cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Малодшы навуковы супрацоўнік
Службовыя абавязкі
Пад кіраўніцтвам адказнага выканаўцы праводзіць навуковыя даследаванні і распрацоўкі па асобных раздзелах (этапах, заданнях) тэмы (праекта) у адпаведнасці з зацверджанымі методыкамі. Удзельнічае ў выкананні эксперыментаў, праводзіць назіранні і вымярэнні, складае іх апісанне і фармулюе высновы. Вывучае навукова-тэхнічную інфармацыю, айчынны і замежны досвед па адпаведнай тэматыцы. Складае справаздачы (раздзелы справаздачы) па тэме (праекце) або яе падраздзелу (этапу, заданню). Удзельнічае ва ўкараненні вынікаў даследаванняў і распрацовак.
Павінен ведаць: мэты і задачы даследаванняў і распрацовак, айчынную і замежную інфармацыю па гэтых даследаваннях і распрацоўках; сучасныя метады і сродкі планавання і арганізацыі даследаванняў і распрацовак, правядзення эксперыментаў і назіранняў, абагульнення і апрацоўкі інфармацыі, у тым ліку з ужываннем электронна-вылічальнай тэхнікі; асновы эканомікі адпаведнай галіны і арганізацыі працы; асновы працоўнага заканадаўства; правілы і нормы аховы працы і пажарнай бяспекі.
Эта
Η, η (назва: ст.грэч. Ήτα, — Ета, у візантыйскім і сучасным грэцкім вымаўленні — Іта) — 7-я літара грэчаскага алфавіту. У сістэме грэчаскага алфавітнага запісу лікаў мае лікавае значэнне 8. Паходзіць ад фінікійскай літары — «хэц». Ад літары «эта» паходзяць лацінская літара H і кірылічная И разам з Й.
У беларускім мовазнаўстве прынята транскрыпцыя назвы Эта, што робіць вялікай складанасцю адрозніваць яе у транслітарацыі ад грэцкай літары Ε, ε (эпсілон).
У сістэме грэка-лацінскай транслітарацыі перадаецца як наступнымі спалучэннямі літараў: he,  'e і e.
У сучаснай беларускай практычнай транскрыпцыі з грэчаскай мовы перадаецца як «э», «е», «а», «я», «і», «гі», «гэ», «ге». Правілаў транслітарацыі не існуе, рэдкія даследаванні не даюць поўнай інфармацыі, і носяць больш крытычны характар.
Граматычна бліжэй за ўсё да беларускай літары Е і царкоўна-славянскай (гэтаксама як старабеларускай) літары И.
П’етрапаала
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Дамінік.
Кэндзабура Оэ
Кэндзабура Оэ (яп. 大江 健 三郎 Аб: э Кэндзабуро:?,  — ) — японскі пісьменнік-гуманіст, аўтар больш за 20 раманаў і аповесцяў, некалькіх зборнікаў апавяданняў і шматлікіх эсэ. У сваіх творах спрабуе пераадолець дасягнуты, на яго думку, свайго апафеозу ў Другой сусветнай вайне нігілізм, безадказнасць і адчужанасць сучаснага чалавека.
Творчасць
Для творчасці пісьменніка характэрныя глабальны маштаб, эсхаталагічныя матывы, заклапочанасць прыродай гвалту, падкрэсліванне маргінальнага і пошук адэкватнага сучаснасці трансцэндэнтнай у калектыўнай сутнасці чалавека і натуральным жыццёвым укладзе. На светапогляд і творчы метад Оэ вялікі ўплыў аказалі класічная японская і гуманістычная еўрапейская літаратура, філасофія экзістэнцыялізму, аналітычная псіхалогія Юнга, антрапалогія Масаі Ямагуці, а таксама семіётыка Лотмана і эстэтычная канцэпцыя гратэскавага рэалізму, прапанаваная Бахціным. Не прымаючы сацыяльнага саліпсізму, Оэ займае актыўную грамадскую пазіцыю, зрабіўшы сваім крэда выказванне дацкага філолага Крыстафера Ніропа: «Той, хто не пратэстуе супраць вайны, становіцца саўдзельнікам вайны». За свае сачыненні Кэндзабура Оэ быў удастоены цэлага шэрагу вышэйшых японскіх і міжнародных літаратурных узнагарод, уключаючы Нобелеўскую прэмію па літаратуры (1994). Мастацкія і публіцыстычныя творы пісьменніка перакладзены на шматлікія мовы свету.
Нацыянальны дзень Каталоніі
Нацыянальны дзень Каталоніі (Diada Nacional de Catalunya) — адзначаецца штогод 11 верасня ў памяць гадавіны заканчэння аблогі Барселоны 1714 года — апошняй бітвы вайны за іспанскую спадчыну, якая абярнулася для каталонцаў стратай аўтаноміі. У пакаранне за падтрымку, у тым ліку ваенную, каталонскім дваранствам эрцгерцага Карла VI у яго імкненні атрымаць Іспанскі трон, фактычны пераможца бітвы і вайны кароль Іспаніі Філіп V (у той час герцаг Анжуйскі) скасаваў усе правы і прывілеі Каралеўства Арагона і Каталоніі, якое спыніла сваё існаванне.
У 1980 годзе Жэнералітат Каталоніі (аўтаномны ўрад), які аднавіў дзейнасць, сваім першым рашэннем абвясціў 11 верасня Дыядай (La Diada) — Нацыянальным днём Каталоніі.
Нацыяналістычна настроеныя каталонскія арганізацыі і палітычныя партыі традыцыйна ўскладаюць кветкі да помніка у Барселоне, які адыграў вялікую ролю падчас аблогі горада ў 1714 годзе, узначаліўшы на заключным яе этапе сілы гарадской самаабароны Барселоны ад французска-іспанскай арміі і, стаў адным са «слупоў» каталонскага нацыяналізму.
На працягу дня адбываюцца разнастайныя палітычныя акцыі, дэманстрацыі, канцэрты і святочныя мерапрыемствы. Шматлікія гараджане Барселоны чапляюць на адзежу палоскі з нацыянальнай сімволікай, на балконах вывешваюць нацыянальныя каталонскія сцягі.
Даніэль Агер
Даніе́ль Мю́нтэ А́гер (Daniel Munthe Agger; нар., Відаўрэ, Данія) — дацкі футбаліст (абаронца) і трэнер. Ігрок нацыянальнай зборнай Даніі (2005—2016), дзе на працягу чатырох гадоў быў капітанам. Вядомы перш за ўсё дзякуючы выступам за англійскі «Ліверпул». У цяперашні час з’яўляецца галоўным трэнерам клуба «Кёгэ».
«Брондбю»
Агер быў названы самым перспектыўным іграком Даніі на працягу двух гадоў запар, у 2004 і 2005 гадах. Даніэль далучыўся да «Брондбю» ў 2004 годзе і дэбютаваў за свой новы клуб 25 ліпеня 2004 года ў матчы чэмпіянату супраць «Одэнсэ». Атрымаў свой ​​вялікі шанец раней, чым чакалася, таму што дасведчаны абаронца «Брондбю» Андрэас Якабсен быў прададзены «Саўтгемптану». Агер быў названы найлепшым іграком «Брондбю» ў трох гульнях запар, неўзабаве пасля свайго дэбюту, ён замацаваўся ў першай камандзе ў 19-гадовым узросце.
«Ліверпул»
Агер прагрэсаваў з тых часоў, і не стаў сюрпрызам яго пераход у «Ліверпул» пасля 49 гульняў у складзе «Брондбю». Агер хутка прыстасаваўся да гульні «Ліверпула», і ўжо ў хуткім часе Самі Хююпія саступіў яму месца ў асноўным складзе.
