cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мікалай Мікалаевіч Калінковіч
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і рабочага. Пасля заканчэння Лунінецкай сярэдняй школы № 2 (1968) кароткі час выкладаў нямецкую мову ў Гаўрыльчыцкай васьмігадовай школе Салігорскага раёна. З кастрычніка 1968 г. — літсупрацоўнік лунінецкай раённай газеты «Ленінскі шлях». У 1969—1971 гг. служыў у Савецкай Арміі. Пасля заканчэння факультэта журналістыкі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (1976) — карэспандэнт аддзела ідэалогіі брэсцкай абласной газеты «Заря», у 1976—1978 гг. — намеснік рэдактара лунінецкай раённай газеты. У 1978 г. прызваны на тэрміновую афіцэрскую службу. Служыў у Мінску, Ашгабадзе, Маскве, у Грузіі. У 1984—1987 гг. вучыўся ў аспірантуры пры Вышэйшай школе КДБ СССР. Кандыдат гістарычных навук.
Загінуў пры выкананні службовых абавязкаў у Грузіі.
Творчасць
Упершыню выступіў у друку ў 1968 г. (лунінецкая раённая газета). Пісаў на беларускай і рускай мовах. Аўтар гісторыка-дакументальнага нарыса «Лунинец» (1981, 1989), кніг дакументальных аповесцей, апавяданняў, нарысаў «Не обрывается земная связь» (Ашхабад, 1982), «Имя мое — Свобода» (Ашхабад, 1984), «Палескія дні Аляксандра Блока» (1985), «Возвращение рассветной рани» (Ашхабад, 1987), «Не должен неизвестным быть солдат» (Ашхабад, 1987), адзін з аўтараў кнігі «На рубежах тайной войны» (Ашхабад, 1985).
На Туркменскім радыё пастаўлены п’есы «Ліпенскае зарыва» (1982), «Камісар Закаспія» (1985).
Бутырометр
Бутырометр (ад βούτυρον — масла і μετρν — мера) — прылада для вымярэння тлустасці малака. У цяперашні час створаны разнавіднасці бутырометраў для сыру, масла і вяршкоў. Прынцып дзеяння заснаваны на раскладанні бялковых рэчываў кіслотамі і ізаамілавым спіртам з наступным падзелам рэчываў з дапамогай цэнтрыфугі.
Выкарыстоўваюцца ў арганізацыях, на прадпрыемствах жывёлагадоўлі, вытворчасці і перапрацоўкі малака і малочных прадуктаў і кантролю якасці гэтых прадуктаў.
Яўген Васілевіч Мікульчык
Яўген Васілевіч Мікульчык (, Міжрэчча, Пухавіцкі раён, Мінская вобласць —, Мінск) — беларускі грамадскі дзеяч, генерал-лейтэнант.
Біяграфія
У 1952 годзе скончыў Пухавіцкую сярэднюю школу. У 1954 годзе Ленінградскае артылерыйскае вучылішча, 1955 годзе курсы перападрыхтоўкі афіцэраў пры Томскім зенітна-артылерыйскім вучылішчы, 1968 годзе Ваенна-палітычную акадэмію імя Леніна, 1972 годзе Вышэйшыя афіцэрскія курсы «Выстрал».
Праходзіў службу ў Прыкарпацкай, Сібірскай, Забайкальскай, Далёкаўсходняй ваенных акругах. Прайшоў усе ступені вайсковай службы: ад камандзіра ўзвода да члена Ваеннага Савета — начальніка палітупраўлення Сібірскай ваеннай акругі.
Дзейнасць
Быў старшынёй Рэспубліканскага грамадскага аб’яднання «Беларускі саюз афіцэраў» і старшынёй Камісіі па справах былых партызан і падпольшчыкаў Вялікай Айчыннай вайны 1941—1945 гадоў пры Савеце Міністраў Рэспублікі Беларусь (з 1997 года).
Узнагарод
Узнагароджаны ордэнамі Чырвонай Зоркі, Працоўнага Чырвонага Сцяга, «За службу Радзіме» III ступені, 15 медалямі.
Кізільнік бліскучы
Кізі́льнік бліскучы (Cotoneaster lucidus) — від кветкавых раслін роду сямейства.
Батанічнае апісанне
Лістападны куст вышынёй да 2  м з густым лісцем. Лісце чаргаванае, густое, эліпсоіднай або яйцападобнай формы, зверху бліскучае і цёмна-зялёнае, знізу — святлейшае, жаўтаватае, пурпуровае ўвосень. Кветкі пурпуровыя, па 3—8 у шчыткападобных суквеццях. Пялёсткаў — 5. Плады — бліскучыя яблыкі чорнага колеру.
Распаўсюджанне і экалогія
Распаўсюджаны ва Усходняй Сібіры і Кітаі. Святлолюбівая і ценевынослівая расліна. Мезафіт і мезатроф. Расце ў стэпах, на ўзлесках і палянах, камяністых россыпах, у парках і садах, каля дарог. Цвіце ў чэрвені—жніўні. Плады паспяваюць у жніўні—верасні.
Ахоўваецца на тэрыторыі Бураціі і Іркуцкай вобласці Расіі.
Старшы батальённы камісар
Старшы батальённы каміса́р — ва УС СССР спецыяльнае воінскае званне для старшага ваенна-палітычнага складу Чырвонай Арміі і Флоту ў 1940—1942 гг. Папярэдняе званне — батальённы камісар, наступнае па рангу — палкавы камісар. Адпавядала воінскаму званню падпалкоўнік.
Гісторыя
Уведзена 30 пастановай СНК СССР  абвешчанага Загадам НКА
Рашэннем ДКА ад 9 кастрычніка 1942 года інстытут ваенных камісараў быў ліквідаваны, і ўсе камісары атрымалі армейскія і флоцкія званні на прыступку або некалькі ніжэй.
Знакі адрознення
Для звання старшы батальённы камісар быў усталяваны знак адрознення ў выглядзе трох прамавугольных «шпал» у пятліцах, без эмблемы роду войскаў (до 30, і з эмблемай роду войскаў пасля 30), і агульная для палітработнікаў усіх званняў чырвоная зорка з сярпом і молатам, нашытая на абодвух рукавах вышэй абшлага (1 жніўня 1941 года нашэнне такіх нашывак было адменена).
Шчыталіснік звычайны
Шчыталі́снік звыча́йны (Hydrocotyle vulgaris) — кветкавая расліна з роду сямейства.
Апісанне
Шмат- або двухгадовая травяністая расліна з тонкім паўзучым сцяблом даўжынёй 10—60 (100) см, якое ўкараняецца, у вузлах развіваюцца лісце і кветаносы. Лісце на доўгіх, у верхняй частцы валасістых чаранках з маленькімі акруглымі прылісткамі; ліставыя пласцінкі акруглыя, дыяметрам 1,5—4 см, зверху голыя, знізу часта валасістыя, па краі двойчы або проста гародчатыя, да слаба лопасцевых, шчыткападобна прымацаваны ў цэнтры да чаранка. Суквецці адзіночныя або па 2—3 на тонкім кветаносе. Кветкі дробныя, амаль сядзячыя, нешматлікія, з адным скурыстым яйкападобным крыючым лістом; пялёсткі яйкападобныя, плоскія, белыя. Плод — віслаплоднік з чырванаватымі бародаўкамі.
Гарадское фэнтэзі
Гарадское фэнтэзі — літаратурны жанр, заснаваны на выкарыстанні гарадской міфалогіі. Гарадское фэнтэзі злучае ў сабе рысы такіх жанраў як фэнтэзі, містыка і рэалізм, і мае сувязі з самымі разнастайнымі літаратурнымі напрамкамі — ад рамантычнай прозы да побытапісання, ад дэтэктыва да рамана жахаў, ад містыкі да сацыяльна-філасофскага даследавання. Часам пад гарадскім фэнтэзі разумеюць фэнтэзі, дзеянне якога адбываецца ў сучасным антуражы.
