cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Філіп II Смелы
Юнацкасць
У 1369 годзе Філіп узяў у жонкі Маргарыту, удаву Філіпа Руўрскага, дачку графа Людовіка II Фландрскага — герцагіню Брабанта і Лімбурга, графіню Фландрыі, Артуа, Невера, Рэтэля, маркграфіню Антверпена, сеньёру Маліна. У якасці пасагу Філіп далучыў усе землі сваёй жонкі да Бургундыі. Смерць цесця ў 1384 годзе прынесла герцагу — мужу яго дачкі-спадчынніцы — вялікія багацці і землі.
Дзейнасць у Францыі
У 1380 годзе, пасля смерці Карла V, яго спадчыннікам стаў дванаццацігадовы сын караля Карл VI. Для новага караля — фактычна яшчэ дзіцяці, быў створаны рэгенцкі савет, у склад якога ўваходзілі: Людовік I Анжуйскі, Філіп II Смелы, герцаг Берыйскі Жан і Людовік II дэ Бурбон. Рэгенцтва прадоўжылася аж да 1388 года, Філіп заняў у савеце дамінуючую ролю: Луі Анжуйскі змагаўся за Неапаль да сваёй смерці ў 1384 годзе, а Жан цікавіўся галоўным чынам Лангедокам і асабліва займаўся палітыкай; Луі дэ Бурбон адыграў малую ролю ў савеце з-за сваёй індывідуальнасці (ён выявіў прыкметы разумовай няўстойлівасці) і статусу (ён не быў сынам караля).
Эпоха ўсеўладдзя (1380—1388) дзядзькоў Карла VI характарызавалася непадзельным разгулам асабістых амбіцый прынцаў крыві. Неапалітанскі паход (1382—1384) Людовіка I Анжуйскага, фландрскі паход Філіпа Смелага, мецэнацтва Жана Берыйскага аплачваліся з каралеўскай казны, таксама велізарныя сродкі былі апрача іншага выкінуты на няўдалую экспедыцыю ў Англію. Перамога пры Роазенбеку мала што дала французскай кароне. Для таго, каб аплаціць неабходныя на вядзенне вайны і амбіцыі прынцаў крыві расходы, былі рэзка падняты ўскосныя падаткі і зноў уведзены падымны падатак. Паўстанні ў Парыжы, Руане, Рэймсе былі падушаны з неверагоднай жорсткасцю, на мяцежныя гарады былі накладзены буйныя штрафы.
З 1379 па 1382 года Філіп распачаў паход з мэтай аказаць дапамогу цесцю графу Фландрскаму, у якім прыняў удзел і кароль. У кастрычніку ў Арасе было сабрана 10 тыс. конных воінаў, да якіх далучыліся арбалетчыкі і пехацінцы. Мост цераз раку Ліс быў разбураны, коштам велізарнага напружання французам удалося пераправіцца на іншы бок уброд ці аднавіўшы падручнымі сродкамі мост і захапіць першы фламандскі горад Камін. У наступнай бітве пад Роазебекам кароль ірваўся ў бітву, спрабуючы прыняць удзел у рукапашнай як просты салдат, ад чаго герцаг Бургундскі насілу здолеў яго ўтрымаць. Французы атрымалі поўную перамогу, пасля чаго вайна была практычна скончана. Некалькі фландрскіх гарадоў былі разрабаваны, на астатнія накладзены высокія мыты і штрафы, якія часам пераўзыходзілі ў чатыры разы тое, што прынята было плаціць пры ранейшых валадарах.
Прыступ вар’яцтва Карла VI у лесе пад Мансам дазволіў дзядзькам караля — Жану Берыйскаму, Філіпу II Смеламу Бургундскаму, Людовіку II Бурбонскаму — вярнуць сабе ўладу. Хоць ужо ў верасні 1392 года да Карла VI вярнуўся розум, гэта было толькі часовай перадышкай. Ужо ў наступным годзе прыступ паўтарыўся, у далейшым прыступы станавіліся ўсё больш частымі і працяглымі. Тым не менш, дзядзькам караля ўдалося стабілізаваць унутранае становішча краіны.
Філіп памёр 27 красавіка 1404 года ў Гале, графства Эно (сучасная Бельгія). Пераемнікам Філіпа стаў яго сын герцаг Іаан Бясстрашны, які артымаў у спадчыну як землі ў Галандыі, так і становішча ў Францыі.
Вынікі кіравання
Стаўшы родапачынальнікам малодшага Бургундскага дому, Філіп II Бургундскі значна пашырыў склад і ўмацаваў становішча Бургундыі, пакінуўшы сваім спадчыннікам герцагам Бургундскім становішча самых уплывовых сеньёраў каралеўства, якія супернічалі ў магутнасці з каралямі Францыі.
Быў заступнікам мастацтвам, запрашаў у сваю сталіцу — Дыжон — найбольш выдатных мастакоў таго часу. Так, да прыкладу, клапаціўся над стварэннем герцагскай пахавальні, прызначыў гэту ролю абацтву Шанмоль у Дыжоне, запрасіўшы для працы над скульптурным аздабленнем знакамітага майстра — нідэрландца Клауса Слютэра.
Асоба
Філіп II славіўся сваёй любоўю да рыцарскіх забаў, быў вядомым знатаком жаночай прыгажосці. У адзенні імкнуўся да незвычайнай раскошы. Прыкладам можа паслужыць абавязковы плюмаж яго капялюша, які складаўся з 12 страўсіных пёраў, 2 пёраў фазана і 2 пёраў рэдкіх заморскіх птушак.
Сям’я
У 1369 годзе Філіп ажаніўся з Маргарытай Дамп’ер (1350—1405), дзеці:
Барадаўка
Барадаўка — прозвішча.
Чардаш
Ча́рдаш (csárdás) — традыцыйны венгерскі народны танец. Назва паходзіць ад csárda — постоялый двор, трактир.
З'явіўшыся ў Венгрыі, чардаш быў распаўсюджаны цыганскімі музычнымі ансамблямі па Венгрыі і суседнім краінам і рэгіёнам: Ваяводзіна, Славакія, Славенія, Харватыя, Трансільванія і Маравія.
Пра паходжанне танца існуюць розныя меркаванні. Па адным меркаванні, яго паходжанне можа быць звязана з венгерскім музычным стылем вербункашам (ад ням. Werbung — вербаванне), распаўсюджаным у венгерскай арміі ў XVIII стагоддзі. Паводле меркавання іншых, чардаш з'явіўся з танца гайдукоў.
Для чардаша характэрным з'яўляецца значная варыяцыя яго тэмпу. Танец, пачынаючыся з павольнага лірычнага ўступу танца па крузе (лашу), завяршаецца ў вельмі хуткім, імклівым рытме парнага танца (фрыш). Існуюць таксама і іншыя варыяцыі тэмпу: csárdás, sűrű csárdás і szökős csárdás. Музычны памер 2/4 ці 4/4.
Чардаш танчаць мужчыны і жанчыны. Жанчыны адзеты ў традыцыйныя шырокія спадніцы, звычайна ярка чырвонага колеру, якія падчас кружэння набываюць характэрную форму.
Да тэматыкі чардаша звярталіся ў сваёй творчасці такія класічныя кампазітары як Ферэнц Ліст, Віторыа Монці, Іаганес Брамс, Іаган Штраус, Пётр Ільіч Чайкоўскі і іншыя.
Аборкі
Або́ркі (, Оборки) — вёска ў Лунінецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадоцкага сельсавета.
Біруніт
Біруніт — мінерал.
Назва
Названы ў гонар вялікага вучонага сярэднявечнага Узбекістана Абу Райхана Біруні.
