cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Касцёл Святых апосталаў Пятра і Паўла (Вялікі Ноўгарад)
Гісторыя
Касцёл быў кансэкраваны ў 1893 годзе. У 1933 годзе савецкія ўлады закрылі касцёл і ў будынку пачаў дзейнічаць кінатэатр «Родина».
У 1996 годзе будынак перадалі ў карыстанне адроджанай мясцовай каталіцкай парафіі. У 2009—2010 гадах ў межах федэральнай праграмы былі адноўлены вежы святыні, знесеныя ў савецкі час.
15 сакавіка 2021 года адбылася афіцыйная перадача ва ўласнасць Рымска-Каталіцкай Царквы будынку каталіцкай святыні.
Міл-Валі
Міл-Валі (Mill Valley) — горад у акрузе Марын, Каліфорнія, ЗША. Мілі-Валі знаходзіцца за 14 км на поўнач ад Сан-Францыска па маршруце цераз мост Залатыя Вароты. Насельніцтва — 13903 чалавек (перапіс 2010 года). Горад размешчаны на заходнім і паўночным берагах заліва Рычардсан і на ўсходніх схілах гары Тамальпайс.
Беларускія ручнікі
Беларускі ручні́к — прадаўгаваты выраб з тканага палатна — утылітарнага, дэкаратыўнага і традыцыйна-абрадавага прызначэння; від мастацкіх тканін. Вядомы ў народным побыце з глыбокай старажытнасці з пашырэннем ткацтва. Памеры беларускіх ручнікоў: даўжыня пераважна 1,5—3 м і шырыня 25—30 см.
Апісанне
На ўсёй тэрыторыі Беларусі пашыраны серабрыста-белыя, тканыя ў 2—3 ніты ручнікі, а таксама ўзорыстатканыя, так званыя дэкаратыўныя, тканыя ў 4—8 (часам да 12) нітоў ручнікі, якія пашырыліся з узнікненнем пераборнай і закладной тэхнік ткацтва. Ручнікі ткуць на кроснах, аздабляюць натыканнем, вышыўкаю (процяг, крыжык, лічаная гладзь, мярэжка, ланцужок, гафт і інш.), карункамі, махрамі. Выразнасць узору дэкаратыўнага ручніка падкрэсліваецца рытмічным чаргаваннем геаметрычных элементаў, а таксама камбінаваннем рознай пражы асновы і ўтку — адбелены і суравы кужаль, кужаль і бавоўна, бавоўна і каляровы шоўк. Канцы аздабляюць белымі карункамі («зубы»), а таксама размешчанымі ўпоперак палатна чырвонымі і чырвона-чорнымі арнаментальнымі шляпкамі з баваўняных нітак «горынь». У канцы XIX — пачатку XX стагоддзяў з пашырэннем анілінавых фарбавальнікаў і фабрычных нітак (асабліва на поўдні Беларусі) пашырылася паліхромнае аздабленне, у арнаментыцы частымі сталі зааморфныя і раслінныя матывы. Пры стылявым адзінстве беларускіх ручнікоў вылучаюцца іх лакальныя асаблівасці, якія тэрытарыяльна суадносяцца з межамі народных строяў, і блізкія арнаментыкай да мясцовых абрусоў.
Віцебскія ручнікі
Пашыраны ў вёсках Шаркаўшчынскага, Мёрскага, Браслаўскага, Віцебскага раёнаў. Вядомы з XIX стагоддзя. Даўжыня 120—300 см, шырыня 23—30 см. Ткуць з адбеленага кужалю або белай бавоўны. Аздаблялі на канцах карункамі, мохрыкамі. Узор ствараецца выкладаннем чырвоных, чорных, блакітных, жоўтых нітак бавоўны (выбарнае ткацтва), што нагадвае вышыўку па гатовай тканіне.
Дубровенскія ручнікі
Пашыраны ў вёсках Дубровенскага і Аршанскага раёнаў (захаваліся з канца XIX стагоддзя). Ткуць з адбеленага кужалю (аснова, уток) і белай бавоўны (уток) у тэхніцы бранага і шматнітовага ткацтва (даўжыня 150—360 см, шырыня 30 — 45 см).
Заходнепалескія ручнікі
Пашыраныя на значнай тэрыторыі Заходняга Палесся і ахопліваюць Столінскі, Пінскі, Іванаўскі, Бярозаўскі і Івацэвіцкі раёны Брэсцкай вобласці, а таксама сумежныя тэрыторыі Украінскага Палесся. Лічацца аднымі з найбольш архаічных арнаментальна-кампазіцыйных тыпаў абрадавых тканін, вядомых на Беларусі.
Калінкавіцкія ручнікі
Вырабляюцца пераважна ў Калінкавіцкім, Светлагорскім, Жлобінскім раёнах. Вядомы з сярэдзіны ХІХ стагоддзя. Даўжыня 310—400 см, шырыня 26—30 см. Ткуць у 2—4 ніты. Кампазіцыя ручнікоў бывае 2 відаў: у адных папярочныя вузкія палосы аднолькавай шырыні запаўняюць усё поле ручніка, у другіх — шырокія папярочныя шчыльна запоўненыя ўзорыстыя палосы па канцах ручніка паступова пераходзяць у вузейшыя да сярэдзіны і раствараюцца ў яго асноўным фоне.
Ляхавіцкія ручнікі
Вырабляюцца народнымі майстрамі пераважна ў Ляхавіцкім, а таксама Баранавіцкім, Ганцавіцкім раёнах. Вядомы з сярэдзіны ХІХ стагоддзя. Даўжыня ручнікоў 310—400 см, шырыня 26—30 см. Ткуць з адбеленага кужалю або белай бавоўны («белька»). Кампазіцыя аздобы ствараецца чаргаваннем папярочных суцэльных і пункцірных палосак рознай шырыні, якія групуюцца ў шлякі — па канцах шырокія, шчыльныя, да сярэдзіны вузкія, рэдка размешчаныя. Узор ствараецца чырвонымі ніткамі ўтку з невялікімі ўкрапінамі чорных, цёмна-сініх, жоўтых. Тэхніка ткання — шматнітовая, часам закладная. Аздабляюць на канцах мохрыкамі, утворанымі з нітак асновы, кутасамі, карункамі.
Магілёўскія ручнікі
Былі распаўсюджаны ў вёсках Бабруйскага, Кіраўскага, Касцюковіцкага, Краснапольскага, Магілёўскага, Хоцімскага і іншых раёнаў. Вядомы з XVIII стагоддзя. Узніклі пад уплывам мануфактурнага ткацтва. Вырабы з ільняной і баваўнянай пражы, даўжыня 300—450 см, шырыня 35—40 см, даўжыня арнаменту 30—80 см на кожным канцы. Тэхніка ткання магілёўскіх ручнікоў браная і закладная.
Мотальскія ручнікі
Вырабляюць ткачыхі ў в. Моталь Іванаўскага раёна Брэсцкай вобласці. Вядомы з канца XVIII стагоддзя. Даўжыня мотальскага ручніка складае 210—240 см, шырыня 30—33 см. Ткуць «у елачку» пераборнай тэхнікай у 4 ніты, снуюць у 8—10 пасмаў.
Літаратура
Беларускі ручнік / Вольга Фадзеева. — Мінск : Полымя, 1994. — 325, [2] с. : іл., каляр. іл. ; 17 см. — Бібліяграфія: с. 322―326. — 10000 экз. — ISBN 5-345-00733-0 (у пераплёце)
Вішнева (гміна, Віленскае ваяводства)
Гміна Вішнева (Gmina Wiszniew) – колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1939 года на тэрыторыі Віленскай зямлі, Віленскага ваяводства (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў Вішневе.
