cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вывад амерыканскіх войск з Афганістана (2020—2021)
Наступствы
У сувязі са шматлікімі паразамі ўрадавай арміі прэзідэнт Таджыкістана Эмамалі Рахмон загадаў адправіць 20 000 вайскоўцаў запасу Сухапутных войск краіны да мяжы з Афганістанам. Расійскія ўлады заявілі, што працуюць з яго ўрадам, каб абараніць дзяржаву ад любой знешняй пагрозы ў рамках Арганізацыі Дагавора аб калектыўнай бяспецы (АДКБ).
15 ліпеня лідары талібаў выказалі жаданне заключыць перамір’е з Кабулам на тэрмін да трох месяцаў у абмен на 7 тысяч зняволеных маджахедаў, якія знаходзіліся ў турмах Афганістана. Пасля першага раўнда перамоў, арганізаваных у сталіцы эмірата Катар Дохе, дэлегацыі ўрада Афганістана і руху «Талібан» так і не прыйшлі да дамоўленасці аб кароткачасовым спыненні агню на час мусульманскага свята Ід аль-Адха (Курбан-байрам). Другі раўнд перамоў збіраліся правесці 25 ліпеня ў сталіцы Пакістана горадзе Ісламабад. Аднак пасля інцыдэнту з выкраданнем дачкі афганскага пасла дыпламатычныя кантакты дзвюх краін апынуліся часова перапынены.
Раніцай 15 жніўня талібы ўвайшлі ў Кабул. Камандаванне групоўкі загадала байцам па магчымасці ўстрымлівацца ад гвалту і свабодна выпускаць тых, хто захоча пакінуць горад. Днём было абвешчана аб устанаўленні кантролю над усёй тэрыторыяй Афганістана. Прадстаўнікі руху заявілі, што прыбылі ў прэзідэнцкі палац у Кабуле на перамовы з уладамі з мэтай перадачы ўлады. Пазней стала вядома, што прэзідэнт Ашраф Гані выляцеў з Кабула ў Таджыкістан. Як заявіў выконваючы абавязкі міністра ўнутраных спраў Афганістана Абдул Сатар Мірзаквал, перадача ўлады ў Афганістане пройдзе мірна. У той жа дзень пачалася эвакуацыя замежных пасольстваў.
Сірасэ Нобу
Сіра́сэ Но́бу — японскі вайсковец, кіраўнік Японскай антарктычнай экспедыцыі 1910—1912 гадоў.
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1861 годзе ў вёсцы Канаура павета Юры прэфектуры Акіта (у цяперашні час горад Нікаха).
У 1879 годзе паступіў у кавалерыйскую вучэльню. Першую экспедыцыю правёў на Курыльскіх астравах у 1893 годзе, правёўшы зімоўку ў ледзяной пячоры на востраве Шумшу, пабываўшы там і ў 1895 годзе. Удзельнічаў у Руска-японскай вайне, атрымаўшы на ёй званне лейтэнанта. Пасля дэмабілізацыі некаторы час жыў на Карафута. Пасля вайны ён прапанаваў ідэю экспедыцыі да Паўночнага полюса, але пасля паведамленняў Кука і Піры, у 1909 годзе Сірасэ пачаў арганізацыю экспедыцыі на Паўднёвы полюс. Экспедыцыя не атрымала падтрымкі дзяржавы, паколькі прэм'ер-міністр Кацура Таро і старшыня Асацыяцыі падтрымкі экспедыцыі Акума Сігэнобу былі палітычнымі праціўнікамі. Экспедыцыя рыхтавалася выключна на сродкі прыватных ахвярадаўцаў і была вельмі дрэнна падрыхтавана і абсталявана. Адплыўшы 29 лістапада 1910 года з Ёкагамы, у лютым 1911 года каманда не здолела прабіцца да Антарктыды, і правяла паўднёвую зіму ў Аўстраліі. Паўторная спроба высадкі прайшла ў студзені 1912 года, дзе члены каманды Сірасэ сустрэлі людзей Амундсена, якія вярталіся з Паўднёвага полюса. 28 студзеня Сірасэ Нобу і члены яго каманды, пераадолеўшы 160 міль на двух сабачых запрэжках, дасягнулі 80° 05' пд. ш. на 156° 37' з. д. і прынялі рашэнне вяртацца. 20 чэрвеня 1912 года экспедыцыя вярнулася ў Токіа, прайшоўшы за год і сем месяцаў каля 48 тыс. км. Каманду сустракалі як нацыянальных герояў.
Сірасэ Нобу апынуўся буйным даўжніком: агульная сума выдаткаў на экспедыцыю дасягала 125000 ен, з якіх ён быў павінен 40000 ен (200 млн сучасных). Лейтэнант быў вымушаны прадаць уласны дом і экспедыцыйнае судна, а галоўным сродкам здабывання грошай былі лекцыйныя турнэ з дэманстрацыяй дыяпазітываў і фільма аб экспедыцыі. На поўную выплату даўгоў спатрэбілася 23 гады.
Сірасэ Нобу сканаў 4 верасня 1946 года ў пасёлку Карома (сучасная Таёта) ад кішачнай непраходнасці.
Валерый Фёдаравіч Быкоўскі
Вале́рый Фё́даравіч Быко́ўскі ( — ) — лётчык-касманаўт СССР, двойчы Герой Савецкага Саюза, які здзейсніў тры палёты ў космас агульнай працягласцю 20 сутак 17 гадзін 48 хвілін 21 секунды.
Біяграфія
Скончыў школу маскоўскага аэраклуба, Качынскае ваеннае авіяцыйнае вучылішча лётчыкаў (1955) і Ваенна-паветраную інжынерную акадэмію імя Жукоўскага (1968).
Увайшоў у склад атрада касманаўтаў адным з першых падчас першага набору з ВПС ў 1960 годзе, ён быў лётчыкам-знішчальнікам з моманту заканчэння Качынскага ваеннага авіяцыйнага вучылішча лётчыкаў імя А. Ф. Мяснікова ў 1955 годзе і служыў у знішчальным палку Маскоўскага акругі СПА.
Першы свой палёт у космас здзейсніў камандзірам карабля «Усход-5» з 14 па 19 чэрвеня 1963 года. Працягласць гэтага палёту была 4 сутак 23-ы гадзіны 6 хвілін, палёт праходзіў сумесна з палётам карабля «Усход-6», пілатуемага Валянцінай Церашковай. У другім сваім касмічным палёце з 15 па 23 верасня 1976 таксама быў камандзірам карабля «Саюз-22». Палёт працягваўся 7 сутак 21 гадзіну 52 хвіліны 17 секунд. Трэці палёт здзейсніў у якасці камандзіра савецка-нямецкага экіпажа на караблі «Саюз-31» (26 жніўня — 3 верасня 1978 гады) для працы на борце арбітальнай станцыі «Салют-6», вярнуўся на караблі «Саюз-29», увесь палёт працягваўся 7 сутак 20 гадзін 49 хвілін 4 секунды. За тры рэйсы ў космас налётаў 20 сутак 17 гадзін 47 хвілін 21 секунда. У 1988 годзе выйшаў з атрада касманаўтаў.
Шанхайская арганізацыя супрацоўніцтва
Шанхайская арганізацыя супрацоўніцтва (ШАС) — рэгіянальная міжнародная арганізацыя, заснаваная ў 2001 годзе лідарамі Кітая, Расіі, Казахстана, Таджыкістана, Кыргызстана і Узбекістана. За выключэннем Узбекістана, астатнія краіны з’яўляліся ўдзельніцамі «Шанхайскай пяцёркі», заснаванай у выніку падпісання ў 1996—1997 гадах паміж Казахстанам, Кыргызстанам, Кітаем, Расіяй і Таджыкістанам пагадненняў аб умацаванні даверу ў ваеннай вобласці і ўзаемным скарачэнні ўзброеных сіл у раёне мяжы.
