cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Энгана
Культура
Многія традыцыі карэнных насельнікаў перасталі існаваць у канцы XIX — пач. XX ст., калі іх колькасць значна зменшылася. Але яны захавалі сваю арыгінальную мову і паўсядзённыя звычаі. У наш час адбываецца паступовае адраджэнне культуры энганцаў.
Benson & Hedges Championship 2001 (снукер)
Benson & Hedges Championship 2001 — прафесійны нярэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 4 па 15 лістапада 2001 года ў Towers Snooker Club, у Мэнсфілдзе, Англія. Турнір стаў 12-м розыгрышам Benson & Hedges Championship, які быў заснаваны ў 1990 годзе. Прызавы фонд турніру склаў £41,700, з якіх £5,000 атрымаў пераможца. Апроч таго, пераможца спаборніцтва атрымліваў права ўдзельнічаць у найбуйнейшым запрашальным турніры сезона — Мастэрс.
Аляксандрас Бяляўскіс
Аляксандрас Бяляўскіс (,, БССР) — былы латвійскі хакеіст і капітан каманды Латвіі. Гуляў за два клубы: «Дынама» Рыга, дзе пачаў кар’еру і ў ХК «Б’ёрклёвен».
Спартыўная кар’ера гульца
У сезонах 1981/82 — 1990/91 выступаў у вышэйшай Лізе СССР па Рыжскае «Дынама»; сярэбраны прызёр чэмпіянату СССР (1987/88), удзельнік клубных суперсерый. Уключаны ў спіс 34-х найлепшых хакеістаў сезона ў СССР (1989). У першай палове 80-х, нароўні з «Дынама», выступаў за каманду другой лігі «Латвіяс бэрзс»
У сезонах 1991/92 — 2002/03 (акрамя сезона 1994/95) выступаў за «Б’ёрклёвен» — тры сезоны правёў у Вышэйшым дывізіёне Швецыі, астатнія — у другім. У сезоне 1994/95 выступаў за каманду «Вестра Фролунда» (вышэйшы дывізіён Швецыі, затым пераходны турнір).
Выступаў за другую зборную СССР; у яе складзе ўладальнік прыза «Ленінградскай праўды» (1986, 1989). Пасля распаду СССР — шматгадовы гулец зборнай Латвіі, удзельнік Алімпійскіх гульняў (2002) і шасці чэмпіянатаў свету ў вышэйшым дывізіёне (1997—2002), а таксама трох першынстваў свету ў другім па значнасці дывізіёне — групе B (1994—1996), пераможца групы B (1996), лепшы снайпер групы B (1995 — 9 шайб).
Спартыўная кар'ера трэнера
У 2004 годзе — трэнер — асістэнт Курта Ліндстрома ў зборнай Латвіі. З 2004 года на трэнерскай працы ў Швецыі, працаваў з моладзевай камандай клуба «Б’ёрклёвен» (2004—2005), камандамі другога па значнасці дывізіёна (Allsvenskan) «Б’ёрклёвен» (2005—2007) і «Нючэпінг» (2007—2008), з моладзевай камандай клуба Мода (2008—2010). З ліпеня па кастрычнік 2010 года — галоўны трэнер Пермскага клуба «Молат-Прыкам’е» (ВХЛ). Пасля адстаўкі вярнуўся ў Швецыю, дзе затым які ўзначальваў каманду «Венес», у той час выступала ў 4-м па значнасці дывізіёне. У 2012—2014 гадах — галоўны трэнер беларускай каманды моладзевай хакейнай лігі «Дынама-Шыннік».
У 2014—2015 гадах — галоўны трэнер зборнай Латвіі.
Адміністрацыйны падзел Коста-Рыкі
Коста-Рыка падзяляецца на 7 правінцый:
Яны ў сваю чаргу падзелены на кантоны. Іх усяго 81 і кіруюцца яны мэрамі. Мэры абіраюцца кожныя чатыры гады жыхарамі кантона.
Абхазскі хрыбет
Абхазскі хрыбет — горны хрыбет у Абхазіі, на паўднёвых схілах Вялікага Каўказа.
Хрыбет з’яўляецца ўсходнім працягам Бзыбскага хрыбта, ад якога аддзелены нізкай перамычкай перавала Амткел, у раёне якога пачынаецца рака Келасур, даліна якой падзяляе паўднёвыя адгор’і двух хрыбтоў.
Працягласць хрыбта складае каля 60 км, вышыня да 3026 м (гара Шхапізга).
Складзены юрскага парфірытамі і сланцамі. Схілы пакрытыя ялова-піхтавымі і самшытавымі лясамі, у грэбневай частцы размешчаны горныя лугі. Распаўсюджаныя карставыя з’явы: падземныя рэкі, пячоры, калодзежы.
Праявіна (Веліжскае гарадское паселішча)
Праявіна (Проявино) — вёска ў Веліжскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Веліжскага гарадскога паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Пылы
Пылы (Пи́ли) — вёска ў Жоўкіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Міхаіл Пятровіч Брэнч
Міхаіл Пятровіч Брэнч (нар., Масква, Расія) — беларускі спецыяліст у галіне энергетычнага машынабудавання. Кандыдат тэхнічных навук (1967), дацэнт (1971).
Біяграфія
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут (аўтатрактарны факультэт, 1959). Працаваў на Мінскім аўтамабільным заводзе (1959—1962, памочнік майстра эксперыментальнага цэха, інжынер-выпрабавальнік, начальнік лабараторыі гідратрансмісій і аўтаматыкі СКБ-1), Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (1962—1967 — Праблемная навукова-даследчая лабараторыя аўтамабіляў і лабараторыя НАМІ — БПІ, інжынер, з 1967 — кафедра «Рухавікі ўнутранага згарання», дацэнт, у 1988—1993 — загадчык кафедры, з 2000 — прафесар кафедры, у 1973—1986 — дэкан аўтатрактарнага факультэта).
Навуковыя інтарэсы: аўтамабілі і трактары; рухавікі ўнутранага згарання; аўтаматызацыя функцыянальных сістэм аўтатрактарных рухавікоў.
Узнагароды
Званне «Заслужаны работнік транспарту Беларускай ССР» (1980) і інш.
Свіслацкая беларуская настаўніцкая семінарыя
Свіслацкая беларуская настаўніцкая семінарыя — колішняя навучальная ўстанова мястэчку Свіслач Ваўкавыскага павета, дзейнічала ў 1916—1918 гадах. Заняткі ў семінарыі пачаліся 15 кастрычніка 1916 года. Рыхтавала настаўнікаў для беларускіх пачатковых школ на тэрыторыі Беларусі, акупіраванай войскамі Германіі ў 1-й сусветнай вайне. Утворана з дазволу і пры фінансаванні нямецкіх акупацыйных улад. Паводле статута ў семінарыю прымаліся асобы абодвух полаў і рознага веравызнання, якія скончылі 4 класы гімназіі або гарадскога ці вышэйшага пачатковага вучылішча (фактычна прымалі і з меншым адукацыйным цэнзам). Навучанне вялося на беларускай мове, прайшло 5 патокаў слухачоў (каля 150 чал.).
У 1917 годзе лекцыі па гісторыі беларускай літаратуры чытаў прафесар Уроцлаўскага універсітэта Рудольф Абіхт. Выкладчык семінарыі Баляслаў Пачопка паводле сваіх лекцый у семінарыі выдаў у Вільні лацінкай «Граматыку беларускай мовы» (1918; яе крытыкавалі беларускія мовазнаўцы за шматлікія паланізмы і русізмы). У семінарыі вучыліся В. Маслоўская, А. Грыкоўскі, У. Шалешка і інш.
