cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Соф’я Слуцкая
Біяграфія
Адразу пасля вяселля княгіні даводзілася падоўгу заставацца адной. Януш Радзівіл удзельнічаў спачатку ў шведскай, а пазней — у маскоўскіх войнах. За дванаццаць год, што Соф'я была ў шлюбе, яна шмат апекавала праваслаўю ў ВКЛ, асабліва ў Слуцку, дзе апроч Слуцкага Траецкага манастыра дзейнічала 15 праваслаўных цэркваў. Княгіня не толькі аказвала матэрыяльную і маральную падтрымку духавенству і слуцкім вернікам, якія аб'ядналіся ў Праабражэнскае брацтва, каб процістаяць Берасцейскай уніі, але і сама ўдзельнічала ў яго дзейнасці. Соф'я выдзяляла сродкі для пабудовы храмаў і шпіталёў для бедных, рабіла паломніцтвы ў святыя мясціны. Соф'і ўдалося пры дапамозе мужа атрымаць каралеўскую грамату, якая забараняла далучэнне праваслаўных вернікаў да Уніі ў яе ўладаннях.
Жодзіна
Назва
Значэнне рачной назвы (Пад)жодзінка звязанае з цячэннем вады, «Цякучая (рака)».
Геаграфія
Знаходзіцца за 44 км ад Мінска; чыгуначная станцыя на лініі Мінск—Орша, на аўтадарозе Мінск—Масква. Горад размешчаны на Цэнтральнабярэзінскай раўніне Верхнебярэзінскай нізіны. Каля 70 % усёй тэрыторыі знаходзіцца на вышыні 180—220 м над узроўнем мора, на р. Плісе.
Соф’я Слуцкая
У культуры
Персанаж рамана Юзафа Крашэўскага «Апошняя са слуцкіх князёў» (1841) і гістарычнай драмы Уладзіслава Сыракомлі «Магнаты і сірата»(1859).
Жодзіна
Геаграфія
Плошча тэрыторыі горада: больш за 23 км²
Вялікае Княства Літоўскае
Упершыню згадваецца каля 1688 г. як в. Жодзіна Слабада ў Менскім ваяводстве на рацэ Паджодзінцы, належала Радзівілам.
Пад уладай Расійскай імперыі
З 1793 г. — у складзе Расійскай імперыі, Мінскай губерні. З завяршэннем будаўніцтва чыгункі Масква — Брэст (1871) — чыгуначная станцыя.
Найноўшы час
У Першую сусветную вайну ў лютым — снежні 1918 года была пад акупацыяй войскаў кайзераўскай Германіі.
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. З 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі вёска ўвайшла ў склад БССР.
У жніўні 1919 — ліпені 1920 вёска знаходзілася пад польскай уладай.
Падчас Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 г. да ліпеня 1944 г. акупіравана нямецкімі войскамі.
З 1924 г. стала цэнтрам сельсавета Смалявіцкага раёна. 21 студзеня 1958 года вёска Жодзіна пераўтворана ў пасёлак гарадскога тыпу з уключэннем у яго склад пасёлкаў Смалявіцкай ДРЭС (з 1979 года Жодзінская ЦЭЦ)., завода дарожных і меліярацыйных машын і вёсак Зарэчча і Крушынкі. У 1958 г. быў пабудаваны Беларускі аўтамабільны завод (БелАЗ).
З 1963 года — горад абласнога падпарадкавання.
У 1964 годзе да Жодзіна былі далучаны вёскі Судабоўка і Дымкаўка.
Эканоміка
Прадпрыемствы электраэнергетыкі, машынабудавання (БелАЗ) і металаапрацоўкі, харчовы, лёгкай, дрэваапрацоўчай, будаўнічых матэрыялаў прамысловасці. Гасцініцы «Дружба», «Раніца». Жодзінская ГЭС, Жодзінская ЦЭЦ.
Адукацыя
Жодзінская школа вядзе сваё летазлічэнне з 1864 г., калі пастановай Барысаўскай павятовай камісіі па народнай адукацыі ў сяле Жодзіна адкрылася народная вучэльня. Да 1901 г. вучэльня месцілася ў драўлянай хаце пры царкве. У горадзе працуе:
Культура і грамадства
Цэнтральная гарадская бібліятэка — інфармацыйны і грамадска-культурны цэнтр горада Жодзіна.
Сродкі масавай інфармацыі
Мясцовая прэса прадстаўлена гарадскою грамадска-палітычнай газетай «». Выдаецца са студзеня 1991 г.
Гімн горада
У Беларусі на Міншчыне,
Над ціхаплыннай Плісой,
Горад, вядомы між іншымі
Волатаў слаўнай сям’ёй.
Прыпеў:
Шчасця, ды сто год вам,
Працы ў божы дзень, моцнай сям’і,
Мірнага неба ўсім,
Сталым і маладым,
Разам ствараем лёс, разам заўжды!
Са старажытнаю назваю
Ды маладою душой,
Жодзіна, зоркаю яснаю
Ззяй на Радзіме сваёй!
Альштэт
Альштэт (Ahlstädt) — камуна ў Германіі, у зямлі Цюрынгія.
Уваходзіць у склад раёна Гільдбурггаўзен. Падпарадкоўваецца кіраванню Фельдштайн. Насельніцтва складае 140 чалавек (на 31 снежня 2006 года). Займае плошчу 2,32 км². Афіцыйны код — 16 0 69 001.
Струтын
Струтын (Струтин) — вёска ў Золачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Чашніцкі замак
54.85828°N, 29.16561°W
Чашніцкі замак — колішняе абарончае збудаванне 16 ст. у мястэчку Чашнікі Вялікага княства Літоўскага (цяпер горад ў Віцебскай вобласці), на правым беразе ракі Улы.
Пабудаваны рускімі з дрэва, падчас акупацыі Полаччыны ў час Лівонскай вайны (1558—1583), у 1567 паводле загаду Івана IV пасля бітвы на Уле (1564). Спалены ў 1708 годзе. Пазней на месцы замка пабудаваны дамініканскі касцёл і кляштар, які ўзарвалі пасля 2-й сусветнай вайны і канечна знеслі ў канцы 1960-х. Цяпер на месцы замка знаходзіцца будынак гімназіі № 1 (колішняй СШ № 2), пабудаваны ў 1970 годзе.
Вярба чарнічная
Вярба чарнічная (Salix myrtilloides) — рэдкі від хмызнякоў сямейства Вярбовыя.
Апісанне
Вярба чарнічная ўяўляе сабой куст вышынёй 0,7-1 м з яйкападобным, знізу злёгку шызым лісцем і шэрай карой. Парасткі жоўта-бурыя або чырвона-бурыя, на верхавінцы пушыстыя. Лісце эліптычнае або падоўжнае, голае, зверху матава-зялёнае, знізу шызае, на вельмі кароткіх чаранках. Кветкі дробныя, без калякветніка, сабраны ў рыхлыя мяцёлкі. Плод — аднагнёздавая двухстворкавая каробачка.
Распаўсюджанне
Пашырана ў лесатундравай і таежный зонах Еўразіі, зрэдку ў Заходняй Еўропе, у паўночнай частцы Украіны, на Сярэдняй Волзе. У Беларусі сустракаецца ў водна-балотным заказніку Лебядзіны мох, на Украіне: у пойме ракі Дняпро , у Палескім прыродным запаведніку. У Расіі яе можна сустрэць па тарфяным балотам сярэдняй паласы і нават трохі паўночней.
