cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Іберыйская унія
Крызіс і скасаванне уніі
Галандцы, якія ўзбунтаваліся супраць Філіпа II, акупавалі партугальскі Цэйлон, паўночныя вобласці Бразіліі і Луанду ў Анголе; услед за імі ў Бразіліі высадзіліся і французы. Чарада страт калоній перапоўніла чашу цярпення вышэйшых слаёў партугальскай арыстакратыі. Пачаўся рух за аднаўленне дзяржаўнасці. Унук герцагіні Браганса быў абвешчаны каралём пад імем Жуана IV, а 28-гадовую іспана-партугальскую вайну (1640—1668) іспанцы прайгралі. Унія была скасавана, і на партугальскі прастол узышла дынастыя Браганса.
Права міжнародных дагавораў
Права міжнародных дагавораў - галіна міжнароднага права, якая ўяўляе сабой сукупнасць нормаў і прынцыпаў, якія рэгулююць парадак заключэння, выканання і дэнансацыі міжнародных дагавораў.
Кулікова поле
Кулікова поле — на водападзелах Окска-Данскога міжрэчча, якая ўяўляе сабой працяглы  са стэпавай расліннасцю, на ўчастку якога знаходзіцца меркаванае месца бітвы 8 верасня 1380 года паміж злучанымі сіламі рускіх князёў пад правадырствам вялікага князя маскоўскага Дзімітрыя Іванавіча і войскам залатаардынскага  Мамая, якая скончылася паразай у гэтай бітве боку татара-мангольскага войска. Плошча месца непасрэднага баявога сутыкнення па найноўшых рэканструкцыям каля 2 — 3 км².
Месца гістарычнай бітвы, пачынаючы з канца XVIII — пачатку XIX стагоддзя, было традыцыйна лакалізавана месцам зліцця і Дона каля сяла  ( Тульскай вобласці). У апошнія гады на аснове комплекснага вывучэння пісьмовых крыніц (помнікаў Кулікоўскага цыкла), іх новага прачытання ў сувязі з гістарычнай геаграфіяй з'явіліся новыя навуковыя дадзеныя, якія дазваляюць перагледзець кананічны падыход (работы прафесара і іншых даследчыкаў).
Арол стэпавы
Арол стэпавы (Aquila nipalensis) — драпежная птушка сямейства ястрабіных.
Апісанне
Даўжыня цела 67-86 см, размах крылаў 175—230 см. Вельмі цёмны, ва ўсіх узростах хвост папярочна-паласаты. Светлыя плямы, якія назіраюцца ў маладых асобін, паступова на працягу амаль 5 гадоў знікаюць.
Голас нагадвае брэх сабакі «хаў-хаў».
Пашырэнне
Арэал разарваны, на ўсход ад Чорнага мора да Усходняга Кітая, Індыя. Жыве ў стэпах, паўпустынях і пустынях, у гарах паблізу далін да 2300 м; на зімоўках у Афрыцы — саванны.
Пералётны. Месца зімовак: Ірак, Іран, Ізраіль, паўднёвая частка Аравійскага п-ва, усходняя частка Афрыкі да Паўднёвай Афрыкі. Усходнія папуляцыі часткова аселыя, часткова зімуюць у Індыі, Пакістане і іншых краінах Паўднёвай Азіі. Залятае ў Францыю, Галандыю, Германію, Швецыю, Нарвегію, Фінляндыю, Польшчу, Чэхію, Славакію, Венгрыю, Італію, Грэцыю, б. Югаславію, Румынію.
Гнездаванне і размнажэнне
Яйкі 1-3 (рэдка 4 і выключна 5), амаль эліптычныя або ўздутыя, белыя з бурымі плямамі. Памеры ў сярэднім 69,5 х 54,5 мм.
Грыбава Слабада
Гры́бава Слабада́ (, Грибова Слобода) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
Да 23 снежня 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Грыбавецкага сельсавета.
Боркі (Кіраўскі раён)
Бо́ркі (, Борки) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
Адкрыты чэмпіянат Кітая па снукеры 1999
Адкрыты чэмпіянат Кітая 1999 (China Open 1999) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 11 па 19 лістапада 1999 года ў спартыўнай зале Пекінскага універсітэта, у Пекіне, Кітай. Турнір стаў трэцім розыгрышам адкрытага чэмпіянату Кітая, які быў заснаваны ў 1997 годзе пад назвай China International і з 1999 года стаў рэйтынгавым спаборніцтвам. Прызавы фонд чэмпіянату склаў £300,680, з якіх £50,000 атрымаў пераможца.
Прызавыя грошы
Прызавы фонд турніру значна павысіўся ў параўнанні з China International 1999 на £45,180 і склаў £300,680. Прызавыя пераможцы павысіліся на £8,000, склаўшы £50,000.
Удзельнікі
Ніжэй прадстаўлена табліца з інфармацыяй пра ўсіх удзельнікаў спаборніцтва.
Уайлдкард раўнд
Тры кітайскія аматары атрымалі ўалдкард ад арганізатараў турніру: Чжан Кай, Пан Вэйго і Дай Ханьлінь. Яны гулялі ў папярэднім раўндзе за права выступаць у першым крузе асноўнага турніру супраць трох выпадковых гульцоў, якія прайшлі кваліфікацыйны раўнд: Пітэра Лайнса, Энтані Дэйвіса і Марка Фу.
Грыбавец
Грыбаве́ц (, Грибовец) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
Сыраежкі
Сырае́жкі (, Сыроежки) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагранічнага сельсавета.
Да 2003 года ўваходзіла ў склад Кватарскага сельсавета.
Прэм’ер-дывізіён Лігі Ірландыі 2015
Прэм'ер-дывізіён Лігі Ірландыі 2015 — 95-ы сезон чэмпіянату Ірландыі па футболе.
Змены ў параўнанні з папярэднім сезонам
Клубы, якія выйшлі ў Прэм'ер-дывізіён з Першага дывізіёна
Клуб, які страціў месца ў Прэм'ер-дывізіёне па выніках сезона 2014
Герман Іларыёнавіч Кірылаў
Герман Іларыёнавіч Кірылаў (нар., ) — беларускі пісьменнік. Лаўрэат прэміі імя А. Адамовіча Беларускага ПЭН-цэнтра за кнігу «Прысягнулі Беларусі» («Гарт») (1997). Член Саюза беларускіх пісьменнікаў (1991).
Біяграфія
Закончыў Шаркоўшчынскую сярэднюю школу (1954), аддзяленне журналістыкі філалагічнага факультэта Белдзяржуніверсітэта. Працаваў у шаркаўшчынскай раённай газеце, 2-м, 1-м сакратаром Шаркоўшчынскага райкама камсамола, намеснікам рэдактара міёрскай раённай газеты «Сцяг працы». 3 1965 г. прызначаны намеснікам рэдактара полацкай газеты «Сцяг камунізму». 3 1976 г. па 1995 г. працаваў уласным карэспандэнтам абласной газеты «Віцебскі рабочы» ў Полацку. 3 1995 г. па 1999 г. карэспандэнт шматтыражнай газеты «Трудовая смена» Полацкага вытворчага аб’яднання «Шкловалакно».