Закрыта семінарыя 15 лістапада 1918 года.
Пышма (рака)
Гідраграфія
Выток ракі — возера Ключы, на поўдні горада Верхняя Пышма, на ўсходнім схіле Уральскіх гор (Сярэдні Урал). Працякае па Свярдлоўскай і Цюменскай абласцям. Даўжыня ракі 603 км, плошча басейна 19,7 тыс. км², сярэдні расход вады 39 м³/с. Паводка доўжыцца з красавіка па май. Замярзае ў лістападзе, пачынаецца крыгалом у красавіку. На рацэ ёсць 3 вадасховішчы (у тым ліку Белаярскае вадасховішча, на беразе якога размешчана Белаярская АЭС). Каля ракі гарады Камышлоў, Таліца, Сухі Лог.
'''Шматгадовы сярэднямесячны расход вады ракі Пышма (м³/с) па даных гідраметрычнай станцыі ў п. Багандзінскі''' (даныя за 1936—1990)
Шымкі
Назву Шымкі маюць:
Першая транскантынентальная чыгунка
Першая транскантынентальная чыгунка ў ЗША была пабудавана ў 1860-ыя. Яна звязала чыгуначную сетку ўсходу Злучаных Штатаў з Каліфорніяй на ціхаакіянскім узбярэжжы. Чыгунка прайшла тэрыторыямі штатаў Мантана, Каліфорнія, Юта, Невада, Каліфорнія. Будаўніцтва было завершана 10 мая 1869 ударам вядомага «залатога кастыля» у горадзе Промантары (Юта). Пры гэтым была створана нацыянальная транспартная сетка, якая рэвалюцыянізавала дэмаграфію і эканоміку амерыканскага Захада. Дзякуючы гэтай сетке фургонні цягніка папярэдніх дзесяцігоддзяў аджылі свой час, замінившись на значна больш эфектыўную транспартную сістэму.
Вялешына
Назву Вяле́шына маюць:
Готыка (значэнні)
Готыка — шматзначны тэрмін
Аляксандр Грыкоўскі
Аляксандр Грыкоўскі (, в. Корніна, Бельскі павет, Гродзенская губерня — ) — беларускі грамадскі дзеяч, педагог.
Элізабет Тэйлар
Дама Элізабет Роўзмунд Тэйлар (DBE) (Elizabeth Rosemond Taylor, 27 лютага 1932, Лондан — 23 сакавіка 2011, Лос-Анджэлес) — англа-амерыканская актрыса. Каралева Галівуда ў перыяд яго росквіту, двойчы ўдастоена прэміі «Оскар» за найлепшую жаночую ролю. Стала першай актрысай, ганарар якой склаў мільён долараў.
Аляксандр Грыкоўскі
Скончыў Панявежскую настаўніцкую семінарыю (1910-я г.), Свіслацкую беларускую настаўніцкую семінарыю (1916). Да беларускага руху далучыўся ў час Першай сусветнай вайны. У 1917 дырэктар першай беларускай школы ў Гродне. У 1918 кааптаваны ў склад Віленскай беларускай рады, член Беларускай сувязі нацыянальнага адраджэння Беларусі, Гродзенскай беларускай губернскай управы, Гродзенскага гарадскога часовага камітэта. Першы старшыня Беларускага нацыянальнага камітэта ў Гродне. Адзін з ініцыятараў склікання Беларускага краёвага з'езда Гродзеншчыны. Памёр ад сухотаў. Пахаваны за кошт урада БНР на гродзенскіх могілках.
Элізабет Тэйлар
Біяграфічныя звесткі
У кіно з 1943 года. Атрымала вядомасць ў фільмах «Месца пад сонцам» (1951), «Рапсодыя» (1953), «Гігант» (1956) і інш. Раскрылася як актрыса псіхалагічнага і драматычнага складу ў фільмах «Кошка на распаленым даху» (1958), «Батэрфілд, 8» (1960, прэмія «Оскар»), «Хто баіцца Вірджыніі Вулф?» (1966, «Оскар»), «Бум!» (1968), «Тайная цырымонія» (1969), «Хамерсміт выйшаў на волю» (1972, прыз Міжнароднага кінафестывалю ў Заходнім Берліне), «Люстэрка трэснула» (1980). Знялася таксама ў фільмах «Клеапатра» (1963), «Камедыянты», «Утаймаванне свавольнай» (абодва 1967), «Сіняя птушка» (СССР—ЗША, 1976) і інш. Выступала на тэлебачанні.
Аляксандр Грыкоўскі
На смерць Аляксандра Грыкоўскага кампазітар І. Тарасевіч напісаў «Песню» для голасу і фартэпіянна (верш М. Багдановіча).
Шыпы
Назву Шыпы́ маюць:
Ліс і паляўнічы пёс
«Ліс і паляўнічы пёс» (The Fox and the Hound) — раман амерыканскага пісьменніка Дэніела Мэнікса з ілюстрацыямі Джона Шоэнера. Быў апублікаваны ў 1967 годзе выдавецтвам E. P. Dutton.
Бір (Золачыўскі раён)
Бір (Бір) — вёска ў Золачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Абэртасіў
Абэртасіў (Оберта́сів) — вёска ў Золачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Стокпарт
Сто́кпарт (Stockport) — буйны горад у графстве Вялікі Манчэстэр, Англія. Размешчаны ў 9,8 км на поўдзень ад Манчэстэра. Насельніцтва - 136.082 чалавек. Цэнтр вытворчасці капелюшоў.
Геаграфія
Стокпарт размешчаны на 253 км на поўнач ад Лондана, на рацэ Мерсі. Стаіць на ўгорыстай мясцовасці.
NGC 4208
NGC 4208 (іншыя абазначэнні — NGC 4212, IRAS12130+1411, UGC 7275, ZWG 69.110, MCG 2-31-70, VCC 157, PGC 39224) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 4208, NGC 4212.
Кольдынг (камуна)
Кольдынг (Kolding Kommune) — дацкая камуна ў складзе вобласці Паўднёвая Данія. Плошча — 611,57 км², што складае 1,42 % ад плошчы Даніі без Грэнландыі і Фарэрскіх астравоў. Лік насельніцтва на 1 студзеня 2008 года — 87781 чел. (мужчыны — 43766, жанчыны — 44015; іншаземныя грамадзяне — 4246).
Вядомыя асобы Растова-на-Доне
Вядомыя ўраджэнцы Растоў-на-Доне:
Аляксандр Трыфанавіч Кузьмін
Біяграфія
Скончыў БДУ (1949).
У Вялікую Айчынную вайну штурман звяна бамбардзіровачнага авіяпалка на Паўдневым і Закаўказскім франтах.
У 1944—1946 гадах загадчык ваеннага аддзела, у 1948—1950 гадах загадчык аддзела прапаганды і агітацыі Савецкага райкама партыі Мінска.
У 1950—1951 гадах намеснік загадчыка аддзела, у 1955—1958 гадах загадчык аддзела прапаганды і агітацыі Мінскага абкама КПБ.
У 1958—1962 гадах сакратар Мінскага абкама КПБ, з лютага 1971 па жнівень 1986 года сакратар ЦК КПБ па ідэалогіі.