Месцы росту: мезатрофныя асакова-сфагнавыя балоты. Утварае зараснікі і трапляецца асобнымі групамі.
Таксанамія
Від Вярба чарнічная ўваходзіць у род семейства  парадку.
Выкарыстанне
Гэтая вярба можа падысці для верасовага саду.
Ахова
Уключаны ў Чырвоную кнігу Беларусі 2-га выдання (1993). Ахоўваецца ў Польшчы, Літве, Украіне і Латвіі.
Свята-Ушэсцеўская царква (Мілаславічы)
Свята-Ушэсцеўская царква  — праваслаўны храм у аграгарадку Мілаславічах Клімавіцкага раёна Магілёўскай вобласці. Размяшчаецца ў цэнтры вёскі, на плошчы.
Гісторыя
Драўляная ўніяцкая царква ў Мілаславічах, вядомая з 1737 года, і пазней пераробленая ў праваслаўную, згарэла ў пажары 1884 года. У тым жа годзе дзяржава вылучыла грошы на пабудову цаглянага храма, асвячонага ў 1887 годзе ў гонар Узнясення Гасподняга.
Першым святаром царквы быў айцец Іаан Ліяранцэвіч. Пры ім у храме захоўваўся абраз Хрыста Збавіцеля, падараваны імператарам Аляксандрам III. Гэты абраз асабліва шанаваўся прыхаджанамі, аднак быў страчаны ў савецкія часы, і пра яго існаванне вядома толькі з архіўных дакументаў.
У 1898 годзе епіскап Магілёўскі і Мсціслаўскі Місаіл наведаў прыход, па выніках чаго надрукаваў свае ўражанні ў «Магілёўскіх епархіяльных ведамасцях» :
У пачатку XX стагоддзя ў храме служыў айцец Міхаіл Арлоў. Па прыходзе савецкай улады, у 1934 годзе, царква была разрабавана і зачынена.
Будынак значна пацярпеў у часы Другой сусветнай вайны, калі ў Мілаславічах ішлі баі паміж савецкімі і нямецкімі войскамі. Нацысты ператварылі званіцу царквы ў агнявую кропку, размясціўшы на ёй кулямёты. Будынак абстрэльвалі, і ў выніку вежа была разбурана, а сцены моцна пашкоджаны.
Тым не менш, у гады вайны прыхаджане адрамантавалі царкву і працягнулі набажэнствы. Па вяртанні Чырвонай арміі царкоўны прыход на чале са святаром Рыгорам Дашурай ахвяраваў у фонд Перамогі 4000 рублёў і тканіну.
Пасля вайны, у пачатку 1960-х гадоў, будынак зноў адабралі ў вернікаў і ўладкавалі ў ім склад калгаса «Мілаславіцкі».
У 1990-я гады пачалося аднаўленне храма. Грошы на рэканструкцыю ахвяраваў нямецкі пратэстант Адам Троер. Новы іканастас быў выкананы ў Мазыры, а абразы прывезены з Украіны. 23 мая 2004 года адбылося асвячэнне царквы ў гонар Ушэсця Гасподняга. Настаяцель храма — іерэй Мікалай Вячорка.
Архітэктура
Помнік архітэктуры рэтраспектыўна-рускага стылю. Кананічную чатырохчасткавую кампазіцыю фарміруюць прытвор, трапезная, малітоўная зала, пяцігранная апсіда. Бакавыя гранёныя рызніцы прылягаюць да бакавых прыбудоў. Над сяродкрыжжам надбудаваны светлавы барабан-чацвярык. Бабінец і прытвор з боку галоўнага ўвахода размешчаны на падоўжанай восі. Усе часткі будынка накрыты пакатымі дахамі. Галоўны ўваход аформлены ганкам-рундуком, бакавыя — прамавугольнымі парталамі з фігурнымі трохпялёсткавымі франтонамі. Вокны з паўцыркульнымі завяршэннямі, на светлавым чацверыку — трохчасткавыя. Асноўны дэкаратыўны матыў фасадаў — абрамленне акон у выглядзе трохпялёсткавых арачак. Аб’ёмы апяразаны прафіляванымі карнізамі.
У інтэр’еры ўсе дапаможныя памяшканні адкрываюцца ў цэнтральную двухсветлавую прастору арачнымі праёмамі. Арыгінальная аздоба інтэр’ераў не захавалася.
Шарль Перо
Шарль Перо́ (Charles Perrault;, Парыж — , Парыж) — вядомы французскі пісьменнік-казачнік, паэт і крытык. Сябра Французскай акадэміі з 1671.
Сям'я
Нарадзіўся ў сям'і суддзі Парыжскага парламента П'ера Перо і быў малодшым з яго сямі дзяцей (разам з ім нарадзіўся і брат-блізнюк Франсуа памерлы праз 6 месяцаў). З яго братоў, Клод Перо быў вядомым архітэктарам, аўтарам усходняга фасада Луўра (1665—1680).
Кар’ера
Па адукацыі юрыст. Вучыўся ва ўніверсітэцкім калежы Бавэ, які, аднак, кінуў, не давучыўшыся. Купіў ліцэнзію адваката, але неўзабаве, наскучыўшы судзейскай пасадай, паступіў клеркам да свайго брата архітэктара Клода Перо і ўвайшоў у давер да Жана Кальбера, так што ў 1660-х гадах ён шмат у чым вызначаў палітыку двара Людовіка XIV у вобласці мастацтваў. У 1663 годзе прызначаны сакратаром ізноў утворанай Акадэміі надпісаў і прыгожай славеснасці. У знакамітай «спрэчцы старых і новых» выступаў апанентам Нікаля Буало, прадстаўляючы «новых». Быў генеральным кантралёрам Сюр’інтэндацтва каралеўскіх будынкаў. Пасля смерці Кальбера (1683) ён папаў у няласку і страціў персанальную пенсію, а ў 1695 годзе страціў і месца сакратара.
Творчасць
Аўтар пародый (паэма «Сцены Троі, або Паходжанне бурлеска», 1653), алегарычных паэм, од, пасланняў у стылі галантнай прыдворнай паэзіі. Выступаў супраць эстэтыкі класіцызму (паэма «Стагоддзе Людовіка Вялікага», 1687, дыялогі «Паралелі паміж старажытнымі і новымі…», т. 1-4, 1688-97), палемізаваў з Н. Буало (вершаваная сатыра «Апалогія жанчын», 1694). Сусветную вядомасць прынеслі казкі «Спячая прыгажуня», «Чырвоная Шапачка», «Кот у ботах», «Папялушка», «Хлопчык з ногцік» і інш. (зб. «Казкі маёй матухны Гусі», 1697).
Паўплываў на развіццё сусветнай казачнай традыцыі (браты Грым, Х. К. Андэрсен). Яго творы пакладэены на музыку (Дж. Расіні, П. Чайкоўскі, Б. Бартак, С. Пракоф'еў).
На беларускую мову яго казкі пераклалі Зм. Колас, Р. Яўсееў.
Сан-Джавані-дэі-Фіярэнціні
Царква Сан-Джавані-дэі-Фіярэнціні, пабудавана для абшчыны фларэнтыйцаў у Рыме.
