cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Францішак Аляхновіч
Савецка-польская вайна
У сваёй манаграфіі аб нацыянальным тэатры Аляхновіч пісаў пра падтрымку яго трупы польскай уладай, напрыклад аб атрыманні субсідый, аднак у той жа час, акупацыйная адміністрацыя перашкаджала ставіць «Паўлінку» і «Раскіданае гняздо» Янкі Купалы, «Моднага шляхцюка» Каруся Каганца. Пад забаронай былі і п’есы Францішка Аляхновіча — «Калісь» і «Бутрым Няміра». У снежні 1919 года аўтар піша драму ў трох актах «Цені». Да менскага перыяду дзейнасці адносіцца таксама п’еса «Заручыны Паўлінкі».
Вільня
У ліпені 1920 года разам з адступаючымі польскімі войскам з’язджае з Менска, вяртаецца ў Вільню. У кастрычніку 1920 года Вільня ўвайшла ў склад марыянеткавай Сярэдняй Літвы, у 1922 годзе далучанай да Польшчы. Па прыбыцці працаваў у розных перыядычных выданнях і займаўся арганізацыяй трупы, у красавіку 1921—1923 рэдагаваў газету «Беларускі звон», у першым нумары якой і была апублікавана яго новая п’еса «Няскончаная драма». Выкладае ў Віленскай беларускай гімназіі.
Для свайго першага спектакля новая трупа Аляхновіча выбрала «Птушку шчасця». А следам за «Птушкай шчасця» Аляхновіч ставіць яшчэ адну прэм’еру — «Паўлінку» Янкі Купалы, якая ішла з аўтарскім дадаткам, трэцім актам пад назвай «Заручыны Паўлінкі», які быў нібыта развязкай сюжэта купалавай п’есы. Некаторыя даследчыкі адзначаюць, што гэта спроба аказалася не вельмі карэктнай з этычнага боку і не зусім удалай паводле мастацкіх вынікаў.
Улетку 1921 года раз’язному тэатру Аляхновіча польскія ўлады дазволілі выступаць у правінцыі, што дагэтуль рашуча забаранялася. Трупа накіравалася ў Ліду. Праз год артысты зноў аб’ехалі шэраг мястэчак Заходняй Беларусі: Ашмяны, Радашковічы, Вілейку і інш. Аўтар заканчвае яшчэ два драматычныя творы: «Шчаслівы муж» (1921) і «Пан міністар» (1922).
Пераезд у Савецкую Беларусь і арышт
Поспехі савецкай Беларусі ў галіне культурнага адраджэння нацыі, выкліканыя палітыкай беларусізацыі, вельмі зацікавілі Францішка Аляхновіча. У 1922 годзе ён беспаспяхова спрабаваў сустрэцца з беларускай культурна-выдавецкай місіяй на чале з Цішкам Гартным у Берліне, пазней стаў настойліва шукаць кантактаў з Менскам. Пра гэта ў сваіх успамінах ён пазней напіша: Скончыліся гэтыя захады запрашэннем на Акадэмічную канферэнцыю па рэформе беларускага правапісу і азбукі. Нарэшце ў сярэдзіне лістапада 1926 года Францішак Аляхновіч выехаў у Менск. Узровень развіцця навукі і асветы ў савецкай Беларусі зрабіў моцнае ўражанне на пісьменніка. Узровень Беларускага дзяржаўнага тэатра (БДТ-1), які працаваў у Менску, і БДТ-2, які толькі адкрыўся ў Віцебску проста ашаламіў.
Францішка Аляхновіча прызначаюць на пасаду літаратурнага кіраўніка Другога дзяржаўнага тэатра ў Віцебску. Пасада не была штатнай, плацілі толькі за п’есы. Захаваўся ліст Максіма Гарэцкага да даследчыка беларускай літаратуры Льва Клейнбарта, у якім паведамляецца аб новай п’есе Аляхновіча «На крэсах», якую драматург здаў Другому дзяржаўнаму тэатру. П’еса не захавалася.
23 снежня 1926 года Аляхновіч атрымлівае статус грамадзяніна БССР, а ўжо 1 студзеня 1927 года апынаецца ў ізалятары менскай турмы. Яму інкрымінуюць «шпіянаж на карысць буржуазнай Польшчы». У следчай справе Францішка Аляхновіча захаваўся напісаны да Цэнтральнага Выканаўчага Камітэта зварот, пад якім падпісаліся Янка Купала, Якуб Колас, Максім Гарэцкі, Змітрок Бядуля, Алесь Гурло і інш., дзе пісьменнікі прасілі вызваліць Аляхновіча. Аднак Аляхновіч атрымаў 10 гадоў катаргі на Салавецкіх астравах (першы год адпрацаваў на востраве Мяч насупраць карэльскага горада Колежма). Удзельнічаў у самадзейным тэатры, арганізаваным вязнямі Салавецкага лагера.
NGC 5216
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Францішак Аляхновіч
Вяртанне ў Вільню. Другая сусветная вайна
Вярнуўшыся ў Вільню Францішак Аляхновіч ізноў стварае тэатральную трупу, але і яна праіснавала нядоўга. Асноўны час ён прысвячае напісанню свайго самага вядомага твору — успамінаў пра знаходжанне ў савецкім лагеры «У капцюрох ГПУ». Твор упершыню надрукаваны ў польскай віленскай газеце «Słowo»; расійскі пераклад успамінаў апублікавала парыжская газета «Возрождение». У 1935 годзе ў Вільні ўспаміны выйшлі асобнай кнігай на польскай мове пад назвай «Siedem lat w szponach G.P.U.» У 1937 годзе ў Варшаве выдадзены яшчэ адзін польскі варыянт кнігі пад назвай «Prawda o Sowietach». Твор перакладаўся на італьянскую мову («La verita sulla Russia Bolscevica») і на партугальскую ў Бразіліі («Sete annos nas garras sovieticas»). Украінскі пераклад друкавала газета «Діло», рэдакцыя якой затым выпусціла ўспаміны асобнай кнігай «7 літ на Соловках». Толькі ў канцы 1937 года аўтар здолеў выдаць кнігу на беларускай мове.
Пасля «Капцюроў ГПУ» пісьменніка хвалююць ужо новыя тэмы і вобразы. Ён зноў робіць намаганні арганізаваць беларускі тэатр, але пачынаецца вайна і перакрэслівае ўсе яго намеры. З пачаткам Другой сусветнай вайны, у выніку Паходу Чырвонай арміі ў Заходнюю Беларусь і Заходнюю Украіну, Вільня была занятая бальшавікамі, што прымусіла Аляхновіча хавацца ад рэпрэсій і знаходзіцца на нелегальным становішчы. Пазней пра прыход савецкіх войскаў у Вільню аўтар напіша: Безвынікова спрабаваў эміграваць у Германію. Пасля праз Кальварыю перабіраецца ў Коўню, адкуль едзе цягніком у Вільню да сваёй другой жонкі. Тут хаваецца на сямі кватэрах знаёмых: па кожнай у адпаведны дзень тыдня. Далей пераязджае ў Алькенікі, дзе працуе вартаўніком да пачатку нападу Германіі на Савецкі Саюз. Успаміны з гэтага перыяду яго жыцця, выйдуць 24 кастрычніка 1943 года ў № 40-м беластоцкай газеты «Новая Дарога» і ў № 6 (42)-м часопіса «Новы Шлях» з некаторымі папраўкамі і скарачэннямі аўтара. З пачатку 1944 года ў тым самым часопісе друкаваліся яго ўспаміны пра перадваенныя тулянні пад назвай «Страшны год». Аб публікацыі аўтабіяграфіі да Францішка Аляхновіча звяртаўся асабіста Кастусь Езавітаў. У перадваенную пару ажаніўся ў трэці раз.