Творчасць
У 1975 г. у часопісе «Беларусь» пабачыла свет апавяданне «Татава пілотка», у тым жа годзе ў часопіce «Маладосць» — апавяданне «Адажыа», у 1981 г. (у скарачэнні) аповесць «Сонца твaix вачэй». У 1983 г. у выдавецтве «Мастацкая літаратура» выйшла першая кніжка апавяданняў «Падлётак». Большасць з ix — пра вайну. У 1989 г. у выдавецтве «Мастацкая літаратура» выйшаў раман «Пах жыта» (кніга 1-я). У часопісе «Полымя» за 2000 г. надрукавана аповесць «Піраміда».
Збышын
Збы́шын (, Збышин) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
У 1924—1925 гадах цэнтр Збышынскага сельсавета. Да 23 снежня 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Грыбавецкага сельсавета.
Ордэн Леніна
Ордэн Леніна — найвышэйшая узнагарода СССР. Заснаваная пастановай Прэзідыума ЦВК СССР ад 6 красавіка 1930 года. Статут ордэна зацверджаны Пастановай Прэзідыума ЦВК СССР ад 6 красавіка 1930 года.
Статут ордэна
Ордэн Леніна з’яўляўся вышэйшай узнагародай СССР за асабліва выдатныя заслугі ў рэвалюцыйным руху, працоўнай дзейнасці, абароне сацыялістычнай Айчыны, развіццё дружбы і супрацоўніцтва паміж народамі, умацаванне міру і іншыя асабліва выдатныя заслугі перад Савецкай дзяржавай і грамадствам.
Ордэнам Леніна ўзнагароджваліся:
Да ўзнагароджання ордэнам Леніна за працоўныя заслугі маглі быць прадстаўлены, як правіла, асобы, самаадданая праца якіх раней была адзначана іншымі ордэнамі. Ордэн Леніна ўручаўся асобам, удастоеным звання Героя Савецкага Саюза, звання Героя Сацыялістычнай Працы, а таксама гарадам і крэпасцям, якiм прысвоены адпаведна званне «Горад-Герой» і званне «Крэпасць-Герой».
Ордэн Леніна носiцца на левым боку грудзей i пры наяўнасцi iншых ордэнаў СССР размяшчаецца перад імі.
Франкова (Бераставіцкі раён)
Франко́ва (, Франково) — хутар у Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагранічнага сельсавета.
Да 2003 года ўваходзіў у склад Кватарскага сельсавета.
Лясніцтва
Лясні́цтва (, Лесництво) — пасёлак у Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
Да 23 снежня 2009 года пасёлак уваходзіў у склад Грыбавецкага сельсавета.
Цецяроўка
Цецяро́ўка (, Тетерёвка) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагранічнага сельсавета.
Абвіль (акруга)
Абвіль (Abbeville) — акруга (Arrondissement) у Францыі, размешчаная ў рэгіёне Пікардыя. Адміністрацыйна належыць да дэпартамента Сома. Супрэфектура — Абвіль. Насельніцтва акругі Абвіль на 2009 год налічвала 135 428 чалавек, шчыльнасць насельніцтва — 78 чал./км². Плошча акругі складае ўсяго 1733 км².
Акруга Абвіль складаецца з 13 кантонаў, якія ў сваю чаргу падзелены на 200 камун.
Нагасакі (прэфектура)
— прэфектура у Японіі, размешчаная на заходнім узбярэжжы вострава Кюсю і на шматлікіх прыбярэжных астравах — Цусіма, Хірадасіма, групах астравоў Гато і Ікі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Нагасакі.
Кароткія звесткі
Прэфектура Нагасакі была ўтворана на месцы былых правінцый Ікі, Цусіма і заходняй часткі правінцыі Хідзэн. Гістарычна гэтыя землі выконвалі ролю японскага акна ў развіты свет. Геаграфічная блізкасць да мацерыка абумовіла іх характар транзіцёра карэйскіх, кітайскіх і еўрапейскіх цывілізацыйных дасягненняў у Цэнтральную Японію. У сярэднявечча на землях прэфектуры існавалі буйныя міжнародныя порты Хірада і Нагасакі. У 17 — 19 стст. востраў Дэдзіма быў адзіным легальным месцам кантактаў японцаў з еўрапейцамі. Менавіта адтуль пачалася вестэрнізацыя краіны. У найноўшыя часы прэфектура стала апорай Імператарскага флоту, што спрыяла развіццю мясцовага суднабудавання і вугальнай прамысловасці. Гарады Нагасакі і Сасеба ператварыліся ў адны з самых буйных урбаністычных цэнтраў рэгіёна.
З 1950-х гг. аснова гаспадаркі прэфектуры — традыцыйнае суднабудаванне, рыбалоўства, сельская гаспадарка і турызм. Аддаленасць Нагасакі ад палітычных і эканамічных цэнтраў краіны з’яўляецца прычынай адставання развіцця сельскай мясцовасці. Прэфектура займае 2-е месца ў Японіі па вылаве рыбы і морапрадуктаў. Доля вылаву буйнымі і сярэднімі кампаніямі складае 70 %, хоць яны складаюць толькі 10 % ад агульнай колькасці ўсіх рыбацкіх прадпрыемстваў прэфектуры. Асноўнай галіной сельскай гаспадаркі з’яўляецца тэрасавае земляробства. Вырошчваюць пераважна бульбу, батат, мандарыны, ячмень. Рысаводства развіта слаба з-за непрыдатнасці рэльефу.
Насельніцтва прэфектуры Нагасакі паступова скарачаецца. У 1960 годзе яно складала каля 1,76 млн чалавек, у 1970 годзе — 1,57 млн, у 1980 годзе — 1,59 млн, у 1995 годзе — 1,54 млн чалавек. Паводле перапісу 2005 года ў прэфектуры пражывала 1,47 млн чалавек. Рэзкае скарачэнне насельніцтва мае месца на аддаленых астравах прэфектуры, якія да закрыцця вугальных шахт у 1970-х гадах былі цэнтрамі вугальнай прамысловасці. На гэтым фоне назіраецца частковы дэмаграфічны рост у населеных пунктах, якія прылягаюць да гарадоў Нагасакі і Сасеба, у горадзе Омура, дзе працуе аэрапорт Нагасакі, турыстычным цэнтры Сімабара, а таксама горадзе Сайкай, дзе размешчана цеплавая электрастанцыя.
Сімволіка
Эмблема была ўведзена 1 красавіка 1991 года. Яна ўяўляе сабой стылізаваную літару «N», а сіні колер эмблемы сімвалізуе мора і неба прэфектуры. Сцяг прэфектуры быў зацверджаны 30 жніўня 1991 года.
Кветкай прэфектуры абралі рададэндран (Rhododendron kiusianum, 1982) і камелію (1966). Птушкай абралі ў 1966 годзе мандарынку. Таксама ў 1966 годзе былі абраны жывёла і дрэва прэфектуры — плямісты алень і гарохавы кіпарыс.
Геаграфія
Паўвостравы: Астравы: Горы:
Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел
У прэфектуры Нагасакі размешчана 13 гарадоў і 4 паветы (8 пасёлкаў).
Гарады
Спіс гарадоў прэфектуры:
Паветы
Пасёлкі па паветах:
Пільнікі
Пі́льнікі (, Пильники) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
Да 23 снежня 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Грыбавецкага сельсавета.
