cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Свята-Ільінская царква (Высокае)
Архітэктура
Помнік архітэктуры рэтраспектыўна-рускага стылю. Кампазіцыйна складаецца з шырокага прытвора з аднаяруснай высокай васьміграннай званіцай над ім працяглай трапезнай, кубападобнай малітоўнай залы з бакавымі прыдзеламі, паўкруглай апсіды з бакавымі рызніцамі такой жа канфігурацыі. Над дахам узвышаўся купал (не захаваўся). Галоўны ўваход вылучаны 3-арачным рундуком з трохвугольным шчытом у завяршэнні, аналагічна завершаны 2 бакавыя ўваходныя парталы, размешчаныя па вуглах пры сачляненні трапезнай і асноўнага аб’ёму. Магутная архітэктурная пластыка ствараецца сродкамі адкрытай фігурнай цаглянай муроўкі. Неатынкаваныя фасады расчлянёны прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў пластычных ліштвах са здвоенымі какошнікамі, насычаны дэкорам: пояс какошнікаў каля аснавання шатра званіцы, паясы шырынак, аркатурныя фрызы, пілястры.
Спіс аб’ектаў PGC (1886001—1887000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1886001—1887000)
Белгі
Белгі (Belgae) — група кельцкіх плямёнаў і, магчыма, германскіх плямёнаў, якія засялялі Паўночную Галію (паміж рр. Сенай, Паўночным морам і Рэйнам) і часткова ўсходняе ўзбярэжжа Брытаніі прыкладна з 300 да н.э.
Найважнейшыя з белгскіх плямёнаў: белавакі, суесіёны (свесіёны), рэмы, амбіяны, атрэбаты, марыны, менапіі (менапійцы), нервійцы, адуатукі, эбуроны і трэверы.
Галоўным горадам белгаў лічыўся Дурацэрторум у вобласці пражывання рэмаў (ад іх назвы паходзіць сучасная назва горада — Рэймс).
У 58-51 да н.э. гальскія белгі былі заваяваны Юліем Цэзарам; пазней, з 16 да н.э., краіна белгаў стала далёкай перыферыяй рымскай дзяржавы; паўднёва-заходняя яе частка ўвайшла ў склад рымскай правінцыі Белгіка з цэнтрам у горадзе Трыр (пазней Белгіка II), а паўночна-ўсходняя частка — у склад утворанай у 89 н.э. рымскай правінцыі Германія Ніжняя.
У сярэдзіне I стагоддзя н.э. рымлянамі канчаткова была заваявана тэрыторыя рассялення кельцкіх плямёнаў (у тым ліку і белгаў) у Брытаніі.
Спарыш (сімвал)
Спарыш — арнаментарны сімвал, які азначае плённасць, распаўсюджаны збольшага ва ўсіх індаеўрапейцаў. Сімвал таксама выкарыстоўваўся Белым легіёнам, але з іншым тлумачэннем.
Этымалогія
Паводле даследчыкаў, слова «спарыш» першапачаткова пазначала  падвойнае зерне альбо падвойны колас, які трактаваўся як увасабленне ўдачы і плоднасці. Беларусы давалі такія каласы каровам, каб тыя добра радзілі, з каласоў плялі вянкі, варылі «брацкае піва», адкусвалі калоссе зубамі — на ўдачу. Корань слова хаваецца ў шматлікіх мовах: старадаўнеславянскае «спорый» — «багаты, удалы, тлусты», лацінскае «prosper» — «шчаслівы, прыбытковы» і гэтак далей.
У фальклоры
З міфалогіі і арнаментальнай традыцыі вынікае, што Спарыш — сімвал плоднасці, распаўсюджаны як у славян, так і ў большасці іншых індаеўрапейцаў. Гэта працяг міфу пра багоў-блізнятаў, роднасны балтыйскаму Юмісу, старажытнаіндыйскім Ашвінам.
Калі паглыбляцца ў распаўсюджанасць спарыша, то можна выйсці і на сімволіку старажытных баявых калясніцаў з двума запрэжанымі коньмі, і на перакрыжаваныя сякеры бронзавага і жалезнага веку, і на скандынаўскую руну «Одал». Спарыш захаваўся ў беларускай ганчарнай традыцыі як два слоікі, змацаваныя паміж сабой, якія насілі касцам у поле. Арнаменты са спарышом пашыраныя ў беларускай вышыўцы, на ручніках і паясах.
Белы легіён
Сяргей Чыслаў тлумачыў выкарыстанне сімвала Белым легіёнам і ягонае значэнне:"Гэта наш Дом. Падобны элемент у старажытнасці мацаваўся на страсе хаты як абярэг. Для Легіёна гэта сімвал таго, што беларускі Дом знаходзіцца пад абаронай. Каларыстыка — белы, чырвоны і чорны колеры — таксама абраная не выпадкова. Тлумачэнне такое: чалавек (чырвоны) сягае вышыняў (белы), моцна стоячы нагамі на глебе (чорны)"
Сіма Герасімаўна Нісневіч
Сіма Герасімаўна Нісневіч (, г. Ігумен, цяпер Мінская вобласць — ) — беларускі музыказнавец, педагог. Сястра І. Г. Нісневіча.
Біяграфія
Скончыла ў 1936 годзе БДУ, у 1941 годзе Беларускую кансерваторыю па класе В. Залатарова, у 1944—1983 гадах выкладала ў ёй, з 1974 года дацэнт. У 1954—1957 гадах адначасова ў Інстытуце мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору АН Беларусі.
Член Беларускага саюза кампазітараў з 1944 года.
Навуковая дзейнасць
Даследавала гісторыю беларускай прафесійнай музыкі, яе сувязі з нацыянальным фальклорам. Складальнік «Хрэстаматыі па беларускай музычнай літаратуры» (т. 1—2, 1959—1961), музычнай часткі і аўтар уступных артыкулаў да зборнікаў «Жартоўныя песні» (1974), «Песні пра каханне» (1978) у шматтомнай серыі «Беларуская народная творчасць», аўтар падручніка «Беларуская музычная літаратура» (3-е выдынне, 1981), сааўтар «Гісторыі беларускай савецкай музыкі» (1971), «Гісторыі беларускай музыкі» (1976).
Анатоль Пятровіч Жураўлёў
Анатоль Пятровіч Жураўлёў (, Орша, Віцебская вобласць) — беларускі мастак-жывапісец.
Біяграфія
Скончыў Віцебскі дзяржаўны тэхналагічны інстытут, дзе вучыўся на вядомым мастацка-графічным факультэте. Удзельнік выстаў з 1988 года. Член Саюза мастакоў Беларусі з 1997 года. Уваходзіць у суполку мастакоў «Аршыца». З'яўляецца аўтарам ідэі і першым куратарам доўгатэрміновага міжнароднага арт-праекту «Калегіум», арганізаванага у 2009 годзе ў адкрытых пасля рэстаўрацыі залах старажытнага Аршанскага калегіума езуітаў.
Удзельнік міжнароднага пленэру жывапісу ў г. Перник, Балгарыя. Удзельнічае у міжнародных мастацкіх форумах у Расіі, Беларусі, Германіі, ЗША.
Творы мастака знаходзяцца ў фондавых сходах Установы культуры «Музейны комплекс гісторыі і культуры Аршаншчыны» і экспазіцыі Аршанскай гарадской мастацкай галерэі В. А. Грамыка, у Мастацкай галерэі Полацка, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва ў Мінску, Карціннай галерэі Вязьмы, а гэтак жа ў прыватных калекцыях у Беларусі і за мяжой.