Апісанне
Біруніт адкрыты ў 1955 годзе зоне акіслення поліметалічнага радовішча Алмалыкскага руднага поля (Узбекістан). Утварае скарынкі кудзелістага складання таўшчынёй 2-3 мм на манцічалітавым скарне і размяшчаецца ў зальбандах прожылкамі. Біруніт утварыўся за кошт раскладання таўмасіту ў асацыяцыі з гіпсам, кальцыту і апалам.
Складае кудзелістыя агрэгаты з матавым бляскам.
Лясніца (горад)
Лясніца (Leśnica, Leschnitz) — горад на паўдёвым захадзе Польшчы. Размешчаны за 340 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 40 км на паўднёвы ўсход ад Аполе. Уваходзіць у склад Стшэлецкага павета Апольскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Лясніца. Займае плошчу 14,51 км². Насельніцтва 2,7 тыс. чалавек.
Сільвестр I
Сільвестр I (Silvester I;? — ) — біскуп Рыма з 31 студзеня 314 па 31 снежня 335. Хрысціянскі святы, ушанаваны ў ліку свяціцеляў. Адносіцца да адных з першых прапаведнікаў святых, а не мучанікаў. Памяць у Праваслаўнай царкве здзяйсняецца 2 студзеня (па юліянскім календары), у Каталіцкай царкве — 31 снежня.
Пра яго жыццё і дзеянні вядома вельмі мала. Нарадзіўся ў Рыме ў хрысціянскай сям'і. Пры Дыяклетыяне ў 284 годзе Сільвестр прыняў сан святара, а падчас ганенняў на хрысціян трапіў пад рэпрэсіі за пахаванне забітых.
Яго пантыфікат (епіскап Рыма з 314 года) прыпадае на час праўлення імператара Канстанціна (менавіта імператару належала рэлігійна-палітычная перспектыва: у 313 годзе ён прызнаў хрысціянскую царкву).
Легенда
Легенда (магчыма IV стагоддзя) звязвае дзейнасць Сільвестра са зваротам Канстанціна ў хрысціянства: Канстанцін будучы паганцам праводзіў у Рыме ганенні на хрысціян і ў якасці пакарання захварэў свавольствам. Імператар знаходзіць Сільвестра на гары Soracte, Сільвестр хрысціць яго і хворы вылечваецца. У якасці падзякі імператар уводзіць прывілеі для хрысціян, будуе царквы, аб'яўляе рымскага біскупа кіраўніком духавенства, а затым перадае Сільвестру і яго пераемнікам уладу над заходняй паловай Рымскай імперыі (Канстанцінаў дар). Легенда атрымала распаўсюджанне у лацінскай, грэчаскай і ўсходніх выкладах.
Сільвестр быў пахаваны побач з мучанікамі ў катакомбах Прысцылы (назва з VI стагоддзя), яго рэшткі былі перанесеныя пры Паўле I 762 ў Сан-Сільвестр-ін-Капітэ
У выяўленчым мастацтве Сільвестр намаляваны з кнігай і тыярай, якія яму перадае Канстанцін, а таксама ў сцэнах хрышчэння Канстанціна, на крыжы ў гонар Алены, маці Канстанціна. Найбольш вядомы цыкл фрэсак XIII стагоддзя, прысвечаны Сільвестру I і гісторыі «Канстанцінава дару», знаходзіцца ў капэле Сан-Сільвестр рымскага манастыра Санці-Куатра-Каранаці.
NGC 6787
NGC 6787 (іншыя абазначэнні — PGC 62987, UGC 11424, MCG 10-27-9, ZWG 302.9, IRAS19154+6019) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дуглас Норт
Дуглас Сесіл Норт (Douglass Cecil North; нар., Кембрыдж, штат Масачусетс — 23 лістапада 2015) — амерыканскі эканаміст. Лаўрэат Нобелеўскай прэміі па эканоміцы (1993) «за адраджэнне даследаванняў у галіне эканамічнай гісторыі, дзякуючы даданню да іх эканамічнай тэорыі і колькасных метадаў, якія дазваляюць тлумачыць эканамічныя і інстытуцыйныя змены». Вучыўся ў Каліфарнійскім універсітэце ў Берклі, ступень доктара атрымаў там жа. Выкладаў ва ўніверсітэце штата Вашынгтон (Сіэтл) і ў Вашынгтонскім універсітэце (Сент-Луіс). Лаўрэат прэміі Джона Команса (1991) і прэміі Адама Сміта па дзвюх версіях (1994 і 1996). Адзін з заснавальнікаў кліаметрыі. Норт адзначае ў гісторыі 2 эканамічныя рэвалюцыі: першая звязана з афармленнем права ўласнасці на зямлю; другая — са з’яўленнем аўтарскага права. Ганаровы прэзідэнт Еўрапейскай асацыяцыі эвалюцыйнай палітычнай эканоміі.
Капліца Святых апосталаў Пятра і Паўла (Казлы, Вілейскі раён)
Капліца Святых апосталаў Пятра і Паўла — праваслаўная могілкавая капліца у в.Казлы Вілейскага раёна Мінскай вобласці. Прыпісная да прыходу Свята-Ільінскай царквы ў аг.Ілья Вілейскага раёна.
Гісторыя
Пабудавана з дрэва на могілках, каля цэнтра вёскі. Дакладная дата пабудовы невядомая. Па дадзеным мясцовых жыхароў і даваенным картам, існавала ў канцы ХІХ — першай палове ХХ стагоддзеў. Рамантавалася ў 1990-ых гг. і ў 2017 годзе.
Архітэктура
Твор народнага дойлідства. Вырашана прамавугольным зрубам, які пераходзіць у трохсценную апсіду. Вертыкальна ашаляваныя фасады афарбаваныя ў сіні колер, з прарэзанымі прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў простых ліштвах. Трохвугольны франтон з нішай мае паўкруглае акенца з шалёўкай у выглядзе абрыса купала-цыбуліны.
Георгій Міхайлавіч Кокін
Георгій Міхайлавіч Кокін (, с. Курба, Яраслаўскі раён, Расія —, Мінск) — беларускі спецыяліст у галіне аўтамабілебудавання. Прафесар (1956). Дэпутат Вярхоўнага Савета Беларускай ССР (1947—1955).
Біяграфія
Скончыў Яраслаўскі індустрыяльны тэхнікум (1927), Маскоўскі аўтамеханічны інстытут (1952), Універсітэт марксізму-ленінізму Мінскага абкама КПБ (1977).
Працаваў у Яраслаўскім аўтамабільным заводзе (1928—1945, з 1942 — галоўны канструктар), Мінскім аўтамабільным заводзе (з 1945, галоўны канструктар), Беларускім політэхнічным інстытуце (з 1954, аўтатрактарны факультэт, прафесар кафедры «Аўтамабілі», у 1961—1977 — загадчык кафедры «Рухавікі ўнутранага згарання», з 1977 — прафесар кафедры, у 1959—1960 і 1965—1973 — дэкан факультэта, 1959—1962 — рэктар).
Навуковыя інтарэсы: грузавыя аўтамабілі. Пахаваны на могілках «Міханавічы» (участак 1, рад 1, магіла 3).
Узнагароды
Ордэны Леніна (1944), Працоўнага Чырвонага Сцяга (1949, 1952, 1961), Дзяржаўная прэмія СССР (1949), званне «Заслужаны работнік вышэйшай школы Беларускай ССР» (1972) і інш.
Вербункаш
Ве́рбункаш (verbunkos) — жанр венгерскай танцавальнай музыкі, які з'явіўся ў другой палове XVIII стагоддзя, а таксама стыль венгерскай інструментальнай музыкі канца XVIII — пачатку XIX стагоддзя. У аснову вербункаша пакладзены мужчынскі танец «вербунк», а таксама «чардаш», які ўзнік з яго. Тыповы ўзор вербункаша — «Ракаці-марш».
