cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кнігазбор
Спецыялізацыя
Выдавецтва працягвае працу над кніжным праектам «Беларускі кнігазбор», каардынуе працу даследчыкаў і літаратараў, рыхтуе макеты для кніг праекта для далейшага іх самастойнага выдання, а таксама выдання праз іншыя выдавецтвы, у прыватнасці — «Беларуская навука».
Сумесна з партнерамі — ГА «Саюз беларускіх пісьменнікаў» і МГА «Згуртаванне Беларусаў свету „Бацькаўшчына“» рыхтуюцца да друку і выдаюцца кнігі серыі сучаснай літаратуры «Кнігарня пісьменніка», дзіцячая серыя «Каляровы ровар» і кніжная серыя беларускіх эмігрантаў-літаратараў і кніг аб беларускай дыяспары «Бібліятэка Бацькаўшчыны».
Штогод у выдавецтве выходзіць каля ста найменаванняў кніг. Сярод вядомых беларускіх аўтараў, выдаеваемых выдавецтвам: Віктар Марціновіч, Рыгор Барадулін, Віктар Казько, Уладзімір Някляеў, Алесь Пашкевіч, Барыс Пятровіч, Людміла Рублеўская, Міхась Скобла, Віктар Шалкевіч, Андрэй Хадановіч.
Кнігі выдадзеныя ў «Кнігазборы» штогод прызнаюцца найлепшымі кнігамі Беларусі ў розных намінацыях, з’яўляюцца пераможцамі літаратурных прэмій.
Кіраўніцтва выдавецтва
Дырэктар і заснавальнік — Генадзь Вінярскі. Галоўны рэдактар — пісьменнік, кандыдат гіст. навук Кастусь Цвірка.
Табалічы
Табалі́чы (, Тобаличи) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Першамайскага сельсавета.
Пабужжа
Пабу́жжа (, Побужье) — былая вёска ў Веткаўскім раёне Гомельскай вобласці. Знаходзілася ў падпарадкаванні Веткаўскага раённага Савета дэпутатаў і выканаўчага камітэта.
Герасімаўка (Салігорскі раён)
Гера́сімаўка (, Герасимовка) — пасёлак у Салігорскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Акцябрскага сельсавета.
Сонечны прамень (фільм, 1912)
Сінопсіс
Маленькая дзяўчынка азарае цьмянае жыццё адзінокай жанчыны і халасцяка, якія жывуць насупраць адзін аднаго.
Славонія (значэнні)
Славонія:
Пескаўскі сельсавет (Мастоўскі раён)
Пе́скаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мастоўскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 г. вёска) Пескі.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Мастоўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. З 6 студзеня 1965 года ў Мастоўскім раёне. 28 жніўня 2013 года далучана тэрыторыя скасаванага Пацавіцкага сельсавета (аграгарадкі Вялікая Рагозніца і Пацавічы, вёскі Боркі, Войдзевічы, Забалацце, Лаўры, Ліхінічы, Логнавічы, Лявонавічы, Малая Рагозніца, Парфенавічы, Самуйлавічы Горныя, Самуйлавічы Дольныя) і частка скасаванага Зарудаўеўскага сельсавета (аграгарадок Зарудаўе, вёскі Агароднікі, Бялавічы, Дамянішкі, Міжава, Старына).
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (9 населеных пунктаў) — 1188 чалавек, з іх 56,0 % — палякі, 38,9 % — беларусы, 3,4 % — рускія.
Чэмпіянат Еўропы па біятлоне
Чэмпіяна́т Еўро́пы па біятло́не (поўная назва — Адкрыты чэмпіянат Еўропы па біятлоне) — кантынентальныя біятлонныя спаборніцтвы, якія праходзяць з 1994 года. З сезона 2009/2010 чэмпіянаты Еўропы ўключаюць у сябе выступленні ў спрынце, гонцы пераследвання і індывідуальнай гонцы ў мужчын, жанчын, юніёраў і юніёрак, а таксама выступленні ў эстафетах у мужчын і жанчын, і змешанай эстафеце ў юніёраў і юніёрак. Такім чынам, усяго на дадзеных спаборніцтвах разыгрываюцца 15 камплектаў медалёў. З 2009 па 2014 год да чэмпіянату Еўропы дапускаліся дарослыя спартсмены не старэйшыя за 26 гадоў на пачатак года, пачынаючы з чэмпіянату 2015 года ўзроставыя абмежаванні для дарослых спартсменаў знятыя. Для юніёраў і юніёрак узроставыя рамкі не змяніліся — да 21-га года на 1 студзеня года чэмпіянату.
Кікул (гміна)
Кі́кул (Kikół) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Ліпноўскага павета Куяўска-Паморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Кікуле. Плошча гміны складае 98,2 км². Станам на 2004 год у гміне Кікул пражывалі 7234 чалавекі, шчыльнасць — 73,7 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 16 салецтваў.
Дывізіён
Дывізіён (ад division дзяленне, аддзяленне) — асноўнае агнявое і тактычнае падраздзяленне ў артылерыі і ракетных (зянітна-ракетных) войсках. Уваходзіць у склад часці (злучэння), можа быць асобным.
Звычайна дывізіён з падраздзяленняў кіравання і забеспячэння і некалькіх батарэяў.
Велум
Велум (velum — ветразь) — у іканапісу тканіна (звычайна чырвонага колеру), перакінутая ў выглядзе пакрову паміж двума архітэктурнымі збудаваннямі. У некаторых іконах («Раство Багародзіцы», «Увядзенне ў храм Прасвятой Багародзіцы», «Дабравешчанне Найсвяцейшай Багародзіцы», «Грамніцы» і інш.) сімвалізуе сабой пераўтваральную сувязь паміж Старым і Новым Запаветамі, а таксама тое, што дзеянне разгортваецца удалечыні ад вачэй, таемна або ў памяшканні.
Іканаграфія велума ўзыходзіць да антычнасці, ён з’яўляецца адгалоскам тэатральных дэкарацый.
Часта велум пазначае, што дзеянне адбываецца ўнутры намаляванага будынка.
IC 1211
IC 1211 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) у сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Забор’е (Ахрэмавецкі сельсавет)
Забор'е (Заборье) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Ёды Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
У кастрычніку 1943 года гітлераўцамі былі спалені 30 дамоў, забіта 12 чалавек.
Хадзілоні
Хадзіло́ні (, Ходилони) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Першамайскага сельсавета.
У 1961—1972 гадах цэнтр Хадзілонскага сельсавета.
Рамантычны фільм
Рамантычны фільм — жанр кінамастацтва, сюжэт якога сканцэнтраваны на любоўных адносінах паміж галоўнымі героямі. Часта драматычны эфект звязаны з рознымі перашкодамі ў іх адносінах: фінансавымі цяжкасцямі, класавымі адрозненнямі, псіхалагічнымі бар'ерамі, хваробамі і гэтак далей, якія героі павінны пераадолець.
Міцкевічы (станцыя)
Міцке́вічы (, Мицкевичи)  — станцыя Баранавіцкага аддзялення Беларускай чыгункі ў Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Размешчана ў вёсцы Міцкевічы; на лініі Баранавічы-Палескія — Ліда, паміж станцыяй Мордзічы і прыпыначным пунктам Моўчадзь.