Стары Юзін
Стары́ Ю́зін (, Старый Юзин) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
Снукерны сезон 2002/2003
Снукерны сезон 2002/2003 уяўляе сабой серыю турніраў па снукеры, якія праходзілі ў часовым прамежку паміж 24 верасня 2002 і 22 мая 2003.
Чаплічы (Бераставіцкі раён)
Ча́плічы (, Чапличи) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагранічнага сельсавета.
Яскалды
Я́скалды (, Ясколды) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагранічнага сельсавета.
Авен-сюр-Эльп (акруга)
Авен-сюр-Эльп (Avesnes-sur-Helpe) — акруга (Arrondissement) у Францыі, размешчаная ў рэгіёне Нор-Па-де-Кале. Адміністрацыйна належыць да дэпартамента Нор. Супрэфектура — Авен-сюр-Эльп. Насельніцтва акругі Авен-сюр-Эльп на 2011 год налічвала 232 680 чалавек. Плошча акругі складае ўсяго 1408 км².
Акруга Авен-сюр-Эльп складаецца з 12 кантонаў, якія ў сваю чаргу падзелены на 151 камун.
Спіс аб’ектаў PGC (2161001—2162000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2161001—2162000)
Авалон (акруга)
Авалон (Avallon) — акруга (Arrondissement) у Францыі, размешчаная ў рэгіёне Бургундыя. Адміністрацыйна належыць да дэпартамента Іона. Супрэфектура — Авалон. Насельніцтва акругі Авалон на 2006 год налічвала 49 516 чалавек. Плошча акругі складае 2209 км².
Акруга Авалон складаецца з 10 кантонаў, якія ў сваю чаргу падзелены на 149 камун.
Уладзімір Андрэевіч Калеснік
Уладзімір Андрэевіч Калеснік (, в. Сіняўская Слабада, Навагрудскі павет, Навагрудскае ваяводства, Польская Рэспубліка —, Брэст) — беларускі літаратуразнавец і крытык. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Заслужаны работнік вышэйшай школы БССР (1979). Кандыдат філалагічных навук, прафесар (1983).
Біяграфія
Нарадзіўся 17 верасня 1922 года ў в. Сіняўская Слабада Навагрудскага павета Навагрудскага ваяводства (цяпер — Карэліцкі раён, Гродзенская вобласць).
Скончыў філалагічны факультэт Мінскага педагагічнага інстытута (1949), аспірантуру пры гэтым інстытуце. З 1952 года — загадчык кафедры літаратуры Бабруйскага настаўніцкага інстытута (1952—1954), затым у Брэсцкім педагагічным інстытуце з 1956 года — загадчык кафедры беларускай мовы і літаратуры. Узначальваў Брэсцкае літаратурнае аб’яднанне. Член Саюза беларускіх пісьменнікаў (з 1960), быў сакратаром яго аддзялення ў Брэсце.
Памёр 15 снежня 1994 года ў Брэсце. Пахаваны на мясцовых могілках Плоска.
Творчасць, даследчыцкая дзейнасць
Літаратурную дзейнасць пачаў з 1952 як крытык. Выдаў кнігі «Паэзія змагання: Максім Танк і заходнебеларуская літаратура» (1959), «Час і песні» (1962), «Зорны спеў» (1975), «Ветразі Адысея: Уладзімір Жылка і рамантычная традыцыя ў беларускай паэзіі» (1977), «Максім Танк» (1981), «Лёсам пазнанае» (1982), «Тварэнне легенды» (1987), «Янка Брыль» (1990), «Усё чалавечае» (1993). Складальнік зборнікаў паэзіі Заходняй Беларусі «Сцяг і паходні», «Ростані волі». Даследаваў заходнебеларукую літаратуру, адкрываючы яе як грамадскі і эстэтычны феномен у беларускай літаратуры 1920-х гадоў. Аўтар дакументальна-мастацкіх твораў пра В. Таўлая («Аловесць пра Таўлая», 1964—65), заходнебеларускага рэвалюцыянера і публіцыста А. Альшэўскага («Пасланец Праметэя», 1979). Адзін з аўтараў дакументальнай кнігі «Я з вогненнай вёскі…» (1975, з А. Адамовічам і Я. Брылём). Працы Уладзіміра Калесніка вылучаюцца высокай творчай культурай, глыбінёй даследчыцкай думкі, імкненнем да аб’ектыўнасці і шматбаковасці даследавання, уменнем стварыць жывыя творчыя партрэты грамадскіх і літаратурных дзеячаў. Аўтар шматлікіх вучэбных дапаможнікаў і падручнікаў для студэнтаў педінстытутаў і ўніверсітэтаў.
Любіць і помніць
'''«Любіць і помніць. Успамінае сын Якуба Коласа»''' — кніга мемуараў, укладзеная Данілам Міцкевічам і надрукаваная тыражом экзэмпляраў мінскім выдавецтвам «Полымя».
Змест
Кнігу напісаў старэйшы сын Якуба Коласа Даніла Міцкевіч. У ёй сабраны разрозненыя публікацыі пра пісьменніка і яго сям’ю, пра блізкіх яму людзей, нататкі пра Коласаву творчасць. Выданне будзе цікавым для аматараў беларускай культуры, знаўцам і прыхільнікам творчасці Якуба Коласа.
Іншыя дадзеныя
Кніга выдадзена пры падтрымцы Дзяржаўнага літаратурна-мемарыяльнага музея Якуба Коласа. Навуковым рэдактарам выдання з’яўляецца доктар філасофскіх навук Г. В. Кісялёў, рэцэнзентам — народны пісьменнік Беларусі Янка Брыль.
Верхаўляны
Верхаўля́ны (, Верховляны) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Баркі (Кіраўскі раён)
Баркі́ (, Борки) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Шалаёўка
Шалаёўка (, Шалаёвка) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Баравіцкага сельсавета.
Да 23 снежня 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Грыбавецкага сельсавета, у 1966—2009 гадах яго цэнтр.
Вёска знаходзіцца за 26 км у напрамку на паўночны ўсход ад горада Кіраўск, за 62 км ад Магілёва.
Ятаўты (Бераставіцкі раён)
Я́таўты (, Ятовты) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагранічнага сельсавета.
Да 2003 года ўваходзіла ў склад Кватарскага сельсавета.
Гольні
Го́льні (, Гольни) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Асаўнік
Асаўні́к (, Осовник) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца ў напрамку на ўсход ад гарадскога пасёлка Кіраўск. На ўсход ад вёскі працякае рака Дабрыца.
Барсукі (Кіраўскі раён)
Барсукі́ (, Барсуки) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Жукевічы (Алекшыцкі сельсавет)
Жуке́вічы (, Жукевичи) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Марысін парк
Новы (Марысін) парк размешчаны ў левабярэжнай частцы Нясвіжскага палацава-паркавага комплексу. У кампазіцыйных вырашэннях ландшафтаў парку адбіўся ўплыў натуралізму (намеры асобных паркавых груп павялічыліся па меры аддалення ад замку).
