cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Іван Зіноўевіч Кляўзунік
Біяграфія
У 1954 г. скончыў Мінскі медыцынскі інстытут. З 1954 па 1956 гг. загадваў Гомельскім аддзелам аховы здароўя і па сумяшчальніцтве працаваў ардынатарам хірургічнага аддзялення Гомельскай 3-й гарадской бальніцы. З верасня 1956 па жнівень 1959 гг. — аспірант кафедры агульнай хірургіі Мінскага медыцынскага інстытута. Пасля аспірантуры з 1959 г. працаваў асістэнтам кафедры агульнай хірургіі МДМІ. У 1960 г. абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Эксперыментальная і клінічная характарыстыка некаторых фармакалагічных прэпаратаў, якія ўжываюцца ў анестэзіялогіі» і пераведзены з лютага 1961 г. у БелДІУУ асістэнтам кафедры грудной хірургіі і анестэзіялогіі. У 1963 г. абраны на пасаду дацэнта той жа кафедры.
З мая 1965 г. у сувязі з арганізацыяй курсу анестэзіялогіі пры 1-й кафедры хірургіі перамяшчаецца на пасаду дацэнта па анестэзіялогіі кафедры хірургіі.
З 1970 па 1980 гг. працаваў дэканам хірургічнага факультэта БелДІУУ.
З 1964 па 1990 гг. — Галоўны анестэзіёлаг-рэаніматолаг Міністэрства аховы здароўя Pэcnyблікі Беларусь. Пад кіраўніцтвам І. 3. Кляўзуніка абаронена 10 кандыдацкіх дысертацый. Апублікаваў 125 навуковых прац.
Енбекшыл (Карагандзінская вобласць)
Енбекшыл — сяло ў Шэцкім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Аксу-Аюлінскай сельскай акругі. Код КАТА — 356430400.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 263 чалавекі (145 мужчын і 118 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 177 чалавек (98 мужчын і 79 жанчын).
Васіль Емяльянавіч Лявончыкаў
Біяграфія
Нарадзіўся 27 мая 1937 года ў вёсцы Бярозаўка Слаўгарадскага раёна. У 1957 годзе паступіў на бібліятэчны факультэт Мінскага педагагічнага інстытута імя А. М. Горкага, які скончыў у 1962 годзе. Адміністрацыя, убачыўшы здольнасці дыпламаванага спецыяліста, пакінула яго ў сябе і ён застаўся на тым жа самым факультэце, але ўжо ў якасці выкладчыка, неўзабаве стаў дэканам гэтага факультэта аж да 1975 года. У 1975 годзе быў прыняты на працу ў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт культуры і працуе там да гэтага часу.
Навуковыя працы
Асноўныя навуковыя працы прысвечаны гісторыі, тэорыі і методыцы бібліяграфіі, а таксама профільным падрыхтоўкам бібліятэкараў і бібліёграфаў і інфармацыйнай культуры асобы. Аўтар звыш 200 навуковых работ.
З’яўляўся першапраходцам па даследаванні гісторыі беларускай бібліяграфіі.
Луіс Персінджэр
Луіс Персінджэр (Louis Persinger;, Рочэстэр, штат Ілінойс — , Нью-Ёрк) — амерыканскі , і.
Персінджэр пачаў займацца ў Каларада і першыя яго публічныя выступленні былі ва ўзросце 12 гадоў. Скончыў Лейпцыгскую кансерваторыю (клас Ганса Бекера), затым вучыўся ў Эжэна Ізаі. У 1907 годзе стаў першым канцэртмайстрам новастворанага Блютнер-аркестра, затым граў у Берлінскім філарманічным аркестры, у аркестры Брусельскай оперы. З 1915 года канцэртмайстар і памочнік дырыжора Сімфанічнага аркестра Сан-Францыска. З 1930 г. у Нью-Ёрку, дзе змяніў Леапольда Аўэра на пасадзе прафесара Джульярдскай школы.
Сярод вучняў Персінджэра, перш за ўсё, Іегудзі Менухін, для якога ён быў першым настаўнікам. У Персінджэра вучыліся таксама Рычы Руджэра, Берл Сенофскі, Айзек Стэрн і іншыя.
Каманья-Манферата
Каман'я-Манферата (Camagna Monferrato) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Абрыў
Абры́ў — схіл рачной даліны, берагоў мора, ракі, возера, вадасховішча, яра стромкасцю больш за 55°, вышынёй (глыбінёй) ад некалькіх да дзесяткаў метраў. На фарміраванне абрыва ўплываюць тэктанічныя рухі, працэсы абразіі (кліф), эрозіі (рачныя тэрасы) і інш. Пры замаруджванні ці спыненні гэтых працэсаў абрыў траціць стромкасць і паступова ператвараецца ў пакаты схіл.
На Беларусі абрывы часцей бываюць на сугліністых і лёсападобных грунтах, радзей на месцах знаходжання былых вялікіх прыледавіковых азёраў.
Каманья-Манферата
Насельніцтва складае 543 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 58 чал./км². Займае плошчу 9 км². Паштовы індэкс — 15030. Тэлефонны код — 0142.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Sant'Eusebio.
Суботка (ручай)
Даўжыня 3 км. Пачынаецца за 1,5 км на паўночны ўсход ад вёскі Доўгі Мох Чавускага раёна, вусце на паўночнай ускраіне вёскі Азарычы. Рэчышча на ўсім працягу каналізаванае.
NGC 4993
NGC 4993 (іншыя абазначэнні — NGC 4994, ESO 508-18, MCG -4-31-39, AM 1307-230, PGC 45657) — галактыка ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 4993, NGC 4994.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Калі мужчына кахае жанчыну (саўндтрэк)
«Калі мужчына кахае жанчыну» (When a Man Loves a Woman) — саўндтрэк Збігнева Прайснера да аднайменнага фільма 1994 года.
Карась сярэбраны
Карась сярэбраны (Carassius auratus) — рыба сямейства карпавых. Шырока вядомая залатая рыбка (храміст сярэбранага карася) стала аб'ектам для селекцыйнай працы.
Апісанне
Цела кароткае, высокае, пакрытае серабрыстай луской. Афарбоўка спіны цёмна-зялёная, бакі і жывот — серабрыстыя. Мае доўгі спінны плаўнік, буйную луску, шмат жаберных тычынак і пазванкоў, а таксама малую колькасць прамянёў у анальным плаўніку. Рот канечны, без вусікаў. Брушына чорная.
Дасягае максімальнай даўжыні 45 см і масы больш за 1 кг, звычайна не больш за 20 см і 350 г.
Пашырэнне
Від з велізарным сучасным арэалам, які ахоплівае Еўразію і Амерыку. Натуральным арэалам з'яўляецца Кітай, Японія, а-вы Тайвань і Хайнань. Дзякуючы штучнай гадоўлі распаўсюдзіўся па ўсім свеце. Часцей прывязаны да вялікіх азёр, сустракаецца і ў вялікіх рэках.
Асаблівасці біялогіі
Корміцца планктонам, дэтрытам, водарасцямі, лічынкамі насякомых, чарвякамі і іншымі бесхрыбтовымі.
