cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сплавы берылію
Легаванне берыліевых сплаваў
Легаванне двайных сплаваў элементамі, растваральнымі ў берыліі, пагаршае ўласцівасці сплаву, а элементамі, растваральнымі ў алюмініі — наадварот, паляпшае іх ўласцівасці. Спрыяльны ўплыў на ўласцівасці сплаваў берылію з алюмініем робіць легіраванне іх магніем (у межах яго растваральнасці ў алюмініі). У сплавах з малым утрыманнем берылію (не больш за 70 %, часцей — 30=50 %) легаванне магніем забяспечвае значны эфект ўмацавання (напрыклад, у 2-2,25 разы для сплаву з 30 % Ве пры увядзенні 5 % магнію) пры адначасовым росце пластычнасці (у 1,3…1,5 разы) і модуля Юнга. Пры ўтрыманні ў сплаве Be звыш 70 % дадатковае легіравання яго магніем практычна не ўплывае на трываласць, затое рэзка зніжае яго пластычнасць. У адрозненне ад двайных сплаваў берылію з алюмініем, якія спякаюць і прэсуюць з парашкоў, сплавы з магніем атрымліваюць плаўленнем з наступнай апрацоўкай зліткаў ціскам.
Легаванне берылію элементамі, якія пашыраюць тэмпературную вобласць існавання высокатэмпературнай пластычнай яго мадыфікацыі — β-Ве (Ni, Co, Cu і інш), павялічвае тэмпературны дыяпазон гарачай апрацоўкі ціскам, спрыяе ўмацаванню сплаву і зніжэнню яго пластычнасці пры 20 °C. Нікель (да 0,5 %) і кальцый (да 1 %) выклікаюць рост трываласці сплаваў пры падвышаных тэмпературах. Аднак, лепшыя паказчыкі мае берылій, атрыманы метадамі парашковай металургіі з павышаным утрыманнем аксіду берылію BeO (да 4 %).
Выкарыстанне
Берыліевыя сплавы з пластычнай асновай легка паддаюцца зварцы, штампоўцы, прэсаванню, вальцоўцы (сплавы сістэмы Ве-Аl" пры тэмпературы 600—650 °C, сплавы сістэмы Ве-Аl-Мg" пры тэмпературы не вышэй 450 °C). З берыліевых  сплаваў вырабляюць паўфабрыкаты ў выглядзе лістоў, пруткоў, профіляў і паковак.
Нізмянка малая
Нізмянка малая (Anagallis minima) — від раслін сямейства, пашыраны ў Еўропе, Азіі, Афрыцы і Паўночнай Амерыцы.
Апісанне
Аднагадовая трава да ≈5 см у вышыню. Кветкі белыя або ружовыя.
Арэал
Пашыраны ў Еўразіі, Азіі Афрыцы, Паўночнай Амерыцы.
Фландрыя (графства)
Фландрыя (Graafschap Vlaanderen, Comté de Flandre, Groafschap Vloandern) — сярэдневяковае графства, межы якога ўвесь час аспрэчваліся ў ваенных сутыкненнях паміж 866 годам (год стварэння) і 1384 годам (дата смерці апошняга фламандскага графа Людовіка II Мальскага). У XV стагоддзі — уваходзіла ў склад герцагства Бургундскага, затым — частка Габсбургскіх Нідэрландаў. Заходнія тэрыторыі Фландрыі былі заваяваны французамі пры Францыску I і Людовіку XIV.
Як палітычная адукацыя Фландрыя афіцыйна спыніла існаванне з захопам французамі Аўстрыйскіх Нідэрландаў у 1795 годзе.
Да ўзнікнення графства
У старажытныя часы Фландрыя была населена кельцкімі плямёнамі (белгі) — марынамі, атрэбатамі, менаніямі; пасля заваявання Галіі Цэзарам належала да рымскай правінцыі Belgica secunda. Рымскае валадарства пакінула значна менш прыкметныя сляды ў паўночнай частцы Галіі, чым у сярэдняй і асабліва ў паўднёвай.
Нашэсце германцаў на Фландрыю пачалося рана; у пачатку IV стагоддзя саксонскія і франкскія плямёны сталі патроху засяляць краіну з поўначы (морам) і з усходу; да VI стагоддзя германскае звычаёвае права канчаткова замацавалася ў краіне. У этнаграфічным плане раманскі элемент захаваўся толькі ў паўднёва-ўсходняй частцы Фландрыі; поўнач і паўднёвы захад сталі германскімі.
Калі Хлодвіг заснаваў на развалінах рымскай дзяржавы сваё каралеўства, рака Ліс (Lys), якая з’яўляецца прытокам Шэльды і працякае па Фландры, стала мяжой паміж Аўстразіяй і Нейстрыяй. У краіне пачало распаўсюджвацца хрысціянства, але першапачаткова яго поспехі былі вельмі невелікімі.
Назвы Фландрыя (Fleanderland) і фламандцы (flamings) з’яўляюцца ў Меравінгскую эпоху; так называлася першапачаткова толькі марское ўзбярэжжа, сучасная вобласць Бругэ і Слёйса. Флемінгі (літаральна — выгнаннікі) — саксонскае насельніцтва Паўночнай Фландрыі; тут ужо існавалі зародкі грамадскасці і квітнела спрадвечна германская форма інтэрнату — гільдыі, з якой дарэмна спрабавалі змагацца капітулярыі каралінгскіх каралёў.
Карл Вялікі, спрабуючы падпарадкаваць і гэту правінцыю агульным дзяржаўным законам, стварыў у 792 годзе пасаду «ляснічага Фландрыі», які не толькі абавязаны быў кіраваць яе багатымі лясамі, але таксама падтрымліваць пакору жыхароў; гэта апошняя задача выклікала вялікія цяжкасці, і хронікі нездарма шмат пішуць пра сутыкненні ляснічых з вольналюбівым народам.
У часы валадарання Людовіка Набожнага на фламандскіх берагах з’яўляюцца нарманы; сустрэўшы толькі нязначнае супраціўленне, яны падымаюцца па рэках углыб краіны і спусташаюць яе. Гэта акалічнасць прымусіла паклапаціцца пра больш найдзейную абарону: старыя гарады, разбураныя германскімі набегамі, сталі зноў адбудоўвацца; умацоўваліся манастыры (напрыклад манастыр у Генце, заснаваны знакамітым Эгінардам); але пакуль не было цэнтральнай улады ў краіне, усе гэтыя меры не маглі абараніць ад нарманскай небяспекі.
Утварэнне Фландрскага графства
Валадаранне Балдуіна I і яго найбліжэйшых пераемнікаў (Балдуін II, 879—918 гады; Арнульф I Вялікі, 918—966 гады; яго сын Балдуін III, на карысць якога Арнульф адмовіўся ад прастола, памёр пры яго жыцці; Арнульф II, 966—989 гады) напоўнена эпізодамі, звычайнымі для ранняй феадальнай эпохі: міжусобіцамі, барацьбой з нарманамі, з каралём Францыі, з суседнімі баронамі і, галоўным чынам, з герцагамі Нармандыі.