З пачаткам вайны становіцца рэдактарам віленскай пранацысцкай газеты «Беларускі голас». Францішак Аляхновіч уваходзіць у Цэнтральны Камітэт Беларускай незалежніцкай партыі, займае пасаду кіраўніка Віленскага камітэту БНП. У 1942 годзе ў Менску адбылася прэм’ера яго дапрацаванае п’есы «На Антокалі». У 1943 годзе з’явілася шасціактавая п’еса з пралогам «Круці не круці — трэба памярці», напісаная вершаванай прозай з малюнкамі Пётры Сергіевіча, дзе перапляталіся фальклорна-фантастычныя матывы з рэалістычнымі. У гэты ж год ён перапісвае сваю дзіцячую п’есу «У лясным гушчары»
Увечары 3 сакавіка 1944 года Францішак Аляхновіч быў застрэлены на сваёй кватэры. Пра яго смерць віленская мемуарыстка Галіна Войцік піша:
У пачатку сакавіка 1944 года трагічнае здарэнне ўскалыхнула беларусаў Вільні — забойства Францішка Аляхновіча. 3 сакавіка, увечары, нехта пазваніў у дзверы кватэры Аляхновіча, ён пайшоў адчыніць, праз хвіліну жонка пачула два стрэлы, а калі прыбегла, дык ужо нікога не было, а Аляхновіч ляжаў мёртвы. Ходзіць шмат меркаванняў, хто гэта зрабіў: адныя гавораць Армія Краёва, другія — савецкія партызаны, трэція — самі немцы. Аднак, хто зрабіў гэты тэрарыстычны акт, так і застаецца невядома.
Творы Францішка Аляхновіча ізноў пачалі друкаваць і ставіць на беларускай сцэне ў 1990-х гадах.
Творчасць
Францішак Аляхновіч дэбютаваў у друку ў 1917 (газета «Гоман»), супрацоўнічаў таксама ў газетах і часопісах «Беларускае жыццё», «Грамадзянін», «Рунь». Ёсць аўтарам 17 п’ес не лічачы аднаактавы дадатак «Заручыны Паўлінкі».
Творы Францішка Аляхновіча зноў пачалі друкаваць і ставіць на беларускай сцэне ў 1990-х гадах. У 2006 годзе выйшлі выбраныя творы.
Выкарыстоўваў псеўданімы і крыптанімы: А-віч; ''Ф. А.; Ф. О.; Фр.; Я.Монвід; І.Монвід; Ю.Монвід.''
Ацэнкі
Дзякуючы творчасці Францішка Аляхновіча здабыткам беларускай літаратуры стаў вобраз рэфлексаванага інтэлігента альбо інтэлігента-ідэолага (Сымон у «Страхах жыцця», Сцяпан у «Ценях», Костусь у «Няскончанай драме»), які рэзка кантраставаў з вобразамі інтэлігентаў у папярэднікаў драматурга, што выяўляліся выхадцамі з сяла і, нягледзячы на рознае паходжанне і выхаванне, былі прасякнуты яго трывогамі і клопатамі. Літаратурны вобраз-тып Аляхновіча — гэта чалавек з тонкай псіхалагічнай арганізацыяй, схільны да філасофствавання, які адчувае сябе лішнім у жыцці, але тым не менш здольны аналізаваць свае пачуцці ў моманты найвышэйшага душэўнага напружання.
У філасофска-эстэтычнай канцэпцыі Францішка Аляхновіча моцна адчуваецца ўплыў еўрапейскай «новай драмы». У. Ковель адзначае, што параўнальна аналіз п’ес польскага драматурга і Францішка Аляхновіча дае ўсе падставы сцвярджаць, што менавіта гэты пісьменнік найбольш паўплываў на творчасць аўтара.
Ушанаванне памяці
У 1989 годзе на віленскіх могілках Росы беларускай грамадой створаная сімвалічная магіла Францішка Аляхновіча і часовая, зробленая з пластыку, мадэль помніка аўтарства скульптара Эдуарда Падбярэскага. З часам яна сапсавалася і яе прыбралі, пакінуўшы замест драўляны крыж. Грошы на аднаўленне помніка збіралі талакой. У 2022 годзе напярэдадні Дзядоў на магіле пастаўлены новы помнік (скульптар Аідас Рыціс Васіляўскас).
Валынскі кароткі летапіс
Валынскі кароткі летапіс — помнік усходнеславянскага летапісання позняга Сярэднявечча. Збярогся ў Супрасльскім гістарычным зборніку пачатка 16 ст.. Яго першую (большую) частку складае скарочаны агульнарускі летапісны звод, блізкі да летапісу Аўрамкі, але даведзены толькі да 1382 года. Другая частка зборніка, названая М. М. Улашчыкам «Валынскі кароткі летапіс», змяшчае кароткую выбарку пагадовых звестак кіеўскага, наўгародскага, маскоўскага і мясцовага паходжання па гісторыі Русі (з 862), ВКЛ (14 — пачатку 16 ст.) і Смаленска.
Храналагічна ахоплівае падзеі да 1514 года ўключна. Асабліва падрабязна апісаны напады крымскіх татар на Валынь. Летапіс завяршаецца ўзнёслай «Пахвалой гетману Канстанціну Астрожскаму». Зборнік узнік y асяроддзі праваслаўнага, патрыятычна настроенага беларуска-ўкраінскага духавенства. Асноўная, агульнаруская частка летапіснага зводу, верагодна, была ўкладзена ў Смаленску, пасля чаго перавезена ў Супрасль, дзе дапоўнена арыгінальнымі звесткамі па гісторыі Вялікага Княства Літоўскага, y т.л. Валыні, і «Пахвалой». Пазней y зборніку рабіліся розныя запісы прыватнага і гістарычнага характару. Да канца 18 ст. захоўваўся ў Супрасльскім манастыры, цяпер y Расійскім дзяржаўным архіве старажытных актаў (Масква). Апублікаваны асобна ў 1836 годзе і ў «Поўным зборы рускіх летапісаў» (т. 35, 1980).
Хіросі Оціяй
(落合 弘; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1974—1980 гадах выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Кацярына з Астрожскіх (1560—1579)
Кацярына Ганна Астрожская (Katarzyna Anna Ostrogska, 1560 — 3 жніўня 1579) — шляхцянка XVI стагоддзя з роду Астрожскіх, малодшая дачка князя Канстанціна-Васіля Астрожскага і Сафіі Тарноўскай, другая жонка польнага гетмана літоўскага Крыштафа Радзівіла.
Біяграфія
Кацярына нарадзілася ў 1560 годзе ў Кіеве ў сям’і кіеўскага ваяводы Канстанціна-Васіля Астрожскага і яго жонкі Сафіі Тарноўскай. Мела братоў, Януша і Аляксандра і старэйшую сястру Альжбету. Шлюб бацькоў, нягледзячы на розныя веравызнанні, быў гарманічным, сама Кацярына была ахрышчана па каталіцкаму абраду.
