cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Панама
Гісторыя
У пачатку XVI ст. заваявана іспанскімі канкістадорамі. У 1502 падчас чацвёртага плавання тут пабываў Калумб. У 1510 Васка Нуньес дэ Бальбоа заснаваў горад Партабэла (сённяшні Калон) ды калонію вакол яго і стаў губернатарам рэгіёну. У 1519 быў заснаваны горад Панама, які даў назву ўсёй краіне. З 1542 Панама была у складзе віцэ-каралеўства Перу, з 1560 — генерал-капітанства Гватэмала, у 1718—1723 і 1740—1810 — віцэ-каралеўства Новая Гранада. Неўзабаве пасля заснавання Партабэла стаў месцам перапраўкі золата інкаў ў Еўропу, прыцягваючы англійскіх піратаў ў гэтыя мясціны: Генры Морган некалькі разоў рабаваў Партабэла і ў 1671 — Панаму).
3 лістапада 1903 пасля «Тысячадзённай вайны», пры ваеннай дапамозе ЗША абвешчана незалежная Панамская Рэспубліка, яе першым прэзідэнтам (1904—1908) стаў М.А. Герэра. Паводле дагавора 1903 ЗША атрымалі ў бестэрміновую арэнду паласу тэрыторыі краіны ад Атлантычнага да Ціхага акіянаў для будаўніцтва і наступнай эксплуатацыі Панамскага канала (у 1879—1902 яго будавала Францыя, дабудаваны ЗША у 1904—1914). Паводле Канстытуцыя 1904 ЗША мелі права высаджваць войскі ў любой частцы Панамы.
З канца 1950-х пад уплывам рэвалюцыі на Кубе і нацыяналізацыі Суэцкага канала (1956) адносіны Панамы з ЗША пагоршыліся, узмацніліся патрабаванні перадачы Панаме канала і яго зоны. У 1968 годзе ваенны пераварот прывёў да ўлады патрыятычную хунту на чале з генералам А. Тарыхасам Эрэрам, які нацыяналізаваў уласнасць кампаній ЗША і мясцовых буйных уласнікаў. Амерыкана-панамскія дагаворы 1977 прадугледжвалі паэтапную перадачу Панаме Панамскага канала і яго зоны, ліквідацыю амерыканскіх ваенных баз. Урад Тарыхаса праводзіў палітыку сацыяльных рэформаў, ліквідацыі непісьменнасці. Пасля гібелі ў 1981 Тарыхаса Эрэры ўлада сканцэнтравалася ў руках генерала М. Нар'егі Марэны.
У снежні 1989 ЗША шляхам узброенай інтэрвенцыі скінулі рэжым Нар'егі, абвінаваціўшы яго ў сувязях з наркамафіяй і ўзурпацыі ўлады. У 1994 прэзідэнтам Панамы абраны Э. Перэс Бальядарэс, які пачаў ліберальныя рэформы. 31 снежня 1999 Панамскі канал быў урачыста перададзены Панамскай дзяржаве. З канца 1990-х ва ўладзе знаходзяцца правыя і цэнтрысцкія партыі.
Дзяржаўны лад
Прэзідэнцкая унітарная рэспубліка. Дзеліцца на 10 правінцый і тры аўтаномных акругі.
Насельніцтва
За апошніх 50 гадоў насельніцтва вырасла ў чатыры разы. У ХХІ стагоддзі прырост прыкметна запаволіўся і цяпер складае 1,27 % (2017)
65% насельніцтва складаюць метысы, 12 — індзейцы, 9 % — афрыканскага паходжання. Больш за 90 % панамцаў размаўляе на іспанскай мове. Каля 400 тысяч насельніцтва шануюць родныя (індзейскія) мовы. Каталіцызм вызнаюць ад 75 да 85 % насельніцтва, каля 20 % — пратэстанты.
Урбанізацыя — 75 % (найвышэйшая ў Цэнтральнай Амерыцы). Больш за палову ўсіх панамцаў пражываюць ў агламерацыі Калон-Панама.
Шабель
Шабель (Шабель) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пячэрскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Шабель абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Шабель не вярнулі БССР.
Панама
Гаспадарка
Вырошчваюцца рыс, цукровы трыснёг, кукуруза, фасоля, клубніцы. У ніжніх цячэннях рэк — плантацыі бананаў. На ціхаакіянскім узбярэжжы развіта жывёлагадоўля. Вылаў морапрадуктаў.
Шабель
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Панама
Гаспадарка
Праз усю краіну, за выключэннем 87кіламетровага ўчастка Дар'енскага прабела, праходзіць Панамерыканская шаша. Паралельна Панамскаму каналу пракладзена сучасная чыгунка.
Верхні Тагіл
Горад размешчаны на рацэ Тагіл, вышэй па цячэнню, чым Ніжні Тагіл.
Верхнетагільская ГРЭС, камбінат будаўнічых канструкціый.
Стыркіўці
Стыркіўці (Стирківці) — вёска ў Радэхіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Фёдар Ільіч Афанасьеў
Фёдар Ільіч Афанасьеў ( — ?) — рускі інжынер і архітэктар, які працаваў на тэрыторыі Беларусі і Украіны, гродзенскі губернскі архітэктар (1877—1885).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1854 годзе. Паступіў у Пецярбургскае будаўнічае вучылішча ў 1871 годзе і пры выпуску ў 1876 годзе атрымаў званне грамадзянскага інжынера і чын X класа. Тады ж прылічаны да Міністэрства ўнутраных спраў з адкамандзіраваннем для заняткаў у.
У хуткім часе быў прызначаны малодшым архітэктарам у Гродна, пазней быў там губернскім архітэктарам, а потым перавёўся ў Жытомір. Тут служыў некаторы час у будаўнічым аддзяленні валынскага губернскага праўлення.
Творчасць
Найбольш бачная тэхнічная дзейнасць Фёдара Афанасьева датычыцца часу яго працы на пасадзе епархіяльнага архітэктара Валынскай губерні, дзе ён пабудаваў шмат царкоўных і іншага роду пабудоў.
Борахіў
Борахіў (Бо́рохів) — вёска ў Ківэрцаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Лыпынскай вясковай абшчыны.
Сцюарт Кэрынгтан
Сцюарт Кэрынгтан (Stuart Carrington; нар., , Англія) — англійскі прафесійны гулец у снукер. Удзельнік 1/4 фіналу Адкрытага чэмпіяната Уэльса 2017 і асноўнай стадыі чэмпіянату свету 2015 года.
Мальвічына
Мальвічына (Malvicino) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Архангел Міхаіл.
Барташунка
Барташунка — рака ў Воранаўскім раёне Гродзенскай вобласці, правы прыток ракі Правожа (басейн Нёмана). Даўжыня 10 км. Пачынаецца на паўднёвы захад ад вёскі Каргаўды, упадае ў Правожу за 1,5 км на паўднёвы захад ад вёскі Пеляса. На працягу 8,5 км каналізаваная (ад вёскі Гіркі да вусця), у нізоўі цячэ па забалочанай мясцовасці. Прымае сцёк з меліярацыйных каналаў.
