cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бідх’я Дэві Бхандары
Пасада прэзідэнта Непала
Пасля сямігадовай працы і прыняцця новай канстытуцыі 20 верасня 2015 года, якая зрабіла Непал свецкай рэспублікай і ў якой дзякуючы намаганням Бхандары былі замацаваны палажэнні пра забеспячэнне правоў жанчын, а таксама аб тым, што адну трэць месцаў у парламенце, а таксама пасады прэзідэнта або віцэ-прэзідэнта павінны займаць жанчыны, былі прызначаныя новыя выбары. 11 кастрычніка Кхадга Прасад Шарма Олі быў абраны на пасаду Прэм’ер-міністра Непала і сфармаваў кааліцыйны ўрад, а 16 кастрычніка на пасаду старшыні парламента Непала была абраная Ансары Гхарці Магар, якая стала першай жанчынай на гэтай пасадзе.
26 кастрычніка на сустрэчы Пастаяннага камітэта КПН (АМЛ) у Балуватары, Бхандары была вылучана ў кандыдаты ў прэзідэнты Непала пры падтрымцы 14 іншых парламенцкіх партый, уключаючы партнёраў па кааліцыі АКПН (М) і нацыянальную дэмакратычную партыю. У 5 гадзін раніцы 29 кастрычніка старшыня парламента Ансары Гхарці Магар абвясціла пра абранне Бхандары на пасаду Прэзідэнта Непала шляхам тайнага галасавання, якое прайшло з 11 гадзін раніцы 28 кастрычніка да 2 гадзін ночы 29 кастрычніка. На пасяджэнні з 597 заканадаўцаў 601-мясцовага парламента прысутнічала 549 дэпутатаў, 48 адсутнічалі, а 8 бюлетэняў былі прызнаныя несапраўднымі. За Бхандары прагаласавала 327 дэпутатаў, што на 28 пунктаў больш за парог абрання велічынёй у 299 галасоў, у выніку чаго яна перамагла Кул Бахадур Гурунга з непальскага кангрэса 214 галасамі.
Пасля гэтага, ля аддзялення партыі ў вёсцы Манэ Бханджыянг сабраліся мясцовыя жыхары з запаленымі свечкамі для таго, каб адсвяткаваць абранне Бхандары, а сама яна ў той жа час добраахвотна падала ў адстаўку з пасады члена парламента і з пасады віцэ-старшыні Партыі, падзякаваўшы ўсім за падтрымку і адзначыўшы, што «я была абраная першым прэзідэнтам-жанчынай як у інклюзіўным, так і ў прапарцыйным прынцыпах, і мы рэалізавалі канстытуцыю». З абраннем яе павіншавалі Пасол Індыі Ранджыт Рай і пасол Кітая Ву Чунтай, а таксама прэс-сакратар Савета нацыянальнай бяспекі ЗША Нэд Прайс. Віншаванні прыйшлі ад Прэзідэнта Індыі Пранаба Мукерджы, старшыні КНР Сі Цзіньпіна , прэзідэнта Мальдываў Абдулы Яміна , Прэзідэнта Беларусі Аляксандра Лукашэнкі. Прэм’ер-міністр Кхадга Прасад Шарма Олі сказаў, што абранне Бхандары стала доказам важнасці ролі жанчын у палітыцы, старшыня АКПН (М) Пушпа Камал Дахал як сябра ўрадавай кааліцыі адзначыў важнасць моманту ў рамках павагі канстытуцыяй правоў усіх суполінасцей, а прэзідэнт непальскага кангрэса Сушыл Каірала назваў выбары праявай дэмакратычнага працэсу.
29 кастрычніка Бхіндары была прыведзена да прэзідэнцкай прысягі Вярхоўным суддзёй Каляном Шрэстхай ў рэзідэнцыі «Пашыта Нівас» у Катманду. Пасля гэтага ў суправаджэнні ганаровай варты і пры ўдзеле прэм’ер-міністра Кхадгі Прасада Шармы Олі, віцэ-прэзідэнт Пармананда Джа і спікера парламента Ансары Гхарці адбылася цырымонія перадачы паўнамоцтваў і развітання з адыходзячым прэзідэнтам Рам Баран Ядава, якая скончылася 21-зарадным гарматным салютам Арміі Непала. Такім чынам, ва ўзросце 54 гадоў Бхандары стала другім прэзідэнтам і вярхоўным галоўнакамандуючым, а таксама першай жанчынай, якая заняла гэтыя пасады , пры тым, што прэзідэнт з’яўляецца цырыманіяльнай пасадай, а прэм’ер-міністр — лідарам нацыі. 31 кастрычніка 2015 года другім віцэ-прэзідэнтам быў абраны Нанда Кішор Пун.
Асабістае жыццё
Мае свой дом у Нью-Банешворы ў Катманду.
Эма Лазарус
Эма Лазарус (Emma Lazarus;  — ) — амерыканская пісьменніца.
Нарадзілася ў сям’і багатага плантатара, нашчадка старадаўняй сефардскай сям’і, якая бегла ў Новы Свет з Партугаліі ад пераследу інквізіцыі.
Атрымала хатнюю адукацыю. Пачала публікаваць вершы ў 1866 годзе. Працяглы час займалася грамадскай дзейнасцю: уладкаваннем габрэйскіх уцекачоў, якія пакінулі падчас пагромаў Расійскую імперыю і прыбылі ў ЗША. У публіцыстычных артыкулах выкрывала амерыканскіх габрэяў за чэрствасць і абыякавасць.
Перакладала з іўрыту на англійскую мову вершы «Залатога стагоддзя іспанскага габрэйства» (Егуда бен Галеві, Мошэ ібн Эзра, Ібн Гвіроль). Некаторыя з гэтых перакладаў увайшлі ў малітоўнікі.
Верш Эмы Лазарус «Новы Калос» (The New Colossus) атрымаў першы прыз на аўкцыёне, дзе збіралі сродкі на пабудову п’едэстала Статуі Свабоды, цяпер ён напісаны на пліце п’едэстала.
На беларускую мову яе некаторыя вершы пераклала Ганна Янкута.
IC 3063
IC 3063 — галактыка тыпу Sa (спіральная галактыка) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Ветв
Ветв — возера ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці Беларусі, у басейне ракі Бярэзіна (прыток Дняпра), прыкладна за 29 км у напрамку на паўночны захад ад горада Рэчыца, прыкладна за 1,8 км на паўночны ўсход ад пасёлка Гагалі.
Плошча паверхні возера 0,2 км². Даўжыня каля 1,69 км, найбольшая шырыня каля 0,16 км. Катлавіна возера старычнага тыпу, размешчаная на левабярэжнай пойме ракі Бярэзіна. У паўночнай частцы пратокай злучаецца з возерам Крынкі.
Манастырка
Манастырка — гідронім, тапонім.
Карасбург
Карасбург (афрык. Karasburg) — горад у Намібіі. У горадзе ёсць раённае ўпраўленне, школы і бальніцы, кругласутачна адкрытая заправачная станцыя, рамонтная майстэрня, гасцініца, сталовыя, філіял банка і аэрадром (IATA: KAS).
Рудольф Баўэр (спартсмен)
Рудольф Баўэр (Bauer Rudolf;, — , ) — венгерскі лёгкаатлет, чэмпіён летніх Алімпійскіх гульняў 1900.
На Гульнях Баўэр удзельнічаў у спаборніцтвах па кіданні дыска. З новым Алімпійскіх рэкордам - 36,04 м - ён выйграў спаборніцтва, атрымаўшы залаты медаль.