Агульная тэрыторыя краін, якія ўваходзяць у ШАС, складае 30 млн км², гэта значыць 60 % тэрыторыі Еўразіі. Агульная колькасць насельніцтва краін ШАС роўная 1 млрд. 455 млн чалавек (2007 год), чацвёртая частка насельніцтва планеты. Эканоміка КНР — другая ў свеце па ВУП пасля ЗША (таксама саступае сумарнаму ВУП Еўрасаюза).
ШАС не з’яўляецца ваенным блокам (як, напрыклад, НАТА) ці адкрытай рэгулярнай нарадай па бяспецы (як, напрыклад, АРФ АСЕАН), а займае прамежкавую пазіцыю. Галоўнымі задачамі арганізацыі абвешчаны ўмацаванне стабільнасці і бяспекі на шырокай прасторы, якая аб’ядноўвае дзяржавы-ўдзельніцы, барацьба з тэрарызмам, сепаратызмам, экстрэмізмам, наркатрафікам, развіццё эканамічнага супрацоўніцтва, энергетычнага партнёрства, навуковага і культурнага ўзаемадзеяння.
Паводле Палажэння пра прыём новых членаў у ШАС ад 11 чэрвеня 2010 года, дзяржава-заяўніца, якая прэтэндуе на членства ў арганізацыі, павінна далучыцца да дзеючых у ШАС міжнародных дагавораў (каля 40), унесці змяненні ў нацыянальнае заканадаўства.
Члены арганізацыі
Адрозненне ШАС ад іншых рэгіянальных утварэнняў на тэрыторыі былога СССР складаецца ў тым, што апроч краін СНД у яе ўваходзіць Кітай. Акрамя таго, ШАС мае пагадненні аб партнёрстве з ААН, СНД, АДКБ, ЕўрАзЭС і АСЕАН.
Пазіцыя Беларусі
Беларусь з’яўлялася ў ШАС партнёрам па дыялогу з 2010 г., краінай-назіральніцай з 2015 г. У верасні 2022 г. на пасяджэнні Савета кіраўнікоў дзяржаў ШАС у Самаркандзе Беларусь афіцыйна прадставіла сваю заяўку на паўнапраўны ўдзел у арганізацыі, і рашэнне аб пачатку працэдуры прыёму Беларусі ў члены ШАС было прынятае.
У верасні 2022 года Аляксандр Лукашэнка заявіў, што з улікам стратэгічна важнага геаграфічнага становішча Беларусь здольная арганічна дапоўніць структуру арганізацыі — «прапанаваць свае транзітны, прамысловы, навуковы патэнцыял, вопыт міратворчай дзейнасці і шматбаковай дыпламатыі». Паводле дэпутата Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Дзяніса Карася, ШАС — адна з галоўных міжнародных арганізацый, якая ў бліжэйшы час будзе процівагай НАТА і ЕС, а Беларусь чакаюць вялікія плюсы ад уступлення ў яе. Разам з тым палітолаг Вольф Рубінчык звярнуў увагу на ўнутраныя канфлікты і супярэчнасці ў ШАС, дапусціўшы, што «мудрым рашэннем было б застацца ў статусе назіральніка, якім Беларусь з’яўляецца ў ШАС ужо сем гадоў».
У сакавіку 2023 года на сустрэчы з генеральным сакратаром ШАС Чжан Мінам Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што Беларусь плануе ўступіць у арганізацыю да чарговага яе саміту, які плануецца ў Дэлі ў чэрвені 2023 года. Міністр замежных спраў Беларусі Сяргей Алейнік патлумачыў журналістам, што статус Беларусі як назіральніка не дае магчымасці паўнавартасна ўдзельнічаць у працы арганізацыі.
Гардэробны пакой
Гардэробны пакой (гардэроб, проста гардэробная) — пакой для захоўвання адзення, сукенкі. Наяўнасць такіх пакояў прыносіць у кватэру ўтульнасць, а таксама дазваляе істотна зэканоміць карысную плошчу на шафах, прыносіць парадак на захоўванне рэчаў. Размяшчэнне палічак, гаплікаў і скрынь пажадана павінна адпавядаць парадку рэчаў. Даследаванні паказалі, што тэрмін службы рэчаў, якія захоўваюцца ў гардэробнай пакоі, вышэй тых, што захоўваюцца ў звычайных шафах.
Каб стварыць гардэробную ў кватэры, можна аддзяліць частку прасторы дзвярыма-купэ, выкарыстоўваць нішу або асобнае памяшканне.
Пры неабходнасці працяглага захоўвання асабістых рэчаў, хатняга начыння, старой спраўнай бытавой тэхнікі можна выкарыстоўваць альтэрнатыўныя месцы захоўвання: індывідуальныя каморкі або (Self storage). У расійскай рэчаіснасці гэта часта гаражы, летнія дачныя домікі, антрэсолі, балконы і лоджыі.
На прадпрыемствах з «брудным» вытворчым працэсам або па вытворчасці атрутных рэчываў гардэробы варта падзяляць на брудную і чыстую палову. У выпадку з атрутнымі рэчывамі памяшканні абсталююцца ваннамі.
United Airlines
«United Airlines» — амерыканская авіякампанія, адна з найбуйнейшых у ЗША і ў свеце. Пасля зліцця з авіякампаніяй «Continental Airlines», афіцыйна завершанага 1 кастрычніка 2010 года, «United Airlines» стала найбуйнейшым авіяперавозчыкам у свеце.
Авіякампанія заснавана ў 1926 годзе пад назвай «Boeing Air Transport». «United Airlines» была першай авіякампаніяй, якая пачала прапанаваць пасажырам камерцыйных рэйсаў харчаванне, для чаго, таксама ўпершыню ў свеце, увяла на сваіх самалётах пасаду сцюардэсы. Першай сцюардэсай была Элен Чорч.
Авіякампанія стала таксама першай у свеце, самалёт якой стаў ахвярай тэрарыстычнага акту. 11 кастрычніка 1933 года Boeing 247, які належыць кампаніі, узарваўся ў паветры і ўпаў на тэрыторыі штата Індыяна. Загінулі ўсё 7 чалавек, якія знаходзіліся на борце. Расследаваннем усталявана, што крушэнне стала вынікам выбуху бомбы, якая знаходзілася ў багажы самалёта. Прычыны і вінаватыя інцыдэнту выяўлены не былі. 11 верасня 2001 года тэрарыстамі былі захоплены 2 самалёты авіякампаніі. Боінг 767 рэйса 175 быў накіраваны імі ў паўднёвую вежу Міжнароднага гандлёвага цэнтра, Боінг 757 рэйса 93 пацярпеў катастрофу ў Пенсільваніі.
Па стане на ліпень 2006 года ў авіякампаніі працавала чалавек, у карыстанні ў яе было 407 самалётаў. Асноўнымі аэрапортамі, якія выкарыстоўваюцца авіякампаніяй, з’яўляюцца Міжнародны аэрапорт О’Хара з Чыкага, а таксама аэрапорты Дэнвера, Вашынгтона, Сан-Францыска і Лос-Анджэлеса.
Панышы
Да 14 красавіка 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Калачоўскага сельсавета.
Людвік Канстанцін Пацей
Людвік Канстанцін Пацей ( — ) — дзяржаўны і ваенны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага. Падскарбі вялікі літоўскі (1703—1709), гетман польны (1709) і вялікі літоўскі (з 1709), адначасова кашталян (1709—1722) і ваявода віленскі (з 1722).