Новую эру адкрывае валадаранне Балдуіна IV Барадатага (989—1036 гады). Пры ім і пры яго пераемніках (Балдуін V, 1036—1067 гады; Балдуін VI, 1067—1070 гады) у краіне патроху сціхае ваенная смута; развіваюцца гандаль і прамысловасць, чаму спрыяюць як геаграфічнае становішча Фландрыі, так і прадпрымальны характар яе жыхароў; ускладняецца гарадское жыццё, паміж гараджанамі завязваюцца разнастайныя сувязі.
У 1049 годзе Балдуіну V удалося адняць у Германіі частку Брабанта, якую потым называлі «Імперскай Фландрыяй». Затое ад Фландрыі за гэты час аддзяліліся графы Камбрэзскі, Булонскі, Сен-Поль і Гінскі. Пры Балдуіне V аўтарытэт графаў Фландрскіх стаяў у Францыі вельмі высока. Кароль Генрых I, паміраючы, прызначыў Балдуіна апекуном свайго сына Філіпа. Балдуін завяшчаў прастол свайму другому сыну, Балдуіну VI. Старэйшы сын Роберт, па мянушцы Фрыз, быў гэтым вельмі пакрыўджаны, і, калі яго брат памёр, ён выступіў супраць удавы Балдуіна VI і яго малалетняга сына, яго актыўна падтрымлівалі гараджане. Ён стаў графам пасля больш як трохгадовай барацьбы.
Хрысціянізацыя Фландрыі і наступная гісторыя
У часы валадарання Роберта I (Фрыза) (1071—1092 гады) Фландрыя канчаткова стала хрысціянскай краінай; да яго месцамі яшчэ трымаліся язычніцкія звычаі.
У 1071 годзе адбылася бітва пры Каселі паміж законным спадчыннікам Бадуэна VI, яго сынам Арнульфам, падтрыманым французскім каралём Філіпам I і Робертам, братам нябожчыка. Бітва скончылася паражэннем Арнульфа і ўлада надоўга перайшла ў рукі Роберта і яго нашчадкаў. Брату Арнульфа засталося графства Эно (Генегау).
Сын Роберта, Роберт II (1092—1109 гады), быў адным з лепшых рыцараў свайго часу; ён удзельнічаў у першым крыжовым паходзе, а пасля вяртання стаў наладжваць адносіны з Генрыхам I Англійскім, шукаючы саюзнікаў супраць французскага караля і графа Эно. Дзякуючы сяброўскім адносінам з Англіяй пры Роберце II пачалася масавая эміграцыя фламандцаў у Англію, куды яны беглі ад пагібельных перыядычных паводак.
Пасля яго забойства ў справы Фландрыі ўмяшаўся французскі кароль, дзякуючы ўплыву якога ўлада перайшла да нарманскага прынца Вільгельму Клітану, унука Вільгельма Заваёўніка і сына Роберта III Нармандскага.
Французскі стаўленік не прыйшоўся фламандцам да спадобы, якіх гандлёвыя інтарэсы ўсё больш прывязвалі да Англіі. У вайне за фламандскую спадчыну Вільгельм быў забіты, і графам стаў Цьеры Эльзаскі (1128—1168 гады), прыхільнік Англіі. Ён удзельнічаў у другім крыжовым паходзе і, акрамя таго, яшчэ тры разы здзяйсняў паходы на Усход.
Сын Цьеры, Філіп (1168—1191 гады), стаў яшчэ цясней збліжацца з Англіяй, асабліва з тых часоў як дзеянні Філіпа II Аўгуста станавіліся ўсё больш і больш агрэсіўным. У 1182 годзе Філіп са сваімі фламандцамі ўварваўся нават у межы Францыі; вайна доўжылася да 1186 года.
Пасля смерці Філіпа графства Фландрскае перайшло да Бадуэна VIII Генегаўскага (1191—1194 гады), нашчадка старэйшай галіны роду Фландрскіх графаў. Сын апошняга, Балдуіне IX (1194—1202 гады) прыняў удзел у чацвёртым крыжовым паходзе, быў выбраны імператарам Лацінскай імперыі (1204 год) і ў наступным годзе, узяты ў палон пры Адрыянопалі, быў закатаваны балгарамі.
Спадчынніца Генегау і Фландрыі, Іаана, аддала сваю руку Фердынанду Партугальскаму (1211 год). Пры ім адбылося рашучае для Фландрыі сутыкненне з Філіпам-Аўгустам; у саюзе з Англіяй і Германіяй Фердынанд пачаў вайну, аддаў сваю краіну на спусташэнне непрыяцелю, падзяліў паражэнне саюзнікаў пры Бувіне (1214 год) і патрапіў у палон да Філіпа. Паводле дагавораў, якія склала з Філіпам Іаана, Фландрыя павінна была выплаціць велізарную кантрыбуцыю, адмовіцца ад Артуа, зрыць лепшыя крэпасці і пакінуць некаторыя ў руках Францыі. Фердынанд быў выпушчаны з палону ў 1226 годзе і памёр у 1233 годзе. Іаана кіравала краінай да 1244 года і перадала прастол сваёй сястры Маргарыце (1244—1280 гады). Гэты час быў адзначана міжусобіцамі паміж яе дзецьмі ад двух шлюбаў, Авенамі і Дамп’ерамі. Вынікам гэтых смут быў падзел Фландрыі і Генегау: першая дасталася яе малодшаму сыну ад другога шлюбу, Гі дэ Дамп'еру (1280—1305 гады).
Паражэннем пры Бувіне ўплыву Англіі быў нанесены моцны ўдар, у апошнія гады кіравання Іаана Беззямельнага і ў час смут пасля яго смерці Англія не магла па-ранейшаму падтрымліваць Фландрыю. Міжусобная барацьба таксама спрыяла ўзмацненню французскага ўплыву і зменым у адносінах графаў і гарадоў. Французскія каралі і асабліва Людовік IX Святы ўмешваліся ў фламандскія справы, падтрымліваючы ўладу графаў. Гарады, звязаныя з Англіяй эканамічнымі інтарэсамі, не маглі глядзець спакойна на паварот у палітыцы графаў.
Графу Гі дэ Дамп'еру такое становішча спраў не падабалася. Абапіраючыся на незадаволеных рамеснікаў, ён пачаў барацьбу з гарадской арыстакратыяй. Фламандскія камуны пажаліліся на графа Філіпу Прыгожаму, які прыняў іх бок і ўступіў у саюз з заклятым ворагам Дамп’ера, графам Генегау. Дамп’еру не заставалася нічога, як ізноў вярнуцца да саюза з Англіяй. Гэта было раўнасільна абвяшчэнню вайны. Французская армія ўварвалася ў Фландрыю, радасна сустрэтая гарадамі, якія без супраціўлення выносілі Філіпу ключы ад варотаў. Дамп’ер здаўся ў палон, і краіна фактычна страціла сваю самастойнасць (1300 год).
Прыгнёт французаў выклікаў у 1302 годзе паўстанне рамеснікаў; у Бругэ былі выразаны ўсе французы, а пры Куртрэ фламандцы разграмілі французскую армію. Гі памёр падчас падрыхтовак Філіпа да новай экспедыцыі (1305 год). Фламандцы былі разбіты і прымушаны заключыць мір у Аці (1305 год), паводле якога тэрыторыі Ліля, Дуэ і некаторых іншых гарадоў часова адышлі да Францыі.