NGC 1346
NGC 1346 (іншыя абазначэнні — MCG -1-9-42, KUG 0327-057, IRAS03277-0542, PGC 13009) — спіральная галактыка (Sb) у сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Чэрнінскі палац
Чэрнінскі палац (Сerninsky palace) — выдатны ўзор палаца ранняга барока Прагі. Знаходзіцца ў Градчанах.
Праект Берніні
Нечаканасцю з'яўляецца тое, што да палаца ў Празе мае дачыненне Крысціна, каралева Швецыі. Падчас знаходжання ў Рыме яна кантактавала з архітэктарам Ларэнца Берніні і выказала жаданне мець палац па яго праекце. Берніні зрабіў эскіз. Але палац так ніколі ў Рыме і не пабудавалі.
Эскіз Берніні не знік. Калі пасол імператара аўстрыйскага ў Празе надумаў пабудаваць сабе палац, выкарысталі эскіз Берніні. Заказчыкам быў Гумпрэхт Ян Чэрнін з Худэніц. Сучасная назва палаца пайшла ад прозвішча Чэрнін.
Будаўніцтва і архітэктары
Ларэнца Берніні ў Празе не быў. Будаваць палац даручылі таленавітаму італьянцу Франчэска Караці, які быў зоркай вышэйшага ўзроўня сярод архітэктараў Прагі таго часу. На жаль, дабудаваць палац яму не атрымалася.
З 1683 года будаўніцтвам займаліся архітэктары Даменіка Росі і Джавані Аліпрандзі. Дабудаваў палац толькі архітэктар Францішак Канька ў 1720 годзе. Даўжыня параднага фасада палаца дасягала 150 метраў і перавышае даўжыню сабора Святога Віта.
18 стагоддзе было неспрыяльным для палаца — яго прыстасавалі пад шпіталь і бальніцу. Пасля артылерыйскага абстрэлу прускім войскам і знаходжання ў Празе акупацыйнай арміі французаў — палац быў пашкоджаны. Рамонт даручылі архітэктару Ансельма Лурага, які пабудаваў у палацавым садзе і аранжарэю. У 1851 годзе аўстрыйцы зрабілі ў палацы казарму.
Толькі ў 20 ст. на палац паглядзелі як на скарб. Архітэктар Павел Янак адрамантаваў будынак і зрабіў неабходную дабудову для размяшчэння ў памяшканнях Міністэрства замежных спраў.
Скарбы мастацтва ў палацы
Нягледзячы на разбурэнні, у палацы захаваліся роспісы на 1-м паверсе, роспіс «Пагібель тытанаў» мастака Вацлава Райнера на параднай лесвіцы, плафоны на столях 2-га паверху.
Палац мае чатыры шэрага вокнаў. Працяглы, хоць і некалькі манатонны фасад удала ўпрыгожаны рустам 1-га паверху і велічнымі паўкалонамі. Цэнтральны ўваход вылучыў М. Канька, зрабіўшы эфектны балкон. Будынак таксама не меў рызалітаў і быў пабудаваны адзіным блокам, які звернуты да славутай пражскай Ларэты.
Цяльшэйская духоўная семінарыя біскупа Вінцэнтаса Барысявічуса
Цяльшэйская духоўная семінарыя біскупа Вінцэнтаса Барысявічуса (Telšių Vyskupo Vincento Borisevičiaus kunigų seminarija) — літоўская каталіцкая вышэйшая навучальная ўстанова.
Гісторыя
4 красавіка 1926 года былая Жамойцкая каталіцкая дыяцэзія была падзелена на тры — архідыяцэзію Каўнаса, дыяцэзію Панявежыса і дыяцэзію Цяльшэя. Адразу пасля стварэння Цяльшайская дыяцэзія сутыкнулася з праблемай недахопу святароў, што прывяло да стварэння 4 кастрычніка 1927 года епархіяльнай семінарыі. Урад міжваеннай Літвы не падтрымліваў семінарыю фінансава, наадварот, некалькі разоў прадпрымаліся спробы закрыць яе.
Выпускнікі семінарыі мелі магчымасць працягнуць вучобу ў Рыме. У 1932 годзе семінарыя ўжо мела багатую бібліятэку ў 10 тысяч асобнікаў. У 1932 годзе былі пасвечаныя і першыя 9 выпускнікоў. У 1930-я гады семінарыя была рэарганізавана, а адукацыйная праграма пашырана за кошт паглыбленага вывучэння філасофіі.
У 1940 годзе семінарыя была закрыта савецкай уладай. За 13 гадоў працы (1927—1940) семінарыя паспела падрыхтаваць 150 святароў. З 1941 года, пасля захопу краін Балтыі нямецкай арміяй, семінарыя функцыянавала, але пасля вайны ў 1946 годзе была паўторна закрыта. У пасляваенны час у Літоўскай ССР дзейнічала толькі адна каталіцкая семінарыя ў Каўнасе, і тое ў вельмі абмежаваных умовах — колькасць семінарыстаў была абмежавана, а колькасць новых святароў не перавышала пяці чалавек у год.
У 1989 годзе семінарыя была адноўлена, першы навучальны год яна пачала з 22 студэнтамі. Адноўленая семінарыя атрымала імя біскупа Вінцэнтаса Барысявічуса, які быў яе першым рэктарам. У першыя гады пасля аднаўлення быў адрамантаваны будынак семінарыі, пабудавана семінарская капліца. У 1993 годзе адкрыта перадсемінарыя. 15 сакавіка 2000 года семінарыя атрымала ліцэнзію ад урада Літвы і статус недзяржаўнай ВНУ.
Шашкі (Хіславіцкі раён)
Шашкі (Шашки) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пячэрскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Шашкі абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Шашкі не вярнулі БССР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Падсады (Валожынскі раён)
Падсады́ (, Подсады) — хутар у Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Івянецкага сельсавета.
Карганбай
Карганбай — аул у Карагандзінскай вобласці Казахстана. Знаходзіцца ў падпарадкаванні гарадской адміністрацыі Жэзказгана. Уваходзіць у склад Кенгірскай сельскай акругі. Код КАТА — 351839200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 180 чалавек (92 мужчыны і 88 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 105 чалавек (54 мужчыны і 51 жанчына).
NGC 5059
NGC 5059 (іншыя абазначэнні — UGC 8344, ZWG 44.50, FGC 1589, PGC 46244) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Галіна Гіляраўна Яблонская
Галіна Гіляраўна Яблонская (Галина Гілярівна Яблонська; нар. ) — украінская актрыса і грамадскі дзеяч.
Народная артыстка УССР (1982). Член Нацыянальнага саюза тэатральных дзеячаў Украіны, уладальніца тэатральнай прэміі сям’і А. М. Бучмы «Бранек», прэзідэнт Міжнароднай Лігі «Маці і сёстры — моладзі Украіны», мастацкі кіраўнік гераічнага тэатра «Памяць».
Біяграфія
Дэбютавала ў 1936 годзе на сцэне Вінніцкага дзяржаўнага тэатра ў ролі Топс у п’есе «Хаціна дзядзькі Тома». Выступала ў абласных тэатрах Магілёва-Падольскага, Вінніцы, Днепрапятроўска, а з 1951 года служыць у Кіеўскім тэатры імя Івана Франко. Найбольш яркія ролі: Сафія («Няшчасная» Карпенка-Карага), Маруся, Каця («Маруся Багуслаўка», «Не судзілася» Міхаіла Старыцкага), Галя («Назар Стадоля» Тараса Шаўчэнкі), Ліда («Платон Крэчат» Карнейчука), Кацярына («Фараоны» Аляксея Каламійца), Лэдзі Макдуф («Макбет» Уільяма Шэкспіра), Алеся Багданаўна («Самотная лэдзі» Ігара Афанасьева).