Новы парк мае форму прамавугольніка, абмежаванага з боку поля аднарадковай пасадкай таполі канадскай позняй. Яго кампазіцыя парку найбольш поўна адлюстроўвае асаблівасці рамантычнага парка з яго павышанай эмацыянальнасцю, самотнасцю і цішынёй. Стварэнне гэтага паркавага ансамбля звязана з легендай і аб трагічным лёсе князёўны Марыі, што знайшло адлюстраванне ў пэўных паркавых сімвалах: крынічка «Слёзы Марыі», бронзавая скульптурная група «Георгій Перамаганосец кап'ём паражае змея», вада ў якой цякла з раны змея (скульптура вывезена фашыстамі ў гады Айчыннай вайны), эпітафіі і надпісы на камянях. У найбольш балоцістай частцы парку за Лебядзіным лугам сфарміравана круглая сажалка з Востравам кахання..
Ландшафтная планіроўка Новага парку пераклікаецца з планіроўкай Азярыны: па меры аддалення ад замка памер паркавых груп паступова павялічваецца, асобныя курціны пераходзяць у гаі і буйныя зялёныя масівы, а на ўсходняй ускраіне — у так званы Рускі лес з мясцовых ліставых парод з рэдкімі экзотамі. Усе кампазіцыйныя элементы Марысінага парку звязвае кальцавая дарога. Да Рускага лесу вядуць дубовая і ясеневая алеі, ад круглай сажалкі — вярбовая і ліпавая алеі.
У 1898 на ўзвышшы Крыжовай або Цэнтральнай паляны Новага парку ўстаноўлены астранамічны абеліск, ад якога ў радыяльных напрамках былі пракладзены дзве ліпавыя і кляновая алеі. Паўднёвы ўваход у Марысін парк захаваўся амаль у першапачатковым выглядзе, аформлены масіўнымі калонамі і жалезнымі варотамі, брамкамі. Каля ўваходу знаходзіцца вартоўня, пабудаваная ў гатычным стылі.
З усходу Марысін парк завяршаўся лесам з перавагай бярозы. Тут была створана кампазіцыя «Колца Караліны», утвораная пасадкамі з елкі з вялікім валуном у цэнтры. Ад яе праз поле ішла бярозавая алея да паляўнічага павільёна — «Хаткі Караліны». Там жа мясціліся сабакарня, ферма фазанаў, збіраліся паляўнічыя, ладзіліся абеды па канчатку палявання.
Вялікія памеры і аддаленасць Марысінага парку, натуралістычнасць яго пейзажаў, самотны абеліск і крыніца-грот пад назвай «Слёзы Марысі» — усё гэта рабіла парк асабліва таямнічым, агорнутым покрывам паданняў.
A Ліга Літвы 2015
A Ліга Літвы 2015 — 26-ы сезон чэмпіянату Літвы па футболе ў Вышэйшым дывізіёне.
Змены ў параўнанні з папярэднім сезонам
Клубы, якія выйшлі ў A Лігу з Першай лігі
Клубы, які страцілі месца ў A Лізе па выніках сезона 2014
Калеснікі (Бераставіцкі раён)
Калеснікі́ (, Колесники) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Вазнясенск (Кіраўскі раён)
Вазнясе́нск (, Вознесенск) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Сямяціцкі раён
Сямя́ціцкі раён — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў Брэсцкай вобласці БССР у 1939—1944 гг. Утвораны ў 1939 г., у перыяд з 1941 г. да 1944 г. пад акупацыяй нямецкіх войскаў, у 1944 г. пасля вызвалення тэрыторыі раёна ад нямецкіх захопнікаў большая яе частка была перададзена Польшчы. Адміністрацыйны цэнтр — мястэчка Сямяцічы.
Вінаградаўка (Кіраўскі раён)
Вінагра́даўка (, Виноградовка) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Тры таварышы
«Тры таварышы» (Drei Kameraden) — раман нямецкага пісьменніка Эрыха Марыя Рэмарка.
Праблематыка
Кандыдат філалагічных навук І. Лапін у сваёй прадмове да беларускага выдання рамана, якая мела назву «Раман-рэквіем», так адзначыў мастацкі свет кнігі:
Беларускае выданне
У 1994 годзе мінскім выдавецтвам «Мастацкая літаратура» выдадзены раман Рэмарка «Тры таварышы» у перакладзе з нямецкай мовы Уладзіміра Папковіча. Пераклад зроблены з выдання Remarque E. M. Drei Kameraden: Roman. — Moskau: Verlag für fremdsprachige Literatur, 1960. Раман выдадзены тыражом экземпляраў.
Турухтан
Турухтан, баталён (Philomachus pugnax) — птушка атрада сеўцападобных.
Апісанне
Даўжыня цела самца 28-33 см, самкі 22-27 см, размах крылаў самца 54-59 см, самкі 48-52 см. У шлюбным уборы палавы дымарфізм праяўляецца ў багатым, вельмі зменлівым апярэнні самца. Самка меншая. Самец у негнездавы час падобны да самкі, але з меншай колькасцю плямак, грудзі крэмавыя, аднатонныя. У палёце «каржакаваты» сілуэт, рысунак на крылах i дзве белыя плямы на паясніцы. Голас вельмі рэдка ціхае «как»; самка каля гнязда, калі аблятае набліжаючагася ворага, ціха мармыча «ум-ум».
Пашырэнне
Сустракаецца ў Вялікабрытаніі, Францыі, Галандыі, Германіі, Даніі і Польшчы. Арэал закрыты ад Скандынавіі праз паўночна-ўсходнюю Еўропу і Азію да праліва Берынга. Лакальна сустракаецца на поўдні да возера Байкал.
Насяляе вялікія вільготныя лугі з невялічкімі пагоркамі, літараль каля ўзбярэжжа, дэльты, балоты з невялікімі азёрамі, сустракаецца ў тундры. У паслягнездавы перыяд таксама трапляецца на сухіх травяністых тэрыторыях, палях, сухім дне часовых вадацёкаў, узбярэжжы прэснаводных вадаёмаў і рэк, заліваемыя вадой тэрыторыях і балотах. Значна больш рэдкі на марскіх узбярэжжах.
Акуні
Акуні́ (, Окуни) — былая вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Бычыхінскага сельсавета.
Ліквідавана ў 2018 годзе.
Турухтан
Пашырэнне
На Беларусі нешматлікі на гнездаванні пералётны від. У значна большай колькасці сустракаецца пад час транзітных міграцый; так 17.4.2017 на Тураўскім лузе ў пойме Прыпяці было адзначана 120 тысяч турухтанаў, што стала іх самым вялікім міграцыйным скопішчам пад час веснавога пралёту ў Еўропе.
Асаблівасці біялогіі
Корміцца пераважна насякомымі і іх лічынкамі, а таксама чарвямі, малюскамі і насеннем дзікіх і культурных раслін.
Гняздо ў даволі глыбокай ямцы ў сухім месцы пад прыкрыццем высокіх наземных раслін. Высцілка больш багатая, чым у кнігаўкі, з травы, лісця, сцёблаў і моху.
Яйкі звычайна 4 (радзей 2-3), грушападобныя да авальных, з больш вострым вузейшым канцом, чым у случка, і больш вузкія, чым у кнігаўкі. Жаўтавата-зялёныя або светла-зялёныя да аліўкавых, з карычнева-шэрымі глыбокімі і карычняватымі да цёмна-карычневых паверхневымі плямамі.