Шчыталіснік звычайны
Пашырэнне
Пашырэнне: Атлантычная і Сярэдняя Еўропа, поўнач Міжземнамор’я. На тэрыторыі Беларусі выключна рэдкі від, які знаходзіцца пад пагрозай знікнення. Месцы росту: забалочаныя чорнаальховыя лясы, лугі, тарфянікі; часам трапляецца ў вадзе.
Асаблівасці біялогіі
Цвіце ў ліпені, пладаносіць у жніўні. Размнажэнне насеннае і вегетатыўнае.
Аляксандр Сямёнавіч Гацук
Алякса́ндар Сямёнавіч Гацу́к (, мястэчка Сялец, Пружанскі павет, Гродзенская губерня, цяпер, Брэсцкая вобласць — , , турма НКУС) — беларускі грамадска-палітычны дзеяч, член ВКП(б).
Біяграфія
З беларускай сялянскай сям'і. Працаваў інспектаpам Пухавіцкага раённага аддзела народнай адукацыі. Быў жанаты, меў двох дзяцей. Арыштаваны 9 верасня 1937 у пасёлку Мар’іна Горка Пухавіцкага раёна. Асуджаны 9 снежня 1937 тройкай НКУС як «агент польскае разведкі» да вышэйшае меры пакарання. Расстраляны 1 лютага 1938. Пахаваны ў Мінску. Рэабілітаваны пракурорам Беларускай ваеннай акругі 31 сакавіка 1989. Асабовая справа Г. № 21740-с з фотаздымкам захоўваецца ў архіве KДБ Беларусі.
Зборная Алжыра па футболе
Зборная Алжыра па футболе (منتخب الجزائر لكرة القدم) прадстаўляе Алжыр на міжнародных футбольных турнірах і ў таварыскіх матчах.
Алена Пятровіч
Але́на Пятро́віч (Лянкевіч) (нар., Віцебск) — беларуская перакладчыца.
Біяграфія
Скончыла філалагічны факультэт БДУ ў 2008 годзе і магістратуру пры ім у 2009 годзе. З 2006 года наведвала Беларускі Калегіум і Перакладніцкую майстэрню. Перакладае з польскай, украінскай, англійскай і чэшскай моў. Пераклады друкаваліся ў часопісах «Паміж», «Дзеяслоў», «ARCHE».
Жыве ў Мінску.
Узнагароды
Лаўрэатка арганізаваных беларускім ПЭН-цэнтрам літаратурных конкурсаў імя Уладзіміра Караткевіча (2005) і Карласа Шэрмана (2009). У апошнім з іх перамагла як перакладчыца казкі «Акадэмія доктара Клякса» (Akademia pana Kleksa) Яна Бжэхвы. Пераможца прэміі імя Карласа Шэрмана 2021 года ў намінацыі «пераклад дзіцячай кнігі» за кнігу Гары Потэр і Таемная зала (Harry Potter and the Chamber of Secrets) Джаан Роўлінг.
Клаўдзія Канстанцінаўна Каліна
Клаўдзія Канстанцінаўна Каліна (дзявочае Белявец, у замужжы Лукашэвіч, Капелян;, вёска Блювінічы, Брэсцкі раён, Брэсцкая вобласць — ) — беларуская пісьменніца.
Біяграфія
Нарадзілася ў сям'і настаўніка. Скончыла Брэсцкае музычнае вучылішча (1953). Працавала настаўніцай спеваў у школах Брэста, Кобрына, Віцебска, а ў 1960—1977 гг. — Мінска.
Першыя апавяданні і казкі пачала друкаваць у дзіцячых часопісах у 1962 г. Аўтар аповесцей, апавяданняў і казак для дзяцей «Хлопчык-пакідайчык» (1969), «Забароненая песня» (1972), «Каляровыя месяцы» (1975), «Маці і сын» (1977), «Світанак» (1983), «Бабуля Насця, дзед Адам, Петрык і каза Рагуля» (1985), «Крылаты конь» (1989).
Мэры Мак-Элрой
Мэры Артур Мак-Элрой (Mary Arthur McElroy;  — ) — сястра 21-га прэзідэнта ЗША Чэстэра Артура і Першая лэдзі ЗША з 1881 па 1885 год. Выконвала абавязкі гаспадыні Белага дома з-за смерці жонкі прэзідэнта, Элен Артур, паўтары гадамі раней.
Біяграфія
У 1880 г. брат Мэры, Чэстэр, быў абраны віцэ-прэзідэнтам ЗША. У ліпені 1881 прэзідэнт Джэймс Гарфілд быў смяротна паранены. Артур стаў яго пераемнікам, і ён папрасіў Мэры паклапаціцца аб яго малодшай дачцэ Элен. Сям’я Мэры Мак-Элрой жыла ў Олбані. Схемы пратакольных дзеянняў, распрацаваныя ёю сумесна з братам, выкарыстоўваліся іншымі Першымі лэдзі на працягу дзесяцігоддзяў.
Мерчысан (мыс)
Мерчысан (Murchison Promontory) — мыс на паўвостраве Бутыя, самы паўночны пункт мацерыковай сушы Канады і Паўночнай Амерыкі. Мыс размешчаны за 2013 км ад Паўночнага полюса. З’яўляецца паўднёвым берагам праліва Бела паміж паўвостравам Бутыя і востравам Сомерсет.
Кызылкум
Кызылкум (Кызыл-Кум, Кызылкумы) (Qizilqum, Qızılqum, Қызылқұм, Gyzylgum — бел. «чырвоныя пяскі») — пясчаная і камяністая пустыня на міжрэччы Амудар’і і Сырдар’і, ва Узбекістане, Казахстане і Туркменістане. Абмежавана на паўночным захадзе Аральскім морам, на паўночным усходзе Сырдар’яй, на ўсходзе адгор’ямі Цянь-Шаня і Паміра-Алая, на паўднёвым захадзе Амудар’яй. Плошча каля 300 тысяч км².
Геаграфія
Пустыня прадстаўляе сабой раўніну з агульным ухілам на паўночны захад (вышыня ад 300 м на паўднёвым усходзе да 53 м на паўночным захадзе); мае шэраг замкнёных западзін і ізаляваных моцна раздзеленых астанцавых гор — (764 м),  (785 м),  (гара  922 м) і іншых.
Горы пустэльныя, большай часткай з выраўнаваны вяршынямі і скалістымі, моцна раздзелены схіламі. Большую частку пустыні займаюць пясчаныя масівы, адукаваныя паўзамацаванымі пяскамі. Найбольш распаўсюджаныя пясчаныя грады мерыдыянальнай арыентоўкі. Адносная вышыня град ад 3 да 30 м, максімальная — да 75 м.
Клімат рэзка кантынентальны. Лета гарачае, сярэдняя тэмпература ліпеня ад + 26 да + 29 °C, студзеня ад 0 да −9 °C. ападкаў каля 200 мм у год, яны выпадаюць галоўным чынам зімой і вясной.
На ўсёй тэрыторыі няма ні аднаго павярхоўнага вадацёку (акрамя перасыхальнай ракі і каналаў), але маюцца  прэсных напорных падземных вод.
Пустыня размешчана ў асноўным у сярэдняй падзоне пустыняў умеранага пояса, а на поўдні на пераходзе да субтрапічных пустыняў.
Геалогія
Пустыня размешчана на.