Барыс Мяфодзьевіч Лабанаў
Бары́с Мяфо́дзьевіч Лаба́наў (нар., , Кемераўская вобласць, Расія) — беларускі вучоны ў галіне тэхнічнай кібернетыкі. Распрацаваў тэарэтычныя асновы і метады аналізу, і распазнавання маўлення. Распрацаваў першыя ў СССР прылады для сінтэзу рускага і беларускага маўлення. Аўтар больш чым 300 навуковых прац па праблемах аналізу, распазнавання і сінтэзу маўлення. Аўтар трох раздзелаў першага даведніка па штучным інтэлекце, выдадзенага ў СССР, прысвечаных сістэмам маўленчых зносін. Здзейсніў шэраг вынаходніцтваў у гэтай галіне.
Біяграфія
Барыс Мяфодзьевіч Лабанаў нарадзіўся 18 ліпеня 1938 года ў горадзе Пракоп’еўск Кемераўскай вобласці. У 1948 годзе сям’я пераехала ў Мінск на сталае месца жыхарства.
Навучанне і пачатак навуковых даследаванняў
Ужо ў школе Барыс Лабанаў захапіўся канструяваннем радыёапаратуры: у 6-м класе сабраў свой першы дэтэктарны радыёпрыёмнік, у 8-м — лямпавы, а ў 10-м сканструяваў уласную УКВ-радыёстанцыю. У 1955 годзе скончыў сярэднюю школу № 13 горада Мінска і канчаткова вызначыўся ў выбары сваёй будучай спецыяльнасці.
У гэты час у Мінску не існавала ВНУ падыходзячага профілю, і Барыс Лабанаў паступіў на аддзяленне «Радыёсувязь і радыёвяшчанне» Мінскага электратэхнікума сувязі. У тэхнікуме ён працягваў заставацца радыёаматарам, арганізаваў першыя Рэспубліканскія радыёспаборніцтвы па «паляванні на ліс», атрымаў першы разрад па радыёспорце і пасведчанне радыёназіральніка за сігналамі першага спадарожніка Зямлі.
Пасля заканчэння тэхнікума ў 1958 годзе Барыс Лабанаў атрымаў дыплом з адзнакай, але замест працягу вучобы ў ВНУ быў прызваны на тэрміновую службу ў Савецкую Армію на пасадзе старшага радыёмайстра (Петразаводск). Ужо ў 1959 годзе, маючы дастатковую спецыяльную падрыхтоўку і добра абсталяваную прыборамі радыёмайстэрню, Барыс Лабанаў заняўся даследаваннем маўлення, вывучаючы яго пры дапамозе мікрафона і асцылографа. У той жа час ён уступіў у перапіску з вядомым навукоўцам, прафесарам Л. А. Чыстовіч, ад якой атрымаў шэраг каштоўных парадаў па правядзенні даследаванняў маўлення. Захаваўся дакументальны запіс у дзённіку Лабанава, датаваны 25 кастрычніка 1959 года: «Фанемафон вядзе да фанемографа». З гэтага запісу відаць, што ўжо тады Барыс Лабанаў усвядоміў і вызначыў генеральную стратэгію сваіх будучых даследаванняў: «Да распазнавання маўлення праз сінтэз», якой нязменна прытрымліваўся праз усю далейшую навуковую дзейнасць.
Скончыўшы ў 1965 годзе МРТІ, Барыс Лабанаў паступіў у аспірантуру інстытута і працягнуў працаваць над задачамі першаснага аналізу маўленчых сігналаў для сістэм распазнавання і сінтэзу маўлення. У 1968 годзе ён скончыў аспірантуру і абараніў кандыдацкую дысертацыю па тэме «Некаторыя пытанні аналізу маўленчых сігналаў».
Навуковая дзейнасць у 60-я і 70-я гады
Яшчэ навучаючыся ў аспірантуры, у 1966 годзе Б. М. Лабанаў арганізаваў гасразліковую навуковую лабараторыю аналізу і сінтэзу маўленчых сігналаў пры кафедры радыёпрыёмных прылад МРТІ, многія з супрацоўнікаў якой яшчэ доўгі час працягвалі займацца маўленчымі даследаваннямі. У лабараторыі пад кіраўніцтвам Лабанава ўпершыню ў СССР быў сканструяваны спектрааналізатар для маўленчых даследаванняў «Спектр-1» і прыбор для інтанаграфічных даследаванняў маўлення «Інтанограф». У гэты перыяд у лабараторыі праводзіліся даследаванні метадаў аўтаматычнага вылучэння фанетычных прыкмет гукаў маўлення, напрыклад такіх, як «шумны», «звонкі», «галосны», «выбухны». На іх аснове ўпершыню ў СССР была распрацавана прылада распазнавання маўленчых каманд «Сезам-1», якая была адзначана сярэбраным медалём ВДНГ СССР.
У другой палове 60-х гадоў ХХ стагоддзя Б. М. Лабанаў прыняў удзел у вырашэнні фундаментальнай праблемы распазнавання маўлення, звязанай з нелінейнымі скажэннямі часавай восі ў працэсе вымаўлення гукаў. Такога роду скажэнні стваралі істотныя цяжкасці пры супастаўленні вымаўленых слоў з іх эталонамі ў працэсе распазнавання маўлення. У 1968 годзе незалежна і практычна адначасова Г. С. Слуцкер і Т. К. Вінцюк для вырашэння гэтай праблемы прапанавалі выкарыстаць метад  (ДП-метад). У 1969 годзе Б. М. Лабанаў у суаўтарстве са Слуцкерам апублікаваў артыкул, у якім было дадзена далейшае развіццё ДП-метаду для выпадку, калі межы распазнаванага слова невядомыя, г. зн. для вырашэння задачы выяўлення і распазнавання гукаспалучэнняў у бесперапынным маўленчым сігнале. ДП-метад атрымаў у далейшым шырокае прызнанне замежных даследчыкаў.
На наступны год пасля паспяховай абароны дысертацыі, у лістападзе 1969 года Б. М. Лабанаў быў накіраваны на навуковую стажыроўку тэрмінам на 10 месяцаў у Вялікабрытанію. Стажыроўку па праблемах аналізу маўленчых сігналаў Б. М. Лабанаў праходзіў пад кіраўніцтвам прафесара К. Чэры ў (Лондан), а па праблемах сінтэзу маўлення — пад кіраўніцтвам прафесара Р. Лорэнца ў Эдынбургскім універсітэце.
Пасля праходжання стажыроўкі ў Вялікабрытаніі асноўным напрамкам навуковай працы Б. М. Лабанава стала распрацоўка метадаў і прылад сінтэзу маўлення па тэксце. Яшчэ падчас стажыроўкі ў Эдынбургскім універсітэце ім былі праведзены паспяховыя эксперыменты па сінтэзе гукаў рускага маўлення, якія дазволілі закласці асновы фармантнага сінтэзу маўлення па фанемным тэксце. У выніку, ужо ў 1972 годзе пад кіраўніцтвам Б. М. Лабанава быў распрацаваны першы ў СССР сінтэзатар рускай мове «Фанемафон-1», адзначаны двума медалямі ВДНГ СССР. «Фанемафон» быў здольны не толькі сінтэзаваць рускае маўленне, але і чытаць уведзены тэкст на некалькіх замежных мовах, а таксама сінтэзаваць спевы.