Гісторыя жанру
Назва танца «вербунк», які быў пакладзены ў аснову жанру, з'яўляецца скажэннем нямецкага слова werben (вербаванне). Звязана гэта з тым, што танец выконвалі на пунктах вербавання і на праводзінах у армію.
Найбольш знакамітымі выканаўцамі і кампазітарaмі ў жанры «вербункаш» прызнаюцца скрыпачы Янаш Біхары, Янаш Лавата і Антал Чэрмак.
Мальвавыя
Батанічнае апісанне
Травяністыя расліны ці хмызнякі, рэдка дрэвы з простымі, звычайна пальчата-расчлененымі лістамі. У аснове кветкі часта маецца «знешняя чашачка», утвораная верхавіннымі лістамі. Чашачка і вяночак пяцічленныя. Пялёсткі вяночка свабодныя ці ў аснове зрослыя. Пяць тычынак знешняга круга рэдукаваныя, унутраныя — шматлікія (у выніку расшчаплення) і зрослыя ніцямі ў трубачку, якая акружае гінецэй, кожны пыльнік толькі з двума пылковымі гнёздамі. Пылковае зерне буйное са складанаскульптурнай экзінай. Песцік з трох-шасці пладалісцікаў, апакарпных, слупок адзін ці некалькі. Завязь верхняя. Плады сухія — каробачкі ці аднанасенныя арэхі.
Вольга Аляксандраўна Аросева
Вольга Аляксандраўна Аросева (, Масква —, Маскоўская вобласць) — савецкая і расійская актрыса тэатра і кіно. Народная артыстка РСФСР (1985).
З 1950-х гадоў да канца жыцця была адной з вядучых актрыс Маскоўскага акадэмічнага тэатра сатыры. Плённа працавала ў кіно і на тэлебачанні. Вядомая выкананнем камедыйных, вострахарактарных роляў, сярод якіх ключавыя вобразы ў карцінах «Сцеражыся аўтамабіля» і «Старыя-разбойнікі». У 1969 годзе сыграла ролю Раісы Пятроўны ў стужцы «Беларусьфільма» «Чакай мяне, Ганна».
Бабы (Лунінецкі раён)
Ба́бы (, Бабы) — вёска ў Лунінецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадоцкага сельсавета.
Царква ў гонар Раства Хрыстова (Дружны)
Царква ў гонар Раства Хрыстова — храм у п. Дружны Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Набажэнствы праходзяць у ніжнім храме. З 2015 года з’яўляецца цэнтрам 2-ой Пухавіцкай благачыннай акругі.
Гісторыя
На 2016 год быў завершаны мур сцен да роўня 8 метраў. 27 кастрычніка 2017 года на храме былі ўсталяваны асноўны цэнтральны купал і крыж.
Тайпаны
Тайпаны (Oxyuranus) — род вельмі ядавітых змей сямейства аспідаў. Буйныя аўстралійскія змеі, укус якіх лічыцца самым небяспечным сярод сучасных змей — да выпрацоўкі сывароткі да яго (у 1955 г.) ад укусу тайпана паміралі больш чым у 90 % выпадкаў. Усяго 2 віды: уласна тайпан і жорсткая змяя.
Аляксандар Філіпавіч
Аляксандар Філіпавіч (Александар Филиповић; нар., , Сербія) — сербскі футбаліст, абаронца бялградскага «Партызана».
Клубная кар’ера
Нарадзіўся ў сербскім горадзе Лескавац і пачынаў займацца футболам у мясцовым клубе «Дубачыца». Ва ўзросце 14 гадоў перайшоў у «Ягодзіну», у складзе гэтага клуба 21 мая 2011 года ва ўзросце 16 гадоў дэбютаваў у сербскай Суперлізе, выйшаўшы на замену ў матчы з «Радам» (4:2). У сезонах 2011/12 і 2012/13 не гуляў за асноўную каманду, пасля вярнуўся ў склад і заваяваў месца ў аснове. У жніўні 2016 года перайшоў у «Вождавац», дзе за 1,5 гады згуляў у Суперлізе ў 46 матчах і забіў 4 галы.
У лютым 2018 года перайшоў у беларускі клуб БАТЭ з Барысава. У складзе барысаўскай каманды замацаваўся ў якасці асноўнага правага абаронцы. У верасні 2019 года падоўжыў кантракт з БАТЭ. У 2020—2021 гадах заставаўся трывалым іграком стартавага складу БАТЭ, за гэты час стаў рэкадсменам клуба па колькасці матчаў сярод легіянераў. У студзені 2022 года яшчэ на год падоўжыў кантракт з клубам.
Іван Міхайлавіч Барадаўка
Іван Міхайлавіч Барадаўка (, в. Зялёная, Талачынскі раён —) — Герой Сацыялістычнай Працы (1958).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1925 годзе ў в. Зялёная Талачынскага раёна ў сялянскай сям’і.
Аляксандар Філіпавіч
Клубная кар’ера
У чэрвені 2022 года перайшоў у бялградскі «Партызан».
Іван Міхайлавіч Барадаўка
Біяграфія
У 1940-41 трактарыст, з 1945 брыгадзір трактарнай брыгады Талачынскай МТС, з 1949 брыгадзір трактарнай брыгады, з 1978 кладаўшчык калгасу «ХVIII партз’езд» Талачынскага раёна. Званне Героя прысвоена за поспехі ў павелічэнні вытворчасці сельскагаспадарчай прадукцыі і ўкараненне дасягненняў навукі і перадавога вопыту.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнам Леніна, медалямі.
Аляксандар Філіпавіч
Міжнародная кар’ера
У 2011 годзе выступаў за юнацкую зборную Сербіі (да 17 гадоў) у фінальным раўндзе чэмпіянату Еўропы. Улетку 2013 года ў складзе юніёрскай зборнай (да 19 гадоў) стаў чэмпіёнам Еўропы, пры гэтым адгуляў па 90 хвілін ва ўсіх 5 матчах сваёй каманды.
У 2014—2017 гадах выступаў за моладзевую зборную Сербіі. У лістападзе 2017 года быў выкліканы ў нацыянальную зборную Сербіі на таварыскі матч супраць Паўднёвай Карэі, але не выйшаў на поле.
NGC 6788
NGC 6788 (іншыя абазначэнні — PGC 63214, ESO 184-67, AM 1922-550, IRAS19227-5503) — галактыка ў сузор’і Тэлескоп.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Каляноўске
Каляноўске (Kolonowskie) — горад на паўдёвым захадзе Польшчы. Размешчаны за 290 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 35 км на ўсход ад цэнтра Аполе. Уваходзіць у склад Стшэлецкага павета Апольскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Каляноўске. Займае плошчу 55,84 км². Насельніцтва 3,3 тыс. чалавек.
Дэвід Трымбл
Уільям Дэвід Трымбл, барон Трымбл (William David Trimble, Baron Trimble,, Белфаст, Паўночная Ірландыя, Вялікабрытанія — , Белфаст, Паўночная Ірландыя, Вялікабрытанія) — паўночнаірландскі брытанскі палітык, лідар Ольстэрскай юніёнісцкай партыі з 1995 па 2005. Першы міністр Паўночнай Ірландыі з 1 ліпеня 1998 да 1 ліпеня 2001 года, а таксама з 1 лістапада 2001 да 14 кастрычніка 2002. У 1998 годзе сумесна з Джонам Х’юмам стаў лаўрэатам Нобелеўскай прэміі міру (1998) за дзейнасць па пошуку мірнага вырашэння канфлікту ў Паўночнай Ірландыі. З 2006 года з’яўляўся пажыццёвым пэрам і членам Палаты лордаў. У 2007 годзе, пакінуўшы партыю юніёністаў, уступіў у Кансерватыўную партыю.