Раўнінныя прасторы складзеныя кайназойскімі глінамі і пяшчанікамі, на поўначы і паўночным захадзе-суглініста-супяшчанымі рачнымі адкладамі, і іншых старажытных рэчышчаў Сырдар’і і старажытнага рэчышча Амудар’і — Акчадар’і, якія ўпадалі ў паўднёва-ўсходні кут Аральскае мора.
Горы складзеныя моцнадыслакаванымі і метамарфізаванымі палеазойскімі сланцамі,, вапнякамі, гранітамі.
У пустыні ля горада знаходзіцца адзін з найбуйнейшых кар’ераў па здабычы золата.
Глебы
Глебы шэра-бурыя, пясчаныя (пяскі), гіпсавыя, ёсць саланцы і саланчакі.
На паўночным захадзе шмат, на поўдні-саланчакі.
Флора
У раслінным покрыве багатыя эфемеры і эфемероіды, у тым ліку дзікія цюльпаны.
Для пясчаных масіваў характэрныя, , віды родаў , , для гліністых узвышшаў — палыновая і палынова-кустовая расліннасць.
На паўночным захадзе зараснікі з прымешкай, па далінах сухіх рэчышчаў — лясы з.
Фаўна
Жывёлы пустыні прыстасаваныя да існавання без пастаяннага вадапою, атрымліваючы ваду цалкам або пераважна з ежы. Для памяншэння патрэбнасці ў вадзе многія жывёлы вядуць начны спосаб жыцця.
З млекакормячых сустракаюцца антылопа-, і, віды падсямейства  і сямейства ,  і , , , , кажаны.
З птушак —, , , , , совы і іншыя.
Насяляюць змеі, , , яшчаркі, і іншыя паўзуны.
Насельніцтва і эканоміка
Асновай гаспадаркі рэгіёну, акрамя хутка растучай эксплуатацыі нетраў, служыць жывёлагадоўля, у асноўным танкарунная і каракульская авечкагадоўля.
У цэнтральнай і заходняй частках пустыні выяўленыя буйныя артэзіянскія басейны, эксплуатаваныя ў многіх раёнах. У выніку праводзімых работ па абвадненні ствараецца вялікая колькасць дробных аазісаў, якія з’яўляюцца цэнтрамі жывёлагадоўчых гаспадарак.
У астанцовых гарах распрацоўваюцца мармур, графіт, біруза і інш., адкрыта некалькі залатарудных радовішчаў:,.
У цэнтры пустыні знаходзяцца радовішчы ўрану,. На поўдні пустыні эксплуатуецца адно з найбуйнейшых у СНД газавых радовішчаў —.
Кызылкум перасякаюць аўтадарогі. У цэнтры Кызылкума знаходзіцца раённы цэнтр-пасёлак.
Імем пустыні названыя шакаладныя цукеркі «Кызыл-кум», практычна ідэнтычныя па смаку цукеркам «», названым па імя пустыні Каракумы (якая знаходзіцца на паўднёвы захад ад Кызылкумаў).
Леанід Аляксандравіч Стукачоў
Леанід Аляксандравіч Стукачоў (, Пецярбург —, Гомель) — беларускі архітэктар.
Ophidiasteridae
Ophidiasteridae (ад Οφιδια (ophidia) — змяіны) — сямейства марскіх зорак атрада Valvatida, якое складаецца з 30 родаў.
Леанід Аляксандравіч Стукачоў
Біяграфія
Нарадзіўся ў Пецярбургу ў сям’і інжынера. Бацькі паходзілі з сем’яў вядомых маскоўскіх купцоў. Атрымаў добрую адукацыю і выхаванне, выдатна іграў на фартэпіяна, быў заўзятым шахматыстам. Пасля заканчэння школы ён паступіў у Маскоўскі архітэктурны інстытут. Разам са сваімі сябрамі па вечарах арганізоўваў урокі танцаў, хатнія спектаклі. У лютым 1935 года, калі ён вучыўся на 3-м курсе інстытута, у час такога хатняга спектакля па п’есе М. А. Булгакава «» яго з сябрамі па даносе арыштавалі супрацоўнікі НКУС. Па сфабрыкаваных абвінавачваннях рашэннем Спецыяльнай нарады пры НКУС усе яны былі асуджаны па арт. 58 п.п.10 і 11 КК РСФСР да пяці гадоў выпраўленча-працоўных лагераў. Пакаранне адбываў у і  у Свабодным.
Ophidiasteridae
Апісанне
Сустракаюцца ў Інда-Ціхаакіянскай вобласці (дзе дасягаюць найбольшай разнастайнасці) і ў Атлантычным акіяне. Прадстаўнікі многіх родаў ярка афарбаваныя, часам з рознымі ўзорамі. Гэтая афарбоўка можа быць папераджальнай або маскіровачнай і, такім чынам, служыць для абароны ад драпежнікаў. Некаторыя з гэтых марскіх зорак валодаюць выдатнай здольнасцю да рэгенерацыі. Гэта дазваляе ім размножацца бясполым чынам, а таксама перажываць сур'ёзныя пашкоджанні, нанесеныя драпежнікамі або сіламі прыроды (прыкладам гэтага з'яўляецца род Linckia). Некаторыя віды, якія належаць да родаў Linckia, Ophidiaster і Phataria , здольныя скідаць асобныя прамяні, з якіх потым вырастае цэлая жывёла. Некаторыя з іх таксама размножваюцца шляхам партэнагенезу.
Леанід Аляксандравіч Стукачоў
Біяграфія
Скончыў інстытут у 1938 годзе. У 1938—1940 гадах працаваў архітэктарам ва Упраўленні Амурлага, потым быў адкамандзіраваны ва Упраўленне чыгуначнага будаўніцтва СССР і працаваў да 1944 года архітэктарам праектнага аддзела. У 1944 годзе накіраваны на будаўніцтва № 108 (Азербайджан), старшым інжынерам тэхнічнага аддзела. У 1946 годзе вызвалены з сістэмы ГУЛАГа і накіроўваецца ў распараджэнне Ленінградскага ўпраўлення па справах архітэктуры, дзе працуе да канца 1950-х гадоў архітэктарам, кіраўніком групы архітэктараў. У канцы 1950-х пераехаў у Казахстан, дзе працаваў некалькі гадоў у горадзе Кустанаі, потым — у Кемераве. У 1966—1983 гадах працаваў галоўным архітэктарам праектаў у Гомельграмадзянпраекце.
Аляксандр Антонавіч Кулікоўскі
Аляксандр Антонавіч Кулікоўскі (,, Мінскі павет, Мінская губерня, Расійская імперыя) — беларускі вучоны ў галіне механізацыі торфаздабычы, кандыдат тэхнічных навук (1983).
Леанід Аляксандравіч Стукачоў
Біяграфія
Рэабілітаваны ў 1989 годзе.
Ophidiasteridae
Апісанне
Назва сямейства адбываецца ад імя роду Ophidiaster, у прадстаўнікоў якога прамяні тонкія, паўтрубчастыя і выкручваюцца.
Аляксандр Антонавіч Кулікоўскі
Біяграфія
Закончыў Беларускі політэхнічны інстытут (1947). У 1940—1941 гг. старшы інжынер Інстытута торфу АН БССР. 1 ліпеня 1941 г. мабілізаваны ў Чырвоную армію, служыў памочнікам камандзіра роты 7-га асобнага аўтабата Заходняга фронту. 15 ліпеня 1941 г. у баях пад Смаленскам быў цяжка паранены, у жніўні 1942 г. дэмабілізаваны з арміі. Са жніўня 1943 г. старшы інжынер, вучоны сакратар Інстытута торфу АН БССР. Узнагароджаны ордэнам Чырвонай Зоркі, медалямі.
Ophidiasteridae
Сістэматызацыя
Спіс родаў прыведзены па базе дадзеных World Register of Marine Species:
Леанід Аляксандравіч Стукачоў
Біяграфія
Член Саюза архітэктараў СССР з 1946 года. Жыў у Гомелі.