Яго пераемнік, Людовік I Неверскі, патрапіў у палон да гараджан. Вызваліўшыся, ён прынёс на сваіх падданых скаргу Філіпу VI, які толькі што ўзыйшоў на прастол. Наступствам гэтага стала новае ўварванне французаў у краіну і паражэнне фламандцаў пры Каселі (1328 год). Людовік, якога становішча рэчаў усё цясней прывязвала да Францыі, з пачаткам Стагадовай вайны парваў з Англіяй і загадаў арыштаваць усіх англійскіх купцоў, што знаходзіліся ў яго ўладаннях (1336 год). Эдуард III у адказ арыштаваў фламандцаў, якія былі ў Англіі, і забараніў вываз поўсці ў Фландрыю. Для фламандскіх гараджан гэта забарона азначала поўнае спусташэнне.
Гараджане паўсталі супраць графа. Генцкі півавар Якаў ван Артэвелдэ стаў на чале руху; гараджане заключылі гандлёвы дагавор з Англіяй, захоўваючы ў той жа час адносіны з Францыяй. Паездка Артэвелдэ ў Англію ўвянчалася поспехам: дастаўка поўсці аднавілася ў 1338 годзе. Калі пачаліся ваенныя дзеянні, Артэвелдэ заключыў з Эдуардам ваенны саюз, які прынёс Англіі вялікую карысць. У той час, як Людовік Неверскі біўся ў шэрагах французскага рыцарства (ён паў у бітве пры Крэсі), фламандскія флот і войска гараджан дапамагалі англічанам. Але папулярнасць Якава Артэвелдэ і ўведзенага ім дэмакратычнага рэжыму стала хутка падаць. Паўстанне 1345 года паклала канец яго панаванню: ён быў забіты, гарадскія парадкі зноў былі рэфармаваны шляхам кампрамісу паміж патрыцыямі і рамеснікамі.
Спадчынніку Людовіка Неверскага, Людовік дэ Маль удалося аб’яднацца вакол сябе ўсе гарады, акрамя Гента. Апошні быў абложаны, але гараджане, пад правадырствам аднаго з сыноў Артэвелдэ, Філіпа, разбілі войска графа; кіраўніцтва фламандскай палітыкай ізноў перайшло ў рукі Гента, і зноў Фландрыя стала збліжацца з англічанамі.
Пасля Людовіка Мальскага Фландрыю атрымала ў спадчыну яго дачка Маргарыта з зяцем, герцагам бургундскім Філіпам Смелым. Для заваявання краіны бургундская войска ўварвалася ў яе, разбіла фламандцаў пры Роазебеку і жорстка пакарала некаторыя гарады; Гент выстаяў з дапамогай англічан, таму Філіпу Смеламу прыйшлося заключыць з ім дагавор і абвясціць усеагульную амністыю (1385 год).
Пра далейшую гісторыю Фландрыі гл. Бургундыя, Нідэрланды, Іспанія, Францыя, Бельгія.
Фэлешць
Фэлешць (Faleşti) — горад у Малдове, цэнтр Фэлешцкага раёна. Знаходзіцца за 127 км на паўночны захад ад Кішынёва. Чыгуначная станцыя. Першыя згадкі пра Фэлешцт адносяцца да 1429 года.
Ярошычы
Яро́шычы (, Ерошичи) — вёска ў Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Валеўскага сельсавета.
22 чэрвеня
22 чэрвеня — сто семдзесят трэці (сто семдзесят чацвёрты ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.
Тэртышныкы
Тэртышныкы (Терти́шники) — вёска ў Носіўскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Носіўскай гарадской абшчыны.
Купчынь
Купчынь (Cupcini) — горад у Едзінецкім раёне Малдовы. У склад горада ўваходзяць сёлы Старая Кетрошыка і Кюрт. 7 190 жыхароў (2014).
Паўлава (Кіраўскі раён)
Паўлава (Па́влово) — пасёлак гарадскога тыпу ў Кіраўскім раёне Ленінградскай вобласці Расіі, адміністрацыйны цэнтр Паўлаўскага гарадскога паселішча. Размешчаны ў заходняй частцы раёна на аўтадарозе 41К-121 (Санкт-Пецярбург — Кіраўск) у месцы прымыкання да яе аўтадарогі 41А-004 (Паўлава — Мга — Луга). За 10 км ад г. Кіраўск.
У пасёлку знаходзяцца: чыгуначная станцыя Паўлава-на-Няве (першапачаткова Сілікатная) і платформа Геройская на лініі Ладажскі вакзал — Горы. Адлегласць да станцыі Горы — 4 км. Пасёлак знаходзіцца пры ўпадзенні ракі Мга ў Няву. Прыстань на Няве.
Уман звычайны
Ума́н звычайны, Уман  (Pulicaria vulgaris) — кветкавая расліна з роду  сямейства.
Батанічнае апісанне
Аднагадовая травяністая апушаная расліна вышынёй 15—35 см. Мае непрыемны пах. Лісце чаргаванае, сядзячае, простае, суцэльнае, падоўжана-ланцэтнае, хвалістае па краі, знізу залозістае. Кветкавыя кошыкі шматлікія, брудна-жоўтага колеру, сабраныя ў мяцёльчата-шчытападобныя суквецці. Плод — сямянка з чубком.
Расліна ядавітая.
Распаўсюджанне і экалогія
Расліна распаўсюджана ва ўмераных абласцях Еўразіі, пераважна ў Міжземнамор’і. Святлолюбівая расліна, мезафіт, гіграфіт, мезатроф. Расце на вільготных і забалочаных лугах, па берагах вадаёмаў, каля дарог.
Ахоўваецца на тэрыторыі Расіі (Удмурція, Татарстан) і Літвы.
Цюльган
Цюльган (Тюльга́н) — пасёлак, цэнтр Цюльганскага пассавета і Цюльганскага раёна Арэнбургскай вобласці Расіі. Размешчаны ля горнага масіва Малы Накас, каля ракі Цюльган, за 130 км на паўночны ўсход ад г. Арэнбурга.
Гісторыя
У 1940-я гады на тэрыторыі сучаснага Цюльганскага раёна адкрыта радовішча бурага вугалю, побач з якім у 1953 годзе быў заснаваны населены пункт Цюльган. Названы быў па хутары Цюльган, які размяшчаўся за 4 км. Назва хутара паходзіць ад башкірскага «цюйлюгэн» — каршун або ад цюркскага асабістага імя Цюлеген.
У 1960 годзе Цюльган стаў раённым цэнтрам Троіцкага раёна, які перанеслі з сяла Троіцкага. У 1965 годзе быў утвораны Цюльганскі раён з раённым цэнтрам у пгт Цюльган.
З 1957 па 1999 гады Цюльган меў статус рабочага пасёлка.
Міхась Маскалік
Міха́сь Маска́лік (,  —, , Германія) — каталіцкі святар усходняга абраду, рэлігійны і культурна-грамадскі дзеяч у Заходняй Германіі, удзельнік беларускага хрысціянскага руху XX ст., душпастыр і педагог. Доктар філалогіі (1959).
Біяграфія
У 1927—1931 гадах вучыўся ў Віленскім універсітэце імя Стэфана Баторыя. У 1932 годзе з’ехаў у Берлін на вучобу ў Вышэйшую тэхнічную школу ў Шарлотэнбургу разам з Анатолем Шкуткам, на двух яны жыллё. У 1933 годзе заснаваў «Саюз беларускіх студэнтаў у Германіі».