Першапачаткова гміна ўваходзіла ў склад Свянцянскага павета ў Віленскай губерні. 7 чэрвеня 1919 года ўвайшла ў склад утворанай пад Грамадзянскім упраўленнем Усходніх зямель Віленскай акругі, якая 9 верасня 1920 года перайшла пад кіраўніцтва Упраўлення прыфрантавых і этапных тэрыторый. У сувязі з узнікненнем Сярэдняй Літвы 9 кастрычніка 1920 года гміна разам з большай часткай Свянцянскага павета апынулася ў яе складзе. 13 красавіка 1922 года гміна ўвайшла ў склад польскай Віленскай зямлі, ператворанай 20 студзеня 1926 года ў Віленскае ваяводства.
1 студзеня 1926 года гміна з Свянцянскага павета перададзена ў склад Вілейскага павета таго ж ваяводства. 1 красавіка 1932 года ў склад гміны Вішнева перададзена частка тэрыторыі скасаванай гміны Іжа, у той жа час частка гміны Вішнева перададзена гміне Войстам.
У лістападзе 1939 года павет уключаны ў склад БССР, скасаваны 15 студзеня 1940 года разам з гмінамі.
Даграз
Даграз (Դահրազ, Dəhrəz) — сяло ў Аскеранскім раёне Нагорна-Карабахскай Рэспублікі.
Мінет
Міне́т (faire des minettes — (разм.) казытаць, лашчыць, ад minette — котачка) — зборная назва аральнага сексу, пры якім пеніс узбуджаецца ротам, языком, зубамі або горлам. У 1890-я гады ў беларускай мове быў распаўсюджаны варыянт мінетка ; у 1920-я—1930-я гады слова мінет ужывалася і для пазначэння кунілінгуса.
Мерсед (горад)
Мерсед (Merced) — горад у штаце Каліфорнія, ЗША. Адміністрацыйны цэнтр аднайменнай акругі. Атрымаў сваю назву ад ракі Мерсед. Насельніцтва — 81130 чалавек (2014); 78 959 чалавек (перапіс 2010).
Кунілінгус
Кунілінгус можа быць сексуальна ўзбуджальным для ўдзельнікаў і можа быць выкананы сексуальным партнёрам у якасці прэлюдыі для стымулявання ўзбуджэння перад іншымі сексуальнымі дзеяннямі (напрыклад, вагінальным або анальным палавым актам) або як самастойны сексуальны акт. Кунілінгус выклікае рызыку заражэння інфекцыямі, якія перадаюцца палавым шляхам, але рызыка перадачы пры аральным сексе, асабліва перадачы ВІЧ, значна ніжэйшая, чым пры вагінальным або анальным сексе.
Аральны секс часта табуяваны, але ў бальшыні краін няма законаў, якія забараняюць гэтую практыку. Як правіла, гетэрасексуальныя пары не лічаць што кунілінгус можа закрануць цнатлівасць аднаго з партнёраў, у той час як лесбійскія пары звычайна разглядаюць яго як форму страты цнатлівасці. У людзей таксама могуць узнікаць негатыўныя пачуцці з нагоды выканання або атрымання кунілінгуса або яны могуць адмаўляцца ад гэтага.
Аляксандр Аляксандравіч Васільеў (мастацтвазнавец)
Аляксандр Аляксандравіч Васільеў (Алекса́ндр Алекса́ндрович Васи́льев; нар., ) — расійскі і французскі гісторык моды, мастацтвазнаўца, тэатральны мастак, дэкаратар інтэр’ераў, калекцыянер, тэлевядучы. Ганаровы член Расійскай акадэміі мастацтваў.
Біяграфія
Нарадзіўся 8 снежня 1958 года ў Маскве ў сям’і тэатралаў: бацька — Аляксандр Паўлавіч Васільеў (1911—1990), тэатральны мастак, народны мастак РСФСР, маці — Таццяна Ільінічна Гулевіч (1924—2003), драматычная актрыса, прафесар сцэнічнай мовы. Прапрадзед — адмірал В. Я. Чычагаў.
З дзяцінства захапляўся стварэннем касцюмаў і дэкарацый: спачатку — для спектакляў у лялечным тэатры, затым — для свайго ўласнага спектакля, які паставіў у дванаццаць гадоў. Быў выключаны з англійскай школы № 29 за дрэнную паспяховасць па дакладных навуках і пераведзены ў школу рабочай моладзі № 127.
Быў прыняты ў камсамол, за яго паручыліся Канстанцін Райкін, Анастасія Вярцінская і Станіслаў Садальскі.
Дашушэн
Дашушен (Դաշըւշեն), Дашкенд (Daşkənd) — сяло ў Аскеранскім раёне Нагорна-Карабахскай Рэспублікі.
Аляксандр Аляксандравіч Васільеў (мастацтвазнавец)
Біяграфія
У 1981 годзе скончыў пастановачны факультэт Школы-студыі МХАТ, пасля працаваў мастаком па касцюмах у Маскоўскім тэатры на Малой Броннай, разам з бацькам афармляў спектаклі.
З 1994 года пачаў чытаць курсы лекцый і дэманстраваць майстар-класы ў розных універсітэтах і каледжах свету.
З 2000 года пад яго кіраўніцтвам у Самары праходзіць Фестываль моды і тэатральнага касцюма «Паволжскія сезоны Аляксандра Васільева». З 2002 года працуе на тэлеканале «Культура» ў якасці аўтара і вядучага.
У кастрычніку 2003 года ў Маскве адкрыў дызайн-студыю «Інтэр’еры Аляксандра Васільева», у 2005 — выязную школу.
З 23 лістапада 2009 па 3 сакавіка 2022 года з’яўляўся пастаянным вядучым пасяджэнняў моднага суда ў праграме «Модны прысуд» замест Вячаслава Зайцава (з 9 ліпеня па 16 верасня, з 8 па 16 кастрычніка, з 30 кастрычніка па 9 лістапада 2009 года замяняў Зайцава).
У 2009—2012 гадах быў навуковым кіраўніком Маскоўскай акадэміі моды пры Маскоўскім інстытуце тэлебачання і радыёвяшчання «Астанкіна», у 2012—2013 год — майстрам курса на факультэце «Дызайн і мода». У 2009 годзе на філасофскім факультэце МДУ пад кіраўніцтвам праф. Т. В. Кузняцовай абараніў кандыдацкую дысертацыю «Прыгажосць у выгнанні: творчасць рускіх эмігрантаў першай хвалі».
З 2012 года супрацоўнічае з «Радыё Маяк», удзельнічае ў розных перадачах, у 2013 годзе быў вядучым цыкла праграм «Партрэты вялікіх моднікаў». У 2014 годзе стаў аўтарам і вядучым выкладчыкам адукацыйнага курса ў школе «MODA.RU».
У 2019 годзе стаў дацэнтам філасофскага факультэта МДУ, дзе з 2000 года кіруе адукацыйнай праграмай «Тэорыя і індустрыя моды».
Нягневічы (гміна)
Гміна Нягневічы (Gmina Niehniewicze) — колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1939 года ў Навагрудскім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў мястэчку Нягневічы (406 жых. у 1921 годзе ).
У міжваенны перыяд гміна Нягневічы ўваходзіла ў склад Навагрудскага павета Навагрудскага ваяводства.