Памёр у 2000 годзе, пахаваны ў Гомелі.
Творчасць
У час працы ў БАМЛагу былі спраектаваны і пабудаваны некаторыя будынкі і збудаванні горада Свабоднага — помнік чырвоным партызанам, жылыя дамы, сталовая-рэстаран «Амур» і іншыя.
Асноўныя працы — жылыя і грамадзянскія збудаванні на Далёкім Усходзе, Дамы Саветаў у Арле і Керчы, гасцініцы ў Валгаградзе і Севастопалі, праектныя інстытуты ў Кемераве і Ленінградзе (1938—1966), мікрараёны № 6 (1967—1973), Заходні (1971—1973), Цэнтраліт (1969—1973), № 5А (1976—1979), 51, 63а, 64, 70, 71 (1977—1983) у Гомелі, № 3, 4 у Светлагорску (1969—1973, 1980), № 2, 5, 7 у Мазыры (1973), манумент «Дружбы» на мяжы РСФСР, УССР і БССР (1970—1973).
Узнагароды
Узнагароджаны Ганаровай граматай Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР (1974).
Сям’я
Жонка — Лідзія Васілеўна Карніец, дачка — Наталля Шылава (Стукачова).
Віктар Васілевіч Бутылкін
Віктар Васілевіч Бутылкін (Виктор Васильевич Бутылкин, -) — генерал-маёр Савецкай Арміі, удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1943), доктар ваенных навук (1969), прафесар (1970).
Біяграфія
нарадзіўся ў Маскве. Да вайны вучыўся ў спецыяльнай артылерыйскай школе. У 1941 годзе быў прызваны на службу ў Рабоча-сялянскую Чырвоную Армію. У 1942 годзе скончыў артылерыйскае вучылішча ў Разані. З красавіка таго ж года — на франтах Вялікай Айчыннай вайны. У 1943 годзе ўступіў у ВКП(б). Да кастрычніка 1943-га лейтэнант Віктар Бутылкін камандаваў батарэяй 2-га артылерыйскага дывізіёна 118-га артылерыйскага палка 69-й стралковай дывізіі 65-й арміі Цэнтральнага фронту. Вызначыўся падчас бітвы за Дняпро каля г.п. Лоеў.
У ноч з 14 на 15 кастрычніка 1943 года Бутылкін сумесна са старшым сяржантам Васілём Ціманавым і яфрэйтарам Іванам Калодзіем пераправіліся праз Дняпро ў раёне пасёлка Радуль Рэпкінскага раёна Чарнігаўскай вобласці Украінскай ССР і займаліся на заходнім беразе карэкціроўкай артылерыйскага агню. Дзякуючы артылерыйскай падтрымцы перадавы атрад на плацдарме адбіў некалькі нямецкіх контратак. Калі пазіцыі Ціманава, Калодзія і Бутылкіна былі выкрытыя гітлераўцамі, ім давялося самім адбіць некалькі варожых нападаў. У крытычны момант бою яны выклікалі агонь на сябе.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 30 кастрычніка 1943 года за «мужнасць і гераізм, праяўленыя пры фарсіраванні ракі Дняпро і ў баях за плацдарм» лейтэнант Віктар Бутылкін быў удастоены высокага звання Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і медаля «Залатая Зорка» за нумарам 2202.
Вільфрыд Мартэнс
Вільфрыд Мартэнс (Wilfried Achiel Emma Martens, нар. 19 красавіка 1936, Слейдзінгэ, Усходняя Фландрыя) — бельгійскі палітык. Дзевяць разоў фарміраваў урад. Агулам, быў прэм’ер-міністрам Бельгіі з 3 красавіка 1979 па 6 красавіка 1981, і з 17 снежня 1981 па 7 сакавіка 1992. Член фламандскай партыі хрысціянскіх дэмакратаў (Christen-Democratisch en Vlaams). Дэпутат бельгійскай Палаты дэпутатаў у 1974—1991 гг. Член бельгійскага Сената ў 1991—1994.
BMW E38
BMW E38 — прадстаўніцкі аўтамабіль кампаніі BMW. Дэбютаваў у чэрвені 1994 года, змяніўшы 2-е пакаленне 7-й серыі BMW E32. Мадэль характэрная тым, што BMW упершыню ўсталявала ў свае аўтамабілі прадстаўніцкага класа дызельныя рухавікі. Мадэль выпускалася аж да канца 2001 года, калі ёй на змену прыйшла новая «сямёрка» BMW E65/E66 2002 мадэльнага года. Агульны аб'ём продажаў склаў 340 242 аўтамабіля.
Апісанне мадэлі
З нагоды дэбюту мадэлі Е38 шмат супярэчнасцяў, паказваюцца розныя даты пачатку вытворчасці. Афіцыйны анонс і старт продажу BMW анансавала ў пачатку красавіка 1994 года, хоць да гэтага года 7-ка ў кузаве Е38 ўжо выпускалася больш за паўгода.
Існуюць наступныя варыянты гэтай мадэлі: 728i, 730i, 735i (былі недаступныя ў ЗША і Канадзе), 740i і 740iL (V8), флагманскі 750i V12 і дызельныя варыянты 725tds, 730d і 740d (былі недаступныя ў ЗША і Канадзе).
Мадэль зведала значныя змены як у знешнім выглядзе, так і пад капотам. Дызайн шмат у чым быў вызначаны папярэднім кузавам Е32 (звонку) і некаторымі дэталямі ўнутры. Дызайн салона пасля стаў прататыпам для пятай серыі ў кузаве Е39 (паменшаная копія). Эксклюзіўныя варыянты мадэлі былі таксама прадстаўлены ў падоўжаных кузавах: 740iL і 750iL (колавая база падоўжаная на 140 мм) і яшчэ больш расцягнуты лімузін L7 (колавая база падоўжаная на 390 мм, мелася штатная зачыняючаяся перагародка паміж вадзіцелем і пасажырамі). У канцы 1998 года кузаў падвергнуўся нязначнаму рэстайлінгу.
Мадэлі 740iL і 750iL таксама выпускаліся ў лёгкабраніраваным (клас B4) выкананні Protection. Таксама на базе 740iL ці 750iL існуе версія бранявік (выкананне Security, клас B6 або B7).
У тэхнічным аснашчэнні мадэль ступіла далёка наперад. Асабліва гэта тычыцца электронных сістэм.
Упершыню былі ўкаранёны такія сістэмы, як:
У кіно
Мадэль 735iL/750iL ў фільмах: «Перавозчык»
У фільме Фрэнк Марцін (Перавозчык) даволі дакладна ідэнтыфікуе сваю машыну як BMW 735iL 1999 года. У каментары на DVD Джэйсан Стэтхэм сцвярджае, што машына з’яўляецца BMW 750iL 1999 з ручной каробкай перадач і рухавіком V12. Запальванне машыны не працавала без уводу трохзнакавага кода на клавіятуры. Машыну Фрэнка, BMW 735iL узрываюць людзі Уол-стрыт. Наўзамен Фрэнк забірае Mercedes-Benz W140 з гаража Уол-стрыт.
Мадэль 740 у фільмах: «Дрэнны Санта», «Аферысты Дзік і Джэйн», «Шоў пачынаецца», «Гульня»
Мадэль 750 у фільмах: «Паміж анёлам і дэманам», «Заўтра не памрэ ніколі», «Рок-н-рольшчык», «Закладніца 2», «Бумер»
BMW Alpina B12
На базе BMW 750i у 1995 годзе Alpina распрацавала мадэль B12 5.7 з аб'ёмам 5,7 літраў, 284 кВт (386 к. с.), з 1999 года (рэйстайлінг) den Alpina B12 6.0 з аб'ёмам у 6 літраў, 315 кВт (428 к. с.). Гэтая мадэль,у параўнанні з аўтамабілямі, якія пастаўляюцца BMW, не мела электроннага абмежавання хуткасці на адзнацы 250 км/г, а максімальная хуткасць складала 280 і 291  км/г адпаведна.