Жыве да 14-15 гадоў, звычайна 7-10 гадоў.
Промысел і развядзенне
Каштоўны аб'ект промыслу і рыбаводства.
Сярэбраны карась адрозніваецца дзіўнай пластычнасцю. Кітайскі карась і яго разнавіднасці — аб'ект прыкладнога дэкаратыўнага рыбаразвядзення. Адрозніваюць больш за сотню парод залатой рыбкі. Змяняецца даўжыня цела, даўжыня і форма плаўнікоў; маюцца рыбы з вырастамі на галаве і з павялічанымі вачыма. Існуе некалькі каляровых варыяцый: чырвоная, серабрыстая, чорная і інш.
Сандамірская канфедэрацыя
Сандамірская канфедэрацыя — канфедэрацыя Рэчы Паспалітай, складзеная ў Сандаміры 20 мая 1704 года падчас Вялікай Паўночнай вайны ў адказ на заключаную ў тым жа годзе ў Варшаве прашведскую Варшаўскую канфедэрацыю. У Вялікай Паўночнай вайне канфедэраты выступалі праціўнікамі Швецыі і прыхільнікамі Маскоўскага царства.
Сандамірская канфедэрацыя была заснавана зрынутым каралём Аўгустам II Фрыдрыхам і складалася, галоўным чынам, з яго прыхільнікаў з Галічыны. Спікерам канфедэрацыі выступіў Станіслаў Эрнэст Дэнгаф. Вайна паміж Варшаўскай і Сандамірскай канфедэрацыямі працягвалася тры гады і вядома як Грамадзянская вайна ў Польшчы 1704—1706 гадоў.
Прыхільнікі Аўгуста II Фрыдрыха разам з Сандамірскай канфедэрацыяй, абапіраючыся на Нарвскі дагавор паміж Польшчай і Маскоўскім царствам, фактычна дэлегавалі Масковіі частка функцый польскага дзяржаўнага апарата. Сандамірская канфедэрацыі фактычна праіснавала да 1717 года.
Залісся (Камінь-Кашырскі раён)
Залісся (Залі́сся) — вёска ў Камінь-Кашырскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Speiredonia spectans
Speiredonia spectans — від молей сямейства. Упершыню ён быў апісаны ў 1852 годзе.
Апісанне
Размах крылаў каля 70 мм.
Лічынкі харчуюцца відамі роду.
Арэал
Сустракаецца ў паўночна-ўсходняй Аўстраліі і на Тасманіі. Залёты былі зафіксаваныя на востраве Норфалк і ў Новай Зеландыі.
Лейпцыгская вышэйшая школа музыкі і тэатра імя Фелікса Мендэльсона
Лейпцыгская вышэйшая школа музыкі і тэатра імя Фелікса Мендэльсона Бартольдзі (Hochschule für Musik und Theater "Felix Mendelssohn Bartholdy" Leipzig), Лейпцыгская кансерваторыя— першая кансерваторыя ў Германіі, размешчаная ў Лейпцыгу, заснаваная ў 1843 годзе Феліксам Мендэльсонам. Пасля шэрагу перайменаванняў атрымала імя свайго заснавальніка ў 1946 годзе. У 1992 годзе была аб’яднана з Тэатральнай школай імя Ганса Ота і ўключае аддзяленні акцёрскай гульні і драматургіі. Цяпер навучаецца каля 900 студэнтаў.
Байна
Байна́ — рака ў Чашніцкім і Лепельскім раёнах Віцебскай вобласці Беларусі, правы прыток Эсы (басейн Заходняй Дзвіны).
Назва
Назва балцкага паходжання.
Ад індаеўрапейскага *bhei(ǝ)- / *bhī- «біць», ад якога таксама літоўскі гідронім *Binė (> Bienė).
Тыпалагічны аналаг — назвы літоўскіх рэк Mūša, Mūšia, звязаныя з mušti «біць; хлынуць, імкнуць».
Найбліжэйшы адпаведнік — балцкая назва праточнага возера Бойна (Бойно) у вярхах Дзвіны.
З дапамогай таго ж пашыральніка -n- ад фанетычна сугучных каранёў утвораныя назвы бярэзінскай ракі Гайна, рэк Вейна (у басейнах Віліі, Дняпра, Дзвіны), дняпроўскай ракі, дзвінскай ракі.
Значэнне назвы Байна можна перадаць як «Плыткая (рака)».
Гідраграфія
Даўжыня ракі 17 км. Плошча вадазбору 100 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 2,4 м/км.
Пачынаецца каля вёскі Дабрамыслі Чашніцкага раёна, цячэ ў межах Ушацка-Лепельскага ўзвышша. Упадае ў Эсу прыкладна за 0,8 км у напрамку на паўночны захад ад вёскі Валатоўкі Лепельскага раёна.
Арома-самалійскія сутыкненні
Арома-самалійскія сутыкненні — серыя ўзброеных сутычак паміж жыхарамі эфіопскіх штатаў Аромія і Самалі. Супрацьстаянне выклікана канфліктам фермераў-арома і жывёлагадоўцаў-самалійцаў, з прычыны невыразна праведзеных межаў паміж рэгіёнамі і абшчынамі.
Перадумовы
У 2004 годзе быў праведзены рэферэндум па больш за 420 спрэчных абшчын (самыя дробныя адзінкі адміністрацыйнага падзелу Эфіопіі, якія аб’ядноўваюць групы вёсак). 80% былі адпраўлены ў Аромію, што прывяло да ўцёкаў самалійцаў з гэтых раёнаў. Насельніцтва ў гэтай вобласці падвяргалася вялізнага ціску і пераследу з боку самалійскай адміністрацыі, таму прагаласавала за тое, каб далучыцца да рэгіёну Аромія.
У 2016 годзе адбылася моцная засуха, што паставіла самалійскіх жывёлагадоўцаў і аромскіх фермераў ва ўмовы жорсткай канкурэнцыі. Сяляне пачалі заходзіць на землі суседзяў, ігнаруючы вынікі рэферэндуму.
Ход падзей
20 красавіка штаты Аромія і Самалі ў Эфіопіі падпісалі пагадненне аб мірным вырашэнні спрэчак. Аднак у верасні сутыкненні аднавіліся. У выніку гэтых сутычак загінулі некалькі сотняў чалавек. Ва ўдзеле ў міжэтнічным канфлікце абвінавачаны рэгіянальныя паліцыі абодвух рэгіёнаў.
У перыяд з 12 па 15 снежня апалчэнцы арома ва Усходнім і Заходнім Харарэ ажыццявілі масавую расправу над самалійцамі, забіўшы звыш за 600 чалавек.
У маі 2018 года ў выніку сутыкненняў загінулі чатыры чалавекі і згарэла 200 дамоў. У ліпені таго ж года апалчэнцы арома забілі 50 самалійцаў. У верасні загінулі 58 чалавек. Пасля сутыкненняў у 15—16 верасня ў Адыс-Абебе пачаліся акцыі пратэсту супраць міжэтнічнага канфлікту. У снежні загінуў 21 чалавек і 61 чалавек паранены, была ўжыта цяжкая артылерыя. Пяць тысяч мірных жыхароў з зоны этнічнага супрацьстаяння беглі ў Кенію.