Член ЦК КПБ з 1966 года, член Бюро ЦК КПБ з лютага 1971 года. Дэпутат ВС СССР у 1979—1984, ВС БССР у 1963—1980, 1985—1990, намеснік старшыні ВС БССР у 1967—1971 гадах.
Біцюкава (Смаленская вобласць)
Біцюкава (Битюково) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Гагарынскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Апакы
Апакы (Опаки́) — вёска ў Золачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
1-ы беларускі полк
1-ы беларускі полк — беларускае нацыянальнае вайсковае фарміраванне ў складзе арміі Літоўскай Рэспублікі ў 1918—1919 гадах, кіравалася Міністэрствам беларускіх спраў Літвы. Штаб палка і сам полк у розныя часы дыслакаваліся ў Менску, Вільні, Гродне.
Гісторыя
У лістападзе 1918 года нямецкая акупацыйная адміністрацыя забараніла Народнаму сакратарыяту БНР фарміраваць 1-ы полк.
23 лістапада 1918 года Народны сакратарыят Беларусі дамовіўся з уладамі Літоўскай Рэспублікі, якую нямецкая адміністрацыя фармальна прызнавала, аб пераходзе штаба 1-га палка БНР пад літоўскае камандаванне. Пры гэтым, прызнаючы фармальна Літоўскую Рэспубліку, нямецкая адміністрацыя забараняла і літоўцам ствараць уласную армію, таму і іх штабы былі нелегальнымі. Асноўная прычыны пераходу 1-га палка БНР пад літоўскае камандаванне — фінансаванне і лаяльнейшае стаўленне нямецкай адміністрацыі да літоўцаў. Камандаванне Антанты збіралася фінансаваць стварэнне літоўскай арміі, у Народным сакратарыяце Беларусі спадзяваліся, што праз гэта і беларусы нешта атрымаюць. У сувязі з магчымай акупацыяй Менска бальшавікамі на пачатку снежня 1918 года штаб палка з урадам БНР пакінуў горад і перадыслакаваўся у Вільню. 10 снежня 1918 года Менск занялі бальшавіцкія войскі. У снежні 1918 года ў Вільні нелегальна працягвалася фарміраванне 1-га беларускай палка, а таксама і 2-га беларускага палка арміі Літоўскай Рэспублікі. З Вільні, якую 27 снежня 1918 года занялі бальшавіцкія войскі, Рада БНР пераехала ў Гродна, разам з ёй і штабы 1-га і 2-га беларускіх палкоў.
Афіцыйна 1-ы беларускі полк створаны 21 снежня 1918 года загадам Рады дзяржаўнай абароны Літвы ў складзе літоўскіх узброеных сіл. У розны час палком камандавалі палкоўнікі М. Лаўрэнцьеў і Канстанцін Езавітаў (з сакавіка 1919); начальнікі штаба — палкоўнік П. Равіч-Шчэрба, капітан Мікола Дзямідаў; камандзір кавалерыйскага эскадрона ротмістр М. Глінскі; камандзіры рот — палкоўнікі А. Успенскі, А. Янсан, паручнікі У. Талькоўскі, Т. Жываткевіч; кіраўнік гаспадарчай часткі палкоўнік У. Юшкевіч.
3 студзеня 1919 года створана вярбовачная камісія па прыёме добраахвотнікаў. Паводле інфармацыі Дзямідава вясной 1919 года 1-ы беларускі полк налічваў 1057 чалавек, у тым ліку 600 стралкоў, батальён пры гарадской камендатуры (200 чалавек), кавалерыйскі эскадрон (157 чалавек), кулямётны ўзвод (40 чалавек), узвод грэнадзёраў (60 чалалавек), сярод іх 70 афіцэраў. Паводле звестак Станіслава Іваноўскага — 456 чалавек, паводле гісторыка Алега Латышонка — 800 чал. У складзе палка былі беларусы, рускія, літоўцы, паводле ініцыятывы Кастуся Езавітава пачалося фарміраванне яўрэйскай нацыянальнай роты.
Пасля адыходу з Гродна нямецкіх войск 19 красавіка 1919 года полк узяў пад ахову турму, чыгуначны вакзал, электрастанцыю, арганізаваў у горадзе вайсковы патруль. 27 красавіка 1919 года штурмавыя атрады Польскай вайсковай арганізацыі без бою авалодалі галоўнымі аб’ектамі горада, раззброілі кавалерыйскі эскадрон 1-га беларускага палка. 29 красавіка 1919 года полк перайшоў пад загад польскага гарнізона. Частка беларускіх вайскоўцаў (кавалерыйскі эскадрон і 5-я рота) перайшла на тэрыторыю Літвы і ўвайшлі ў склад беларускіх часцей літоўскіх узброеных сіл. 12 чэрвеня 1919 года полк расфарміраваны польскімі ўладамі. Былыя афіцэры і салдаты палка 27 чэрвеня 1919 года стварылі Таварыства беларускіх вайскоўцаў у Гродне, якое пазней склала гродзенскую секцыю Беларускай вайсковай арганізацыі ў Вільні (старшыня А. Фохт).
Строй
Паводле ўспамінаў Аляксандра Ружанцова ў 1-м беларускім палку насілі мундзіры з белымі кантамі. Паводле гісторыка Алега Латышонка ў пяхоты пятліцы чырвоныя, але версія ні чым не пацвярджаецца. Мундзіры выкарыстоўваліся расійскія, нямецкія, брытанскія, амерыканскія, літоўска-беларускія колеру хакі ці шэра-зялёныя.
За 1919—1923 гады пятліцы ў беларускіх падраздзяленнях літоўскай арміі мяняліся тройчы. У афіцэраў-літоўцаў, пачынаючы з маёра, кант на пятліцах быў колераў родаў войскаў: жоўты — пяхота, белы — кавалерыя, ружовы — сапёры, чырвоны — артылерыя, блакітны — штаб. Потым кант на пятліцах замянілі галуном. Пазней пятліцы замест чорных сталі каляровымі.
Да мундзіра беларусы прыладжвалі таксама бела-чырвона-белыя стужкі ў колер беларускага нацыянальнага сцяга.
Тодар Жыўкаў
Тодар Хрыстаў Жыўкаў ( — ) — палітычны і дзяржаўны дзеяч Балгарыі; першы (з 1954 па 1981), затым генеральны сакратар ЦК Балгарскай кампартыі (па 1989).
Біяграфія
З 1932 года член Балгарскай камуністычнай партыі (БКП). Адзін з кіраўнікоў Вераснёўскага ўзброенага паўстання (1944) у Балгарыі. З 1945 кандыдат, з 1948 член ЦК БКП. У 1948—49 1-ы сакратар Сафійскага гаркома БКП, з 1950 сакратар, з 1951 член Палітбюро ЦК БКП. Генеральны сакратар (у 1954—81 1-ы сакратар) ЦК БКП, адначасова старшыня Савета Міністраў НРБ (1962—71). З 1971 старшыня Дзяржаўнага савета НРБ. У снежні 1989 выключаны з БКП і зняты з усіх пасад. У 1994 асуджаны на 7 гадоў зняволення па абвінавачанні ў растраце дзяржаўных сродкаў, знаходзіўся пад хатнім арыштам; у 1996 апраўданы.
Эргюс Качэ
Эргюс Качэ (Ergys Kace; нар., Корча) — албанскі футбаліст, паўабаронца літоўскага клуба «Панявежыс». Ігрок нацыянальнай зборнай Албаніі (2013—2019).
