэрыялы), да якіх дадавала тэндэнцыйныя каментарыі і тлумачэнні. Фактычна гэта было формай палітычнага даносу з боку газеты.
Накідвалася на рускую дэмакратычную прэсу, у форме лаянкі і паклёпу пісала пра творчасць Горкага, Андрэева, Брусава і інш. Сацыял–дэмакратаў называла «оружием в руках евреев и их наймитов» (8.3.1908). Публікавала нататкі, якія носяць антысеміцкі характар. У рэдакцыйным артыкуле «Мазепинцы» (11.1.1912) пісала: «Еврейско–масонский план разрушения русского государства в своей основе имеет объединение всех инородцев для совместного натиска на русскую государственность». За распальванне варожасці паміж народамі Расіі губернскія ўлады канфіскоўвалі асобныя нумары газеты, а на яе рэдактараў накладвалі спагнанні.
Праграму «Минского слова» працягвалі газеты «Минское русское слово», «Северо-Западная жизнь».
Рабава
Рабава — жаночая форма прозвішча Рабаў, тапонім.
Казімір Тышкевіч (падчашы літоўскі)
Казімір Тышкевіч (? — 3 кастрычніка 1652) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.
Аляксей Сяргеевіч Кібінь
Аляксей Сяргеевіч Кібінь (нар. 1985, Ленінград) — расійскі гісторык.
Казімір Тышкевіч (падчашы літоўскі)
Займаў пасады літоўскага падстолія з 1633, стольніка з 1638, крайчага з 1642 і падчашага з 1644. Таксама быў старостам чачэрскім і дудскім.
Аляксей Сяргеевіч Кібінь
Скончыў Гістарычны факультэт Санкт-Пецярбургскага дзяржаўнага ўніверсітэта на кафедры гісторыі Расіі да ХХ ст. (2006). У 2006 годзе паступіў у аспірантуру гістарычнага факультэта СПбДУ, 30.9.2009 года абараніў кандыдацкую дысертацыю «Верхнее Понеманье в политической, социокультурной и этнической истории славян и балтов VIII—XIII вв.». З 2009 года працуе асістэнтам на кафедры гісторыі славянскіх і балканскіх краін Інстытута гісторыі (Гістарычнага факультэта) СПбДУ, з 2015 — старшым выкладчыкам. Скончыў дадатковую адукацыйную праграму «Ахоўная археалогія» (СПбДУ, 2014).
Казімір Тышкевіч (падчашы літоўскі)
Сям'я
Паходзіў з лагойскай лініі роду Тышкевічаў, сын менскага ваяводы Пятра Тышкевіча і Рэгіны Галоўчынскай, дачкі менскага кашталяна Шчаснага Галоўчынскага.
Не ажаніўся і не пакінуў нашчадкаў.
Аляксей Сяргеевіч Кібінь
Асноўная сфера навуковай зацікаўленасці — этнічная гісторыя і культурныя кантакты ў сярэднявечнай Усходняй Еўропе, гісторыя старажытнарускіх княстваў і Вялікага княства Літоўскага, імагалогія і гістарыяграфія.
Аўтар 15 навуковых прац (станам на 2019). Як адзін з выканаўцаў удзельнічаў у 4-х навукова-даследніцкіх праектах, у тым ліку: Грант Прэзідэнта РФ для маладых кандыдатаў навук, навукова-даследніцкі праект к.гіст.н. Дзяніса Яўгенавіча Алімава «Потестарные образования в славянском мире в VII—X вв.: эволюция структур власти и этносоциальные процессы» (МК-5950.2012.6); РГНФ шыфр 5.16.1451.2012, праект «Летопись событий в Юго-Западной России в XVII веке С. Величко: анализ текста и научные комментарии».
Мае досвед арганізацыі міжнародных канферэнцый і летніх школ, у т.л. летняя школа «Католицизм, православие, протестантизм, иудаизм и ислам: конфессионально-культурные особенности религиозных традиций Европы» (29.6-13.7.2008, Райвола).
Уцеўскі сельсавет
У́цеўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Добрушскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 г. вёска) Уць.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Чырванабудскага раёна Гомельскай акругі БССР. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Церахоўскага раёна. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Церахоўскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Гомельскай вобласці. 26 мая 1960 года ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Церахоўскага пассавета перададзены вёскі Высокі Хутар і Прудоўка. З 25 снежня 1962 года ў складзе Добрушскага раёна. 8 снежня 1966 года да сельсавета далучана частка скасаванага Гардуноўскага сельсавета (вёска Гардуны і пасёлак Іванполле). 28 сакавіка 2023 года ў склад сельсавета з Церахоўскага сельсавета перададзены пасёлак Высокі Хутар.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1498 чалавек, з іх 95,5 % — беларусы, 3,0 % — рускія, 0,9 % — украінцы.
NGC 3008
NGC 3008 (іншыя абазначэнні — MCG 7-20-59, ZWG 210.39, PGC 28252) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Марыу Загалу
Ма́рыу Жо́ржы Ло́бу Зага́лу або Марыа Загала (Mário Jorge Lobo Zagallo;, , Бразілія) — бразільскі футбаліст, нападнік. Адзіны чалавек, які чатыры разы станавіўся чэмпіёнам свету па футболе: двойчы як ігрок (1958, 1962), як трэнер (1970) і як памочнік галоўнага трэнера (1994).
Адзіны футбаліст, які атрымаў на чэмпіянатах свету 10 перамог у 10 праведзеных матчах.
У 2005 годзе перанёс аперацыю на страўнікава-кішачным тракце.
Зажор
Зажо́р — вялікая колькасць у рэчышчы ракі ўнутрыводнага лёду і шарашы ў час асенняга крыгаходу або ў пачатку ледаставу. Зажор памяншае плошчу жывога сячэння ракі, выклікае падняцце ўзроўню і затапленне поймы. Утвараецца звычайна ніжэй парогаў.
Канал Шыпдонк
Канал Шыпдонк (Schipdonkkanaal або Afleidingskanaal van de Leie; Canal de Schipdonk або Dérivation de la Lys) - гэта канал у бельгійскай правінцыі Усходняя Фландрыя і Заходняй Фландрыі. Даўжынёй 56 кіламетраў, канал праходзіць у паўночным кірунку ад Дэйнзэ, які паварочвае на паўночным-заходне, прыкладна на паўдарогі ўздоўж яго маршруту ад Паўночнага мора, з якім яно сустракаецца на ўзбярэжжа недалёка ад Хейста. Ён перасякае абодва Гент-Бруге-канал і на працягу апошнiх 20 кіламетраў праходзіць паралельна з каналам Леапольда па меры набліжэння да поўначы бельгійскага ўзбярэжжа. Большую частку гэтага заключнага раздзела двух каналаў падзеленыя толькі дамбай.