Маціяс Енсен
Маціяс Е́нсен (Mathias Jensen; нар. 1 студзеня 1996) — дацкі футбаліст, паўабаронца англійскага клуба «Брэнтфард» і нацыянальнай зборнай Даніі.
Клубная кар’ера
Выхаванец дацкага клуба «Норшэлан», за які дэбютаваў у матчы супраць «Ранерса» 1 мая 2016 года. Замацаваўся ў стартавым складзе клуба на наступны сезон, а яшчэ праз сезон стаў капітанам клуба.
У 2018 годзе далучыўся да іспанскай «Сельты», але гэты час для іграка быў вельмі няўдалы, бо амаль увесь сезон 2018/19 паўабаронца пакутваў ад траўмы. У ліпені 2019 года далучыўся да складу «Брэнтфарда», які ў той час гуляў у Чэмпіёшыпе. Як паведамлялася, сума пераходу склала 3,5 млн фунтаў стэрлінгаў. Разам з англійскім клубам футбаліст дамогся павышэння ў Прэм’ер-лігу, дзе таксама стала выступаў у складзе клуба. 13 жніўня 2022 года забіў мяч у браму «Манчэстэр Юнайтэд». У гэтым матчы манкуніянцы былі фактычна знішчаныя з лікам 4:0, а Енсен быў абраны іграком матча.
Стрэмільчэ
Стрэмільчэ (Стремі́льче) — вёска ў Радэхіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Джон Эстлі
Джон Эстлі (John Astley; нар., , Англія) — англійскі прафесійны гулец у снукер. Чвэрцьфіналіст рэйтынгавага Рыга Мастэрс 2016 года.
NGC 1345
NGC 1345 (іншыя абазначэнні — ESO 548-26, MCG -3-9-46, UGCA 74, VV 690, HARO 21, IRAS03272-1756, PGC 12979) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) у сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Бярэзіна (востраў)
Востраў Бярэзіна (Березина, Berezina) або востраў Грынвіч (Greenwich) — востраў у складзе Паўднёвых Шэтландскіх астравоў. Агульная плошча сушы — 142,7 км².
Гісторыя
У канцы XIX — першай палове ХХ стагоддзя Бярэзіну наведвалі кітабоі і паляўнічыя на ластаногіх. Афіцыйна свае правы на востраў прад’яўлялі Вялікабрытанія i Аргенціна. Акрамя таго, на яго могуць прэтэндаваць Расія і ЗША. Аднак паводле дагавору 1961 года ён, як і іншыя Паўднёвыя Шэтландскія астравы, застаецца свабодным ад суверэнітэту любой дзяржавы.
У 2004—2005 гадах даследаваўся балгарскай навуковай экспедыцыяй.
Прырода
Востраў мае вулканічнае паходжанне. Значную частку займаюць скалістыя ўзвышшы, пакрытыя ледавіком. Найвышэйшымі з’яўляюцца Брэзнікаўскія вяршыні на паўднёва-ўсходняй ускраіне (да 625 м.).
Клімат прахалодны антарктычны. Раслінны свет бедны, характэрны для антарктычнай тундры. Лежбішчы ластаногіх, калоніі марскіх птушак.
Насельніцтва
Сталага насельніцтва няма, хаця на паўночным усходзе працуе чылійская палярная станцыя Артура Прат, а на поўначы — эквадорская станцыя Педрэ Вісентэ Мальданада.
Халіфат Абасідаў
Халіфат Абасідаў, таксама Абасіды або Багдадскі халіфат — феадальная дзяржава з цэнтрам на землях Блізкага Усходу. Існавала ў 750—945. Сталіца — Багдад (з 762). Кіроўная дынастыя Абасідаў.
У час найбольшай магутнасці ў склад дзяржавы ўваходзілі сучасныя Ірак, Іран, значная частка Закаўказзя і Сярэдняй Азіі, Заходняя Аравія, Сірыя з Палесцінай, Егіпет і Паўночная Афрыка. Асноўныя заняткі насельніцтва: земляробства, жывёлагадоўля, рамесніцтва — ткацтва, гарбарства, вырабы са скуры, металаапрацоўка, ювелірная справа. Вёўся пастаянны гандаль з народамі Усходняй Еўропы, Інданезіі, Кітая, Індыі. Зямля была пераважна дзяржаўнай уласнасцю, частка яе перадавалася феадалам у часовае карыстанне як плата за вайсковую службу, з часам гэтыя ўладанні пераходзілі ў спадчыну.
Розны ўзровень эканамічнага развіцця краін, што ўваходзілі ў дзяржаву, неіснаванне моцных эканамічных і этнічных сувязяў паміж асобнымі вобласцямі паспрыялі ўзмацненню адасобненых уладанняў, якія паступова ператвараліся ў самастойныя дзяржавы — Ідрысідаў у Марока, Аглабідаў у Іфрыкіі і інш. Захоп Багдада (945) Буідамі фактычна скончыў існаванне дзяржавы Абасідаў.
У выніку распаду халіфату была ўтворана дзяржава Саманідаў.
Паходжанне. Абгрунтаванне дамаганняў на ўладу
Прэтэндуючы на вярхоўную ўладу, Абасіды аргументавалі гэта тым, што Амеяды, хоць і паходзілі з племя курэйш, да роду Прарока, гэта значыць да Хашымытаў, не належалі. Абасіды ж вялі сваё паходжанне ад дзядзькі прарока Абаса ібн Абд аль-Муталіба з меканскага роду Хашым. Апошні прыходзіўся братам бацьку Мухамада, Абдалахі, і бацьку Алі, Абу Талібу. Першапачаткова Абасіды не гулялі значнай ролі ў дзяржаўных справах. Але па меры таго, як у Халіфаце расла незадаволенасць кіруючай дынастыяй Амеядаў, значэнне гэтага роду ўзрастала. З прычыны свайго блізкага сваяцтва з Алідам Абасіды маглі разлічваць у барацьбе за ўладу на падтрымку шыітаў. Прапраўнуку Абаса, Мухамаду ібн Алі ібн Абдалу, атрымалася ў пачатку VIII стагоддзя заручыцца падтрымкай некалькіх шыіцкіх кланаў, якія прызналі яго сваім імамам. Ібн аль-Ціктак паведамляе, што Мухамад атрымаў імамат ад аднаго з шыіцкіх імамаў Абу Хашыма Абдалы, які, паміраючы, абвясціў яго сваім пераемнікам.