Будаўніцтва ў 1509 годзе распачаў Антоніа да Сангала мал., затым пад кіраўніцтвам іншых архітэктараў. Будаўніцтва храма было завершана стагоддзе праз: купал збудаваны па праекце Карла Мадэрна (1620), тут пазней пахаванага, фасад дабудаваны ў XVIII стагоддзі. Над інтэр'ерам працавалі першым чынам тасканскія майстры. Варта ўвагі статуя Св. Іаана, працы Міна вуль Рэамэ, Антоніа Раджы аўтар мармуровай скульптурнай групы «Хрышчэнне Хрыста» ля галоўнага алтара. Алтар — апошняя праца Бараміні, які таксама пахаваны ў Сан-Джавані-дэі-Фіярэнціні.
Тытулярная царква
Царква Сан-Джавані-дэі-Фіярэнціні з'яўляецца тытулярнай царквой, кардыналам-святаром з тытулам царквы Сан-Джавані-дэі-Фіярэнціні з 24 сакавіка 2006 года, з'яўляецца італьянскі кардынал Карла Кафара.
Старавольскі сельсавет
Стараво́льскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Стараволя.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 800 чалавек, з іх 81,8 % — беларусы, 13,1 % — палякі.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 5 вёсак: Абруб, Зарэчча, Лазоўка, Перадзельск, Стараволя.
Жадунь
Жадунь — тапонім:
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы і кляштар бернардзінцаў (Друя)
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы і кляштар бернардзінцаў — рымска-каталіцкі сакральны комплекс у Друі, узведзены ў 1643—1646 гг. па фундацыі падканцлера літоўскага Казіміра Льва Сапегі. Помнік архітэктуры барока. Аб’ект Дзяржаўнага спісу гістарычна-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь.
Гісторыя
Касцёл будаваўся ў 1643—1646 пры кляштары бернардзінцаў, у 2-й палове XVIII ст. святыню часткова перабудавалі. Па задушэнні вызваленчага паўстання (1830—1831) у 1852 расійскія ўлады скасавалі кляштар, пасля чаго касцёл дзейнічаў як парафіяльны.
У 1989 г. перададзены абшчыне.
Архітэктура
Касцёл уяўляе сабой мураваную трохнефную аднавежавую базіліку з апсідным завяршэннем цэнтральнага нефа (унутры гранёны, звонку паўцыркульны). Да выцягнутага прэсбітэрыя з поўдня прылягае прамавугольнае ў плане сакрысціе. На галоўным фасадзе тарцы бакавых нефаў закрытыя невялікімі аб’ёмамі з пластычнымі абагульненымі валютамі над імі, тарцы цэнтральнага нефа — масіўнай чатырох’яруснай чацверыковай вежай-званіцай, завершанай купалам (дабудавана ў 1772 г.). Бакавыя сцены і апсіда рытмічна расчлянёныя вертыкальнымі контрфорсамі. Аконныя праёмы з паўцыркульнымі завяршэннямі.
З поўначы да касцёла прылягае двухпавярховы будынак кляштара, які ўтварае прамавугольны замкнёны двор, з трох бакоў абкружаны калідорам. Фасады фланкіраваныя вялікімі квадратнымі ў плане памяшканнямі на вуглах. Вокны прамавугольныя. Ансамбль дапоўнены мураванай арачнай агароджай з брамай (узведзеная ў 1778 г.).
У касцёле захоўваецца цудадзейны абраз Маці Божай Спагадлівай.
Екацярыніна (Сафонаўскі раён)
Екацярыніна (Екатеринино) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва — 17 жыхароў (2007).
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 25 км на ўсход ад горада Сафонава, у 1 км на поўдзень ад аўтадарогі, на беразе ракі Дыма. У 3 км на поўдзень ад вёскі чыгуначная станцыя Іздзешкава на лініі Масква — Мінск. Уваходзіць у склад Зімніцкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў верасні 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Торгіў
Торгіў (То́ргів) — вёска ў Золачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Газабетон
Газабетон — разнавіднасць ячэістага бетону. Вырабляецца шляхам увядзення газаўтваральніка (звычайна алюмініевай пудры) у сумесь, якая складаецца са звязальнага (портландцэменту, молатай вапны і інш), крэмнязёмістага кампанента (молатага кварцавага пяску) і вады. Працэс газаўтварэння адбываецца з прычыны хімічнай рэакцыі паміж гідратам вокісу кальцыю і алюмініем; вылучаемы пры гэтым вадарод выклікае ўспушванне раствора, які, застываючы, захоўвае кіпрую структуру. Для хуткага зацвярдзення і атрымання вырабаў з газабетону з неабходнымі трывальнымі паказчыкамі вырабы падвяргаюць цеплавільготнай апрацоўцы ў аўтаклавах пры ціску пара не менш як 9 am і тэмпературы 175 ° С. Газабетон выкарыстоўваецца галоўным чынам у якасці цеплаізаляцыйнага і канструктыўна-цеплаізаляцыйнага матэрыялу. Шчыльнасць газабетону (кг/м³) 300, 400, 500, 600, 700; мяжа трываласці пры сціску (Мн/м²) адпаведна 0,8; 1,2; 2,5; 3,5; 5,0 (8,12, 25, 35, 50 кг/см²).
Смілавіцкі сельсавет
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Смілавіцкага раёна Мінскай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка Смілавічы. 24 верасня 1926 года скасаваны ў сувязі з утварэннем Смілавіцкага местачковага Савета. 27 верасня 1938 года ўтвораны зноў у складзе Рудзенскага раёна Мінскай вобласці БССР у сувязі з аднясеннем мястэчка Смілавічы да катэгорыі паселішчаў сельскага тыпу. Цэнтр — вёска Смілавічы. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Карзуноўскага сельсавета. З 20 студзеня 1960 года сельсавет у складзе Чэрвеньскага раёна. 2 лістапада 1963 года вёска Смілавічы атрымала статус гарадскога пасёлка. 4 студзеня 1964 года ў склад Смілавіцкага пассавета перададзена вёска Жураўкавічы. 30 кастрычніка 2009 года ў склад сельсавета з Кліноцкага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (вёскі Лісіцы і Смоленка), наўзамен у склад Кліноцкага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (аграгарадок Турэц, вёскі Гарадзішча, Крыніца і Чаславое). 19 жніўня 2014 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Смілавіцкага пассавета (2 населеныя пункты: гарадскі пасёлак Смілавічы і вёска Жураўкавічы). 20 сакавіка 2018 года скасавана вёска Жураўкавічы (увайшла ў склад Смілавічаў).
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (17 населеных пунктаў) — 3532 чалавекі, з іх 93,0 % — беларусы, 5,0 % — рускія, 0,9 % — украінцы.
Мальцава (Гагарынскі раён)
Мальцава (Ма́льцево) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Мальцаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
NGC 4305
NGC 4305 (іншыя абазначэнні — UGC 7432, MCG 2-32-13, ZWG 70.31, VCC 522, KCPG 333A, PGC 40030) — спіральная галактыка (Sa) ў сузор’і Дзева.
Галактыка адкрыта Джонам Гершэлем у 1829 годзе.
Готшалк
Го́тшалк (каля 1010 — 7.6.1066) — князь бодрычаў (1031—66; фактычна з 1044).
Выхоўваўся ў кляштары св. Міхаіла ў г. Люнебургу (Германія). Пасля смерці бацькі Прыбыгнева (каля 1030) вярнуўся на радзіму і стаў княжыць, аднак у скорым часе скінуты саксонцамі і выехаў у Данію. З дапамогай свайго цесця дацкага караля Кнуда I Вялікага і брэменскага архіепіскапа Адальберта II вярнуў у 1044 княжацкі трон.