Пермскі край
Пермскі край (Пермский край) — край у цэнтральнай частцы Расіі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Перм. Край уваходзіць у Прыволжскую федэральную акругу, мяжуе з Рэспублікай Комі, Кіраўскай вобласцю, Удмурціяй, Башкартастанам і Свярдлоўскай вобласцю. Колькасць насельніцтва на 2013 год складала, што з’яўляецца 18-м паказчыкам сярод усіх суб’ектаў федэрацыі. Край быў утвораны 1 снежня 2005 года ў выніку аб’яднання Пермскай вобласці і Комі-Пярмяцкай аўтаномнай акругі, у адпаведнасці з вынікамі рэферэндуму, які быў праведзены 7 снежня 2003 года.
Геаграфія
Пермскі край размешчаны на ўсходзе Усходне-Еўрапейскай раўніны і заходнім схіле Сярэдняга і Паўночнага Урала. 99,8 % плошчы края размешчана ў Еўропе, 0,2 % — у Азіі.
Клімат
Клімат Пермскага края з’яўляецца ўмерана-кантынентальным. Зіма працяглая, снежная. Сярэдняя тэмпература студзеня на паўночным усходзе края складае —18,5 °C, на паўднёвым захадзе —15 °C. Мінімальная тэмпература (на поўначы края) склала —53 °C.
Карысныя выкапні
Пермскі край багаты разнастайнымі карыснымі выкапнямі, што тлумачыцца складаным рэльефам горнай і раўніннай частак края. Тут здабываюцца: нафта, газ, каменны вугаль, мінеральныя солі, золата, алмазы, храмітавыя руды і буры жалязняк, торф, вапняк, каштоўныя, вырабныя і абліцавальныя камяні, будаўнічыя матэрыялы.
Нафта на тэрыторыі Пермскага края была ўпершыню выяўлена ў 1929 годзе ў раёне пасёлку Верхнячусаўскія гарадкі. Да цяперашняга часу ў краі вядома больш за 160 радовішчаў вуглевадароднай сыравіны, з іх распрацоўваюцца: 89 нафтавых, 3 газавых і 18 газанафтавых. Большасць з іх з’яўляюцца невялікімі. Здабыча ў асноўным вядзецца ў цэнтральных і паўднёвых раёнах. Паўночныя радовішчы распрацоўваюцца слаба, бо нафта там залягае на вялікай глыбіні пад салянымі пластамі. Вугаль здабываецца ў краі больш за 200 гадоў.
Гісторыя
Край быў утвораны 1 снежня 2005 года ў выніку аб’яднання Пермскай вобласці і Комі-Пярмяцкай аўтаномнай акругі, у адпаведнасці з вынікамі рэферэндуму, які быў праведзены 7 снежня 2003 года.
Насельніцтва
Нацыянальны склад: рускія 84 %; татары 4,9 %, комі-пермякі 4,0 %, башкіры 1,6 %, украінцы 1,5 %, удмурты 1 %, беларусы 0,5 %.
Эканоміка
Пермскі край з’яўляецца адным з эканамічна развітых рэгіёнаў Расіі. У 2006 годзе аб’ём валавога рэгіянальнага прадукту склаў 436,203 млрд расійскіх рублёў, сярэдняя налічаная заработная плата на 2007 год складала 9516,2 рублёў.
Аснова эканомікі края — высокаразвіты прамысловы комплекс. Ключавыя галіны прамысловасці: нафтавая, хімічная і нафтахімічная, чорная і каляровая металургія, машынабудаванне, лесапрамысловы комплекс. У Пермскім краі штогод здабываецца каля 10 млн тон нафты. Вядучая здабываючая кампанія — ТАА «Лукойл—Перм». Здабыча нафты сканцэнтраваная на поўдні і поўначы края. У Пермі размешчаны буйныя прадпрыемствы па перапрацоўцы нафты (ТАА «Лукойл-Пермнефтеоргсинтез») і газу.
Вядучай галіной хімічнай прамысловасці з’яўляецца вытворчасць мінеральных угнаенняў, на долю края прыходзіцца 100 % вытворчасці калійных угнаенняў у Расіі. У Пермскім краі размешчана найбуйнейшае ў свеце Верхнякамскае радовішча калійных соляў. Здабыча руды і вытворчасць калійных угнаенняў ажыццяўляецца ў Беразніках (ААТ «Уралкалій») і Салікамску (ААТ «Сільвініт»).
Пералесь
Пералесь (Перелесь) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Чэрэмошнэ (Ковэльскі раён)
Чэрэмошнэ (Черемо́шне) — вёска ў Ковэльскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Калодяжнэнскай вясковай абшчыны.
Паворск
Паворск (Пово́рськ) — вёска ў Ковэльскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Паворскай вясковай абшчыны.
Кацуюкі Каваці
(河内 勝幸; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1979 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Фізіка атмасферы
Фізіка атмасферы — сукупнасць раздзелаў фізікі, якія вывучаюць структуру, склад, дынаміку, і з’явы ў атмасферы Зямлі і іншых планет (у тым ліку і пазасонечных). У многіх краінах метэаралогія і фізіка атмасферы з’яўляюцца сінонімамі. Так, у нямецкіх ВНУ адна і тая ж спецыяльнасць можа называцца ў адным універсітэце метэаролагіяй, а ў іншым — фізікай атмасферы. Лічыцца, што метэаралогія — састарэлая назва, таму што паходзіць ад кораня «метэор», які мае ў сённяшнім разуменні мала агульнага з сапраўднай метэаролагіяй.
Некаторыя асобныя раздзелы фізікі атмасферы:
Іна Ігараўна Качубей
Біяграфія
Доўгі час выступала за кіеўскі «ЦІМ-СКУФ». Пад канец лютага 2009 года перайшла ў днепрапятроўскае «Дняпро» і дапамагла клубу стаць уладальнікам залатых узнагарод чэмпіянату Украіны. У 2010 годзе папоўніла шэрагі мінскага клуба «Гарызонт».
Возны
Возны — судовая асоба ў мясцовых судах ВКЛ. Выконваў функцыі судовага вестуна, пасланца, дазнаўца, судовага выканаўца і прыстава.
Як дазнавец возны сведчыў пабоі, крадзяжы, згвалтаванні і г.д. Яго запісы («рэляцыі») рэгістраваліся ў судовых кнігах, а на судовых паседжаннях ён сведчыў аб убачаным і пачутым. Гэтыя рэляцыі і сведчанні вознага лічыліся важкімі судовымі доказамі. Як судовы прыстаў возны сачыў за парадкам у зале ў час судовага паседжання. За сваю працу атрымліваў узнагароджанне ў памеры, вызначаным законам.
NGC 5209
NGC 5209 (іншыя абазначэнні — UGC 8522, MCG 1-35-2, ZWG 45.9, NPM1G +07.0328, PGC 47654) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Гектар
Гекта́р (гекта- + ар) — метрычная адзінка плошчы, 1 га = 10 000 м² = 100 ар = 100 сотак.
У Беларусі гектар з'яўляецца асноўнай адзінкай вымярэння плошчы зямлі, асабліва сельскагаспадарчай. Таксама ў Беларусі (і наогул у былым СССР) часта ўжываецца тэрмін «сотка». Адна сотка (100 м²) роўная адной сотай часткі гектара, гэта значыць аднаму ару.