Да 1574 года род жыў пераважна ў Дубне. Тут знаходзілася афіцыйная рэзідэнцыя Канстанціна Васіля Астрожскага, знаходзіліся княжацкія вайсковыя сілы, значная колькасць слуг, слуг і ўраднікаў. У ён прымаў замежныя дэлегацыі свецкіх і духоўных уладаў, купцоў, старастаў, кіраўнікоў манастыроў.
Вядома, што ў сакавіку 1577 года брат Кацярыны, Януш, па загадзе бацькі накіраваўся ўзброены ў Дубна, каб абараніць сястру ад татараў, якія накіроўваліся туды. Ардынцы, якія налічвалі больш за 2 тысячы чалавек, падышлі да Дубна 4 сакавіка 1577 года. Яны мелі намер абрабаваць замак і захапіць Кацярыну. Януш прымусіў іх адступіць, але, адступаючы, татары спалілі больш за 200 вёсак, якія належалі Астрожскім. У 18 гадоў Кацярыну выдалі замуж за 31-гадовага польнага гетмана літоўскага і падчашага Крыштафа Радзівіла. Жаніх быў удаўцом, яго папярэдняя жонка і маленькія дзеці памерлі некалькі гадоў таму. Па словах, справы, звязаныя з перадшлюбнай дамовай Крыштафа і Кацярыны, былі наладжаныя падольскім ваяводам. Вянчанне адбылося 22 ліпеня 1578 года ў Дубне. Іх вяселлю польскі паэт Ян Каханоўскі прысвяціў панегірык «Эпіталамій».
Праз месяц пасля нараджэння сына Кацярыны не стала. Пахавана ў саборы святых Станіслава і Уладзіслава ў Вільні. Як паведамляюць крыніцы, кіеўскі ваявода балюча ўспрыняў смерць дачкі — першай з чатырох страчаных ім пры жыцці дзяцей.
Пазней Крыштаф Пярун Радзівіл быў жанаты двойчы, у тым ліку са старэйшай сястрой Кацярыны, Альжбетай.
Фядосава (Ярцаўскі раён)
Фядосава (Федосово) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Пятроўскага сельскага паселішча.
Ардэны
Ардэ́ны — узвышша, заходні працяг Рэйнскіх Сланцавых гор на поўдні Бельгіі, часткова ў Францыі і Люксембургу.
Афіяпагон
Афіяпагон (Ophiopogon) — род вечназялёных шматгадовых раслін сямейства. Нягледзячы на травяністы выгляд, яны не з’яўляюцца сапраўднымі травамі, паколькі не належаць да сямейства.
Назва
Назва роду паходзіць ад грэчаскіх слоў Όφις — «змей» і πόγὦν — «барада», хутчэй за ўсё з адсылкай на яго знешні выгляд.
Батанічнае апісанне
Мае кароткія карэнішчы і нясе пучкі лісця, між якога з’яўляюцца кветкі у гронкападобных суквеццях, размешчаныя на кароткіх сцеблах.
Арэал
Праўстаўнікі роду насяляюць ад цёплых умераных абласцей да трапічнай Усходняй, Паўднёва-Усходняй і Паўднёвай Азіі.
Віды
Віды :
Вырошчванне і выкарыстанне
Некаторыя віды, такія як і, выкарыстоўваюцца ў якасці глебапакроўных раслін.
У кітайскай медыцыне выкарыстоўваецца клубень, вядомы як mai men dong.
Некаторыя віды, у тым ліку і  культывуюць у аранжарэях і пакоях.
Андора-ла-Велья
Насельніцтва — 20 724 (2002). Плошча — 12 кв. км.
Горад размешчаны ў Пірэнейскіх горах на вышыні 1000 м у месцы зліцця двух рэчак (Valira d’Ordino і Valira d’Encamp), якія ўтвараюць раку Валіра.
Сам горад заснаваны ў пачатку IX ст.. Стаў цэнтрам княства Андора з 1278. З 1993, калі была прынятая першая канстытуцыя краіны, якая ўсталявала парламенцкую дэмакратыю, тут былі размешчаныя органы выканаўчай, заканадаўчай і судовай улады.
Генеральная Рада (Consell General) — парламент Андоры, засядае ў будынку пад назвай «Хата Далін» (Casa de la Vall).
Асноўныя крыніцы прыбыткаў — турызм, гандаль, банкаўская дзейнасць.
Андора-ла-Велья падавала заяўку на правядзенне XXI Зімовых Алімпійскіх гульняў 2010 года.
Яўрэйская аўтаномная вобласць
Яўрэйская аўтаномная вобласць — суб’ект Расійскай Федэрацыі, размешчаны на Далёкім Усходзе. Мяжуе на поўдні з Кітаем па рацэ Амур, на ўсходзе і поўначы з Хабараўскім краем, на захадзе з Амурскай вобласцю. Адзіная аўтаномная вобласць у Расіі.
Нацыянальны склад: рускія 89,93 %, украінцы 4,44 %, яўрэі 1,22 %, татары 0,63 %, беларусы 0,62 %.
Падзяляецца на 5 раёнаў. Гарады: Бірабіджан, Аблучча.
Папараць грабеньчатая
Папараць грабеньчатая, Шчытоўнік грабеньчаты (Dryopteris cristata) — від травяністых раслін сямейства, распаўсюджаны ва ўмераных абласцях Еўропы і Паўночнай Амерыкі.}} (Dryopteris cristata) — від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ва ўмераных абласцях Еўропы і Паўночнай Амерыкі.
Апісанне
Шматгадовая расліна 30-80 см вышынёй. Сегменты 1-га парадку ў контуры ланцэтныя, на верхавіне рэзка звужаныя (у спараносных лісткоў). У жывых раслін размешчаны перпендыкулярна да сярэдзіны стрыжня або нават звернутыя ніжняй паверхняй уверх. Сегментаў 2-га парадку не больш за 15 пар. Лісткі дыморфныя: стэрыльныя павіслыя, карацей прамых спараносных. Сорусы шматлікія, размешчаныя на б. ч. лістка. Стэрыльных лісткоў некалькі, зелёныя ўсю зіму. Хвосцік ліста лускаваты, па меншай меры, пры аснаванні, жаўтлява-карычневы. 2n = 164.
Распаўсюджанне
Еўропа: Эстонія, Расія, Украіна, Аўстрыя, Ліхтэнштэйн, Бельгія, Чэхія, Германія, Венгрыя, Польшча, Славакія, Данія, Фінляндыя, Нарвегія, Швецыя, Вялікабрытанія, Італія, Румынія, Сербія [у тым ліку Косава], Славенія, Францыя, Іспанія; Паўночная Амерыка: Канада, ЗША; таксама культывуецца. Засяляе балоты, багністыя лясы або адкрытыя кустовыя водна-балотныя ўгоддзі.
Прэзідэнт Мальты
Прэзідэнт Мальты (President ta' Malta, President of Malta) — кіраўнік Рэспублікі Мальта, гарант Канстытуцыі. Ён абіраецца Палатай Прадстаўнікоў Мальты тэрмінам на 5 год. Прэзідэнт узначальвае выканаўчую ўладу, уваходзіць у склад Парламента, назначае суддзяў. З 2009 Прэзідэнт Мальты – лейбарыст Джордж Абела.
Пасада была зацверджаная 13 снежня 1974 пасля абвяшчэння Мальты незалежнай рэспублікай. Апошні генерал-губернатар, Энтані Мама, стаў першым прэзідэнтам.
Дзейнасць Прэзідэнта апісваецца ў частцы 5 Канстытуцыі. На пасаду можа быць абраны толькі грамадзянін Мальты, які ніколі не быў суддзёй Вярхоўнага Суда або Прэзідэнтам, або членам камісій, згаданых у артыкулах 109, 118 і 120.