Заснаваў Вендскую дзяржаву.
Укараняў хрысціянства, намагаўся стварыць незалежную славянскую царкву.
Загінуў у час паўстання (падбухторанага племянной знаццю), якое праходзіла пад лозунгам вяртання да язычніцтва.
Трасцянэць (Золачыўскі раён)
Трасцянэць (Тростяне́ць) — вёска ў Золачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Сан-Джорыа-дзі-Суза
Сан-Джорыа-дзі-Суза (San Giorio di Susa) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Насельніцтва складае 949 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 50 чал./км². Займае плошчу 19 км². Паштовы індэкс — 10050. Тэлефонны код — 0122.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Георгій Перамаганосец.
Лукішкі (Віцебск)
Лукішкі (Кукішкі, Слабада; Лукишки) — маёнтак, які знаходзіўся на беразе Дзвіны недалёка ўпадзенні ў яе Лучосы (на ўчастку паміж гасцініцай «Ветразь» і Лучосай). У наш час на месцы маёнтка пустка, з пабудоў захаваўся толькі цагляны склеп.
У 1596 годзе маёнтак Лукішкі разам з пяццю сёламі, перавозам на рацэ Лучоса і Пакроўскай царквой (знаходзілася каля вусця Лучосы) быў саступлены мяшчанам Віцебска віцебскім ваяводам Мікалаем Сапегам. 13 сакавіка 1597 года, незадоўга да надання горада магдэбургскага права, вялікі князь літоўскі Жыгімонт III зацвердзіў гэту саступку.
Відавочна пасля пазбаўлення Віцебска магдэбургскага права за забойства ўніяцкага архібіскупа Іасафата Кунцэвіча у час паўстання гараджан 1623 года, Лукішкі таксама былі адабраны ў горада, паколькі ў 1641 годзе вялікім князем літоўскім Уладзіславам IV Лукішкі зноў былі перададзены мяшчанам Віцебска. У дакуменце 1636 года Лукішкі згадваюцца як каралеўскі фальварак.
У інвентары 1641 года сказана, што фальваркам Лукішкі па дагаворы з горадам пажыццёва валодаюць віцебскі ваявода і войт. Гэта пацвярджаецца дакументамі канца XVII — пачатку XVIII стагоддзяў, якія былі даны віцебскімі ваяводамі ў Лукішках. 3 лістапада 1686 года ў Лукішках памёр віцебскі ваявода Ян Антоні Храпавіцкі.
У 1705 годзе ў Лукішках тры дні прабыў рускі цар Пётр I, пасля чаго сплыў па Дзвіне ў Полацк. У 1720 годзе фальварак быў прададзены інфлянцкім стольнікам Міхалам Гутакоўскім харунжаму віцебскаму Казіміру Саковічу за суму 3000 тынфаў.
У 1878 годзе маёнткам Лукішкі памерам 203 дзесяцін зямлі валодаў каталік Фёдар Вацлававіч Косаў.
У 1906 годзе маёнтак Лукішкі Шчэрбінскай воласці Віцебскага павета належаў двараніну Пятру Фёдаравічу Косаву, у якога было 195 дзесяцін зямлі. Сядзіба складалася з некалькі пабудоў. У маёнтку быў гадавальнік пладовых дрэў, у якім разводзілася да 60 сартоў фруктовых дрэў (яблынь, груш, сліў і вішань). Штогод у гадавальніку выраблялася 3 тысячы саджанцаў пяцігадовага ўзросту.
Генрык Віснер
Генрык Ві́снер (Henryk Wisner;, ) — польскі гісторык.
Скончыў Варшаўскі ўніверсітэт (1962). 3 1961 працаваў у Цэнтральнай вайсковай бібліятэцы, у выдавецтве Міністэрства нацыянальнай абароны, Інстытуце сацыялістычных краін Польскай АН. 3 1980 у Інстытуце гісторыі Польскай АН. Прафесар (1987).
Даследуе ваенную гісторыю, гісторыю дыпламатыі Рэчы Паспалітай. Аўтар прац па гісторыі ВКЛ.
Міжнародны дзень пісьменнасці
Міжнародны дзень пісьменнасці — адзначаецца 8 верасня. Штогадовы Міжнародны дзень пісьменнасці абвешчаны ЮНЕСКА ў 1966 годзе па рэкамендацыі «Сусветнай канферэнцыі міністраў адукацыі па ліквідацыі непісьменнасці», якая адбылася ў Тэгеране ў верасні 1965 года. 8 верасня — дзень урачыстага адкрыцця гэтай канферэнцыі.
Эфемероіды
Эфемеро́іды — экалагічная група шматгадовых травяністых раслін з вельмі кароткім вегетацыйным перыядам, які прыходзіцца на найбольш спрыяльны час года.
Перыяд вегетацыі эфемероідаў можа прыходзіцца на раннюю вясну (розныя віды родаў, , , , , , і інш.), або на восень.
Міжнародны дзень пісьменнасці
Гэты дзень закліканы актывізаваць высілкі грамадства па распаўсюджванні пісьменнасці, адной з галоўных сфер дзейнасці ЮНЕСКА.
Эфемероіды
Пасля ўтварэння пладоў жыццёвыя працэсы прыпыняюцца, а надземная частка расліны цалкам адмірае. Аднак яна не гіне, паколькі застаюцца падземныя органы (цыбуліны, клубні або карэнішчы) у якіх за перыяд вегетацыі быў назапашаны запас пажыўных рэчываў. У больш спрыяльны для расліны перыяд вегетацыя аднаўляецца.
Міжнародны дзень пісьменнасці
У 2002 годзе Генеральная Асамблея ААН (рэзалюцыя № A/RES/56/116) абвясціла «Дзесяцігоддзе пісьменнасці Арганізацыі Аб'яднаных нацый». У наступным годзе Генеральная Асамблея (рэзалюцыя № A/RES/57/166) зацвердзіла прадстаўлены Генеральным сакратаром ААН «План дзеянняў ААН для Дзесяцігоддзя пісьменнасці» і абвясціла ЮНЕСКА каардынатарам для стымулявання і актывізацыі на міжнародным узроўні мерапрыемстваў, якія праводзяцца ў рамках Дзесяцігоддзя.
Эфемероіды
Не варта блытаць эфемероіды (шматгадовыя расліны) з эфемерамі — раслінамі таксама з вельмі кароткім вегетацыйным перыядам, але аднагадовымі.
Міжнародны дзень пісьменнасці
Статыстычныя звесткі
У 2005 годзе менш за 50 краін забяспечвалі ўсеагульны доступ да пачатковай адукацыі, і толькі каля 20 % дарослага насельніцтва свету былі непісьменныя.
Караткавухі слановы скакунчык
Караткавухі слановы скакунчык (Macroscelides proboscideus) — афрыканскае млекакормячае з сямейства скакунчыкавых.
