cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Суфлянава
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Інфраструктурным
Галоўным інфраструктурным аб’ектам вёскі з’яўляецца «Руднянскі псіханеўралагічны інтэрнат». У наш час інтэрнат размяшчае жылым корпусам, размешчаным у трохпавярховым будынку пабудовы 1974 года. Арганізаваны вольны час забяспечваных. Рэгулярна праводзяцца вечары адпачынку, дыскатэкі, прыязджаюць з канцэртамі артысты Смаленскай філармоніі.
Вядомыя асобы
У вёсцы Суфляново нарадзіўся Ала Ягораўна Горская (1948), гісторык і краязнаўца.
Махавое (Акмолінская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 614 чалавекі (319 мужчын і 295 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражываў 361 чалавек (189 мужчын і 172 жанчыны).
Флаэма
thumb|right|250px|Папярочны зрэз [[лён|ільнянога сцябла:
1. сэрцавіна,
2. протаксілема,
3. ксілема,
4. флаэма,
6. перыдэрма,
Джон Уолтэр Крысці
Джон Уолтэр Крысці ( — ) — амерыканскі інжынер, адзін з першапраходцаў і наватараў танкавага канструявання. Найбольш вядомы як стваральнік серыі колава-гусенічных танкаў. Машыны Крысці адрозніваліся цікавымі тэхнічнымі рашэннямі і арыгінальнасцю канструкцыі. Акрамя таго, яны былі надзвычай хуткаснымі.
Падвеска сістэмы Крысці выкарыстоўвалася на танках Т-34, Comet, Crusader і іншых машынах Другой сусветнай вайны. На базе эксперыментальнага танка Крысці была распрацавана серыя савецкіх хуткаходных танкаў БТ.
Зыгмунт Іосіфавіч Абрамовіч
Зыгмунт Іосіфавіч Абрамовіч (,  —, ; Псеўданімы: Антон Забель) — беларускі акцёр.
Біяграфія
У 1911 годзе адзін з вядучых акцёраў Першай беларускай трупы Ігната Буйніцкага. Выконваў камедыйныя і характарныя ролі: Пранцішак («Модны шляхцюк» К. Каганца), Бондар («У зімні вечар» па Э. Ажэшка), Удзельнічаў таксама ў танцавальнай і харавой групах тэатра.
6-я Вішнёвая вуліца (Наваполацк)
6-я Вішнёвая вуліца (, 6-я Вишневая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Энергетык" каля былой вёскі Шніткі, якая ўвайшла ў межы Наваполацка ў 1968 годзе. Працягласць вуліцы складае каля 140 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 "Падкасцельцы - БВК" і № 12 "Падкасцельцы - Шніткі".
Бзыбскі хрыбет
Бзыбскі хрыбет  — горны хрыбет у Абхазіі, у заходняй частцы Вялікага Каўказа. Назва хрыбта паходзіць ад аднайменнай ракі, якая абмывае яго з поўначы і захаду. Складзены пераважна вапнякамі, вельмі шырока распаўсюджаныя карставыя з’явы. Распасціраецца ​​паралельна Галоўнаму Каўказскаму хрыбту на поўдзень ад апошняга. З поўначы і захаду адмежаваны далінай ракі Бзыб, з усходу — невялікім паніжэннем за гарой Хімса (перавал Амткел) і далінай ракі Амткел, адмяжоўвацца яго ад Абхазскага хрыбта. Даўжыня хрыбта — каля 50 км. Найвышэйшы пункт — гара Хімса (3033 м).
Тршынец
Тршы́нец (Třinec, Trzyniec) — статутны горад у Чэхіі, у Мараўскасілезскім краі. Размешчаны на рацэ Ольшэ, на ўсходзе краіны, каля мяжы з Польшчай. Насельніцтва — 38953 чалавекі (2001).
Гісторыя
Вёска Тршынец з’явілася ў XIV стагоддзі. Упершыню згадана ў дакуменце 1444 года. Большасць насельніцтва ў той час займалася сельскай гаспадаркай, хоць раён быў багаты на адклады вапняку, жалезнай руды і гліны. У 1836 годзе пачалося будаўніцтва печы для апрацоўкі металу, у 1839 годзе пачаў функцыянаваць першы металургічны завод, які стаў найбуйнейшым у Цешынскай вобласці.
У 1851 годзе ў Тршынцы па ініцыятыве рабочых адкрылася першая школа. Будаўніцтва чыгункі ў 1871 годзе дало штуршок далейшаму развіццю Тршынца. Пасля падзелу Цешынскай вобласці ў 1920 годзе ўвайшоў у склад Чэхаславакіі. У 1931 годзе Тршынец атрымаў статус горада.
У кастрычніку 1938 года горад, разам з Цешынскай вобласцю, быў анэксіраваны Польшчай, падчас Другой сусветнай вайны належаў нацысцкай Германіі. Пасля заканчэння вайны горад быў вернуты Чэхаславакіі, навакольныя вёскі былі ўключаны ў яго склад.
Эканоміка
Тршынец — важны цэнтр чорнай металургіі. Тршынецкі металургічны завод з’яўляецца адным з найбуйнейшых у Чэхіі. Транспартны вузел.
Хмеліта (Смаленская вобласць)
Хмеліта (Хмели́та) — сяло ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Андрэйкаўскага сельскага паселішча.
Шчодры вечар
Шчодры вечар (Шчодрык, Шчодрая куцця, Багатая куцця, Куцця з каўбасой, Куготы, Каза, Конiкi, Сільвестр, Куцця святого козліка) — народнае свята славян; вечар напярэдадні (Старога) Новага года 31 снежня (13 студзеня). Ва ўкраінцаў, беларусаў і на поўдні Расіі больш распаўсюджана назва Шчодры вечар, у цэнтральнай Расіі і на поўначы — Васілёў вечар. Святкаванне яго паходзіць ад старажытнага, імаверна, дахрысціянскага звычаю. Паводле хрысціянскага календара — таксама дзень прападобнай Мелані (Меланкі, Маланкі, Міланкі).
Народныя звычаі
Прыкмячалі, якое надвор'е вечарам: калі неба яснае і шмат зорак, то будзе ўраджай на грыбы; калі ідзе снег і мяцеліца, то будуць раі (Магілёўская губерня).
Шчадравалі пад вокнамі і ў хатах, дзе славілі гаспадароў. Вадзілі «казу» («кабылку», «вала», «тура», «мядзведзя», «жорава») і спявалі песні, галоўнай з якіх была «Го-го-го, каза». Шчадроўныя песні адрозніваліся ад калядных у асноўным рэфрэнам. Хадзілі па хатах і са Шчодрай — прыгожа ўбранай дзяўчынай. Адзін з нешматлікіх дзён у народным календары, што амаль не зведаў хрысціянскага ўплыву, захаваў дамінуючы язычніцкі змест. Культ вады, ахвяраванне гусі, пераднавагодняя куцця, варажба, Шчодра, ваджэнне «казы» — складнікі язычніцкага святкавання.