Шатландскі манастыр (Вена)
«Шатландскі» манастыр у Вене (Schottenstift, поўная назва ням. Benediktinerabtei unserer Lieben Frau zu den Schotten — Бенедыктынскае абацтва нашай любай Маці пры шатландцах) — каталіцкі мужчынскі кляштар на плошчы Фрэюнг у цэнтральнай частцы Вены, заснаваны ў 1155 годзе.
Гісторыя
У гэтым годзе Генрых II (герцаг Аўстрыі) пасяліў у Вене манахаў, якія прыбылі з «шатландскага» манастыра св. Якава ў Рэгенсбургу. Заснаванне манастыра было звязана з пераносам княжацкай сталіцы з Клостэрнойбурга ў Вену; герцагу было неабходна прысутнасць пісьменных дарадцаў. «Шатландскія» манастыры больш слушна называць ірландскімі - менавіта ірландскія манахі праславіліся місіянерствам у цэнтральнай Еўропе і заснавалі там святыні (ірландзец св. Каламан ў 1244-1663 лічыўся заступнікам Аўстрыі). Ірландыя на сярэднявечнай латыні называлася Scotia Major (Вялікая Шатландыя), і заснаваныя ірландцамі манастыры па гэты дзень вядомыя як «шатландскія». У 1160-1200 «шатландцы» збудавалі Першую царкву ў раманскім стылі, дзе і быў у 1177 годзе пахаваны Генрых III; у той час ўчастак знаходзіўся па-за межамі гарадскіх сцен. Гэтая царква згарэла ў 1276 годзе. У 1365 «шатландцы» стаялі ля вытокаў Венскага ўніверсітэта. У 1418 Альбрэхт II (кароль Германіі) адабраў манастыр у «шатландцаў» і перадаў яго бенедыктынам, але назва захавалася па сённяшні дзень.
У 1638 царква зноў згарэла - ад удару маланкі. Новы, які захаваўся, комплекс манастыра выбудавалі архітэктары Андрэа д'Аліа (малодшы) і Сільвестр Карлонэ, алтар выразаў Іаахім фон Зандрарт. Захаваўся і стары алтар 1470, узор готыкіна ім ёсць краявіды Вены XV стагоддзя. Арганістам сабора быў кампазітар Іаган Фукс. У 1773-1774 архітэктар Андрэас Зах пабудаваў новы дом для школы і прыярата, які за сваю знешнасць атрымаў імя «дом-камода» (ням.: Schubladkastenhaus). У 1825 быў пабудаваны фантан «Чорнай багародзіцы» (ням.: Schwarze Muttegottes). З 2005 года ў будынку кляштара дзейнічае музейная экспазіцыя.
Краснадарскі край
Геаграфія
Краснадарскі край размешчаны ў заходняй частцы Каўказа, з паўднёвым захадзе абмываецца Чорным морам, з паўночнага захада — Азоўскім морам. Берагавая лінія Чорнага мора параўнальна роўная (асабліва на поўдні), толькі на поўначы вылучаюцца Геленджыкская і Цэмеская бухты і паўвостраў Абраў. Больш парэзана берагавая лінія ў Керчанскім праліве, дзе ў Таманскі паўвостраў ўдаецца аднайменны заліў, і ля Азоўскага мора з ліманамі Ейскім, Бейсугскім і інш.
Галоўная рака — Кубань, якая прымае злева шмат прытокаў (Уруп, Лаба, Белая і інш.), З рэк Чарнаморскага ўзбярэжжа найбольшая — Мзымта. Рэкі выкарыстоўваюцца для гідраэнергетыкі, арашэння палёў (у нізоўі Кубані). Для рэгулявання сцёку Кубані збудаваныя вадасховішча — Тшчыкскае, Шапсугскае і Краснадарскае. У высакагор’і Заходняга Каўказа азёры Кардывач і Абраў. На Таманскім паўвостраве і ўзбярэжжы Азоўскага мора — азёры-ліманы.
NGC 5216A
NGC 5216A (іншыя абазначэнні — UGC 8571, MCG 10-19-95, ZWG 294.49, IRAS13329+6215, PGC 47854) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Вальтаджа
Вальтаджа (Voltaggio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Насельніцтва складае 761 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 15 чал./км². Займае плошчу 51 км². Паштовы індэкс — 15060. Тэлефонны код — 010.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Giovanni Battista De Rossi.
Хаценава (Ярцаўскі раён)
Хаценава (Хотеново) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Пятроўскага сельскага паселішча.
Гарц
Гарц (Harz) — горны масіў у Германіі.
Працягласць каля 90 км. Вышыня да 1142 м (г. Брокен). Складзены з гранітаў, кварцытаў, сланцаў. У рэльефе — платопадобная вяршыня, стромкія схілы, моцна расчлянёныя прытокамі рэк Везер і Эльба. Радовішчы медзі, серабра, свінцу, цынку. Піхтавыя і шыракалістыя лясы, лугі. Перадгор’і ўзараныя.
Прыродны парк. Рэзерваты Обергарц, Бодэталь. Кліматычныя курорты: Бланкенбург, Вернігеродэ, Гернродэ і інш. Турызм.
Віктар Ціханавіч Осіпаў
Віктар Ціханавіч Осіпаў (нар., Растоў-на-Доне, РСФСР) — ваенны дзеяч, генерал-маёр (1989), дацэнт (1995), адзін са стваральнікаў сістэмы нацыянальнай ваеннай адукацыі на Беларусі.
Біяграфія
У 1978 годзе скончыў Ваенна-камандную акадэмію ППА імя Г. К. Жукава.
З 1982 года камандзір дывізіі, з 1988 года — корпуса 2-й асобнай А ППА. У 1991—1994 гадах начальнік інжынерна-зенітнага ракетнага вучылішча ППА, з 1995 года намеснік начальніка Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь. У 1997—1999 гадах намеснік галоўнага рэдактара выдавецтва «Беларуская Энцыклапедыя».
Навуковая дзейнасць
Працы па проблемах рэфармавання Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь, падрыхтоўцы спецыялістаў проціпаветранай абароны.
Аўтар артыкулаў па праблемах рэфармавання УС Беларусі і дапаможнікаў для падрыхтоўкі спецыялістаў ППА.
Узнагароды
Мае 8 медалёў за выслугу гадоў і юбілейныя.
5-я танкавая дывізія СС «Вікінг»
Пятая танкавая дывізія СС «Вікінг» (5. SS-Panzerdivision «Wiking») — танкавая дывізія у складзе войскаў СС нацысцкай Германіі. Была ўтворана з завербаваных добраахвотнікаў з Даніі, Нарвегіі, Швецыі, Фінляндыі, Эстоніі, Нідэрландаў і Бельгіі, якімі камандавалі нямецкія афіцэры. Падчас Другой сусветнай вайны дывізія служыла на Усходнім фронце. Рэшткі дывізіі здаліся амерыканскім войскам у Аўстрыі ў маі 1945 года.
Баскет
Баске́т (bosquet ад boschetto — лясок, гаёк) — дэкаратыўная група дрэў або кустоў, густа пасаджаных вакол невялікага замкнёнага ўчастка геаметрычнай формы і падстрыжаных у выглядзе высокіх роўных сценак (шпалер). Ствараюцца ў парках, батанічных садах, дэндрарыях. У зялёных сценках баскета часам выразаюць спецыяльныя нішы для скульптур або малых архітэктурных формаў. У еўрапейскім садова-паркавым мастацтве пашыраны з XVI—XVIII стст.