У лістападзе 1939 года павет уключаны ў склад БССР, скасаваны 15 студзеня 1940 года разам з гмінамі.
Лагаза
Лагаза́ (, Логоза) — вёска ў Лагойскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гайненскага сельсавета.
Да 24 мая 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Кузевіцкага сельсавета, да 28 мая 2013 года — у склад Лагазінскага сельсавета , дзе была яго цэнтрам.
Геаграфія
Знаходзіцца за 6 км у напрамку на паўночны захад ад Лагойска, за 45 км ад Мінска, каля аўтамабільнай дарогі. Праз вёску працякае рака Лагазінка (прыток Гайны). У межах вёскі на рацэ плаціна і сажалка.
Мерсед (акруга)
Мерсед (Merced County) — акруга ў цэнтральнай частцы штата Каліфорнія, ЗША. Насельніцтва акругі — 255 793 чалавекі (перапіс 2010 года). Адміністрацыйны цэнтр — горад Мерсед. Агульная плошча — 5130 км², з якіх 5010 км² — суша і 110 км² — водныя паверхні.
Гісторыя
Акруга ўтворана ў 1855 годзе шляхам аддзялення часткі тэрыторыі з акругі Марыпоса. У 1856 годзе частка тэрыторыі Мерседа была перададзена акрузе Фрэсна. Атрымала сваю назву ад ракі Мерсед, якая, у сваю чаргу, была названа ў 1806 годзе экспедыцыяй, якая ўзначальвалася Габрыэлем Марагай.
Карлстад (камуна)
Камуна Карлстад (Karlstads kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Вермланд у цэнтральнай Швецыі.
Карлстад 70-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Карлстад.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 86 834 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 10 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Ваўжынец Путкамер
Імя Ваўжынец Путкамер маюць:
Сезон 2018/2019 «Алімпіі» Гродна
У сезоне 2018—2019 жаночага баскетбольнага клуба Алімпія з Гродна прымаў удзел:
1975 год у гісторыі астраноміі
1975 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
Дамірчылар
Дамірчылар (Dəmirçilər) — сяло ў Хаджалінскім раёне Азербайджана.
Малінаўка (Гайненскі сельсавет)
Малі́наўка (, Малиновка) — вёска ў Лагойскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гайненскага сельсавета.
Artemisia integrifolia
Artemisia integrifolia — травяністая расліна сямейства астравых.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая травяністая расліна з доўгім карэнішчам і прамымі парасткамі. Лісце простае, ланцэтнае, чаргаванае і размешчана па ўсёй даўжыні галін. Кветкі памерам да 1 см сабраныя ў суквецці-мяцёлкі.
Медухава (Лагойскі раён)
Ме́духава (, Медухово) — вёска ў Лагойскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гайненскага сельсавета.
Да 24 мая 1960 года вёска знаходзілася ў адміністрацыйным падпарадкаванні Лагойскага пассавета, да 28 мая 2013 года — у складзе Лагазінскага сельсавета.
Spirit (марсаход)
«Spirit», «Спірыт», ці «MER-A» — робатызаваны марсаход, які даследаваў Марс з 2004 па 2010 год, цягам 2208 сол або 3,3 марсіянскіх лет ( зямных дзён). Гэта быў першы з двух марсаходаў місіі NASA Mars Exploration Rover, якую праводзіла Лабараторыя рэактыўнага руху (JPL). Spirit паспяхова сеў у кратары Гусева на Марсе у 04:35 па UTC 4 студзеня 2004 г., за тры тыдні да таго, як яго двайнік Opportunity (MER-B) сеў на іншым баку планеты. Марсаход захрас у пяску ў канцы 2009 года пад вуглом, які перашкаджаў зарадцы яго батарэй; апошняя сувязь з Зямлёй адбылася 22 сакавіка 2010 года.
Марсаход выканаў сваю запланаваную місію працягласцю 90 сол (крыху менш за 92,5 зямных дзён). Дзякуючы ачыстцы сонечных панэлей марсіянскім ветрам, якая прывяла да большай колькасці энергіі ад сонечных панэляў, Спірыт працягваў функцыянаваць больш чым у дваццаць разоў даўжэй, чым напачатку разлічвалі планіроўшчыкі NASA. Спірыт праехаў 7,73 кіламетраў замест запланаваных 600 метраў, што дазволіла больш шырокі геалагічны аналіз марсіянскіх парод і асаблівасцей планетарнай паверхні. Першапачатковыя навуковыя вынікі першага этапу місіі былі апублікаваныя ў спецыяльным выпуску часопіса Science.
1 мая 2009 г. (праз 5 гадоў, 3 месяцы, 27 зямных дзён пасля прызямлення; у 21 раз больш запланаванай працягласці місіі) Spirit завяз у мяккім пяску. Гэта было не першае з падобных здарэнняў, і на працягу наступных васьмі месяцаў НАСА ўважліва аналізавала сітуацыю, запускаючы тэарэтычныя і практычныя мадэляванні на Зямлі і, нарэшце, запраграмаваўшы марсаход, каб ён рабіў адпаведныя рухі ў спробе вызваліцца. Гэтыя намаганні працягваліся да 26 студзеня 2010 года, калі НАСА абвясціла, што марсаход, верагодна, не зможа вызваліцца з мяккага пяску. Але нават у такім стане, ён працягваў выконваць навуковыя даследаванні.
Марсаход працягваў выконваць ролю стацыянарнай навуковай платформы, пакуль сувязь са Спірытам не спынілася 22 сакавіка 2010 г. (2208 сол). JPL працягвала спробы аднавіць кантакт да 24 мая 2011 г., калі НАСА абвясціла, што намаганні па сувязі з марсаходам скончылася, скончыўшы місію.
Мэты
Місія Mars Exploration Rover мела наступныя навуковыя задачы:
Старт і пасадка
MER-A (Spirit) і MER-B (Opportunity) былі запушчаныя 10 чэрвеня 2003 года і 7 ліпеня 2003 года адпаведна. Хаця абодва зонды былі запушчаны на ракетах Boeing Delta II з касмічнага стартавага комплексу 17 на мысе Канаверал, MER-B быў на цяжкай версіі гэтай ракеты-носьбіта, якой патрэбна была дадатковая энергія для трансмарсаўскай ін'екцыі. Ракеты-носьбіты былі інтэграваныя на пляцоўкі побач адна з адной, MER-A на SLC-17A і MER-B на SLC-17B.
Спірыт паспяхова прызямліўся на паверхню Марса ў 04:35 4 студзеня 2004 г. Марсаход быў накіраваны ў мясцовасць, якая выглядала як пацярпеўшая ў мінулым ад вадкай вады, у кратэр Гусеў. Пасля таго, як пасадачны модуль сеў на паверхню, спірыт выкаціўся і зрабіў панарамныя здымкі. Здымкі далі навукоўцам інфармацыю, неабходную для выбару перспектыўных геалагічных аб’ектаў і праезда да гэтых месцаў для правядзення навуковых даследаванняў. 1 мая 2009 г. (1892 сол) марсаход завяз у мяккім пяску, заехаўшы на кучу сульфату жалеза (III) (яразіту), схаваную пад слоям звычайнай глебы. Такая глеба вельмі сыпкая, таму колам марсахода было цяжка атрымаць счапленне.