Знешні выгляд
Памеры найменшыя ў сямействе скакунчыкаў: даўжыня цела дарослай асобіны — 9,5-12,4 см, хваста — 9,7-13 см, маса — 40-50 г. Знешняе аблічча караткавухага скакунчыка, у цэлым, тыповае для скакунчыкаў; адметнай рысай з'яўляецца тое, што яго вушы меншыя і больш закругленыя, чым у іншых відаў. Мыска тонкая, моцна выцягнутая. Валасяное покрыва доўгае і мяккае. Афарбоўка на верхнім боку цела — ад пясчана-бурага да аранжавай-жоўтага з рознымі адценнямі, на ніжнім боку — больш светлае, шаравата-белае. Адсутнічаюць характэрныя для скакунчыкаў светлыя кольцы вакол вачэй. Хвост добра апухнёны, з адрознай пахкай залозай на ніжнім боку. Першы палец на задніх канечнасцях паменшаны і забяспечаны кіпцюром. У самкі 3 пары смочак. Адметнай рысай чэрапа з'яўляюцца буйныя касцяныя слыхавыя барабаны. Зубоў 40.
Емяльянава (Казулінскае сельскае паселішча)
Емяльянава (Емельяново) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва — 20 жыхароў (2007).
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 25 км на паўночны ўсход ад горада Сафонава, за 16 км на поўнач ад аўтадарогі. За 19 км на поўнач ад вёскі чыгуначная станцыя 300 км.
Суражскі замак
Суражскі драўляны замак — абарончае збудаванне ў Суражы (цяпер гарадскі пасёлак у Беларусі), на левым беразе Дзвіны ля яе прытокаў Суражкі і Касплі.
Зрублены пасля пачатку баявых дзеянняў ў 1563 г. паводле загаду вялікага князя Жыгімонта Аўгуста віцебскім ваяводам Стафанам Андрэевічам Збаражскім.
У 1616, 1654 гадах замак захоплівалі маскоўскія войскі. На «Чертеже» (1701), зробленым стольнікам Пятра I І. М. Цызыровым, зафіксаваны абарончыя сцены замка без вежаў і 2 масты цераз роў; Пасля 1772 года замак перастаў існаваць.
Стылізаваная выява Суражскага замка размешчана на гербе Суража.
Абацкае
Абацкае (Аба́тское) — сяло ў Заходняй Сібіры, адміністрацыйны цэнтр Абацкага раёна Цюменскай вобласці Расіі.
Асаблівую каштоўнасць Абацкі раён уяўляе для палеантолагаў — тут размешчана адно з найбуйнейшых у Расіі месцаў пахаванняў мамантаў даледніковага перыяду, што адлюстравана ў геральдыцы раёна і сяла. Таксама на тэрыторыі сучаснага Абацкага раёна ў пачатку XVIII стагоддзя былі выяўлены каштоўнасці саргацкай археалагічнай культуры, якія ўвайшлі ў Сібірскую калекцыю Пятра Вялікага, якая ў цяперашні час экспануецца ў Эрмітажы Санкт-Пецярбурга. Сяло Абацкае знаходзіцца за 378 км на ўсход ад Цюмені і за 271 км на захад ад Омска. Размешчана на левым беразе ракі Ішым (прыток Іртыша), за 59 км на паўночны ўсход ад чыгуначнай станцыі Ішым і за 69 км на поўнач ад чыгуначнай станцыі Маслянская (на галінцы Цюмень — Омск).
Свята-Параскевіцкая царква (Сычы)
Свята-Параскевіцкая царква — праваслаўная царква, знаходзіцца ў вёсцы Сычы, Брэсцкі раён, Брэсцкая вобласць. Пабудавана ў 1822 годзе, паводле іншых звестак, у 1881 годзе. Занесена ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны рэгіянальнага значэння.
Архітэктура
Архітэктура вылучаецца спрошчанасцю: кампактны прамавугольны ў плане асноўны аб'ём накрыты двухсхільным дахам з вальмай над алтарнай часткай. Над ім у цэнтры ўзвышаецца цыбулепадобная галоўка на васьмігранным барабане. Такое ж самае завяршэнне мае ўзведзеная над галоўным уваходам трох'ярусная шатровая званіца. Плоскасныя фасады расчлянёны арачнымі аконнымі праёмамі і пілястрамі ў прасценках, апяразаны прафіляваным карнізам.
Беларуска-італьянскія адносіны
Двухбаковыя адносіны паміж Беларуссю і Італіяй былі ўстаноўлены 13 красавіка 1992 года. У 1992—1993 у Рыме і Мінску былі адкрыты пасольствы. Пасол Беларусі ў Італіі — Яўгеній Шастакоў, пасол Італіі ў Беларусі — Джуліа Прыджоні. У Турыне і Кальяры таксама размяшчаюцца ганаровыя консульствы
Гісторыя
Дыпламатычныя адносіны ўрады ўстанавілі 13 красавіка 1992 года. У тым жа годзе ў Мінску адчынілася пасольства Італіі, а ў Рыме пачало працаваць консульства Беларусі. У 1993 годзе консульства пераўтварылі ў пасольства.
У красавіку 1994 года ў Італіі пабываў з афіцыйным візітам старшыня ўрада Беларусі Вячаслаў Кебіч. У Рыме бакі падпісалі сумесную дэкларацыю аб асновах эканамічных адносін. У маі 2004 года ў Італіі пабываў старшыня ўрада Беларусі Сяргей Сідорскі.
У гандлі з Італіяй Беларусь устойліва захоўвае адмоўнае сальда. У 2008 годзе ў Беларусі дзейнічала 81 (48 сумесных і 33 замежныя) прадпрыемства з удзелам італьянскага капіталу, што пераважна засяродзіўся ў тэкстыльнай і мэблевай вытворчасці.
У красавіку 2009 года Аляксандр Лукашэнка наведаў Італію, дзе сустрэўся з прэм’ер-міністрам Сільвіа Берлусконі.
30 лістапада 2009 года Сільвіа Берлусконі здейсніў адказны візіт у Мінск. Па выніках сустрэчы былі падпісаны дагаворы пра эканамічнае супрацоўніцтва. Таксама падчас візіту Сільвіа Берлусконі ў Мінск яму былі перададзены архіўныя звесткі пра лёс італьянцаў, якія былі рэпрэсаваных і знаходзіліся ў лагерах ваеннапалонных на тэрыторыі БССР у 1930-я — 1940-я гады.
У 2021 годзе, пасля падзей лета-восені 2020 года ў Беларусі, паміж Беларусью і Італіяй разгарнуўся дыпламатычны канфлікт. Італьянскі бок не хоча прымаць даверчую грамату новага пасла Беларусі Анатоля Глаза.
Іаахім Мюрат
Іаахім Мюрат (Joachim Murat, правільнае вымаўленне Жаашэн Мюра;  — ) — напалеонаўскі маршал, вялікі герцаг Берга ў 1806—1808 гадах, кароль Неапалітанскага каралеўства ў 1808—1815 гадах.
У кампаніі 1813 Мюрат прыняў удзел у шэрагу бітваў як маршал Напалеона, пасля разгрому ў бітве пад Лейпцыгам вярнуўся ў сваё каралеўства на поўдзень Італіі, а затым у студзені 1814 перайшоў на бок праціўнікаў Напалеона. Падчас трыумфальнага вяртання Напалеона да ўлады ў 1815 годзе Мюрат хацеў вярнуцца да Напалеона ў якасці саюзніка, але імператар адмовіўся ад яго паслуг. Гэтая спроба каштавала Мюрату кароны. Увосень 1815 ён паспрабаваў сілай вярнуць сабе Неапалітанскае каралеўства, быў арыштаваны ўладамі Неапалю і расстраляны.
