cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Януш Кішка
Староста парнаўскі (1610) і дрысенскі (1640). Войт полацкі з 1 кастрычніка 1621 года (паводле прывілея ад 24 студзеня 1622 года — пажыццёва).
Біяграфія
Сын Станіслава Кішкі і Альжбеты з Сапегаў, дачкі кіеўскага кашталяна Паўла Сапегі. Меў братоў Мікалая, Крыштафа і Станіслава.
Выхоўваўся ў духу кальвінізму, перайшоў у каталіцтва каля 1606 года. У 1624—1626 гадах навучаўся ў Падуі (Італія).
Удзельнічаў у вайне супраць Швецыі (1600—1629), служыў пад камандай Яна Караля Хадкевіча. На чале ўласнага атраду браў удзел Кірхгольмскай бітве (1605). Таксама ўдзельнічаў у выправах на Масковію ў 1611 і 1618, Турцыю — у 1621 гадах.
Падчас вайны Маскоўскай дзяржавы з Рэччу Паспалітай бараніў Полацк (1633), вёў баі пад Смаленскам.
Папскі нунцый Ганарат Вісконці даў такую характарыстыку Янушу Кішку: «''Януш Кішка, [...] з’яўляецца больш жаўнерам, чым сенатарам. Католік, але толькі з назвы, імпульсіўны, не вельмі набожны, мае яшчэ шмат еретычных забабонаў, пры якіх заставаўся яго бацька. Акрамя ўласнага паходжання, сваяцкія сувязі з князем Радзівілам, віленскім ваяводам, якому прыходзіцца шваграм, адкрылі яму шлях да вышэйшых урадаў Рэчы Паспалітай, на соймах якой за мой час не бываў''».
Прымаў удзел у сойме звычайным 1641 года.
Сям’я
Быў жанаты з Крысцінай Друцкай-Сакалінскай, дачкой полацкага ваяводы Міхала Друцкага-Сакалінскага. Дзяцей не пакінуў.
Герб Албаніі
Герб Албаніі уяўляе сабой выяву чорнага двухгаловага арла на чырвоным шчыце.
Рататуй
Рататуй (ratatouille; ад «rata» - ежа ў прастамоўі і гл. «Touiller» - памешваць) — традыцыйная агароднінная страва праванскай кухні з перцаў, баклажанаў і кабачкоў, шмат у чым падобная да венгерскага леча.
Гісторыя
Паўстаўшы першапачаткова ў раёне сучаснай Ніцы, рататуй быў стравай небагатых сялян, якія рыхтавалі яго ўлетку са свежай гародніны. У арыгінальны рэцэпт ўваходзілі кабачкі, памідоры, перац, цыбуля і часнок. У сучасны варыянт стравы таксама дадаюць баклажан.
Малыя Кашэўнікі
Малы́я Кашэ́ўнікі (, Малые Кошевники) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Красненскага сельсавета.
Гісторыя
Уваходзіла ў склад Вілейскага павета Расійскай імперыі.
Бурса (горад)
Бурса (Bursa) — горад на паўночным захадзе Анатоліі, чацвёрты па велічыні ў Турцыі пасля Стамбула, Анкары і Ізміра, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай правінцыі. Бурса — адзін з найбольш развітых прамысловых і культурных цэнтраў краіны. Размешчаны на паўночна-заходнім схіле гары Улудаг.
Сучасная Бурса — цэнтр турэцкай аўтамабільнай прамысловасці. У горадзе працуюць заводы FIAT і Renault, шэраг прадпрыемстваў па выпуску аўтамабільных дэталей (Bosch і інш.). Высокаразвітыя лёгкая і харчовая галіны прамысловасці. Традыцыйна Бурса славілася як галоўны вузел гандлю шоўкам у Візантыі і пазней Асманскай імперыі, пакуль існаваў Вялікі шоўкавы шлях. Горад застаецца значным цэнтрам вытворчасці і гандлю тэкстылем. Бурса славілася багатымі глебамі і развітой сельскай гаспадаркай, якая аднак у апошнія гады знаходзіцца ў заняпадзе з-за моцнай індустрыялізацыі горада. Бурса таксама з’яўляецца значным турыстычным цэнтрам (гарналыжныя курорты, тэрмальныя крыніцы).
Народная асвета (часопіс)
«Народная асвета» (Народное просвещение) — штомесячны навукова-педагагічны часопіс. Выдаецца з чэрвеня 1924 года ў Мінску на беларускай і рускай мовах. Заснавальнік — Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь. Выдавец — Рэдакцыйна-выдавецкая ўстанова "Выдавецкі дом «Педагагічная прэса».
== Адукацыйныя выданні 1919—1923 гадоў == Адразу пасля ўтварэння БССР ў 1919 годзе ў Мінску пачаў выдавацца штомесячны навукова-педагагічны і даведачна-афіцыйны часопіс «Школа и культура Советской Белоруссии» на рускай мове. Выдавец — Мінскі губернскі аддзел народнай асветы, выйшла 3 нумары ў дзвюх кнігах.
З 1920 да 1922 года Наркамат асветы ССРБ пачынае выдаваць у Мінску часопіс «Вольны сцяг» з падзагалоўкам «Беларуская літаратурна-мастацкая і палітычна-грамадская часопісь».
Акрамя таго, у 1921—1922 гадах выдаецца «Вестник Народного Комиссариата просвещения БССР», які носіць характар афіцыйнага бюлетэня. Так, у 1921 годзе выходзяць два нумары «Вестника», а ў 1922 — 12 нумароў у 7 кніжках.
Праўда, у 1921 годзе аднавілася дзейнасць часопіса «Школа и культура Советской Белоруссии», але пасля выхаду ў свет двух нумароў яго існаванне па невядомых прычынах спынілася.
Часопіс «Асьвета» (1924)
У той час у Беларусі не было наркаматаў культуры і інфармацыі, а таксама прафсаюзнага часопіса. Менавіта таму рэдакцыя «Асьветы» прасіла работнікаў асветы, аддзелы народнай адукацыі і аддзяленні Саюза працаўнікоў асветы ў Беларусі дасылаць у рэдакцыю артыкулы, нататкі, паведамленні і іншыя матэрыялы па пытаннях культурна-асветнага будаўніцтва і прафсаюзнай работы, а таксама свае меркаванні аб паляпшэнні зместу часопіса ў далейшым.
Аўтарамі «Асьветы» былі як радавыя настаўнікі і выхавацелі, так і выкладчыкі ВНУ, вядомыя вучоныя, адказныя работнікі Наркамата асветы рэспублікі, партыйныя і дзяржаўныя дзеячы. Гэта вясковыя настаўнікі М. Ламака і І. Гальчук, настаўнікі і дырэктары польскіх, яўрэйскіх і іншых школ нацыянальных меншасцей, Народныя камісары асветы БССР А. В. Баліцкі і А. М. Платун, першы сакратар Цэнтральнага Камітэта Кампартыі Беларусі В. Г. Кнорын, старшыня ЦВК Беларусі А. Р. Чарвякоў, выкладчык Белпедтэхнікума і адначасова дацэнт педфака БДУ, будучы народны паэт Беларусі Якуб Колас, акадэмік Я. Лесік, адзін з кіраўнікоў музейнай справы на Беларусі, будучы вучоны сакратар Беларускай Акадэміі навук В. Ластоўскі, маскоўскі прафесар Шульгін, прафесары БДУ І. І. Замоцін, І. М. Салаўёў, Д. Жарынаў, С. Васілейскі, М. М. Піятуховіч, дацэнт БДУ А. Бурдзейка, першы старшыня Інстытута беларускай культуры С. Некрашэвіч, дацэнт, правадзейны член Інбелкульта Г. Гарэцкі (Аб беларусізацыі вышэйшых навучальных устаноў БССР // Асьвета. 1926. № 6), будучы прэзідэнт Акадэміі навук Беларусі В. Купрэвіч, вядомы вучоны-педагог П. Панкевіч.