26 студзеня 2010 г. (2155 сол), пасля некалькіх месяцаў спробаў вызваліць марсаход, NASA вырашыла пераасэнсаваць місію мабільнага робата, назваўшы яго стацыянарнай даследчай платформай. Намаганні былі накіраваны на падрыхтоўку пераарыентацыі платформы адносна Сонца ў спробе больш эфектыўнай падзарадкі акумулятараў платформы. Гэта было неабходна для падтрымання працаздольнасці некаторых сістэм падчас марсіянскай зімы. 30 сакавіка 2010 г. Spirit прапусціў запланаваны сеанс сувязі і, як чакалася з апошніх прагнозаў электразабеспячэння, верагодна ўвайшоў у спячы рэжым з нізкім энергаспажываннем.
Апошняя сувязь з марсаходам адбылася 22 сакавіка 2010 г. (2208 сол), вялікая верагоднасць што батарэі марсахода страцілі зашмат энергіі, і гадзіннік місіі спыніўся. У папярэднія зімы марсаход мог спыняцца на сонечных баках схілаў, і падтрымліваць унутраную тэмпературу вышэй за −40 °C, але паколькі марсаход завяз на роўнай зямлі, паводле ацэнак, яго ўнутраная тэмпература ўпала да −55 °C.
Канец місіі
JPL працягвала спробы аднавіць кантакт з Spirit да 25 мая 2011 года, калі NASA абвясціла аб спыненні спроб і завяршэнні місіі. Паводле NASA, марсаход, верагодна, зведаў празмерна нізкія «ўнутраныя тэмпературы» з-за «недастатковай энергіі для працы абагравальнікаў выжывання», што, у сваю чаргу, было вынікам «напружанай марсіянскай зімы без сонечнага святла». Многія важныя кампаненты і злучэнні былі «ўспрымальныя да пашкоджання ад холаду». Рэсурсы, неабходныя для працы Spirit, былі пераведзены на працу марсахода Opportunity і марсахода Curiosity.
Планавалася, што асноўная паверхневая місія Spirit будзе доўжыцца не менш за 90 сол. Місія некалькі разоў падаўжалася і ў выніку працягвалася каля 2208 сол. Архіў штотыднёвых абнаўленняў стану марсахода можна знайсці ў архіве абнаўленняў Spirit.
Агульная адаметрыя Spirit складае 7730,50 метраў.
Канструкцыя
Spirit (і яго блізнюк Opportunity) — гэта шасціколавыя робаты на сонечных батарэях вышынёй 1,5 метра, шырынёй 2,3 метра, даўжынёй 1,6 метра і вагай 180 кг. Шэсць колаў на сістэме rocker-bogie забяспечвалі рух па перасечанай мясцовасці. Кожнае кола мела свой рухавік. Робат меў паваротныя колы спераду і ззаду і быў распрацаваны для бяспечнай працы пры нахіле да 30 градусаў. Максімальная хуткасць складала 5 см/с; ці 0,18 км/г, хоць сярэдняя хуткасць была каля 1 см/с.
Сонечныя батарэі выпрацоўвалі каля 140 Вт на працягу чатырнаццаці гадзін цягам марсіянскага дня, у той час як акумулятарныя літый-іённыя батарэі запасвалі энергію для выкарыстання ўначы. Камп’ютар Spirit выкарыстоўвае 20МГц Працэсар RAD6000 з 128 МБ DRAM і 3 МБ EEPROM. Працоўная тэмпература марсахода была ад −40 °C да +40 °C, радыеізатопныя абагравальнікі забяспечвалі базавы ўзровень ацяплення, але пры неабходнасці выкарыстоўваліся дадатковыя электрычныя абагравальнікі.
Крысцінегамн (камуна)
Крысцінегамн 77-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Крысцінегамн.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 23 725 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 5 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Spirit (марсаход)
Навуковая нагрузка
Навуковыя прыборы ўключалі:
Адкрыцці
Пароды на раўнінах Гусева ўяўляюць сабой разнавіднасць базальту. Яны ўтрымліваюць мінералы алівін, піраксен, плагіяклаз і магнетыт. Яны падобныя на вулканічны базальт, з-за дробназярністасці з нерэгулярнымі адтулінамі (геолагі сказалі б, што ў іх ёсць везікулы і пустэчы). Большая частка глебы на раўнінах утварылася ў выніку разбурэння мясцовых парод. У некаторых глебах былі знойдзены даволі высокія ўзроўні нікелю; верагодна яго крыніцай былі метэарыты.
Аналіз паказвае, што пароды былі нязначна зменены невялікай колькасцю вады. Знешнія пакрыцці і расколіны ўнутры скал сведчаць аб адкладзеных вадой мінералах, магчыма, злучэннях брому. Усе камяні маюць тонкае пакрыццё пылу і адну або некалькі больш цвёрдых скарынак матэрыялу. Некаторыя могуць быць ачышчаны шчоткай, у той час як іншыя трэба адшліфаваць інструментам Rock Abrasion Tool (RAT).
Пыл у кратары Гусева такі ж, як і астатні пыл па ўсёй планеце. Спірыт выявіў, што марсіянскі пыл магнітны, і яго магнетызм быў выкліканы мінералам магнетытам, асабліва магнетытам, які змяшчае тытан. Адзін з магнітаў марсахода змог цалкам адцягнуць увесь пыл падчас эксперыменту, таму ўвесь марсіянскі пыл лічыцца магнітным. Спектры пылу былі падобныя на спектры яркіх абласцей з нізкай цеплавой інэрцыяй, такіх як Фарсіда і Аравія, якія былі даследваны арбітальнымі спадарожнікамі. Тонкі слой пылу, таўшчынёй не больш аднаго міліметра, пакрывае ўсе паверхні. Штосьці ў ім змяшчае невялікую колькасць хімічна звязанай вады.
Астраномія
Спірыт накіроўваў свае камеры ў неба і назіраў за праходжаннем Сонца праз спадарожнік Марса Дэймас. Ён таксама зрабіў першую фатаграфію Зямлі з паверхні іншай планеты ў пачатку сакавіка 2004 года.
У канцы 2005 года Spirit скарыстаўся спрыяльнай энергетычнай сітуацыяй, каб правесці некалькі начных назіранняў за абодвума спадарожнікамі Марса Фобасам і Дэймасам. Гэтыя назіранні ўключалі «месяцовае» (дакладней, фобічнае) зацьменне, калі Спірыт назіраў, як Фобас знікае ў цені Марса. Частка назірання за зоркамі была распрацавана для пошуку прадказанага метэорнага дажджу, выкліканага каметай Галлея, і хаця па меншай меры чатыры лініі на фота былі падобны на метэоры, іх нельга было дакладна адрозніць ад тых, што выкліканыя касмічнымі прамянямі.
Галерэя
Марсаход мог рабіць здымкі рознымі камерамі, але толькі камера PanCam мела магчымасць фатаграфаваць сцэну з дапамогай розных каляровых фільтраў, атрымліваючы звычайны каляровы здымак. Панарамныя віды звычайна складаліся з здымкаў PanCam. За час працы Spirit перадаў 128 224 здымкі.
Запарожцы (карціна)
«Запарожцы пішуць ліст турэцкаму султану» (укр. Запорожці пишуть листа турецькому султанові) — вядомая карціна ўкраінскага мастака Іллі Рэпіна, якую ён стварыў у чатырох асобніках. Працу над велізарным пано (2,03×3,58 м) ён пачаў у 1880 годзе і скончыў толькі ў 1891-м.
Эцюды да карціны мастак пісаў у кубанскай станіцы Пашкоўскай, Кацярынаславе і ў маёнтку Качанаўка Чарнігаўскай губерні.