Экліптычая сістэма каардынат
Апісанне
Адной каардынатай у гэтай сістэме з'яўляецца экліптычная шырата β, а другі - экліптычня даўгата λ.
Экліптычнай шыратой β свяціла называецца дуга круга шыраты ад экліптыкі да свяціла, або вугал паміж плоскасцю экліптыкі і кірункам на свяціла. Экліптычная шырата адлічваецца ў межах ад 0° да +90° да паўночнага канцавосся экліптыкі і ад 0° да -90° да паўднёвага полюса экліптыкі.
Экліптычнай даўгатой λ свяціла называецца дуга экліптыкі ад кропкі вясновага раўнадзенства да круга шыраты свяціла, або вугал паміж кірункам на кропку вясновага раўнадзенства і плоскасцю круга шыраты свяціла. Экліптычная даўгаты адлічваецца ў бок бачнага гадавога руху Сонца па экліптыкі, гэта значыць на ўсход ад кропкі вясновага раўнадзенства ў межах ад 0° да 360°.
Пераход ад другой экватарыяльнай
Абазначым \alpha\, - прамое ўзыходжанне, \delta\, - схіленне, - вугал нахілу экліптыкі да нябеснага экватара. Тады формулы пераходу ад другой экватарыяльнай сістэмы каардынат да экліптычнайй сістэмы каардынат маюць наступны выгляд:
Калі косінусаў і сінусааў недастаткова, і патрэбныя самі \lambda\, і \beta\,, іх выражаюць з гэтых трох формул: вугал \beta\, — з першай формулы, а вугал \lambda\, — з другой і трэцяй формул. Прычым для атрымання \lambda\, трэба разабрацца са знакамі. Пазначым правую частку другой формулы x\,, а правую частку трэцяй — y\,, тады
Застаецца разгледзець значэнні \alpha\, і \delta\,, якія ператвараюць x\, в нуль:
Пераход да другой экватарыяльнай
Формулы пераходу ад экліптычнай сістэмы каардынат да другой экватарыяльнай сістэмы каардынат маюць наступны выгляд. Пазначым \alpha\, - прамое ўзыходжанне, \delta\, - схіленне, - вугал нахілу экліптыкі да нябеснага экватара. Тады
Задыякальная сістэма каардынат
У астралогіі выкарыстоўваецца разнавіднасць экліптычнай сістэмы каардынат, званая задыякальнай. Пры гэтым экліптычная даўгата ператвараецца ў задыякальную пазіцыю, якая складаецца з указанні знака задыяку і рознасці экліптычных даўгот свяціла і пачала знака, у якім яно знаходзіцца. Знак задыяку пры гэтым паказваецца поўнай назвай, канвенцыяльным абазначэннем або згодна з адпаведным астралагічным сімвалам. Такім чынам, задыякальная пазіцыя свяціла ў знаку задыяку = λ - 30° × (N - 1), дзе N - парадкавы нумар знака. Напрыклад, экліптычная даўгата 284° адпавядае 14° Казярога (14° Cap ці 14° ♑), а 77° 1'11"- 17° 1'11" Блізнят (17° 1'11 "Gem або 17° 1'11" ♊).
Экліптычная шырата ў пераважнай большасці выпадкаў не разглядаецца ў астралогіі, але ў выпадку неабходнасці паказваецца гэтак жа, як у астраноміі, г.зн. як β ад +90 ° да -90 °.
Лізард
Прырода
Болей за палову плошчы вострава Лізард пакрыта лугамі. Сустракаюцца зараснікі эўкаліптаў, акацый, мангры. Найбольш вядомы прадстаўнік фаўны — жоўты варан, дзякуючы якому востраў атрымаў сваё найменне (Lizard «яшчарка»). На востраве гняздуе 40 відаў птушак.
Ахова
З 1939 года Лізард і суседнія астраўкі маюць статус нацыянальнага парка. У нашы дні тут працуе навукова-даследчая станцыя, арганізаваны курорт. Нягледзячы на гэта, дзейнічаюць жорсткія правілы і абмежаванні для захавання экалагічнай чысціні мясцовай прыроды.
Гісторыя
Аўстралійскія абарыгены здаўна наведвалі Лізард у рытуальных мэтах. У 1770 годзе ён быў адкрыты брытанскай экспедыцыяй на чале з Джэймсам Кукам, які і даў яму сучасную назву.
У XIX стагоддзі востравам зацікавіліся прадпрымальнікі, што збіралі марскія гуркі для далейшага продажу ў Кітай. У 1879 годзе на ім спыніўся прадпрымальнік Роберт Уотсан разам з жонкай Мэры, малым дзіцем і 2 кітайскімі рабочымі. Падчас яго адсутнасці абарыгены здзейснілі напад. Яны забілі кітайцаў, аднак Мэры Уотсан выкарыстала вялікі кацёл у якасці судна і збегла разам з дзіцем на іншы бязлюдны востраў Ховік. З-за адсутнасці вады абодва загінулі, але захаваліся дзённікі смелай жанчыны, якія падрабязна апавядаюць пра сумную гісторыю. На Лізардзе можна ўбачыць хаціну, дзе жыла сям’я Уотсанаў.
Клічаў
Клі́чаў (афіц. транс.: Kličaŭ) — горад раённага падпарадкавання ў Магілёўскай вобласці Беларусі, адміністрацыйны цэнтр Клічаўскага раёна, на р. Ольса. За 91 км ад Магілёва, за 7 км ад чыгуначнай станцыі Несета на лініі Магілёў—Асіповічы. Насельніцтва 7 457 чал. (2017).
Лізард
Гісторыя
З 1939 года востраў мае статус нацыянальнага парка. Тут дзейнічае прыватны марскі курорт.
Клічаў
Гісторыя
Вядомы з 1592 года як вёска Клі́чава Віцебскага ваяводства ВКЛ. З 1793 года ў складзе Расійскай імперыі. У 1901 годзе заснаваны Клічаўскі шклозавод. З 1924 года мястэчка, цэнтр Клічаўскага раёна. З 1938 года гарадскі пасёлак. Акупіраваны немцамі 5 ліпеня 1941 года. Вызвалены партызанамі ў сакавіку 1942 года, створана Клічаўская партызанская зона. Побач з Клічавам быў першы ў Беларусі партызанскі аэрадром. З 1944 года Клічаў у Бабруйскай, з 1954 года ў Магілёўскай вобласці. У 1962—1965 гадах уваходзіў у Кіраўскі раён. З 2000 года горад.
Культура
Клічаўскі краязнаўчы музей.
Геаграфія Беліза
Беліз размяшчаецца ў Цэнтральнай Амерыцы на паўвостраве Юкатан. Агульная плошча краіны складае каля 22,9 тыс. кв. км. На захадзе і поўначы мяжуе з Мексікай, на поўдні і паўднёвым захадзе — з Гватэмалай. З усходу Беліз абмываецца водамі Карыбскага мора. Агульная плошча краіны складае каля 22,9 тыс. кв. км. Колькасць насельніцтва — 282,5 тыс. чалавек (на 2004 г.).
Большую частку тэрыторыі краіны займае нізінная, месцамі забалочаная раўніна са мноствам азёр і лагун. Найбольш буйныя рэкі — Рыа-Онда і Беліз. На поўдні распасціраюцца горы Мая вышынёй да 1122 м (пік Вікторыя). Гэта самая малазаселеная частка Беліза. Уздоўж узбярэжжа, на адлегласці каля 30 км ад яго, цягнецца Белізскі Бар’ерны рыф.
