cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Валдыс Затлэрс
Нарадзіўся 22 сакавіка 1955 г. у Рызе. У 1979 годзе закончыў Рыжскі медыцынскі інстытут (сёння — Латвійская медыцынская акадэмія). Працаваў траўматолагам-артапедам у рыжскай бальніцы №2, у якой з 1985 года ўзначальваў аддзяленне траўматалогіі. З 1994 года Затлэрс перайшоў на месца дырэктара ў бальніцу траўматалогіі і артапедыі, дзе і працаваў да свайго абрання на пасаду прэзідэнта Рэспублікі.
Затлэрс - заснавальнік Латвійскай асацыяцыі артраскапіі (быў таксама яе прэзідэнтам), займаў пасаду віцэ-прэзідэнта і прэзідэнта (з 2003) Латвійскай асацыяцыі траўматалогіі і артапедыі. У красавіку 2007 года Затлэрс быў узнагароджаны Ордэнам Трох Зорак IV ступені.
На пасаду прэзідэнта Латвіі быў намінаваны 22 мая 2007 года кіруючай парламенцкай кааліцыяй у якасці незалежнага кандыдата. У выбарах, якія адбыліся 31 мая, Затлэрс перамог з колькасцю 58 галасоў «за» і 40 «супраць».
NGC 4730
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Стары Будкаў
Стары́ Бу́дкаў (, Старый Будков) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Паплаўскага сельсавета.
Матыгіна
Матыгіна (Мотыгино) — пасёлак гарадскога тыпу, адміністрацыйны цэнтр Матыгінскага раёна Краснаярскага края Расіі. Насельніцтва — 5323 чал. (2017). Аэрапорт.
Сацыяльная палітыка
Сацыяльная палітыка — шматбаковая дзейнасць дзяржавы па кіраўніцтве развіццём сацыяльнай сферы грамадства, накіраванай на задавальненне інтарэсаў і патрабаванняў індывідаў і розных груп насельніцтва.
Асноўныя кірункі
Сацыяльная абарона ахоплівае ўсе сферы жыццядзейнасці - працу, быт, адпачынак, ахову здароўя, сацыяльнае забеспячэнне, адукацыю, культуру, этнанацыянальныя і міжрэлігійныя адносіны. Яна рэалізуецца праз распрацоўку і ажыццяўленне сацыяльных праграм і адпаведных сацыяльных мерапрыемстваў, праз прыняцце законаў і іншых прававых актаў, праз дзейнасць розных грамадскіх і дабрачынных фондаў.
Мантэу-Раера
Мантэў-Раера (Monteu Roero) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 1650 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 67 чал./км². Займае плошчу 24 км². Паштовы індэкс — 12040. Тэлефонны код — 0173.
Зэльвенска-Іўеўскі вал
Зэльвенска-Іўеўскі вал — тэктанічная структура ў Зэльвенскім Дзятлаўскім і Іўеўскім раёнах Беларусі, у межах Цэнтральнабеларускага масіву Беларускай антэклізы.
У межах Зэльвенска-Іўеўскага вала па паверхні крышталічнага фундамента выдзяляюцца Зэльвенская, Дзятлаўская і Іўеўская брахіантыкліналі, якія абмежаваны ізагіпсай паверхні фундамента 0. Выяўлены свідраваннем пры геолага-здымачных работах.
Зэльвенская брахіантыкліналь залягае ў Зэльвенскім раёне і мае субшыротнае распасціранне. Памеры 21x9 км.
Дзятлаўская брахіантыкліналь знахлдзіцца ў Дзятлаўскім раёне, мае субмерыдыянальнае распасціранне. Памеры 33x9 км.
Іўеўская брахіантыкліналь знахлдзіцца ў Іўеўскім раёне, мае субмерыдыянальнае распасціранне. Памеры 32x18 км. Паблізу г. Іўе, крышталічны фундамент знаходзіцца на глыбіні 20–30 м.
Туніп
Туніп — горад-дзяржава ў заходняй Сірыі, што існавала ў
Гісторыя
Назва Туніп вядомая ў асноўным з егіпецкіх запісаў (часоў Тутмоса III і Рамзеса II).
Цяпер месца размяшчэння Туніпа дакладна не вызначана, хоць большасць крыніц паказваюць на тое, што горад размяшчаўся на месцы сучаснага Тэль-Акарне.
Актубек (Жанааркінскі раён)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 797 чалавек (408 мужчын і 389 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражываў 781 чалавек (406 мужчын і 375 жанчын).
Заполле (Смаленская вобласць)
Заполле (Запо́лье) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Леанідаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Іслам Карымаў
Іслам Абдуганіевіч Карымаў (Islom Abdugʻaniyevich Karimov, Ислом Абдуғанийевич Каримов;,  — ) — дзяржаўны і палітычны дзеяч Узбекістана, Першы сакратар ЦК Камуністычнай партыі Узбекістана (1989—1991), Старшыня Савета Міністраў Узбекскай ССР (1990—1991), Прэзідэнт Узбекістана (1990—2016).
Біяграфія
Нарадзіўся 30 студзеня 1938 года ў Самаркандзе ў сям’і служачых. У 1955 годзе скончыў школу. Скончыў Сярэднеазіяцкі політэхнічны інстытут (цяпер — Ташкенцкі дзяржаўны эканамічны ўніверсітэт) па спецыяльнасці «Інжынер-механік». Кандыдат эканамічных навук. Працоўную дзейнасць пачаў у 1960 годзе спачатку памочнікам майстра, затым майстрам і тэхнолагам на заводзе «Ташсельмаш». З 1961 года — інжынер, затым вядучы інжынер-канструктар на авіяцыйным аб’яднанні імя В. П. Чкалава. Быў міністрам фінансаў, старшынёй Дзяржплану, першым сакратаром ЦК КПУ. 24 сакавіка 1990 года на сесіі Вярхоўнага Савета УзССР выбраны Прэзідэнтам рэспублікі. Згодна з артыкулам 89 Канстытуцыі адначасова з’яўляецца старшынёй Кабінета Міністраў. 18 лістапада 1991 года VIII сесія Вярхоўнага Савета прыняла закон аб выбарах Прэзідэнта.
Прэзідэнт Узбекістана
24 сакавіка 1990 года на сесіі Вярхоўнага Савета Узбекскай ССР Карымаў быў выбраны Прэзідэнтам рэспублікі. Згодна з артыкулам 89 Канстытуцыі прэзідэнт забяспечвае ўзгодненае ўзаемадзеянне ўсіх галін улады. З 13 лістапада таго ж года як прэзідэнт узначальваў Кабінет Міністраў Узбекскай ССР.
У сакавіку 1991 года перад рэферэндумам аб захаванні СССР, агітаваў насельніцтва Узбекістана прагаласаваць за тое, каб застацца ў складзе Савецкага Саюза. Рэспубліка дала 93,7 % галасоў «за» пры яўцы ў 95,4 %. Аднак 31 жніўня таго ж года, праз 10 дзён пасля правалу выступу ДКНС, Карымаў стаў адным з сярэднеазіяцкіх лідараў, які абвясціў аб незалежнасці сваёй рэспублікі (Аскар Акаеў абвясціў аб дзяржаўнай незалежнасці Кыргызскай Рэспублікі таксама ў гэты дзень). Гэта рашэнне Вярхоўнага Савета Узбекістана было пацверджана на рэферэндуме 29 снежня 1991 года (які прайшоў ужо пасля аб’яўлення аб спыненні існавання СССР), дзе больш за 98 % прагаласавалі за незалежны Узбекістан.