Навасёлкаўская воласць
Навасёлкаўская воласць  — адміністрацыйная адзінка ў складзе Ігуменскага павета Мінскай губерні, існавала да 1924 года. Адміністрацыйны цэнтр — сяло Навасёлкі.
Гісторыя
З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай воласць абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў пад акупацыяй Польшчы (Gmina Nowosiółki; Ігуменскі павет, Мінская акруга ГУУЗ).
З 31 ліпеня 1920 года ў Беларускай ССР. Скасавана 17 ліпеня 1924 года ў сувязі з утварэннем Менскай акругі і падзелам на раёны.
Гаць (Салігорскі раён)
Гаць (, Гать) — пасёлак у Салігорскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Акцябрскага сельсавета.
Поджа-Сан-Вічына
Поджа-Сан-Вічына (Poggio San Vicino) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Марке, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Мачэрата.
Насельніцтва складае 303 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 25 чал./км². Займае плошчу 12 км². Паштовы індэкс — 62020. Тэлефонны код — 0733.
Кісяліцы (гміна)
Кісялі́цы (Kisielice) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Ілаўскага павета Вармінска-Мазурскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Кісяліцах. Плошча гміны складае 172,8 км². Станам на 2004 год у гміне Кісяліцы пражывалі 6232 чалавекі, шчыльнасць — 36,1 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 15 салецтваў.
Поджа-Сан-Вічына
Заступнікам населенага пункта лічыцца cвятая Кацярына Сіенская.
Кісяліцы (гміна)
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 22 населеныя пункты.
Поджа-Сан-Вічына
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Закор’е
Зако́р’е (Закорье) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Ёды Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Чакана
Чака́на — ступенчаты крыж, з старадаўніх часоў распаўсюджаны ў Паўднёвай Амерыцы.
Апісанне
Чаканы з трымя ступенямі ў кожнай сваёй чвэрці, называюць інкскімі, з другой колькасцю - андскімі. Еўрапейцы, для аблягчэння хрысціанізацыі інкаў, яшчэ з часоў Францыска Пісара, называлі чакану крыжам. Таму чакану яшчэ называюць інкскім ці андскім крыжам. Найбольшая колькасць знойдзеных абразцоў чаканы мае тры ступені, але сустракаюцца і другія варыанты.
Сімвалічныя значэнні інкскай чаканы
Светлыя і цёмныя адценні верхняй і ніжняй палавін інксакй чаканы сімвалізуюць дуалізм - двойственнасць міру, а круг абазначае пуп ці цэнтр міру, жыцця і ўвогуле сусвет. Інкская чакана яўляецца сімвалам гармоніі свету. Чатырмя групамі сваіх ступеней яна як бы аб'ядноўвае чатыры групы паняццяў. А менавіта: Чатыры канца чаканы сымвалізуюць чатыры рэгіёна, якія састаўлялі Імперыю Інкаў: Чынчансуё, Кольасуё, Антысуё і Контысуё. Канцы інкскай чаканы таксама сымвалізуюць і сузор'е Паўднёвы крыж, якому пакланяліся інкі. Акрамя таго, чатыры канцы любой чаканы (3-х, 4-х, 5-ці і сяміступенчатай) сымвалізуюць чатыры стыхіі (вада, зямля, паветра і агонь), а таксама чатыры канцы света.
Бытавое распаўсёджванне інкскай чаканы
У жыцці інкскіх патомкаў чакана паўсюдна распаўсюджана. Яна фактычна з'яўляецца іх сімвалам. Яна распаўсюджана ў сувенірнай прадукцыі. Таксама яна выкарыстоўваецца ў архітэктуры.
Андская чакана (андскі крыж)
Андская чакана сустракаецца параўнальна рэдка. Як згадвалася, яна адрозніваецца ад інкскай колькасцю ступеней. Часцей сустракаецца чатыры, як на мегалітах у Ціўанаку, Балівія.
Радзей можна ўбачыць пяць ступеней, як напрыклад у 40 кіламетрах ад Куско ў Ольянтайтамба, Перу. Маецца адзінкавы прыклад сяміступенчатай чаканы. Яе ніжняя палова, выкананая з гліны і зусім ужо слаба бачная, знаходзіцца на сцяне галоўнага будынка Храма творцы свету Віракоча (Ракчы, Перу).
Балотнік (род раслін)
Батанічнае апісанне
Аднагадовыя і шматгадовыя травяністыя расліны. Сцёблы тонкія, голыя або ўкрытыя зорчатымі валаскамі, цалкам або часткова пагружаныя ў ваду, у наземных формаў — сцелюцца або паўзучыя. Лісце супраціўнае, простае, суцэльнае, прылісткаў не мае. Кветкі дробныя, аднаполыя, зрэдку двухполыя, зялёнага колеру. Плод — чатырохарэшак.
Распаўсюджанне і экалогія
Расліны сустракаюцца паўсюдна, за выключэннем некаторых пустынь і высакагор’яў. З’яўляюцца кормам і сховішчам для рыб. Выкарыстоўваюцца ў якасці акварыумных раслін.
Некаторыя віды
Род налічвае 63 віды. Некаторыя з іх:
Hommage to Cheslav Drozdievich
Hommage to Cheslav Drozdievich (Даніна Чэславу Драздзевічу) — студыйны альбом беларускага гітарыста Дзяніса Асімовіча, выдадзены ў 2008 годзе кампаніяй «Квадро-диск».
Папсуеўка
Папсу́еўка (, Попсуевка) — былая вёска ў Веткаўскім раёне Гомельскай вобласці. Знаходзілася ў падпарадкаванні Веткаўскага раённага Савета дэпутатаў і выканаўчага камітэта.
У 1926—1927 гадах цэнтр Папсуеўскага сельсавета. Ліквідавана ў 2011 годзе.
Шамякі (Першамайскі сельсавет)
Шамя́кі (, Шемяки) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Першамайскага сельсавета.
Давід Алаба
Давід Алатакунба Алаба (David Olatokunbo Alaba; нар., Вена, Аўстрыя) — аўстрыйскі футбаліст нігерыйска-філіпінскага паходжання, абаронца іспанскага клуба «Рэал Мадрыд» і нацыянальнай зборнай Аўстрыі.
Клубная кар’ера
Давід Алаба пачаў сваю кар’еру ў юнацкай камандзе венскай «Аўстрыі». Ужо ў 2008 годзе Алаба заслужыў месца на лаўцы запасных аўстрыйскага клуба. Правёўшы 5 матчаў за рэзервовы склад «Аўстрыі», улетку таго ж года Давід перабраўся ў мюнхенскую «Баварыю». У сезоне 2009/10 Алаба ўпершыню трапіў у склад рэзервовай каманды з Мюнхена, дэбютаваўшы ў яе складзе ў жніўні 2009 года ў матчы Трэцяй лігі супраць дрэздэнскага «Дынама». 29 жніўня таго ж года Давід забіў свой ​​першы гол у складзе рэзервістаў «Баварыі».