Вадзім Якаўлевіч Пыхцін
Вадзім Якаўлевіч Пы́хцін (Вадим Яковлевич Пыхтин;  — ) — вучоны і канструктар у галіне вылічальнай тэхнікі, доктар тэхнічных навук (1990). Брат А. Я. Пыхціна.
Біяграфія
Нарадзіўся ў горадзе Бобрынэць (Кіраваградская вобласць, Украіна). У 1955 годзе скончыў Маскоўскі энергетычны інстытут. З красавіка 1955 па красавік 1962 года працаваў у Пензенскім філіяле СКБ-245. З красавіка 1962 кастрычнік 1963 года працаваў на заводзе «Прамень» у Кішынёве, дзе кіраваў групай і займаў пасаду галоўнага інжынера. З 1965 (з 1971) года В. Я. Пыхцін ў НДІЭВМ у Мінску, дзе ў 1987—1984 гадах займаў пасаду дырэктара. Адначасова ў 1973—1984 гадах — прафесар кафедры інфармацыйна-вылічальных сістэм Мінскага вышэйшага зенітнага ракетнага вучылішча.
Навуковая дзейнасць
Аўтар навуковых прац па вылічальнай тэхніцы. Прымаў удзел у распрацоўцы ЭВМ «Урал», быў намеснікам галоўнага канструктара Адзінай сістэмы ЭВМ (ЕС ЭВМ), галоўным канструктарам перыферыйных прылад ЭВМ «Мінск» і ЕС ЭВМ, галоўным канструктарам ЭВМ ЕС7920. Аўтар шэрагу вынаходстваў.
Сярод апублікаваных прац:
Норберт Стайлз
Норберт «Нобі» Стайлз (Norbert "Nobby" Stiles; нар. ) — англійскі футбаліст, апорны паўабаронца. Чэмпіён свету 1966 у складзе нацыянальнай зборнай Англіі.
Вопыт Юнга
Вопыт Юнга (эксперымент на двух шчылінах) — першы варыянт дзвюхшчыліннага вопыту, праведзенага Томасам Юнгам, які дэманструю інтэрферэнцыю і дыфракцыю святла. Вынікі эксперымента былі апублікаваны ў 1803 годзе.
Падсямёнаўка
Падсямёнаўка (, Подсемёновка) — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Камунараўскага сельсавета.
Транспартная сетка
Побач шаша Доўск — Гомель. Планіроўка складаецца з кароткай амаль прамалінейнай, блізкай да шыротнай арыентацыі вуліцы. Забудова драўляная сядзібнага тыпу.
Гісторыя
Заснавана ў XIX стагоддзі перасяленцамі пераважна з вёскі Сямёнаўка (цяпер вёска Калініна). У 1926 годзе ў Асобінскім сельсавеце Уваравіцкага раёна Гомельскай акругі. У 1929 годзе арганізаваны калгас. На франтах Вялікай Айчыннай вайны загінулі 19 жыхароў вёскі. У 1959 годзе ў складзе міжгаспадарчага прадпрыемства «Асобіна» (цэнтр — паселак Камунар). Да 17 лістапада 1980 года пасёлак уваходзіў у склад Калінінскага сельсавета.
Вопыт Юнга
Апісанне вопыту
З іншага боку, калі выказаць здагадку, што святло ўяўляе сабой якія распаўсюджваюцца хвалі (хвалевая тэорыя святла), то, паводле прынцыпу Гюйгенса, кожная шчыліну з’яўляецца крыніцай другасных хваль.
Рамала
Насельніцтва 27460 чал. (2007). Прыкладна палову насельніцтва складаюць арабы-хрысціяне, а другую палову - арабы-мусульмане.
Вопыт Юнга
Апісанне вопыту
Другасныя хвалі дасягнуты кропак, якія знаходзяцца на роўным выдаленні ад шчылін, у адной фазе, такім чынам, на сярэдзінай лініі экрана іх амплітуды складуцца, што створыць максімум яркасці. Гэта значыць, галоўны, найбольш яркі максімум апынецца там, дзе, згодна з карпускулярнай тэорыі, яркасць павінна быць нулявы. Бакавыя максімумы размесцяцца сіметрычна па абодвум бакам у кропках, для якіх рознасць ходу светлавых пучкоў роўная цэламу ліку хваль.
З іншага боку, у тых кропках на выдаленні ад цэнтральнай лініі, дзе рознасць ходу роўная няцотныя ліку паўхваляў, хвалі апынуцца ў протівофазе — іх амплітуды кампенсуюцца, што створыць мінімумы яркасці (цёмныя паласы).
Такім чынам, па меры выдалення ад сярэдняй лініі яркасць перыядычна змяняецца, узрастаючы да максімуму і зноў адбываючы.
Кагерэнтнасць крыніцы святла
Інтэрферэнцыю магчыма назіраць толькі для кагерэнтных крыніц святла, але стварыць два розных кагерэнтныя крыніцы практычна немагчыма. Таму ўсе інтэрферэнцыйныя досведы грунтуюцца на стварэнні пры дапамозе розных аптычных сістэм двух або некалькіх другасных крыніц з аднаго першапачатковага, якія будуць кагерэнтныя. У вопыце Юнга кагерэнтнымі крыніцамі з’яўляюцца дзве шчыліны ў экране.
Уплыў шырыні шчылін
Інтэрферэнцыйныя карціна ўзнікае на экране, калі шырыня шчылін набліжаецца да даўжыні хвалі выпраменьванага монахраматычнага святла. Інтэрферэнцыйныя карціна ўзнікае на экране, калі шырыня шчылін набліжаецца да даўжыні хвалі выпраменьванага монахраматычнага святла.
Уплыў адлегласці паміж шчылінамі
Частата прытрымлівання інтэрферэнцыйных палос павялічваецца прама-прапарцыйна адлегласці паміж шчылінамі, у той час як шырыня дыфракцыйнай карціны застаецца нязменнай і залежыць толькі ад шырыні шчылін.
Квантавы гіраскоп
Ква́нтавы гіраско́п — прылада квантавай электронікі для выяўлення і вызначэння велічыні і знака вуглавой скорасці вярчэння або вугла павароту адносна інерцыяльнай сістэмы адліку.
Дзеянне заснавана на гіраскапічных уласцівасцях часціц або хваль (атамных ядраў, электронаў, фатонаў і інш.). Гэтыя ўласцівасці абумоўлены спінавымі (гл. спін) і арбітальнымі момантамі мікрачасціц і інш. Карысны сігнал (ён прапарцыянальны скорасці вярчэння) узнікае за кошт прэцэсіі механічнага і магнітнага момантаў мікрачасціц або за кошт узнікнення рознасці фаз ці частот паміж сустрэчнымі хвалямі ў вярчальным контуры.
У навігацыі выкарыстоўваюць квантавыя гіраскопы (адчувальным элементам у іх з’яўляецца кальцавы лазер, які генерыруе дзве сустрэчныя хвалі),  (заснаваны на выкарыстанні  — зрушэння інтэрферэнцыйных палос у вярчальным кальцавым інтэрферометры); распрацоўваюцца гіраскопы ядзерныя, электронныя, іонныя, радыеізатопныя, джозефсанаўскія і іншыя.
Хаджыбейскі ліман
Хаджыбе́йскі ліман — ліман у паўночна-заходняй яго частцы Адэскага заліва Чорнага мора ва Украіне, за 7 км ад горада Адэса.
Утвораны ў выніку трансгрэсіі у нізоўі ракі Малы Куяльнік. Ад мора аддзелены пясчана-ракушачнікавым перасыпам шырынёй 4,5 м. Даўжыня Хаджыбейскага лімана да 40 км, шырыня ад 2 да 3,5 км, плошча каля 70 км².