На тэрыторыі БССР (і пасля СССР) адзінка «гектар» была ўведзеная ў практыку пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі, замест дзесяціны. Для перакладу выкарыстоўвалася суадносіны 1 га = 11/12 дзесяціны.
Скарачэнне «га» ужо з 1930-х гадоў уваходзіць у мову (Мандэльштам: «Сухая вільготнасць чарназёмных га»).
Брысталь
Бры́сталь або Бры́стал (Bristol) — горад у Англіі, унітарная адзінка са статусам «сіці» і цырыманіяльнае графства, порт у Паўднёва-Заходняй Англіі ў Вялікабрытаніі, на рацэ Эйване, недалёка ад яе ўпадзення ў Брыстальскі заліў Атлантычнага акіяна. Цырыманіяльнае графства Брысталь не падзелена на раёны (унітарнае), і ўтворана 1 красавіка 1996 года з раёна былога неметрапольнага графства Эйван.
Геаграфія
Займае плошчу 110 км², абмываецца на паўночным захадзе Брыстальскім залівам, на поўначы мяжуе з цырыманіяльным графствам Глостэршыр, на поўдні — з цырыманіяльным графствам Сомерсет. Стары горад размешчаны на правым беразе ракі Эйван, а прыгарады Рэдкліф і Кліфтан — на крутых узвышшах левага берага.
Гісторыя
Заснаваны каля VI ст. На месцы Брысталя ў часы Рымскай імперыі існаваў ваенны лагер Абона, ад якога да Бата вяла брукаваная дарога. Пасля засялення Брытаніі англамі мястэчка было пераназвана ў Brycgstow, што значыць «месца ля моста». У XI стагоддзі пераправа праз Эйване была ўмацавана нарманскімі феадаламі, якія ўзвялі тут адзін з самых велічных замкаў у заходняй Англіі. У XII стагоддзі Брысталь пачаў ператварацца ў асноўны порт, праз які ішоў гандаль Англіі з Ірландыяй. У 1247 годзе брыстальская гавань была добраўпарадкавана шляхам адвядзення рэчышча Фрома на захад. Праз Эйван быў перакінуты каменны мост. У 1373 годзе Брысталь стаў самастойнай адміністрацыйнай адзінкай — графствам. Пры Эдуардзе III Брысталь — трэці па велічыні горад Англіі пасля Лондана і Ёрка. Брыстальскія мараходы вывозілі айчынную воўну ў Іспанію і Партугалію, вяртаючыся назад з грузам херэсу і партвейну. У перыяд каланізацыі Паўночнай Амерыкі і Вест-Індыі (у XVII—XVIII стагоддзях) адзін з цэнтраў гандлю рабамі і каланіяльнага гандлю (цукар, тытунь і інш.). Брысталь праславіўся як сталіца шакаладнай прамысловасці. Падчас Англійскай рэвалюцыі мясцовыя жыхары да апошняга падтрымлівалі караля Карла I Сцюарта. Брысталь працягваў багацець і развівацца на працягу ўсяго XVIII стагоддзя, захоўваючы значэнне вядучага порта Брытанскай імперыі. Хоць у 1809 годзе былі завершаны амбіцыйныя работы па паглыбленні і мадэрнізацыі гавані, да гэтага часу горад ужо пачаў саступаць свае перадавыя гандлёвыя пазіцыі Ліверпулу і Глазга. Прычынай гэтага было не толькі бурнае развіццё баваўнянай прамысловасці на поўначы краіны, але і страта амерыканскіх калоній, а таксама забарона гандлю людзьмі.
Эканоміка
Раней прамысловасць Брысталя грунтавалася на галінах, непасрэдна звязаных з морам. Цяпер суднаверфі закрытыя (у іх размяшчаюцца музеі, галерэі і інш.), партовая прамысловасць, якая працавала на імпартнай сыравіне, амаль цалкам ліквідаваная (цукровая — у 1908, мылаварная — у 1953, цэлюлозна-папяровая — у 1980, цынкавая — у 2003 мінеральных угнаенняў — у 2008, тытунёвая — у 2010, шакаладная — у 2011). Цяпер у горадзе дамінуе т. зв. эканоміка ведаў, у аснове якой — фінансавыя паслугі, медыйны бізнес, інфармацыйная (распрацоўка праграмнага забеспячэння і інш.) і новыя прамысловыя (распрацоўка квантавых камп’ютараў і інш.) тэхналогіі, а таксама авіяракетна-касмічная і электронная прамысловасць.
Гарады-пабрацімы
Брысталь з’яўляецца горадам-пабрацімам наступных гарадоў:
Маціяс Тайн
Маціяс Тайн (Matthias Thein, Mateusz Thein, Matthaeus Thein; 17 студзеня 1737, Хасфурт, Баварыя — 30 студзеня 1805, Магілёў ) — езуіцкі святар, педагог.
Уступіў у Таварыства Ісуса 14 верасня 1755 г. у Нямецкай правінцыі Ордэна. У 1771 г. склаў апошнія зарокі. 11 верасня 1786 г. прыехаў на Беларусь. Прафесар нямецкай мовы і натуральнай гісторыі (1886—1789) і прэфект бібліятэкі (1788—1790) у Полацкім езуіцкім калегіуме, прафесар фізікі, натуральнай гісторыі і нямецкай мовы (1790—1805) Магілёўскага езуіцкага калегіума.
Ancistrocerus antilope
Ancistrocerus antilope — від вос з сямейства.
Апісанне
Прадстаўнікі віду падобны на больш рэдкіх, з некаторымі адрозненнямі, у тым ліку больш яркім прамежкавым сегментам і парай жоўтых плям на шчытку ў самак.
Арэал
Насяляе ва ўсіх канадскіх правінцыях і на ўсёй кантынентальнай тэрыторыі ЗША, акрамя Аляскі, Алабамы і Фларыды, а таксама Еўропе і Сібіры.
Анатоль Пятровіч Несянчук
Анатоль Пятровіч Несянчук (, в. Юравічы, Калінкавіцкі раён, Гомельская вобласць — ) — беларускі спецыяліст у галіне прамысловай цеплаэнергетыкі. Доктар тэхнічных навук (1988), прафесар (1990).
Біяграфія
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут (спецыяльнаць «Цеплавыя электрычныя станцыі», 1954). Працаваў у Ачынскім мелькамбінаце (Краснаярскі край; 1952—1953), Інстытуце «Белпрампраект» (1953—1954, інжынер-канструктар), Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (з 1955, энергетычны факультэт, кафедра «Прамысловая цеплаэнергетыка і цеплатэхніка», прафесар).
Навуковыя інтарэсы: тэхнічная тэрмадынаміка; цеплаабмен.
Узнагароды
Дзяржаўная прэмія Рэспублікі Беларусь (1998).
Быстрая (прыток Усы)
Бы́страя — рака ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці і Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці, правы прыток ракі Уса (басейн Нёмана).
Даўжыня ракі 15 км. Плошча вадазбору 28 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,5 м/км. Пачынаецца на паўднёвым захадзе ад вёскі Кляцішча Стаўбцоўскага раёна ў лясным урочышчы Крывуха, цячэ праз лес. Абалона на ўсім працягу забалочаная, у сярэдняй плыні меліяраваная. Упадае ва Усу (у нізоўі называецца Шубіна-Нёманскі канал) за 3 км на паўднёвы захад ад вёскі Галандэрня.
