cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вялікая перабудова Парыжа
Неабходнасць пераменаў, мадэрнізацыі сярэднявечнага горада, наспела ўжо даўно. Пачынаючы з першай паловы 18 стагоддзя ўлады горада задумваліся аб неабходнасці перабудаваць цэнтр Парыжа, а менавіта: акультурыць набярэжныя Сены і знесці дамы, пабудаваныя на мастах. У гады інтэнсіўнага індустрыяльнага развіцця Францыі і ў першую чаргу Парыжа насельніцтва горада расло выключна хуткімі тэмпамі — за адно стагоддзе насельніцтва ўзрасла ў пяць разоў — з 0,5 млн. у 1800 да 2,7 млн. ​​у 1901. У некаторых кварталах шчыльнасць насельніцтва дасягнула 100 тыс. чалавек на км². Горад быў не прызначаны для такой вялікай колькасці жыхароў: сетка вузкіх крывых вуліц, шчыльна забудаваных будынкамі, абцяжарвала дарожны рух, а дрэнныя санітарныя ўмовы вялі да частых успышак эпідэмій, што, у сваю чаргу, прыводзіла да таго, што багатыя парыжане пакідалі горад і перасяляліся ў прыгарады на поўнач і захад, а цэнтр сталіцы ператварыўся ў квартал беднякоў, падвержаны таксама і частым сацыяльным хваляванням. Для ліквідацыі падобных праблем патрабавалася вялікая перапланіроўка.
Паспяховае рашэнне пытання перабудовы Парыжа пачалося толькі з прыходам да ўлады Напалеона ІІІ. За ўзор быў узяты Лондан, дзе прамысловая рэвалюцыя адбылася раней, і які ўжо меў развітую сетку транспарту, каналізацыі і вялікія грамадскія паркі, пабудаваныя пасля Вялікага лрнданскага пажару 1666. Для ажыццяўлення задуманага праекту Напалеон III у 1853 прызначыў прэфектам дэпартамента Сена барона Жоржа Эжэна Асмана, вядомага сваёй паслядоўнасцю і строгасцю. Міністр унутраных спраў герцаг Персіньі, які прадставіў Асмана Напалеону, загадваў фінансавымі справамі праекта, з дапамогай братоў Пер'е. Інжынер Жан-Шарль Альфан сумесна з садоўнікам Барыйе-Дэшанам займаліся добраўпарадкаваннем паркаў і садоў. Таксама над праектам працавалі іншыя архітэктары: Габрыэль Даўю над тэатрамі на плошчы Шатло, Тэадор Баллю над будынкам мэрыі, Віктор Бальтар над крытымі рынкамі ў квартале Ле-Аль і Жак Хіторф над будаўніцтвам Паўночнага вакзала.
Для забеспячэння руху транспарту Асман праклаў шырокія праспекты скрозь існуючыя кварталы. На месцы заблытаных вузкіх вулачак паўстала геаметрычная сетка шырокіх, прамых і светлых авеню і бульвараў. Шырыня бульвараў даходзіла да 30 м.
Натхнёны прыгажосцю і разнастайнасцю лонданскіх паркаў, Напалеон III наняў Альфана для збудавання зялёных насаджэнняў у Парыжы. На заходняй і ўсходняй межах Парыжа былі створаны «лёгкія» горада — адпаведна Булонскі і Венсенскі лес. У межах горада размясціліся паркі Бют-Шамон, Монс і Мансуры. Таксама ў кожным квартале былі разбітыя скверы, а ўздоўж авеню высаджаны дрэвы.
Была пабудаваная новая сістэма водазабеспячэння і водаадвядзення Парыжа. Агульная працягласць каналізацыйнай сеткі горада за час Вялікай перабудовы вырасла амаль у 20 разоў і дасягнула 600 км у 1878.
Перабудова не абмежавалася планіроўкай вуліц і інфраструктуры, але таксама прадыктавала і змяненне выгляду дамоў. Вулічныя кварталы сталі разглядацца як гамагенныя архітэктурныя адзінкі, а будынкі перасталі ўспрымаца як самастойныя структуры. Тыповы фасад хаўсманаўскага парыжскага дома складаецца з наступных элементаў:
NGC 368
NGC 368 (іншыя абазначэнні — ESO 243-23, PGC 3826) — галактыка ў сузор’і Фенікс.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Буцько
Буцько — прозвішча.
Віталь Міхайлавіч Драздоў
Віталь Драздоў (нар., Гродзенская вобласць) — прадзюсар і музыка. Генеральны дырэктар Hit FM.
Біяграфія
У 1993 годзе пачаў кар’еру на радыё ў Мінску, быў вядоўцам, музычным рэдактарам і праграмным дырэктарам радыёстанцый (Аўтарадыё, Радыё ВА, Альфа-Радыё). У 1995 годзе далучыўся да гурта «Ляпіс Трубяцкой» у якасці бэк-вакаліста і скрыпача. У 2003 годзе стаў дырэктарам гурта «Ляпіс Трубяцкой» і іх прадзюсарскага цэнтра «Дзеці сонца».
IC 110
IC 110 — галактыка тыпу NF (у працэсе пацверджання) у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Таўматавакатангіангакаававатаматэатурыпукакапікімаўнгахаранукупакаівенуакітанатах
Таўматавакатангіангакаававатаматэатурыпукакапікімаўнгахаранукупакаівенуакітанатаху, (маары: Taumatawhakatangihangakoauauotamateaturipukakapikimaungahoronukupokaiwhenuakitanatahu) — узгорак вышынёй 300 м, у Новай Зеландыі. Гэтая назва часта скарачаецца мясцовымі жыхарамі да Таумата для палягчэння ў размовах. Прыблізны пераклад гэтага слова гучыць так: «Вяршыня ўзгорка, дзе Таматэа, мужчына з вялікімі каленамі, які скручваўся, залазіў і праглынаў горы, вядомы як ядок зямлі, іграў на сваёй флейце для сваёй каханай.» Гэты тапонім, які змяшчае 82 літары (у беларускай траскрыпцыі), лічыцца самым доўгім у свеце.
Існуе некалькі версій вымаўлення гэтай назвы. Напрыклад, у Кнізе рэкордаў Гінэса запісаная назва, якая складаецца з 92 літар (на англійскай мове).
Жыхары Уэльса, дзе знаходзіцца населены пункт з адным з найдоўгіх у свеце назваў, сцвярджаюць, што гэты тапонім быў выдуманы спецыяльна для таго, каб апярэдзіць самую доўгую назву ў Вялікабрытаніі.
Вальтэр Косель
Вальтэр Косель (Walther Kossel;,  — , ) — нямецкі фізік. Сын А.Коселя.
Біяграфія
Скончыў Гайдэльбергскі ўніверсітэт (1911). Прафесар Кільскага ўніверсітэта (з 1921) і Вышэйшай тэхнічнай школы ў Данцыгу ​​(з 1932). З 1947 дырэктар Фізічнага інстытута ў Цюбінгене.
Асноўныя працы
У 1916 годзе высунуў гіпотэзу, якая легла ў аснову тэорыі іоннай хімічнай сувязі і гетэравалентнасці. У 1928 годзе адначасова з нямецкім фізікам І. Н. Странскім прапанаваў малекулярна-кінетычную тэорыю росту крышталёў. Выявіў эфект узнікнення дыфракцыйных ліній пры дыфракцыі разыходнага пучка рэнтгенаўскіх прамянёў у крышталі (лініі Коселя).
