cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ваенная кампанія Эфіопіі ў Агадэне
Асноўныя ваенныя аперацыі прайшлі ў гарадах Дэгэх-Бур, Кэбры-Дэхар, Уордэр, Шылаво і іх наваколлях.
Па даных Human Rights Watch (HRW), за эфіопскімі вайскоўцамі зафіксаваны розныя парушэнні правоў чалавека.
Перадумова
Самалійскі рэгіён Эфіопіі, большую частку якога складае Агадэн, з’яўляецца месцам даўняга ўзброенага канфлікту нізкай інтэнсіўнасці паміж урадам Эфіопіі і мясцовымі сепаратыстамі. Многія члены групоўкі ФНВА, сфармаванай у 1984 годзе, падтрымалі Самалі ў вайне з Эфіопіяй 1977—1978 гадоў. Мэты арганізацыі мяняліся з цягам часу, пачынаючы ад атрымання незалежнасці да далучэння да «Вялікага Самалі» ці ж пашырэнне аўтаноміі.
24 красавіка 2007 года байцы групоўкі здзейснілі напад на нафтаразведкавы комплекс у Аболе, які належаў адной з кітайскіх кампаній. Падчас здарэння забіты 81 супрацоўнікаў прадпрыемства. Гэты інцыдэнт заахвоціў улады правесці маштабную контрпартызанскую аперацыю.
Кампанія
21 кастрычніка 2007 года ФНВА заявіў, што вайскоўцы забілі 250 яго байцоў падчас бою ля горада Уордэр. Аднак гэтаму не было ніякага пацверджання ні з боку ўрада Эфіопіі, ні з незалежных крыніц. Паводле справаздачы групоўкі ад 4 лістапада, у сутыкненнях паміж 26 кастрычніка і 1 лістапада было забіта да 270 лаялістаў. Тым не менш і на гэты раз не было ніякіх згадак у Эфіопіі.
16 лістапада эфіопская армія выпусціла заяву аб ліквідацыі 100 баевікоў на працягу апошняга месяца і паланенні яшчэ сотні. 18-га чысла ФНВА паведаміў, што эфіопскія ВПС атакавалі вёскі і качавыя паселішчы, у выніку чаго загінула каля дзясятка мірных жыхароў. Некаторыя сепаратысты, як заявіў прадстаўнік групоўкі, таксама атрымалі раненні ў выніку паветраных удараў, хоць і авіяцыя атакавала толькі мірныя паселішча і скаціну. 20 лістапада ўрад абверг гэтыя паведамленні.
Наступствы
У студзені 2009 года эфіопскія сілы бяспекі ў горадзе Данан забілі начальніка аддзела знешніх сувязяў ФНВА Махамеда Сірада, калі ён сустракаўся з іншымі членамі групоўкі. Па паведамленнях, гэта прывяло да падзелу арганізацыі на дзве фракцыі: адна група была звязана з дзеючым старшынёй ФНВА Махамедам Амарам Асманам, а іншая на чале з высокапастаўленым лідарам Абдзівалі Хусейнам Гасам, які прызначыў Салахудзіна Мау новым старшынёй групоўкі, і заявіў, што ён «прыцягне Махамеда Амара Асмана да суду».
Парушэнні правоў чалавека
28 лістапада 2007 года жыхары Агадэна распавялі пра злоўжыванні з боку УС Эфіопіі. Бежанцы, якія ратаваліся ад рэпрэсій, казалі пра тое, як арміяй нібыта знішчаліся цэлыя вёскі. Усё гэта суправаджалася забойствамі, рабаваннямі і згвалтаваннямі. Па даных HRW, грамадзянскія асобы ў самалійскім рэгіёне апынуліся ў пастцы паміж супрацьлеглымі бакамі. Дзесяткі мірных жыхароў былі забіты, што, відаць, было наўмыснай спробай здзейсніць калектыўнае пакаранне супраць грамадзянскага насельніцтва за спачуванні да баевікоў.
Як паведамілі ў снежні некалькі бежанцаў і міжнародныя арганізацыі, эфіопскія вайскоўцы, выпрабоўваючы напружанне ў сувязі з іх разгортваннем у Самалі, вымушалі мясцовых грамадзянскіх асоб (уключаючы дзяржаўных служачых і работнікаў аховы здароўя) змагацца разам з войскамі супраць баевікоў. Паводле тых жа паведамленняў, гэтыя недастаткова абсталяваныя і дрэнна навучаныя апалчэнцы панеслі цяжкія страты ў некалькіх баях. Адзін заходні супрацоўнік па аказанні дапамогі сказаў, што салдаты ўварваліся ў бальніцы, каб заклікаць навабранцаў, і пагражалі заключыць у турму медыкаў, калі яны не выканаюць загад.
Эфіопскія афіцыйныя асобы адхілілі абвінавачванні, сцвярджаючы, што мясцовыя плямёны ахвотна фармуюць групы абароны супраць ФНВА. Прэм’ер-міністр Мелес Зенаўі заявіў, што парушэнні правоў чалавека і гуманітарны крызіс ''«Не існавалі. Не існуе. Не будуць існаваць»''.
Гуманітарная сітацыя
Большая частка рэгіёну была недаступна гуманітарным агенцтвам, паколькі эфіопскія войскі спрабавалі падавіць мяцеж.
6 лістапада 2007 года ўпраўленне ААН па каардынацыі гуманітарных пытанняў абвясціла аб адкрыцці пункта дапамогі ў рэгіёне Агадэн. ЗША таксама заклікалі правесці незалежнае расследаванне сцвярджэнняў аб парушэннях правоў чалавека эфіопскімі сіламі ў рэгіёне. На прысутнасць у рэгіёне атрымалі дазвол толькі 12 арганізацый, у тым ліку «Урачы без межаў». У сваю чаргу Чырвонаму Крыжу было забаронена дзейнічаць у Агадэне.
Бендэрн
Насельніцтва — 1356 чалавек. Плошча — 6,14 км². Тут размяшчаецца Міжнародная акадэмія філасофіі.
Адамі
Адамі — прозвішча.
Максім Львовіч Канцэвіч
Максім Львовіч Канцэвіч (нар., Хімкі) — французскі матэматык расійскага паходжання, лаўрэат Філдсаўскай прэміі за доказ гіпотэзы Вітэна аб эквівалентнасці дзвюх мадэляў квантавай гравітацыі і знаходжанне найлепшага (на той момант) інварыянта вузлоў з дапамогай прыдуманага ім і пазней названага ў яго гонар інтэграла.
Біяграфія
Сын вядомага савецкага ўсходазнаўца Льва Рафаілавіча Канцэвіча. Вучыўся ў матэматычным класе Уладзіміра Міронавіча Сапожнікава маскоўскай школы № 91. Скончыў мехмат МДУ ў 1985 годзе і, прапрацаваўшы некалькі гадоў у Інстытуце праблем перадачы інфармацыі АН СССР, атрымаў PhD ступень у 1992 годзе ў Бонскім універсітэце (Германія) пад кіраўніцтвам Дона Цагіра. Пасля гэтага быў запрошаны працаваць адразу ў некалькі прэстыжных універсітэтаў (Прынстан, Берклі і Гарвард). Цяпер Максім Канцэвіч — пастаянны прафесар Інстытута вышэйшых навуковых даследаванняў пад Парыжам і ганаровы запрошаны прафесар (distinguished visitor) Ратгерскага ўніверсітэта ў ЗША.