У 1934 годзе пакінуў палітэхніку і з’ехаў у Мюнхен вывучаць тэалогію, атрымаўшы стыпендыю ад мітрапаліта А. Шаптыцкага. Вывучаў філасофію і тэалогію ў Калегіуме Св. Андрэя (Das St. Andreas-Kolleg) ў Мюнхене, скончыў яго ў 1938 годзе.
Высвячаны на святара 17 ліпеня 1938 года. На кароткі час вярнуўся ў Вільню, дзе ў касцёле Св. Мікалая адслужыў першую Св. Літургію.
Напярэдадні Другой сусветнай вайны вярнуўся ў Германію. У 1941—1943 гадах вывучаў філасофію ў Мюнхенскім універсітэце, жыў па адрасе Buttermelcherstrasse 10. У гады вайны здзяйсняў святарскія абавязкі сярод беларускіх і ўкраінскіх ваеннапалонных польскай арміі ў Баварыі. Праз непаразумення ў 1943 годзе арыштаваны, некалькі месяцаў правёў у канцлагеры Заксенгаўзен. Вызвалены намаганням Папскай місіі ў Германіі. Кароткі час працаваў пры Візітатуры ў Берліне. Пазней здзяйсняў душпастырства ў Гільдэсгайме.
У пасляваенны час жыў у Гослары. У верасні 1945 года загадам апостальскага візітатара прызначаны дэканам для беларусаў-каталікоў у Заходняй Германіі. Ініцыятар заснавання і кіраўнік Беларускай харытатыўнай службы, якая дапамагала беларускім і ўкраінскім бежанцам у Германіі. Здзяйсняў душпастырства ў парафіях Радэрборна, Оснабрука і Гільдэсгайма.
У 1959 годзе ў Мюнхенскім універсітэце абараніў доктарскую дысертацыю па беларускай літаратуры «Янка Купала: Пясняр беларускага народа» (Janka Kupala. Der Sänger des weissruthenischen Volkstums. München, 1961), выдадзеную на нямецкай мове ў 1961 годзе як манаграфія.
S&P 500
S&P 500, скарачэнне ад Standard and Poor's 500 у ЗША, уяўляе сабой індэкс фондавага рынку, які складаецца з акцый 500 мясцовых кампаній. Многія інвестары лічаць гэта лепшым паказчыкам амерыканскага фондавага рынку. Індэкс уключае 500 вядучых кампаній і пакрывае каля 80% даступнай рынкавай капіталізацыі. На практыцы многія з 500 лістынгавых кампаній маюць толькі абмежаваны ўплыў на дынаміку індэкса. Дзесяць найбуйнейшых фондаў акцый у S&P 500 мелі агульную вагу каля 26,6% у індэксе на канец чэрвеня 2021 года. Індэкс S&P 500 быў створаны ў 1957 годзе і разлічваецца з выкарыстаннем сярэднеўзважанага кошту базавых акцый, таму акцыі з больш высокім рынкавым рэйтынгам маюць большы ўплыў на агульны кошт індэкса. З 2005 года індэкс улічвае колькасць акцый у свабодным абароце. Асноўным крытэрыем адбору кампаній з'яўляецца рынкавая капіталізацыя, але ўлічваюцца ліквіднасць акцый, тэмпы росту, від дзейнасці кампаніі. Акцыі фінансавага сектара, сектараў інфармацыйных тэхналогій і энергетыкі складаюць амаль палову кошту індэкса. Калі кампанія больш не адпавядае вышэйпералічаным патрабаванням, гэта не прыводзіць да неадкладнага выдаленню. Асноўнай прычынай выдалення з індэкса з'яўляецца продаж або зліццё. З пачатку 2003 года існуе індэкс S&P 500 EWI, у якім усе 500 удзельнікаў маюць аднолькавую вагу 0,2%. Індэкс карэктуецца штоквартальна.
Шаміль Іршатавіч Бекцінееў
Шаміль Іршатавіч Бекцінееў  — беларускі гісторык, археолаг, нумізмат. Кандыдат гістарычных навук (1990).
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і служачых. Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт імя У. І. Леніна (1977). У 1989 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю ''«Торговые связи городов и денежное обращение на территории Белорусского Подвинья в X—XV вв. (по археологическим, нумизматическим и письменным данным)»'' (Навуковы кіраўнік — Г. В. Штыхаў).
У 1970—1980 гадах працаваў мастаком-рэстаўратарам. У 1980—1989 гадах — малодшы навуковы супрацоўнік, у 1989—1994 — навуковы супрацоўнік аддзела спецыяльных гістарычных дысцыплін, з 1994 года — старшы навуковы супрацоўнік аддзела гісторыі Беларусі сярэдніх вякоў і пачатку Новага часу Інстытута гісторыі НАН Беларусі.
Навуковыя інтарэсы
Нумізматыка, гісторыя грашовага абарачэння і метралогію на тэрыторыі сучаснай Беларусі з X ст. да Люблінскай уніі (1569), гісторыя напалеонаўскіх войнаў (1796—1815), палкавыя гісторыі фарміраванняў расійскай арміі з беларускімі найменнямі з 1772 да 1 сакавіка 1918 года, гісторыю татараў і казацтва Расійскай імперыі.
Прапанаваў гіпотэзу паходжання грашовай сістэмы ВКЛ канца XIV — сярэдзіны XV ст. з рэгіянальнай грашова-вагавай сістэмы Полацка-Віцебскага Падзвіння 2-й паловы XIII — канца XIV ст. Складальнік каталогу гірак-разнаваг, знойдзеных на тэрыторыі сучаснай Беларусі, паказаў іх ролю ў вывучэнні грашовага абарачэння. Даследуе перыяд абарачэння пражскага гроша ў ВКЛ.
Адамаўка (Адамаўскі раён)
Адамаўка (Ада́мовка) — пасёлак (раней — пасёлак гарадскога тыпу), цэнтр Адамаўскага раёна Арэнбургскай вобласці Расіі. Размешчаны на рацэ Джарлы (басейн Урала). Заснаваны ў першым дзесяцігоддзі XX стагоддзя. Пасёлак гарадскога тыпу з 1959 года. Ператвораны ў сельскі населены пункт у 1999 годзе. У пасёлку працуе хлебазавод.
NGC 7798
NGC 7798 (іншыя абазначэнні — PGC 73163, UGC 12884, IRAS23568+2028, MCG 3-1-10, ZWG 456.9, MK 332, KUG 2356+204) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Горня
Го́рня (, Горня) — вёска ў Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Бяседавіцкага сельсавета.
Здзітава (Бярозаўскі раён)
Здзі́тава (, Здитово) — вёска ў Беларусі, у Спораўскім сельсавеце Бярозаўскага раёна Брэсцкай вобласці, паміж Чорным і Спораўскім азёрамі. Размешчана за 35 км на паўднёвы ўсход ад Бярозы, за за 2 км ад чыгуначнай станцыі Белаазёрск.
Назва, верагодна, паходзіць ад назвы р. Дзітва.
Паходжанне назвы
Вёска Здзітава з'яўляецца самым старажытным паселішчам Бярозаўскага раёна.
На думку Ф. Д. Клімчука, назва вёскі паходзіць, ад слова «зодчы» (будаўнік), у мове ванаў «задзі» — будаваць. Адсюль Здзітаў — «будоўля». У мове ванаў «Зьд» значыць «каменная сцяна».
