cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эма (міні-серыял, 1960)
Сюжэт
Эма Вудхаўс — багатая, прыгожая і разумная дзяўчына са шляхетнай сям’і. Сама яна не імкнецца да замужжа, яе цалкам задавальняе забяспечанае і мернае жыццё ў доме бацькі. Да таго ж, заўсёды пад рукой велікадушны, праўдзівы сябар і джэнтльмен, з якім яна адчувае сябе на роўных, ведаючы яго з дзяцінства. Не маючы ні ў чым патрэбы, Эма хоча зладзіць шчасце сваіх менш адораных лёсам і прыродай сябровак, і адначасова крыху развеяць летнюю нуду. Пасля таго, як ёй удаецца сасватаць і ўдала выдала замуж сваю гувернантку міс Тэйлар за заможнага ўдаўца містэра Уэстана, яна абірае сабе новую пратэжэ. Гарыет Сміт — мілая, трохі наіўная дзяўчына сумнеўнага паходжання. Эма задаецца мэтай знайсці ёй годнага мужа, і ў яе нават з’яўляецца падыходзячая кандыдатура — мясцовы вікарый містэр Элтан. Вось толькі ўсё ідзе не зусім так, як задумвала Эма.
Псалтыр Тыберыя
Меркаваная дата стварэння рукапісу была даволі рухомай у апошнія гады, рухаючыся ад «сярэдзіны XI стагоддзя» або «каля 1050 года» да «3-й чвэрці XI стагоддзя» паводле даных Брытанскай бібліятэкі ў 2016 годзе.
Рукапіс з’яўляецца няпоўным і быў пашкоджаны падчас пажару ў бібліятэцы Котана ў 1731 годзе, у выніку якога былі адарваны верхнія вуглы кожнай з першых старонак. Ён быў адноўлены ў 1894 годзе, калі фаліянты былі змешчаны паасобку ў кнігу з большым памерам старонкі. 129 арыгінальных старонак маюць памер прыкладна 248x146 мм. Пасля першапачатковага матэрыялу ёсць 24 старонкі з малюнкамі, 5 з якіх ілюструюць жыццё Давіда і 11 — Хрыста. У пачатку асноўных раздзелаў кнігі, напрыклад, у пачатку Псалма 1 (f. 31r), ёсць вялікая ініцыяльная і ілюмінаваная рамка з лісцем аканту ў вінчэстэрскім стылі.
У псалмах, напісаных стараанглійскай мовай, прысутнічае беспрапынная глоса і іншыя  матэрыялы.
Дзыгіўка
Дзыгіўка (Дзи́гівка) — вёска ў Магілёў-Падольскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Мікалай Міхайлавіч Ільін
Мікалай Міхайлавіч Ільін (нар., Менск) — беларускі эканаміст. Кандыдат эканамічных навук (1973), прафесар (2001).
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава (спецыяльнасць «Таваразнаўства прамысловых тавараў», 1958). Працаваў у Мінскім кааператыўным тэхнікум Беларускага рэспубліканскага саюза спажывецкіх таварыстваў (з 1959, выкладчык), Беларускім дзяржаўным эканамічным універсітэце (з 1962, прафесар кафедры таваразнаўства непрадуктовых тавараў, у 1979—1991 — дэкан гандлёва-эканамічнага факультэта).
Навуковыя інтарэсы: эаканоміка, арганізацыя кіравання і планаванне гандлю; таваразнаўства непрадуктовых тавараў; эстэтыка тавараў.
Узнагароды
Ордэн Дружбы народаў і інш.
Касколь (Акмолінская вобласць)
Касколь — сяло ў Астраханскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Старакалутонскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна ў 44 км на паўночны захад ад цэнтра пасёлка Астраханка. Код КАТА — 113655600.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 245 чалавек (124 мужчины и 121 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 172 чалавекі (88 мужчын і 84 жанчыны).
Пунсовыя ветразі
Пунсо́выя ве́тразі (Алые паруса) — аповесць-феерыя Аляксандра Грына, напісаная ў 1916—1922 гадах і выдадзеная ў 1923 годзе.
Змест
Аповесць распавядае гісторыю пра дзяўчынку Асоль, якая засталася без маці, калі ёй было толькі пяць месяцаў. Асоль жыла са сваім бацькам-мараком. Пасля адстаўкі ён пачаў рабіць цацкі, каб зарабіць сабе і маленькай дачцы на жыццё.
Аднойчы ў лесе, падчас «пагоні» за ўплываючай цацачнай яхтай, Асоль сустракае «збіральніка песень, легенд, паданняў і казак»; старца з імем Эгль. Ён распавядае ёй, што калі яна вырасце і стане дарослай, да яе аднойчы прыплыве прынц на караблі з пунцовымі парусамі.
Вестник Народного комиссариата просвещения
«Вестник Народного комиссариата просвещения» — часопіс, орган Наркамата асветы БССР. Выдаваўся з кастрычніка 1921 да лістапада 1922 гг. у Менску на рускай мове, меў асобны аддзел на беларускай мове. У 1921 г. надрукаваны 2 нумары, у 1922 г. выходзіў штомесяц або раз у 2 месяцы здвоенымі нумарамі. Асвятляў пытанні ліквідацыі непісьменнасці, правядзення школьнай рэформы, развіцця асветы, вышэйшай школы, беларускай культуры, гісторыі, літаратуры, мовы. Надрукаваны артыкулы У. Пічэты «Навейшая гісторыя Беларусі ў замежнай гісторыка-палітычнай літаратуры» (1921, № 1), «Новыя работы па гісторыі Беларусі» (1921, № 2, 1922, № 1 — 4), «Менскае таварыства гісторыі і старажытнасцей» (1921, № 2), «М.Багдановіч як гісторык беларускага адраджэння» (1922, № 5, 6), У.Ігнатоўскага «Наркамат асветы Беларусі і беларуская культура» (1921, № 1), «Беларускае культурна-нацыянальнае пытанне ў БССР» (1922, № 2 — 4), Я. Коласа «Цені прошлага» (1922, № 1 – 6), З. Бядулі «Батлейка» (1922, № № 3 – 4) і «Беларускі тэатр» (1922, № 5 – 6), рэцэнзія Я.Карскага на працу М. Янчука «''Нарысы па гісторыі беларускай літаратуры. Старадаўні перыяд''» (1922, № 9 – 10).
Пётр Сыч
Пётр Сыч (, в. Батурына, Вілейскі павет, Віленская губерня (цяпер Вілейскі раён, Мінская вобласць, Беларусь) —, , ФРГ) — беларускі пісьменнік, мемуарыст.
Біяграфія
У 1939 г. як польскі грамадзянін, мабілізаваны ў польскае войска, і апынуўся ў 10-м батальёне Корпуса аховы памежжа. Трапіў у савецкі палон. Уцёк, але зноў 3 кастрычніка 1939 г. арыштаваны і пасаджаны ў Вілейскую турму, а ў чэрвені 1940 г. быў пераведзены ў полацкую турму, дзе пасябраваў з В. Жук-Грышкевічам. Асуджаны на 10 гадоў прымусова-папраўчых работ. Вывезены ў Комі АССР, дзе быў да канца 1941 г. Паводле т. зв. пагаднення «Сікорскі-Майскі» патрапіў у армію генерала У. Андэрса. 14 лютага 1942 г. Пётр Сыч быў залічаны ў склад 23-га батальёна 7-й пяхотнай дывізіі Арміі Андэрса, якая была раскватараваная ў мястэчку Кермінэ (Узбекская ССР). 30 красавіка 1943 г., у выніку рэарганізацыі Арміі Андэрса, П. Сыч быў накіраваны ў 27-ю транспартную роту 2-га Польскага корпуса. 20 чэрвеня 1943 г. ён быў пераведзены ў 24-ю транспартную роту Польскага корпуса. 10 чэрвеня 1944 г. быў залічаны ў 18-ы львоўскі батальён 6-й львоўскай брыгады 5-й крэсавай дывізіі. У чыне паручніка прымаў удзел у фарсіраванне р. Рапід і Сангра, баях пад Монтэ-Касіна, Анконай, Балонні, 4 разы паранены. 17 студзеня 1945 г. П. Сыч быў пераведзены ў 64-ы паморскі стралецкі батальён 16-й паморскай пяхотнай брыгад 2-й варшаўскай танкавай дывізіі.