Берагі пераважна абразійныя, заходнія — абразійна-зсоўныя; пашыраны працэсы эрозіі. Тэмпература вады ўлетку 25…28 °C, замярзае з пачатку студзеня да пачатку сакавіка.
У выніку парушэння ў сістэме ліман — мора (узвядзенне дамбы, скідванне сцёкавых вод і інш.) у паўднёвай частцы адбылося зніжэнне мінералізацыі вады да 6,5-9 г/л, у выніку чаго марскія віды жывёл зніклі, пашыраны прэснаводныя рыбы — карась, карп, лешч, таўсталобік і інш. Лекавыя гразі не выкарыстоўваюць, паколькі донныя адклады забруджаныя.
На заходнім беразе санаторыі.
NGC 6789
NGC 6789 (іншыя абазначэнні — PGC 63000, UGC 11425, MCG 11-23-1, ZWG 323.11, KDWG 260) — галактыка ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Завадзке
Завадзке (Zawadzkie) — горад на паўдёвым захадзе Польшчы. Размешчаны за 280 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 40 км на ўсход ад цэнтра Аполе. Уваходзіць у склад Стшэлецкага павета Апольскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Завадзке. Чыгуначная станцыя. Займае плошчу 16,52 км². Насельніцтва 7,4 тыс. чалавек.
Дрэбск
Дрэбск (, Дребск) — вёска ў Лунінецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадоцкага сельсавета. У 1940—1954 гг. цэнтр Дрэбскага сельсавета.
Паводле падання, назва паходзіць ад драбаў, пешых ваяроў у Вялікім княстве Літоўскім, быццам паселішча заснавана ў часы падзелаў Рэчы Паспалітай драбамі, якія трапілі ў палон да рускіх. Палонных пасялілі каля Цны, каб яны займаліся высечкай і сплавам лесу. Яшчэ і цяпер сярод жыхароў вакольных вёсак ёсць байкі пра ваяўнічы ды задзірлівы нораў «дрэбчукоў». Саманазоў жыхароў Дрэбска — «дрэбляне». У XVIII ст. на мапах назва вёскі пісалася Дрэпская Даліна.
Кузьма Чурыла
Кузьма Чурыла (Koźma Czuryło, Kuzma Čurila;, в. Круты Бераг, цяпер Нясвіжскі раён, Мінская вобласць — , Гданьск, Польшча) — мастак, гравёр, майстар станкавага жывапісу і графікі.
Біяграфія
Нарадзіўся года ў беларускай праваслаўнай сям’і Эльжбеты і Канстанціна Чурылаў. Меў двух братоў.
Пасля школы, скончыўшы Нясвіжскую гімназію, марыў далей развіваць свае мастацкія здольнасці, але мусіў адвучыцца ў Ровенскай польскай гімназіі, якую скончыў у 1929 г. Пасля паступіў на факультэт выяўленчага мастацтва ва універсітэце імя Стэфана Баторыя, дзе навучаўся пяць гадоў. Адначасова там навучаліся яго сябры-беларусы: Леў Дабжынскі, Міхась Сяўрук.
На факультэце выяўленчага мастацтва навучалі прафесары: Ежы Гопэн — графіка; Фердынанд Рушчыц, Людамір Сляндзінскі і Аляксандр Штурман — жывапіс, малюнак; Бенедыкт Кубіцкі — партрэтны жывапіс; Баляслаў Балзукевіч  — скульптура; Юльюш Клос і Людвік Сакалоўскі — архітэктура; Марыян Маралёўскі — гісторыя мастацтва; Ян Булгак  — фатаграфія.
Пасля заканчэння ўніверсітэта ў 1936 г. Кузьма атрымаў дзяржаўную стыпендыю з Фонда нацыянальнай культуры, што дазволіла паехаць на стажыроўку на радзіму неакласіцызму ў Італію і Францыю.
Прымаў удзел у падпісцы віленскай графікі, зладжанай віленскай газетай «Słowo» ў 1934—1935, 1937, 1939 гадах. Аздобіў часопіс «Маладая Беларусь».
Адзін з членаў-заснавальнікаў «Групы Віленскай». Як член Віленскага таварыства мастакоў (Wileńskie Towarzystwo Artystów Plastyków) экспанаваў свае творы на выставах: у Варшаве (1937 ) і Вільні (1939, 1940, 1941).
У 1937 годзе ажаніўся з сястрой свайго сябра Ідэльфонса Гоўвальта (Idelfons Houwalt) Вандай.
У 1939 годзе вярнуўся ў Вільню. У 1940—1941 гадах працаваў настаўнікам малявання і чарчэння ў школе для дарослых у Вільні. У першай палове 1941 года быў звольнены са школьнай пасады і пераехаў у вёску каля Вільні. Вядома, што ў 1945 годзе сям’я Чурылаў жыла ў Познані. З 1946 года Кузьма выкладаў пры кафедры графікі на факультэце выяўленчага мастацтва Універсітэта імя Каперніка ў Торуні.
У 1949 годзе Кузьма лекаваў хворыя лёгкія ў Гданьску, дзе пасля аперацыі ён заўчасна памёр і быў пахаваны на гарадскіх Ваенных могілках. У 1951 г. у Быдгашчы і Торуні адбылася пасмяротная выстаўка жывапісу і графікі Кузьмы Чурылы, якая складалася з 127 твораў. Таксама быў выдадзены каталог з уступным словам кіраўніка кафедры графікі Універсітэту імя Каперніка Ежы Гапена. Апроч малявання карцін мастак займаўся дэкорам мосту ў Торуні, а таксама храмавым аздабленнем. Ва ўсіх анкетах, якія яму даводзілася запаўняць у жыцці, ён пазначаў: беларус паводле нацыянальнасці, праваслаўны паводле веравызнання, родная мова — беларуская.
Сям’я
Жонка: Ванда Гоўвальт (Wanda Houwalt) (нар. 1914, Вільня — ?) — асістэнтка кафедры графікі ўніверсітэта ў Торуні. Дзеці: сын Марк (нар. 1943, Вільня) і дачка Ірэна.
Творы
Дзясяткі прац мастака захоўваюцца ў музеях Вільні, Торуні, Варшавы, а таксама ў прыватных калекцыянераў і дзяцей мастака, якія жывуць у Польшчы.
Марскія змеі
Марскія змеі (Hydrophiinae) — падсямейства змей (Serpentes), бліжэйшыя сваякі аспідаў (аўстралійскія бурыя (Pseudonaja) і чорныя (Pseudechis) змеі). Іх спосаб жыцця моцна адрозніваецца ад наземных змей.
У цяперашні час вядома каля 56 відаў марскіх змей. Трапляюцца ў трапічных водах Ціхага і Індыйскага акіянаў. На сушу выходзяць толькі для размнажэння. Ядавітыя.
Юлій I
Юлій I (Iulius I) (? — 12 красавіка 352) — біскуп Рыма з 6 лютага 337 па 12 красавіка 352.
Біяграфія
Юлій, карэнны рымлянін, быў праціўнікам арыянства, прымаў выгнанага з Александрыі Афанасія Вялікага, пасылаў сваіх прадстаўнікоў на Сардыкійскі сабор. Памяць яго святкуецца рымакаталікамі ў дзень скону, 12 красавіка.
NGC 6790
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Фрэманцкая культура
Фрэ́манцкая культура (Fremont culture) — археалагічная культура на захадзе ЗША. Займала вобласць на плато Каларада ў I — XIII стст. н. э.