Быў старостам пунскім, барцянскім, ратынскім, шарашоўскім і стаклішскім. Маршалак Трыбунала Вялікага Княства Літоўскага ў 1714, кавалер Ордэна Белага Арла.
Біяграфія
Прадстаўнік шляхецкага роду Пацеяў герба «Вага», старэйшы сын Леанарда Габрыэля, ваяводы віцебскага, і Рэгіны з Агінскіх.
Пачаў служыць у літоўскім войску ў 1684, хоць сам сцвярджаў, што змагаўся ў бітве пад Венай. Трымаў земскія урады берасцейскага земскага пісара (1689—1697) і падкаморага (1697—1698), пазней быў стражнікам вялікім літоўскім (1698—1703).
Абіраўся паслом на соймы, належыў да супраціўнікаў гегемоніі рода Сапегаў у Вялікім Княстве. Удзельнік канфедэрацыі супраць Сапегаў (1696). Быў адным з ініцыятараў ураўнання правоў літоўскай (беларускай) шляхты з польскай на сойме 1697. Камандаваў аддзелам у бітве пад Алькенікамі (18 лістапада 1700), пасля перамогі над Сапегамі атрымаў значнае багацце ад захопленых магнацкіх маёнткаў.
Усталяваў кантакты з расійскімі дыпламатамі. Вызначыўся ў Паўночнай вайне (1700—1721), калі на чале 3-тысячнага войска адбіваў шведскія напады на Вільню, захапіў Тыкоцін, перамог пад Канецполем Станіслава Ляшчынскага. Пры падтрымцы цара маскоўскага Пятра I фактычна сканцэнтраваў у сваіх руках уладу ў Вялікім Княстве Літоўскім. Быў адным з арганізатараў Віленскай канфедэрацыі (1716). Падтрымліваў кантакты з Расіяй, знаходзіўся ў апазыцыі да Аўгуста Моцнага, але потым замірыўся з ім. У канцы жыцця выступаў супраць спроб узмацніць каралеўскую ўладу.
У гісторыі пакінуў след як здраднік, алкаголік і злодзей, аднак добры военачальнік-кавалерыст. Згодна з Мацеем Рыбінскім, у 1722 годзе Пётр I на падпітку выклікаў Людвіка Пацея на паядынак, дзе Пацей перамог яго.
Першы раз ажаніўся ў 1700 з Анеляй Загароўскай, другі — у 1717 з Эмерэнцыянай Варшыцкай. У другім шлюбе меў дачку Людвіку Мар'яну, жонку літоўскага падстолія Францішка Бажэнцкага.
Барабара
Бара́бара (ад барабора; алеуцк.: ulax̂; сугстун: ciqlluaq) — традыцыйнае жытло алеутаў і ціхаакіянскіх эскімосаў. Уяўляла сабою прасторную паўзямлянку, верхні каркас якой быў зроблены з велізарных костак кітоў і драўляных карчакоў, выкінутых на бераг.
Этымалогія
У рускай мове словам барабора пазначаліся летнія жытлы камчацкіх ітэльменаў (магчыма ад ітэльменскага слова базабазь). Пазней, у гады асваення Аляскі, яно было перанесена на алеуцкія зімовыя жытлы з-за падабенства канструкцыі.
Канструкцыя
Барабары звычайна ўзводзіліся на прыбярэжных пагорках і тэрасах для магчымасці назіраць за наваколлем, а таксама ў абарончых мэтах. Зверху ладзіўся дах з дзярновага пласта, травы і скур жывёл. У ім пакідалі адкрытую адтуліну для ўваходу, асвятлення і вываду дыму. З адтуліны ў паўзямлянку спускалася бервяно з прыступкамі. Вышыня даху на кроквах складала ад 1 м да 1,5 м.
Унутраную прастору стварала чатырохкутная яміна, вырытая на 60 — 70 см. Яе даўжыня магла быць да 8 — 10 м, а шырыня — да 5 — 6 м. У кутах укопвалі моцныя слупы, што трымалі кроквы. Памяшканне падзялялася на некалькі камер. Цэнтральная камера была самай вялікай, крыху вышэй за астатнія. У ёй рабілі агмень для прыгатавання ежы, збіраліся разам або папросту бавілі час. Бакавыя часткі памяшкання адгароджвалі дошкамі і выкарыстоўвалі для захоўвання хатняга начыння. Да барабараў прыбудоўвалі лазні.
Хаця ў XIX ст. на змену барабарам прыйшлі наземныя жытлы, запазычаныя ў рускіх і амерыканцаў, алеуты і ціхаакіянскія эскімосы працягвалі ацяпляць іх зямлёю і дзёрнам.
Акра
А́кра (па-англійску: Accra) — сталіца з 1957 года і самы вялікі горад Ганы, размешчаны на ўзбярэжжы Гвінейскага заліва Атлантычнага акіяна, галоўны порт краіны, сталіца сталічнай акругі. Слова «акра» паходзіць ад Nkran — мурашы. Колькасць жыхароў складае каля 2 млн чалавек.
Насельніцтва горада складаецца ў асноўным з прадстаўнікоў племені га. Каля 15 % насельніцтва — мусульмане. Сучасная Акра — адзін з самых багатых і сучасных гарадоў Афрыкі, з адным з самых высокіх узроўняў жыцця на кантыненце.
Гісторыя
Горад заснаваны ў XVI стагоддзі. Да канца XIX стагоддзя з’яўляўся цэнтрам бойкага гандлю рабамі, золатам і пальмавым алеем. У 1876—1957 гг. Акра была рэзідэнцыяй каланіяльных улад Залатога Берага.
Геаграфія
Акра знаходзіцца на поўдні Ганы, займае частку раўніны, пакрытай саваннай. Клімат у горадзе экватарыяльны. Тэмпература паветра вагаецца ад +23 °C да +32 °C. На клімат уплываюць Атлантычны акіян і буйная рака Вольта.
Эканоміка і культура
Горад з’яўляецца культурным, навуковым, гаспадарчым цэнтрам краіны. Тут знаходзіцца міжнародны аэрапорт, і ўніверсітэт Ганы, Акадэмія мастацтваў, заснаваны ў 1957 годзе Нацыянальны музей.
У горадзе захаваліся галандскі, дацкі (Крысціянсберг) і англійскі фарты.
Каробчыцкі сельсавет
Каро́бчыцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Гродзенскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Каробчыцы.
Утвораны 17 лістапада 1959 года ў складзе Гродзенскага раёна Гродзенскай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Брузгінскага і Малахавіцкага сельсаветаў. У 1974 годзе на тэрыторыі сельсавета ўзнік пасёлак Фабрычны. 22 снежня 1975 года ў склад Капцёўскага сельсавета перададзены вёскі Лейгаболі і Новікі. У 1977 годзе ў склад Капцёўскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (вёскі Вішнявец, Гібулічы, Кашэўнікі і Солы). 21 жніўня 1989 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Баранавіцкага (13 населеных пунктаў: вёскі Бакуны, Брузгі, Гневяншчызна, Дубніца, Калбасіно, Каробчыцы, Клачкі, Кулёўцы, Нямейшы, Скамарошкі, Струбка, Чэхаўшчына, Юзафоўка) і Капцёўскага (7 населеных пунктаў: вёскі Бросты, Вялікая Альшанка, Каменка, Копанькі, Малахавічы, Малая Альшанка і пасёлак Фабрычны) сельсаветаў.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 20 населеных пунктаў.