1 лістапада 1991 года адбыўся ўстаноўчы з’езд Народна-дэмакратычнай партыі Узбекістана, на якім Карымава абралі старшынёй партыі, хоць той нават і не браў удзел у працы з’езду.
18 лістапада VIII сесія Вярхоўнага Савета Рэспублікі Узбекістан прыняла закон аб выбарах прэзідэнта.
13 снежня 1991 года разам з іншымі кіраўнікамі сярэднеазіяцкіх рэспублік падтрымаў Белавежскае пагадненне аб спыненні існавання СССР, а праз 8 дзён падпісаў Алма-ацінскую дэкларацыю, якая пацвердзіла скасаванне Саюза ССР.
Выбары прэзідэнта прайшлі 29 снежня 1991 года на альтэрнатыўнай аснове. На пасаду прэтэндавалі: ад народна-дэмакратычнай партыі і Саюза прафсаюзаў Узбекістана — І. А. Карымаў, ад дэмакратычнай партыі «Эрк» — Салай Мадамзінаў (Мухамад Саліх). Па выніках галасавання, ад агульнай колькасці выбаршчыкаў 86 % аддалі свае галасы за Іслама Карымава, 12,3 % — за Салая Мадамзінава.
Практычна з першых дзён свайго існавання незалежны Узбекістан сутыкнуўся з магутным апазіцыйным ісламскім рухам. Асабліва моцным ён быў у раёне Ферганскай даліны, дзе ісламская апазіцыя захоплівала цэлыя раёны пад свой кантроль. Прэзідэнту Карымаву даводзілася асабіста лятаць у Наманган, каб дамаўляцца з паўсталымі ісламістамі. Аднак ужо да сярэдзіны 1990-х большасць ісламісцкіх рухаў першай хвалі было ліквідавана, тыя хто засталіся або збеглі за мяжу, як Ісламскі рух Узбекістана, або сышлі ў падполле як Хізб-ут-Тахрыр.
Іграючы прыкметную ролю ў цэнтральнаазіяцкім рэгіёне, Карымаў уплыў на спыненне грамадзянскай вайны ў Таджыкістане. Так, у 1992 годзе «для аднаўлення канстытуцыйнага ладу» ў суседняй краіне Карымаў накіраваў туды 50-тысячны кантынгент, у тым ліку 15-ю брыгаду спецназа ГРУ пад камандаваннем палкоўніка Уладзіміра Квачкова (у 1992 годзе брыгада была перададзена Узбекістану). Па сцвярджэнні некаторых аналітыкаў, Карымаў спрыяў прасоўванні малавядомага на той момант палітыка Эмамалі Рахманава на пасаду старшыні Вярхоўнага Савета Таджыкістана, а потым і на пасаду прэзідэнта краіны.
26 сакавіка 1995 года праз рэферэндум прэзідэнцкія паўнамоцтвы І. А. Карымава працягнуты да 2000 года. Былі ўведзены больш жорсткія абмежаванні на апазіцыю праз закон аб палітычных партыях. Карымаў, які выбраў аўтарытарную мадэль дзяржаўнага развіцця, атрымаў практычна неабмежаваную ўладу, але не здолеў дамагчыся рэальнага паляпшэння жыццёвага ўзроўню для большасці насельніцтва і паступова пачаў губляць сваю першапачатковую легітымнасьць. Па меры пагаршэння эканамічнай сітуацыі і абвастрэння барацьбы за ўладу сур’ёзнай пагрозай палітычнаму рэжыму Карымава сталі мусульманскія лідары. Сітуацыя абвастралася ў 1999, 2000 і 2004 гадах, калі баевікі чынілі выбухі і тэракты ў Ташкенце і іншых месцах, а ў суседняй Кіргізіі праходзілі маштабныя сутыкненні ўрадавых войскаў з узброенай узбекскай апазіцыяй. У адказ былі праведзены некалькі серый масавых арыштаў. У 1999 годзе Карымаў рэфармаваў традыцыйны абшчынны інстытут мясцовага самакіравання — махалу, стварыў на яго аснове ўзброеныя атрады «Вартавых махалі». На думку экспертаў, махалі сталі асноўным элементам сістэмы сачэння і кантролю за насельніцтвам. Замах на Карымава ў 1999 годзе выклікаў яшчэ больш рэпрэсій супраць ісламскіх груп і аб’яднанняў.
У лютым 1999 года ў Ташкенце каля будынка ўрада, дзе мусіла адбыцца пасяджэнне кабінета міністраў, у выніку выбуху замініраванага аўтамабіля загінулі 16 чалавек і больш за 100 атрымалі раненні. Прэзідэнт не пацярпеў. У сваім выступе па тэлебачанні ён назваў тэракт спробай замаху на сваё жыццё і абвінаваціў у гэтым прадстаўнікоў радыкальнага ісламу.
9 студзеня 2000 году на практычна на безальтэрнатыўных выбарах выбраны прэзідэнтам на другі тэрмін з вынікам 91,9 % галасоў. Пасля 11 верасня 2001 года Узбекістан стаў стратэгічным саюзнікам ЗША ў вайне супраць тэрарыстаў у Афганістане. Ташкент даў Вашынгтону магчымасць адкрыць на тэрыторыі Узбекістана ваенную базу.
Нацыянальны рэферэндум 27 лютага 2002 года павялічыў тэрмін прэзідэнцкіх паўнамоцтваў з 5 да 7 гадоў. У маі 2005 года адбыліся беспарадкі ў Андыжане, дзе ўрадавыя войскі адкрылі агонь па дэманстрантах, якія патрабавалі правядзення сацыяльна-палітычных і эканамічных рэформаў у краіне. Паводле афіцыйнай версіі, улады задушылі антыўрадавы мяцеж тэрарыстаў, які фінансавала пасольства ЗША і замежныя СМІ.
Чарговыя выбары прайшлі 23 снежня 2007 года. Ліберальна-дэмакратычная партыя Узбекістана вылучыла Карымава сваім кандыдатам, нягледзячы, што ён не меў права балатавацца больш за два тэрміны запар. Патрэбную колькасць подпісаў змаглі падаць у ЦВК чатыры кандыдаты, якія і сталі ўдзельнікамі выбараў. Вынік выбараў быў прадвызначаны — пераможцам стаў І. Карымаў, які набраў у першым туры 90,76 % галасоў пры яўцы 91 %. Назіральнікі ад ШАС і СНД далі станоўчую ацэнку выбарам, у той час заходнія прадстаўнікі раскрытыкавалі выбары за адсутнасць «сапраўднага выбару» і назвалі іх фарсам.
Наступныя прэзідэнцкія выбары адбыліся 29 сакавіка 2015 года, і на іх зноў перамог Іслам Карымаў, ён набраў 90,39 % галасоў.
Памёр на прэзідэнцкай пасадзе.
Пасля смерці
Пасля смерці Іслама Карымава ягоны наступнік Шаўкат Мірзіяеў пачаў пераследаваць атачэнне і сваякоў былога кіраўніка краіны. Гады кіравання Іслама Карымава ва Узбекістане наступны прэзідэнт краіны назваў «часам страху», калі сярод законадаўцаў заахвочвалася маўчанне.
Зубароўка (Ельнінскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Антропа Мельнікаў
Антропа (Антроп) Мельнікаў (1834 год, Сафолава — 1915 год, Сафолава) — іжорскі рунаспевец.