На Беларусі вядомы ў парках XVIII ст. (Дубайскі парк, сядзібна-паркавы комплекс Хадкевічаў у вёсцы Вялікае Мажэйкава). Элементы баскета выкарыстоўваюцца ў сучасным садова-паркавым мастацтве.
Гогенштаўфены
Гогенштаўфены (Hohenstaufen) — дынастыя паўднёва-германскіх каралёў і імператараў Свяшчэннай Рымскай імперыі (1138-1254), згаслая ў мужчынскім пакаленні ў 1268 г., са смерцю Конрадзіна.
Першы дакладна вядомы продак іх быў Фрыдрых Бюрэнскі, які жыў каля сярэдзіны XI ст. Яго сын, Фрыдрых I, пабудаваў замак на гары Штаўфен, або Гогенштаўфен. Ён атрымаў ад Генрыха IV у 1079 годзе герцагства Швабскае і руку яго адзінай дачкі Агнэс. Прэтэндэнтамі на гэта герцагства з'явіліся Бертольд, сын Рудольфа Швабскага (праціўніка Генрыха IV), і Бертольд Цэрынгенскі; пасля працяглых войнаў, з пераменным поспехам, у Майнцы быў заключаны мір (1097 ), па якому Фрыдрых прызнаны быў герцагам Швабскім.
Скрундзеўшчына
Скру́ндзеўшчына (, Скрундевщина) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пяршайскага сельсавета.
Эйдзюн Кіёкумо
(清雲 栄純; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1974—1980 гадах выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
NGC 5217
NGC 5217 (іншыя абазначэнні — UGC 8546, MCG 3-35-9, ZWG 102.19, PGC 47793) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Вароты
Вароты — праезд у сцяне ці агароджы, які замыкаецца створамі. Прызначаны для праезду коннага або аўтамабільнага (радзей — іншых відаў) транспарту. Сам створ варот таксама часта называюць варотамі. Звычайна створаў два, яны паварочваюцца на завесах (гл. таксама Верэя). Складаныя вароты могуць мець некалькі створаў або праходаў, уключаючы брамку для пешаходаў. Акрамя таго, сёння існуюць яшчэ ралеты і рулонныя вароты, якія працуюць па адзіным прынцыпе і, па сутнасці, ўяўляюць сабой жалюзі.
Этымалагічна звязаны са словамі «ворат» і «паваротны».
Вароты могуць выкарыстоўвацца для абмежавання доступу на пэўную тэрыторыю, а могуць быць чыста дэкаратыўным элементам. Дэкаратыўныя вароты могуць стаяць як асобны архітэктурны або бытавы элемент, без сцяны або агароджы. Дэкаратыўныя вароты часта не маюць створаў і ўяўляюць сабой дэкаратыўную арку, якая стаіць асобна. Разнавіднасцю дэкаратыўных варот з’яўляюцца трыўмфальныя вароты (трыўмфальныя аркі) у гонар ваенных перамог.
Умацаваныя вароты з’яўляюцца неад’емнай часткай фартыфікацыйнага будынка, напрыклад замка, гарадскіх сцен (гарадскія вароты), крамля. Паколькі вароты былі ўразлівым месцам крэпасці, нярэдка перад варотамі ладзіўся барбакан — абарончае збудаванне, якое ахоўвала подступы да брамы. Зверху над варотамі часта надбудоўвалі вежу.
Вапнярка
Вапнярка (Вапнярка) — пасёлак гарадскога тыпу ў былым Тамашпільскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны. Цэнтр тэрытарыяльнай грамады. Чыгуначная станцыя на шляху з Кіева ў Адэсу. Размешчаны за 100 км на поўдзень ад Вінніцы і за 300 км на паўднёвы захад ад Кіева.
Мястэчка паўстала ў 1870-х гг. са з’яўленнем Паўднёва-Заходняй чыгункі. Раней мясцовасць, дзе зараз знаходзіцца мястэчка, была пакрыта лесам і хмызнякамі. Назва станцыя і мястэчка атрымалі ад суседняга сяла.
Соф’я Купрыянаўна Наркевіч
Соф’я Купрыянаўна Наркевіч, дзяв. Паўловіч (,, Пухавіцкі раён, Мінская вобласць — ) — свінарка, Герой Сацыялістычнай Працы (22.03.1966).
Біяграфія
З 1948 года свінарка калгаса імя Куйбышава ў вёсцы Узляны. Званне Героя Сацыялістычнай працы прысвоена (1966) за поспехі ў развіцці жывёлагадоўлі. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР (1963—1967).
Вышагор (Ярцаўскі раён)
Вышагор (Вышегор) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Матэрыялазнаўства
Матэрыялазнаўства — міждысцыплінарны раздзел навукі, які вывучае змены уласцівасцяў матэрыялаў, як у цвёрдым, так і ў вадкім стане ў залежнасці ад некаторых фактараў. Да вывучаемым уласцівасцяў ставяцца структура рэчывы, электронныя, тэрмічныя, хімічныя, магнітныя, аптычныя ўласцівасці гэтых рэчываў. Матэрыялазнаўства можна аднесці да тых раздзелах фізікі і хіміі, якія займаюцца вывучэннем уласцівасцяў матэрыялаў. Акрамя таго, гэтая навука выкарыстоўвае цэлы шэраг метадаў, якія дазваляюць даследаваць структуру матэрыялаў. Пры вырабе навукаёмістых вырабаў у прамысловасці, асабліва пры працы з аб’ектамі мікра- і нанапамераў неабходна дэталёва ведаць характарыстыку, ўласцівасці і будову матэрыялаў. Вырашыць гэтыя задачы і закліканая навука — матэрыялазнаўства.
Веданне структуры і уласцівасцяў матэрыялаў прыводзіць да стварэння прынцыпова новых прадуктаў і нават галін індустрыі. Аднак і класічныя галіны таксама шырока выкарыстоўваюць веды, атрыманыя навукоўцамі для новаўвядзенняў, ліквідацыі праблем, пашырэння асартыменту прадукцыі, павышэння бяспекі і паніжэння кошту вытворчасці. Гэтыя новаўвядзенні былі зроблены для працэсаў ліцця, пракату сталі, зваркі, росту крышталяў, падрыхтоўкі тонкіх плёнак, абпалу, выдзімання шкла і інш
Метады, якія выкарыстоўваюцца матэрыялазнаўствам: металаграфічны аналіз, электронная мікраскапія, сканавальная зондавага мікраскапія, рэнтгенаструктурны аналіз, механічныя ўласцівасці, каларыметр, ядзерны магнітны рэзананс.
Вярхоўскі сельсавет
Вярхо́ўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бешанковіцкага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр сельсавета — аграгарадок (да 2008 года вёска) Вярхоўе.
Гісторыя
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Бешанковіцкага раёна Віцебскай акругі БССР. 12 кастрычніка 1929 года ўзбуйнены за кошт далучэння тэрыторыі скасаванага Чаркаскага сельсавета. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Бешанковіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Віцебскай вобласці. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 22 населеныя пункты.
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1038 чалавек, з іх 95,2 % — беларусы, 3,8 % — рускія, 0,5 % — украінцы.