Сант’яга Дэркі
Сант'яга Дэркі (Santiago Derqui;, Кордава — , Карыентэс, Аргенціна) — аргенцінскі палітык, першы прэзідэнт Аргенціны. Кіраваў на працягу 18 месяцаў у 1860—1861 гадах.
Біяграфія
Вучыўся ў Кордаўскім нацыянальным універсітэце, атрымаў ступень па праве ў 1831 годзе. У родным універсітэце ён стаў прафесарам права, потым філасофіі і, нарэшце, намеснікам дэкана. У 1845 годзе ён ажаніўся з Мадэста Гарсіяй дэ Касіа, у шлюбе ў іх нарадзілася трое сыноў і трое дачок.
Ён быў спачатку памочнікам, а затым дзяржаўным міністрам ва ўрадзе правінцыі Карыентэс. Хуста Хасэ дэ Уркіса прызначыў яго міністрам юстыцыі і адукацыі. Ён адправіў яго ў Парагвай з замежнай дзелавой місіяй. Пасля завяршэння паўнамоцтваў Уркіса Дэркі заняў яго месца.
Дэркі прыняў змены ў Канстытуцыю, якая абвясціла новую назву краіны — Рэспубліка Аргенціна. Гэтыя папраўкі былі ў карысць Буэнас-Айрэса. Непапулярныя дзеянні ўрада ў дачыненні да астатняй краіны выклікалі масавую незадаволенасць у правінцыях, што вылілася ва ўзброенае супрацьстаянне. Дэркі не ўдалося захаваць уладу, ён быў вымушаны падаць у адстаўку і бегчы ў Мантэвідэа. Барталамэ Мітрэ дапамог яму вярнуцца з выгнання ў родны горад жонкі Карыентэс, дзе ён і памёр праз некалькі гадоў.
Аўстранезійцы
Аўстранезійцы (ад australibus «паўднёвы» і ῆσος «астравы») — буйная група народаў (больш за 386 млн чал.), якія размаўляюць на аўстранезійскіх мовах. Тэрыторыі, населенныя аўстранезійцамі, вядомы пад агульнай назвай Аўстранезія.
Паходжанне
Існаванне аўстранезійскай моўнай сям’і было выяўлена яшчэ ў XIX ст. Некаторыя вучоныя першапачаткова лічылі, што прарадзімай аўстранезійцаў была Паўднёва-Усходняя Азія, дзе яны ў наш час складаюць абсалютную большасць насельніцтва (Малайзія, Інданезія, Філіпіны, Усходні Тымор), што і стала прычынай іх агульнай назвы аўстранезійцы ў навуцы.
У XX ст. дзякуючы лінгвістычным дадзеным стаў пераважаць пункт гледжання, што прарадзімай аўстранезійцаў было субтрапічнае ўзбярэжжа паўднёва-ўсходняга Кітая і востраў Тайвань, дзе сутыкаліся прадстаўнікі аўстралоіднай і мангалоіднай рас, і дзе рана ўзніклі земляробства, ткацтва, пляценне з раслінных валокнаў.
Важным набыццём протааўстранезійцаў былі ўменне будаваць марскія парусныя судны і перамяшчацца на вялікія адлегласці па акіяну. Паводле гэтай думкі, продкі аўстранезійцаў у 5 — 2,5 тыс. гг. да н.э. мігрыравалі з першаснага месца рассялення ў Паўднёва-Усходнюю Азію, адкуль выціснулі або асіміліравалі папярэдняе аўстралоіднае насельніцтва. У 2 — 1 тысячагоддзях да н.э. яны адкрылі астравы Акіяніі, а ў 1 — пач. 2 тысячагоддзяў н.э. засялілі Мадагаскар.
Аднак, у пач. XXI ст. яна была аспрэчана брытанскімі генетыкамі, якія пры вывучэнні метахандрыяльнай ДНК прыйшлі да высновы, што аўстранезійскія народы развіваліся на тэрыторыі Паўднёва-Усходняй Азіі большы прамежак часу, чым гэта было прынята думаць. Месцам іх фарміравання ў 15 — 7 тысячагоддзях да н.э. маглі быць прасторы сушы Паўднёва-Усходняй Азіі, яшчэ не затопленыя акіянам і не ператвораныя ў астравы. Адтуль яны мігрыравалі на поўнач, у Акіянію і Мадагаскар. На карысць пункту гледжання генетыкаў кажа той факт, што генетычная разнастайнасць больш адпавядае паўднёвым папуляцыям.
Маракі і навігатары
Адной з культурных асаблівасцей большасці аўстранезійскіх народаў з’яўляюцца іх навыкі выдатных навігатараў і мараплаўцаў. Некаторыя аўстранезійскія народы, што пад час перасяленняў апынуліся ва ўнутраных раёнах астравоў і кантыненту, далёка ад марскога ўзбярэжжа, працягваюць захоўваць памяць аб марскім мінулым у сваіх звычаях, рытуалах і традыцыйнай архітэктуры.
Брестский курьер
«Брестский курьер» (Брэсцкі кур’ер) — былая інфармацыйна-аналітычная газета ў Брэсце. Заснавальнік — ТАА «Рэдакцыя газеты „Брэсцкі кур’ер“».
Макотра
Макотра або макацёр — ганчарны посуд у выглядзе перавернутага ўсечанага конуса, прызначаны для расцірання маку, гатавання ежы ў печы. Выраблялі з шэрай або чырвонай гліны з дамешкам пяску і жарствы.
Брестский курьер
У 2015 годзе рэдакцыя вымушана скараціць тыраж газеты праз эканамічныя праблемы.
Макотра
Вядомы па раскопках Віцебска, Мінска, Мсціслава, Ракава, паселішча Сямёнавічы Уздзенскага раёна Мінскай вобласці і інш. Цэлыя макотры пачатку 17 ст. выяўлены на Віцебскім Верхнім замку (выш. 16 см, дыяметр донца 17 см, вусця 21 см, таўшчыня сценак 1 см, аб'ём 4 л) і ў Крычаве (вышыня 8,5 см, дыяметр донца 11,5 см, вусця 13,5 см, аб'ём 1,5 л). Вядомы паліваныя макотры 17 ст., якія выкарыстоўваліся для заквашвання цеста і інш. У рускіх пісьмовых крыніцах з 16 ст. пад назвай «маковницы», упамінаюцца ў беларускіх крыніцах пачатку 17 ст. У традыцыйным побыце беларусаў захоўваліся да пачатку 20 ст.
Брестский курьер
У канцы 2017 года штотыднёвік «Брестский курьер» перажыў цяжкі фінансавы крызіс, у выніку галоўны рэдактар ​​выдання звярнуўся да чытачоў з просьбай пра аказанне газеце матэрыяльнай дапамогі. Аднак зварот не меў чаканага водгуку і рэдакцыю пакінула не толькі каманда журналістаў, за выключэннем галоўнага рэдактара і ягонай жонкі, але і ўвесь дапаможны і тэхнічны персанал. У 2018 годзе друкаваная версія выдання спыніла існаванне. У 2019 годзе ўладальнікі выдання выставілі на продаж абодва рэдакцыйныя будынкі, размешчаных па вул. 17-га верасня, 22-24.
У ліпені 2023 года сайт газеты ўнеслі ў спіс экстрэмісцкіх матэрыялаў.
Рэкі Ліхтэнштэйна
Гэта спіс рэк, якія хаця б часткова размешчаны ў Ліхтэнштэйне:
NGC 2951-1
NGC 2951-1 (іншыя абазначэнні — MCG 0-25-6, ZWG 7.17, PGC 1148459) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Бастонь
Басто́нь (фр. і валон. Bastogne, нідэрл. Bastenaken) — горад у Бельгіі, адна з камун правінцыі Люксембург.