Мяркуецца, горад быў абнесены каменнай сцяной. Звяртае ўвагу, што вельмі падобная назва была тады ў сучаснага горада Дзятлава (Гродзенская вобласць) — Здзяцел. Прасочваецца сувязь і з назвамі возера Джыдзінне, што за семнаццаць кіламетраў ад Здзітава, і рэчкі Дзітва, што ў Лідскім раёне (Гродзенская вобласць).
С. Амяльчук выказаў меркаванне, што назва вёскі Здзітава паходзіць ад ракі Дзітва. Калі жыхароў вёскі пыталіся адкуль яны, тыя адказвалі — з Дзітвы, адсюль і назва — Здзітава.
Гісторыя
Адна з самых старажытных вёсак Бярозаўшчыны. Упершыню ўзгадваецца як г. Здзітаў у 1005 г. ва «Устаўной грамаце аб заснаванні Тураўскай епіскапіі», потым у Іпацьеўскім летапісе пад 1252 г., калі паселішча было апорным пунктам для войска Данілы Галіцкага ў час яго вайны з Міндоўгам. Паводле археалагічных звестак, г. Здзітаў існаваў у XI—XIII стст., уваходзіў у спіс 35 гарадоў рускіх зямель, што існавалі на Беларусі да 1300 года. Тут праходзілі Дняпроўска-Нёманскі і Дняпроўска-Бугскі водныя шляхі, «дорога великая Березинская и Здитовская». Месцазнаходжанне горада дакладна вызначана ў 1938 годзе. Выявіў гарадзішча А. Цынкалоўскі, абследавалі М. А. Ткачоў (1970), потым Я. Г. Звяруга.
У 1240-я г. вялікі князь літоўскі Міндоўг авалодаў Здзітавам-на-Ясельдзе. У 1263 годзе Войшалк (сын Міндоўга) выдаў сваю сястру за Шварна Данілавіча і даў у пасаг гарады Здзітаў і Слонім. У выніку ваеных дзеянняў кіеўскіх князёў супраць яцвягаў горад быў разбураны, а жыхары перасяліліся ў іншыя мясцовасці з той жа назвай — Здзітаў. За 7 км ад старажытнага горада на р. Дарагабуж — у сучасную в. Здзітава Спораўскага сельсавета, а таксама за 22 км ад горада — сучасную вёску Здзітаўскага (былога Углянскага) сельсавета.
Вялікае Княства Літоўскае
З пачатку XIV ст. у складзе Вялікага Княства Літоўскага. У 1430 годзе мястэчка. Узгадваецца ў «Кнізе судовых спраў літоўскіх» (1520). З другой паловы XV ст. вядомы «Здзітаў Гарадок» («Здзітаў дварэц») каля возера Спораўскае — цэнтр дзяржаўнай воласці Слонімскага павета Троцкага ваяводства. У 1452 годзе значная частка воласці была перададзена пінскаму князю Юрыю Сямёнавічу. Потым Здзітаў падараваны Казімірам, каралём польскім і вялікім князем літоўскім «княгіні Швітрыгайлавай». У 1520 годзе «двор» — адміністрацыйна-гаспадарчы цэнтр воласці і мястэчка, праз якое ішла вялікая дарога з Валыні ў Вільню. З другой паловы XVI ст. у Слонімскім павеце Новагародскага ваяводства. У 1559 годзе значную частку воласці займала Здзітаўская пушча (4x2 мілі).
Пагор’е
Паго́р'е — тапонім.
Здзітава (Бярозаўскі раён)
Вялікае Княства Літоўскае
У XVII—XVIII стст. Здзітаў — цэнтр староства Сапетаў у Новагародскім ваяводстве. У 1757 годзе смаленскі ваявода Пётр Павел Сапега перадаў староства старосце Адаму Бжастоўскаму.
Пад уладай Расійскай імперыі
Пасля Трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай з 1795 года ў складзе Расійскай імперыі. У 1868 годзе ўзгадваецца як Здзітаў. 19 верасня 1884 года ў Здзітаве пажар знішчыў 30 сялянскіх дамоў з маёмасцю, страты склалі 15 845 руб. У 1886 годзе мястэчка ў Пескаўскай воласці Слонімскага павета Гродзенскай губерні, дзейнічалі царква, школа, піцейны дом. Паводле перапісу 1897 года сяло, якое межавала з в. Гарбова і выселкам Качавічы, дзейнічалі прыходская царква, народнае вучылішча, хлебазапасны магазін, піцейны дом. У Качавічах працаваў ветраны млын; у в. Гарбова — кузня, тут знаходзіўся будынак Здзітаўскай царквы (пры ім 1 двор, 8 жыхароў). У сядзібе Здзітава, якую арандаваў Афром Готлейб, у 1 доме жылі 6 чалавек.
Найноўшы час
У 1905 годзе сяло на мяжы Слонімскага і Кобрынскага паветаў. У 1910 годзе складалася з трох асобных частак — Новай Слабады, сяла і асобнай вуліцы Гарбоўкі. У пачатку XX ст. існавала манаполька (у 1910 яе прыбытак складаў 22 тыс. руб., у 1912 — 12 тыс. руб.).
Аб беднасці жыхароў сяла, якія выязджалі на заробкі ў Амерыку, пад псеўданімамі «Здзітавец», «Стары дзед Міхась» і інш. пісаў у 1910—1914 гг. у «Нашу ніву» мясцовы настаўнік і краязнаўца Міхаіл Рамановіч. Ён у пачатку 1900-х г. падрыхтаваў рукапісны «Сборник народных песен крестьян, Кобринского и Слонимского уездов Гродненской губернии». Частка запісаў мясцовых народных песень была надрукавана вядомым этнографам-фалькларыстам Еўдакімам Раманавым, які ў 1910 годзе выявіў тут археалагічную стаянку, у сядзібе селяніна Гладкоўскага знайшоў рэшткі старажытнага глінянага посуду.
З 1921 года ў складзе Палескага ваяводства Польшчы. У 1924 годзе вёска ў Пескаўскай гміне Косаўскага павета.
З 1939 года ў БССР. З 1940 года цэнтр Здзітаўскага сельсавета. Дзейнічалі школа, ветраны млын, хата-чытальня.
У 1941—1944 гг. акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У час акупацыі ў заходняй частцы вёскі базіраваліся штаб Брэсцкага партызанскага злучэння, Брэсцкі падпольны абкам КП(б)Б. 3 красавіка 1944 года карнікі пачалі наступаць на пазіцыі партызан з некалькіх напрамкаў. Партызаны і 10 тыс. мірных жыхароў, якія знаходзіліся пад іх аховай, апынуліся ў акружэнні, партызанскія брыгады імя Дзяржынскага (камандзір В. М. Манахаў, камісар П. Р. Кавалёў), «Савецкая Беларусь» (камандзір М. У. Бабкоў, камісар П. І. Маслоў), 345-ы атрад (камандзір С. А. Яроцкі) і атрад імя С. М. Будзённага (камандзір К. Е. Мерзлякоў, камісар П. К. Каламійцаў) 7 дзён паспяхова адбівалі атакі карнікаў. Акупанты загубілі 48 жыхароў вёскі, на франтах загінулі 78 воінаў-землякоў. Імем аднаго з арганізатараў і кіраўнікоў камуністычнага падполля і партызанскага руху ў Беларусі, Героя Савецкага Саюза С. І. Сікорскага, імем М. У. Бабкова, арганізатара партызанскага руху на Брэстчыне і ў Бярозаўскім раёне, камандзіра партызанскай брыгады «Савецкая Беларусь», у вёсцы названы вуліцы.