Алжыр (горад)
Алжыр (الجزائر) — самы буйны горад у Алжыры, сталіца краіны. Назва горада паходзіць ад «аль-Джазаір», што ў перакладзе з арабскай азначае «выспы», так як раней побач з горадам знаходзіліся 4 выспы, якія сталі часткай мацерыка ў 1525.
Аргіна
Аргіна́ (Արգինա) — сяло ў марзе Армавір, на захадзе Арменіі. Размешчана на левым беразе р. Аракс, па якой праходзіць граніца з Турцыяй. Сяло названа ў гонар манастыра, які размешчаны на супрацьлеглым беразе р. Аракс.
Атэізм у Казахстане
Атэізм у Казахстане — сукупнасць грамадзянаў і нефармальных аб'яднанняў, якія усведамляюць сябе нерэлігійнымі. Паводле Канстытуцыі краіны, Казахстан з'яўляецца свецкай дзяржавай, дзе рэлігія адлучана ад дзяржавы.
Сучасны стан
На думку Даніяра Наўрыза, у інфармацыйным дачыненні фактычна накладзена забарона на тэму атэізму.
Таксама за распальванне міжрэлігійнай варожасці быў арыштаваны журналіст і праваабаронца з Рыдэра Аляксандр Харламаў. Яго вінавацяць у тым, што ён у сваіх публікацыях пра хрысціянства і пра розныя рэлігійныя плыні займаўся прапагандай атэізму, чым абразіў пачуцці вернікаў.
З палітычных партый Казахстана на пазіцыях атэізму і атэістычнай прапаганды стаіць прадстаўленая ў парламенце Камуністычная народная партыя Казахстана. У яе праграме сказана: «камуністы выступаюць за прызнанне свабоды сумлення, права вызнаваць кожную рэлігію ці не вызнаваць ніякай, за аддзяленне цэрквы і мячэці ад дзяржавы, а школы ад царквы і мячэці. Пры гэтым камуністы вядуць шырокую атэістычную прапаганду, унікаючы зневажэнняў абразы пачуццяў вернікаў у любой форме».
Чэмпіянат свету па шашэйна-кальцавых матагонках
Чэмпіянат свету па шашэйна-кальцавых матагонках (FIM Road Racing World Championship Grand Prix) — вышэйшая катэгорыя спартыўных гонак на матацыклах. Праводзіцца Міжнароднай матацыклетнай федэрацыяй з 1949 года.
Тэхнічны
Чэмпіянат свету па матагонках падзяляецца на тры класа — Moto3, Moto2, MotoGP. Да 2002 года вышэйшым класам была класа 500 см³, але з-за таго, што ў ім выкарыстоўваліся 2-тактавыя рухавікі і матацыклы падобнай схемы не ўжываліся больш нідзе, яго было вырашана замяніць класам MotoGP, дзе выкарыстоўваюцца 4-тактавыя маторы да 990 см³, з 2007 па 2011 гады з-за небяспекі іх хуткасцей іх аб’ём быў паменшаны да 800 см³, пасля чаго ў 2012 годзе вярнуліся да «літровых» спартыўных прататыпаў.
Спаборніцкі
У залік марак ідзе лепшы вынік паводле маркаў.
Паўляняты
Паўляня́ты (, Павленяты) — вёска ў Лагойскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Янушкавіцкага сельсавета.
Да 14 красавіка 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Калачоўскага сельсавета.
Солефтэа (камуна)
Камуна Солефтэа (Sollefteå kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Вестэрнорланд у паўночнай Швецыі.
Солефтэа 19-ая па памеры тэрыторыі камуна Швеції. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Солефтэа.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 19 814 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 6 гарадскіх пасяленняў (tätort) та сельськія, найбольшыя з якіх:
Серыя раманаў «Гары Потэр»
«Гары Потэр» («Harry Potter») — папулярная серыя раманаў англійскай пісьменніцы Джаан Кэтлін Роўлінг. Кожны з раманаў апісвае адзін год жыцця галоўнага героя — хлопчыка-чараўніка па імені Гары Потэр. Усе сем частак сталі бестселерамі і перакладзены на мноства моў свету, у тым ліку і на беларускую. Апошняя, сёмая, частка з’явілася ў продажы 21 ліпеня 2007 года. Агульны тыраж кніг склаў больш за 400 мільёнаў экзэмпляраў (на 64 мовах) — болей, чым у якой-небудзь іншай серыі дзіцячых кніг.
Гісторыя
Ідэя першай кнігі («Гары Потэр і філасофскі камень») з’явілася ў пісьменніцы ў 1990 годзе, калі яна ехала на цягніку з Манчэстэра ў Лондан. У 1995 годзе Роўлінг скончыла пісаць «Гары Потэр і філасофскі камень» на старой друкавальнай машынцы. Манускрыпт быў адасланы ў дванаццаць выдавецтваў, і ўсе з іх адмовіліся прымаць кнігу. Пазней невялікае выдавецтва «Блумсберы» («Bloomsbury») пагадзілася яе надрукаваць. Існуе меркаванне об тым, што рашэнне надрукаваць кнігу было прынята дзякуючы Эліс Ньютан (дачцы старшыні кампаніі). Ёй далі першую старонку кнігі, якую яна прачытала і запатрабавала працяг.
У чэрвені 1997 года «Блумсберы» надрукавала «Філасофскі камень» тыражом у тысячу копій, з якіх пяцьсот былі адасланы ў бібліятэцы. Пазней гэтыя копіі ацэньваліся паміж $20,000 і $40,000.
У кастрычніку 1998 года амерыканскае выдавецтва «Скалэстык» (Scholastic) надрукавала «Філасофскі камень» пад назвай Harry Potter and the Sorcerer's Stone (літар. «Камень чараўніка»). Пазней Роўлінг сказала, што шкадуе аб тым, што яна дала згоду на змену назвы.
Англійская назва сёмай, апошняй, кнігі (Harry Potter and the Deathly Hallows) была аб’яўлена 21 снежня 2006 года. А сама кніга выйшла ў свет 11 ліпеня 2007 года на англійскай мове.
Кнігі перакладзены больш, чым на 60 моў свету, і ўсе сем тамоў серыі пабілі рэкорды продажу, а апошняя, сёмая кніга, стала самай хуткапрадаванай кнігай у гісторыі.
Беларускія пераклады
У маі 2019 выдавецтва «Янушкевіч» атрымала правы на выданне першай кнігі з серыі «Гары Потэр». За перакладчыцу кнігі выбралі Алену Пятровіч. Пераклад кнігі «Гары Потэр і філасофскі камень» выйшаў 14 снежня 2019 года, «Гары Потэр і Таемная зала» – 10 кастрычніка 2020, «Гары Потэр і вязень Азкабана» — 16 кастрычніка 2021 года.
Фільмы пра Гары Потэра
Усе 7 кніг пра Гары Потэра ўжо экранізіраваныя. Сёмы фільм выйшаў у 2 частках.
Апісанне свету
Дзеянне адбываецца ў нашым свеце, у Англіі, у 1990-я гады. У адрозненне ад рэальнага свету, сярод звычайных людзей жывуць чараўнікі. Іх няшмат, аднак у англійскіх чараўнікоў есць свой урад (Міністэрства Магіі), школа, газеты, грошы, банк і г.д. Такая ж сітуацыя і ў іншых краінах. Супольнасць чарадзеяў закрытая і самадастатковая.
Звычайных людзей чараўнікі называюць магламі (muggle), але афіцыйная назва — немагічнае насельніцтва (non-magical population) Акрамя чараўнікоў і маглаў, ёсць таксама сквібы (squib — нікчэмнасць) — дзеці чарадзеяў, якія не маюць ніякіх магічных здольнасцей.