Вяртанне ў «Брондбю»
30 жніўня 2014 года «Ліверпул» пацвердзіў вяртанне Агера ў «Брондбю», з якім абаронца падпісаў двухгадовы кантракт. 9 чэрвеня 2016 года, ва ўзросце 31 год, Агер абвясціў аб завяршэнні кар’еры.
У чэрвені 2021 года ўзначаліў клуб «Кёгэ» з другога дывізіёна Даніі.
Дасягненні
«Ліверпул»:
Адамашненне
Адамашненне ці інакш даместыкацыя (Domesticus — жылы дом) — гэта працэс змянення дзікіх жывёл ці раслін, пры якім на працягу шматлікіх пакаленняў яны ўтрымоўваюцца чалавекам генетычна ізаляванымі ад іх дзікай формы і падвяргаюцца штучнаму адбору.
Адамашненне, прыручэнне жывёл — гэта цэласнасць працэсаў трансфармацыі уласцівасцяў і характарыстык марфалагічнага, фізіялагічнага і псіхічнага развіцця ў дзікіх жывёл у выніку доўгатэрміновага ўздзеяння на іх чалавека, у прыватнасці шляхам умяшання чалавека з генетычнымі і экалагічнымі фактарамі. Першым крокам да адамашнення стала ўтаймаванне і выкарыстанне дзікіх відаў жывёл да чалавечых патрэбаў і забеспячэнне больш схільнага ўплыву знешніх фактараў на іх. Адамашненныя жывёлы служылі крыніцай харчавання (мяса, малако, тлушч, яйкі, мёд і г.д.), сыравіны для адзення і іншых прадметаў — ўпрыгажэнняў, інструментаў, зброі і г.д. (шэрсць, скура, мех, пер’е, косткі, рогі), а таксама крыніцай угнаенняў, якія выкарыстоўваюцца для ўгнаення глебы і месцамі ў выглядзе паліва (каровіны гной, памёт вікунні).
Адамашненне першага віду адбылося яшчэ ў эпоху неаліту, працэс далейшага адамашнення відаў праходзіў у бліжэйшыя некалькі тысяч гадоў.
Прыручэнне жывёл, якія жывуць у статку, прасцей і хутчэй, чым жывёл, якія жывуць ў адзіночку, якія нават пасля прыручэння захоўваюць пэўную ступень аўтаноміі, напрыклад, свойскі кот.
Вядзьмар (серыя раманаў)
«Сага пра ведзьмара» (Saga o wiedźminie) — цыкл кніг польскага пісьменніка Анджэя Сапкоўскага ў жанры цёмнае фэнтэзі. Першае апавяданне цыкла выйшла ў 1986 годзе, а апошняя кніга — у 2013. На аснове твораў цыкла былі зняты два тэлесерыялы (польскі (2001) і амерыканскі ад Netflix (з 2019)), выпушчаны тры гульні для розных гульнявых платформ («Вядзьмар», «Вядзьмар 2: Забойцы каралёў» і «Вядзьмар 3: Дзікае Паляванне»), напісана і пастаўлена рок-опера, выдаваліся коміксы.
Сюжэт
Галоўным героем серыі з’яўляецца вядзьмар Геральт з Рывіі — паляўнічы на монстраў, якія прадстаўляюць пагрозу для жыцця людзей. У дзяцінстве ён, як і іншыя ведзьмары, быў падвергнуты мутацыям, праз якія атрымаў высокія баявыя здатнасці: павышаная сіла, хуткасць рэакцыі, паскораны метабалізм. Асноўная праца Геральта — за грошы знішчаць небяспечных пачвар.
У адпаведнасці з уласным кодэксам паводзін, ён імкнецца не ўдзельнічаць у палітычных інтрыгах каралёў і чарадзеяў, аднак у выніку аказваецца ўцягнуты ў складаны вузел супрацьстаяння паўночных каралеўстваў і магутнай паўднёвай імперыі Нільфгаард. Геральт спрабуе абараніць Цыры (Дзіця-Нечаканасць), юную прынцэсу зруйнаванага каралеўства Цынтра, прызначаную яму яшчэ да яе нараджэння. Цыры становіцца цэнтрам інтарэсаў уплывовых сіл (імператар Нільфгаарда, чарадзей Вільгефорц, Ложа чарадзеек), бо яе нашчадку прадказана вырашыць лёс свету. Атрымаўшы ад сваіх прыёмных бацькоў (Геральта і яго каханкі, чарадзейкі Енэфэр) сімвалічныя дары-ўменні: вядзьмарнае — валодаць мячом і чарадзейскае — магіяй, зведаўшая ў далейшым цяжкія выпрабаванні, Цыры становіцца нароўні з Геральтом галоўным героем сагі.
Творы цыкла
Асобна стаяць апавяданні «Дарога, з якой не вяртаюцца» (Droga, z ktorej sie nie wraca) (1988) і «Штосьці скончыцца, штосьці пачнецца» (Coś się kończy, coś się zaczyna) (1992), якія не маюць прамога дачынення да цыкла пра ведзьмака (у апавяданні «Дарога, з якой не вяртаюцца» апісваюцца меркаваныя бацькі ведзьмара — друідка Вісэна і наёмнік Корын), дзеянне якіх адбываецца ў тым самым сусвеце.
IC 3240
IC 3240 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Дзева.
Лямбда
Λ, λ (назва: лямбда, грэч. Λάμδα) — 11-я літара грэчаскага алфавіту. У сістэме грэчаскага алфавітнага запісу лікаў мае лікавае значэнне 30. Паходзіць ад фінікійскі літары - ламед. Ад літары «лямбда» паходзяць лацінская літара L і кірылічная Л, а таксама іх вытворныя.
Капа (літара)
Κ, κ (назва: капа, грэч. Κάππα) — 10-я літара грэчаскага алфавіту. У сістэме грэчаскага алфавітнага запісу лікаў мае лікавае значэнне 20. Паходзіць ад фінікійскай літары - каф. Ад літары «Капа» паходзяць лацінская K і кірылічная К.
Фізарум
Апісанне
Вегетатыўнае цела (плазмодый) белае, шараватае, жоўтае або аранжавае. Пладовыя целы (спарангіі) акруглыя, сядзячыя або на ножцы, пакрыты крохкім перыдыем, які растрэскваецца пры іх паспяванні. Капіліцый утвораны тонкімі, разгалінаванымі, з шматлікімі расшырэннямі і ўздуццямі ніцямі, прымацаванымі да асновы спарангія. Споры гладкія, часам шыпаватыя, у масе ад фіялетавых да чорных.
Пашырэнне
Вядома больш за 80 відаў, пашыраных па ўсім зямным шары. У Беларусі найбольш вядомы і. Сапратрофы. Развіваюцца на адмерлых галінках, ствалах, апалым лісці, подсціле, на шапкавых грыбах.
Карл Фрыдрых фон Вайцзекер
Карл Фрыдрых фон Вайцзекер (Carl Friedrich von Weizsäcker ;, , Германія — ) — нямецкі фізік і філосаф. Тытулаваны барон. Удзельнічаў у спробах стварэння атамнай зброі ў Германіі ў час Другой сусветнай вайны.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям'і нямецкага дыпламата Эрнста фон Вайцзекера. Старэйшы брат колішняга прэзідэнта Германіі Рыхарда фон Вайцзекера, бацька фізіка і даследчыка навакольнага асяроддзя Эрнста Ульрыха фон Вайцзекера, цесць колішняга генеральнага сакратара Сусветнага Царкоўнага сабору Конрада Райзера.
