cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Уолсал
Старадаўні цэнтр шорнай вытворчасці і металаапрацоўкі; металургія, станкабудаванне, электратэхніка, вытворчасць аўтадэталяў, гарбарная прамысловасць. Уолсал — адміністрацыйны цэнтр метрапалітэнскага раёна Уолсал. Паводле перапісу 2001 года насельніцтва горада складала 170 994 чалавек. Насельніцтва акругі Уолсал — 253,5 тыс. чалавек.
Лорэнц фон Штайн
Лорэнц фон Штайн (,, Шлезвіг, Данія — , , Аўстра-Венгрыя) — нямецка-аўстрыйскі прававед, эканаміст і сацыёлаг, аўтар паняцця «сацыяльная дзяржава».
У 1835—1839 гадах вывучаў філасофію і права ў Іенскім і Кільскім універсітэтах. Пасля абароны доктарскай дысертацыі ў Кілі, да 1846 года быў выкладчыкам, дацэнтам кафедры палітычных навук. З 1855 года быў прафесарам палітычнай эканоміі ў Венскім універсітэце, дзе прапрацаваў 30 гадоў.
Эдмон Растан
Эдмон Растан (Edmond Eugène Alexis Rostand;, Марсель, Францыя — , Парыж, Францыя) — французскі паэт і драматург неарамантычнага напрамку.
Унук Алексіса-Юзэфа фон Растана (фр. Alexis-Joseph Rostand), мэра Марселя 1830—1832.
Член Французскай акадэміі з 1901 года.
Кейт Бланшэт
Кэтрын Эліз «Кейт» Бланшэт (Catherine Élise «Cate» Blanchett; нар. 14 мая 1969, Мельбурн, Аўстралія) — аўстралійская кіна- і тэатральная актрыса. Найбольшую вядомасць атрымала дзякуючы ўдзелу ў фільмах «Лізавета» (1998, прэміі BAFTA і «Залаты глобус» за лепшую жаночую ролю), «Авіятар» (2004, прэміі «Оскар» і BAFTA за лепшую жаночую ролю другога плана), кiнатрылогii «Уладар пярсцёнкаў» (2001, 2002, 2003).
Беластоцкі дзяржаўны педагагічны інстытут
Беластоцкі дзяржаўны педагагічны інстытут — дзяржаўная навучальная ўстанова падрыхтоўкі педагагічных кадраў у Беластоку.
Пачатак дзейнасці гэтай установы адукацыі звязаны з пастановай ЦК КП(б)Б «Аб мерапрыемствах па арганізацыі народнай адукацыі ў Заходніх абласцях БССР», у адным з пунктаў якой было сказана: «стварыць 1 студзеня 1940 г. педагагічныя інстытуты ў г.г. Пінску, Беластоку, Баранавічах, Гродне…»
Дырэктарам інстытута быў Іван Сяргеевіч Краўчанка.
Інстытут спыніў сваю працу з пачаткам Вялікай Айчыннай вайны.
Капліца-пахавальня Забелаў
Капліца-пахавальня Забелаў — культавае збудаванне ў вёсцы Ізюмава, Бабруйскі раён Магілёўскай вобласці. Знаходзіцца на могілках.
Гісторыя
У 1905 годзе над склепам усталявалі алтар, і граф Сымон Забела, атрымаўшы дазвол, за свае сродкі пачаў будоўлю капліцы, якая скончылася ў 1907 годзе. Навокал капліцы знаходзіліся дзясяткі пахаванняў каталікоў з суседніх вёсак і фальваркаў, якія датаваліся канцом ХVIII — пачаткам ХХ стагоддзяў.
Алена Роўнаапостальная
Флавія Юлія Алена Аўгуста (Flavia Iulia Helena; каля 250—330) — маці рымскага імператара Канстанціна I. Праславілася сваёй дзейнасцю па распаўсюджванні хрысціянства і праведзенымі ёю раскопкамі ў Іерусаліме, у час якіх, паводле сцвярджэнняў хрысціянскіх храністаў, былі здабыты Труна Гасподняя, Жыватворчы Крыж і іншыя рэліквіі Мукаў Хрыстовых.
Алена шануецца шэрагам хрысціянскіх цэркваў як святая ў ліку роўнаапостальных (Святая Роўнаапостальная царыца Алена, Алена Канстанцінопальская).
Капліца-пахавальня Забелаў
Гісторыя
У 1960-я гады капліца і пахаванні на могілках былі разрабаваныя чорнымі капальнікамі. У выніку гэтага была ўзарвана падлога і знішчаны труны, са сцен адвалілася тынкоўка. Стан капліцы наблізіўся да аварыйнага.
Алена Роўнаапостальная
Жыццяпіс
Дакладны год нараджэння Алены невядомы. Нарадзілася яна ў гарадку Дрэпан у Віфініі (недалёка ад Канстанцінопаля ў Малой Азіі), як пра тое паведамляе Пракоп. Пазней яе сын, імператар Канстанцін Вялікі, у гонар маці «ранейшае паселішча Дрэпану зрабіў горадам і назваў Еленопалем». Сёння гэта паселішча атаясамляецца з турэцкім горадам Херсек, наваколлі Алтынавы, правінцыя Ялава.