Паводле перапісу 1970 года працавалі сярэдняя школа, клуб, бібліятэка, фельчарска-акушэрскі пункт, аддзяленне сувязі, 2 магазіны. 18 студзеня 1988 года Здзітаўскі сельсавет быў перайменаваны ў Спораўскі (Здзітаўскім стаў называцца былы Углянскі сельсавет).
Інфраструктура
Працуюць сярэдняя і пачатковая школы, бібліятэка, Дом культуры, царква.
Здзітаўская сярэдняя школа
Першыя ўзгадаванні аб Здітаўскай школе адносяцца да 1921 г. Школа размяшчалася ў вясковых хатах. Падчас Вялікай Айчыннай вайны школа знаходзілася ў зямлянках. Настаўнікамі былі Марыя Васільеўна Шляхценка і Любоў Аляксандраўна Грыцова.
У 1946 г., пачала дзейнічаць беларускамоўная пачатковая школа ў хаце мясцовага жыхара Мікалая Максімавіча Чарвякоўскага, а праз некаторы час школа перамясцілася ў новы будынак.
У тым жа годзе пачала працаваць пачатковая школа ва ўрочышчы Ямы ў хаце мясцовага жыхара М.І. Сычыка. Першымі настаўнікамі былі Каўганка, Букініч, К.П. Міхнюк.
З 1950-га па 1959 гг. дырэктарам Горбаўскай школы (у той час яна мела такую назву) быў Уладзімір Васільевіч Савельеў. У 1951 г. прыехалі настаўнікі Н.І. Малаева, І.Ф. Міхалкоўскі, Г.В. Нядзвецкі, В.С. Нядзвецкая, В.В. Гавенчык, І.С. Вашкевіч, Д.С. Макарэвіч (Вашкевіч). У 1952 г. адбыўся першы выпуск сямігодкі. У 1954 г. школа атрымала новы будынак. Школа стала цэнтрам сяла, тут праводзіліся сходы і вечарыны.
У гэты ж час кіраўнік У.В. Савельеў арганізаваў першую ў Бярозаўскім раёне вячэрнюю школу сельскай моладзі. З 1954-га па 1957 гг. там працаваў філіял сямігадовай школы.
У пачатку 1960-х гг. нягледзячы на ўзбуйненне школы будынкаў не хапала. Навучанне працягвалася ў хатах. У 1962 г. школа стала васьмігодкай і працавала ў 3 змены.
Сённяшні двухпавярховы цагляны будынак сярэдняй школы пабудавалі ў 1964 г., а таксама ўзвялі інтэрнат для вучняў.
Гісторыя стварэння
Практычным кампанентам інавацыйнай дзейнасці школы стала рэалізацыя адукацыйных праектаў, накіраваных на паляпшэнне дабрабыту школьнай супольнасці. Распрацаваны вобраз жадаемага будучага, стратэгія «Школа і вёска: разам да ўстойлівага развіцця», створаны эколага-этнаграфічны музей «Здзітаўскі фальварак», «Да ўстойліва Здзітава з дапамогаю спорта». Усе праекты рэалізоўваюцца школай у цесным супрацоўніцтве з Праграмай Развіцця ААН, Асацыяцыяй агентстваў мясцовай дэмакратыі ALDA (Францыя), АУ «Новая Еўразія» (г. Мінск), ГА «Ахова птушак Бацькаўшчыны», аддзелам адукацыі Бярозаўскага райвыканкама, Спораўскім сельскім выканаўчым камітэтам і іншымі партнёрамі.
Мерапрыемствы ў Здзітаўскім фальварку
На базе музея вучнямі школы ладзяцца тэматычныя адукацыйныя экскурасіі,святочныя абрады і мерапрыемствы для вучнёўскай моладзі, турыстаў згодна распрацаванаму цыклу традацыйных свят нашых продкаў "Карагод народных свят вёскі Здзітава".
Музей «Здзітаўскі фальварак», зялёны маршрут «Паміж трох азёр» — праекты, якія з'яўляюцца асновай для сацыяльна-эканамічнага адраджэння навакольнай мясцовасці, прапаганды ідэй устойлівага развіцця.
У цяперашні час музей Здзітаўскі фальварак з'яўляецца элементам зялёнага маршруту "Паміж трох азёр" - сумеснага праекта Здзітаўскай СШ, РБЗ Спораўскі і Праграмы развіцця ААН. Гэта трохдзённы веласіпедны маршрут працягласцю каля 70 км., які ахоплівае тэрыторыі некалькіх сельскіх саветаў Бярозаўскага раёна. Маршрут арыентаваны як на турыстаў з ліку мясцовых жыхароў сельскага савета ,бліжэйшых рэгіёнаў, так і на турыстаў, у тым ліку замежных, якія наведваюць заказнік "Спораўскі" з мэтай вывучэння яго жывёльнага і расліннага свету.
Окніца
Окніца (Ocniţa) — горад у Малдове, цэнтр Окніцкага раёна. Окніца была заснавана як чыгуначная станцыя ў 1890-я гады. 7,254 жыхароў (2014). Насельніцтва горада ў 1974 годзе складала 7,1 тысяч чалавек, а ў 1994 годзе — 11,3 тыс. чал. У 2013 годзе ў цэнтральным парку Окніцы была адкрыта алея знакамітасцяў.
Высокаўскі дзяржаўны прафесійны ліцэй сельскагаспадарчай вытворчасці
Высокаўскі дзяржаўны прафесійны ліцэй сельскагаспадарчай вытворчасці — установа прафесійнага навучання ў в. Высокае (Аршанскі раён).
Гісторыя
Свой летапіс установа адукацыі вядзе з 1939 года, калі ў вёсцы Лемніцы на Сенненшчыне была заснавана школа механізацыі, якую пазней перанеслі ў пасёлак Высокае Аршанскага раёна.
Высокскі дзяржаўны прафесійны ліцэй сельскагаспадарчай вытворчасці ажыццяўляе падрыхтоўку рабочых і спецыялістаў для сельскай гаспадаркі, аўтамабільнага транспарту, грамадскага харчавання, бытавога абслугоўвання, меліярацыйнай галіны і будаўніцтва.
Сабалёўскі сельсавет
Назву Сабалё́ўскі сельсавет маюць:
Ліпкань
Ліпкань (Lipcani) — горад у Брычанскім раёне Малдовы. Горад размешчаны на беразе ракі Прут. 4 685 жыхароў (2014).
230
230 — невысакосны год, пачаўся ў пятніцу. 230 год нашай эры, 230 год 1 тысячагоддзя, 30 год III стагоддзя, 10 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 1 год 230-х гадоў.
Мрын
Мрын (Мрин) — вёска ў Носіўскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Мрынскай вясковай абшчыны.
Агароднікі (Навагрудскі раён)
Агаро́днікі (, Огородники) — вёска ў Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Брольніцкага сельсавета.
Да 2017 года ўваходзіла ў склад Ваўковіцкага сельсавета.