Аўгустын (Маркевіч)
Аўгустын (свецкае імя Адам Маркевіч;, в. Глушкавічы, Лельчыцкі раён, Гомельская вобласць) — мітрапаліт УПЦ (МП), Старшыня Сінадальнага аддзела па ўзаемадзеянні з Узброенымі сіламі і іншымі ваеннымі фарміраваннямі Украіны.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і праваслаўнага святара, які паходзіў з даўняга святарскага роду. У 2012 прызначаны арцыбіскупам Белацаркоўскім і Багуслаўскім. З’яўляецца праціўнікам экуменічнага (аб’яднальнага) руху. Ён сцвярджае, што Праваслаўная Царква павінна супрацоўнічаць з іншымі канфесіямі толькі ў галіне гуманітарнай дзейнасці. Аўгустын вядомы сваім актыўным непрыняццем уніі.
Бераг
Бераг — паласа зямной паверхні, якая прылягае да берагавой лініі з боку сушы і, калі не ўлічваць прыліў ці нагон, абмежаваная з гэтага боку пэўнай лініяй, якая адзначае максімальнае распаўсюджванне патоку вады, які ўтвараецца пры разбурэнні марскіх хваляў, — прыбойнага патока.
Спіс лаўрэатаў прэміі па эканоміцы імя Альфрэда Нобеля
Нобелеўская прэмія па эканоміцы, афіцыйна Прэмія Шведскага дзяржаўнага банка па эканамічных навуках памяці Альфрэда Нобеля (Sveriges Riksbanks pris i ekonomisk vetenskap till Alfred Nobels minne), заснаваная Банкам Швецыі ў памяць Альфрэда Нобеля ў 1968 годзе з нагоды 300-годдзя банка і ўручаецца за дасягненні ў эканамічных навуках. Першая прэмія была прысуджана ў 1969 годзе Рагнару Фрышу і Яну Тынбергену.
Лаўрэаты
1969—1970 • 1971—1980 • 1981—1990 • 1991—2000 • 2001—2010 • 2011—2020 • 2021—…
Андрэй Міхайлавіч Кулагін
Біяграфія
А. М. Кулагін нарадзіўся ў вёсцы Старое Закружжа (зараз у Веткаўскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі). Скончыў 7 класаў школы. З 1936 г. працаваў на аўтарамонтным заводзе імя С. М. Кірава ў Магілёве. У 1939 годзе скончыў Магілёўскі аэраклуб. У Чырвонай Арміі з 1940 г. У 1942 годзе скончыў Армавірскую ваенную авіяцыйную школу пілотаў. З ліпеня 1942 г. на Паўднёвым, Паўночна-Каўказскім, 2-м Беларускім франтах. Здзейсніў 762 баявыя вылеты, правёў 142 паветраныя баі, асабіста збіў 32 самалёты праціўніка і яшчэ 7 у групавых баях.
Пасля вайны А. М. Кулагін працягваў ваенную службу. У 1945 годзе скончыў Вышэйшыя афіцэрскія лётна-тактычныя курсы ВПС, у 1954 годзе Ваенна-паветраную акадэмію. З 1956 года палкоўнік Кулагін у запасе. Жыў у Мінску. З 1959 года на партыйнай рабоце, з 1961 г. інструктар, загадчык сектара ЦК КПБ. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 2-га склікання (1947—1951).
NGC 369
NGC 369 (іншыя абазначэнні — ESO 541-17, MCG −3-3-22, PGC 3856) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Трапшавічы
Тра́пшавічы (, Трапшевичи) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
IC 111
IC 111 — галактыка тыпу NF (у працэсе пацверджання) у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Хэлмскі павет
Хэлмскі павет (Powiat chełmski) — павет у Польшчы ля мяжы з Украінай, уваходзіць у склад Люблінскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Хэлм (не ўваходзіць у яго, утвараючы гміну на правах павета). Займае плошчу 1885,89 км². Насельніцтва павета складае 79 тыс. чалавек (на 2018 год).
Віа дэла Канчыліяцыёнэ
Віа дэла Канчыліяцыёнэ (Via della Conciliazione, літаральна «вуліца Прымірэння») — адна з важных вуліц Рыма. Размешчана ў раёне Борга.
Даўжыня вуліцы складае каля 500 м. Вуліца пралягае ад плошчы Святога Пятра да набярэжнай заходняга берага Тыбрa, выходзячы на яе паміж мостам Віктара Эмануіла II і мостам замка Святога Анёла. Віа дэла Канчыліяцыёнэ была спраектавана ў якасці галоўнай дарогі да плошчы Святога Пятра падчас мусалініеўскай перапланіроўкі Рыма ў 1936 годзе. Але пабудавана яна была толькі да Папскага Юбілейнага года ў 1950 годзе. На вуліцы размешчана мноства турыстычных крам, а таксама шэраг значных гістарычных і рэлігійных збудаванняў — Палацца Тарлонія, Палацца дэй Пенітэнцьеры, Палацца дэй Канвертэндзі, цэрквы Санта-Марыя-ін-Траспанціна і Санта-Спірыта-ін-Сасія. Да вуліцы можна дабрацца ад станцыі метро Атавіяна — Сан-П'етра — Музеі-Ватыкані Лініі A Рымскага метро.
Рутвіца рагатая
Ру́твіца рагатая (Lotus corniculatus) — від кветкавых раслін роду сямейства.
Назва
Рутвіца рагатая, руцвіца, трызаўка, заяччы браткі, рута польная , заячча трава, палявая акацыя.
Сінонімы
У сінаніміку віду ўваходзяць наступныя назвы:
Батанічнае апісанне
Шматгадовая травяністая расліна вышынёй 10—40 см. Сцябло ляжачае, прыўздымаецца або ўзыходзіць. Корань стрыжнёвы. Лісце чарговае, чарашковае, тройчатае.Прылісткі завостраныя, лісточкі да 15 мм даўжынёй, яйкападобныя. Суквецці парасонавыя, пяцікветкавыя. Кветкі да 15 мм даўжынёй, жоўтыя. Чашачка слабаапушаная або голая. Бабы да 25 мм даўжынёй, прамыя.
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1995
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1995  — другі па рангу дывізіён па футболе сярод беларускіх каманд другой паловы 1995-га года. У сувязі з пераходам на сістэму правядзення чэмпіянатаў "вясна—восень" турнір праходзіў у адзін круг. Першапачаткова планаваўся ўдзел 16 каманд, але яшчэ перад пачаткам сезону спыніла існаванне каманда «Сантанас» з Самахвалавіч, у выніку колькасць удзельнікаў скарацілася да 15. Перамогу і адзіную пуцёўку ў Першую лігу атрымаў клуб «Нафтан-Дэвон» з Наваполацка.
Рутвіца рагатая
Батанічнае апісанне
Цвіце з канца вясны да позняй восені.
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1995
Стыкавыя матчы
Згодна з рэгламентам, другая каманда Другой лігі (пінскі «Камунальнік») сустракалася за месца ў Першай лізе з перадапошняй камандай Першай лігі (бабруйскі «Шыннік»).
Рутвіца рагатая
Гаспадарчае значэнне і выкарыстанне
Меданосныя пчолы ахвотна збіраюць нектар з кветак віду. Медадайнасць — да 15 кг з гектара суцэльных пасеваў.
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1995
Стыкавыя матчы
«Шыннік» захаваў месца ў Першай лізе, «Камунальнік» вярнуўся ў Другую лігу.