Клімат Беліза — трапічны пасатны. Сярэдняя месячная тэмпература каля 26°. Паўночна-усходні пасат прыносіць шмат ападкаў. Колькасць іх павялічваецца з поўначы на поўдзень ад 1300 да 3500 мм у год. Сезон дажджоў доўжыцца з мая па ліпень. Ураганы з Карыбскага мора, якія суправаджаюцца ліўнямі і паводкамі, прыносяць краіне цяжкія бедствы.
Каля паловы тэрыторыі краіны пакрываюць вільготныя трапічныя лясы. На паўднёвым захадзе і поўначы Беліза значныя плошчы заняты лістападнымі шыракалістымі і хваёвымі лясамі. Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел — шэсць акруг.
Шышова
Назву Шышо́ва маюць:
NGC 4209
NGC 4209 — зорка ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Міжнародная нябесная сістэма каардынат
International Celestial Reference System (ICRS, Міжнародная нябесная сістэма каардынат або Міжнародная сістэма астранамічных каардынат) — з 1998 года стандартная нябесная сістэма каардынат. Прынята на 23-м з'ездзе МАС ў 1997 годзе. Пачаткам адліку з'яўляецца барыцэнтр Сонечнай сістэмы. Каардынаты ў гэтай сістэме максімальна набліжаны да экватарыяльнай эпохі J2000.0 (разыходжанне складае долі секунды дугі). Восі сістэмы зафіксаваныя ў прасторы адносна квазараў, якія лічацца найбольш аддаленымі аб'ектамі назіранага Сусвету. Іх меркаваны ўласны рух настолькі малы, што ім можна занядбаць. Укараненне сістэмы абумоўлена неабходнасцю павышэння дакладнасці астранамічных вымярэнняў да 0,05″. Атрыманая сістэма каардынат незалежная ад кручэння Зямлі.
Рэалізацыі
Варта адзначыць, што ICRS — гэта ўсяго толькі набор дамоўленасцей і асноўных прынцыпаў пабудовы сістэмы каардынат, які ўключае выбар пункты адліку, кірункі восей, мадэлей, канстант і алгарытмаў ператварэння. Справа ў тым, што асноўныя пункты сістэмы (галоўны полюс, экватар, пункт адліку на экватары) на небе ніяк не пазначаныя. Таму для практычнага выкарыстання неабходна выбраць на небе некаторы колькасць апорных пунктаў (крыніц выпраменьвання), для якіх вызначыць і зафіксаваць каардынаты. У цяперашні час міжнародная нябесная сістэма каардынат рэалізавана ў выглядзе двух апорных каардынатных сістэм ( Reference Frame): ICRF — у радыёдыяпазоне і HCRF — у бачным дыяпазоне.
ICRF
International Celestial Reference Frame (ICRF, Міжнародны набор рэпераў сістэмы астранамічных каардынат) — рэалізацыя нябеснай сістэмы каардынат ICRS ў радыёдыяпазоне. Па сваёй сутнасці гэта каталог, які змяшчае каардынаты апорных бясконца аддаленых аб'ектаў. У каталог уваходзяць 212 пазагалактычных радыёкрыніц (квазараў), каардынаты якіх вымераныя з дакладнасцю да 1 mas (мілісекунды дугі) з дапамогай РСЗБ назіранняў. У каталог таксама ўключаны дадаткова 396 аб'ектаў, каардынаты якіх вымераныя з меншай дакладнасцю.
Хоць агульная тэорыя адноснасці мае на ўвазе, што не існуе абсалютна інерцыйных сістэм, пазагалактычныя аб'екты, якія выкарыстоўваюцца для вызначэння ICRF, знаходзяцца настолькі далёка, што іх вуглавы рух практычна роўны нулю і ICRF з'яўляецца інерцыйнай з максімальна дасягальнай на сёння дакладнасцю. ICRF з'яўляецца стандартнай сістэмай адліку, якая выкарыстоўваецца для вызначэння пазіцый планет (уключаючы Зямлю) і іншых астранамічных аб'ектаў. Абазначэнне было прынята Міжнародным астранамічным саюзам 1 студзеня 1998 г..
HCRF
У аптычным (бачным) дыяпазоне папярэдняй рэалізацыяй сістэмы быў каталог «FK5», які змяшчае каардынаты 3117 зорак, які ў 1997 быў заменены каталогам «Hipparcos». .
Святы Віт
Святы Віт (Sanctus Vitus) — хрысціянскі святы, рымскі мучанік перыяду ранняга хрысціянства. Быў забіты ў 303 годзе. Памяць святога Віта здзяйсняецца ў Праваслаўнай царкве 16 мая і 15 чэрвеня (па юліянскім календары), у Каталіцкай царкве 15 чэрвеня.
Хрысціянска-дэмакратычны выбар
Хрысціянска-дэмакратычны выбар — палітычная партыя Беларусі. Устаноўчая канферэнцыя ХДВ адыблася 31 студзеня 1995 г. У Міністэрстве юстыцыі Рэспублікі Беларусь партыя была зарэгістравана 21 красавіка 1995 г. У 1999 г. партыя не прайшла перарэгістрацыю.
Кіруючы орган — Каардынацыйны савет.
Мэты партыі
Садзейнічанне эканамічнаму, маральна-духоўнаму адраджэнню беларускай нацыі і кожнай асобы, падвышэнне актыўнасці народа ў самакіраванні і азначэнні лёсу, у рэальным забеспячэнні яго суверэнітэту і правоў кожнай асобы.
Партыя выступае за ўвасабленне на практыцы ідэі абшчыны, якая жыве сапраўднай салідарнасцю. Дзяржава - абшчына палітычная, прадпрыемства - абшчына эканамічная; народы - міжнародная супольнасць. У сваёй дзейнасці ХДВ грунтавалась на хрысціянскіх традыцыях беларускага народа, абапіраясь на сусветны вопыт парламенцкай дзейнасці хрысціянскай дэмакратыі. ХДВ выказвалася ў падтрымку эканомікі сацыяльнай накіраванасці пры раўнапраўным існаванні ўсіх формаў уласнасці на сродкі вытворчасці. Важнае значэнне адводзілася развіццю аграрнага сектара, ажыццяўленню радыкальнай зямельнай рэформы, закліканай рэалізаваць прыярытэт прыватнай уласнасці на зямлю, забеспячэнне роўных умоў ўсiх формах гаспадарання на зямлі. ХДВ зыходзіла з таго, што стварэнне спрыяльных умоў для развіцця прыватнага прадпрымальніцтва - рэальнае ўмова накарміць і апрануць народ, зрабіць краіну магутнай і квітнеючай. Партыя абвясціла і адстойвала шырокія сацыяльныя правы грамадзян: паляпшэнне пенсійнага забеспячэння, аказанне адраснай дапамогі маламаёмным, дапамогі моладзі ў набыцці спецыяльнасці і па працаўладкаванні. У праграме ХДВ спецыяльны раздзел быў прысвечаны нацыянальным пытанні. З яго ўтрымання вынікае, што партыя будзе змагацца супраць нацыянальнай варожасці і дыскрымінацыі грамадзян па нацыянальнай прыналежнасці.