Уладзімір Аркадзьевіч Астапенка
Уладзі́мір Арка́дзьевіч Аста́пенка (нар., ) — беларускі палітык і дыпламат. Кандыдат юрыдычных навук (2000). Мае дыпламатычны ранг надзвычайнага і паўнамоцнага пасланніка другога класу.
Біяграфія
Скончыў Маскоўскі дзяржаўны інстытут міжнародных адносін МЗС СССР (1985), аспірантуру Беларускага дзяржаўнага універсітэта і МДІМА-Універсітэта МЗС РФ.
На дыпламатычную службу прыйшоў яшчэ ў часы БССР. Працаваў начальнікам інфармацыйнага аддзела міністэрства замежных спраў БССР.
З 1992 года па 19 мая 1993 года — намеснік міністра замежных спраў. З 6 ліпеня 1993 года да 18 кастрычніка 1994 года — генеральны консул Рэспублікі Беларусь у Гаазе. У гэты ж дзень быў прызначаны дарадцам-пасланцам Амбасады Рэспублікі Беларусь у Каралеўстве Бельгія. Заставаўся на гэтай пасадзе да 27 ліпеня 1996 года.
Пасля вяртання з-за мяжы працаваў у міністэрстве замежных спраў начальнікам упраўлення міжнародных эканамічных адносін.
Працаваў прарэктарам па міжнародных сувязях і загадчыкам кафедры міжнароднага прыватнага і еўрапейскага права Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта.
18 красавіка 2008 года быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Куба.
У складзе дзяржаўнай дэлегацыі прымаў удзел у шматлікіх сесіях Генеральнае Асамблеі ААН.
7 снежня 2017 г. Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Аргенцінскай Рэспубліцы і па сумяшчальніцтве ва Усходняй Рэспубліцы Уругвай.
3 лістапада 2020 года Аляксандр Лукашэнка падпісаў указ, якім вызваліў ад пасады Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Рэспублікі Беларусь у Аргенціне і па сумяшчальніцтве ва Уругваі, Чылі, Парагваі і Перу ў сувязі са здзяйсненнем правіны, несумяшчальнай са знаходжаннем на дыпламатычнай службе. Таксама ў адпаведнасці з указам, Уладзімір Астапенка быў пазбаўлены дыпламатычнага рангу Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла.
Як распавёў Астапенка ў інтэрв’ю аднаму з навінавых парталаў, «навіну аб прыняцці ўказа аб звальненні ён сустрэў з палёгкай». У той жа час ён абвясціў аб планях аспрэчыць у судзе сваё рашэнне аб звальненні. Астапенка лічыць, што звальненне ў такім выглядзе незаконна. У інтэрв’ю ён дадаў, што не здзяйсняў ніякага грубага парушэння службовых абавязкаў або правіны, несумяшчальнай са знаходжаннем на дыпламатычнай службе.
На запрашэнне Паўла Латушкі ўвайшоў у Народнае антыкрызіснае ўпраўленне.
21 снежня 2022 года супраць Астапенкі пачалі спецыяльную (завочную) вытворчасць. У сярэдзіне лютага 2023 года стала вядома, што яго завочна прыгаварылі да пяці гадоў пазбаўлення волі (гэтае пакаранне адразу ж скарацілі на адзін год па амністыі ў сувязі з Днём народнага адзінства) і да штрафу ў памеры 18 500 беларускіх рублёў.
Спіс зорак сузор’я Валапаса
У прыведзеным спісе пералічаны ўсе зоркі сузор’я Валапаса да бачнай зорнай велічыні +6,5m і іншыя зоркі, якія ўяўляюць пэўную цікавасць: пераменныя, з планетнымі сістэмамі, звышновыя і г. д.
Анёл на Аляксандраўскай калоне
Статуя анёла на вяршыні Александроўскай калоны, якая ўпрыгожвае Палацавую плошчу ў Санкт-Пецярбургу, была створана Барысам Арлоўскім. Гэта адзін з першых у Расіі помнікаў у гонар перамогі над французамі. Арлоўскі прыступіў да працы над фігурай анёла ў верасні 1830 года, калі сама калона ўжо пачала ўвасабляцца ў камені.
Архітэктура
Калона ўяўляе сабой суцэльны паліраваны элемент з ружовага граніту, стаіць на упрыгожаным барэльефамі квадратным у плане пастаменце.
Верх калоны вянчае бронзавая капітэль дарычнага ордэра. Яе верхняя частка — прастакутны абак зроблены з цаглянага мура з бронзавым абліцоўваннем. На ім усталяваны бронзавы цыліндрычны п'едэстал з паўшаравым верхам, усярэдзіне якога заключаны асноўны апорны масіў, які складаецца з шматслаёвага мура: граніту, цэглы і яшчэ двух слаёў граніту ў падставе.
Помнік вянчае фігура анёла працы Барыса Арлоўскага. Левай рукой анёл трымае чатырохканцовы лацінскі крыж, а правую ўзносіць да неба. Галава анёла нахіленая, яго погляд скіраваны на зямлю.
Па першапачатковым праекце Агюста Манферана, фігура на вяршыні калоны абапіралася на сталёвы прут, які пазней быў выдалены, і пры рэстаўрацыі 2002—2003 гадоў высветлілася, што анёл трымаецца за кошт сваёй уласнай бронзавай масы.
Мала таго, што сама калона вышэй Вандомскай, фігура анёла пераўзыходзіць па вышыні постаць Напалеона I на Вандомскай калоны. Акрамя таго, анёл крыжам топча змея, што сімвалізуе мір і спакой, якія прынесла ў Еўропу Расія, атрымаўшы перамогу над напалеонаўскімі войскамі.
Лёгкая фігура анёла, спадаючыя складкі адзення, выразна выяўленая вертыкаль крыжа, працягвачы вертыкаль манумента, падкрэсліваюць складнасць калоны. Паводле распаўсюджанай легенды, рысам твару анёла скульптар надаў падабенства з асобай Аляксандра I. Ёсць таксама звесткі, што фігура анёла — скульптурны партрэт пецярбургскай паэткі Марыі Кульман.
Апошняя рэстаўрацыя 2002—2003 гадоў дазваляе спадзявацца на высокі ўзровень захаванасці скульптуры ў будучыні.
Чубатка прамежкавая
Апісанне
Шматгадовая травяністая расліна вышынёй 8—15 см з шчыльным шарападобным клубнем. Каля асновы сцябла — лускападобны ліст. Верхняе лісце доўгачаранковае, двойчы-, тройчырассечанае; сегменты на доўгіх, а зваротна-яйкападобна-клінападобныя долі на кароткіх чаранках. Кветкі з кароткім (да 15 мм) фіялетава-ружовым вяночкам, сабраны ў малакветкавую сціснутую гронку, паніклую да цвіцення і пры пладах. Прыкветкі суцэльнакрайнія, зваротна-яйкападобныя. Шпорка прамая або злёгку загнутая; кветаножкі ў 3—6 разоў карацейшыя за плод. Плод — каробачка, якая раскрываецца дзвюма створкамі.
Пашырэнне
Сярэднееўрапейскі рэліктавы горны від, знаходзіцца ў Беларусі ў ізаляваных лакалітэтах па-за паўночна-ўсходняй мяжой арэала. Месцы росту: шыракалістыя лясы і хмызнякі на добра гумусаваных карбанатных глебах.