Сюжэтам гэтай карціны стаў вядомы Ліст запарожцаў турэцкаму султану, напісаны ў 1676 годзе як адказ запарожскіх казакоў па вымозе асманскага султана Мехмеда IV.
Гісторыя стварэння
Рэпін сам на дастатковым роўні ведаў гісторыю ўкраінскага народа, аднак для стварэння гэтай працы звярнуўся да гісторыка Змітра Яварніцкага (на карціне намаляваў яго пісарам). У лісце да Уладзіміра Стасава Ілля Рэпін пісаў: «...ніхто на ўсім Свеце не адчуваў так глыбока волі, роўнасці і братэрства, як казакі».
Папярэднія замалёўкі (альбом «Маларасейскія тыпы») здзейсніў падчас падарожжа 1880-1881 гадоў. Калі ў літаратурным часопісе «Поўнач» у 1886 годзе надрукавалі адну з гэтых эскізаў пад назвай «Хахол», Рэпін звярнуўся да гравёра Ў. Мате, каб той перадаў рэдактару часопіса П. Н. Гнедзічу, каб ён не змяняў надпісаў пад яго творамі на тыя, якія няправільна адлюстроўваюць назву народа і зневажаюць яго нацыянальную вартасць.
Пасля 1880 года Рэпін займаўся няспешнай і працяглай серыяй эскізаў і падборам мадэляў. Пазіравалі Рэпіну для карціны розныя вядомыя асобы. У прыватнасці, для цэнтральных персанажаў мастак выбраў Змітра Яварніцкага — пісар, а за атамана Сірко — самага кіеўскага генерал-губернатара Міхала Драгамірава. Усмешлівага казака ў белай шапцы пазіраваў журналіст і пісьменнік Уладзімір Гіляроўскі. Першы скончаны эскіз з'явіўся ў 1887 годзе. Рэпін падарыў яго Яварніцкаму. Пазней Яварніцкі прадаў яго Паўлу Траццякову, і цяпер эскіз вісіць у Траццякоўскай галерэі.
Асноўны (можна сказаць, класічны) варыянт карціны быў завершаны ў 1891 годзе. Пасля першага публічнага агляду мастака крытыкавалі, таму што, на думку шмат лікіх карціна была «гістарычна няпэўнай». Але лёс палатна склаўся ўдала: пасля аглушальнага поспеху на некалькіх выставах у Расіі і за мяжой (Чыкага, Будапешт, Мюнхен, Стакгольм) карціну ў 1892 годзе купіў за 35 тысяч рублёў імператар Аляксандр III. Карціна заставалася ў царскіх сходах да 1917 года, а пасля рэвалюцыі апынулася ў сходзе Дзяржаўнага Рускага музея.
Іван Сірко
Іван Сірко (1605 (1610) — 1680) — украінскі палкаводзец, падольскі шляхціч, казацкі правадыр, кальніцкі палкоўнік, кашавы атаман Запарожскай Сечы і ўсяго Войска Запарожскага Нізавога. Здабыў перамогу ў 65 баях. Герой шматлікіх украінскіх песень і казак.
Маладыя годы
Ад першага даследніка біяграфіі Сірко, Змітра Яварніцкага, пайшла думка, што будучы кашавы атаман нарадзіўся ў Слабадской Украіне, у слабадзе Мэрэфе ― сучасны горад Мэрэфа Харкаўскай вобласці. Але гэту здагадку аспрэчваюць шмат якія гісторыкі, у прыватнасці Уладзімір Маслейчук. Даследнікі Юры Мыцык і Уладзімір Барысенка лічаць, што Іван Сірко родам з Усходняга Падолля (сучасная Віннічына), і мяркуюць, што месца яго народзінаў ― сотневы горад Брацлаўскага палка Мурафа, недалёка ад Кальныка. Мыцык прыводзіць некалькі аргументаў на карысць сваёй версіі: Мэрэфа са Слабадской Украіны заснавана толькі ў 1658 годзе, то бок тады, калі Сірко быў у сталым веку. Ён адзначае, што атаман жыў з сям’ёй у слабаджанскай Мэрэфе ў сваёй хаце. Па здагадцы Мыцыка, Левабярэжная Мэрэфа атрымала назву менавіта ад Падольскай Мурафы, бо перасяленцы з Правабярэжнай Украіны на Левабярэжную нярэдка давалі новым селішчам назвы сваіх родных сёл ці мястэчак. Сірко таксама ў 1658—1660 гадах быў вінніцкім (кальніцкім) палкоўнікам, а ў тыя часы на такія пасады звычайна абіралі людзей, якія паходзілі з тамтэйшых краёў. У якасці аргумента прыводзіцца таксама ліст гетмана Левабярэжнай Украіны Івана Самойлавіча, дзе ў рускім перакладзе перакладзеныя словы самага Сірко: «А как родился за ляхами, там хочет й умереть», што паказвае на тое, што Сірко нарадзіўся на Правабярэжжы, то бок на украінскіх землях, якія тады знаходзіліся пад уладай Рэчы Паспалітай.
Трыццацігадовая вайна
Ва ўкраінскай гістарыяграфіі XX стагоддзі хібна лічылася, што Сірко браў удзел у Трыццацігадовай вайне (1618—1648) на баку французаў. У прыватнасці сцвярджалася, што ў 1644 годзе Багдан Хмяльніцкі, як вайсковы пісар Войска Запарожскага ў Варшаве сустракаўся з амбасадарам Каралеўства Францыі графам дэ Брэжі і ў наступным годзе падпісаў кантракт, па якім 2500 казакоў далезлі морам праз Гданьск да французскага порта Кале. Камандзірам гэтых казакоў быў Іван Сірко, які ў кастрычніку 1645 года браў удзел у баях супраць Іспанскай імперыі ў Фландрыі пад камандаваннем Людовіка II дэ Бурбона, а ў 1646 годзе, супольна з войскам прынца Кандэ, узяў «ключ ад Ла-Манша» — непрыступную крэпасць Дзюнкерк.
Аднак даследаванні сучасных гісторыкаў даводзяць, што ў крыніцах, якія прысвечаны Трыццацігадовай вайне, імя Івана Сірко не згадваюць. Таксама адсутнічаюць простыя згадванні пра ўдзел украінскіх казацкіх падпадзелаў у канфлікце. Робіцца здагадка, што «легенда пра Сірко» паўстала праз перакручвання папярэднімі гісторыкамі імя французскага генерала, «барона дэ Cіpo».
Кашавы атаман
У гістарычных дакументах зафіксаваны ўдзел Івана Сірко ў вызвольнай вайне ўкраінскага народа супраць Рэчы Паспалітай, у прыватнасці ў бітве пад Жванцем 1653 г.
У 1654 годзе Іван Сірко, разам з палкоўнікамі Іванам Багуном, Пятром Дарашэнкам і іншымі, выступаў супраць падпісання Пераяслаўскага пагаднення, і як большасць запарожцаў, адмовіўся ад прысягі маскоўскаму цару Аляксею Міхайлавічу.
У другой палове 1650-х гадоў — Вінніцкі палкоўнік.
Сірко адмовіўся паставіць свой подпіс, нават пры гетману Юр’ю Хмяльніцкім, пад Пераяслаўскімі артыкуламі 1659 года.
Пад канец 1660 года Сірко даканцова парваў з Ю. Хмяльніцкім і адправіўся на Чартамлыкскую Сеч.
У 1660—1680 гадах дванаццаць разоў яго абіралі кашавым атаманам.