Запруддя (Камінь-Кашырскі раён)
Запруддя (Запру́ддя) — вёска ў Камінь-Кашырскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Чума
Чума (pestis) — вострае прыродна-ачаговае інфекцыйнае захворванне групы каранцінных інфекцый, якое працякае ў выключна цяжкім агульным стане, ліхаманкай, паразай лімфавузлоў, лёгкіх і іншых унутраных органаў, часта з развіццём сепсісу. Захворванне характарызуецца высокай смяротнасцю.
Узбуджальнікам з’яўляецца чумная палачка (Yersinia pestis), адкрытая ў 1894 годзе адначасова двума навукоўцамі: французам Аляксандрам Йерсенам і японцам Кітазата Сібасабура.
Інкубацыйны перыяд доўжыцца ад некалькіх гадзін да 3—6 дзён. Найбольш распаўсюджаныя формы чумы — бубоная і лёгачная. Смяротнасць пры бубонай форме чумы дасягае 95 %, пры лёгачнай — 98—99 %. У цяперашні час пры правільным лячэнні смяротнасць складае 5—10 %.
Вядомыя эпідэміі чумы (гл. Чорная смерць), якія панеслі мільёны жыццяў, пакінулі глыбокі след у гісторыі чалавецтва.
Стахор Мітковіч
Стахор Мітковіч (каля 1570 — пасля 22 жніўня 1608) — адзін з кіраўнікоў Магілёўскіх паўстанняў 1606—10 гадоў, стараста цэха саладоўнікаў.
Біяграфія
Нарадзіўся да 1576 г. ў сям’і магілёўскіх месцічаў Мітка і Марыі Пратасаўны. Меў братоў Селівона, Астапа і Ігната.
19 чэрвеня 1606 г. Стахор Мітковіч, знаходзячыся на рынку каля гарадской ратушы, «при собранию людей обчих» выступіў супраць бургамістра Васіля Якімовіча, «словы неучтивыми лаял, соромотил и пофалки на здоровье его чинил». 20 чэрвеня Стахор Мітковіч, «збунтовавши дей немало людей так знаемых, яко и незнаемых до колко сот человека», з‚явіўся ў ратушы і супраць «врадников судовых» выступіў. З ратушы ён са сваімі людзьмі накіраваўся на рынак «до крамы Осипа Якимовича, лавника тамошнего» і пачаў яго сароміць, лаяць, пагражаючы забіць ці ўтапіць, а ўсю маёмасць забраць.
22 чэрвеня Стахор Мітковіч, яго памочнікі і іншыя паўстанцы прыйшлі ў ратушу «до лентвойта и бурмистра и всее рады меское торгалисе и руками кивали, отповеди и пофалки на здоровье чинечи, забитием грозили». Лентвойт, «хотечи успокоить таковую сваволю», загадаў гарадскім слугам затрымаць Стахора «яко старшого бунтовника» і пасадзіць у турму, але «ничого недбаючы на то, вси тые люди побунтованные…того Стахора на таковые свовольные учынки карат везенем не допустили».
Апошні раз узгадваецца ў прывілеі ад 22 жніўня 1608 г.
Крумкач
Апісанне
Голас: даволi разнастайны, гарлавое «крук, крук» або «крок-крок», «ток» i даволi звонкі «куланг», у маладых — «каа-каа».
Пашырэнне
Пашыраны ў Еўразіі, Паўночнай і Цэнтральнай Амерыцы, Паўночнай Афрыцы.
Насяляе ўскрайкi вялікіх лясных масiваў, часам групы высокіх дрэў паблізу рачных далін і палёў, рачныя далiны, паўпустынi i пагоркавы стэп, скалiстыя прыморскiя ўзбярэжжы, горы (у Альпах даходзiць да 2400 м, на Каўказе — да 3300 м над узроўнем мора). Можа трымацца паблiзу чалавечага жылля, каб харчавацца рэшткамi ежы, i нават у гарадах. На тэрыторыі Беларусі трапляецца на палях, каля населеных месцаў; трымаецца невялікімі (да 10 асобін) чародамі, у час гнездавання — у хваёвых лясах парамі.
Адрозніваецца шэраг падвідаў.
Асаблівасці біялогіі
Усёедны, пераважае жывёльны корм.
Можна адзначыць 3 тыпы размяшчэння гнёздаў:
Гняздо слаістае: знешняя частка з тоўстых галін хваёвых дрэў, сярэдняя — з тонкіх галінак, перакладзеных пырнікам, мохам, каранямі і сухой травой; унутраная выкладзена зямлёй, выслана сухой травой, мохам, шэрсцю і воўнай. Унутры паўкруглае i гладкае. Дыяметр 50-70 см (старыя гнёзды могуць даходзiць да 150 см).
Аляксандр Анатольевіч Міхееў
Аляксандр Анатольевіч Міхееў (нар., Тбілісі, Грузія) — беларускі педагог, спецыяліст у галіне тэорыі і методыкі фізічнага выхавання, спартыўнай трэніроўкі, аздараўленчай і адаптыўнай фізічнай культуры. Доктар біялагічных навук (2008), доктар педагагічных навук (2004), дацэнт (2006).
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут фізічнай культуры (спецыяльнасць "Фізічная культура і спорт", 0000). Працаваў у Навукова-даследчым інстытуце фізічнай культуры і спорту Рэспублікі Беларусь (намеснік дырэктара па НДР), Беларускім дзяржаўным універсітэце фізічнай культуры (з 2016, факультэт аздараўленчай фізічнай культуры і турызму, кафедра менеджменту спорту і турызму, загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: тэорыя і методыка вібрацыйнай трэніроўкі.
Нацыянальны акадэмічны тэатр імя Янкі Купалы
Нацыянальны акадэмічны тэатр імя Янкі Купалы, таксама Купалаўскі тэатр — найстарэйшы беларускі тэатр, знаходзіцца ў Мінску. У складзе тэатра дзейнічаюць дзве сцэны: галоўная (вул. Энгельса, д. 7) і малая (вул. Энгельса, д. 12). Цяпер малая сцэна не працуе, замест яе карыстаюцца вялікім рэпетыцыйным пакоем, які цяпер называюць Камернай сцэнай.
Мастацкі кіраўнік — Вольга Валянцінаўна Няфёдава.
Будынак тэатра
У 1887 годзе ў былым гарадскім тэатры здарыўся пажар. Па ініцыятыве тагачаснага мінскага губернатара князя М. М. Трубяцкога адбылося пасяджэнне гарадской Думы, на якім было вырашана пабудаваць новы тэатр. Архітэктарамі праекту былі прызначаны Караль Казлоўскі і Канстанцін Увядзенскі.
Урачыстая закладка адбылася 26 чэрвеня 1888 года (па ст. ст.). Вялікі князь Уладзімір Аляксандравіч і Вялікая княгіня Марыя Паўлаўна, як адзначыў гісторык А. Смародскі, кінулі на месца падмурка некалькі залатых манет і паклалі на іх па цагліне. Протаіерэй Петрапаўлаўскай царквы Смоліч адслужыў малебен.