Афіцыйна канал суднаходны для судоў першага класа (300 тон), што дае магчымасць каналу Экла таксама з'яўляццада суднаходным водных шляхах.
Гісторыя
Капанне гэтага канала адбывалася паміж 1846 і 1860. Разам з каналам Леапольда, гэта быў адзін з першых буйных інфраструктурных праектаў незалежнай Бельгіі.
У сярэдзіне ХІХ стагоддзя ў эканоміцы рэгіёна Кортрэйк дамінавала тэкстыльная прамысловасць, з акцэнтам на бялізну. Гэтая галіна моцна забрудзілі раку Лее. Для таго, каб адвесці забруджаныя воды ад цэнтра Гента, было вырашана скараціць канал Шыпдонк, які транспартаваў забруджванне непасрэдна да Паўночнага мора, мінуючы горад Гент. Дадатковая карысць яшчэ і ў тым, што канал пазбавіў жыхароў Гента ад перыядычнага затаплення вуліц горада, якое было да гэтага. Трэцім важным аспектам стала тое, што канал быў адносна прамым маршрутам для воднага транспарту прамыслова актыўнага раёна Кортрэйк да Паўночным моры.
Наменклатура
Канал Шыпдонк часам называюць De Stinker (сцерва) з-за яго традыцыйна забруджанга стана. Гэта таксама кантрастуе са станам канала Леапольда, які часам называюць De Blinker (які мігціць), спасылаючыся на сваю адносна чыстую ваду.
Адпачынак
Практычна па ўсёй даўжыні канала побач з ім ёсць пешаходныя і веласіпедныя дарожкі. Разам з Гент-Бруге-каналам, Шыпдонк канал таксама выкарыстоўваецца для адпачынку на лодцы.
Жнінскі павет
Жнінскі павет (Powiat żniński) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Жнін. Займае плошчу 984,55 км². Насельніцтва павета складае 70,5 тыс. чалавек.
Заводскі раён (Мінск)
Заводскі раён — адміністрацыйны раён Мінска.
Геаграфія
Размешчаны ў паўднёва-ўсходняй частцы горада. Адзін з буйнейшых раёнаў беларускай сталіцы. Плошча: 36 км². Галоўная транспартная артэрыя — Партызанскі праспект.
Гісторыя
У 1930-я на паўднёва-ўсходняй ускраіне горада, вядомай як Архірэйскі гай, потым як Чырвонае ўрочышча, пачынаюць будавацца прамысловыя прадпрыемствы. У 1938 годзе ў Мінску ствараюцца тры першыя раёны, гэта тэрыторыя ўваходзіць у склад Сталінскага раёна.
У 1944 годзе Дзяржаўны камітэт абароны прыняў пастанову аб арганізацыі ў вызваленым Мінску аўтазборачнага завода. У 1948 годзе пачынаецца будаўніцтва Дзяржаўнага падшыпнікавага завода, у 1951 — першая прадукцыя.
2 лістапада 1961 года Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР Сталінскі раён Мінска перайменаваны ў Заводскі.
У 1966 годзе створана Мінскае вытворчае аб’яднанне па выпуску цацак «Мір», у 1968 пабудаваны малочны камбінат, у 1974 — мясаперапрацоўчы завод. Узведзены гасцініца «Турыст» (1973), Палац культуры і тэхнікі Мінскага аўтазавода (1975), буйнейшы ў горадзе ўнівермаг «Беларусь» (1978). У гэтыя ж гады пабудавана ЦЭЦ-3 і многія іншыя прадпрыемствы.
У 1978 годзе частка тэрыторыі раёна перадаецца ўтворанаму Партызанскаму раёну.
У 1980-я — 1990-я актыўна забудоўваецца раён Шабаны, спецыялізацыя яго прадпрыемстваў — будаўнічая. У 1997 годзе ў Заводскім раёне ўведзены ў дзеянне дзве станцыі метрапалітэна — «Партызанская» і «Аўтазаводская», у 2001 годзе — «Магілёўская».
У лістападзе 1997 гарадскі пасёлак Сосны ўключаны ў склад Заводскага раёна разам з АІЭЯД «Сосны».
Насельніцтва
У 1983 годзе насельніцтва раёна складала 218 тысяч чалавек, да 2009 года вырасла да 238,8 тысяч. Па перапісу 2009 года, 84,73 % насельніцтва складалі беларусы (самы высокі працэнт сярод усіх раёнаў Мінска), 7,81 % — рускія, 1,2 % — украінцы, 0,67 % — палякі, 0,15 % — яўрэі, 0,12 % — азербайджанцы, 0,11 % — цыганы, менш за 0,1 % — армяне, татары, літоўцы і іншыя. 46 % ад агульнага ліку цыганоў у Мінску пражываюць у Заводскім раёне.
Жылыя раёны
У склад раёна ўваходзяць :
Эканоміка
Самы індустрыяльна развіты раён Мінска. У прамысловасці, будаўніцтве, гандлі і бытавым абслугоўванні занята звыш за 75 тысяч чалавек, у тым ліку ў галінах матэрыяльнай вытворчасці 40 тысяч чалавек.
Сярэднемесячны аб’ём вытворчасці складае 20 % прамысловай вытворчасці горада. Пастаўкі прадукцыі на экспарт складаюць 30 % экспарту горада.
На тэрыторыі раёна таксама размешчана «Мінск», якая ўключае каля 100 прадпрыемстваў.
Прадпрыемствы
У раёне знаходзіцца 33 прамысловых прадпрыемстваў, асноўная галіна — машынабудаванне і металаапрацоўка: 19 прадпрыемстваў, сярод іх такія гіганты як Мінскі аўтамабільны завод, Мінскі завод колавых цягачоў, Мінскі падшыпнікавы завод.
Сярод іншых:
Маецца 7 навукова-даследчых і праектна-канструктарскіх арганізацый.
Яблыневая вуліца (Наваполацк)
Яблыневая вуліца (, Яблоневая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Будаўнік 2003" недалёка ад берага Заходняй Дзвіны. Працягласць вуліцы складае каля 560 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. Існуюць яшчэ 10 вуліц у гэтай жа мясцовасці з падобнай назвай (1-я Яблыневая, 2-я Яблыневая і гэтак далей).
Заводскі раён (Мінск)
Значныя падзеі
У 2014 годзе на «Чыжоўка-арэне» праходзілі матчы чэмпіянату свету па хакеі з шайбай 2014.
Транспартная сістэма
Асноўныя магістралі — Партызанскі праспект, вуліцы Пляханава, Ангарская, Кабушкіна, Ташкенцкая.