У студзені 2010 года Давід стаў прыцягвацца да трэніровак асновы мюнхенскага клуба. 10 лютага Алаба дэбютаваў у асноўным складзе «Баварыі», выйшаўшы на поле на 59-й хвіліне матча на Кубак Германіі супраць «Гройтэр Фюрт», замяніўшы на полі Крысціяна Леля.
У лютым 2021 года было абвешчана, што Алаба пакідае «Баварыю» па заканчэнні сезона, а ў маі мадрыдскі «Рэал» абвясціў аб пераходзе абаронцы ў якасці свабоднага агента, што набывае моц у ліпені. Алаба атрымаў у новай камандзе кашулю з нумарам 4, які да таго 16 гадоў насіў капітан іспанскай каманды Серхіа Рамас.
Дасягненні
«Баварыя»:
Ала Хрыстафораўна Прасяная
Ала Хрыстафораўна Прасяная (дзявочае Таўпека; нар., в. Новы Двор, Слуцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Скончыла ў 1965 годзе архітэктурнае аддзяленне будаўнічага тэхнікума ў Кішынёве. У 1965—1967 гадах працавала тэхнікам-архітэктарам, старэйшым тэхнікам-архітэктарам інстытута «Малддзіпрабуд»
У 1976 годзе скончыла архітэктурны факультэт БПІ. Працавала ў інстытуце «Мінскпраект»: старэйшы тэхнік-архітэктар, архітэктар, старэйшы архітэктар, загадчык групы архітэктараў (1968—1995), галоўны архітэктар праектаў (1995—2011), з 2012 — галоўны спецыяліст па архітэктуры і горадабудаўніцтве.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1983 года, пасля член Саюза архітэктараў Беларусі.
Пражывае ў Мінску па вул. Касманаўтаў, 33
Творчасць
На пасадзе галоўнага архітэктара праекта УП «Мінскпраект» і як аўтар (сааўтар) праектаў запраектаваны аб’екты для г. Мінска: комплекс будынкаў Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь па вул. Магілёўскай; рэканструкцыя вадналыжнай базы РСДЮШАР алімпійскага рэзерву па вадналыжным спорце на р. Пціч у в. Воўкавічы; інтэрнат на 300 месцаў з медыка-аднаўленчым цэнтрам алімпійскага рэзерву па лёгкай атлетыцы ў спорткомплексе «Працоўныя рэзервы» па вул. Каліноўскага; рэканструкцыя будынка Крытага катка ў парку імя М. Горкага; поле для хакея на траве з будынкам функцыянальных дапаможных памяшканняў у парку імя М. Горкага; рэканструкцыя будынка тэнісных кортаў па пр. Пераможцаў; фізкультурна-аздараўленчы комплекс завода халадзільнікаў па пр. Пераможцаў; галоўны навучальны корпус Міжнароднага дзяржаўнага экалагічна інстытута імя А. Дз. Сахарава па вул. Даўгабродскай; прыбудова да будынка Генеральнай пракуратуры Рэспублікі Беларусь па вул. Інтэрнацыянальнай; дзіцячыя яслі-сады на 230 і 160 месцаў у мікрараёнах «Брылевічы» і «Каменная Горка — 4»; школы на 1020 навучэнцаў у мікрараёне «Каменная Горка — 4 і 5»; падземныя аўтастаянкі па вул. Магілёўскай; дзіцячая паліклініка на 480 наведванняў за змену ў мікрараёне «Каменная Горка — 2»; жылыя дамы па вул. Пуліхава і іншыя аб’екты жыллёвай, адміністрацыйнай, сацыяльнай, медыцынскай, гандлёвай, і спартыўна-аздараўленчай скіраванасці.
Узнагароды
Мае 23 заахвочванні на прадпрыемстве за добрасумленную працу, высокі прафесіяналізм і высокія вытворчыя паказчыкі, у т.л. Ганаровыя граматы прадпрыемства (1968, 1969, 1971, 1972, 1978, двойчы 1984, 1986, 1988). Ёй абвешчана падзяка Мінгарвыканкама за шматгадовую добрасумленную працу ў будаўнічым комплексе і высокія прафесійныя якасці, праяўленыя пры рэканструкцыі Крытага катка ў парку імя М. Горкага ў Мінску (1998). Узнагароджана Ганаровай граматай Мінгарвыканкама за важкі асабісты ўнёсак у праектаванне забудовы г. Мінска (2005); па выніках вытворчай дзейнасці яе імя занесена на Дошку Пашаны прадпрыемства (2008, 2011). Узнагароджана нагрудным знакам «15 год Дзяржаўнай мытнай службе» за праектаванне і будаўніцтва комплексу будынкаў Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь у Мінску (2006). Ветэран працы.
Eŭropo - Demokratio - Esperanto
Eŭropo — Demokratio — Esperanto (Еўропа — Дэмакратыя — Эсперанта) ці E°D°E° — палітычны рух, які прымае ўдзел у еўрапейскіх выбарах. Аснова платформы руха — увядзенне эсперанта ў якасці афіцыйнай мовы ў ЕС з мэтай спрыяння моўнаму адзінству ў саюзе.
«Eŭrope — Démokratie — Espéranto» ўпершыню прыняў удзел у выбарах у Еўрапейскі парламент у 2004 годзе ва Францыі. Нямецкаму філіялу, «Eŭropa — Demokratie — Esperanto» у сувязі з познім стартам, не атрымалася сабраць неабходныя для ўдзелу ў выбарах у Германіі 4000 подпісаў, нягледзячы на інтэнсіўныя намаганні. Асноўная мэта руха — развіццё эсперанта ў ЕС. У сярэднятэрміновай перспектыве, партыя жадае ўвядзення эсперанта ў агульнаеўрапейскіх школах, а ў доўгатэрміновай — прыняцце эсперанта ў якасці афіцыйнай мовы ЕС. Для дасягненя гэтых мэт E°D°E° намагаецца мець спісы кандытатаў ва ўсіх краінах-членах ЕС. На гэты момант, філіялы ёсць толькі ў Францыі і Германіі. У 2004 годзе партыя атрымала у Францыі 0,14 % галасоў, у 2009 — у Францыі — 0,14 % У Германіі — 0,045 % галасоў.
Платформа
Рух накіраваны на садзейнічанне «сапраўднай еўрапейскай міжнароднай дэмакратыі». Галоўныя прынцыпы:
Лапатавіцкі сельсавет
Лапатаві́цкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Клімавіцкага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Лапатавічы.
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Гразівецкі сельсавет у складзе Клімавіцкага раёна Калінінскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Гразівец. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Магілёўскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Клімавіцкім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Лапатавічы, сельсавет перайменаваны ў Лапатавіцкі. 11 красавіка 1960 года скасаваны, тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Лабжанскага сельсавета.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 10 населеных пунктаў: Гразівец, Заручча, Лапатавічы, Лобжа, Муравец, Пад’елле, Рудня, Сінеж, Слабада, Чарнец.
