cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Івянецкае партызанскае злучэнне
Склад
На час злучэння з Чырвонай Арміяй 4—6 ліпеня 1944 года налічвала 5 500 партызан.
Сяргей Фёдаравіч Алейнік
Сярге́й Фё́даравіч Але́йнік (нар., Мінск) — беларускі палітык і дыпламат.
Біяграфія
Нарадзіўся 28 студзеня 1965 года ў Мінску.
У 1986 годзе з адзнакай скончыў Мінскі дзяржаўны педагагічны інстытут замежных моў па спецыяльнасці «Нямецкая і англійская мовы». У 1986—1988 гадах працаваў намеснікам сакратара камітэта камсамола Мінскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута замежных моў. У 1988—1992 гадах праходзіў ваенную службу ва Узброеных Сілах.
На дыпламатычнай службе з 1992 года. У 1992—1993 гадах праходзіў навучанне ў Дыпламатычнай акадэміі ў Вене (1992—1993) па спецыяльнасці «Міжнародныя адносіны». У 1992—1993 гадах працаваў трэцім сакратаром консульскага ўпраўлення, у 1993—1994 гадах — начальнікам пашпартна-візавага аддзела консульскага ўпраўлення Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.
У 1994‒1995 гадах — намеснік начальніка аддзела дзяржаўнага пратакола, намеснік начальніка службы дзяржаўнага пратакола Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.
У 1995‒1996 гадах працаваў консулам, кіраўніком Генеральнага консульства Рэспублікі Беларусь у г. Гаазе.
У 1996‒1999 гадах працаваў саветнікам Пасольства Рэспублікі Беларусь у Каралеўстве Нідэрландаў, Пастаянным прадстаўніком Рэспублікі Беларусь у Выканаўчым савеце Арганізацыі па забароне хімічнай зброі.
У 1999‒2002 гадах – выконваючы абавязкі начальніка, начальнік службы дзяржаўнага пратакола Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.
З 5 кастрычніка 2002 года быў Пастаянным прадстаўніком пры аддзяленні Арганізацыі Аб’яднаных Нацый і іншых міжнародных арганізацыях у Жэневе.
10 красавіка 2008 года быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь пры Святым Прастоле, Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Рэспублікі Беларусь пры Незалежным Ваенным Ордэне Гаспіталераў Святога Яна Ерусалімскага, Родаса і Мальты па сумяшчальніцтве.
9 студзеня 2009 года прызначаны намеснікам Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь.
20 ліпеня 2020 года быў вызвалены з пасады пасла ў сувязі з пераходам да іншага наймальніка.
20 ліпеня 2020 года прызначаны намеснікам Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь з захаваннем функцый Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Рэспублікі Беларусь пры Святым Прастоле і пры Суверэнным Мальтыйскім Ордэне.
10 лютага 2022 года прызначаны першым намеснікам Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь па 13 снежня 2022 года.
13 снежня 2022 года прызначаны міністрам замежных спраў Рэспублікі Беларусь.
Хобі: більярд.
Дзвінкавэ
Дзвінкавэ (Дзвінкове́) — вёска ў Фасціўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Гісторыя
Да 2020 года ў складзе Васылькіўскага раёна.
Свяшына (гміна)
Свяшы́на (Świeszyno) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Кашалінскага павета Заходнепаморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Свяшыне. Плошча гміны складае 132,56 км². Станам на 2009 год у гміне Свяшына пражывалі 6028 чалавек, шчыльнасць — 45,5 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 10 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 30 населеных пунктаў.
Сіроцінскі сельсавет
Сіро́цінскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шумілінскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Сіроціна.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1126 чалавек, з іх 89,9 % — беларусы, 8,5 % — рускія, 1,0 % — украінцы.
Оксфард-стрыт
Оксфард-стрыт (Oxford Street) — лонданская вуліца, адна з асноўных вуліц Вэстмінстэра. Самая ажыўленая гандлёвая вуліца (548 гандлёвых кропак), вядомая галоўным чынам сваімі фешэнэбельнымі магазінамі. Пачынаецца ў Вэстмінстэры ад Мармуровай аркі (паўночна-усходні вугал Гайд-парку) і вядзе на ўсход у бок Холбарна. Раней была часткай Лондан-Оксфард-роўд, якая пачыналася ад Ньюгейта. Сёння частка шашы A40. Даўжыня вуліцы складае 2,4 кіламетры. На вуліцы размешчаны станцыі Лонданскага Метрапалітэна "Marble Arch", "Bond Street", "Oxford Circus", "Tottenham Court Road". На кожнае Ражство вуліца ўпрыгожваецца святочнымі агнямі. Па традыцыі ў лістападзе гэтыя агні ўключаюцца знакамітасцямі. У 1968-93 гг. па гэтай вуліцы курсіраваў «бялковы чалавек» Стэнлі Грын.
Псалом 38
Псалом 38 (39 паводле масарэцкай нумарацыі) ўваходзіць у 6-ю кафізму. Аўтарства прыпісваецца Давіду. Галоўная тэма гэтага псалма — малітва ў смутны час.
Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік
Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік (Савецкі Саюз, СССР) — шматнацыянальная сацыялістычная дзяржава, якая існавала ў 1922—1991 гадах на тэрыторыі паўночнай і цэнтральнай Еўразіі (у еўрапейскай і азіяцкай частках) плошчай (пад канец свайго існавання) 22,4 млн. км2. Складаўся з саюзных рэспублік, якія паводле канстытуцыі з'яўляліся суверэннымі дзяржавамі. У склад асобных рэспублік уваходзілі аўтаномныя рэспублікі, краі, вобласці, аўтаномныя вобласці і аўтаномныя акругі.
Перадгісторыя
Пасля звяржэння самадзяржаўя ў сакавіку 1917 Часовы ўрад дэклараваў поўнае раўнапраўе грамадзян незалежна ад веравызнання і нацыянальнасці, скасаваў мяжу яўрэйскай аселасці, абяцаў свабоду развіцця моў. Нягледзячы на абвяшчэнне Расіі рэспублікай (верасень 1917), Часовы ўрад не збіраўся ажыццяўляць права самавызначэння народаў, што выклікала незадаволенасць нацыянал-дэмакратычных рухаў. У верасні 1917 ў Кіеве адбыўся з'езд «народаў Расіі», скліканы Цэнтральнай украінскай радай, у якім прынялі ўдзел прадстаўнікі расійскіх і ўкраінскіх эсэраў, БСГ, грузінскіх, армянскіх сацыялістаў і інш. З'езд прагаласаваў за дзяржаўнае ўладкаванне Расіі ў выглядзе федэрацыі аўтаномных абласцей і нацый, палічыў асноўным дэфектам «празмерную цэнтралізацыю заканадаўчай і выканаўчай улады». З'езд пастанавіў: незалежна ад склікання Усерасійскага Устаноўчага сейма склікаць мясцовыя нацыянальныя ўстаноўчыя сеймы, якія павінны вызначыць канкрэтныя формы сваіх адносін з цэнтральнымі органамі федэрацыі, а таксама ўнутраную арганізацыю аўтаномных устаноў канкрэтнага народа або вобласці. Аднак Часовы ўрад не прыслухаўся да патрабаванняў нацыянальных дзеячаў. Пасля перамогі Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 і пераходу ўлады да Саветаў, Саўнарком прыняў Дэкларацыю правоў народаў Расіі, якая абвясціла роўнасць і суверэннасць усіх народаў краіны, права на свабоднае самавызначэнне аж да аддзялення і ўтварэння самастойных дзяржаў, адмену ўсіх нацыянальных і нацыянальна-рэлігійных прывілеяў і абмежаванняў, свабоднае развіццё нацыянальных меншасцей і этнаграфічных груп. Пад уплывам нацыянальна-вызваленчага руху бальшавікі змянілі сваё стаўленне да федэралісцкіх ідэй, але сталі разглядаць савецкі федэралізм як перахрдную форму да поўнага інтэрнацыянальнага адзінства працоўных.