«Абасідская рэвалюцыя»
З гэтага часу Абасіды пачалі таемна рыхтавацца да звяржэння Амеядаў, паўсюль рассылаючы сваіх агентаў. Сапраўдным цэнтрам антыамеядскага руху была Куфа, аднак асабліва спрыяльную глебу для сваёй прапаганды Абасіды знайшлі ў Харасані і Маверанахры сярод тамтэйшых шыітаў. У 743 годзе Мухамад быў схоплены і пакараны. Імамат перайшоў да яго сына Ібрахіма. Пры ім у Харасан адправіўся таленавіты прапаведнік і здольны военачальнік Абу Муслім, перс па паходжанні. Па веры ён быў шыітам, аднак усе свае сілы аддаў справе Абасідаў. За кароткі час Абу Мусліму атрымалася стварыць магутную арганізацыю паслядоўнікаў і прыцягнуць на бок Абасідаў не толькі адхіленых да гэтага часу ад улады арабаў-кальбітаў, але і пераважную частку гарадскога насельніцтва Ірана, які прыняў іслам. Яго падтрымалі таксама многія шыіты, упэўненыя ў тым, што пасля звяржэння Амеядаў улада пяройдзе да нашчадкаў Алі.
Поспеху Абасідаў спрыялі міжусобіцы Амеядаў, якія разгарэліся пасля смерці халіфа Хішама ў 743 годзе. У 747 годзе ў Харасані пачалося антыамеядскае паўстанне, якім кіравалі прадстаўнікі Абасідаў — Ібрахім ібн Мухамед, а пасля яго гібелі — яго брат Абуль-Абас ас-Сафах. 26 чэрвеня 749 года Абасіды атрымалі перамогу пры Нехавендзе, якая адкрыла ім дарогу на Багдад. 28 лістапада таго ж года ў саборнай мячэці Куфы Абу-л-Абас прывёў да прысягі сваіх новых падданых.
Апошні амеядскі халіф Марван II яшчэ паўгода правіў заходняй часткай халіфата, затым збег у Егіпет, дзе ў 750 годзе быў забіты. Абасіды амаль пагалоўна вынішчылі Амеядаў, а таксама знішчылі сваіх нядаўніх прыхільнікаў па антыамеядскаму руху — Абу Салама (750) і Абу Мусліма (755).
Росквіт
Дынастыя Абасідаў дасягнула росквіту пры халіфах Аль-Мансуры (Абу Джафар, Абдалаху аль-Мансуры, (каля 707-775), аль-Махдзі (775-785), Харуне ар-Рашыды (786-809), аль-Мамуне (813- 833). У кіраванне Абасідаў змяніўся характар вярхоўнай улады — з правадыра мусульманскай арміі халіф ператварыўся ў кіраўніка ўсёй мусульманскай абшчыны, дзе веравызнанне значыла больш, чым этнічная прыналежнасць. Пры Абасідах многія неарабы занялі высокія пасады ў дзяржаве, пачалося адраджэнне і росквіт нацыянальных культур. З-за ўзмацнення феадальнага прыгнёту мелі месца народныя паўстанні, якімі кіравалі Бабек, Мукана і інш.
Заняпад
З IX стагоддзя ад халіфата, які ўключаў першапачаткова краіны Блізкага і Сярэдняга Усходу, Паўночнай Афрыкі, пачалі адпадаць асобныя правінцыі. Цюркскія рабы-гулямы, з якіх халіф аль-Мутасім (833-842) склаў прыдворную гвардыю, да сярэдзіны X стагоддзя звялі халіфаў да становішча марыянетак.
Улада Буідаў
У 945 годзе Багдад захапілі дейлемские горцы арміі Буідаў (араб. Бувейхіды), шыіцкай дынастыі, заснаванай у 920-930-я гады. Да гэтага часу валодання халіфаў ўключалі толькі сталіцу і яе наваколлі. Заснаваным імі дзяржавай буідскія «Эміры эміраў» кіравалі ад імя халіфа, імя якога па-ранейшаму чаканілі на манетах і ўпаміналася ў хутбе першым. У рэчаіснасці Абасіды былі пазбаўленыя свецкай улады, захоўваючы толькі духоўны аўтарытэт. Цяпер ім давялося абыходзіцца без гвардыі, пышнага двара і родавых маёнткаў, атрымліваючы сродкі з аднаго маёнтка, перададзенага на правах икта.
Улада Сельджукідаў
Пасля заваявання Багдаду сельджукамі ў 1055 годзе і зацвярджэння Сельджукідаў Абасіды працягвалі заставацца пераважна першасвятарамі. У іх руках заставалася толькі духоўная ўлада імама, ад якога, згодна з традыцыяй, зыходзіла вярхоўная ўлада свецкага кіраўніка — эміры і султаны атрымлівалі інвестытуру і прыносілі прысягу.
Падзенне
У лютым 1258 года войскі мангольскага князя Хулагу захапілі Багдад, учыніўшы разгром горада. Праз 10 дзён пасля падзення Багдаду апошні халіф аль-Мустасім быў пакараны. З яго нашчадкаў, па хадайніцтве жонкі Хулагу, ў жывых быў пакінуты толькі малодшы сын; пра сына і ўнука апошняга згадваецца ў пачатку XIV стагоддзя. Гэтыя Абасіды не мелі пры мангольскім двары значэння нават пасля звароту ильханов ў іслам. Калі спыніўся род аль-Мустасіма невядома.
Халіфы
Халіфы Абасідскага халіфата паходзілі з дынастыі Абасідаў.
Дыскрэтнасць
Дыскрэтнасць (ад discretus — падзелены, перарывісты) — уласцівасць, якую супрацьпастаўляюць бесперапыннасці, перарыўнасць. Дыскрэтнасць — усеагульная ўласцівасць матэрыі, пад дыскрэтнасцю разумеюць:
Вобласці прымянення
Паняцце дыскрэтнасці ўжываецца ў наступных галінах:
Вышніў (Ківэрцаўскі раён)
Вышніў (Ви́шнів) — вёска ў Ківэрцаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Лыпынскай вясковай абшчыны.
Бальніца
Бальніца, лякарня — лячэбна-прафілактычная ўстанова, якая надае стацыянарную кваліфікаваную і спецыялізаваную медыцынскую дапамогу.
Класіфікацыя
Бальніцы класіфікуюцца па тыпе арганізацыі і па спецыялізацыі.
Спецыялізацыя (профіль)
У адпаведнасці з профілем лячэнне плануецца размяшчэнне палат у тэрапеўтычных і хірургічных і інфекцыйных карпусах.
Хуберт Берке
Жыццё і творчасць
Нарадзіўся ў каталіцкай сям’і. Пачатковую і сярэднюю адукацыю атрымаў пры манастыры капуцынаў у Бохальце і затым у місіянерскай школе ў Бенсгайме (Одэнвальд). Рыхтаваў сябе да місіянерскай дзейнасці ў Кітаі; з гэтай мэтай займаўся вывучэннем усходнеазіяцкіх культур і філасофіі. Пазней гэты досвед адбіўся на мастацкай творчасці Х. Берке. У 1930—1932 гадах займаецца ў Мюнстэрскім і Кёнігсбергскім універсітэтах, дзе вывучаў тэалогію, філасофію і старажытныя мовы, аднак пазней вырашыў прысвяціць сябе жывапісу. Праслуханы Х. Берке курс філосафа-экзістэнцыяліста Петэра Вуста аказаў вялікі ўплыў на светапогляд маладога мастака.