Бярэшча
Назву Бярэ́шча маюць:
Тэры Пратчэт
Сэр Тэрэнс Дэвід Джон Пратчэт OBE (Sir Terence David John Pratchett), больш вядомы як Тэры Пратчэт (Terry Pratchett; – ) — папулярны англійскі пісьменнік. Найбольшай папулярнасцю карыстаецца яго цыкл сатырычнага фэнтэзі пра Плоскі свет (Discworld). Сумарны тыраж яго кніг складае каля 50 мільёнаў асобнікаў. У лютым 2009 года Пратчэт быў узведзены англійскай каралевай Лізаветай II у рыцары-бакалаўры, застаючыся пры гэтым афіцэрам ордэна Брытанскай імперыі.
Пратчэт быў самым прадаваным аўтарам у Вялікабрытаніі 1990-х гадоў,. Было прададзена больш за 70 мільёнаў яго кніг па ўсім свеце на 37 мовах. У цяперашні час з'яўляецца другім самым чытаным пісьменнікам у Вялікабрытаніі, і займае сёмае месца па чытанні сярод неамерыканскіх аўтараў у ЗША.
У 2001 годзе Пратчэт выйграў штогадовую медаль Карнегі за "Дзіўны Морыс і яго адукаваныя грызуны", першую кнігу пра Плоскі свет для дзяцей.
Творчая біяграфія
Пробы пяра
У 11 гадоў ён паступіў у High Wycombe Technical High School, школу з тэхнічным ухілам. У 13 гадоў яго апавяданне «The Hades Business» было надрукавана ў школьным часопісе, а двума гадамі пазней, у 1963 годзе, апублікавана ў часопісе «Science Fantasy» - за гэтую публікацыю Тэры Пратчэт атрымаў £ 14. Яго другая апублікаваная праца "Night Dweller» была надрукаваная ў лістападзе 1965 года ў 156-м нумары часопіса «New Worlds».
Затым прыйшла чарга двух іншых раманаў у жанры гумарыстычнай навуковай фантастыкі, якія Пратчэт пісаў, па ўласным прызнанні, «змрочнымі зімовымі вечарамі», калі ніякіх спраў лепей ў яго не знайшлося: «Цёмны бок сонца» (The Dark Side of the Sun) выйшаў у 1976 годзе, а «Страта» - У 1981.
За гэты час Пратчэт некалькі разоў мяняў месца працы, уладкаваўшыся ў 1970 годзе ў «Western Daily Press», вярнуўся ў 1972 годзе назад у «Bucks Free Press», на гэты раз на пасадзе малодшага рэдактара, у 1973 годзе перайшоў у «Bath Chronicle» і, нарэшце, у 1980 годзе уладкаваўся на працу ў «Central Electricity Generating Board», дзе ў якасці прэс-аташэ яму давялося адказваць за сувязі з грамадскасцю на трох атамных электрастанцыях адначасова.
Нараджэнне Плоскага света
У 1982 годзе выдавецтва «New English Library», якое выдавала да гэтага раманы Пратчэта ў мяккай вокладцы, адмовілася ад супрацоўніцтва з аўтарам з-за дрэнных продажаў. Колін Смайт здолеў зацікавіць ў выданні Дыяну Пірсан з выдавецтва «Corgi» і ў 1983 годзе выйшаў «Колер чараўніцтва» (The Colour of Magic), першы раман самага папулярнага цыклу Пратчэта - Плоскі свет. Пірсан арганізавала шасцісерыйны серыял на радыё BBC ў перадачы «Woman's Hour», які меў ашаламляльны поспех.
У 1986 годзе выйшаў новы раман Пратчэт «Вар'яцкая зорка» (The Light Fantastic), і быў заключаны дагавор на выданне наступных кніг Тэры таксама і ў цвёрдай вокладцы. З гэтага часу Смайт вырашыў стаць афіцыйным літаратурным агентам Пратчэта. Правы на выданне менш дарагога варыянту кніг у мяккай вокладцы ён пакінуў «Corgi», а для выдання кніг у цвёрдай вокладцы абраў больш буйное выдавецтва - «Victor Gollancz Ltd».
Прафесійны пісьменнік
У тым жа 1987 годзе, скончыўшы раман «Мор - вучань Смерці» (Mort), Тэры Пратчэт вырашыў пакінуць працу ў CEGB і прысвяціць увесь свой час пісьменніцкай дзейнасці. Кнігі Пратчэта імкліва станавіліся бестселерамі, заваёўваючы ўсё большую папулярнасць. У 1996 годзе раманы «Маскарад» (Maskerade) і «Цікавыя часы» (Interesting Times) патрапілі ў брытанскую дзясятку бестселераў. Апублікаваная ў 1995 годзе кніга «Фатальная музыка» (Soul Music) чатыры тыдні знаходзілася на першым радку ў спісе самых прадаваных «пэйпербэкаў». «Змрочны жнец» (Reaper Man) стаў восьмым у шэрагу найбольш хутка пакупаных выданняў у Вялікабрытаніі за апошнія пяць гадоў. Кнігі «Санта-Хрякус» (Hogfather) і «Маскарад» (Maskerade) два тыдні займалі вышэйшыя месцы ў спісах бестселераў як у «мяккай», так і ў «цвёрдай» вокладках адначасова. Кніга «Апошні кантынент» (The Last Continent) пратрымалася на першай пазіцыі восем тыдняў.
Асабістае жыццё
Тэры Пратчэт ажаніўся са сваёй жонкай Лін у 1968 годзе, і яны пераехалі ў Роўбэроў (Rowberrow), графства Сомерсет ў 1970 годзе. Іх дачка Рыяна Пратчэт, якая таксама з'яўляецца пісьменніцай, нарадзілася там у 1976 годзе. У 1993 годзе сям'я пераехала ў вёску на паўночным захадзе ад Салзберы, графства Уілтшыры, дзе яны зараз жывуць. Пратчэт пералічвае свае забавы, як "пісаць, хадзіць, камп'ютары, жыццё». Ён апісвае сябе як гуманіста і з'яўляецца ганаровым прыхільнікам Брытанскай гуманістычнай асацыяцыі і ганаровым супрацоўнікам Нацыянальнага свецкага грамадства.
Пратчэт вядомы сваёй схільнасцю да вялікіх чорных капелюшоў Fedora, як відаць на ўнутраным боку задняй вокладкі большасці яго кніг. Яго стыль быў апісаны як "больш гарадскі каўбой, чым джэнтльмен горада».
IC 1214
IC 1214 — галактыка тыпу S0-a (спіральная галактыка) у сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Замошша (Расонскі раён)
Замо́шша (, Замошье) — былая вёска ў Расонскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Янкавіцкага сельсавета.
Да 23 лістапада 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Сяляўшчынскага сельсавета, да 27 снежня 1962 года — у склад Клясціцкага сельсавета.
Ліквідавана ў 2011 годзе.
Сухі закон
Сухі закон — закон аб забароне вытворчасці і продажу спіртных напояў. Дзейнічаў у ЗША (1920—1933) і ў некаторых іншых дзяржавах. У ЗША, Ісландыі, Фінляндыі і іншых краінах «Сухі закон» не прывёў да жаданых вынікаў. У Бельгіі, Францыі, Нарвегіі і іншых краінах у розны час уводзіліся забараняльныя законы на напоі пэўнага мацунку. У Швецыі з 1865 года дзейнічала так званая Гатэнбургская сістэма, якая пазней з відазмяненнямі была ўведзена ў іншых скандынаўскіх краінах.