7 лістапада 1997 года былі адкрыты станцыі 2-й лініі Мінскага метрапалітэна «Партызанская» і «Аўтазаводская», а ў 2001 годзе была адкрыта станцыя «Магілёўская». Тут жа знаходзіцца электрадэпо ТЧ-2 «Магілёўскае». У планах развіцця Мінскага метрапалітэна — станцыя чацвёртай лініі ў мікрараёне Чыжоўка (рабочая назва — «Ташкенцкая»), а таксама працяг Аўтазаводскай (другой) лініі на адну або дзве станцыі.
Таксама раён звязаны з іншымі раёнамі горада з дапамогай аўтобусных, тралейбусных і трамвайных сетак. Тралейбуснае паведамленне існуе з 1958 года, калі ад ж/д вакзалу да ДС Аўтазавод быў запушчаны тралейбусны маршрут № 3 (дзейнічае да гэтага часу па падоўжаны маршруце). З 1953 па 1990 гады існавала трамвайная лінія ўздоўж Партызанскага праспекта (па паўночна-ўсходнім баку) ад скрыжавання з вуліцай Пляханава да перасячэння з вуліцай Радыяльнай; разабраная з-за будаўніцтва метро. Першапачатковы варыянт генеральнага плана развіцця Мінска да 2030 года меркаваў будаўніцтва трамвайнай сеткі па вуліцах Малініна, Ташкенцкай, Кабушкіна, Радыяльнай, Несцерава з будаўніцтвам чатырох дыспетчарскіх станцый — ЦЭЦ-3 (часовай), «Ангарская», «Чыжоўка» (на вул. Галадзеда) і ў праектаваным мікрараёне «Новы двор».
Адукацыя і культура
На тэрыторыі раёна размешчаны:
У раёне працуе 35 агульнаадукацыйных школ, уключаючы тры гімназіі.
Славутасці
На тэрыторыі раёна:
Прыволле (Смаленская вобласць)
Прыволле (Приволье) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Смалігоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 120 жыхароў (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 18 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, за 8 км на поўнач ад аўтадарогі, на беразе ракі Бярэзіна. За 9 км на паўднёвы ўсход ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя 471 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Рабава (Тосненскі раён)
Рабава (Ря́бово) — пасёлак гарадскога тыпу ў Тосненскім раёне Ленінградскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны ў цяперашні час населены пункт муніцыпальнага ўтварэння Рабаўскае гарадское паселішча. Пасёлак размешчаны ў цэнтральнай частцы раёна. Адлегласць да раённага цэнтра — 20 км. У пасёлку знаходзіцца чыгуначная станцыя Рабава на лініі Масква — Санкт-Пецярбург. Насельніцтва — 3323 чалавек (2017).
HMS E36
HMS E36 — брытанская падводная лодка тыпу E. Пабудавана ў 1914-1916 гадах на верфі John Brown & Company у, дзе судна было спушчана 16 верасня 1916 года. Яна пачала службу ў Каралеўскім флоце 16 лістапада 1916 года.
14 студзеня 1917 лодка патанула пасля сутыкнення са HMS E43 каля Харыджа. Уся каманда лодкі загінула.
Фашо
Фашо (fascio з італ.  — «пучок» ) — тэрмін, які выкарыстоўваўся ў канцы XIX стагоддзя для абазначэння палітычных груп рознай арыентацыі. У пачатку XX стагоддзя гэтым тэрмінам сталі пазначаць нацыяналістычны рух, пазней названы фашызм.
У XIX стагоддзі фасцыя сімвалізавала сілу праз адзінства. У больш шырокім сэнсе тэрмін « фашо » выкарыстоўваўся для абазначэння італьянскай палітычнай групы або аб’яднання. Слова было ўпершыню выкарыстана ў гэтым сэнсе ў 1870 годзе ў дачыненні да рэвалюцыйных дэмакратаў на Сіцыліі; пасля гэтага яно захавала рэвалюцыйны падтэкст. Менавіта гэтыя канатацыі зрабілі яго прывабным для маладых нацыяналістаў, якія патрабавалі італьянскага ўдзелу ў Першай сусветнай вайне. Яны былі раскіданыя па ўсёй Італіі, іх групы былі створаны стыхійна і пазбаўленыя партыйнай прыналежнасці. 18 жніўня 1914 года Альцэст дэ Амбрыс выступіў з трыбуны Міланскага сіндыкальнага саюза (МСС) супраць нейтралітэту Італіі і заклікаў да вайны супраць «нямецкай рэакцыі», а таксама с прапановай дапамогі Францыі і Вялікабрытаніі.
Гэта выклікала глыбокі раскол унутры Італьянскага сіндыкальнага саюза. Большасць аддала перавагу нейтралітэту. Пармская палата працы, МСС, і іншыя радыкальныя левыя сіндыкалісты заснавалі 1 кастрычніка 1914 года Саюз рэвалюцыйных інтэрнацыяналістаў. 5 кастрычніка Анджэла Аліўера Аліўеці апублікаваў свой маніфест у часопісе Pagine libere. Мусаліні неўзабаве пасля гэтага ўступіў у гэтую групу і ўзяў кіраўніцтва над ёй. 11 снежня 1914 года Мусаліні ўзначаліў палітычную групу Fasci d’azione rivoluzionaria, якая была зліццём двух іншых рухаў: Fasci d’azione internazionalista rivoluzionaria і Fasci d’azione rivoluzionaria.
Гэтая новая група называла сябе «фашо Мілан», а яе лідарам быў Мусаліні. 24 студзеня 1915 года ў Мілане адбылася сустрэча лідараў падобных арганізацый, пасля якой была сфарміравана арганізацыя нацыянальнага ўзроўню.
У 1919 годзе Мусаліні аднавіў «фашо Мілан» выкарыстоўваючы новую назву Італьянскі саюз барацьбы. Таксама былі створаны іншыя фашо, якія змагаліся сілавымі метадамі са сваімі палітычнымі апанентамі. Па словах Х. В. Шнайдэра, новая «фашо Мілан» была створана прыкладна тымі ж самымі людзьмі, якія былі членамі старога фашо ў 1915 годзе, але з новай назвай і новай мэтай.
7 лістапада 1921 года была заснавана Нацыянальная фашысцкая партыя.
Пасля Другой сусветнай вайны ў Італіі тэрмін «фашо» выкарыстоўваецца як прыніжальнае для неафашыстаў.
Альбані
Альбані — прозвішча.
Аляксандр Пятровіч Мацвейка
Аляксандр Пятровіч Мацве́йка (нар. ) — вучоны ў галіне тэхналогіі і машын лесанарыхтовак і лясной гаспадаркі, доктар тэхнічных навук (2004), прафесар (1988). Акадэмік Беларускай інжынернай акадэміі (2005).