Вантрабянка
Вантрабянка — мясны выраб, каўбаса, зробленая з вантробаў. Традыцыйны выраб беларускай кухні. Лакальныя назва патрашанка, на 3аходняй Беларусі называюць таксама сальцісонам.
Адвараныя, парэзаныя, пасоленыя свіныя вантробы (лёгкія, печань, сэрца, ныркі), а таксама галавізна, прыпраўленыя часнаком, перцам і іншымі спецыямі, перамешваюць, кладуць у тоўстыя свіныя кішкі або страўнік і зноў вараць або падпякаюць у печы. Потым на 1—1,5 сутак прыціскаюць гнётам. Ядуць халодную.
Жыва Клеменчыч
Жыва Клеменчыч (Živa Klemenčič; нар. ) — славенская біятланістка, стрыечная сястра Палоны Клеменчыч.
Кар’ера
Дэбютавала ў 2019 годзе у рамках 4-га этапу Кубка IBU 2018/19 у польскіх Душніках-Здруй у спрынтарскай гонцы, паказаўшы 41-ы вынік.
Карагод (апавяданне)
«Карагод» (Runaround) — навукова-фантастычнае апавяданне Айзека Азімава, напісанае ў кастрычніку 1941 года і ўпершыню апублікаванае ў сакавіку 1942 года ў часопісе Astounding Science Fiction. Апавяданне ўвайшло ў аўтарскія зборнікі: Я, Робат (I, Robot) (1950), The Complete Robot (1982) і Robot Visions (1990). У апавяданні дзейнічаюць пастаянныя персанажы кніг Азімава: Паўэл (Powell) і Донаван (Donovan).
Як і ў многіх іншых апавяданнях Азімава з цыкла пра робатаў, сюжэт «Карагоду» будуецца вакол Трох законаў робатэхнікі і складаецца ў вырашэнні героямі дылемы, спароджанай гэтымі законамі.
«Карагод» характэрны тым, што ў гэтым апавяданні Азімаў упершыню сфармуляваў свае Тры законы робатэхнікі, якія неаднаразова выкарыстоўваліся ў рознага роду творах.
Сюжэт
У 2015 годзе, Паўэл, Донаван і робат СПД-13 «Спідзі» (SPD-13, «Speedy») выправіліся на Меркурый для раскансервацыі станцыі на руднях, закрытай дзесяць гадоў раней. З прычыны таго, што робаты серыі СПД з’яўляюцца вельмі дарагімі ў вытворчасці, для іх Трэці закон («Робат мусіць клапаціцца пра сваю бяспеку ў той меры, наколькі гэта не супярэчыць першаму і другому законам») быў зададзены асабліва строга.
Па прыбыцці напарнікі выявілі, што ў сонечных батарэях, без якіх нармальная жыццядзейнасць станцыі немагчымая, заканчваецца селен. Найбліжэйшае селенавае возера знаходзілася ў сямнаццаці мілях ад станцыі, і, з прычыны таго, што толькі Спідзі мог вытрымаць страшную спякоту атмасферы Меркурыя, Донаван пасылае робата за селенам. Паўэла і Донавана ахоплівае трывога, калі праз пяць гадзін Спідзі так і не вярнуўся ў лагер. Злавіўшы немадуляваны караткахвалевы сігнал ад робата, Донаван усталяваў, што Спідзі па незразумелай прычыне бегае вакол возера. Надзеўшы скафандры, вярхом на робатах састарэлай канструкцыі кампаньёны адправіліся на пошукі Спідзі.
Высвятлілася, вакол селенавага возера ў атмасферы Меркурыя з’яўляўся вокіс вугляроду, які злучаўся з жалезам корпуса робата, утвараючы лятучы карбаніл, што шкодзіла робату. З іншага боку выявілася, што загад дастаць селен быў дадзены Донаванам недастаткова строга і выразна («перапынкамі»), і слабы патэнцыял загаду чалавекам (Другі закон робататэхнікі) зраўняўся з узмоцненым патэнцыялам закона самазахавання (Трэці закон), з-за чаго Спідзі пачаў безупынна кружыць вакол возера ўздоўж лініі, на якой патэнцыялы абодвух законаў былі роўныя. Акрамя таго з прычыны роўнасці патэнцыялаў Спідзі трохі звар’яцеў і цытаваў урыўкі твораў Гілберта і Салівана («Мікада», «Іаланта», «Пейшэнс», «Радыгор»).
Тараконская Іспанія
Тараконская Іспанія (Hispania Tarraconensis, Tarraconense) — правінцыя Рымскай імперыі з цэнтрам Тарака (Tarraco), суч. Тарагона ў Каталоніі, адна з трох на Пірэнейскім паўвостраве. Гэтай правінцыі належала амаль усё міжземнаморскае ўзбярэжжа сучаснай Іспаніі, частка атлантычнага ўзбярэжжа Іспаніі і Партугаліі. Паўднёвая частка Пірэнейскага паўвострава, названая цяпер Андалузіяй, звалася Бетыкай, а на заходнім узбярэжжы знаходзілася правінцыя Лузітанія. Сталіцай правінцыі быў горад Тарака.
Гісторыя
Правінцыя Тараконская Іспанія ўзнікла на месцы правінцыі Блізкая Іспанія (Hispania Citerior) і Галісіі (Gallaecia), часткі правінцыі Далёкая Іспанія, у 27 да н.э. пры рэформе правінцый імператара Аўгуста. Яна атрымала статус імператарскай правінцыі ў адрозненне ад дзвюх іншых пірэнейскіх правінцый, якія засталіся пад кантролем сената.
Пасля Кантабрскіх войн 29-19 да н.э. уся Іспанія патрапіла пад уладу Рыма. Кантабры былі апошняй народнасцю, якая захоўвала незалежнасць.
З 61 года пракуратарам Тараконскай Іспаніі становіцца Сервій Сульпіцый Гальба. У 68 годзе ён далучаецца да паўстання Віндэкса, а пасля смерці апошняга і самагубства імператара Нерона сам становіцца імператарам.
У 73 годзе на пасадзе пракуратара Тараконскай Іспаніі апыняецца Пліній Старэйшы.
Пасля рэформы Дыяклетыяна 293 года правінцыя падзелена на тры часткі: Галецыя (Gallaecia), Карфагеніка (Carthaginiensis) і Тараконіка (Tarraconensis).
Тараконская Іспанія была страчана Рымам напачатку V ст. у выніку ўварвання вестготаў і распачатых у той жа час паўстанняў баскаў і кантабраў. У выніку на тэрыторыі Тараконскай Іспаніі ўзнікла каралеўства вестготаў.
Экспарт
З Тараконскай Іспаніі вывозіліся драўніна, кінавар, золата, жалеза, волава, свінец, мармур, віно і аліўкавы алей.
Александроў
Назву Александро́ў маюць:
Гандаль
Гандаль — працэс абмену таварамі, паслугамі, каштоўнасцямі і грашыма. У шырокім сэнсе — від прадпрымальніцкай дзейнасці, звязаны з купляй-продажам тавараў. Адрозніваюць аптовы і раздробны гандаль. Месцам адбывання гандлю з’яўляецца рынак.
Гандаль — гэта значная крыніца падатковых паступленняў у бюджэт краіны або рэгіёна.
Гандаль паміж краінамі (міжнародны гандаль) дзеліцца на імпарт і экспарт.
Нябачны гандаль — паслугі, аказваемыя ў асноўным транспартнымі кампаніямі пры перавозках грузаў і пасажыраў трэціх краін; ажыццяўленне страхавых і крэдытных аперацый; арганізацыя замежнага турызму; рэшта ў арэнду абсталявання і нерухомасці за мяжой.