Чараўнікі
Супольнасць чараўнікоў мае дзве значныя асаблівасці.
Па-першае, яе члены ўмеюць карыстацца магіяй. Здольнасць да магіі з’яўляецца прыроджанай і маральна нейтральнай, а ўменне вядзьмарыць мэтанакіравана і эфектыўна набываецца працяглым навучаннем. Чалавека, пазбаўленага здольнасцей да магіі, немагчыма навучыць чараваць. З дапамогай магіі можна зрабіць амаль усё: ад знаходжання зніклых аб'ектаў да забойства.
Па-другое, чараўнікі ўпэўнены, што маглы з імі не змогуць суіснаваць мірна. Маглы не ведаюць пра існаванне чарадзеяў дзякуючы таму, што апошнія прымаюць для гэтага шэраг мер (у прыватнасці, Статут аб сакрэтнасці). Прыкладам, непаўналетнія чараўнікі маюць права выкарыстоўваць магію толькі ў школе; забаронена зачароўваць рэчы, якія належаць маглам; любое наўмыснае раскрыццё магічных здольнасцей караецца. Калі ўсё ж такі маглы сустракаюцца з чымсьці магічным, спецыяльнае падраздзяленне Міністэрства Магіі зоймецца сціраннем непажаданых успамінаў.
Ёсць маглы, якія ведаюць пра магію, — гэта муж, або жонка, ці бліжэйшыя сваякі чараўніка і таксама найвышэйшыя чыны ўлады (у Англіі, хутчэй за ўсё, толькі прэм’ер-міністр; у іншых краінах, напэўна, аналагічны па рангу лідар).
Магічныя здольнасці
Некаторыя чарадзеі маюць адметныя здольнасці. Так, Гары Потэр з’яўляецца змеямоўцам (parselmouth), гэта значыць, ён разумее мову змей.
Чарлз Піт Конрад
Чарлз «Піт» Конрад-малодшы (Charles «Pete» Conrad, Jr.;  — ) — амерыканскі астранаўт, адзін з 24 людзей, якія даляцелі да Месяца і адзін з 12, хто на яго высаджваўся. Уключаны ў Залу славы астранаўтаў.
Біяграфія
У 1962 годзе Чарлз Конрад залічаны ў групу астранаўтаў другога набору.
Здзейсніў 4 касмічныя палёты:
У лістападзе 1969 года, праз некалькі месяцаў пасля гістарычнай пасадкі на Месяц касмічнага карабля «Апалон-11», на Месяц адпраўляецца «Апалон-12» для правядзення геаграфічных і іншых навуковых даследаванняў. Камандзірам «Апалона-12» быў Чарлз Конрад, пілотам каманднага модуля — Рычард Гордан (2-і палёт) і пілотам месяцавага модуля — Алан Бін (1-ы палёт). Конрад быў трэцім чалавекам, які ступіў на паверхню Месяца (да яго гэта былі Ніл Армстранг і Эдвін Олдрын). Ён правёў на паверхні спадарожніка Зямлі ў агульнай складанасці восем гадзін. Усяго ж месяцавы модуль «Апалона-12» прабыў на Месяцы 31 гадзіну 31 хвіліну. Астранаўты сабралі і даставілі на Зямлю 34 кілаграмы месяцавай пароды, усталявалі дастаўленую навуковую апаратуру і зрабілі мноства фатаграфій. Таксама яны дэмантавалі некаторыя фрагменты беспілотнага апарата «Сервеер-3», які прыбыў трыма гадамі раней, і даставілі іх на Зямлю для вывучэння уласцівасцей матэрыялаў пасля працяглага знаходжання на Месяцы. На дэталях былі выяўленыя жывыя зямныя мікраарганізмы, але скептыкі пярэчылі, што яны былі занесены пасля вяртання, і пытанне засталося адкрытым. За гэты палёт Конрад быў узнагароджаны медалём НАСА «За выдатныя заслугі» ў 1970 годзе.
Еўраінаўскі летапіс
Еўраі́наўскі ле́тапіс — помнік беларуска-літоўскага летапісання, спіс 2-га беларуска-літоўскага летапіснага зводу 3-й, поўнай рэдакцыі.
Збярогся ў гістарычным зборніку канца 17 ст. рускага паходжання, які ў пачатку 19 ст. належаў П. Еўраінаву.
Энцыкліка
Энцы́кліка (ад [littera] encyclica, ад ενκυκλιος — акруговы) — асноўны папскі дакумент па тых ці іншых найважнейшых сацыяльна-палітычных, рэлігійных і маральных пытаннях, адрасаваны вернікам або біскупам ці архібіскупам асобнай краіны, і другі па важнасці пасля апостальскай канстытуцыі.
Наступленне талібаў (2021)
Наступленне талібаў 2021 года — наступальная аперацыя руху «Талібан» падчас вываду амерыканскіх войскаў з Афганістана. Да 12 ліпеня афганскія ўлады страцілі 139 раёнаў краіны, а таксама другі па велічыні горад Кандагар. 15 жніўня талібы ўваходзяць у сталічны Кабул, што азнаменавала завяршэнне грамадзянскай вайны ў Афганістане.
Энцыкліка
Энцыкліка пішацца звычайна на латыні, часам на сучасных мовах, і завецца па двух ці трох першых словах тэксту. Над загалоўкам звычайна пішуцца тыя, каму дакумент адрасаваны (напр. «ad patriarchas, primates, archiepiscopos, episcopos aliosque locorum ordinarios» у энцыкліцы «Pascendi dominici gregis», у канцы — традыцыйнае пазначэнне даты, напр. «datum Romæ, apud Sanctum Petrum, die VIII Septembris MCMVII, Pontificatus Nostri anno quinto», там жа).
Еўраінаўскі летапіс
Рукапіс зберагаецца ў у Маскве. Апублікаваны ў «Поўным зборы рускіх летапісаў» (т. 35, 1980).
Наступленне талібаў (2021)
Храналогія
У маі месяцы талібы захапілі 15 раёнаў, у тым ліку Нірх і Джалрэз ў правінцыі Майдан-Вардак. Сярод захопленых месцаў была плаціна Дахла ў правінцыі Кандагар, другая па велічыні плаціна Афганістана.
Еўраінаўскі летапіс
Змест летапісу
Летапіс пачынаецца з легендарнай гісторыі Літвы ад Палемона да Гедзіміна, падзеі 14 — 1-й палавіны 15 ст. выкладзены паводле Беларуска-літоўскага летапісу 1446. У заключнай арыгінальнай частцы змешчаны пагадовыя запісы, прысвечаныя палітычнай гісторыі ВКЛ з сярэдзіны 15 ст. да 1548 года ўключна. Зместам гэта частка блізкая да Пазнанскага спіса «Хронікі Вялікага княства Літоўскага і Жамойцкага».
Энцыкліка
У Англіканскай Царкве энцыклікамі завуцца дакументы прымасаў, прычым некаторыя энцыклікі, як каталіцкія, так і англіканскія, могуць мець форму бул, напр. выдадзеная архібіскупам Кентэрберыйскім і архібіскупам Ёркскім «Apostolicæ Curæ», названая таксама «Sæpius officio», а напр. дакумент «Longinqua oceani» ад 5 студзеня 1895, адрасаваны Львом XIII архібіскупам і біскупам ЗША, энцыклікай не лічыцца, хоць адказвае яе форме.