Біяграфія
Антропа Мельнікаў быў сучаснікам і земляком Ларын Параске. У дзяцінстве яны спявалі разам.
Мельнікаў нарадзіўся ў вёсцы Сафолава прыхода Вуолы ў 1834 годзе. Антропа быў прыгонным, і яго жыццё было цяжкім. Яго бацька таксама быў рунапеўцам, ад яго і сын навучыўся спяваць свае руны.
У 1859 годзе руны ў выкананні Антропа Мельнікава запісваў студэнт з Фінляндыі Ф. А. Саксбек. За спевы рун Саксбеку Мельнікаў панёс публічнае пакаранне розгамі.
У шматлікіх песнях, захаваных Мельнікавым, прысутнічае трагічны сюжэт. Напрыклад, сярод іх ёсць балада пра жонку, якая забіла мужа.
Памёр у 1915 годзе ў вёсцы Сафолава.
Заўвага
<references group="" responsive="1">
Рагачоўска-Жлобінская аперацыя (1941)
Рагачоўска-Жлобінская аперацыя 1941, Рагачоўска-Жлобінскі контрудар 1941. Праведзены 63-м стралковым корпусам (камкор ) Заходняга фронту (з 24 ліпеня 1941 Цэнтральнага) фронту з удзелам Жлобінскага і Рагачоўскага знішчальных батальёнаў 13 ліпеня — 17 жніўня.
Корпус займаў абарону на ўсходнім беразе Дняпра на лініі Шыпчыцы—Гадзілавічы—Рагачоў—Жлобін—Стрэшын. 6 ліпеня часці 117-й дывізіі з яго складу правялі разведку боем, на досвітку фарсіравалі Дняпро, авалодалі Жлобінам і прасунуліся на захад уздоўж бабруйскай шашы. Вермахт вымушаны быў тэрмінова падцягнуць 10-ю матарызаваную і 255-ю пяхотную дывізіі. Ноччу савецкія войскі адарваліся ад праціўніка. Нанёсшы яму вялікія страты ў жывой сіле і тэхніцы, адышлі на зыходныя пазіцыі.
13 ліпеня паводле загаду камандуючага Заходнім фронтам С. К. Цімашэнкі войскі 21-й арміі перайшлі ў контрнаступленне, у ходзе якога 63-і корпус фарсіраваў Дняпро, вызваліў Жлобін (з дапамогай народнага апалчэння), Рагачоў, развіў наступленне на Бабруйск і да канца ліпеня ўклініўся на 30 км у глыб размяшчэння вермахта. Толькі з дапамогай перакінутых сюды 8 дывізій рэзерву вермахт здолеў замацавацца на заходнім беразе Друці, 14 жніўня прарваць абарону і акружыць корпус.
Паводле загаду ваеннага савета фронту з 17 жніўня часці корпуса з баямі выходзілі з акружэння ў напрамку Гомеля. Пры прарыве з акружэння быў смяротна паранены камкор Пятроўскі.
За гераізм і мужнасць дзясяткі воінаў корпуса ўзнагароджаны ордэнамі і медалямі, а камандзіру батальёна капітану Ф. А. Баталаву прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.
Лучоская нізіна
Лучо́ская нізіна, Лучосы нізіна — нізіна на паўночным усходзе Беларусі, у Віцебскім, Лёзненскім, Дубровенскім, Аршанскім і Сенненскім раёнах Віцебскай вобласці.
Працягласць з поўначы на поўдзень 50 км, з захаду на ўсход 50—60 км. Плошча 2,3 тыс. км². Вышыня над узроўнем мора 155—175 м. Паверхня нізіны палогая, месцамі плоская, падзеленая далінамі рэк, латочынамі сцёку і катлавінамі. Адносныя вышыні да 3 м. Раўніннасць рэльефу парушаюць азёрныя катлавіны, марэнныя ўзгоркі, камы, озы, выдмы.
Рачная сетка належыць пераважна да басейна Заходняй Дзвіны. Асноўная рака — Лучоса з прытокамі Абалянка, Чарніца, Сухадроўка; на поўдні працякае Аршыца (прыток ракі Дняпро), таксама Ардзяжанка. Даліна Лучосы і яе скразныя дзялянкі выкарыстоўваліся як валокі на водным шляху ад Заходняй Дзвіны да Дняпра (З варагаў у грэкі). Азёры: Вялікае Арэхаўскае, Серакаротня, Дзе́вінскае, Казённае, Зелянско́е (Бабінавіцкае), Скрыдлева, Кічына, Ардышэва і інш.
Пад лесам да 40 % тэрыторыі. На поўначы і паўднёвым усходзе пераважаюць буйныя масівы драбналіставых лясоў (барадаўчатабярозавых, шэраалешнікавых і асінавых). Хваёвыя лясы захаваліся ўздоўж Лучосы і Чарніцы, яловыя сустракаюцца невялікімі масівамі. На паўночным захадзе і ў цэнтры нізіны распаўсюджаныя пазаабалонавыя мурожныя лугі.
Аксэль Гіленкрок (спартыўны стралок)
Палкоўнік Аксель Уолфрыд Карл Гіленкрок (9 жніўня 1888 – 8 жніўня 1946) — шведскі афіцэр і спартыўны стралок. Ён удзельнічаў на летніх Алімпійскіх гульнях 1912 года.
Лідзія Пятроўна Шынко
Лідзія Пятроўна Шынко (,  — ) — беларуская актрыса. Заслужаная артыстка БССР (1946).
Біяграфія
Скончыла ў 1926 годзе Беларускую драматычную студыю ў Маскве. З 1926 года ў БДТ-2, з 1933 года ў БДТ-3, у 1937—1977 гадах у Беларускім тэатры імя Я. Купалы.
Творчасць
Актрысе былі уласцівы непасрэднасць, шчырасць, імкненне да праўдзівай перадачы чалавечых пачуццяў, задушэўнасць, лірызм, гумар, арганічнае адчуванне жанру, гратэск. Сярод лепшых роляў: у БДТ-2 — Зоя («Астап» А. Глобы), Маша («Горад вятроў» У. Кіршона); у БДТ-3 — Ліда Званцова («Гадзіншчык і курыца» І. Качаргі), Паліна («Даходнае месца» А. Астроўскага); у тэатры імя Я. Купалы — Кацярына («Партызаны» К. Крапівы), Ганна («На крутым павароце» К. Губарэвіча), Антаніна Цімафееўка («Выбачайце, калі ласка!» А. Макаёнка), Надзея («Апошнія» М. Горкага), Карынкіна («Без віны вінаватыя» А. Астроўскага), Марсела («Сабака на сене» Лопэ дэ Вэгі), Валя, Бара («Рускія людзі», «Хлопец з нашага горада» К. Сіманава), Ага Шчука, Ліда («Калінавы гай», «Платон Крэчат» А. Карнейчука) і інш.
Чэмпіянат Беларусі па пляжным футболе 2016
Чэмпіянат Беларусі па пляжным футболе 2016 — 9-ы штогадовы чэмпіянат у Беларусі па пляжным футболе.
Жаўтазёмы
Жаўтазёмы — глебы, якія ўтвараюцца пад шырокалістымі лясамі вільготных субтропікаў, пераважна на матчыных пародах з гліністых сланцаў.
Агульныя звесткі
Маюць кіслую рэакцыю, утрыманне перагною невысокае. Жоўтая афарбоўка абумоўлена наяўнасцю гідратаў вокісу жалеза. Агульная магутнасць глебавых гарызонтаў 30-70 см.