Асаблівасці біялогіі
Эфемероід. Цвіце ў красавіку—маі, пладаносіць у маі. Размнажэнне насеннае і вегетатыўнае.
Выкарыстанне
Дэкаратыўная расліна.
Фрэнсіс Кліўленд
Фрэнсіс Клара Фолсам Кліўленд Прэстан (Frances Clara Folsom Cleveland Preston;  — ) — жонка Прэзідэнта ЗША Стывена Гровера Кліўленда і 27-я Першая лэдзі ЗША з 1886 па 1889 і з 1893 па 1897. Стаўшы Першай лэдзі ў 21 год, яна і па гэты дзень застаецца самай маладой Першай лэдзі. Кліўленд была малодшай стрыечнай сястрой Пітэра Пітчліна, былога кіраўніка чокта.
Роўз Кліўленд
Роўз Элізабет Кліўленд (Rose Elizabeth Cleveland;  — ) — сястра прэзідэнта Стывена Гровера Кліўленда і Першая лэдзі ЗША з 1885 па 1886 год.
Біяграфія
Роўз Кліўленд нарадзілася ў Фаетвіль, штат Нью-Ёрк. У 1853 годзе пераехала ў Холанд-Патэнт, дзе яе бацька быў пастарам прэсвітэрыянскай царквы. Атрымала адукацыю ў семінарыі Хоўтан, дзе і потым працавала настаўнікам некаторы час. Пазней выкладала ў прыватнай школе ў Пенсільваніі, а затым зноў вярнулася ў Хоўтан. Клапацілася аб састарэлай маці да яе смерці ў 1882 годзе. Калі брат быў абраны прэзідэнтам, Фрэнсіс стала Першай лэдзі.
Калі прэзідэнт Кліўленд ажаніўся з Фрэнсіс Фолс, Роўз падала ў адстаўку і пачала кар’еру ў сферы адукацыі. Яна стала кіраўніком інстытута ў Лафает, Індыяна і рэдактарам чыкагскага часопіса «Літаратурнае жыццё».
Джойс
Джойс (Joyce) — распаўсюджанае ў англамоўных краінах прозвішча ірландскага паходжання.
Веранезэ (значэнні)
Веранезэ — італьянскае прозвішча, а таксама тапонім.
Жак Польж
Жак Польж (Jacques PolgeJacques Polge,, ) — французскі парфумер, стваральнік водараў для Chanel.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Ваклюзе (Францыя) 14 чэрвеня 1943 года.
З 1978 года па люты 2015 года працаваў парфумерам дому Chanel.
Першы водар стварыў для Chanel ў 1981 годзе.
Мае сына Аліўе Польжа (1974 г.н.).
Анры Рабер
Анры Рабер (-) — французскі  парфумер.
Біяграфія
У 1918 годзе, у той час як ён рыхтаваўся да паступлення ў Цэнтральную Школу мастацтваў і мануфактур, ён атрымаў павестку ў армію. Вярнуўшыся ў Грас праз тры гады, ён вырашыў працаваць у парфумернай прамысловасці і стаў вучнем парфумера-хіміка ў Établissements Chiris. Ён даведваўся пра ўсё, што тычыцца стварэння, вытворчасці і выпуску парфумерыі і пазнаёміўся з Анры Алмерасам, «носам» Жана Пату. У 1921 годзе ён пазнаёміўся з Эрнестам Бо, перайшоўшы ў лабараторыю Rallet.
Калі пачалася Другая сусветная Вайна, Рабера зноў мабілізавалі і ён павінен быў перапыніць сваю кар'еру да 1941 года, калі ён з'ехаў з Францыі ў Злучаныя Штаты, дзе працаваў у Coty як стваральнік духоў. У наступным годзе ён атрымаў свой першы вялікі поспех з Muguet des bois. У 1945 годзе, ён пакінуў дом Coty, каб стаць парфумерам-кансультантам. Яго пляменнік, Гай Рабер, стаў яго вучнем.
Вярнуўшыся ў Францыю ў 1952 годзе, ён быў наняты Les Parfums Chanel, каб стать паслядоўнікам Эрнеста Бо. Анры Рабер працаваў з Канстанцінам Вярыгіным, былым асістэнтам Эрнеста Бо. Ён стварыў Pour Monsieur у 1955 годзе і потым № 19}} у 1970 годзе. Ён стаў Рыцарам Ганаровага легіёна францыі ў 1964 годзе, а затым атрымаў прэмію Giuliana-Brambilla кампаніі Laserson & Sabetay у 1973 годзе. У 1977 годзе ён наняў маладога Франсуа Дэмашы.
Форэст Гамп (фільм)
У цэнтры дзеяння фільма знаходзіцца галоўны герой — Форэст Гамп (сугучна з анг. forest gump, то бок «дурань з лесу») з выдуманага горада Грынбоу, штат Алабама. Сюжэт пачынаецца дзяцінствам героя і скончваецца тым, як ён адпраўляе ў школу свайго сына. Па ходзе фільма Форэст прымае ўдзел у важнейшых падзеях амерыканскай гісторыі другой паловы XX стагоддзя.
У беларускай агучцы фільм выйшаў у 2017 годзе.
Малодшы камузвод
Мало́дшы камузвод (скар. ад малодшы камандзір узвода) — воінскае званне ваеннаслужачых малодшага каманднага і малодшага начальніцкага складаў РСЧА (у тым ліку ВМС РСЧА, пасля — ВМФ СССР) і войскаў НКУС СССР (уключаючы марпагранахову НКУС) у перыяд 1935—1940 гадоў. Уведзена Пастановамі ЦВК СССР № 19 і СНК СССР № 2135 ад, а таксама Пастановай СНК СССР № 2250 ад. Загадамі НКА № 391 ад і НКУС СССР № 1038 ад, а таксама Пастановай СНК СССР № 2435 ад замест воінскага звання малодшы камузвод уведзены новыя: старшы сяржант — для РСЧА і войск НКУС, і галоўны старшыня — для карабельнага складу ВМФ і марпагранаховы НКУС СССР.
Цудоўна Ласка (фільм)
«Цудоўна Ласка» (Amazing Grace) — мастацкі фільм рэжысёра Майкла Эптэда, які выйшаў на экраны ў 2006 годзе. Назва фільма адсылае да хрысціянскага гімну «Amazing Grace» («О благадаць»), які гучыць у фільме. Гэты фільм пераклалі на беларускую мову і прадставілі глядачам 4 кастрычніка 2016.
Сюжэт
Дзеянне адбываецца ў канцы XVIII - пачатку XIX стагоддзя. Брытанская імперыя з'яўляецца адным з найбуйнейшых дзяржаў-гандляроў рабамі ў свеце. Малады парламентарый Уільям Уілберфорс вырашае змяніць гэтую заганную практыку. Ён знаёміцца ​​з былым рабом Алаудай Эквіяна і іншымі абаліцыяністамі. Год за годам ён уносіць у парламент законапраект аб адмене рабства і раз за разам церпіць няўдачу. Калі ён ўпадае ў адчай, лёс зводзіць яго з маладой жанчынай Барбарай Спунэр, якая натхняе яго на далейшую барацьбу.
Музыка ў фільме
Акрамя гімна «Amazing Grace» у выкананні Ёана Грыфіта, у фільме гучыць музыка Ёзэфа Гайдна («Opus 64») і Пятра Чайкоўскага («Ранішняя малітва» з «Дзіцячага альбома»).
Іван Макаравіч Хозераў
Іван Макаравіч Хозераў (, г. Смаленск —, Мінск) — беларускі і рускі мастацтвазнавец, гісторык архітэктуры.
