cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эканоміка Егіпта
Агульная характарстыка
Егіпет — адна з найбольш эканамічна развітых краін Афрыкі і Блізкага Усходу з параўнальна магутнай і дыверсіфікаванай эканомікай. Мае другі па памерах ВУП на кантыненце пасля Нігерыі і сярод краін Афрыкі вылучаецца адносна высокім ВУП на душу насельніцтва. Прырост ВУП у 2017 годзе склаў 4,2 % супраць 4,3 % у 2016 годзе. Эканамічна актыўнае насельніцтва — 29,95 млн чалавек. Узровень беспрацоўя, па афіцыйных дадзеных, складае 12,2 % (12,7 % у 2016 годзе). У структуры ВУП на вытворчыя галіны прыпадае 52 % (у тым ліку сельская гаспадарка — 14 %, здабыўная і апрацоўчая прамысловасці — 33 %, будаўніцтва — 5 %), сферу фінансаў і паслуг — 48 % (у тым ліку турызм — 12 %, сацыяльныя паслугі — 16 %). Егіпет валодае развітай банкаўскай сістэмай.
За часам прэзідэнцтва Насэра пераважала дзяржаўная форма ўласнасці, аднак пры Садату і Мубараку Егіпет павярнуўся да рынкавых адносін і сёння ўдзельная вага прыватнага сектару ў ВУП складае каля 75 %. У аграрным сектары амаль усе землі знаходзяцца ў прыватным валоданні.
Праблемы
У дакладзе ААН па праблемах «чалавечага развіцця» за 2004 год Егіпет па зводнаму паказчыку «узроўню і якасці жыцця» застаўся на 120 месцы сярод 177 дзяржаў, апынуўшыся ў разрадзе «крытычных краін» з пункта гледжання маёмаснага расслаення грамадства. На эканоміцы негатыўна адбіліся падзеі арабскай вясны — у выніку хваляванняў і палітычнай нестабільнасці знізіўся прыток замежных інвестыцый і паменшылася колькасць турыстаў, што вылілася ў скарачэнні валютных рэзерваў і дэвальвацыі фунта.
Фінансы ў 2005
Егіпет валодае развітай банкаўскай сістэмай. У краіне функцыянуюць 43 банкі. У 2005 годзе дазволена адкрыццё прамых аддзяленняў замежных банкаў з статутным капіталам не менш за 50 млн долараў ЗША. Забяспечаная ўнутраная канвертавальнасць егіпецкага фунту, у лютым 2003 года абвешчаны яго вольны курс у дачыненні долара ЗША. Абменны курс у 2005 годзе — каля 5,75 фунтаў за долар. Узровень інфляцыі ў 2005 годзе склаў 10,2 %. Дэфіцыт дзяржбюджэту — 10,2 млрд долараў (4,7 млрд долараў — 2004 год). Золатавалютныя рэзервы — 22 млрд долараў ЗША (у 2004 годзе — 15 млрд.). Асноўныя крыніцы паступлення валюты ў 2005 годзе: прыбыткі ад турызму — 6,4 млрд долараў, экспарт вуглевадароднай сыравіны — 5,3 млрд долараў, паступленні ад Суэцкага канала — 3,5 млрд долараў, грашовыя пераводы егіпцян якія працуюць за мяжой — 3 млрд долараў. Эканоміка Егіпта шмат у чым залежыць ад замежнай дапамогі, аб’ём якой склаў у 2005 годзе 3 млрд долараў ЗША. Галоўны донар — ЗША (1,835 млрд долараў ЗША). Назапашаны аб’ём прамых замежных інвестыцый (без нафты) — 6,3 млрд долараў ЗША, у нафтагазавы сектар за перыяд з 1981—2005 гады — 16 млрд долараў.
Здабыўная
Запасы нафты — каля 530 млн т. У 2016 было здабыта каля 30 млн тон нафты. Выведаныя запасы газу — 2,2 трлн куб. м. (15-е месца ў свеце), здабыча ў 2016 годзе — 42 млрд куб. м. (у 2004 годзе — 34 млрд куб. м.). Экспартуецца звадкаваны прыродны газ. Нафта і газ здабываюцца на пустынным захадзе, у дэльце Ніла, у Суэцкім заліве. З 2008 года Егіпет ператварыўся ў нета-імпарцёра нафты і рызыкуе стаць нета-імпарцёрам газу, што звязана з ростам эканомікі пры абмежаванасці рэурсаў. Значныя паклады каменнага вугалю маюцца на паўночным усходзе Сіная, штогод здабываецца каля 600 тыс.тон.
Электраэнергетыка
З 1964 на дапамогу вуглевадароднаму сектару прыйшла Асуанская ГЭС на Ніле магутнасцю 2100 МВт. Выпрацоўваючы 10 млрд кВт*гадз электрычнасці штогод, паўстагоддзя таму яна забяспечвала палову патрэбаў Егіпта (да таго ж была электрыфікавана сельская мясцовасць), сёння толькі 15 %, астатняе прыходзіцца на ЦЭС. У цяперашні час Егіпет плануе пабудаваць сваю першую атамную электрастанцыю ў горадзе Эль-Дабаа у паўночнай частцы краіны на 25 млрд $ расійскага крэдыту.
Апрацоўчая
Егіпет мае найбольшыя ў Афрыцы нафтаперапрацоўчыя магутнасці, якія ў паўтара разы пераўзыходзяць аб’ёмы здабычы сваёй нафты. Развіта чорная металургія, металургічныя заводы працуюць у Александрыі, Садаце і Суэцы. У 2016 годзе Егіпет заняў 27-е месца ў свеце па выплаўцы сталі (5 млн тон), у пікавым 2013 было атрымана 6,8 млн тон. Сельская гаспадарка забяспечваецца ўласнымі азотнымі ўгнаеннямі, палова вытворчасці прыпадае на завод у горадзе Абу-Кір у ваколіцах Александрыі. У Каіры знаходзяцца прадпрыемствы аўтамабілебудаўнічых кампаній Ghabbour Group (150 тыс. легкавых аўто і матацыклаў у год) і MCV (грузавыя аўтамабілі і аўтобусы)
Сельская гаспадарка
Плошча апрацоўваемых зямель — 4 млн га (4 % тэрыторыі Егіпту), усе яны маюць патрэбу ў арашэнні, для чаго выкарыстоўваюцца нільскія воды. Узвядзенне Асуанскай плаціны палепшыла ірыгацыйную сістэму і павялічыла плошчу арашальных зямель. Кліматычныя ўмовы дазваляюць збіраць па два ўраджаі на год. Аднак не абышлося і без праблем. Якасць глебаў стала катастрафічна падаць — спыніліся штогадовыя разлівы Ніла. Таксама вырасла засоленасць глебаў: у 2011 годзе 25 % ворыва былі ў той ці іншай ступені засолены. Уласнай вытворчасцю Егіпет задавальняе не больш 40 % патрэб у харчаванні (тыповая сітуацыя для краін «трэцяга свету»).
У сельскай гаспадарцы дамінуе раслінаводства. Галоўныя збожжавыя культуры — пшаніца, кукуруза і рыс (пры гэтым пшаніцы не хапае, а рыс экспартуецца). Асабліва вялікае развіццё атрымалі садаводства і агародніцтва, якія маюць экспартны накірунак — Еўропа ў зімова-вяснвы перыяд актыўна спажывае егіпецкую саданіну і агародніну. Егіпет — першы ў свеце вытворца фінікаў, другі — фігаў, чацвёрты — цыбулі і суніц, пяты — баклажанаў і дынь. Таксама вырошчваюцца цытрусавыя і вінаград. Егіпет славіцца сваёй доўгавалакністай бавоўнай, зрэшты, аб’ёмы яе збору зменшыліся і экспарт спыніўся. Асноўныя галіны жывёлагадоўлі — развядзенне птушкі і буйвалаў. Егіпет — адзін з сусветных лідараў па вытворчасці буйвалінага малака.