Насельніцтва — 14577 чалавек (на 1 студзеня 2008 года).
Размешчаны горад ля мяжы з Люксембургам ў Ардэнах на вышыні 510 м. У часы антычнасці тэрыторыя была населена гальскім племем трэверамі. Упершыню Бастонь згадваецца ў 634 годзе. Тэрыторыя Бастоні належала некалькім бенедыкцкім абацтвам. У XIII стагоддзі Генрых VII пачаў у Бастоні чаканку манет, а ў 1332 годзе Іаан Сляпы Люксембургскі дараваў статут. У 1451 годзе землі Люксембургскага графства былі ўключаныя ў герцагства Бургундскае, а з 1516 года, калі Карл V быў абвешчаны іспанскім каралём, сталі часткай Іспанскага каралеўства. У 1602 годзе Бастонь адбіла аблогу галандцаў, але ў 1688 годзе была захоплена Францыяй у пачатку Аугсбургской (дзевяцігадовай) вайны.
Сцяг Масачусетса
Сцяг Масачусетса (Flag of Massachusetts) - адзін з дзяржаўных сіімвалаў штата Масачусетс.
Сцяг уяўляе сабой белае прамавугольнае палотнішча з гербам штата ў цэнтры, дзе на сінім шчыце намаляваны алгонкін з лукам і стрэламі.
Хоць Масачусэтс і ўваходзіць у склад ЗША з 1776 года, аж да 1908 года штат не меў афіцыйна зацверджанага сцяга. У 1915-1971 гадах адваротны бок сцяга ўяўляў сабой белае палотнішча з сінім шчытом у цэнтры, на якім была намаляваная хвоя. Сцяг губернатара Масачусеца - белае трохкутнае палотнішча з гербам у цэнтры.
Клярынава
Клярынава (Кляриново) — вёска ў  Смаленскай вобласці Расіі,  у Руднянскім раёне. Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 23 км на поўнач ад Рудні, за 28 км на паўночны захад ад Дзямідава, за 6,5 км на ўсход ад межы з Беларуссю. Насельніцтва — 209 жыхароў (2007). Адміністрацыйны цэнтр Клярынаўскага сельскага паселішча.
Мардэхай Ардон
Мардэхай Ардон (пры нараджэнні Макс (Мордхэ Эліэзер) Бранштэйн;, Тухаў, Галіцыя, Аўстра-Венгрыя — , Іерусалім) — ізраільскі мастак.
Жыццё і творчасць
Нарадзіўся ў веруючай яўрэйскай сям’і, на тэрыторыі цяперашняй Польшчы. У 1921—1825 гадах ён вучыўся ў школе Баухауса ў Дэсаў, дзе яго выкладчыкамі былі Паўль Клее, Васіль Кандзінскі, Ліянель Фейнінгер і Іаганес Ітэн. Асабліва моцным аказаўся ўплыў на работы М. Ардона творчасці П. Клее. У 1926 годзе М. Ардон паступае ў мюнхенскую Акадэмію мастацтваў і пад кіраўніцтвам Макса Дзёрнера знаёміцца ​​з тэхнікай малюнка старых майстроў. Асабліва мастак знаходзіўся пад уражаннем жывапісу Рэмбранта і Эль Грэка.
У 1933 годзе, пасля прыходу ў Германіі да ўлады НСДАП, М. Ардон эмігрыруе ў брытанскую Палесціну. Тут ён выкладае ў заснаванай у 1906 годзе Школе мастацтваў Бецалель (цяпер — Акадэмія мастацтваў і дызайну Бецалель). Адным з яго вучняў быў Якаў Агам, адзін з заснавальнікаў кінетычнага мастацтва. У 1959 годзе М. Ардон прымаў удзел у міжнароднай выстаўцы сучаснага мастацтва documenta II у Каселі. У 1963 годзе яму прысудзілі Дзяржаўную прэмію Ізраіля.
У 2014 годзе яго карціна «Абуджэнне» (1969) была прададзена на Sotheby’s за 821 000 долараў.
Якаў Васілевіч Віліе
Баранет Якаў Васілевіч Віліе (пры нараджэнні Джэймс Уайлі;  — ) — ваенны ўрач, лейб-хірург расійскага імператарскага двара, арганізатар ваенна-медыцынскай справы ў расійскай арміі; сапраўдны таемны саветнік (1841). У 1808—1838 гг. прэзідэнт Медыка-хірургічнай акадэміі.
Цімафееўка
Цімафе́еўка, Жыцец (Phleum) — род кветкавых раслін сямейства метлюжковых (злакаў).
Арэал
Адрозніваецца каля 20 відаў. Пашыраны ў нетрапічных абласцях абодвух паўшар’яў. На тэрыторыі Беларусі і  пашыраны на лугах, лясных палянах, уздоўж дарог.
Прымяненне
Як кармавую расліну вырошчваюць (культывуецца ў Еўропе з 18 ст.).
Дэніс Саліван
Дэніс Парнел Саліван (Dennis Parnell Sullivan; нар. ) — амерыканскі матэматык. Вядомы працамі па тапалогіі, як алгебраічнай так і геаметрычнай, і па дынамічных сістэмах.
Загадчык кафедры імя Альберта Эйнштэйна ў аспірантуры Гарадскога ўніверсітэта Нью-Ёрка, прафесар ва ўніверсітэце Стоні-Брук. Пастаянны прафесар Інстытута вышэйшых навуковых даследаванняў (1974—1997).
Член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (1983).
Галоснасць
Галоснасць азначае палітыку максімальнай адкрытасці ў дзейнасці дзяржаўных устаноў і свабоды інфармацыі. У сучасным словаўжыванні, асноўны кампанент палітыкі перабудовы, якая праводзілася М. С. Гарбачовым у другой палове 1980-х у СССР і заключалася ў значным паслабленні цэнзуры і ліквідацыі існуючых у савецкім грамадстве шматлікіх інфармацыйных бар'ераў.
Галоснасць у СССР
Мітынг галоснасці — мітынг, праведзены дысідэнтамі і спачуваючымі 5 снежня 1965 года на Пушкінскай плошчы ў Маскве. Стаў першай публічнай палітычнай дэманстрацыяй у пасляваенным СССР. .
Паняцце пачало шырока ўжывацца з 1987 года як азначэнне аднаго з галоўных напрамкаў рэформ («галоснасць — перабудова — паскарэнне»), якія праводзіліся ў 1987-1991 гадах М. С. Гарбачовым на пасадзе Генеральнага сакратара ЦК КПСС і Прэзідэнта СССР, шырока вядомых пад агульнай назвай «Перабудова». Тады ж узніклі лозунгі: «Больш галоснасці! Больш дэмакратыі!».
Брацкія магілы (Чарніцы)
Брацкія магілы — вайсковае пахаванне ў вёсцы Чарніцы, Віцебская вобласць. Брацкія могілкі савецкіх воінаў і партызан знаходзіцца на тэрыторыі школы-інтэрната імя А. І. Кальцова.
Апісанне
У брацкіх магілах пахаваны 393 воіны і партызаны, якія загінулі ў чэрвені 1944 годзе падчас акружэння і знішчэння нямецкіх войскаў, што трымалі абарону ўздоўж ракі Чарніца. Тут знаходзіцца і магіла летчыка — Героя Савецкага Саюза маёра Аляксея Іванавіча Кальцова.
У 1962 годзе на могілках пастаўлены помнік — скульптура воіна.