Носьбіты фрэманцкай культуры з'яўляліся ў першую чаргу паляўнічымі і збіральнікамі, але таксама ведалі ручное земляробства, вырошчвалі кукурузу. Археолагі мяркуюць, што культура ўзнікла ў выніку кантактаў папярэдняга паляўнічага насельніцтва з мігрантамі з поўдню, дзе развівалася больш прыкметная культура старажытных пуэбла. Са з'яўленнем мігрантаў лук і стрэлы змянілі архаічныя лёгкія дзіды, што станоўча паўплывала на паляванне. Акрамя таго, распаўсюдзіліся керамічныя вырабы, таркі са шліхтаваных камянёў для апрацоўкі кукурузы, складаныя кошыкі, плеценыя з некалькіх відаў расліннай сыравіны.
Носьбіты культуры знакаміты як выдатныя мастакі. Яны стварылі шматлікія петрогліфы і гліняныя антрапаморфныя фігуры з вельмі выразнымі рысамі. Іх прызначэнне не вядома.
Знікненне культуры звычайна звязваюць з кліматычнымі зменамі, што перашкаджалі земляробству.
Камсамольская вуліца (Мазыр)
Камсамольская вуліца, былая Замкавая — вуліца у г. Мазыр Мазырскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі.
Размяшчэнне
Арыентавана з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход. Пачынаецца ад скрыжавання з вуліцай Ленінскай на плошчы Леніна, з паўночнага ўсходу прымыкае вуліца Гара Камунараў, з паўднёвага захаду — вуліца Фрунзэ, завяршаецца скрыжаваннем з вуліцамі Калініна і Інтэрнацыянальнай на плошчы Горкага.
Гісторыя
У XIX стагоддзі на Замкавай вуліцы знаходзілася павятовае вучылішча, крыху вышэй, на месцы цяперашняга ваенкамата, знаходзіўся парафіяльны драўляны касцёл, на процілеглым баку вуліцы размяшчалася павятовае казначэйства (цяпер будынак дзіцячаюнацкай спартыўнай школы). Ніжэй быў будынак каменнага кляштара і касцёла бернардзінцаў.
Зялёныя зоны
Сквер насупраць Мазырскага райвыканкама, на рагу Камсамольскай і Ленінскай.
Аляксандра Свечына
Аляксандра Свечына з Біспінгаў (каля 1773, Вярэйкі — 1853) — памешчыца Ваўкавыскага павета, заснавальніца Масальскай ардынацыі і фундатарка касцёла ў Вярэйках.
Біяграфія
Паходзіў з нямецкага рода Біспінгаў уласнага герба (прыдомак фон Гален), прадстаўнікі якога ў канцы XVI — пачатку XVII ст. перасяліліся ў Вялікае Княства Літоўскае. Нарадзілася ў сям’і стольніка Юзафа Біспінга і яго жонкі Тэадоры з Сухадольскіх, якія жылі ў Вярэйках Ваўкавыскага павета. Мела старэйшую на два гады сястру Юзэфу, якая нарадзілася 24 ліпеня 1784 г.
Бацька хутка памёр, сёстры выхоўваліся пад апекай маці. Апекуном асерацелай сям’і застаўся брат стольніка Ян, маршалак старадубаўскі, які за пакінутыя братам грошы купіў Масаляны. Маці заўзята іграла ў карты, аднойчы стальніковую на 30000 рублёй абыграў Аляксандр Толь Свечын, палкоўнік, праваслаўны, з добрага баярскага роду, што аблегчыла яму знаёмства з Біспінжанкамі. У 1806 г. Аляксандра выйшла замуж за Свечына. Па просьбе сваёй жонкі апошні атрымаў ад расійскага імператара дазвол на пабудову касцёла ў Вярэйках. Анатоль Свечын памёр у 1838 г. і быў пахаваны ў Кузьміцкай царкве. У Вярэйках, за 150 м ад касцёла, пры гасцінцы, ад якога адгаліноўваецца дарога ў Кузьмічы, Аляксандра паставіла помнік мужу, на якім выбіты наступныя словы на польскай мове: ''«Аляксандр Толь Светчын са знакамітага баярскага роду, дзяржаўны дзеяч, кавалер шматлікіх ордэнаў. Яго жыццё пад трыма манархамі была напоўнена сямейнай і грамадскай дабрадзейнасцю. Заўсёды справядлівы, шаноўны сваім родам і грамадзянамі, жыў з верай у Бога і з Богам. Нарадзіўся 27 жніўня 1774 г., памёр 13 снежня 1838 г.»''.
Сястра Свечынавай Юзэфа выйшла замуж за Антонія Вайчынскага і атрымала ў пасаг Масаляны. З мужам пражыла 16 гадоў, а пазней развялася, пры гэтым Вайчынскі ажаніўся з яе пакаёўкай Рудавіцкай.
Ад Тэадоры Біспінг да Аляксандры перайшоў фальварак у Кузьмічах.
Аляксандра Свечынавая, адчуваючы блізкую смерць, разам з сястрой Вайчынскай, будучы бяздзетнымі, фундавалі на сваіх маёнтках Масалянскую ардынацыю. Дзеля канчатковага вырашэння дадзенага пытання спатрэбіўся непасрэдны ўдзел імператара, які адмысловым імянным указам даў на гэта свой дазвол. У склад Масалянскай ардынацыі ўвайшлі непасрэдна Масаляны, а таксама Верцялішкі, Паплаўцы, Скалубава, Трэйглі (Гродзенскі павет) і Вярэйкі, Кузьмічы, Мацейкаўшчына (Ваўкавыскі павет) — разам 1970 мужчынскіх душ. Паводле гэтага дакумента, уладаром усёй гэтай маёмасці пасля смерці фундатарак мусіў стаць меўшы на той час 11 год Аляксандр Біспінг. Пры гэтым Аляксандр не быў старэйшым. Тым не менш, у абыход маяратнага права менавіта ён стаў адзіным уладаром велізарнай маёмасці сваіх стрыечных бабак. Прычына гэтага, верагодна, крыецца ў тым, што адна з фундатарак ардынацыі, Ю. Вайчынская, была яго хроснай маці і любіла яго больш за іншых унучатых пляменнікаў. Несумненна, гэты крок спарадзіў унутраны сямейны канфлікт паміж Янам (старэйшым братам) і Аляксандрам. У далейшым гэтая канфрантацыя толькі ўзмацнілася.
Хутчэй за ўсё Аляксандра, як фундатарка, пасля смерці была пахавана каля касцёла ў Вярэйках, а калі касцёл быў адабраны пад царкву, надмагілле было знішчана. Цяпер пліта з яе надмагілля знаходзіцца перад касцёлам у Вялікіх Эйсмантах (Бераставіцкі раён).
Павел Палікарпавіч Ганчароў
Павел Палікарпавіч Ганчароў (, в. Цяцерына Магілёўскай вобласці — ) — патафізіёлаг, прафесар медыцынскіх навук, генерал-палкоўнік медыцынскай службы, начальнік  (1953—1968).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1900 годзе. У 1919 г. уступіў у рады Чырвонай Арміі. Удзельнічаў у савецка-польскай вайне 1920 года, разгроме войск Булак-Балаховіча каля г. Мазыр.
Пасля тэрміновай службы закончыў. Працаваў урачом палка, праз год стаў ад’ютантам кафедры паталагічнай анатоміі і паталагічнай фізіялогіі Ваенна-медыцынскай акадэміі.
З 1934 года выкладчык, начальнік кафедры, намеснік начальніка акадэміі па навуковай і навучальнай рабоце Ваенна-медыцынскай акадэміі імя Кірава. У 1941 годзе начальнік кафедры. Доктар медыцынскіх навук з 1942 года, генерал-палкоўнік медыцынскай службы з 1943 года, прафесар з 1947 года. З 1953 па 1968 гады — начальнік Ваенна-медыцынскай акадэміі імя Кірава.