У 1973 годзе Б. М. Лабанаву прысвоена званне «старшы навуковы супрацоўнік». У гэты час на працы Лабанава па сінтэзе рускага маўлення звярнула ўвагу кіраўніцтва Маскоўскага аддзялення Цэнтральнага навукова-даследчага інстытута сувязі (ЦНДІС). У выніку ў 1974 годзе на базе Мінскага аддзела ЦНДІС была адкрыта Лабараторыя маўленчых сістэм, кіраўніком якой Лабанаў заставаўся наступныя 15 гадоў. Асноўным напрамкам прац лабараторыі з’яўлялася развіццё метадаў і стварэнне сістэм аўтаматычнага распазнавання і сінтэзу маўлення.
Разам з практычнай дзейнасцю па стварэнні маўленчых дыялогавых сістэм Б. М. Лабанаў надаваў вялікую ўвагу навукова-арганізацыйнай працы. У 1976 годзе ён арганізаваў і правёў у Мінску Усесаюзную школу-семінар «Аўтаматычнае распазнанне слыхавых вобразаў» (АРСВ), на якой прысутнічала больш за 200 удзельнікаў з 75 навуковых арганізацый СССР. Школа-семінар АРСО праводзілася рэгулярна (кожныя два гады) да 1991 года, а Б. М. Лабанаў з 1976 года ўваходзіў у пастаянна дзеючы праграмны камітэт АРСВ. На семінары ўдзельнікам АРСВ у Мінску быў упершыню прадэманстраваны прататып тэлефоннай даведачнай сістэмы з сінтэзаваным маўленчым адказам.
У 1978 годзе Лабанаў па запрашэнні французскіх навукоўцаў быў накіраваны ў двухмесячную камандзіроўку ў Францыю для навуковай працы і азнаямлення з працай вядучых навуковых цэнтраў маўленчых даследаванняў: універсітэтаў у Парыжы, Нансі і Экс-эн-Правансе, а таксама маўленчых лабараторый у Тулузе, Грэноблі, Арсеі і Ланіёне. У перыяд знаходжання ў Францыі Лабанаў прыняў удзел у канферэнцыі па маўленчай сувязі і быў прыняты ў члены Акустычнага таварыства франкамоўных краін.
У 1979 годзе Лабанаў прадстаўляў на Сусветнай выставе «Тэлекам-79» у Жэневе новую мадэль сінтэзатара маўлення — «Фанемафон-3», адзначаную дыпломам выставы. Вядомы фантаст Артур Кларк, наведаўшы павільён СССР і азнаёміўшыся з сінтэзатарам маўлення, запісаў у кнігу водгукаў: «Вы апярэдзілі мае фантазіі з фільма „Касмічная адысея 2001 года“», а швейцарская газета «Аглядальнік» апублікавала артыкул: «Цяпер рускія вывучаюць замежныя мовы пры дапамозе камп’ютара, які гаворыць». За комплекс прац па стварэнні сінтэзатараў маўлення ў 1981 годзе Лабанаву было прысвоена званне «Ганаровы радыст СССР».
Навуковая дзейнасць у 80-я гады
У пачатку 1980-х гадоў Б. М. Лабанаў пачаў развіваць прапанаваны ім метад артыкуляцыйна-фармантнага сінтэзу маўлення па тэксце, які быў пакладзены ў аснову новага пакалення сінтэзатараў маўлення. У 1983 годзе Б. М. Лабанаў у суаўтарстве з В. Я. Кучаравым выдаў кнігу «Сінтэзаванае маўленне ў сістэмах масавага абслугоўвання».
Да пачатку 1984 года Лабанаў стварыў канчатковую фармулёўку і здзейсніў тэарэтычную і эксперыментальную распрацоўку адзінага лінгваакустычнага падыходу да вырашэння праблемы сінтэзу маўлення па тэксце. Распрацаваныя метады і алгарытмы іх рэалізацыі ляглі ў аснову доктарскай дысертацыі «Даследаванне і распрацоўка метадаў аўтаматычнага сінтэзу маўлення па фанемным тэксце», якую Лабанаў паспяхова абараніў у 1984 годзе ў Інстытуце электронікі і вылічальнай тэхнікі Акадэміі навук Латвійскай ССР у Рызе. Пазней атрыманыя тэарэтычныя і эксперыментальныя вынікі былі адаптаваны для сістэм сінтэзу маўлення на іншых еўрапейскіх мовах. У прыватнасці, да 1987 года была распрацавана англамоўная версія сінтэзатара, якая дэманстравалася на Сусветным кангрэсе фанетычных навук і атрымала высокую ацэнку англамоўных спецыялістаў.
На 80-я гады ХХ стагоддзя прыходзіцца перыяд стварэння першых прамысловых сістэм сінтэзу і распазнавання маўлення і іх шырокага ўкаранення ў галіне «Сувязь» СССР пры непасрэдным удзеле Б. М. Лабанава і яго калег — Б. В. Панчанка, М. П. Дзегцярова, В. П. Афанасьева. У Калінінградзе была праведзена доследна-канструктарская распрацоўка з далейшай серыйнай вытворчасцю маўленчага тэрмінала «Марс-1», які ўключае падсістэмы распазнавання маўлення «Сезам» і сінтэзу маўлення «Фанемафон». На базе маўленчага тэрмінала «Марс-1» распрацавана сістэма аўтаматычнага інфармавання абанентаў міжгародняй тэлефоннай сеткі (АІАМТС) аб запазычанасці за перамовы. Сістэма АІАМТС была паспяхова ўкаранёна і працяглы час эксплуатавалася ў шэрагу буйных гарадоў: Мінску, Новасібірску, Алма-Аце, Фрунзе, Петрапаўлаўску-Камчацкім. Іншая сістэма — сістэма кантролю за параметрамі апаратуры тэлефонных і радыёстанцый з аператыўным апавяшчэннем дзяжурнага персаналу пра ўзніклыя непаладкі — была ўкаранёна на Мінскай, Маскоўскай і Зеленаградскай АТС, а таксама на Беларускай рэспубліканскай радыёрэтрансляцыйнай станцыі РТС-5.
Лабараторыя распазнавання і сінтэзу маўлення
У 1988 годзе Б. М. Лабанаў паступіў на працу ў Інстытут тэхнічнай кібернетыкі АН БССР па запрашэнні дырэктара інстытута В. С. Танаева і ўзначаліў толькі створаную лабараторыю распазнавання і сінтэзу маўлення. Пераход Б. М. Лабанава ў Інстытут тэхнічнай кібернетыкі супаў па часе са з’яўленнем першых персанальных камп’ютараў (ПК) і ў планах прац лабараторыі з’явілася тэматыка, звязаная з абсталяваннем ПК сістэмамі маўленчага ўводу-вываду інфармацыі. Фармантны метад, які доўгі час іграў ключавую ролю ў сістэмах сінтэзу маўлення па тэксце, не падыходзіў для гэтай мэты з-за неабходнасці вялікага аб’ёму вылічэнняў у рэальным часе. У 1989 годзе Б. М. Лабанаў прапанаваў новы мікрахвалевы метад (МХ-метад) сінтэзу маўленчых сігналаў, у якім замест вылічэнняў фармантных ваганняў выкарыстоўваўся падрыхтаваны загадзя набор мікрахваляў натуральнага маўленчага сігналу. Пад кіраўніцтвам Лабанава МХ-метад быў рэалізаваны супрацоўнікам лабараторыі А. М. Івановым у сінтэзатары «Фанемафон-5». Кампактнасць яго праграмнага забеспячэння (усяго 64 Кб) дазволіла абсталяваць сінтэзам маўлення ўжо першыя IBM PC/XT і нават айчынныя ПК ЕС-1840. Сінтэзатар маўлення быў запатрабаваны ў многіх практычных прыкладаннях невідушчымі карыстальнікамі. У далейшым на аснове МХ-метаду былі распрацаваны версіі для чэшскай і польскай моў, а таксама аўтаномны аднаплатавы модуль сінтэзу маўлення, украінскамоўная версія якога некаторы час працавала на лініі кіеўскага метро.