Сезон 2017 ФК Іслач
У 2017 годзе футбольны клуб «Іслач» прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах:
Ігракі
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
1 Футбаліст пакінуў «Іслач» (яго нумар можа быць перададзены іншаму іграку)
Прыйшлі ў клуб
* З арэнды ** У арэнду
Пакінулі клуб
* У арэнду ** З арэнды
Канстанцін Аляксеевіч Мартынецкі
Канстанцін Аляксеевіч Мартынецкі (, Гарадок, Віцебская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Нарадзіўся 7 лістапада 1955 года ў г. Гарадок Віцебскай вобласці.
У 1974—1976 гадах служыў у Савецкай Арміі. У 1976—1979 гадах працаваў рабочым, інжынерам-тэхналогам на Мінскім аўтамабільным заводзе. У 1979—1981 гадах — старшы інжынер, інжынер-тэхнолаг II катэгорыі, вядучы канструктар Праектна-канструктарскага і тэхналагічнага бюро па механізацыі з вопытнай вытворчасцю.
У 1981 годзе скончыў Віцебскі тэхналагічны інстытут лёгкай прамысловасці. У 1982—1986 гадах працаваў інструкторам, вядучым аддзелам у Маскоўскім РК КПБ Мінска, у 1986—1992 гадах — намеснікам начальніка, начальнікам упраўлення бытавым абслугоўваннем Мінгарвыканкама.
Барталамэ Мітрэ
Барталамэ Мітрэ (Bartolomé Mitre;, Буэнас-Айрэс — , Буэнас-Айрэс) — аргенцінскі палітык, ваенны, гісторык, вучоны, дзяржаўны дзеяч і журналіст, губернатар правінцыі Буэнас-Айрэс і прэзідэнт Аргенціны 1862—1868 гадах.
Канстанцін Аляксеевіч Мартынецкі
Біяграфія
У 1992—2000 гадах працаваў кіруючым справамі Выканаўчага сакратарыята СНД, затым — Выканаўчага камітэта СНД. З 2000 па 2007 год занімаў кіруючыя пасады ў Апараце Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь, у тым ліку працаваў начальнікам галоўнага ўпраўлення па справах дзяржаўных органаў. У 2007—2015 гадах быў кіраўніком Аппарата Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь.
З З красавіка 2015 года да 5 снежня 2016 года працаваў першым намеснікам кіраўніка Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.
Барталамэ Мітрэ
5 кастрычніка 1862 Мітрэ быў абраны прэзідэнтам Рэспублікі Аргенціна. Было дасягнута нацыянальнае палітычнае адзінства.
Пачаўся перыяд ўнутранага прагрэсу і рэформаў, які закрануў чыгуначную сістэму, арганізацыю войска, распаўсюджванне адукацыі на ўсіх узроўнях, удасканаленне паштовай службы, арганізацыі Вярхоўнага суда, валюты, рэгуляванне доўгу, была прынятая метрычная сістэма мер і заснаваны грамадскі крэдыт. Ён быў арганізатарам і першым галоўнакамандуючым у Вайне траістага саюза (парагвайскага вайна), дзе Аргенціна, разам з Бразіліяй і Каларада Уругвай, уварваліся ў Парагвай.
Раман Сяргеевіч Бурэц
Раман Бурэц (нар., ) — беларускі футбаліст, нападнік мінскага «Трактара».
Клубная кар’ера
У студзені 2018 года прыбыў на прагляд у «Смалявічы» і ў лютым быў арандаваны клубам да канца сезона. У жніўні 2018 года перабраўся ў мікашэвіцкі «Граніт». Па заканчэнні сезона 2018 пакінуў мікашэвіцкі клуб.
У ліпені 2019 года далучыўся да другалігавай «Узды». У красавіку 2020 года стаў іграком рагачоўскага «Дняпра», на наступны год дапамог камандзе, якая змяніла назву на «Макслайн», выйсці ў Першую лігу. У лютым 2022 года падоўжыў кантракт з рагачоўскім клубам. У сезоне 2022 быў іграком стартавага складу і разам з «Макслайнам» выйшаў у Вышэйшую лігу, куды клуб, аднак, не быў дапушчаны.
У лютым 2023 года быў на праглядзе ў клубе з Кыргызстана, але ў выніку застаўся ў «Макслайне». У ліпені 2023 года пакінуў «Макслайн» і неўзавабаве далучыўся да мінскага «Трактара».
Міжнародная кар’ера
У кастрычніку 2013 года выступаў за юнацкую зборную Беларусі да 17 гадоў у адборачным раўндзе чэмпіянату Еўропы, а ў студзені 2014 года — на Кубку развіцця ў Мінску.
Барадзінская вуліца (Санкт-Пецярбург)
Барадзінская вуліца — вуліца ў цэнтры Санкт-Пецярбурга. Праходзіць ад набярэжнай ракі Фантанкі (у створы Апраксіна завулка) да Загараднага праспекта. Сучасную назву Барадзінская вуліца прысвоілі 16 красавіка 1887 года, ад сяла Барадзіно ў шэрагу іншых вуліц Маскоўскай паліцэйскай часці, названых ад населеных пунктаў Маскоўскай губерні.
Гісторыя
На месцы вуліцы размяшчаліся пераведзеныя ў сталіцу з Ямбурга гуты, якія выраблялі крыштальны посуд для царскага двара, а таксама звычайную шкляную прадукцыю. Пракладзеная ў пачатку XX стагоддзя, вуліца пачалася з пабудовы па праекце архітэктара М. К. Пранішнікава вуглавых даходных дамоў-прапілеяў 12 і 15 (1909—1910 гады).
Сандзінісцкі фронт нацыянальнага вызвалення
Сандзінісцкі фронт нацыянальнага вызвалення (абр. СФНВ, Frente Sandinista de Liberación Nacional, абр. FSLN) — нікарагуанскага палітычная партыя, створаная ў 1961 годзе групай левых нікарагуанскіх дзеячаў на чале з Карласам Фансекам Амадорам і названая ў гонар рэвалюцыянера 1920—1930-х гадоў Аўгуста Сесара Сандзіна. Рух вёў узброеную барацьбу супраць дыктатарскага рэжыму Самосы, якая завяршылася перамогай сандзінісцкай рэвалюцыі ў 1979 годзе. Знаходзіўся ва ўладзе ў перыяд грамадзянскай вайны 1980-х. У 1990—2006 — левая апазіцыя ліберальнаму ўраду. З 2007 зноў кіруючая партыя з традыцыяналісцкім ухілам у ідэалогіі і палітыцы. Лідар — Даніэль Артэга.
NGC 2951-2
NGC 2951-2 (іншыя абазначэнні — MCG 0-25-6, ZWG 7.17, NPM1G -00.0252, PGC 27562) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Асабняк Мірэнбурга (Бабруйск)
Асабняк — будынак у Бабруйску, размешчаны па вуліцы Пушкіна, 211. Мае элементы стыляў класіцызму, ампіру і мадэрн. Дом — адзін з лепшых узораў беларускай жыллёвай архітэктуры і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва пачатку XX ст.
Гісторыя
Пабудаваны ў 1912 годзе бабруйскім лесапрамыслоўцам Мірэнбургам. З 1921 года там быў адкрыты першы радзільны дом, які праіснаваў у гэтым будынку да 1927 года. Да 1922 года тут было 15 коек. У будынку знаходзілася і гінекалагічнае аддзяленне. Потым, верагодна, дом ізноў быў жылым. У далейшым у будынку размяшчаліся яслі-сад, аддзел аховы здароўя Бабруйска.