21 ліпеня 1946 г. пераехаў у Вялікабрытанію у складзе 2-га Польскага корпуса, дзе 19 лютага 1947 г. уступіў у Польскі корпус падрыхтоўкі і размяшчэння. 6 кастрычніка 1948 г. П. Сыч пераведзены ў рэзерв з катэгорыяй «W»; член Згуртавання беларусаў у Вялікабрытаніі, актыўны аўтар і супрацоўнік часопіса «Беларус на чужыне». 5 сакавіка 1948 г. становіцца членам Згуртавання беларусаў у вялікай Брытаніі. З 28 лістапада 1948 г. да 1953 г. старшыня Згуртавання беларускіх камбатантаў у Вялікабрытаніі. 18 лютага 1949 г. канчаткова быў звольнены ў ранзе падпаручніка. З красавіка 1949 г. — член Рады БНР. У 1951 г. пераехаў у Заходнюю Германію. З канца 1950-х г. — супрацоўнік беларускага аддзела радыё «Свабода». Быў галоўным рэдактарам сатырычнага часопіса «Шарсцень», супрацоўнічаў з газетай «Бацькаўшчына».
Пахаваны на у Мюнхене.
Аўтар мемуарнай аповесці «Смерць і салаўі», прысвечанай бітве за Монтэ-Касіна.
Навакуйбышаўск
Навакуйбышаўск (Новокуйбышевск) — горад (з 1952 года) у Расіі, гарадская акруга ў складзе Самарскай вобласці. Насельніцтва 111,0 тыс. чалавек (2008). Заснаваны ў 1946 годзе.
Размешчаны на левым беразе Волгі (за 6 км ад ракі), за 5 км ад чыгуначнай станцыі Куйбышаўскай чыгункі Навакуйбышаўская.
У горадзе развіта перапрацоўка нафты: ААТ «Куйбышаўнафтааргсінтэз», Навакуйбышаўскі нафтаперапрацоўчы завод), вытворчасць нафтахімічнай прадукцыі (Навакуйбышаўская нафтахімічная кампанія, Навакуйбышаўскі вопытны завод арганічнага сінтэзу), вытворчасць каталізатараў для нафтаперапрацоўкі і нафтахіміі (Навакуйбышаўскі завод каталізатараў), вытворчасць прадуктаў арганічнага сінтэзу (ТАА «Самарааргсінтэз»; ЗАТ «Нафтахімія» «Рэнова-Аргсінтэз»), будаўніцтва магістральных трубаправодаў, вытворчасць палімерных матэрыялаў і вырабаў, харчовая і лёгкая прамысловасць, а таксама вытворчасць электраэнергіі.
Дзюбравэ
Дзюбравэ (Дзю́брове) — вёска ў Магілёў-Падольскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Мікалай Анатольевіч Новікаў
Мікалай Анатольевіч Новікаў (, г. ) — беларускі штангіст.
Спартыўная кар’ера
Бронзавы прызёр Чэмпіянату Еўропы 2009, 4-е месца на Чэмпіянаце Еўропе 2011. 1-е месца на Кубку Беларусі ў 2012 годзе. Удзельнік Алімпійскіх гульняў 2012 года ў катэгорыі да 85 кг, дзе заняў 8-е месца з вынікам 363 кг (167+196).
IC 3815
IC 3815 — галактыка тыпу S? (спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Чэмпіянат Еўропы па баскетболе сярод жанчын 2015
35-ы Чэмпіянат Еўропы па баскетболе сярод жанчын (35th FIBA European Women's Basketball Championship) распачаўся 11 чэрвеня 2015, праходзіў у Венгрыі і Румыніі. Чэмпіёнам стала зборная Сербіі.
Група A
Месца правядзення: Тымішаара‎, Румынія
Група B
Месца правядзення: Арадзя, Румынія
Група C
Месца правядзення: Сомбатхей, Венгрыя
Група D
Месца правядзення: Шопран, Венгрыя
Група E
Месца правядзення: Дэбрэцэн, Венгрыя
Фінальны раўнд
Месца правядзення: Будапешт, Венгрыя
Дзіна Віктараўна Сазанавец
Дзіна Віктараўна Сазанаве́ц (, Клічаў) — беларуская цяжкаатлетка, якая выступае ў вагавой катэгорыі да 69 кг. Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь (2016). Двухразовая чэмпіёнка Еўропы, прызёр чэмпіянату свету, неаднаразовая чэмпіёнка і рэкардсменка Беларусі. Бронзавы прызёр Чэмпіянату свету сярод юніёраў (2010), сярэбраны прызёр чэмпіянату Еўропы сярод юніёраў (2011). Чэмпіёнка Беларусі 2012 года.
На Алімпіядзе 2012 года, 1 жніўня 2012 заняла чацвёртае месца. Паказала такі самы вынік як і беларуска Марына Шкерманкова, але апошняя важыла менш за Сазанавец і атрымала «бронзу».
П’ер дэ Кубертэн
П'ер дэ Фрэдзі, барон дэ Кубертэн (Pierre de Frédy, baron de Coubertin) (, Парыж, Францыя —, Жэнева, Швейцарыя) — французскі спартыўны і грамадскі дзеяч, гісторык, педагог, літаратар; барон. Ініцыятар арганізацыі сучасных Алімпійскіх гульняў (праводзяцца з 1896). Прэзідэнт Міжнароднага алімпійскага камітэта (МАК, 1896—1916, 1919—1925).
Біяграфія
Нарадзіўся ў Парыжы ў арыстакратычнай сям'і, трэцяе дзіцё Шарля Луі і Агаты-Габрыэль дэ Мірвіль. Наведаўшы шэраг каледжаў і ўніверсітэтаў Вялікабрытаніі і Амерыкі, вырашыў разнастаіць сваю адукацыю. Вялікае значэнне Кубертэн надаваў заняткам спортам, як важнаму складальніку жыцця маладых людзей, аднаго з умоў гарманічнага развіцця асобы. У прыватнасці, Кубертэн захапляўся рэгбі і выконваў абавязкі рэферы на фінальным матчы першага французскага чэмпіянату паміж камандамі «Рэсінг метро» і «Стад Франсэ».
Алімпійскія гульні
Кубертэн шмат разважаў над ідэяй правядзення міжнародных спаборніцтваў у мэтах папулярызацыі спорту. Заўважыўшы ўзрастаючую цікавасць грамадства да Антычных алімпійскіх гульняў, выкліканую гучнымі археалагічнымі адкрыццямі ў Алімпіі, Кубертэн распрацаваў праект адраджэння Алімпійскіх гульняў і выступіў 25 лістапада 1892 года ў Сарбоне, сусветна вядомым Парыжскім універсітэце, з дакладам «Адраджэнне алімпізму».