Падскарбі
Падскарбі (podskarbi, iždininkas, підскарбій, подскарбий) — асоба і пасада у Рэчы Паспалітай і ў Вялікім Княстве Літоўскім, якая адпавядае цяперашняму скарбніку (казначэю). Адказваў за княжыя фінансы.
Вылучаліся наступныя падскарбіі:
Бацюшкава (Гагарынскі раён, вёска)
Бацюшкава (Батюшково) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Мальцаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Daron Malakian and Scars on Broadway
Scars on Broadway (таксама «Scars» або скарочана SOB) — праект гітарыста гурта System of a Down Дарона Малакяна і бубнача Джона Далмаяна. Аднайменны дэбютны альбом выйшаў 29 ліпеня 2008 года. Пасля яго выхаду гурт даў тур па Еўропе ў яго падтрымку. SOB, як і сольны праект Сержа Танкяна, адразу пасля свайго з'яўлення, стаў прычынай вялікай колькасці спрэчак і чутак пра распад System of a Down.
Параграф 175
Параграф 175 — антыгомасексуальнае палажэнне, што дзейнічала з 1871 па 1968 год. Параграф існаваў у крымінальным заканадаўстве Германіі з 15 мая 1871 года, калі быў уведзены адзін крымінальны кодэкс Германскай імперыі, па 11 чэрвеня 1994 года, калі параграф 175 быў цалкам выкраслены з крымінальнага кодэкса паводле рашэння Бундэстага. Паводле гэтага параграфа пераследаваліся дзеянні сексуальнага характару паміж асобамі мужчынскага полу, а ў ранейшых версіях — таксама і сексуальныя кантакты з жывёламі.
У гітлераўскай Германіі параграф 175 быў значна больш жорсткі, а пераслед гомасексуальных мужчын прыняў сістэматычны характар. Усяго ў Трэцім рэйху па вінавачанні ў «ненатуральнай распусце» паміж мужчынамі былі асуджаны каля 50 тысяч чалавек. Параграф 175 у яго ўзмоцненай нацысцкай рэдакцыі працягваў дзейнічаць і пасля вайны ў ФРГ. Толькі з 1953 па 1965 год у эпоху канцлера Адэнаўэра па параграфе 175 у ФРГ былі заведзены каля 100 тысяч крымінальных спраў, і ў палове выпадкаў выносіліся абвінаваўчыя прысуды. У ГДР тэкст параграфа быў вернуты да яго данацысцкай версіі, аднак і тут ён працягваў дзейнічаць да ўвядзення ў 1968 годзе новага крымінальнага кодэкса ГДР.
Пасля лібералізацыі антыгомасексуальнага заканадаўства ў ГДР і ФРГ пад канец 1960-х — пачатку 1970-х гадоў поўнае скасаванне крымінальнага пераследу добраахвотных аднаполых сексуальных кантактаў паміж мужчынамі і раўнаванне ўзросту згоды для гомасексуальных і гетэрасексуальных кантактаў у аб’яднанай Германіі адбыліся толькі ў 1994 годзе.
Перадгісторыя
У другой палове XIII стагоддзя сексуальныя кантакты паміж мужчынамі, як і шмат іншых «садомскіх грахоў», у Еўропе пад уплывам хрысціянскай маралі былі ўведзены ў ранг цяжкіх злачынстваў, якія караліся аж да смяротнага пакарання. У XVI—XVII стагоддзях адбыўся падзел паміж двума відамі садаміі. Скаталожніцтва па-ранейшаму лічылася цяжкім злачынствам, якое каралася спаленнем жыўцом. Аднаполыя сексуальныя кантакты сталі лічыцца менш сур’ёзным злачынствам, за якое належыла пакаранне смерцю мячом.
На мяжы XVIII—XIX стагоддзяў адбылося змякчэнне сярэднявечнага заканадаўства. У 1791 годзе ў Францыі быў прыняты, заснаваны на правах чалавека і грамадзяніна, які касаваў кары за злачынствы супраць. Пазней гэта яшчэ раз было пацверджана і крымінальным кодэксам Напалеона 1810 года, які разглядаў у якасці «злачынстваў супраць маралі» (attentat aux mœurs) толькі тыя сексуальныя дзеянні, якія былі злучаны з парушэннем правоў трэціх асоб, што прывяло да поўнага легалізавання добраахвотных сексуальных адносін паміж мужчынамі. Каральнымі заставаліся толькі гвалтоўныя сексуальныя дзеянні і сексуальныя дзеянні, здзейсненыя ў грамадскім месцы ці з асобай, што не дасягнула 15 гадоў (артыкулы 330—332).
Ліберальнае французскае заканадаўства зрабіла ўплыў на многія паўднёвыя і заходнія нямецкія дзяржавы. Так, прыкладам, каралеўства Баварыя, узяўшы за ўзор Напалеонаўскія кодэксы, у сваім крымінальным кодэксе 1813 года скасавала ўсе, стаўшы першай нямецкай дзяржавай, што дэкрыміналізавала гомасексуальныя кантакты паміж мужчынамі. У наступныя гады гэты прыклад перанялі і некаторыя іншыя германскія дзяржавы, што або зусім скасавалі кары за аднаполыя кантакты паміж мужчынамі, або значна зменшылі тэрміны кары.
У адрозненне ад многіх іншых нямецкіх дзяржаў Прусія ніколі не дэкрыміналізавала гомасексуальныя адносіны паміж мужчынамі. У красавіку 1851 года ўступіў у дзеянне новы крымінальны кодэкс прускіх дзяржаў, § 143 якога таксама агадваў крымінальную кару за «ненатуральную распусту паміж мужчынамі». Пасля ўтварэння ў 1866 годзе Паўночнагерманскага саюза для яго быў створаны новы адзін крымінальны кодэкс, які ў значнай меры арыентаваўся на прускі крымінальны кодэкс 1851 года, і «ненатуральная распуста» (§ 143 прускага УК) быў практычна даслоўна перанята КК Паўночнагерманскага саюза, атрымаўшы ў ім іншы нумар — § 152.
У 1870 годзе крымінальны кодэкс Паўночнагерманскага саюза набыў моц, аднак параграф пра «ненатуральную распусту» атрымаў у ім іншы нумар — § 175. Адтуль 15 мая 1871 года гэты параграф без змены і з тым жа самым нумарам перайшоў у крымінальны кодэкс Германскай імперыі.
Пашырэнне § 175 на ўсю Кайзераўскую Германію
Падобная трактоўка мела значэнне і сэнс пры разглядзе тагачаснага заканадаўства, злучанага з рэгламентацыяй. Так, згодна § 182 КК, тэрмінам да аднаго года турмы караўся толькі палавы акт, здзейснены мужчынам з «незаганнай дзяўчынкай», якая не дасягнула 16 гадоў. Мэтай гэтага параграфа была не засцярога дзяцей ад сексуальнага замаху ў сённяшнім разуменні, а абарона «дзявоцкай бязгрэшнасці». Адносна сексуальных кантактаў дарослых жанчын з хлопчыкамі ці дзяўчынкамі старэй 14 гадоў у крымінальным кодэксе не ўтрымвалася ніякіх указанняў. Сексуальныя кантакты з дзецьмі, якія не дасягнулі 14 гадоў, рэгламентаваліся § 176 КК і крымінальна пераследаваліся. Супраць новай хвалі крымінальнага пераследу за «ненатуральную распусту» выступала Баварыя, у якой такія дзеянні ўжо з 1813 года больш не былі незаконнымі. Аднак урад Рэйха «ад імя ўсяго германскага народа» адказаў адмовай, спаслаўшыся на тое, што большасць насельніцтва ацаняе такія дзеянні як злачынныя.