У пачатку 1990-х гадоў гарадскім аддзелам аховы здароўя праведзена рэстаўрацыя будынка. Кладкай печаў займаўся майстар гэтай справы Мацвей Зубараў, прадстаўнік дынастыі бабруйскіх печнікоў, кафляй — камастакі-керамісты мастацка-творчых майстэрняў рэспубліканскага мастацкага фонду на чале з В. А. Калтыгіным.
У наш час тут размяшчаецца прадстаўніцтва Нацыянальнага алімпійскага камітэта Рэспублікі Беларусь у г. Бабруйску.
Сцяг Мінесоты
Сцяг Мінесоты (Flag of Minnesota) — адзін з дзяржаўных сімвалаў амерыканскага штата Мінесота.
Сцяг уяўляе сабой прамавугольнае палотнішча сіняга колеру, у цэнтры якога змешчана пячатка штата, акружаная белай паласой з жоўтай аблямоўкай.
На белай паласе намаляваны 19 зорак, падзеленыя на пяць сіметрычна размешчаных груп у выглядзе прамянёў зоркі — чатыры групы з чатырох зорак і адна група з трох зорак. У апошняй групе, размешчанай уверсе, верхняя зорка мае большы памер і сімвалізуе Палярную зорку. 19 зорак сімвалізуюць тое, што Мінесота стала девятнаццатым штатам, які ўвайшоў у склад ЗША пасля іх утварэння (па ліку — 32-ы штат). Унізе белай паласы размешчаны надпіс MINNESOTA (з Мінесота) чырвонага колеру.
Cypripédium — афіцыйны кветка штата — намаляна вакол пячаткі ў выглядзе пераплятаючыхся кветак на сінім фоне, паміж якімі размешчаны даты:
Адваротны бок сцяга з’яўляецца люстраным адлюстраваннем вонкавага боку, акрамя надпісаў і дат.
Лонданскае матэматычнае таварыства
Лонданскае матэматычнае таварыства (The London Mathematical Society) — вядучае матэматычнае таварыства ў Вялікабрытаніі.
Гісторыя
Заснавана 16 студзеня 1865 года, першым прэзідэнтам стаў Агастэс дэ Морган. Першыя сходы праходзілі ва ўніверсітэцкім каледжы, але неўзабаве пераехала ў Берлінгтан-хаўс на Пікадзілі. Таварыства займалася найперш абмеркаваннямі надзённых матэматычных праблем і публікацыяй уласнага часопіса.
У 1998 годзе Таварыства пераехала ў новы будынак, размешчаны на Расэл-сквер у Блумсберы, названы Дэ Морган Хаўс (De Morgan House) у гонар яго першага прэзідэнта.
Каралева (Руднянскі раён)
Каралева (Королево) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Казіміраўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 49 жыхароў (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 8 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, за 8 км на поўдзень ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Малая Бярэзіна. За 5 км на поўнач ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя 450 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква перадала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Кракаў)
Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі, у прастамоўі Марыяцкі касцёл — каталіцкі храм, пабудаваны ў гатычным стылі ў Кракаве (Польшча). У 1962 годзе касцёл атрымаў тытул малой базілікі. Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі з'яўляецца адной з асноўных архітэктурных дамінант кракаўскага Галоўнага Рынка, выходзячы на ​​яго галоўным фасадам. Касцёл знаходзіцца на трасе Малапольскай дарогі святога Якава.
Гісторыя
Паводле інфармацыі Яна Длугаша, першы каменны касцёл у раманскім стылі быў закладзены ў 1221—1222 гадах біскупам Іва Адрованжам на месцы ранейшага драўлянага храма. Але касцёл быў знішчаны ў выніку татарскіх набегаў. У 1290—1300 гадах, часткова на ранейшым падмурку, быў пабудаваны раннегатычны зальны храм, асвячоны каля 1320—1321 гг. Будаўнічыя работы працягваліся да 1320-х гг. У 1355—1365 гг. на сродкі Мікалая Вежынка, кракаўскага мешчаніна і сандамірскага стольніка, пабудаваны сучасны прасвітэрый. У 1392—1397 гг. майстар Мікалай Вернер выконваў заказ па паляпшэнні асвятлення касцёла. З гэтай мэтай былі паніжаны сцены бакавых нефаў, а ў галоўным былі дададзеныя вялікія аконныя праёмы. Такім чынам касцёл з зальнага храма ператварыўся ў базіліку. У выніку землетрасення 1443 (або 1442) года часткова быў пашкоджаны звод храма. У першай палове XV стагоддзя дабудаваныя бакавыя капліцы. Большая частка з іх была вынікам працы майстра Францішака Веханя з кракаўскага прадмесця Клепажа. У гэты ж час была надбудавана паўночная вежа, якая выконвала тады функцыі гарадской вартавой вежы. У 1478 г. цясляр Маціяс Херынгкан увянчаў вежу шлемападобнай галоўкай. На ёй у 1666 годзе ўстаноўлена пазалочаная карона. У канцы XV стагоддзя Марыяцкі касцёл здабыў адно з галоўных сваіх упрыгожванняў — скульптурны шэдэўр позняй готыкі — Вялікі алтар — твор Віта Ствоша. У XVIII стагоддзі, па замове архіпрасвітэра Яцэка Аўгуста Лапацкага, унутранае ўбранне касцёла набыло познебарочны стыль. Аўтарам гэтых работ быў архітэктар Франчэска Плацыдзі. Змяніліся 26 алтары, а таксама іншае ўбранне, лавы, абразы, а сцены былі ўпрыгожаны паліхраміяй работы Анджэя Радваньскага. У пачатку XIX стагоддзя, у рамках добраўпарадкавання горада, былі ліквідаваны прыкасцёльныя могілкі, на месцы якіх зараз знаходзіцца Марыяцкая плошча. У 1887—1891 гг. пад кіраўніцтвам Тадэвуша Стрыеньскага касцёла было нададзена неагатычнае аблічча. У храме з'явілася новая паліхрамія — на гэты раз па праекце і ў выкананні Яна Матэйкі, якому дапамагалі Станіслаў Выспяньскі і Юзаф Мехофер — аўтары вітражоў у прэзбітэрыі і над галоўнымі арганамі. З пачатку 1990-х гг. праводзіліся комплексныя рэстаўрацыйныя работы, у выніку якіх касцёл быў ачышчаны ад забруджванняў, якія асядалі на яго сценах на працягу ўсяго ХХ стагоддзя. Завяршальным этапам работ была рэстаўрацыя даху касцёла, якая скончылася ў 2003 годзе. 18 красавіка 2010 г у Марыяцкім касцёле праходзіла цырымонія развітання з прэзідэнтам Польшчы Лехам Качыньскім і яго жонкай Марыяй, якія загінулі ў авіякатастрофе пад Смаленскам 10 красавіка 2010 года. Пасля прэзідэнцкая пара была пахавана ў адной з крыпт Вавельскага сабора.
Творы мастацтва
У цэрквы знаходзяцца розныя творы мастацтва сярэднявечнай Еўропы.
Уладзімір Лукіч Баравікоўскі
Уладзімір Лукіч Баравікоўскі (Влади́мир Луки́ч Боровиковский; 24 ліпеня [4 жніўня] 1757, Міргарад, Расійская імперыя — 6 [18] красавіка 1825,, Расійская імперыя) — рускі мастак, майстар партрэта, акадэмік Імператарскай Санкт-Пецярбургскай акадэміі мастацтваў.