У маскоўскім Стаглаве ўпамінаюцца як «бясоўскія ігрышчы» тры калядныя куцці (глава 92): «Еще же и пьянствомъ подобне же сему творятъ во дньхъ и въ навечерии Рождества Христова, и въ навечерии Василия Великаго, и въ навечерии Богоявления».
У краінах Еўропы таксама папулярныя вобразы святаў, звязаных з Ражаством -- певень, каза, свіння і іншыя. Скандынаўскія народы выкарыстоўваюць ва ўпрыгожаннях ёлкі як падарункамі фігуркамі казла і свінні, а таксама пеўня, голуба і інш. Шырока распаўсюджана ў свеце маска каня.
У Польшчы таксама вадзілі «тураня», «бацяна», «мядзведзя», «ваўка», «арла», «пеўня», «вала», «барана». Ёсць розныя погляды на язычніцкую аснову гэтых персанажаў.
Калядныя святы ў Румыніі заканчваліся абрадам хаджэння дарослых з «казой», «аленем» і фантастычнай птушкай.
Супастаўленне ўкраінскіх і рускіх калядак, як сцвярджаюць даследчыкі У. Чычараў, А. Патабня, У. Проп, уплыў царквы на іх, хрысціянізацыя ў велікаросаў была слабейшай, у маларосаў — мацнейшай. Але па прызнанні таго ж Пропа, у рускіх вобраз казы, які, несумненна, больш архаічны, захаваўся слаба, а «быў больш распаўсюджаны ў беларусаў». X. Яшчуржынскі выказваў думку, што абрад уяўляе «сімвалічнае ганараванне жывёльнага бога Велеса». Я. Карскі выказваў думку, што абрад ідзе ад «сатурскіх вобразаў язычніцкіх Румалляў», запазычаны са Старажытнага Рыма.
Жак Куртуа
Біяграфія
Жак Куртуа нарадзіўся ў 1621 годзе ў мястэчку Сент-Іпаліт. Сын мастака Жана-П’ера Куртуа. У яго было два малодшыя браты, якія таксама сталі мастакамі: Гіём Куртуа (1628—1679) і Жан-Франсуа (каля 1627—?).
Атрымаўшы першыя ўрокі жывапісу ў свайго бацькі, Куртуа яшчэ ў юнацтве адправіўся ў Італію, дзе паступіў у салдаты, каб лепш пазнаёміцца ​​з ваенным жыццём і маляваць батальныя сцэны. У Рыме Куртуа знаходзіцца пад уражаннем творчасці баталіста Мікеланджэла Чарквоцы. Вялікі ўплыў на развіццё мастака аказалі і «Бітва Канстанціна» Рафаэля, і батальныя сцэны Сальватара Розы. У 1640 годзе ў Фларэнцыі браў урокі ў баталіста Яна Аселейна.
Касцёл Святога Іосіфа Рамесніка (Скідзель)
Касцёл Святога Іосіфа Рамесніка — рымска-каталіцкі храм у г. Скідзель Гродзенскага раёна.
Гісторыя
Касцёл Унебаўзяцця Маці Божай (Скідзель) быў пабудаваны ў ХІХ стагоддзі на тэрыторыі сядзібнага комплексу Чацвярцінскіх.
Будаўніцтва новай святыні (арх. Ігар Казлоўскі) пачалося ўжо ў новай, паўднёва-заходняй, частцы Скідзеля — непадалёк ад шашы Гродна-Мінск. Вуглавы камень асвяціў Папа Ян Павел II 22 мая 1995 года ў Сочаве ў Польшчы. Фундамент будучага касцёла і звон былі асвечаны 1 мая 1997 года гродзенскім біскупам Аляксандрам Кашкевічам. Першае набажэнства прайшло ў яшчэ недабудаванай святыні 1 мая 2000 года. А 1 мая 2004 года біскуп Аляксандр Кашкевіч урачыста кансэкраваў касцёл пад тытулам св. Юзафа Рамесніка. Такім чынам, скідзельская парафія цяпер мае падвойны тытул Унебаўзяцця Найсвяцейшай Панны Марыі і св. Юзафа Рамесніка.
Архітэктура
Касцёл мае ромбавідны план, перакрыты двухсхільным метала-чарапічным дахам, да алтарнай сцяны дабудаваны двухпавярховы аб’ём плябаніі. Галоўны ўваход у святыню пазначаны вежай-званіцай, утворанай дзвюма магутнымі пілонамі і завершанай фігурным неабарочным спічаком.
Вялізная залавая прастора касцёла перакрыта плоскай падшыўной дашчанай столлю з невялікім нахіламі да вуглоў. На алтарнай сцяне змешчана велічнае разьбянае Укрыжаванне. Вельмі цікава выканана з латуні дэкараванне табернакулюма і алтара вінаграднымі гронкамі. Над уваходам навісае балкон арганных хораў.
Куртуа
Куртуа — прозвішча.
Таўроўскае сельскае паселішча
Таўроўскае сельскае паселішча — муніцыпальнае ўтварэнне ў Белгародскім раёне Белгародскай вобласці Расіі.
Адміністрацыйны цэнтр — сяло Таўрова.
Гісторыя
Пасля рэвалюцыі ў 1929 годзе пачынаецца «новая гісторыя вёскі», жыццё перабудоўваецца на зусім іншы лад. Утвораны калгас імя Сталіна, які праіснаваў аж да 1941 года, пакуль Таўрова не занялі фашысцкія акупанты. Баі за вызваленне вёскі вяла 94 Гвардзейская ордэна Суворава Чырванасцяжная дывізія. 9 лютага вораг быў выбіты з Таўрова, але ненадоўга. 18 сакавіка 1943 года немцы зноў занялі сяло, і толькі 7 жніўня 1943 года яно было канчаткова вызвалена. Даніна павагі загінулым — брацкая магіла ў цэнтры вёскі.
У наступныя гады ідзе актыўнае аднаўленне гаспадаркі, наладжваецца культурнае жыццё. Сярод жанчын, на якіх лягла асноўная праца па аднаўленні, — Хахлова Анастасія Максімаўна, якая ў 1951 годзе была старшынёй сельскага савета.
У 1951—1953 гадах адбываецца аб’яднанне сельсаветаў, выкліканае ўзбуйненнем калгасаў, і калгас імя Сталіна пераназываецца ў калгас «Па шляху Ільіча», на чале яго стаіць Герой Савецкага Саюза Анатоль Ягоравіч Ачкасаў. У 1965 годзе частка земляў калгаса адыходзіць Пладаягоднаму саўгасу.
1974 год уносіць свае змены: Таўроўскі сельсавет перастае існаваць і Таўрова цяпер адносіцца да Дубаўскага сельсавета. І толькі ў 1994 годзе Таўроўскі сельавет быў зноўку ўтвораны. 1 студзеня 1995 года Адміністрацыя Таўроўскага сельскага паселішча пераносіцца з п. Дубовае ў с. Таўрова. У гэты час адбываюцца кардынальныя перамены ў жыцці вёскі: утвараюцца і пачынаюць актыўна забудоўвацца 5 новых мікрараёнаў. Расце і колькасць жыхароў, у асноўным, за кошт перасяленцаў з рэспублік былога Савецкага Саюза.