Сярод жаўтазёмаў адрозніваюць 4 тыпы: Жаўтазёмы займаюць шырокія плошчы ў Кітаі, на поўдні ЗША, на паўднёвым усходзе Аўстраліі і ў Новай Зеландыі. У былым СССР распаўсюджаныя ў Заходняй Грузіі і Ленкарані (Азербайджан).
Выкарыстанне
Выкарыстоўваюцца для вырошчвання шматгадовых субтрапічных раслін (цытрусавыя, чай і да т. п.), вінаград, эфіраалейныя культуры, тытунь, агароднінныя і іншыя сельскагаспадарчыя расліны.
Жаўтазёмы маюць невялікі запас пажыўных рэчываў, таму патрабуюць вялікіх колькасцяў угнаенняў.
Аляксандр Барысавіч Тараненка
Аляксандр Барысавіч Тараненка (нар., пас. Калодзішчы, Мінскі раён) — беларускі архітэктар. Саветнік БААрх (2000), член-карэспандэнт БААрх (2002), член-карэспандэнт Беларускага акадэмічнага цэнтра Міжнароднай Акадэміі архітэктуры (2009).
Творчасць
Працуе ў вобласці праектавання жылых і грамадскіх будынкаў, а таксама горадабудаўнічых праектаў. Аўтар артыкулаў на прафесійныя тэмы ў часопісе «Архітэктура і будаўніцтва», рэгіянальных СМІ і інш.
Аўтар праекта касцёла Божай Міласэрнасці ў Доцішках.
Узнагароды
Лаўрэат прэміі імя У. А. Караля Мінбудархітэктуры РБ за комплекснае добраўпарадкаванне гістарычнага цэнтра г. Навагрудка (1999). Узнагароджаны медалём БСА «За адданасць архітэктуры і творчыя дасягненні» (2011), нагрудным знакам «Ганаровы будаўнік» (2012), Ганаровымі граматамі Гродзенскага аблвыканкама (2003, 2012), Гродзенскага абласнога Савета дэпутатаў (2012), Гродзенскага гарвыканкама (2012); дыпломамі і граматамі БСА, МАСА, будаўнічай выстаўкі на рэспубліканскіх і абласных аглядах-конкурсах на лепшы архітэктурны твор.
Агурнёўка
Агурнёўка — рака ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласці, левы прыток ракі Свіліца (басейн Заходняй Дзвіны).
Даўжыня ракі 7,4 км. Пачынаецца за 1,5 км на паўночны захад ад вёскі Шарагі Падсвільскага сельсавета, вусце за 2,5 км на паўночны ўсход ад вёскі Стрынадкі таго ж сельсавета.
Tom Clancy’s Rainbow Six Vegas 2
«Tom Clancy’s Rainbow Six: Vegas 2» («Вясёлка Шэсць: Вегас 2» Тома Клэнсі) — камп’ютарная гульня, сумесь тактычнага шутара ад першага і трэцяга асобы з элементамі ролевай гульні, распрацаваная кампаніяй «Ubisoft Montreal» і выдадзеная «Ubisoft Entertainment». Гульня з’яўляецца сіквелам да гульні «Tom Clancy's Rainbow Six: Vegas», а таксама дзевятай гульнёй у серыі «Rainbow Six» (не лічачы пакетаў пашырэнняў). Гульня выйшла 18 сакавіка 2008 года Еўропе і ЗША у версіях для гульнявых прыставак «Xbox 360» і «PlayStation 3». Выхад версіі для персанальнага камп’ютара адбыўся 15 красавіка 2008 года. Не мае адлюстравання ў раманах Тома Клэнсі аб групе «Вясёлка Шэсць».
Гульня пазіцыянуецца распрацоўшчыкамі як «напалову прыквел, напалову сіквел», так як дзеянні гульні разгортваюцца да падзей першай часткі «Tom Clancy's Rainbow Six: Vegas», паралельна ім і пасля іх. пратаганістаам «Tom Clancy’s Rainbow Six: Vegas 2» з’яўляецца Бішоп (Bishop), цалкам новы персанаж серыі. Сюжэт гульні дапаўняе і працягвае сюжэт папярэдняй часткі, адбываецца ў наш час у большай меры ў Лас-Вегасе, ЗША. У гульні сустракаецца Логан Келлер (Logan Keller) — пратаганіста першай частцы. Сюжэтна «Tom Clancy’s Rainbow Six: Vegas 2» з’яўляецца класічным баявікам — у сюжэтнай гісторыі фігуруюць тэрарысты з біялагічным зброяй, нечаканае здрада напарнікаў і помста.
Аўген Смаршчок
Аўген Смаршчок (, Зэльва — ) — праваслаўны святар, рэлігійны і культурна-грамадскі дзеяч беларускага замежжа, магістр псіхалогіі і філалогіі, старшыня Саюза беларусаў у Бельгіі.
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1914 годзе ў Зэльве на Гарадзеншчыне. Паходзіў з настаўніцкай сям’і. Вучыўся ў польскай пачатковай школе. Скончыў настаўніцкую семінарыю ў Свіслачы (1934). З сярэдзіны 1930-х гадоў працаваў настаўнікам. У гады Другой сусветнай вайны мабілізаваны ў польскае войска. Браў удзел у абароне Варшавы. Трапіў у палон. Да кастрычніка 1940 знаходзіўся ў нямецкім лагеры для ваеннапалонных. Пасля вызвалення працаваў на фабрыцы ў Берліне. З восені 1947 — у г. Марбург, дзе вывучаў ва ўніверсітэце псіхалогію і абараніў магістэрскую дысертацыю. Рукапаложаны ў сан святара Беларускай Аўтакефальнай Праваслаўнай Царквы (БАПЦ) у 1950 г. Увосень таго ж года пераехаў у Бельгію. Скончыў педагагічны факультэт Лёвенскага ўніверсітэта (1957). Выконваў святарскія абавязкі. У 1962—1966 вучыўся ў Інстытуце філалогіі і гісторыі ўсходніх славян Брусельскага ўніверсітэта. Абараніў магістэрскую дысертацыю па філалогіі. Паглыбляючы багаслоўскую адукацыю, супрацоўнічаў з Інстытутам св. Сергія ў Парыжы. Да 1980 працаваў выкладчыкам рускай мовы ў Вышэйшай фламандскай школе ў г. Антверпен. Адзін з ініцыятараў і заснавальнікаў парафіі БАПЦ у Бельгіі. Памёр у 1984 годзе ў мясцовасці Хівер недалёка ад Лёвена.
Сям’я
Жонка — Зоя Жалязоўская-Смаршчок (1922 — 2010), беларуская грамадская дзяячка.
Старэйшы сын Андрэй скончыў Фламандскую школу ў Антверпене як перакладчык з нямецкай і англійскай моваў, працуе там дацэнтам нямецкай мовы. Малодшы сын Петрык скончыў тую самую школу, вывучаў нямецкую і французскую мовы, закончыў славістычны факультэт Лювенскага ўніверсітэта. Працуе на радыё «Свабода» ў Мюнхене.
Густафсан
Густафсан — прозвішча.
Міхай Гімпу
Міха́й Гі́мпу (Mihai Ghimpu;, Калоніца, МССР, СССР) — малдаўскі палітычны дзеяч, лідар Ліберальнай партыі Малдовы. Займаў пасаду старшыні Парламента Малдовы, з верасня 2009 па снежань 2010 выконваў абавязкі прэзідэнта Малдовы.