Капліца-пахавальня Забелаў
Гісторыя
Намаганнямі парафіян бабруйскага касцёла Беззаганнага Зачацця Найсвяцейшай Дзевы Марыі на чале з пробашчам Юрыем Быкавым у 2006 годзе пачалося аднаўленне святыні. Спецыялісты Бабруйскага камбіната жалезабетонных вырабаў падрыхтавалі план правядзення рамонтных работ, у ходзе якіх будынак быў накрыты металічнай дахоўкай, устаноўлены вокны і дзверы, упарадкаваны інтэр’ер.
Алена Роўнаапостальная
Жыццяпіс
Як мяркуюць сучасныя гісторыкі, Алена дапамагала свайму бацьку на коннай станцыі, разлівала віно падарожнікам, якія чакалі перапрагання коней, ці проста працавала служанкай у карчме. Там яна, мабыць, і пазнаёмілася з Канстанцыем Хлорам пры Максіміяне Геркуліі, які стаў кіраўніком (цэзарам) Захаду. У пачатку 270-х гадоў яна стала яго жонкай, або канкубінай, гэта значыць неафіцыйнай пастаяннай сужыцелькай.
Вырбава (Холм-Жыркоўскі раён)
Вырбава (Вырбово) — вёска ў Холм-Жыркоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лехмінскага сельскага паселішча.
Капліца-пахавальня Забелаў
Архітэктура
Помнік архітэктуры з рысамі мадэрну. Прамавугольны ў плане будынак пад двухсхільным дахам, збудаваны з часанага каменя. Зала асвятляецца 2 бакавымі стральчатымі вокнамі. Над такім жа стральчатым уваходам у капліцу з галоўнага фасада у франтоне маецца круглая люкарна. Вокны і ўваходны праём выкладзены з чырвонай цэглы, вырабленай на бабруйскай цагельні братоў Лазінскіх.
Вырбава (Холм-Жыркоўскі раён)
Гісторыя
Да 1917 года тэрыторыя ў складзе Бельскага павета Смаленскай губерні Расійскай імперыі. У 1918 годзе Смаленшчына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі, а ў студзені 1919 года — Беларускай ССР, аднак у хуткім часе ўвайшла ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Алена Роўнаапостальная
Жыццяпіс
У 293 годзе Канстанцый быў усыноўлены імператарам Максіміянам і разыйшоўся з Аленай, ажаніўшыся з пасербкай Максіміяна Феадорай. Пасля гэтага і да пачатку валадарання яе сына звесткі пра жыццё Алены адсутнічаюць. Верагодна, яна не выдалялася далёка ад родных месцаў, таму што яе сын Канстанцін пачаў узвышэнне з Нікамедыі (цэнтр Віфініі), адкуль быў выкліканы ў 305 годзе на захад бацькам, які стаў імператарам заходняй часткі Рымскай імперыі. Не выключана, што Алена перабралася на захад бліжэй да сына ў Трэвер (сучасны Трыр), які стаў рэзідэнцыяй Канстанціна пасля таго, як ён атрымаў у спадчыну ад бацькі самую заходнюю частку Рымскай імперыі. У брашуры, выдадзенай епіскапатам і духавенствам Трырскага сабора, паведамляецца, што святая Алена «аддала частку свайго палаца біскупу Агрытыусу» пад царкву, стаўшы заснавальніцай Трырскага кафедральнага сабора Святога Пятра.
Калі Алена перавярнулася ў хрысціянства, ёй было ўжо за шэсцьдзесят. Паводле сведчанняў яе сучасніка Еўсевія Кесарыйскага, гэта адбылося пад уплывам яе сына Канстанціна. Першыя манеты з выявай Алены, дзе яна тытулуецца Nobilissima Femina (літар. «найвысакародная жанчына»), былі адчаканены ў 318—319 гг. у Фесалоніках. У гэты перыяд Алена, верагодна, пражывала пры імператарскім двары ў Рыме ці Трыры, але згадак у гістарычных хроніках пра гэта няма. У Рыме ёй належаў вялікі маёнтак Сесорый. У адным з памяшканняў яе палаца была ўстроена хрысціянская царква — Аленінская базіліка (Liber Pontificalis прыпісвае яе пабудову Канстанціну, але гісторыкі не выключаюць таго, што ідэя перабудовы палаца належала самой Алене).
У 324 годзе Алена была абвешчана сваім сынам аўгустай: «вянчаў ён царскім вянком багамудрую маці сваю, Алену, і дазволіў ёй, як царыцы, чаканіць сваю манету». Еўсевій адзначыў, што Канстанцін даручыў Алене распараджацца царскай казной паводле свайго меркавання. Пра вялікую павагу імператара да маці ёсць таксама сведчанне з боку нехрысціянскага гісторыка. Аўрэлій Віктар перадае гісторыю, як Канстанцін забіў сваю жонку Фаўсту з-за папрокаў Алены ў яе адрас.