Валасны сход
Складаўся са службовых асоб і сялян, выбраных на па 1 ад 10 двароў; y заходніх губернях удзельнічалі і парабкі. Вырашаў адміністрацыйна-гаспадарчыя справы воласці, выбіраў службовых асоб, валанога старшыну, , y пачатку 20 ст. — упаўнаважаных сялян на выбарах y і інш. 3 чэрвеня 1917 года скасаваны Часовым урадам y сувязі са стварэннем валасных земстваў.
Alisma praecox
Alisma praecox — від раслін сямейства, магчыма эндэмік Беларусі.
Апісанне
Наземная расліна, 7-25 (30) см вышынёй, з невялікім клубнепадобным патаўшчэннем сцябла. Лісце дасягае паловы кветканоснага сцябла, падоўжана-ланцэтнае, з доўга-завостранай або злёгку прытупленай верхавінай і паступова звужанае ў хвосцік. Ліставая пласцінка 2-4 см даўжынёй, 0.4-0.8 см шырынёй, хвосцік 2.5-3 (4) см даўжынёй. У астатнім від вельмі падобны на. Цвіце ў чэрвені-пачатку ліпеня.
Распаўсюджанне
Магчыма эндэмік Беларусі. Расце пераважна ў паўднёва-ўсходняй частцы рэспублікі ў пойме ракі Прыпяць. Засяляе берагі старых вадаёмаў, радзей сырыя месцы з пяшчаным аглееным грунтам.
Гаспадарчае значэнне
Кармавая расліна, асабліва для птушак. Меданосная і дэкаратыўная расліна.
Світлэ (Ковэльскі раён)
Світлэ (Сві́тле) — вёска ў Ковэльскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Паворскай вясковай абшчыны.
Пажаркаўшчына
Пажа́ркаўшчына (, Пожарковщина) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пяршайскага сельсавета.
Пятрова (Ярцаўскі раён)
Пятро́ва (Петро́во) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Віламірольё
Віламірольё (Villamiroglio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Сігэхару Уэкі
(植木 繁晴; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1979 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Скалапендрэла няплямістая
Скалапендрэла няплямістая (Scutigerella immaculata) — від шматножак роду сямейства.
Баброва (Ярцаўскі раён)
Баброва (Боброво) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Пятроўскага сельскага паселішча.
Тры законы робататэхнікі
Тры законы робататэхнікі ў навуковай фантастыцы — абавязковыя правілы паводзінаў для робатаў, упершыню сфармуляваныя Айзэкам Азімавым у апавяданні «Карагод» (Runaround) у 1942 годзе. Паводле Законаў:
Тром Законам, а таксама магчымым прычынам і вынікам іх парушэння, прысвечаны цыкл апавяданняў Азімава пра робатаў. У некаторых з іх, наадварот, разглядаюцца неперадбачаныя вынікі выканання робатамі Трох Законаў (напрыклад, у апавяданні «»).
Арыгінальныя Законы пазней не раз удакладняліся як самім Азімавым, гэтак і іншымі пісьменнікамі. У некаторых творах Азімаў нязначна змяняў законы, каб з другога боку адлюстраваць узаемадзеянне робатаў з людзьмі і іншымі робатамі. У пазнейшых творах, у якіх робаты кіравалі ўрадам цэлых планет і чалавечых цывілізацый, Азімаў таксама дадаў чацверты, Нулявы Закон, які папярэднічаў астатнім:
Законы робататэхнікі праходзяць лейтматывам праз шматлікія творы навуковай літаратуры, як кнігі, кіно, ці іншыя віды мастацтва.
Танцорка ў цемры
«Танцорка ў цемры» (Dancer in the Dark) — музычны драматычны фільм 2000 года рэжысёра і сцэнарыста Ларса фон Трыера. Галоўныя ролі выканалі Б’ёрк, Катрын Дэнёў,,. Фільм з’яўляецца сумеснай вытворчасцю Даніі, Германіі, Нідэрландаў, Італіі, ЗША, Вялікабрытаніі, Францыі, Швецыі, Фінляндыі, Ісландыі, Нарвегіі.
«Танцорка ў цемры» — трэці фільм у трылогіі Трыера «Залатое сэрца» пасля карцін «'» (1996) і «'» (1998).
Прэм’ера фільма адбылася 17 мая 2000 года ў межах асноўнай конкурснай праграмы 53-га Канскага кінафестывалю, дзе была ўдастоена «Залатой пальмавай галіны» і для Б’ёрк. Кампазіцыя «» была намініравана на прэмію «Оскар» за найлепшую арыгінальную песню.
Сюжэт
Штат Вашынгтон, 1964 год. Сельма — імігрантка з Чэхаславакіі. Дзяўчына вельмі любіць мюзіклы, яна працуе на заводзе і жыве з сынам у трэйлеры, які арандуе ў мясцовага паліцэйскага. Сельма знаходзіць выратаванне ад цяжкасцяў жыцця толькі ў музычных фантазіях. Дзяўчына пакутуе ад цяжкай хваробы, якая выклікае прагрэсіруючую страту зроку, і праз нейкі час гэтая ж хвароба пачынае развівацца і ў яе сына. Сельма мужна хавае сваю хваробу ад іншых, працягваючы працаваць, каб назапасіць грошай на аперацыю для сына. Але калі адна з машын на заводзе ламаецца па віне Сельмы, то яе звальняюць. А паліцэйскі, у якога яны арандуюць трэйлер, падгледзеўшы, дзе Сельма хавае грошы на аперацыю, крадзе іх…
Саўндтрэк
Арыгінальную музыку для фільма напісала ісландская спявачка і кампазітарка Б’ёрк, тэксты для песень былі напісаны ёй самой, а таксама Ларсам фон Трыерам і ірландскім паэтам Сьёнам Сігурдсанам. Акрамя таго, у фільме выкарыстана музыка Рычарда Роджэрса з мюзікла «Гукі музыкі». Саўндтрэк фільма адметны сумяшчэннем класічных аранжыровак з гукамі бытавых аб’ектаў, такіх як завадскія машыны і цягнікі.
Альбом з саўндтрэкам выйшаў у верасні 2000 года. У альбоме адсутнічае вакал акцёраў Дэвіда Морса, Кэры Сеймур і Уладзікі Косціч. У песні «I’ve Seen It All» партыю, выкананую ў фільме Петэрам Стормарэ, выконвае Том Ёрк. Акрамя таго, тэксты некаторых песень з альбома істотна адрозніваюцца ад тэкстаў песень, якія прагучалі ў фільме, што асабліва прыкметна ў трэку «Scatterheart». Магчыма, тэксты былі зменены, каб не раскрываць важныя дэталі сюжэту (саўндтрэк выйшаў у продаж раней, чым фільм пачаў дэманстравацца ў кінатэатрах), або каб запіс выглядаў больш самастойным альбомам. Трэк «My Favorite Things» у альбоме адсутнічае ўвогуле.
Кампазіцыі, якія прагучалі ў фільме (у парадку паказу):
Крытыка
Рэакцыя крытыкаў на фільм была неадназначнай. Высокай ацэнкі ўдастоілася стылістычная навізна карціны. Роджэр Эберт заявіў, што «Танцорка ў цемры» «''руйнуе муры звычак, нагрувашчаныя вакол велізарнай колькасці фільмаў і вяртае да вытокаў. Гэта смелы і дзёрзкі жэст''». Аднак сюжэтная лінія падвяргалася значнай крытыцы. Джонатан Форман з «New York Post» назваў фільм «таннай падробкай» і заявіў, што фільм «настолькі бязлітасны ў сваёй маніпулятыўнай сентыментальнасці, што калі б ён быў зняты ў больш традыцыйнай манеры рэжысёрам-амерыканцам, яго палчылі б дрэнным жартам».