Астраглядаўскі сельсавет
Астрагля́даўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Буркі. Знаходзіўся на паўночным захадзе раёна.
Гісторыя
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. Цэнтр — вёска Астрагляды. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаваных Багушскага, Вязкоўскага і Хатуцкага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў складзе Брагінскага раёна БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 14 студзеня 1960 года ў склад сельсавета з Мікуліцкага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Бакуны, Буркі, Кавалі, Марытон і Шчарбіны). У склад сельсавета да 1962 года ўваходзілі вёска Двор-Астрагляды і пасёлак Папаратнае (былі далучаны да в. Астрагляды). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Астраглядаўскага сельсавета 11 населеных пунктаў. 8 студзеня 1987 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Буркі. 20 студзеня 2005 года з даных па ўліку населеных пунктаў як фактычна неіснуючыя выключаны пасёлак Печы і вёска Шчарбіны. 18 сакавіка 2005 года сельсавет перайменаваны ў Буркоўскі сельсавет.
ФК Нафтан
«Нафтан» — беларускі футбольны клуб з горада Наваполацк, заснаваны ў 1963 годзе. У 1996—2017 гадах (акрамя 2002 года) і з 2023 года каманда ўдзельнічае ў Вышэйшай лізе чэмпіянату Беларусі.
Цяперашні склад
Станам на жнівень 2023 года, згодна з афіцыйным сайтам клуба.
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Рэзервовы склад
! colspan="9" |
Кішкова (гміна)
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 27 населеных пунктаў.
Гостынь
Гостынь (Gostyń) — горад на захадзе Польшчы. Размешчаны за 310 км на захад ад Варшавы і за 70 км на поўдзень ад Познані. Адміністрацыйны цэнтр Гастыньскага павета Велікапольскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Гостынь. Чыгуначная станцыя. Займае плошчу 11,09 км². Насельніцтва 20,2 тыс. чалавек.
Бангалор
Бангалор (Bangalore, Bengaluru (ಬೆಂಗಳೂರು)) — горад у Індыі, адміністрацыйны цэнтр штата Карнатака. Размешчаны на плато Дэкан, у паўднёва-ўсходняй частцы штата, Бангалор — трэці па колькасці насельніцтва горад Індыі.
Гісторыя
Пасяленне на месцы Бангалора ўзнікла каля 900 да н.э. Сучасны горад заснаваны ў 1537 г. Кемпі Гаўдай, чыноўнікам Віджаянагарскай імперыі. У 1799 г. быў акупаваны англічанамі і інкарпараваны ў склад брытанскіх валоданняў як цэнтр губернатарства. Лічыўся адным з самых «брытанскіх» гарадоў Індыі. З 1947 г. — сталіца індыйскага штата Карнатака.
Паленца
Паленца (Pollenza) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Марке, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Мачэрата.
Насельніцтва складае 6086 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 149 чал./км². Займае плошчу 39 км². Паштовы індэкс — 62010. Тэлефонны код — 0733.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Кернава (рака)
Кернава́ — рака ў Беларусі, у Ашмянскім і Смаргонскім раёнах Гродзенскай вобласці, левы прыток ракі Ашмянка (басейн Віліі).
Назва
Назва літоўскага паходжання.
Звязаная з літоўскім kernavė «топкае месца ў лугах, у лясах», ад якога таксама літоўскія рачныя назвы Kernavas, Kerniava, Kernavė, у тым ліку гідронім Kernavė, ад якога літоўскі Кернаў (літ. Kernavė).
Водаапісанне
Даўжыня ракі 19 км. Плошча вадазбору 103 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 2 ‰. Пачынаецца паміж вёскамі Скілондзішкі і Мікуцяны Ашмянскага раёна, цячэ па паўночнай ускраіне Ашмянскага ўзвышша, упадае ў Рачунскае вадасховішча, створанае на Ашмянцы ў сутоках з Кернавой. Асноўны прыток — Нялюбка (злева). На працягу 7,4 км каналізаваная (выток — 1 км на паўднёвы захад ад вёскі Медрыкі). Каля вёскі Медрыкі створана сажалка (плошча 0,17 км²).
Кожар
Кожар — прозвішча.
Вядомыя носьбіты:
Джэмаль-паша
Ахмед Джэмаль-паша (асман. احمد جمال, тур. Ahmet Cemal Paşa) — асманскі ваенны і палітычны дзеяч, адміністратар Сірыі, вядомы ўдзельнік руху младатурак. Шырока вядомы ў арабскім свеце як Джамал Баша-ас-Сафа. З’яўляўся асманскім ваенным кіраўніком і адным з удзельнікаў вайсковага трыўмвірата, які кіраваў Асманскай імперыяй падчас Першай cусветнай вайны. Ваенны злачынец.
Біяграфія
Далучыўся да руху младатурак у 1906 г. У 1911 г. быў прызначаны губернатарам Багдада. Вызначыўся падчас балканскіх войнаў, і пасля рэвалюцыі 23 студзеня 1913 г. быў прызначаны ваенным камандзірам і міністрам грамадскіх работ ва ўрадзе Асманскай імперыі. У 1914 г. стаў міністрам ваенна-марскога флоту, на гэтай пасадзе заставаўся да 1918 г. Джэмаль-паша, разам з Таалат-пашой і Энверам-пашой, стаў удзельнікам трыўвірата, які фактычна кіраваў Асманскай імперыяй да яе паразы ў Першай сусветнай вайне ў кастрычніку 1918 года.
Пасля пачатку Першай сусветнай вайны ў ліпені-жніўні 1914 г. Джэмаль зрабіў стаўку на турэцка-французскі саюз і паехаў на перамовы ў Парыж. Францыя, дзякуючы таемным дамоўленасцям з Расійскай імперыяй, якія прадугледжвалі тэрытарыяльныя набыцці Расіі за кошт Турцыі (Заходняя Арменія і Стамбул), не магла гарантаваць тэрытарыяльную цэласнасць турэцкай дзяржавы, што было ўмовай стварэння альянсу. З прычыны гэтага, турэцка-французскія перамовы зайшлі ў тупік, і Джэмаль далучыўся да Таалата і Энвера, выступаючы за ўступленне Турцыі ў ваенны блок Цэнтральных дзяржаў (Германская імперыя і Аўстра-Венгрыя).
Пасля таго, як вайна Асманскай імперыі была абвешчана Антантай 4-5 лістапада 1914 г., у 1915 г. Джэмаль быў прызначаны камандзірам турэцкай арміі, якая дзейнічала супраць брытанскай арміі ў Егіпце. Пасля разгрому турэцкага наступлення, у снежні 1917 г. канчаткова страціў Іерусалім.
З 1916 года ён змагаўся з брытанскім паўстаннем, якое было ініцыявана брытанцамі. Пасля захопу французскіх консульстваў у Бейруце і Дамаску і выяўлення сакрэтных файлаў, якія пацвярджаюць сувязь паміж арабскімі паўстанцамі і англічанамі і французамі, а таксама спісы імёнаў членаў арабскай змовы, ён пачаў масавыя рэпрэсіі элітаў арабскага руху, у тым ліку членаў арабскай арганізацыі «Аль-Фатат». Да канца 1917 г. ён ажыццяўляў са сваіх памяшканняў у Дамаску практычна непадзельную ўладу над паўднёвай часткай Асманскай імперыі. У канцы 1917 года ён вярнуўся ў Стамбул, каб абмежавацца на выкананні сваёй функцыі міністра ваенна-марскога флота.