III Усерасійскі з'езд Саветаў (студзень 1918) паклаў пачатак утварэнню Расійскай Савецкай Федэратыўнай Сацыялістычнай Рэспублікі (РСФСР). Аднак нацыянальна-дзяржаўнае будаўніцтва маладых рэспублік праходзіла ў вострай палітычнай барацьбе і мела 2 кірункі: савецкі і парламентарны (на ўзор Заходняй Еўропы). Стварэнне незалежных нацыянальных савецкіх рэспублік некаторыя бальшавіцкія кіраўнікі разглядалі як спосаб вырашэння часовых палітычных, у т.л. знешнепалітычных задач, каб, з аднаго боку, супрацьстаяць заходнім краінам, а з другога — нейтралізаваць мясцовыя «сепаратысцкія» намаганні нацыянальных дзеячаў.
Герб Беларусі
Дзяржаўны герб Рэспублікі Беларусь — адзін з афіцыйных сімвалаў Рэспублікі Беларусь як суверэннай дзяржавы.
Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік
Перадгісторыя
1 чэрвеня 1919 г. па ініцыятыве ЦК РКП(б) і прапановах ЦВК Украіны, Савета абароны Літвы і Беларусі, урада Савецкай Латвіі быў прыняты Дэкрэт «Аб аб'яднанні савецкіх рэспублік: Расіі, Украіны, Латвіі, Літвы, Беларусі для барацьбы з сусветным імперыялізмам». Ваенна-палітычны саюз дапамог савецкім рэспублікам выстаяць у грамадзянскай вайне і ваеннай інтэрвенцыі 1918—20, умацаваць уладу камуністам. 3 пераходам да мірнага будаўніцтва тэндэнцыя іх далейшага аб'яднання яшчэ больш узмацнілася. Аднак на шляхах нацыянальна-дзяржаўнага федэратыўнага ўсталявання вызначыліся супярэчнасці. 3 аднаго боку, рэспублікі былі фармальна незалежныя, як роўныя заключалі дагаворы з РСФСР, з другога — спробы цэнтралізацыі органаў кіравання прыводзілі да таго, што паўнамоцтвы РСФСР перавышалі паўнамоцтвы іншых савецкіх рэспублік, і такім чынам парушаліся падпісаныя двухбаковыя дагаворы.
Герб Беларусі
Паводле афіцыйнага апісання, уяўляе сабой размешчаны ў сярэбраным полi залаты контур Дзяржаўнай гранiцы Рэспублiкi Беларусь, накладзены на залатыя промнi сонца, якое ўзыходзіць над зямным шарам. Уверсе поля знаходзiцца пяцiканцовая чырвоная зорка. Герб абрамлены вянком з залатых каласоў, пераплеценых справа кветкамi канюшыны, злева — кветкамi лёну. Вянок тройчы перавiты з кожнага боку чырвона-зялёнай стужкай, у сярэдняй частцы якой у аснове герба ў два радкi напiсаны золатам словы «Рэспублiка Беларусь».
Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік
Утварэнне СССР
З'езды Саветаў УССР, БССР, ЗСФСР і X Усерасійскі з'езд Саветаў (снежань 1922) прызналі аб'яднанне савецкіх рэспублік у адзінай дзяржаве своечасовым. 30 снежня 1922 I з'езд Саветаў СССР зацвердзіў Дэкларацыю аб утварэнні СССР, у якой былі сфармуляваны асноўныя прынцыпы аб'яднання рэспублік: раўнапраўе і добраахвотнасць уваходжання іх у Саюз ССР, права свабоднага выхаду з Саюза і доступ у яго новым савецкім сацыялістычным рэспублікам. З'езд зацвердзіў Дагавор аб утварэнні СССР, які прадугледжваў арганізацыю 10 саюзных наркаматаў, Вярхоўнага суда і Аб'яднанага дзяржаўнага палітычнага ўпраўлення, вызначыў асновы ўзаемаадносін паміж вышэйшымі органамі ўлады СССР і саюзных рэспублік. Быў абраны вярхоўны орган улады Саюза ССР — Цэнтральны Выканаўчы Камітэт (ЦВК; старшыні М. Калінін, Р. Пятроўскі, А. Чарвякоў, Н. Нарыманаў). На 2-й сесіі ЦВК сфарміраваны ўрад СССР — Савет Народных Камісараў (СНК) на чале з У. Леніным. У снежні 1922, у склад СССР увайшлі РСФСР (афіцыйна абвешчана ў студзені 1918), УССР (снежань 1917), БССР (студзень 1919) і ЗСФСР (снежань 1922) у складзе Азербайджанскай ССР (красавік 1920), Армянскай ССР (лістапад 1920) і Грузінскай ССР (люты 1921). Першая Канстытуцыя СССР (зацверджана 31 студзеня 1924 на II з'ездзе Саветаў СССР) дэкларавала працоўным краіны шырокія дэмакратычныя правы і свабоды, актыўны ўдзел у кіраўніцтве дзяржавай.
Герб Беларусі
Герб быў уведзены ў 1995 годзе паводле вынікаў усеагульнага рэферэндуму 7 чэрвеня 1995. Ён замяніў герб «Пагоня», які выкарыстоўваўся з 19 верасня 1991 года.
Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік
Даваенны перыяд
У ходзе працэсу нацыянальна-дзяржаўнага будаўніцтва ў склад СССР 13 мая 1925 ўвайшлі Туркменская ССР і Узбекская ССР (утвораны 27 кстрычніка 1924), 5 снежня 1929 — Таджыкская ССР (утворана 16 кстрычніка 1929), 5 снежня 1936 — Казахская ССР і Кіргізская ССР, 31 сакавіка 1940 — Карэла-фінская ССР, 2 жніўня 1940 — Малдаўская ССР, 3-6 жніўня 1940 — Літоўская ССР, Латвійская ССР і Эстонская ССР (утвораны 21 ліпеня 1940).
Герб Беларусі
За аснову новага Дзяржаўнага герба Беларусі быў прыняты Дзяржаўны герб Беларускай ССР.
Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік
Даваенны перыяд
Канстытуцыя СССР 1936 г. абмежавала паўнамоцтвы саюзных рэспублік. У ёй не было нават намёку на тое, што суб'екты СССР перадаюць значную частку паўнамоцгваў Саюзу, г.зн. дзейнічала не дагаворная, а канстытуцыйная норма. Павялічылася колькасць агульнасаюзных камісарыятаў.
Утварэнне СССР дало магчымасць сканцэнтраваць неабходныя сродкі для хуткага ажыццяўлення індустрыялізацыі, калектывізацыі сельскай гаспадаркі і культурнага будаўніцтва. Гэта садзейнічала стварэнню буйнага эканамічнага патэнцыялу, які забяспечыў тэхніка-эканамічную незалежнасць дзяржавы. Хуткая суцэльная калектывізацыя вёскі дазволіла ўзяць у яе сродкі на патрэбы індустрыялізацыі і абароны.