Навуковая дзейнасць
У пачатку 30-х гадоў сумесна з І. Р. Пятровым ён вывучаў ва ўмовах палётаў на баявых машынах уплыў разрэджанай атмасферы на жывёл з раненнямі чэрапа, грудзей, жывата, а таксама. Правераныя ў лабараторных умовах, гэтыя работы паслужылі падставай да ўстанаўлення паказанняў і проціпаказанняў для параненых.
Унёс значны ўклад у рашэнне шэрагу навуковых праблем. Многія яго работы маюць не толькі тэарэтычнае, а і практычнае значэнне. П. П. Ганчароў вёў даследаванні, звязаныя з цячэннем працэсаў пасля ранення, займаўся праблемамі ўплыву на арганізм на лёгкіх і плеўры, пытаннямі прафесіянальнай паталогіі, прымаў удзел у работах па вывучэнню, высвятляў механізмы іх дзеяння на арганізм.
Арганізаваў дзейнасць медыкабіялагічнай лабараторыі па вывучэнню радыяцыйных паражэнняў, займаўся даследваннямі па радыяцыйных паражэннях, агульнай паталогіі, прамянёвай хваробе, лячэбна-прафілактычных мерапрыемствах пры ёй. Аўтар навуковых прац па медыцыне, буйны ваенны патолаг. Ініцыятар стварэння і галоўны рэдактар працы «Развіццё навукі ў Ваенна-медыцынскай акадэміі за 50 гадоў Савецкай улады». Прадстаўляў савецкую медыцынскую навуку на міжнародных канферэнцыях.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнамі: Леніна, Працоўнага Чырвонага Сцяга, трыма ордэнамі Чырвонага Сцяга, медалямі.
Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Гомель, стары)
Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Гомель) — каталіцкі касцёл, які існаваў у Гомелі з пачатку XIX стагоддзя да сярэдзіны XX стагоддзя.
Гісторыя
Новы касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі будуецца ў Гомелі праз 80 год. У 2013 годзе біскуп Пінскі Антоні Дзям’янка заснаваў парафію, якая атрымала пляцоўку пад будову касцёла на ўскрайку горада.
Падмарочнае
Падмаро́чнае (, Подморочное) — вёска ў Лунінецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадоцкага сельсавета.
Геаграфія
Вёска знаходзіцца за 15 км у напрамку на паўднёвы ўсход ад горада Лунінец, за 8 км ад чыгуначнай станцыі Лахва.
Франц Враніцкі
Франц Враніцкі (Franz Vranitzky, 4 кастрычніка, 1937, Вена) — аўстрыйскі дзяржаўны і палітычны дзеяч. Член Сацыял-дэмакратычнай партыі Аўстрыі, ён быў канцлерам Аўстрыі з 1986 па 1997 год.
Біяграфія
Будучы сынам ліцейніка, Франц Враніцкі рос і жыў у небагатай сям’і. У гімназіі вывучаў эканоміку, скончыў навучанне ў 1960 годзе. Будучы маладым чалавекам, Враніцкі гуляў у баскетбол і быў членам зборнай Аўстрыі.
У 1962 годзе ён стаў членам Сацыял-дэмакратычнай партыі Аўстрыі. У тым жа годзе ён ажаніўся з Крысцін Крыстэн і пасля стаў бацькам дваіх дзяцей. З 1976 году працаваў у банкаўскім сектары. Міністр фінансаў у кабінеце Фрэда Зінаваца ў 1984—1986 гадах.
Пасля адстаўкі Зінаваца з пасадаў лідара СПА і Федэральнага канцлера, узначаліў сацыялістаў і ўрад краіны.
Першы кабінет Враніцкі было сфарміравана, як гэта ўжо працягвалася шмат гадоў, з сацыялістаў і прадстаўнікоў Аўстрыйскай партыі свабоды. Аднак ў верасні 1986 года новым лідарам партыі свабоды быў абраны Ёрг Хайдер, вядомы сваімі радыкальнымі нацыяналістычнымі поглядамі. Праз прынцыповая адмова супрацоўнічаць з Гайдером Враницкого неадкладна разарваў кааліцыю.
Па выніках выбараў Враніцкі сфармаваў кабінет «вялікай кааліцыі», якая складаецца з прадстаўнікоў дзвюх найбуйнейшых сіл у краіне — сацыялістаў і народнікаў. «Вялікая кааліцыя» мела кіраваць краінай да 2000 года, і зноў з 2007 года, ужо пасля сыходу Враніцкі з палітычнай арэны.
У 1991 годзе Враніцкі быў адным з ініцыятараў перайменавання Сацыялістычнай партыі на Сацыял-дэмакратычную.
У студзені 1997 году Враніцкі сышоў у адстаўку паста канцлера і старшыні партыі. [3]
Пасля адстаўкі Франц Враніцкі выконваў функцыі кіраўніка місіі АБСЕ ў Албаніі. У чэрвені 2005 года ён ахвяраваў адну з сваіх нырак жонцы Крысцін, якая пакутавала ад хранічнай нырачнай недастатковасці.
Капліца памяці воінаў-інтэрнацыяналістаў (Магілёў)
Архітэктура
Капліца зроблена з жалезабетону і граніту, вышыня складае 16 м. Купал пакрыты суцэльнай меддзю. Прапорцыі і форма архітэктуры капліцы пераймаюць каноны старажытнарускай праваслаўнай архітэктуры. У плане капліца ўтварае квадрат — сімвал цвёрдасці веры, вышыня яе парталаў складае два квадраты, у аснову кампазіцыі закладзены сімвал крыжа, які сімвалізуе перамогу над смерцю.
Чатырохмятровая скульптурная кампазіцыя зроблена з бронзы і чырвонага граніту. Скульптура ўвасабляе святы і ўзнёслы вобраз Маці—Беларусі, якая бласлаўляе сваіх сыноў на ратны подзвіг. Скульптурная кампазіцыя сімвалізуе пераемнасць вайсковай доблесці ўсіх пакаленняў воінаў-інтэрнацыяналістаў. Імёны загінулых воінаў—інтэрнацыяналістаў Магілёўшчыны ўшанаваны на мемарыяльнай дошцы, устаноўленай на помніку. Ля падмурка помніка закладзены капсулы памяці з зямлёй Афганістана, мемарыяла «Востраў слёз» у горадзе Мінску, Буйніцкага поля і салдацкіх магіл Магілёўшчыны.
Дронты
Сямейства дронтаў ўключала 3 віды:
NGC 6792
NGC 6792 (іншыя абазначэнні — PGC 63096, UGC 11429, MCG 7-40-2, ZWG 230.5, IRAS19193+4302) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Ліра.
Кніга прарока Амоса
Кні́га праро́ка Амоса (עָמוֹס; Prophetia Amos; Αμώς) — 30-я кніга кананічнага Старога Запавету, сямнаццатая частка Танаху. Трэцяя з кніг г. зв. малых прарокаў.
Аўтарства
Напачатку кнігі Амос сам адзначае, што ён быў не «прафесійным» прарокам, а пасвіў авечкі і збіраў фігі з сікамораў. Гэта першы прарок, чыім імем названая кніга Старога Запавету, нягледзячы на тое, што і да яго ў Танаху сустракаліся жыццяпісанні іншых прарокаў.
Амос быў пакліканы прарочыць у часе валадарання Ераваама бен Ёасава, цара Ізраільскага (793—753 да н. э.) і Асіі, цара Іўдзейскага, у перыяд, калі абодва царствы дасягнулі піку росквіту. Амос, хоць паходзіў з Іўдзеі, найперш прарочыў для суседняга Ізраілю. Амос быў сучаснікам іншага прарока, Асіі, але падобна на тое, што пачаў прапаведваць раней за яго.