23 чэрвеня 1894 года старанні Кубертэна ўвянчаліся поспехам. На кангрэсе ў Сарбоне было прынятая гістарычнае рашэнне: «Паколькі няма ніякіх сумневаў у перавагах, якія прадстаўляюцца адраджэннем Алімпійскіх гульняў, як з пункту гледжання спартыўнай, так і інтэрнацыянальнай, і будуць адроджаныя гэтыя гульні на асновах, якія адпавядаюць патрабаванням сучаснага жыцця». Таксама быў заснаваны Міжнародны алімпійскі камітэт (МАК), у якім Кубертэн заняў пасаду генеральнага сакратара. Было вырашана праводзіць Гульні кожныя чатыры гады. Пасля абмеркавання кангрэс падтрымаў прапанову сябра Кубертэна Дэметрыуса Вікеласа аб правядзенні Першых Алімпійскіх гульняў сучаснасці ў Афінах, у знак пераемнасці Гульням старажытнасці. Дэметрыус Вікелас быў абраны прэзідэнтам Алімпійскага камітэта.
Гульні адбыліся ўлетку 1896 года і мелі вялікі поспех. Пасля іх завяршэння Кубертэн вызваленае месца прэзідэнта МАК.
Ракаўскі кангламерат
Ракаўскі кангламерат — геалагічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння (з 1988 года). Размешчаны за 1 км на паўночны ўсход ад в.Ракаў Валожынскага раёна Мінскай вобласці, на паўночным адхоне выемкі аўтадарогі / Мінск — Ашмяны.
Даўжыня 6,5 м, шырыня 5 м, вышыня 2,2 м, у абводзе 22 м, аб’ём бачнай часткі 37,9 м³, маса каля 100 тон. Утварыўся ў выніку цэментацыі пясчаных, пясчана-жвірова-галечных адкладаў і дробных валуноў пры падняцці падземных вод і напорным уздзеянні ледавіка каля 150 тыс.год назад.
П’ер дэ Кубертэн
Алімпійскія гульні
У далейшым Алімпійскаму руху прыйшлося сутыкнуцца з сур'ёзнымі цяжкасцямі, бо наступныя Гульні — 1900 годзе ў Парыжы і 1904-га ў Сент-Луісе — прыцягнулі мала ўвагі на фоне Сусветнай выстаўкі, якая праходзіла адначасова з імі. Становішча змянілася ў 1906 годзе, калі адбыліся так званыя Прамежкавыя гульні ў Афінах, і Алімпійскія гульні сталі самай значнай спартыўнай падзеяй.
Да Гульняў 1912 года ў Стакгольме П'ер дэ Кубертэн стварыў новую спартыўную дысцыпліну — сучаснае пяціборства.
З 1912 па 1948 праводзіліся Конкурсы мастацтваў на Алімпійскіх гульнях, уключаныя ў праграму Гульняў па ініцыятыве П'ера дэ Кубертэна. У 1912 годзе, пад псеўданімам удзельнічаючы ў Конкурсе мастацтваў на V Алімпійскіх гульнях у Стакгольме, П'ер дэ Кубертэн заваяваў залаты медаль за «Оду спорту» (намінацыя — літаратура).
У 1916 годзе, у разгар Першай сусветнай вайны, Кубертэн надзеў мундзір і адправіўся на фронт, дзе далучыўся да Французскага войска. У гэтых умовах ён не мог і не лічыў магчымым заставацца на пасту прэзідэнта МАК. Кубертэн настаяў на перадачы паўнамоцтваў аднаму з членаў камітэту Гадфруа дэ Бланэ, як прадстаўніку нейтральнай Швейцарыі. Праз год пасля сканчэння вайны, у 1919 годзе Кубертэн ізноў узначаліў Міжнародны алімпійскі камітэт.
Пасля Алімпійскіх гульняў 1924 года ў Парыжы, якія мелі значна большы поспех чым Гульні 1900 гады, Кубертэн пакінуў пост прэзідэнта МАК. Новым кіраўніком камітэту стаў бельгіец Анры дэ Бае-Латур.
П'ер дэ Кубертэн заставаўся Ганаровым Прэзідэнтам МАК да канца жыцця. Ён памёр у 1937 годзе ў Жэневе і быў пахаваны ў Лазане — горадзе, дзе знаходзіцца штаб-кватэра МАК. Яго сэрца было пахавана асобна, у мануменце поруч з руінамі старажытнай Алімпіі.
Рух скаўтаў
У 1911 годзе ў Францыі былі заснаваныя дзве міжрэлігійныя скаўцкія арганізацыі, заснавальнікам адной з якіх — Eclaireurs Francais (EF) стаў П'ер дэ Кубертэн. Іншую, Eclaireurs de France (EdF) заснаваў Нікаля Бенуа. Пазней гэтыя арганізацыі былі аб'яднаныя.
Прыватнае жыццё
П'ер дэ Кубертэн ажаніўся ў 1895 годзе на Мары Ратан, якая паходзіла з сям'і сяброў. Іх першынец Жак быў разумова адсталым, а дачка Рэнэ пакутавала на нервовыя засмучэнні. Дзеці Кубертэна не пакінулі нашчадзтва. Абодва пляменнікі Кубертэна, з якімі яны былі блізкія, загінулі падчас вайны. Жонка Кубертэна памерла ў 1963 годзе ва ўзросце 101 года.
Медаль П'ера дэ Кубертэна
Медаль П'ера дэ Кубертэна ўручаецца Міжнародным алімпійскім камітэтам за праяўленае высакароднасці і вернасць духу «Fair Play» падчас Алімпійскіх гульняў. Шматлікімі спартсменамі і гледачамі гэтая ўзнагарода прызнаецца найважнейшай, нават больш каштоўнай за залаты алімпійскі медаль. МАК таксама называе ўручэнне Медаля П'ера дэ Кубертэна найвялікшым гонарам, якой можа быць удастоены спартсмен.
Гасцібішча
Гасці́бішча — возера ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці, за 25 км на паўночны ўсход ад горада Гарадок, за 1 км на паўднёвы захад ад вёскі Бярозна, у басейне ракі Аўсянка.
Плошча паверхні 0,09 км². Даўжыня 0,39 км, найбольшая шырыня 0,33 км. Найбольшая глыбіня 9,0 м, сярэдняя — 3,5 м. Даўжыня берагавой лініі 1,15 км. Аб’ём вады ў возеры 0,23 млн м³.
Знаходзіцца сярод лесу. Схілы вышынёй да 2 м. Вакол возера забалочаная пойма шырынёй да 100 м.
Ліверпул
Ліверпул (Liverpool) — горад у Вялікабрытаніі, у канурбацыі Мерсісайд, порт на паўночна заходнім узбярэжжы Англіі. Насельніцтва 441 477 чалавек (2002). У горадзе базуюцца дзве вядомыя футбольныя каманды, выступоўцы ў англійскай Прэм’ер-лізе — «Ліверпул» і «Эвертан». У Ліверпулі адбыўся спуск двух знакамітых лайнераў — «Тытаніка» і «Брытаніка».
Геаграфія
Горад размешчаны да поўначы ад вусця ракі Мерсі.
Гісторыя
На месцы цяперашняга горада ў 1190 г. існавала паселішча пад назвай Ліверпул (Liuerpul), што азначала «каламутны вадаём». Некаторыя даследчыкі ў якасці варыянту этымалогіі прыводзяць слова 'elverpool' — вадаём з вуграмі.
У сярэдзіне XVI стагоддзя насельніцтва Ліверпуля складала прыблізна 500 чалавек. У 1571 г. жыхары мястэчка паслалі каралеве Лізавеце слёзную петыцыю аб дачы ім субсідый. У 1644 г. у час грамадзянскай вайны Ліверпуль быў у васямнаццацідзённай аблозе.