Наступленне талібаў (2021)
Храналогія
У чэрвені талібы захапілі 69 раёнаў і ўвайшлі ў гарады Кундуз і Кулі-Хумры. Тым часам горад Мазары-Шарыф быў абложаны баевікамі. Сярод месцаў, захопленых талібамі, апынуўся галоўны памежны пераход Афганістана з Таджыкістанам і раён Сайдабад у правінцыі Майдан-Вардак, які называюць варотамі ў сталічны Кабул. Што тычыцца абсталявання, талібы захапілі 700 грузавікоў і «хамераў» афганскіх сілавікоў, а таксама дзесяткі бронетранспарцёраў і артылерыйскіх сістэм.
Энцыкліка
У Праваслаўнай Царкве з энцыклікамі звярталіся епіскапы Александрыі, Антыёхіі і Канстанцінопаля, напрыклад, Афанасій Вялікі, а пазней патрыярхі. Яны адрасуюцца мясцовым епіскапам або ўсёй Праваслаўнай Царкве. У Рускай праваслаўнай царкве энцыклікі завуць акруговымі пасланнямі.
Наступленне талібаў (2021)
Храналогія
19 чэрвеня прэзідэнт Ашраф Гані змяніў кіраўніка штаба афганскай арміі, міністраў абароны і ўнутраных спраў.
9 ліпеня прадстаўнік талібаў заявіў, што групоўка «кантралюе 85% тэрыторыі Афганістана».
10 ліпеня талібы захапілі раён Панджваі ў правінцыі Кандагар. Па стане на 12 ліпеня баевікі ўзялі 55 раёнаў і ўвайшлі ў другі па велічыні горад Афганістана, Кандагар. Памежныя пераходы Таргунды з Таджыкістанам і Іслам-Кала з Іранам былі таксама захоплены. У Іслам-Кала некаторыя супрацоўнікі службы бяспекі і мытні беглі ў Іран, ратуючыся ад талібаў. Па словах прадстаўніка АДКБ, каля 1500 афганскіх салдат дэзертыравалі ў Таджыкістан.
12 ліпеня Осцін Мілер сышоў са сваёй пасады камандуючага сіламі ЗША і НАТА ў Афганістане.
14 ліпеня афганскі памежны пункт у Спін-Балдаку на мяжы з Пакістанам быў захоплены талібамі.
21 ліпеня ВПС ЗША нанеслі апошнія авіяўдары па пазіцыях талібаў у Афганістане.
На пачатак жніўня афганскія талібы ўтрымлівалі амаль 200 раённых цэнтраў з 417. Пры гэтым у астатніх раёнах краіны таксама адзначалася іх сталая прысутнасць. Не задавальняючыся кантролем сельскай мясцовасці, яны прыступілі да аблогі буйных гарадоў.
14 жніўня талібы занялі горад Мазары-Шарыф. З буйных гарадоў у руках урада застаўся толькі Кабул. Паведамляецца, што многія падраздзяленні афганскай арміі здаюцца Талібану без якога-небудзь супраціву.
Раніцай 15 жніўня талібы ўвайшлі ў Кабул. Камандаванне групоўкі загадала байцам па магчымасці ўстрымлівацца ад гвалту і свабодна выпускаць тых, хто захоча пакінуць горад. Днём было абвешчана аб устанаўленні кантролю над усёй тэрыторыяй Афганістана. Прадстаўнікі руху заявілі, што прыбылі ў прэзідэнцкі палац у Кабуле на перамовы з уладамі з мэтай перадачы ўлады. Пазней стала вядома, што прэзідэнт Ашраф Гані выляцеў з Кабула ў Таджыкістан. Як заявіў выконваючы абавязкі міністра ўнутраных спраў Афганістана Абдул Сатар Мірзаквал, перадача ўлады ў Афганістане пройдзе мірна. У той жа дзень ачалася эвакуацыя замежных пасольстваў.
Прэзідэнт ЗША Джо Байдэн заявіў, што калі дзеянні талібаў паставяць пад пагрозу бяспеку супрацоўнікаў дыпмісіі, то за гэтым рушыць услед рашучы адпор. Амерыканскі лідар распарадзіўся накіраваць у краіну 5 тысяч вайскоўцаў, якія гарантуюць бяспечную эвакуацыю дыпламатычных работнікаў.
Ахвяры
На працягу мая 405 афганскіх сілавікоў і 260 мірных жыхароў былі забіты падчас сутыкненняў з талібамі, у той час як Міністэрства абароны Афганістана заявіла пра забойства 2146 баевікоў. За чэрвень адпаведна 703, 208 і 1535. Па стане на 8 ліпеня ў ходзе сутыкненняў з «Талібанам» быў забіты 161 супрацоўнік Нацыянальных сіл бяспекі Афганістана і 24 мірных жыхара, а з пачатку месяца Міністэрства абароны Афганістана заявіла пра забойства 1434 баевікоў. Да 15 ліпеня загінула 5552 талібаў, 1342 сілавікоў і 582 мірных жыхароў.
Мірныя ініцыятывы
9 ліпеня падчас дыпламатычнага візіту ў Маскву прадстаўнік руху «Талібан» Шахабудын Дэлавара заявіў пра намер арганізаваць абмен палоннымі з афіцыйнымі асобамі з Кабула.
14 ліпеня расійскія СМІ агучылі ідэю аб стварэнні кааліцыйнага ўрада паміж цяперашнімі ўладамі Афганістана і прыхільнікамі руху «Талібан».
15 ліпеня лідары талібаў выказалі жаданне заключыць перамір’е з Кабулам на тэрмін да трох месяцаў у абмен на 7 тысяч зняволеных маджахедаў, якія знаходзіліся ў турмах Афганістана. Пасля першага раўнда перамоў, арганізаваных у сталіцы эмірата Катар Дохе, дэлегацыі ўрада Афганістана і руху «Талібан» так і не прыйшлі да дамоўленасці аб кароткачасовым спыненні агню на час мусульманскага свята Ід аль-Адха (Курбан-байрам). Другі раўнд перамоў збіраліся правесці 25 ліпеня ў сталіцы Пакістана горадзе Ісламабад. Аднак пасля інцыдэнту з выкраданнем дачкі афганскага пасла дыпламатычныя кантакты дзвюх краін апынуліся часова перапынены.
Прускі саюз
Прускі саюз (Пруская канфедэрацыя, Preußischer Bund или Bund vor Gewalt) — арганізацыя горадаў і духавенства, створаная ў 1440 годзе для арганізацыі супрацьдзеяння Тэўтонскаму ордэну.
Перадумовы
Паводле заключанага ў 1411 годзе Першаму Торунскаму міру, які быў падпісаны пасля разгрому тэўтонскіх рыцараў у бітве пры Грунвальдзе, Ордэн быў абавязаны выплаціць буйную кантрыбуцыю Каралеўству Польскаму. У тэўтонскай дзяржаве былі ўсталяваны высокія падаткі на падданых, каб забяспечыць пераўзбраенне.
У 1414 і 1422 гадах адбыліся яшчэ дзве вайны з Польшчай і Вялікім Княствам Літоўскім, у выніку якіх (паводле Мельнскага міру 1422 года) Ордэн саступіў Каралеўству Польскаму частку Куявіі з Няшавай і канчаткова адмаўляўся ад прэтэнзій на Жамойць, якая паводле Торунскага міру павінна была адысці да Ордэна пасля смерці вялікага князя літоўскага Вітаўта.
У 1420-х гадах вялікаму магістру Паўлю фон Русдарфу ўдалося наладзіць адносіны з палякамі, аднак умяшанне Ордэна ў грамадзянскую вайну ў Вялікім Княстве Літоўскам на боку праціўніка Польшчы вялікага князя літоўскага Свідрыгайлы прывяло да пачатку новай польска-тэўтонскай вайны.
Тым часам адным з прадстаўнікоў фон Русдарфа і пасроднікам у адносінах з гарадамі становіцца Іаган (Ганс) фон Байзен.