Рэдакцыйны калектыў
У другім нумары часопіса за 1926 год упершыню было упершыню пазначана імя адказнага рэдактара Ігната Мікалаевіча Мазура, работніка Наркамата асветы БССР, які курыраваў дзіцячыя дамы і інтэрнаты, а потым працаваў інспектарам сямігодак, і тэхнічнага рэдактара Я. К. Троські.
З другога нумара за 1927 год друкуецца склад рэдкалегіі: С. Рывес, Брыгневіч, З. Шамардзіна, Самковіч, Касмовіч.
З кастрычніка 1929 года адказным рэдактарам часопіса «Асьвета» стаў літаратурны крытык Лукаш Бэндэ.
Першы нумар
Адным з цэнтральных, ключавых матэрыялаў першага нумара часопіса «Асьвета» стаў артыкул намесніка народнага камісара асветы БССР Антона Васілевіча Баліцкага «Бліжэйшыя задачы наркамасветы ў сувязі з узбуйненнем Беларусі».
Па сваёй накіраванасці да артыкула Баліцкага прымыкае матэрыял загадчыка аддзела сацыяльнага выхавання Наркамата асветы БССР Язэпа Каранеўскага «Да пытання аб сістэме народнай асветы. Разгляд сістэмы народнай асветы РСФСР і УССР».
Значную цікавасць для работнікаў асветы ўяўлялі таксама матэрыялы прафсаюзнага лідара «Бліжэйшыя задачы Саюза працаўнікоў асветы Беларусі», М. Шабашова «Формы і метады падрыхтоўкі асветнікаў», прафесара Беларускага дзяржаўнага універсітэта І. М. Салаўёва «Улік паспяховасці ў школе», А. Федасенкі «Комплексная сістэма выкладання ў практыцы першай групы даследчыкаў школы пры Беларускім педагагічным тэхнікуме», Л. Мышкоўскага «Аб яўрэйскіх культурна-асветных установах», Ч. Дамброўскага «Польская школа і польскі настаўнік у Савецкім Саюзе».
Рубрыкацыя
У другім нумары часопіса «Асьвета» за 1924 год ужо выразна выявіліся асноўныя рубрыкі гэтага выдання. Гэта «Агульны аддзел», «Метадалогія і практыка», «Кнігапіс», «Летапіс беларускага друку», «Інфармацыя і хроніка», «На месцах», «Афіцыйны аддзел».
Акрамя гэтых рубрык, у шэрагу нумароў існавалі рубрыкі: «Метады і формы піянерскага руху», «Паштовая скрынка», «Наш быт», «Перапіска з чытачамі», «На шляху перападрыхтоўкі», «Педалагічныя пытанні», «Метадычныя пытанні», «Практыка асветных устаноў», «Дадатак», «Выхаванне ў школе і пазашколай», «Метадычныя пытанні школы», «Школьная практыка», «Дашкольнае выхаванне», «Жыццё і праца асветніка», «Гутарка», «Аб ліквідацыі непісьменнасці», «Прафесійныя ўстановы», «Пытанні школы», «Хроніка», «Практыка месц», «Да пастаноўкі справы выхавання», «Выхаваўча-метадычны аддзел», «Прафадукацыя», «Палітасвета», «З мясцовай практыкі», «З’езды і канферэнцыі», «Педагагічна-метадычны аддзел», «У Заходняй Беларусі», «Педагагічна-педалагічны аддзел», «Нарады па народнай асвеце», «Пытанні методыкі і практыкі нашай школы», «Агульна-палітычны аддзел», «Школьны аддзел», «Пяцігодка і кадры», «На барацьбу з рэлігіяй», «Методыка і праграма школы», «Абарона краіны і школа», «Паход за дашкольніка», «Кнігу і мастацтва ў масы», «За пралетарскую ідэалогію».
«Комуністычнае выхаванне» (1930)
Пераемнікам «Асьветы» стаў часопіс «Комуністычнае выхаванне», які пачаў выходзіць з 1930 года (з шостага нумара за 1931 год — «Камуністычнае выхаванне») з падзагалоўкам «Штомесячная політэхнічная педалога-педагагічная і палітыка-асветная часопісь».
Рубрыкацыя
З найбольш значных і змястоўных артыкулаў часопіса «Камуністычнае выхаванне» можна назваць «Спрэчныя пытанні палітэхнічнага выхавання» праф. П. Панкевіча, «Шляхі падняцця школьнай паспяховасці» А. Харэвіча, «Краязнаўства і школа» М. Каспяровіча, «Культурнасць сучаснай вёскі» А. В. Савельева, «Малалетнія правапарушыцелі і аналіз іх трымання» М. М. Слуцкай, «Праблемы сучаснай дзіцячай літаратуры» А. Якімовіча, «Палепшыць якасць працы вышэйшай і сярэдняй школы» С. Я. Вальфсона, «„Цяжкія“ дзеці ў масавай школе» Сегаля, «Псіхалагічны стан вучняў на іспытах» Я. Матліна, «Аб арганізацыі і правядзенні ўрока» І. Фрэйдмана, «Аб некаторых пытаннях выхавання дзяцей» праф. Я. Аркіна.
Зборнік «Кансультацыя настаўніку» (1937)
У кастрычніку 1937 года Навукова-даследчы інстытут школьнай педагогікі пачынае выдаваць зборнік «Кансультацыя настаўніку», які ўключае адказы на найбольш актуальныя пісьмовыя пытанні настаўнікаў школ БССР. Яго рэдактарам быў А. Яворскі. З матэрыялаў гэтага зборніка трэба выдзеліць змястоўныя адказы на такія пытанні, як «Аб прычынах непаспяховасці вучняў» І. Фрэйдмана, «Выхаваўчая работа ў школах» М. Лявіцкага, «Аб развіцці ў дзяцей матэрыялістычнага разумення з’яў прыроды» А. Яворскага.
«Савецкая школа» (1940)
З пачатку 1940 года пачаў выходзіць часопіс «Савецкая школа». Старшым рэдактарам першага-другога нумара часопіса быў Праўдзін. На апошняй старонцы адзначалася: «Рэдкалегія». У гэтым выданні адсутнічалі рубрыкі. Найбольшую цікавасць і актуальнасць уяўляюць артыкулы М. Я. Лявіцкага «Сям’я і школа», «Работа педагагічнага савета», В. В. Барысенкі «Змітрок Бядуля», заслужанай настаўніцы БССР Р. Р. Барам «Аб педагагічным такце».
«У дапамогу настаўніку» (1945)
У 1945 годзе пачаў выдавацца метадычны часопіс «У дапамогу настаўніку», які ўяўляў сабой зборнік дакументаў і метадычных распрацовак. Яго рэдактарам спачатку быў В. Ляўданскі, а потым С. А. Умрэйка і М. Шаткін. Між іншым, апошні ўжо лічыўся адказным рэдактарам. Для настаўнікаў Беларусі асабліва карыснымі былі матэрыялы праф. Ц. П. Ломцева «Шляхі павышэння якасці навучання і выхавання ў школах Беларускай ССР», М. Я. Лявіцкага «Педагагічны аўтарытэт», Н. Перкіна «Аб вывучэнні тэорыі літаратуры ў школе», Н. М. Шульмана «Працэс навучання і барацьба з фармалізмам», Я. К. Матліна «Псіхалогія індывідуальнага падыходу да дзяцей», С. С. Кавальчука «Аб трываласці засваення ведаў вучнямі».
«Савецкая школа» (1948)
З пачатку 1948 года аднаўляецца выданне педагагічнага часопіса «Савецкая школа». Фактычна часопіс адлюстраваў гісторыю народнай асветы БССР у 1948—1959 гадах.