З будынкам тэатра звязана легенда, згодна якой прыбіральня, што знаходзіцца каля тэатра (працуе па сённяшні дзень) з’яўляецца копіяй асабняка, гаспадар якога не разлічыўся з архітэктарам.
Летам 2010 года пачалася рэканструкцыя будынка Купалаўскага тэатра. Увесь гэты час спектаклі ішлі на чужых пляцоўках. Зноў для гледачоў тэатр адкрыўся 29 сакавіка 2013 года. У выніку будынак змяніўся звонку і ўнутры. Пасля рамонту Купалаўскі тэатр атрымаў першапачатковы выгляд: зрабіўся такім, якім яго некалі спраектаваў і пабудаваў архітэктар Караль Казлоўскі.
Мінскі гарадскі тэатр у 1890—1920 гадах
Губернскі тэатр адкрыўся 5 чэрвеня 1890 года.
Мінская сцэна ў той час прымала лепшыя пецярбургскія і маскоўскія трупы, цэлае сузор’е славутых артыстаў, сярод якіх М. Савіна, вучаніца М. Шчэпкіна Г. Фядотава, знакамітыя В. Далматаў, В. Камісаржэўская, К. Варламаў, У. Давыдаў, А. Южын, М. Петыпа. Гледачам пашчасціла стаць сведкамі творчых пошукаў рэжысёра-наватара Усевалада Меерхольда, які ў 1908 годзе паставіў на сцэне губернскага тэатра п’есу Аляксандра Блока «Балаганчык». Неаднойчы тэатр наведвалі ўкраінскія трупы М. Старыцкага, М. Крапіўніцкага, Саксаганскага; яўрэйскія і польскія вандроўныя трупы.
Беларускі дзяржаўны тэатр (БДТ), (БДТ-1) у 1920—1944 гадах
Урачыстае адкрыццё Беларускага Дзяржаўнага Тэатра (БДТ) адбылося 14 верасня 1920 года ў памяшканні Мінскага гарадскога тэатра. У праграме адкрыцця першага тэатральнага сезона — інсцэніроўка аповесці Элізы Ажэшкі «Рысь» у выкананні беларускай трупы, п’еса Шолам-Алейхема «Людзі» (яўрэйская трупа), «Вяселле» Антона Чэхава (руская трупа).
Аснову маладога тэатра склалі акцёры «Першага беларускага таварыства драмы і камедыі» пад кіраўніцтвам Фларыяна Ждановіча: Ірына Ждановіч, Г. Грыгоніс, Еўсцігней Міровіч, Канстанцін Саннікаў, Стэфанія Станюта. Плеяду піянераў купалаўскай сцэны ў хуткім часе папоўнілі Уладзімір Крыловіч, Лідзія Ржэцкая, Барыс Платонаў, Вера Пола, Вольга Галіна, Уладзімір Уладамірскі, М. Зораў, Глеб Глебаў, С. Бірыла, Леанід Рахленка.
У 1921 годзе ўрад надаў маладому тэатру званне «Акадэмічнага», каб узняць прэстыж беларускай культуры (на той час беларуская трупа з`ўлялася адзіным гаспадаром памяшкання). Але ўжо ў 1926 годзе тэатр пачаў называцца БДТ-1 (беларускія дзяржаўныя тэатры былі адкрыты ў Віцебску — БДТ-2, пазней у Гомелі — БДТ-3).
У сезоне 1926—1927 гадах у памяшканні Краснай Залы дзейнічала Малая сцэна, як філіял асноўнай. Яна праіснавала толькі год і выкарыстоўвалася для спектакляў з невялікай колькасцю дзеючых асоб. Тут ставіліся п’есы «Эльга» Гаўптмана, «Зялёны какаду» Шніцлера, «Пінская шляхта» Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча.
Спектаклем «Вільгельм Тэль» Заяіцкага ў апрацоўцы Міровіча і перакладзе Крыловіча тэатр у 1926 годзе заснаваў дзіцячы рэпертуар.
Вызначэнне напрамкаў і шлях развіцця тэатра з 1921 па 1931 гады належыў Еўсцігнею Міровічу, рэжысёру, акцёру, драматургу, мастацкаму кіраўніку. Сапраўдны творчы поспех і славу ў шырокага гледача прынеслі яго першыя пастаноўкі «На Купалле» і «Машэка».
Аднадумцам Е. Міровіча быў выхаванец пражскай мастацкай школы, заснавальнік беларускай сцэнаграфіі Оскар Марыкс. Ён аддаваў перавагу на сцэне бутафорскім макетам, жывапісным плоскасным заднікам, стылізаваным касцюмам. Святочную экзотыку яго рашэнняў у пачатку 1930-х гг. змяніў «суровы стыль» Д. Крэйна, аскетызм і рацыянальнасць якога больш падыходзілі да афармлення індустрыяльных п’ес і сучасных драм аб станаўленні маладой дзяржавы.
Да 1927 г. у склад тэатра ўваходзілі: хор (кір. Тэраўскі), балетная трупа (кір. К. Алексютовіч) і сімфанічны аркестр (дыр. Купер, Субашаў, Міхайлаў).Усе яны вялі паралельна самастойную канцэртную дзейнасць. На сцэне той пары гледачы бачылі фрагменты з опер «Князь Ігар» Барадзіна, «Зачараваны лес» Р. Дрыга, «Фея лялек» Баера. У хуткім часе аматары опернага мастацтва змаглі атрымаць асалоду слухаць «Русалку» Даргамыжскага ў выкананні салістаў хору (пераклад на беларускую мову Ф. Ждановіча, пастаноўка Вячаслава Селяха). Першай спробай да ўвасаблення арыгінальнай беларускай камічнай оперы з’явіўся твор Аладава «Тарас на Парнасе» (лібрэта Дрэйзіна).
У той жа час Алексютовіч спрабуе ставіць першы нацыянальны балет «У чэрвеньскую ноч» (лібрэта і музыка Алексютовіча і Маркевіча). Беларускі дзяржаўны тэатр, такім чынам, падрыхтаваў глебу для з`яўлення нацыянальнага тэатра оперы і балета ў 1933 годзе, урачыстае адкрыццё якога зноў жа адбылося на сцэне БДТ.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны тэатр знаходзіўся ў эвакуацыі.
Беларускі тэатр імя Янкі Купалы (1944—1993)
У 1944 г. рэжысёр Леў Літвінаў паставіў славутую «Паўлінку» Янкі Купалы (прэм’ера адбылася ў горадзе Томску). Гэты спектакль захоўваецца ў рэпертуары тэатра і сёння. У гэтым жа годзе тэатру было нададзена імя вялікага беларускага паэта і драматурга Янкі Купалы, а ў 1955 г. — званне «Акадэмічнага».
Знакамітая «адліга» 1960-х гадоў, якая адгукнулася ўздымам у грамадстве і культуры, прыўнесла ў Купалаўскі тэатр новы подых. Пастаноўкі Барыса Эрына, а таксама маладых і яркіх рэжысёраў новай хвалі: Барыса Луцэнкі і Валерыя Раеўскага, аб’ядноўваюць лепшыя традыцыі тэатра і наватарства. Сапраўднай падзеяй не толькі ў тэатральным, але і ў грамадскім жыцці рэспублікі зрабіўся спектакль «Што той салдат, што гэты», пастаўлены В.Раеўскім па п’есе Б. Брэхта (1969).