Разам з тым камуністычная партыя кіравалася ідэямі «дзяржаўнага сацыялізму», што абумовіла далейшую цэнтралізацыю ўлады, абмежаванне паўнамоцгваў саюзных рэспублік, адзяржаўленне народнай гаспадаркі, згортванне эканамічна-матэрыяльных стымулаў. Стварэнне адміністрацыйна-каманднай сістэмы выклікала сур'ёзныя скажэнні ў грамадска-палітычным жыцці краіны, масавыя палітычныя рэпрэсіі супраць грамадзян. Аднак нягледзячы на розныя хібы і дэфармацыі грамадства, за гады першых пяцігодак быў створаны магутны палітычны і сацыяльна-эканамічны патэнцыял.
Пасляваенны перыяд
Пасля Другой сусветнай вайны міжнародная роля СССР значна вырасла. Савецкі Саюз з'яўляўся членам-заснавалььнікам Арганізацыі Аб'яднаных Нацый (з красавіка 1945) і адньім з пастаянных членаў Савета Бяспекі ААН. Паводде рашэння Сан-Францыскай канферэнцыі 1945, скліканай з мэтай утварэння ААН, у лік краін-заснавальніц гэтай арганізацыі былі таксамаі ўключаны БССР і УССР.
Важнай рысай у нацыянальна-дзяржаўнай палітыцьі ў 1950-я г. стала пашырэнне правоў і ініцыятыў саюзных рэспублік. У маі 1955 г. быў зменены парадак планавання і фінансавання народнай гаспадаркі рэспублік СССР. Замест ранейшага парадку зацвярджэння ўрадам СССР дэталёвых паказчыкаў па развіцці рэспубліканскай прамысловасці, сельскай гаспадаркі, культуры, аховы здароўя цяпер вызначаўся толькі агульны аб'ём валавой і таварнай прадукцыі, а таксама капіталаўкладанняў па саюзных рэепубліках. Канкрэтнае планаванне аб'ёму вытворчасці і капіталаўкладанняў па прадпрыемствах і ведамствах было перададзена ў распараджэнне рэспубліканскіх саветаў міністраў. Яны атрымалі права выкарыстоўваць дадаткова выяўленыя і атрыманыя пры выкананні рэспубліканскага бюджэту даходы на фінансаванне жыллёвай і камунальнай гаспадаркі, сацыяльна-культурных мерапрыемстваў. Пашырыліся таксама паўнамоцтвы саветаў міністраў саюзных рэспублік у кіраўніцтве прамысловасцю і будаўніцтвам. У распараджэнне рэспублік у 1956 г. перададзены функцыі па кіраўніцгве работай судовых устаноў і органаў юстыцыі. Аднак з пачатку 1970-х г. усё больш сталі выяўляцца адмоўныя рысы «дзяржаўнага сацыялізму» (абмежаванне дэмакратыі, адхіленне працоўных ад уласнасці і ўлады, парушэнні прынцыпаў сацыяльнай справядлівасці, бюракратызацыя дзяржаўнага апарату і інш.), што прывяло да паглыблення крызісных з'яў. У якасці прававой нормы ў арт. 6 Канстытуцыі СССР 1977 было замацавана, шго «кіруючай і накіроўваючай сілай савецкага грамадства, ядром яго палітычнай сістэмы, дзяржаўных і грамадскіх арганізацый з'яўляецца Камуністычная партыя Савецкага Саюза». Спробы паскорыць сацыяльна-эканамічнае развіццё на аснове канцэпцыі перабудовы (з сярэдзіны 1980-х г.) станоўчых вынікаў не прынеслі.
Распад СССР
У канцы 1980-х г узмацніліся цэнтрабежныя тэндэнцыі ў саюзных рэспубліках, іх імкненне да суверэнітэту. Прычыны будучага распаду СССР, якія намеціліся ў канцы 1980-х г., заключаліся ў абмежаванні паўнамоцтваў саюзных рэспублік, кансервацыі многіх адсталых форм арганізацыі грамадства (кланавасць, пратэкцыянізм, бюракратыя), дыктаце цэнтра ў эканамічным монаразвіцці без уліку асаблівасцей кожнай рэспублікі, перараджэнні партыйнай, дзяржаўнай і інтэлектуальнай эліты ў асобны клан алігархаў на падставе першалачатковага назапашвання капіталу, скажэннях у духоўным жыцці народаў (уніфікацыя адукацыі і асветы, моўная асіміляцыя), наяўнасці нацыянальнага нігілізму пад сцягам барацьбы з нацыяналізмам, намаганнях Захаду да скасавання СССР як галоўнай перашкоды на шляху да распаўсюджання т.зв. «заходных каштоўнасцей», дапамозе заходных колаў групоўкам і плыням некамуністычнай скіраванасці, што тады дзейнічалі ў саюзных рэспубліках. Усё гэта паступова прыводзіла да радыкалізацыі палітыкі саміх саюзных рэспублік, якія бьілі незадаволены няўдалымі рэформамі, няздольнасцю федэральнага цэнтра вырашаць складаныя праблемы.
У сакавіку 1990 г. Вярхоўны Савет Літвы абвясціў аб «аднаўленні незалежнасці літоўскай дзяржавы», скасаванні дзеяння Канстытуцыі Літоўскай ССР і Канстытуцыі СССР на тэрыторыі рэспублікі. У красавіку 1990 г. аб незалежнасці сваіх рэспублік заявілі Вярхоўныя Саветы Латвіі і Эстоніі. Працэс суверэнізацыі закрануў і іншыя рэспублікі, хаця спачатку яны не заяўлялі аб выхадзе з СССР. 12 чэрвеня 1990 г. прыняў Дэкларацыю аб дзяржаўным суверэнітэце з'езд народных дэпутатаў Расійскай Федэрацыі. 16 ліпеня 1990 г. дакумент адпаведнай накіраванасці прыняў Вярхоўны Савет Украіны. 27 ліпеня 1990 г. Дэкларацыю аб дзяржаўным суверэнітэце Беларускай Савецкай Сацыялістычнай Рэспублікі зацвердзіў Вярхоўны Савет БССР; яна абвясціла вяршэнства на тэрыторыі рэспублікі Канстытуцыі Беларускай ССР і яе законаў.
У гэтых умовах кіраўніўцтва СССР паспрабавала распрацаваць праект новага саюзнага дагавора (лістапад 1990 г.). Аднак нават такая ініцыятыва цэнтра з боку кіраўнікоў суверэнных рэспублік шырокай падтрымкі не знайшла. IV з'езд народных дэпутатаў СССР (снежань 1990 г.) прыняў рашэнне аб правядзенні 17 сакавіка 1991 г. Рэферэндуму аб захаванні СССР. Улады Грузіі, Літвы, Малдовы, Латвіі, Арменіі і Эстоніі не выканалі рашэнні IV з'езда народных дэпутатаў СССР аб правядзенні рэферэндуму. У той жа час за захаванне СССР выказалася 76,4% прагаласаваўшых.