Міжнароднае супрацоўніцтва
Складаная эканамічная сітуацыя, якая склалася ў краіне да сярэдзіны 1990-х гадоў, прымусіла шукаць крыніцы фінансавання даследаванняў за мяжой, у першую чаргу, у форме сумесных міжнародных праектаў.
У 1992 годзе Б. М. Лабанаў атрымаў галоўны прыз Міжнароднага конкурсу па распазнаванні вобразаў кампаніі «Hewlet Packard» за працу «Распазнаванне голасу». Важную ролю ў інтэграцыі беларускіх даследчыкаў у галіне лінгвістыкі і маўлення ў еўрапейскую супольнасць сыграў ягоны ўдзел у міжнародным праекце «Развіццё Еўрапейскай камп’ютарнай сеткі па лінгвістыцы і маўленні ва ўсходнім накірунку» (1994—1996), які фінансаваўся еўрапейскім фондам «Copernicus». Б. М. Лабанаў з’яўляўся каардынатарам гэтай сеткі ў Беларусі.
У 1995—1996 гадах сумесна з Дрэздэнскім тэхнічным універсітэтам выконваўся міжнародны праект: «Двухмоўны сінтэз маўлення: нямецкі/рускі». Наступным быў праект «Аналіз натуральнай мовы і маўлення» (1996—1997), які выконваўся сумесна з універсітэтам у Саарбрукене (Германія), універсітэтам у Манчэстэры (Вялікабрытанія) і Інстытутам праблем перадачы інфармацыі (Расія) і фінансаваўся еўрапейскім фондам INTAS. Удзел у гэтым праекце быў звязаны з далейшым развіццём мадэляў сінтэзу маўлення шляхам іх інтэграцыі ў сістэмы апрацоўкі натуральнай мовы метадамі камп’ютарнай лінгвістыкі.
Іншай камерцыйнай распрацоўкай стаў праект стварэння інтэлектуальнага тэлефоннага аўтаадказчыка, які выконваўся з 1997 па 2000 год па дамове з кампаніяй «NovCom NV» (ЗША). Сутнасць праекта заключалася ў рашэнні задачы распазнавання імёнаў абанентаў і іншай службовай інфармацыі, якая вымаўляецца па тэлефоне, з тым, каб сістэма змагла выконваць функцыі тэлефоннага аўтасакратара.
Б. М. Лабанаў з’яўляўся навуковым кіраўніком пералічаных міжнародных праектаў. Ключавую ролю ў іх паспяховай рэалізацыі адыгралі таксама супрацоўнікі лабараторыі Т. В. Ляўкоўская, А. М. Іваноў і А. У. Кубашын.
Навуковая дзейнасць у 2000-х гадах
Атрыманыя ў пачатку 2000-х гадоў тэарэтычныя і эксперыментальныя вынікі дазволілі ажыццявіць пад навуковым кіраўніцтвам Б. М. Лабанава шэраг сумесных прыкладных праектаў. У 2005—2007 гадах быў выкананы міжнародны INTAS-праект «Распрацоўка шматгалосай і шматмоўнай сістэмы сінтэзу маўлення па тэксце і сістэмы распазнавання маўлення (мовы: беларуская, польская, руская)». Удзельнікі праекту: Беларусь, Германія, Польшча, Расія. У 2006—2007 гадах сумесна з ТАА «ІнваСэрвіс» (Мінск) была распрацавана сістэма «Чытальнік», арыентаваная на стварэнне і рэдагаванне «гаворачых» падручнікаў для невідушчых вучняў спецшкол Беларусі.
У 2007—2008 гадах сумесна з ТАА «ТэлеКантэнт» (Масква) была распрацавана сістэма сінтэзу маўлення для мабільных тэлефонаў, якая дазваляла стварыць новы від мабільных паслуг — праслухоўванне аўдыякніг. З 2008 года сумесна з СПІІРАН (Санкт-Пецярбург) праводзілася распрацоўка мультымедыйнай сістэмы аўдыёвізуальнага сінтэзу маўлення — так званай «гаворачай галавы», якая дазваляе істотна палепшыць камфортнасць успрымання маўлення ў шэрагу практычных прыкладанняў.
Навукова-арганізацыйная і педагагічная дзейнасць
Б. М. Лабанаў надае значную ўвагу навукова-арганізацыйнай і педагагічнай працы. З 1995 года ён з’яўляецца сябрам Еўрапейскай асацыяцыі маўленчых даследаванняў (ESCA) і акадэмікам Міжнароднай акадэміі інфармацыйных працэсаў і тэхналогій. З 2002 года — навуковы эксперт Еўрапейскай сеткі «Моўныя тэхналогіі», а з 2006 года — старшыня Беларускага падкамітэта Міжнароднай асацыяцыі маўленчых даследаванняў (ISCA). Б. М. Лабанаў — сябра праграмных камітэтаў шэрагу міжнародных канферэнцый па праблемах маўленчых тэхналогій і штучнага інтэлекту. З 2007 года сябра рэдкалегіі зноў створанага расійскага часопісу «Маўленчыя тэхналогіі».
З 1998 па 2002 год Б. М. Лабанаў з’яўляўся па сумяшчальніцтве прафесарам БДУІР, дзе чытаў спецкурс «Маўленчы інтэрфейс інтэлектуальных сістэм», а з 2003 па 2006 год — прафесарам Інстытута інфарматыкі ўніверсітэта ў Беластоку (Польшча), дзе чытаў спецкурс «Структурныя метады распазнавання і сінтэзу маўлення».
Б. М. Лабанаў актыўна ўдзельнічае ў падрыхтоўцы навуковых кадраў. З 1997 па 2006 гады Б. М. Лабанаў — сябра спецыялізаваных саветаў па абароне доктарскіх дысертацый пры АІПІ НАН Беларусі і БДУІР, а з 2007 года — сябра спецыялізаваных саветаў пры Беларускім дзяржаўным універсітэце і Мінскім дзяржаўным лінгвістычным універсітэце.
Кар’ера
У 1968—1974 працаваў у Мінскім радыётэхнічным інстытуце на пасадах:
У 1974—1989 гадах з’яўляўся кіраўніком навуковай лабараторыі маўленчых сістэм Мінскага аддзела Цэнтральнага навукова-даследчага інстытута сувязі (Масква).
З 1988 года і па цяперашні час працуе ў Аб’яднаным інстытуце праблем інфарматыкі НАН Беларусі на пасадах:
Казімір Мацей Аскерка
Казімір Мацей Мацей (?—?) — дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Аскеркаў герба ўласнага. Нарадзіўся ў сям’і Антонія Аскеркі і Ганны з Грабоўскіх.
Мазырскі маршалак, кашталян з 1793 года.
Сям’я
У шлюбе з Каралінай са Стэцкіх меў сына Ігнацыя і дачку Антаніну, якая выйшла замуж за Алойзы Сулістроўскага.
Рунду
Рунду (англ.: Rundu) — горад у Намібіі, адміністрацыйны цэнтр вобласці Усходняе Каванга. Горад размешчаны на мяжы з Анголай. Вышыня цэнтра НП - 1105 метраў над узроўнем мора. Каля Рунду амурамба Аматака ўпадае ў раку Акаванга. Насельніцтва - 81500 чалавек (2010).