У XVIII стагоддзі дзякуючы развіццю амерыканскіх калоній Вялікабрытаніі значэнне Ліверпуля як порта на заходнім узбярэжжы стала расці. У 1715 г. тут быў збудаваны першы ў Англіі партовы док. На пачатак XIX стагоддзя праз Ліверпул праходзіла каля 40 % сусветнага гандлёвага трафіку. Статут горада Ліверпуль атрымаў у 1880 г. У наступным ён працягваў дынамічна развівацца.
4 лютага 1893 у горадзе быў адкрыты надземны метрапалітэн (працаваў да 1956).
У 1960-х Ліверпул становіцца адным з найпапулярнейшых цэнтраў моладзевай культуры. Самым знакамітым культурным феноменам, якія нарадзіліся тут, стаў гурт Beatles.
Калутон (станцыя)
Калутон — станцыя ў Астраханскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Калутонскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна ў 36 км на паўночны захад ад цэнтра пасёлка Астраханка. Код КАТА — 113656100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва станцыі складала 1349 чалавек (646 мужчын і 703 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, в станцие проживали 1043 чалавекі (517 мужчын і 526 жанчын).
Сан-П’етра-Авелана
Сан-П’етра-Авелана (San Pietro Avellana) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Малізэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Ізернія.
Заступнікам населенага пункта лічацца святыя апосталы Пётр і Павел.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Якаў I (кароль Шатландыі)
Якаў I (James I;  — ) — шатландскі кароль (1406—1437) з дынастыі Сцюартаў, «лепшы з кіраўнікоў і першы паэт Шатландыі», трэці сын Роберта III.
Кароль у палоне
Пасля ранняй смерці двух старэйшых братоў Якава бацька, хвалюючыся за яго бяспеку, адправіў яго да французскага караля. Па дарозе прынц патрапіў у рукі англічан. Даведаўшыся пра гэта, Роберт III сканаў. Юны прынц намінальна стаў каралём Шатландыі. Якаў I правёў у палоне 18 гадоў. Тым часам краінай кіравалі рэгенты (дзядзька караля Роберт Сцюарт, герцаг Олбані і сын Роберта Мэрдак). Перамовы пра вызваленне караля пачаліся неадкладна, але вяліся вяла, паколькі рэгент не быў зацікаўлены ў вяртанні караля.
Падчас знаходжання ў палоне Якаў I быў вымушаны суправаджаць англійскага караля Генрыха V у яго паходзе ў Францыю, у той час як шатландскія войскі графа Бухана ваявалі супраць англічан на баку дафіна Карла. У Англіі кароль сустрэў сваё каханне — Джаану Бафор, сваячку англійскага караля, з якой у 1424 годзе Якаў I ажаніўся. Пра сваё каханне да Джааны кароль апавядае ў паэме «Kingis Quair», адным з лепшых узораў сярэдневяковай англа-шатландскай паэзіі.
Пасля смерці герцага Олбані ўдалося, нарэшце, дамовіцца аб вызваленні Якава I: 4 снежня 1423 года быў падпісаны Лонданскі дагавор, у адпаведнасці з якім кароль атрымліваў свабоду коштам выплаты выкупу ў памеры 40 000 фунтаў стэрлінгаў. У маі 1424 года Якаў I прыбыў у Шатландыю.
Рэформы Якава I
За час знаходжання ў палоне Якаў I стаў адным з самых высокаадукаваных каралёў у гісторыі Шатландыі. Яго таленты ў паэзіі і музыцы дапаўняліся рашучасцю ў рэалізацыі ўласных ідэй. Адразу пасля свайго вяртання кароль разгарнуў праграму мерапрыемстваў па ўмацаванні законнасці і правапарадку ў краіне: былі ўведзены адмысловыя нормы супраць злоўжыванняў баронаў, забаронены міжусобныя войны і саюзы магнатаў. На ўсю краіну была распаўсюджана адзіная сістэма каралеўскага права: мясцовыя нормы і прававыя выняткі (тыпу права клана Мак-Даф) былі абвешчаны неспараўднымі. Пачалася рашучая барацьба з карупцыяй.
Разгром дому Олбані азначаў раялісцкі пераварот у Шатландыі. З гэтага часу рэзка ўзмацняецца каралеўская ўлада, магнаты адхілены ад удзелу ў кіраванні, у адміністрацыю актыўна прыцягваюцца дробныя дваране, святары, гараджане. Але галоўнай апорай рэжыму стала сама моцная асоба караля і яго папулярнасць у народзе. Вялікую ролю набывае шатландскі парламент, асноўныя рысы якога вызначыліся менавіта пры Якаве I. Пры падтрымцы парламента кароль разгарнуў законатворчую дзейнасць, якая не мела прэцэдэнтаў у Шатландыі : нарматыўнаму рэгуляванню падвяргаліся практычна ўсе аспекты жыцця ў краіне.
Знешняя палітыка
Свабода ў ажыццяўленні каралём цэнтралізатарскіх рэформ у вялікай ступені тлумачылася спрыяльным замежнапалітычным становішчам. Англія пасля смерці Генрыха V не ўяўляла пагрозы для Шатландыі. З 1424 года Якаў I захоўваў перамір’е з Англіяй. Паступова кароль спыніў выплату выкупу за сваё вызваленне: з 40 тыс. фунтаў стэрлінгаў, які ён павінен быў выплаціць паводле Лонданскага дагавора, было выплачана менш за палову.
У той жа час Якаў I захоўваў традыцыйны ваенны саюз з Францыяй: шатландцы на службе ў караля Карла VII удзельнічалі ў ваенных дзеяннях супраць англічан, а ў 1436 годзе дачка Якава I, Маргарыта, выйшла замуж за спадчынніка французскага прастола дафіна Людовіка.
Якаў I і царква
Умацаванне каралеўскай улады ў краіне дазволіла разгарнуць барацьбу з прэтэнзіямі папства. Ужо ў 1426 годзе парламент Шатландыі па прапанове караля забараніў зносіны з Папам Рымскім без згоды караля, а таксама набыццё ў папы пенсіёнаў і бенефіцый у шатландскай царкве. Прадстаўнікі Якава I актыўна ўдзельнічалі ў Базельскім саборы, які спрабаваў абмежаваць уладу Папы. Разглядаючы шатландскую царкоўную арганізацыю як адну з частак дзяржаўнага апарата, кароль часта ўмешваўся ў справы царквы, імкнучыся ліквідаваць злоўжыванні і павялічыць яе аўтарытэт. Паказальна, што менавіта Якаў I быў апошнім каралём Шатландыі, які засноўваў манастыры, і першым, пры якім разгарнула дзейнасць Святая інквізіцыя.
Пралікі канца кіравання
З ростам аўтарытарызму да канца кіравання Якава I, які так рэзка кантраставаў з анархіяй часоў Олбані, узмацнілася незадаволенасць сярод шатландскіх баронаў. Рэпрэсіі караля ў стаўленні да шэрагу магнатаў (Олбані ў 1425 годзе, Грэмы ў 1427 годзе, Данбары ў 1435 годзе) суправаджаліся масавымі канфіскацыямі на карысць кароны (так у 1424 годзе было канфіскавана графства Бухан, у 1425 годзе — графствы Файф, Ментэйт і Ленакс, у 1427 годзе — Стратэрн, у 1435 годзе — Марч і Мар).
Крахам скончылася спроба караля ўсталяваць кантроль над шатландскім высакагор’ем: арышт лідараў горскіх кланаў у Інвернесе ў 1428 годзе і наступнае намінальнае падпарадкаванне лорда Астравоў выніку не прынеслі, а ў 1431 годзе каралеўскія войскі пад камандаваннем Аляксандра Сцюарта, графа Мара, былі ўшчэнт разбіты горцамі ў бітве пры Інверлахі. Супрацьстаянне паміж горнай і раўніннай часткамі краіны толькі ўзмацнілася.