Францішак Дыянізы Князьнін
Біяграфічныя звесткі
Скончыў Віцебскі езуіцкі калегіум (1764) і сам стаў езуітам. У 1764—70 вучыўся ў Полацку, Нясвіжы, Слуцку. 3 1770 у Варшаве, выкладаў. 3 1775 сакратар князя А. К. Чартарыйскага, з 1783 прыдворны паэт Чартарыйскіх у Пулавах (Люблінскае ваяводства). Калі здароўе Ф. Князьніна пагоршылася, ён перабраўся ў Коньскаволю, дзе яго даглядаў паэт і святар Францішак Заблоцкі. Памёр і пахаваны там жа.
Творчасць
У зборніку «Carmina» (1781) змешчаны пераклады Гарацыя, «Трэнаў» Я. Каханоўскага, оды і элегіі на лацінскай мове. Аўтар зборніка «Байкі» (1776) на ўзор Ж. Лафантэна, «Эротыкі» (т. 1—2, 1779) у духу анакрэантычнай паэзіі, «Вершы» (1783) з элементамі стылю ракако. У зборніку «Паэзія» (т. 1—3, 1787—89) змешчана любоўна-ідылічная, палітычная (у т.л. вершы «Да Тадэвуша Касцюшкі»), рэлігійная лірыка. Сярод драматычных твораў — пастаралі з рысамі беларускага фальклору, гераічна-патрыятычныя п'есы («Гектар»).
Опера «Цыганы» на лібрэта Ф. Князьніна ставілася ў Слонімскім тэатры Агінскага (1786). У некаторых вершах услаўляў край маленства — Віцебшчыну.
На беларускую мову асобныя творы Ф. Князьніна пераклалі Алесь Жлутка, Лявон Баршчэўскі, Н. Мерашчак, Л. Семянюк, Антон Францішак Брыль.
Візантый
Віза́нтый (Βυζάντιον, Byzantium) — старажытны горад, заснаваны каланістамі з грэчаскага горада Мегары ў 661 да н.э. на еўрапейскім беразе паўднёвага канца праліва Басфор, насупраць Халкідона, калоніі мегарцаў на азіяцкім беразе. Назву горад атрымаў ад імя Віза, кіраўніка мегарскіх пасяленцаў.
Дзякуючы выгоднаму становішчу горад паспяхова развіваўся, але ў канцы 2 ст. Візантый быў цалкам разбураны імператарам Септыміем Северам (193–211) за падтрымку няўдалага суперніка Септымія, Песцэнія Нігера.
Да 4 ст. Візантый так і не здолеў аднавіцца і быў незначным паселішчам. Пасля сваёй перамогі над імператарам Усходу Ліцыніем і аб'яднання краіны, імператар Канстанцін Вялікі 8.11.324 заснаваў на месцы Візантыя новую сталіцу Рымскай імперыі – Канстанцінопаль.
Леонскі сабор
Сабор Санта-Марыя-дэ-Леон (Santa María de León) — каталіцкі кафедральны сабор у горадзе Леон (Кастылія і Леон).
Сучасны Леонскі сабор быў збудаваны ў 1205-1301 гг. у гатычным стылі. Раней на гэтым месцы у II стагоддзі былі размешчаны рымскія тэрмы, а напачатку X стагоддзя кароль Галісіі і Леона Ардонья II пабудаваў палац. Пасля адной з перамог над маўрамі ён пабудаваў сабор у раманскім стылі, у якім і быў пахаваны. Пазней на гэтым месцы быў пабудаваны другі сабор, таксама ў раманскім стылі, які быў асвячоны ў 1073 годзе, і дзе ў 1135 годзе Альфонса VII быў каранаваны Імператарам усёй Іспаніі.
Сёння сабор з'яўляецца адной з вядомых цэркваў поўначы краіны і яскравым прыкладам іспанскай гатычнай архітэктуры. Вітражы XIII-XIV стст. маюць плошчу каля 1800 кв. м. Унутры сабора размешчана мноства старых скульптур. Знадворку будынак ўпрыгожваюць шматлікія ацалелыя гаргуллі, грыфоны і хімеры. Фасад сабора мае дзве вежы, адна з іх, паўднёвая, гадзіннікавая. Сабор мае некаторыя элементы барока і неакласіцызму, унесеныя ў XVI-XVIII стст.
Пабудаваны больш за 700 гадоў будынак выяўляе прыкметы разбурэння, з прычыны таго, што пясчанік адносна нетрывалы матэрыял. Сёння вучоныя з універсітэта Аўеда займаюцца вывучэннем стану сабора.
Віктар II
Віктар II (Victor PP. II, свецкае імя граф Гебхард фон Доенштайн-Хіршберг Gebhard, Grafen von Dollnstein-Hirschberg; каля 1018 — ) — Папа Рымскі з 13 красавіка 1055 па 28 ліпеня 1057. Пляменнік Генрыха III. Пэўны час быў рэгентам Баварыі, а пасля абрання Папам і смерці Генрыха — і ўсёй імперыі пры Генрыху IV. Памёр падчас паездкі па Таскане ў суправаджэнні кардынала Баніфацыа Конці. Прасіў пахаваць сябе ў Германіі, аднак яго цела было выкрадзена і пахавана жыхарамі Равены.
Беларуская (пячора)
Беларуская пячора — вапняковая пячора ў Гудауцкім раёне Абхазіі, на паўднёвым схіле Бзыбскага хрыбта.
Апісанне
Працягласць пячоры — 300 м, глыбіня — 210 м, плошча — 300 м², аб’ём — 45000 м³, вышыня ўваходу — 800—850 м.
Уваходная адтуліна — правал дыяметрам 7 м. На нахільным дне 80-мятровага калодзежа глыбавы завал і вузкі праход да каскаду ўнутраных калодзежаў глыбінёй ад 10 да 50 м з кароткімі гарызантальнымі ўчасткамі паміж імі. Паражніна канчаецца глыбавымі наваламі на глыбіні 195 м і вузкай вертыкальнай шчылінай (-210 м).
Пячора закладзена ў ніжнемелавых вапняках. Падчас дажджоў адзначаны моцны капёж.
Гісторыя
Шахта выяўлена ў 1980 годзе, пройдзена да 100 м экспедыцыяй мінскіх спелеолагаў пад кіраўніцтвам М. В. Валькова і названа ў гонар Беларусі. У 1981 годзе дасягнута глыбіня 205 м (кіраўнік экспедыцыі В. Б. Залескі), а ў 1981 годзе −210 м (кіраўнік экспедыцыі В. Трусаў).
Дзі Снайдэр
Дзі Снайдэр (Dee Snider, сапраўднае імя — Дэніэл Снайдэр, Daniel Snider; нар. 15 сакавіка 1955) — амерыканскі рок-музыкант. Найбольшую вядомасць атрымаў як вакаліст і фронтмэн глэм-метал гурта «Twisted Sister». Таксама вядомы як радыёвядучы, акцёр, сцэнарыст, кампазітар, пісьменнік.
Венецыянская рэспубліка
Венецыянская рэспубліка – сярэдневяковая дзяржава, якая размяшчалася на астравах і пабярэжжы паўночнай часткі Адрыятычнага мора, заселеных у 5 ст., у часы спусташальных набегаў варварскіх плямёнаў на Паўночную Італію.