Біяграфія
Нарадзіўся 19 лістапада 1951 года ў сяле Калоніца Кішынёўскага раёна Малдаўскай ССР. Скончыў Кішынёўскі дзяржаўны ўніверсітэт з прысваеннем кваліфікацыі «Юрыст», працаваў адвакатам і шэфам адвакацкага бюро «Крэда». У 1978—1990 гадах працаваў юрыстам, узначальваў юрыдычныя аддзелы розных прадпрыемстваў, а таксама з’яўляўся суддзёй аднаго з адміністрацыйных сектараў Кішынёва.
У канцы 1980-х гадоў стаў адным з заснавальнікаў Народнага фронту Малдовы (НФМ). У 1990 годзе быў абраны ў парламент і ўвайшоў у фракцыю Народнага фронту. Пакінуў арганізацыю ў 1993 годзе. У 1994 годзе быў абраны членам малдаўскага парламента ад Блока сялян і інтэлігенцыі. У 1997 годзе Гімпу ўзначаліў створаную ў 1993 годзе Партыю рэформ (у красавіку 2005 года партыя змяніла сваю назву і пачала называцца Ліберальнай партыяй Малдовы). З 2007 па 2008 год з’яўляўся старшынёй муніцыпальнага савета Кішынёва.
NGC 4731
NGC 4731 (іншыя абазначэнні — MCG -1-33-26, UGCA 302, IRAS12484-0607, PGC 43507) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Пажыевішке
Пажыеві́шке (Pažieviškė) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Казіцішкіскай сянюніі. Размешчана за 6 км ад Губавы. Насельніцтва 13 чал. (2001 г.).
Мзымта
Мзымта (Мзы́мта) — рака ў Краснадарскім краі Расіі. Даўжыня ракі — 89 км, плошча вадазборнага басейна — 885 км². Самая доўгая і паўнаводная рака Расіі, якая непасрэдна ўпадае ў Чорнае мора. Сярэдні расход вады — ля сяла Кепша — 45,6 м³/с. Сярэднегадавы сцёк Мзымта ў Чорнае мора дасягае 1,4 км³.
Зубава (Ельнінскі раён)
Зубава (Зубово) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Леанідаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Іўдзея
Іўдзея (יהודה‎, Ἰουδαία, Iudaea, يهودية‎) — горная паўднёвая частка рэгіёна, вядомага як Зямля Ізраіля і Палесціны, прыкладна адпавядае паўднёвай частцы Заходняга берага і паўночнай пустыні Негеў у Ізраілі. Рэгіён названы ў гонар біблейскага калена Іудзіна і звязанага з імі Іўдзейскага царства, існаванне якога датуецца ад 934 да 586 года да н.э.. Назва рэгіёна працягвала існаваць нават пасля Вавілонскай заваявання, персідскага, эліністычнага і рымскага перыядаў, як Іўдзея Вавілонская, Персідская Іўдзея, Хасманеўская Іўдзея, і, такім чынам, Іўдзея Ірада і Рымская Іўдзея адпаведна. У выніку паўстання Бар-Кохбы ў 135 годзе рэгіён быў перайменаваны і зліўся з рымскай Сірыяй у Сірыйскую Палесціну рымскім імператарам Адрыянам. Тэрмін Іўдзея як геаграфічны тэрмін афіцыйна быў адроджаны ў XX стагоддзі, як частка ізраільскай назвы раёна на працягу большай частцы Заходняга берага ракі Іардан.
Уладзімір Варонін
Адукацыя і працоўная дзейнасць
У 1961 годзе скончыў Кішынёўскі кааператыўны тэхнікум. Працоўную дзейнасць пачаў у тым жа годзе з пасады загадчыка хлебапякарняй ў Крыўлянах. З 1966 да 1971 гг. працаваў дырэктарам Дубасарскага хлебазавода. У 1971 годзе скончыў Усесаюзны інстытут харчовай прамысловасці, пасля працаваў у органах дзяржаўнага кіравання: у Дубасарскім і Унгенскім райвыканкамах, ва Унгенскім гарвыканкаме.
Атасу (Актубекская сельская акруга)
Атасу — сяло ў Жанааркінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Актубекскай сельскай акругі. Код КАТА — 354439200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 395 чалавек (191 мужчына і 204 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 450 чалавек (229 мужчын і 221 жанчына).
Валерый Уладзіміравіч Тарасаў
Валерый Уладзіміравіч Тарасаў (нар., г. Бугульма, Татарская АССР, РСФСР) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Скончыў у 1976 годзе БПІ. Працаваў у Віцебскграмадзянпраекце, у Віцебскім і Гомельскім філіялах Белсельбудпраекта. Пасля 1987 працаваў галоўным архітэктарам г. Наваполацка, ва ўпраўленнях архітэктуры і горадабудаўніцтва г. Наваполацка і г. Віцебска, архітэктарам у Епархіяльным упраўленні г. Віцебска, галоўным архітэктарам праекта ў г. Смаленску і праектных арганізацыях г. Віцебска. Член Саюза архітэктараў СССР з 1985 года.
Творчасць
Асноўныя працы (у т.л. ў складзе аўтарскіх калектываў): ПДП жылых раёнаў г. Віцебска, праекты планіроўкі населеных пунктаў Віцебскай і Гомельскай абласцей.
Мантэцэмола
Мантэцэмола (Montezemolo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 371 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 62 чал./км². Займае плошчу 6 км². Паштовы індэкс — 12070. Тэлефонны код — 0174.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Benedetto.
Іванёва
Іванёва (Иванёво) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Леанідаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Ля Траецкага
Ля Трае́цкага (У Троицкого; таксама вядомы як «Дом Чыжа» ) — шматпавярховы жылы дом прэміум-класу на вуліцы Старажоўскай у Мінску.
Апісанне
Комплекс зроблены як працяг 12-павярховага шматсекцыйнага жылога дома, так званай «Панарамы», з частковым павышэннем забудовы, з улікам убудаваных аб’ектаў да 25 паверхаў, з прыступкавым падзеннем пры набліжэнні да Траецкага прадмесця да 7 паверхаў, з утварэннем на перападах шматлікіх пентхаусаў, раскрытых у бок Свіслачы.
У комплексе налічваецца 235 кватэр з метражом ад 57 да 332 кв. м. Гараж-стаянка комплексу разлічана на 316 месцаў.
Аўтар праекта — архітэктар Алег Ладкін, забудоўшчык — кампанія «Трайпл».
Крытыка
Збудаванне шматпавярховага будынка ў непасрэднай блізкасці да Траецкага прадмесця і гістарычнага цэнтра Мінска ў цэлым выклікала абурэнне грамадскасці і архітэктурнай супольнасці. Так, дэкан архітэктурнага факультэта БНТУ Армэн Сардараў і загадчык кафедры Архітэктуры жылых і грамадскіх будынкаў Сяргей Сергачоў, абодва дактары архітэктуры, назвалі з’яўленне гэтай «махіны» памылкай і трагедыяй беларускай архітэктуры, следствам горадабудаўнічай усёдазволенасці. Імі была выказана занепакоенасць тым, што яна знішчыла значнасць Траецкага прадмесця і Опернага тэатра. Галоўны архітэктар «Мінскпраекта» Міхаіл Гаўхфельд лічыць, што будынак разам з забудовай праспекта Пераможцаў насупраць «Мінск-Арэны» збудаваны папярок зялёнага дыяметра і такім чынам перакрываюць патокі пануючых вятроў і свежага паветра, якія ідуць ад Заслаўя да цэнтра горада, што спрыяе з’яўленню смогу і забруджанню паветра. Старшыня Беларускага добраахвотнага таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры Антон Астаповіч заявіў, што пры будаўніцтве ЖК «Ля Траецкага» былі найгрубейшым чынам парушаны некалькі артыкулаў Закона аб ахове гісторыка-культурнай спадчыны, так, напрыклад, была знішчана гісторыка-планіровачная структура квартала, ландшафт, застаўся без вывучэння, якое прадугледжана законам, культурны пласт. Паводле яго меркавання, у будучыні трэба ставіць пытанне пра знос комплексу.