Котка (горад)
Котка (фін. і швед. Kotka) — горад на поўдні Фінляндыі, на беразе Фінскага заліва. Назва горада ў перакладзе азначае «арол». Горад Котка быў заснаваны ў 1879 годзе. Галоўная царква пабудавана ў канцы XIX стагоддзя. У горадзе таксама ёсць Свята-Мікольская праваслаўная царква, пабудаваная ў канцы XVIII стагоддзя.
Насельніцтва 54769 жыхароў (на 31 сакавіка 2010).
Эканоміка Беларусі
Паводле дакладу ААН па выніках 2007 года эканамічны рост у Беларусі склаў 8 %. Інфляцыя ў 2007 ацэньваецца ў дакладзе ў 8,5 %
У першым паўгоддзі 2008 года рост ВУП склаў 10,4 %, інфляцыя склала 7,3 %
Беларуская Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка
У ліпені 1990 года палітычнае кіраўніцтва СССР, на чарговым з’ездзе КПСС, прыйшло да высновы, што: а) нельга далей жыць з сістэмай гаспадарання, якая адхіляе навукова-тэхнічны прагрэс, новыя тэхналогіі, спаведуе затратны прынцып, параджае марнатраўства і страты; б) альтэрнатывай зжыўшай сябе адміністрацыйна-каманднай сістэме кіравання народнай гаспадаркі з’яўляецца рыначная эканоміка.
У кастрычніку 1990 года Вярхоўны Савет Беларускай ССР адобрыў распрацаваную Саветам Міністраў Беларускай ССР праграму пераходу да рыначных адносін, у аснове якой і была пакладзена радыкальная праграма «500 дзён» С. Шаталіна і Р. Яўлінскага.
Рэспубліка Беларусь
Адным з першых крокаў у складанні рыначнай эканомікі ў Беларусі стала падпісанне ў кастрычніку 1991 года дагавору аб адзінай эканамічнай прасторы паміж Расіяй, Беларуссю, Арменіяй, Кыргызстанам, Таджыкістанам, Туркменістанам і Узбекістанам, да якога пазней далучыліся Украіна, Малдова і Азербайджан. Рэспублікі дамовіліся праводзіць узгодненную палітыку ў галінах транспарту, энергетыкі, інфармацыі, развіцця прадпрымальніцтва, фінансаў, падаткаў і цэн, грашовай і банкаўскай сістэм, мытных правіл і тарыфаў, стандартаў, статыстыкі, бухгалтарскага ўліку, развіцці замежных эканамічных адносін і г.д.
У 1994 годзе Вярхоўны Савет XII склікання пастанавіў распачаць чэкавую прыватызацыю праз выдачу працаздольнаму насельніцтву чэкаў «Маёмасць» і абмен іх на акцыі дзяржаўных прадпрыемстваў. Чэкі атрымалі амаль 5 млн чал., пачалося актыўнае стварэнне спецыялізаваных інвестыцыйных фондаў. Аднак, у сакавіку 1995 года прэзідэнт А. Лукашэнка прыпыніў іх дзейнасць, а неўзабаве увёў часовую забарону на продаж акцый, атрыманых наўзамен чэкаў «Маёмасць».
Інфляцыя
Афіцыйная інфляцыя Беларусі па гадах з 2000 года:
2007
Тавараабарот з Расіяй у студзені-чэрвені 2007 года склаў $11,2 млрд (+120,2 %). Экспарт — $3,9 млрд (+28,7 %), імпарт — $7,3 млрд (+16,1 %).
2006
У 2006 г. тавараабарот павялічыўся ў параўнанні з 2005 на 28,7 % і склаў $42 млрд. У тым ліку экспарт вырас на 23,5 % да $19,7 млрд, імпарт вырас на 33,6 % да $22,3 млрд сальда вонкавага гандлю склалася адмоўным у памеры $2,5 млрд.
Экспарт нафтапрадуктаў, выпрацаваных з расійскай нафты на беларускіх нафтаперапрацоўчых прадпрыемствах, — важны складнік эканомікі краіны, на яго прыходзіцца 16,4 % СУП. У студзені — маі 2006 кошт экспарту нафтапрадуктаў вырас на 58,2 % у параўнанні з аналагічным перыядам 2005 і дасягнуў $3,2 млрд (7,4 млн т).
2005
У 2005 г. тавараабарот павялічыўся на 8 %, у тым ліку экспарт — на 16 %, імпарт — на 1,3 %.
Па дадзеных мытных органаў Беларусі, імпартаваўшы ў 2005 з Расіі 19,3 млн т нафты за $4,2 млрд, Беларусь экспартавала 13,5 млн т нафтапрадуктаў на $4,9 млрд.
2004
У 2004 г. найбуйнейшымі гандлёвымі партнёрамі Беларусі былі Расія і краіны ЕС. Так, па экспарце тавараабарот склаў з:
па імпарце — Расія 68,2 %, Германія 6,6 %, Украіна 3,3 %.
Замежная запазычанасць
Замежная дзяржаўная запазычанасць Беларусі на 1 ліпеня 2008 года склала па дадзеных Мінфіна 4915,7 млрд беларускіх рублёў (каля $2,31 млрд.) З іх запазычанасць, гарантаваная ўрадам, складае 673,2 млрд бел. руб. (13,7 % усяго вонкавага абавязку), абавязак цэнтральнага ўрада склаў 4242,4 млрд бел. руб. (86,3 %)
Беларусь ставіцца да групы краін з нізкім узроўнем запазычанасці. Так, стаўленне замежнай дзяржпазыкі да экспарту тавараў і паслуг па дадзеных на 1 студзеня 2006 года складала 4,3 %, стаўленне замежнай дзяржпазыкі да ВУП — 2,6 %, стаўленне плацяжоў па замежнай дзяржпазыкі да экспарту тавараў і паслуг — 1,2 %.
Паводле заканадаўства замежнай дзяржаўнай запазычанасцю з’яўляецца агульная сума асноўнага абавязку Рэспублікі Беларусь і яе жыхароў па замежных дзяржаўных пазыках. Ліміт вонкавага дзяржаўнага абавязку Беларусі на канец 2006 года ўсталяваны ў памеры 2 млрд долараў.
Унутраны абавязак
Унутраны дзяржаўны абавязак Беларусі на 1 ліпеня 2008 года склаў па дадзеных Мінфіна 6234,9 млрд бел. руб. З іх запазычанасць, гарантаваная ўрадам, склала Br1785,6 млрд бел. руб. (28,6 % усяго ўнутранага абавязку), запазычанасць цэнтральнага ўрада склала 4449,3 млрд бел. руб.
Інвестыцыі
Пачынаючы з 2003 г. урад павялічваў тэмпы прыросту інвестыцый (з 3,2 % у 2002-м да 36 % у першай палове 2006 г.), што перавышала тэмпы прыросту ВУП. Адначасова нарастала доля інвестыцый у ВУП з 16,2 % у 2002 г. да максімуму ў пачатку 2005 г. — 23,2 %.
Планавалася, што ў 2006 у эканоміку Беларусі будзе інвеставана каля $11 млрд. З іх каля $9 млрд павінны былі скласці ўласныя сродкі, астатнія — прамыя замежныя інвестыцыі. У параўнанні з 2005 аб’ём інвестыцый планавалася павялічыць на 24 %.
У адпаведнасці з праграмай сацыяльна-эканамічнага развіцця краіны на 2006—2010 гады, прынятай на трэцім «Усебеларускім народным сходзе», сродкі будуць накіроўвацца ў першую чаргу на развіццё малых і сярэдніх прадпрыемстваў, стварэнне новых вытворчасцей у невялікіх гарадах і райцэнтрах.