Спроба групы партыйных і дзяржаўных кіраўнікоў у жніўні 1991 г. увесці надзвычайнае становішча ў шэрагу рэгіёнаў СССР, выклікала адмоўную рэакцыю ў кіраўніцтве Расійскай Федэрацыі і іншых рэспублік. Урадамі і Вярхоўнымі Саветамі суверэнных рэспублік быў канчаткова ўзяты курс на незалежнасць. 8 снежня 1991 г. лідары Беларусі (Станіслаў Шушкевіч), Украіны (Леанід Краўчук) і Расіі (Барыс Ельцын) у Белавежскай пушчы (у беларускай урадавай рэзідэнцыі Віскулі, Камянецкі раён) падпісалі пагадненне аб стварэнні Садружнасці Незалежных Дзяржаў (СНД), у якім канстатавалі, што «Саюз ССР як суб'ект міжнароднага права і геапалітычная рэальнасць спыняе сваё існаванне». 10 снежня 1991 г. Вярхоўныя Саветы Беларусі і Украіны, 12 снежня 1991 г. Вярхоўны Савет РСФСР ратыфікавалі Пагадненне аб стварэнні СНД і дэнансавалі Дагавор 1922 г. аб утварэнні СССР. 21 снежня 1991 г. была прынята Алма-Ацінская дэкларацыя кіраўнікоў 11 незалежных дзяржаў (Азербайджана, Арменіі, Беларусі, Казахстана, Кыргызстана, Малдовы, Расіі, Таджыкістана, Туркменістана, Узбекістана і Украіны), у якой зноў было сцверджана: «3 утварэннем Садружнасці Незалежных Дзяржаў, Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік спыняе сваё існаванне».
26 снежня 1991 г. Савет Рэспублік Вярхоўнага Савета СССР прыняў Дэкларацыю пра спыненне існавання СССР у сувязі са стварэннем СНД. Такім чынам СССР спыніў існаванне як суб’ект міжнароднага права.
Насельніцтва
Насельніцтва СССР у 1989 г. складала прыблізна 278 млн. чалавек, што рабіла СССР адной з краін з самым вялікім насельніцтвам. Самым вялікім па-колькасці народам з'яўляліся рускія (каля 145 млн.), затым украінцы (каля 44 млн.) і ўзбекі (каля 16 млн.).
Тэрытарыяльны падзел СССР
У 1954—1991 гадах у Савецкі Саюз уваходзілі 15 саюзных Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік (ССР):
Обры Сміт
Чарлз Обры Сміт (Charles Aubrey Smith; 21 ліпеня 1863, Лондан — 20 снежня 1948, Беверлі-Хілз) — брытанскі акцёр, які працуе ў Амерыцы. Ён зняўся ў больш чым 100 фільмах. Дэбютаваў на тэатральнай сцэне ў 1895 годзе і ў кіно ў 1915 годзе. У 1944 годзе ён быў прысвечаны ў рыцары Георгам VI. Мае зорку на Алеі славы ў Галівудзе.
Глікапратэіны
Глікапратэіны — складаныя бялкі, у якіх бялковая (пептыдная) частка малекулы кавалентна злучаная з адной або некалькімі групамі гетэраалігацукрыдаў. Акрамя глікапратэіна існуюць таксама пратэагліканы і гліказамінагліканы.
Монацукрыды, звязаныя з канкрэтным бялком, могуць быць рознымі: гэта можа быць глюкоза, фукоза, маноза, глюказамін, галактозамін, ксілоза, сіялавая кіслата, галактоза і інш.
Тыя ці іншыя монацукрыды, звязаныя з бялком, змяняюць біяхімічныя і імуналагічныя ўласцівасці бялку, яго прасторавую канфігурацыю і інш. Важным прыватным выпадкам з’яўляецца звязванне бялкоў з сіялавай кіслатой, якое прыводзіць да фарміравання сіялаглікапратэінаў. У тыповых выпадках менавіта звязванне з сіялавай кіслатой прадвызначае павелічэнне T1/2 бялку ў плазме крыві.
IC 2848
IC 2848 — галактыка тыпу dE ў сузор’і Леў.
Ключ 40
Ключ 40 宀 (піньінь mián) са значэннем «дах» са Спісу 214 ключоў Кансі, якія выкарыстоўваюцца пры напісанні іерогліфаў. Адзін з 31 ключа, якія складаюцца з трох рыс.
У слоўніку Кансі налічваецца 246 іерогліфа з гэтым ключом (з 49,030).
IC 2848
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Ключ 40
Старажытны знак адлюстроўваў дом у разрэзе. У сучаснай мове выкарыстоўваецца ў значэнні «дах, будынак».
Прыклады іерогліфаў
У табліцы прыведзены прыкладны спіс іерогліфаў з ключом 宀.
Баранаўка (прыток Пяршайкі)
Бара́наўка — рака ў Беларусі, у Валожынскім раёне Мінскай вобласці, правы прыток ракі Пяршайка (басейн Нёмана).
Даўжыня ракі 12 км. Плошча вадазбору 34 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,6 ‰. Пачынаецца на поўнач ад вёскі Мяжэйкі, упадае ў Пяршайку каля вёскі Галубы. Вадазбор раўнінны. На працягу 2,8 км каналізаваная (ад вёскі Ляшчатка да вусця).
Віктар Іванавіч Несцяровіч
Віктар Іванавіч Несцяровіч (, в. Макарычы Старадарожскага раёна Мінскай вобласці) — беларускі мовазнавец, кандыдат філалагічных навук (1983), дацэнт (1984).
Біяграфія
Скончыў МДПІ імя А. М. Горкага (1977), аспірантуру (1983), навуковыя кіраўнікі — прафесар Ф. М. Янкоўскі, доктар філалагічных навук А. К. Антановіч. Настаўнік (з 1977), у Віцебскім дзяржаўным універсітэце (з 1978), загадчык кафедры беларускай мовы (1983—1993), дэкан факультэта беларускай філалогіі і культуры (1993—2014), дацэнт кафедры беларускага мовазнаўства (з 2014).
Кірункі навуковай дзейнасці: мова кітабаў беларуска-літоўскіх татар. Сааўтар школьных падручнікаў па беларускай мове.
Сан-Фердзінанда-дзі-Пулья
Разета-Вальфарторэ (San Ferdinando di Puglia) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Апулія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Барлета-Андрыя-Трані.
Насельніцтва складае 14 665 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 347 чал./км². Займае плошчу 42 км². Паштовы індэкс — 71046. Тэлефонны код — 0883.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Фердынанд III Кастыльскі.
Хмяльніцкі
Хмяльніцкі — прозвішча, тапонім.
Маладзечна-93
«Маладзе́чна-93» — першы фестываль беларускай песні і паэзіі, які адбыўся ў горадзе Маладзечна ў 1993 годзе. Гэта першы з часу аб’яўлення незалежнасці фестываль, на якім усе песні выконваліся на беларускай мове. На фестывальных канцэртах прагучалі творы Яўгена Глебава, Юрыя Семянякі, Ігара Лучанка, Эдуарда Ханка, Васіля Раінчыка, Уладзіміра Мулавіна, Уладзіміра Будніка, Валерыя Іванова, Эдуарда Зарыцкага, Леаніда Захлеўнага, Змітра Яўтуховіча, Алега Елісеенкава, Ігара Палібоды і іншых.
Арганізацыя
Ідэю арганізацыі фестывалю выказалі тагачасны мэр Маладзечна, народны дэпутат Рэспублікі Беларусь Генадзь Карпенка і мастацкі кіраўнік Дзяржаўнага канцэртнага аркестра Рэспублікі Беларусь Міхаіл Фінберг.
Конкурс маладых выканаўцаў
У рамках фестывалю адбыўся конкурс маладых выканаўцаў. Узнагародай для ўладальніцы гран-пры быў аўтамабіль ВАЗ дзявятай мадэлі.
Гран-пры прысудзілі салістцы Дзяржаўнага канцэртнага аркестра Алене Саўленайтэ. Яе імя было выгравіявана на пялёстках Папараць-кветкі, эмблемы і пераходнага прыза фестывалю.