1+1
Гісторыя
Тэлеканал 1+1 заснаваны ў жніўні 1995 года. Праграмы вытворчасці студыі выйшлі ў эфір у верасні таго ж года на Першым агульнанацыянальным канале. Як самастойны канал «1 + 1» вяшчае з 1997 года на Другім агульнанацыянальным канале.
З сакавіка 2006 года ў кабельных сетках ЗША і Канады стартавала міжнародная версія тэлеканала «1 + 1» — «1 + 1 International».
Наскальныя малюнкі Міжземнаморскага ўзбярэжжа Іспаніі
Наскальныя малюнкі Міжземнаморскага ўзбярэжжа Іспаніі (таксама Леванцінскае мастацтва) — група з больш чым 700 месцаў на ўсходнім узбярэжжы Іспаніі, якія змяшчаюць узоры наскальнага мастацтва, што ўзыходзіць, магчыма, да палеалітычнага або, што больш верагодна, мегалітычнага перыядаў каменнага веку.
Малюнкі ўяўляюць сабой невялікія схематычныя фігуры людзей і жывёл; выяў раслін практычна не сустракаецца, але зрэдку прысутнічаюць выявы грыбоў. Дадзеная група з'яўляецца самым вялікім месцам канцэнтрацыі дагістарычных наскальных малюнкаў на тэрыторыі Еўропы. Хоць вялікая частка гэтых малюнкаў размешчана недалёка ад узбярэжжа, іх таксама знаходзяць у аўтаномных супольнасцях Арагон і Кастылія — Ла-Манча.
У 1998 годзе гэтыя наскальныя малюнкі былі ўключаны ў Спіс аб'ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
IC 3065
IC 3065 — галактыка тыпу S0-a (спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Аўтапі
Аўтапі — горад на паўночным захадзе Намібіі, адміністрацыйны цэнтр вобласці Амусаці, а таксама аднайменнай акругі. За 595 км ад Віндхука. Абсалютная вышыня — 1108 метраў над узроўнем мора. Насельніцтва — 2943 жыхары (2013). Галоўнай славутасцю горада з’яўляецца вялікі баабаб (en:Ombalantu baobab tree), у дупле якога, у розны час размяшчаліся паштовае аддзяленне, капліца, а таксама прытулак для мясцовых жыхароў, у перыяд вядзення міжплемянных войнаў.
Галіполі (Італія)
Насельніцтва складае 21 148 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 529 чал./км². Займае плошчу 40 км². Паштовы індэкс — 73014. Тэлефонны код — 0833.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Sebastiano (Santo).
Васыліўскі раён
Васыліўскі раён (Василівський район) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Запарожскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр — Васыліўка (Василівка).
Утвораны ў 1923 годзе. Насельніцтва раёна на года складае 64544 чалавекі, плошча — 1620 км².
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя раёна адміністрацыйна складаецца з 2 гарадскіх, 1 пасялковага і 11 сельскіх саветаў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі раёна размешчаны 2 гарады раённага значэння, 1 пасёлак гарадскога тыпу і 35 сёлаў.
Кіселявецкі сельсавет
Кіселяве́цкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Кобрынскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2008 года вёска) Кісялёўцы.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2714 чалавек, з іх 90,6 % — беларусы, 4,5 % — украінцы, 3,5 % — рускія.
Молвінскі мост
Молвінскі мост — аўтадарожны бэлечны мост цураз раку Тараканаўку ў Адміралцейскім / Кіраўскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Екацерынгофскі востраў і левы бераг ракі Тараканаўкі. Размешчаны па восі Ліфляндскай вуліцы і вуліцы Калініна, недалёка ад месца ўпадзення ракі ў Екацерынгофку.
Побач з мостам размяшчаюцца парк Екацерынгоф і Молвінская калона — паліраваная гранітная калона на ўзвышшы. Усталяваная ў 1824 годзе А. Манферанам як мадэль Александраўскай калоны.
Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Нарвская».
Давыдаўскі сельсавет (Гомельскі раён)
Давы́даўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Гомельскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Давыдаўка.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Гомельскага раёна Гомельскай акругі БССР. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаваных Ляшчынецкага і Макееўскага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Гомельскім раёне БССР. З 10 лютага 1931 года ў межах гарадской рысы горада Гомеля. З 27 ліпеня 1937 года ў складзе Гомельскага раёна, з 20 лютага 1938 года — Гомельскай вобласці. 25 чэрвеня 1960 года ў склад горада Гомеля ўключана вёска Ляшчынец, 25 чэрвеня 1963 года — вёска Паўлава , 29 красавіка 1968 года — пасёлак Сонечны і вёска Падгорная , 17 мая 2007 года — вёска Давыдаўка. 21 чэрвеня 2007 года скасаваны Давыдаўскі сельсавет, яго тэрыторыя (3 населеныя пункты: Асаўцы, Сасноўка і Уза) далучана да Бабовіцкага сельсавета.
Юзаф Арнульф Гедройц
Ю́заф А́рнульф Гедройц (Juozapas Arnulfas Giedraitis, Józef Arnolf Giedroyć;, Касакаўшчына-Гедройцы ля Вільні — , Альсяды, цяпер Літва) — князь, жамойцкі біскуп, літоўскі пісьменнік, асветнік, перакладчык. Доктар кананічнага права (1790), кавалер ордэна Святога Станіслава (1789).
Проціцячэнне
Проціцячэнне — цячэнне, накіраванае супраць асноўных вятроў у дадзеным раёне або супраць руху асноўных ўстойлівых цячэнняў. Прынята вылучаць (паколькі яны маюць розную механіку) паверхневыя, падпаверхневыя і глыбінныя проціцячэнні.
Найбольш вядомымі з’яўляюцца межпасатныя паверхневыя проціцячэнні, якія былі апісаны яшчэ ў XIX стагоддзі. Іх выклікае папярочная нераўнамернасць пасатных вятроў, таму дадзеныя проціцячэнні наўпрост залежаць ад іх інтэнсіўнасці.
Пасатамі (і пасатнымі цячэннямі) абумоўлены таксама падпаверхневыя экватарыяльныя проціцячэнні цячэнне Кромвела ў Ціхім і цячэнне Ламаносава ў Атлантычным акіянах.
Падпаверхневыя проціцячэнні выклікаюцца канстантным градыентам ціску, які ствараецца асноўным цячэннем, і таму з’яўляюцца значна больш устойлівымі. Пры з’яўленні неаднароднасцей або паслаблення вятроў падпаверхневыя проціцячэнні могуць «вынырваць» на паверхню і назірацца ў якасці паверхневых проціцячэнняў.
Ірвінг Бакстэр
Ірвінг Нот Бакстэр (Irving Knot Baxter;, Ютыка, штат Нью-Ёрк — , Утыка, штат Нью-Ёрк) — амерыканскі (сіу па нацыянальнасці) лёгкаатлет, двухразовы чэмпіён і трохкратны сярэбраны прызёр летніх Алімпійскіх гульняў 1900.
Проціцячэнне
Да ліку найбольш магутных паверхнева-падпаверхневых проціцячэнняў адносіцца Перуана-Чылійскае проціцячэнне (проціцячэнне Гюнтэра). Яно накіравана на поўдзень уздоўж заходняга ўзбярэжжа Паўднёвай Амерыкі паміж накіраванымі на поўнач Перуанскім акіянічным і Перуанскім прыбярэжным цячэннямі (гл. Перуанскае цячэнне). Больш слабае проціцячэнне назіраецца каля заходніх берагоў Афрыкі (у раёне Анголы і Намібіі).