У 1664 годзе пасяліўся з сям’ёй пад Харкавам, у дзвюх вёрстах ад Мэрэфы. Абраны на пасаду палкоўніка Харкаўскага палка (1664—1665, 1667 гады).
Як палітык часта змяняў арыентацыю.
Выступаў супраць Івана Выгоўскага, Юр’я Хмяльніцкага (якога некалі падтрымваў супраць Выгоўскага) і Паўла Цяцеры, якіх абвінавачваў у прапольскай палітыке; аднак, у гэты ж перыяд быў супернікам Масквы.
Нягледзячы на сваю варожасць да асманска-татарскага свету, доўгі час падтрымваў гетмана Пятра Дарашэнку, пасля арганізаванага ім пакарання смерцю Івана Брухавецкага, як і запарожцы, пакінуў гетмана.
Пасля Андросаўскага перамір’я 1667 заняў пэўна антымаскоўскую (і разам з тым антыпольскую) пазіцыю, прымаў актыўны ўдзел у паўстанні супраць царызму.
Меў шырокія сувязі і ўплывы на Левабярэжнай і Слабадской Украіне, на якой займаў маёнтак; нейкі час быў палкоўнікам (тытулярным) нежынскім (ад Дарашэнкі) і харкаўскім.
У 1672 годзе прэтэндаваў на гетманскую булаву, што пасварыла яго з новым гетманам Іванам Самойлавічам і маскоўскім урадам, які саслаў яго ў Табольск (мабыць, галоўным чынам за падтрымку Дарашэнкі і сувязі са Сцяпанам Разіным).
Па вяртанні з няволі (1673 год) да канца жыцця застаўся супернікам Масквы і Самойлавіча, баронячы перадусім аўтаномныя інтарэсы Запарожжа і ў імя іх усталёўваючы сувязі, то з Рэччу Паспалітай, то нават з Асманскай імперыяй і Крымам.
У 1675 годзе здзейсніў бліскучы паход, заблакаваўшы ўварванне Асманскай імперыі на Чыгірын, пабіў крымскую арду і янычараў Ібрагім-пашы, якія ўварваліся ва Украіну.
Іван Крып’якевіч у сваёй працы «Гісторыя Украіны» пра Івана Сірко напісаў:
Але палітычны светапогляд Сірко быў неглыбокі: па-за змаганнем з басурманамі, якому прысвячаў усе сілы, ён не бачыў іншых праблем і мімаволі шкодзіў шырэйшым планам украінскіх дзяржаўнікаў.
Чыгірынскія паходы
Запарожскія казакі ўзялі ўдзел у адбіванні другога так званага Чыгірынскага паходу статысячнага асмана-татарскага войска, якое ўзяло ў аблогу Чыгірын, плануючы пасля заваёвы гэтага горада зрабіць яго плацдармам для захопу Правабярэжнай, а потым і ўсёй Украіны. Чыгірын баранілі 40-тысячнае царскае войска пад камандаваннем Рамаданаўскага і 20-тысячнае казацкае войска на чале з гетманам Іванам Самойлавічам. У 1677 г. пасля беспаспяховай трохтыднёвай аблогі асманы і татары змушаны былі адступаць з Украіны.
У 1678 г. у Чыгірын прыйшло 200 тысяч асманскіх і татарскіх войскаў, ім супрацьстаялі 70-тысячнае царскае войска і 50 тысяч украінскіх казакоў. І гэты паход апынуўся бясплодным для асмана-татарскіх войскаў, хоць яны і занялі і зруйнавалі горад. Падчас другога Чыгірынскага паходу запарожскае войска павінна было нанесці ўдары па тылах асманска-татарскіх войскаў.
Асноўныя сілы запарожцаў, якія ўзначальваў Іван Сірко, дзеялі над Ліманам. На вайсковай радзе вырашылі знішчыць буйны марскі транспарт з харчам, які быў адпраўлены з Канстанцінопаля. У Ачакаве хлебныя запасы праз плыткаводдзя Дняпра былі перагружаны з 15 катарг і 7 караблёў на 130 дробных суднаў. Адтуль паша рушыў да Кізі-Керменя, які асманскае камандаванне спрабавала скарыстаць як харчовую базу для забеспячэння сваіх войскаў.
Запарожцы прапусцілі асманскія караблі ў Дняпро, а потым з тылу стукнулі па іх. Бой быў кароткі. Казакі знішчылі асманаў, а весляроў катарг — палонных — вызвалілі. У лісце да Самойлавіча Іван Сірко напісаў: «…липня 12 числа проти Краснякова на гирлі Карабельном, ударив на ті всі судна, оволоділи єсми ними одне тільки судно вітрилами й многими гребці ушло». Было ўзята 500 палонных, а таксама захоплена 7 гармат, 20 сцягоў і ўвесь харч. Для асманскага войска, якое і да таго трывала ад нястачы харчу і фуражу, гэта была вялікая страта.
Пакінуўшы частку войскаў з ясырам і запасамі харчу ў Кардышыне і адправіўшы палонных да ўкраінскага гетмана, а асманскага начальніка — у Маскву, нізавое запарожскае войска на чале з Іванам Сірко пайшло «на Буг к турскому мосту и заставе». Запарожскія казакі спалілі асманскія масты, знішчылі варту і захапілі шмат фурманак з рознымі запасамі, якія скіроўваліся ў Чыгірын. Візір змушаны быў адправіць малдаўскага і валашскага гаспадароў з войскам для адбудоўвання мастоў.
У звязку падрыхтоўкай да новага наступу султанскі ўрад яшчэ вясной 1679 г. прыступіў да збудавання ў нізоўях Дняпра дзвюх крэпасцяў-«мястэчак». Асманскі ўрад ужо даўно меў намер пабудаваць на Дняпры крэпасці, якія былі б апорнымі пунктамі падчас паходаў на Левабярэжную Украіну. 25-тысячнае войска павінна было выступіць супраць Запарожскай Сечы. Менавіта з гэтым асманскім паходам гістарычная традыцыя злучае знакаміты адказ запарожцаў і іх кашавога атамана Івана Сірко асманскаму султану.
Вядомы ліст Запарожскіх казакоў да султану Асманскай імперыі Мехмета IV 1676 г. падпісаў Іван Сірко, што паказана ў вядомай карціне Іллі Рэпіна.
Апошнія гады жыцця
Сірко выходзіў пераможцам з дзясяткаў антыасманскіх паходаў. У змаганні супраць агрэсіі Асманскай імперыі Сірко правёў больш за 55 паспяховых паходаў і ніводнага не прайграў.
На ўзбярэжжах Чорнага мора і Крыма няраз бралі Ачакаў, Белгарад-Днястроўскі, Ізмаіл, Кілію, Цягыню (Бендэр), Арабат, Перакоп, нават Ясы; татарскія маткі палохалі дзяцей імем Сірко.
За змаганне супраць асманаў і татараў — герой украінскіх народных паданняў і дум.
У 1680 годзе супольна з данцамі Сірко ў апошні раз апусціў сваю пераможную булаву ў бітве з ардынцамі. Вяртаючыся з паходу, ён даведаўся пра забойства сыноў і жонкі пасля чаго захварэў і з’ехаў з Сечы за 10 вёрстаў на свой пчальнік у сяло Грушаўка. У «Летапісы» Самойла Вялічка напісана:
Пахаваны Іван Сірко каля Чартамлыкскай Сечы (зараз сяло Капулоўка Нікапальскага раёна Дняпроўскай вобласці). У 1967 годзе яго перапахавалі на іншым краі сяла, бо вады Кахоўскага водасховішча наблізіліся да магілы. Дакладна сказаць, што гэта — рэшткі Сірко, немагчыма. Вядома, што яму адсеклі правую руку, як ён загадаў у сваім тэстаменце. Пры раскопах магілы былі знойдзены абедзве цэлыя рукі, таму дзе ён у рэчаіснасці пахаваны, нікому не вядома.