Балдуін I Фландрскі
У 1186 годзе жаніўся на Марыі (1174—1204), дачцы графа Генрыха I Шампанскага. Атрымаў ў спадчыну Фландрыю пасля смерці маці 15 лістапада 1195 г. і Эно — пасля смерці бацькі 18 снежня таго ж года. Хоць прынёс амаж французскаму каралю Філіпу Аўгусту, але высунуў прэтэнзіі на землі (у прыватнасці, Артуа), перададзеныя французскай кароне ў якасці пасагу яго сястры Ізабелы, першай жонкі гэтага караля. У сувязі з гэтым аказваў падтрымку англійскім праціўнікам Філіпа, каралям Рычарду Львінае Сэрца і Іаану Беззямельнаму. Паводле дагавора з Філіпам Аўгустам у Пероне ў 1200 г. Балдуін вярнуў сабе частку земляў Артуа.
Пасля таго як у 1204 годзе крыжакамі быў захоплены Канстанцінопаль, стаў 16 мая 1204 г. імператарам Лацінскай імперыі.
Пасварыўся з балгарскім царом Калаянам. 14 красавіка 1205 года лаціняне пацярпелі паражэнне недалёка ад Адрыянопаля, і Балдуін патрапіў у палон да балгараў. Памёр у канцы 1205 года ў зняволенні ў Тырнава, Балгарыя.
У сярэднявечнай балгарскай сталіцы Тырнава дагэтуль захавалася крапасная брама, якія носяць назва «Фрэнская брама». Лічыцца, што недалёка ад яе знаходзілася вежа, у якой жыў да канца сваіх дзён захоплены лацінскі імператар.
Стары Пагост
Стары́ Паго́ст (, Старый Погост) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.
На поўнач ад вёскі азёры Юндзялоўскае і Красноўскае.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Новы Пагост Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 17 снежня 1971 года вёска ўваходзіла ў склад Наўгародскага сельсавета.
231
231 — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 231 год нашай эры, 231 год 1 тысячагоддзя, 31 год III стагоддзя, 1 год 4-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 2 год 230-х гадоў.
Замыцкае
Замыцкае (Замыцкое) — вёска ў Цёмкінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Мядзведзеўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Вязышчанскага сельскага паселішча.
Даржы
Даржы́ (, Доржи) — вёска ў Лідскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Ганчарскага сельсавета.
Гісторыя
За 1 км на поўнач ад вёскі, на дзюне («Боркава Гара») правабярэжнай поймы р. Дзітва размешчана стаянка нёманскай культуры эпохі неаліту. Памеры 95 х 60 м. Знойдзены крамянёвыя прылады і розначасовая кераміка.
Каля паўночна-заходняга краю дзюны, на невялікім павышэнні размяшчалася крэмнеапрацоўчая майстэрня памерам 30 х 20 м. Знойдзена вялікая колькасць крамянёвых сколаў і адшчэпаў, адбойнікі, нуклеусы, гатовыя крамянёвыя прылады, фрагменты керамікі. Датуецца 3 тыс. да н.э. На месцы стаянкі сустракаецца кераміка позняга этапа зарубінецкай культуры, магчыма, сляды селішча.
Рэшткі, верагодна, другога селішча выяўлены на левым беразе р. Дзітва ва ўрочышчы Ваўкелі. Знойдзена ляпная кераміка VI — IX стст. і кругавая кераміка эпохі Кіеўскай Русі.
Лондан (Канада)
Лондан (London) — горад у Канадзе, размешчаны на паўднёвым-захадзе правінцыі Антарыа ўздоўж Квебек-Віндсарскага калідора. Лондан знаходзіцца на развілцы несуднаходнай ракі Тэмзы, прыкладна на паўдарогі паміж Таронта і Дэтройтам, што знаходзіцца ў амерыканскім штаце Мічыган. Лонданскі Сіці з'яўляецца асобным муніцыпалітэтам, палітычна адасобленым ад графства Мідлсекс.
Лондан быў заснаваны еўрапейцамі паміж 1801 і 1804 гадамі Петэрам Хэгерманам і стала адной з вёсак у 1826 годзе. З тых часоў, Лондан значна пашырыўся ў найбуйнейшы муніцыпалітэт Паўднёва-Заходняга Антарыа, стаўшыся 15-м паводле велічыні муніцыпалітэтам Канады, далучыўшы многія з невялікіх навакольных населеных пунктаў, якія атачалі яго. У горадзе актыўна развіваюцца такія галіны, як адукацыя, ахова здароўя, турызм і вытворчасць.
Гісторыя
На месцы горада ў Сярэднявеччы размяшчалася некалькі індзейскіх паселішчаў. Археалагічныя раскопкі пацвярджаюць, што людзі тут жылі ў апошнія 10 тысяч гадоў. У 1793 годзе генерал-лейтэнант Джон Грэйвс Сімка абраў гэта месца як будучую сталіцу Верхняй Канады, якую ён меў намер назваць Джарджына, у гонар караля Георга III. Але губернатар Карлтан палічыў будаўніцтва сталіцы пасярод густых лясоў немэтазгодным.
Упершыню Лондан быў заселены еўрапейцамі ў 1801—1804 гадах, а ў 1826 годзе стаў вёскай. У 1845 годзе буйны пажар знішчыў вялікую частку паселішча, аднак у 1855 годзе ў горадзе ўжо пражывала больш за 10 тысяч чалавек, і Лондан, атрымаў статус горада. Пасля Лондан разросся, паглынаючы суседнія гарады, і ператварыўся ў самы буйны населены пункт паўднёва-заходняга Антарыа.
Насельніцтва
Насельніцтва складаецца на 48,2 % з мужчын і на 51,8 % — з жанчын. Большасць насельніцтва складаюць нашчадкі выхадцаў з Брытанскіх астравоў, далей ідуць немцы, франкаканадцы, галандцы, італьянцы, палякі, партугальцы, украінцы, індзейцы.
Эканоміка
Эканоміка Лондана развіваецца за кошт вытворчасці лакаматываў, бранятэхнікі, страхавання і інфармацыйных тэхналогій.
NGC 7799
NGC 7799 — зорка ў сузор’і Пегас.
Пенсія
Пе́нсія (pensio — плацеж) — грашовае забеспячэнне са страхавога фонду пасля заканчэння працоўнай дзейнасці. Віды -- працоўная (за выслугу гадоў і заслугі) і сацыяльная (пры дасягненні сталага ўзросту, інваліднасці, страце кармільца). Страхавы пенсіённы фонд можа стварацца з страхавых узносаў наёмных працаўнікоў, працанаймальнікаў і прадпрымальнікаў.
Беларусь
У Беларусі ёсць некалькі відаў пенсій, што рэгулююць асобныя законы
У Беларусі выплата пенсій ажыццяўлялася праз пазабюджэтны Фонд сацыяльнай абароны насельніцтва (ФСАН) Міністэрства працы і сацыяльнай абароны Рэспублікі Беларусь. Выплата сацыяльных пенсій, прадугледжаных Законам, ажыццяўляецца за кошт сродкаў рэспубліканскага бюджэту.