Біяграфія
Нарадзіўся ў былой вёсцы Савалуцк (у сучасным Мінскай вобласці Беларусі). у 1953 годзе скончыў Беларускі лесатэхнічны інстытут па спецыяльнасці «Лесаінжынерная справа» і застаўся працаваць у ім (1954—2015). У 1962 годзе скончыў аспірантуру пры Ленінградскай лесатэхнічнай акадэміі. У 1966 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. У 1971—1985 гадах на пасадзе загадчыка кафедрай лясных машын і тэхналогіі лесанарыхтовак факультэта тэхналогіі і тэхнікі лясной прамысловасці Беларускага дзяржаўнага тэхналагічнага ўніверсітэта, у 1977—1981 гадах — дэкан факультэта.
Навуковая дзейнасць
Займаўся пытаннямі малаадходных і безадходных тэхналогій нарыхтоўкі драўнянай сыравіны і машын для іх рэалізацыі, крыніц драўнянай сыравіны і напрамкаў іх рацыянальнага выкарыстання. Аўтар больш за 200 навуковых прац, у тым ліку падручнікаў і вучэбных дапаможнікаў.
Будагашч
Будагашч (Бу́догощь) — пасёлак гарадскога тыпу ў Кірышскім раёне Ленінградскай вобласці Расіі, адміністрацыйны цэнтр Будагашчскага гарадскога паселішча. Пасёлак размешчаны ў паўднёвай частцы вобласці на аўтадарозе Кірышы — Небалчы.
Вузел чыгуначных ліній на Санкт-Пецярбург, Санкова, Ціхвін. Адлегласць да раённага цэнтра — 34 км. Праз пасёлак працякае рака Пчоўжа. Насельніцтва — 3947 чалавек (2017).
Рыжыкова (Смаленская вобласць)
Рыжыкова (Рыжиково) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Смалігоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 192 жыхара (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 14 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, у 0,5 км на поўдзень ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Альшанка. У 0,5 км на паўночны захад ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя 439 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Арв
Знаходзіцца на паўднёвым усходзе Францыі, у дэпартаменце Савоя Верхняя. Арв з'яўляецца адным з левых прытокаў ракі Рона. Выток знаходзіцца ў Грайскіх Альпах, недалёка ад швейцарскай мяжы.
Рака Арв з зімовай паводкай, са снежня па сакавік уключна максімум у студзені-лютым. Самы нізкі ўзровень вады ў рацэ ўлетку, у перыяд з ліпеня па верасень уключна.
Даўжыня 102 км. Плошча басейна 2060 км².
Аркадзь Піліпавіч Оськін
Аркадзь Піліпавіч Оськін (, Арджанікідзэ, СССР —, Наваполацк, Беларусь) — беларускі навуковец у галіне электронікі і інфармацыйных тэхналогій, педагог, кандыдат тэхнічных навук, дацэнт.
Біяграфія
Нарадзіўся 5 чэрвеня 1945 года ў Арджанікідзэ (цяпер — Уладзікаўказ) у Паўночнай Асеціі, куды скіравалі на службу бацьку-вайскоўца.
Скончыў Паўночна-Асецінскі дзяржаўны ўніверсітэт па спецыяльнасці «Прамысловая электроніка». Адначасова з вучобай у ВНУ працаваў на заводзе. Пасля атрымання дыплома аб вышэйшай адукацыі ў 1968 годзе працаваў у канструктарскім бюро. У кастрычніку таго ж года з’ехаў у Ленінград, здаў ўступны іспыт і быў залічаны аспірантам на кафедру электратэрмічных ўстановак Ленінградскага электратэхнічнага інстытута па спецыяльнасці «Электратэрмічныя ўстаноўкі і працэсы».
На працягу трох гадоў яму ўдалося напісаць дысертацыю пад кіраўніцтвам прафесара Аляксандра Яўгенавіча Слухоцкага. У снежні 1971 года ён здаў яе ў савет па абароне дысертацый. Але абарона прайшла толькі праз год, у снежні 1972 года. Тэма дысертацыі: «Даследаванне працэсаў нестацыянарнай цеплаправоднасці пры індукцыйным нагрэве цел прамавугольнай формы».
Пасля заканчэння аспірантуры і абароны дысертацыі вярнуўся ў Паўночна-Асецінскі дзяржаўны ўніверсітэт на кафедру тэарэтычнай электратэхнікі і электрычных машын, дзе працаваў да 1976 года. Чытаў курсы «Тэарэтычныя асновы электратэхнікі», «Электрычныя вымярэнні», «Электратэхніку» для неэлектратэхнічных спецыяльнасцей.
У 1976 годзе атрымаў прапанову працы ў Наваполацкім політэхнічным інстытуце выкладчыкам электратэхнікі і пераехаў ў Наваполацк. З верасня 1980 года па 1989 год быў дэканам вячэрняга факультэта НПІ. У кастрычніку 1989 годзе быў абраны дэканам створанага радыётэхнічнага факультэта і ўнёс значны ўклад у яго станаўленне і развіццё. У 1990 годзе ўзначаліў кафедру вылічальнай тэхнікі і аўтаматыкі. Праз некаторы час кафедра была перайменавана ў кафедру інфармацыйных тэхналогій. У 1996 годзе быў прызначаны на пасаду прарэктара па вучэбнай рабоце і інфарматызацыі Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта, на якой працаваў да чэрвеня 2003 года. Пасля працаваў дацэнтам на розных кафедрах радыётэхнічнага факультэта і факультэта інфармацыйных тэхналогій, у прыватнасці апошнім часам — дацэнтам кафедры тэхналогій праграмавання.
Аўтар больш за 300 навуковых публікацый.
Сэмпаленскі павет
Сэмпаленскі павет (Powiat sępoleński) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Сэмпульна Краеньске. Займае плошчу 790,86 км². Насельніцтва павета складае 41,4 тыс. чалавек.
Пётр Хілько
Пётр Хілько (нар. ) — беларускі валейбаліст і трэнер.
Біяграфія
Адзін са стваральнікаў мужчынскай каманды «Заходні Буг» (Брэст). Вядомы па працы ў Расіі і Азербайджане з такімі клубамі, як «Аўтадар-Мэтар», «Казаначка», «Сцінол», «Надзея», «Ігцісадчы» і «Лакаматыў» (удзельнік Лігі чэмпіёнаў). З лета 2013 года — галоўны трэнер «Прыбужжа».