Партыя выступала прыхільнікам свабоднага карыстання рускай мовай як мовай міжнацыянальных зносін. Сваёй важнай задачай ХДВ лічыла ўдзел у духоўным адраджэнні і ўсебаковым развіцці нацыянальнай культуры. ХДВ падтрымлівала ідэю падвойнага грамадзянства, роўнасць усіх рэлігій. Знешнепалітычная канцэпцыя ХДВ зводзілася да ўхвалення і падтрымцы ўступлення Рэспублікі Беларусь у СНД і іншыя сусветныя міждзяржаўныя аб'яднанні. Адназначна ХДВ выказалася за нейтралітэт і бяз'ядзерны статус Рэспублікі Беларусь.
Стайкаўскі сельсавет (Івацэвіцкі раён)
Ста́йкаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івацэвіцкага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Стайкі.
Колькасць двароў — 1362, колькасць жыхароў — 3221.
Старшыня — Басалай Нікалай Іванавіч, кіраўнік спраў — Маліч Алла Пятроўна.
Васіль Сяргеевіч Трафіменка
Васіль Сяргеевіч Трафіменка (, Бялынавічы,, Віцебская вобласць, Беларуская ССР) — беларускі палітычны і дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
1-ы сакратар Віцебскага райкома КПБ
Прымаў удзел у II Усесаюзным пленуме ЦК УЛКСМ у Маскве і XIX Усесаюзнай канферэнцыі КПСС.
У 1990 годзе быў абраны дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР XII-га склікання ад Суражскай выбарчай акругі № 146. Працаваў намеснікам старшыні Віцебскага абласнога аб’яднання па вытворчасці свініны.
Лангелан (камуна)
Лангелан (Langeland Kommune) — дацкая камуна ў складзе вобласці Паўднёвая Данія. Плошча — 291,21 км², што складае 0,68 % ад плошчы Даніі без Грэнландыі і Фарэрскіх астравоў. Лік насельніцтва на 1 студзеня 2008 года — 13741 чел. (мужчыны — 6859, жанчыны — 6882; іншаземныя грамадзяне — 369).
Палацава-паркавы комплекс Козелаў-Паклеўскіх (Красны Бераг)
Палацава-паркавы комплекс Козелаў-Паклеўскіх — помнік архітэктуры ў стылі эклектыкі і садова-паркавага мастацтва канца XIX стагоддзя. Сядзібна-паркавы комплекс размешчаны на паўночнай ускраіне в. Красны Бераг Жлобінскага раёна, на беразе р. Добасны. Уваходзіць у лік славутасцей Гомельскай зямлі, аб’яднаных у турыстычны маршрут «Залатое кальцо Гомельшчыны».
Гісторыя
Сядзібна-паркавы комплекс размешчаны на паўночнай ускраіне вёскі Красны Бераг на правым беразе р. Добасны. У 1528 годзе мясцовы памешчык Аляксей Зяньковіч прадае свае драўляныя будовы іншаму ўладару. Вось з гэтых пісьмовых крыніц дакладна вядомая вёска Красны Бераг, якая ў той час уваходзіла ў Рэчыцкі павет Менскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. Пасля Аляксея Зяньковіча да пачатку XX стагоддзя ўладарамі Краснага Берагу былі Солтаны, Варанецкія, Іосіф Фамін Грыневіч (з 1812 г.), Іван Нікадзімаў Грыневіч (з 1829 г.), Аляксандр Іванавіч Багародскі (з 1867 г.), Міхаіл Сямёнавіч Гатоўскі (з 1877 г.), Марыя Міхайлаўна Гатоўская-Паклеўская-Козел (з 1904 па 1917 гг.).
У 1889 годзе генерал-лейтэнант Міхаіл Сямёнавіч і яго жонка дваранка Марыя-Юзэфа Гатоўская валодалі маёнткам Красны Бераг у Сцяпской воласці ў 847 дзесяцін зямлі. У гэты час па праекце расійскага архітэктара Віктара Шротэра, які скончыў Санкт-Пецярбургскую акадэмію мастацтваў, затым берлінскую Акадэмію мастацтваў, быў пабудаваны палац (1893 г.). Адначасова з узвядзеннем палацу побач з ім быў разбіты «англійскі парк» пейзажна-рэгулярнага тыпу па праекце знакамітага варшаўскага садавода Францішка Шаніёра, які садова-паркаваму мастацтву вучыўся ў Францыі, а ў Варшаве быў адказны за сад і парк каралеўскага палаца.
Пасля смерці Міхаіла Сямёнавіча Гатоўскага ў 1904 годзе спадчынны маёнтак Красны Бераг Бабруйскага павета быў перапісаны на імя дваран Гатоўскіх, і сядзіба Красны Бераг перайшла да мужа Марыі Гатоўскай, Вікенція Альфонсавіча Паклеўскага-Козел. Перадача ўласнасці была аформлена па даравальнай.
Козелы-Паклеўскія — гэта старадаўні дваранскі род вядомых прадпрымальнікаў, вінагандляроў, горна- і золатапрамыслоўцаў, уладальнікаў азбеставай прамысловасці на Урале і першага параходства на рэках Заходняй Сібіры. У 1905 годзе рэвалюцыйная сітуацыя ў Расіі адгукнулася ў Красным Беразе спробай мясцовых сялян абрабаваць панскі маёнтак, але казакі, якія аператыўна прыбылі з Бабруйскай крэпасці, спробы гэтыя спынілі.
У 1921 годзе палац быў прыстасаваны пад сельскагаспадарчыя курсы. У сувязі з чым быў праведзены бягучы касметычны рамонт: у палацы адрамантаваны мармуровы камін, печы, вокны, дзверы, падлога.
Пасля рэвалюцыі 1917 года разрабаваны, пазней тут зрабілі сельскагаспадарчае вучылішча, што зберагло яго ад канчатковага разбурэння.
Падчас Другой сусветнай вайны на базе сядзібы быў арганізаваны нямецкі шпіталь. Пасля заканчэння вайны ў палацы размясціўся сельскагаспадарчы тэхнікум.
Рэстаўрацыйныя працы пачаліся яшчэ ў 1996 годзе. У 2007 годзе ЦРГКЛіТ распрацаваў праект рэстаўрацыі сядзібы (навуковы кіраўнік А. Кропатаў, галоўны архітэктар праекта А. Сухоцкі, галоўны архітэктар праекта па інтэр’ерах А. Малахоўскі, архітэктары У. Зайчанка, Т. Панамарова, І. Емяльянава, А. Шырчанка). У 2015 годзе рэстаўрацыя сядзібнага дома была скончана.
Архітэктар
У розных мастацтвазнаўчых крыніцах існуе няўзгодненасць наконт асобы архітэктара, што стварыў праект палаца. Так, А. М. Кулагін і В. Р. Анціпаў у даведніку «Архітэктура Беларусі» называюць толькі прозвішча Шрэтэр, А. Т. Федарук у выданні «Садово-парковое искусство Белоруссии» называе архітэктарам К. Шрэтэра, той жа А. М. Кулагін у «Зборы помнікаў гісторыі і культуры» таксама называе К. Шрэтэра. Б. А. Лазука ў сваёй «Гісторыі сусветнага мастацтва» называе архітэктарам Я. К. Шрэтэра. Р. Афтаназы прыводзіць імя са спасылкай на працу А. Урбанскага «», які пры гэтым у сваім выданні імя не называе, кажучы «акадэмік Шрэтэр». Паколькі ў гэтыя ж гады актыўнай творчай дзейнасцю займаўся яшчэ адзін акадэмік архітэктуры з такім прозвішчам —, то ў Сеціве знаходзіцца шмат матэрыялаў, якія называюць аўтарам менавіта яго.