Ясон
Ясон, Язон, Іасон (Ἰάσων) — у старажытнагрэчаскай міфалогіі герой, правадыр арганаўтаў.
Паводле міфаў, Ясон — сын цара вобласці Іолк (у Фесаліі) Эсона, скінутага з прастола яго братам Пеліем. Калі выхаваны кентаўрам Хіронам 20-гадовы Ясон вярнуўся ў Іолк, Пелій загадаў яму прывезці з Калхіды, дзе царом быў Ээт, залатое руно, за што абяцаў вярнуць прастол Іолка Эсону. Ясон і іншыя героі, што прыйшлі яму на дапамогу на судне «Арго» прыбылі ў Калхіду, дзе з дапамогай закаханай у яго дачкі Ээта Медэі Ясон выканаў небяспечныя і каварныя даручэнні цара: запрог у плуг вялізных агнядышных быкоў, узараў і засеяў зубамі дракона поле, перабіў воінаў, што выраслі з гэтага «насення». Калі Ээт усё ж адмовіўся аддаць руно, Медэя дапамагла Ясону выкрасці яго, і яны разам уцяклі на «Арго» ў Іолк. Да гэтага часу Пелій загубіў бацьку і іншых сваякоў Ясона. Медэя сваімі хітрыкамі і чараўніцтвам загубіла Пелія, але царом стаў яго сын Акаст. Выгнаныя з Іолка Ясон і Медэя дзесяць гадоў жылі ў Карынфе, дзе ў іх нарадзіліся двое сыноў. Калі Ясон вырашыў ажаніцца з дачкой карынфскага цара Крэонта, Медэя загубіла саперніцу і яе бацьку, забіла на вачах у Ясона сваіх (ад яго) дзяцей і панеслася на запрэжанай крылатымі коньмі калясніцы. Ясон скончыў самагубствам або, паводле іншай версіі міфа, загінуў, калі на яго абрынулася карма спарахнелага карабля «Арго».
Называеўск
Называеўск (Называевск) — горад (з 1956) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Называеўскага раёна Омскай вобласці. Насельніцтва 12,8 тыс. чал. (2007). Заснаваны ў 1910 годзе. За 150 км ад Омска.
Лосьміна (Смаленская вобласць, станцыя)
Лосьміна (Лосьмино) — пасёлак пры станцыі ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Кайдакаўскага сельскага паселішча.
Расціслаў Пятровіч Платонаў
Расціслаў Пятровіч Платонаў (,  —, ) — беларускі гісторык, археограф, публіцыст. Доктар гістарычных навук (1982), прафесар (1984).
Біяграфія
У 1955—1958 працаваў у Клецку — адказным сакратаром раённай газеты «Да новых перамог», 1-м сакратаром райкама камсамола. Навуковая дзейнасць пачалася публікацыяй пра Шчэпіцкае падполле. Пасля сканчэння аспірантуры выкладаў у шэрагу ВНУ, быў сакратаром Мінскага абкама КПБ, дырэктарам Інстытута гісторыі партыі. Пасля 1991 года ўзначаліў НДІ дакументазнаўства і архіўнай справы. Займаўся вывучэннем Вялікай Айчыннай вайны, лёсам рэпрэсіраваных у 1930-1950-я гады.
Цецеры (Руднянскі раён)
Цецеры (Тетери) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Смалігоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 151 жыхар (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 18 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, за 2 км на поўнач ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Грабелька. За 2 км на паўднёвы ўсход ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Галынкі на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Кіеўскае (Акмолінская вобласць)
Кіеўскае — сяло ў Жаксынскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Кіеўскай сельскай акругі. Код КАТА — 115255100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 974 чалавекі (487 мужчын і 487 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 734 чалавекі (351 мужчына і 383 жанчыны).
7-я Вішнёвая вуліца (Наваполацк)
7-я Вішнёвая вуліца (, 7-я Вишневая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Энергетык" каля былой вёскі Шніткі, якая ўвайшла ў межы Наваполацка ў 1968 годзе. Працягласць вуліцы складае каля 120 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 "Падкасцельцы - БВК" і № 12 "Падкасцельцы - Шніткі".
Ольшэ
Ольшэ (Olše) або Ольза (Olza) — рака ў Чэхіі і Польшчы, утварае частку мяжы паміж Чэхіяй і Польшчай працягласцю 25,3 км. Правы прыток верхняга цячэння Одры.
Даўжыня ракі — 86,2 км. Плошча вадазборнага басейна — 1118 км². Сярэдні расход вады ля горада Цешын у перыяд з 1964 па 1990 год — 8 м³/с.
Працякае ў гістарычным рэгіёне Цешынская Сілезія.
Пачынаецца ў Сілезскіх Бяскідах вышэй за 909 м над узроўнем мора на схілах гары Каралюўка каля вёскі Камяшніца. Далей цячэ праз Заходнебяскідскае перадгор’е ў Остраўскую катлавіну. Упадае ў Одру на вышыні 190 м над узроўнем мора на поўнач ад горада Багумін.
Сямёнаўскі сельсавет (Бераставіцкі раён)
Сямё́наўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бераставіцкага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Сямёнаўка.
Юшкава (Вяземскі раён)
Юшкава (Юшково) — вёска ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Кайдакаўскага сельскага паселішча.
NGC 3032
NGC 3032 (іншыя абазначэнні — UGC 5292, MCG 5-23-46, ZWG 152.77, NPM1G +29.0177, IRAS09492+2928, PGC 28424) — лінзападобная галактыка (SB0) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Папская акадэмія літаратуры і прыгожых мастацтваў
Папская акадэмія літаратуры і прыгожых мастацтваў (La Pontificia Insigne Accademia di Belle Arti e Letteratura dei Virtuosi al Pantheon, літаральна Папская заслужаная акадэмія выяўленчага мастацтва і літаратуры віртуозаў у Пантэоне) — навуковая арганізацыя са статусам акадэміі пры Святым Прастоле, створаная ў 1542 годзе.
Сходы сябраў акадэміі праходзілі ў Пантэоне, а самі сябры называліся "віртуозамі" (ад італьянскага слова "virtuoso" - дабрадзейны, доблесны), дзякуючы чаму акадэмія атрымала сваё імя.
У 1928 годзе Папа Пій XI зацвердзіў новы статут акадэміі. Статут вызначыў мэту акадэміі, як спрыянне вывучэнню, выкананню і ўдасканаленню прыгожых мастацтваў, перш за ўсё сакральнага мастацтва, а таксама павышэнню духоўнага ўзроўню майстроў культуры. У 1945 годзе рэзідэнцыя акадэміі была пераведзена з Пантэона ў Палаца Канчэлерыя.
Герань балотная
Герань балотная (Geránium palústre) — від двухдольных кветкавых раслін, які ўключаны ў род сямейства.
Назва
Герань балотная, воўчча ступа, грабількі, пяціперсціца, златчыск, трыперсціца  , дзеравянка лясная , баршчоўнік, грыжная трава.