Рэдкалегія
У 1948 годзе адказным рэдактарам прызначаны вядомы вучоны-педагог, будучы намеснік наркама асветы БССР С. А. Умрэйка.
З № 3 за 1952 па 1959 год — А. Ц. Васілеўскі (адказны рэдактар).
Рубрыкацыя
Асноўнымі рубрыкамі часопіса былі: «З вопыту работы», «Кансультацыя», «Крытыка і бібліяграфія», «Кніжныя навіны», «Хроніка», «У дапамогу настаўніку», «Аб мерах павышэння паспяховасці вучняў», «Нам пішуць», «Аб падрыхтоўцы вучняў да практычнай дзейнасці», «Адказы чытачам». Многія матэрыялы часопіса не страцілі сваёй актуальнасці і каштоўнасці, метадычнай і навуковай значнасці.
Часопіс у 1960-1990-я гады
У студзені 1960 года часопіс «Савецкая школа» быў перайменаваны ў часопіс «Народная асвета».
У 1960—1980-я гады «Народная асвета» як адзінае навукова-педагагічнае выданне Рэспублікі Беларусь асвятляла не толькі пытанні функцыяніравання і развіцця сістэмы ўсёй адукацыі — ад дашкольнай установы да ВНУ, але і актуальныя для таго часу падзеі грамадска-палітычнага жыцця рэспублікі.
З цягам часу часопіс усё больш і больш увагі звяртае на надзённыя праблемы жыцця школы. У 1970-я гады абмяркоўваюцца такія пытанні, як статут школы, новыя праграмы, кабінетная сістэма, тэлебачанне і адукацыйны працэс, новы закон аб народнай асвеце. На старонках часопіса з’яўляюцца канкрэтныя метадычныя матэрыялы ў дапамогу настаўніку і выхавацелю, мадэлі лепшых урокаў настаўнікаў-прадметнікаў, тэксты кантрольных работ, прыкладнае планаванне і метадычныя парады па ўсіх прадметах школьнага цыкла.
Шматлікія артыкулы на старонках «Народнай асветы» 80—90-х гадоў прысвечаны праблемам выхавання падрастаючага пакалення, падрыхтоўцы яго да жыцця і працы, фарміравання камуністычнага светапогляду. У гэтыя гады больш увагі ўдзяляецца такім пытанням, як работа органаў кіравання адукацыяй, вучнёўскіх і бацькоўскіх камітэтаў, педагагічная адукацыя бацькоў і кадравая палітыка ў школе, навуковая арганізацыя працы ВНУ.
Вядомыя ў рэспубліцы педагогі і арганізатары адукацыі лічылі за гонар і абавязак выступаць на старонках свайго педагагічнага выдання. Сярод іх У. Т. Кабуш, Я. Л. Каламінскі, Т. І. Чобатава, Л. К. Сухнат, А. І. Сачанка, Г. А. Бутрым, В. П. Таранцей, В. В. Чэчат, А. А. Грымаць, Б. К. Яроцкі, М. І. Запрудскі, Р. І. Румянцаў, М. М. Круглей і інш. Вялікая арганізацыйная і змястоўная работа калектыву «Народнай асветы» па асвятленні шматаспектных праблем адукацыі ва ўсе часы існавання часопіса накіроўвалася яго галоўнымі рэдактарамі, прафесіяналамі сваёй справы А. Ц. Васілеўскім, В. П. Маскаленка, Н. І. Калеснік.
«Народная асвета» з 2000-х гадоў
Неабходнасць рэфармавання сістэмы адукацыі ў канцы мінулага і пачатку новага стагоддзя абумовілі з’яўленне новых рубрык і тэм у часопісе, сярод якіх камп’ютарная пісьменнасць, правы чалавека, эканамічная асвета, навуковыя таварыствы вучняў і настаўнікаў, установы новага тыпу як сацыяльны заказ грамадства і дзяржавы, нацыянальная школа і прынцыпы яе функцыяніравання, правы дзяцей, радыяцыйная бяспека і экалагічнае выхаванне, тэхналагізацыя працэсу навучання.
На пачатку новага тысячагоддзя з’явіліся такія рубрыкі, як «Праграмы і падручнікі ХХI стагоддзя», «Лёс эксперыменту», «Бізнес-лабараторыя», «Банк методык і тэхналогій», «Знак якасці», «Новы настаўнік для новай школы», «Тэст-кантроль», «Ліцэйская і гімназічная адукацыя» і інш.
Перспектывы і напрамкі развіцця
Зыходзячы з мэт і задач, сфармуляваных у канцэпцыі развіцця нашага выдання, часопіс актыўна працуе над стварэннем адзінай інфармацыйнай прасторы ў сістэме адукацыі Рэспублікі Беларусь, забяспечваючы сумесна з іншымі педагагічнымі выданнямі функцыю аператыўнага і якаснага інфарміравання педагагічнай грамадскасці аб усіх новаўвядзеннях у беларускай школе.
Зыходзячы з рэалій сённяшняга дня, прафесіяналы фокус дзейнасці часопіса «Народная асвета» нацэлены на інфармацыйнае апярэджванне змен, якія адбываюцца ў сістэме адукацыі, падтрымку ў стварэнні цэласных адукацыйных сістэм школы ці рэгіёна, фарміраванне стратэгій і тактыкі ўстаноў адукацыі як сацыяльна-культурных цэнтраў, стварэнне сямейна-адукацыйнага супольніцтва.
Сёння часопіс удасканальваецца па форме і зместу, ператвараецца ў школу дыстанцыйнага навучання для настаўніка, метадыста, адміністратара з выкарыстаннем эфектыўных інавацыйных тэхналогій і методык; трансфармуецца з традыцыйнага навукова-педагагічнага выдання ў інтэрактыўны падручнік для сучаснага педагога і становіцца аб’ектыўнай структурнай часткай сістэмы паслядыпломнай адукацыі рэспублікі.
Пры арганізацыйнай падтрымцы двух міністэрстваў (адукацыі і інфармацыі) часопіс на працягу 2001—2003 гг. зрабіў якасны рывок у сваім развіцці, здзейсніўшы кардынальныя змены асноў дзейнасці, сярод якіх распрацоўка новай канцэпцыі часопіса і 15 новых рубрык; змяненне фармату часопіса, яго дызайну і вокладкі; павелічэнне аб’ёму часопіса; абнаўленне аўтарскага актыву рэдакцыі; заключэнне дагавораў аб доўгатэрміновым творчым супрацоўніцтве з Беларускай лігай бацькоў і педагогаў «Крок за крокам», Цэнтрам адукацыйных тэхналогій ЗАТ «БелХардГрупп», упраўленнем адукацыі Мінскага аблвыканкама.
Творчы калектыў (склад рэдакцыі часопіса)
Галоўны рэдактар — Святлана Уладзіміраўна Мазурына.
Ота Паўль Герман Дзільс
Ота Паўль Герман Дзільс (Otto Paul Herrmann Diels;,  — , ) — нямецкі хімік-арганік.
Біяграфія
Сын вядомага нямецкага лінгвіста і даследчыка рэлігій Германа Аляксандра Дзільса. У 1899 годзе скончыў Берлінскі ўніверсітэт, дзе з 1906 года быў прафесарам; з 1916 года прафесар Кільскага ўніверсітэта.
Асноўныя працы
Дзільс прапанаваў у 1927 спосаб дэгідравання арганічных злучэнняў з дапамогай селену без змены іх вугляроднага шкілета; дэгідраваў халестэрын і іншыя стэрыны.