Пры гэтым версія пра падаецца памылковай прынамсі з таго, што на момант будаўніцтва палацу яму было 14-17 гадоў, а версія пра  ўскосна пацверджваецца яшчэ і падабенствам будынкаў, створаных па яго праектам, на знешні выгляд палаца ў Красным Беразе.
Сядзібны дом
Палацава-паркавы комплекс Козелаў-Паклеўскіх уключае сядзібны дом, флігель, гаспадарчыя пабудовы, мураваную агароджу з брамай, парк. Галоўным архітэктурным элементам комплексу і цэнтрам яго кампазіцыі з’яўляецца палац, які ўяўляе сабой Г-падобны ў плане асіметрычны двухпавярховы мураваны будынак, узведзены ў стылі з выкарыстаннем элементаў готыкі, рэнесансу, ампіру і мадэрну.
аформлены ў выглядзе хімер. Гарызантальнае чляненне на 2 ярусы вызначана прафіляванай цягай з арнаментамі і карнізам з сухарыкамі па перыметры будынка. На фасадзе розныя па велічыні аконныя праёмы з плоскаснымі і руставанымі ліштвамі.
Маляўнічасць архітэктурнага сілуэта спалучаецца з іх каларыстычным рашэннем, пабудаваным на кантрасце чырвонай цэглы, белых атынкаваных дэталей і шэрых ацынкаваных дахаў з каванымі металічнымі элементамі. Масіўнасць будынка падкрэслівае буйны руст і каменна-блочная муроўка.
Інтэр’ер
Сядзіба Козелаў-Паклеўскіх — свайго роду даведнік па гісторыі архітэктурных стыляў у інтэр’еры. Тут выкарыстаны элементы больш за дзесяці стыляў — гатычнага і раманскага, ракако, маньерызму,, класіцызму і іншых. Варта адзначыць, што сядзіба Козелаў-Паклеўскіх — гэта адзіная беларуская сядзіба, у афармленні якой выкарыстоўваўся рэдкі арабскі стыль — альгамбра.
Арганізацыя ўнутранай прасторы палаца спалучае анфіладную і калідорную планіроўку. У афармленні інтэр’ераў парадных памяшканняў выкарыстаны каміны, разная сталярка, багатая ляпніна на столі і сценах, драўляныя і металічныя дэкаратыўныя элементы розных стыляў. Сярод пакояў палаца вылучаюцца яго раманская, гатычная, рэнесансная, кітайская, ракайльная і арабская залы. Апошняя была абсталявана арыгінальнай экзатычнай мэбляй, інкруставанай перламутрам і слановай косцю з Дамаска, а таксама. Бальная зала была вырашана ў стылі Людовіка XVI. Будуар меў насценныя люстры ў разных рамах, мастацкае афармленне салонаў выканана А. Бараўскім.
Акрамя стылёвай мэблі палацавыя інтэр’еры значна ўзбагачалі вырабы з бронзы (фірма Лапенскіх), венецыянскі крышталь, англійскі фаянс, французскі фарфор і найбагацейшая галерэя партрэтаў, сярод якой карціны, , копіі Караваджа, Айвазоўскага, ,.
Гаспадарчыя пабудовы
Комплекс гаспадарчых пабудоў прадстаўлены вынесенымі за межы рэпрэзентатыўнай часткі сядзібы будынкам былога вінзавода, стайнямі, складскім памяшканнем, у афармленні якіх выкарыстаны розныя архітэктурныя элементы.
Аднапавярховы цагляны флігель асіметрычнай аб’ёмна-прасторавай кампазіцыі, які размешаны недалёка ад палаца, мае падобнае з палацам архітэктурнае рашэнне.
Парк
Парк мае пейзажна-рэгулярную планіроўку. Закладзены па праекце ў XIX стагоддзі на месцы былога рэгулярнага парку, ад якога захаваўся баскет, перароблены ў ландшафтную паляну.
Асноўная сетка дарожак і акружны прагулачны маршрут дзеляць яго на некалькі зон: пладовы сад і фазанавая ферма, пейзажны ландшафт, курціны вакол сядзібнага дома і па беразе ракі і г. д. У парку былі адкрыты газоны, сажалкі.
У парке растуць, , , , , і іншыя рэдкія для Беларусі прадстаўнікі флоры. Цэнтральная паляна мае дыяметр каля 40 метраў.
У парку знаходзіцца савіны камень-валун з двума трохвугольнымі адтулінамі. Згодна з традыцыяй, юнакі і дзяўчаты загадваюць каля яго жаданні.
Агароджа
Уся тэрыторыя сядзібы плошчай 11 га абнесена мураванай агароджай. Галоўны ўезд аформлены брамай, зробленай у стылі неаготыкі, якая мае форму спічастай аркі. У яе дэкоры выкарыстана аркатура і васьмігранныя бакавыя вежы.
Статус
Парк занесены ў пералік помнікаў прыроды рэспубліканскага значэння, а сядзіба ў спіс гісторыка-культурнай спадчыны Беларусі.
Аляксеенка
Аляксеенка — прозвішча.
Барнякі
Барнякі (Борняки) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Гагарынскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Адам Іосіфавіч Більдзюкевіч
Ада́м Іо́сіфавіч Більдзюке́віч (1895, мяст. Радашковічы — ?) — беларускі культурна-асветны дзеяч, эканаміст.
Біяграфічныя звесткі
Нарадзіўся ў Радашковічах. Вучыўся ў Пецярбургскім універсітэце. Удзельнік 1-й сусветнай вайны. 3 1920 у Вільні, займаўся аднаўленнем працы Беларускага таварыства дапамогі пацярпелым ад вайны. Разам з А. Уласавым заснаваў ТБШ у Радашковічах, удзельнічаў у адкрыцці Радашковіцкай беларускай гімназіі імя Ф. Скарыны і выкладаў у ёй. 3 1925 старшыня Беларускага камітэта ў Варшаве. У 1926 віцэ-старшыня ЦК Беларускага сялянскага саюза (БСС), старшыня Беларускага інстытута гаспадаркі і культуры (БІГіК). Клапаціўся аб стварэнні сацыяльна-эканамічнай базы беларускага адраджэнскага руху. Склаў статут Беларускага кааператыўна-земляробча-прамысловага банка, уваходзіў у яго кіраўніцтва. Па ініцыятыве А. Більдзюкевіча адкрыты кааператыўна-гандлёвыя курсы, якія рыхтавалі «піянераў беларускай кааперацыі». У 1928 у сувязі з выбарамі ў сейм выйшаў з БСС, далучыўся да паланафільскай групы Ф. Умястоўскага — Т. Вернікоўскага. Пасля паражэння на выбарах зазнаў ганенні з боку ўсіх беларускіх партый і адышоў ад палітычнай дзейнасці. Займаўся прадпрымальніцтвам у Радашковічах. У 1944 выехаў у Польшчу. Публікаваўся пад уласным прозвішчалі, крыптанімам Б. А. і псеўданімамі ў газеце «Сялянская ніва», кнігах-календарах і спецвыпуску БІГіК «3 роднай нівы» па пытаннях кааператыўнага руху, падзелу зямлі ў Заходняй Беларусі і інш. Выступаў з пазіцый сялянства, гарадскога і сельскага спажыўца. Аўтар першага беларускага падручніка па эканоміцы «Асновы грамадскай гаспадаркі» (1926).