У 326 годзе Алена (ужо ў вельмі старэчым узросце, хоць і ў добрым здароўі) распачала паломніцкае падарожжа ў Іерусалім: «гэта старыца незвычайнага розуму са шпаркасцю юнака паспяшалася на ўсход». Пра яе набожную дзейнасць падчас падарожжа падрабязна распавёў Еўсевій, і водгаласы яго захаваліся ў рабінскім антыевангельскім сачыненні V стагоддзя «Тальдот Ешу», у якім Алену (маці Канстанціна) назвалі кіраўніцай Іерусаліма і прыпісалі ёй ролю Понція Пілата.
Раскопкі Алены ў Іерусаліме
Ва ўзросце каля 80 гадоў Алена распачала падарожжа ў Іерусалім. Сакрат Схаластык піша, што гэта яна зрабіла пасля таго, як атрымала ўказанне ўва сне. То ж паведамляе і «Хранаграфія Феафана»: «мела прывід, у якім ёй загадвалася адправіцца ў Іерусалім і вывесці на святло божае месцы, зачыненыя бязбожнікамі». Атрымаўшы падтрымку ў гэтым распачынанні ад свайго сына, Алена адправілася ў паломніцтва:
У пошуках рэліквій Мукаў Хрыстовых Алена пачала раскопкі на Галгофе, дзе, раскапаўшы пячору, у якой, паводле падання, быў пахаваны Ісус Хрыстос, здабыла Жыватворчы Крыж, чатыры цвікі і тытла INRI. Таксама з паломніцтвам Алены ў Іерусалім паданне IX стагоддзя, якое не грунтуецца на гістарычных хроніках, звязвае паходжанне святой лесвіцы. Здабыццё ёю Крыжа паклала пачатак святу Узвіжання Крыжа. Дапамогу ў раскопках Алене аказалі іерусалімскі епіскап Макарый I і згаданы ў апокрыфах мясцовы жыхар Іуда Кірыяк.
Гэта гісторыя апісана многімі хрысціянскімі аўтарамі таго часу: Амвросіем Медыяланскім (каля 340—397), Руфінам (345—410), Сакратам Схаластыкам (каля 380—440) , Феадарытам Кірскім (386—457) , Сульпіцыем Северам (каля 363—410) , Сазаменам (каля 400—450) і іншымі.
Падарожжа і дабрачыннасць Алены падчас паломніцтва апісаны ў «Жыцці блажэннага васілеўса Канстанціна» Еўсевіем Кесарыйскім пасля смерці Канстанціна для праслаўлення імператара і яго сям'і:
Падарожнічаючы па ўсім усходзе з царскай пышнасцю, яна асыпала незлічонымі добрымі ўчынкамі як наогул насельніцтва гарадоў, так, у прыватнасці, кожнага, хто прыходзіў да яе; гэтая правіца шчодра ўзнагароджвала войска, вельмі шмат дапамагала бедным і бездапаможным. Адным яна аказвала грашовую дапамогу, іншых у дастатку забяспечвала адзеннем для прыкрыцця галізны, іншых вызваляла ад кайданоў, пазбаўляла ад цяжкай працы ў капальнях, выкупляла ў пазыкадаўцаў, а некаторых вяртала са зняволення.
Найбольш раннія гісторыкі (Сакрат Схаластык, Еўсевій Памфіл) паведамляюць, што за час знаходжання на Святой зямлі Аленай былі заснаваны тры храмы на месцах евангельскіх падзей : Жыціе святой Алены, напісанае пазней, у VII стагоддзі, змяшче больш шырокі спіс пабудоў, у які, апроч ужо пералічаных, уваходзяць:
Паводле Сакрата Схаластыка, імператрыца Алена падзяліла Жыватворчы Крыж на дзве часткі: адну змясціла ў сярэбранае сховішча і пакінула ў Іерусаліме «як помнік для наступных гісторыкаў», а другую адправіла свайму сыну Канстанціну, які змясціў яе ў сваю статую, пастаўленую на калоне ў цэнтры Канстанцінавай плошчы. Сыну Алена таксама накіравала два цвікі ад Крыжа (адзін быў змешчаны ў дыядэму, а другі — у аброць). На зваротным шляху з Іерусаліма Алена заснавала шэраг манастыроў (напрыклад, Стаўравуні на Кіпры), дзе пакідала часціцы знойдзеных ёю рэліквій.
Датаванне дзейнасці Алены
Гісторыкі працягваюць спрачацца, у якім годзе Алена ажыццяўляла сваю дзейнасць у Палесціне. Найбольш распаўсюджанай з'яўляецца дата, якая прыводзіцца ў Сакрата Схаластыка, — 326 год. Сакрат не называе года, у які адбылося здабыццё крыжа, але ў яго «Царкоўнай гісторыі» апавяданне пра падзею ідзе адразу пасля згадкі пра святкавання 20-годдзя кіравання Канстанціна (25 ліпеня 326 года). Усходазнавец Іосіф Асемані (дырэктар Ватыканскай бібліятэкі) у XVIII стагоддзі меркаваў, што Крыж быў знойдзены Аленай 3 мая 326 года (паводле юліянскага календара).
Рускі багаслоў прафесар М. М. Скабалановіч, грунтуючыся на александрыйскай хроніцы VI стагоддзя, адносіць здабыццё Крыжа да 320 годзе. Пры гэтым ён катэгарычна не згодзен з датаваннем гэтай падзеі 326 годам, таму што паводле яго меркавання, Алена памёрла ў год правядзення Нікейскага сабору, гэта значыць у 325 годзе.