Вывучаў жывапіс і гісторыю мастацтва ў Кёнігсбергу ў мастака-экспрэсіяніста Вільгельма Ворынгера і Фрыца Бурмана, а з 1932 года ў Дзюсельдорфе, стаўшы адным з апошніх там вучняў Паўля Клее. Пасля прыходу да ўлады ў Германіі нацыянал-сацыялістаў і звальнення П. Клее з дзюсельдорфскай Акадэміі яе таксама пакідае і Х. Берке. Некаторы час ён працягваў удасканальваць сваё майстэрства (у 1934) у экспрэсіяніста Генрыха Навена, затым пераязджае ў Кёльн, дзе займаецца пераважна ілюстраваннем літаратуры і рэкламнай працай. Многія працы яго ў гэты перыяд блізкія па тэхніцы да твораў П. Клее і знаходзяцца на грані, якая адлучае прадметнае мастацтва ад абстрактнасці. У 1940 годзе ён сустракаецца з мастаком Альфрэдам Кубінам, які аказаў уплыў на працы Х. Берке. У канцы 1930-х — пачатку 1940-х гадоў займаўся ксілаграфіяй. Яго творы адзначаны як абстракцыянісцкімі, так і сюррэалістычнымі рысамі.
У 1937 годзе мастак бярэ шлюб з Брунхільдай Копэ, майстрам малюнка па тканіне. У 1940 годзе ў іх нарадзілася дачка Ева (Ева Олау), таксама мастачка, якая цяпер жыве і працуе ў Кёльне.
Басіны
Басіны, Басенка — рака ў Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі, правы прыток Лахазвы (басейн Нёмана). Даўжыня 8 км.
Пачынаецца за 5 км на поўнач ад вёскі Падгорная, цячэ сярод лесу, працякае праз возера Басіна, у нізоўі праз сажалку (плошча 0,07 км²), упадае ў Лахазву за 1,3 км на паўднёвы ўсход ад вёскі Яжона. У нізоўі прымае сцёк з меліярацыйных каналаў.
Вікіслоўнік
Вікіслоўнік (Wiktionary) — слоўнік, які вольна папаўняецца. Заснаваны на вікі-рухавіку MediaWiki. Адзін з праектаў фонду «Вікімедыя».
У слоўніку ўтрымоўваюцца граматычныя апісанні, тлумачэнні і пераклады слоў. Акрамя таго, у артыкулах можа адлюстроўвацца інфармацыя аб семантычных сувязях слоў. Такім чынам, Вікіслоўнік — спроба аб'яднаць у адным прадукце граматычны, тлумачальны, этымалагічны і шматмоўны слоўнікі, а таксама тэзаўрус.
Лексікаграфічная канцэпцыя
Дзякуючы ўзаемасувязі паміж рознымі моўнымі раздзеламі Wiktionary, а таксама паміж удзельнікамі слоўнікавага і іншых праектаў «Фонду Вікімедыя», удзельнікі кожнага з іх могуць выкарыстоўваць канцэпцыі, прылады і лексікаграфічныя матэрыялы, створаныя іх калегамі — носьбітамі іншых моў. Падчас прац над рознымі моўнымі раздзеламі слоўніка склалася комплексная канцэпцыя ўніверсальнага лексікаграфічнага рэсурсу, сталая ўпершыню магчымай дзякуючы электронным тэхналогіям. Канцэпцыя мяркуе ў канчатковым выніку поўнае апісанне усіх лексічных адзінак усіх натуральных (і асноўных штучных) моў. Паўната апісання азначае наяўнасць звестак аб фанетыцы, марфалогіі, сінтаксічных і семантычных уласцівасцях адзінкі, аб яе этымалогіі, спалучальнасці і фразеалогіі. Паўната і ступень паслядоўнасці рэалізацыі гэтай канцэпцыі можа вар'іравацца ў розных моўных раздзелах праекту.
У кожным моўным раздзеле «тытульная» мова з'яўляецца цэнтральнай — усе артыкулы пішуцца выключна на ёй, акрамя таго, ставіцца мэта даць пераклады слоў і іншых адзінак гэтай мовы на максімальна магчымы лік іншых моў. Словы іншых моў перакладаюцца, як правіла, толькі на гэтую «тытульную» мову. Так, у расійскім Вікіслоўніку для расійскіх слоў даюцца тлумачэнні і пераклады на замежныя мовы, для замежных слоў замест тлумачэнняў даюцца пераклады на рускую мову.
Пры апісанні марфалогіі робіцца спроба даць максімальна поўную карціну словазмянення, уключаючы ўказанне класа словазмянення. У прыватнасці, марфалагічныя звесткі па расійскіх лексемах даюцца ў адпаведнасці з класіфікацыяй, прапанаванай А. А. Залізняком.
Тэзаўрус
Вікіслоўнік утрымлівае наступныя семантычныя адносіны: сінонімы, антонімы, гіперонімы, гіпонімы, сагіпонімы, халонімы, меронімы, сугучнікі, амонімы.
Мазіа
Мазіа (Masio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Насельніцтва складае 1481 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 66 чал./км². Займае плошчу 22 км². Паштовы індэкс — 15024. Тэлефонны код — 0131.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santa Maria Maddalena e San Dalmazzo.
Трэці Дом Саветаў
Трэці Дом Саветаў — жылы дом у Мінску, размешчаны на рагу вуліц Максіма Багдановіча (дом № 23) і Старажоўскай.
Гісторыя
Пабудаваны ў 1936 годзе па праекце А. Дзянісава і У. Вараксіна. Да вайны меў адрас вул. Горкага, 21/52. У будынку, дзе былі пераважна трох- і чатырохпакаёвыя кватэры, пасяліліся пераважна сем’і старшых афіцэраў РККА. Кватэры мелі ўсе магчымыя тым часам выгоды: каналізацыю, тэлефанізацыю і нават ванныя пакоі.
У кватэры № 24 жыў наркам асветы Ананій Дзякаў, арыштаваны дома 11 мая 1937 года. У кватэры № 2 -- беларускі пісьменнік і эканаміст Янка Нёманскі, арыштаваны дома 27 красавіка 1937 года. Паводле гісторыка Ірыны Варанковай, да 1941 года ў доме жыла артыстка Ларыса Александроўская.
На пачатку Вялікай Айчыннай вайны, 24 ліпеня 1941 года падчас масіраванай бамбардзіроўкі Мінска, у прыстасаваных пад бомбасховішча скляпеннях дома хаваліся яго жыхары, у асноўным жанчыны і дзеці, неэвакуаваныя сем’і вайскоўцаў. Паводле ўспамінаў старшыні Савета Народных Камісараў БССР Івана Крупені «бомба, якая ўзарвалася побач у адзін момант выклікала пажар. Усе пад’езды і падыходы былі ахоплены полымем. Там загінула больш за 100 безабаронных людзей».
Будынак адноўлены ў 1947 годзе. Першы паверх займае прадуктовы магазін «Траецкі».
Архітэктура
Вядомы беларускі архітэктар А. Воінаў не раз крытыкаваў дрэнную планіроўку ўнутраных памяшканняў :
7-я асобная механізаваная брыгада (Украіна)
7-я асобная механізаваная брыгада, 7-я амбр (7-ма окрема механізована бригада, 7 омбр) — вайсковае фармаванне Узброеных Сіл Украіны, створанае спецыяльна для ўдзелу ў ваеннай аперацыі ў Іраку. Прызначалася для замены 6-й асобнай механізаванай брыгады. Пасля завяршэння сваёй місіі перадала эстафету 81-й тактычнай групе.