Нобелеўская прэмія
У 1928 годзе сумесна з К.Альдэрам адкрыў дыенавы сінтэз і атрымаў з дапамогай гэтага метаду вялікую колькасць арганічных злучэнняў розных класаў (Нобелеўская прэмія па хіміі, 1950, сумесна з К.Альдэрам).
Канёк Гадлеўскага
Канёк Гадлеўскага (Anthus godlewskii) — птушка сямейства. Відавая назва дадзена ў гонар польскага заолага (1840—1880).
Апісанне
Канёк Гадлеўскага падобны на, але афарбоўка з рудым налётам, асабліва на грудзях, кіпцюр задняга пальца амаль прамы. Ад адрозніваецца светлымі нагамі.
Распаўсюджанне
Від распаўсюджаны ў раўнінных і горных стэпах Цэнтральнай і Усходняй Азіі ад усходняга Алтая і ўсходняга схілу на ўсход да. Да поўначы да паўднёвага схілу Тану-Ала, паўднёвага схілу хрыбта Сангілен, на ўсход ад да поўначы як мяркуецца, да 50-й паралелі, у Забайкаллі да 53-й паралелі. Паўднёвыя межы распаўсюджання не высветлены, як мяркуецца, на поўдзень да паўночнай мяжы Тыбецкага нагор'я. Жыве ў хмызняковым і камяністым стэпе.
Харчаванне
Сілкуецца насякомымі і іх лічынкамі, дробнымі малюскамі і чарвякамі.
Размнажэнне
Гняздуецца на сухіх схілах гор і пагоркаў. Гняздо ў паглыбленнях глебы, выслана сухімі сцяблінамі і лісцем, а латок конскім воласам і пухам. У поўнай кладцы 3-5 светла-шэрых яек з бурымі крапінкамі. Наседжвае кладку самка 12 дзён. Птушаняты вылупляюцца на працягу сутак. Самец корміць самку на гняздзе ў канцы наседжвання.
Mars Reconnaissance Orbiter
Mars Reconnaissance Orbiter, MRO — шматфункцыянальная аўтаматычная міжпланетная станцыя (АМС) НАСА, прызначаная для даследавання Марса. Апарат пабудаваны кампаніяй Lockheed Martin пад кіраўніцтвам Лабараторыі рэактыўнага руху, на праект было выдаткавана 720 млн дол. Кіруе апаратам Лабараторыя рэактыўнага руху (Каліфарнійскі тэхналагічны інстытут); навуковым бокам місіі кіруе НАСА (Вашынгтон, акруга Калумбія).
Запушчаны 12 жніўня 2005 года з касмадрома на мысе Канаверал з дапамогай ракеты-носьбіта Атлас V. Дасягнуўшы Марса 10 сакавіка 2006 года, пачаў серыю манеўраў для выхаду на патрэбную арбіту, пры дапамозе т.зв. аэрадынамічнага тармажэння (тармажэнне ў верхніх слаях атмасферы планеты дазваляе значна зэканоміць паліва). Арбітальныя манеўры і розныя праверкі і каліброўка абсталявання скончыліся ў лістападзе 2006 года, пасля чаго апарат прыступіў да працы.
Пасля выхаду на арбіту Марса, MRO далучыўся да пяці касмічных апаратаў, якія актыўна функцыянуюць і ў той момант знаходзіліся або на арбіце, або на паверхні планеты: спадарожнікам Mars Global Surveyor, Марс Адысей, Марс-экспрэс і марсаходам (Спірыт і Апарцьюніці) — такім чынам, быў усталяваны рэкорд па колькасці актыўных касмічных апаратаў, размешчаных на арбіце і паверхні Марса.
Месяцовае мора
Месяцавае мора — (візуальна) цёмная пляма на паверхні месяцавага дыска.
Агульнае апісанне
Упершыню месяцавыя моры з'явіліся на карце Месяца, складзенай ў 1651 г. італьянскім астраномам Джавані Рычолі і італьянскім фізікам Франчэска Грымальдзі. Вады, як высветлілася пазней, у іх не было, але тэрмін «мора» і прыведзеныя на карце назвы мораў захаваліся па гэты дзень.
Месяцавыя моры з'яўляюцца самымі буйнымі дэталямі рэльефу Месяца. Моры ўяўляюць сабой нізіны (напрыклад, Мора Дажджоў размешчана на 3 км ніжэй навакольнай мясцовасці) з роўным дном, залітыя зацвярдзелай лавай. Застылая лава характарызуецца больш цёмнай афарбоўкай, чым астатняя паверхня Месяца, і менавіта гэтым тлумачыцца шаравата-карычняватае адценне, характэрнае для месяцавых мораў. Моры пакрытыя вулканічнымі пародамі — базальтамі, узрост якіх ацэньваюць у 3 — 4,5 млрд гадоў. Абрысы межаў месяцавых мораў ў пераважнай колькасці выпадкаў круглявыя. Памер вагаецца ад 200 да 1100 кіламетраў у папярочніку. На паверхні месяцавых марскіх раўнін сустракаюцца зморшчыны і невялікія горныя вяршыні больш светлага колеру, якія выступаюць з-пад пласта базальту. Кратэраў на паверхні месяцавых мораў істотна менш, чым на светлых ўзнёслых абласцях — месяцавых мацерыках.
Самая вялікая нізіна названая Акіянам Бур. Яго працягласць за 2000 км. Краявым зонам мораў, якія нагадваюць залівы, а таксама цёмным западзіны ў выглядзе азёр, былі дадзены адпаведныя іх выгляду назвы. Вакол мораў размешчаны кольцападобныя горныя хрыбты. Мора Дажджоў атачаюць Альпы, Каўказ, Апеніны, Карпаты, Юра. Мора Нектару — горы Алтай і Пірэнеі. Мора Усходняе акружана Кардыльерамі і гарамі Рук. У морах часам сустракаюцца ўступы — скіды; самы вядомы ўступ — Прамая Сцяна знаходзіцца каля Мора Аблокаў.
На адваротным баку Месяца мораў значна менш, чым на бачным і яны невялікага памеру. Ёсць здагадка, што марскія фармацыі на Месяцы сфарміраваліся ў выніку толькі некалькіх сутыкненняў. Кратэры, якія ўтварыліся ў выніку удараў, запоўніліся лавай і спарадзілі масконы. Лававыя пароды цяжэй мацерыковых, што магло выклікаць асіметрыю ў размеркаванні месяцавай масы, з прычыны чаго прыцягненне Зямлі назаўжды замацавала «марское» паўшар'е Месяца ў напрамку нашай планеты. Адваротным баку Месяца уласцівыя «басейны» — вельмі буйныя колцавыя структуры, дыяметрам больш за 300 км. Мора Усходняе, Мора Масквы і іншыя маюць два колцавых вала — знешні і ўнутраны, з суадносінамі дыяметраў. Часам ўнутраныя кольцы моцна разбураны
Назвы мораў, заліваў, азёр і балот на бачным баку Месяца
Беларуская назва — лацінская назва.
Назвы мораў і азёр на адваротным баку Месяца
Беларуская назва — лацінская назва.
Выключаныя назвы мораў, балот і заліваў
Беларуская назва — лацінская назва.
Lockheed Martin
Lockheed Martin Corporation (nyse: LMT) — амерыканская кампанія, якая спецыялізуецца ў вобласці авіябудавання, авіякасмічнай тэхнікі, суднабудавання, аўтаматызацыі паштовых службаў і аэрапортавай лагістыкі. Штаб-кватэра ў горадзе Бетэсда, Мэрыленд, ЗША. У наш час пасаду прэзідэнта, старшыні і генеральнага дырэктара (CEO) карпарацыі займае Роберт Стывенс.
Карпарацыя Lockheed Martin — найбуйнейшае ў свеце прадпрыемства ВПК (паводле даных на 2011 і 2013 года). 95 % даходаў кампанія атрымлівае ад замоў Міністэрства абароны ЗША, інш. агенцтваў і дэпартаментаў урада ЗША, а таксама ад замежных заказчыкаў.