Худыксваль (камуна)
Худыксваль 34-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Худыксваль.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 36 760 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Севастопаль
Севастопаль (Севастополь, Севастополь) — горад на Крымскім паўвостраве, на беразе Чорнага мора. Ва Украіне мае спецыяльны адміністрацыйны статус. У Расii мае статус аднаго з 3-х гарадоў федэральнага значэння (нароўні з Масквой i Санкт-Пецярбургам).
Порт, ваенна-марская база.
Гісторыя
У старажытнасці тут знаходзіўся антычны горад Херсанес Таўрычаскі.
Сучасны горад Севастопаль быў заснаваны ў 1783 годзе, пасля далучэння Крыма да Расіі, як база рускай чарнаморскай эскадры. Спачатку называўся Ахціяр (белы ўцёс), з 1784 — Севастопаль (з грэч. — велічны горад). З 1802 уваходзіў у Таўрычаскую губерню. У 1804 аб’яўлены галоўным ваенным портам Чорнага мора. Праславіўся ў час Крымскай вайны (Севастопальская абарона, 1854—55). З 1875 злучаны чыгункай з Сімферопалем. У канцы XIX ст. буйны прамысловы цэнтр. У Рэвалюцыю 1905—07 гадоў тут адбылося Севастопальскае паўстанне (1905).
З 1917 у складзе Таўрычаскай савецкай рэспублікі, акупіраваны англійскімі, французскімі і грэчаскімі войскамі. У 1920 вызвалены Чырвонай Арміяй. З 1921 горад у Крымскай аўтаномнай савецкай сацыялістычнай рэспубліцы РСФСР. У Вялікую Айчынную вайну адбылася гераічная Севастопальская абарона (1941—42). Вызвалены ў выніку Крымскай аперацыі (1944).
З 1954 года ў складзе Крымскай вобласці Украіны. У лютым—сакавіку 2014 года, пасля адхілення ад улады ва Украіне Віктара Януковіча, Севастопаль стаў адным з цэнтраў падзей, якія прывялі да фактычнага далучэння Крыма да Расіі.
30 кастрычніка 2022 года здзейснена атака з выкарыстаннем беспілотных апаратаў на караблі Чарнаморскага флоту Расіі на рэйдах Севастопаля.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 379.200 чал. (2007 г.).
Нацыянальны склад насельніцтва, % (паводле перапісаў):
Унгень
Унгень (Ungheni) — горад і муніцыпій у Малдове, цэнтр Унгенскага раёна. Размешчаны на рацэ Прут за 107 км ад Кішынёва, 85 км ад Бэльці і за 45 км ад Яс. Ва Унгене знаходзіцца мытня на мяжы з Румыніяй. Чыгуначная станцыя Унгень з’яўляецца памежнай паміж чыгункамі Малдовы і Румыніі.
Апарат штучнай вентыляцыі лёгкіх
Апарат штучнай вентыляцыі лёгкіх (апарат ШВЛ) — медыцынскае абсталяванне, прызначанае для прымусовай падачы газавай сумесі (кісларод і сціснутае асушанае паветра) у лёгкія з мэтай насычэння крыві кіслародам і выдалення з лёгкіх вуглякіслага газу.
Апарат ШВЛ можа выкарыстоўвацца як для інвазіўнай (праз інтубацыйную трубку, уведзеную ў дыхальныя шляхі пацыента або праз трахеастому), так і для неiнвазiўнай штучнай вентыляцыі лёгкіх — праз маску.
Апарат ШВЛ можа быць як ручным (мяшок Амбу), так і механічным. Сціснутае паветра і кісларод для пнеўмосілкавання механічнага апарата могуць падавацца як з цэнтральнай сістэмы газазабеспячэння медыцынскай установы або балона сціснутага паветра (пры транспарціроўцы), так і ад індывідуальнага мінікампрэсара і кіслароднага канцэнтратара. Пры гэтым сумесь газаў павінна сагравацца і ўвільгатняцца перад падачай пацыенту.
Сучасныя апараты ШВЛ з’яўляюцца вельмі высокатэхналагічным медыцынскім абсталяваннем. Яны забяспечваюць рэспіраторную падтрымку пацыента як па аб’ёме, так і па ціску.
Класіфікацыя апаратаў ШВЛ
Класіфікацыя апаратаў штучнай вентыляцыі лёгкіх праведзена ў адпаведнасці з ДАСТ 18856-81.
Дзяленне апаратаў ШВЛ па шыраце функцыянальных магчымасцяў і ўзросце пацыента
Дзяленне апаратаў ШВЛ па прывадзе і кіраванні
Дзяленне апаратаў ШВЛ па прызначэнні
Апараты ШВЛ агульнага прызначэння
Апараты ШВЛ спецыяльнага прызначэння:
Міхайлаўскі (Хоцімскі раён)
Ліквідаваны 28 снежня 2012 года.
Востраўскі сельсавет (Шчучынскі раён)
Во́страўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шчучынскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Вострава.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Шчучынскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Дэмбраўскага сельсавета.
Кысэліўка (Носіўскі раён)
Кісялё́ўка ці Кысэліўка (Киселі́вка) — вёска ў Носіўскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Мрынскай вясковай абшчыны.
Качура
Качу́ра — беларускае прозвішча.
232
232 — высакосны год, пачаўся ў нядзелю. 232 год нашай эры, 232 год 1 тысячагоддзя, 32 год III стагоддзя, 2 год 4-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 3 год 230-х гадоў.
Старына (Мёрскі раён)
Да 17 снежня 1971 года хутар уваходзіў у склад Наўгародскага сельсавета. Ліквідаваны ў 2008 годзе.
Абрамава (Цёмкінскі раён)
Абрамава (Абрамово) — вёска ў Цёмкінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Мядзведзеўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У 2004—2017 гадах у складзе Вязышчанскага сельскага паселішча.
Лонданскае графства
Лонданскае графства — англійскае графства з 1889 па 1965 год, у наш час вядомае як Унутраны Лондан. Яго стварэнне было часткай праграмы па агульным увядзенні новай сістэмы акруговага кіравання, якая адпавядае закону аб мясцовым самакіраванні 1888 года. Паводле закона стваралася адміністрацыйнае Лонданскае графства, у якое ўключалася таксама тэрыторыя лонданскага Сіці. Аднак, Сіці і Лонданскае графства падзяляліся, калі гаворка ішла пра «не адміністрацыйныя» мэты. Органам мясцовага кіравання быў Савет Лонданскага графства (LCC), які спачатку меў абмежаваны набор функцый, але ў час свайго 76-гадовага існавання атрымаў дадатковыя правы. LCC меў мала ўлады на тэрыторыі Сіці, дзе мясцовае кіраванне манапалізавала старая Карпарацыя, якая захавала свае правы да нашых дзён. У 1900 годзе з меней значных сельскіх прыходаў і раёнаў былі сфарміраваны 28 сталічных бора. Да 1961 годзе тэрыторыя графства складала 303,12 км². За час існавання Лонданскага графства на яго тэрыторыі назіралася доўгатэрміновае зніжэнне колькасці насельніцтва з прычыны вялікай колькасці жыхароў, якія пераязджалі ў прыгарады. Гэта з’ява прыводзіла да перыядычных пераглядаў сістэмы мясцовага кіравання і спробаў пашырэння граніц графства. У 1965 годзе ў адпаведнасці з законам аб кіраванні Лонданам 1963 года на месцы графства была сфарміравана вялікая адміністрацыйная адзінка — Вялікі Лондан.