Гісторыя
Пасля падзення Заходняй Рымскай імперыі Венецыянскія астравы разам з астатняй Італіяй падпалі пад уладу караля Адаакра, потым остготаў і, нарэшце, Усходняй Рымскай імперыі; нават пасля ўварвання лангабардаў яны заставаліся яшчэ пад уладай Візантыі. У 697 насельніцтва гэтай астраўной групы ўпершыню абрала пажыццёвую вышэйшую службовую асобу, названую дожам (ад лацінскага – dux). Трэці венецыянскі дож па просьбе рымскага папы абвясціў вайну лангабардам, аблажыў іх у Равене і, завалодаўшы гэтым горадам, перадаў яго пад уладу візантыйскага імператара. Аднак неўзабаве, гэты дож быў забіты суграмадзянамі ў сваім палацы, і пасада дожа была скасавана на пяць гадоў, але затым ізноў адноўлена ў сувязі з неабходнасцю мець ваеннага кіраўніка для абароны горада. Аднак галоўным органам выканаўчай улады ў Венецыі засталася гарадская Рада сарака. У часы бурнага палітычнага жыцця рэспублікі, у 1172 была заснаваная Вялікая рада, якая складалася з выбарных натабляў, і з тых часоў зрабілася вышэйшаю ўладай і значна абмяжоўвала магутнасць дожаў і сіньёрыі (урадавай калегіі з шасці радных). Агульны народны сход стаў склікацца толькі ў выключных выпадках, а ў 1423 быў адменены.
Крыжовыя паходы забяспечылі Венецыянскай рэспубліцы каласальны прырост багацця і магутнасці. Геаграфічнае становішча і палітычная беспрынцыповасць дазволілі венецыянцам атрымліваць выгаду з чужых войн і нажывацца за кошт пасрэдніцкага гандлю з варагуючымі адзін з другім бакамі. Венецыя стварыла моцны флот і яе гандлёвыя факторыі размяшчаліся па ўсім Міжземнамор'і. Венецыянскі дож Энрыка Дандала ў пач. 13 ст. з выгадай для Венецыі выкарыстаў крыжакоў Чацвёртага крыжовага паходу, накіраваўшы іх супраць ворагаў і гандлёвых супернікаў венецыянцаў, у абмен на правіянт і транспартныя паслугі. У выніку рыцары і венецыянскія маракі разграмілі важны венгерскі гандлёвы горад Задар, а затым штурмам узялі Канстанцінопаль, захапіўшы велізарную здабычу ў сталіцы Візантыі. Пры падзеле скоранай імперыі, венецыянцы атрымалі чвэрць яе тэрыторый і багаццяў, а таксама палову Канстанцінопаля. У валоданні венецыянцаў апынулася мноства грэчаскіх астравоў, правінцый і княстваў, якія распасціраліся ад Адрыятычнага да Чорнага мораў, што дазволіла ім прыбраць да рук амаль увесь гандаль Еўропы з Азіяй. Тым не менш, Венецыя не змагла перашкодзіць падзенню Лацінскай імперыі ў 1261, пасля чаго візантыйскія імператары далі шырокія гандлёвыя прывілеі генуэзцам – асноўным супернікам Венецыі ў той перыяд.
З 1256 Венецыянская рэспубліка вяла з Генуэзскай рэспублікай працяглую вайну з пераменным поспехам, аднак пасля 130-летняга змагання Венецыя здолела дамагчыся перамогі ў 1381. Венецыянскія валоданні ў Еўропе працягвалі пашырацца. Да сяр. 15 ст., калі магутнасць Венецыянскай рэспублікі дасягнула сваёй вяршыні, яе тэрыторыя складалася з трох складовых частак: герцагства, якое ахоплівала горад Венецыю і найбліжэйшыя гарады ў Венецыянскай лагуне; кантынентальнай часткі, якая складалася з некалькіх абласцей Верхняй Італіі; марской часткі, якая ўключала Істрыю, Далмацыю, часткова Албанію, Марэю і Македонію, а таксама Кандыю (Крыт), Неграпонт (Эўбею) і іншыя астравы грэчаскага архіпелага. Нарэшце, удава апошняга кіпрскага караля Катарына Карнара ў 1489 прадала Венецыянскай рэспубліцы востраў Кіпр. З такой раздробненай тэрыторыяй і невялікім насельніцтвам, Венецыянская рэспубліка заставалася, тым не менш, першай марской і гандлёвай дзяржавай Міжземнамор'я да канца сярэднявечча.
Міхал Верашчака
Міхал Антоніевіч Верашчака (1795 — пасля 1846).
Біяграфія
Паходзіць са шляхецкага роду Верашчакаў. Нарадзіўся сям’і Антонія Верашчакі, маршалка шляхты Новагародскага павета, дзедзіча фальварка Туганавічы (1774), уладальніка фальварка Плужыны (1797), і Францішкі (з роду Анцутаў), дачкі берасцейскага суддзі. Брат Марылі Верашчакі, каханай Адама Міцкевіча.
Вучыўся ў мінскай гімназіі, Віленскім універсітэце, дзе быў сябрам Таварыства прамяністых. Старшыня Навагрудскага межавага суда, уладальнік маёнтка Плужыны ці Дварэц са 160 рэвізскімі душамі мужчынскага полу (1838 г.).
Сярод яго сяброў былі Тамаш Зан, Ян Чачот, Ігнацы Дамейка, Адам Міцкевіч. Я. Чачот успамінае яго ў баладзе «Калдычэўскі шчупак». А. Міцкевіч, які прыязджаў у Туганавічы і Плужыны, прысвяціў яму баладу «Свіцязь», пісаў, шго «Міхал адукаваны, начытаны і заўзяты рамантык». І. Дамейка таксама ўспамінаў:
Гэтыя рысы Верашчакі ўвасобіліся ў вобразе Графа ў паэме А. Міцкевіча «Пан Тадэвуш».
Член ложы Шчаслівага вызвалення ў Нясвіжы, масон 3-й ст. і намеснік аратара ў 1820. Член ніжняга (малога) капітула «Святыні спакою» ў Нясвіжы, масон 3-й ст.
Магілёўскае рэальнае вучылішча
Магілёўскае рэальнае вучылішча — агульнаадукацыйная сярэдняя навучальная ўстанова ў 1885—1918 гг.
Будынак
Вучылішча знаходзілася ў двухпавярховым будынку, узведзеным з чырвонай цэглы ў 1885 годзе паводле праекта губернскага інжынера У. С. Міляноўскага на ахвяраванні жыхароў губерні. Паводле іншых звестак аўтарам праекта быў Іван Іванавіч Лявіцкі.
Будынак знаходзіўся на рагу сучасных Піянерскай і Камсамольскай, галоўным фасадам быў арыентаваны ў бок Дняпра.
Будынак захаваўся, цяпер у ім знаходзіцца Сацыяльна-гуманітарны каледж і вучэбны корпус № 4 Магілёўскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Аркадзя Куляшова.
Гісторыя
Заснавана 1 ліпеня 1885 г. у Магілёве. Уваходзіла ў Віленскую навучальную акругу. Утрымлівалася за кошт казны, збораў за навучанне (у 1907 г. па 45 руб. з вучня) і сродкаў мясцовага таварыства ўзаемнага крэдыту.
26 верасня 1904 года сканаў магілёўскі дваранін Д. П. Маўра, які пакінуў у спадчыну 35 тысяч рублёў магілёўскім рэальнаму вучылішча, мужской і жаночай гімназіям, а таксама земляробчаму вучылішчу ў Горках.
Охта
О́хта — гістарычны раён Санкт-Пецярбурга на правым беразе Нявы, у Чырвонагвардзейскім раёне.
Адрозніваюць Вялікую Охту (на правым беразе ракі Охта) і Малую Охту (на левым беразе).