Аднак у 2006—2007 гг. тэмпы прыросту інвестыцый хутка і няўхільна зніжаліся: з 44 % па інвестыцыях вытворчага прызначэння ў I квартале 2006 г. да 4,2 % у жніўні 2007 г.
Планы ўрада
Паводле праекту Праграмы сацыяльна-эканамічнага развіцця Беларусі на 2006—2010 гады, валавы ўнутраны прадукт у 2006—2010 гадах планаваўся на ўзроўні 146—155 % да папярэдняга пяцігадовага перыяду. У сярэднім рост ВУП плануецца на ўзроўні 8-9 % у год. У праекце праграмы закладзена павелічэнне аб’ёмаў прамысловай вытворчасці за 5 гадоў на 43-51 % (7,5-8,6 % у год). Рэальныя грашовыя прыбыткі насельніцтва павінны ўзрасці на 46-56 % (8,3-9,3 % у год), рэальны зарабатная плата — на 52-58 % (8,7-9,6 % у год).
Зарабатная плата
Па дадзеных на лістапад 2007 сярэдняя зарабатная плата па краіне склала 736,4 тыс. рублёў ($342). З 1 студзеня 2007 года мінімальная зарабатная плата ў Беларусі складала 179 тыс. ($84), што складае 108 % да дзейснага бюджэту пражытковага мінімуму.
Пенсія
Сярэдні памер пенсіі па ўзросту ў снежні 2007 года склаў 345,3 тыс. ($160).
Сярэдні памер пенсіі па ўзросту ў Рэспубліцы Беларусь у маі 2006 года склаў 260 тыс. беларускіх рублёў ($121), для ўдзельнікаў ВАВ — 381,9 тыс. ($178), для інвалідаў ВАВ 382 тыс. — 488 тыс. ($178-$227) у залежнасці ад групы інваліднасці.
Банкаўская сістэма
За 2007 г. уклады насельніцтва ў беларускіх рублях і валюце ў беларускіх банках павялічыліся на 35,2 %, склаўшы сумарна больш $4,9 млрд. Дэпазіты ў нацыянальнай валюце ўзраслі за год на Br1,45 трлн дасягнуўшы Br6,8 трлн, а ў замежнай — на $600,3 млн дасягнуўшы $1,76 млрд. Такім чынам на 1 студзеня 2008 г. на аднаго жыхара краіны прыходзіцца $503 банкаўскіх укладаў.
Па дадзеных Нацбанка Беларусі аб’ем прыцягнутых грашовых сродкаў насельніцтва ў банкаўскіх укладах, аблігацыях і ашчадных сертыфікатах на 1 красавіка 2007 года склаў 8,3 трлн беларускіх рублёў. Такім чынам у сярэднім на аднаго жыхара Беларусі на той момант прыходзілася 854 тыс. рублёў (400 долараў).
9 лістапада 2008 г. ў эфіры беларускай тэлекампаніі СТВ была агучана афіцыйная інфармацыя аб тым, што ў пераліку на кожнага жыхара рэспублікі ў банках прыцягнута сродкаў ужо не менш за $650 у эквіваленце.
Станам на 1 сакавіка 2017 г., па звестак Нацыянальнага банка РБ, у Беларусі былі зарэгістраваны 29 банкаў і 3 нябанкаўскія крэдытна-фінансавыя арганізацыі; 20 з іх з замежным удзелам у статутным капітале, пры гэтым у 14 банках доля ўдзелу замежных інвестараў у статутным фондзе перавышала 50 %. Сукупны зарэгістраваны статутны фонд дзеючых банкаў на 1 сакавіка 2017 г. склаў 4719,7 млн Br, не змяніўшыся з пачатку 2017 г.
Міністэрства фінансаў Беларусі 6 ліпеня 2022 года размясціла на пляцоўцы «Асноўны рынак» 305-ы выпуск каштоўных папер у нацыянальнай валюце на 700 млн беларускіх рублёў з тэрмінам пагашэння 27 красавіка 2032 года. На фоне інфляцыі ў 16,8 % Мінфін прапанаваў пакупнікам пастаянны працэнтны даход у памеры 5 % гадавых.
Знешні дзяржаўны доўг
З 2006 па 2017 гг. знешні доўг па ўсіх сектарах эканомікі вырас з 5,1 да 40,5 млрд долараў ЗША. Валавы знешні доўг у пераліку на кожнага жыхара Рэспублікі Беларусь вырас за гэты жа перыяд з 525 да 4281 долараў ЗША, аб’ём знешняга доўгу ў параўнанні з ВУП вырас з 17 % да 55 %, у т.л. 35 % для доўгатэрміновага доўгу і 20 % для кароткатэрміновага.
7 ліпеня 2022 года Міністэрства фінансаў Беларусі паведаміла, што адзін з найбуйнейшых міжнародных фінансавых кангламератаў Citigroup Global Markets Europe AG і Citibank, N.A., London Branch адмовіўся працаваць з беларускімі еўрабондамі.
Рэйтынгі
Абмеркаванне пытання аб атрыманні суверэннага крэдытнага рэйтынгу вядзецца кіраўніцтвам Нацбанка і ўрадам з 2001 года. Рэйтынгавым кансультантам быў абраны галандскі банк ABN Amro.
21 жніўня 2007 года міжнароднае рэйтынгавае агенцтва Standard & Poor’s абвясціла аб прысваенні Беларусі суверэннага крэдытнага рэйтынгу «B+» па доўгатэрміновых абавязаннях у замежнай валюце, рэйтынгу «BB» па доўгатэрміновых абавязаннях у нацыянальнай валюце і кароткатэрміновых суверэнных крэдытных рэйтынгаў «B». Прагноз па ўсіх рэйтынгах стабільны. У ліпені 2008 агенцтва пацвердзіла існыя значэнні для рэйтынгаў Беларусі
У жніўні 2007 года былі таксама атрыманыя рэйтынгі ад іншага кіруемага рэйтынгавага агенцтва — «Moody’s». Рэйтынг эмітэнта абавязанняў у замежнай і нацыянальнай валютах быў усталяваны на ўзроўні B1, столь суверэннага валютнага рэйтынгу Ba2, столь рэйтынгу валютных дэпазітаў банкаў B2, столь рэйтынгу краіны ў яе валюце Baa3. Усе рэйтынгі агенцтва маюць прагноз «стабільны».
Рэйтынгавае агенцтва «Fitch» панізіла доўгатэрміновы суверэнны крэдытны рэйтынг Беларусі ў замежнай валюце з узроўню ССС да пераддэфолтнага С, таму што Савет Міністраў Беларусі і Нацыянальны банк Беларусі прапанавалі 29 чэрвеня 2022 года выконваць абавязацельствы па еўрааблігацыях у беларускіх рублях.
Гісторыя крэдытнага рэйтынгу Беларусі (S&P)
Па Азначніку ўспрымання карупцыі (АУК), вымеранаму Трансперэнсі Інтэрнэшнл (Transparency International), у 2007 годзе Беларусь заняла 151 месца ў свеце з балам 2,1 (ад 0 да 10).
Галіны прамысловасці
Вытворчасць найважнейшых відаў прамысловай прадукцыі :
Энергетыка
У 2006 годзе энергасістэма рэспублікі, узначаленая кампаніяй Белэнерга, цалкам забяспечвае запатрабаванні Беларусі ў электраэнергіі і на 50 % — па цеплыні.