Фіна-волжскія мовы
[[Выява:Uralic-Yukaghir(Rus).png|thumb|229px|Класіфікацыя ўральскіх моў паводле карты Еўразіі|
]] Фі́на-волжскія мовы — група роднасных моў у складзе фіна-ўгорскай галіны ўральскай моўнай сям'і, на якіх размаўляюць фіна-волжскія народы, што пражываюць у Паволжы (носьбіты непасрэдна фіна-волжскіх моў), побач з Балтыйскім морам і ў прыватнасці на ўзбярэжжы Батнічнага заліва (носьбіты прыбалтыйска-фінскіх моў) і Паўночнага Ледавітага акіяна (носьбіты саамскіх моў).
Шэйкі
Назву Шэ́йкі маюць:
Бар’ерныя рыфы
Бар’ерныя рыфы — разнавіднасць каралавых рыфаў. Утворацца з рыфаў, якія аблямоўваюць, у выніку тэктанічнага апускання берага. Аддзелены ад берага лагунай глыбінёй ад некалькіх метраў да некалькіх дзясяткаў метраў. Размяшчаюцца ў паўночна-усходняга ўзбярэжжа Аўстраліі (найбольш вядомы Вялікі Бар'ерны рыф), у берагоў Новай Каледоніі, востраў Фіджы і Вялікіх Антыльскіх.
Памор’е
Памор'е ў самім шырокім сэнсе — поўнач Еўрапейскай часткі Расіі (ад Карэліі да Урала), паўднёвае ўзбярэжжа Балтыйскага мора ад Літвы на ўсходзе да некалі заселенага славянскімі плямёнамі абадрытамі Шлезвіг-Гольштэйна на захадзе. Адгэтуль захаваўся да сёння славянскі тапонім: Pomorze (Памор'е) і Pommern (правінцыя Памеранія).
Назву Памор'е таксама маюць:
Рыа-Онда
Рыа-Онда (Río Hondo) — рака ў Цэнтральнай Амерыцы, працякае на ўсходзе паўвострава Юкатан. Мае даўжыню каля 150 км, па значнай частцы праходзіць мяжа паміж Мексікай і Белізам. Упадае ў бухту Чэтумаль Карыбскага мора. Нароўні з аднайменнай ракой Рыа-Онда з'яўляецца найбуйнейшай воднай артэрыяй Беліза.
Рыа-Онда ўтвараецца пры зліцці рэк Рыа-Асуль, вытокі якой знаходзяцца ў Петэнскім басейне на тэрыторыі Гватэмалы, і Рыа-Брава. Недалёка ад зліцця размешчаны населены пункт Ла-Уніён (Мексіка). На рацэ таксама размешчаны мексіканскія гарады Субтэньентэ-Лопес і Чэтумаль, які з'яўляецца адміністрацыйным цэнтрам штата Кінтана-Роа.
Рака згадваецца ў гімне Беліза.
Бурынава (Смаленская вобласць)
Бурынава (Буриново) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Гагарынскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Сток-он-Трэнт
Сто́к-он-Трэ́нт (Stoke-on-Trent) — горад і ўнітарная адзінка ў Англіі, у цырыманіяльным графстве Стафардшыр. Насельніцтва — 238,3 тыс. жыхароў (2005). Горад сфарміраваны ў 1910 годзе з 6 гарадоў (Stoke-upon-Trent, Hanley, Tunstall, Burslem, Longton і Fenton) і мноства вёсак. Атрымаў назву па горадзе Stoke-upon-Trent, бо ў гэтай частцы знаходзіліся адміністрацыя і галоўны чыгуначны вакзал. Сток-он-Трэнт з’яўляецца цэнтрам ганчарнага вытворчасці. Штогод з 25 па 28 кастрычніка ў горадзе праводзіцца піўны фестываль.
NGC 4210
NGC 4210 (іншыя абазначэнні — UGC 7264, MCG 11-15-39, ZWG 315.28, IRAS12128+6615, PGC 39184) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Шэйпічы
Назву Шэ́йпічы маюць:
Уладзімір Аляксандравіч Грабаураў
Уладзімір Аляксандравіч Грабаураў (, Растоў-на-Доне, Расія — ) — беларускі спецыяліст у галіне аўтаматызацыі тэхналагічных працэсаў і вытворчасцей. Доктар тэхнічных навук (1993), прафесар (1993).
Біяграфія
Скончыў Растоўскі інстытут сельскагаспадарчага машынабудавання (1963), Растоўскі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Радыёфізіка», 1967). Працаваў у Растоўскім інстытуце сельскагаспадарчага машынабудавання (1967—1989), Беларускім аграрным тэхнічным універсітэце (1989—1994, загадчык кафедры «Аўтаматызаваныя сістэмы кіравання вытворчасцю»), Міжнародным інстытуце працоўных і сацыяльных адносін (1994—2000, загадчык кафедры «Інфармацыйныя тэхналогіі і матэматыка»), Беларускім дзяржаўным эканамічным універсітэце (2000—2006, загадчык кафедры эканамічнай інфарматыкі), Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (аўтатрактарны факультэт, загадчык кафедры «Арганізацыя аўтамабільных перавозак і дарожнага руху»).
Навуковыя інтарэсы: аўтаматызаваныя сістэмы кіравання вытворчасцю; эканамічная кібернетыка; інтэлектуальныя транспартныя сістэмы.
Адысэ Рошы
Адысэ Рошы (Odise Roshi; нар., Фіеры) — албанскі футбаліст, паўабаронца турэцкага клуба «Сакар’яспор» і нацыянальнай зборнай Албаніі.
Шэметава
Назву Шэ́метава маюць:
Памор’е (Расія)
Памор'е, гістарычная назва шырокай тэрыторыі на поўначы Еўрапейскай Расіі.
Тэрмін ужываецца ў розных значэннях. У самім вузкім сэнсе Памор'і (Паморскі бераг) — паўднёвы бераг Белага мора ад Анегі да Кемі. Шырэй Памор'е разумеецца як усё беламорскае ўзбярэжжа з прылеглымі раёнамі.
Алэўск
Алеўск ці Алэўск (Олевськ) — горад у Жытомірскай вобласці Украіны, на рацэ Убарць. Адміністрацыйны цэнтр Алэўскага раёна. Насельніцтва 11 тыс. чал. (2005).
Знаходзіцца за 180 км ад Жытоміра. Чыгуначная станцыя на лініі Сарны — Корасцень.
Этымалогія назвы
Назву горада звязваюць з іменем оўруцкага князя Алега Святаславіча, які жыў і княжыў у канцы X стагоддзя. Падчас свайга княжання Алег Драўлянскі заснаваў Алегава Гарадзішча, якое неўзабаве пачалі зваць Олегск, а потым для спрашчэння вымаўлення — Волеўск або Олеўск.
Эканоміка
Прадпрыемствы харчовай прамысловасці, завод трактарных дэталяў.
Славутасці
У Алэўску захаваўся помнік архітэктуры дзяржаўнага значэння — мураваная царква Святога Міколы (1596).
Мідэльфарт (камуна)
Мідэльфарт (Middelfart Kommune) — дацкая камуна ў складзе вобласці Паўднёвая Данія. Плошча — 299,93 км², што складае 0,70 % ад плошчы Даніі без Грэнландыі і Фарэрскіх астравоў. Лік насельніцтва на 1 студзеня 2008 года — 37274 чел. (мужчыны — 18548, жанчыны — 18726; іншаземныя грамадзяне — 1075).
Korn
«Korn» (афіцыйна KoЯn) — амерыканскі музычны ню-метал гурт, створаны ў Каліфорніі ў 1993 годзе.