У 1909 годзе ствараецца адмысловая камісія па распрацоўцы новага крымінальнага кодэкса. З боку камісіі было паказана захаваць кару «ненатуральнай распусты паміж мужчынамі» і пашырыць адпаведны параграф і на жанчын. У 1913 годзе Крымінальная Камісія пры Рэйхстагу рэкамендуе далейшае ўзмацненне § 175. Праца па складанні новага крымінальнага кодэкса працягваецца аж до Першай сусветнай вайны. У 1918 годзе пасля сканчэння вайны ў чарнавым варыянце новага крымінальнага кодэкса рэкамендацыі 1913 года па ўзмацненні кары захоўваюцца.
Спробы рэфармавання ў Веймарскай рэспубліцы
З падзеннем імперыі і стварэннем Веймарскай рэспублікі былі гарантаваны свабоды слова і сходаў усіх грамадзян. Тым часам і з’яўляецца вялікі лік арганізацый гомасексуалаў. У 1922 годзе пад кіраўніцтвам міністра юстыцыі завяршаецца праца над чарнавым варыянтам новага крымінальнага кодэкса. У канчатковым варыянце кодэкса добраахвотныя сексуальныя кантакты паміж дарослымі мужчынамі больш не пераследуюцца (злачыннымі застаюцца прастытуцыя і прымус з выкарыстаннем залежнага становішча).
Гучны судовы працэс над  у 1924 годзе прыводзіць да ўзмацнення істэрыі, рэзкаму скоку абвінаваўчых прысудаў па § 175 і новым дыскусіям пра ўзмацненне жорсткасці заканадаўства.
У 1925 годзе пасля змены кабінета міністраў адбываецца чарговая змена чарнавіка, і аднаполыя сексуальныя кантакты паміж мужчынамі зноў ставяцца па-за законам. У прыватнасці, § 296 «Усеагульнага нямецкага крымінальнага кодэкса» агадваў крымінальную адказнасць за палавыя кантакты паміж мужчынамі, стаўшы, такім чынам спадчыннікам § 175. Апроч таго, праект новага КК уводзіў дадатковы § 297 («Цяжкія выпадкі распусты паміж мужчынамі»), які караў за прастытуцыю, кантакты з непаўналетнімі, а таксама прымус да аднаполых сексуальных кантактаў паміж мужчынамі.
Узмацненне жорсткасці заканадаўства тлумачылася спробай абароны «здаровай моладзі» не толькі ад фізічнага спакушэння, але і ад уцягнення ў гомасексуальныя групы шляхам актыўнай прапаганды з дапамогай часопісаў і грамадскіх імпрэз:
Асабліва ў буйных гарадах ужо цяпер нават пад дзеяннем § 175 можна назіраць, як мужчыны, схільныя да аднаполых кантактаў, яднаюцца ў групы, якія разгортваюць актыўную прапаганду праз свае часопісы і грамадскія імпрэзы; характар іх прыхільнасцей мае на ўвазе ў сабе імкненне ўцягнуць на свой шлях моладзь, якая па прыродзе сваёй не мела аднаполых схільнасцей…
З 1925 па 1929 гады праект новага крымінальнага кодэкса шматкроць абмяркоўваўся ў Рэйхстагу пры розных яго скліканнях. За яго поўнае ці частковае скасаванне выступалі прадстаўнікі КПГ, СДПГ і НДП.
Нарэшце, 16 кастрычніка 1929 года камітэт па справах крымінальнага заканадаўства (Strafrechtsausschuß) пры Рэйхстагу правёў галасаванне па лёсе антыгомасексуальнага заканадаўства. У выніку дэбатаў 15 галасамі супраць 13 быў адхілены § 296, што крыміналізаваў добраахвотныя сексуальныя кантакты паміж дарослымі мужчынамі. Пры гэтым пераважная большасць падтрымала ўвядзенне новага § 297, які вылучаў асобна «цяжкую распусту паміж мужчынамі» з ужываннем службовага становішча ці залежнага становішча партнёра, і спакушэнне мужчынамі старэй 21 года непаўналетніх асоб мужчынскага полу. Для падобных «цяжкіх выпадкаў» была агадана кара ад 6 месяцаў турмы да 5 гадоў катаргі. Другое чытанне законапраекта ў крымінальным камітэце гэтак і не адбылося, бо рэйхстаг быў датэрмінова расфармаваны рэйхсканцлерам Брунінгам і 14 верасня 1930 года адбыліся новыя парламенцкія выбары, на якіх найбольшы прырост атрымала НСДАП, стаўшы другой па велічыні фракцыяй у парламенце.
ахарактарызаваў галасаванні па абодвух параграфах як «адзін крок наперад і два назад». Гэта тлумачыцца тым, што новы крымінальны кодэкс крыміналізаваў толькі мужчынскую (гомасексуальную) прастытуцыю, але не жаночую (гетэрасексуальную). Апроч таго, незаконнымі аб’яўляліся гомасексуальныя адносіны мужчыны старэй 21 года з непаўналетнім юнаком 16-21 гадоў, тым часам як гетэрасексуальны мужчына вольна мог мець сексуальныя кантакты з непаўналетнімі дзяўчынамі 16-21 гадоў. У будучыні ж меркавалася крыміналізаваць не толькі пранікальныя палавыя кантакты, але і любыя формы гомасексуальных кантактаў.
У 1930 годзе пачаліся перамовы паміж Германіяй і Аўстрыяй пра прававую ўніфікацыю, што прыпыніла планы па рэфармаванні крымінальнага кодэкса Германіі. У сакавіку 1930 года адмыслова створаны прававы камітэт па пытаннях уніфікацыяй заканадаўства абедзвюх краін прагаласаваў 23 галасамі «за» і 21 галасамі «супраць» за захаванне раней адпрэчанага параграфа, што крыміналізаваў добраахвотныя сексуальныя кантакты паміж дарослымі мужчынамі. Перамовы працягнуліся да 1932 года, аднак у сувязі з падзеннем Веймарскай рэспублікі планы па складанні новага крымінальнага кодэкса так і не спраўдзіліся.