Даброціна
Дабро́ціна (, Добротино) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Званіца Жыровіцкага манастыра
Квадратная ў плане 2-ярусная званіца, звязаная са Свята-Успенскім саборам адзінай падоўжанай планіровачнай воссю, фарміруе перад ім плошчу. Па аналогіі з саборам завяршаецца паўсферычным купалам. Архітэктура заснавана на класічнай ордэрнай сістэме: калоны, антаблементы, 3-вугольныя франтоны, дарычны фрыз.
Андрэенкі
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Мехаўскага сельсавета.
Князевічы
Князе́вічы (, Князевичи) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Валасяніца-белашыйка
Валасяніца-белашыйка, мухалоўка-белашыйка (Ficedula albicollis) — птушка сямейства мухалоўкавых.
Апісанне
Даўжыня цела 13 см, размах крылаў 22-24 см, маса 11,8-16 г. У самца верх галавы і шыі, спіна, крылы і хвост чорныя. Вузкая палоска на ілбе, шырокая палоаа на крылах, надхвосці, палоскі па баках хваста і ўвесь ніз цела белыя. Белы колер на шыі заходзіць глыбока, утвараючы часам поўнае кольца. У самкі верх цела аліўкава-буры.
Самец у гнездавы перыяд падобны на пярэстую валасяніцу, але з больш інтэнсіўным чорным колерам, суцэльным белым ашыйнікам, акрамя таго белым надхвосцем. Самку цяжэй адрозніць ад пярэстай валасяніцы, яна адрозніваецца больш светлымі бакамі шыі і крыху святлейшая. У абодвух полаў белыя плямы на крыле большыя, чым у пярэстай валасяніцы.
Пашырэнне
Арэал: ад усходняй Францыі і Італіі праз Балканы, цэнтральную і ўсходнюю Еўропу да зліцця р. Камы і Вяткі. Асобныя папуляцыі на Балтыйскім моры (астравы Эланд і Готланд). Акрамя гнездавога арэала сустракаецца ў Фінляндыі, Нарвегіі, Даніі, Вялікабрытаніі, Бельгіі, Люксембургу, Галандыі, Эстоніі, Літве, Іспаніі і Партугаліі (выпадкі гнездавання). На Беларусі рэдкі на гнездаванні пералётны від; пашырэнне абмежавана паўднёвай паловай краіны.
Краснікі (Бераставіцкі раён)
Кра́снікі (, Красники) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Валасяніца-белашыйка
Пашырэнне
Насяляе вялікія масівы высакаствольных і зацененых старых лісцевых і мяшаных лясоў (як на ўскрайку, так і ў гушчары, дзе трымаецца ў кронах, а не на ніжніх галінах, рэдка сходзіць на зямлю; паркі, вялікія сады, алеі.
Месца зімовак: паўднёвая і трапічная Афрыка, галоўным чынам на поўдзень ад экватара (Заір, Уганда, Замбія).
Асаблівасці біялогіі
Гняздо ў натуральных ці штучных дуплах дрэў, шчылінах муроў і будынкаў, звычайна досыць высока (часцей за ўсё каля 15 м над зямлёй, рэдка ніжэй, хоць і вядомы гнёзды на вышыні 0,5-4 м). Займае шпакоўні. Гняздо з няшчыльна ўкладзеных (часткова завялых) лістоў, сухіх траў і сцёблаў раслін. Высцілка з тонкай і сухой травы, а таксама валосся і шэрсці.
Яйкі 4-7, звычайна асіметрычныя, адзін канец больш тоўсты, светла-блакітныя.
Кордзікі
Ко́рдзікі (, Кордики) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Арэхава (Гарадоцкі раён)
Арэ́хава (, Орехово) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бычыхінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Мехаўскага сельсавета.
Кубельнікі
Ку́бельнікі (, Кубельники) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Паветрыкі
Паветрыкі - у беларускай міфалогіі злыя духі, якія лятаюць над балотам цэлымі роямі і здзекуюцца з людзей.
Апісанне
Большасць часу паветрыкі лятаюць над багнаю і цешацца сваімі чортавымі гульнямі. Час ад часу вецер падхоплівае рой гэтых духаў і заносіць далёка ад балота, дзе ім можа выпадкова трапіцца жывы чалавек. Раззлаваныя перапыненай забавай, паветрыкі кідаюцца на чалавека і пычанаюць яе губіць. Дастаткова пазабавіўшыся, яны падымаюцца ў вышыню і носяцца там, пакуль вечер не перанясе іх да новай збадычы. Але мэтанакіравана ніколі не пераследвалі людзей. Дзейнічаюць яны заўсёды цэлай зграей, адзінокі паветрык вельмі слабы, каб камусьці нашкодзіць. Але ён мог адразу ж паклікаць сваіх паплечнікаў, і тады брыдка прыходзілася чалавеку. Часам хтосьці мог спаткаць паветрыкаў, калі тыя тыя распраўляліся з іншых небаракам, і назіральнік заставаўся незаўважаным. Дзе знаходзіцца жытло паветрыкаў, ніхто не ведае. Адныя селяць іх у паветранай вышыні, другія - у іншых краінах, трыція - у глыбіні балот. Паветрыкі згадваюцца ў М. Я. Нікіфароўскага.
Спіс Оруэла
«Спіс Оруэла» — падрыхтаваны ў 1949 годзе Джорджам Оруэлам спіс людзей, якіх аўтар лічыў спачуваючымі камуністычнай ідэалогіі, то бок «крыптакамуністамі». Спіс быў перададзены ў Дэпартамент інфармацыйных даследванняў (IRD) МЗС Вялікабрытаніі.
Гісторыя з'яўлення
Супрацоўніца Дэпартаменту інфармацыйных даследванняў Селія Кірван (Celia Kirwan), якая з’яўлялася памочніцай Робэрта Конквэста, у сакавіку 1949 года наведала Оруэла ў санаторыі, дзе ён праходзіў лячэнне ад туберкулёзу. Оруэл запісаў імёны асоб, якіх ён падазраваў у сімпатыях да камунізму (і, такім чынам, непрыдатных быць аўтарамі для Дэпартамента), і ўклаў спіс у ліст да Кірван.
Нататнік
Оруэл склаў свой спіс у асабістым нататніку, які вёў з сярэдзіны 1940-х гадоў. Нататнік змяшчае міні-дасье на асоб, што сімпатызуюць камуністычнай ідэалогіі.
У 1947 годзе Оруэл так пракаментаваў дзейнасць «крыптакамуністаў» у выданні «New Leader»:
Важная рэч, што патрэбна зрабіць з гэтымі людзьмі — і гэта надзвычай складана, маючы толькі ўскосныя доказы — падзяліць іх паводле прынцыпа, хто з іх шчыры, а хто не. Так, напрыклад, супольная група дэпутатаў у брытанскім Парламенце (Прытт, Цылліакус і інш.), можа лічыцца «прыхаванымі». Яны без сумневу прынеслі вялікую шкоду, асабліва ў скажэнні грамадскай думкі датычна марыянеткавай прыроды рэжымаў Усходняй Еўропы; але не варта паспешна меркаваць, што яны выражаюць адну і тую ж думку. Магчыма, некаторымі з іх кіруе ні што іншае, як глупства.