У 1973 годзе Валерый Раеўскі быў прызначаны галоўным рэжысёрам (пазней — мастацкім кіраўніком тэатра) і заставаўся на гэтай пасадзе да 2009 г.
Метафарычнасць спектакляў В.Раеўскага вызначалася яго творчым супрацоўніцтвам з мастаком Барысам Герлаванам, які крочыў па шляху стылізацыі сцэнічнага асяроддзя і прапаноўваў мастацкія вырашэнні, у аснове якіх — адзіны маляўнічы вобраз спектакля, выяўленне яго галоўнай ідэі.
Усеагульнай славе тэатра спрыяла майстэрства і талент выдатных акцёраў. Гэта Стэфанія Станюта, Здзіслаў Стома, Галіна Макарава, Павел Кармунін, Зінаіда Браварская, Мікалай Яроменка-старэйшы, Генадзь Гарбук, Генадзь Аўсяннікаў, Лілія Давідовіч, Марыя Захарэвіч, Віктар Тарасаў, Аўгуст Мілаванаў, Галіна Талкачова, Валянцін Белахвосцік і шмат іншых.
Сярод шырокай рэпертуарнай палітры, якая ўключае і сучасныя п’есы, і жанравыя пастаноўкі, рускую і замежную класіку, асаблівую ролю іграе нацыянальная драматургія, на аснове якой створаны лепшыя спектаклі тэатра. Імёны выдатнага беларускага пісьменніка Васіля Быкава, драматургаў Андрэя Макаёнка, Івана Чыгрынава, Мікалая Матукоўскага, Аляксея Дударава ўвайшлі ў гісторыю Купалаўскага тэатра.
Нацыянальны акадэмічны тэатр імя Янкі Купалы (з 1993 года)
У 1993 г. за высокія дасягненні ў галіне развіцця беларускай тэатральнай культуры Пастановай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь тэатру імя Янкі Купалы быў прысвоены статус «Нацыянальны».
У 2009 г. мастацкім кіраўніком тэатра стаў лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь Мікалай Пінігін.
У 2011 годзе спектакль «Не мой» перамог у 5 намінацыях на першай Нацыянальнай тэатральнай прэміі.
Падзеі жніўня — лістапада 2020 года
Пасля масавых фальсіфікацый на прэзідэнцкіх выбарах 2020 года, жорсткага разгону акцый пратэстаў, збіцця і катаванняў затрыманых пратэстоўцаў, калектыў Купалаўскага тэатра 13 жніўня запатрабаваў спыніць гвалт у дачыненні да мірных грамадзян і выступіў за перападлік галасоў з удзелам незалежных назіральнікаў. 16 жніўня дырэктар тэатра Павел Латушка і іншыя акцёры тэатра падпісалі адкрыты зварот да беларусаў, і ў прыватнасці да арміі, у якім заклікалі да неадкладнай адстаўкі і ўзбуджэння крымінальных спраў супраць тых, хто аддаваў «злачынныя загады» і «усіх службовых асоб, вінаватых ці тых, хто мае дачыненне да гэтых злачынстваў».
17 жніўня Павел Латушка быў звольнены, выконваць абавязкі дырэктара прызначаны намеснік міністра культуры Валерый Грамада. 18 жніўня міністр культуры Юрый Бондар сустрэўся з калектывам тэатра. Купалаўцы запатрабавалі, каб міністр падаў у адстаўку і каб на пасаду дырэктара тэатра вярнулі Латушку, прадэманстраваўшы Бондару свае заявы на звальненне. Міністр заклікаў калектыў заняцца творчасцю, а не палітыкай. Раніцай наступнага дня, калі скончыўся тэрмін ультыматуму, купалаўцы не змаглі патрапіць у свой тэатр, які апынуўся заблакаваным. Паводле афіцыйнай версіі там праводзіўся санітарны дзень, абвешчаны праз каранавіруса.
19 жніўня 112 супрацоўнікаў Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі падпісалі адкрыты ліст, у якім падтрымалі купалаўцаў і запатрабавалі аднавіць на пасадзе Паўла Латушкі :
Таксама купалаўцаў падтрымалі супрацоўнікі Магілёўскага абласнога драматычнага тэатра, Вялікага тэатра оперы і балета , Нацыянальнага акадэмічнага драматычнага тэатра імя Максіма Горкага , расійскія акцёры Канстанцін Райкін , Алег Басілашвілі.
21 жніўня Купалаўскі тэатр сышоў на прастой. У той жа дзень акцёры і супрацоўнікі тэатра напісалі каля 80 заяў на імя Валерыя Грамады, частка з якіх была здаволена 26 жніўня. Было звольнена 58 чалавек, з іх 36 чалавек — акцёры, астатнія супрацоўнікі тэатра. Сярод зволеных — народныя артысты Беларусі Зоя Белахвосцік, Арнольд Памазан, Віктар Манаеў , заслужаныя артысты Беларусі Алена Сідарава, Юлія Шпілеўская, Ігар Дзянісаў, Наталля Качаткова і Георгій Маляўскі, артысты Павел Харланчук, Раман Падаляка, Міхась Зуй, Дзмітрый Есяневіч, Валянціна Гарцуева, Святлана Анікей, мастацкі кіраўнік Мікалай Мікалаевіч Пінігін і ўсе рэжысёры.
Пасля смерці Галіны Талкачовай у трупе засталося 12 чалавек, некаторыя з іх апошнія гады не выходзілі на сцэну. Засталіся Генадзь Аўсяннікаў, Вольга Няфёдава , Тамара Міронава, Зінаіда Зубкова, Ала Ельяшэвіч. Застаўся галоўны мастак Барыс Герлаван. У студзені 2021 года склад трупы тэатра зменшыўся да 10 чалавек.
Свой 100-гадовы юбілей галоўная сцэна Беларусі сустрэла пустой: усе спэктаклі былі скасаваны.
4 верасня міністр Бондар заявіў, што Міністэрства культуры мае некалькі планаў, як аднавіць працу Купалаўскага тэатра. 15 кастрычніка пачаў реалізоўвацца план, згодна якому пустуючая сцэна тэатра была выкарыстана для паказа «няпрофільных» праграм. Планавалася 10 канцэртаў да канца месяца, але абмежаваліся паловай; апошняе з дзесяці выступленняў запланавана на 6 лістапада.
Першымі выступілі артысты дзяржаўнага акадэмічнага харэаграфічнага ансамбля «Харошкі». Культурная супольнасьць заклікала адмовіцца ад выступлення на сцэне Купалаўскага тэатра, Павел Латушка назваў выхад танцораў на сцэну «танцамі на касцях». 26 кастрычніка на сцэну тэатра заехаў Нацыянальны акадэмічны канцэртны аркестр пад кіраўніцтвам Міхаіла Фінберга. На канцэрт прыйшло каля 10 слухачоў. Пасля аркестра Фінберга па загаду Міністэрства культуры сцэну зойме Нацыянальны акадэмічны народны хор Рэспублікі Беларусь імя Г. І. Цітовіча.