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 35 кінаўзнагародамі і яшчэ 49 намінацыямі. Сярод найбольш прэстыжных узнагарод — «Залатая пальмавая галіна» Канскага кінафестывалю.
Афіябол
Афіябол (Ophiobolus) — род грыбоў сямейства.
NGC 5210
NGC 5210 (іншыя абазначэнні — UGC 8523, MCG 1-35-3, ZWG 45.10, PGC 47678) — спіральная галактыка (Sa) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Шышы
Шышы — назва партызан, людзей, што ваявалі супраць царскай улады, у афіцыйных дакументах Маскоўскай дзяржавы з сярэдзіны XVII ст. Тэрмін з'явіўся ў крыніцах аб паўстанні ў Пскоўскім павеце 1650 г. Асабліва пашырыўся ў час вайны Расіі з Рэччу Паспалітай 1654—1667 гг., каля адразу пасля ўступлення царскай арміі на тэрыторыю ВКЛ разгарнуўся шырокі народных рух самаабароны ў паўночнай і ўсходняй Беларусі. Шышы ад пачатку вайны актыўна непакоілі маскоўскіх заваёўнікаў. Напрыклад, у ліпені 1654 г. 3-тысячны атрад партызан з вёскі Калеснікі напаў на войска ваяводы Трубяцкога, што набліжаўся да Мсціслаўля, і нанес яму сур'ёзную шкоду.
Шышы былі ў асноўным мясцовымі сялянамі, атрадамі якіх (300—500 чалавек і больш) камандавалі звычайна шляхціцы. Звычайна шышы актыўна дзейнічалі разам з войскам ВКЛ, але часам выступалі і самастойна. Аб'яднаныя партызанскія атрады неслі найбольшую небяспеку для асобных царскіх фарміраванняў.
Бураўлева
Бураўлева (Буравлево) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Пятроўскага сельскага паселішча.
Царква ў гонар Раства Хрыстова (Орша)
Царква ў гонар Раства Хрыстова — мураваны праваслаўны храм у горадзе Орша Віцебскай вобласці. Знаходзіцца на вуліцы Дзяржынскага.
Гісторыя
У канцы XIX стагоддзя з’явілася патрэбнасць для жыхароў вёсак каля станцыі Орша ў храме і парафіяльнай школе. Першапачаткова намаганнямі ўладаў станцыі Орша, мясцовага святара і людзей была пабудавана драўляная царква на каменным падмурку.
У 1914 годзе царква была цалкам перабудавана ў каменную пяцікупальную з жалезным дахам. У храме быў прыпісаны адзін святар і адзін псаломнік. Пры храме існаваў дзіцячы хор. У 1930 годзе храм закрылі і аддалі ў карыстанне вакзала, ён пераўтварыўся ў закусачную. У 1941 годзе быў разбураны цэнтральны купал, а ў 1955 годзе храм быў узарваны. Зараз на яго падмурку стаіць крама «Чыгуначнік».
У 1998 годзе мітрапаліт Філарэт асвяціў месца будучага храма, якое знаходзіцца непадалёк ад падмурку гістарычнага.
Восенню 2009 года, пасля залажэння падмурку, настаяцелем храма Раства Хрыстова быў прызначаны іерэй Вячаслаў Енухаў.
7 красавіка 2017 года адбыўся пажар у часовым храме-вагоне. Усе выратаваныя прадметы былі перанесены ў ніжні паверх будаванага храма. Набажэнствы праходзяць у падвальным памяшканні храма.
Міхаіл Кавалёў
Міхаіл Кавалёў:
Шан Цзюнь Шу
«Шан Цзюнь Шу», «Кніга кіраўніка вобласці Шан» — старажытнакітайскі палітычны трактат легісцкай школы. Складзены ў III ст. да н.э. У ім выкладаецца вучэнне Шан Яна (390 — 338 гг. да н.э.) пра сістэму і метады кіравання дзяржавай і народам. Трактат — адзін з першых у сусветнай гісторыі кніг, у якой падрабязна распрацавана мадэль дэспатычнай дзяржавы. Ідэі, выкладзеныя ў трактаце, аказалі вялікі ўплыў на развіццё старажытнакітайскай дзяржаўнасці.
Джорджыя
Джорджыя (Georgia) — штат на паўднёвым усходзе ЗША, чацвёрты штат, які падпісаў у 1788 г. Канстытуцыю Злучаных штатаў. Сталіца і найбуйнейшы горад — Атланта. Іншыя буйныя гарады: Савана. Насельніцтва (2000).
Афіцыйныя мянушкі Джорджыі — «Персікавы штат» і «Імперскі штат Поўдня».
Геаграфія
На Поўначы Джорджыя мяжуе са штатамі Тэнесі і Паўночная Караліна, на ўсходзе — з Паўднёвай Каралінай і Атлантычным акіянам, на поўдні — з Фларыдай, на захадзе — з Алабама. Па тэрыторыі штаты працякаюць рэкі Елаў-Рывер і Савана.
На поўначы штата знаходзіцца Блакітны хрыбет (адгор’е Апалачаў).
Судовая сістэма
Судовая сістэма ў Джорджыі складаецца з трох узроўняў судоў: вярхоўны суд, апеляцыйны суд і суд першай інстанцыі. Хаця ў Джорджыі існуе 6 класаў судоў першай інстанцыі, кожны з іх валодае юрысдыкцыяй па канкрэтных пытаннях. Суды першай інстанцыі ў Джорджыі ўключаюць Вышэйшы суд, суды па справах непаўналетніх, суды па спадчынных справах, муніцыпальны суд, міравы суд і дзяржаўны суд.
Вярхоўны суд Джорджыі ў 2017 годзе пашырыўся з сямі суддзяў да дзевяці. Станам на сакавік 2020 года восем суддзяў у судзе былі прызначаныя губернатарам-рэспубліканцам, а адзін быў першапачаткова абраны на пазапартыйных выбарах.
Палубоўцы
Палубо́ўцы (, Полубовцы) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пяршайскага сельсавета.
Мікалай Васілевіч Казюк
Мікалай Васільевіч Казюк (, в. Корчыцы, цяпер  — ) — беларускі літаратурны крытык.
Нарадзіўся ў сялянскай сям'і. У Першую сусветную вайну як бежанец трапіў у Расію. Быў добраахвотнікам Чырвонай Арміі, скончыў рабфак, потым — інстытут журналістыкі, аспірантуру. Працаваў у расійскіх выданнях «Рабочая Масква» і «Вясковы камуніст», у ЦК ВКП(б) інструктарам культпропа і ў аддзеле друку. У 1931 годзе ў Цэнтральным выдавецтве народаў СССР у Маскве выйшла брашура М. Казюка «Другая бальшавіцкая вясна». У 1936 г. Казюк быў пераведзены на працу ў ЦК КП(б) Беларусі на пасаду загадчыка аддзела друку і выдавецтваў. У лістапада 1937 г. прызначаны дырэктарам Беларускага дзяржаўнага інстытута народнай гаспадаркі. Мікалай Казюк быў першым у спісе дэлегацыі, якая ўручала ў 1936 г. Сталіну на з'ездзе Саветаў у Маскве знакаміты «Ліст беларускага народа Вялікаму Сталіну».