Гісторыя
Гандаль паўстаў са з’яўленнем падзелу працы як абмен лішкамі вырабленых прадуктаў, вырабаў. Абмен спачатку насіў натуральны характар; з узнікненнем грошай паўсталі перадумовы для ўсталявання таварна-грашовых адносін. Гандаль, як працэс абмену таварна-матэрыяльнымі каштоўнасцямі, вядомы пачынальна з каменнага стагоддзя. Як у той час, так і цяпер, істай гандлю з’яўляецца прапанова да абмену, альбо да продажу таварна-матэрыяльных, а гэтак жа не матэрыяльных каштоўнасцяў з мэтай вымання выгады з гэтага абмену.
Ален (Вале-д’Аоста)
Ален (Allein) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Вале-д’Аоста.
Насельніцтва складае 249 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 32 чал./км². Займае плошчу 8 км². Паштовы індэкс — 11010. Тэлефонны код — 0165.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Стэфан Першамучанік.
Забастоўка SAG-AFTRA (2023)
Забастоўка SAG-AFTRA (SAG-AFTRA strike) — працоўны канфлікт паміж прафсаюзам галівудскіх акцёраў SAG-AFTRA і Альянсам прадзюсараў кіно і тэлебачання (AMPTP). Забастоўка пачалася 14 ліпеня 2023 года. Страйк SAG-AFTRA разам з аналагічнай акцыяй Гільдыі сцэнарыстаў Амерыкі (WGA) сталі цэнтральнымі падзеямі працоўных спрэчак у Галівудзе ў 2023 годзе.
Гэта першы выпадак ініцыявання акцёрамі працоўнага канфлікту з часоў стачкі акцёраў 1980 года і першы выпадак адначасовага выхаду акцёраў і сцэнарыстаў з 1960 года. Працоўныя спрэчкі SAG-AFTRA і WGA 2023 года спрыялі найбуйнейшаму перапынку ў амерыканскай тэле- і кінаіндустрыі з часоў пандэміі COVID-19 у 2020 годзе.
Прафсаюзны рух
Прафсаюз SAG-AFTRA прадстаўляе інтарэсы прыкладна 160 тыс. работнікаў СМІ і эстрады. Найбуйнейшыя прадзюсары Галівуду прадстаўлены Альянсам прадзюсараў кіно і тэлебачання (AMPTP), які заключае працоўныя дагаворы з SAG-AFTRA і ўсімі іншымі прафсаюзамі, такімі як Гільдыя пісьменнікаў Амерыкі Усходу і Гільдыя пісьменнікаў Амерыкі Захаду, што ўваходзяць у склад Гільдыі пісьменнікаў Амерыкі (WGA). SAG-AFTRA была ўтворана ў 2012 годзе ў выніку зліцця Гільдыі кінаакцёраў ЗША (SAG) і Амерыканскай федэрацыі артыстаў тэлебачання і радыё (AFTRA), што дазволіла SAG-AFTRA прадстаўляць інтарэсы не толькі акцёраў, але і журналістаў, работнікаў ток-шоу і іншых работнікаў тэлерадыёвяшчання. WGA і Гільдыя акцёраў экрана не страйкавалі адначасова з апошняй забастоўкі 1960 года, калі акцёры далучыліся да забастоўкі сцэнарыстаў з нагоды рэшткавых выплат ад фільмаў. У працоўных выступленнях акцёраў 1980 года ўдзельнічалі аб’яднаныя намаганні SAG і AFTRA. Найбуйнейшая з 1980 года забастоўка SAG-AFTRA адбылася ў 2000 годзе, калі камерцыйныя акцёры абвясцілі стачку, каб дамагчыся працягу сістэмы рэшткавых выплат насуперак рэакцыі рэкламадаўцаў, і на фоне рознагалоссяў паміж SAG і AFTRA.
Напярэдадні
У сувязі з развіццём струменевага вяшчання сцэнарысты і акцёры былі расчараваны палітыкай студый у дачыненні да рэшткавых даходаў ад струменевых сэрвісаў; заняпад сеткавага тэлебачання прывёў да скарачэння колькасці паўторных паказаў, што прывяло да ўзмацнення залежнасці ад іншых рэшткавых даходаў. Падчас забастоўкі Гільдыі сцэнарыстаў Амерыкі ў 2007—2008 гадах кіраўнікі студый прапанавалі сцэнарыстам не атрымліваць ніякіх адлічэнняў ад струменевых сэрвісаў. Яшчэ адной праблемай стаў штучны інтэлект. Яго прымяненне выклікала непакой сцэнарыстаў. Акцёры таксама выказвалі асцярогі, адзначаючы, што ён можа быць выкарыстаны для бязвыплатнага прайгравання іх вобразаў. Гэтыя фактары спрыялі страйку Гільдыі сцэнарыстаў Амерыкі, які пачаўся ў маі 2023 года. У чэрвені Гільдыя рэжысёраў Амерыкі дасягнула пагаднення са студыямі, што дазволіла пазбегнуць патройнай забастоўкі ў Галівудзе.
Ход падзей
Праз некалькі тыдняў пасля страйку Гільдыі сцэнарыстаў Амерыкі Нацыянальны савет дырэктараў SAG-AFTRA аднагалосна пагадзіўся правесці галасаванне па дазволе страйку напярэдадні аднаўлення кантракту. Арганізацыя назвала некалькі пытанняў, якія будуць абмяркоўвацца на перамовах, уключаючы «эканамічную справядлівасць, рэгуляванне выкарыстання штучнага інтэлекту і палёгку цяжару, звязанага з пераходам усёй індустрыі на самаздымку», а таксама паведаміла сваім членам, што Альянс прадзюсараў кіно і тэлебачання будзе зніжаць заробкі, каб «павялічыць прыбытак карпарацый».
Па даных прафсаюза, 5 чэрвеня дазвол на страйк ухвалены з перавагай у 98% галасоў.
13 ліпеня, так і не дасягнуўшы пагаднення паміж SAG-AFTRA і AMPTP, Камітэт па перамовах SAG-AFTRA аднагалосна прагаласаваў за тое, каб пачаць стачку. Нацыянальны савет правёў галасаванне, афіцыйна ўхваліўшы акцыю. Прэзідэнт SAG-AFTRA Фрэн Дрэшэр абвясціла, што стачка пачнецца апоўначы 14 ліпеня. Разам з галоўным перагаворшчыкам Дунканам Крэбтры-Ірландам, Дрэшэр заявіла, што забастоўка — гэта крайняя мера.
У адпаведнасці з правіламі, усталяванымі 10 ліпеня, акцёры не могуць удзельнічаць у здымках фільмаў і тэлесерыялаў, а таксама ў рэкламных мерапрыемствах, такіх як прэс-канферэнцыі, прэм’еры фільмаў і мерапрыемстваў, уключаючы San Diego Comic-Con International. На міжнародным узроўні члены SAG-AFTRA мелі права працягваць працу ў Вялікабрытаніі ў адпаведнасці з загадзя заключанымі калектыўнымі пагадненнямі, паколькі брытанскае заканадаўства прадугледжвае крымінальную адказнасць за забастоўкі салідарнасці.