У абнаўленне асноўных фондаў беларускай энергетыкі ў 2006 годзе плануецца накіраваць каля $440 млн
Усяго да 2010 года ў энергетычныя аб’екты рэспублікі плануецца ўкласці больш за $5 млрд, з іх 2,5 млрд будзе накіравана на мадэрнізацыю асноўных вытворчых фондаў, каля 1,8 млрд — на энергазахавальныя мерапрыемствы ў іншых галінах эканомікі, каля 750 млн на павелічэнне выкарыстання мясцовых відаў паліва. Гэтыя меры дазволяць знізіць энергаёмістасць ВУП на 25-30 %, атрымаць сумарны эканамічны эфект у 5,6 млн тон умоўнага паліва, павялічыць спажыванне аднаўляльных крыніц энергіі ў паліўным балансе да 25 %.
У 2005 годзе спажыванне паліўна-энергетычных рэсурсаў (ПЭР) дасягнула 34,9 млн т. у.т. У структуры спажывання ПЭР 59,9 % займае прыродны газ, 21,7 % — нафтапрадукты і сыравіна, 0,7 % — вугаль, 15 % — мясцовыя віды паліва (торф, дровы), 5,7 % — імпарт электраэнергіі.
Здабыча гаручых карысных выкапняў
У краіне распрацоўваецца некалькі нафтавых радовішчаў, усе яны адносяцца да Прыпяцкай нафтагазаноснай упадзіны, на 2000 год прамысловыя запасы радовішчаў ацэньваюцца ў памеры 63 млн т., спадарожнага газу 35 млрд м³, невыведаныя — 190 млн т. і 90 млрд м³ адпаведна. Здабыча ў 2004 годзе склала 2 млн т. нафты і 250 млн м³ газу.
Тарфяное паліва гуляе важную ролю ў забеспячэнні запатрабаванняў насельніцтва і камунальна-бытавых прадпрыемстваў рэспублікі ў цвёрдым паліве. Дзейнічае 42 торфаздабыўных і торфаперапрацоўчых прадпрыемстваў, на якіх працуе каля 11 тыс. чалавек. Імі штогод здабываюцца 3 млн т. торфу, у тым ліку 2,8 млн т. выкарыстоўваецца для вытворчасці тарфяных брыкетаў і 0,2 млн т. для падрыхтоўкі тарфяных пажыўных сумесяў і адпраўкі на экспарт.
За апошнія два гады Беларусь павялічыла пастаўкі торфабрыкету ў Еўропу на 30 %, а распрацоўка тарфяных радовішчаў і праца торфапрадпрыемстваў маюць статус нацыянальных праектаў.
Сінкрэтызм
Сінкрэты́зм (ад συγκρητισμός, літаральна "саюз полісаў Крыта") можа значыць:
Эканоміка Беларусі
Энергетыка
Аднаўляльныя крыніцы
Сінкрэтызм
1) Нерасчлененасць, якая характарызуе неразвіты стан якой-небудзь з'явы. Напрыклад, мастацтва на першапачатковых стадыях чалавечай культуры, дзейнасць і мысленне людзей, а таксама музыка, спевы, танец не былі яшчэ аддзелены адзін ад аднаго.
Эканоміка Беларусі
Энергетыка
Гадавы аб’ём выкарыстання драўніны і адыходаў дрэваапрацоўкі дасягае 1,4 млн т.у.т., пры максімальна аднаўляльных 6,6 млн т.у.т.
Сінкрэтызм
2) Змяшэнне, зліццё разнародных элементаў (напрыклад, розных культаў і рэлігійных сістэм у позняй антычнасці).
Эканоміка Беларусі
Энергетыка
Тэхнічны гідрапатэнцыял рэспублікі ацэньваецца ў 2,5 млрд кВт•г/год, рэалізуецца на 26 малых ГЭС усталяванай магутнасцю 12 МВт (2006) і сумарнай гадавой выпрацоўкай каля 30 млн кВт•г.
Тэхнічны ветрапатэнцыял ацэнены ў 300—400 млрд кВт•г/год, аднак у сілу перавагі вятроў малой хуткасці эканамічны патэнцыял значна ніжэй.
Металургія
Металургічная галіна Беларусі ўключае чатыры завода: РУП «Беларускі металургічны завод», РУП «Рэчыцкі метызны завод», ААТ «Магілёўскі металургічны завод» і РУП «Гомельскі ліцейны завод „Цэнтраліт“». Акрамя гэтага, у складзе найбуйных заводаў маецца больш ста ліцейняў, цэхаў і ўчасткаў. У металургічнай і ліцейнай вытворчасці краіны занята больш 40 тысяч рабочых, з іх каля 3 тысяч — інжынерныя рабочыя.
Навуковае забеспячэнне і падрыхтоўка кадраў ажыццяўляецца на шасці кафедрах ВНУ, Інстытутам тэхналогіі металаў Нацыянальнай акадэміі навук, УП «Інстытут БелНIIЛіт». З 1972 года дзейнічае Інстытут парашковай металургіі, цяпер уваходны ў склад Беларускага дзяржаўнага навукова-вытворчага канцэрна парашковай металургіі.
У галіновую праграму мадэрнізацыі ліцейнай вытворчасці базавых прадпрыемстваў Мінпрама Беларусі да 2010 года ўключана больш 50 праектаў, ужо пачатая шырокамаштабная рэканструкцыя ліцейняў цэхаў РУП «Мінскі трактарны завод», РУП «Мінскі аўтамабільны завод», ААТ «Мінскі завод ацяпляльнага абсталявання»
Трубаправодны транспарт
Праз Беларусь пракладзены асноўны для расійскага экспарту нафтаправод «Дружба», а таксама меней значны нафтаправод Яраслаўль — Полацк — да прыбалтыйскіх партоў і НПЗ.
Праз Беларусь праходзіць участак магістральнага газаправоду «Ямал — Еўропа». Ён належыць «Газпраму», аднак знаходзіцца ў аператыўным кіраванні беларускага «Белтрансгаза».
Доля беларускага транзіту ў забеспячэнні паставак расійскага газу ў Еўропу ў апошнія два гады значна вырасла ў сувязі з нарошчваннем магутнасці газаправода «Ямал — Еўропа». Так, у 2005 годзе праз Беларусь было транспартавана 27 % расійскага экспарту газу, у 2006 — 29 %, у 2007 годзе доля можа скласці больш 33 %.
Геральд Рыгоравіч Маньшын
Геральд Рыгоравіч Маньшын (, п. Фрунзе, Слаўянасэрбскі раён, Луганская вобласць, Украіна — ) — беларускі вучоны ў галіне тэхнічнай кібернетыкі, кіравання. Член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (1994), доктар тэхнічных навук (1983), прафесар (1986).
Біяграфія
Скончыў Кіеўскі інстытут інжынераў грамадзянскай авіяцыі (1961), працаваў на інжынерных пасадах Мінскай авіяцыйнай тэхнічнай базы Беларускага ўпраўлення грамадзянскай авіяцыі.
З 1970 года вучоны сакратар Аддзялення фізіка-тэхнічных навук АН БССР. З 1974 года загадчык лабараторыі эргатычных сістэм Інстытута тэхнічнай кібернетыкі АН БССР. З 2000 года загадчык лабараторыі Інстытута механікі і надзейнасці машын (з 2006 Аб’яднанага інстытута машынабудавання) Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Адначасова з 1985 года прафесар кафедры аўтаматычных сістэм МВІЗРУ СПА.
Узнагароды
Дзяржаўная прэмія СССР (1985) за працы ў галіне спецыяльнай кібернетыкі. Узнагароджаны ордэнам «Знак Пашаны» (1981), ордэнам Ламаносава (2007), медалямі.