Транспарт
Егіпет мае густую чыгуначную сетку агульнай даўжынёй больш за 30 000 км, якая ахоплівае ўсе заселеныя рэгіёны краіны: даліну і дэльту Ніла, Сінайскі паўвостраў, заходнія аазісы. Суэцкі канал даўжынёй 161 км з’яўляецца найважнейшай транспартнай артэрыяй, на якую прыходзіцца 10 % сусветных марскіх зносін, і дае эканоміцы Егіпта больш за 5 млрд долараў штогод.
Знешні гандаль
Аб’ём знешнегандлёвага абарачэння ў 2016 годзе дасягнуў 125 млрд долараў, экспарт — 39,1 млрд, імпарт — 85,4 млрд, дэфіцыт — 46 млрд. Пакрыццё імпарту экспартам — меней за 50 %. Асноўныя знешнегандлёвыя партнёры — ЗША, Германія, Францыя, Італія, Кітай, ААЭ. У 1995 годзе парламент Егіпта ратыфікаваў членства Егіпта ў СГА.
Алеся Валер’еўна Берулава
Алеся Берула́ва (нар. 1 лістапада 1972, Ясная паляна, Тульская вобласць, РСФСР) — беларуская і расійская спявачка, прадзюсар, кампазітар, аўтар песень, актрыса, заснавальнік і лідар рок-гурта «Мантана» (1999—2003 і з 2016) і сінціпоп-гурта «Merry Poppins» (2004—2008).
Біяграфія
Нарадзілася ў Яснай Паляне Тульскай вобласці, паводле іншых звестак у Чэхаславакіі. Бацька — вайсковец-дэсантнік, маці — мастачка. Малодшыя сёстры — Марына (удзельніца рок-гурта «Мантана» (1999—2003) і сінціпоп-гурта «Merry Poppins» (2004—2008), мастачка, фатограф ) і Людміла (удзельніца сінціпоп-гурта «Merry Poppins»).
Сям’я Берулава шмат пераязджала праз службу бацькі, жыла ў розных месцах у Расіі, у Чэхаславакіі, Малдове і Германіі, таму Алеся змяніла шмат школ. Сачыняць песні пачала ў дзяцінстве, першую падарыла аднакласніцы на дзень нараджэння. З 4-га класа Алеся выступала перад сваімі першымі гледачамі — бацькамі і аднакласнікамі.
Скончыла музычную школу па класе фартэпіяна ў Днястроўску (Малдова), займалася бальнымі танцамі. Удзельнічала ў шматлікіх усесаюзных конкурсах. Потым сям’я пераехала ў Германію.
У 1989 годзе ў Германіі скончыла сярэднюю школу. У 1989 годзе адправілася ў Мінск паступаць у Беларускі ўніверсітэт культуры на факультэт рэжысуры масавых свят, пазней перавялася на факультэт эстраднага вакала. Пасля інстытута з’ехала ў Германію, вучыцца вакалу, спяваць у клубах і на вуліцах сусветны фальклор і ўласныя песні, акампануючы на гітары. У Германіі таксама працавала фотамадэллю ў маладзёжным часопісе Yo Yo.
Творчасць
На пачатку 1998 года Алеся Берулава вярнулася ў Мінск і 22 красавіка 1999 года заснавала рок-гурт «Мантана». У складзе гурта запісала сінгл «Таму што…» (2000) і альбом «Манікюры» (2001).
У 2004 годзе разам з сястрой Марынай стварыла сінціпоп-гурт «Merry Poppins». У перыяд існавання гурта запісала максі-сінгл «Merry Poppins» (2006) і альбом Do svidania… (2008). Алеся Берулава з’яўляецца салісткай, лідарам, кампазітарам і аўтарам песень у абодвух гуртах. Таксама з’яўляецца аўтарам шэрагу нявыдадзеных песень розных перыядаў творчасці.
У 2001—2008 гадах займалася акцёрскай працай, як актрысы знялася ў 3-х відэакліпах рок-гурта «Мантана» і 4-х відэакліпах сінціпоп-гурта «Merry Poppins», у некалькіх тэлевізійных праектах і фільме.
З 2016 года вакалістка і лідар адроджанай рок-групы Мантана.
Ежы Шмайдзіньскі
Ежы Анджэй Шмайдзіньскі (Jerzy Andrzej Szmajdziński, 9 красавіка 1952, Вроцлаў, Польшча — 10 красавіка 2010, Смаленск, Расія) — польскі палітычны і дзяржаўны дзеяч, віцэ-маршал Сейма Рэспублікі Польшча. Займаў пасаду міністра нацыянальнай абароны Польшчы, быў кандыдатам у прэзідэнты Польшчы на стаялі перад восенню 2010 года чарговых выбарах.
Сінайска-Палесцінская кампанія
Сіна́йска-Палесці́нская кампа́нія (Sinai and Palestine Campaign, Palästinafront, Sina ve Filistin Cephesi; 28 студзеня 1915 — 30 кастрычніка 1918) — баявыя дзеянні на Сінайскім паўвостраве, у Палесціне і Сірыі, якія адбываліся падчас Першай сусветнай вайны паміж войскамі Антанты (Вялікабрытанія, яе дамініёны і французскія падраздзяленні) з аднаго боку і Цэнтральных дзяржаў (Асманская імперыя пры падтрымцы Германіі) — з другога.
Пасля ўступлення Асманскай імперыі ў Першую сусветную вайну, асманскае кіраўніцтва прыняло рашэнне захапіць Суэцкі канал. У 1915 годзе разгарнулася барацьба за Суэц, у ходзе якой брытанскім войскам удалося адбіць спробы турэцкай арміі захапіць канал. У 1916 годзе і ў пачатку 1917 года працягвалася сінайская кампанія, у ходзе якой брытанскім войскам удалося адцясніць асманскую армію ў Палесціну. У студзені 1917 года ў час бою ля Рафы пачалася палесцінская кампанія. У канцы 1917 года ў баях ля Газы і Беэр-Шэвы брытанцам удалося прарваць асманскі фронт і захапіць Іерусалім.
Пасля вайны Палесціна стала брытанскай мандатнай тэрыторыяй.
Вынікі і наступствы
Пасля заканчэння Першай сусветнай вайны тэрыторыя Леванта перайшла пад кантроль краін Антанты (Брытанская імперыя і Францыя). Тэрыторыя сучасных Лівана і Сірыі патрапілі пад кантроль Францыі, а Палесціна і Іарданія былі занятыя брытанскімі войскамі. Яшчэ ў 1917 годзе міністрам замежных спраў Вялікабрытаніі Артурам Бэльфарам быў напісаны ліст лорду Уолтару Ротшыльду, прадстаўніку брытанскай яўрэйскай абшчыны. У гэтым лісце Бэльфар выказваў імкненне да садзейнічанню «стварэння яўрэйскай нацыянальнага ачага ў Палесціне». Тэкст дэкларацыі Бэльфара не ўтрымоўваў згадкі Іерусаліма і межаў Палесціны. Гэтая нявызначанасць стала ў далейшым крыніцай розначытанняў у трактоўках дэкларацыі. 24 красавіка 1920 года на канферэнцыі ў Сан-Рэма «Дэкларацыя Бэльфара» была зацверджана саюзнікамі як аснова пасляваеннага ўрэгулявання ў Палесціне. На падставе рашэнняў канферэнцыі ў Сан-Рэма Ліга Нацый уручыла ў 1922 годзе Вялікабрытаніі мандат на Палесціну, тлумачачы гэта неабходнасцю «ўстанаўлення ў краіне палітычных, адміністрацыйных і эканамічных умоў для бяспечнага стварэння яўрэйскага нацыянальнага дома»
Страты
Страты асманскай арміі ў ходзе баявых дзеянняў на Сінайскім паўвостраве і ў Палесціне невядомыя. Па дадзеных савецкага дэмографа Барыса Урланіса на Сінайска-палесцінскім фронце брытанскія войскі страцілі каля 7 000 чалавек загінуўшымі і каля 2 000 чалавек прапалі без вестак. Па дадзеных камандавання ўзброеных сіл Аўстраліі аўстралійскія падраздзяленні падчас Сінайска-палесцінскай кампаніі страцілі 4 851 ваеннаслужачых загінулымі (з іх 416 афіцэраў і 4 435 салдат).