Гісторыя
Фарміраванне 7-й амбр было праведзена ў Паўднёвым аператыўным камандаванні. Яе стварэнне адбылося на падставе Указа Прэзідэнта Украіны ад 02.06.2003 г. №459 і Пастановы Кабінета Міністраў Украіны ад 05.06.2003 г. №897.
Як адзначаў падпалкоўнік Р. Туравец, былы баец 5-й амбр, падрыхтоўка падраздзялення праходзіла на фоне актыўных дыскусій украінскіх палітыкаў аб мэтазгоднасці знаходжання ўкраінскага кантынгенту ў Іраку. Колькасць загінулых украінцаў на той момант дасягнула 17 чалавек. У верасні 2004 года міністр абароны Украіны А. Кузьмук заявіў аб магчымым заканчэнні місіі.
Кіраўніцтва вырашылася скараціць колькасць брыгады. Адзін з трох механізаваных батальёнаў (АМБ) — 71-ы, быў расфармаваны. Невялікая частка яго асабістага складу была накіравана для даўкамплектавання 73-га амб. Па агульнай колькасці асабістага складу 7-я брыгада склала 1394 чалавека. Для параўнання, 6-я і 5-я амбр, якія ўдзельнічалі ў Іракскім канфлікце раней, мелі па тры батальёны колькасцю больш за 1600 вайскоўцаў.
11 студзеня 2005 года, паводле ініцыятывы лідара Камуністычнай партыі Украіны П. Сіманенкі, Вярхоўная Рада прыняла пастанову, у якім прэзідэнту было прапанавана неадкладна вярнуць ўкраінскіх міратворцаў на радзіму «ў сувязі з небяспечным абвастрэннем ваенна-палітычнай абстаноўкі ў Іраку і ахвярамі сярод украінскіх вайскоўцаў прапануецца лічыць немэтазгодным далейшае знаходжанне падраздзяленняў узброеных сіл Украіны ў гэтай краіне». За рашэнне прагаласавалі 308 дэпутатаў.
Рашэнне аб падрыхтоўцы да вываду ўкраінскага кантынгенту прыняў Л. Кучма. Паэтапнае скарачэнне і вывад украінскага кантынгенту з Іраку пачаліся 15 сакавіка 2005 года.
Узнагароды
За высокія прафесійныя якасці 52 вайскоўца 7-й амбр узнагароджаны памятнымі знакамі камандзіра шматнацыянальнай дывізіі «Цэнтар-Поўдзень» і ганаровымі граматамі.
Бахараўка (Хіславіцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Бахараўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Бахараўку не вярнулі БССР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Копала
Копала — прозвішча.
Адэрады (Ківэрцаўскі раён)
Адэрады (Одера́ди) — вёска ў Ківэрцаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
NGC 5060
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рыбапітомнік (Карагандзінская вобласць)
Рыбапітомнік — сяло ў Карагандзінскай вобласці Казахстана. Знаходзіцца ў падпарадкаванні гарадской адміністрацыі Жэзказгана. Уваходзіць у склад Кенгірскай сельскай акругі. Код КАТА — 351839205.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 23 чалавекі (12 мужчын і 11 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 4 чалавекі (3 мужчыны і 1 жанчына).
Тэтэўчыці
Тэтэўчыці (Тете́вчиці) — вёска ў Радэхіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Маркоўнік лясны
Марко́ўнік лясны, ствольны цвет, вадзяны кроп (Anthriscus sylvestris) — від кветкавых раслін роду сямейства.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая травяністая, злёгку апушаная расліна вышынёй 50—120  см з тоўстым коранем верацёнападобнай формы. Сцябло прамастойнае, баразнаватае, моцна разгалінаванае ў верхняй частцы. Лісце чаргаванае, тройчы перыстае. Долі лістоў ланцэтападобнай формы, завостраныя, пілаватыя па краі. Ніжняе лісце з доўгімі чаранкамі, сцябловае — сядзячае, з похвамі. Кветкі дробныя, белага колеру з жаўтаватым або зеленаватым адценнем, у парасоніках з 8—15 прамянямі, сабранымі ў шчыткападобныя суквецці. Плод — віслаплоднік даўжынёй 6—8  мм.
NGC 1343
NGC 1343 (іншыя абазначэнні — UGC 2792, MCG 12-4-1, ZWG 327.5, 7ZW 8, IRAS03324+7224, PGC 13384) — галактыка ў сузор’і Касіяпея.
Маркоўнік лясны
Распаўсюджанне і экалогія
Расліна распаўсюджана на тэрыторыі Еўропы, Афрыкі, умераных і трапічных (Індыя, Непал) абласцей Азіі. Натуралізавалася ў іншых рэгіёнах, у тым ліку ў Паўночнай Амерыцы і Чылі.
Алэксандрыя (Ківэрцаўскі раён)
Алэксандрыя (Олександрі́я) — вёска ў Ківэрцаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Усесаюзны навукова-даследчы інстытут селекцыі пладовых культур
Дзяржаўная навуковая ўстанова «Усерасійскі навукова-даследчы інстытут селекцыі пладовых культур» (УНДІСПК) — навуковая ўстанова Расійскай акадэміі сельскагаспадарчых навук — найстарэйшае памалагічная і садоўніцкая ўстанова Расіі.
Гісторыя
Гісторыя заснавання інстытута непарыўна звязана з імем графа Паўла Дзмітрыевіча Кісялёва, Міністра дзяржаўных маёмасцяў Расійскай імперыі ва ўрадзе Імператара Мікалая I.
Маркоўнік лясны
Распаўсюджанне і экалогія
Святлолюбівая і ценевынослівая расліна, мезафіт і эўтроф (нітрафіл). Расце на лугах, у светлых лясах, прыбярэжных хмызняках і па берагах вадаёмаў, каля жылля і дарог, на пашах, аблогах, пустках. Цвіце ў маі—ліпені.
Лекавая расліна.
Усесаюзны навукова-даследчы інстытут селекцыі пладовых культур
Гісторыя
15 верасня 1843 года Трэці Дэпартамент Міністэрства дзяржаўных маёмасцяў, на падставе загаду П. Д. Кісялёва, выдаў загад за № 12506 з прапановай заснаваць у Арлоўскай губерні драўняны гадавальнік або казённы сад.
Мэтамі стварэння гадавальніка пазначаліся развіцце садаводства ў дзяржаўных сялян, акліматызацыя і распаўсюджванне карысных пладовых, ягадных, дэкаратыўных і агароднінных культур. Да нашых дзён дайшоў ліст ад 26 сакавіка 1845 года на імя кіраўніка Арлоўскай палатай дзяржаўных маёмасцяў:
Арлоўскі драўняны гадавальнік, плошчай 15 дзесяцін быў уладкаваны на паўднёвай ўскраіне Арла, на беразе Акі. 28 красавіка 1845 года адбылося яго афіцыйнае адкрыццё. Гэты дзень дагэтуль штогод адзначаецца як дзень нараджэння інстытута.