Замкі Беларусі
Замкі Беларусі — абарончыя збудаванні, пабудаваныя на тэрыторыі сучаснай Рэспублікі Беларусь у XIII—XVII стагоддзях. Большасць замкаў да нашых дзён не захаваліся. Замак як тып збудавання ўяўляе сабой абарончы аб’ект, які ўяўляе сабой замкнёны комплекс абарончых, жылых і іншых спецыяльных пабудоў, выконвае рэзідэнцыяльныя і адміністрацыйна-грамадскія функцыі.
Гісторыя
Замкавае будаўніцтва аказвала ўплыў на архітэктуру абарончых цэркваў, касцёлаў, жылых дамоў, гарадскіх варот (Мураванкаўская царква-крэпасць, Сынковіцкая царква-крэпасць, Камайскі касцёл).
Сучасны стан
Пастановай Савета Міністраў № 17 ад 6 студзеня 2012 года была зацвержана дзяржаўная праграма «Замкі Беларусі» на 2012—2018 гады.
Герб Цырына
Герб Цырына — геральдычны сімвал Цырына, пацверджаны гораду каралём польскім і вялікім князем літоўскім С. А. Панятоўскім 5 чэрвеня 1792: «у блакітным полі алень, які стаіць, з залатым крыжам паміж рагамі».
Афіцыйнае апісанне:
Герб вёскі Цырын Карэліцкага раёна ўяўляе сабой барочны шчыт, у блакітным полі якога на залатым ускрайку выява аленя натуральнага колеру, паміж яго рагамі размяшчаецца залаты крыж.
Баравікі (Слонімскі раён)
Баравікі́ (, Боровики) — вёска ў Слонімскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Новадзевяткавіцкага сельсавета.
IC 112
IC 112 — галактыка тыпу Sd у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Іван Міхайлавіч Сталяроў
Іван Міхайлавіч Сталяроў (,  —, ) — беларускі мастак і педагог. Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі (1993).
Біяграфія
У 1939 г. паступіў у Віцебскае мастацкае вучылішча, дзе ў той час выкладалі такія мэтры беларускага мастацтва, як Іван Ахрэмчык, Уладзімір Хрусталёў, Аляксандр Мазалёў, Валянцін Дзежыц, Леў Лейтман. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, ваяваў у партызанскай брыгадзе пад камандаваннем Міная Шмырова (Бацькі Міная). З войскамі дзеючай арміі Першага Прыбалтыйскага фронта вызваляў родную Віцебшчыну, а таксама Латвію, Літву, Польшчу.
Вучобу працягваў у Мінскім мастацкім вучылішчы (1947—1951). У 1960 г. скончыў завочнае аддзяленне графікі Маскоўскага паліграфічнага інстытута. З 1958 па 1985 г. выкладаў рысунак і акварэль на мастацка-графічным факультэце Віцебскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута, дацэнт з 1979 г. У 1965 г. стаў сябрам Беларускага саюза мастакоў. У 1986 г. Івану Сталярову было прысвоена званне «Выдатнік народнай асветы СССР». У 1988 г. у свет выйшла кніга мастака «Акварель. Материалы и способы письма» (выдавецтва «Вышэйшая школа»). У 1993 г. яму прысвоена званне «Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі».
Памёр у 2015 годзе, пахаваны на Стара-Сямёнаўскіх могілках.
Творчасць
Удзельнічаў у мастацкіх выстаўках з 1954 г. Працаваў у жывапісе і графіцы, аўтар пейзажаў і тэматычных кампазіцый.
Работам уласціва паэтычнае пераасэнсаванне рэчаіснасці, кампазіцыйная завершанасць. Значнае месца ў творчасці займае партызанская тэма — серыі акварэлей «Партызанскімі сцежкамі» (1966), «Па слядах партызанскай славы» (1967), асобныя работы і інш. Віцебшчыне прысвечаны серыі акварэлей «Керамзітавы завод» (1962), «Лескавічы» (1969), «Рабочая ўскраіна» (1974), «Браслаўшчына» (1976), «Віцебшчына — край блакітных азёр» (1984), пейзажы «Віцебскае ўзвышша» (1963), «На зыходзе лета» (1977), «Раніца туманная» (1984) і інш.
Творы Івана Сталярова — гэта класіка віцебскай акварэлі. У іх у поўнай меры знайшлі адлюстраванне тыя магутныя традыцыі, якія стагоддзямі накапліваліся ў нетрах рэалістычнага мастацтва. Фундаментальнасць ведаў у галіне колеразнаўства, гісторыі, тэхнікі і тэхналогіі акварэльнага жывапісу сталі для мастака тым грунтам, які на працягу ўсіх этапаў творчасці І. Сталярова фарміраваў яго погляды і творчыя прынцыпы.
Творы Івана Сталярова знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь, фондах Беларускага саюза мастакоў, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва ў Мінску, Віцебскім абласным краязнаўчым музеі.
Венскі кангрэс (1515)
Перадумовы
Імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі Максіміліян, які падтрымліваў вялікага князя маскоўскага Васіля III, намагаўся стаць пераемнікам кіраўнікоў Багеміі і Венгрыі. Яшчэ ў 1504 годзе, амаль адразу па нараджэнні ў караля Уладзіслава II дачкі Ганны імператар пачаў перамовы з Венгрыяй пра шлюб з адным са сваіх унукаў — Карлам альбо Фердынандам. Перамовы, афіцыйна распачатыя ў снежні 1505 года ў Лінцы, завершыліся пагадненнем, пацверджаным Уладзіславам у Будзе 27 сакавіка 1506. Максіміліян I, не хаваючыся, падобнымі дагаворамі намагаўся пашырыць кантроль Габсбургаў над венгерскім і чэшскім прастолам.
Імпульсам, які прыдаў стасункам абодвух дынастыяў новае вымярэнне, стала нараджэнне пераемніка чэшскага і венгерскага прастола: 1 ліпеня 1506 года Уладзіславава жонка Ганна нарадзіла сына Людовіка. Ужо праз няпоўныя тры тыдні (19 ліпеня) ў Вене былі абноўлены папярэднія дагаворы пра шлюб венгерскай прынцэсы і габсбургскага эрцгерцага, якія былі дапоўнены артыкулам пра шлюб нованароджанага прынца з унучкай Максіміліяна Марыяй. У гэты ж дзень было падпісана і мірнае пагадненне, якое скончыла габсбургска-ягелонскае суперніцтва, а абедзве дзяржавы абавязваліся дапамагаць адна адной у выпадку асманскай пагрозы.
З 1510 года князь маскоўскі Васіль III займаўся непасрэднай падрыхтоўкай смаленскай кампаніі. Яго дыпламаты заручыліся падтрымкай Лівонскага і Тэўтонскага ордэнаў, якія намагаліся выйсці з-пад кантролю Польшчы. Імператар Максіміліян недвухсэнсоўна падтрымаў тэўтонцаў у іхнім збліжэнні з Масковіяй.
У гэты час Ягелонскім дзяржавам пагражалі на ўсіх франтох: Свяшчэнная Рымская імперыя, Маскоўскае княства, Тэўтонскі ордэн і крымскія татары. У 1514 Вялікае Княства Літоўскае здала маскалям Смаленск, і Максіміліян намерваўся замацаваць свае патрабаванні ў Цэнтральнай Еўропе. Аднак перамога ВКЛ над Масковіяй пад Оршай 8 верасня 1514 года змяніла баланс сіл на сустрэчы.