Ірвінг Бакстэр
Атрымаў адукацыю ў Пенсільванскім універсітэце.
Проціцячэнне
Найбольш яркім прыкладам глыбіннага проціцячэння можа лічыцца глыбіннае проціцячэнне пад Гальфстрымам, якое рухаецца на поўдзень на глыбіні 2-5 км з хуткасцю да 20 см/с.
Часам вылучаюць таксама прыдонныя проціцячэнні, якія можна назіраць у пралівах, якія вядуць у басейны з рэзка адрознай шчыльнасцю, тэмпературай і/або салёнасцю вады. Напрыклад, у Гібралтарскім праліве або ў Басфоры. Прычым паверхневае цячэнне ў названых выпадках накіравана ў басейн большай шчыльнасці, а прыдонныя — у басейн з меншай шчыльнасцю.
Дудэргоф
Дудэргоф (Duderhof, Tuutari, у 1950—2016 гадах — Мажайскі) — гістарычны раён Краснага Сяла ў Краснасельскім раёне Санкт-Пецярбурга, размешчаны на ўсходнім узбярэжжы Дудэргофскага возера. Чыгуначная платформа Дудэргоф (гістарычная назва вернута ў кастрычніку 2020 г.) (1899).
Мечыслаў Браніслававіч Касцюк
Мечыслаў Браніслававіч Касцюк (нар., в. Саваздзякі Дзятлаўскага раёна Гродзенскай вобласці) — беларускі палітык.
Біяграфія
Скончыў Стаўрапольскі сельскагаспадарчы інстытут (вучоны аграномэканаміст), Мінскую вышэйшую партыйную школу (партыйнае і савецкае будаўніцтва), Акадэмію кіравання пры Савеце Міністраў Рэспублікі Беларусь (менеджар-эканаміст).
Працоўную дзейнасць пачаў мадэльшчыкам на заводзе «Чырвоны металіст» у горадзе Стаўрапалі. Працаваў аграномам калгаса «Чырвоны Кастрычнік» Дзятлаўскага раёна. Служыў у радах Узброеных Сіл. Быў другім і першым сакратаром Дзятлаўскага райкама ЛКСМБ, загадчыкам сельскагаспадарчага аддзела, другім сакратаром Дзятлаўскага райкама КПБ. Займаў пасады старшыні Дзятлаўскага райвыканкама, старшыні камітэта па сельскай гаспадарцы і харчаванню Гродзенскага аблвыканкама, старшыні Слонімскага райвыканкама.
Выбіраўся дэпутатам Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнам Пашаны, Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.
Ляшчынецкі сельсавет
Ляшчы́нецкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Гомельскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Ляшчынец.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Гомельскага раёна Гомельскай акругі БССР. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Давыдаўскага сельсавета.
Разня ў Срэбраніцы
Разня ў Срэбраніцы (Масакр у Сребреници, таксама генацыд у Срэбраніцы)    — адна з самых вядомых і крывавых падзей грамадзянскай вайны ў Югаславіі 1991—1995 гадоў (гл. Вайна ў Харватыі і Баснійская вайна). У 1995 годзе тут былі забітыя больш за сем тысяч мусульман, мужчын і хлопчыкаў. Гэта было самае маштабнае масавае забойства ў Еўропе пасля Другой сусветнай вайны.
Ход падзей
Срэбраніцкі анклаў, населены пераважна баснійцамі-мусульманамі, быў абвешчаны Саветам бяспекі ААН у красавіку 1993 года «зонай бяспекі», у маі 1993 года СБ ААН «зонай бяспекі» абвешчаны баснійскі анклаў Жэла.
Срэбраніцкі анклаў быў узяты корпусам «Дрына» арміі баснійскіх сербаў 11 ліпеня 1995 года. На працягу некалькіх дзён каля 25000 баснійскіх мусульман, большасць з якіх складалі жанчыны, дзеці і старыя, былі выгнаны, загружаны сіламі боснійских сербаў у перапоўненыя аўтобусы і вывезены на тэрыторыі, якія кантраляваліся баснійскімі мусульманамі. Аднак шматлікія баснийскія мужчыны-мусульмане Срэбраніцы не змаглі пакінуць гэты раён, яны былі ўзяты ў палон, утрымліваліся ў жорсткіх умовах, а затым забітыя. Да 19 ліпеня 1995 ліпеня сербскія баевікі забілі звыш 7000 бяззбройных баснійскіх мужчын і хлопчыкаў ва ўзросце ад 13 да 77 гадоў.
Сербы пачалі штурм Жэпы праз два дні пасля падзення Срэбраніцы і змаглі заняць горад 25 ліпеня. У выніку штурму баснійцы страцілі забітымі каля 70 чалавек. Параненыя і грамадзянскія асобы былі эвакуіраваны ў Сараева і Кладань, а паўтары тысячы ваеннапалонных пасля абменены на сербаў. Палкоўнік Аўда Паліч знік без вестак 27 ліпеня 1995 года падчас перамоў аб умовах капітуляцыі жэпскага гарнізона.
Пасля падзення Срэбраніцы і Жэпы НАТА прыняло праграму бамбардзіроўкі сербскіх цэляў і пад пагрозай прымянення сілы прадухіліла напад сербаў на іншую «зону бяспекі» — Гораждзе. У далейшым аперацыя НАТА «Абдуманая сіла», а таксама шэраг наступальных аперацый харватаў і баснійцаў-мусульман прадвызначылі заключэнне Дэйтанскіх пагадненняў і спыненне вайны.
Расследаванне
Самым першым асуджаным Міжнародным трыбуналам па былой Югаславіі па срэбраніцкай справе стаў найміт 10-га дыверсійнага атрада Дражэе Эрдэмавіч, прысуджаны ў лістападзе 1996 года да пяці гадоў пазбаўлення волі. Аднак Эрдэмавіч пасля трох з паловай гадоў зняволення быў вызвалены; на падставе яго паказанняў у жніўні 2001 года быў асуджаны генерал Радзіслаў Крстыч — адзін з высокапастаўленых афіцэраў войска баснійскіх сербаў.
У 2003 годзе адказнасць за масавыя забойствы мірнага баснійскага насельніцтва была афіцыйна прызнаная ўладамі Рэспублікі Сербскай Босніі і Герцагавіны. У 2010 годзе парламент Сербіі таксама асудзіў разню.
У студзені 2007 года Міжнародны трыбунал па былой Югаславіі ў Гаазе кваліфікаваў дзеянні сербаў як генацыд. У сваю чаргу, у студзені 2009 года Еўрапейскі парламент абвясціў 11 ліпеня «днём памяці генацыду ў Срэбраніцы».
Родныя ахвяр падалі ў суд на Нідэрланды. Гаагскі трыбунал у 2014 годзе прызнаў адказнасць Нідэрландаў за высылку з базы міратворцаў ААН 350 мужчын 13 ліпеня 1995 года, нягледзячы на тое, што галандскія вайскоўцы ведалі, што тых могуць забіць.
У 2016 годзе былы палітычны лідар баснійскіх сербаў Радаван Караджыч прысуджаны да 40 гадоў турмы за ваенныя злачынствы і злачынствы супраць чалавечнасці, учыненыя падчас баснійскай вайны. Ён, у прыватнасці, быў прызнаны вінаватым у генацыдзе ў Срэбраніцы. Па выніках разбору суд усклаў на Караджыча адказнасць за забойства, захоп закладнікаў і прымусовае перасяленне жыхароў.