Батанічнае апісанне
Герань балотная — шматгадовая травяністая расліна з узыходзячым з-пад зямлі карэнішчам. Прыкаранёвае лісце 5-12 см шырынёй, нешматлікія, рана знікаючыя, валасістыя з абодвух паверхняў, на валасістых хвосціках да 20 см даўжынёй, падзеленыя на 7 долей. Сцябло да 30-70 см вышынёй, прамое або якое ўздымаецца, валасістае. Сцябловае лісце пяціраздзельнае, неглыбока зубчастае, верхняе — з трыма лопасцямі, амаль сядзячае. Прылісткі яйкападобна-ланцэтнай формы, цёмна-чырвона-бурыя.
Кветкі буйныя, да 3 см у дыяметры. Чашачка 5-7-паасобная, шчаціністая. Пялёсткі вяночка пурпурныя, зваротнаяйкападобнай формы, суцэльныя, з клінаватым аснаваннем, каля 1,5 см даўжынёй. Тычынкі роўныя па даўжыні чашалісцікам, пашыраюцца да аснавання.
Плод валасісты, кроплепадобнай формы. Насенне эліптычнае, пляскатае, з сеткаватай цёмна-карычневай паверхняй, 2,4—2,7×1,5—1,7 мм.
Лік храмасом 2n = 28.
Арэал
Герань балотная родам з Цэнтральнай, Паўднёвай і Усходняй Еўропы. Расце ў вільготных месцах на раўнінах і сярод пагоркаў, на балотах, у вербалозе.
Таксанамія
Від Герань балотная ўваходзіць у род сямейства  парадку.
Праблема калібравальнай іерархіі
Праблема калібравальнай іерархіі з'яўляецца адной з праблем сучаснай фізікі элементарных часціц, якая складаецца ў тым, што характэрныя энергетычныя маштабы розных фундаментальных узаемадзеянняў, а таксама некаторыя меркаваныя маштабы з'яў, якія выходзяць за рамкі Стандартнай мадэлі, адрозніваюцца на шмат парадкаў. Актуальнымі, у прыватнасці, з'яўляюцца пытанні, прыроды такой іерархіі, прычын яе ўстойлівасці і наяўнасці вялікай «пустыні» паміж двума групамі маштабаў.
Апісанне праблемы
У наяўных тэарэтычных мадэлях магчымых пашырэнняў Стандартнай мадэлі маюцца і іншыя ўзаемадзеянні і звязаныя з імі маштабы. Так, моцнае і электраслабае ўзаемадзеянні павінны аб'ядноўвацца ў электрамоцнае (так званае Вялікае аб'яднанне) пры энергіях парадку M_{GUT}~1016 ГэВ. Акрамя гэтага ў некаторыя тэорыі, якія тлумачаць наяўнасць канчатковай масы нейтрына, фігуруе маштаб M_{\nu}~1014 ГэВ. Такую ж велічыню мае маштаб M_{PQ}, звязаны з CP-інварыянтнасцю ў моцных узаемадзеяннях.
Праблема калібравальнай іерархіі заключаецца ў тлумачэнні назіранай моцнай неадпаведнасці паміж гэтымі маштабамі:
Роалд Хофман
Роалд Хофман (Roald Hoffmann;, Золачыў, Тарнопальскае ваяводства, Польшча) — амерыканскі хімік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі «за распрацоўку тэорыі праходжання хімічных рэакцый» сумесна з Кэн’іці Фукуі. Прафесар Карнельскага ўніверсітэта.
Біяграфія
Роалд Хофман нарадзіўся ў польскім горадзе Злочуў (з 1939 года Золачыў, Львоўская вобласць Украіна) у яўрэйскай сям’і інжынера, выпускніка Львоўскага політэхнічнага інстытута Гілеля Сафрана і Настаўніцы Клары Разен. Сваё імя атрымаў у гонар Руаля Амундсена.
Падчас Другой сусветнай вайны сям’я Хофмана трапіла ў нацысцкае гета, затым у працоўны лагер. Бацька таемна вывез Роалда разам з маці з лагера ў пачатку 1943. Да канца нямецкай акупацыі Роалд і Клара Сафран жылі ў суседнім ўкраінскім сяле Уніў, дзе іх хаваў на гарышчы школы ўкраінскі настаўнік Мікалай Дзюк. Гілель Сафран заставаўся ў лагеры і арганізаваў спробу бунту, якая была выяўленая. Ён быў забіты нацыстамі і іх памагатымі ў чэрвені 1943 года. Большасць астатніх членаў сям’і Хофмана спасцігла тая ж доля.
Пасля вызвалення Чырвонай Арміяй у чэрвені 1944 Хофман з маці пераехаў у Перемышль (Пшэмысль), а затым у Кракаў, дзе, нарэшце, пайшоў у школу. Яго маці зноў выйшла замуж, і Павел Хофман стаў прыёмным бацькам для Роалда. Павел Хофман памёр за два дні да атрымання Нобелеўскай прэміі Роалдам і заставаўся ў цёплых адносінах з ім да самай смерці.
У 1946 годзе яны пераехалі з Польшчы ў Чэхаславакію. Адтуль яны пераехалі ў лагер для перамешчаных асоб Біндэрміхль, які знаходзіўся каля Лінца, ў Аўстрыі. У 1947 годзе яны адправіліся ў іншы лагер — Васеральфінген блізу горада Ален у Германіі, затым пераехалі ў Мюнхен. У 1949 годзе яны пераехалі ў Злучаныя Штаты Амерыкі, дзе пасяліліся ў Брукліне. На той момант Хоффману было 11 гадоў. Англійская стала шостай мовай, якую ён вывучыў за сваё жыццё. Пасля школ P.S. 93 і P.S. 16 ён паступіў у школу Стайвесант, адну з выдатных навуковых школ Нью-Ёрка. Сярод яго аднакласнікаў былі не толькі будучыя навукоўцы, але і юрысты, гісторыкі, пісьменнікі. Улетку ён ездзіў у дзіцячы лагер у Катскільскіх гарах. У 1958 годзе нарадзілася Элінор, яго малодшая сястра.
У 1955 годзе пачаў вучобу ў Калумбійскім універсітэце у якасці студэнта-медыка. Падчас вучобы ва ўніверсітэце Хофман надаваў вялікую ўвагу гуманітарным курсам. У сваёй аўтабіяграфіі ён пісаў : «Свет, які адкрылі перада мной курсы, якія не належаць да натуральных навук, — гэта тое, што я памятаю лепш за ўсё з дзён, праведзеных у Калумбійскім каледжы. Я ледзь было не перайшоў на гісторыю мастацтва».
Улетку 1955 і 1956 гадоў Хофман працаваў у Нацыянальным Бюро Стандартаў у Вашынгтоне з Ньюманам і Фергюсанам. Улетку пазней ён працаваў у Брукхейвенскай нацыянальнай лабараторыі з Камінгам. Яго настаўнікамі хіміі былі Фрэнкель і Халфолд, якіх пазней ён успамінаў з дабрынёй і падзякай.