Вілем ван Алст
Вілем ван Алст (нідэрл. Willem van Aelst, нар. 16 мая 1627 г. (хрышчоны) Утрэхт або Дэльфт — памёр пасля 1683, ) — нідэрландскі мастак эпохі барока, прадстаўнік галандскай школы кветкавага і фруктовага нацюрморта.
Жыццё і творчасць
Вілем ван Алст вучыўся жывапісу ў свайго дзядзькі, мастака Эверта ван Алста. 9 лістапада 1643 года быў прыняты ў дэлфцкую гільдыю мастакоў св. Лукі. У 1645—1649 гадах ван Алст жыве і працуе ў Францыі, затым да 1656 года — у Італіі. Доўгі час знаходзіцца ў Фларэнцыі, дзе выконвае замовы вялікага герцага Тасканскага Фердынанда II Медычы. У Італіі ван Алст знаёміцца ​​і супрацоўнічае разам з іншым нідэрландскім майстрам, Ота Марсеусам ван Скрыкам, які часта выконвае выявы насякомых у нацюрмортах ван Алста. Пасля знаходжання ў Італіі доўгі час падпісваў свае карціны замацаванай за ім мянушкай «Vogelverschrikker» (птушынае пудзіла), якая зрабілася потым яго псеўданімам. З 1657 года і да сваёй смерці мастак жыў і працаваў у Амстэрдаме. Уладкаваўшы майстэрню, ён пачаў прымаць вучняў, сярод якіх былі Рашэль Руйш і Марыя ван Астэрвейк.
Марыёта Альберцінелі
Марыёта Альберцінелі (іт. Mariotto Albertinelli;,  — , ) — італьянскі жывапісец эпохі Адраджэння, прадстаўнік фларэнційскай школы. У 12-гадовым узросце стаў вучнем Казіма Раселі. У 1494 годзе адкрыў разам з Фра Барталамеа ўласную майстэрню.
Чэмпіянат Расіі па футболе сярод жанчын 2019
Чэмпіянат Расіі па футболе сярод жанчын 2019 (28-ы жаночы чэмпіянат Расіі па футболе) — чэмпіянат Расіі па футболе сярод расійскіх жаночых каманд 2019 года.
Вілем ван Алст
Жыццё і творчасць
Самая ранняя з работ ван Алста, «Нацюрморт з садавінай» (1642), была знішчана падчас Другой Сусветнай вайны.
Вілем ван Алст быў выдатным майстрам нацюрморта, цудоўна валодаў колерам і асаблівым уменнем перадаваць на сваіх карцінах малюнкі тканін, металаў, птушынага пер’я і т. п. Яго нацюрморты адрозніваюцца ад нацюрмортаў яго галандскіх суайчыннікаў багаццем антыкварных цацанак эпохі Адраджэння. У яго нацюрмортах часта сустракаецца сіні аксаміт. Мастак выкарыстоўваў вельмі дарагі лазурытавы пігмент. Гэты інгрэдыент прывозілі з Кітая. У наш час яго палотны можна ўбачыць у найбуйных музеях і карцінных галерэях.
Пётр Хілько
Біяграфія
У студзені 2015 узначаліў жаночую зборную Беларусі. У 2019 годзе пакінуў пасаду галоўнага трэнера жаночай зборнай Беларусі па валейболе ў сувязі з няўдалым выступленнем каманды на чэмпіянаце Еўропы.
Ніўкінскі сельсавет
Ні́ўкінскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Церахоўскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Ніўкі.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Чырванабудскага раёна Гомельскай акругі БССР. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Церахоўскага раёна. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Церахоўскага сельсавета.
NGC 3009
NGC 3009 (іншыя абазначэнні — UGC 5264, MCG 7-20-62, ZWG 239.33, KUG 0947+445A, PGC 28303) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Сургут
Сургут (Сургут) — горад (з 1965) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Сургуцкага раёна Ханты-Мансійскай аўтаномнай акругі. Насельніцтва 291,8 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1594 годзе.
Размешчаны на рацэ Об. Чыгуначная станцыя, порт.
Нафтаздабываючая прамысловасць, электраэнергетыка, газаперапрацоўка, харчовая прамысловасць, леспрамгас, прамысловасць будматэрыялаў.
Анка Упала
Анка Упала (сапр.: Алена Уладзіміраўна Казлова; нар., ) — беларуская пісьменніца, перакладчыца (з англійскай, фінскай і шведскай моў).
Біяграфія
Скончыла факультэт замежных моў Магілёўскага дзяржаўнага ўніверсітэта. Жыве ў Мінску. У 2013—2018 гадах каардынатарка Школы маладога пісьменніка пры Саюзе беларускіх пісьменнікаў.
Творчасць
Аўтарка кнігі кароткай прозы і вершаў «Дрэва энталіпт» (2012, выдавецтва «Логвінаў»), першай у серыі дэбютных кніг Саюза беларускіх пісьменнікаў «Пункт адліку», і аўтабіяграфічнага рамана «На заснежаны востраў» (2017, 2018, выдавецтва «Янушкевіч») пра час, пражыты ў Швецыі. Як публіцыстка пісала ў асноўным на тэмы гендара, мовы і жаночых праў, выступала з серыяй тэкстаў на Радыё Свабода, асобнымі артыкуламі ў часопісе ПрайдзіСвет і на сайце budzma.by.
Апавяданні, вершы і пераклады публікаваліся ў анталогіі «Святая праўда і іншыя казкі» (2009), магілёўскім перыядычным друку, літаратурных часопісах «Тэксты», «Дзеяслоў», «Тэрмапілы», «Arche», газеце «Літаратурная Беларусь», шведскай анталогіі перакладаў сучаснай беларускай літаратуры «Беларусь — літаратурнае падарожжа» (Стакгольм, 2011).
Пасля публікацыі папяровага выдання рамана «На заснежаны востраў» на кнігу выйшла рэцэнзія Інгі-Ліны Ліндквіст у найбуйнейшай газеце Скандынавіі «Афтонбладэт». У рэцэнзіі гаворыцца:"«Усё робіцца свежым, быццам паніклыя цюльпаны ў ледзяной вадзе. Прыгарады, электрычкі, пешаходныя вуліцы апісаныя з інтэнсіўнасцю і меланхоліяй беларускай мовы, якой рэдка выпадае магчымасць выявіць усю сваю магутнасць». «Анка Упала закранае тэмы, якія прыцягваюць маладых чытачоў: міграцыя, выклікі глабальнага свету, фемінізм і пошук ідэнтычнасці ў іншай краіне»."
Кнігі
«Дрэва энталіпт» зборнік кароткай прозы і вершаў, 2012, выдавецтва «Логвінаў»
Узнагароды
Раман «На заснежаны востраў» увайшоў у шорт-ліст Прэміі Гедройца (2018). У пісьменніцкім галасаванні «Кніга году» (2018) кніга заняла трэцяе месца.