Стварэнне саюза
14 сакавіка 1440 года, сабраўшыся ў Марыенвердэры, 53 прадстаўнікі дваранства і духавенства, а таксама 19 прускіх гарадоў, сярод якіх асноўную ролю адыгралі прадстаўнікі ганзейскіх гарадоў — Данцыга, Эльбінга і Торна, — заснавалі Прускі саюз. 3 красавіка да Саюза далучыліся яшчэ сем гарадоў. Акт пра адукацыю Саюза быў падпісаны ў Данцыгу, цяпер ён захоўваецца ў архіве Торуні.
У 1441 годзе, пасля смерці Русдарфа яго пераемнік Конрад фон Эрліхсхаўзен працягнуў перамовы з Саюзам аж да сваёй смерці ў 1449 годзе. Саюз дамагаўся падтрымкі ў барацьбе з Тэўтонскім ордэнам з боку Свяшчэннай Рымскай імперыі. Людвіг фон Эрліхсхаўзен (пляменнік Конрада), вялікі магістр Ордэна ў 1450—1467 гадах заняў больш рашучую і агрэсіўную пазіцыю ў адносінах да Прускага саюза. Ён пачаў цяжбу ў судзе пры двары імператара Фрыдрыха III, які вынес вердыкт, што Саюз з'яўляецца незаконным.
Трынаццацігадовая вайна
У лютым 1454 года Прускі Саюз падняў паўстанне супраць улады Ордэна. Лідары Саюза Габрыэль і Іаган фон Байзены запыталі падтрымкі ў караля польскага Казіміра IV, заручанага з Елізаветай Аўстрыйскай, дачкой караля Германіі Альбрэхта II.
У выніку Трынаццацігадовай вайны, якая завяршылася разгромам Тэўтонскага ордэна і заключэннем Другога Торунскага міру, крыжакі страцілі кантроль над Заходняй Прусіяй. Асноўныя гарады-члены Саюза ўвайшлі ў склад Каралеўства Польскага як частка Каралеўскай Прусіі. Тэўтонскі ордэн быў вымушаны прызнаць сябе васалам караля польскага. Прускі саюз быў падзелены і фактычна спыніў існаванне.
Наступствы
Тэўтонскі ордэн не прызнаў Другі Торунскі мір, настойваючы на тым, што дагавор стаў вынікам пастаянных пагроз з боку Польшчы і быў вымушаным. Акрамя таго, Ордэн сцвярджаў, што ўся Прусія з'яўляецца ленам, падараваным каталіцкай царквой тэўтонскім рыцарам, такім чынам, ён не можа быць прадметам спрэчак паміж свецкімі ўладамі. У гэтым выпадку падзел Прусіі маглі санкцыянаваць толькі Папа або імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі, як свецкі заступнік царквы і Ордэна. Такім чынам, крыжакі спрабавалі дамагчыся ад Папы Паўла II і імператара Фрыдрыха III адмены дагавора, у той час, як палякі дамагаліся яго зацвярджэнні. Аднак прускае пытанне засталося нявырашаным.
Неўзабаве пасля заключэння Другога Торунскага міру спрэчка з-за статусу князя-біскупа вармінскага прывяла да канфлікту, вядомага як Вайна святароў.
Аўтаномны статус Каралеўскай Прусіі быў адменены ў 1599 годзе.
Гарады-члены саюза
Гарады-заснавальнікі:
Гарады, якія далучыліся 3 красавіка 1440 года:
Рацькавічы
Ра́цькавічы (, Ратьковичи) — вёска ў Лагойскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Янушкавіцкага сельсавета.
Карл Іванавіч Росі
Карл Іва́навіч Ро́сі (Carlo di Giovanni Rossi; 1775—1849) — расійскі архітэктар італьянскага паходжання, аўтар шматлікіх будынкаў і архітэктурных ансамбляў у Санкт-Пецярбургу і яго ваколіцах.
Біяграфія
Карла дзі Джавані (Карл Іванавіч) Росі нарадзіўся ў Неапалі. З 1787 года разам з маці, балерынай Гертрудай Росі, і айчымам, выдатным балетным танцорам, жыў у Расіі, у Санкт-Пецярбургу, куды быў запрошаны яго знакаміты айчым.
У 1788 годзе Росі паступае ў вядомую нямецкую школу. Будучы з дзяцінства звязаным са светам мастацтваў, Росі навучаўся ў архітэктара Вінчэнца Брэна. У 1795 ён паступае на службу ў Адміралцейскую калегію архітэктуры чарцёжнікам. З 1796 быў памочнікам Брэна на будаўніцтве Міхайлаўскага замка. У 1801 годзе робіцца архітэктурным памочнікам 10 класа. У 1802 годзе Росі атрымлівае замежную камандзіроўку для завяршэння адукацыі і выязджае на два гады ў Італію.
У 1806 годзе Росі становіцца архітэктарам Кабінета. Аднак спачатку ён атрымлівае працу не як архітэктар, а як мастак па фарфоры, і два гады працуе на фарфоравым і шкляным заводзе. У жніўні 1808 Росі камандзіраны ў Маскву, у. З маскоўскіх твораў дойліда (неагатычная Кацярынінская царква ў Крамлі, драўляны тэатр на Арбацкай плошчы) практычна нічога не захавалася. У 1809 годзе Росі займаецца перабудовай Кацярыны Паўлаўны ў Цверы.
У 1815 годзе Росі вяртаецца ў Санкт-Пецярбург. У 1816 годзе ён прызначаны членам. Да ранніх работ Росі ў Пецярбургу і яго ваколіцах адносяцца рэканструкцыя Анічкава палаца (1816), шэраг павільёнаў і бібліятэка ў (1815—1822), Ялагін палац з аранжарэяй і павільёнамі (1816—1818).
Галоўнай сферай дзейнасці Росі стала стварэнне гарадскіх архітэктурных ансамбляў. Шмат у чым дзякуючы яму Пецярбург атрымаў новае аблічча, ператварыўшыся ў цэнтр гіганцкай імперыі, ганарлівай сваімі перамогамі над Напалеонам. Яго праекты мелі гарманічнае спалучэнне архітэктурных форм з алегарычнай скульптурай, наватарскія канструктыўныя прыёмы (напрыклад, металічныя перакрыцці).
Выдатнае архітэктурнае і горадабудаўнічае майстэрства Росі ўвасоблена ў ансамблях Міхайлаўскага палаца з прылеглымі да яго садам і плошчай (1819—1825), Палацавай плошчы з грандыёзным дугападобным будынкам Галоўнага штаба і трыумфальнай аркай (1819—1829), Сенацкай плошчы з будынкамі Сената і Сінода (1829—1834), з будынкамі Александрынскага тэатра (1827—1832), новага корпуса  і двума аднароднымі працяглымі карпусамі Тэатральнай вуліцы (цяпер вуліца Дойліда Росі).
Увайшоўшы ў канфлікт з асяроддзем Мікалая I, Росі ў 1832 годзе сышоў у адстаўку, звольніўшыся «ад усіх заняткаў па будынках». Адной з апошніх пабудоў Росі была званіца Юр’ева манастыра блізу Вялікага Ноўгарада.
Архітэктар памёр у Санкт-Пецярбургу. Быў пахаваны на. Перапахаваны ў некропалі Аляксандра-Неўскай лаўры.
Фільмаграфія
Творчасці архітэктара прысвечаны фільмы «Росси» і «Павловский дворец» дакументальнага цыклу «Красуйся, град Петров!» (2011—2013).