У 1958 годзе скончыў Калумбійскі ўніверсітэт і паступіў у аспірантуру Гарвардскага ўніверсітэта. Ён меў намер працаваць з Мофітам, выдатным маладым тэарэтыкам, але той памёр на першым годзе яго аспірантуры. Малады выкладчык, Гутэрман, быў адным з няшмалікіх членаў факультэта ў Гарвардзе, хто ў той час быў зацікаўлены ў тэарэтычных даследаваннях, і Хофман пачаў з ім працаваць. Улетку 1959 года ён атрымаў стыпендыю ад групы квантавай хіміі Лоўдзіна ва Упсале для наведвання гадовай школы. Школа была праведзена на востраве Лідынга за межамі Стакгольма. Там ён сустрэў Еву Бер’есан, летам яна працавала ў прыёмнай школе, і яны ажаніліся ў наступным годзе.
Па вяртанні ў ЗША Хофман змяніў навуковых кіраўнікоў і пачаў працаваць з Ліпскамбам, які толькі што прыйшоў у Гарвард. Ён праграмаваў тое, што пазней было названа пашыраным метадам Хюкеля. Хофман ўжываў яго ў асноўным для гідрыдаў бору і поліэдрычных малекул. Гэтым жа метадам Хофман набліжана разлічыў бар’ер ва ўнутраным кручэнні этана. Гэта было пачаткам яго працы над арганічнымі малекуламі.
У 1962 годзе ён абараніў доктарскую дысертацыю. Тры наступныя гады (1962—1965) Роалд Хофман прапрацаваў у Гарвардскім універсітэце асістэнтам лаўрэата Нобелеўскай прэміі па хіміі Роберта Вудварда. Па ўспамінах самога Хофмана, Вудвард валодаў яснасцю думкі, здольнасцю да канцэнтрацыі, энцыклапедычнымі ведамі хіміі і эстэтычным пачуццём, якія не маюць аналагаў у сучаснай хіміі. У гэты час Хофман пачаў даследаваць ўсе віды арганічных ператварэнняў.
У перыяд з 1962 па 1965 гады ў Хоффмана нарадзіліся двое дзяцей, Гілель Ян і Інгрыд Алена.
У 1965 годзе ён пераехаў у Ітаку, атрымаўшы пасаду прафесара фізічных навук Карнельскага ўніверсітэта.
У 1965 разам з Вудвардам ён сфармуляваў прынцып захавання арбітальнай сіметрыі пры хімічных рэакцыях («правіла Вудварда-Хофмана»). Праводзячы ў Корнельскім універсітэце свае даследаванні, Хофман пабудаваў абагульненую квантавую тэорыю атамных і малекулярных сутыкненняў у ходзе хімічных рэакцый, за што ў 1981 быў ганараваны Нобелеўскай прэміі па хіміі.
У 1986—1988 гадах удзельнічаў у стварэнні тэлевізійнага курса ўступнай хіміі. «Свет хіміі» ўяўляе сабой серыю з 26 паўгадзінных эпізодаў, распрацаваную ва Універсітэце штата Мэрыленд і створаную Рычардам Томасам. Праект фінансаваўся Аненберг Фондам — карпарацыяй грамадскага вяшчання. Быў тэлевядучым ў серыях, якія пачалі выходзіць у эфір на ПБС ў 1990 годзе. «Свет хіміі» па-ранейшаму выкарыстоўваецца ў сотнях школ ЗША і за мяжой.
У 1992 годзе падпісаў «Папярэджанне чалавецтву».
Навуковая дзейнасць
Навуковыя інтарэсы Хофманна — гэта даследаванні электроннай структуры стабільных і нестабільных малекул і пераходных станаў у рэакцыях. Ён прымяняе як розныя квантава-хімічныя метады разліку, так і якасныя аргументы да праблем будынка і рэакцыйнай здольнасці і арганічных, і неарганічных малекул сярэдняга памеру і працяглых сістэм у адно-, двух — і трох вымярэннях.
Яго першым буйным навуковым укладам была распрацоўка пашыранага метаду Хюкеля (у супрацоўніцтве з групай Ліпскамба), схемы малекулярных арбіталей, якая дазволіла разлічыць прыблізную электронную структуру малекул і якая дала разумныя прадказанні малекулярных канфармацый і простых патэнцыйных паверхняў. Гэтыя разлікі адыгралі важную ролю ў адраджэнні цікавасці да электронаў і іх уласцівасцяў.
Другім важным укладам Роалда Хофмана было двухбаковае даследаванне электроннай структуры пераходных станаў і інтэрмедыятараў у арганічных рэакцыях. У плённым супрацоўніцтве з Вудвардам з Гарвардскага ўніверсітэта, ён ужыў простыя, але магутныя аргументы сіметрыі і сувязі да аналізу ўзгодненых рэакцый. Гэтыя меркаванні мелі значнае прагнастычнае значэнне і стымулявалі шмат прадуктыўнай эксперыментальнай працы. У другім падыходзе Хофман прааналізаваў з дапамогай розных паўэмпірычных метадаў малекулярныя арбіталі большасці тыпаў рэактыўных інтэрмедыятаў ў арганічнай хіміі-карбоніевых іёнаў, бірадыкалаў, метыленаў, бензілаў і г. д. Важныя паняцці, такія як узаемадзеянне праз сувязь і гіперканьюгатыўнае арбітальнае ўзаемадзеянне, а таксама агульны прынцып пагранічнага кантролю арбіталей, з’явіліся дзякуючы гэтай працы.
Доктар Хофман і яго супрацоўнікі даследавалі структуру і рэакцыйную здольнасць неарганічных і металаарганічных малекул. Прыблізныя разлікі малекулярных арбіталей і аргументы, заснаваныя на сіметрыі, былі ўжытыя яго групай для вывучэння асноўных структурных асаблівасцяў кожнага віду неарганічных малекул, ад комплексаў малых двуатамных малекул да кластэраў, якія змяшчаюць шмат атамаў пераходных металаў. Асабліва карыснае тэарэтычная прылада, канцэптуальнае стварэнне складаных малекул з (ML)n фрагментаў, было выкарыстана групай Хофмана для аналізу сувязяў кластараў, раўнаважкай геаметрыі і канфармацыйных пераваг алефінаў і поліенавых металакарбанільных комплексаў. Зараз даступна здавальняючы разуменне спосабу звязвання практычна кожнага арганічнага ліганда ў метал-лігандны комплекс, а пачатак быў пакладзены даследаваннямі паверхняў патэнцыйнай энергіі для рэакцый далучэння этылену, аднаўленчага элімініравання і рэакцый міграцыйнага далучэння алкіла. Некалькі новых структурных тыпаў, такія як патройны двухпавярховы і парфірынавы сэндвічы, былі прадказаны, а пазней сінтэзаваны.
У галіне неарганічнай хіміі доктар Хофман і яго калегі сістэматычна вывучалі геаметрыю, шматгранныя перагрупоўкі і перавагі ў замяшчэнні пяці -, шасці -, сямі — і васьмікардынацыйных комплексаў, фактары, якія ўплываюць на тое, ці будуць некаторыя ліганды ўтвараць масток ці не, абмежаванні звязвання метал-метал, і геаметрыю комплексаў ураніла і іншых актынідаў.