Стыпендыятка фонду культуры Artica Svalbard (в. Шпіцберген), 2019, намінаваная як пісьменніца нарвежскім ПЭН-цэнтрам.
Сезон 2016 ФК Мінск
Ігракі
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Заўвагі
Прыйшлі ў клуб
* З арэнды ** У арэнду
Пакінулі клуб
* З арэнды ** У арэнду
Прыйшлі ў клуб
* З арэнды
Свецкі павет
Свецкі павет (Powiat świecki) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Свецце. Займае плошчу 1472,78 км². Насельніцтва павета складае 99,7 тыс. чалавек.
Шчытнае
Шчы́тнае (, Щитное) — вёска ў Жлобінскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Пірэвіцкага сельсавета. Размешчана за 23 км на паўднёвы ўсход ад Жлобіна, 15 км ад чыг. ст. Салтанаўка (на лініі Жлобін— Гомель), 64 км ад Гомеля, на поўдзені і ўсходзе мяжуе з лесам. Транспартныя сувязі па прасёлачнай, а затым аўтадарозе Бабруйск—Гомель. 9 гаспадарак, 13 жыхароў (2004 г.).
Гісторыя
Выяўленыя археолагамі паселішча позняга мезаліту (6—4-е стагоддзі да н.э., за 3 км на 3 ад вёскі), паселішча эпохі неаліту (4—3-е тысячагоддзі да н.э., за 3 км на 3 ад вёскі), паселішча каменнага веку (за 2,7 км на 3 ад вёскі) сведчаць аб засяленні тутэйшых месц у глыбокай старажытнасці. Сучасная вёска заснавана ў 1923 г., калі ў выніку ўпарадкавання зямель в. Скепня быў створаны пасёлак Шчытнае. У 1931 г. вяскоўцы ўступілі ў калгас. У Вял. Айч. вайну 2 вяскоўцы загінулі на фронце. Паводле перапісу 1959 г. 229 жыхароў. Да 1 снежня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Скяпнянскага сельсавета.
У складзе саўгаса «Скяпнянскі» (цэнтр — в. Скепня). Планіровачна складаецца з кароткай прамалінейнай мерыдьынальнай вуліцы, да якой на поўначы далучаецца другая кароткая прамалінейная вуліца. Забудова няшчыльная, драўляная, сядзібнага тыпу.
Генрых Альдэгрэвер
Генрых Альдэгрэвер або Альдэграф, таксама Альберт Вестфальскі (ням.: Heinrich Aldegrever; 1502—1562) — нямецкі жывапісец і гравёр XVI стагоддзя, вучань школы Альбрэхта Дзюрэра.
Генрых Альдэгрэвер нарадзіўся ў 1502 годзе ў Падэрборне, у сям’і Германа Трыпенмекера, празванага Альдэгрэверам, які ў 1527 годзе ўзяў сабе гэтае імя. Генрых Альдэгрэвер пачаў падпісваць свае працы манаграмай «AG» аналагічна напісанню манаграмы А. Дзюрэра, замяніўшы літару D на G. Таму даследчыкі мяркуюць блізкае знаёмства Дзюрэра і Альдэгрэвера.
З прычыны ўдзелу ў рэфармацыйных рухах таго часу змушаны пакінуць радзіму, пасяліўся ў квітнеючым тады горадзе Зоэсте (цяпер Зост) у Паўночным Рэйне — Вестфаліі.
Там жа ў Зосце Генрых Альдэгрэвер і памёр у 1562 годзе.
Карціны яго вельмі рэдкія, стыль іх сухі і строгі, але поўны выразнасці і рэзкай характарыстыкі — знаходзяцца ў галерэях Вены, Мюнхена і Берліна, большай часткай пісаны з яго гравюр, якіх ён пакінуў больш за трыста, пераважна ў тэхніцы разца.
Жэрэмі Менез
Клубная кар’ера
Менез пачынаў сваю кар’еру ў «Сашо». Першы кантракт з клубам ён падпісаў у 16 гадоў. Дэбютаваў у Лізе 1 27 жніўня 2004 года, у матчы супраць «Аяча».
22 студзеня 2006 года Менез заявіў пра сябе ў поўны голас, зрабіўшы хет-трык у матчы з «Бардо», стаўшы самым юным аўтарам хет-трыка за ўсю гісторыю Лігі 1. Неўзабаве ён быў прызнаны найлепшым іграком месяца. З-за выдатнай тэхнікі, маладога іграка параўноўваюць з Зінедзінам Зіданам.
Сезон 2006/07 Менез пачынае ўжо ў складзе «Манака». Кіраўніцтва «манегаскаў» бачыла ў ім «новага» Людавіка Жулі. Неўзабаве іграком зацікавіўся міланскі «Інтэр», але клубы не сышліся ў кошце іграка.
25 ліпеня 2011 года падпісаў трохгадовы кантракт з «Пары Сен-Жэрмен», у складзе якога стаў двухразовым чэмпіёнам Францыі. У чэрвені 2014 года зноў апынуўся ў Італіі, стаўшы іграком «Мілана». 1 жніўня 2016 года перайшоў у «Бардо».
У жніўні 2019 года пакінуў «Амерыку», а ў верасні вярнуўся ў Францыю, падпісаўшы кантракт з «Парыжам» да канца сезона. У чэрвені 2020 года ў якасці свабоднага агента падпісаў трохгадовы кантракт з «Рэджынай». Пакінуў клуб па заканчэнні сезона 2022/23.
Дасягненні
«Пары Сен-Жэрмен»:
«Амерыка»:
Беларуская часовая рада
Беларуская часовая рада (БЧР, Часовая беларуская рада) — палітычнае аб’яднанне польскай арыентацыі ў Заходняй Беларусі.
Існавала ў 1924—1926 у Вільні. Заснавальнікі і ідэолагі В. Адамовіч, С. Валэйша, А. Паўлюкевіч, Я. Салавей. Друкаваны орган — газета «Грамадскі голас».
На думку арганізатараў, БЧР узнікла «як апазіцыя Беларускаму пасольскаму клубу, яго камунізуючай ідэалогіі і рэвалюцыйным метадам». Рада пракламавала непадзельнасць і суверэннасць Беларусі, хоць фактычна задавальнялася культурна-нацыянальнай аўтаноміяй у рамках Польшчы. Заклікала да еднасці, стварэння адзінага нацыянальнага фронту. Непрымірыма ставілася да эміграцыйнага ўрада Беларускай Народнай Рэспублікі і ўрада БССР. З узнікненнем Беларускай сялянска-работніцкай грамады і шырокім разгортваннем нацыянальна-вызваленчага руху ў Заходняй Беларусі БЧР распалася, а дзейнасць асобных яе прадстаўнікоў, асабліва Паўлюкевіча, вырадзілася ў дагаджанне польскім уладам, жыраванне на беларускай ідэі.