Аднаўленне ў 1436 годзе ваенных дзеянняў супраць Англіі таксама скончылася няўдачай: аблога каралём Роксбара правалілася, выклікаўшы незадаволенасць ваяўнічых баронаў.
Кароль-паэт
Паэтычныя творы, якія прыпісваюцца Якаву I, ўпершыню былі сабраны ў 1783 годзе і выдадзены Вільямам Тытлерам. У Бадліянскай бібліятэцы ў Оксфардзе захоўваецца рукапіс яго паэмы «Kingis Quair»; яна напісана сямістрофнымі стансамі Чосера, падзелена на 7 песень, апавядае пра пераменнасць чалавечага лёсу і апявае каханне палоненага караля да Джааны Бофарт; верш лёгкі і гарманічны. Яму ж належаць верш: «Christis Kirk on the Grene», апісвальнае ў гумарыстычным тоне сельскае жыццё ў Шатландыі. Якаву прыпісваецца таксама цэлы шэраг драбнейшых вершаў.
Дабранка (Магілёў-Падольскі раён)
Дабранка (Добря́нка) — вёска ў Магілёў-Падольскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Głos z Litwy
«Głos z Litwy» (Голас з Літвы) — падпольная газета перыяду паўстання 1863—1864 гг. Выходзіла 20 студзеня (1 лютага — 20 сакавіка (1 красавіка)) 1864 г. ва Усходняй Прусіі (Кёнігсберг, на нумарах у якасці месца выдання пазначалася Вільня) на польскай мове пад рэдакцыяй П. Джавецкага. Выйшла 5 нумароў. З’яўлялася неафіцыйным органам віленскага паўстанцкага цэнтра, які выдзеліш сродкі на яе выданне. У газеце друкаваліся (без подпісу) карэспандэнцыя з Вільні, Мінска, Дзісеншчыны і інш. мясцін, публіцыстычныя артыкулы з ацэнкай бягучага моманту і міжнароднага становішча, звесткі пра баявыя дзеянні паўстанцаў, дакументы, якія выкрывалі палітыку царскіх улад. Ініцыятарам газеты быў Кастусь Каліноўскі, у зборы матэрыялаў і кіраўніцтве газетай прымаў удзел прадстаўнік Каліноўскага за мяжой У. Малахоўскі. Выхад 1-га нумара Каліноўскі вітаў у «Пісьмах з-пад шыбеніцы», 1-я частка якіх з’яўляецца непасрэдным зваротам у рэдакцыю «І да нашага кутка даляцела ваша Газэтка, і мы яе з увагай прачыталі, вельмі яна ўсім спадабалася, бо праўда напісана. Прыймеце для таго нашу падзяку, а пісьмо аддрукуйце…». Па невядомых прычынах пісьмо не было змешчана (апублікавана ў 1867 г.), але, магчыма, у газеце змешчаны іншыя матэрыялы Каліноўскага, несумненны яго ўплыў на ідэйны змест газеты. У карэспандэнцыі з Вільні ад 7(19) сакавіка 1864 г. выказана любімая ідэя Каліноўскага аб праве на самастойнае развіццё ўсіх народаў былой Рэчы Паспалітай і адпаведным раўнапраўным статусе нацыянальных моў гэтага рэгіёна «… мы хочаам каб кожная мова развівалася паводле ўласнай жыццяздольнасці і літоўская, і беларуская, і маларуская, і польская».
Крыс Смолінг
Крыстафер Лойд Смолінг (Christopher Lloyd Smalling; нар., Лондан, Англія), больш вядомы як Крыс Смолінг — англійскі футбаліст, абаронца італьянскага клуба «Рома» і былы ігрок нацыянальнай зборнай Англіі.
Даўжок (Магілёў-Падольскі раён)
Даўжок (Довжок) — вёска ў Магілёў-Падольскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Ян Марыя Друцкі-Любецкі
Ян Марыя Друцкі-Любецкі (Jan Maryja Drucki-Lubecki;, Экс-ле-Бен — ) — князь, землеўласнік.
Біяграфія
Паходзіў з княскага роду Друцкіх-Любецкіх. Сын Уладзіслава Друцкага-Любецкага (1863—1913).
Уладальнік маёнтка Станіславова і камяніцы па вул. Ажэшкі, 24 (Orzeszkowej). З 1924 года сябра таварыства прыхільнікаў горада Гродна (Towаrzystwo miłośników m. Grodno). У 1924 годзе падпісаў дамову з горадам, згодна з якой у выпадку далучэння Станіславова і Друцка да горада князь адступіць Гродна частку сваіх уладанняў. У 1927 годзе ахвяраваў айцу М. Кольбэ тэрыторыю пад манастыр францысканцаў у.
З 1939 года ў эміграцыі.
Адзін з заснавальнікаў Kаталіцкага інфармацыйнага агенства (Katolicka Agencja Prasowa) і Kаталіцкай лігі (Liga Katolicka). Ужо напрыканцы жыцця вярнуўся ў Польшчу. Памёр 12 жніўня 1990 года, пахаваны ў Непакалянаве.
Фані Мендэльсон
Фані Гензель (ням.: Fanny Hensel, пры нараджэнні Мендэльсон (Mendelssohn);, пасля хрышчэння таксама Бартольдзі (Bartholdy),  — , ) — нямецкая спявачка, піяністка і кампазітар. Сястра Фелікса Мендэльсона Бартольдзі, дзедам іх абодвух быў вядомы яўрэйска-нямецкі філосаф-асветнік Мозес Мендэльсон.
Біяграфія
Мендэльсон нарадзілася ў Гамбургу ў 1805 годзе. Была самай старэйшай з чатырох дзяцей, у тым ліку кампазітара Фелікса Мендэльсона. Яе бацькамі былі Аўрам Мендэльсон, сын філосафа Мозеса Мендэльсона, і Лі, унучка прадпрымальніка Даніэля Іцыга, народжаная Саламон. Яе дзядзька быў банкір Джозэф Мендэльсон.
Свае першыя ўрокі ігры на фартэпіяна яна атрымала ад сваёй маці. Яна нядоўга вучылася ў піяністкі Мары Біго ў Парыжы і ў Людвіга Бергера. У 1820 годзе Фані разам са сваім братам Феліксам далучыліся да Спеўнай акадэміі ў Берліне, якую ўзначальваў Карл Фрыдрых Цэльтэр.
Яе голасам захапляўся Гётэ, які прысвяціў ёй верш (1827). У 1829 годзе выйшла замуж за берлінскага мастака Вільгельма Гензеля, брата паэтэсы Луізы Марыі Гензель і неўзабаве нарадзіла яму сына. Яе ўнукамі з’яўляюцца філосаф Паўль Гензель і матэматык Курт Гензель.
Аляксандр Аляксандравіч Макаранка
Аляксандр Аляксандравіч Макаранка (, Орша) — беларускі штангіст.
Фані Мендэльсон
Творчасць
Аўтар трох арганных прэлюдый (1829), драматычнай п’есы для сапрана і аркестра «Геро і Леандр» (1832), фартэпіяннага і струннага квартэтаў, некалькіх кантат, вакальных твораў на вершы Гётэ, Гейнэ, Ленау, Ламарціна і іншых паэтаў-рамантыкаў для фартэпіяна, сярод якіх найболей вядомы цыкл з 12 мініяцюр «Год» (1841). Нараўне з Кларай Шуман і Луізай Фаранк, Фані Мендэльсон — найбольш вядомая сярод жанчын-кампазітараў XIX ст. Выдадзены яе лісты і дзённікі, ёй прысвечана некалькі раманаў-біяграфій.