Хофман таксама даследаваў электронную структуру працяглых сістэм у адным, двух і трох вымярэннях. Падыход межавых арбіталей знайшоў аналаг у гэтай працы, у шчыльнасцях станаў і іх расшчапленні. Ён прапанаваў вельмі карысны інструмент, крывую COOP. Аналагічна заселенасці перакрыцця ў цвёрдым стане, яна паказвае, што трываласць злучэння залежыць ад колькасці электронаў. Былі вывучаны разнастайныя малекулы, такія як платынацыаніды, фазы Шэўрэля, карбіды пераходных металаў, зрушаныя пераходы ў NiAs, MnP і NiP, новыя металічныя формы вугляроду, Стварэнне і разрыў сувязяў у цвёрдым стане, і шмат іншых сістэм. Адным з асноўных напрамкаў вывучэння цвёрдай фазы былі паверхні, асабліва ўзаемадзеяння СН4, ацэтылену і CO з паверхнямі канкрэтных металаў. Група Хофмана змагла давесці да канца унікальнае параўнанне неарганічных і паверхневых рэакцый.
«Прыкладная тэарэтычная хімія» — гэта спосаб, якім Роальд Хофман любіць характарызаваць прыватнасці спалучэння вылічэнняў, стымулюемых эксперыментам і пабудовай абагульненых мадэляў, рамак для разумення, гэта значыць яго ўклад у хімію.
Літаратурная дзейнасць
Роалд Хофман — аўтар не толькі навуковых, але і навукова-папулярных і філасофскіх работ, п’ес, вершаў.
У ЗША выходзілі яго паэтычныя зборнікі:
У 1993 годзе апублікаваная кніга «Chemistry Imagined», якую Хофман напісаў у суаўтарстве з мастачкай Вівіан Торренс. У «Chemistry Imagined» Хофман абмяркоўвае сацыяльны, культурны, літаратурны і псіхалагічны кантэксты хіміі, яна была перакладзеная на кітайскую і іспанскую мовы.
У 1995 годзе апублікавана праца «The Same and Not the Same». Гэтая кніга паказвае на дваістасць, якая ляжыць пад паверхняй хіміі. Яна была перакладзеная на карэйскую, іспанскую, рускую, італьянскую, нямецкую і кітайскую мовы. Яна была абраная Міністэрствам па справах культуры і спорту Рэспублікі Карэя як адна з лепшых акадэмічных кніг года.
Спектакль «Кісларод» Карла Джэрасі і Роальда Хофмана быў прадстаўлены ў ЗША ў Сан-Дыега ў рэпертуарным тэатры ў 2001 годзе і быў пушчаны ў вытворчасць на студыі Рывэрсайд у Лондане і (на нямецкай) у Вюрцбургу і Мюнхене увосень 2001 года. Спектакль быў таксама ў эфіры BBC World Service і Заходняга Нямецкага Радыё, і быў выдадзены на англійскай, нямецкай, французскай, кітайскай, карэйскай, бразільскай партугальскай, партугальскай і іспанскай мовах. Другая п’еса Роальда Хофмана, «Трэба было», была сыграна некалькі разоў з 2006 года, была выдадзена на італьянскай мове і перакладзена на нямецкую і расійскую. Новы спектакль «Мы ёсць тое, што належыць вам» быў прачытаны публічна ўпершыню на семінары ва Універсітэце Рычманда ў 2009 годзе.
Калачынск
Калачынск (Калачинск) — горад (з 1952) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Калачынскага раёна Омскай вобласці. Насельніцтва 23,9 тыс. чал. (2007). Заснаваны ў 1795 годзе.
Горад размешчаны на левым беразе ракі Ом (прыток Іртыша), за 80 км ад Омска.
Лёгкая, харчовая прамысловасць, металаперапрацоўка. Чыгуначная станцыя.
Вахтанг Кікабідзэ
Біяграфія
Вахтанг Кікабідзэ нарадзіўся 19 ліпеня 1938 года ў Тбілісі. Ён скончыў інстытут замежных моў, затым стаў артыстам Тбіліскай філармоніі. Кар’еру Кікабідзэ пачынаў як спявак, але кінематаграфічную славу яму прынеслі працы ў фільмах Георгія Данеліі. Кікабідзэ таксама выступаў як сцэнарыст і рэжысёр.
У 1978 годзе ён стаў лаўрэатам Дзяржаўнай прэміі СССР. У 1980 годзе Вахтангу Кікабідзэ было прысвоена званне народнага артыста Грузіі.
Ён адмовіўся ад расійскага Ордэна Дружбы ў сувязі з канфліктам у Паўднёвай Асеціі ў жніўні 2008 года. Акрамя таго, Кікабідзэ адмяніў свае юбілейныя канцэрты ў Маскве, заявіўшы, што ён паважае рускі народ, але ў сувязі з ваеннымі дзеяннямі Расіі супраць Грузіі — не можа прымаць узнагароды і выступаць з канцэртамі. З тых часоў ён не наведваў Расію.
5 снежня 2019 года ў Мінску, на «Алеі сяброў», адкрылі помнік Валіко Місандары, герою фільма «Міміно». Помнік адкрыў Вахтанг Кікабідзэ.
З 2020 года ён быў дэпутатам парламента Грузіі.
8-я Вішнёвая вуліца (Наваполацк)
8-я Вішнёвая вуліца (, 8-я Вишневая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Энергетык" каля былой вёскі Шніткі, якая ўвайшла ў межы Наваполацка ў 1968 годзе. Працягласць вуліцы складае каля 140 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 "Падкасцельцы - БВК" і № 12 "Падкасцельцы - Шніткі".
Імператрыца Чжу (дынастыя Сун)
Імператрыца Чжу (1102 – 1127) — кітайская імператрыца з дынастыі Сун, жонка.
Біяграфія
Чжу нарадзілася ў Бяньцзіне ў 1102 годзе. Яна стала першай жонкай на Цынь-цзуна ў 1116 годзе. У 1126 годзе імператар Хуэй-цзун адрокся ад прастола на карысць свайго сына, імператара Цынь-цзуна. Чжу, як яго першая жонка, была прызначана на пасаду імператрыцы.
Варала
Варала (італ. Varallo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Верчэлі.
Насельніцтва складае 7545 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 86 чал./км ². Займае плошчу 88 км ². Паштовы індэкс - 13019. Тэлефонны код - 0163.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Міхаіл Іванавіч Пугаўкін
Міхаіл Іванавіч Пугаўкін (, Рамешкі, Кастрамская вобласць, СССР —, Масква) — выбітны савецкі і расійскі акцёр тэатра і кіно, народны артыст СССР.
Біяграфія
Міхаіл Пугаўкін нарадзіўся 13 ліпеня 1923 года ў вёсцы Рамешкі Чухломскага раёна Кастрамской вобласці.
Смерць
Памёр 25 ліпеня 2008 у сваім доме ў Маскве з-за абвастрэння цукровага дыябету. Міхаіла Пугаўкіна пахавалі 29 ліпеня 2008 года на Ваганькаўскіх могілках Масквы. Апошняй воляй нябожчыка было — пахаваць яго побач з блізкім сябрам Аляксандрам Абдулавым.
Папская акадэмія лаціны
Папская акадэмія лаціны (Pontificia Academia Latinitatis) — навуковая арганізацыя са статусам акадэміі пры Святым Прастоле, створаная ў 2012 годзе ў якасці рэгулятара лацінскай мовы, а таксама ў мэтах распаўсюджвання лацінскай мовы і культуры ў свеце.