2 кастрычніка 1937 г. Бюро ЦК КП(б)Б разгледзела справу М. Казюка і за «прытупленне палітычнай пільнасці да ворагаў народа Поссе і інш, якое выявілася ў невыкрыцці іх, будучы ў блізкіх адносінах з імі», абвясціла Казюку вымову з занясеннем у асабістую справа. Захавалася стэнаграма пасяджэння, з якой вынікае, што па прапанове наркама НКУС Бермана матэрыялы пра Казюка былі перададзеныя ў «органы НКУС для далейшага расследавання». Казюк апелюе ў Камісію партыйнага кантролю пры ЦК ВКП(б), якая 10 красавіка 1938 г. на выязным пасяджэнні ў Мінску вымову зняла.
28 ліпеня 1938 года Мікалая Казюка арыштавалі па абвінавачванні ў прыналежнасці да контррэвалюцыйнай арганізацыі. Абвінавачванне не пацвердзілася, і 8 сакавіка 1939 г. Мікалай Казюка быў вызвалены з-пад варты. У 1940 г. Мікалай Казюк ужо ў якасці галоўнага рэдактара Дзяржаўнага выдавецтва пры СНК БССР прысутнічаў 28 сакавіка на вядомым нарадзе ў ЦК КП(б)Б па пытанні рэформы беларускага правапісу. Мікалай Казюк з пачатку Вялікай Айчыннай вайны — у войсках Заходняга фронту, быў цяжка кантужаны. Пасля выздараўлення працаваў начальнікам палітаддзела Залесаўскай МТС у Арэнбургскай вобласці. У 1943 годзе Мікалай Казюк апынуўся ў ваенна-паветранай акадэміі ў Моніна пад Масквой. Палкоўнік, выкладчык Ваенна-паветранай акадэміі імя Ю. А. Гагарына.
Памёр у 1979 годзе.
Міціё Ясуда
(保田 道夫; нар. ) — японскі футбаліст. У 1979 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
NGC 5211
NGC 5211 (іншыя абазначэнні — UGC 8530, MCG 0-35-9, ZWG 17.21, IRAS13305-0046, PGC 47709) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Буянава (Ярцаўскі раён)
Буянава (Буяново) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Віланова-Манферата
Віланова-Манферата (Villanova Monferrato) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Насельніцтва складае 1775 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 107 чал./км². Займае плошчу 17 км². Паштовы індэкс — 15030. Тэлефонны код — 0142.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Sant'Emiliano.
Брадэцкэ
Брадэцкэ (Броде́цьке) — пасёлак гарадскога тыпу ў Казятынскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны. Размешчаны за 70 км на поўнач ад Вінніцы і за 200 км на паўднёвы захад ад Кіева каля адміністрацыйнай мяжы з Жытомірскай вобласцю. У ХІХ - пачатку ХХ ст. тады яшчэ сяло Брадэцкэ з насельніцтвам каля 1 тыс. жыхароў уваходзіла ў Махніўскую воласць Бярдзічаўскага павета Кіеўскай губерні.
Міхаіл Міхайлавіч Кавалёў
Міхаіл Міхайлавіч Кавалёў (нар., в. Новая Вёска, , Віцебская вобласць) — беларускі матэматык. Доктар фізіка-матэматычных навук (1992, Выпукла-матроідныя структуры ў дыскрэтнай аптымізацыі і эфектыўных градыентных алгарытмах), прафесар (1994).
Біяграфія
Нарадзіўся 2 мая 1947 года ў вёсцы Новая Вёска (сучасны Сітцаўскі сельсавет, Докшыцкі раён, Віцебская вобласць).
Скончыў БДУ (1969), дзе і працуе. Навуковыя працы па сістэмным аналізе, макраэканоміцы, інфармацыйных тэхналогіях. Распрацаваў шэраг камп’ютарных сістэм для аналізу, экспертызы і прагнозу ў эканоміцы.
У 1980—1981 годах стажыраваўся ў Парыжскім універсітэце, у 1991 годзе — у Манрэальскім універсітэце.
У 1993 годзе абараніў доктарскую дысертацыю, прысвечаную метадам аптымальнага прыняцця рашэнняў, у Інстытуце кібернетыкі імя В. М. Глушкова, Кіеў, на тэму «Выпукло-матроидные структуры в дискретной оптимизации и эффективных градиентных алгоритмах» (рус).
З 1973 года працуе ў БДУ на пасадах асістэнта, загадчыка кафедрай аўтаматызаваных сістэм кіравання і праектавання (з 1980-х некаторы час быў загадчыкам кафедры сістэмнага праграмавання ФПМ БДУ).
З 1999 па 2018 гады — дэкан эканамічнага факультэта БДУ, загадчык кафедры эканамічнай інфарматыкі і матэматычнай эканомікі БДУ (кафедра аналітычнай эканоміі і экаметрыкі БДУ з 2013 года).
Працаваў гасцявым прафесарам ва ўніверсітэтах Балгарыі, Германіі, Нідэрландаў, Кубы, Польшчы, Францыі, Швецыі.
Рэгулярна выступае ў беларускіх СМІ.
Бібліяграфія
Аўтар болей 400 навуковых прац у галіне кібернетыкі, інфарматыкі, сістэмнага аналіза, аптымальнага кіравання і планавання эканамічных працэсаў, прыняцця аптымальных рашэнняў, у тым ліку аўтар і сааўтар болей 10 манаграфій, 6 з якіх перакладзены і выдадзены за мяжой.
Аўстэрыя
Аўстэ́рыя (osteria) — заезны дом; тып карчмы. Вядома ў Польшчы і на Беларусі з XVI ст., найбольш пашырана з XVIII ст. Размяшчаліся аўстэрыі звычайна на гандлёвых плошчах або галоўных вуліцах гарадоў і мястэчак. Будавалі іх з дрэва, цэглы, у тэхніцы «прускага муру». У плане пераважала форма прамавугольніка. Уключалі стайні, вазоўні, гасціныя пакоі, каморы. Гасціныя пакоі абсталёўваліся лавамі, сталамі, мелі кафляную грубку для ацяплення памяшкання і мураваную печ для гатавання ежы. Некаторыя аўстэрыі былі складанымі комплексамі, якія ўключалі жылыя, гаспадарчыя, гандлёвыя і іншыя будынкі, згрупаваныя вакол агульнага двара. А. сталі прататыпам для гасцініц і паштовых станцый.
Дар’іна (Ярцаўскі раён)
Дар’іна (Дарьино) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Пятроўскага сельскага паселішча.
Вышэйшая школа міжнароднага права і бізнесу
Вышэйшая школа міжнароднага права і бізнесу (Tarptautinė teisės ir verslo aukštoji mokykla) — літоўская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова, якая ажыццяўляе рэалізацыю прафесійных навучальных праграмах неўніверсітэцкага ўзроўню ў сферы права, фінансаў, менеджменту, рэкламы, турызму, лагістыкі і інш. Сядзіба ўстановы знаходзіцца ў Вільнюсе.
Ancistrocerus parietum
Ancistrocerus parietum — від адзіночных вос з сямейства.
Распаўсюджанне
Галарктыка. Сустракаюцца ў Паўночнай Амерыцы, Еўропе, Паўночнай Афрыцы і Паўночнай Азіі. Завезены са Старога Свету ў Амерыку ў 1916 годзе.