15 студзеня 2013 года Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка на прэс-канферэнцыі для прадстаўнікоў беларускіх і замежных СМІ прызнаўся ў тым, што яму таксама «не вельмі падабаецца» комплекс «Ля Траецкага».
З іншага боку аўтар праекта Алег Ладкін параўнаў сваё тварэнне з Эйфелевай вежай, якую спачатку таксама многія ўспрынялі неадназначна, і выказаў меркаванне, што кантраст паміж старым і новым толькі падкрэсліў гістарычную забудову. Аўтара праекта падтрымаў тагачасны галоўны архітэктар Мінска Аляксандр Пятроў, аднак заўважыў, што эстэтыку будынка ён да канца зразумець не можа.
Азярышчанская
Азярышчанская — рака ў Веткаўскім раёне Гомельскай вобласці, правы прыток ракі Беседзь (басейн Дняпра). Даўжыня 7,3 км. Пачынаецца за 4 км на паўночны захад ад вёскі Казацкія Балсуны, у гэтай жа вёсцы ўпадае ў Бесядзь. Рэчышча на ўсім працягу каналізаванае.
NGC 4731A
NGC 4731A (іншыя абазначэнні — MCG -1-33-27, PGC 43526) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Азяродка
Азяродка — рака ў Беларусі, у Мядзельскім раёне Мінскай вобласці, левы прыток ракі Добрая (басейн Нёмана).
Даўжыня ракі 5 км. Пачынаецца каля паўночнай ўскраіны вёскі Выгалавічы. Упадае ў раку Добрая за 1 км на паўночны ўсход ад вёскі Азяроды. На працягу 4 км каналізаваная (1 км на паўночны захад ад вёскі Выгалавічы да вусця).
Міхал Ромер
Miхал Ромер (Michał Józef Römer, 14 верасня 1778—14 студзеня 1853) — грамадска-палітычны дзеяч Расійскай імперыі, масон.
Біяграфія
З шляхецкага роду Ромераў. Вучыўся ў Віленскім універсітэце. У 1803—1813 прэзідэнт 2-га дэпартамента Віленскага галоўнага суда, у 1808—1818 адзін з трох камісараў Віленскай адукацыйнае судовай камісіі. У вайну 1812 распараджэннем Напалеона I прызначаны прэзідэнтам г. Вільня, але ў верасні 1812 пакінуў пасаду з прычыны канфлікту з французскімі ўладамі, якія збіраліся зачыніць Віленскі ўніверсітэт. У 1814—1817 маршалак шляхты Троцкага павета, з 1817 — Biленскае губерні. Прыхільнік скасавання прыгоннага права, у 1817 узначальваў дэлегацыю шляхты, якая безвынікова звярталася да цара з адпаведным праектам. Адзін з арганізатараў i кіраўнікоў масонства ў Літве і на Беларусі, майстар Вялікай правінцыйнай Літоўскай ложы «Дасканалае адзінства», якая кіравала дзейнасцю астатніx беларускіх ложаў. Адзін з заснавальнікаў (1819) патрыятычнай арганізацыі В. Лукасінкага «Нацыянальнае масонства», сябар Патрыятычнага таварыства, паплечнік Т.Зана. У маі 1826 арыштаваны, зняволены ў Варшаўскай турме, потым у Петрапаўлаўскай крэпасці Санкт-Пецярбурга да 1830. У 1830—1832 у ссылцы ў г. Варонеж. Пасля вяртання на радзіму адышоў ад грамадскай дзейнасці.
Пахаваны разам з жонкай Рахеляй дэ Раес у сямейнай капліцы Ромераў у касцёле Найсвяцейшай Дзевы Марыі ў Троках. У сярэдзіне XIX стагоддзя скульптар Казімір Ельскі (1782—1867) стварыў для іх класіцыстычныя надмагіллі, упрыгожаныя скульптурнымі выявамі памерлых і алегарычнымі кампазіцыямі.
Совіна
Со́віна (, Совино) — вёска ў Бярозаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Стрыгінскага сельсавета.
У 1940—1954 гадах цэнтр Совінскага сельсавета.
Кадзеш
Кадзеш — значны горад антычнага Леванта каля ракі Аронт, на караванным шляху з Міжрэчча да Фінікіі, Сірыі, Палесціны, Егіпта. Знаходзіўся паміж Дамаскам і Тырам, як вароты ў нізіну.
Гісторыя
Месца, дзе размяшчаўся Кадзеш, упершыню людзі засялілі ў медным веку.
Назва
З семіцкага кораня Q-D-S, што азначае «святы».
Кадзешская бітва
Каля Кадзеша адбылася знакамітая бітва паміж старажытнымі егіпцянамі фараона Рамзеса II і хетамі.
Канец Кадзеша
Кадзеш знікае са старонак гісторыі пасля таго, як яго разбурылі народы мора, якія ўварваліся сюды каля 1178 да н.э.
Снетагорскі манастыр
Снетаго́рскі манасты́р — помнік архітэктуры XIV—XIX стст. за 3 км ад Пскова (Расія) каля ракі Вялікай на Снетнай гары (адсюль назва).
Манастыр упершыню згадваецца ў 1299 годзе. Меў зямельныя ўгоддзі, рыбныя промыслы. Манастыр быў добра ўмацаваны. На яго неаднаразова нападалі лівонскія рыцары, польскія і шведскія атрады. З 1804 г. архірэйскі дом. Пасля 1917 г. скасаваны.
Комплекс манастыра
Найбольш старажытная пабудова Снетагорскага манастыра — мураваны сабор Раства Багародзіцы (1310). У яго інтэр’еры захаваліся фрэскі 1313 года, выкананыя сербскімі мастакамі. Крыты цвінтар быў упрыгожаны кафляй.
У комплекс таксама уваходзяць каменныя трапезная палата (пач. XVI ст.) са стоўпападобнай царквой (1519), 8-гранная шатровая царква «пад званы» (усе XVI ст.).
Уваход на тэрыторыю манастыра цераз мураваную браму (XVII ст.). У XIX ст. комплекс абнесены мураванай агароджай.
Чырвоны Сад (Бярэзінскі раён)
Чырво́ны Сад (, Чирвоный Сад) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Паплаўскага сельсавета.
Машына часу
Машына часу — гіпатэтычнае тэхнічнае прыстасаванне для вандровак па часе насуперак яго натуральнаму бегу. Машына часу з’яўляецца адным з найпапулярнейшых прыстасаванняў, якія апісваюцца ў навуковай фантастыцы.
Машынай часу ў фізіцы часта называюць прастору-час з замкнёнымі непрасторападобнымі крывымі (прастора-час, у якой існуе верагоднасць сустрэчы назіральніка з самім сабой).
Гісторыя
У фантастычнай літаратуры XIX стагоддзя нараджаецца ідэя вандровак па часе. Аднак раннія творы не ўзагдвалі пра магчымасць здзяйсняць падарожжы пры дапамозе машыны ці іншага тэхнічнага прыстасавання.