З 1929 па 1933 Вайцзекер вывучаў фізіку, матэматыку і астраномію ў Берліне, Гётынгене і Лейпцыгу спачатку як вучань, потым у супрацоўніцтве з Вернерам Гайзенбергам і Нільсам Борам. Кансультантам яго доктарскай дысертацыі быў Генрых Хунд.
Дзейнасць
Сярод навуковых інтарэсаў гэтага вучонага былі даследаванні энергіі сувязі атамнага ядра і ядзерныя працэсы ў зорках. У супрацоўніцтве з Гансам Бетэ вывеў формулу, якая апісвала ядзерныя працэсы ў зорках (формула Бетэ-Вайцзекера), а таксама апісаў цыклічныя працэсы сінтэзу ў зорках (працэс Бетэ-Вайцзекера, 1937).
Мюнхен: на мяжы вайны
«Мюнхен: на мяжы вайны» (Munich – The Edge of War) — брытанскі шпіёнскі трылер пра Мюнхенскую змову, які пакідае адчуванне дэжавю. У студзені 2022 года сэрвіс Netflix прадставіў новую стужку пра Мюнхенскую змову — адну з апошніх і самых спрэчных перадваенных спробаў спыніць Гітлера. Гэта падзея 1938 года, калі пры пасярэдніцтве заходніх лідараў Германія анексавала Судэцкую вобласць у Чэхаславакіі.
Апісанне
Карціну разам стваралі кінематаграфісты з Брытаніі і Германіі. Самая вядомая персона ў акцёрскім складзе — уладальнік Оскара Джэрэмі Айранс («Лаліта», «Моцны арэшак», «Дом Gucci»), што бліскуча выконвае ролю брытанскага прэм’ера Нэвіла Чэмберлена. Галоўных герояў граюць брытанец Джордж Макей і немец Яніс Нівенер — не самыя вядомыя акцёры, але ў фільме яны ззяюць.
Сюжэт
Пасля Першай сусветнай вайны развалілася Аўстра-Венгерская імперыя, і Чэхаславакія абвясціла аб суверэнітэце. Праз гэта немцы, што жылі ў краіне, больш не адчувалі сябе прывілеяванай нацыяй.
Найбольш вострай была сітуацыя ў вобласці Судэты, дзе немцы складалі 90 % насельніцтва. Сярод іх набрала папулярнасць думка, што славяне — большасць грамадзян Чэхаславакіі — парушаюць іх правы, і немцы пачалі імкнуцца да ўз’яднання з Германіяй. Гэтага ж патрабаваў і Адольф Гітлер.
Заходнія лідары прадчувалі, што ўварванне гітлераўскіх войск у Чэхаславакію стане пачаткам вялікага канфлікту на кантыненце, таму пайшлі на саступкі.
На фоне змовы аўтары карціны распавядаюць прыдуманую гісторыю двух сяброў — нямецкага дыпламата Паўля фон Хартмана і асабістага сакратара Чэмберлена Х’ю Легата. У рукі хлопцаў трапляе дакумент, які даказвае, што Гітлер не спыніцца на Судэтах і пажадае весці сапраўдную вайну на знішчэнне, таму нельга ісці з ім на дамову.
Псалом 150
Псалом 150 канчае 20-ю кафізму. Галоўная тэма гэтага псалма: ўсё жывое хай славіць Госпада.
Карафута
Назва
Назва «Карафута» таксама раней выкарыстоўвалася як японскае абазначэнне ўсяго Сахаліна, аднак у наш час часцей выкарыстоўваецца тэрмін Сахарын, які паходзіць ад рускай назвы вострава.
Гісторыя
Першае селішча на поўдні вострава — Атамары — з'явілася ў 1679 годзе. Востраў была названа японцамі Кіта-Эдзо, то бок Паўночны Эдзо (Хакайда). Толькі з 1805 года тут сталі з'яўляцца першыя расійскія караблі. У 1845 годзе Японія ў аднабаковым парадку абвясціла суверэнітэт над усім востравам і Курыльскімі астравамі. Аднак па Сімодскаму трактату (1855) паміж Расіяй і Японіяй Сахалін быў прызнаны іх супольным непадзельным валоданнем. Паводле Санкт-Пецярбургскага дагавора 1875 года Расія атрымлівала ва ўласнасць востраў Сахалін, наўзамен перадаючы Японіі ўсе, у тым ліку паўночныя, Курыльскія астравы. Пасля паразы Расійскай імперыі ў Руска-японскай вайне 1904-05 гадоў і падпісання Портсмуцкага мірнага дагавора Японія атрымала Паўднёвы Сахалін (востраў быў падзелены на Паўночны і Паўднёвы па 50-й паралелі).
5 красавіка 1945 года Савецкі Саюз дэнансаваў Пакт пра ненапад, паінфармаваўшы японскі ўрад пра тое, што «у адпаведнасці з артыкулам тры вышэйзгаданыя дамовы, які агадваў права на скасаванне дамовы за 1 год до заканчэння пяцігадовага тэрміну дзеяння пакта, Савецкі ўрад робіць гэтым вядомым ураду Японіі пра сваё жаданне дэнансаваць Пакт ад 13 красавіка 1941 года». Фармальна сама дамова заставалася ў сіле да 13 красавіка 1946, аднак міністр замежных спраў СССР заявіў, што Савецкі Саюз мог бы ўступіць у вайну з Японіяй хуткім часам.
8 жніўня 1945 СССР абвясціў вайну Японіі і пачаў наступленні на тэрыторыі Маньчжоў-го, паўночнай Карэі, Курыльскіх астравоў і паўднёвага Сахаліна, выканаўшы свае абяцанні, дадзеныя саюзнікам на Ялцінскай канферэнцыі.
10 жніўня 1945 года шэсць савецкіх самалётаў упершыню здзяйснілі налёт на Хамасігай. 16 жніўня савецкі дэсант высадзіўся на востраў у раёне Таора, сустракаючы слабы супраціў мясцовых ратнікаў «такусэцу кэйбітай», дэмаралізаваных капітуляцыяй імператара.
У выніку перамогі над Японіяй Савецкі Саюз далучыў Паўднёвы Сахалін і ўсё Курыльскія астравы. У 1947 годзе каля 400 000 чалавек былі дэпартаваны ў Японію, галоўным чынам японцы (у 1945 годзе іх налічвалася 360 тысяч), часткай айны.
У Рымска-каталіцкай Царквы аж да 2003 года існавала царкоўна-адміністрацыйная структура пад назвай «Апостальская прэфектура Карафута», якая шырыла сваю юрысдыкцыю на тэрыторыю Паўднёвага Сахаліна. Апостальская прэфектура Карафута ўваходзіла ў склад епархіі святога Іосіфа ў Іркуцку, якую ўзначальваў біскуп Ежы Мазур, які насіў тытул «Ардынар епархіі святога Іосіфа і Адміністратар Прэфектуры Карафута». Толькі пасля афіцыйных пратэстаў з боку Расіі, што суправаджаліся высыланнем Ежы Мазура, Апостальская прэфектура Карафута была перайменавана ў Паўднёва-Сахалінскую апостальскую прэфектуру з прамым падначаленнем Ватыкану.
Эфіопа-суданскі памежны канфлікт (2020—2022)
Эфіопа-суданскі памежны канфлікт — узброенае супрацьстаянне паміж Эфіопіяй і Суданам за кантроль над памежнымі тэрыторыямі паміж Суданам і эфіопскім рэгіёнам Тыграй.