Уільям Фрэнсіс Джыёк
Уільям Фрэнсіс Джыёк (William Francis Giauque;, , Канада — , , штат Каліфорнія) — амерыканскі фізіка-хімік, член Акадэміі мастацтваў і навук ЗША і Нацыянальнай АН.
Біяграфія
У 1920 годзе скончыў хімічны каледж Каліфарнійскага ўніверсітэта ў Берклі, з 1934 года прафесар хіміі там жа.
Асноўныя працы
Асноўныя працы: даследаванне і эксперымент, праверка 3-га пачатку тэрмадынамікі, вымярэнне энтрапіі і іншых тэрмадынамічных уласцівасцей рэчываў пры звышнізкіх тэмпературах, у прыватнасці кандэнсаваных газаў. Сумесна з Х.Джонстанам даказаў існаванне ізатопаў кіслароду 17O і 18O. Сумесна з Д.Мак-Дугалам распрацаваў метад адыябатычнага размагнічвання для атрымання тэмператур ніжэй 1К і спосаб вымярэння звышнізкіх тэмператур.
Нобелеўская прэмія
Нобелеўская прэмія па хіміі (1949) «за ўклад у хімічную тэрмадынаміку, асабліва ў тую яе галіну, якая вывучае паводзіны рэчываў пры экстрэмальна нізкіх тэмпературах».
Іосіф Вітольдавіч Раманоўскі
Іосіф Вітольдавіч Раманоўскі (25 красавіка 1941) — біяарганік, педагог, кандыдат медыцынскіх навук (1970), прафесар (2000).
Біяграфія
У 1964 г. па заканчэнні лячэбнага факультэта Мінскага медыцынскага інстытута быў накіраваны ў аспірантуру. Па выніках даследаванняў у 1970 г. абараніў кандыдацкую дысертацыю «Узаемадзеянні сульфгідрыльных, дысульфідных груп і бялку ў пухліне і тканінах жывёлы-пухлінаносьбіта ў працэсе развіцця асцытнай пухліны Эрліха і пры хіміятэрапіі».
З 1967 асістэнт, а з 1974 г. дацэнт кафедры арганічнай і фізкалоіднай хіміі Мінскага медыцынскага інстытута. Паралельна з 1976 г. — намеснік дэкана педыятрычнага факультэта, а у 1985—2007 гг. дэкан медыка-прафілактычнага факультэта. У 2001—2005 гг. загадчык, а з 2006 г. прафесар створанай ім кафедры біяарганічнай хіміі БДМУ. З 2008 г. — старшыня Савета старэйшын БДМУ.
Навуковая і педагагічная дзейнасць
Аўтар больш за 250 навуковых прац. Асноўныя напрамкі навуковай дзейнасці — акісляльна-аднаўленчыя працэсы пры апёкавай траўме, парушэннях функцыі шчытападобнай залозы і розных відах стрэсу, асаблівасці энергазабеспячэння мозгу і мiжмедыятарных ўзаемаадносін у мозгу пры ўздзеянні розных нейратропных злучэнняў. І. В. Раманоўскі з’яўляецца адным з арганізатараў выкладання курса «Біяарганічная хімія» ў сістэме медыцынскай адукацыі. У 1982 г. падрыхтаваў і ўпершыню ў Беларусі прачытаў курс новай дысцыпліны, якая падкрэслівала медыцынскую накіраванасць хіміі ў падрыхтоўцы будучага ўрача. У 2001 г. узначаліў кафедру біяарганічнай хіміі. У 2015 г. пад яго рэдакцыяй выйшаў падручнік «Біяарганічная хімія», які стаў заканамерным вынікам шматгадовай працы па ўкараненнi гэтага курса ў сістэме медыцынскай адукацыі.
Ramularia
Ramularia — род аскаміцэтавых грыбоў. Прадстаўнікі роду з’яўляюцца анаморфамі роду. Усе яны фітапатагены.
Вуліца Чарнышэўскага (Мінск)
Апісанне
На вуліцы шмат 4-павярховых жылых дамоў пасляваеннай савецкай пабудовы. Але ёсць і даваенная забудова, напрыклад, дом № 12 пабудаваны у 1937-1938 гадах
Транспарт
Аўтамабільны рух на ўсёй працягласці вуліцы аднабаковы (ад скрыжавання з вуліцай Якуба Коласа ў бок вуліцы Кузьмы Чорнага).
Тан (літара)
Тан (თან, мрглавані: Ⴇ, нусхуры: ⴇ, мхедрулі: თ, МФА: ) — восьмая літара грузінскага алфавіту. У ізапсефіі мае значэнне «9». Беларускі адпаведнік — літара т з прыдыхам. Згодна з міжнародным стандартам ISO 9984 транслітаруецца як лацінскае t'.
Юнікод
У Юнікодзе:
Прэзідэнцкія выбары ў Малдове (1991)
Прэзідэнцкія выбары ў Малдове — першыя прэзідэнцкія выбары ў суверэннай Малдове, якія прайшлі 8 снежня 1991. Адзіным кандыдатам на пасаду кіраўніка новастворанай суверэннай рэспублікі з'яўляўся старшыня Прэзідыума Вярхоўнага Савета Малдаўскай ССР М. Снегур.
У сувязі з міжэтнічнай напружанасцю у Гагаузіі і Прыднястроўі, насельніцтва гэтых рэгіёнаў не ўдзельнічала ў выбарах кіраўніка дзяржавы.
Люмінафор
Люмiнaфор (ад лац. Lumen - святло і грэч. Phoros - нясучы) — рэчыва, здольнае пераўтвараць энергію, што паглынаецца ім, у светлавое выпраменьванне (люмiнесцэрaваць).
Асноўныя звесткі
Такія прымесі (актыватары) звычайна з'яўляюцца катыёнамі металаў; напрыклад, свячэнне сульфіда цынку актывуецца катыёнамі медзі. Неарганічныя люмiнафоры ўжываюць у люмінесцэнтных лямпах, электронна-прамянёвых трубках, для вырабу рэнтгенаўскіх экранаў, служаць індыкатарамі радыяцыі і інш. Арганічныя люмiнафоры (люмагены) прымяняюць для вырабу яркіх люмінесцэнтных фарбаў, люмінесцыруючых матэрыялаў, выкарыстоўваюць у адчувальным люмінесцэнтным аналізе ў хіміі, біялогіі, медыцыне і крыміналістыцы.
Фоталюмiнафоры на аснове сульфіда цынку валодаюць недахопамі: няўстойлівыя пры ўльтрафіялетавым апраменьванні, невялікі час і малая яркасць паслясвячэння.
Разнавіднасьці
Гэтыя люмiнафоры ўяўляюць сабой сумесь складанага складу: алюминат стронцыя, актываваны европе, дыспрозій, иттрием. Хімічная формула: (SrAl2O4): Eu, Dy, Y
фоталюмiнафоры на аснове алюминатов інэртным да водных і сольвентным серадах, устойлівыя да розных апраменьвання і валодаюць послесвечением да 28 гадзін. люмiнафоры нетоксичны, пожаровзрывобезопасны, небяспечных радыяктыўных выпраменьванне адсутнічае (параўнальна з фонавымі).
фоталюмiнафор з'яўляецца малоопасным рэчывам па ўздзеянню на арганізм, клас небяспекі па кампанента - 4
Слаба небяспечны прадукт па ўздзеянню на арганізм. Ўздзейнічае ў асноўным на слізістую абалонку верхніх дыхальных шляхоў, не раздражняе здаровую скуру, пры трапленні на пашкоджаную скуру можа выклікаць сухастой, пачырваненне, зуд.