1-я Мінская партызанская брыгада
1-я Мінская партызанская брыгада — партызанская брыгада, створаная ў жніўні 1942 года. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Пухавіцкага, Мінскага, Чэрвеньскага і Рудзенскага раёнаў. 3 ліпеня 1944 брыгада (1222 партызаны, 4 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.
Склад
Брыгада была створана на базе атрадаў М. М. Джагарава (пазней «Камсамол», арганізаваны ў красавіку 1942), А. І. Дрантусава (потым імя Ф. П. Юрчанкі, арганізаваны ў маі 1942), У. А. Чармянёва (арганізаваны ў маі 1942), М. Ф. Калуцкага (арганізаваны ў снежні 1941, у снежні 1942 аб’яднаны з атрадам Чармянёва ў атрад імя Кірава). Пазней у саставе брыгады дзейнічала 10 атрадаў. З яе асабовага складу дадаткова былі сфарміраваны партызанскія брыгады імя Кірава і імя газеты «Правда». На момант злучэння з Чырвонай Арміяй у склад брыгады ўваходзілі:
Памяць
У 1975 годзе ў вёсцы Іванічы Чэрвеньскага раёна ў гонар брыгады пастаўлены помнік.
NGC 3010A
NGC 3010A (іншыя абазначэнні — UGC 5273, MCG 7-20-66, ZWG 239.35, NPM1G +44.0146, PGC 28335) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Мовы Буркіна-Фасо
Жыхары Буркіна-Фасо размаўляюць на 68 мовах. На мове мосі размаўляюць каля 50%, у асноўным у цэнтральным рэгіёне вакол сталіцы Уагадугу. На захадзе шырока распаўсюджана мова манда. Мова фула пераважае на поўначы. Аднак афіцыйнай мовай з’яўляецца французская, уведзеная яшчэ ў каланіяльным перыядзе.
Французская мова
Французская мова была уведзена ў 1919 годзе. Яна з’яўляецца асноўнай мовай адміністрацыйных, палітычных і судовых інстытутаў, дзяржаўных службаў, а таксама прэсы. Гэта адзіная мова законаў, адміністрацыі і судоў. Французская мова з’яўляецца мовай навучання ў школах краіны. На ёй размаўляе 15% насельніцтва.
Мосі
Мосі — найбольш распаўсюджаная мова. На мосі размаўляе 48% насельніцтва. Яна ўключае пяць дыялектаў: ​​сарамдэ, яадрэ, уагадугу, яандэ, яна. Адыгрывае значную ролю ў Буркіна-Фасо як другая мова.
Мосі блізкароднасна з дагбані, што распаўсюджаны на поўначы Ганы. З’яўляецца тонавай мовай.
Сенары
Сенары распаўсюджаны на паўднёвым захадзе Буркіна-Фасо. На гэтай мове размаўляе больш за 50 000 чалавек.
Карабора
Карабора распаўсюджаны на паўднёвым захадзе Буркіна-Фасо (вобласць Каскада). Колькасць носьбітаў у краіне складае больш за 60 000 чалавек
Фула
Мова фула ў Буркіна-Фасо прадстаўлены вальтыйскімі дыялектамі. У апошні час на фула ўзмацніўся ўплыў еўрапейскіх моў, у першую чаргу французскай.
Лобі
На гэтай мове кажа народ лобі (каля 400 000 чалавек) на паўднёва-заходняй частцы мяжы правінцыі Поні ў Буркіна-Фасо, а таксама на паўночным невялікім участку рэгіёну Занзан у Кот-д’Івуары.
Молева (Смаленская вобласць)
Молева (Молево) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Чысцікоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 4 жыхары (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 15 км на ўсход ад Рудні, за 7 км на поўнач ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Альшанка. За 7 км на поўдзень ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя 439 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Сацыял-дэмакратыя
Сацыял-дэмакратыя — ідэалогія, якая ўзнікла ў рамках сацыялізму і з часам трансфармаваліся на пазіцыі паступовага ўдасканалення капіталізму з мэтай сцвярджэння сацыяльнай справядлівасці, салідарнасці і большай свабоды.
Тэрмін
Да Першай сусветнай вайны «сацыял-дэмакратамі» называлі ўсіх паслядоўнікаў левых ідэалогій — як марксістаў, так і паслядоўнікаў рэфармісцкага сацыялізму. Такім чынам, гэтая катэгорыя аб’ядноўвала і радыкальных рэвалюцыянераў — У. І. Леніна і Р. Люксембург, і ўмераных эвалюцыяністаў тыпу Э. Бернштэйна, і артадаксальны «цэнтр» тыпу К. Каўцкага.
Ідэалогія сучаснай сацыял-дэмакратыі знаходзіцца некалькі лявей сацыял-лібералізма і некалькі правей дэмакратычнага сацыялізму.
Мэты і прынцыпы
Сацыял-дэмакратыя прадугледжвае наступнае:
Саюз праз мора
Саюз праз мора  — палітычны саюз у кітайскай гісторыі паміж дзяржавамі Сун і Цзінь у пачатку XII стагоддзя супраць дзяржавы. Саюз абмяркоўваўся з 1115 па 1123 гады праз пасланцаў, якія пераплывалі Бахайскае мора; таксама называецца «Саюз на моры». Падчас Саюза гэтыя дзве нацыі дамовіліся сумесна ўварвацца ў Ляа, падзяліць захопленыя тэрыторыі, аддаць шаснаццаць акруг імперыі Сун, і пакляліся не заключаць аднабаковы мір з Ляа. У 1121—1123 гадах Сун дзейнічала ў ваенных кампаніях, аднак чжурчжэньская Цзінь мела поспех у выцясненні Ляа ў. Цзінь перадала некалькі з 16 акруг імперыі Сун, уключаючы сучасны Пекін. У 1125 годзе саюз распаўся пасля ўзаемных прэтэнзій, якія прывялі да вайны. Цзінь уварвалася ва ўласна кітайскія зямлі і, у канчатковым выніку, захапіла сталіцу Сун — горад Кайфэн (у 1127).
Рыпінскі павет
Рыпінскі павет (Powiat rypiński) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Рыпін. Займае плошчу 587,08 км². Насельніцтва павета складае 43,8 тыс. чалавек.
Зозіму
Зо́зіму А́лвіс Каласа́йнс (Zózimo Alves Calazães;, , штат Баія — , Рыа-дэ-Жанэйра), больш вядомы як проста Зозіму або Зозіма — бразільскі футбаліст, абаронца. Чэмпіён свету 1958 і 1962 у складзе нацыянальнай зборнай Бразіліі.