Арганізацыя гадавальніка дабратворна адбілася на развіцці садаводства ў Арлоўскай губерні. Так, у справаздачы за 1853 год адзначалася, што з моманту заснавання гадавальніка, колькасць садоў паблізу горада Арла ўзрасла ў 10 разоў. У 1847 годзе, пры гадавальніку была створана школа садаводства, у якую прымалі на вучобу юнакоў 15-17 гадоў з ліку сялянскіх дзяцей Арлоўскай і Курскай губерняў. Выпускнікоў звычайна запрашалі на працу ў дваранскія сядзібы. C канца 80-х гадоў XIX стагоддзя пры гадавальніку арганізаваны курсы пладаводства для настаўнікаў агульнаадукацыйных школ. З 1887 года на базе гадавальніка пачата вытворчасць пладовых і ягадных вінаў.
З 1896 года пачынаецца вывучэнне і акліматызацыя канадскіх і паўночна-амерыканскіх сартоў яблыні.
У 1922 годзе на базе гадавальніка ствараецца Арлоўскі памалагічны расаднік. Да гэтага часу, плошча гаспадаркі складала каля 30 га, у тым ліку, пладовы гадавальнік — 6,6 га, фруктовы сад — 2,3 га, дэндралагічнае аддзяленне — 1,8 га, парк — 2 га, вішнёвы сад, пчальнік і пабудовы — 2,3 га, агарод — 2,6 га. У гэтым жа годзе, плошча гаспадаркі была пашырана яшчэ на 21 гектар.
У 1930 годзе на базе расадніка ствараецца саўгас № 13 Садвінтрэста. У 1933 годзе, на базе саўгаса ствараецца Арлоўскі апорны пункт Усерасійскага НДІ садаводства імя Мічурына І. В., у 1934 годзе ен пераўтвараецца ў пашыраны апорны пункт па садоўніцтву.
З 1937 года пачынаюць наладжвацца кантакты з замежнымі навуковымі арганізацыямі, у прыватнасці, з Бруклінскім пладовым гадавальнікам, размешчаным у штаце Паўдневая Дакота (ЗША) і яго заснавальнікам і кіраўніком, прафесарам Карлам А Гансенам.
У 1947 годзе, пашыраны апорны пункт пераўтвараецца ў Арлоўскую пладова-ягадную доследную станцыю. З 1977 года станцыя станавіцца занальнай. У чэрвені 1990 года, на базе станцыі створаны Навукова-даследчы інстытут селекцыі і сартаразвядзення пладовых культур. У 1992 годзе, ён пераўтвараецца ва Усерасійскі навукова-даследчы інстытут селекцыі пладовых культур (УНДІСПК).
NGC 1343
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Усесаюзны навукова-даследчы інстытут селекцыі пладовых культур
Гісторыя
У цяперашні час, УНДІСПК — адзін з вядучых селекцыйных цэнтраў Расіі і Еўропы.
Славутасці
Дэндралагічны парк УНДІСПК[1 ]
Алекс Дэйвіс
Алекс Дэйвіс (Alex Davies; нар., , Англія) — англійскі прафесійны гулец у снукер.
Sega Mega Drive
Sega Mega Drive (メガドライブ) — 16-бітная гульнявая прыстаўка, выпушчаная фірмай Sega ў 1988 годзе ў Японіі, і ў 1990 годзе — у Еўропе і іншых краінах. У Паўночнай Амерыцы прыстаўка была выпушчана пад імем Genesis, таму што Sega не змагла зарэгістраваць там гандлёвы знак Mega Drive.
Гісторыя
У Японіі прыстаўка была выпушчана 29 кастрычніка 1988 года. Першапачаткова планавалася, што распаўсюджаннем новай кансолі на тэрыторыі ЗША будзе займацца кампанія Atari, але фірмы так і не змаглі прыйсці да ўзаемавыгаднага пагаднення, таму кампанія SEGA вырашыла займацца распаўсюджаннем кансолей самастойна. Першыя партыі прыставак завезлі ў Нью-Ёрк і Лос-Анджэлес 14 жніўня 1989 года, у іншыя гарады пастаўкі адбыліся трохі пазней.
У Еўропе продажы пачаліся толькі 30 лістапада 1990 года. На той час папярэдняя кансоль, выпушчаная кампаніяй Sega — Sega Master System заняла значную долю рынку, дзякуючы чаму Sega Mega Drive хутка заваявала папулярнасць. Адразу пасля з’яўлення новай прыстаўкі на еўрапейскіх рынках, стартавала вельмі моцная рэкламная кампанія. У гэты час было выпушчана нямала гульняў для новай платформы, многія былі партаваны з гульнявых аўтаматаў — Altered Beast, Golden Axe, Ghouls 'n Ghosts, але было створана таксама нямала самастойных праектаў. Гульня Sonic the Hedgehog разышлася рэкорднымі тыражамі на тэрыторыі Паўночнай Амерыкі, Бразіліі, Японіі, а таксама шэрагу еўрапейскіх краін.
Першапачаткова Sega Mega Drive канкурыравала толькі з кансоллю NES ад кампаніі Nintendo. На той момант NES вельмі састарэла ў тэхналагічным плане і практычна нічога не магла супрацьпаставіць новай прыстаўцы. Адзінай перавагай NES быў нізкі кошт, які рабіў кансоль даступнай для большасці патэнцыйных пакупнікоў. Дзякуючы гэтаму кансоль няблага прадавалася на тэрыторыі Японіі аж да канца дзевяностых гадоў.
Прыстаўка Super Famicom (таксама вядомая як Super NES), выпушчаная ў лістападзе 1990 года, пазіцыянавалася як самая моцная 16-бітная кансоль. Super Famicom значна пераўзыходзіла Sega MD па шэрагу параметраў, у прыватнасці, «Super NES» магла прайграваць алічбаваную гаворку і адначасова выводзіць на экран больш колераў, чым «Sega MD», аднак Mega Drive магла апрацоўваць значную колькасць геаметрычных аб’ектаў і фонавых спрайтаў, практычна цалкам пазбягаючы заўважнага зніжэння працаздольнасці. У выніку доля «Super NES» на еўрапейскім, японскім і паўночнаамерыканскім рынках усё роўна аказалася большай, але дзякуючы падтрымцы з боку многіх кампаній-распрацоўшчыкаў (у тым ліку Electronic Arts) Sega MD досыць доўга і небеспаспяхова канкуравала з новым творам Nintendo.
Лёс прыстаўкі быў прадвызначаны пасля шэрагу надзвычай няўдалых маркетынгавых хадоў. У прыватнасці, дадатковыя прылады, такія як Sega Mega CD (прылада для чытання кампакт-дыскаў), патрабавалі немалых выдаткаў дзеля вытворчасці, якія ў выніку сябе не апраўдалі. Пацярпеўшы немалыя страты, інжынеры кампаніі Sega заняліся распрацоўкай новай 32х-бітнай кансолі — Sega Saturn. Нягледзячы на тое, што ў сярэдзіне 90-х гадоў Sega фактычна спыніла падтрымку Mega Drive, гульні для яе выходзілі аж да 1998 года, а на тэрыторыі Бразіліі яна займала каля 75 % рынку, нават пасля выхаду 32х-бітных кансоляў, такіх як Sony Playstation, Sega Saturn і Panasonic 3DO.