Апісанне
Даўжыня пярэдняга крыла самак 7,5—10,0 мм, а ў самцоў — 6,5—8,0 мм. Афарбоўка цела ў асноўным чорныя з жоўтымі меткамі. Гнёзды будуюць на камянях, галінах дрэў і глебе. Для кармлення сваіх лічынак здабываюць у якасці правізіі вусеняў матылькоў з сямейства, а ў Еўропе таксама і лічынак жукоў-лістаедаў роду.
Сытовычы
Сытовычы (Сито́вичі) — вёска ў Ковэльскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Паворскай вясковай абшчыны.
NGC 5212
NGC 5212 (іншыя абазначэнні — ZWG 45.14, PGC 47687) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Папкі (Валожынскі раён)
Папкі́ (, Попки) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пяршайскага сельсавета.
Лігурыйскае мора
Лігурыйскае мора: паўночная частка Міжземнага мора, змешчаная паміж берагамі Францыі, Італіі і астравамі Корсіка і Эльба.
Плошча 15 тыс. км². Сярэдняя глыбіня 1200 м, максімальная — 2546 м. Тэмпература вады летам 23,5 °C, зімой — 13 °C. Салёнасць каля 38 ‰. Прылівы паўсуткавыя, да 0,3 м.
Буйныя порты і ВМБ: Генуя, Ліворна, Спецыя (усе — Італія), Ніца (Францыя).
Рыгор Іванавіч Катоўскі
Рыгор Іванавіч Катоўскі ( — ) — савецкі ваенны і палітычны дзеяч, удзельнік Грамадзянскай вайны. Член Саюзнага, Украінскага і Малдаўскага ЦВК. Член Рэўваенсавета СССР. Бацька расійскага вучонага індолага Рыгора Рыгоравіча Катоўскага. Загінуў пры нявысветленых абставінах.
Біяграфія
Рыгор Катоўскі нарадзіўся 12 (24) чэрвеня 1881 г. ў сяле Ганчешць (цяпер горад Хынчэшць у Малдове), у сям’і завадскога механіка. Акрамя яго, у бацькоў было яшчэ пяць дзяцей. Бацька Катоўскага быў з каталікоў, абруселы праваслаўны паляк, маці — руская. Па бацькаўскай лініі Рыгор Катоўскі паходзіў са старадаўняга польскага шляхетнага роду, які валодаў маёнткам у Камянец-Падольскай губерні. Дзед Катоўскага за сувязі з удзельнікамі польскага нацыянальнага руху быў датэрмінова звольнены ў адстаўку са службы. Пазней ён збяднеў, і бацька Рыгора Катоўскага, інжынер-механік па адукацыі, вымушаны быў пераехаць да Бесарабіі і перайсці ў мяшчанскае саслоўе. Па ўспамінах самога Катоўскага, у дзяцінстве ён любіў спорт і авантурныя раманы. З дзяцінства адрозніваўся атлетычных складаннем і меў задаткі лідара. Пакутаваў логанеўрозам (заіканне). У два гады Катоўскі страціў маці, а ў шаснаццаць — бацьку. Выхаваннем Рыгора Катоўскага займалася яго хросная маці Сафія Шаль, маладая ўдава, дачка інжынера, бельгійскага падданага, які працаваў па суседстве і быў сябрам бацькі хлопчыка, і хрэсны — памешчык Манук-Бей. Манук-Бей дапамог юнаку паступіць у Кукурузенскае сельскагаспадарчае вучылішча і аплаціў увесь пансіён. У вучылішча Рыгор асабліва старанна вывучаў аграномы і нямецкую мову, так як Манук-Бей абяцаў накіраваць яго на «данавучанне» у Германію на Вышэйшай адукацыі (сельскагаспадарчыя курсы). Надзеі гэтыя не апраўдаліся з-за смерці Манук-Бея ў 1902 годзе.
У студзені 1918 г. Катоўскі ўзначальваў атрад, які прыкрываў адыход бальшавікоў з Кішынёва. У студзені-сакавіку 1918 г. камандаваў кавалерыйскай групай у Ціраспальскім атрадзе. У сакавіку 1918 г. Адэская Савецкая Рэспубліка была ліквідавана аўстра-германскімі войскамі, якія ўвайшлі на Украіну пасля зняволенага Украінскай Цэнтральнай Радай сепаратнага міру. Атрад Катоўскага быў распушчаны. Катоўскі перайшоў на нелегальнае становішча. З адыходам аўстра-германскіх войскаў, 19 красавіка 1919 г. Катоўскі атрымлівае ад Адэскага камісарыята прызначэнне на пасаду кіраўніка ваеннага камісарыята ў г. Авідзіёпаль. У ліпені 1919 г. назначаны камандзірам 2-й брыгады 45-й стралковай дывізіі (брыгада была створана на аснове прыднястроўскага палка). У лістападзе 1919 г. Катоўскі захварэў на запаленне лёгкіх. Са студзеня 1920 г. камандаваў кавалерыйскай брыгадай 45-й стралковай дывізіі, ваюючы ва ​​Украіне і на савецка-польскім фронце. У красавіку 1920 г. уступіў у РКП(б). Са снежня 1920 г. Катоўскі — начальнік 17-й кавалерыйскай дывізіі. У 1921 г. камандаваў кавалерыйскімі часткамі, у тым ліку душачы паўстанні «махноўцаў», «антонаўцаў» і «пятлюраўцаў». У верасні 1921 г. Катоўскага прызначаюць начальнікам 9-й кавалерыйскай дывізіі, у кастрычніку 1922 г. — камандзірам 2-га кавалерыйскага корпуса. У г. Ціраспалі ў 1920—1921 гадах у будынку былой гасцініцы «Парыж» размяшчалася штаб-кватэра Катоўскага (цяпер — штаб-музей). Там жа, паводле легенды, Катоўскага адсвяткаваў сваё вяселле. Улетку 1925 г. наркам Фрунзэ прызначае Катоўскага сваім намеснікам. Уступіць у пасаду Рыгор Іванавіч Катоўскі не паспеў.