I прэмію атрымала Анжаліка Ют, II прэмія была прысуджана Марыі Зімінай і Юліі Урманавай, III прэмію атрымалі Алена Дзіва, Андрэй Дэбыш і Алена Ларушына, дыпламантамі сталі Іна Галімава, Аляксандра Пятрова і Ягор Чуб.
Пінскія і тураўскія ўніяцкія епіскапы
За аснову ўзяты спіс у трэцім томе выдання «Encyklopedyja powszechna». Там, дзе часавыя межы ўдакладнены, пададзены дадатковыя спасылкі.
Дзіброва (Васылькіўскі раён)
Дзіброва (Дібро́ва) — вёска ў Васылькіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Discord
Discord — бясплатнае прапрыетарнае праграмнае забеспячэнне з закрытым кодам, чат-сэрвіс з функцыяй галасавых званкоў і сацыяльная сетка. Першапачаткова праграма была арыентаваная на карыстальнікаў камп’ютарных гульняў, але выкарыстоўваецца і іншымі супольнасцямі па інтарэсах.
Зайціў
Зайціў (За́йців) — вёска ў Васылькіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Псалом 39
Псалом 39 (40 паводле масарэцкай нумарацыі) ўваходзіць у 6-ю кафізму. Аўтарства прыпісваецца Давіду. Галоўная тэма гэтага псалма — дзякаванне і просьба.
IC 2849
IC 2849 — галактыка тыпу * (зорка) ў сузор’і Леў.
Трастынска Навасэлыця
Трастынска Навасэлыця (Тростинська Новосе́лиця) — вёска ў Васылькіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Асака ценявая
Асака ценявая (Carex umbrosa) — шматгадовая травяністая расліна, від роду сямейства.
Батанічнае апісанне
Светла-зялёнае ці жаўтавата-зялёная шматгадовая расліна з густадзярністым карэнішчам, без парасткаў.
Шматлікія прамастойныя Сцеблы бліжэй да верхавін шурпатыя, 5—40 см вышынёй, невыразна-трохграневыя, пакрытыя ў ніжняй частцы светла-шаравата-бурымі, моцна валакніста расшчэпленымі похвамі адмерлага лісця, карацей сцябла.
Лісце плоскае, можа быць складзеным, 1,5-3,5 мм шырынёй, ліставыя пласцінкі 2-3 мм шырынёй, амаль роўныя сцёблам, адыходзяць ад іх на розных узроўнях.
Суквецце з 2-3 каласкоў: верхні каласок мужчынскі, светлы, ланцэта-булавападобны; ніжнія — жаночыя, з каштанава-бурымі лускавінкамі, на вельмі кароткіх ножках. Мяшэчкі апушаныя, жаўтавата-зялёныя, прадаўгавата-зваротнаяйкападобныя.
Плоданасіць у красавіку-ліпені.
Лік храмасом 2n=62, 66.
Намінатыўны від апісаны з Аўстрыі,  — з поўдня Расійскага Далёкага Усходу,  — з Паўночна-Усходняй Турцыі і  — з Заходніх Саян.
Распаўсюджанне
Атлантычная Еўропа: Бельгія; Цэнтральная і Паўднёвая Еўропа; Прыбалтыка: Эстонія (наваколлі Тарту); Арктычная частка Расіі: усходняя частка Вяліказямельнай тундры, Карская тундра, Палярны Урал, нізоўі Енісея; Еўрапейская частка Расіі: Ленінградская вобласць, Бранская вобласць, Паўночны і Сярэдні Урал, Нарыльскія горы; Беларусь, месцазнаходжанні сканцэнтраваны пераважна на Палессі: захад і поўдзень вярхоўяў Дняпра; Украіна: Карпаты, Жытомірская вобласць; Каўказ: ​​усе раёны, акрамя Перадкаўказзі; Усходняя Сібір: басейн Ніжняй Тунгускі, Енісейскі камлюк, Якутыя на поўнач ад Вілюя, басейн верхняга цячэння Алдана, Прыбайкалле; Далёкі Усход: Прыамур’е, Прымор'е, узбярэжжа Ахоцкага мора, Сахалін, Курыльскія астравы; Заходняя Азія: Паўночна-Заходняя і Усходняя Турцыя; Цэнтральная Азія: Паўночная Манголія; Усходняя Азія: Паўночна-Усходні Кітай, паўвостраў Карэя, Японія.
Расце ў светлых лісцяных і шыракалістых лясах, на палянах, сярод хмызнякоў, на сухіх асакова-рознатраўных лугах, на сырых задзернаваных і шчабністых схілах, на сырых лугавінах сярод прыбярэжных кустоў, у ернікавых тундрах, багністых рэдкалессях, на вапняковых скалах; па схілах, у высакагор’ях і верхняй часткі ляснога пояса, вельмі рэдка ў арктычнай тундры.
Асаблівасці біялогіі
Расце невялікімі групамі. Цвіце ў канцы красавіка — пачатку мая, пладаносіць у чэрвені. Размнажэнне пераважна насеннае, радзей вегетатыўнае.
Сістэматыка
У межах віду вылучаюцца чатыры падвіды :
Ва «Флоры СССР» і Ягоравай Т. В. і  разглядаюцца, як самастойныя віды.
Ахова
Занесена ў Чырвоную кнігу СССР з 1978, у Чырвоную кнігу Беларусі з 1981.
Свільча (гміна)
Сві́льча (Świlcza) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Жэшоўскага павета Падкарпацкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Свільчы. Плошча гміны складае 112,23 км². Станам на 2011 год у гміне Свільча пражывалі 15 973 чалавек, шчыльнасць — 142,3 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 9 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 9 населеных пунктаў.
Гія Канчэлі
Георгій (Гія) Аляксандравіч Канчэ́лі (груз. გია ყანჩელი;, , Грузінская ССР, СССР — ) — грузінскі , ,. Заслужаны дзеяч мастацтваў Грузіі (1972). Народны артыст СССР (1988).
Біяграфія
Скончыў Тбіліскую кансерваторыю (1963), з 1970 года выкладаў у ёй. Працаваў пераважна ў сімфанічнай і опернай музыцы. Сярод твораў: опера «Музыка для жывых» (паст. 1984); музычная камедыя «Хітрыкі Ханумы» (паст. 1973); кантата «Светлы смутак» (1985); 7 сімфоній (1967—86); літургія «Аплаканыя ветрам» для вялікага сімфанічнага аркестра і альта сола (1988); музыка для эстраднага аркестра, да драматычных спектакляў і кінафільмаў, у т.л. «Не бядуй», «Міміно».
Дзяржаўная прэмія СССР 1976. Дзяржаўная прэмія Грузіі 1981.
Віктар Уладзіміравіч Казачонак
Віктар Уладзіміравіч Казачонак (нар. , в. Залессе, Верхнядзвінскі раён, Віцебская вобласць) — беларускі матэматык. Доктар педагагічных навук (2011), кандыдат фізіка-матэматычных навук (1987), дацэнт (спецыяльнасць «Інфарматыка», 1988), прафесар. Эксперт ЮНЕСКА па выкарыстанні інфармацыйных тэхналогій у адукацыі (з 2009). Правадзейны член Акадэміі інфарматызацыі адукацыі Расіі (2010).
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (факультэт прыкладной матэматыкі, спецыяльнасць «Прыкладная матэматыка», 1976). Працуе ў Беларускім дзяржаўным універсітэце (з 1976, факультэт прыкладной матэматыкі і інфарматыкі, кафедра камп’ютарных тэхналогій і сістэм, прафесар).