Працэсар
Цэнтральны працэсар: 16-бітны Motorola 68000 (ці цалкам сумяшчальны) Дадатковы працэсар: 8-бітны Zilog Z80 (ці цалкам сумяшчальны)
Памяць
Загрузачная ПЗП: 2 Кбайт Такім чынам, неліцэнзійныя гульні без кода не могуць быць запушчаны
Калі гульня валодае неабходнай ліцэнзіяй, ПЗП выведзе на экран надпіс «Produced by or under license from Sega Enterprises Ltd.» («Выраблена кампаніяй Sega Enterprises Ltd., альбо пад яе ліцэнзіяй»)
Загрузачнай ПЗП няма ў ранніх версіях прыстаўкі
Сіліга
Сіліга (Siligo) — камуна (муніцыпалітэт) у Італіі на востраве Сардзінія.
Sega Mega Drive
Памяць
Асноўная АЗП: 64 Кбайт
Відэапамяць: 64 Кбайт
Дадатковая АЗП: 8 Кбайт
Вобласць памяці картрыджа: да 4 Мбайт (32 Мбіт)
Графіка
Відэакантролер Sega Mega Drive (VDP, Video Display Processor), які адлюстроўвае графіку фона і аб’екты, з’яўляецца палепшанай версіяй відэакантролера Sega Master System, створанага на базе Texas Instruments TMS9918.
Пласты: 4 (2 пракручвальныя пласты графікі фона, 1 пласт спрайтаў, 1 пласт 'вакна')
Спрайты: Да 80 адлюстраваных адначасова, у залежнасці ад экраннага рэжыму, спрайтаў (да 20 на адным гарызантальным радку)
Палітра: 512 колераў
Колеры, якія ўжываюцца адначасова: для палітры выдаткаваны 64 дзевяціразрадныя словы АЗП. Усяго даступна 4 палітры па 16 колераў, пры гэтым адзін колер у кожнай палітры заўсёды празрысты, а таксама ёсць агульны колер фона. Гэта дазваляе адлюстроўваць да 61 колеру адначасова (і да 1536 з ужываннем растравых эфектаў ці зацямнення/высвятлення).
Разрозненне экрана: Да 320×240 (40×30 ячэек) для PAL-версіі, і да 320×224 (40×28 ячэек) для NTSC-версіі
Гук
Асноўны гукавы чып: Yamaha YM2612
Дадатковы гукавы чып: Texas Instruments SN76489
Эмуляцыя
У 2004 годзе Radica Games па ліцэнзіі выпусціла прыладу, якая змяшчала Sega Mega Drive, у Паўночнай Амерыцы (як Play TV Legends Sega Genesis) і ў Еўропе (як Sega Mega Drive 6-in-1 Plug 'n' Play); прылада змяшчала 6 убудаваных гульняў і неадключальны геймпад, раз’ёма пад картрыдж не было.
Сэрвіс гульняў па падпісцы GameTap уключаў у сябе эмулятар Mega Drive, і прапаноўваў некалькі дзясяткаў ліцэнзійных гульняў.
Сэрвіс Console Classix таксама змяшчаў эмулятар і некалькі сотняў гульняў Mega Drive.
Некаторая колькасць гульняў была выпушчана на дысках-зборніках, уключаючы Sonic Mega Collection і Sonic Gems Collection для PS2, Xbox і Gamecube, а таксама Sega Genesis Collection для PS2 і PSP.
У сваёй прамове на Game Developers Conference 2006 года прэзідэнт Nintendo Саторы Івата абвясціў, што некаторая колькасць гульняў Genesis/Mega Drive будзе даступна для загрузкі на Wii — зараз гэтыя гульні ўжо даступны ў Wii Virtual Console.
Самым знакамітым эмулятарам для кішэнных прылад з’яўляецца PicoDrive, які быў партаваны на мноства платформ уключаючы Windows Mobile, Symbian і PSP. На дадзены момант ён не падтрымліваецца, але яго код актыўна ўжываецца для распрацоўкі эмулятараў на іншых партатыўных прыладах (напрыклад — genesis4iphone для iPhone).
Існуюць таксама асабістыя праграмныя эмулятары кансолі:
Продажы
Прададзена 39,7 млн: Sega Nomad: 1 млн
Тобаліў
Тобаліў (То́болів) — вёска ў Радэхіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
11-я асобная механізаваная брыгада
11-я Прыкарпа́цка-Берлі́нская гвардзе́йская асо́бная механізава́ная брыга́да — падраздзяленне Узброеных сіл Беларусі. Уваходзіць у склад Заходняга аператыўнага камандавання з месцам дыслакацыі ў Слоніме. Камандзір брыгады — гвардыі палкоўнік Аляксандр Пагуляйла.
Гісторыі
11-я брыгада стала правапераемніцай 6-га танкавага корпуса савецкай арміі, які быў сфармаваны 22 красавіка 1942 года ў падмаскоўных гарадах Падольск і Малаяраславец.
Баявое хрышчэнне корпус прыняў у Ржэўска-Сычэўскай аперацыі. 23 кастрычніка 1943 года за мужнасць і гераічнасць, праяўленыя асабовым складам на Курскай дузе, яму прысвоена ганаровае найменне «гвардзейскі». А 25 кастрычніка ён быў ператвораны ў 11-ы гвардзейскі танкавы корпус.
Баявы склад корпуса на 16 красавіка 1944 года: танкаў — 112, актыўных штыкоў — 3.149, мінамётаў — 36, гарматаў — 22, зенітных гарматаў — 16, рэактыўных усталёвак — 8. Па заканчэнні Вісленскай аперацыі корпус меў у сваім складзе: асабовага склада — 8.024 чалавека, танкаў — 33, гарматаў — 33, зенітных гарматаў — 20, мінамётаў — 59, РС М-13 — 8.
19 лютага 1945 года за паспяховыя наступальныя баі і захоп плацдарму на рацэ Одэр корпус быў узнагароджаны ордэнам Чырвонага Сцяга, а 26 красавіка 1945 года — за авалоданне гарадамі Піршаў, Нойштадт, Пунцыг — ганараваны ордэнам Суворава II ступені. За мужнасць і гераічнасць пры авалоданні Берлінам яму было прысвоена ганаровае найменне «Берлінскі».
У чэрвеня 1945 года корпус быў пераназваны ў 11-ю гвардзейскую Прыкарпацка-Берлінскую Чырванасцяжную, ордэна Суворава II ступені танкавую дывізію. У ліпені яна перадыслакавалася ў раён Дрэздэна, там жа перайшла на новы штат.
У перыяд з 1979 па 1989 год сотні вайскоўцаў дывізіі, якія праходзілі службу ў злучэнні, удзельнічалі ў вайне ў Афганістане.
Увосень 1999 года ва Ўзброеных Сілах Рэспублікі Беларусь было ўпершыню праведзена брыгаднае тактычнае вучэнне з баявой стральбой — і права быць першымі ў гэтым распачынанні было прадстаўлена вайскоўцам 11-й гвардзейскай АМБ.
Герб Малайзіі
Герб Малайзіі — дзяржаўны герб Малайзіі зацверджаны ў 1965 годзе.