У 1887 годзе іспанскі пісьменнік выдаў у Барселоне навелу «El anacronópete» (неалагізм: «той, што ляціць насустрач часу»), у якой упершыню згадвалася прыстасаванне для перамяшчэння ў часе. Пазней гэта ідэя атрымала шырокую вядомасць з выхадам у 1895 годзе рамана Герберта Уэлса «Машына часу», якому папярэднічала невялікае апавяданне Уэлса «Арганаўты хронасу», выдадзенае ў 1888 годзе.
Па-новаму тэму вандровак па часе ў сярэдзіне дваццатага стагоддзя асэнсоўваюць Айзэк Азімаў у рамане «Канец вечнасці» і Пол Андэрсан у «Патрулі часу».
Роза Атунбаева
Роза Ісакаўна Атунбаева (нар., Фрунзэ, Кіргізская ССР) — кыргызскі палітык і дыпламат, лідар парламенцкай фракцыі Сацыял-дэмакратычнай партыі Кыргызстана. У выніку падзей 7 красавіка 2010 г. зрабілася кіраўніком Часовага ўрада Кыргызстана. 19 мая 2010 года спецыяльным дэкрэтам Часовага ўрада Кыргызстана абвешчана Прэзідэнтам Кыргызстана пераходнага перыяду. Паводле дадзенага дэкрэту тэрмін паўнамоцтваў Прэзідэнта пераходнага перыяду усталяваны да 31 снежня 2011 года. Па выніках рэферэндуму, праведзенага 27 чэрвеня 2010 г., выбрана Прэзідэнтам і прыведзена да прысягі 3 ліпеня 2010 года.
Вяйнянскі сельсавет
Вяйня́нскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок (да 2008 года вёска) Вейна.
Гісторыя
Утвораны 22 ліпеня 1960 года ў складзе Магілёўскага раёна Магілёўскай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Грабянёўскага і Дарскага сельсаветаў. 15 студзеня 1965 года з часткі сельсавета зноў утвораны Дарскі сельсавет у складзе 18 населеных пунктаў (Вялікая Бароўка, Гародня, Грышанава, Дары I, Дары II, Зімніца, Кадзіна, Латрошча, Любуж, Малая Бароўка, Мядзвёдаўка, Падбелле, Падгор’е, Раманавічы, Сідараўка, Таранава, Шчэжар I і Шчэжар II).
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 4889 чалавек, з іх 92,9 % — беларусы, 5,1 % — рускія, 1,2 % — украінцы, 0,4 % — армяне.
Склад
У склад сельсавета ўваходзіць 8 населеных пунктаў (2009 г.):
Беларускі экалагічны саюз
Беларускі экалагічны саюз (БелЭкаС) — добраахвотная грамадская арганізацыя, якая ставіць за мэту актывізацыю прыродаахоўнай дзейнасці грамадзян, прадпрыемстваў, устаноў, аб’яднанне іх намаганняў для захавання экалагічнай раўнавагі ў рэспубліцы і паляпшэння асяроддзя пражывання насельніцтва. Заснаваны 3 красавіка 1989 года у Мінску на ўстаноўчай канферэнцыі з удзелам прадстаўнікоў АН Беларускай ССР, Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, грамадскіх арганізацый. Вышэйшы кіруючы орган — з’езд, які праводзіўся адзін раз у 3 гады.
На 1-м з’ездзе БелЭкаС, які прайшоў у Мінску 1—2 ліпеня 1989 года, быў прыняты статут, абрана праўленне, прэзідэнт (Б. П. Савіцкі) і 3 віцэ-прэзідэнты (Р. Г. Гарэцкі, Я. П. Пятраеў, Л. Р. Тарасенка), зацверджана эмблема саюза (стылізаваная выява ліста папараці) і сцяг (бела-зялёна-белы з палосамі аднолькавай шырыні).
10 лютага 1990 года на Усебеларускім дэмакратычным форуме ў Мінску, скліканым па ініцыятыве БНФ «Адраджэньне», БелЭкаС увайшоў у перадвыбарчы Беларускі дэмакратычны блок (БДБ).
У красавіку 1991 года БЭС разам з музычным экалагічным рухам «Рок чистой воды» правялі дабрачынную акцыю, прысвечаную 5-й гадавіне катастрофы на Чарнобыльскай АЭС.
Станам на 1991 год у склад БелЭкаС уваходзіла каля 5 тыс. чал.
Аднак, далей правядзення розных мерапрыемстваў, БЭС прасунуцца не атрымалася. Арганізацыя павольна распадалася, і з цягам часу ад БЭС не засталося нічога, акрамя прыгожых дэкларацый, што прывяло да распаду ў 1994 годзе.
Рамаданскае наступленне (2003)
Першае рамаданскае наступленне — агульная назва для серыі нападаў баевікоў на іракскіх сілавікоў і войскі міжнароднай кааліцыі падчас святога для мусульман месяца Рамадан. Колькасць партызанскіх і тэрарыстычных акцый узрасла ў гэты перыяд галоўным чынам з-за веры ў тое, што барацьба з замежнікамі падчас святога месяца ісламу ставіць верніка асабліва блізка да Алаха.
Напад на гатэль «Аль-Рашыд»
Раніцай 26 кастрычніка 2003 года, у першы дзень Рамадана, у Багдадзе паўстанцы адкрылі агонь з самаробнай шматтрубнай пускавы ўстаноўкі, усталяванай у трэйлеры, які быў зроблены ў выглядзе мабільнага генератара, прыкладна ў 400 метрах ад гатэля «Аль-Рашыд», дзе ў той час знаходзіўся намеснік міністра абароны ЗША Пол Вулфавіц. Восем альбо дзесяць ракет патрапілі ў гатэль, забіўшы аднаго амерыканскага салдата і параніўшы 15 чалавек, у тым ліку сем амерыканскіх грамадзянскіх асоб і чатырох салдат. Было выпушчана яшчэ некалькі ракет, але яны не патрапілі ў цэль. Вулфавіц знаходзіўся на 12-м паверсе, у якім размяшчаюцца афіцыйныя асобы ЗША і кааліцыі ў Багдадзе, і на тым баку гатэля, якая падвергнулася нападу. Аднак ракеты даляталі толькі да 11-га паверха.
Выбухі ў Багдадзе
27 кастрычніка 2003 года паўстанцы арганізавалі скаардынаваны напад тэрарыстаў-смяротнікаў на комплекс Чырвонага Крыжа і чатыры іракскія паліцэйскія ўчасткі ў Багдадзе. Усе выбухі адбыліся з інтэрвалам прыкладна ў 45 хвілін. Чатыры тэрарыста-смяротніка загінулі, але пяты, сірыец, які спрабаваў падарваць чацвёрты паліцэйскі ўчастак, пацярпеў няўдачу пасля таго, як аўтамабіль гэтага чалавека, па-відаць, не выбухнуў. Ён быў застрэлены і паранены іракскай паліцыяй і арыштаваны. У выніку тэрактаў загінулі 35 чалавек, а таксама 244 атрымалі раненні. Сярод загінулых былі таксама 2 амерыканскіх вайскоўцаў
Атака на італьянскі штаб
12 лістапада тэрарыст-смяротнік на аўтацыстэрне напаў на штаб італьянскай ваеннай паліцыі ў Насірыі, знішчыўшы яго і забіўшы 28 чалавек, у тым ліку 17 італьянскіх салдат і 2 італьянскія грамадзянскія асобы. Як стала вядома пазней, акцыю ўчыніла групоўка «Армія адзінабожжа і джыхаду».