Аляксандр Аляксандравіч Макаранка
Бронзавы прызёр юніёрскага Чэмпіянату свету 2009, чэмпіён моладзевага Чэмпіянату Еўропы 2011 года. Другое месца на чэмпіянаце Беларусі 2012 года ў катэгорыі да 94 кг.
Удзельнік Алімпійскіх гульняў 2012 года ў катэгорыі да 94 кг. .
Чапаеўск
Чапаеўск (Чапаевск) — горад (з 1927 года) у Расіі, гарадская акруга ў складзе Самарскай вобласці. Насельніцтва 73,4 тыс. чалавек (2008). Заснаваны ў 1908 годзе.
Названы ў гонар ўдзельніка Першай сусветнай і Грамадзянскай войнаў, начальніка дывізіі Чырвонай арміі Васіля Іванавіча Чапаева.
Горад размешчаны на беразе ракі Чапаеўкі (прыток Волгі), за 43 км на паўднёвы захад ад Самары.
У горадзе знаходзяцца ААТ «Палімер», завод хімічных угнаенняў, завод «Металіст», завод сілікатнай цэглы, швейная фабрыка, элеватар.
IC 3816
IC 3816 — галактыка тыпу C (кампактная галактыка) у сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Францішак Віславух
Францішак Марыян Віславух (Выславух) (нар. 24 верасня 1896, в. Пярковічы, Кобрынскі павет, Гродзенская губерня — 23 сакавіка 1978, Лондан) — польскі вайсковец, пісьменнік.
Біяграфія
Нарадзіўся 24 верасня 1896 года ў радавой сядзібе ў Пярковічы Кобрынскага павета Гродзенскай губерні (цяпер Драгічынскага раёна Брэсцкай вобласці) у заможнай шляхецкай сям’і. Род Віславухаў вядомы з пачатку ХVІ ст. Бацька, Антоній Віславух (1864—1940), быў гісторыкам, бібліяфілам, настаўнікам Брэсцкай гімназіі. У сям’і было дзевяць дзяцей. Малодшы брат Севярын (1900—1968) стаў даследчыкам па гісторыі ВКЛ і Рэчы Паспалітай.
У час Грамадзянскай вайны ён уступіў у Польскі легіён, удзельнічаў у савецка-польскай вайне 1919—1921 гадоў. Потым быў выкладчыкам вышэйшага вайсковага каледжа. У канцы 1920-х гадоў яго накіроўваюць у корпус памежнай аховы. Праходзячы ў ім службу, ён аб’ездзіў усю Заходнюю Беларусь.
Другую сусветную вайну Ф. Віславух сустрэў у чыне маёра ў Гродне. Польская Рэспубліка не вытрымала маланкавага ўдару немцаў і неўзабаве капітулявала. Разам з рэшткамі польскай арміі Францішак Віславух праз Швецыю накіроўваецца ў Францыю. Тут ён уступае ў Польскі армейскі корпус і прымае ўдзел у вайне Францыі з фашысцкай Германіяй. Але і гэтая барацьба хутка скончылася паражэннем французаў.
Ф. Віславух апынуўся ў Англіі. Неўзабаве саюзнікі распачалі баявыя дзеянні ў Афрыцы. Францішка Віславуха прызначылі начальнікам штаба цэнтра падрыхтоўкі запасу корпуса генерала Андэрса. Калі пачаліся цяжкія баі ў Італіі пад Монтэ-Касіна, генерал Андэрс кінуў у гэтае пекла ўсе рэзервы. Разам са сваімі жаўнерамі Ф. Віславух прайшоў франтавымі дарогамі Італіі да самай Перамогі.
Пасля вайны Ф. Віславух пасяліўся ў Англіі. Некаторы час быў палкоўнікам Брытанскіх Узброеных Сіл. Пасля выхаду на пенсію займаўся сваёй любімай справай — маляваў карціны і пісаў апавяданні. 23 сакавіка 1978 года сэрца пісьменніка спынілася. Пахавалі яго на могілках Патні-Вейл у Лондане.
Творчасць
Скразным вобразам усіх мастацкіх твораў Францішка Віславуха з’яўляецца Палессе. У Лондане падрыхтаваў да выдання тры зборнікі сваёй лірычнай прозы: «Opowiadania poleskie» («Палескія апавяданні», 1968), «Na śceżkach Polesia» («На сцежках Палесся», 1976) і «Echa Polesia» («Рэха Палесся», 1979).
Мемуарны аповед Францішка Віславуха грунтаваны на асабістых уражаннях і ўласным досведзе. Аўтар звяртаецца да тэмы, якая складае любоў ягонага жыцця — да Палесся. У сваіх аўтабіяграфічных апавяданнях ён апісвае маляўнічыя вобразы гэтага рэгіёна і ягоных жыхароў з міжваеннага перыяду, рысы іх характару, побыт і звычаі. Асноўнымі рысамі палешукоў аўтар называе асцярожнасць, да якой змушае навакольная прырода, звязаны з ёю недавер і нелюбоў да змен, а таксама схільнасць замыкацца ў сабе. Шматвекавая барацьба за існаванне сярод пушчаў і дрыгвы выпрацавала ў гэтых людзей такія рысы характару, як кемлівасць, самадастатковасць, адвага. Трапнасцю вызначаюцца назіранні і апісанні Ф. Віславуха, якія тычацца земляробства на Палессі, стаўлення насельніцтва да ўлад і чужых людзей, адносін да прыроды.
Келімуту
Келімуту (індан. Kelimutu) — вулкан на інданезійскім востраве Флорэс вышынёй у 1639 м. Ён вядомы сваімі кратэрнымі азёрамі, якія час ад часу змяняюць колер. Прычынай такой геалагічнай анамаліі кратэра Келимуту з'яўляюцца мінералы, якія ляжаць на дне кожнага з азёр. Яны паступова раствараюцца ў вадзе, афарбоўваючы яе ў выніку хімічных рэакцый. Пры гэтым каляровыя пераходы адбываюцца незалежна адзін ад аднаго. Вулкан і азёры - гэта толькі невялікая частка нацыянальнага парку Келімуту, які ўваходзіць у спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Кожнае возера мае сваю назву, якая адлюстроўвае звязаную з ім легенду. Самае заходняе з азёр, размешчанае прыкладна ў 1,5 км ад двух астатніх, называецца Ціву-Ата-Мбупу (індан. Tivu-Ata-Mbupu, «возера даўніны»), у якім, паводле легенды, знайшлі прытулак душы тых, хто годна пражыў сваё жыццё і загінуў ад старасці. Возера сімвалізуе мудрасць і веды пажылых людзей, якія прыходзяць толькі з узростам. Назва цэнтральнага возера - Ціву-Нуа-Муры-Кух-Тай (індан. Tivu-Nua-Muri-Kooh-Tai, «возера юнакоў і дзяўчат»), у яго, паводле легенды, сыходзяць нявінныя душы тых, хто загінуў маладымі. Гэта возера часцей за ўсе змяняе колер, за апошнія дваццаць шэсць гадоў гэта здаралася дванаццаць разоў. Нарэшце трэцяе возера Ціву-Ата-Пола (індан. Tivu-Ata-Polo, «зачараванае возера» або «возера злых душ») паводле легенды, служыць вечнай вязніцай для душ зладзеяў.