17 ліпеня прадстаўнікі SAG-AFTRA апублікавалі 12-старонкавую заяву з выкладаннем зрыву перамоваў і ўмоў, якія яны палічылі непрымальнымі, уключаючы, апроч іншага, павышэнне заработнай платы акцёраў на 5%, у той час як прафсаюз запытаў 11%. Іх апаненты з AMPTP адзначылі, што арганізатары стачкі вырашылі абыйсці бокам «самую выгадную здзелку, якую мы калі-небудзь заключалі».
19 ліпеня кіраўніцтва SAG-AFTRA ухваліла працяг работы акцёраў у большай колькасці фільмаў Галівуда. У агульнай складанасці 39 кінастужак аднавілі здымачны працэс.
25 ліпеня ў г. Нью-Ёрк тысячы акцёраў сабраліся на пратэстнай акцыі на Таймс-сквер.
Анатоль Аляксеевіч Майструк
Анатоль Аляксеевіч Майструк (нар., Роўна, Украіна) — беларускі педагог, спецыяліст у галіне тэорыі і методыкі фізічнага выхавання, спартыўнай трэніроўкі (лёгкая атлетыка, футбол). Кандыдат педагагічных навук (1983), дацэнт (1991), прафесар.
Біяграфія
Скончыў Львоўскі дзяржаўны інстытут фізічнай культуры ў 1971 годзе.
Працаваў у 1971—1975 гадах у Львоўскім дзяржаўным інстытуце фізічнай культуры выкладчыкам кафедры лёгкай атлетыкі, пасля ў Міжкалгаснай будаўнічай арганізацыі (с. Боркі, Украіна; 1979—1981, інструктар-метадыст па фізічнай культуры), Беларускай дзяржаўнай акадэміі фізічнай культуры (1981—2003, дацэнт кафедры лёгкай атлетыкі), Футбольным клубе «Дынама» (г. Мінск, 2003—2009, трэнер), Інстытуце сучасных ведаў імя А. М. Шырокава (з 2010, гуманітарны факультэт, кафедра сацыяльна-гуманітарных дысцыплін і менеджменту, прафесар).
Навуковыя інтарэсы: фізічная культура; паралімпійскі спорт; спорт найвышэйшых дасягненняў (лёгкая атлетыка, гульнявыя віды спорту).
Павел Іванавіч Шыдлоўскі
Павел Іванавіч Шыдлоўскі (21 чэрвеня 1908, в. Прысынак, цяпер Уздзенскі раён — люты 1992) — беларускі дзеяч самадзейнага мастацтва, кампазітар. Заслужаны дзеяч культуры Беларусі (1957). У 1935—1978 гадах загадчык клуба і кіраўнік аднаго са старэйшых самадзейных калектываў Беларусі — Прысынкаўскага хору. Аўтар песень, частка якіх выдадзена асобнымі зборнікамі (1962, 1970). Пра Шыдлоўскага зняты дакументальны фільм «Песня жытняга поля» (1982).
Паўночна-Літоўскі каледж
Паўночна-Літоўскі каледж (Šiaurės Lietuvos kolegija) — літоўская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова, якая ажыццяўляе рэалізацыю прафесійных навучальных праграм неўніверсітэцкага ўзроўню. Сядзіба ўстановы знаходзіцца ў Шаўляі.
Міністр фінансаў ЗША
Міністр фінансаў ЗША (United States Secretary of the Treasury, літаральна Сакратар казначэйства ЗША) — кіраўнік Міністэрства фінансаў ЗША, у асноўныя функцыі якога ўваходзіць вызначэнне і выкананне эканамічнай і грашовай палітыкі ЗША, рэгуляванне экспарту і імпарту, фінансавых арганізацый, збор падаткаў, друк папяровых грашовых знакаў і чаканка манет. Прызначаецца прэзідэнтам ЗША «па савеце і са згоды» Сената ЗША.
Спіс міністраў фінансаў ЗША
Роберт Морыс быў першым чалавекам, прызначаным на пост міністра фінансаў (Джорджам Вашынгтонам). Аднак па стане здароўя Морыс адхіліў гэту прапанову, і першым міністрам фінансаў па рэкамендацыі Морыса стаў Аляксандр Гамільтан. Раней (з 1781 па 1784 год) Морыс кіраваў фінансамі Кантынентальнага кангрэса (называючыся суперінтэндантам фінансаў). У 1784—1789 гады фінансамі Кангрэса кіраваў савет з трох камісіянераў.
Горбылі (Ярцаўскі раён)
Горбылі (Горбыли) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
NGC 5218
NGC 5218 (іншыя абазначэнні — UGC 8529, ZWG 317.3, MCG 11-17-5, VV 33, ZWG 316.20, ARP 104, IRAS13304+6301, PGC 47603) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Смалёўшчына
Смалёўшчына (, Смалёвщина) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пяршайскага сельсавета.
Кэйдзо Імаі
(今井 敬三; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1974—1980 гадах выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Нелінейная дынаміка
Нелінейная дынаміка - міждысцыплінарная навука, у якой вывучаюцца ўласцівасці нелінейных дынамічных сістэм. Нелінейная дынаміка выкарыстоўвае для апісання сістэм нелінейныя мадэлі, звычайна апісваныя дыферэнцыяльнымі щраўненнямі і дыскрэтнымі адлюстраваннями. Нелінейная дынаміка ўключае ў сябе тэорыю ўстойлівасці, тэорыю дынамічнага хаосу, эргадычную тэорыю, тэорыю інтэграваныя сістэм.
Забор’е (Ярцаўскі раён)
Забор’е (Заборье) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Суетаўскага сельскага паселішча.
Варанавыця
Варанавыця (Воронови́ця) — пасёлак гарадскога тыпу ў Вінніцкім раёне Вінніцкай вобласці Украіны. Размешчаны за 25 км на паўднёвы ўсход ад Вінніцы.
У пабудаваным у мястэчку ў 1770-х гг. палацы Грахольскіх-Мажайскіх сёння размяшчаецца музей гісторыі авіяцыі і касманаўтыкі Украіны і музей кабзарскага мастацтва.
Касцёл Хрышчэння Пана i Святой Тэрэзы ад Дзіцятка Езус (Пятроўшчына)
Касцёл Хрышчэння Пана i Святой Тэрэзы ад Дзіцятка Езус — мураваны каталіцкі храм у вёсцы Пятроўшчыне Глыбоцкага раёна Віцебскай вобласці. Знаходзіцца ў цэнтры вёскі.
Гісторыя
Пабудаваны ў канцы XX стагоддзя з цэглы на аснове грамадзянскага будынка. Добраўпарадкаваная тэрыторыя акаймавана бутавым бардзюрам, насычана архітэктурай малых форм: шэраг мураваных арачных каплічак, бутавыя горкі-гроты з культавай скульптурай, металічны масток цераз сажалку.
Архітэктура
Вырашаны прамавугольным у плане аднапавярховым будынкам пад двухсхільным дахам. Да вугла алтарнай часткі дабудавана драўляная васьмігранная шатровая вежа-званіца. Франтальны фасад расчлянёны прамавугольнымі аконнымі праёмамі, уваход арганізаваны пад вуглавой нішай-тэрасай.
Вольга Хіжынкова
Во́льга Хіжынко́ва (, в. Забароўе, ) — пераможца конкурсу прыгажосці Міс Беларусь-2008.
Біяграфія
Затым студэнтка завочнага адззялення Інстытута журналістыкі БДУ, спецыяльнасць — «Журналістыка. Аўдыёвізуальныя СМІ». Працуе ў ЗАТ «Другі нацыянальны тэлеканал» (АНТ).