Зозіму загінуў на 46-м годзе жыцця ў выніку аўтакатастрофы.
Мігель Кампінс
Мігель Кампінс Аура (Miguel Campins Aura; 18 сакавіка 1880 — 16 жніўня 1936) — іспанскі ваенны дзеяч, генерал. Прымаў удзел у баявых дзеяннях у Іспанскім Марока. Падчас ліпеньскага паўстання 1936 года праходзіў службу ў Гранадзе. Змоўшчыкаў з ліку вайскоўцаў ён падтрымліваць адмовіўся, таму быў схоплены і пакараны смерцю.
Культура лінейна-стужкавай керамікі
Культура лінейна-стужкавай керамікі (ад Linearbandkeramische Kultur) — найстаражытнейшая неалітычная культура Еўропы, носьбіты якой займаліся сельскай гаспадаркай. Ахоплівала перыяд першай паловы 6 тысячагоддзя да н. э. — пачатку 5 тысячагоддзя да н. э.
Храналогія
Традыцыйная перыядызацыя культуры лінейна-стужкавай керамікі заснавана на вывучэнні керамічных вырабаў. Яна ўключае наступныя фазы развіцця : Сучасныя даследчыкі распрацоўваюць болей дакладную храналогію на лакальным узроўні з дапамогай радыёвугляроднага датавання.
Распаўсюджанне
На раннім этапе кераміка нават з аддаленых рэгіёнаў адрознівалася значным падабенствам. Толькі пазней сфарміраваліся лакальныя асаблівасці. У прыватнасці, вылучаюць наступныя рэгіянальныя культурныя групы :
Найбольш маладыя помнікі культуры лінейна-стужкавай керамікі датуюцца 5000 — 4900 гг. да н. э. Такім чынам, сярэдняя хуткасць яе распаўсюджання была каля 3,5 км — 5 км у год.
Паходжанне
Найбольш раннія стаянкі культуры лінейна-стужкавай керамікі былі выяўлены ў Сярэднедунайскай нізіне. Іх адносяць прыкладна да 5700 г. да н. э. Адсюль культура пачала распаўсюджвацца на ўсход, поўнач і захад. У 1960 г. была прапанавана гіпотэза, згодна з якой яе ўзнікненне было звязана з папярэдняй Старчава-Крышскай культурай. Пазней гэты пункт гледжання быў прыняты большасцю даследчыкаў.
У 1993 г. паміж археолагамі разгарнулася дыскусія аб паходжанні людзей, што былі носьбітамі культуры лінейна-стужкавай керамікі. Высоўваліся 2 асноўныя версіі :
На карысць другой версіі было тое, што папярэдняе насельніцтва паляўнічых і збіральнікаў не было шчыльным, на ранніх стаянках культуры лінейна-стужкавай керамікі знойдзены ракавіны міжземнаморскіх малюскаў, іх жыхары карысталіся іншай тэхналогіяй апрацоўкі крэмніевых пласцін. Палеагенетычныя даследаванні, апублікаваныя ў 2009 г. і 2010 г. , сведчаць пра тое, што носьбіты культуры лінейна-стужкавай керамікі значна адрозніваліся ад абарыгенаў эпохі мезаліту і мелі падабенства з сучаснымі насельнікамі Блізкага Усходу і Малой Азіі. Відавочна, аднолькавае з імі паходжанне мелі носьбіты культуры кардыяльнай керамікі на поўдні Еўропы.
Матэрыяльная культура
Носьбіты культуры лінейна-стужкавай керамікі звычайна сяліліся ў далінах буйных рэк, аднак будавалі свае паселішчы каля іх прытокаў. Некаторыя з іх былі дастаткова вялікімі і сталымі. Аднак у даліне Рэйна на захадзе сучаснай Германіі пераважалі дробныя гаспадаркі, што месціліся за некалькі сотняў метраў адна ад іншай. Хаця шчыльнасць насельніцтва значна пераважала папярэднюю, даследаванне ў дунайскай вобласці на поўдні Германіі паказала, што некаторыя ўжо абжытыя мясціны пакідаліся на дзесяцігоддзі.
Каменныя прылады працы вырабляліся з крамянёвых адшчэпаў у форме шырокіх доўгіх лёзаў з пляскатымі платформамі. Тыповыя інструменты: канцавыя скрабкі, серпападобныя лёзы, мікралітычныя навершы, свярдзелы, керны для шліхтавання, плоткі. Шырока распаўсюджаны касцяныя прылады з тоўстых костак хатняй жывёлы, рогаў аленяў. Часцяком яны арнаментаваліся і маглі выкарыстоўвацца не толькі ў побыце, але і ў якасці ўпрыгожванняў або падчас набажэнстваў. Косць, вапняк і ракавіны малюскаў ішлі на вытворчасць упрыгожванняў. Керамічныя вырабы ўяўлялі сабою простыя пасудзіны для захоўвання і вытанчаныя аздобленыя гаршкі, функцыі якіх не зусім зразумелы. У ранні перыяд пераважала пляскатае дно, пазней — круглявае.
Галоўнымі заняткамі насельніцтва былі земляробства і жывёлагадоўля, хаця паляванне і збіральніцтва таксама адыгрывалі значную ролю. Для забеспячэння ежай вырошчвалі пераважна зёлкавыя (пшаніцу, у меншай ступені — ячмень, быў вядомы авёс) і бабовыя (гарох і сачавіцу). Акрамя таго, на палетках сеялі лён і опіумны мак. Мяркуюць, што пераважала падсечна-агнявая лядная сістэма. Яна хутка вяла да збяднення глебы, а таму патрабавала кожныя некалькі гадоў мяняць надзелы і ў выніку перасяляцца ў іншы раён. Так, неалітычная вёска, знойдзеная археолагамі каля Кёльна, існавала на працягу 370 гадоў цыклічна. У сярэднім, яна была населена 10 гадоў. Потым гэта месца пакідалася на 50 гадоў. У іншых месцах такое цыклічнае існаванне цягнулася ад 600 да 900 гадоў.
Носьбіты культуры лінейна-стужкавай керамікі трымалі авечак, кароў, коз і свінняў. Некаторыя даследчыкі падазраюць, што ад тагачаснай пароды авечак не атрымоўвалі воўну. Тым не меней, яны давалі мяса, малако, косткі для вырабу прылад і гной для ўгнаення. Палявалі сезонна ўвосень або ўзімку, часцей аленяў, дзікоў, казуль, зуброў, баброў, вельмі рэдка коней і мядзведзяў.