Параўнанне алюминат-стронциевого люмiнафора са звычайнымі фосфоресцентными пігменту
Заўвагі:
Страказа перавязаная
Страказа перавязаная, або сціснутабрух перавязаны (Sympetrum pedemontanum) — насякомае з сямейства сапраўдных стракоз.
Апісанне
Брушка даўжынёй 18-25 мм, ад цёмна-жоўтага да ярка-чырвонага колеру. Крылы з шырокай карычневай перавяззю перад верхавінай. Даўжыня задніх крылаў 21-27 мм.
Пашырэнне
Пашырана ў Еўропе, Паўночнай Афрыцы. У Беларусі рэдкі лакальны від, які знаходзіцца на мяжы арэала.
Асаблівасці біялогіі
Цыкл развіцця 1-2 гады. Лічынкі жывуць у невялікіх слабапраточных вадаёмах, моцна зарослых воднай расліннасцю. Лёт імага ў другой палове лета і ў пачатку восені. Палёт слабы, пырхлівы, асобіны часта садзяцца на субстрат.
Ін (літара)
Ін (ინ, мрглавані: Ⴈ, нусхуры: ⴈ, мхедрулі: ი, МФА: ) — дзявятая літара грузінскага алфавіту. У ізапсефіі мае значэнне «10». Беларускі адпаведнік — літара і. Згодна з міжнародным стандартам ISO 9984 транслітаруецца як лацінскае i.
Юнікод
У Юнікодзе:
Беларускім партызанам (зборнік)
«Беларускім партызанам» — зборнік Янкі Купалы, выдадзены ў 1942 годзе газетай «Савецкая Беларусь».
Апісанне
Пасмяротна выдадзены зборнік адкрываецца ўступным артыкулам «Памяці Янкі Купалы». У зборніку змешчаны артыкул «Паднялася Беларусь» і пяць вершаў: «Беларускім партызанам», «Паўстаў народ», «Хлопчык і лётчык на вайне», «Грабежнік», «Зноў будзем шчасце мець і волю». Вершы адметныя сваёй адкрытай агітацыйнай скіраванасцю, публіцыстычна—заклікавым характарам.
Бостанская публічная бібліятэка
Бостанская публічная бібліятэка (Boston Public Library) з'яўляецца адной з найбуйнейшых агульнадаступных бібліятэк у ЗША. Будынак бібліятэкі — адзін з найлепшых у Амерыцы прыкладаў неарэнесанснай архітэктуры.
Першая муніцыпальная бібліятэка Амерыкі, якая карысталася фінансавай падтрымкай прыватных асоб. Тут упершыню ў ЗША было дазволена выдаваць кнігі і іншыя матэрыялы на дом. Над галоўным уваходам у бібліятэку знаходзіцца надпіс: «Бясплатна для ўсіх»
Паводле Амерыканскай асацыяцыі бібліятэк, Бостанская грамадская бібліятэка з'яўляецца трэцяй па велічыні фондаў бібліятэкай у ЗША, маючы больш 15 мільёнаў тамоў, пасля бібліятэкі Кангрэса і Нью-Ёркскай публічнай бібліятэкі.
Герб Емена
Герб Емена адлюстроўвае залатога арла, які трымае ў сваіх кіпцюрах світак. На ім напісана الجمهورية اليمنية або Аль-джумхурыя-аль-Яманія.
Пронцавічы
Про́нцавічы (, Пронцевичи) — былы хутар у Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіў у склад Красненскага сельсавета.
Гісторыя
Уваходзіла ў склад Вілейскага павета Расійскай імперыі. У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Польскай Рэспублікі, Віленскага ваяводства, Вілейскага павета, гміны Краснае.
NGC 715
NGC 715 (іншыя абазначэнні — MCG -2-5-69, PGC 6991) — спіральная галактыка (Sb) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у колькасць пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
NGC 707-2
NGC 707-2 (іншае абазначэнне — MCG -2-5-63) — галактыка ў сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у колькасць пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога і быў дададзены пазней.
Герб Аўстрыі
Герб Аўстрыі упершыню быў прыняты ў ХV стагоддзі. Першая, якая захавалася да нашых дзён выява аднагаловага арла на шчыце змяшчаецца на срэбнай манеце Фрыдрыха Барбаросы. З XV стагоддзя да 1806 года двухгаловы арол — старажытны імперскі знак, спадарожнік герояў, сведка вялікіх гістарычных падзей — быў гербам аб'яднаўчай шматлікія цэнтральна-еўрапейскія дзяржавы Свяшчэннай Рымскай імперыі, кіруемай дынастыяй Габсбургаў. Аднак з аб'яднаннем Германіі пад уладай прускіх манархаў на германскі герб вяртаецца аднагаловы арол, дзе, мінуючы цэлы шэраг мадыфікацый, застаецца і сёння. Двухгаловы арол знік і з аўстрыйскага герба. Гэта адбылося ў 1918 годзе з падзеннем Аўстра-Венгерскай імперыі. Аўстрыйская рэспубліка зацвердзіла новы герб, на якім адлюстроўваўся аднагаловы арол, увянчаны вежавай каронай, трымалы ў лапах серп і молат і апорны на грудзі шчыток з аўстрыйскімі нацыянальнымі колерамі. Разарваныя ланцугі з'явіліся на гербе пасля вызвалення краіны ад фашызма.
Сімволіка
Палітычна розныя тлумачэнні федэральнага гербу выклікалі ў мінулым дыскусіі аб гербе. Апытанні аднак жа падцвердзілі, што прызнанне ўласнай сімволікі зрабілася шырока пашыраным. З аднаго боку, герб Рэспублікі тлумачыцца як новы рэспубліканскі сімвал, з іншага боку - як мадыфікаваны стары герб Габсбургаў. Такое выкананне герба неаднаразова разглядалася як рэмінісцэнцыя на дзвюхгаловага арла Габсбургскай манархіі. Паводле гэтага меркавання, "аднагаловасць" (Einköpfigkeit) арла ў сэнсе скасавання левай, "венгерскай" галавы ўказвае на скасаванне усходняй часткі імперыі. Дадатак 202 да закона аб дзяржаўным гербе і дзяржаўнай пячатцы Рэспублікі Нямецкая Аўстрыя (1919 г.) выразна ўпамінае, што "новы" аўстрыйскі аднагаловы арол не спасылаецца на дзвюхгаловага арла (з 1804 г. габсбургскага, да гэтага - сімвал Святой Рымскай імперыі), але ўгрунтаваны на "...сімвале легіёнаў Рымскай рэспублікі". У наступным сказе аднак заўважана: "...што насельніцтва з усіх іншых знакаў адразу ж разумее і звяртае ўвагу на дзяржаўныя пазнакі. Вядомы водгалас на дагэтулешні дзяржаўны герб таму пажаданыя..." Аўстрыйскія федэральныя землі захавалі дарэспублікаснкія гербавыя традыцыі. Таксама і чорны арол сам па сабе ніколі не рабіўся аб'ектам дыскусіі. Не знаходзіла гістарычнага абгрунтавання арыентаваная на захад галава арла; у 1919 г. тэматыка канфлікту захаду і ўсходу яшчэ не грала ніякай ролі. Крытыкавалася таксама размяшчэнне на гербе сярпа і молата як сімвалаў, якія могуць разумецца як камуністычныя - аднак апошнія зазвычай скрыжаваныя, да таго ж, у аўстрыйскім гербе прапанаваная не двайная, а трайная канструкцыя, і серп і молат утвараюць адзіную патройную групу з каронай арла.