Кангрэс
Першая сустрэча была запланавана на мяжы з імперыяй, у венгерскім горадзе Пожані. 18 сакавіка 1515 з Буды прыбыў кароль Уладзіслаў II з дзецьмі. Наступнага тыдню да яго далучыўся кароль польскі і вялікі князь літоўскі Жыгімонт I. Тут яны сустрэліся з прадстаўнікамі імператара. У адсутнасць самога Максіміліяна было вырашана працягнуць сустрэчу 17 ліпеня 1515 у Вене.
Максіміліян урачыста пакляўся разарваць стасункі з Альбрэхтам і вялікім князем маскоўскім Васілём III, а Жыгімонт абавязваўся выканаць пэўныя спадчынныя і шлюбныя абавязкі. На сходзе было прынятае рашэнне пра падвойны шлюб: Людовіка II Ягелончыка, прынца Багеміі і Венгрыі, з імператарскай унучкай эрцгерцагіняй Марыяй, а таксама Ганны Ягелонкі, прынцэсы Багеміі і Венгрыі, з эрцгерцагам Фердынандам альбо яго братам Карлам V.
Вынікі
Гэтымі шлюбамі Габсбургі падмацавалі свае правы на прастолы Багеміі і Венгрыі, упершыню заяўленыя ў дамове паміж Уладзіславам II і Максіміліянам I у 1506 годзе. Дамовы сталі паваротным пунктам у гісторыі Цэнтральнай Еўропы. Уладзіслаў II памёр у 1516, а праз тры гады і Максіміліян I, аднак па смерці бяздзетнага Людовіка II Ягелончыка ў 1526 у бітве пад Мохачам заходняя Венгрыя і Багемія на наступныя 392 гады перайшлі пад уладу ўнука Максіміліяна I, Фердынанда. Туркі ў выніку завалодалі ў 1541 годзе цэнтральнай і ўсходняй часткамі (Сяміграддзем). Цалкам Венгрыя перайшла пад уладу Аўстрыі паводле ўмоў Карлавіцкага дагавора, а пасля ў 1739.
Пацверджанне ранейшых шлюбных пагадненняў стала першым у серыі падобных, якія ў наступных стагоддзях сталі звыклай дынастычнай тактыкай габсбургскай знешняй палітыкі ў мэтах пашырэння ўплыву і маёмасці роду.
Лак-дэ-ла-От-Сюр
Лак-дэ-ла-От-Сюр (люксемб. Lac de la Haute-Sûre, фр. Lac de la Haute-Sûre) — камуна ў Люксембургу, размяшчаецца ў акрузе Дзікірх. Камуна Лак-дэ-ла-От-Сюр з'яўляецца часткай кантона Втльц. У камуне знаходзіцца аднайменны населены пункт.
Насельніцтва складае 1530 чалавек (на 2008 год), у камуне размяшчаецца 671 хатняя гаспадарка. Займае плошчу 48,50 км ² (па займаемай плошчы 6 месца з 116 камун). Найвышэйшая кропка камуны над узроўнем мора складае 537 м. (8 месца з 116 камун), найменшая 284 м. (95 месца з 116 камун).
Суперкубак Беларусі па міні-футболе
Суперкубак Беларусі па міні-футболе — беларускае спаборніцтва па міні-футболе. Першы раз быў праведзены ў 2003 годзе і пачынаючы з 2014 года стаў штогадовым.
9-ы пяхотны рэгімент Вялікага Княства Літоўскага
9-ы пяхотны рэгімент Вялікага Княства Літоўскага — пяхотнае падраздзяленне войска Вялікага Княства Літоўскага перыяду Рэчы Паспалітай, утворанае ў 1794 годзе ў часе паўстання Тадэвуша Касцюшкі.
З’яўлялася тактычнай адзінкай, якая складалася з некалькіх аддзелаў пяхоты, што адпавядала пазнейшаму пяхотнаму палку.
Лявоненка
Лявоненка — прозвішча.
Ігнацы Вяняўскі
Ігнацы Вяня́ўскі — генерал-маёр войска польскага (з 30 мая 1794 года), камендант Кракава за часам паўстання Касцюшкі.
Біяграфія
Палкоўнік Ігнацы Вяняўскі ў сакавіку 1794 года выехаў з Дрэздэна і прыбыў у Кракаўскае ваяводства. 18 красавіка быў прызначаны на пасаду каменданта Кракава, пазней узведзены ў годнасць генерал-маёра. Атрымаў адначасова загад не аддаваць горада прусакам, але — калі будзе трэба, аўстрыякам. Камандаваў 3800 асобамі, але толькі 1500 з іх былі ўзброенымі. 15 чэрвеня 1794 года пры пачатку аблогі Кракава прускім генералам Карлам Эльснерам Вяняўскі капітуляваў адразу, як толькі прусакі настрашылі штурмам. За тое, што не спрабаваў абараняцца, быў 3 ліпеня 1794 года завочна пазбаўлены годнасці генерала і прысуджаны да смерці на шыбеніцы. Назаўтра пакаранне дайшло да выканання «in effigie» праз павешанне партрэта ў лагеры паўстанцаў каля вёскі Працкая-Воля.
Саломапляценне
Саломапляценне — адно з самых старажытных народных рамёстваў.
Чалавек здаўна навучыўся выкарыстоўваць салому метлюжковых. Саломапляценне характэрна для ўсіх славянскіх і земляробчых народаў. Прыёмы пляцення з саломы здаўна вядомыя многім земляробчым народам. Патрэба ў рэчах, сплеценых з гэтага даступнага матэрыялу абумовіла тое, што з пакалення ў пакаленне перадаваліся і ўдасканальваліся рамесныя і мастацкія традыцыі народнага саломапляцення — аднаго з самых старажытных рамёстваў чалавецтва.
Выкарыстанне саломы метлюжковых раслін для вырабу прадметаў хатняга ўжытку ставіцца да таго гістарычнага перыяду калі чалавекам было асвоена земляробства.
У XXI стагоддзі выкарыстанне саломы для дэкаратыўных і ўтылітарных мэтаў перажывае новы ўздым у сувязі з цікавасцю чалавецтва да экалагічнай тэматыкі.
1 снежня 2022 года прынята рашэнне аб уключэнні намінацыі «Саломапляценне Беларусі: мастацтва, рамяство, уменні» ў Рэпрэзентатыўны спіс нематэрыяльнай культурнай спадчыны ЮНЕСКА .
Музей сучаснага мастацтва (Парыж)
Парыжскі музей сучаснага мастацтва (Musée d'Art moderne de la Ville de Paris) займае ўсходняе крыло Такійскага палаца. У музеі прадстаўлены больш 8 000 экспанатаў, якія адлюстроўваюць разнастайныя плыні мастацтва XX стагоддзя.
Не блытаць з Французскім Дзяржаўным музеем сучаснага мастацтва, размешчаным у Цэнтры Жоржа Пампіду.
Гісторыя музея
Першапачаткова музей планавалася адчыніць у 1937 годзе ў рамках Міжнароднай Выставы Мастацтваў і Тэхналогіі, што праходзіла ў Парыжы. У 1937 годзе музей не адчыняецца, і мноства работ сучасных мастакоў, набытых Парыжам за час выставы трапляюць у калекцыю музея Малога Палаца. Толькі калі памяшканні Малога Палаца становяцца зусім маленькімі для сабранай калекцыі (асабліва пасля дару доктара Жырардэна (Dr Girardin) в1953 годзе, адчыняецца новы музей у Такійскім палацы.
Пастаянная калекцыя
Пастаянная калекцыя музея выстаўлена ў храналагічным парадку.