Святая Алена ў брытанскім фальклоры
Гальфрыд Монмуцкі (XII стагоддзе) у сваёй «Гісторыі брытаў» называе Алену дачкой Коеля, легендарнага караля брытаў. Паводле яго апавядання, імператар Канстанцый падчас паходу на Брытанію прыняў прапанову караля Коеля пра мір пры ўмове выплаты ім звычайнай даніны, а пасля яго смерці:
''…узяў у жонкі яго дачку, якую звалі Аленай. Прыгажосцю сваёй яна пераўзыходзіла ўсіх дзяўчын гэтай краіны… Акрамя яе, у Коеля, яе бацькі, не было нікога, хто мог бы заняць пасля яго каралеўскі прастол, вось чаму ён паклапаціўся даць ёй такую адукацыю, каб пасля смерці яго яна магла справіцца з кіраваннем дзяржавай. Такім чынам, Канстанцый пабраўся з ёю на шлюбным ложы, і яна нарадзіла яму сына, якога назвала Канстанцінам''.
З далейшага апавядання вядома, што Алена знаходзілася пры Канстанціне ў Брытаніі да таго моманту, калі ён пачаў паход на Рым на Максенцыя. У паходзе «пры ім знаходзіліся тры дзядзькі Алены, а менавіта Іаелін, Трагерн, а таксама Марый, якіх ён узвёў у сенатарскую годнасць». З гэтага моманту Гальфрыд Монмуцкі больш не згадвае Алену ў сваім сачыненні.
Царкоўнае шанаванне
За сваю дзейнасць па распаўсюджванні хрысціянства Алена кананізавана ў ліку роўнаапостальнай — гэтага гонару былі ўдастоены яшчэ толькі пяць жанчын у хрысціянскай гісторыі (Марыя Магдаліна, першамучаніца Фёкла, мучаніца Апфія, княгіня Вольга і асветніца Грузіі Ніна).
Памяць Святой Алены:
У памяць пра раскопкі Алены ў Іерусаліме і здабыццё ёю Крыжа Гасподняга ў храме Труны Гасподняй у яе гонар названы асобны прыдзел, які сёння належыць Армянскай апостальскай царкве. У алтары гэтага прыдзела маецца акно, якое адзначае месца, з якога Алена, паводле падання, назірала за ходам раскопак і кідала для заахвочвання працаўнікоў грошы. З прыдзела Святой Алены вядзе лесвіца ўніз, у прыдзел здабыцця Крыжа.
Выраз «новая Алена» стала ва ўсходнім хрысціянстве намінальным — яго выкарыстоўваюць як да святых імператрыц (Пульхерыі, Феадоры і іншых), так і да княгінь (напрыклад, Вольгі), якія шмат зрабілі для распаўсюджвання хрысціянства ці зацвярджэння і захавання яго дагматаў. У старажытнарускім летапісным зборы «Аповесць мінулых гадоў» паведамляецца, што бабка хрысціцеля Русі Уладзіміра княгіня Вольга была нарачона пры хрышчэнні імем Алена ў гонар маці Канстанціна Вялікага.
Гісторыя мошчаў
Пасля смерці цела Алены было перанесена яе сынам у Рым, пра што паведамляе Еўсевій Памфіл:
«цела блажэннай удастоена было таксама незвычайных ушанаванняў. У суправаджэнні шматлікіх дарыфораў, яно было перанесена ў царскі горад і там пакладзена ў царскай пахавальні. Так памёрла маці васілеўса, годная незабыўнай памяці і за багалюбівыя свае справы, і за пераемную і дзівосную галіну [гэта значыць за Канстанціна], якая вырасла ад яе…»
У Рыме Алена, паводле гістарычных звестак, была пахавана ў маўзалеі на Лабіканскай дарозе па-за межамі Аўрэліянавых сцен. Грабніца прылягала да царквы Святых Маркеліна і Пятра (абодва будынкі былі пабудаваны ў 320-х гадах імператарам Канстанцінам). Паводле Liber Pontificalis, гэтая грабніца першапачаткова будавалася Канстанцінам для ўласнага пахавання. Дзеля пахавання сваёй маці Канстанцін перадаў не толькі сваю грабніцу, але і выраблены для яго парфіравы саркафаг, які цяпер захоўваецца ў музеях Ватыкана.
З царквы Святых Маркеліна і Пятра ў IX стагоддзі мошчы Алены былі вывезены ў абацтва Сен-П'ер-д’Авілер у Шампані ў ваколіцах Рэймса (Францыя). У ім яны знаходзіліся да 1871 года, а ў перыяд Парыжскай камуны былі перанесены ў Парыж, дзе захоўваюцца ў крыпце царквы Сен-Лё-Сен-Жыль.