Літаратура
Die Entwicklung des österreichischen Bundeswappens (па-нямецку) (http://peter-diem.at/bundeswappen.htm)
Герб Кувейта
Герб Кувейта быў прыняты ў 1963 годзе. У круглай эмблеме бачны доу з сцягам Кувейта на фоне белых аблок і блакітнага неба і блакітна-белых хваль. Над караблём вісіць белая стужка, на якой чорным шрыфтам напісана назва дзяржавы «الكويت دولة». Светлакарычневы сокал з карычнева-белымі пер'ямі апраўляе эмблему. На яго грудзях шчыт з нацыянальным сцягам.
Доу як знак марскіх традыцый краіны можна знайсці таксама на гербах Катара і Аб'яднаных Арабскіх Эміратаў. Сокал — знак племя прарока Мухаммада.
Равякі (Маладзечанскі раён)
Равя́кі (, Ревяки) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Красненскага сельсавета.
Гісторыя
Уваходзіла ў склад Вілейскага павета Расійскай імперыі. У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Польскай Рэспублікі, Віленскага ваяводства, Вілейскага павета, гміны Краснае.
Прэзідэнцкія выбары ў Малдове (1996)
Прэзідэнцкія выбары ў Малдове прайшлі ў два тура: першы 17 лістапада 1996, другі — 1 снежня 1996.
К’ан (літара)
К'ан (კან, мрглавані: Ⴉ, нусхуры: ⴉ, мхедрулі: კ, МФА: ) — дзясятая літара грузінскага алфавіту. У ізапсефіі мае значэнне «20». Беларускі адпаведнік — к’. Згодна з міжнародным стандартам ISO 9984 транслітаруецца як лацінскае k.
Юнікод
У Юнікодзе:
Аўсянка Гадлеўскага
Аўсянка Гадлеўскага (Emberiza godlewskii) — птушка сямейства. Відавая назва дадзена ў гонар польскага заолага (1840—1880).
Знешні выгляд
Галава, шыя і грудзі шэрыя з карычневай або чорнай паласой ля вачэй, «вусамі» і каронай. Знізу рудая, зверху страката рудая з чорным. Хвост чорны і аранжавы вышэй і белы знізу, з пэўным выманнем на канцы. Ногі і пальцы светла-ружовыя.
Распаўсюджанне
Яго натуральны арэал — умераныя хмызняковыя стэпы. Сустракаецца ў Кітаі, Пакістане, Індыі, Казахстане, Манголіі, М’янме і Расіі.
NGC 704-2
Гэты аб’ект не ўваходзіць у колькасць пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога і быў дададзены пазней.
Плябань
Пляба́нь (, Плебань) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Красненскага сельсавета.
Геаграфія
Плябань знаходзіцца за 3 км на поўдзень ад цэнтра сельсавета Краснае і за 20 км на паўднёвы ўсход ад горада Маладзечна. Праз вёску цячэ рака Уша (прыток Віліі). Побач знаходзіцца прыпыначны пункт чыгункі «Ласі».
Гісторыя
Назва вёскі паходзіць ад польскага plebania, як называлі дом каталіцкага ці ўніяцкага святара. У 1500 годзе вялікі князь Аляксандр Ягелончык заклаў у паселішчы драўляны каталіцкі храм, які абслугоўваў, галоўным чынам каталікоў найбліжэйшай вёскі Краснае. Гэты будынак згарэў падчас вайны Расіі з Рэччу Паспалітай 1654—1667 гадоў. У 1695 годзе на старым месцы быў пабудаваны новы драўляны храм, асвечаны ў імя Узнясення Прасвятой Дзевы Марыі.
Падчас паўстання 1863—1864 гадоў касцёл у вёсцы Плябань выкарыстоўваўся паўстанцамі з атрада Юліяна Бакшанскага ў якасці таемнага арсенала. Свой апошні бой яны прынялі каля вёскі Свечкі супраць карнага атраду расійскіх войск 4 сакавіка 1863 года. На старых могілках Плябані пахаваныя кіраўнік паўстання на Маладзечаншчыне і Вілейшчыне Юльян Бакшанскі, а таксама ягоныя аднадумцы і памочнікі — Рафал Малішэўскі, Людвік Ямант, Леапольд Панькоўскі і пятнаццацігадовы гімназіст Сулістроўскі. Пасля падаўлення паўстання касцёл быў закрыты царскімі ўладамі. У 1872 годзе храм быў перададзены Праваслаўнай Царкве і быў перабудаваны ў храм, які атрымаў назву Успенскага.
У выніку Рыжскага мірнага дагавора 1921 года Плябань увайшла ў склад Польскай Рэспублікі, дзе ўваходзіла ў Маладзечанскі павет Віленскага ваяводства. У 1921—1939 гадах Успенская царква зноў функцыянавала як каталіцкая. З 1939 года Плябань у складзе БССР.
У савецкі перыяд Успенскі храм быў закінуты і ператварыўся ў руіны. У 1996 годзе перададзены праваслаўнаму прыходу, і адноўлены як праваслаўная царква.
Уол-стрыт
Большасць буйных нью-ёркскіх фінансавых інстытутаў больш не маюць сваіх галаўных офісаў на Уол-стрыт, пераехаўшы ў іншыя раёны ніжняга і сярэдняга Манхэтэна, у штаты Канектыкут ці Нью-Джэрсі. Адным з апошніх фінансавых мастадонтаў, якія мелі офіс на гэтай вуліцы, кампанія JPMorgan Chase, прадаў свой будынак на Уол-стрыт, 60 нямецкаму банку Deutsche Bank у лістападзе 2001 году.
Касмічныя аб’екты
Касмічны аб'ект — нябеснае цела (астранамічны аб'ект) або касмічны апарат, якія знаходзяцца па-за межамі зямной атмасферы ў касмічнай прасторы.
Да натуральным касмічным аб'ектах ставяцца зоркі, планеты і іх натуральныя спадарожнікі, астэроіды, каметы і г. д. Штучныя касмічныя аб'екты — касмічныя апараты, апошнія прыступкі ракет-носьбітаў і іх часткі.
Канвенцыя ААН 1971 «аб міжнароднай адказнасці за шкоду, прычыненую касмічнымі аб'ектамі» і 1974 «аб рэгістрацыі аб'ектаў, якія запускаюцца ў касмічную прастору» трактуюць паняцце касмічнага аб'екта, як любога штучнага аб'екта (уключаючы яго складовыя часткі і сродкі дастаўкі), запускаецца ў касмічную прастору. Такім чынам, міжнароднае касмічнае права выкарыстоўвае тэрмін «касмічны аб'ект» толькі ў адносінах да аб'ектаў штучнага паходжання. Для абазначэння натуральных касмічных аб'ектаў у міжнародным касмічным праве выкарыстоўваецца найменне — «нябесныя цела».
Вывучэнне праблемы
Касмічныя аб'екты даўно з'яўляюцца аб'ектам пільнай вывучэння навукоўцаў. Траекторыя руху, тэмпература касмічнага аб'екта, іх хуткасць і іншыя дадзеныя з'яўляюцца найцікавейшай інфармацыяй, веды якой адкрываюць перад намі таямніцы сусвету.
Арыён (касмічны карабель)
«Арыё́н», MPCV (Multi-Purpose Crew Vehicle — шматмэтавы пілатуемы карабель) — шматмэтавы часткова шматразовы транспартны касмічны карабель ЗША, які распрацоўваўся з сярэдзіны 2000-х гадоў у рамках праграмы «Сузор’е». Мэтай гэтай праграмы было вяртанне амерыканцаў на Месяц, а карабель «Арыён» прызначаўся для дастаўкі людзей і грузаў на Міжнародную касмічную станцыю (МКС) і для палётаў да Месяца, а таксама да Марса ў далейшым. У калязямных палётах «Арыён» павінен прыйсці на змену касмічным чоўнам «Спейс шатл», якія завяршылі палёты ў 2011 годзе, а ў будучыні забяспечыць высадку чалавека на Марс. Першапачаткова ў дакументах НАСА карабель называўся CEV ( — пілатуемы даследчы карабель). Затым карабель атрымаў афіцыйную назву ў гонар вядомага сузор’я — «Арыён».