Літаратура
* На рускай мове: * На англійскай мове: * На нямецкай мове:
Свята-Пакроўская капліца (Мар’іна Горка)
Свята-Пакроўская капліца — мураваная праваслаўная капліца ў горадзе Мар’іна Горка Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вуліца Новая Зара, 55.
Архітэктура
Вырашана прамавугольным у плане аб’ёмам, да якога далучаны папярочны прытвор з надбудаванай над ім 8-граннай драўлянай званіцай. Двухсхільны дах над алтарнай часткай і шацёр званіцы завершаны цыбулепадобнымі галоўкамі. Фасады расчлянёны прамавугольнымі аконнымі праёмамі.
Спіс зорак сузор’я Малога Ільва
У прыведзеным спісе пералічаны ўсе зоркі сузор'я Малога Ільва да бачнай зорнай велічыні +6,5m і іншыя зоркі, уяўляючыя пэўную цікавасць: пераменныя, з планетнымі сістэмамі, звышновыя і г. д.
Ліза Марклунд
Ліза Марклунд (нар. 9 верасня 1962) — шведская пісьменніца, журналістка, аўтар дэтэктыўных раманаў. Яе кнігі, аб’яднаныя ў серыю пра шведскую журналістку Анiку Бенгтзан, апублікаваны на 30 мовах і прададзены мільённымі накладамі па ўсім свеце.
Біяграфія
Нарадзілася ў Полмарку, Норбатэн. Жыве на віле ў Стакгольме з мужам Мікаэлем. У яе трое дзяцей.
Пісьменніцкая кар’ера
Пісьменніцкую кар’еру пачала ў 1995 годзе. З таго часу напісала 13 крымінальных раманаў, 2 дакументальных у суаўтарстве з Марыяй Эрыксан і адну работу ў жанры «нон-фікшн» з Лотай Снікер. Цыкл пра журналістку Аніку Бенгтзан стаў бестселерам.
Па матывах яе кніг зняты фільмы «Апошні тэрмін» і «Рай». Іх выпуск адбыўся ў 2001 і 2003 гадах. У 2009 годзе кампанія «Елаў Бёрд» (Yellow Bird) выкупіла правы на экранізацыю шасці раманаў Марклунд: «Студыя 69», «Прайм-тайм», «Чырвоная ваўчыца», «Апошняе завяшчанне Нобеля», «Пажыццёвы тэрмін» і «Месца пад сонцам».
У 2010 годзе стала сааўтарам рамана «Забойцы па паштоўках» (The Postcard Killers) разам з амерыканскім пісьменнікам Джэймсам Патэрсанам. Кніга была дванаццатай у кар’еры пісьменніцы. У выніку Ліза Марклунд, разам са Стыгам Ларсанам і Джо Несбё, — адзіная скандынаўская аўтарка, якая ўзначаліла спіс бестселераў New York Times.
Журналістыка
Журналісцкі досвед уключае дзесяць гадоў працы журналістам-расследавальнікам і пяць гадоў дырэктарам навін і галоўным рэдактарам штодзённай прэсы і тэлебачання.
У студзені 2007 года на TV4 паказалі яе дакументальныя фільмы пра дзяцей, якія жывуць з ВІЧ і СНІДам у Расіі і Камбоджы. Яе серыял пра гвалт над жанчынамі «Lite stryk får dom tåla» быў намінаваны на лепшы тэлевізійны дакументальны фільм у Швецыі ў 2004 годзе. Ліза таксама вяла паўфінал у «Melodifestivalen» і бала ўдзел як вядучая «Ранішніх навін» на TV4.
Ліза піша хронікі і рубрыкі з 1987 года, галоўным чынам у Expressen, але таксама ў Arbetaren, нямецкім Welt am Sonntag, Financial Times, нарвежскім Verdens, дацкім Dagbladet Information і фінскім Ilta-Lehti.
Ліза Марклунд прадстаўляе за мяжой Salomonsson Agency.
Саўладальніца трэцяга па велічыні выдавецкага дома Швецыі Piratförlaget і аглядальніца вячэрняй газеты Expressen.
Грамадская дзейнасць
На працягу адзінаццаці гадоў (2004—2015) працавала паслом ЮНІСЕФ. Прычынай стаў асабісты інтарэс пісьменніцы да правоў чалавека, у прыватнасці дзяцей. Яна шмат падарожнічае ад імя гэтай арганізацыі і займаецца пытаннямі дзіцячага рабства і ВІЧ-інфікаваных дзяцей у краінах трэцяга свету.
Узнагароды
У 2013 годзе атрымала тры міжнародныя літаратурныя ўзнагароды: The Reading Relay Gold Medal, Eurocrime Read of the Year i The Petrona Award.
Іван Аляксеевіч Нядзёшаў
Іван Аляксеевіч Нядзёшаў (Иван Алексеевич Недё́шев;  —  ) — адзін з першых даследчыкаў (XIX ст.) беларускай мовы.
Вільгельм Моргнер
Вільгельм Моргнер (Wilhelm Morgner;, , Арнсберг — , Лангемарк, Заходняя Фландрыя) — нямецкі мастак, адзін з найбуйнейшых прадстаўнікоў так званага «рэйнскага экспрэсіянізму».
Біяграфія
У 1908—1909 гады наведваў мастацкую школу Георга Таперта ў Ворпсведэ, уласцівы Таперту лірызм аказвае ўплыў на першыя працы Вільгельма Моргнера. У 1909 годзе мастак вярнуўся ў Зост. У 1911 годзе пераехаў у Берлін, працаваў у мастацкай групе «Мост» (die Brücke), разам з якой удзельнічаў у берлінскай выстаўцы «Новага Сецэсіёна». У 1912 годзе ўдзельнічаў у выстаўцы мастакоў «Зондэрбунд» у Кёльне, дзе пазнаёміўся з творчасцю гурта «Сіні вершнік», які аказаў вялікае ўздзеянне на далейшыя работы майстра.
З 1913 года карціны Вільгельма Моргнера ўсё больш набліжаюцца да абстракцыянізму. Яго «Астральныя кампазіцыі» (1913) вельмі лаканічныя. Далейшае творчае развіццё мастака было перапынена Першай сусветнай вайной. Вільгельм Моргнер у 1914 годзе прызываецца на вайсковую службу салдатам. У верасні 1914 года атрымаў раненне на фронце. Узнагароджаны Жалезным крыжом 2-га класа. У 1915 годзе ваяваў супраць рускіх войск на Усходнім фронце. У маі 1917 года пераведзены ў Фландрыю, дзе 16 жніўня 1917 года ва ўзросце 26 гадоў мастак быў забіты ў баі з брытанскімі салдатамі. Ад часу яго вайсковай службы захаваліся толькі невялікія малюнкі і эскізы.
Сезон 2022 ЖФК Бабруйчанка
У 2022 годзе жаночы футбольны клуб «Бабруйчанка» з Бабруйска прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
Уінтрапаўскі ўніверсітэт
Уінтрапаўскі ўніверсітэт (Winthrop University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў горадзе Рок-Хіл у штаце Паўднёвая Караліна.
Агульная характарыстыка
Універсітэт заснаваны ў 1886 годзе Дэвідам Бэнкрофтам Джонсанам, які працаваў школьным суперінтэндантам у горадзе Калумбія. Ён атрымаў грант ад Роберта Чарльза Уінтрапа, бостанскага філантропа, на стварэнне вучэльні.