Пасля паразы і адстаўкі ўрада Таалат-пашы 8 кастрычніка 1918 г. і падпісання 30 кастрычніка пагаднення аб спыненні агню, 2 лістапада 1918 г. Джэмаль разам з сяммю лідарамі партыі Яднанне і прагрэс выехаў у Германію, а потым адправіўся ў Швейцарыю.
Чужая бацькаўшчына (фільм)
«Чужая бацькаўшчына» — драма 1982 года пра даваеннае жыццё і лёс беларускіх сялян. Фільм зняты паводле раманаў пісьменніка Вячаслава Адамчыка «Чужая бацькаўшчына» і «Год нулявы».
Джэмаль-паша
Біяграфія
Ваенны суд Асманскай імперыі завочна прысудзіў Джемала да расстрэлу за пераслед арабскіх падданых. Джэмаль, жадаючы працягнуць барацьбу з англічанамі, накіраваўся у ў Сярэднюю Азію, дзе ўдзельнічаў у мадэрнізацыі афганскай арміі. Пасля акупацыі Грузіі Чырвонай Арміяй (люты 1921 г.) ён прыбыў у Тбілісі. Там жа, у якасці помсты за генацыд армян, ён быў забіты удзельнікамі армянскай партыі «Дашнакцутюн», у рамках аперацыі «Немезіс».
Чужая бацькаўшчына (фільм)
Сюжэт
Фільм расказвае пра жыццё заходнебеларускіх сялян 1938 года. Маладая цяжарная сялянка дзеля шчасця з каханкам хоча расстарацца жытла і гаспадаркі. У фільме уздымаецца праблема беларускага нацыянальнага жыцця ў гады Другой Рэчы Паспалітай.
Джэмаль-паша
Біяграфія
Яго цела перавезлі ў Эрзурум, дзе і пахавалі.
Чужая бацькаўшчына (фільм)
Здымачная група
Аляксандр Верашчагін
Петухоўка (Веткаўскі раён)
Петухо́ўка (, Петуховка) — былы пасёлак у Веткаўскім раёне Гомельскай вобласці. Знаходзіўся ў падпарадкаванні Веткаўскага раённага Савета дэпутатаў і выканаўчага камітэта.
Да 21 кастрычніка 1968 года пасёлак знаходзіўся ў складзе Новаграмыцкага сельсавета, пасля — у складзе Беседскага сельсавета. Ліквідаваны ў 2011 годзе.
Шастакоўцы
Шастако́ўцы (, Шестаковцы) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Першамайскага сельсавета.
Гісторыя
У 1940—1961 гадах цэнтр Шастакоўскага сельсавета.
Аскольд Аўрамавіч Сухін
Аскольд Аўрамавіч Сухін (,, РСФСР — ) — беларускі спявак (бас). Заслужаны артыст Беларусі (1971).
Біяграфія
Скончыў інстытут мастацтваў у Кішынёве (1965). З 1965 года саліст Ансамбля песні і танца Беларускай ваеннай акругі, з 1966 года — Дзяржаўнага тэатра оперы і балета Беларусі, з 1980 года — Дзяржаўнага камітэта Беларусі па тэлебачанні і радыёвяшчанні, у 1985—1990 гадах — Крымскай філармоніі. Валодаў голасам рэдкай прыгажосці і пластычнасці.
Герб Таліна
Ге́рб Та́ліна (Tallinna vapp) — афіцыйны сімвал горада Таліна, сталіцы Эстоніі.
Гісторыя
Упершыню выява герба Таліна сустракаецца на пячатцы 1277 года. На ёй адлюстраваныя тры сінія каранаваныя леапарды з галавамі анфас на трохвугольным залатым шчыце.
З утварэннем на пачатку 18 стагоддзя Эстляндскай губерні ў складзе Расійскай імперыі герб горада не змяніўся. 4 кастрычніка 1788 года ён быў зацверджаны ў колішнім выглядзе, але ў французскім шчыце.
У 1868 годзе быў распрацаваны праект герба Рэвеля аўтарства Кенэ Барыса. Гістарычны герб увенчваўся залатой сцянной каронай, за шчытом размяшчаліся два залатыя перахрышчаных якары, перавітыя Аляксандраўскай стужкай. Афіцыйна праект зацверджаны не быў.
Пасля ўваходжання Эстоніі ў склад СССР замест герба выкарыстоўвалася новая эмблема горада. На чырвона-сінім іспанскім шчыце, перарэзаным на дзве паловы стылізаванымі хвалямі, знаходзіўся залаты ключ, размешчаны барознай улева і вушкам уніз. На баразне была намалявана пяцікутная зорка.
Апісанне
У залатым полі 3 сініх леапарды ў слуп, увянчаныя залатымі каронамі.
Мантыя шчыту складаецца з жоўта-сініх дэкаратыўных элементаў. Шчыт увянчаны сярэбраным шлемам з зачыненым казырком і чырвонай падшэўкай. На шыі шлему вісіць залаты ланцужок з чырвоным каменем. Шлем увянчаны залатой каронай з чырвонай інкрустацыяй. У нашлемніку размешчаная сімвалічная выява дацкай каралевы Маргарыты I у чырвонай сукенцы, залатой кароне і са скрыжаванымі на грудзях рукамі.
Тлумачэнне сімволікі
Тры сініх львы ў руху на залатым шчыце выкарыстоўваліся яшчэ з 13 стагоддзя ў гербе караля Вальдэмара II Дацкага, кіраўніка Дацкай Эстоніі. Акрамя таго, леапарды заўсёды сімвалізавалі крэпасць, а Талін паўстаў менавіта як горад-крэпасць Тоампеа. Такім чынам, геральдычны леапард лічыцца адным з найстарэйшых сімвалаў Эстоніі.
Вялікі герб Таліна практычна цалкам ідэнтычны сучаснаму гербу Даніі.
Малы герб
У чырвоным полі срэбны крыж.
Старажытнагрэчаская каланізацыя
Вялікая грэчаская каланізацыя — маштабнае рассяленне старажытных грэкаў па берагах Міжземнага і Чорнага мораў на працягу трох стагоддзяў з сярэдзіны VIII стагоддзя да н.э.
Дарыйцы і іанійцы распаўсюджваюцца па паўночным узбярэжжы Міжземнага мора, далей яны пасяляюцца і на Чорным моры.
Аднак грэкі не займаліся адкрыццём новых зямель, а ішлі ўжо пракладзенымі шляхамі фінікійцаў, выцясняючы папярэднікаў. Акрамя таго, яны не даследавалі новыя землі ўглыб, абмяжоўваючы сваю прысутнасць узбярэжжамі.
Палітычнае адзінства Грэцыі, якое існавала ў крыта-мікенскі перыяд, не было адноўлена. Мноства полісаў, што кантралявалі свае тэрыторыі, мелі самыя разнастайныя спосабы кіравання: тыранія, алігархія, тымакратыя і дэмакратыя.