NGC 701
NGC 701 (іншыя абазначэнні — MCG -2-5-60, IRAS01485-0957, PGC 6826) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) у сузор’і Кіт.
Арыён (касмічны карабель)
Першапачаткова выпрабавальны палёт касмічнага карабля быў прызначаны на 2013 год, першы пілатуемы палёт з экіпажам з дзвюх астранаўтаў планаваўся на 2014 год, пачатак палётаў да Месяца — на 2019—2020 гг. У канцы 2011 года меркавалася, што першы палёт без астранаўтаў адбудзецца ў 2014 годзе, а першы пілатуемы палёт — у 2017 годзе.
NGC 701
Гэты аб’ект уваходзіць у колькасць пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Арыён (касмічны карабель)
Першы беспілотны выпрабавальны палёт (EFT-1) адбыўся 5 снежня 2014 года, у ім выкарыстоўвалася ракета-носьбіт Delta IV Heavy.
Лас (літара)
Лас (ლას, мрглавані: Ⴊ, нусхуры: ⴊ, мхедрулі: ლ, МФА: ) — адзінаццатая літара грузінскага алфавіту. У ізапсефіі мае значэнне «30». Беларускі адпаведнік — літара л. Згодна з міжнародным стандартам ISO 9984 транслітаруецца як лацінскае l.
Герб Польшчы
Герб Польшчы — афіцыйны дзяржаўны знак Рэспублікі Польшча. Выява ўяўляе сабой белага арла з залатымі кіпцюрамі і дзюбаю, у залатой коронe, на чырвоным фоне.
Вонкавы выгляд герба зацверджаны канстытуцыяй Рэспублікі Польшча (1997 г.), дэталёва апісаны ў артыкуле 28.
Гісторыя
Польскі герб, белы арол на чырвоным фоне — адзін з найстарэйшых дзяржаўных знакаў у міры. Выява арла з'явілася нa манетax першага польскага караля — Баляславa I Храбрага (X стагоддзе). Cпачатку знак каралеўскай дынастыі Пястаў і Вялікай Польшчы — гістарычнай вобласці на захадзе Польшчы у басейне ракі Варта. Афіцыйны дзяржаўны знак усёй краіны c Пшэмыслa II (1295 г.).
Герб Чылі
Герб Чылі — адзін з дзяржаўных сімвалаў Чылі. Герб быў прыняты ў 1834 годзе, аўтарам з’яўляецца англічанін Чарлз Вуд Тэйлар (Charles Wood Taylor).
NGC 696
NGC 696 (іншыя абазначэнні — ESO 353-50, MCG -6-5-4, PGC 6695) — галактыка ў сузор’і Печ.
Герб Чылі
Геральдычны шчыт з зоркай у нацыянальных колерах Чылі трымаюць андскі кондар (Vultur gryphus) справа і южнаандскі алень (Hippocamelus bisulcus) злева, якія з’яўляюцца аднымі з сімвалаў Анд, уздоўж якіх працягнулася краіна. Унізе герба размяшчаецца стужка з дэвізам «Por la Razon o la Fuerza» («Па перакананню або пад прымусам»).
NGC 696
Гэты аб’ект уваходзіць у колькасць пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Ман (літара)
Ман (მან, мрглавані: Ⴋ, нусхуры: ⴋ, мхедрулі: მ, МФА: ) — дванаццатая літара грузінскага алфавіту. У ізапсефіі мае значэнне «40». Беларускі адпаведнік — літара м. Згодна з міжнародным стандартам ISO 9984 транслітаруецца як лацінскае m.
Юнікод
У Юнікодзе:
Герб Герцагства Латарынгскага
Герб Герцагства Латарынгскага уяўляў сабой залаты шчыт з чырвоным тальмахам і трыма белымі орлікамі на ёй (d'or a la bande de gueules chargee de trois alerions d'argent). Паводле легенды, пры аблозе Іерусаліма падчас Першага крыжовага паходу (1099) Готфрыд Бульёнскі, герцаг Ніжняй Латарынгіі, убачыў на вежы Давыда трох арлоў і забіў іх адным кідком дзіды. У памяць аб гэтай падзеі ён нібы і ўзяў сабе герб, дагэтуль гэты герб захоўваецца ў якасці герба Латарынгіі ў складзе Францыі.
Герб Балівіі
Герб Балівіі — адзін з дзяржаўных знакаў Балівіі, прыняты ў цяперашняй форме ў 1963 годзе. У яго цэнтры знаходзіцца авал, у якім намаляваная гара Патасі. За ёй з левага боку ўзыходзіць сонца. Перад ёй намаляваны альпака, які з'яўляецца нацыянальнай жывёлай гэтай краіны, а таксама сноп пшаніцы і хлебнае дрэва. Апошнія два аб'екта ўвасабляюць рэсурсы Балівіі. Авал акружаны блакітным аблямоўкай, на якой залатымі літарамі напісана назва краіны, а ў ніжняй частцы размешчаныя дзесяць зорак — дзевяць балівійскіх правінцый. Дзясятая зорка закліканая не губляць памяць аб правінцыі Антафагаста, згубленай у 1879 годзе на карысць Чылі.
За авалам па абедзвюх баках намаляваныя дзве групы з трох чырвона-жоўта-зялёных балівійскіх сцягаў, два гарматных дула, дзве пары мушкетаў, баявая сякера і чырвоны фрыгійскі каўпак. Усё гэта ўвасабляе волю жыхароў Балівіі да абароны сваёй краіны і волі. Над авалам сядзіць андскі кондар перад лаўровым вянком.
Герб Трэцяга рэйха
Герб Трэцяга рэйха — афіцыйны дзяржаўны знак Трэцяга рэйха. Выява ўяўляе сабой імперскага арла са свастыкай у дубовым вянку ў кіпцюрах
Гл. таксама
Галерэя дзяржаўных гербаў з выявай арла
Валун (возера)
Возера Валун (Walloon Lake) — возера, якое сфарміравалася з ледавіку, размешчанае ў Паўночным Мічыгане.
Эльза Хоск
Эльза Ганна Сафі Хоск (Elsa Anna Sofie Hosk; нар. 7 лістапада 1988, Стакгольм, Швецыя) — шведская топ-мадэль. З 2015 года — адна з «анёлаў» Victoria’s Secret.
Біяграфія і кар’ера
Эльза Хоск нарадзілася ў Стакгольме ў сям’і Пола і Мар’і Хоск. Яе маці мае фінскае паходжанне.
Хоск заўважылі пасля таго, як яе бацька разаслаў яе фатаграфіі ў некаторыя мадэльныя агенцтвы Швецыі. У старэйшых класах яна трохі працавала мадэллю, але замест гэтага вырашыла засяродзіцца на вучобе. Пасля заканчэння школы Эльза вырашыла працягнуць кар’еру ў шведскай жаночай баскетбольнай лізе. Пасля двух гадоў гульні ў прафесійны баскетбол яна пачала атрымліваць шмат прапаноў аб працы і пераехала ў Нью-Ёрк, каб пачаць працаваць прафісійнай мадэллю.
Эльза здымалася ў рэкламах для : ACO, Aerie, Bik Bok, Boomerang, Casall, Country Road, Dagmar, Fornarina, Garage, Gemma, Guess, H&M Divided, House of Dagmar, Ichi, Indiska, Lancaster, Levi’s, Limité, Maxstudio, Oriflame, Rodebjer, Tiger of Sweden, Vagabond, Sandra Backlund, Schutz.
Эльза Хоск займае 15-е месца ў спісе самых сэксуальных мадэляў па версіі models.com.