Галоўны акадэмічны і жылы кампус плошчай 40,5 га размешчаны ў горадзе Рок-Хіл за 40 км на паўднёвы захад ад горада Шарлат і за 114 км на поўнач ад горада Калумбія, сталіцы штата Паўднёвая Караліна.
12-я кавалерыйская партызанская брыгада імя І. В. Сталіна
Склад
Брыгада была створана на базе атрада імя Сталіна, вылучанага партызанскай брыгады «За радзіму». На момант злучэння з Чырвонай Арміяй у склад брыгады ўваходзілі:
Гісторыя
Партызаны праводзілі аперацыі на нямецкіх камунікацыях Пухавічы — Бабруйск, Асіповічы — Баранавічы, Баранавічы — Лунінец. У «рэйкавай вайне» папсавалі каля 2,5 тыс рэек. Разбілі нямецкія гарнізоны ў вёсках Якшыцы Бярэзінскага, Ліпень, Лапічы Асіповіцкага (жнівень 1942), вёсцы Горкі Чэрвеньскага (студзень 1943), Падлужжа, Згода, Бярозаўка Глускага (ліпень 1943) раёнаў, рабілі налёты на нямецкія гарнізоны ў Пухавічах і ў вёсцы Дзяніскавічы Ганцавіцкага раёна. У студзені, сакавіку, лістападзе 1943 года, лютым, красавіку, маі 1944 вялі баі з карнікамі. Разам з 32-й партызанскай брыгадай імя Калініна утрымлівалі партызанскую зону. Ва ўзаемадзеянні з часцямі Чырвонай Арміі 29 чэрвеня — 3 ліпеня 1944 года ў раёне Чырвоная Слабада — Пагост вялі баі з нямецкім войскам, якое адступала.
Памяць
У 1965 годзе ў вёсцы Вялікі Рожан Салігорскага раёна ў гонар брыгады быў пастаўлены помнік.
Насовіцкі раён
Насо́віцкі раё́н — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка БССР у 1926—1927 гадах. Цэнтр — вёска Насовічы.
Утвораны 8 снежня 1926 года падчас другога ўзбуйнення БССР у складзе Гомельскай акругі БССР. У склад раёна ўключаны 25 сельсаветаў: Антонаўскі, Гадзічаўскі, Гардуноўскі, Глыбоцкі, Грабаўскі, Дуянаўскі, Запрудоўскі, Зябраўскі, Івакаўскі, Кантакузаўскі, Клімаўскі, Краўцоўскі, Лагуноўскі, Макаўскі, Маркавіцкі, Насовіцкі, Паддабранскі, Пракопаўскі, Прыбыткаўскі, Пясочна-Будскі, Рагі-Ілецкі, Рудня-Прыбыткаўскі, Старасельскі, Хутаранскі, Чарацянскі. 4 жніўня 1927 года раён скасаваны, Антонаўскі, Грабаўскі, Дуянаўскі, Запрудоўскі, Зябраўскі, Кантакузаўскі, Клімаўскі, Лагуноўскі, Насовіцкі, Прыбыткаўскі, Пясочна-Будскі, Рудня-Прыбыткаўскі, Старасельскі, Хутаранскі сельсаветы перададзены Гомельскаму раёну, Гадзічаўскі, Гардуноўскі, Глыбоцкі, Івакаўскі, Краўцоўскі, Макаўскі, Маркавіцкі, Паддабранскі, Пракопаўскі, Рагі-Ілецкі, Чарацянскі сельсаветы — новаўтворанаму Церахоўскаму раёну.
Міхалін (Брэсцкі раён)
Міхалі́н (, Михалин) — вёска ў Брэсцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Радваніцкага сельсавета. Размешчаны за 28 км на паўднёвы ўсход ад Брэста, 10 км ад чыгуначнай станцыі Закруцін.
У складзе Рэспубліканскага ўнітарнага сельскагаспадарчага прадпрыемства «Селекцыйна-гібрыдны цэнтр „Заходні“» (цэнтр — аг. Вялікія Матыкалы).
Марыя Ганна Дэнгаф
Марыя Ганна (Марыяна) з Бялінскіх Дэнгаф Любамірская (каля 1685 — 1730) — фаварытка караля польскага, вялікага князя літоўскага і курфюрста саксонскага Аўгуста ІІ Моцнага. Са шляхецкага роду.
Міхалін (Брэсцкі раён)
Гісторыя
У XIX стагоддзі вёска — цэнтр маёнтка ў Брэсцкім павеце Гродзенскай губерні. Маёнтак складаўся з фальварка і аднайменнай вёскі. У 1833 годзе ўласнасць пані М. Абрэмскай, якой належала 500 дзесяцін зямлі. У 1876 годзе вёска адносілася да Яцкавіцкай сельскай грамады.
Марыя Ганна Дэнгаф
Біяграфія
Яе бацькам быў Казімір Людвік Бялінскі, маршалак вялікі каронны, у двары якога Отвацку Вялікім часта бываў Аўгуст Моцны, які стаў каханкам Марыі Ганны. Неўзабаве аднак была выдадзена за Багуслава Эрнэста Дэнгафа. Дзякуючы сваім сувязям у Ватыкане атрымала дазвол на развод з Дэнгафам і разам з каралём выехала ў Дрэздэн.
Міхалін (Брэсцкі раён)
Гісторыя
У 1905 годзе вёска ў Лышчыцкай воласці Брэсцкага павета Гродзенскай губерні. Паводле Рыжскага мірнага дагавора 1921 года ў складзе Польскай Рэспублікі, у Лышчыцкай гміне Брэсцкага павета Палескага ваяводства. З 1925 года дзейнічалі дзве ячэйкі КПЗБ.
Марыя Ганна Дэнгаф
Біяграфія
Уплывала на палітыку Аўгуста ІІ. З ёй блізка супрацоўнічаў францускі пасол. Пераканала караля да заключэння альянсу з Францыяй у 1714 годзе. У другі раз выйшла замуж за.
Міхалін (Брэсцкі раён)
Гісторыя
З 1939 года ў складзе БССР. У Вялікую Айчынную вайну гітлераўцы спалілі 5 двароў, загубілі 24 жыхароў; на фронце загінулі 21 вясковец, 3 — у партызанах. 2 кастрычніка 1942 года ва ўрочышчы Дубрава фашысты расстралялі 13 жыхароў і сям’ю партызана Грудніка.
Марыя Ганна Дэнгаф
Біяграфія
Пасля нараджэння апошняга дзіцяці ў яе развілася цяжкая форма, ад чаго яна і памерла. Была пахавана ў ў Жэшаве.
Крокавы электрарухавік
Крокавы электрарухавік — гэта сінхронны бескалектарны электрарухавік з некалькімі абмоткамі, у якім ток, які падаецца ў адну з абмотак статара, выклікае фіксацыю ротара. Паслядоўная актывацыя абмотак рухавіка выклікае дыскрэтныя вуглавыя рухі (крокі) ротара.
Апісанне
Канструктыўна крокавыя электрарухавікі складаюцца са статара, на якім змяшчаюцца абмоткі ўзбуджэння, і ротара, зробленага з магніта-мяккага (ферамагнітнага) матэрыялу ці з магніта-цвёрдага (магнітнага) матэрыялу. Крокавыя рухавікі з магнітным ротарам дазваляюць атрымліваць большы круцячы момант і забяспечваюць фіксацыю ротара пры абясточаных абмотках.
Гібрыдныя рухавікі спалучаюць у сабе лепшыя рысы рухавікоў з пераменным магнітным супраціўленнем і рухавікоў са сталымі магнітамі.
Статар гібрыднага рухавіка таксама мае зубцы і забяспечвае большую колькасць эквівалентных полюсаў, у адрозненні ад асноўных полюсаў, на якіх змешчаны абмоткі. Звычайна ўжываюцца 4 асноўныя полюсы для 3.6 град. рухавікоў і 8 асноўных палюсоў для 1.8 — 0.9 град. рухавікоў. Зубцы ротара забяспечваюць меншае супраціўленне магнітнага контуру ў поўных палажэннях ротара, што паляпшае статычны і дынамічны момант. Гэта забяспечваецца адпаведным размяшчэннем зубцоў, калі частка зубцоў ротара знаходзіцца дакладна насупраць зубцоў статара, а частка паміж імі.