Перадгісторыя
У 1902 кіраваны Вялікабрытаніяй Судан і Эфіопская імперыя падпісалі дамову аб належнай дэмаркацыі мяжы, але дагавор пацярпеў няўдачу, паколькі некаторыя раёны ўздоўж граніцы засталіся неўрэгуляванымі. Як у дамове 1902 года, так і ў дамове больш позняй 1907 года міжнародная мяжа праходзіць на ўсход, што азначае, што зямля аль-Фашака з’яўляецца суданскай, але эфіопы ўжо засялілі гэтую тэрыторыю і ўжо апрацоўвалі яе, плацячы падаткі эфіопскаму ўраду.
Пасля эрытрэйска-эфіопскай вайны 1998—2000 гг. Эфіопія і Судан пачалі доўгія бяздзейсныя перамовы аб дакладным месцазнаходжанні сваёй мяжы працягласцю 744 км (462 мілі). Самы складаны раён дагавора — аль-Фашака.
У 2008 годзе яны прыйшлі да кампрамісу. Эфіопія пагадзілася з тым, каб Фашака адыйшоў да Судана, але эфіопам па-ранейшаму будзе дазволена жыць там без перашкод.
5 снежня 2020 года ўзброеныя сілы Судана занялі спрэчныя сельскагаспадарчыя тэрыторыі ў раёне Аль-Фашака на мяжы з рэгіёнам Тыграй, дзе з пачатку лістапада разгарэліся баявыя дзеянні паміж эфіопскай федэральнай арміяй і апалчэннем НФВТ. З 1990-х гадоў раён Аль-Фашака, які з’яўляўся тэрыторыяй суданскай правінцыі Гедарэф, знаходзіўся пад кантролем эфіопскіх апалчэнцаў і перасяленцаў.
12 снежня следчая камісія па надзвычайнаму становішчу і федэральны парламент абвінавацілі суданскае войска ў нападах на мірнае насельніцтва ў рэгіёне Тыграй у выніку змовы з НФВТ.
Аляксандр Ходзька
Аляксандр Ходзька (Барэйка;, м. Крывічы, Вілейскі павет, Віленская губерня, цяпер Мядзельскі раён Мінскай вобл. — ) — паэт, фалькларыст, славіст, усходазнавец.
Сын Яна Ходзькі, брат Язэпа Ходзькі, Міхала Ходзькі і Станіслава Ходзькі. Вучыўся ў Віленскай гімназіі, скончыў са ступенню кандыдата філасофіі Віленскі ўніверсітэт (1825), вучэбнае аддзяленне жывых моў пры Азіяцкім дэпартаменце Міністэрства замежных спраў у Пецярбургу (1829). За ўдзел у таварыстве філарэтаў арыштаваны (1823—1824). У час вучобы ў Пецярбургу (1824—1831) зблізіўся з А. Міцкевічам, А. Пушкіным, В. Жукоўскім. З 1831 года знаходзіўся на дыпламатычнай службе ў Персіі, з 1842 года — у Парыжы, прафесар славянскіх літаратур Калеж дэ Франс (1857—1883).
Папулярызаваў славянскія мовы, фальклор, перакладаў са славянскіх на ўсходнія мовы. Запісваў успаміны Адама Міцкевіча і памагаў яму выдаць іх. Перапісваўся з А. Кіркорам, К. Тышкевічам, Я. Тышкевічам, прысылаў свае артыкулы ў газету «Kurier Wileński» («Виленский вестник»). Аўтар паэмы «Залессе» (1822).
А.Ходзька першым апісаў эпас пра Гёраглы, вершы туркменскіх паэтаў Махтумкулі, Кеміне, фальклор туркменаў і інш. Выдаў зборнік «Паэзія» (1829), у які акрамя балад, заснаваных на беларускім і літоўскім фальклоры, увайшлі пераклады навагрэчаскіх (пераважна клефтаў) і марлацкіх песень; збор паданняў і песень народаў паўночнай Персіі (1842), «Персідскую граматыку» (1852). Напісаў даследаванне па курдскай мове, падрыхтаваў размоўнік па турэцкай мове, працу пра помнікі стараславянскага пісьменства і інш.
Ізох
Ізох — прозвішча.
Ардашынскі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як Вярэбушкаўскі сельсавет у складзе Смаргонскага раёна Вілейскай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Вярэбушкі. З 20 верасня 1944 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Ардашы, сельсавет перайменаваны ў Ардашынскі. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Крэўскага сельсавета.
20 красавіка 1962 года цэнтр Ракавецкага сельсавета перанесены ў вёску Ардашы, сельсавет перайменаваны ў Ардашынскі. 25 чэрвеня 2008 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Крэўскага сельсавета.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 23 населеныя пункты: вёскі Ардашы, Арляняты, Балобаны, Баярск, Біцяняты, Вішнёўка, Вярэбушкі, Гейлешы, Каранды, Качаны, Копцевічы, Круглянка, Куты, Малявічы, Мілэйкава, Навасёлкі, Пераходы, Равок, Труханава, Чатыркі, хутары Асманоўка, Вішнёўка, Галавацішкі.
Біялагічная сістэматыка
Біялагічная сістэматыка — навуковая дысцыпліна, у задачы якой уваходзіць распрацоўка прынцыпаў класіфікацыі жывых арганізмаў і практычнае прыкладанне гэтых прынцыпаў да пабудовы сістэмы. Пад класіфікацыяй тут разумеецца апісанне і размяшчэнне ў сістэме ўсіх існых і вымерлых арганізмаў.
Асноўныя мэты сістэматыкі:
Сучасныя класіфікацыі жывых арганізмаў пабудаваны па іерархічным прынцыпе. Розныя ўзроўні іерархіі (рангі) маюць уласныя назвы (ад вышэйшых да ніжэйшых): царства, тып, клас, атрад, сямейства, род і, уласна, від.
Прынята, што любы пэўны арганізм павінен паслядоўна належаць да ўсіх сямі катэгорый. У складаных сістэмах часта вылучаюць дадатковыя катэгорыі, напрыклад, выкарыстоўваючы для гэтага прыстаўкі над- і пад- (надклас, падтып і інш.). Кожны таксон павінен мець вызначаны ранг, гэта значыць адносіцца да якой-небудзь таксанамічнай катэгорыі.
IC 3241
IC 3241 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Святая Параскева (абраз з Пескаў)
Святая Вялікапакутніца Параскева — абраз з царквы Святога Мікалая в. Пескі Мастоўскага раёна Гродзенскай вобласці, напісаны ў 1646 годзе. У 1983 годзе твор вывезены экспедыцыяй ІМЭФ НАН Беларусі і паступіў у калекцыю Музея старажытнабеларускай культуры ( КП-5086, Ж-369). Памер абраза —.