Штогадова, 1-2 жніўня, на магіле Івана Сірко (што ў 2 кіламетрах ад сяла Капулоўка) праводзяць ушанаванне памяці Славутнага кашавога атамана, якое збірае тысячы ўкраінцаў з усёй краіны і з замежжа. 23 жніўня 2000 года адбылася ўрачыстая цырымонія перапахавання рэштак кашавога атамана ў Капулоўке. У склепе знаходзяцца ўсе рэшткі кашавога. Гісторыя з яго рукой з’яўляецца легендай. З Масквы адзысканы часткі цела, якія былі выняты раней: чэрап і некаторыя іншыя часткі. Па чэрапе быў адноўлены яго партрэт, з якога зроблены бюст на магіле. Перад пахаваннем былі даследаваны рэшткі і ўсталявана, што яны адпавядаюць апісанню Івана Сірко і маюць характэрныя атрыманыя ім сляды ад параненняў. Аднак генетычная экспертыза не рабілася. Матэрыялы гэтых даследаванняў ёсць у Дняпры ў гістарычным музеі.
EDVAC
EDVAC (Electronic Discrete Variable Automatic Computer) — адна з першых электронных вылічальных машын. У адрозненні ад свайго папярэдніка ЭНІАК, гэта быў камп’ютар на двайковай, а не дзесятковай сістэме злічэння. Як і ЭНІАК, EDVAC быў распрацаваны ў Інстытуце Мура Пенсільванскага Універсітэта для Лабараторыі балістычных даследаванняў Арміі ЗША камандай інжынераў і навукоўцаў на чале з Джонам Прэсперам Экертам і Джонам Уільямам Моклі з актыўнай дапамогай матэматыка фон Неймана і Германа Голдстайна.
Гісторыя стварэння
Праектаванне EDVAC пачалося нават да таго, як завяршылася работа над ЭНІАКам. Першыя эскізы новай машыны былі зроблены Экертам напачатку 1944 года. У верасні 1944 года да каманды ў якасці навуковага кансультанта далучыўся Джон фон Нейман. Фон Нейман зразумеў, якія прынцыповыя недахопы маюцца ў ЭНІАКа, і падтрымаў ідэю Экерта і Моклі аб стварэнні другой, больш дасканалай машыны. Удзел у праекце такога аўтарытэтнага навукоўца як фон Нейман пераканаў Армію ЗША прафінансаваць з восені 1944 года даследаванні і праектныя работы па EDVAC.
Вынік працяглых плённых дыскусій у групе канструктараў ЭНІАК фон Нейман падвёў у маі 1945 года ў рукапісу пад назвай «Першы праект справаздачы аб EDVAC». У чэрвені 1945 года фон Нейман даслаў гэты рукапіс па пошце з Лос-Аламаса, дзе тады знаходзіўся, Герману Голдстайну, як куратару праектаў ЭНІАК і EDVAC з боку Арміі ЗША. Герман Голдстайн, які сам быў навукоўцам да службы ў Арміі ЗША, высока ацаніў навуковую каштоўнасць працы і, перадрукаваўшы яе на 101 старонцы, разаслаў 24 копіі шырокаму шэрагу навукоўцаў у навуковых установах ЗША і Вялікабрытаніі. На копіях справаздачы ў якасці аўтара змяшчалася толькі прозвішча фон Неймана, што стварала памылковае ўражанне, што менавіта фон Нейман з’яўляецца аўтарам усіх ідэй, якія выкладзены ў дакуменце. У прыватнасці ў справаздачы згадваўся прынцып захоўвання праграмы ў памяці камп’ютара разам з данымі. Камп’ютар EDVAC павінен быў стаць першай машынай, які рэалізаваў гэту ідэю, і атрымаў назву «архітэктура фон Неймана». Гэты ўчынак надоўга сапсаваў зносіны Экерта і Моклі з Голдстайнам і фон Нейманам. Фактычна шырокая публікацыя дадзенага дакумента пазбаўляла Экерта і Моклі права на патэнт ідэй, аўтарамі якіх яны з’яўляліся.
Кантракт W-36-034-ORD-7593 на стварэнне новага камп’ютара з кодавай назвай «Project PY» быў падпісаны 12 красавіка 1946 года, з пачатковым бюджэтам у 100 000 дол. Асноўнай праблемай пры канструяванні машыны быў баланс паміж надзейнасцю і эканоміяй. Тым не менш, канчатковы кошт EDVAC быў параўнальны з коштам ENIAC і быў крыху менш 500 000 дол. — у пяць разоў вышэй першапачатковай ацэнкі.
Тэхнічныя характарыстыкі
Камп’ютар ужываў двайковую сістэму злічэння, валодаў убудаванымі аперацыямі складання, аднімання і множання, а таксама праграмнай рэалізацыя дзялення; аб’ём памяці складаў тысячу 44-разрадных слоў (пазней дапоўнены да 1024 слоў, што дае 5,5 кілабайт у сучаснай тэрміналогіі).
Фізічна камп’ютар складаўся з наступных кампанентаў:
Час аперацыі складання — 864 мікрасекунды, множання — 2900 мікрасекунд (2,9 мілісекунды).
Камп’ютар складаўся амаль з 6000 электравакуумных лямп, 12 000 дыёдаў і спажываў 56 кВт энергіі. Займаная плошча — 45,5 м², маса — 7850 кг. Поўны склад абслуговага персаналу — 30 чалавек на кожную 8-гадзінную змену.
Эдуард Анатолевіч Лобаў
Эдуард Анатолевіч Лобаў (, Вільнюс — 26 студзеня 2023, Вуглэдар) — беларускі палітычны дзеяч, сустаршыня «Маладога Фронту», удзельнік ініцыятыўнай групы па вылучэнні Віталя Рымашэўскага кандыдатам у Прэзідэнты Рэспублікі Беларусь у 2010 г., палітвязень Беларусі, вязень сумлення.
Біяграфія
Нарадзіўся ў г. Вільнюс у 1988 годзе. Неўзабаве сям’я пераехала ў Беларусь. Скончыў 219 школу г. Мінска. У 2007 г. скончыў ПТВ № 38 перапрацоўчай прамысловасці г. Мінска па спецыяльнасці «Тэхнічная эксплуатацыя кантрольна-вымяральных прыбораў».
Службу праходзіў у 103-я асобнай гвардзейскай паветрана-дэсантнай брыгадзе (Віцебск). Падчас службы ў войску ў казарме расклеіў улёткі з заклікам да барацьбы з армейскім самаўпраўствам. За гэта атрымаў пакаранне ў выглядзе 10 сутак гаўптвахты.
Па вяртанні з войска Эдуард Лобаў актыўна ўключыўся ў працу «Маладога Фронту»: удзельнічаў у арганізацыі акцый у абарону касцёла Святога Язэпа ў Мінску, быў адным з ініцыятараў кампаніі па змене назвы станцыі метро «Плошча Леніна», браў удзел у іншых акцыях , стаў кіраўніком мінскай гарадской арганізацыі «Малады Фронт». Падчас прэзідэнцкай кампаніі 2010 г. — удзельнік ініцыятыўнай групы па вылучэнні Віталя Рымашэўскага кандыдатам у Прэзідэнты Рэспублікі Беларусь.