У нататніку, які зараз знаходзіцца ў архіве Оруэла ў Універсітэцкім каледжы Лондана, згадваюцца 135 імёнаў, уключаючы пісьменнікаў і палітыкаў ЗША. Дзесяць імёнаў былі перакрэсленыя: альбо таму, што згаданы памёр, ці таму, што Оруэл усё ж рашыў, што яны не «крыптакамуністы». Праца над спісам вялася грунтоўна, так, насупраць фаміліі Дж. Б.Прыстлі была спачатку прастаўлена чырвоная зорка, пазней перакрэслена штрыхаваным крыжом чорнага колеру, потым абведзена сінім кружком, і потым даданы клічнік. 99 імёнаў з нататніка зараз апублікаваны ў Поўным зборы твораў Оруэла, ад публікацыі яшчэ 36 рэдактар збору твораў устрымаўся праз асцярогі судовага пераследу за паклёп з боку асоб і іх сваякоў, ахарактэрызаваных як крыптакамуністы,.
Нататнік змяшчае стаўбцы з імёнамі, каментарамі і пазнакамі. Тыповыя каментары: Рычард Кроссман (Richard Crossman) — «Занадта няшчыры, каб быць яўным паслядоўнікам», Кігслі Марцін (Kingsley Martin) — «Прагнілы ліберал. Вельмі няшчыра», Стывен Спендэр (Stephen Spender) — «Сентыментальна-спачувальны. Схільны да гомасэксуальнасці».
Акрамя палітычнага напрамку, сексуальных схільнасцяў і прафесіі Оруэл асабліва адзначае ў нататніку расавыя і нацыянальныя прызнакі «крыптакамуністаў» і «прыхільнікаў», а таксама, пры неабходнасці, стан здароўя: Пол Роўбсан (Paul Robeson) — «негр ЗША»; Седрык Довэр (Cedric Dover) — «еўраазтят»; Ісаак Дойчэр (Isaac Deutcher) — «польскі габрэй»; Том Драйбэрг (Tom Driberg) — «англійскі габрэй»; Чарлз Чаплін (Charles Chaplin) — «габрэй?»; Коўл (G.D.H. Cole) — «дыябетык» і інш.
З нататніка 38 запісаў, датычных брытанцаў, перайшлі ў «Спіс Оруэла».
Водгукі
Бэрнард Крык (Bernard Crick) апраўдваў Оруэла жаданнем дапамагчы пасляваеннаму Лэйбарысцскаму ўраду:
Он рабіў гэта таму, што меркаваў, што Камуністычная партыя будзе таталітарнай пагрозай… Ён не вінаваціў тых людзей у шпіёнскай дзейнасці. Ён лічыў іх непрыдатнымі для контрвыведных аперацый.
Джон Ньюсінгэр (John Newsinger) мяркуе, што гэта:
… жудасная памылка з яго боку, вытворная ў роўнай меры ад яго варожасці сталінізму і яго ілюзій датычна Лэйбарысцкага ўраду. І вядома ж не ў значнай ступені, аднак, прычыны сацыялістычнага характару адбіліся на пераўтварэнні яго ў пехацінца халоднай вайны. Вядома, Оруэл выразна паказаў у мностве выпадкаў сваю непрыязнасць да любой праявы брытанскага маккартызму, у дачыненні да любых забарон і выгнанняў чальцоў кампартыі і любым згадванням прэвентыўнай вайны. Калі б ён пражыў досыць доўга, каб зразумець, для чаго сапраўды прызначаўся IRD, бясспрэчна, ён бы парваў з імі зносіны.
Наступствы
Лічыцца, што на падставе прысутнасці ў спісе было адмоўлена ва ўездзе ў ЗША Чарлі Чапліну ў 1952 годзе. Аднак, паводле дакументаў, MI-5 не перадала ў ФБР нейкіх кампраметуючых матэрыялаў на Чапліна. Звыш таго, адкрытам застаецца пытанне, ці быў перададзены гэты спіс нават у MI-5.
Цікавыя факты
Акцёр Майкл Рэдгрэйв, згаданы ў спісе, граў у 1956 годзе галоўную ролю ў экранізацыі рамана «1984».
Дабрыца (вёска)
Дабры́ца (, Добрица) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Дубавое (Кіраўскі раён)
Дубаво́е (, Дубовое) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Малыя Гольні
Малы́я Го́льні (, Малые Гольни) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Міжзорная сувязь
Міжзорная сувязь — перадача сігналаў паміж планетамі, якія знаходзяцца ў розных зорных сістэмах. Адпраўленне міжзорных пасланняў больш просты спосаб зносін, чым міжзорныя палёты, і магчыма ўжо пры існуючым узроўні тэхналогій. Але паспяховая камунікацыя патрабуе наяўнасці таго, з кім можна кантактаваць на другім канцы лініі сувязі. З гэтага погляду, на бягучы момант невядома, ці магчыма міжзорная сувязь.
Радыё
На працягу пэўнага часу за міжзорныя сігналы прынімалі рэгулярныя радыёімпульсы, якія выпраменьваюць пульсары, але, неўзабаве было ўстаноўлена, што гэтыя сігналы маюць натуральнае паходжанне.
Было здзейснена таксама некалькі спроб адпраўкі сігналаў да іншых зорак. Адна з самых ранніх і найбольш вядомых была здейснена ў 1974 годзе, з дапамогай буйнейшага ў свеце радыётэлескопа ў Арэсіба. Простае пасланне было адпраўлена да зорнага скопішча M13 у сузор’і Геркулеса, якое знаходзіцца на адлегласці 30 000 светлавых гадоў ад Сонечнай сістэмы. Гэтая спроба носіць хучэй за ўсё сімвалічны характар, паколькі зваротнага паслання, калі б яно было б адпраўлена, давялось бы чакаць 60 000 гадоў.
Іншыя метады
Да іншых, прапанаваных на сённяшні дзень метадаў міжзорнай сувязі, можна аднесці сігналы пры дапамозе лазераў у дыяпазоне бачнага святла, нейтрынную мадуляцыю і выкарыстанне гравітацыйных хваль. Непасрэднае фізічнае адпраўленне пасланняў да іншых зорак таксама разглядаецца як адзін з метадаў міжзорнай сувязі і ўяўляе з сабе адпраўку зондаў да іншых зорных сістэм. Перавагай гэтага метаду з’яўляецца колькасць карыснай інфармацыі — карысная нагрузка зонда можа дасягаць некалькіх тон. Галоўны недахоп — сучасны ўзровень развіцця тэхналогій не дазваляе надаць зонду хаця б колькі-небудзь прымальную скорасць. Нават да бліжэйшых зорак зонд будзе ляцець тысячы гадоў.
Тэарэтычная канцэпцыя выкарыстання зондаў у якасці сродкаў міжзорнай сувязі была ўвасоблена ў выглядзе «зонда Брэйсвела». Сярод практычных праектаў у гэтай галіне можна адзначыць таксама праект Дэдал.