Акадэмія заснавана 10 лістапада 2012 года Бенедыктам XVI з мэтай захавання і распаўсюджвання ведаў класічнай і сучаснай латыні, у тым ліку царкоўнай латыні, якая выкарыстоўваецца ў літургіях і імшах сучаснага рымскага абраду.
Акадэмія складаецца з прэзідэнта, сакратара, вучонага савета і сябраў (акадэмікаў). Прэзідэнт і сакратар акадэміі прызначаецца Пантыфікам тэрмінам на пяць гадоў, з магчымасцю падаўжэння на другі пяцігадовы тэрмін.
У склад акадэміі ўваходзіць не больш за 50 сяброў (акадэмікаў) - навукоўцаў у вобласці лацінскай мовы і літаратуры, якія прызначаюцца Дзяржаўным сакратаром Ватыкана. Калі акадэмікі дасягаюць узросту 80 гадоў, яны атрымліваюць статут акадэміка-эмерыта. Яны могуць удзельнічаць у сходзе акадэміі з правам дарадчага голасу.
Аўсяніца танкалістая
Аўсяніца (мурожніца) танкалістая (Festuca tenuifolia) — травяністая расліна сямейства метлюжковых.
Апісанне
Шматгадовая травяністая расліна з голымі, пад мяцёлкамі больш-менш шурпатымі прамастойнымі сцёбламі вышынёй 30—60 см і цёмнымі валасніковістымі каранямі. Утварае шчыльныя дзярніны. Лісце вельмі тонкае, воласападобнае, вузкае, удоўж скручанае. Язычок амаль непрыкметны з акруглымі кароткараснічастымі вушкамі. Суквецце — вузкая слабараскідзістая мяцёлка даўжынёй 3—6 см. Каласкі 3—4-кветкавыя. Ніжнія кветкавыя лускавінкі ланцэтныя, безасцюковыя або з асцюкападобным канцом. Плод — зярняўка.
Пашырэнне
Пашырэнне: Еўропа, Паўночная Амерыка. На Беларусі трапляецца ў невялікай колькасці на абмежаваных тэрыторыях. Месцы росту: разнатраўна-злакавыя поймавыя лугі на бедных пясчаных глебах, адкрытыя пясчаныя ўзгоркі і грады, поймавыя дубнякі і бары на рачных тэрасах. Расце невялікімі шчыльнымі групамі.
Асаблівасці біялогіі
Цвіце ў чэрвені-ліпені, пладаносіць у жніўні. Размнажэнне насеннае.
Трагубаўка (Смаленская вобласць)
Трагубаўка (Трегубовка) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Смалігоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 51 жыхар (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 22 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, у 0,1 км на поўдзень ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Леляква. За 2 км на паўночны ўсход ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Пасялковая на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Кайракты (Акмолінская вобласць)
Кайракты — сяло ў Жаксынскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Кайрактынскай сельскай акругі. Код КАТА — 115261100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 665 чалавекі (310 мужчын і 355 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 347 чалавекі (163 мужчыны і 184 жанчыны).
Нона Віктараўна Мардзюкова
Біяграфія
Нарадзілася 25 лістапада 1925 года ў станіцы Канстанцінаўская Данецкай вобласці.
Яшчэ з дзіцячых гадоў яна марыла здымацца ў кіно, але вайна перашкодзіла спраўдзіцца яе планам. У акупацыі ў Краснадарскім краі ёй прыходзілася хавацца ад гітлераўцаў, каб пазбегнуць адпраўкі на прымусовыя працы ў Германію.
У 1945 годзе паступіла ва УДІК, у акцёрскую майстэрню Барыса Бібікава і Вольгі Пыжовай. Скончыла яго ў 1950 годзе. У 1950—1991 — актрыса Тэатра-студыі кінаакцёра.
У 1948 годзе дэбютавала ў ролі Ульяны Грымотнай у фільме кінарэжысёра С. А. Герасімава «Маладая гвардыя». Першапачаткова на гэту ролю рэжысёр планаваў узяць Клару Лучко, але яна захварэла і яму прыйшлося ўзяць на гэту ролю Нону Мардзюкову. Дэбют апынуўся ўдалым, за гэту ролю Мардзюкова атрымала Сталінскую прэмію.
Яшчэ ў перыяд навучання ва УДІКе Нона Мардзюкова выйшла замуж за Вячаслава Ціханава, з якім пражыла ў шлюбе 13 год. Іх сын, Уладзімір Ціханаў таксама стаў кінаакцёрам.
За ўвесь час сваёй творчай кар’еры Нона Мардзюкова знялася ў 62 фільмах.
Увечары 6 ліпеня 2008 года на 83-м годзе жыцця Нона Віктараўна сканала.
Пахаваная 9 ліпеня 2008 года на Кунцаўскіх могілках Масквы побач з сынам. Паводле апошняй волі Мардзюковай, грамадзянская паніхіда не праводзілася. Адпяванне прайшло ў храме Спаса Нерукатворнай Выявы на Сетуні. Развітацца з ёй прыйшлі шматлікія дзеячы культуры і мастацтва — Юрый Саломін, Мікіта Міхалкоў, Рыма Маркава, Яўген Міронаў, Аляксандр Панкратаў-Чорны, Сяргей Гармаш, Ларыса Лужына, Ірына Разанава, Наталля Варлей.
Каменка (Мяшчорскае сельскае паселішча)
Каменка (Каменка) — вёска ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Туманаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Лугавая Слабада
Лугава́я Слабада́ (, Луговая Слобода) — аграгарадок у Мінскім раёне Мінскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Лугаваслабадскага сельсавета.
Геаграфія
Размешчаны за 22 кіламетры на паўднёвы ўсход ад Мінска, 15 кіламетраў ад чыгуначнай станцыі Пухавічы, на аўтадарозе Мінск—Магілёў.
Капліца-пахавальня Талочкаў
Капліца-пахавальня Талочкаў — капліца-пахавальня ў в. Вялікая Ракавіца Брэсцкага раёна. Размешчана на паўночна-заходняй ускраіне вёскі, у былым прысядзібным парку. Пабудавана ў пачатку XX стагоддзя з цэглы як пахавальня ўладальніка маёнтка Талочкі.
Архітэктура
Помнік архітэктуры неаготыкі. Вырашана кампактным прамавугольным у плане аб’ёмам з 3-граннай алтарнай часткай, накрытым стромкім двухсхільным дахам. Да франтальнага фасада далучана двух’ярусная чатырохгранная званіца, спічасты шацёр якой акаймоўвала аркатура з фіяламі (не захаваліся). Уваход вырашаны перспектыўным стральчатым парталам, фланкіраваным гранёнымі пілонамі. Бакавыя фасады рытмічна расчлянёны стральчатымі аконнымі праёмамі ў рэльефных ліштвах. Вуглы аб’ёмаў умацаваны ступеньчатымі контрфорсамі.