Мошчы Алены, якія засталіся ў маўзалеі, у перыяд папства Інакенція II (1130—1143 гады) былі перанесены з царквы Маркеліна і Пятра ў царкву Санта-Марыя-ін-Арачэлі на Капіталійскім узгорку. Над саркафагам з мошчамі Св. Алены злева ад галоўнага алтара царквы ўзвялі ківорый тыпу ратонды, у форме актагона на васьмі калонах з купальным пакрыццём, якое ўзыходзіць да незахаванай ратонды Уваскрэсення (Анастасіс) Св. Алены на Галгофе. Унутры ратонды — статуя Св. Іаана Хрысціцеля. Стары саркафаг Алены быў выкарыстаны для пахавання папы Анастасія IV (1153—1154 гады), для чаго яго перамясцілі з маўзалея ў Латэранскую базіліку.
У 1356 годзе імператар Карл IV падарыў рэлікварый з галавой Святой Алены кафедральнаму сабору горада Трыр. У саборы захоўваецца таксама Рыза Гасподняя і адзін з цвікоў ад Крыжа Гасподняга, які, паводле падання, Алена выявіла пры раскопках у Іерусаліме.
Праваслаўная традыцыя лічыць, што праз два гады пасля пахавання ў Рыме прах Алены быў перанесены ў Канстанцінопаль, дзе Канстанцінам у храме Апосталаў была створана імператарская пахавальня.
Геаграфічныя аб'екты
Імя Алены ўвекавечана ў назве шэрагу геаграфічных аб'ектаў: Яе імя стала таксама назвай шэрагу гарадоў (гл. Святая Алена (значэнні)).
У культуры
Найбольш раннія выявы Алены датуюцца першай чвэрцю IV стагоддзя. Да іх адносяцца яе паплечныя выявы ў профіль на манетах, дзе Алена мае буйны з гарбінкай нос, вялікія вочы і намалявана ў завушніцах і з каралямі. У Капіталійскіх музеях Рыма знаходзіцца скульптура IV стагоддзя, якую некаторыя даследчыкі лічаць партрэтам Алены. Скульптар паказаў яе ў абліччы маладой жанчыны (хоць у момант стварэння яе першых партрэтаў Алене было больш за 70 гадоў), якая сядзіць на крэсле з дыядэмай на галаве. У капенгагенскай гліптатэцы захоўваецца галава скульптуры IV стагоддзя, якую лічаць скульптурным партрэтам Алены (I.N 1938). Хрысціянская іканаграфія Алены складваецца ў візантыйскім мастацтве да канца IX стагоддзя. Яе адлюстроўваюць у імператарскіх адзеннях з каронай на галаве.
У жывапісе найбольш часта сустракаюцца выявы Святой Алены ў момант здабыцця ёю Крыжа Гасподняга ці ў момант яго Узвіжання. Таксама часта сустракаюцца яе выявы разам з сынам Канстанцінам, які таксама шануецца ў ліку роўнаапостальных. Больш рэдкімі ў візантыйскім мастацтве з'яўляюцца асобныя выявы Алены.
Літвякі
Назву Літвякі маюць:
Пожаркы
Пожаркы (По́жарки) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Пераруб
Перару́б (, Переруб) — вёска ў Іванаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Рудскага сельсавета.
Бабруйскае староства
Бабруйскае староства (Starostwo Babrujskie) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Рэчыцкага павета Менскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага правінцыі Рэчы Паспалітай. Цэнтрам Бабруйскага староства было мястэчка Бабруйск.
Гісторыя
З назвай Бабруйска звязана — аднайменнае мястэчка, замак, дзяржава, цэнтр воласці, староства. Займала большасць тэрыторыі сучасных Бабруйскага, Кіраўскага і прылеглыя да іх часткі Жлобінскага і Светлагорскага раёнаў. Напачатку ўваходзіла, відаць, у Свіслацкае княства. З XV ст. воласцю кіраваў намеснік, якога прызначаў вялікі князь. На працягу XV — XVI ст. некалькі сёл воласці былі падараваны вялікім князем розным феадалам. У XVII — XVIII ст. намеснікі («дзяржаўцы») зваліся старостамі, а сама воласць — староствам. У другой палове XVI — першай палове XVIII ст. на пасаду бабруйскага старосты прызначаліся прадстаўнікі шляхецкага роду Трызнаў, потым іншыя буйныя феадалы, у тым ліку Радзівілы.
Ландандэры
Ландандэры, Дэры (Londonderry, Derry, Doire, Doire Cholm Cille, ) — горад у паўночна-заходняй частцы Ольстэра (Паўночнай Ірландыі), адміністрацыйны цэнтр аднайменнага графства, буйны эканамічны цэнтр і марскі порт. Другі па насельніцтве горад у Паўночнай Ірландыі пасля Белфаста і 5-ы на ўсім востраве Ірландыя.
Бітва за Бенгазі (2014)
Бітва за Бенгазі — бітва лівійскай грамадзянскай вайны, што праходзіла з мая па ліпень 2014 года паміж Саветамі шуры рэвалюцыянераў Бенгазі (пры падтрымцы групоўкі LROR і брыгады апалчэння Місурата) і лівійскай арміяй генерала Хафтара. Савет Шуры рэвалюцыянераў Бенгазі разам з Ансарам аль-Шарыям былі прызнаны Арганізацыяй Аб’яднаных Нацый, Турцыяй, Аб’яднанымі Арабскімі Эміратамі, Вялікабрытаніяй і ЗША тэрарыстычнымі арганізацыямі.