Апісанне
Твор напісаны на дошцы тэмпернымі фарбамі, фон аздоблены раслінным арнаментам, выразаным па ляўкасу, і пакрыты пазалотай. Даволі рэдкім для мясцовай традыцыі з’яўляецца тое, што абраз гэты — жыццяпісны: вакол постаці Св. Параскевы па краях у дванаццаці невялікіх круглых клеймах прадстаўлены эпізоды з яе жыцця. Да нашага часу дайшлі адзінкавыя жыцційныя беларускія іконы, таму дадзены абраз уяўляе асобную цікавасць. Адзін з іх знаходзіцца ў Траецкай царкве ў Бездзежы Брэсцкай вобласці і па даце стварэння — 1659 г. — даволі блізкі да абраза з Пескаў. Першапачаткова абраз меў значна большыя памеры. Па невядомым прычынам ён быў абрэзаны па перыметру, устаўлены ў новую раму, перагрунтаваны і запісаны. Пры гэтым ніжнія бакавыя клеймы са сцэнамі жыція святой былі страчаны фактычна поўнасцю, а астатнія абпілены напалову. Па ніжнім краі змешчаны кірылічны надпіс у тры радкі, нанесены чорнай фарбай па белым фоне. Некаторыя словы, якія можна разабраць з надпісу, гэта «РоКϫ АХМS МЦА…», «Мученицы Прасковьи». Такім чынам, з укладнога тэксту становіцца вядомай дата напісання дадзенага твору — 1646 г. У некаторых альбомах пра абраз Св. Параскевы прыведзены не дакладныя звесткі — памылкова фігуруе 1642 год. Фрагмент тэксту, дзе фігуруе імя данатара, страчаны.
Мю
Μ, μ (назва: мю, таксама мі ; грэч. Μυ) — 12-я літара грэчаскага алфавіту. У сістэме грэчаскага алфавітнага запісу лікаў мае лікавае значэнне 40. Паходзіць ад фінікійскай літары - мем. Ад літары «мю» паходзяць лацінская літара M і кірылічная М. Новагрэчаская назва - мі (μυ або μι).
Микро знак
Світлаводскі раён
Світлаводскі раён (Світловодський район) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Кіраваградскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр — Світлаводск (Світловодськ).
Утвораны ў 1962 годзе. Насельніцтва раёна на года складае 12483 чалавекі, плошча — 1219 км².
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя раёна адміністрацыйна складаецца з 12 Верховна Рада України (офіційний сайт) сельскіх саветаў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі раёна размешчаны пасёлкаў сельскага тыпу і 33 сяла.
Ганна Паўлаўна Паўлава
Ганна Паўлаўна (Мацвееўна) Паўлава (31 студзеня (12 лютага) 1881, Санкт-Пецярбург, Расійская імперыя —, , Нідэрланды) — руская артыстка балета, адна з найвялікшых балерын XX стагоддзя.
Біяграфія
Маці Ганны Паўлавай, прачка Любоў Фёдараўна Паўлава, была замужам за адстаўным салдатам Мацвеем Паўлавым, аднак біёграфы сыходзяцца на тым, што Ганна Паўлава была пабочнай дачкой Любові Фёдараўны і вядомага чыгуначнага падрадчыка і маскоўскага банкіра Лазара Палякова.
Пасля заканчэння Ваганаўскага вучылішча, у 1899 годзе была прынята ў трупу Марыінскага тэатра. Танцавала партыі ў класічных балетах «Шчаўкунок», «Канёк-Гарбунок», «Раймонда», «», «». У 1906 годзе стала вядучай танцоўшчыцай трупы.
Вялікі ўплыў на яе выканальніцкую манеру аказала сумесная праца з балетмайстрам А. Горскім і асабліва М. Фокіна. Ганна Паўлава выконвала галоўныя ролі ў балетах М. Фокіна «», «Павільён Арміды», «Егіпецкія ночы» і інш
У 1907 годзе на дабрачынным вечары ў Марыінскім тэатры Ганна Паўлава ўпершыню выканала пастаўленую для яе М. Фокіна харэаграфічную мініяцюру «Лебедзь» (пазней «памірае лебедзь»), якая стала пасля адным з сімвалаў рускага балета XX стагоддзя. У 1909 годзе ўдзельнічала ў «Рускіх сезонах» Сяргея Дзягілева ў Парыжы, якія паклалі пачатак яе сусветнай вядомасці. Афіша працы В. Сярова з сілуэтам А. Паўлавай стала назаўжды эмблемай «Рускіх сезонаў». З 1910 гастралявала са сваёй трупай у многіх краінах свету, сцвярджаючы традыцыі рускай танцавальнай школы.
Творчасць
Сярод лепшых партый — Нікія («» Л. Мінкуса, 1902), Жызэль («» А. Адана, 1903), Бінт-Анта («Дачка фараона» Ч. Пуньі, 1906) і інш. Праславілася ў харэаграфічным эцюдзе «Памірае лебедзь» на музыку К. Сен-Санса. Мастацтва Г. Паўлавай вызначалася музычнасцю, эмацыянальнай дзейснасцю танца, псіхалагічнай змястоўнасцю, шырынёй жанравага дыяпазону. Яе артыстычная дзейнасць адрадзіла інтарэс да балетнага мастацтва ва ўсім свеце.
Брудна (станцыя метро)
Брудна (Bródno) — станцыя лініі М2 Варшаўскага метрапалітэна.
Гісторыя
Станцыя была адкрыта для пасажырскага руху 28 верасня 2022 года.
Crambus pascuella
Crambus pascuella — від лускакрылых насякомых сямейства.
Біялагічнае апісанне
Насяляюць на сухіх і вільготных горных лугах. Вусені харчуюцца на і. Размах крылаў 21—26 мм.
Леў Рыгоравіч Бараг
Леў Рыгоравіч Бараг (,  —, ) — савецкі расійскі фалькларыст, літаратуразнавец. Доктар гістарычных навук (1969). Прафесар (1970).
Crambus pascuella
Арэал
Распаўсюджаны ў Еўропе, Азіі і Паўночнай Амерыцы.
Леў Рыгоравіч Бараг
Лаўрэат Прэміі башкірскай АССР імя Салавата Юлаева за лепшыя творы і працы ў галіне літаратуры, мастацтва і выканальніцкага майстэрства (1987). Заслужаны дзеяч навукі БАССР (1977).
Уклад у развіццё даследаванні беларускага і башкірскага фальклору.
Біяграфія
Нарадзіўся 1 (13) студзеня 1911 ў г. Кіеве. У 1930 годзе скончыў літаратурны факультэт Маскоўскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута (МДПІ), аспірантуру МДПІ (кандыдат філалагічных навук, 1938). Вучань М. К. Гудзія і П. Р. Багатырова.
З 1938 года ў Мінску, дзе працуе ў Мінскім педагагічным інстытуце. У 1941—1943 гадах працуе ў Свярдлоўскім універсітэце.
З 1943 года — дацэнт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (БДУ). У 1949 годзе па загаду савецкіх уладаў быў звольнены з БДУ, яму далі 24 гадзіны, каб ён пакінуў Мінск. Бараг быў вымушаны быў пакінуць не толькі Мінск, але і Беларусь. Фактычна гэта былі вымушаныя ўцёкі. Каля двух гадоў перабіваўся — нідзе не мог уладкавацца на выкладчыцкую працу. З 1951 года ва Уфе, дзе працаваў у Башкірскім дзяржаўным універсітэце (БашДУ) да свайго скону. З 1951 — дацэнт, з 1970 — загадчык кафедрай. Памёр ва Уфе 4 верасня 1994.
Навуковая і выкладчыцкая дзейнасць
У 1938—1941 гадах, па заканчэнні аспірантуры, дацэнт, загадчык кафедрай Мінскага педагагічнага інстытута, адначасова навуковы супрацоўнік Інстытута мовы і літаратуры АН БССР. З 1941 года дацэнт, загадчык кафедрай Свярдлоўскага ўніверсітэта. З 1943 па 1949 год дацэнт кафедры ўсеагульнай літаратуры БДУ, выкладаў старажытнарускую літаратуру, курс гісторыі рускай крытыкі, збірае, даследуе і выкладае фальклор.