Гістарычны раздзел (1900—1960 гг.)
Тут прадстаўлены экспанаты, сабраныя падчас будаўніцтва Такійскага палаца ў 1937 годзе, а таксама прадметы мастацтва, падораныя доктарам Жырардэнам.
У гістарычным раздзеле прадстаўлены работы фавістаў, кубістаў і пост-кубістаў, арфістаў (у асноўным творы Дэланэ і Лежэ), а таксама сюррэалістаў (карціны Пікабіа, а таксама калекцыя, якая належала Андрэ Брэтону).
Сучасны раздзел (пасля 1960 года)
Раздзел прадстаўляе розныя плыні сучаснага мастацтва, сярод іншых:
«Крадзеж стагоддзя»
У ноч на 20 мая 2010 года невядомыя выкралі пяць карцін пэндзля Пікаса, Мацісаа, Мадыльяні, Брака і Лежэ агульным коштам мінімум 100 мільёнаў еўра.
Выкрадзеныя палатна:
Практычная інфармацыя
Музей размешчаны ў XVI акрузе Парыжа, найбліжэйшыя станцыі метро — Alma-Marceau і Iéna.
Музей адкрыты кожны дзень акрамя панядзелка.
Гадзіны працы: з 10:00 да 18:00. Па чацвяргах музей адкрыты да 22:00
NGC 370
NGC 370 (іншае абазначэнне — NGC 372) — патройная зорка ў сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 370, NGC 372.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Інгеборга Дацкая
Прынцэса Інгеборга Дацкая (дат. Ingeborg Charlotte Caroline Frederikke Louise; 2 жніўня 1878 — 12 сакавіка 1958) — прынцэса Швецыі па шлюбе з князем Карлам, герцагам Вестэргётландскім. Яна была дачкой Фрыдрыха VIII Дацкага, і бабуляй Гаральда V, Бадуэна I і Альберта II, прабабуляй Анры, вялікага герцага Люксембурга і караля Бельгіі Філіпа.
Ранні перыяд жыцця
Прынцэса Інгеборга расла разам са сваімі братамі і сёстрамі ў каралеўскай сям’і ў Капенгагене, і вырасла паміж рэзідэнцыямі яе бацькоў, палац Фрэдэрыка VIII, палац 18-га стагоддзя, які з’яўляецца часткай палаца Амаліенбарг, комплекс ў цэнтры Капенгагена, і іх загараднай рэзідэнцыяй, палац Шарлотэнлунд, размешчаны на ўзбярэжжы праліва Эрэсун на поўнач ад горада.
Шлюб
У маі 1897 года прынцэса Інгеборга была заручана са шведскім прынцам Карлам, герцагам Вестэргётландскім. Прынц Карл быў трэцім сынам караля Швецыі і Нарвегіі Оскара II і Сафіі Насаўскай. Такім чынам, яны былі першымі стрыечнымі братамі, якіх аднойчы пажанілі.
Яны пажаніліся 27 жніўня 1897 года ў капліцы ў палацы Крысціянсбарг у Капенгагене і правялі мядовы месяц у Германіі.
У пары было чацвёра дзяцей:
Грамадская роля
Шлюб быў папулярны, бо яна была ўнучкай папулярнага караля Карла XV, і яна мела асабісты поспех у Швецыі. Пра яе казалі, што з усіх замежных прынцэс, якія выйшлі замуж за прадстаўніка шведскага каралеўскага дома, яна была, мабыць, найбольш прыдатнай для таго каб стаць каралевай-кансортам Швецыі і на працягу першых дзесяці гадоў у Швецыі яна амаль такой лічылі: з 1897 да 1907 года каралева Сафія рэдка наведвала публічныя мерапрыемствы, а наследная прынцэса Вікторыя праводзіла большую частку часу за мяжой па стане здароўя, прынцэса Інгеборга, такім чынам, атрымлівала больш дзяржаўных абавязкаў, неафіцыйна выконваючы большую частку ролі, звязанай з роллю жонкі каралевы пры шведскім двары. Яе ўспрымаюць як яна выконвала свае прадстаўнічыя абавязкі з спалучэннем годнасці і нязмушанай прыязнасці, а таксама як прыцягвала грамадскае кола сваёй кемлівасцю. Аднак яе сястра, наследная прынцэса Вікторыя, не ўхваліла яе нефармальнасць і аднойчы заўважыла: «У залу кронпрынцэсы Швецыі нельга зайсці, не пастукаўшыся, нават калі гэта прынцэса Інгеборга».
Інгеборга цікавілася спортам, асабліва катаннем на каньках, і на аўтамабільнай выставе ў Стакгольме ў 1903 годзе яна і наследны прынц Густаў здзейснілі самаадвольную дэманстрацыйную паездку на машыне са Сконэ. У 1908 годзе яна суправаджала пляменніка мужа прынца Уільяма на яго вяселле разам са сваёй першай стрыечнай сястрой па бацькавай лініі, аднойчы вывезенай у Расію вялікай княгіняй Марыяй Паўлаўнай.
Сямейнае жыццё
Яна жыла гарманічным сямейным жыццём, і яе сям’я была вядомая як «Шчаслівая сям’я». Дзеці атрымлівалі простае выхаванне і чакалі навучання хатнім задачам: напрыклад, у іх гульнявой дачы была пастаўлена сапраўдная печ, на якой яны рыхтавалі сапраўдную ежу. Яны з Карлам жылі нефармальным і інтымным сямейным жыццём са сваімі дзецьмі.
У 1905 годзе урад Нарвегіі абмяркоўваў пытанне аб прызнанні іх каралём і каралевай Нарвегіі, але Карл адхіліў гэтую прапанову. Замест гэтага яе брат быў абраны манархам Нарвегіі. Роднасць Інгеборгі са скандынаўскімі дынастыямі дапамагла зноў сабраць тры каралеўскія дамы пасля напружання, якое ўзнікла ў сувязі з аддзяленнем Нарвегіі ў 1905 годзе. У палітычным плане Інгеборга выказвала дэмакратычныя і ліберальныя сімпатыі і не любіла кансерватараў, гэтыя меркаванні яна выказвала падчас урадавага крызісу ў 1918 годзе. Яна ненавідзела кансерватыўны кабінет міністраў Хамаршэльда і палітыку 1914 года, крытыкавала кансерватыўную прэсу і разглядала адстаўку Ліберальна-сацыял-дэмакратычнага кабінета 1918 года як катастрофу, паведамляючы пра гэта са словамі: «Гэта не павінна было адбыцца! Не не не!»
Падчас Другой сусветнай вайны ў 1940-45 гадах яна публічна выступіла супраць нацысцкай Германіі, перакрыўшы акно яе дома, якое выходзіла на бок пасольства Германіі ў Стакгольме.
Прынцэса Інгеборга адрозніваецца тым, што з’яўляецца бабуляй трох еўрапейскіх манархаў: караля Нарвегіі Харальда V, караля Бельгіі Бадуэна I і караля Бельгіі Альберта II; і прабабуляй дваіх: Анры, вялікага герцага Люксембурга і караля Бельгіі Філіпа.
IC 113
IC 113 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Чапаеў (фільм)
«Чапаеў» (Чапаев) — савецкі мастацкі фільм 1934 года. Галоўнай дзеючай асобай карціны з'яўляецца легендарны савецкі начальнік дывізіі Васіль Іванавіч Чапаеў.
На I Маскоўскам кінафестывалі 1935 года, старшынёй журы якога быў Сяргей Эйзенштэйн, стваральнікі фільма атрымалі першую прэмію.