Ротор гібрыднага рухавіка мае зубцы, змешчаныя ў восевым напрамку. Ротар падзелены на дзве часткі, паміж якімі змешчаны цыліндрычны сталы магніт. Такім чынам, зубцы верхняй паловы ротара з'яўляюцца паўночнымі полюсамі, а зубцы ніжняй паловы — паўднёвымі. Акрамя таго, верхняя і ніжняя паловы ротара павернутыя адзін адносна другога на палову вугла кроку зубцоў. Колькасць пар полюсаў ротара роўная колькасці зубцоў на адной з яго палоў. Зубчатыя полюсныя наканечнікі ротара, як і статар, набраны з асобных пласцін для памяншэння стратаў на віхравыя токі.
Цыкл работы электрарухавіка можна разбіць на 4 кадры (гл.малюнак).
Ужыванне
У машынабудаванні найбольшае распаўсюджванне атрымалі высокамомантавыя двухфазныя гібрыдныя крокавыя электрарухавікі з вуглавым перасоўваннем 1,8°/крок (200 крокаў/абарот) ці 0,9°/крок (400 крок/аб). Дакладнасць выстаўлення крока вызначаецца якасцю механічнай апрацоўкі ротара і статара электрарухавіка. Вытворцы сучасных крокавых электрарухавікоў гарантуюць дакладнасць выстаўлення кроку без нагрузкі да 5 % ад велічыні кроку.
Рэжым драблення кроку (мікракрок) рэалізуецца пры незалежным кіраванні токам абмотак крокавага электрарухавіка. Кіруючы суадносінамі токаў у абмотках можна зафіксаваць ротар у прамежкавым палажэнні паміж крокамі. Такім чынам можна павысіць плаўнасць кручэння ротара і дамагчыся высокай дакладнасці пазіцыянавання. Якасць вырабу сучасных крокавых рухавікоў дазваляе павысіць дакладнасць пазіцыянавання ў 10-20 разоў.
Крокавыя рухавікі стандартызаваны паводле пасадкавага памеру і памеру фланца: NEMA 17, NEMA 23, NEMA 34, … — памер фланцу 42 мм, 57 мм, 86 мм, 110 мм адпаведна. Крокавыя электрарухавікі NEMA 23 могуць ствараць круцячы момант да 30 кгс*см, NEMA 34 да 120 кгс*см і да 210кгс*см для рухавікоў з фланцам 110 мм.
Крокавыя рухавікі ствараюць адносна вялікі момант пры нізкіх хуткасцях кручэння. Момант істотна падае з павелічэннем хуткасці кручэння. Аднак, дынамічныя характарыстыкі рухавіка могуць быць істотна палепшаны пры ўжыванні драйвераў са стабілізацыяй тока на аснове ШІМ.
Крокавыя электрарухавікі выкарыстоўваюцца ў прывадах машын і механізмаў, якія працуюць у старт-стопавым рэжыме, ці ў прывадах няспыннага руху, дзе кіруючае ўздзеянне задаецца паслядоўнасцю электрычных імпульсаў, напрыклад, у станках з ЛПК. У адрозненні ад сервапрывадаў, крокавыя прывады дазваляюць атрымоўваць дакладнае пазіцыянаванне без ужывання зваротнай сувязі ад датчыкаў вуглавога стану.
Крокавыя рухавікі ўжываюцца ў прыладах камп'ютарнай памяці — НГМД, НЦМД, прыладах чытання аптычных дыскаў.
Датчык павароту
Крокавыя рухавікі са сталымі магнітамі могуць ужывацца ў якасці датчыкаў вугла павароту дзякуючы ўзнікненню ЭДС на абмотках падчас кручэння ротара.
Леан Павел Сапега
Леан Павел Адам Анджэй Эўзебіюш Марыя Сапега (Leon Paweł Adam Andrzej Euzebiusz Maria Sapieha) (,, Францыя — , Більчэ-Залатэ, Каралеўства Галіцыі і Ладамерыі (цяпер — , Цярнопальская вобласць, Украіна) — польскі грамадска-палітычны дзеяч з роду Сапегаў.
Сям’я
9 мая 1883 годзе ажаніўся з Тэрэзай Эльжбетай Марыя Сангушка-Кавельскай. Дзеці:
Ваенны ўніверсітэт імя Кім Ір Сена
Ваенны ўніверсітэт імя Кім Ір Сена (김일성군사종합대학, вядомы таксама як «Ваенная акадэмія імя Кім Ір Сена») — вышэйшая вайсковая навучальная ўстанова КНДР. Заснаваны падчас Карэйскай вайны ў сувязі з неабходнасцю падрыхтоўкі кваліфікаваных ваенных кадраў для ўсіх родаў войскаў Карэйскай Народнай арміі. Арганізаваны 28 кастрычніка 1952 як ваеннае вучылішча імя Кім Ір Сена, аб’яднаўшы галоўнае ваеннае вучылішча КНДР, Ваенна-марскі каледж Сук і ўніверсітэт камандуючага ВПС Кім Чака з дапамогай савецкіх ваенных саветнікаў. З выкарыстаннем вопыту перадавых ваенна-навучальных устаноў СССР рэарганізаваны ў Ваенны ўніверсітэт 25 кастрычніка 1956. Першапачаткова быў прызначаны для навучання радавога складу, пасля пераарыентаваны на перападрыхтоўку афіцэраў КНА. Курс навучання ва ўніверсітэце цягнецца 3-4 гады, маюцца таксама кароткатэрміновыя гадавыя курсы.
Размешчаны ў Мангёндэ паблізу Пхеньяна, на тэрыторыі універсітэта ўсталяваная статуя Кім Ір Сена.
Аляксандр Леанідавіч Рэнанскі
Аляксандр Леанідавіч Рэнанскі (нар., с. Кенсай, Ташкенцкая вобласць) — беларускі кампазітар, педагог, культуролаг.
Біяграфія
Скончыў Беларускую кансерваторыю ў 1970 годзе па класах аргана (клас Л. Янчанкі) і фартэпіяна (клас Р. Шаршэўскага). 3 1969 года выкладчык Брэсцкага музычнага вучылішча, з 1972 музычны рэдактар Беларускага тэлебачання і радыё. 3 1975 года выкладае ў Беларускім універсітэце культуры. У 1973—1993 гадах кампазітар і музычны кіраўнік Дзяржаўнага рускага драматычнага тэатра Беларусі.
Творчасць
Аўтар музыкі да спектакляў «» У. Шэкспіра, «Апошняя інстанцыя» М. Матукоўскага (абодва 1974), «Васіль Цёркін» паводле А. Твардоўскага (1975), «Апошнія» М. Горкага (1976), «Вяртанне ў Хатынь» А. Адамовіча і Б. Луцэнкі (1977), «Трагедыя чалавека» І. Мадача (1979), «Незвычайныя прыгоды салдата Івана Чонкіна» паводле У. Вайновіча (1990) і інш. у рускім драматычным тэатры; «Святая святых» І. Друцэ (1978), «Надзея Путніна, яе час, яе спадарожнікі» І. Малеева (1988), «Памінальная малітва» Р. Горына і «» С. Мрожака (абодва 1989), «Ромул Вялікі» Ф. Дзюрэнмата (1997) у Нацыянальным акадэмічным тэатры імя Я. Купалы; «Рамэа і Джульета» У. Шэкспіра (1987) у Беларускім тэатры імя Я. Коласа і інш. Супрацоўнічае таксама з рознымі тэатрамі Расіі, Украіны, Латвіі, Грузіі, Узбекістана і інш.