Навуковыя інтарэсы: прыкладная статыстыка; методыка навучання матэматыцы.
Шабаны (Палкінскі раён)
Шабаны (Шабаны) — вёска ў Палкінскім раёне Пскоўскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Новаўсіцкай воласці.
Апошняе кітайскае папярэджанне
Апошняе кітайскае папярэджанне (Последнее китайское предупреждение) — іншасказальная ідыёма, якая ўтварылася за часамі СССР на рускай мове, і мае значэнне пагроз, пра якія загадзя вядома, што ніякіх дзеянняў у найбліжэйшы час не будзе.
Гісторыя паходжання
«Апошнія кітайскія папярэджанні» камуністычнага кітайскага ўрада рэгулярна трансляваліся інфармацыйнымі агенцтвамі і сталі ўстойлівым выразам. З гэтых часоў выказванне «(апошняе) кітайскае папярэджанне» стала назоўным. Выкарыстоўваюць таксама розныя варыянты гэтай фразы, кшталту: «647-е кітайскае папярэджанне», «723-е, апошняе, кітайскае папярэджанне» і да т. п.
Выкарыстанне ў наш час
Выраз «кітайскае папярэджанне» часта выкарыстоўваўся і ў іншых мовах былога Савецкага Саюза, у прыватнасці ў эстонскай, і часам выкарыстоўваецца дагэтуль.
Oreasteridae
Oreasteridae — сямейства марскіх зорак атрада Valvatida.
Класіфікацыя
У сямействе Oreasteridae 20 родаў :
Свініцы Варцке (гміна)
Свіні́цы Ва́рцке (Świnice Warckie) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Лэнчыцкага павета Лодзьскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Свініцах Варцке. Плошча гміны складае 93,47 км². Станам на 2014 год у гміне Свініцы Варцке пражывалі 4062 чалавекі, шчыльнасць — 43 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 22 салецтвы.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 33 населеныя пункты.
IC 2850
IC 2850 — галактыка тыпу S? (спіральная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Бастыён VII Брэсцкай крэпасці
Бастыён VII — адзін з бастыёнаў Брэсцкай крэпасці, размешчаны паміж курцінамі V і VI франтоў Валынскага ўмацавання. Узведзены ў 1834—1839 гадах. Складаецца з двух фасаў і двух фланкаў. Роў перад выходным вуглом двух фасаў вадзяны да сумежных равелінаў IV і V, далей равы сухія. Казематаваныя збудаванні адсутнічаюць.
Маканрушы
Маканру́шы (Маканруши) — востраў у Вялікай градзе Курыльскіх астравоў. Адміністрацыйна ўваходзіць у склад Сахалінскай вобласці Расіі. Плошча — 49 км². Ненаселены.
Мае вулканічнае паходжанне. Цэнтральная частка гарыстая. Найбольшыя вяршыні — горы Маканрушы (1168 м), Есаул (492 м), Пірамідка (699 м). Цікава, што большасць вяршынь маюць канічную форму. Схілы пакрыты пацёкамі застылай лавы. Паўночныя схілы больш стромкія. На поўдні вылучаецца магнітная анамалія, што можа сведчыць пра радовішчы жалеза. Большасць вадацёкаў утрымоўвае значны працэнт серы. Пітная вада ёсць толькі ў адной невялікай рацэ, якая ўпадае ва Усходнюю бухту.
На схілах гор — россыпы друзу, рэдка пакрытыя травяной і лішайнікавай расліннасцю. Вакол горнага масіву вылучаецца зялёнае кола зараснікаў карлікавай вольхі і травяністых лугоў. Будаўнічага лесу няма. На востраве шмат птушак, ля ўзбярэжжа — рыбы.
Назва Маканрушы паходзіць з мовы айнаў, але значэнне пакуль не высветлена. У 1875—1945 гг. уваходзіў у склад Японіі. Пасля II Сусветнай вайны далучаны да Расіі.
Другая французская імперыя
Другая імперыя (Second Empire; афіцыйна — Французская імперыя, ) — перыяд дыктатуры ў гісторыі Францыі з 1852 да 1870 года.
2 снежня 1852 года ў выніку плебісцыту ўсталявалася дуалістычная манархія на чале з пляменнікам Напалеона I Луі Напалеонам Банапартам, які прыняў імя імператара Напалеона III. Раней Луі Напалеон быў прэзідэнтам Другой рэспублікі (1848—1852).
Раніцай 4 верасня народ уварваўся ў палату, і Гамбета ад імя народнага прадстаўніцтва абвясціў, «што Луі Напалеон Банапарт і яго дынастыя перасталі валадарыць у Францыі». У гарадской мэрыі тым жа натоўпам абвясцілі рэспубліку і прызначылі часовы «ўрад народнай абароны», у які ўвайшлі ўсе дэпутаты Парыжа (Араго, Крэмё, Феры, Фаўр, Гамбета, Гарнье-Пажэс, Пельтан, Пікар, Сымон, пазней Рашфор і некаторыя іншыя).
Устыміўка (Васылькіўскі раён)
Устыміўка (Усти́мівка) — вёска ў Васылькіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Бакінскі музей сучаснага мастацтва
Музей сучаснага мастацтва (Müasir incəsənət muzeyi) — музей у сталіцы Азербайджана ў горадзе Баку.
Адкрыты 20 сакавіка 2009 года. У музеі сабраны больш за 800 работ азербайджанскіх мастакоў і скульптараў, якія ў асноўным працуюць у авангардным стылі. У музеі выстаўляюцца працы такіх майстроў, як Сатара Бахлулзадэ, Беюкага Мірзазадэ, Эльміра Шахтахцінскага, Таіра Салахава, Амара Эльдарава, Надзіра Абдурахманава.
Аўтарам дызайну музея з'яўляецца вядомы мастак Алтай Садыхзадэ. У музеі прадугледжаны зала дзіцячага мастацтва, бібліятэка, відэазала, рэстаран і арт-кафэ.
На цырымоніі адкрыцця прысутнічаў прэзідэнт Азербайджана Ільхам Аліеў, першая лэдзі Азербайджана, пасол добрай волі ЮНЕСКА Мехрыбан Аліева і генеральны дырэктар ЮНЕСКА Каісіра Мацуура.
Сан-Джавані-Ратонда
Сан-Джавані-Ратонда (San Giovanni Rotondo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Апулія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Фоджа.
Заступнікам населенага пункта лічыцца Святы Ян Хрысціцель.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Мікалай Мікалаевіч Мязга
Мязга Мікалай Мікалаевіч (нар., Ражковічы, Пружанскі раён, Брэсцкая вобласць ) — беларускі гісторык, педагог, доктар гістарычных навук (2017), прафесар (2020).
Навуковая дзейнасць
Асноўныя навуковыя даследаванні прысвечаны гісторыі міждзяржаўных адносін СССР і Польшчы ў 1920-1930-я гады і месца ў іх беларускіх зямель, гісторыі міжнародных адносін у Еўропе ў міжваенны перыяд, айчыннай і замежнай гістарыяграфіі гэтых пытанняў. Вывучае месца Беларусі ў палітыцы еўрапейскіх дзяржаў у 1914—1991 гадах, праблемы асвятлення гісторыі Заходняй Беларусі ў гістарыяграфіі СССР і Польшчы, месца гістарычнай навукі ў ідэйна-палітычным супрацьстаянні СССР і Польшчы ў перыяд паміж сусветнымі войнамі і інш.