У лістападзе 2017 года Гаагскі трыбунал прысудзіў былога генерала арміі баснійскіх сербаў Ратка Младзіча да пажыццёвага зняволення, прызнаўшы яго вінаватым у генацыдзе і злачынствах супраць чалавечнасці.
Збігнеў Раліга
Збі́гнеў Ралі́га (Zbigniew Eugeniusz Religa; 16 снежня 1938, Меднявіцы, Мазавецкае ваяводства — 8 сакавіка 2009, Варшава) — польскі кардыяхірург і палітык.
Доктар габілітаваны медыцынскіх навук (1981), прафесар Сілезскай медыцынскай акадэміі (1990), рэктар Сілезскай медыцынскай акадэміі (1996—1999). Праводзіў першую ў Польшчы трансплантацыю сэрца (1986).
Сенатар III і V склікання (1993—1997 і 2001—2005). У 2005—2007 гадах міністр здароўя ва ўрадах Казімежа Марцінкевіча і Яраслава Качыньскага. З 2007 года дэпутат Сейма VІ склікання, быў таксама прызначаны яго маршалам-сеньёрам.
Кавалер Ордэна Белага Арла (2008) і член яго капітулы, а таксама кавалер Крыжа Кавалерскага Ордэна Адраджэння Польшчы.
Пра яго асобу знялі тры фільмы (1986, 1993, «Багі» (2014)). Адзін раз выступіў у кінасерыяле, у якім іграў самога сябе (2001).
Казішчанскі сельсавет
Казі́шчанскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Кобрынскага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Казішча.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года. 11 жніўня 1959 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Тэвельскага сельсавета.
IC 3066
IC 3066 — галактыка тыпу Sbc (кампактная выцягнутая спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Шабрынскі біялагічны заказнік
Ша́брынскі біялагічны заказнік — былы біялагічны заказнік рэспубліканскага значэння ў заходняй частцы Добрушскага раёна Гомельскай вобласці. Быў створаны ў 1978 годзе для аховы і рацыянальнага выкарыстання прыродных запасаў лекавых раслін. Плошча заказніка сладала 3,3 тысячы га. Спадзістахвалістая тэраса з дзюнамі, марэннымі ўзгоркамі, лагчынамі. Глебы дзярнова-падзолістыя забалочаныя, пясчана-супясчаныя.
Ліквідаваны 27 снежня 2007 года.
Рыгор Сяргеевіч Клімовіч
Рыгор Клімовіч (3 кастрычніка 1924 — 1 ліпеня 2000) — дзеяч беларускага нацыянальнага супраціву, адзін з лідараў і аўтар гімна Нарыльскага паўстання.
Першыя гады і першае зняволенне
Нарадзіўся 3 кастрычніка 1924 г. у в. Шляхецкая Ваколіца (сёння в. Цярэшкавічы Гомельскай вобласці) ў сям’і з аднадворнай шляхты, якая ў сярэдзіне XVII стагоддзя жыла ў ваколіцах Гомеля. У сярэдзіне 1930-х гадоў бацьку Рыгора Клімовіча «раскулачылі». Да беларускай ідэі Рыгор Клімовіч далучыўся яшчэ ў дзяцінстве, калі чытаў беларускія кніжкі 1920-х гадоў, якія яшчэ не прайшлі савецкай цэнзуры.
Перад пачаткам нямецкай акупацыі ў Другую сусветную вайну паступіў у Гомельскі тэхнікум. Падчас вайны ў канцы 1942 г. перайшоў лінію фронту і 6 месяцаў дабіраўся да Саратава, куды быў эвакуяваны Гомельскі тэхнікум. На пачатку 1943 г. разам з сябрам едзе ў Маскву, але там яго арыштоўвае НКВД па абвінавачванні ў «шпіёнстве»: яму імкнуліся інкрымінаваць забойства кіраўніка аднаго з партызанскіх аддзелаў, які ў 1942 годзе базаваўся паблізу Гомеля.
Удзел у Нарыльскам паўстанні
У маі 1953 г. супрацстаянне паміж вязнямі Горлагу і адміністрацыяй спазнала беспрэцэдэнтны для гісторыі ГУЛАГу маштаб і напятасць. У той час, як пасля смерці Сталіна 5 сакавіка 1953 г. па ўсёй тэрыторыі СССР пачаліся масавыя амністыі, у Горлагу не толькі ўзмацніўся рэжым утрымання, але ахова атрымала дазвол расстрэльваць зняволеных без суду і следства на ўласнае меркаванне. За першыя вясновыя месяцы 1953 г. такім чынам былі забітыя 13 чалавек. 25 траўня перад пачаткам паўстання былі забітыя яшчэ 4 чалавекі, пасля чаго над лагерам быў узняты чорны сцяг з чырвонай палоскай — спалучэнне колераў, якое сымбалізавала свабоду. Паўстанцы патрабавалі прыезду з Масквы камісіі ЦК КПСС, а таксама рэабілітацыі для ахвяраў вайны, іншадумцаў і вязняў, якія да 1939 г. не з’яўляліся грамадзянамі СССР. 7 чэрвеня з Масквы прыбыла камісія, але яна складалася з вышэйшага кіраўніцтва МУС і МДБ на чале з генералам Кузняцовым, а асноўнай задачай камісіі з’яўлялася падрыхтоўка задушэння паўстання. Пасля працяглых перамоваў з кіраўнікамі паўстанцкіх камітэтаў 1 ліпеня 1953 г. генерал Кузняцоў даў каманду войскам увайсці на тэрыторыю Горлагу і адкрыць агонь на знішчэнне з усіх відаў зброі. 3 ліпеня паўстанне было задушанае. Пра задушэнне паўстання Рыгор Клімовіч успамінаў так: «Мы адчулі не страх, а пякучую нянавісць да катаў. Мы не кінуліся ўцякаць ад небяспекі, а рашуча ставалі на месцы забітых». Усяго была забіта больш за тысячу зняволеных. Маскоўская адміністрацыя ГУЛАГу прыняла рашэнне аб расфармаванні Горлагу. Вязні ўспрынялі гэтую інфармацыю як уласную перамогу, паколькі Горлаг выконваў функцыю свайго роду лагера смерці, адкуль мала хто вяртаўся жывым.
Пасля Нарыльскага паўстання вязняў развезлі па іншых лагерах з мякчэйшым рэжымам утрымання, што дазволіла ўратаваць шматлікія людскія жыцці. Адразу пасля паўстання Рыгору Клімовічу даручылі напісаць гімн паўстання: «Калі пасля задушэння паўстання нас везлі на баржы ўверх па Енісеі, мы былі перакананыя, што нас вязуць на знішчэнне. Таму кіраўнікі нацыянальных грамадаў зняволеных на агульным сходзе прынялі рашэнне стварыць гімн паўстанцаў, каб аб паўстанні засталася памяць. Вершы даручылі скласьці мне, беларусу, на матыў украінскай песні (я выбраў адну з песняў Украінскай Паўстанцкай Арміі) на расейскай мове, як зразумелай усім зняволеным». З канца 1953 па 1956 утрымліваецца ў турмах Уладзіміра і Іркуцка, а таксама ў Азёрлагу. За гэты перыяд яго яшчэ раз судзяць за антысавецкую дзейнасць, якая выявілася ў адмове працаваць, але амністыйнай пастановай Вярхоўнага Савету СССР Рыгор Клімовіч быў вызвалены са зняволення.