Паводле апошніх звестак, возера Tivu-Ata-Mbupu цяпер афарбавана ў чорны колер, хоць яшчэ нядаўна было зялёным, возера Tivu-Nua-Muri-Kooh-Tai мае насычаны зялёны колер, а возера Tivu-Ata-Polo — карычневае. Яшчэ некалькі гадоў таму яны былі белымі, бірузовымі і чырвонымі. У лістападзе 2009 года вады азёр афарбаваліся ў чорны, бірузовы і карычневы колеры, а ўжо ў ліпені 2010 года Tivu-Ata-Mbupu мела бутэлькава-зялёны колер, Tivu-Nua-Muri-Kooh-Tai афарбавалася ў бірузовы колер, а Tivu-Ata-Polo мела колер зялёнага моху.
Штогод палюбавацца на унікальныя прыродныя аб'екты прыязджаюць некалькі тысяч турыстаў.
Цалаванне чаўнака
«Цалаванне чаўнака» — тэрмін, якім называлі працэс, пры якім ткачы выкарыстоўвалі рот, каб працягнуць нітку праз вушка пасля замены. Аднымі чаўнакамі карысталіся многія ткачы, і гэтая практыка была непапулярнай. Ён быў забаронены ў амерыканскім штаце Масачусетс у 1911 годзе, але працягваў існаваць нават пасля таго, як быў абвешчаны па-за законам у Ланкашыры, Англія, у 1952 годзе. не жадала інвеставаць у чаўнакі з ручной запраўкай ніткі або ў больш прадукцыйныя з самазапраўляльнымі чаўнакамі, якія былі прадстаўлены ў 1902 годзе.
Традыцыйнае ткацтва
На працягу 100 гадоў Ланкашыра былі абсталяваны ткацкімі  з чыгуну, якія не адрозніваліся ад арыгінальнага, вынайдзенага. Яны прыводзіліся ў рух ад. Яны размяшчаліся групамі блізка адзін ад аднаго, аддзеленымі вузкім праходам. Адна ткачыха (часцей за ўсё працавалі жанчыны і дзяўчаты) адказвала за чатыры ткацкія станкі; яе абавязкам было замяняць уток у чаўнаку, калі ён канчаўся. Уток намотваўся на здымны трымальнік, які называўся, што трымаўся ў сярэдзіне чаўнака. Ткачыха спыняла ткацкі станок, знаходзіла чаўнок, здымала яго і сгінала калок чаўнака, што трымаў цэўку, каб зняць яе і замяніць новай. На канцы чаўнака была адтуліна, вядомая як вушка, праз якую праходзіла ўточная нітка. Ткачыха клала пятлю ніткі побач з унутраным краем вушка і падчас аперацыі пад назвай «цалаванне чаўнака» прасмоктвала яе. Чаўнок збіраўся зноў і змяшчаўся ў батане. Усе свабодныя ніткі адразаліся і выдаляліся. Потым праводзілася апошняя праверка і ткацкі станок перазапускаўся. Тыповы ткацкі станок працаваў з хуткасцю 220 праходак у хвіліну, а ткачыха атрымлівала аплату па колькасці вытканага. Ткачыхі ўмелі збалансаваць сваю працу, падтрымліваючы ўсе ткацкія станкі ў працоўным стане, таму адначасова толькі адзін спыняўся для абслугоўвання. Затраты на аплату працы складалі значную долю ў сабекошце вырабу сукна.
Віды чаўнакоў
Чаўнакі будаваліся са шчыльнай цяжкой драўніны лісцяных парод з металічнымі наканечнікамі. Драўніна традыцыйна здабывалася з самшыту. Таксама шырока выкарыстоўваліся імпартныя пароды, такія як хурма і кізіл. Чаўнок фарбавалі і выдзёўбвалі з выкарыстаннем звычайных метадаў апрацоўкі драўніны, а металічныя наканечнікі прыціскалі да блока. Палоскі ці падобнага прыляплялі да ўнутранай часткі чаўнака, каб спыніць раздзіманне ніткі, калі яна пакідала цэўку. Існуе мноства канструкцый чаўнакоў. патрэбен быў чаўнок з шарнірнай шпрынкай, каб утрымліваць цэўку; больш познія чаўнакі для ткацкіх станкоў вытворчасці Draper Company заціскалі металічныя кольцы на галоўцы цэўкі з дапамогай спружыннага сталёвага заціску. Draper Company заявіла, што распрацавала больш за 5000 розных тыпаў чаўнакоў, каб задаволіць «патрэбы фабрык і капрызы ткачоў».
Вушка чаўнака часта выраблялася з фарфору. Нітку з цэўкі трэба было правесці праз вушка, перш чым яе можна было выкарыстоўваць. Самы хуткі спосаб зрабіць гэта — прасмактаць яе наскрозь.
Чаўнок з ручной запраўкай ніткі
Вочка гэтага чаўнака не было замкнёным кольцам. Запатэнтаваныя метады былі выкарыстаны для таго, каб уток мог быць забэрзаны ў вушка, праблемы заключаліся ў сабекошце вытворчасці, захаванні хуткасці вытворчасці як у хуткасці, на якой ён будзе працаваць, так і ў часе, неабходным для таго, каб зацягнуць яго і зняць.
Самазапраўляльны чаўнок
Самазапраўляльны чаўнок Metcalfs заціскаўся за металічную цапфу з кольцамі з дапамогай спружыннага заціску, які ўваходзіў у зачапленне з кольцамі. Затым пустая цэўка аўтаматычна перамотвалася, у той час як новая цэўка ўціскалася ў заціскі, а задняя нітка заціскалася ў складанае вушка.
Бірлік (Астраханскі раён)
Бірлік — сяло ў Астраханскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Калутонскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна ў 26 км на паўночны захад ад цэнтра пасёлка Астраханка. Код КАТА — 113656200.
Цалаванне чаўнака
Цалаванне чаўнака
Цалаванню чаўнака шырока супраціўляліся ткачы, якія лічылі, што гэта прыводзіць да, хваробы лёгкіх, выкліканай затрымкай баваўняных валокнаў у дыхальных шляхах. Чаўнакі былі агульнымі, і іх «цалавалі» некалькі ткачоў і майстроў. Чаўнакі былі бруднымі, а выкарыстанне губной памады рабіла іх ліпкімі. Кавалак ці  быў кампанентам чаўнака, утрымліваючы дадатковыя патагенныя мікраарганізмы.
У Злучаных Штатах лекары Савета аховы здароўя пагадзіліся з патэнцыйнай рызыкай распаўсюджання хваробы і, аб’яднаўшыся, пераканалі заканадаўчую ўладу штата Масачусетс правесці рэформу. У Ланкашыры медыцынскае меркаванне па-ранейшаму падзялялася, і ніякага заканадаўчага акту не было прынята.
У 1911 годзе запыталася ў сваіх членаў з Ланкашыра аб іх пярэчаннях супраць патрэбы ўсмоктваць нітку з чаўнака. Асноўнай праблемай была рызыка распаўсюджання хвароб, за якой ішлі траўмы зубоў і ўдыханне бруду і пылу ў лёгкія. Справаздача міністэрства ўнутраных спраў за 1912 год прыйшла да высновы, што цалаванне чаўнакоў не прадстаўляе небяспекі для здароўя, хаця гэта антысанітарна, і рэкамендавана выкарыстоўваць чаўнакі з сапазапраўленнем ніткі. Такія прылады сталі абавязковымі ў 1952 годзе, хоць цалаванне чаўнакоў усё яшчэ існавала ў 1970-я гады.
Туберкулёз
Роберт Кох адкрыў туберкулёзную палачку ў 1882 годзе, і гэта прывяло да 40-гадовага перыяду, калі медыкі абмяркоўвалі шляхі перадачы і спрабавалі засвоіць гэтыя новыя веды ў існуючай практыцы. Гіпотэза Коха заключалася ў тым, што палачка перадаецца праз засохлую макроту на часціцах пылу, у той час як доктар Чарльз Чапін, медыцынскі работнік Род-Айленда, выказаў здагадку, што цесны фізічны кантакт паміж людзьмі неабходны, а пляўкі і пацалункі былі асноўнай прычынай заражэння. У 1899 годзе, галоўны ўрач Нью-Ёрка, вызначыў, што прычынай перадачы з’яўляецца пыл або цесны фізічны кантакт.