Катоўскі быў застрэлены 6 жніўня 1925 г. падчас адпачынку ў саўгасе «Чабанка» (на чарнаморскім узбярэжжы за 30 км ад г. Адэсы) Мэерам Зайдэрам па мянушцы «Маёрык», былым у 1919 г. ад’ютантам крымінальнага аўтарытэту і агента дзяржаўнай спецслужбы «Мішкі Япончыка». Па «іншай версіі», Зайдер не меў дачынення да «вайсковай службы» і не быў ад’ютантам «крымінальнага аўтарытэта» Адэсы, а быў былым уладальнікам адэскага «публічнага дома». Дакументы па справе аб забойстве Катоўскага знаходзяцца ў расійскіх спецсховах (КДБ СССР) пад грыфам «зусім сакрэтна». Пасля забойства Катоўскага Мэер Зайдэр не хаваўся ад следства і адразу заявіў пра сваё злачынства. У жніўні 1926 г. забойца быў асуджаны да 10 гадоў зняволення. У зняволенні амаль адразу атрымаў прывілей — стаў начальнікам турэмнага клуба і атрымаў права вольнага выхаду ў горад з турмы. У 1928 г. Зайдэр быў вызвалены з фармулёўкай «За прыкладныя паводзіны». Працаваў счэпшчыкам на чыгунцы. Восенню 1930 г. быў забіты трыма ветэранамі дывізіі Катоўскага. У даследчыкаў ёсць падставы меркаваць, што ўсе «кампетэнтныя органы» мелі інфармацыю пра падрыхтоўку злачынства Зайдэра. Забойства Катоўскага было выгадна канкурэнту ў дзяржаўнай уладзе (у інтрыгах Масквы). Забойцаў Зайдэра дзяржаўная ўлада асудзіць не асмелілася. Легендарнаму камкору савецкая улада зладзіла пышнае пахаванне, параўнальнае па пампезнасці з пахаваннем У. І. Леніна. Цела прыбыла на адэскі вакзал урачыста, з ганаровай вартай, труна патанала ў кветках і вянках. У калоннай зале «акр.выкан.кама» да труны адкрылі «шырокі доступ усім працоўным». У Адэсе луналі жалобныя сцягі. У гарадах раскватаравання 2-га коннага корпуса далі салют з 20 гармат. 11 жніўня 1925 г. спецыяльны жалобны цягнік даставіў труну з целам Катоўскага ў Бірзулу. На пахаванне Катоўскага ў Бірзулу прыбылі вядомыя ваенныя лідары С. М. Будзённы і А. І. Ягораў, з Кіева прыбылі камандуючыя войскамі Украінскай ваеннай акругі І. Э. Якір і адзін з кіраўнікоў украінскага ўрада — А. І. Буцэнка.
Катоўскі ўзнагароджаны трыма ордэнамі Чырвонага Сцяга і Ганаровым рэвалюцыйным зброяй — інкруставанай кавалерыйскай шашкай. У памяць аб ім названы вуліцы, створаны фільмы, пабудаваныя помнікі г.д..
Шкурат (вёска)
Шкурат (Шкурат) — вёска ў Ковэльскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Паворскай вясковай абшчыны.
Быстрыца (рака)
Быстрыца — рака ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці, у басейне Заходняй Дзвіны.
Даўжыня ракі 18 км. Плошча вадазбору 123 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 2,5 м/км. Пачынаецца з возера Каравайна, працякае праз азёры Іванец, Бабынічы і Нявіда. Упадае ў возера Лесава (басейн Начы).
У басейне ракі бяссцёкавае возера Вялікі Белянок, азёры Малы Белянок, Акунёва, Круглае, Нясіта і інш.
Гродскі суд
Гро́дскі суд, замкавы суд — суд пры мясцовай адміністрацыі ў землях Вялікага Княства Літоўскага. Назва ад замка («грода»), звычайнага месца функцыянавання такога суда. Адным з першых нарматыўных дакументаў, які датычыў становішча гродскага суда, быў прывілей Ягайлы (20 лютага 1387). У XVI стагоддзі парадак дзейнасці гродскага суда ўдакладнялі і рэгламентавалі Статуты ВКЛ.
Спачатку ў гродскім судзе разглядаліся амаль усе мясцовыя справы, але пазней, са з'яўленнем іншых судоў (земскага і інш.), у кампетэнцыі гродскага засталіся толькі «гарачыя справы» — аб нападах на дамы шляхты, забойствах, цяжкіх і менш цяжкіх цялесных пашкоджаннях, падпалах, разбоях, згвалтаваннях, атручваннях, а таксама грамадзянскія справы аб вяртанні збеглых прыгонных сялян і чэлядзі нявольнай. Асноўнай задачай гродскага суда было ажыццяўленне правасуддзя адносна асоб, злоўленых «з ліцом» (на месцы ўчынку), а таксама затрыманых на працягу 24 гадзін пасля здзяйснення злачынства. Гродскі суд таксама сведчыў грамадзянска-прававыя дагаворы, забяспечваў судовыя доказы і г.д.
Калі злачынец-шляхціц паспяваў на працягу 24 гадзін схавацца ў сваім домаўладанні, яго належала выклікаць спецыяльнай позвай у суд на чарговае судовае пасяджэнне, але не пазней чым праз 4 тыдні. Калі тэрмін быў прапушчаны, зацікаўлены бок мог звярнуцца ў земскі суд.
Судовыя функцыі ў гродскім судзе выконвалі прадстаўнікі мясцовай адміністрацыі — ваявода, стараста, дзяржаўца, якія, паводле Статуту 1529 года, павінны былі разглядаць справы з удзелам шляхты. Калі гэтыя службовыя асобы не былі на месцы, або адмаўляліся ад удзелу ў судовым працэсе, іх функцыі ў судзе выконвалі намеснікі. У такім выпадку суд здзяйсняўся калегіяй, у якую ўваходзілі падваявода, падстараста, замкавы суддзя, пісар; апошнія два прызначаліся ваяводам або старастам з ліку асоб са шляхты мясцовага паходжання, знаёмых з правам. Такім чынам, суд мог дзейнічаць у двух складах — вышэйшым і ніжэйшым. Вышэйшы гродскі суд (у склад якога абавязкова ўваходзіў ваявода ці стараста) выконваў і функцыі суда другой інстанцыі, г.зн. апеляцыйнай інстанцыі ў адносінах да ніжэйшага складу гэтага суда.
З цягам часу ўсе судовыя справы пачалі рэгістравацца ў спецыяльных судовых кнігах, якія закон абавязваў дбайна захоўваць. Пры кожным гродскім судзе Статутам 1588 года патрабавалася наяўнасць належнага, добра ўмацаванага судовага двара, а таксама турмы і ката.
Наталля Аляксееўна Магілеўская
Наталля Аляксееўна Магілеўская (Ната́лія Олексі́ївна Могиле́вська;сапраўднае прозвішча Магіла ; 2 жніўня 1975, Кіеў, УССР) — украінская актрыса, тэлевядучая, спявачка, прадзюсар і народная артыстка Украіны.
Раннія гады
Нарадзілася 2 жніўня 1975 ў Кіеве, вучылася ў школе № 195 імя В. І. Кудрашова на Бярэзнік, дзе скончыла 9 класаў. У 1995 годзе пасля заканчэння Кіеўскага эстрадна-цыркавога вучылішча доўгі час была актрысай, працавала ў тэатры эстрады, яўрэйскім тэатры «Штэрн».
1995—1997: Пачатак кар’еры
У 1995 годзе пры падтрымцы Юрыя Рыбчынскага пачала сольную кар’еру. На «Чырвонай Руце» ў Сімферопалі атрымала дыплом, а за месяц атрымала першае месца на «Славянскім базары».
У пачатку 1996 года новым прадзюсарам спявачкі стаў Аляксандр Ягольнік, да лірыка-драматычнага рэпертуару дадаліся таксама папшлягеры. Летам на Ялцінскім фестывалі «Мора сяброў», Магілеўская заняла другое месца, саступіўшы Аляксандру Панамарову.
Увосень 1996 года паступіла ў Кіеўскі Нацыянальны інстытут культуры і мастацтваў, які скончыла ў 1999 годзе.
Улетку 1997 года Наталля прэзентавала свой першы альбом «Ла-ла-ла», які разышоўся мільёнам копій.
1998—2003: «Ла-ла-ла»
Восенню 1998 года спыніла супрацоўніцтва з Ягольнікам, самастойна занялася прадзюсаваннем, заключыўшы ў лютым 1999 года кантракт аб супрацоўніцтве з «Таўрычаскімі гульнямі». Вынікам супрацоўніцтва стаў выпуск альбома з уласных песень пад назвай «Тільки Я».