На волі адразу заняўся працай па згуртаванні вызваленых паплечнікаў па барацьбе ў ГУЛАГу. Ужо на пачатку 1957 г. было створанае ядро арганізацыі, якая планавала падрыхтоўку паўстання супраць савецкага рэжыму. Савецкім спецслужбам удалося выйсці на след арганізацыі, быў праведзены шэраг арыштаў і ў тым ліку быў арыштаваны Рыгор Клімовіч. Але праз тры месяцы пасля арышту за адсутнасцю дастатковых доказаў Рыгор Клімовіч быў выпушчаны на волю, бо адзін з удзельнікаў арганізацыі, украінец Дужынскі, усю адказнасць узяў на сябе.
Пасля вызвалення з ГУЛАГу
З 1957 па канец 1980-х знаходзіўся пад наглядам КГБ, пакуль не выйшаў на пенсію. У гэты перыяд ён вёў актыўную, наколькі гэта было магчыма ў сітуацыі паднагляднасці, дзейнасць па падтрыманні сувязяў паміж вязнямі-ветэранамі ГУЛАГу, а таксама параспаўсюджванні праўдзівай інфармацыі аб рэпрэсіях савецкага рэжыму — сам Рыгор Клімовіч гэта характарызаваў як «пасіўнае дысідэнцтва». У 1986 годзе Рыгор Клімовіч падрыхтаваў рукапіс успамінаў пад назовам «Канец Горлагу». Упершыню інфармацыя аб Нарыльскім паўстанні адкрыта прагучала ў 1991 годзе ў Кіеве на сусветнай Канферэнцыі ўкраінскіх палітзняволеных. Тады ж упершыню было публічна заяўлена, што Рыгор Клімовіч — гэта аўтар гімну паўстанцаў «Не страшны нам тыранства бальшавізму». Сёння гімн перакладзены на польскую, нямецкую, літоўскую і ўкраінскую мовы.
Рыгор Клімовіч памёр 1 ліпеня 2000 г. у Гомелі.
Імя Рыгора Клімовіча шырока вядомае сярод ветэранаў антысталінскага руху ў ГУЛАГу.
Рэгенсбургскае зацішша
Рэгенсбургскае зацішша (Regensburger Stillstand) ― 20-гадовае перамір’е, заключанае 15 жніўня 1684 года па выніках «Вайны далучэнняў» (1683—1684) паміж Францыяй Людовіка XIV з аднаго боку і Свяшчэннай Рымскай імперыяй Леапольда I Габсбурга.
Перадгісторыя
У 1683 годзе Людовік XIV, выкарыстоўваючы ўварванне Асманскай імперыі ў Аўстрыю і звязаную з гэтым канцэнтрацыю войскаў Свяшчэннай Рымскай імперыі на паўднёвым усходзе, пашырыў сваі пазіцыі на захадзе Свяшчэннай Рымскай імперыі — захапіў Люксембург.
Перамовы
З боку Свяшчэннай Рымскай імперыі перамовы вялі прынцыпкамісар Готліб фон Віндзіш-Грац і пасланнік аўстрыйскага рэйхстага Тэадор Генрых фон Штратман. Паколькі імперскія саслоўі, у прыватнасці Савет выбаршчыкаў, загадзя паказалі, што пагадзяцца на прызнанне «палітыкі далучэння», імператар не прыцягваў іх да перамоваў. Аднак пасланнікаў рэйхстага інфармавалі аб іх ходзе.
Перагаворшчыкам Свяшчэннай Рымскай імперыі давялося пакінуць за французамі Страсбург і канчаткова прызнаць «далучэнне» да Францыі тэрыторый, занятых да 1 жніўня 1681 года: Люксембурга, Бамона, Бувіна, Шымэ і разбураных Куртрэ і Дыксмейдэ.
Вынікі
Хоць імператар і імперскія саслоўі спадзяваліся, што вынікі перамоў у Рэгенсбургу пакладуць канец французскай экспансіі на ўсход за кошт імперыі, неўзабаве стала відавочна, што гэта не так: Людовік XIV распачаў вайну за Пфальц­кую спадчыну (1688—1697).
Элвін Крэнцлайн
Элвін Крысціян Крэнцлайн (Alvin Christian Kraenzlein;, Мілуокі — , Уілкс-Барэ) — амерыканскі лёгкаатлет, чатырохразовы чэмпіён летніх Алімпійскіх гульняў 1900. Ён да гэтага часу адзіны лёгкаатлет, якому ўдалося стаць чатыры разы чэмпіёнам на адных Гульнях і толькі ў індывідуальных дысцыплінах.
Пластыды
Пласты́ды (от πλαστός — вылеплены) — арганоіды эўкарыятычных раслін і некаторых фотасінтэзавальных прасцейшых (напрыклад, эўглены зялёнай). Маюць у сваім складзе мноства копій кальцавой ДНК.
Для іх характэрна наяўнасць дзвюх мембран: вонкавай і ўнутранай. Унутраная мембрана значна большая за вонкавую. Яна выгінаецца і стварае складкі і выступы. Унутры пластыд знаходзіцца вадкасць, якая па саставе адрозніваецца ад цытаплазмы клеткі. На ўнутранай мембране большасці пластыд размяшчаюцца афарбаваныя арганічныя рэчывы — пігменты. Яны бываюць некалькіх колераў — чырвоныя, аранжавыя, жоўтыя і зялёныя. У залежнасці ад таго, якіх пігментаў больш, адрозніваюць дзве разнавіднасці афарбаваных пластыд. Па афарбоўцы і выкананай функцыі вылучаюць тры асноўных тыпы пластыд:
Серхіа Даніэль Батыста
Серхіа Даніэль Батыста (Sergio Daniel Batista; нар. ) — аргенцінскі футбаліст, паўабаронца. Чэмпіён свету 1986 у складзе нацыянальнай зборнай Аргенціны.
Кноскі палац
Кноскі палац - вялікі археалагічны аб'ект на рэштках старажытнагрэчаскага горада Кноса.
Апісанне
Палац уладароў Кноса («Стары палац», пасля 2000 да н.э., зруйнаваны каля 1700 да н.э.; «Новы палац», 17—15 ст. да н.э.) — шматпавярховае збудаванне з параднымі, жылымі і гаспадарчымі памяшканнямі. Некалькі соцень памяшканняў раскінуліся на плошчы каля 24 тыс. м². Залы і пакоі Кноскага палаца, знаходзячыся на розных узроўнях, злучаныя лесвіцамі і пераходамі, асветленыя і зацемненыя, стваралі ўражанне рухомасці, зменлівасці, не ўласцівай архітэктуры Старажытнага Усходу.
Цэнтральную частку палаца займаў прамавугольны ў плане брукаваны двор памерам 60 × 28 м, на захад ад яго — парадныя залы і гаспадарчыя памяшканні, на ўсход — жылыя пакоі (шмат'ярусныя, размяшчаліся паводле складанага асіметрычнага сотападобнага плана, з сістэмай каналізацый, калонамі т. зв. крыцкага ордара).
Меліся памяшканні рознага прызначэння: у заходняй частцы — царскія апартаменты, свяцілішча, кладовыя; ва ўсходняй — пакоі царыцы, тронная зала. За імі знаходзіліся гімнастычная зала, адкрытая пляцоўка для тэатральных прадстаўленняў і рэлігійных цырымоній. Палац быў рознапавярховы, таму асвятленне памяшканняў ажыццяўлялася праз светлавыя калодзежы. Сцены складзены з каменных пліт, умацаваных на драўляным каркасе, атынкаваныя. Перакрыцці другога паверха падтрымлівалі драўляныя калоны, якія звужаліся ў аснове.