У 1906 годзе ў штаце Масачусетс было абвешчана, што цалаванне чаўнакоў з’яўляюцца шкоднай практыкай, таму што праз гэта ткачы «ўцягваюць у лёгкія баваўняныя варсінкі, што прымушае іх плявацца». Гэтая праблема разглядалася як праблема аховы працы, а таксама як праблема барацьбы з інфекцыйнымі захворваннямі, і гэта падштурхнула заканадаўчую ўладу да дзеянняў.
У Ланкашыры бактэрыялогія была менш развітай, і ў 1900 годзе ўсё яшчэ лічылася, што сухоты не з’яўляюцца інфекцыйнай хваробай і што заражэнне адбываецца з-за антысанітарыі або маральнай расслабленасці.
У 1918 годзе містэр Мідлтан Х’юат, урач па туберкулёзе Прэстана і, убачыў, што ў ткачоў самы высокі ўзровень туберкулёзу сярод усіх работнікаў баваўнянай галіны і рэкамендаваў увесці чаўнакі з самазапраўленнем. Затым у 1919 годзе гэтае пытанне абмяркоўвалася Парламенцкім камітэтам па цалаванню чаўнакоў, які рэкамендаваў спыніць цалаванне чаўнакоў, але перадаў рашэнне асобным гарадам.
, заўсёды прымірэнчая, вітала рэкамендацыю, але прапанавала працадаўцам даць пяць гадоў на выкарыстанне старых чаўнакоў. адхіліла рэкамендацыю, паколькі гэта было права працадаўцаў весці свой бізнес так, як яны лічылі патрэбным, але пагадзілася рэкамендаваць выкарыстанне чаўнакоў з ручным запраўленнем ніткі там, дзе гэта не было эканамічна невыгодным.
Ткачам не ўдалося пераканаць дзяржаўнага сакратара выкарыстаць, каб спыніць гэтую практыку, у рэзкім кантрасце з альянсам медыкаў і працоўных актывістаў, якія прасоўвалі або дзеянні супраць.
Спад 1920-х гадоў і наступная Сусветная вайна спрычынілі, што ніякіх дзеянняў не прымалася да 1952 года, калі цалаванне чаўнакоў было забароненае на той падставе, што яно больш не мела эканамічнага сэнсу.
Іншыя пытанні аховы працы
Яшчэ адной небяспекай была практыка адпарвання. Для ткацтва бавоўны паветра павінна было быць вільготным, таму будаваліся ткацкія падстрэшкі, каб канструкцыя заставалася вільготнай, а дадатковая вільготнасць узнікала за кошт таго, што падлогі заставаліся мокрымі. Каб кантралявана падтрымліваць вільготнасць паветра, паравыя трубы на вышыні даху пастаянна распылялі пару. Члены парламента графства Ланкашыр безвынікова спрабавалі спыніць параванне праз законапраекты прыватных членаў. У справаздачах Міністэрства ўнутраных спраў у 1928 і 1929 гадах параванне абмяркоўвалася і прызнавалася бяспечным.
Турава (Рослаўльскі раён)
Турава (Турово) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Прыгор’еўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Ільняное
Ільняно́е — возера ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці, за 26 км на паўночны ўсход ад горада Гарадок, на паўднёва-заходняй ускраіне вёскі Бярозна, у басейне ракі Аўсянка.
Плошча паверхні 0,012 км². Даўжыня 0,16 км, найбольшая шырыня 0,1 км. Найбольшая глыбіня 10,0 м, сярэдняя — 5,14 м. Даўжыня берагавой лініі 0,42 км. Аб’ём вады ў возеры 0,06 млн м³.
Схілы катлавіны вышынёй да 3 м, разараныя, на поўначы пад лесам.
Дарашыўка (Вінніцкая вобласць)
Дарашыўка (Дорошівка) — вёска ў Магілёў-Падольскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Разбітае сэрца пацана
Гісторыя
Калектыў «Разбітае сэрца пацана» быў заснаваны ў сценах Універсітэта культуры ў канцы 1990-х. Заснавальнікамі былі два студэнта: Дзяніс Тарасенка, вядомы па гурце «Склеп» і Саша Маленькі (пазней вядомы ды-джэй Цім Карамыслаў). Дуэт праіснаваў пару дзён, даў шэраг канцэртаў у аўдыторыі і сышоў у нябыт да 2005 года, калі Дзяніс Тарасенка з аднакурснікам Паўлам Гарадніцкім рэанімавалі ансамбль, пакінуўшы назву, канцэпцыю і інструменты: баян і піяніна-раяль-сінтэзатар. Праводзіліся акцыі «Даеш трохразавае пітаніе ў студзенчаскія масы» — канцэрт проста ў «кулькоўскай» сталовай у час абеду, фаер-шоў з петардамі і іншы рух. У гэты час да гурта далучаецца падтанцоўка, якая часта змяняе назвы: «Гаечкі», «Зорачкі», «Плахішкі» (сышлі з «Харошак»), «ЭВМ» і «Расцішка».
У 2006 да калектыва далучаюцца бас-гітарыст Андрэй «Эндру» Восіпчык, вядомы па гуртах Exist, Long Play і Parason, ударнік Юрый Сізоў. Дзяніс змяняе баян на гітару, Павел раяль на флейту, і ў 2007 годзе ансамбль прыступае да запісу першага альбома «Розавы закат». У запісе прынялі ўдзел усе вышэйзгаданыя музыкі, а таксама заснавальнік гурта «Кассиопея» Ліберзон. Частка матэрыялу была запісана на хатняй студыі Юрыя «Хобіта» Купрашова, а астатняе — на студыі «Селах». У актыве гурта — канцэрты ў мінскім Палацы мастацтваў з «Сашам і Сірожам», у маскоўскім Цэнтры імя Меерхольда, у віленскім клубе BiXX і інш.
У 2008 у калектыў прыходзіць новы бубнач Аляксандр Кавалёў, вядомы па праекту МУТНАЕВОКА, такі склад застаецца актуальным і па сёняшні час.
У 2020 гурт нярэдка выступаў разам з Бенькай, у тым ліку і на «дваровых» канцэртах у розных раёнах Мінска.
Тэматыка песень
У асноўным, гурт раскрывае ў сваіх песнях тэму непадзеленага кахання, між тым перамяжоўваючыся жартоўнымі момантамі з жыцця мясцовага вясковага «пацана».
Часам творчая думка сягае далёка за межы Беларусі: так, у песні «Венесуэла знайшлі адлюстраванне беларуска-венесуэльскія адносіны.
Іванкіў (Магілёў-Падольскі раён)
Іванкіў (Іва́нків) — вёска ў Магілёў-Падольскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Нагайбацкі раён
Нагайбацкі раён (Нагайба́кский райо́н) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і аднайменнае муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Чалябінскай вобласці Расійскай Федэрацыі.
Адміністрацыйны цэнтр — сяло Фершампенуаз.
Геаграфія
Раён мяжуе на захадзе, паўночным захадзе і поўначы з Верхнеўральскім раёнам, на паўночным усходзе і ўсходзе з Часменскім раёнам, на поўдні і паўднёвым захадзе з Агапаўскім раёнам, на паўднёвым усходзе і поўдні з Карталінскім раёнам.
Плошча 3022 км².
Сант’Агапіта
Сант'Агапіта (Sant'Agapito) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Малізэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Ізернія.