Гэты напад стаў найкрывавым інцыдэнтам з удзелам італьянскіх салдат з часоў аперацыі «Аднаўленне надзеі» ў Самалі і самай вялікай стратай італьянскіх салдат з часоў Другой сусветнай вайны. Напад, такім чынам, узрушыў Італію і пагрузіў яе ў трохдзёную жалобу. Салдатам зладзілі дзяржаўныя пахаванні.
Збітыя верталёты
За час наступлення было збіта некалькі амерыканскіх ваенных верталётаў, што прывяло да вялікай колькасці ахвяр сярод амерыканскіх войск. Тры Sikorsky UH-60 Black Hawks і адзін CH-47D Chinook былі збіты; загінулі 39 салдат і 31 паранены. Два верталёты былі збіты з дапамогай ракетных установак «Страла», якія, хутчэй за ўсё, трапілі ў рукі баевікоў праз чорны рынак. За дзень да пачатку наступлення, 25 кастрычніка, быў збіты яшчэ адзін UH-60 Black Hawk, у выніку чаго былі паранены 5 салдат.
Страты
У агульнай складанасці, у ходзе падзей кастрычніка—лістапада 2003 года загінула, па афіцыйных даных, 94 байца кааліцыі, сярод якіх 75 амерыканцаў, 17 італьянцаў, 1 брытанец і 1 паляк. Сілавыя структуры Ірака страцілі звыш 50 чалавек забітымі. У паўстанцаў налічвалася больш за 100 загінулых. Страты сярод грамадзянскіх асоб ацэньваюцца ў 2 загінулых падчас атакі на італьянскую базу ў і 33 у тэрактах у Багдадзе.
Параўнанні з Тэцкім наступленнем
Многія параўноўвалі наступленне на Рамадан з Тэцкім наступленнем 1968 года ў В’етнамскай вайне, бо падабенства было вялікім. У 1968 годзе напады адбыліся ў пачатку в’етнамскага Новага года, свята, якое, як меркавала амерыканскае камандаванне, прадвесціла часовае спыненне гвалту. У Іраку гэтыя падзеі адбыліся ў пачатку святога для мусульман месяца Рамадан. Амерыканскае камандаванне ў Багдадзе меркавала, што свята прынясе паслабленне нападаў, якія пераследвалі амерыканскія войскі. Гэта здагадка была настолькі моцнай, што каменданцкі час у Багдадзе быў часткова адменены.
Пузі
Пузі́ (, Пузи) — вёска ў Бярозаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Стрыгінскага сельсавета. Размешчана за 25 км ад Бярозы, за З1 км ад чыгуначнай станцыі Бяроза-Картузская.
Гісторыя
Паводле перапісу 1897 года вёска ў Пескаўскай воласці Слонімскага павета Гродзенскай губерні.
З 1915 года акупіравана германскімі войскамі, з 1919 года да ліпеня 1920 года і з жніўня 1920 года — войскамі Польшчы.
З 1921 года ў складзе Польшчы. З 1924 года вёска ў Пескаўскай гміне Косаўскага павета Палескага ваяводства.
З 1939 года ў БССР, з 1940 года вёска ў Высокаўскім сельсавеце. У 1941—1944 гг. акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. Акупанты загубілі ў вёсцы 6 жыхароў.
З 1954 года ў Перасудавіцкім сельсавеце. Паводле перапісу 1959 года — сяло і хутар. Паводле перапісу 1970 года — у саўгасе «Белаазёрскі». У 1977 годзе сельсавет перайменаваны ў Высокаўскі. З 26 лютага 2002 года ў Стрыгінскім сельсавеце.
Косітчана
Косітчана (Коситчено) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Леанідаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Сяргей Агафонавіч Лупікаў
Сяргей Агафонович Лупиков (26 кастрычніка 1923, Бяседавічы Хоцімскі раён, Магілёўская вобласць — 31 сакавіка 1995, Магілёў) — камандзір аддзялення; памочнік камандзіра; камандзір узвода пешай разведкі 1223-га стралковага палка 369-й стралковай дывізіі 2-га Беларускага фронту, сяржант. Поўны кавалер ордэна Славы.
Біяграфія
Нарадзіўся 26 кастрычніка 1923 года ў вёсцы Бяседавічы Хоцімскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі ў сялянскай сям'і. Беларус. Пасля заканчэння пачатковай школы працаваў у калгасе.
У Чырвонай Арміі і ў баях Вялікай Айчыннай вайны з кастрычніка 1943 года. Ваяваў на 2-м Беларускім фронце.
Камандзір аддзялення, узвода пешай разведкі 1223-га стралковага палка чырвонаармеец Сяргей Лупікаў 15 жніўня 1944 г. ў складзе разведвальнай групы пераправіўся праз раку Бобр у раёне польскага горада Асавец і разведаў варожую агнявую сістэму. Затым, у ліку першых уварваўся ў траншэю ворага, у перастрэлцы знішчыў чатырох праціўнікаў і захапіў сем «языкоў». Пад шквальным агнём праціўніка чырвонаармеец Лупікаў прымаў удзел у будаўніцтве моста праз раку Бобр.
Загадам па 369-й стралковай дывізіі № 096 ад 21 жніўня 1944 года за мужнасць і адвагу праяўленыя ў баях чырвонаармеец Лупікаў Сяргей Агафонавіч узнагароджаны ордэнам Славы 3-й ступені.
Памочнік камандзіра узвода пешай разведкі 1223-га стралковага палка сяржант Сяргей Лупікаў у баях за вёску Альтхаўзэн і за польскую вёску Гручна у перыяд з 4 па 6 лютага 1945 года замяніў выбыўшага са строю камандзіра ўзвода. За тры дні баёў ўзвод пад камандаваннем сяржанта Лупікаў знішчыў да трох дзясяткаў і ўзяў у палон сто семдзесят два гітлераўца, з іх тры афіцэра, акрамя гэтага ўзвод Лупікава вывеў са строю дзве гарматы і чатыры кулямёта.
Загадам па 70-й арміі ад 7 сакавіка 1945 года за мужнасць і адвагу праяўленыя ў баях сяржант Лупікаў Сяргей Агафонавіч узнагароджаны ордэнам Славы 2-й ступені.
У ноч на 27 сакавіка 1945 года ўзвод пад камандаваннем сяржанта Сяргея Лупікава разведаў чатыры пераправы праз раку Ісача, што забяспечыла магчымасць савецкім перадавым частках ўварвацца ў польскі горад Гдыня. У баях за Гдыню ўзвод сяржанта Лупікава захапіў варожы авіяцыйны завод, знішчыў трыццаць аднаго і паланіў паўсотні праціўнікаў.
5 мая 1945 года камандуючы 2-м Беларускім фронтам Маршал Савецкага Саюза Ракасоўскі К. К. прадставіў сяржанта Лупікава С. А. да ордэна Славы 1-й ступені.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 29 чэрвеня 1945 года за ўзорнае выкананне заданняў камандавання ў баях з нямецка-варожымі захопнікамі сяржант Лупікаў Сяргей Агафонавіч узнагароджаны ордэнам Славы 1-й ступені, стаўшы поўным кавалерам ордэна Славы.
Пасля вайны старшына Лупікаў С. А. дэмабілізаваны. Жыў у абласным цэнтры Беларусі горадзе Магілёве. Працаваў у будаўнічым упраўленні № 60. Памёр 31 сакавіка 1995 года.