Баявыя дзеянні
Ваенныя дзеянні пачаліся раніцай у пятніцу 16 мая 2014 года, калі сілы генерала Хафтара напалі на базы ісламісцкіх груповак Бенгазі. У штурме ўдзельнічалі верталёты, самалёты і наземныя войскі, загінулі па меншай меры 70 і былі паранены па меншай меры 250 удзельнікаў аперацыі. Хафтар абвясціў сваёй задачай вызваленне горада ад экстрэмістаў.
Гэтая аперацыя, якая атрымала кодавую назву «Годнасць», пачалася, калі сілы Хафтара атакавалі падраздзяленні брыгады пакутнікаў 17 лютага, брыгаду №1 Лівійскага шчыта (таксама вядомая як брыгада "Дэраа №1") і Ансар аль-Шарыя. Баі былі ў асноўным абмежаваны паўднёва-заходнімі раёнамі Бенгазі Хавары і Сідзі-Ферэй. У прыватнасці, баявыя дзеянні былі засяроджаны на раёне паміж пунктам пропуску паўднёва-заходняй брамы і цэментавым заводам; вобласць, кантраляваная Ансарам аль-Шарыя. Пра жорскі баі таксама паведамлялася ў раёне порта паміж марской пяхотай і брыгадамі Лівійскага шчыта 1 (Deraa № 1).
29 ліпеня Савет Шуры, у тым ліку Ансар аль-Шарыя, захапіў ваенную базу ў Бенгазі, якая служыла штабам брыгады спецназа Сайка (Сайга); падраздзяленне, якое падтрымлівала фельдмаршала Халіфа Хафтара. Афіцэр спецназа Фадэль Аль-Хасі заявіў, што атрад закінуў базу, у якую ўваходзілі як лагер 36 у раёне Бу Атні, так і школа спецназа, якая была абстраляна. Бой за базу суправаджаўся выкарыстаннем ракет і баявых самалётаў, падчас чаго атрады Хафтара страцілі забітымі 30 чалавек. Падчас баёў адзін МіГ урэзаўся ў адвал зямлі ў Кувэйфіі (пілоту ўдалося катапультавацца). Прэс-сакратар Махамед Хеджазі заявіў, што самалёт пацярпеў тэхнічную няспраўнасць, і настойваў на тым, што яго не збівалі. Спачатку «Сайка» адмаўляла страту базы, але да другой паловы 29-га яе камандзір Вані Бухамад прызнаў гэта.
Наступствы
Пасля падзення Бенгазі перад ісламістамі пачаліся баі за аэрапорт Беніна.
Вязовец
Вязо́вец (, Вязовец) — былая вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіла ў склад Даўгінаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Даўгінава Вілейскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 4 красавіка 1973 года вёска ўваходзіла ў склад Мільчанскага сельсавета.
Скасавана ў 2018 годзе.
Райміста
Райміста (Раймі́сто) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Малабахаўскі сельсавет
Малаба́хаўскі сельсаве́т — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Дубровенскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Дуброўна (не ўваходзіць у склад сельсавета).
Гісторыя
Утвораны 16 ліпеня 1954 года ў складзе Дубровенскага раёна Віцебскай вобласці БССР шляхам аб’яднання тэрыторыі скасаваных Цілівіцкага і Сваташыцкага сельсаветаў, цэнтр — вёска Малое Бахава. 16 верасня 1957 года ў склад Баброўскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (Ерамееўшчына, Карабанавічы і Негаціна), а ў склад сельсавета з Дабрынскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (Волева, Вячэрына і Глебава). 16 верасня 1960 года ў склад Пірагоўскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Махначы, Рыбалтова, Станіславова, Свіракі і Чубакова). З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Аршанскага раёна. 17 ліпеня 1964 года ў склад Дабрынскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Барадзіно, Вячэрына, Глебава, Пішчыкі і Сваташыцы), а ў склад сельсавета з Пірагоўскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Махначы, Рыбалтова, Станіславова, Свіракі і Чубакова). З 6 студзеня 1965 года сельсавет у складзе адноўленага Дубровенскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Малабахаўскага сельсавета 13 населеных пунктаў.
18 красавіка 2019 года цэнтр сельсавета перанесены ў горад Дуброўна.
Траецкая набярэжная (Магілёў)
Траецкая набярэжная — сквер у Магілёве. Размешчаны па Пушкінскім праспекце, уздоўж набярэжнай на левым беразе ракі Дняпро. Назву атрымаў ад гістарычнага Траецкага пасада, які размяшчаўся на гэтым месцы.
У 2005 годзе ў скверы ўстаноўлены помнік украінскаму пісьменніку Тарасу Шаўчэнку. У 2014 годзе ў гонар 11 армян, якія ваявалі ў гады Вялікай Айчыннай вайны за вызваленне Магілёўскай вобласці, устаноўлены памятны знак «Хачкар». У часе рэканструкцыі Дняпроўскага моста і Пушкінскага праспекта ў лютым 2016 года былі выяўлены падмуркі Траецкай царквы канца XVIII — пачатку XIX стагоддзя, быў скарэктаваны праект: зменена траса веладарожкі, падмуркі пакінутыя адкрытымі, вакол іх узведзена паўкруглая падпорная сценка з габіёнаў, якая ўтрымлівае насып пад праспектам.