Хлэпча
Хлэпча (Хлепча́) — вёска ў Васылькіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Гліністы сланец
Гліністы сланец — асадкавая горная парода, якая складаецца з гліністых мінералаў (галоўным чынам розных гідраслюд, хларыта і інш), часцінкі якіх звычайна арыентаваны строга паралельна. У выніку такой будовы гліністы сланец набывае выразную сланцаватасць, г.зн. здольнасць расколвацца на тонкія пласцінкі. Утвараецца ў выніку ўшчыльнення глін і частковай іх перакрышталізацыі пры апусканні на значныя глыбіні і ўздзеяння дынамаметамарфізма. Пры далейшай змене ператвараецца ў філіты або хларытавыя сланцы.
Рычард Мэцью Столман
Рычард Мэцью Столман (Richard Matthew Stallman, таксама rms ; у Нью-Ёрку, ЗША) — актывіст руху свабоднага праграмнага забеспячэння, хакер, і распрацоўшчык праграм.
У верасні 1983 заснаваў праект GNU, чым адкрыў гісторыю руху свабодных праграм, і быў галоўным арганізатарам і архітэктарам праекта. У кастрычніку 1985 заснаваў Фонд Свабоднага праграмнага забеспячэння.
Столман — першапачатковы распрацоўшчык канцэпцыі «копіле́фт»(copyleft), і галоўны аўтар некалькіх належачых да гэтай канцэпцыі ліцэнзій, уключна з Агульнай Грамадскай Ліцэнзіяй GNU (GNU General Publbc License, ск. GPL). Таксама ён распрацаваў значную колькасць шырока распаўсюджаных праграм, сярод якіх арыгінальны Emacs, калекцыя кампілятараў GNU (GNU Compiler Collection), і GNU Debugger.
Пачынаючы з сярэдзіны 1990х, Столман траціць большую частку свайго часу, адстойваючы свабоднае праграмнае забеспячэнне, і агітуючы супраць патэнтаў на ПЗ.
Іван Іванавіч Антановіч
Іва́н Іва́навіч Антано́віч (нар., в. Дамашы, Навагрудскае ваяводства, Польская Рэспубліка) — беларускі і расійскі палітык, дыпламат, доктар філасофскіх навук (1973), прафесар (1977). Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Беларусь (1996).
Біяграфія
Нарадзіўся 3 красавіка 1937 года ў вёсцы Дамашы Навагрудскага ваяводства (цяпер — Ляхавіцкі раён Брэстскай вобласці).
У 1977—1987 гадах на партыйнай рабоце, з 1987 года прарэктар Акадэміі грамадскіх навук пры ЦК КПСС. З’яўляўся дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР (1980—1985). У 1990—1991 сакратар ЦК Кампартыі РСФСР. У 1993—1995 гадах дырэктар Беларускага інстытута навукова-тэхнічнай інфармацыі і прагнозу. 18 верасня 1995 года прызначаны намеснікам Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь, а 13 студзеня 1997 года — міністрам. На гэтай пасадзе заставаўся да 4 снежня 1998 года, калі быў адстаўлены.
Адначасова ў 1995—1997 гадах — старшыня нацыянальнай камісіі Рэспублікі Беларусь па справах ЮНЕСКА. У 1996—2000 гадах — член камітэта ААН па эканамічных і сацыяльных правах. З 2000 года — на навукова-педагагічнай працы ў Маскве (Расія).
Бібліяграфія
Працы па гісторыі сучаснай буржуазнай філасофіі і сацыялогіі:
Юзаф Залескі
Юзаф Залескі (Józef Zaleski; 20 чэрвеня 1727, Беларусь — каля 1793 ) — езуіцкі святар і педагог.
Пасля заканчэння езуіцкіх школ 18 жніўня 1750 г. уступіў у Вільні ў Таварыства Ісуса. У 1752—1753 гг. выкладаў у Пінскім езуіцкім калегіуме. З 1753 па 1756 гг. вывучаў філасофію ў Нясвіжскім езуіцкім калегіуме, а потым з 1757 па 1761 гг. — тэалогію ў Полацкім езуіцкім калегіуме. У Полацку быў высвечаны на ксяндза.
Прафесар рыторыкі, паэтыкі і гісторыі для экстэрнаў у Нясвіжы (1761—1765), прафесар рыторыкі для семінарыстаў-езуітаў настаўніцкай семінарыі ў Слуцку (1765—1769), місіянер у мястэчку Кабылкі пад Варшавай (1770—1771), прэфект школ у Мінску (1771—1772), прэфект касцёлу ў Экімані (1772—1773).
Пасля скасавання Таварыства Ісуса папскім брэвэ Dominus ac Redemptor (1773) працаваў прэфектам школ у Пінску. Верагодна, у 1782 г. пераехаў у Крожы, дзе выконваў абавязкі прапаведніка у школах Адукацыйнай камісіі (1787—1788). Потым, пакуль дазваляла здароўе, некаторы час настаўнічаў у Нясвіжы.
Reddit
Reddit (чытаецца як ці Рэдыт) — сацыяльная сетка і навінавы сайт, быў заснаваны ў 2005 годзе амерыканцамі Стывам Хафманам і Алексісам Аганянам. З'яўляецца пятым па папулярнасці сайтам у ЗША і Канадзе, дзесятым у Вялікабрытаніі.
Сайт падзелены на сабрэдыты — форумы, якія ствараюцца і мадэруюцца карыстальнікамі. Існуюць сабрэдыты, прысвечаныя музыцы, кіно, камп'ютэрным гульням, палітыцы, навуцы, вывучэнню моў, культурнаму абмену паміж краінамі. Большая частка зносін на сайце праходзіць па-англійску, але ёсць і форумы на іншых мовах. У галоўнай беларускай суполцы r/belarus сустракаюцца пасты і каментары як на англійскай, так і на беларускай і рускай мовах.
Залізнэ (Васылькіўскі раён)
Залізнэ (Залізне) — вёска ў Васылькіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
IC 2851
IC 2851 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Літанка
Лі́танка, Вязынка, канал П-2 — рака ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці, правы прыток ракі Пяршайка (басейн Нёмана). Даўжыня 6 км. Пачынаецца на паўночны захад ад вёскі Банькава, упадае ў Пяршайку каля вёскі Галубы. Да 1974 года цякла ў Іслач, былое рэчышча за 1 км на поўдзень ад вёскі Даўбені перасыпана. Рэчышча на працягу 4,5 км ад вёскі Паморшчына да вусця каналізаванае.
Свінна (гміна)
Сві́нна (Świnna) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Жывецкага павета Сілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Свінне. Плошча гміны складае 39,4 км². Станам на 2004 год у гміне Свінна пражывалі 7858 чалавек, шчыльнасць — 199,4 чал./км².
Алег Вячаслававіч Ермаловіч
Але́г Вячасла́вавіч Ермаловіч (нар., в. Даманава, , Брэсцкая вобласць, БССР) — беларускі дыпламат.
14 жніўня 2008 года прызначаны быў паслом у Сірыйскай Арабскай Рэспубліцы. 4 лютага 2011 года быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Іарданскім Хашыміцкім Каралеўстве і Ліванскай Рэспубліцы па сумяшчальніцтве. 4 красавіка 2014 года быў адстаўлены ад пасад пасла ў Сірыі, Іарданіі і Ліване.
Пясчанка (Здзітаўскі сельсавет)
Пясча́нка (, Песчанка) — вёска ў Бярозаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Здзітаўскага сельсавета. Размешчана за 9 км ад Бярозы, за 11 км ад чыгуначнай станцыі Бяроза-Картузская.