4 лістапада міністр культуры Юрый Бондар прыняў трох актрыс, што засталіся ў тэатры: Тамару Міронаву, Зінаіду Зубкову і Алу Ельяшэвіч, а таксама галоўнага мастака тэатра Барыса Герлавана. Яны нібыта прапанавалі правесці кастынг. Неўзабаве пасля гэтага з Міністэрства культуры сталі тэлефанаваць у абласныя тэатры, прапаноўваючы акцёрам паспрабаваць свае сілы ў Купалаўскім. 11 лістапада адбылося першае праслухоўванне, якое праходзіла таемна, бо афіцыйнага абвяшчэння кастынгу не было, а прадстаўнікі Мінкульта і Купалаўскага тэатра адмовіліся ад каментара. У праслухоўванні таксама бралі ўдзел студэнты.
Дырэктары і генеральныя дырэктары
Ад 1921 года да жніўня 2020:
Ад жніўня 2020 года:
Бушаўка (Марозавіцкі сельсавет)
Бу́шаўка (, Бушевка) — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Марозавіцкага сельсавета.
Размяшчэнне
За 4 км на паўднёвы ўсход ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), за 45 км ад Гомеля.
Транспартная сетка
Аўтамабільная дарога Буда-Кашалёва — Уваравічы.
Планіроўка складаецца з прамалінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад (па абодва бакі аўтадарогі) і забудовы драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.
Гісторыя
У 1929 годзе арганізаваны калгас. На франтах Вялікай Айчыннай вайны загінулі 52 жыхары вёскі. Да 16 ліпеня 1954 года вёска знаходзілася ў адміністрацыйным падпарадкаванні Буда-Кашалёўскага пассавета. У 1959 годзе ў складзе саўгаса «Марозавічы» (цэнтр — вёска Марозавічы). Працавалі аддзяленне сувязі, сярэдняя школа, фельчарска-акушэрскі пункт.
Энтані Блінкен
Энтані Джон Блінкен (Antony John Blinken;, ) — амерыканскі дзяржаўны дзеяч, намеснік дзяржаўнага сакратара ЗША ў 2015—2017 гадах, дзяржаўны сакратар ЗША з 26 студзеня 2021 года.
Біяграфія
Сын Дональда Блінкена з сям’і ўплывовага нью-ёркскага юрыста і Джудыт Блінкен, менеджара танцавальнай трупы Мерса Канінгема. Скончыў прыватную нью-ёркскую школу Далтона. У 1970 годзе бацькі развяліся, і праз год яго маці выйшла замуж за польскага юрыста, які выжыў у Халакосце, пісьменніка Самюэля Пізара і пераехала разам з сынам у Парыж, дзе кіравала Амерыканскім цэнтрам для студэнтаў і мастакоў. У 1984 годзе Блінкен скончыў Гарвардскі ўніверсітэт, працягнуў навучанне ў Калумбійскім універсітэце.
Спічрайтар прэзідэнта Біла Клінтана.
На працягу першага тэрміна Барака Абамы ў 2009—2013 гадах, займаў пасаду саветніка па нацыянальнай бяспецы віцэ-прэзідэнта Джо Байдэна.
У 2013—2015 гадах з’яўляўся намеснікам саветніка па нацыянальнай бяспецы прэзідэнта ЗША, у 2015—2017 гадах — намеснікам дзяржаўнага сакратара ЗША.
У 2018 годзе заснаваў разам былой памочніцай міністра абароны ЗША па палітычных пытаннях Мішэль Флурнуа кансалтынгавую фірму WestExec Advisors.
У лістападзе 2020 Джо Байдэн назваў яго будучым дзяржсакратаром ЗША ў сваёй камандзе. 26 студзеня 2021 года Сенат большасцю галасоў зацвердзіў кандыдатуру Блінкена на пасаду Дзяржаўнага сакратара ЗША.
Асабістае жыццё
Жанаты з каталічкай ірландскага паходжання Эван Раян, унучкай былога кіраўніка Сакрэтнай службы ЗША, якая пачынала сваю кар’еру ў 1990-я гады, як намесніца Першай лэдзі ЗША.
Класіфікацыя паштовых марак
Класіфіка́цыя пашто́вых ма́рак — адно са складаных пытанняў філатэліі. Існуючыя класіфікацыі паштовых марак значна адрозніваюцца, а часам і пярэчаць адна адной, бо фарміруюцца па розных прыкметах — па іх прызначэнні, па характары іх эмітэнта і г. д.
Па прызначэнні
Першыя паштовыя маркі мелі адзінае прызначэнне — выкарыстоўваліся для аплаты лістоў аднаго тыпу. Пазней пачалі з'яўляцца разнастайныя паштовыя паслугі, што прывяло да патрэбнасці ў з'яўленні новых відаў марак — для заказных, службовых лістоў, для дастаўкі газет і г. д. Адпаведна знакі паштовай аплаты і іншыя маркі падзяляюць у філатэлістычнай літаратуры на некалькі груп :
Маркі агульнага карыстання
Маркі першай групы ўжываюцца на самых розных відах паштовай карэспандэнцыі. Да іх адносяцца стандартныя маркі, якія друкуюцца вельмі вялікімі накладамі. Іх дызайн часта застаецца нязменным дзесяцігоддзямі.
У першую групу ўваходзяць і памятныя (юбілейныя, камемарацыйныя) маркі, прысвечаныя тым ці іншым падзеям або людзям. Першая памятная марка была выдадзена ў Перу ў 1871 г. з нагоды 20-годдзя адкрыцця чыгункі паміж Лімай і Кальяа. З тых часоў шматлікія камемарацыйныя выпускі сталі вельмі папулярнымі сярод філатэлістаў — прыхільнікаў тэматычнага калекцыяніравання.
Яшчэ адна вялікая падгрупа — маркі прадметнай тэматыкі, якія, як правіла, выпускаюцца серыямі ў некалькі штук і ўпрыгожваюцца малюнкамі раслін, жывёл, тэхнікі, рэпрадукцыямі мастацкіх твораў і г. д. Яны не з'яўляюцца ні стандартнымі, ні камемарацыйнымі.
Да марак агульнага карыстання адносяцца таксама паштова-дабрачынныя маркі. Іх намінал складаецца з кошту паштовых паслуг і дадатковай сумы, якая спаганяецца на дабрачынныя патрэбы і звычайна прастаўляецца на саміх марках. Першыя падобныя маркі былі выпушчаныя ў Вікторыі і Новым Паўднёвым Уэльсе (Аўстралія) у 1897 г., а на тэрыторыі Беларусі (якая тады ўваходзіла ў склад Расійскай імперыі) — падчас руска-японскай вайны ў 1905 г., прычым яны мелі надбаўкі ў 3 капейкі на карысць сямей загінуўшых салдат. У СССР паштова-дабрачынныя маркі ўпершыню з'явіліся ў 1921 г. для дапамогі галадаючым Паволжа. Па правілах Міжнароднай філатэлістычнай федэрацыі, калі надбаўка перавышае палову наміналу, такія маркі не дапускаюцца на афіцыйныя філатэлістычныя выставы.