Імя Амос азначае «абцяжараны», «той, хто носіць бярэмя». Большасьць даследчыкаў сыходзяцца на думцы, што Амос склаў сваё пісанне ўвосень 750 або 749 да н. э.
Змест
Падзеі кнігі адбываюцца ў час, калі народ ізраільскі ў сваёй непавазе да Бога Ізраілю дасягнуў крайняга пункту, перастаўшы слухацца ягоных наказаў.
Бог прамаўляе да Амоса, селяніна-пастуха, і загадвае таму ісці ў Самарыю, сталіцу Паўночнага царства. Прарок абвінавачвае жыхароў Самарыі ў паверхневасці рэлігійнага жыцця, несправядлівасці, недасканаласці грамадства, якое ўзбагачае багатых і знішчае ўбогіх. Сярод грахоў Ізраілю прарок пералічвае прадажнасць судоў, уціск убогіх, сакральную прастытуцыю і хабарніцтва (Ам. 5:6-24).
Праз Амоса Бог прамаўляе да людзей пра тое, што ён збіраецца судзіць Ізраіль за ягоныя правіны, і ягоны суд прыйдзе праз чужаземны народ.
У 722 да н. э., прыкладна праз 30 гадоў пасля прароцтва, Ізраіль і Самарыя былі зруйнаваныя Саргонам II, а большая частка іхняга насельніцтва была захопленая ў палон і вывезеная.
Цна (Лунінецкі раён)
Цна (, Цна) — вёска ў Лунінецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Гарадоцкага сельсавета.
Назва
Назва тапоніма Цна паходзіць ад назвы ракі Цна. Гэты гідронім балцкага паходжання.
Валяр’ян двухдомны
Валяр'ян двухдомны (Valeriana dioica) - від шматгадовых раслін сямейства роду.
Апісанне
Шматгадовая травяністая расліна з тонкім паўзучым карэнішчам даўжынёй да 15 см. Сцёблы адзінкавыя, прамыя, пакрыты бароздамі, коратка апушаныя, вышынёй 10-25 см. Лісце супраціўнае; прыкаранёвае суцэльнае, яйкападобнае або авальнае, на доўгіх хвосціках, сядзячыя. Кветкі дробныя, аднаполыя, песцічныя белыя, тычачкі ружаватыя, сабраныя ў канчатковыя галоўчата-шчыткападобныя суквецці. Плод - даўгавата-яйкападобная сямянка, даўжынёй каля 2,5 мм, з лятучкай з перыстых шчацінак.
Арэал
Расце ў Еўропе і на поўначы Паўночнай Амерыкі (Аляска, Канада, поўнач і паўночны захад ЗША)
NGC 6793
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Інакенцій I (Папа Рымскі)
Інакенцій I (Innocentius PP. I) (? — 12 ліпеня 417) — біскуп рымскі з 21 снежня 401 па 12 ліпеня 417.
Біяграфія
Падчас узяцця Рыма Аларыхам з'ехаў з імператарам ў Равену. Прымаў некаторы ўдзел у канфлікце Яна Златавуста з Феафілам Александрыйскім і спрэчках пра пелагіянства. Перапісваўся з Еранімам Блажэнным і Янам, біскупам Іерусалімскім.
Кетш
Кетш (Kietrz,, Katscher) — горад на паўдёвым захадзе Польшчы на мяжы з Чэхіяй. Размешчаны за 370 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 80 км на поўдзень ад Аполе. Уваходзіць у склад Глубчыцкага павета Апольскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Кетш. Чыгуначная станцыя. Займае плошчу 18,74 км². Насельніцтва 6,1 тыс. чалавек.
Барадзін
Барадзін — рускае прозвішча.
Карпацкі ўніверсітэт імя Аўгусціна Валошына
Агульная характарыстыка
Заснаваны 20 красавіка 2001 года як Украінская багаслоўская акадэмія імя Святых Мяфодзія і Кірыла. Заснавальнік і ўласнік - Бедзь Віктар Васільевіч, епіскап Мукачэўскі і Карпацкі Праваслаўнай царквы Украіны. З 2006 года ўстанова мае сучасную назву. Універсітэт ажыццяўляе навучанне студэнтаў па праграмам бакалаўрыяту і магістратуры па спецыяльнасцях: багаслоўе, філасофія, псіхалогія, фінансы, банкаўская справа і страхаванне, правазнаўства. Функцыянуюць праграмы падвойнага дыплому з польскімі і швейцарскімі ВНУ, аспірантура, ваенная кафедра і інш.
Кніга прарока Аўдзея
Кні́га праро́ка Аўдзея (עֹבַדְיָה; Prophetia Abdiae; Αβδιού) — 31-я кніга кананічнага Старога Запавету, васямнаццатая частка Танаху. Чацвёртая з кніг г. зв. малых прарокаў. Найкарацейшая кніга Яўрэйскай Бібліі, якая складаецца з 21 верша.
Аўтарства
Пра аўтара адсутнічаюць якія-небудзь зьвесткі, акрамя ўступнага слова «Відзеж Аўдзея». Імя прарока (עֹבַדְיָה) азначае «слуга Госпада». Высновы пра аўтара і час стварэння тэксту можна зрабіць толькі са зместу самога прароцтва. Эдом мусіць быць знішчаны за тое, што не абараніў Ізраіль у час нападу. У гісторыі вядомыя два такія выпадкі:
Змест
Аўдзей апісвае сустрэчы з Госпадам, які звяртае ўвагу на пыху Эдому і вінаваціць іх у гвалце супраць братняга народу з калена Якава.
Заходняя частка старажытнага Эдому знаходзілася ў пустыні Негеў да Эйлату, усходняя частка належыць да сучаснай Іарданіі. У часы Аўдзея эдомцы насялялі ўцёсы і горы засушлівых зямель на поўдзень ад Мёртвага мора да Акабскага заліва Чырвонага мора. Плошчы для раллі тут было надта мала, таму эдомцы зараблялі кантролем гандлёвага шляху між Егіптам і Вавілонам, што перасякаў іхнюю зямлю.
Цягам усяго існавання Іўдзеі Эдом быў васалам Ерусаліму і не быў у пашане як паганская дзяржава. Бог праз Аўдзея звяртае ўвагу, што іхняе высокагорнае становішча занадта ўзнесла й іхнюю самапавагу, і папярэджвае, што скіне іх адтуль (Аў., 1:4).
У 597 да н. э. Навухаданосар II спустошыў Ерусалім, узяў у палон цара іўдзейскага і паставіў марыянеткавага кіраўніка. Эдомцы разам з вавіланянамі разрабавалі горад. Аўдзей, пішучы прароцтва каля 590 да н. э., нагадвае эдамітам пра тое, што гэтага ня варта было рабіць: «Ня трэба было табе ўваходзіць у браму народу Майго ў дзень няшчасця яго і нават глядзець на злашчасце яго ў дзень пагібелі ягонай, ні дакранацца да маёмасці ягонай у дзень бедства ягонага» (Аў., 1:13).
За гэта Бог, папярэджвае Аўдзей, вынішчыць дом Ісава назаўжды, не пакінуўшы нікога, а эдомскай зямлёю авалодаюць егіпцяне ды філістымляне. А сыны Ізраілевы аднойчы вернуцца з выгнання і здабудуць сабе Эдом.
Павел Рыгоравіч Барадаўка
Павел Рыгоравіч Барадаўка (, в. Асташова,  — ) — поўны кавалер ордэна Славы.
Біяграфія
Нарадзіўся 10 студзеня 1910 года ў вёсцы Асташова Расійскай іперыі, цяпер Чашніцкага раёна Віцебскай вобласці Беларусі ў сялянмкай сям’і. Беларус. Скончыў чатыры класы, працаваў у калгасе.