NGC 3033
NGC 3033 (іншыя абазначэнні — OCL 796, ESO 167-SC6) — рассеянае скопішча ў сузор’і Ветразі.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Заходні Буг
Заходні Буг, Буг (Захiдний Буг, Bug) — рака ва Украіне, Беларусі і Польшчы, левы прыток Нарава. Даўжыня — 772 км, у межах Беларусі — 154 км. Вадазбор — 39,4 тыс. км², у межах Беларусі — 10,4 тыс. км². Сярэднегадавы расход вады на мяжы Беларусі з Украінай складае каля 50 м³/с, пры выхадзе за мяжу краіны — 100 м³/с, каля г. Вышкаў (Польшча) — 127 м³/с. Сярэдні нахіл воднай паверхні — 0,3 ‰.
Асноўныя прытокі
Справа: Луг, Капаеўка, Мухавец, Лясная, Пульва, Нурэц, Брок.
Злева: Полтва, Салокія, Букава, Гужва, Угерка, Кшна, Лівец.
На рацэ
Гарады: Буск, Каменка-Бугская, Сасноўка, Чэрванаград, Сокаль, Усцілуг, Брэст (порт), Уладава, Цярэспаль, Драгічын, Вышкаў.
Касцюкоўскі сельсавет (Барысаўскі раён)
Касцюко́ўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Барысаўскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Касцюкі.
Заходні Буг
Агульнае
Пачынаецца на заходніх схілах Падольскага ўзвышша каля в. Верхабуж Золачаўскага р-на Львоўскай вобл., упадае ў Загжынскае вадасховішча на рацэ Нараў (Польшча).
Касцюкоўскі сельсавет (Барысаўскі раён)
Утвораны 21 жніўня 1925 года як Касцюкоўскі (Касцюковіцкі) сельсавет у складзе Зембінскага раёна Барысаўскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Менскай акругі. З 22 верасня 1927 года ў складзе Барысаўскага раёна. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Барысаўскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Велікастахаўскага сельсавета.
Заходні Буг
Агульнае
У верхнім цячэнні (да ўпадзення ракі Уладаўка) даліна выразная, шырынёй 1 км, месцамі 2—3 км. Пойма вузкая, перарывістая, часта парэзаная старыцамі. Рэчышча звілістае, шырыня ракі ў межань ад 5—10 да 40—50 м. У сярэднім цячэнні (да ўпадзення ракі Мухавец) Буг выходзіць на раўніну. Даліна шырынёй 3—4 км. Пойма нізкая, шырокая, часта зліваецца з прылеглай мясцовасцю. Шырыня ракі 50—75 м. На ніжнім участку даліна выразная, шырыня 1—1,5 км. Пойма вузкая, часта перарывістая. Шырыня ракі на асобных участках дасягае 200—300 м.
Буг з’яўляецца мяжой Польшчы з Украінай і Беларуссю. З 1 мая 2004 г. з’яўляецца ўсходняй мяжой Еўрапейскага Саюза. Памежныя пераходы на мяжы Беларусі і Польшчы: Клейнікі—Кукурыкі, Брэст—Цярэспаль, Дамачава—Славатычы, Тамашоўка—Уладава; на мяжы Украіны і Польшчы: Любамль—Хэлм, Усцілуг—Хрэбешаў.
На веснавы перыяд прыпадае 30-35%, летне-асенні 45-50% гадавога сцёку. Веснавое разводдзе (працягласць 1—2 месяцы) звычайна ў пачатку сакавіка, найбольшы ўзровень разводдзя ад 3 м да 6 м. У верхнім цячэнні ракі паводкі часам перавышаюць разводдзе. Летам і ўвосень назіраюцца дажджавыя паводкі, зімой мяшаныя (ад раставання снегу пры адлігах і ад дажджоў). Межань кароткая, перарывістая. Замярзае ў канцы снежня, лёд трымаецца да 2-й паловы сакавіка. Сярэднегадавы расход вады на мяжы Украіны з Беларуссю каля 50 м³/с, пры выхадзе за межы Беларусі 100 м³/с, каля г. Вышкаў (Польшча) 127 м³/с.
Суднаходства ў ніжнім цячэнні. Заходні Буг праз раку Мухавец, Дняпроўска-Бугскі канал і раку Піну злучаны з Прыпяццю, а праз Нараў, яго прыток Бебжу, Нету і Аўгустоўскі канал — з ракой Чорная Ганча, прытокам Нёмана).
Зброя
Зброя, прыстасаванні і сродкі, прызначаныя для паражэння праціўніка ва ўзброенай барацьбе. Звычайна складаецца з сродкаў паражэння і сродкаў дастаўкі іх да цэлю, таксама ў склад зброі могуць уваходзіць сродкі кіравання і навядзення.
Класіфікацыі зброі
Паводле асноўных адметнасцяў зброя падзяляецца:
Паводле характару паражэння:
Паводле характару баявых задач:
Паводле спосабу дастаўкі сродкаў паражэння:
Паводле манеўранасці:
Паводле колькасці абслугі:
Паводле ступені аўтаматызацыі працэсу стральбы:
Паводле магчымасці змянення траекторыі руху сродкаў паражэння да цэлю:
Гісторыя
Зброя з’явілася ў дагістарычную эпоху, першыя ўзоры яе вырабляліся з дрэва і каменю. Важнымі момантамі ў далейшым развіцці зброі былі адкрыцці якасцяў і выкарыстанне металаў (медзь, бронза, жалеза і інш.), выкарыстанне пораху і з’яўленне агнястрэльнай зброі (XIV стагоддзе), з’яўленне нарэзнай казназараднай (1860-я гады), з’яўленне бяздымнага пораху і распрацоўка хуткастрэльнай магазіннай і аўтаматычнай зброі (1880-я гады), стварэнне і выкарыстанне хімічнай зброі (Першая сусветная вайна), рэактыўнай зброі, крылатых і балістычных ракет, атамнай зброі (Другая сусветная вайна), распрацоўка і пастаноўка на ўзбраенне ракетна-ядзернай зброі (1950-я гады), развіццё электронікі і вылічальнай тэхнікі (1970-я гады).
Грэг Луганіс
Грэгары «Грэг» Эфтыміяс Луганіс (Gregory "Greg" Efthimios Louganis, нар., , штат Каліфорнія, ЗША) — амерыканскі скакун у ваду, чатырохразовы алімпійскі чэмпіён (адзіны ў скачках у ваду сярод мужчын), пяціразовы чэмпіён свету, шасціразовы чэмпіён Панамерыканскія гульняў, 47-разовы чэмпіён ЗША. Адзін з наймацнейшых спартсменаў у гісторыі скачкоў у ваду.
9-я Вішнёвая вуліца (Наваполацк)
9-я Вішнёвая вуліца (, 9-я Вишневая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Парапет
Парапет — невысокая суцэльная сценка, якая агароджвае пакрыццё будынка, тэрасу, балкон, набярэжную, мост і інш.
Часта бывае пастаментам для дэкаратыўных ваз і статуй. Вядомы са старажытнасці ў архітэктуры Грэцыі і Рыма. Найбольш шырока выкарыстоўваўся ў архітэктуры стыляў рэнесансу, барока і класіцызму. У выглядзе парапету робяць парадныя агароджы ўчасткаў сквераў і паркаў.