Лінейны крэйсер
Лінейны крэйсер — клас артылерыйскіх караблёў, якія маюць узбраенне, блізкае да лінкараў, але валодаюць большай хуткасцю ходу пры лягчэйшым браніраванні. З'явіліся напачатку XX стагоддзя як развіццё браняносных крэйсераў. Яны павінны былі складаць авангард галоўных сіл флоту, а ў баі мець ролю яго хуткаходнага крыла. Вынікі марскіх бітваў Першай сусветнай вайны, а таксама Вашынгтонскае марское пагадненне 1922 года перапынілі эвалюцыю лінейных крэйсераў. У далейшым прагрэс у вобласці сілавых установак прывёў да зліцця лінейных крэйсераў і лінкараў у адзіны клас хуткаходных лінейных караблёў. Тым не менш, шэраг караблёў, пабудаваных у 1930—1940-х гадах, нярэдка называецца ў ваенна-марской літаратуры лінейнымі крэйсерамі ў сілу іх прамежкавага становішча паміж «сапраўднымі» лінкарамі і цяжкімі крэйсерамі. Апошні класічны лінейны крэйсер «Явуз» быў спісаны ў 1954 годзе.
Вартавы катар
Вартавы катар — клас хуткаходнага, маламернага баявога карабля (баявога катара), прызначанага для выканання такіх задач, як: ахова дзяржаўнай мяжы, нясенне дазорнай (патрульнай) службы ў прыбярэжнай зоне, артылерыйская барацьба з тарпеднымі, вартавымі і артылерыйскімі катарамі праціўніка. Звычайна маюць артылерыйскае ўзбраенне.
Гербы рэспублік СССР
У гербах усіх рэспублік СССР прысутнічалі серп і молат, чырвоная зорка, якія сімвалізавала камунізм (на гербе РСФСР зорка з'явілася пазней за ўсіх, у 1978 годзе), узыходзячае сонца і каласы. Гэтыя элементы былі акружаны прадуктамі сельскай гаспадаркі, якія вырабляліся ў кожнай рэспубліцы — бавоўна ў азіяцкіх рэспубліках, пшаніца ў Казахстане і ва Украіне, вінаград — у Малдове. На ўсіх гербах быў напісаны лозунг «Пралетарыі ўсіх краін, яднайцеся!» на афіцыйных мовах рэспублікі і на рускай. На момант распаду СССР у 1991 гербы выглядалі наступным чынам:
Гербы саюзных рэспублік
У наш час некаторыя былыя рэспублікі і рэгіёны СССР выкарыстоўваюць відазмененыя версіі сваіх савецкіх гербаў: Беларусь (з 1995 года), Прыднястроўе (непрызнаная дзяржава), Таджыкістан, Узбекістан.
Гербы аўтаномных рэспублік (АССР)
Ніжэй прадстаўлены гербы аўтаномных савецкіх сацыялістычных рэспублік (на момант распаду СССР).
Цікавыя факты
Паколькі Балтыйскае мора знаходзіцца на захадзе ад Латвіі, сонца, намаляванае на яе гербе савецкага часу, можа быць прынята за заходзячае, а не ўзыходзячае.
У той жа час вядомы горад-курорт Юрмала размешчаны на паўднёвым узбярэжжы Рыжскага заліва. У дадзеным месцы нябачны сегмент сутачнай паралелі Сонца летам знаходзіцца цалкам за марскім гарызонтам. Гэта значыць, Сонца як заходзіць у мора, так і ўзыходзіць — таксама з мора (варта адзначыць, што гэта можна назіраць і ў Юрмале, і ў сталіцы Латвіі — Рызе).
Нягледзячы на тое, што на гербе Армянскай ССР намаляваная гара Арарат, сама гара размешчана на тэрыторыі Турцыі. Наконт гэтага існуе байка: Армянская ССР прымае першую канстытуцыю, якая ўключае і апісанне герба рэспублікі. Турцыя заяўляе рэзкі пратэст з гэтай нагоды: Арменія не мае права адлюстроўваць на сваім дзяржаўным гербе тэрыторыю, якая не належыць ёй. Адказ савецкага боку: на турэцкім сцягу намаляваны паўмесяц, але тэрыторыя Месяца не належыць Турцыі.
Толькі два гербы рэспублік мелі форму правільнага круга: гэта гербы Грузіі і Арменіі. На іх, акрамя таго, чырвоная зорка знаходзіцца не ў самым версе герба.
Малыя Эйсманты
Малы́я Э́йсманты (, Малые Эйсмонты) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Жылічы (вёска, Кіраўскі раён)
Жы́лічы (, Жиличи) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.
Аскерына
Аске́рына (, Аскерино) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бычыхінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Мехаўскага сельсавета.
Серп і молат
Серп і молат (☭) — сімвал, які ўвасабляе адзінства рабочых і сялян. З'яўляўся галоўнай дзяржаўнай эмблемай Савецкага Саюза, затым стаў адным з асноўных сімвалаў камуністычнага руху. Шырока выкарыстоўваецца ў розных камуністычных партыях па ўсім свеце.
Асёткі (Гарадоцкі раён)
Асёткі (, Осётки) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бычыхінскага сельсавета. За 32 км на поўнач ад Гарадка, 8 км ад чыгуначнай станцыі Бычыха на лініі Віцебск — Невель, 68 км ад Віцебска. Праз вёску працякае рака Дубаўка, што ўпадае ў возера Езярышча. У заходнім напрамку лясны масіў.
Серп і молат
Сімвалы
Молат, пачынаючы са Сярэднявечча, паступова становіцца агульнай, найбольш дастасавальнай для розных відаў рамяства эмблемай. Многія тэхнічныя эмблемы змяшчаюць або два перахрышчаныя малаткі, або разам з малатком малявалася іншая рамесная прылада — гаечны ключ, сякера, кірка і г.д.
Асёткі (Гарадоцкі раён)
Гісторыя
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Мехаўскага сельсавета.
Серп і молат
Сімвалы
Пралетарскія арганізацыі Заходняй Еўропы пачынаючы з другой паловы XIX стагоддзя, выбіраюць молат сваім класавым сімвалам. Напярэдадні першай расійскай рэвалюцыі молат, як сімвал рабочага класа, становіцца агульнапрынятым паняццем у шэрагах расійскага рэвалюцыйнага руху.
У рускай геральдыцы серп да 1917 года сустракаўся ў гербах шматлікіх гарадоў. Гэта было найбольш масавая агульнасялянская прылада працы, якая сімвалізавала жніво, ураджай.
У гербе СССР серп маляваўся заўсёды накладзеным на молат. Гэта азначае, што молат папярэднічае як геральдычны знак сярпу, і старэйшы за яго па значэнні ў гербе. Але чытаецца ўся эмблема ў тым парадку, як яе бачыць глядач: спачатку называецца серп, а затым молат. У гербах савецкіх рэспублік у шэрагу выпадкаў серп накладзены на молат, а ў шэрагу іншых — наадварот.
Выкарыстанне ў СССР
Эмблема «серп і молат» была ўсталявана ўрадавым рашэннем у канцы сакавіка — пачатку красавіка 1918 года і зацверджана V з'ездам Саветаў 10 ліпеня 1918 года. Упершыню намалявана на дзяржаўнай пячатцы Саўнаркама РСФСР 26 ліпеня 1918 года. Да гэтага выкарыстоўвалася эмблема «плуг і молат».