Паколькі Л. Бараг быў яўрэй па нацыянальнасці, то стаў зручным аб'ектам для нападак у гады ксенафобскіх і антысеміцкіх ідэалагічных кампаній позняга сталінізму. У 1948—1949 гадах, падчас кампаніі па барацьбе з касмапалітызмам, Л. Р. Бараг быў абвінавачаны ў тым, што ў сваёй навуковай і педагагічнай працы ён "прыніжаў" беларускі фальклор, бо лічыў, што яго падабенства з фальклорам іншых (у т. л. еўрапейскіх) народаў паўстала праз запазычанні, як вынік розных (у т. л. заходнееўрапейскіх) уплываў.
У 1951 годзе стаў дацэнтам Башкірскага педагагічнага інстытута (з 1957 — БашДУ). З 1966 па 1988 год ведае кафедры рускай літаратуры і фальклору БашДУ. Адначасова, з 1972 года, — навуковы супрацоўнік Інстытута гісторыі, мовы і літаратуры Башкірскага навуковага цэнтра Уральскага аддзялення АН СССР. У 1969 годзе, пасля заканчэння дактарантуры Інстытута этнаграфіі АН СССР, абараніў доктарскую дысертацыю на тэму «Узаемасувязі і нацыянальнае своеасаблівасць усходнеславянскіх народных казак». Навуковая дзейнасць Льва Рыгоравіча Барага звязана са збіраннем і даследаваннем усходнеславянскага і цюркскага казачнага эпасу XVIII—XX стагоддзяў, у цэнтры навукова-даследчых інтарэсаў — беларуская народная казка.
У 1934—1990 гг. Бараг удзельнік і кіраўнік навуковых фальклорна-этнаграфічных экспедыцый БДУ і БашДУ па розных абласцях Беларусі, Украіны, Башкірыі. Леў Бараг ажыццявіў шматлікія навуковыя выданні беларускіх, рускіх, украінскіх і башкірскіх казак. Усяго ім апублікавана каля 300 навуковых прац на беларускай, рускай, нямецкай, англійскай, украінскай, польскай і башкірскай мовах Прызнаннем міжнароднага аўтарытэту Льва Барага з'явілася яго супрацоўніцтва з рэдкалегіяй 60-томнай «Энцыклапедыі казак», якая выходзіла ў Берліне і Нью-Ёрку на нямецкай і англійскай мовах з 1975 года, у якой публікаваліся яго артыкулы пра беларускія, рускія, башкірскія і ўкраінскія казкі.
У 1966 годзе Бараг публікуе ў Берліне ў выдавецтве «Akademie Verlag» зборнік (збор) абраных беларускіх казак на нямецкай мове «Belorussische Volksmärchen» («Беларускія казкі»). Леў Бараг з'яўляецца аўтарам падрабязнага навуковага каментарыя да казачных тэкстаў і пасляслоўя да зборніка. Са 122 казак, якія ўвайшлі ў зборнік, 36 з'яўляюцца перакладам упершыню апублікаваных беларускіх казак, запісаных самім Львом Барагам. У навуковым каментарыі да зборніка ўпершыню вызначана месца публікуемых беларускіх народных казак па міжнародным Паказальніку казачных сюжэтаў Аарне — Томпсана, які прыняты на ўзбраенне міжнароднай фалькларыстыкі. Выданне збору паслужыла шырокаму ўключэнню беларускіх фальклорных матэрыялаў у працы славістаў розных краін. Усяго з 1966 па 1980 год зборнік выбраных беларускіх казак на нямецкай мове «Belorussische Volksmarchen» вытрымаў 10 выданняў.
У 1969 годзе Л. Р. Бараг публікуе манаграфію «Беларуская казка». Таксама з'яўляецца аўтарам каментарыя да асобных беларускіх казак (чароўных, пра жывёл і сацыяльна-бытавых), які ўвайшоў у шматтомны збор беларускага фальклору «Беларуская народная творчасць», які быў падрыхтаваны супрацоўнікамі Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору АН БССР і выдадзены ў 70-80 гг. XX ст.
У 1984—1985 гг. Л. Р. Бараг сумесна з Н. В. Новікавым апублікаваў у акадэмічным выдавецтве «Наука» «Народныя рускія казкі А. М. Афанасьева ў 3-х тамах», якое з'яўляецца найбольш поўным навуковым выданнем казак А. М. Афанасьева са скрупулёзнымі навуковымі каментарамі і паказальнікам казачных сюжэтаў па сістэме Аарне-Томпсана. Выданню папярэднічае прадмова Л. Р. Барага і Н. В. Новікава «А. М. Афанасьеў і яго сход народных казак».
Л. Р. Бараг, будучы ўдзельнікам і кіраўніком фальклорна-этнаграфічных экспедыцый БашДУ, збіраў і даследаваў башкірскі фальклор, выкарыстоўваючы багаты вопыт вывучэння беларускіх казак. Ён аказаў велізарны ўплыў на фалькларыстыку Башкірыі, выхаваў плеяду таленавітых вучняў, яго па праве можна лічыць заснавальнікам школы башкірскай фалькларыстыкі.
Сумесна з супрацоўнікамі кафедры, аспірантамі і студэнтамі БашДУ Леў Бараг ажыццявіў класіфікацыю, каментаванне і рэдагаванне казак, легенд і паданняў, запісаных у Башкірыі на рускай мове і апублікаваных у башкірскім кніжным выдавецтве ў двух выданнях (1966, 1975). Казачныя сюжэты зборнікаў падвергнутыя тыпалагічнаму аналізу, з вызначэннем сюжэтных тыпаў па міжнародным Паказальніку Аарне-Томпсана. Колькасныя дадзеныя пра рускія, беларускія і ўкраінскія варыянты сюжэтаў, не ўлічаных у каталогу Аарне-Томпсана, прыводзяцца па матэрыялах «Сюжэты і матывы беларускіх чарадзейных казак» — першага ў беларускай фалькларыстыцы сістэматычнага паказальніка (1978).
Л. Р. Бараг — сурэдактар ​​і суаўтар класіфікацыі, сістэматызацыі і навуковага каментара да 5-ці тамоў башкірскіх народных казак (чароўных, чароўна-гераічных, пра волатаў, жывёл і сацыяльна-бытавых), якія ўвайшлі ў звод (18-томную навуковую серыю) башкірскага фальклору Башкірская народная творчасць на башкірскай мове з каментарыямі на рускай мове, выдадзены ў башкірскім кніжным выдавецтве ў 1972—1986 гг. Усяго ў зборы апублікавана і навукова пракаментавана больш за пяцьсот казачных тэкстаў. У навуковы абарот у дадзеным зборы ўведзены многія перш невядомыя творы (напрыклад, у пятай кнізе казак з 189 тэкстаў 183 апублікаваныя ўпершыню). У каментарах дадзены гісторыя і геаграфія распаўсюджвання асобных сюжэтаў, названыя блізкія іншамоўныя паралелі. Тыпалагічны аналіз казак збору выраблены па міжнародным «Паказальніку казачных сюжэтаў» Аарне-Томпсана і па «Параўнальнай Паказальніку сюжэтаў. Усходнеславянская казка».
Л. Р. Бараг з'яўляецца сурэдактарам ​​перакладу і сааўтарам навуковага каментарыя да дванадцацітомнага збору башкірскіх народных казак на рускай мове (многія з якіх у перакладзе на рускую мову былі апублікаваныя ўпершыню), выдадзеным у 1987—1991 гг.