Гісторыя
У 1563 годзе ў Дабучынскай воласці Кобрынскай эканоміі, у абшары двара Блудзенскага і войтаўства Блудзенскага. У 1716 годзе ў складзе войтаўства Блудзенскага Блудзенскага староства.
Пад уладай Расійскай імперыі
Пасля Трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай з 1795 года ў складзе Расійскай імперыі. У 1874 годзе ў Блудзенскай воласці Пружанскага павета Гродзенскай губерні. У 1886 годзе ў Бярозаўскай воласці, дзейнічалі школа, 2 піцейныя дамы. Паводле перапісу 1897 года ў Картуз-Бярозскай воласці, дзейнічалі народнае вучылішча, хлебазапасны магазін. Побач з вёскай знаходзілася сядзіба ва ўладанні мешчаніна Антона Занозінскага.
Найноўшы час
З 1921 года ў складзе Бяроза-Картузскай гміны Палескага ваяводства Польшчы, з 1932 года ў Сігневіцкай гміне.
З 1939 года ў БССР, з 1940 года вёска Углянскага с/с. У 1941—1944 гг. акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі.
У 1949 годзе жыхары вёсак Здзітава, Угляны і Пясчанка былі аб'яднаны ў калгас імя Молатава, які ў 1959 годзе далучаны да саўгаса «Прамень». З 18 студзеня 1988 года ў Здзітаўскім сельсавеце.
Планіроўка
Планіровачна складаецца з прамалінейнай вуліцы, арыентаванай з паўночнага захаду на поўдзень, забудова двухбаковая, рэдкая, у паўднёвай частцы ўшчыльную падыходзіць да в. Шылін.
Зарычча (Васылькіўскі раён)
Зарычча (Заріччя) — вёска ў Васылькіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Берлінская канферэнцыя (1884)
Берлінская канферэнцыя (Kongokonferenz, «канферэнцыя па Конга») — міжнародная канферэнцыя, якая сабралася 15 лістапада 1884 года ў Берліне для абмеркавання падзелу Афрыкі паміж еўрапейскімі дзяржавамі ва ўмовах бязлітаснай «бойкі за Афрыку». Доўжылася да 26 лютага 1885 года.
Парадак дня
Ініцыятарам склікання канферэнцыі выступіў партугальскі ўрад, які прадставіў увазе іншых каланіяльных дзяржаў т. з. «ружовую карту», якая прадугледжвала аб'яднанне партугальскіх уладанняў у Анголе і Мазамбіку ў адзіную калонію. Планы партугальцаў заблакіравала Вялікабрытанія, якая разглядала ўсю Афрыку на поўдзень ад экватара як уласную сферу інтарэсаў.
Францыя і Германія разлічвалі падняць на канферэнцыі праблему дэмаркацыі сфер уплыву ў Сахары. Асноўным пытаннем, аднак, стаў статус Свабоднай дзяржавы Конга, які служыў шырмай для бельгійскай каланіяльнай экспансіі ў басейне ракі Конга, незадоўга да гэтага даследаваным такімі першапраходцамі, як Генры Мортан Стэнлі і П'ер дэ Браза. Актыўнасць у басейне Конга бельгійцаў і французаў прыводзіла да выдушвання з рэгіёна партугальцаў, спрадвеку супрацоўнічалых з кангалезскімі кіраўнікамі.
Генеральны акт, прыняты канферэнцыяй з падачы канцлера Бісмарка, які старшынстваваў на ёй, не толькі прызнаў законнасць каланіяльных захопаў, якія адбыліся, але і ўпершыню пісьмова замацаваў абавязкі дзяржаў, якія накладаюцца на іх наяўнасцю сфер уплыву. У прыватнасці, абвяшчаўся прынцып эфектыўнай акупацыі, які заклікаў краіны здабываць сыравіну ў сваіх калоніях і пускаць яе ў абарот, а пры няздольнасці самастойна асвойваць багацці калоніі — дапушчаць да гаспадарання на яе тэрыторыі іншыя дзяржавы і іх картэлі.
Наступствы
Падхвоснуўшы суперніцтва імперыялістычных дзяржаў ў Афрыцы, абвешчаны канферэнцыяй прынцып эфектыўнай акупацыі прывёў да небывалай актывізацыі каланізацыі кантынента. Ужо праз 10 гадоў, у 1895 годзе, адзінымі суверэннымі дзяржавамі ў Афрыцы паўднёвей Сахары засталіся Ліберыя і Эфіопія.
IC 2852
IC 2852 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Зямля Адэлі
Зямля Адэлі (Terre Adélie) — сектар Антарктыкі, на які прэтэндуе Францыя, з’яўляецца адміністрацыйнай акругай яе Паўднёвых і Антарктычных тэрыторый. Межы тэрыторыі праходзяць па ўзбярэжжы Антарктыды паміж пунктамі з каардынатамі 66°12′ пд. ш. 136°11′ у. д. і 66°48′ пд. ш. 142°02′ у. д., ад гэтых пунктаў мяжа ідзе ўглыб кантынента на 2600 км аж да Паўднёвага полюса. Агульная даўжыня берагавой лініі складае каля 350 км. Тэрыторыя займае плошчу звыш 432 тыс. км², якая амаль цалкам пакрыта лёдам.
Узбярэжжа адкрыў у 1840 годзе французскі мараплаўца Жуль Дзюмон-Дзюрвіль (д’Юрвіль) і назваў яго ў гонар сваёй жонкі Адэлі.
З 12 студзеня 1956 года на тэрыторыі дзейнічае пастаянная круглагадовая французская навукова-даследчая палярная станцыя Дзюмон д’Юрвіль, размешчаная на антарктычным узбярэжжы з каардынатамі 66°40′ пд. ш. 140°01′ у. д., насельніцтва складае 33 чалавекі зімой і да 78 чалавек летам. Першая ж французская станцыя Порт-Марцін была заснавана 9 красавіка 1950 года ў кропцы з каардынатамі 66°49′04″ пд. ш. 141°23′39″ у. д., але была знішчана пажарам у ноч з 23 на 24 студзеня 1952 года. Зімовае насельніцтва Порт-Марціна складала 11 чалавек у 1950 і 17 чалавек у 1951 гадах.
У Францыі таксама была яшчэ адна палярная база — станцыя Шарко, размешчаная ў глыбіні кантынента на антарктычным ледзяным шчыце на вышыні 2400 м, за 320 км ад станцыі Дзюмон д’Юрвіль, каардынаты 69°22′ пд. ш. 139°01′ у.д. Станцыя была адкрыта ў 1957 годзе напярэдадні Міжнароднага геафізічнага года і праіснавала да 1960 года. Персанал станцыі складаўся ўсяго з трох чалавек. База ўяўляла сабой укапаныя ў снег (для абароны ад моцных вятроў) будынкі.
Зямля Адэлі з двух бакоў мяжуе з Аўстралійскай антарктычнай тэрыторыяй, а менавіта з Берагам Клары (частка Зямлі Уілкса) на захадзе і з Зямлёй Георга V на ўсходзе.
Аранхуэс
Аранхуэс (Aranjuez) — населены пункт і муніцыпалітэт у Іспаніі, уваходзіць у правінцыю Мадрыд, у складзе аўтаномнай супольнасці Мадрыд. Муніцыпалітэт знаходзіцца ў складзе раёна (камаркі) Лас-Вегас. Займае плошчу 189,13 км². Насельніцтва — чалавекі (на 2010 год). Аранхуэс размешчаны за 47 км на поўдзень ад Мадрыда, на рэках Таха і Харама.