Быў затрыманы 18 снежня 2010 года, за дзень да правядзення вулічнай акцыі пратэсту супраць фальсіфікацыі вынікаў прэзідэнцкіх выбараў 2010 г., разам са старшынёй «Маладога Фронту» Змітром Дашкевічам. Паводле інфармацыі ГУУС Мінгарвыканкама, у двары жылога дома па вуліцы Янкі Брыля яны збівалі мінакоў — Канстанціна Савіцкага і Алега Малышава. Да суда Эдуард Лобаў утрымліваўся ў Жодзінскім СІЗА, ад пачатку сакавіка 2011 г. — у мінскім СІЗА па вул. Вападарскага. У 2023 годзе BYPOL апублікаваў расследаванне, паводле якога інцыдэнт 2010 года быў правакацыяй міліцыі супраць Дашкевіча і Лобава.
24 сакавіка 2011 года суд Маскоўскага раёна Мінска (суддзя — Алена Шылько; пракурор — Сяргей Мазоўка) прызнаў Эдуарда Лобава вінаватым па частцы 3 артыкула 339 Крымінальнага кодэкса Рэспублікі Беларусь («асабліва злоснае хуліганства») і прысудзіў да 4 гадоў калоніі ўзмоцненага рэжыму. Мінскі гарадскі суд (суддзя — Валерый Камісараў) пакінуў прысуд без змен.
З 7 красавіка 2011 г. адбываў прысуд у Івацэвіцкай калоніі № 22 («Ваўчыны норы»). У калоніі вучыўся ў Івацэвіцкім дзяржаўным прафесійным ліцэі сельскагаспадарчай вытворчасці па спецыяльнасці «Электразваршчык». У верасні 2012 года Эдуарда Лобава ў калоніі наведаў прадстаўнік Папы Рымскага ў Мінску, апостальскі нунцый Клаўдзіа Гуджэроці. Некалькі разоў у калоніі прапаноўвалі напісаць прашэнне аб памілаванні на імя прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. Эдуард Лобаў адмовіўся. На волю выйшаў 18 снежня 2014 года, цалкам адбыўшы тэрмін пакарання.
Пасля вызвалення знаходзіўся пад прэвентыўным наглядам міліцыі. Забаронена было ўдзельнічаць у масавых мерапрыемствах і ў пэўны час сутак не пакідаць сваё жыллё. За ўдзел у мітынгах 25 сакавіка 2015 г. на Дзень Волі і 26 красавіка 2015 г. на Чарнобыльскім шляху, а гэтак жа за спазненні дадому атрымаў некалькі штрафаў і адбыў адміністрацыйны арышт тэрмінам 10 сутак у цэнтры ізаляцыі правапарушальнікаў на вуліцы Акрэсціна. За неаднаразовыя парушэнні прэвентыўнага нагляду супраць Лобава была ўзбуджаная крымінальная справа па арт. 421 КК РБ (невыкананне патрабаванняў прэвентыўнага нагляду) і арт. 422 КК РБ (ухіленне ад прэвентыўнага нагляду). З-за гэтага быў вымушаны з’ехаць за мяжу.
З лета 2015 года змагаўся як баец Тактычнай групы «Беларусь» ў вайне на ўсходзе Украіны.
Загінуў у баі пад Вуглэдарам 26 студзеня 2023 года. 17 лютага пахаваны ў Варшаве на могілках Вайсковыя Павонзкі.
Далучэнне да спіса палітвязняў
Amnesty International прызнала Эдуарда Лобава вязнем сумлення. Пазіцыю па далучэнні Лобава да спіса палітычных вязняў Беларусі падтрымалі як праваабарончыя арганізацыі Беларусі (Праваабарончы цэнтр «Вясна», РПГА «Беларускі Хельсінкскі камітэт»), так і грамадскасць. Падставамі да адпаведнага рашэння названыя (па выніках назірання за судовым працэсам экспертамі ПЦ «Вясна»):
2 лютага 2011 года суддзя Алена Шылько, 23 мая 2011 года Сяргей Мазоўка, 10 кастрычніка 2011 года і памочнік пракурора суда Фрунзенскага раёна Мінска Людміла Ігнатовіч-Мішнева былі ўнесеныя ў Чорны спіс Еўрасаюза. 10 кастрычніка 2011 года суддзя Валерый Камісараў быў унесены ў Чорны спіс Еўрасаюза.
Узнагароды
У 2013 годзе быў адным з кандыдатаў на прэмію імя Сахарава.
У 2015 годзе ў намінацыі «За асабістую мужнасць» узнагароджаны прэміяй за абарону правоў чалавека імя Івашкевіча. Штогадовая нацыянальная прэмія ў абароне правоў чалавека была заснаваная Хартыяй’97 у 1998 годзе.
25 сакавіка 2023 года пасмяротна ўзнагароджаны медалём ордэна Пагоні.
Жабінка (значэнні)
Назву Жа́бінка маюць:
Аральны секс
Ара́льны секс (ад  — рот) — палавы акт, у якім сексуальнае ўзбуджэнне і задавальненне дасягаюцца ласкамі палавых органаў партнёра ротам або языком. У якасці адмысловага віду аральнага сексу можна разглядаць анілінгус.
Галоўнымі атрыбутамі аральнага сексу з'яўляюцца: мінет і кунілінгус
Гігіенічныя і медыцынскія аспекты аральнага сексу
Да захворванняў, якія могуць перадавацца пасродкам аральнага сексу, адносяць, у прыватнасці:
У выпадку незахавання гігіены ротавай поласці магчыма раздражненне слізістых абалонак палавых органаў часціцамі ежы, алкаголем, цыгарэтным нагарам і інш.
Для прадухілення захворванняў рэкамендуюць выкарыстаць прэзерватыў (для мужчын) і латэксныя плёнкі (для жанчын).
Аральны секс і рэлігія
Са старажытных часоў амаль усе народы так або інакш асуджалі аральны секс і іншыя спосабы сексуальнай актыўнасці, якія не датычаць працягу роду. Гэта знайшло адлюстраванне ў большасці рэлігій свету.
Аральны секс і заканадаўства
Заканадаўствы большасці краін свету не рэгламентуюць практыку аральнага сексу.
Тым не менш, у некаторых дзяржавах існуюць заканадаўчыя, гістарычныя або рэлігійныя забароны на некаторыя формы палавых зносін.
Вуліца Дзіджойі
Вуліца Дзіджо́йі (традыцыйная беларуская назва — Вялі́кая ву́ліца (Didžioji gatvė) — вуліца ў цэнтральнай частцы Вільнюса, у Старым Горадзе. Працягвае вуліцу Замкавую і вядзе да Ратушнай плошчы. Працягваецца вуліцай Вастрабрамскай да Вострай брамы.
Архітэктурныя дамінанты вуліцы — гарадская ратуша, Пятніцкая царква, езуіцкі касцёл Святога Казіміра, палацы Абрамовічаў, Гаштольдаў, Пацаў і Хадкевічаў, помнікі архітэктуры XVI—XVIII стагоддзяў.
Гісторыя
Назва вуліцы паказвае на яе галоўны цэнтральны статус. З’яўляецца адной з найбольш старажытных вуліц Вільні. У гістарычных крыніцах упамінаецца пад назвай Вялікая або Вялікая Замкавая (разам з сучаснай Замкавай).