Прызнанне
У лютым 2011 года ў Башкірскім дзяржаўным універсітэце прайшла Міжнародная навукова-практычная канферэнцыя «Праблемы ўзаемадзеяння мовы, літаратуры і фальклору і сучасная культура» да 100-годдзя з дня нараджэння доктара гістарычных навук, прафесара кафедры рускай літаратуры і фальклору Льва Рыгоравіча Барага.
Метабалізм
Метабалізм (ад μεταβολή, «ператварэнне, змена»), абмен рэчываў — поўны працэс ператварэння хімічных рэчываў у арганізме, якія забяспечваюць яго рост, развіццё, дзейнасць і жыццё агулам.
У жывым арганізме ўвесь час расходуецца энергія, прычым не толькі падчас фізічнай і разумовай працы, але і пры поўным спакоі (сне).
Абмен рэчываў уяўляе сабою комплекс біяхімічных і энергетычных працэсаў, якія забяспечваюць выкарыстанне харчовых рэчываў для патрэб арганізма і задавальненне яго запатрабаванняў у пластычных і энергетычных рэчывах.
Сан-Джорджа-Альбанезэ
Сан-Джорджа-Альбанезэ (San Giorgio Albanese) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Калабрыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Казенца.
Насельніцтва складае 1650 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 75 чал./км². Займае плошчу 22 км². Паштовы індэкс — 87060. Тэлефонны код — 0983.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Георгій Перамаганосец.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Махтумкулі
Махтумкулі́ (каля 1733, с. Хаджы-гаўшан Балканскай вобл., Туркменістан — каля 1782) — туркменскі паэт-мысліцель; пачынальнік туркменскай літаратуры.
Сын Д. Азадзі. Вучыўся ў медрэсэ Шыргазі (г. Хіва). Шмат падарожнічаў, вывучаў літаратуру, фальклор Сярэдняй Азіі, Азербайджана, Ірана.
На беларускую мову творы Махтумкулі пераклалі Р. Баравікова, Р. Барадулін, А. Вольскі, В. Жуковіч, Х. Жычка, А. Звонак, У. Караткевіч, А. Клышка, В. Коўтун, А. Лойка, П. Макаль, У. Паўлаў, Пятро Прыходзька, М. Танк, У.Шахавец.
Вышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па хакеі з шайбай 2016/2017
Вышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па хакеі з шайбай 2016/2017 — 15-ы сезон другога дывізіёна чэмпіянату Беларусі па хакеі з шайбай.
Плэй-оф
Чвэрцьфіналы
Паўфіналы
Уладзімір Уладзіміравіч Іваноў
Уладзімір Уладзіміравіч Іваноў (,  — ) — беларускі артыст балета, педагог. Заслужаны артыст Беларускай ССР (1980). Народны артыст Беларусі (1992).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1952 годзе ў Мінску. Скончыў Беларускае харэаграфічнае вучылішча (1971).
У 1971—1992 гадах саліст Дзяржаўнага тэатра оперы і балета Беларусі. Выканальніцкую манеру вызначаюць шчырасць, натуральнасць, сцэнічная абаяльнасць; яго танец пластычна выразны, драматычна асэнсаваны, псіхалагічна завостраны. Стварыў яркія вобразы ў нацыянальных спектаклях: Тыль і Філіп, Князь і Машэка («Тыль Уленшпігель», «Курган» Я. Глебава). Сярод іншых партый: Юнак («Ленінградская сімфонія» на музыку Дз. Шастаковіча), Хазэ («» Ж. Бізэ — Р. Шчадрына), Спартак, Крас («» А. Хачатурана), Бог («Стварэнне свету» А. Пятрова), Зігфрыд і Ротбарт, Драсельмеер («Лебядзінае возера», «Шчаўкунок» П. Чайкоўскага), Кавалер, Базіль (Вялікае класічнае па на музыку Л. Мінкуса з балета «» Э. Дэльдэвеза, «Дон Кіхот» Мінкуса), Рамэа і Тыбальд («Рамэа і Джульета» С. Пракоф’ева), Юнак («» І. Стравінскага).
З 1992 года выкладаў у Беларускай акадэміі мастацтваў, Дзяржаўным харэаграфічным каледжы.
У 2010 годзе ўзначаліў балетную трупу Беларускага дзяржаўнага акадэмічнага музычнага тэатра (2010—2012, галоўны балетмайстар; 2012—2015, галоўны балетмайстар класічнага балета). Паставіў спектаклі «Мефіста», «Шчаўкунок», «Асоль», «Сон Дон Кіхота». Ставіў балеты ў жанры фэнтэзі.
Памёр у 2022 годзе.
Карма (карабель)
Карма́ — задняя частка корпуса карабля (судна), падзяляецца на надводную і падводную часткі. Форма падводнай часткі кармы ў пэўнай меры ўплывае на кіравальнасць судна і супраціўленне вады яго руху. Форма надводнай часткі кармы залежыць ад прызначэння карабля (судна) і яго памераў.
Кармавая частка карабля была звычайна побач з кіруючымі элементамі карабля (руль, суднавыя колы, вінт і г. д). Таму кармавая частка карабля звычайна належала капітану і ў гэтай частцы карабля знаходзіліся капітан і яго памочнікі. Кармавая частка карабля звычайна была абаронена ад ветру пры руху карабля, у ёй размяшчаліся элементы строя карабля (галерэі, каюты і захоўваліся ўзнагароды, якія былі ўручаны гэтаму караблю).
Кармавая частка карабля была самая ўразлівая — таму ў баі асноўнай мэтай была карма. У пачатку XIX стагоддзя кармавая частка карабля стала больш круглявай, гэта звязана з з’яўленнем вінтавых рухавікоў. У кармавой частцы сталі размяшчаць асноўныя прыборы карабля.
Аўстра-германскі дагавор
А́ўстра-герма́нскі дагаво́р 1879 го́да, вядомы таксама як Дваі́сты саю́з — дагавор аб саюзе паміж Аўстра-Венгрыяй і Германіяй; падпісаны ў Вене 7 кастрычніка 1879 года.
Заключаны тэрмінам на 5 гадоў, пасля неаднаразова аднаўляўся. Першы артыкул ўсталёўваў, што калі адзін з дагаворных бакоў падвергнецца нападзенню з боку Расіі, то абодва ўдзельніка абавязаны выступіць на дапамогу адзін аднаму. Артыкул 2 прадугледжваў, што ў выпадку нападу на адну з дагаворных бакоў якой-небудзь іншай дзяржавы другі бок абавязуецца выконваць па меншай меры добразычлівы нейтралітэт. Калі ж нападаючы бок атрымае падтрымку Расіі, то ўступае ў сілу артыкул 1.
Дагавор, накіраваны ў першую чаргу супраць Расіі і Францыі, з'явіўся адным з пагадненняў, якія прывялі да стварэння ваеннага блока на чале з Германіяй (Траісты саюз) і да падзелу еўрапейскіх краін на два варожых лагера, якія пасля выступілі адзін супраць аднаго ў 1-й сусветнай вайне.