Прапанову аб прысваенні назвы ўнесла Камісія па тапаніміцы і ўвекавечванні гістарычнай і культурнай спадчыны Магілёва ў 2010 годзе. У красавіку 2015 года Магілёўскі гарадскі Савет дэпутатаў зацвердзіў назву «Траецкая набярэжная», іншая частка сквера ўздоўж Вялікай Чавускай вуліцы атрымала назву «Набярэжная воінаў-інтэрнацыяналістаў».
Дамачава
Дамачава — гарадскі пасёлак у Брэсцкім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі, за 52 км на поўдзень ад Брэста, за 3 км ад прыпыначнага пункта Дамачава, за 2 км ад аўтадарогі Брэст — Тамашоўка. Міждзяржаўны аўтадарожны і пасажырскі пункт пропуску праз дзяржаўную мяжу Рэспублікі Беларусь. Насельніцтва 1 222 чал. (2017).
Гісторыя
Упершыню Дамачава згадваецца ў XVIII стагоддзі. Мясцовасць уваходзіла ў склад Берасцейскага павета Берасцейскага ваяводства. У 1788 годзе намаганнямі жыхароў Дамачава і навакольных вёсак пабудавана праваслаўная драўляная царква з капліцай.
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) Дамачава апынулася ў складзе Расійскай імперыі. Тут размяшчаўся кардонны пост, які кантраляваў выплату мытных падаткаў у сувязі з перасячэннем мяжы з Царствам Польскім.
У 1860 годзе мястэчка стала цэнтрам Дамачаўскай воласці Берасцейскага павета Гродзенскай губерні і маёнтка, якім валодаў князь Вітгенштэйн. У чэрвені 1861 года адбылося выступленне сялян супраць пана, якое было задушана ваеннай сілай. У 1863 годзе адкрыта народнае вучылішча. У XIX стагоддзі тут дзейнічалі каталіцкая капліца, царква і сінагога. Пракладанне чыгункі паспрыяла хуткаму эканамічнаму развіццю паселішча.
У 1905 годзе на месцы старога храма пабудавана драўляная праваслаўная Лукінская царква. Працавалі ўчастак сельскага ўрача, лячэбніца, валасны фельчар, раз у год дзейнічаў прызыўны ўчастак па воінскай павіннасці. Тут размяшчаліся ўчасткі судовых следчых, міравых пасрэднікаў, судова-міравой акругі, паліцэйскіх ураднікаў.
Згодна з Рыжскім мірным дагаворам (1921) Дамачава апынулася ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, дзе зрабілася цэнтрам гміны Берасцейскага павета Палескага ваяводства.
У 1939 годзе Дамачава ўвайшло ў БССР, дзе 15 студзеня 1940 года атрымала афіцыйны статус пасёлка гарадскога тыпу і стала цэнтрам раёна (з 1956 года ў Брэсцкім раёне). У Вялікую Айчынную вайну з 22 чэрвеня 1941 года да 23 ліпеня 1944 года пасёлак знаходзіўся пад нямецкай акупацыяй. 7 лютага 1967 года да гарадскога пасёлка далучаны пасёлак чыгуначнай станцыі Жалезная.
Медыцына
Медыцынскія паслугі аказвае бальніца.
Культура
Дзейнічаюць дом культуры, бібліятэка. Раней дзейнічаў і кінатэатр.
Эканоміка
Прадпрыемствы харчовай і мясцовай прамысловасці.
Вядомыя асобы
У 1927—1932 гадах у Дамачаве служыў пробашчам вядомы беларускі дзеяч кс. Пётр Татарыновіч.
NGC 5659
NGC 5659 (іншыя абазначэнні — UGC 9342, MCG 4-34-44, ZWG 133.82, PGC 51875) — спіральная галактыка (Sb) ў сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Раманіў (Ражышчанскі раён)
Раманіў (Рома́нів) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Гуркі
Назву Гу́ркі маюць:
Яблычны штрудэль
Яблычны штрудэль (Apfelstrudel) — традыцыйны венскі штрудэль, папулярны ў Аўстрыі і ў многіх краінах Еўропы, якія калісьці належалі Аўстра-Венгерскай імперыі (1867-1918).
Гісторыя
Штрудэль з'яўляецца адным з відаў салодкага або салёнага слаістага печыва з начынкай унутры, набыў папулярнасць у 18 стагоддзі ў Габсбургскай імперыі (1278-1780).
Аўстрыйская кухня складалася пад уплывам кухань розных народаў (турэцкай, баснійскай, швейцарскай, эльзаскай, французскай, галандскай, італьянскай, нямецкай, чэшска-мараўскай, венгерскай, польскай, харвацкай, славенскай, славацкай, сербскай і яўрэйскай кухняў) на працягу многіх стагоддзяў пашырэння аўстрыйскай імперыі Габсбургаў.
Штрудэль звязаны таксама з пахлавой з Асманскай імперыі, і прыйшоў у Аўстрыю праз турэцкую ў венгерскую, а затым з венгерскай у аўстрыйскую кухню.