Нацысцкая рэдакцыя параграфа
Значны ўплыў на ўзмацненне жорсткасці антыгомасексуальнага заканадаўства ў нацысцкай Германіі зрабілі падзеі «ночы доўгіх нажоў», калі Гітлер расправіўся над штурмавікамі СА, лідар якіх быў гомасексуалам. Новая рэдакцыя параграфа 175 была зацверджана 28 чэрвеня і набыла моц з 1 верасня 1935 года. Пры гэтым была значна зменена і пашырана яго фармулёўка. У прыватнасці, словазлучэнне «ненатуральная распуста паміж мужчынамі» было заменена на «распусту з іншым мужчынам». Гэта дазваляла трактаваць тэкст больш шырока і прымяняць яго не толькі на пранікальныя анальныя палавыя кантакты, як гэта было раней, але і шырыць на любыя іншыя формы сексуальнага ўзаемадзеяння паміж мужчынамі, у тым ліку і без непасрэднага фізічнага кантакту. Пры ранніх фармулёўках параграфа 175 довад наяўнасці пранікальных анальных кантактаў быў абцяжараны, а ў новай фармулёўцы яго больш не патрабавалася, што істотна палягчала вынясенне абвінаваўчых прысудаў. Пры гэтым сам тэкст закона не паказваў ні мінімальных, ні максімальных тэрмінаў кары. Крыху пазней выракам Імперскага суда па крымінальных справах было дадзена наступнае тлумачэнне (RGSt 73, 78, 80 f): склад злачынства існуе, калі «аб’ектыўна было зачэплена грамадскае пачуццё сораму і суб’ектыўна было жаданне ўзбудзіць юрлівае жаданне аднаго з двух мужчынаў ці трэцяга мужчыны». Пры гэтым нават не патрабавалася наяўнасць узаемных дакрананняў адзін да аднаго. У прыватнасці, злачынствам лічыліся не толькі самазадавальненне пры іншым мужчыне, дакрананне эрагаваным пенісам да цела іншага мужчыны і петынг (пры гэтым наяўнасць эякуляцыі не патрабавалася), для ўсталявання наяўнасці злачынства па § 175 зараз было досыць пацалунка ці нават наяўнасці «юрлівага пагляду». Другая частка § 175 давала суднам магчымасць у «асабліва лёгкіх выпадках» адмовіцца ад вынясення карання асобам, што не дасягнулі на момант здзяйснення «злачыннага дзеяння» ўзросту 21 года. Да «лёгкіх», аднак, не ставіліся выпадкі сексуальных кантактаў з пранікненнем. Для выпадкаў «цяжкай распусты» («спакушэнне» моладзі 14—21 гадоў, прастытуцыя, прымяненне гвалту ці выкарыстанне службовага становішча ці залежнага становішча партнёра) быў створаны ўзмацняльны параграф § 175a. Выпадкі сексуальных кантактаў з жывёламі, таксама раней залучныя ў параграф 175, былі вынесены без сэнсавай змены ў асобную частку — у § 175b.
Варта адзначыць, што аналагаў § 175a, ч. 3 у частцы «гомасексуальнага спакушэння» мужчынам старэй 21 года падлетка 14—21 года для гетэрасексуальных кантактаў у крымінальным заканадаўстве Трэцяга рэйха не існавала. Вінавачанні § 182 КК, які застаўся без змен і агадваў крымінальную кару за скланенне да палавога акту «незаганнай дзяўчынкі», якая не дасягнула 16 гадоў, падаваліся толькі па заяве ад пацярпелых, таму «гетэрасексуальнае спакушэнне» было толькі, у адрозненне ад «гомасексуальнага спакушэння». Такім чынам, узрост згоды для сексуальных кантактаў з мужчынамі ў дзяўчын складаў 16 гадоў (згодна § 182), а ў юнакоў — 21 год (згодна § 175a). Адносна сексуальных кантактаў дарослых жанчын з хлопчыкамі ці дзяўчынкамі старэй 14 гадоў у крымінальным кодэксе зусім не ўтрымвалася ніякіх указанняў. Сексуальныя кантакты з дзецьмі, якія не дасягнулі 14 гадоў, рэгламентаваліся ў § 176 КК, што застаўся без змен з 1876 года, дзе не ўлічвалася, ці былі такія кантакты разнаполымі ці аднаполымі.
Усяго ў Трэцім рэйху па параграфе 175 былі асуджаны каля 50 тысяч мужчынаў. Тэрыторыі, што ўваходзілі ў «стары рэйх» і новыя рэйхсгау, утвораныя на анексаваных і акупаваных тэрыторыях, фармальна з’яўляліся раўнапраўнымі кіраванымі тэрыторыямі (Verwaltungsbezirk), аднак новыя тэрыторыі мелі адрозную ад «старога рэйха» прававую прастору. Такім чынам, крымінальнае права «старога рэйха» не мела сілу на новых тэрыторыях, на іх дзеяла ўласная заканадаўчая база. У тым ліку гэта тычылася і заканадаўства ў дачыненні гомасексуальных кантактаў.
Дадатковыя метады кантролю і пераследу
Для сістэматычнага ўліку і кантролю гомасексуальных мужчын 10 кастрычніка 1936 года сакрэтным указам Генрыха Гімлера было заснавана пад кіраваннем гестапа. Асноўным заданнем бюро было вядзенне велізарнай картатэкі на ўсіх гомасексуальных мужчын, а таксама мужчын, якія падазраліся ў гомасексуальнасці.
Ужо з 30-х гадоў гомасексуальных мужчынаў скіроўвалі ў канцэнтрацыйныя лагеры пад так званыя «», якія здзяйсняліся без суда і следства. Знаходзячыся ў лагерах, гомасексуалы праводзілі ў іх дні, тыдні ці нават месяцы, перш чым іх справы афіцыйна перадавалася юстыцыі. Да сярэдзіны 1930-х гадоў знаходжанне падазроных у гомасексуальных кантактах мужчын у канцлагерах насіла часовы характар. Са снежня 1937 года, паводле новай рэдакцыі «», неаднаразова асуджаныя па параграфе 175, як і іншыя «небяспечныя рэцыдывісты» на нявызначаны тэрмін змяшчаліся ў канцэнтрацыйныя лагеры. З 1940 года ў канцлагеры бестэрмінова сталі скіроўваць і ўсіх вызваленых з турмы гомасексуалаў, якія мелі больш аднаго партнёра. Дакладная колькасць гомасексуальных мужчын, дэпартаваных у канцэнтрацыйныя лагеры, невядома. Сёння прынята лічыць, гэты лік складае ад 5 до 15 тысяч чалавек.
Акупаваная Германія ў першыя паваенныя гады
З капітуляцыяй Германіі 7 мая 1945 года тэрыторыя краіны была падзелена на чатыры зоны акупацыі — амерыканскую, брытанскую, французскую і савецкую. На Патсдамскай канферэнцыі, якая адбылася 17 ліпеня 1945 года, прадстаўнікі «вялікай тройкі» Антыгітлераўскай кааліцыі (ЗША, Вялікабрытанія, СССР) прынялі рашэнне захаваць існае на дадзены момант крымінальнае заканадаўства Германіі і «паштучна» касаваць законы, якія ў сваёй аснове ўтрымліваюць ідэі нацыянал-сацыялізму ці падзяляюць людзей па расавай ці сацыяльнай прыкмеце. Для забеспячэння прававой уніфікацыі саюзнікамі быў створаны Кантрольны савет, што стаў вярхоўным органам улады ў.
Заходняя зона акупацыі
Ад пачатку акупацыі заставалася невыразным, што рабіць з антыгомасексуальнымі параграфамі. Спачатку Кантрольным саветам планавалася аднавіць параграф 175 да версіі 1871 года і ад параграфа 175a пераняць толькі пункт 1 (згвалтаванне). Ужо ў ліпені 1945 года створаная пры магістраце Берліна праверкавая юрыдычная камісія (Juristischer Prüfungsausschuss), мэтай якой была праверка прынятых у часы нацыянал-сацыялізму законаў на нацыяналістычны характар, у сваім выраку ад 6 снежня 1946 года рэкамендавала вярнуць параграф 175 да версіі 1871 года і пераняць параграф 175a ў змененай рэдакцыі. Тым не менш, з усіх 62 законаў, прынятых Кантрольным саветам, сярод якіх траціну касавалі вызначаныя нацысцкія законы і пастановы, ніводзін з іх не тычыўся «ненатуральнай распусты» паміж мужчынамі.