Тэкст дагавора
Прымаючы пад увагу, што вялікі германскі імператар і імператар Аўстрыі павінны лічыць сваім беспярэчным манархавым абавязкам мець пры ўсякіх абставінах клопат аб бяспецы сваіх імперый і спакоі сваіх народаў; прымаючы пад увагу, што абодва манарха, падобна да таго, як гэта мела месца ў дачыненні да раней існуючай саюзнай сувязі, будуць у стане шляхам цвёрдых сумесных дзеянняў абедзвюх імперый лягчэй і паспяховай выканаць гэты абавязак, прымаючы, нарэшце, пад увагу, што шчырая сувязь паміж Германіяй і Аўстра-Венгрыяй не можа нікому пагражаць, але здольная, наадварот, умацаваць еўрапейскі свет, створаны, пастановамі берлінскага кангрэса, — іх вялікасці вырашылі заключыць саюз міра і ўзаемнай абароны, урачыста ў той жа час абяцаючы адзін аднаму, што яны ніколі і ні ў якім напрамку не пажадаюць надаць агрэсіўнай тэндэнцыі свайму чыста абарончаму пагадненню.
Артыкул 1. У выпадку, калі б адна з абедзвюх імперый, насуперак чаканню і шчыраму жаданню абедзвюх высокіх дагаворных бакоў, падвергнулася нападу з боку Расіі, то абедзве высокія дагаворныя бакі абавязаны выступіць на дапамогу адзін аднаму з усёю сукупнасцю ваенных сіл сваіх імперый і адпаведна з гэтым не заключаць міру інакш, як толькі разам і па ўзаемнай згодзе.
Артыкул 2. Калі б адзін з высокіх дагаворных бакоў падвергнуўся нападу з боку якой-небудзь іншай дзяржавы, то іншы высокі дагаворны бок абавязваецца не толькі не аказваць дапамогі нападаючаму супраць свайго высокага саюзніка, але выконваць па меншай меры добразычлівы нейтралітэт у адносінах да свайго высокага дагаворнага саўдзельніка. Але калі б, аднак, у такім выпадку нападаючая дзяржава атрымала падтрымку з боку Расіі, будзь то ў форме актыўнага садзейнічання або будзь то шляхам ваенных мерапрыемстваў, то абумоўленае ў Артыкуле 1 абавязацельства поўнай ваеннай узаемадапамогі неадкладна ўступіць у сілу і тады вядзенне вайны высокімі дагаворнымі бакамі будзе таксама сумесным аж да сумеснага заключэння міру.
Артыкул 3, Тэрмін гэтага дагавора вызначаецца пакуль пяцігадовы, лічачы з дня ратыфікацыі. За год да заканчэння гэтага тэрміну абедзве высокія дагаворныя бакі ўступяць у перамовы аб тым, працягваюць яшчэ ў рэчаіснасці існаваць абставіны, якія ляжалі ў аснове гэтага дагавора, і умовяцца наконт далейшага тэрміну і магчымых змяненняў асобных дэталяў. Калі на працягу першага месяца апошняга дагаворнага года ні з воднага боку не накіруецца запрашэнне да адкрыцця такіх перамоваў, то дагавор гэты будзе лічыцца адноўленым на тэрмін наступных трох гадоў.
Артыкул 4. Гэты дагавор у адпаведнасці з яго мірным напрамкам і з мэтай ліквідацыі усялякай фальшывай інтэрпрэтацыі будзе захоўвацца ў таямніцы абедзвюма высокімі дагаворнымі бакамі і можа быць паведамлён якой-небудзь трэцяй дзяржаве толькі са згоды абодвух бакоў і па асаблівай аб тым дамове паміж імі.
Лічачыся з выказанымі імператарам Аляксандрам на спатканні ў Аляксандрава пачуццямі, высокія удзельнікі гэтага дагавора адчуваюць надзею на тое, што для іх ваенныя падрыхтоўкі Расіі не будуць у рэчаіснасці пагрозлівымі, і таму яны не бачаць цяпер  ніякай падставы для якога-небудзь паведамлення. Але калі б гэтая надзея насуперак чаканню апынулася памылковай, то высокія ўдзельнікі гэтага дагавора палічаць абавязкам лаяльнасці паведаміць імператара Аляксандра, па меншай меры канфідэнцыйна, аб тым, што яны вымушаныя будуць разглядаць кожнае нападзенне на аднаго з іх як накіраванае супраць іх абодвух.
Артыкул 5. Гэты дагавор уступіць у сілу па адабрэнні яго абодвума вышэйшымі суверэнамі; ен павінен быць пасля гэтага ратыфікаваны на працягу чатырнаццаці дзён.
(Ключнікаў Ю. В., Сабанін А. Ст. Міжнародная палітыка найноўшага часу ў дамовах, нотах і дэкларацыях. Ч. 1. М., 1925. С. 232-233.)
Дыферэнцыяльная геаметрыя
Дыферэнцыя́льная геаме́трыя — раздзел геаметрыі, які вывучае геаметрычныя вобразы (крывыя і паверхні) сродкамі матэматычнага аналізу, у першую чаргу — дыферэнцыяльнага злічэння.
Аб’екты дыферэнцыяльнай геаметрыі — крывыя і паверхні эўклідавай прасторы, іх сем’і (непарыўныя сукупнасці крывых і паверхняў). У дыферэнцыяльнай геаметрыі даследуюцца ўласцівасці, характэрныя бесканечна малой частцы геаметрычных вобразаў (дыферэнцыяльныя ўласцівасці). У адрозненне ад элементарнай і аналітычнай геаметрыі, якія вывучаюць асобныя крывыя і паверхні ці спецыяльныя класы крывых і паверхняў, дыферэнцыяльная геаметрыя разглядае крывыя і паверхні наогул.
Класічная дыферэнцыяльная геаметрыя вывучае дыферэнцыяльныя ўласцівасці геаметрычных вобразаў звычайнай трохмернай прасторы, якія не залежаць ад становішча ў прасторы.
Асноўныя паняцці дыферэнцыяльнай геаметрыі:
Асобныя паняцці дыферэнцыяльнай геаметрыі сустракаюцца ў 2-й палавіне 17 ст. ў працах англійскага вучонага І. Ньютана, нямецкага матэматыка Г. Лейбніца і інш. Асновы тэорыі паверхняў закладзены ў канцы 18 ст. працамі Л. Эйлера і французскага вучонага Г. Монжа. Значны ўклад у развіццё дыферэнцыяльнай геаметрыі зрабілі К. Гаус, рускія матэматыкі К. М. Петэрсон (пабудаваў асновы класічнай тэорыі паверхняў) і М. І. Лабачэўскі, нямецкі матэматык Б. Рыман.
Асноўныя напрамкі сучаснай дыферэнцыяльнай геаметрыі: геаметрыя аднародных прастор, у якіх дзейнічае некаторая сукупнасць (група) пераўтварэнняў (у класічнай дыферэнцыяльнай геаметрыі — група рухаў) і вывучаюцца ўласцівасці геаметрычных вобразаў, якія не мяняюцца пры пэўных пераўтварэннях; геаметрыя абагульненых прастор, якія будуюцца на аснове дыферэнцавальнай мнагастайнасці, што ўключае як асобны выпадак паняцці крывой і паверхні класічнай дыферэнцыяльнай геаметрыі.
Асобнае месца займае «геаметрыя ў цэлым», якая даследуе геаметрычныя вобразы, якія не могуць быць вырашаны сродкамі дыферэнцыяльнага злічэння.
На Беларусі сістэматычныя даследаванні па сучаснай дыферэнцыяльнай геаметрыі пачалі праводзіцца з канца 1960-х гадоў. Пабудавана глабальная тэорыя нармалізаваных і спалучаных звязнасцей у галоўных расслаеннях, праведзена даследаванне сіметрычных прастор і рада іх абагульненняў (В. І. Вядзернікаў, А. С. Фядэнка).
Герб Смаленскай вобласці
Герб Смаленскай вобласці з'яўляецца сімвалам Смаленскай вобласці. Прыняты 10 снежня 1998.