Тэатральнай музыцы Рэнанскага ўласцівыя глыбокае пранікненне ў аўтарскую стылістыку, дакладнасць увасаблення рэжысёрскай задумы, яскравая вобразнасць музычнай мовы.
Узнагароды
Дыпламант усесаюзных тэатральных фестываляў: прысвечанага 30-годдзю Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне (1975), «Рампа дружбы» (1991), венгерскай (1979) і польскай (1989) драматургіі.
Ота Нагель
Ота Нагель (Otto Nagel;, , Германская імперыя — , , ГДР) — нямецкі жывапісец і графік, прафесар, адзін з найбольш вядомых мастакоў ГДР. Прэзідэнт Акадэміі мастацтваў ГДР (1956—1962). Лаўрэат Нацыянальнай прэміі ГДР (1950).
Біяграфія
Ота Нагель нарадзіўся ў берлінскім раёне Ведынг у сям’і столяра, удзельніка сацыял-дэмакратычнага руху. У далейшым Ота ўсё жыццё прытрымліваўся левых палітычных поглядаў. Па заканчэнні «народнай» школы паступіў у школу мазаічнага і вітражнага мастацтва, але можна сказаць, што жывапісу ён навучаўся самастойна.
У час Першай сусветнай вайны Нагель трапіў у лагер для штрафнікоў за ўхіленне ад ваеннай службы. У 1919 годзе ён напісаў сваю першую карціну алеем — пад уплывам творчасці Аўгуста Маке. У гэты ж перыяд Нагель становіцца членам Камуністычнай партыі Германіі. У 1922 годзе ён сумесна з Эрвінам Піскатарам арганізуе Таварыства дапамогі мастакам.
У 1933 годзе Нагеля абралі старшынёй Агульнагерманскага саюза мастакоў, аднак амаль адразу ж гэтая арганізацыя была скасавана нацыстамі, якія прыйшлі да ўлады.
Пасля Другой сусветнай вайны Нагель жыў спачатку пад Патсдамам, затым, з 1950 года, — ва Усходнім Берліне.
У 1950 годзе Нагелю была прысуджана Нацыянальная прэмія ГДР. У тым жа годзе ён удзельнічае ў стварэнні Германскай акадэміі мастацтваў у Берліне. У 1956—1962 гадах ён займаў пасаду прэзідэнта акадэміі.
Мастак памёр 12 ліпеня 1967 года ў берлінскім раёне Бісдорф. Пасля крэмацыі, урна з яго прахам была пахаваная на Цэнтральных могілках Фрыдрыхсфельдзе.
Лізавета Паўлаўна Герт
Лізавета Паўлаўна Герт (17 [29] красавіка 1891,, Расійская імперыя — , , СССР) — руская балерына і балетны педагог, адзін з вядучых педагогаў жаночага класічнага танца Расіі XX стагоддзя. Заслужаны дзеяч мастацтваў РСФСР (1951). Дачка танцоўшчыка Паўла Герта, жонка Самуіла Андрыянава.
Біяграфія
Нарадзілася ў сям’і артыстаў балета Марыінскага тэатра П. А. Герта і А. В. Шапашнікавай. Адукацыю атрымала ў Пецярбургскім тэатральным вучылішчы. Выпускалася па класе Міхаіла Фокіна, пасля чаго ў 1908 годзе была прынята ў балетную трупу Марыінскага тэатра.
Строгае, высакароднае мастацтва балерыны сфарміравалася ў традыцыях класічнай школы Хрысціяна Іагансона, Марыуса Петыпа і яе бацькі, Паўла Герта. Пасля выканання партый феі Бэзу («Спячая прыгажуня»), Світанку («Капелія») і Ізабелы («Выпрабаванне Даміса»), у 1919 годзе Герт атрымала званне балерыны. Пік яе сольных выступленняў прыпадае на 1920-я гады, калі яна актыўна ўдзельнічала ў аднаўленні на савецкай сцэне лепшых дарэвалюцыйных спектакляў Марыінскага тэатра. Як балерына, выхаваная ў акадэмічных традыцыях класічнага танца, яна забяспечыла пераемнасць традыцый рускага балета ў рэвалюцыйную эпоху.
Пасля 20 гадоў выступленняў, у 1928 годзе, Лізавета Паўлаўна пакінула сцэну і цалкам прысвяціла сябе педагогіцы. Вяла клас удасканалення балерын у родным тэатры, у 1927—1934 гадах паралельна выкладала ў Ленінградскім харэаграфічным вучылішчы, у 1930—1932 гадах таксама была яго мастацкім кіраўніком.
У 1934 годзе пераехала ў Маскву, дзе з 1935 года пачала выкладаць у Маскоўскім харэаграфічным вучылішчы. У 1936—1937 гадах была яго мастацкім кіраўніком. Працу ў вучылішчы сумяшчала з выкладаннем у балетнай трупе Вялікага тэатра. Падчас вайны ў 1942—1945 гадах была ў эвакуацыі; у 1945 годзе вярнулася ў Маскву, з 1960 года выкладала толькі ў тэатры.
Сярод яе вучаніц А. Шэлест, М. Плісецкая, Р. Стручкова, В. Боўт, К. Максімава.
Памерла 6 лістапада 1975 года. Пахаваная на Увядзенскіх могілках (29 уч.).
Рэпертуар
Вучаніцай выканала ролю Арміды ў «Ажыўленым габелене» (на музыку М. М. Чэрэпніна), пастаўленым М. Фокіным, і затым у яго ж балетах танчыла блізкія клаісчнаму стылю партыі: Арміда («Павільён Арміды» М. М. Чэрэпніна), Сільфіда («» на музыку Ф. Шапена), Каламбіна («Карнавал» на музыку Р. Шумана).
Сярод партый: Адэта — Адылія, Аўрора, Маша («Лебядзінае возера», «Спячая прыгажуня», «Шчаўкунок» П. Чайкоўскага), Раймонда («» А. Глазунова), Нікія («» Л. Мінкуса), Пахіта («» Э. Дэльдэвеза), Мірта («» А. Адана); Аспічыя («Дачка фараона» Ц. Пуні), Смеральдзіна («Пульчынела» І. Ф. Стравінскага), Светлая сіла («Чырвоны віхор» У. М. Дзешавова) і іншыя.
Рок-Хіл (Паўднёвая Караліна)
Рок-Хіл (Rock Hill) — самы населены горад акругі Ёрк і пяты па колькасці жыхароў горад штата Паўднёвая Караліна. Насельніцтва — 71 459 чалавек (2010). Уінтрапаўскі ўніверсітэт.
Невіс
Не́віс (Nevis) — востраў у складзе Федэрацыі Сент-Кітс і Невіс. З’яўляецца часткай архіпелага Паўночныя Падветраныя Малыя Антыльскія астравы. Плошча — 93 км². Насельніцтва (2006) — чалавек.
Геаграфія
Востраў Невіс размешчаны ў паўночна-ўсходняй частцы Карыбскага мора, аддзелены ад суседняга вострава Сент-Кітс вузкім пралівам Нараўс (2,9 км). Даўжыня вострава з поўначы на поўдзень — 12,8 км, найбольшая шырыня — 9,4 км.
Невіс мае вулканічнае паходжанне. Быў утвораны ў выніку некалькіх вывяржэнняў, якія пачаліся больш за 40 млн гадоў таму. Галоўны вулкан, што фарміруе найвышэйшы пункт вострава — пік Невіс, дасягае 984 м над узроўнем мора і да нашых дзён застаецца патэнцыяльна актыўным. Акрамя яго, налічваецца яшчэ 6 неактыўных вулканаў. Каля падножжа піка Невіс маюцца геатэрмальныя крыніцы, тэмпература вады ў якіх часам дасягае +100 °C. Перыядычныя землятрусы небяспечны галоўным чынам з-за апоўзняў.