Сальфатары
Сальфата́ры — струмені серавадароднага і сярністага газаў, якія выдзяляюцца з трэшчын сценак і дна кратара вулкана, паверхні застываючых лававых патокаў, пірапластычных адкладаў. Характэрны для патухлых вулканаў (на фумарольнай стадыі). Маюць тэмпературу 100—300 °C. Дамешкі вуглякіслага і іншых газаў, вадзяной пары.
Сальфатарамі таксама называюць вулканы, якія доўгі час і павольна выдзяляюць такія газы (напрыклад, вулкан Сальфатара каля горада Неапаль у Італіі).
Сільвія Сэйнт
Сільвія Сэйнт (Silvia Saint), сучаснае імя — Сільвіe Тамчалава (Sylvie Tomcalova),, Кыёў, ЧССР) — чэшская порнаактрыса.
Біяграфія
Да ўзыходжання на порна сцэну Сільвія вывучала менеджмент, пасля чаго працавала менеджэрам гасцініцы ў горадзе Злін. У 1996 г. фатаграфіі Сільвіі былі апублікаваныя ў чэшскім выданні часопіса Penthouse «Pet of the Year» і пазней у амерыканскім.
Порна кар’ера
Першы фільм зняты ў Празе для Private Media. Адтуль яна перабралася праз Атлантыку, дзе правяла больш 3 год на амерыканскай сцэне. Асноўныя жанры: анальны, аральны секс, лесбі.
У актыве Сільвіі больш 200 розных фільмаў.
Макурыя
Маку́рыя (مقرة) — старажытная дзяржава на тэрыторыі Нубіі ў VI ст. — XIV ст.
Гісторыя
У 642 г. і 652 г. у дзвюх бітвах каля Данголы макурэі перамаглі арабаў і спынілі іх наступ на хрысціянскую Нубію. Паміж арабскім Егіптам і Макурыяй быў заключаны Бактскі мірны дагавор, паводле якога нубійцы абавязваліся штогод адпраўляць у Егіпет 300 рабоў, якія звычайна выкарыстоўваліся для ваеннай службы. Да Макурыі былі далучаны землі суседняй дзяржавы Набадыя.
Пасля ўсталявання ў Егіпце Мамлюкскага султаната адносіны з Макурыяй значна пагоршыліся. У 1275 г. султан Бейбарс I захапіў Ніжнюю Нубію. Давід, манарх Макурыі збёг у Алодыю, аднак быў схоплены і выдадзены мамлюкам. Трон у Данголе дастаўся яго брату Аляксандру, стаўленіку мамлюкоў. У 1286 г. дангольцы вызваліліся з-пад улады Аляксандра ў выніку паўстання. У канцы XIII - пачатку XIV ст. Макурыя працягвала існаваць як незалежная дзяржава. Аднак у 1317 г. Дангола зноў была захоплена мамлюкамі. Манарх быў вымушаны прыняць іслам, а галоўны хрысціянскі храм краіны быў пераўтвораны ў мячэць. У 1365 г. апошні валадар Данголы, што меў тытул кіраўніка Макурыі, быў забіты арабамі, а горад зруйнаваны і перанесены на поўнач. Апошняя звестка пра макурыйскую валадарскую дынастыю была застаўлена пад 1397 г.
Кіраванне
Макурыя была манархічнай дзяржавай, паводле арабскіх крыніц — добра цэнтралізаванай. Дзяржаўны цэнтр знаходзіўся ў Старой Данголе. У VI ст. жыхары Макурыі прынялі хрысціянства. Першымі хрысціянскімі місіянерамі былі прадстаўнікі эфіопскай царквы, аднак у 569 (570) г. візантыйскія місіянеры схілілі валадара Макурыі прыняць коптскі абрад. На чале царкоўнай арганізацыі стаяў біскуп, які выступаў дарадцам манарха ў палітычных справах. Улада манарха перадавалася ад дзядзі да пляменніка, сына старэйшай сястры. Манарх выконваў некаторыя функцыі святара, праводзіў імшу.
Мікалай Канстанцінавіч Гюбенет
Мікалай Канстанцінавіч Гюбенет (10 жніўня 1862 — 9 сакавіка 1931) — расійскі грамадскі дзеяч і палітык, дэпутат Дзяржаўнай думы Расійскай імперыі III склікання ад Магілёўскай губерні. Уваходзіў у фракцыю нацыяналістаў.
Біяграфія
Нарадзіўся 10 жніўня 1862 года ў Харкаўскай губерні. Пачаў службу ў 1889 годзе ў канцылярыі Магілёўскага дваранскага дэпутацкага сходу. Ганаровы міравы суддзя Чэрыкаўскага ўезда. Старшыня ўезднай па сялянскіх справах прысутнасці і Клімавіцкага павятовага з’езду. Маршалак Клімавіцкага павета.
Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі быў арыштаваны, сядзеў у Петрапаўлаўскай крэпасці, збег, эміграваў у Латвію.
Памёр у 9 сакавіка 1931 года ў Рызе. Пахаваны ў Рызе на Пакроўскіх могілках.
Юбілейны медаль «50 гадоў Узброеных Сіл СССР»
Юбілейны медаль «50 гадоў Узброеных Сіл СССР» заснаваны Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 26 снежня 1967 года ў адзначэнне 50-й гадавіны Узброеных Сіл СССР. Аўтар малюнка медалю — мастак А. Б. Жук.
Юбілейным медалём «50 гадоў Узброеных Сіл СССР» узнагароджваюцца:
Узнагароджанне юбілейным медалём распаўсюджана:
Юбілейны медаль «50 гадоў Узброеных Сіл СССР» носіцца на левым боку грудзей і пры наяўнасці іншых медалёў СССР размяшчаецца пасля юбілейнага медалю «40 гадоў Узброеных Сіл СССР».
Станам на 1 студзеня 1995 года юбілейным медалём «50 гадоў Узброеных Сіл СССР» узнагароджана прыблізна 9 527 270 чалавек.
Апісанне медалю
Юбілейны медаль «50 гадоў Узброеных Сіл СССР» вырабляецца з латуні, залацістага колеру, мае форму правільнага круга дыяметрам 37 мм.
На правым боку медалю знаходзіцца пяціканцовая чырвоная эмалевая зорка. Зорка размяшчаецца на фоне пяці пучкоў прамянёў, якія выходзяць з-пад тупых вуглоў зоркі. У сярэдняй частцы зоркі — круг дыяметрам 19 мм, на матавым фоне якога змешчана профільная пагрудная выява двух салдатаў Савецкай Арміі ў будзёнаўцы і касцы. Па краях круга юбілейныя даты: «1918» і «1968». Вакол зоркі намаляваны вянок: левая галіна вянка — з лаўровага лісця, правая — з дубовага.
На адваротным боку медалю ў верхняй частцы — пяціканцовая зорка, у сярэдняй часткі якой на матавым фоне — выява молата і плуга. Ніжэй зорачкі надпіс: «ПЯТЬДЕСЯТ ЛЕТ ВООРУЖЕННЫХ СИЛ СССР» (ПЯЦЬДЗЯСЯТ ГАДОЎ УЗБРОЕНЫХ СІЛ СССР).
Краі медалю акаймаваны борцікам. Усе надпісы і выявы на медалі выпуклыя.
Медаль пры дапамозе вушка і кольца злучаецца з пяцівугольнай калодкай, абцягнутай шаўковай муаравай стужкай бірузовага колеру шырынёй 24 мм. Пасярэдзіне стужкі падоўжная белая палоска шырынёй 2 мм, справа і злева ад якой размешчаны чырвоная і белая палоскі. Шырыня чырвонай палоскі 2 мм, белай — 0,5 мм.