Калоніі з’яўляліся перш за ўсё з прычыны абмежаванасці зямлі ў полісах кантынентальнай Грэцыі. У сваю чаргу, гэта было звязана як з ростам насельніцтва поліса, так і з існаваннем законаў, што забаранялі драбненне зямельнай уласнасці паміж некалькімі спадчыннікамі.
Боская санкцыя патрабавалася для любога сур’ёзнага дзяржаўнага прадпрыемства, але яна была асабліва неабходна пры заснаванні новага паселішча. Жыхары полісаў, якія вырашылі заснаваць калонію, як правіла, звярталіся да дэльфійскага аракула, жрацы якога традыцыйна паказвалі месца заснавання будучай калоніі, або давалі іншыя (часам — двухсэнсоўныя) указанні. Такім чынам, верагодна, што кіраванне кірункам каланізацыі (але не самой каланізацыяй) мела цэнтралізаваны характар. У той жа час, змяненне кірунку каланізацыі магло быць звязана і з варожасцю паміж дзвюма кааліцыямі полісаў у час Леланцкай вайны: Халкіда і Карынф, выцесніўшы сваіх праціўнікаў з арэны каланізацыі ў Сіцыліі, спрыялі фарміраванню новага кірунку старажытнагрэчаскай каланізацыі — на паўночны ўсход, у Мармуровае і Чорнае мора. Вядома, што многія раннія калоніі ў гэтым кірунку выводзіліся менавіта праціўнікамі Халкіды і Карынфа.
Новыя землі каланізаваліся паступова — так, Карынф да ўсталявання там тыраніі спачатку заснаваў некалькі калоній па берагах Карынфскага заліва, затым — на астравах Іанічнага мора і толькі затым заснаваў Сіракузы ў Сіцыліі. У перыяд кіравання ў Карынфе тыранаў каланізацыйная палітыка вызначалася са стратэгічных меркаванняў: акрамя рашэння традыцыйных для Грэцыі праблем недахопу зямлі для апрацоўкі і сыравіны, тыраны Карынфа ставілі перад сабой задачу забяспечыць сабе стратэгічнае панаванне ў заходнім кірунку. Выключэннем на фоне хвалі каланізацыі з’яўлялася кантынентальная Спарта. Спартанцы заснавалі адзіную калонію — Тарэнт у паўднёвай Італіі, аднак у далейшым аддалі перавагу вырашэнню праблем, агульных для ўсіх грэчаскіх полісаў у той час (недахоп зямлі і перанасяленне), шляхам заваяванняў новых зямель на Пелапанесе і змяненнем ладу свайго поліса.
Большасць каланістаў складалі, як правіла, збяднелыя і малазямельныя грамадзяне, малодшыя сыны сямействаў, пераможаныя на палітычнай арэне, а таксама жыхары іншых полісаў. Каланісты, якія ўдзельнічалі ў заснаванні новай калоніі, павінны былі аўтаматычна атрымаць зямлю для апрацоўкі і грамадзянства ў новым полісе. Арганізацыяй заснавання калоніі займаўся абраны чалавек — ойкіст. Пры заснаванні калоніі з метраполіі перавозіўся агонь свяшчэннага ачага і выявы мясцовых багоў. Жыхары калоній заўсёды захоўвалі цесныя сувязі з метраполіяй, аж да аказання дапамогі пры неабходнасці. Нягледзячы на гэта, калоніі першапачаткова ствараліся як самастойныя полісы, таму пры сутыкненні інтарэсаў метраполіі і калоніі абодва полісы маглі перайсці ад мірных дружалюбных і братэрскіх адносін да адкрытых канфліктаў адзін з адным, як напрыклад здарылася паміж Карынфам і Керкірай.
Стварэнне шматлікіх калоній садзейнічала развіццю гандлю, аж да таго, што некаторыя калоніі адмыслова ствараліся для забеспячэння стратэгічнага панавання метраполіі ў дадзеным раёне. Калоніі экспартавалі ў кантынентальныя полісы збожжа (перш за ўсё з Вялікай Грэцыі і Прычарнамор’я) і медзь (Кіпр), у меншай ступені — віно, гэта значыць галоўным чынам гэта была сыравіна. У сваю чаргу, у калоніі экспартаваліся жалеза і вырабы з яго, а таксама шарсцяныя тканіны, кераміка і іншыя рамесныя тавары. Першыя часы ў гандлі ўнутры грэчаскіх калоній лідыравала Эгіна, жыхары якой былі ўмелымі мараходамі, але неўзабаве яе пацяснілі Карынф і Халкіда, якія валодалі, у адрозненне ад Эгіны, вялікай колькасцю калоній. Толькі пасля іх першынство ў марскім гандлі перахапілі Афіны.
Дзякуючы калоніям грэчаскім полісам удалося ліквідаваць перанасяленне кантынентальнай Грэцыі, значна павялічыць аб’ём гандлю і стварыць перадумовы для панавання грэчаскіх гандляроў у Міжземнамор’і, а таксама пашырыць сферу распаўсюджання грэчаскай культуры. Лічыцца, што ўсяго за час каланізацыі было заснавана некалькі сотняў калоній, агульнае насельніцтва якіх складала 1,5 — 2 мільёна чалавек.
Магілёў I
Станам на ліпень 2023 года праз станцыю ажыццяўляюцца пасажырскія перавозкі на Брэст, Віцебск, Гомель, Гродна, Маскву, Мінск, Оршу, Полацк, Салігорск, Санкт-Пецярбург.
Гісторыя
У 1900 годзе Мікалай ІІ зацвердзіў палажэнне, якое прадугледжвала пабудову чыгуначнага шляху ад Віцебска да станцыі Жлобін. Станцыя Магілёў задумвалася як пасажырская — запланаваны даволі буйны вакзал. Праект вакзала прадугледжваў модную тым часам калідорную сістэму планіроўкі. Прасторавая структура будынка мела строга сіметрычнае рашэнне з двума невялікімі прыбудовамі ў тарцах.
З 19 па 21 снежня 1902 года камісія пад старшынствам старшага інспектара-інжынера В. М. Панова прымала і аглядала станцыю Магілёў. У акце агляду пад п. 27 паведамляецца «вакзал станцыі Магілёў абліцаваны кіеўскай цэглай, дах пакрыты 12-фунтовым ліставым жалезам. Ёсць цэнтральнае ацяпленне па сістэме Кайфера. Ёсць памяшканне на вакзале для часовага знаходжання членаў урада».
Вакзал станцыі Магілёў урачыста адкрыты ў 1902 годзе. Пасажыраў на вакзал дастаўлялі рамізнікі, а ў 1911 годзе з'явіліся два таксаматоры, іх уладальнікам быў Самуіл Сагал – дзед мастака Марка Шагала.
У 1914-1915 гадах на станцыі Магілёў ваенным санітарам праходзіў вайсковую службу паэт Сяргей Ясенін.