Клімат марскі трапічны. Найбольш спякотны і вільготны сезон працягваецца са жніўня да лістапада, калі сярэдняя тэмпература вагаецца ад +24 °C да +28 °C, а ападкі складаюць 13 — 15 мм у месяц. Сталыя вятры часткова астуджаюць паветра, таму ўначы нават на ўзбярэжжы тэмпература апускаецца да +18 °C, а ў гарах — да +12 °C.
Прырода
Невісцы часцяком называюць свой востраў зялёна-бэзавым з-за вялікай колькасці зялёных раслін і каляровых кветак. З-за гаспадарчай дзейнасці ў нізінных берагавых раёнах першародныя лясы былі вынішчаны і саступілі месца садам і плантацыям. У горных раёнах захоўваюцца рэшткі лясоў з вялікай колькасцю кветкавых і папарацепадобных раслін, блізкіх па паходжанню да сучаснай флоры Паўднёвай Амерыкі, у тым ліку гібіскусы, бамбук, разнастайныя віды дзікай цыбулі, мальвакветкавыя дрэвы, фікусы і г. д. Дзякуючы чалавечай дзейнасці шырока распаўсюдзіліся хлебнае дрэва, розныя пальмы.
Фаўна Невіса прадстаўлена 126 відамі птушак, кажанамі, казуркамі, малпамі, крабамі. У канцы XIX ст. для барацьбы з пацукамі былі ўвезены мангусты. Амаль паўсюдна на востраве можна ўбачыць коз, авечак і аслоў.
Навакольныя воды насяляюць кіты, дэльфіны, марскія чарапахі, розныя віды рыб і малюскаў.
Гісторыя
Першымі людзьмі, якія з'явіліся на Невісе каля 2100 гадоў таму, былі індзейцы з Паўднёвай Амерыкі. У другой палове 1 тысячагоддзя да н. э. востраў занялі аравакі. Мяркуецца, што ў VI ст. н. э. індзейскае насельніцтва дасягала 2500-6000 чал. У першай палове 2 тысячагоддзя н. э. Невіс быў захоплены карыбамі, якія змяшаліся з папярэднікамі і размаўлялі на мове, блізкай да аравакскай. Свой востраў яны называлі Оўалі.
У 1593 г. востраў быў адкрыты Хрыстафорам Калумбам. Вялікі мараплавец даў яму назву Сан-Марцін. Але яна не прыжылася. Згодна паданню, гледзячы на белыя аблокі вакол цэнтральнага піка, Калумб прыняў іх за снег і, вельмі ўражаны гэтым, даў яшчэ адну назву Nuestra Señora de las Nieves ("Наша снежная панна") у гонар знакамітага ў той час цуда, снегапада ў цёплы дзень у Рыме. Сучаснае найменне "Невіс" з'яўляецца пазнейшым скарачэннем другой назвы. Іспанцы не займаліся каланізацыяй вострава, аднак паланілі амаль усіх мясцовых індзейцаў, чыя рабская праца патрабавалася для лоўлі жэмчугу на востраве Маргарыта.
З пачатку XVII ст. Невіс наведвалі англійскія піраты і авантурысты. У 1628 г. яны стварылі тут першае паселішча. Але ўжо праз год на пасяленцаў напалі іспанцы. Прычым, прывезеныя для працы на востраў ірландцы перайшлі на іх бок. Рэшткі пасяленцаў былі вымушаны адправіцца на Мантсерат. У 1670 г. Іспанія афіцыйна перадала Невіс у валоданне Англіі, якая ператварыла яго ў адзін з галоўных цэнтраў гандлю чарнаскурымі афрыканскімі рабамі на поўначы Карыбскага рэгіёна. Каля 22% жыхароў Невіса ў 1678 г. складалі ірландцы, якіх прымусова накіроўвалі ў калоніі. Белыя каланісты вострава Невіс удзельнічалі ў пірацкіх набегах на іншыя астравы, але таксама самі былі вымушаны абараняцца ад французскіх і галандскіх карсараў. Для аховы калоніі ад знешняй пагрозы была пабудавана крэпасць Форт-Чарльз.
У канцы XVII — пачатку XVIII ст. важнай галіной гаспадаркі стала вырошчванне і перапрацоўка цукровага трыснёгу. На плантацыях працавалі пераважна чарнаскурыя рабы. У 1790 г. з 10 тысяч жыхароў Невіса 9 тысяч былі рабамі. Невялікая колькасць беглых рабоў хавалася ў гарах, дзе аб'ядноўвалася ў атрады марунаў. Астатнія жыхары складалі прывілеяваны пласт белых плантатараў і крэолаў. У 1706 г., калі французскія карсары напалі на востраў, белыя і крэолы вырашылі перечакаць атаку ў гарах. Некаторыя плантатары спалілі цукровыя млыны і гаспадарчыя будынкі, каб не пакідаць іх захопнікам. Рабы, якія засталіся на плантацыях, былі вымушаны самастойна шукаць зброю і арганізоўваць супраціўленне. Французы захапілі ў палон і перавезлі на Марцініку каля 3400 рабоў. На Невісе захавалася толькі каля 1000 рабоў, што ўдзельнічалі ў супраціўленні. Каб хутчэй аднавіць гаспадарку і заахвоціць супраціўленцаў, плантатары былі вымушаны перадаць зямлю ў карыстанне рабам за невялікі гадавы поплатак. Аднак да другой паловы XVIII ст. з-за павышэння коштаў на цукар на еўрапейскім рынку ранейшая плантацыйная сістэма эксплуатацыі рабскай працы была ўзноўлена. Арыентацыя выключна на вытворчасць цукровага трыснёга зрабіла эканоміку Невіса залежнай ад вонкавых харчовых паставак. У гады Амерыканскай рэвалюцыі скарачэнне ўвозу харчу з паўночнаамерыканскіх калоній прывяло да голаду і смерці некалькіх сот рабоў. У 1834 г. рабства было адменена.
19 верасня 1983 г. была абвешчана незалежнасць дзяржавы Сент-Кітс і Невіс. Аднак узровень развіцця двух астравоў заставаўся вельмі розным. Невіс лічыўся значна больш бяднейшым, і адзіныя фэдэратыўныя органы ўлады рабілі мала намаганняў для аднаўлення мясцовай эканомікі. Гэта прывяло да з'яўлення палітычнага руху за набыццё самастойнасці Невіса. У 1984 г. яго прадстаўнікі арганізавалі эфектыўны байкот дзяржаўных і фінансавых устаноў. Але на рэферэндуме 10 жніўня 1998 г. у іх не атрымалася набраць дзве траціны галасоў астравіцян, хаця большасць невісцаў тады падтрымала ідэю самастойнасці ад Сент-Кітса. Развіццё турызму, прыняццё закона аб афшорных кампаніях і ўвядзенне падатковых льгот садзейнічалі паляпшэнню сітуацыі. У 2006 г. валавы ўнутраны прадукт на Невісе ўжо перавышаў на 10% адпаведны паказчык на востраве Сент-Кітс.
Культура
Асноўную частку насельніцтва вострава Сент-Кітс складаюць кітсіанцы (Kittitians) — прамыя нашчадкі чарнаскурых афрыканскіх рабоў і крэолаў. Яны размаўляюць на мясцовым дыялекце англійскай мовы. Большасць вернікаў — пратэстанты.
Эканоміка
Востраў Невіс — афшорная зона, якая дае падатковыя палёгкі для замежных кампаній і банкаў. Зборы за рэгістрацыю ў афшорнай зоне складаюць значную частку прыбыткаў дзяржаўных устаноў. Другая важная галіна эканомікі — турызм. Невіс вабіць сваімі пляжамі, не вельмі спякотным кліматам і добра захаванай прыродай. Характэрна, што мясцовая турыстычная галіна арыентуецца пераважна на дарагое эксклюзіўнае абслугоўванне. Сельская гаспадарка спецыялізуецца на вырошчванні цукровага трыснёгу і гародніны. Прамысловасць прадстаўлена малымі прадпрыемствамі па вытворчасці цукру і рому, будаўнічых матэрыялаў. Існуе рамесная індустрыя, якая задавальняе патрабаванні турыстаў. Пэўная частка насельніцтва займаецца рыбалоўствам і здабычай драўніны.