Біяграфічныя звесткі
У студзені 1925 г. узначаліў Смаленскі губернскі музей і СДАМ, апошні — спачатку толькі часова, паколькі кандыдатура Хозерава не была зацверджана ў Галоўнавуцы. У лютым 1927 г. вызвалены ад пасады дырэктара СДАМ, а ў сувязі з тым, што губмузей у тым жа годзе быў скасаваны, прызначаны інспектарам па справах музеяў пры губ-АНА. З 8 ліпеня 1929 г. — загадчык мастацкай галерэі СДАМ, а з 9 верасня таго ж года — ізноў часовы выканаўца абавязкаў дырэктара Смаленскага дзяржаўнага музея. У студзені 1930 г., з прызначэннем на пасаду інспектара па справах музеяў і дырэктара Заходняга абласнога дзяржаўнага музея (ЗАДМ) А. І. Амосенкі, Хозераў стаў яго намеснікам. У траўні 1931 г. у выніку чысткі, праведзенай у ЗАДМ гарадской кантрольнай камісіяй ВКП(б) і Рабоча-сялянскай інспекцыяй, Хозераў звольнены з музея і зноў прыцягнуты «да судовай адказнасці», не гледзячы на тое, што быў вельмі паслухмяным правадніком дзяржаўнай палітыкі ў музейнай справе губерні. Перыяд яго знаходжання на пасадах загадчыка губмузея і інспектара па справах музеяў стаў першым крокам на шляху ператварэння музеяў Смаленшчыны ў палітыка-асветныя ўстановы. Разам з тым, з’яўляючыся спецыялістам досыць высокага ўзроўню, Хозераў многае зрабіў для вывучэння дойлідства Смаленшчыны (званіца Успенскага сабора, цэрквы Пятра і Паўла, Іаана Папярэдніка, Іаана Багаслова, Міхаіла Арханёла, крапасная сцяна) і Беларусі (Сафійскі сабор і Спаская царква у Полацку; царква Дабравешчання ў Віцебску).
Гістарычна-архітэктурныя даследаванні Хозераў спалучаў з археалагічнымі пошукамі «згубленых частак старажытных будынкаў». Сферу яго навуковых інтарэсаў складала таксама вывучэнне помнікаў іканапісу са збору былога музея «Руская даўніна». У 1922 г. Хозераў увайшоў у склад кіравання Музея старога Смаленска, а таксама створанага пры апошнім па ініцыятыве губмузея аднайменнага таварыства. Пазней ён быў і ў кіраванні Смаленскага таварыства краязнаўства.
Улетку 1941 г.. падчас нямецкай бамбардзіроўкі Смаленска (паводле іншых звестках, Мінска), загінула маёмасць Хозерава, у тым ліку бібліятэка і навуковы архіў. У ліку згубленых апынуліся неапублікаваныя працы Хозерава «Помнікі архітэктуры Полацкага Барысаглебскага манастыра XII ст.», «Разваліны Манамахава храма 1101 г. у Смаленску» і шэраг іншых рукапісаў.
З 1944 г. Хозераў працаваў у Акадэміі архітэктуры СССР, а з 1946 г. — у Упраўленне па справах архітэктуры пры СНК БССР. Апошнія гады яго жыцця прайшлі ў Мінску. У паваенны перыяд, не гледзячы на цяжкую хваробу, ён паспеў прыняць удзел у новых даследаваннях Спаса-Ефрасіннеўскага манастыра ў Полацку, а таксама напісаў некалькі прац: «Смаленскі крэмль», «Новыя звесткі пра помнікі архітэктуры XI-XII стст. у Полацку», «Яшчэ пра майстра Пятра», «Архітэктура і жывапіс Заходняй Русі XI-XII стст.» і інш. Навуковую спадчыну Хозерава складаюць апублікаваныя асобнымі выданнямі і ў перыёдыцы працы, галоўным чынам па гісторыі архітэктуры Смаленшчыны і Беларусі.
Памёр года. Пахаваны на Вайсковых могілках у Мінску.
Навуковая дзейнасць
Вывучаў старажытныя помнікі архітэктуры і мастацтва Беларусі, Смаленшчыны і інш. У 1926 разам з М. Шчакаціхіным даследаваў Полацкі Сафійскі сабор, устанавіў, што яго заходнія апсіды прыбудаваны не раней XV ст. Абследаваў верхнія часткі Полацкай Спаска-Ефрасіннеўскай царквы, высветліў пачатковую форму яе акон і значна дапоўніў рэканструкцыю першапачатковага выгляду храма. У 1928 правёў раскопкі Барысаглебскай і Пятніцкай цэркваў (XII ст.), Бельчыцкага Барысаглебскага манастыра, зрабіў абмеры ўцалелых рэшткаў храмаў, сфатаграфаваў, часткова замаляваў фрэскавую размалёўку помнікаў. У 1946 даследаваў Гродзенскую Барысаглебскую царкву.
Сямён Лазаравіч Вілюга
Сямён Лазаравіч Вілюга (, в. Усцярхі, Глускі раён — ) — адзін з арганізатараў партызанскага руху на тэрыторыі Беларусі ў гады Грамадзянскай вайны.
Біяграфія
Член КПСС з 1917 года. У 1917 годзе ў войску вёў рэвалюцыйную работу сярод салдат, член палкавога камітэта. У час Вялікай Кастрычніцкай рэвалюцыі ўсталёўваў Савецкую ўладу ў Глускай і Ляскавіцкай воласцях Бабруйскага павета. У студзені — лютым 1918 года арганізоўваў атрады Чырвонай гвардыі для барацьбы з Доўбар-Мусніцкага.
У 1919 годзе старшыня Глускага рэўкама, начальнік партызанскіх атрадаў у Бабруйскім і Рагачоўскім павеце, узначаліў асобы батальён імя Бабруйскага рэўкама. З мая 1920 года ўпаўнаважаны РВС Заходняга фронту па дэзарганізацыі тылу польскага войска. У 1924—1956 гадах на гаспадарчай працы.
Зарачча
Зара́чча (, Зарачье) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Да 8 красавіка 2004 была цэнтрам Зарачскага сельсавета, пасля ўвайшла ў Мяжанскі сельсавет.
Геаграфія
Вёска знаходзіцца за 8 км у напрамку на паўночны захад ад горада Браслаў, за 228 км ад Віцебска, за 38 км ад чыгуначнай станцыі Друя, каля возера Рака.
Гісторыя
У 1938 годзе вёска Браслаўскага павета Віленскага ваяводства.
Славутасці
У вёсцы захаваўся вадзяны млын 1775 года пабудовы.
Партрэт дачкі (карціна Міхаіла Станюты)
Партрэт дачкі, першапачатковая назва — Эскіз да партрэта — карціна беларускага мастака Міхаіла Станюты (1881—1974), напісаная ў 1923 годзе. З'яўляецца часткай збору Нацыянальнага мастацкага музея Беларусі ў Мінску. Памер карціны — 87,5 × 60 см.
Гісторыя
Карціна экспанавалася на Першай Усебеларускай выстаўцы ў 1925 годзе.
«Партрэт дачкі» Міхася Станюты разам з іншымі палотнамі Мінскай карціннай галерэі ў час нямецкай акупацыі Беларусі быў вывезены нацыстамі ў Германію. Пасля вайны адшукала яго дырэктар Мастацкага музея БССР Алена Васільеўна Аладава і вярнула ў Мінск.
Апісанне
Дзявоцкая чароўнасць мадэлі, яе прыгажосць і вытанчанасць дапамагае расчыніць каларыт працы — шматколерны, неспакойны, а таксама своеасаблівая арнаментальнасць. Палатно дыхае зіхатлівай юнацкасцю, верай у свае здольнасці і ў сваю мару, уласцівай 18-гадовай актрысе.