У якасці марак для спецыяльных відаў перасылкі пошты выкарыстоўваюць авіяцыйныя, чыгуначныя, паромныя, параходныя, аўтамабільныя і іншыя маркі.
Службовыя маркі
Маркі другой групы ўяўляюць сабой службовыя знакі паштовай аплаты, якія выкарыстоўваюцца ўстановамі, арганізацыямі, уключаючы паштовыя службы, пэўнымі катэгорыямі асоб. У гэтай групе вылучаюць наступныя падгрупы :
Службовыя маркі для аплаты дзяржаўнай і ведамаснай карэспандэнцыі. Раннім прыкладам такіх марак з'яўляецца выпуск у 1873 г. у ЗША дзевяці серый для канцылярыі Прэзідэнта, Міністэрства юстыцыі, ваеннага і іншых ведамстваў, якія пры аднолькавых малюнках і наміналах адрозніваліся колерамі. Для вырабу службовых марак вельмі часта рабіліся наддрукоўкі на паштовых марках агульнага карыстання. Так, у 1901—1904 гг. у якасці службовых ужываліся брытанскія маркі ў 6 пенсаў з партрэтам Эдуарда VII і наддрукоўкай, якая вызнаецца за вельмі рэдкую.
У СССР службовыя маркі адзіны раз ужываліся ў 1922 г. для аплаты службовай карэспандэнцыі Народнага камісарыята замежных спраў і іншых арганізацый, якая дастаўлялася паветранай поштай з Берліна ў Маскву. Адна з марак наміналам у 50 капеек з наддрукоўкай «Паветраная пошта / 1200 германскіх марак» з'яўляецца адной з самых рэдкіх савецкіх марак.
Некаторыя службовыя маркі, напрыклад, маркі Іспаніі 1916 г. для дэпутатаў кортэсаў і сенатараў, не мелі наміналу і з'яўляліся бясплатнымі. У 1907—1922 гг. у Егіпце выкарыстоўваліся бясплатныя службовыя маркі, якія вырабляліся з дапамогай наддрукоўкі ''«O. H. H. S.» («Для службы Яго Вялікасці''») на паштовых марках розных гадоў, у тым ліку 1888 г.
Службовыя маркі для патрэб паштовых службаў. Іх налеплівалі, напрыклад, на лісты, калі іх ускрывалі, каб вызначыць атрымальніка або адпраўшчыка, як гэта было ў выпадку падобных марак ЗША 1920 г. Надпіс на гэтых марках паведамляў:«Officially sealed» («Ускрыта ў службовым парадку»). Да гэтай падгрупы адносяць маркі для лістоў, атрымальнік якіх адмовіўся іх забраць або не быў знойдзены, а таксама штрафныя маркі.
Порта-маркі, або даплатныя. З дапамогай гэтых марак пазначаецца, колькі атрымальнік павінен даплаціць у тым выпадку, калі карэспандэнцыя не аплачана або не цалкам аплачана адпраўшчыкам.
Калі з'явіліся паштовыя маркі для франкіравання лістоў, або франка-маркі, то ў першыя дзесяцігоддзі порта-маркі выконвалі крыху іншую функцыю. Яны выкарыстоўваліся, калі кошт перасылкі было цяжка вызначыць загадзя, асабліва пры адпраўцы лістоў за мяжу. Толькі з усталяваннем у 1874 г. Сусветнага паштовага саюза былі вызначаныя аднастайныя паштовыя тарыфы. Упершыню порта-маркі ўвялі ва ўжытак у 1859 г. у Францыі. Сярод шматлікіх прыкладаў даплатных марак можна назваць больш за 50 знакаў паштовай аплаты з наддрукоўкай «Postage due» («Паштовая даплата») на марках агульнага карыстання Паўночнага Барнеа, маркі Аўстрыі 1916 г. з наддрукоўкай «Porto» і інш. У СССР даплатныя маркі выпускаліся да 1925 г.
Маркі палявой і салдацкай пошты. Першыя ўжываюцца для аплаты лістоў у дзеючую армію, другія — у мірны час. Звычайна гэта перасылка ажыццяўляецца бясплатна. Напрыклад, на падобных марках Францыі 1901 г. стаяла наддрукоўка а ''«F. M.». «Fran­chise Militaire» — «Вызвалена ад аплаты, ваеннае''»).
Маркі-віньеткі
Маркі трэцяй групы — непаштовыя маркі, якія не служаць для аплаты паштовай карэспандэнцыі, хаця і могуць распаўсюджвацца праз паштовыя ўстановы.
Па характары эмітэнта
Па характары эмітэнта маркі падзяляюць на :
Календжын
Календжын (саманазва Kalenjin) — усходнеафрыканскі народ. Жывуць пераважна на захадзе Кеніі. Агульная колькасць (2019 г.) — 6 358 113 чалавек.
Склад
Календжын — супольнасць некалькіх паўднёвых нілоцкіх груп з блізкімі мовамі:
Найбольшай з іх з'яўляюцца кіпсігі. У 2019 г. іх колькасць дасягала 1 905 983 чалавек.
Асаблівасці культуры
Календжын здаўна сумяшчалі заняткі ручным земляробствам і адгоннай жывёлагадоўляй. У мінулым каровы з'яўляліся сімвалам багацця і вызначалі сацыяльную ролю мужчыны ў грамадстве. Сустракаюцца як вялікія пашыраныя, так і малыя нуклеарныя сем'і. Адлік сваяцтва па мужчынскай лініі. Значную ролю адыгрываюць родавыя арганізацыі на чале старэйшын. Календжын практыкуюць мужчынскае і жаночае абразанне. Вядомы звычай пастухоў календжын перамяшчацца бегам па саванне. Многія сучасныя календжын ужываюць гэты навык у прафесійным спорце, пры гэтым дасягаюць значных вынікаў. Так, на сусветных Алімпійскіх гульнях 2008 г. бегуны-календжын забяспечылі Кенію 6 залатымі медалямі.
Фальклор надзвычай разнастайны. Папулярнасцю карыстаюцца і публікуюцца гістарычныя паданні, казкі і легенды. У другой палове XX ст. узнікла прафесійная літаратура. У Кеніі і за яе межамі шырока вядомы пісьменнік Пол Купчумба.
У нашы дні вернікі адносяцца да розных плыняў хрысціянства, аднак захоўваюцца і некаторыя традыцыйныя анімістычныя вераванні, застаюцца важнымі рытуалы, звязаныя з ініцыяцыяй.
Ясельдзінска-Слуцкая нізіна
Ясельдзінска-Слуцкая нізіна — фізіка-геаграфічны раён Прыпяцкага Палесся, размешчаны ў Брэсцкай і Гомельскай абласцях, на левабярэжжы Прыпяці. Мяжуе з Высокаўскай раўнінай і Загароддзем на захадзе, Сярэдняпрыпяцкай нізінай на поўдні, Капаткевіцкай раўнінай на ўсходзе, Пружанскай, Баранавіцкай, Слуцкай і Бабруйскай раўнінамі на поўначы.