Серп і молат былі так званым малым гербам СССР, які выкарыстоўваўся да сярэдзіны 1930-х гадоў, у перыяд дзеяння канстытуцый 1918 і 1924 года. У той час сустракалася і паасобная, сіметрычная выява сярпа і молата.
Разам з чырвонай зоркай серп і молат з'явіліся на сцягу СССР у 1923 годзе, а ў 1924 сімвал быў прапісаны ў канстытуцыі. Серп і молат быў намаляваны таксама на сцягах і гербах савецкіх рэспублік.
Быў апісаны ў Канстытуцыях РСФСР 1937 і 1978 гадоў.
У сувязі з асабліва важным значэннем гэтай эмблемы ў савецкай сімволіцы яе выява ў шэрагу выпадкаў была вызначана заканадаўствам (напрыклад, палажэннем аб Дзяржаўным сцягу СССР, зацверджаным Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 19 жніўня 1955).
Выкарыстанне ў пракамуністычных краінах
Герб Лаоса з 1975 года быў выкананы з сярпом і молатам у савецкім стылі. У 1991 годзе серп і молат былі заменены на выяву храма Пха Тхат Луанг у В’енцьяне.
Забарона выкарыстання
Камуністычная сімволіка «Серп і молат» забаронена ў шэрагу краін былога савецкага блока: Літва, Латвія, Эстонія, Польшча, Венгрыя, Грузія, Украіна. У Польшчы выкарыстанне і дэманстрацыя сімволікі цягне за сабой крымінальную адказнасць.
1 кастрычніка 2012 года Парламент Малдова забараніла сімволіку «Серп і молат». Аднак пазней Канстытуцыйны суд звярнуўся з запытам у Венецыянскую камісію, якая ў сваім заключэнні выказала меркаванне, што рашэнне парламента Рэспублікі Малдова аб забароне камуністычнай сімволікі супярэчыць Еўрапейскай канвенцыі па правах чалавека па пяці пунктах. У выніку 4 чэрвеня 2013 года Канстытуцыйны суд Малдовы прызнаў, што забарона камуністычнай сімволікі супярэчыць Канстытуцыі і аднавіў Серп і молат у правах.
Знак у Юнікодзе
У табліцы сімвалаў Юнікод ёсць сімвал сярпа і молата — U+262D.
Спіс аб’ектаў PGC (981001—982000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (981001—982000)
Муравана
Мурава́на (, Мурована) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Навасёлкі (Бераставіцкі раён)
Навасёлкі (, Новосёлки) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Бадзякіна
Бадзя́кіна (, Бодякино) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бычыхінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Мехаўскага сельсавета.
Падбагонікі
Падбаго́нікі (, Подбагоники) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Бурдыкі
Бурды́кі (, Бурдыки) — былая вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Бычыхінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Мехаўскага сельсавета. Скасавана ў 2021 годзе.
Сцяг Пружанаў
Сцяг Пружанаў — сцяг горада Пружаны Пружанскага раёна. Зацверджаны Пружанскім Раённым Савет дэпутатаў у 2014 годзе.
Апісанне
Сцяг Пружанаў уяўляе сабой прамавугольнае палотнішча з суадносінамі бакоў 1:2, якое складаецца з двух аднолькавых па велічыні палос: верхняй – блакітнага і ніжняй – белага колераў. У цэнтры пярэдняга боку – выява гістарычнага герба горада Пружаны.
Мейфлаўэр
Мейфлаўэр (Mayflower, літ. «майская кветка» — так называюць у Англіі глог) — англійскае гандлёвае судна (тып якога часцей за ўсё вызначаюць як галеон), на якім англічане, якія заснавалі адно з першых брытанскіх паселішчаў у Паўночнай Амерыцы, у 1620 годзе перасеклі Атлантычны акіян.
Выкарыстоўваўся як гандлёвы карабель у рэйсах паміж Англіяй, Францыяй, Іспаніяй і Нарвегіяй. З 1609 па 1622 гады капітанам быў Крыстафер Джонс. Пасля яго смерці ў 1623 годзе судна, хутчэй за ўсё, было разабрана на драўніну.
Раніцай 6 верасня 1620 года карабель, капітанам якога быў Крыстафер Джонс, выйшаў з англійскага горада Плімут. Сто два перасяленцы знаходзіліся на яго борце: сорак адзін дарослы мужчына, дзевятнаццаць жанчын і дзеці, а таксама прынамсі два сабакі. Адно дзіця нарадзілася падчас плавання, яшчэ адно нарадзілася на караблі 20 лістапада, да абгрунтавання ў Плімуце. Экіпаж карабля складаўся з 25—30 чалавек. Самі сябе яны называлі «пілігрымамі».
Памеры «Мейфлаўэра», водазмяшчэнне якога было ўсяго 180 тон, не дазвалялі пасажырам размясціцца з камфортам. 11 (21) лістапада 1620 года, абмінуўшы мыс Код, судна стала на якар ля берагоў Плімута і пілігрымы прычалілі да Плімуцкай скалы (цяпер — нацыянальны помнік). На караблі лідарамі пілігрымаў Уільямам Брустэрам і Уільямам Брэдфардам было падпісана Мейфлаўэрскае пагадненне, якое стала кіраўніцтвам для новазаснаванай Плімуцкай калоніі.
Пяскі (Бераставіцкі раён)
Пяскі́ (, Пески) — вёска ў Бераставіцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Алекшыцкага сельсавета.
Парк Дзівівелка
Назва Дзівівелка прысвоена парку 17 чэрвеня 2009 года рашэннем Мінскага гарадскога Савета дэпутатаў.
Гаране (Бычыхінскі сельсавет)
Гара́не (, Горане) — былая вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Бычыхінскага сельсавета.
Ліквідавана ў 2017 годзе.
Быкі
Быкі́ (, Быки) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бычыхінскага сельсавета.
Татарскі сквер
Татарскі сквер — сквер у Мінску, размешчаны ў межах вуліц Татарскай, Грыбаедава, Ігнаценкі.
На месцы сквера ў XIX — першай палове XX стагоддзя знаходзілася татарскія могілкі. У канцы 1970-х могілкі былі знесены, засталася толькі адна магіла ўдзельніка Мінскага антыфашысцкага падполля Х. М. Александровіча. Цяпер на тэрыторыі сквера ідзе будаўніцтва мячэці.
Тучынскі сквер
Тучынскі сквер — сквер у Мінску, размешчаны ў межах вуліц Харкаўская, Берута, Верашчагіна. У скверы знаходзіцца зачынены кінатэатр «Сучаснік». Сквер заснаваны ў 1960-я гады на тэрыторыі былога прадмесця Тучынка, каля дзвюх сажалак. Тучынка здаўна славілася цагельнямі, побач з якімі з'явіліся гліняныя кар'еры. З часам кар'еры напоўніліся вадой і ператварыліся ў невялікія сажалкі (тучкі).
Гарнова (Гарадоцкі раён)
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Мехаўскага сельсавета. Ліквідавана ў 2017 годзе.
Красная Гара (Кіраўскі раён)
Кра́сная Гара́ (, Красная Гора) — вёска ў Кіраўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Добасненскага сельсавета.