Аддзяленны камандзір
Аддзялены камандзір:
Спіс аб’ектаў PGC (931001—932000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (931001—932000)
Аддзяленны камандзір
Як правіла, штатнай пасадай у УС Саюза ССР для ваеннаслужачых у званні аддзялены камандзір з’яўлялася пасада камандзіра аддзялення (лёгкага танка, бронеаўтамабіля, гарматы, кулямётнага разліку і г. д.). Таксама званне аддзялены камандзір у выключных выпадках магло быць прысвоена пры звальненні ў запас найбольш вызначыўшымся ваеннаслужачым тэрміновай службы, якія маюць званне на адзін ранг ніжэй, але якія займаюць штатную пасаду камандзіра аддзялення або ёй роўную.
Да воінскага звання грамадзяніна, які знаходзіцца ў запасе або знаходзіцца ў адстаўцы, дадавалася адпаведна словы «запасу» або «ў адстаўцы».
Спецыяльнае званне аддзялены камандзір міліцыі (3 трохвугольніка ў пятліцах узору 1939—1943 гадоў ) умоўна адпавядала воінскаму званню малодшы камузвод РСЧА (пасля 1940 года — старшы сяржант), у той час як ніжэйстаячае спецыяльнае званне старшы міліцыянер (2 трохвугольніка ў пятліцах узору 1939—1943 гадоў ) у дадзены перыяд умоўна адпавядала воінскаму званню аддзялены камандзір РСЧА (пасля 1940 года — сяржант).
Тураўскі крыж (Пагост)
Тураўскі, або Святы крыж, таксама Чэсны крыж  — найбольш вядомы тураўскі крыж, які першапачаткова стаяў на могілках на беразе Прыпяці каля в. Пагост Жыткавіцкага раёна. У 1979 годзе яго перавезлі ў Гомельскі абласны краязнаўчы музей. Пазней па просьбе жыхароў ён вернуты назад. Цяпер захоўваецца ў невялікай Свята-Крыжаўзвіжанскай царкве пры мясцовых могілках.
Вышыня крыжа складае 2 м, шырыня 0,7 м. Абвешаны фартушкамі, стужкамі, палотнамі, аздоблены кветкамі. Каля яго заўсёды знаходзіцца маленькі ножык, ім мясцовыя вернікі сашкрабаюць з крыжа парушынкі і ўжываюць як лекі.
Чэмпінь
Чэмпінь (Czempiń) — горад на захадзе Польшчы. Размешчаны за 340 км на захад ад Варшавы і за 35 км на поўдзень ад цэнтра Познані. Уваходзіць у склад Касцянскага павета Велікапольскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Чэмпінь. Чыгуначная станцыя. Займае плошчу 3,32 км². Насельніцтва 5,3 тыс. чалавек.
Свіцязь
Назву Свіцязь маюць:
Роберт Харыс
Роберт Харыс (Robert Harris, нар. 7 сакавіка 1957) — англійскі пісьменнік, сцэнарыст і журналіст.
Гомеамарфізм
Гомеамарфі́зм — узаемна адназначнае і непарыўнае ў абодва бакі адлюстраванне адной тапалагічнай прасторы на другую. Ізамарфізм у катэгорыі тапалагічных прастор.
Азначэнне
Няхай і  — дзве тапалагічныя прасторы. Непарыўнае адлюстраванне f:X \to Y называецца гомеамарфізмам, калі яно ўзаемна адназначнае, і адваротнае адлюстраванне f^{-1} таксама з’яўляецца непарыўным.
Рабер
Рабе́р (Robert) — французскае прозвішча.
Беларускі дзяржаўны камітэт
Беларускі дзяржаўны камітэт (БДК) — грамадска-палітычная арганізацыя ў Сярэдняй Літве.
Заснаваны 17 красавіка 1921 года. Створаны пад уплывам дзеячаў Найвышэйшай Беларускай Рады, дзеля спробы кансалідацыіі ўсяго беларускага руху.
Меў прапольскі, антылітоўскі і антынямецкі характар. Напачатку БДК дзейнічаў кансператыўна.
У склад БДК уваходзілі:
Напачтаку ў склад БДК не ўваходзілі эсэры, але сустрэчы праведзеныя Жаўрыдам і Пракулевічам прывялі да станоўчых вінікаў. Пад уплывам БДК знаходзіўся таксама і Станіслаў Балаховіч.
Згодна паказанняў Антона Луцкевіча і Браніслава Тарашкевіча дадзеных НКВД, БДК сваім страрэннем абавязаны II аддзелу Генеральнага штаба, які ўздзейнічаў на беларускі рух, праз свайго агента Яўгена Ладнова.
БДК быў ліквідаваны адразу ж як высветлілася сапраўдная роля Ладнова.
Беларускі клуб (Вільня)
Беларускі клуб — культурна-асветніцкая суполка, якая існавала ў Вільні ў 1916—1920 гадах пад старшынствам грамадскага дзеяча Івана Луцкевіча.
Да канцы лютага 1917 года клуб размяшчаўся на Вялікай вул. у доме Мухіна. Пазней пераязджае ў новае памяшканне на Віленскай вул., 28. З лета 1917 года знаходзіўся на Юраўскім пр., 22.
Гісторыя
Беларускі драматург Францішак Аляхновіч у сваёй манаграфіі «Беларускі тэатр» так апісаў гісторыю стварэння клуба:
Нямецкая акупацыя на нейкі час спыняе ўсялякую беларускую культурную працу. Але ўжо ў лютым 1916 года нямецкі обербургамістар атрымаў ад беларусаў просьбу аб дазволе адчыніць беларускі клуб, а 1 чэрвеня ў доме Мухіна на Вялікай вуліцы а гадз. 4 па палудні Іван Луцкевіч, старшыня клубу, адчыняе гэту ўстанову сваёй прамовай
Першая пасля прыходу нямецкіх войск вечарына адбываецца 17 верасня 1916 года з не надта багатаю праграмай. Наступныя вечарыны ладзіліся са спевамі, спектаклямі, дэкламацыямі, танцамі і музыкай.
Тут пачынае гуртавацца аматарская драматычная дружына пад кіраўніцтвам Францішка Аляхновіча, якая пачынае ставіць драматычныя спектаклі.
Паказваюцца п’есы: «Калісь», «Бутрым Няміра», «Чорт і баба», «На вёсцы», «Манька», «Базылішк», а таксама «Антось Лата» Якуба Коласа, «Хам» паводле Э. Ажэшкі, «Міхалка» Далецкіх, «Мядзведзь» Антона Чэхава і інш.
У канцы лютага Беларускі клуб перамяшчаецца з дома Мухіна на Вялікай вуліцы ў памяшканне на Віленскай вул., 28. Вось што пра гэта піша Францішак Аляхновіч:
У клубе таксама ладзяцца ўдачныя дзіцячыя спектаклі Драматычнага гуртка таварыства «Золак» пад старшынствам Станіславы Корф. Рэпертуар: батлейкі і містэрыі.
Ташкенцкі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Нізамі
Ташкенцкі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Нізамі (Toshkent davlat pedagogika universitetiToshkent davlat pedagogika universiteti). З'яўляецца адной з найбуйнейшых вышэйшых навучальных устаноў Узбекістана. Ранейшая назва ў савецкі час: Ташкенцкі дзяржаўны педагагічны інстытут (ТДПІ).
Гісторыя стварэння ўніверсітэта
Ташкенцкі дзяржаўны педагагічны інстытут імя Нізамі створаны на базе факультэта педагогікі Сярэднеазіяцкага дзяржаўнага ўніверсітэта згодна з загадам камісарыята па народнай адукацыі Рэспублікі Узбекістан № 1364 ад 14 верасня 1935 года.
У агульнай складанасці з моманту стварэння універсітэтам было падрыхтавана звыш 200 тысяч навукова-педагагічных кадраў.