Геалогія
У тэктанічных адносінах тэрыторыя прымеркавана да Палескай седлавіны (на захадзе), Прыпяцкага прагіна (на ўсходзе), Цэнтральнабеларускага масіва Беларускай антэклізы (на поўначы), Мікашэвіцка-Жыткавіцкага выступа (на поўдні). Пароды крышталічнага падмурка залягаюць у асноўным на глыбіні ад 250 м (на захадзе і паўночным захадзе) да 1000—2000 м (на ўсходзе), на поўдні (Мікашэвіцка-Жыткавіцкі выступ) выходзяць на паверхню. Магутнасць антрапагенавых адкладаў змяняецца ад 10—20 да 90—100 м, а ў паніжэннях да 150—200 м.
Рэльеф
Абсалютная вышыня зямной паверхні ў межах 140—160 м. Гушчыня расчлянення рэльефу 0,2—0,3 км/км². Асноўную тэрыторыю займаюць моцна забалочаная плоская азёрна-алювіяльная нізіна і плоская, месцамі слабаўзгорыстая водна-ледавіковая раўніна са слядамі блукання рэчышчаў, разлеглымі катлавінамі затарфаваных азёр. Характэрны эолавыя формы рэльефу ў выглядзе адзінкавых утварэнняў і масіваў, што складаюцца з невысокіх град, узгоркаў, палёў перавяванага пяску і дробных дэфляцыйных катлавін. Максімальныя адносныя перавышэнні эолавых утварэнняў складаюць 2-3 м, зрэдку — 7-10 м. Краявыя ледавіковыя ўтварэнні моцна размытыя і не маюць шырокага распаўсюджання (правабярэжжа Случы ніжэй упадзення Морачы і на паўночны ўсход ад Жыткавічаў, Петрыкаў).
Клімат
Сярэднія тэмпературы студзеня каля −5,8…-6 °C, ліпеня 17,8…18,3 °C. Атмасферных ападкаў 655—687 мм за год. Вегетацыйны перыяд працягваецца 196—200 дзён.
Гідраграфія
Тэрыторыя дрэнуецца левымі прытокамі Прыпяці (Случ, Лань, Цна, нізоўі Ясельды і інш.). Азёры: Чырвонае, Выганашчанскае, Бабровіцкае і інш.
Глебы і расліннасць
Пераважаюць дзярнова-падзолістыя забалочаныя і тарфяна-балотныя глебы, у далінах рэк поймавыя (алювіяльныя), на павышаных участках дзярнова-падзолістыя. Пашыраны хваёвыя, шыракаліста-хваёвыя, чарнаальховыя, бярозавыя лясы і дубровы.
Дамінуюць азёрна-алювіяльныя ландшафты, сустракаюцца поймавыя, азёрна-балотныя, водна-ледавіковыя. Для аховы прыроды створаны заказнікі.
Маржоры Эстыяна
Маржоры Эстыяна (Marjorie Estiano; нар., Бразілія) — бразільская , ,.
Студзянец (Валожынскі раён)
Студзяне́ц (, Студенец) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Гародзькаўскага сельсавета.
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Забрэзскага сельсавета.
NGC 4995
NGC 4995 (іншыя абазначэнні — MCG -1-34-7, UGCA 329, IRAS13070-0734, PGC 45643) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Раман Аляксандравіч Вітко
Раман Аляксандравіч Вітко (нар. ) — беларускі хакеіст (хакей на траве). Майстар спорту Беларусі. Брамнік клуба «Будаўнік».
Біяграфія
На ранніх этапах праходзіў падрыхтоўку ў СДЮШАР г. Брэст, трэнер — А. Л. Караткоў. У наш час асабісты трэнер — Л. У. Аніжук. Выступае за СК «Будаўнік» і.
Іванамысль
Іванамысль (Іва́номисль) — вёска ў Камінь-Кашырскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Мяльгуй
Мяльгуй — прозвішча.
Вядомыя носьбіты:
Авітамінозы
Авітамінозы — група захворванняў, якія развіваюцца пры працяглай адсутнасці вітамінаў у ежы, парушэнні іх або прыгнечанні сінтэзу ў арганізме. Недахоп вітамінаў можа ўзнікнуць у зімова-вясновы перыяд, пры вялікіх фізічных нагрузках, інфекцыйна-вірусных захворваннях, з узростам.
Пры працяглым недахопе або адсутнасці вітаміну C развіваецца цынга, B1 — беры-беры, D — рахіт, PP — пелагра. Часцей сустракаецца адначасовая недастатковасць некалькіх вітамінаў — поліавітаміноз.
Прафілактычныя меры: ужыванне вітамінных прэпаратаў, вітамінізацыя ежы, правільнае захоўванне і кулінарная апрацоўка харчовых прадуктаў.
Кайракты (Карагандзінская вобласць)
Кайракты — сяло ў Шэцкім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Аксу-Аюлінскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 49 км на паўднёвы заход ад раённага цэнтра, сяла Аксу-Аюлы. Код КАТА — 356430500.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 220 чалавек (109 мужчын і 111 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 142 чалавекі (72 мужчыны і 70 жанчын).
Канталупа-Лігурэ
Канталупа-Лігурэ (Cantalupo Ligure) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Рудзея (левы прыток Расты)
Рудзея — рака ў Чавускім і Слаўгарадскім раёнах Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Раста. Даўжыня 11 км. Пачынаецца ля заходняй ускраіны вёскі Раман-Віна Чавускага раёна, вусце за 0,7 км на поўдзень ад вёскі Азарычы Слаўгарадскага раёна. Рэчышча ад вытоку да вёскі Азарычы каналізаванае. Асноўны прыток — ручай Суботка (справа).
Карасын (Камінь-Кашырскі раён)
Карасын (Кара́син) — вёска ў Камінь-Кашырскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Хельсінкская канвенцыя
Хельсінкская канвенцыя — канвенцыя па ахове марскога асяроддзя раёна Балтыйскага мора.
Упершыню Канвенцыя была падпісана ў 1974 годзе сямью краінамі Балтыйскага рэгіёна (Данія, Фінляндыя, ГДР, ФРГ, Польшча, Швецыя і СССР) і ўступіла ў сілу з 3 мая 1980 года.
Пасля значных змен на палітычнай карце новы варыянт канвенцыі быў падпісаны 9 красавіка 1992 года і ўступіў у сілу пасля ратыфікацыі 17 студзеня 2000 года.
Краіны
Краіны, якія падпісалі Хельсінкскую канвенцыю:
Таксама канвенцыю падпісаў прадстаўнік Еўрапейскай эканамічнай супольнасці.
Нарвегія і Чэхія — краіны, якія так і не ратыфікавалі Хельсінкскую канвенцыю.
Змест
Канвенцыя складаецца з 32 артыкулаў, якія прысвечаны ўсім відам сумеснай дзейнасці дзяржаў рэгіёна Балтыйскага мора па забеспячэнні экалагічнай бяспекі акваторыі мора, а таксама тэхнічным пытанням арганізацыі супрацоўніцтва, парадку ратыфікацыі Канвенцыі, выхаду з яе, фінансаваму забеспячэнню і адміністрацыйнай будове выканаўчага сакратарыяту Хельсінкскай камісіі.