Жыхары вострава Невіс маюць адзін з найвышэйшых паказчыкаў забеспячэння ўзроўню жыцця ў Карыбскім рэгіёне.
Кіраванне
Востраў Невіс з'яўляецца адной з дзвюх раўнапраўных частак Федэрацыі Сент-Кітс і Невіс. Згодна Канстытуцыі, ён можа набыць незалежнасць у выпадку, калі дзве траціны выбаршчыкаў прагаласуюць за гэта. Заканадаўчы орган Невіса — Асамблея, у склад якой уваходзяць з 1 прадстаўніка брытанскай каралевы, якая афіцыйна лічыцца манархам Сент-Кітс і Невіс, і прадстаўнікоў, абраных выбаршчыкамі на 5 гадоў. Дзве асноўныя палітычныя партыі — Рух заклапочаных грамадзян (Concerned Citizens' Movement) і Невіская партыя рэфармавання (Nevis Reformation Party).
Адміністрацыйна Невіс падзелены на 5 парафій. Адміністрацыйны цэнтр — горад Чарльзтаўн.
Культура
Большасць жыхароў Невіса — нашчадкі чарнаскурых афрыканскіх рабоў і крэолаў, якія размаўляюць на мясцовым дыялекце англійскай мовы. Літаратурная англійская мова выкладаецца ў школах, таму таксама добра разумеецца насельнікамі вострава. Большасць вернікаў — пратэстанты.
Культура Невіса мае ярка выразны крэольскі характар, сумяшчае еўрапейскія, паўночнаамерыканскія і афрыканскія звычаі. Невісцы асабліва знакаміты сваімі музыкай, песнямі і танцамі. Мясцовыя аркестры выкарыстоўваюць пераважна ударныя, струнныя і духавыя музычныя інструменты — гітары, мандаліны, трамбоны, бамбукавыя басовыя трубы і інш. Пад уплывам каліпса у якасці ўдарных ужываюць разнастайныя металічныя прылады, у тым ліку звычайны посуд. Такая музыка завецца на Невісе каіса ("Kaiso"). Распаўсюджаны рыфмаваныя рабочыя спевы, якія раней суправаджалі працу на плантацыях, пераноску грузаў, лоў рыбы і г. д., доўгія араторыі з аповедам пра канкрэтныя падзеі, рэлігійныя куплеты, што выконваюцца ў царкве або на святы, дзіцячыя гульнёвыя прыпеўкі.
У мінулым падчас Каляд або Вялікдню праводзіліся маляўнічыя карнавалы. З 1974 г. на Невісе арганізуецца штогадовы летні фестываль Культурама ("Culturama"). Ён суправаджаецца карнавалам, традыцыйнымі і сучаснымі танцамі.
Зуні (мова)
Мова зу́ні (Саманазва: Shiwi'ma) — мова індзейскага народа зуні на паўднёвым захадзе ЗША. З'яўляецца ізаляванай. Колькасць носьбітаў (2015 г.) — 9620 чал.
У нашы дні мова зуні пераважае ў гутарковых зносінах паміж прадстаўнікамі гэтага народа, вывучаецца ў школе.
Універсітэт імя Фрэнсіса Мэрыёна
Універсітэт імя Фрэнсіса Мэрыёна (Francis Marion University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца каля горада Флорэнс у штаце Паўднёвая Караліна.
Агульная характарыстыка
Універсітэт названы ў гонар брыгаднага генерала вайны за незалежнасць ЗША Фрэнсіса Мэрыёна.
Кампус размешчаны на ўчастку зямлі плошчай 162 га, які быў першапачаткова ўласнасцю караля Англіі, а затым зроблены плантацыяй бавоўны сям'ёй Уолес за 10 км на ўсход ад горада Флорэнс. Кампус уключае ў сябе 40 га змешаных хваёва-лісцяных і нізавых лясоў, да якіх вядзе шэраг сцежак.
Вуліца Мележа
Вуліцы названыя ў гонар Івана Мележа (1921—1976), Народнага пісьменніка Беларусі (1972)
Кобрынскі павет (1921—1940)
Кобрынскі паве́т (Powiat kobryński) — павет Палескага ваяводства Польскай Рэспублікі. Адміністрацыйны цэнтр горад Кобрын.
Паводле Рыжскага мірнага дагавора ў складзе Заходняй Беларусі адышоў да Польшчы. Утвораны 1 сакавіка 1921 года. Пасля ўз’яднання Заходняй Беларусі з БССР Брэсцкі павет года ўвайшоў у склад Брэсцкай вобласці. года скасаваны, яго тэрыторыя ўвайшла ў склад Кобрынскага раёна і суседніх з ім раёнаў.
Уключаў 15 вясковых гмін (12 у 1939), 1 горад і 2 мястэчкі. Агульная плошча павета — 3545 км², насельніцтва — 114 тыс. чалавек, шчыльнасць — 32 чал. на км².
ФК Гомель
Адрас клуба: 246050, Гомель, плошча Паўстання, 1.
Гісторыя клуба
Хатнія гульні гомельскіх каманд праходзілі на стадыёне «Лакаматыў» і «Цэнтральны» (раней стадыён «Гомсельмаш»).
Удзельнічаў у чэмпіянаце СССР па футболе ў Другой лізе.
З 1992 па 2009 гады гуляў у Вышэйшай лізе Рэспублікі Беларусь (акрамя 1995—1997 гадоў). Па выніках сезона 2009 клуб пакінуў Вышэйшую лігу. У сезоне 2010 стаў пераможцам чэмпіянату Першай лігі і за 7 тураў да завяршэння чэмпіянату заваяваў права гуляць у Вышэйшай лізе чэмпіянату Беларусі па футболе.
У сезоне 2015 з-за фінансавых праблем «Гомель» пакінулі асноўныя футбалісты, за клуб сталі выступаць у асноўным маладыя ўласныя выхаванцы. Пасля неблагога старту вынікі каманды неўзабаве пагоршыліся — яна хутка апынулася ў ніжняй частцы табліцы, а ўвосень увогуле адкацілася на апошняе месца, адкуль не здолела выбрацца. У выніку «Гомель» вылецеў у Першую лігу, але ў сезоне 2016 атрымаў перамогу ў другім дывізіёне і вярнуўся ў эліту.
Чэмпіянаты СССР
1959—1991: Другая ліга (клас "Б", клас "А").
Найлепшае дасягненне:
Цяперашні склад
Станам на жнівень 2023 года, згодна з афіцыйным сайтам клуба.
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Рэзервовы склад
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Трэнеры
Усе трэнеры гомельскіх каманд у чэмпіянатах СССР і Рэспублікі Беларусь:
Вядомыя ігракі
Наступныя ігракі «Гомеля» выклікаліся ў нацыянальныя зборныя сваіх краін. Тлустым пазначаны ігракі, якія выклікаліся ў зборную падчас выступаў за «Гомель».
Барыс Барысавіч Акімаў
Барыс Барысавіч Акімаў (Бори́с Бори́сович Аки́мов; нар., , Аўстрыя) — савецкі і расійскі артыст балета, харэограф, балетны педагог, кінаакцёр, кампазітар. Народны артыст СССР (1989), лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР (1977) і прэміі Ленінскага камсамола (1978).
Біяграфія
Нарадзіўся 25 чэрвеня 1946 года ў Вене (Аўстрыя). У 1965 годзе скончыў Маскоўскае харэаграфічнае вучылішча (цяпер Маскоўская дзяржаўная акадэмія харэаграфіі; педагогі Сергіеўская, М. Э. Ліепа), у 1978 — аддзяленне педагогаў-балетмайстраў ГІТІСа імя А. Луначарскага (цяпер Расійскі ўніверсітэт тэатральнага мастацтва — ГІТІС).