У жніўні 1915 года нямецкія войскі ўварваліся на тэрыторыю Беларусі, У сувязі з чым Стаўка Вярхоўнага Галоўнакамандуючага расійскай арміі перамешчана ў Магілёў. На станцыі Магілёў пабудаваны спецыяльны тупік для царскага цягніка.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны праз станцыю адбывалася эвакуацыя людзей і абсталявання, будынак вакзала сур'ёзна разбураны, але ўжо ў 1945 годзе зроблены яго капітальны рамонт.
У 1956-2004 гадах зроблены шэраг рэканструкцый вакзальнага комплексу. У выніку рэканструкцыі 2000-2004 гадоў пасажырскі комплекс вакзала станцыі Магілёў атрымаў сучасны выгляд.
Дублінскі сельсавет
Дублі́нскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Дублін. Знаходзіўся ў цэнтральнай частцы раёна.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Спярыжскага сельсавета.
18 сакавіка 2005 года Спярыжскі сельсавет перайменаваны ў Дублінскі сельсавет. 17 лістапада 2005 года скасавана вёска Міхалоў. 26 верасня 2006 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Чамярыскага сельсавета. На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 12 населеных пунктаў: вёскі Валахоўшчына, Глухавічы, Дублін, Ільічы, Казялужцы, Нудзічы, Рафалаў, Спярыжжа, Старыя Юркавічы, Ясяні, пасёлкі Дубраўка і Ленінец.
IC 1215
IC 1215 — галактыка тыпу SB/P у сузор’і Дракон.
Адур
Аду́р (Adour, Ador, Aturri) — рака ў паўднёва-заходняй частцы Францыі.
Даўжыня ракі 335 км. Плошча вадазбору 22 000 (15 000 ). Сярэдні расход вады каля 360 м³/с. Выток ракі знаходзіцца ў цэнтральнай частцы Пірэнеяў. Працякае па плато Арманьяк, Гаронскай нізіне і ўпадае ў Біскайскі заліў Атлантычнага акіяна. Рака суднаходная ў ніжнім цячэнні.
Сярод прытокаў: Гаў-дэ-По. Вада ракі выкарыстоўваецца на арашэнне.
На рацэ гарады Баёна, Тарб.
Алег Рыгоравіч Суконка
Алег Рыгоравіч Суконка (нар., в. Хвошна Гарадоцкага раёна Віцебскай вобласці) — заслужаны ўрач Рэспублікі Беларусь (2016), беларускі грамадскі дзеяч, член Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га і 7-га скліканняў. Доктар медыцынскіх навук, прафесар, выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь.
Біяграфія
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут.
Служыў у радах Узброеных Сіл. Працаваў урачом-інтэрнам па хірургіі Аршанскай гарадской бальніцы імя Сямашкі Віцебскай вобласці, урачом-выкладчыкам хірургічных хвароб Аршанскага медыцынскага вучылішча, урачом-уролагам медсанчасці Аршанскага льнокамбіната, урачом-анколагам, малодшым навуковым супрацоўнікам аддзялення хірургічных і камбінаваных метадаў лячэння, малодшым навуковым супрацоўнікам лабараторыі гіпертэрміі і комплекснай тэрапіі, навуковым супрацоўнікам, старшым навуковым супрацоўнікам аддзялення абдамінальнай хірургіі і ўралогіі, старшым навуковым супрацоўнікам аддзялення радыемадыфікацыі Навукова-даследчага інстытута анкалогіі і медыцынскай радыялогіі Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь, загадчыкам анкалагічнага (уралагічнага) аддзялення дзяржаўнай установы «Навукова-даследчы інстытут анкалогіі і медыцынскай радыялогіі імя М. М. Аляксандрава», загадчыкам аддзела анкауралагічнай паталогіі дзяржаўнай установы «Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр анкалогіі і медыцынскай радыялогіі імя М. М. Аляксандрава».
Дырэктар дзяржаўнай установы «Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр анкалогіі і медыцынскай радыялогіі імя М. М. Аляксандрава» (2010 — 2020).
Выбіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га і 7-га скліканняў.
Працоўная і навуковая дзейнасць
Распрацаваў новыя хірургічныя падыходы да лячэння ныркава–клеткавага раку, быў першым у Беларусі лекарам, які паспяхова правёў экстракарпаральную рэзэкцыю адзінай ныркі, а таксама ўкараніў у практыку некалькі відаў пашыраных і ашчадных для органаў аперацый пры пухлінах нырак. За пэрыяд працы ў РНПЦ выканаў больш за 3000 апэрацый па анкаўралёгіі, у тым ліку з падвышанай катэгорыяй складанасьці. У часы яго кіраўніцтва РНПЦ анкалёгіі быў абсталяваны найсучаснай апаратурай, тэхнікай і лябараторыямі для лячэньня і дыягностыкі раку.
Аўтар больш 600 навуковых прац, у тым ліку 4 манаграфій, 9 вучэбных дапаможнікаў, 13 патэнтаў на вынаходствы, 28 інструкцый па карыстанню.
Эрдаган
Эрдаган (Erdoğan) — турэцкае прозвішча.
Ніна Васільеўна Галіноўская
Ніна Васільеўна Галіноўская (, в. Вялікія Лазіцы,, Магілёўская вобласць) — беларуская паэтэса.
Біяграфія
Нарадзілася ў сялянскай сям’і. У 1955 г. скончыла Магілёўскае дашкольнае педагагічнае вучылішча. Працавала выхавацелькай дзіцячага сада торфапрадпрыемства «Калпеніца» Брэсцкай вобласці, карэктарам газеты «Мінская праўда» (1962—1963). Член Саюза пісьменнікаў СССР з 1985 г.
Творчасць
Першы верш апублікавала ў 1958 г. (скідальская раённая газета «Красное знамя»). Аўтар кніжак вершаў для дзяцей «Давайце пазнаёмімся» (1962), «Лясная зарадка» (1965), «Размова сняжынак» (1968), «Сяргейкаў параход» (1972), «Кніжчыны сябры» (1975), «Мой дзень» (1977), «Зай прагназіст» (1979), «Незвычайны карагод» (1986), «Восень едзе ў магазін» (1990), калектыўнага зборніка «Калі ветрык спачывае» (1985).
Дзедавічы (Салігорскі раён)
Дзе́давічы (, Дедовичи) — пасёлак у Салігорскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Акцябрскага сельсавета.
Лазарава
Ла́зарава (, Лазарево) — вёска ў Расонскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янкавіцкага сельсавета.
Ківіты (гміна)
Ківі́ты (Kiwity) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Лідзбаркскага павета Вармінска-Мазурскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Ківітах. Плошча гміны складае 145,38 км². Станам на 2004 год у гміне Ківіты пражывалі 3512 чалавек, шчыльнасць — 24,2 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 18 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 18 населеных пунктаў.
Замошша (Браслаўскі раён)
Замошша (Замошье) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці, каля возера Сярэднік. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.
Знаходзіцца за 20 км у напрамку на поўдзень ад Браслава, за 258 км ад Віцебска.
Гісторыя
У 1940—1959 гадах цэнтр Замошскага сельсавета.
Юшкаўцы
Ю́шкаўцы (, Юшковцы) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Першамайскага сельсавета.
Хадосы (Ровенскі раён)
Хадосы (Ходо́си) — вёска ў Ровенскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Шпаніўскай вясковай абшчыны.