Аляксей Мікалаевіч Азерын
Аляксей Мікалаевіч Азерын (8 красавіка 1924, с. Дурасава, Качкуроўскі раён, Рэспубліка Мардовія — 13 студзеня 1944, Калінкавічы, Гомельская вобласць, Беларусь) — савецкі вайсковец, удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза, камандзір аддзялення 237-га гвардзейскага стралковага палка (76-я гвардзейская стралковая дывізія, 61-я армія, Цэнтральны фронт), гвардыі сяржант.
Біяграфія
З 1927 года жыў у горадзе Вічуге Іванаўскай вобласці па вуліцы Калгаснай, дом 9/10. Пасля заканчэння сярэдняй школы № 13 працаваў слесарам на фабрыцы імя Н. Р. Шагава.
У жніўні 1942 года быў прызваны ў Чырвоную Армію. На фронце з верасня 1943 года.
Вызначыўся ў баях пры фарсіраванні Дняпра. Сяржант Азерын у ноч на 28 верасня 1943 года з групай воінаў на падручных сродках пераадолеў раку Дняпро у раёне сяла Мысы (Рыпкінскі раён Чарнігаўскай вобласці), выбіў ворага з траншэі, што садзейнічала пераправе праз раку іншых падраздзяленняў палка.
Загінуў 13 студзеня 1944 года ў баі за горад Калінкавічы ў Беларусі.
Пахаваны ў горадзе Калінкавічы Гомельскай вобласці.
NGC 2952
NGC 2952 (інакш — PGC 27411) — спіральная галактыка (Sd) у сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Chrysis inaequalis
Chrysis inaequalis — від вос сямейства. Насяляе ў Балгарыі, Італіі, Швейцарыі, Грэцыі і на Блізкім Усходзе.
Апісанне
Галава і грудная клетка бліскучыя, металічнага сіне-зялёнага колеру, у той час як жывот чырвонага колеру. Імага вырастаюць да 5-10 мм даўжыні і могуць сустракацца з канца чэрвеня да сярэдзіны верасня, асабліва на адкрытых сонцу сценах, скалах і на мёртвай драўніне.
Біялогія
Гэты від з'яўляецца паразітам пчол і вос. Галоўныя гаспадары прадстаўнікі відаў,  і . Імага харчуюцца салодкімі харчовымі прадуктамі, такімі як нектар, падзь або розныя эксудаты.
Уіндвардсайд
Уіндвардсайд (Windwardside) — найбуйнейшы горад на востраве Саба (Нідэрландскія Антыльскія астравы). Названы з-за таго, што знаходзіцца на наветраным боку вострава. Размешчаны ля падножжа гары Маўнт-Сцэнеры. У горадзе знаходзяцца гістарычны Музей Сабы, Мемарыяльны музей Гары Л. Джонсана.
Валерыа Адамі
Жыццё і творчасць
Вывучаў жывапіс у 1945 годзе пад кіраўніцтвам мастака Фелічэ Карэна. У 1951 годзе ён — па парадзе Оскара Какошкі — паступае ў міланскую Акадэмію Брэра, дзе вучыўся да 1954 года ў класе неакласіцыста Акіле Фуні. У 1955 годзе малады мастак прыязджае ў Парыж. Тут ён падпадае пад творчы ўплыў такіх майстроў-сюррэалістаў, як Раберта Мата і Віфрэда Лам. Першая персанальная выстава прайшла ў 1959 годзе ў Мілане. У 1962 пабраўся шлюбам з Камілай, былой, як і ён сам, выпускніцай Акадэміі Брэра. Першыя свае працы Ф.Адамі піша ў экспрэсіўнай манеры, у стылі коміксу.
У 1964 годзе В. Адамі прыняў удзел у міжнароднай выставе сучаснага мастацтва documenta III у заходнегерманскім Каселі. Да гэтага часу ў яго ствараецца свая ўласная, арыгінальная манера жывапісу, якая бярэ свой пачатак у французскім клуазанізме. У 1965 годзе мастак прымае ўдзел у парыжскай выставе La Figuration Narrative (Наратыўны фігуратыўны жывапіс), якая стала свайго роду французскім адказам на выклікі амерыканскага стылю поп-арт. У другой палове 1960-х Адамі стварыў для нью-ёркскага гатэля «Чэлсі» (Chelsea Hotel) вялікую серыю сацыяльна-крытычных па змесце карцін. У 1968 годзе гэтыя работы былі прадстаўлены В. Адамі на біенале ў Венецыі. Змест каталога для гэтага збору Адамі на біенале піша класік лацінаамерыканскай літаратуры Карлас Фуэнтэс. У 1967—1968 гадах, пад уплывам антыкапіталістычных выступленняў левай моладзі і студэнцтва ў Заходняй Еўропе, мастак наведвае Кубу, Венесуэлу і Мексіку, і пасля вяртання ў Еўропу больш актыўна займаецца сацыяльнай тэматыкай. У 1971 годзе В. Адамі, сумесна са сваім братам Джанкарла, здымае фільм Vacances dans le Desert. У 1974 годзе ён, сумесна з нямецкім паэтам Гельмутам Гейсенбюттэлем, выпускае ў Мюнхене паэму «Das Reich» з 10 літаграфіямі сваёй працы. У 1977 годзе В. Адамі выстаўляецца на documenta 6, у аддзеле графікі.
З’яўляючыся прызнаным слупам заходняга постмадэрнізму ў жывапісе, работы В. Адамі становяцца свайго роду аб’ектам філасофскай рэфлексіі (Жак Дэрыда, Мішэль Анфрэ, Юбер Даміш, Жан-Франсуа Ліятар, Жыль Дэлёз). Шэраг найбуйнейшых пісьменнікаў сучаснасці — у тым ліку Карлас Фуэнтэс, Актавіа Пас, Італа Кальвіна, Антоніа Табукі і інш. — стваралі творы пад уплывам «літаратурнага жывапісу» мастака. В. Адамі становіцца членам Міжнароднага філасофскага калежу і кавалерам ордэна Ганаровага легіёна. У 2005 годзе ён стварае ў мястэчку Мейна, каля возера Лага-Маджорэ, «Еўрапейскі фонд Адамі» (Fondazione europea del disegno — Fondation Adami), які займаецца як творчай спадчынай мастака, так і вывучэннем законаў графічнага мастацтва і яго выкладання.
Усеагульная нямецкая рабочая асацыяцыя
Усеагульная нямецкая рабочая асацыяцыя (УНРА) або Усеагульны нямецкі рабочы саюз (Allgemeiner Deutscher Arbeiterverein (ADAV)) — першая рабочая арганізацыя ў Германіі, заснаваная ў 1863 годзе Фердынандам Ласалем у Лейпцыгу.
Ідэалогія Усеагульнай нямецкай рабочай асацыяцыі засноўвалася на тэорыі Ласаля, паводле якой вызваленне працоўных магло быць дасягнута толькі шляхам стварэння рабочых вытворчых аб’яднанняў з дапамогай дзяржавы. Таму ласальянцы дапускалі супрацоўніцтва з германскай дзяржавай (нават у манархічнай форме) супраць буржуазіі. Ласальянцы таксама падтрымалі аб’яднанне Германіі Бісмаркам.
Кадомы
Кадомы (Кадомы) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Клярынаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 28 жыхароў (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 23 км на паўночны ўсход ад Рудні, за 11 км на паўночны захад ад аўтадарогі Дзямідаў — Рудня, на беразе ракі Рутавеч. За 27 км на поўдзень ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя 450 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Івалга звычайная
Авяльга, таксама Івалга звычайная (Oriolus oriolus) — невялікая яркая птушка, адзіны прадстаўнік сямейства авяльгавых, распаўсюджаны ва ўмераным клімаце паўночнага паўшар'я.