Яблычны штрудэль лічыцца нацыянальнай стравай Аўстрыі разам з венскім шніцалем і тафэльшпіцам.
Самы стары рэцэпт штрудэля вядомы з 1696 года, гэты рукапісны рэцэпт размешчаны ў Венскай гарадской бібліятэцы.
Апісанне
Яблычны штрудэль складаецца з выцяжнога цеста з яблычнай начынкай унутры. Начынка робіцца з таркаваных прыгатаваных яблык, цукра, карыцы, разынак і хлебных крошак.
Для прыгатавання штрудэля выкарыстоўваюць прэснае цеста. Цеста у класічным рэцэпце складаецца з мукі, масла (або сметанковага масла) і солі, аднак існуе шмат розных іншых варыяцый цеста.
Губіна (Лепельскі раён)
Губіна — даўняе мястэчка гістарычнай Полаччыны.
Яблычны штрудэль
Апісанне
Падаецца з ванільным марожаным, узбітымі вяршкамі, крэмам або ванільным соусам. Яблычны штрудэль таксама падаюць з гарбатай, кавай або нават з шампанскім. Яблычны штрудэль з'яўляецца адным з найбольш распаўсюджаных пачастункаў у венскіх кавярнях.
Губіна (Лепельскі раён)
Гісторыя
Згадваецца ў 1669 годзе ў складзе Полацкага ваяводства ВКЛ. Губін здаўна знаходзіўся ва ўладанні роду Пакашаў, тут пэўны час размяшчалася іхняя рэзідэнцыя. У 1714 годзе полацкі стольнік Ян Пакаш збудаваў у Губіне касцёл Святога Антонія, пры якім дзейнічаў кляштар францысканцаў. Пазней у якасці пасагу мясцовасць перайшла да роду Сяляваў.
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Губіна апынулася ў складзе Расійскай імперыі, у Лепельскім павеце Віцебскай губерні. У 1834 годзе тут збудавалі грэка-каталіцкую царкву Святога Мікалая. У 1861 годзе ўладальнік мястэчка Юзаф Сялява памёр бяздзетным і пакінуў маёмасць сваёй жонцы Валерыі з Шырынаў.
У 1876—1914 гг. у маёнтку Губіна дзейнічала кардонна-папяровая фабрыка. У 1910 годзе мела паравую машыну магутнасцю 200 к.с., вырабіла кардону і паперы на 38 тыс. рублёў. На фабрыцы працавала 50 рабочых.
У пачатку XX ст. у Губіне быў адзін ксёндз. Тутэйшая парафія ўключала некалькі скасаваных (Чашнікі, Кублічы, Бела-Камень) і налічвала 1815 вернікаў. У касцёле было 3 алтары, галоўны з якіх у імя Дзевы Марыі, звяртаў на сябе ўвагу бочны алтар Найсвяцейшай Дзевы Марыі Вострабрамскай. Пры плябаніі існавала бібліятэка і багаты архіў айцоў францысканцаў.
Суленцін
Суленцін (Sulęcin, Zielenzig) — горад на захадзе Польшчы. Размешчаны за 450 км на захад ад Варшавы і за 90 км на поўнач ад Зялёнай Гуры. Адміністрацыйны цэнтр Сулянцінскага павета Любушскага ваяводства. Cядзіба вяскова-гарадской гміны Суленцін. Займае плошчу 8,56 км². Насельніцтва 10,2 тыс. чалавек.
Сцяг Каракалпакстана
Дзяржаўны сцяг Рэспублікі Каракалпакстан (Qaraqalpaqstan Respublikasınıń mámleketlik bayraǵı / Қарақалпақстан Республикасының мәмлекетлик байрағи; Qoraqalpogʻiston Respublikasining davlat bayrogʻi / Қорақалпоғистон Республикасининг давлат байроғи) — адзін з афіцыйных знакаў (разам з гербам і гімнам) Рэспублікі Каракалпакстан — суверэннай рэспублікі ў складзе Рэспублікі Узбекістан. Зацверджаны 14 снежня 1992 года, калі быў прыняты закон «Аб дзяржаўным сцягу Рэспублікі Каракалпакстан». Сцяг распрацаваны па эскізе вядомага савецкага, каракалпакскага і ўзбекістанскага мастака — Жалыбая Ізентаева.
Апісанне сцяга
Дзяржаўны сцяг Рэспублікі Каракалпакстан уяўляе сабой прамавугольнае палотнішча, якое складаецца з трох гарызантальных палос блакітнага, залацістага (або жоўтага) і зялёнага колераў. Залацістую рысу аддзяляюць аблямоўкі белага і чырвонага колераў.
Даўжыня сцяга — 250 см, шырыня — 125 см. Шырыні блакітнай і зялёнай палос роўныя паміж сабой і складаюць 42 см. Шырыня паласы залацістага колеру, размешчанай у сярэдзіне сцяга — 34 см. Шырыня белых аблямовак — 1 см, а чырвоных — 2,5 см.
На верхняй блакітнай паласе намаляваныя белы паўмесяц (выпуклым бокам да дрэўка сцяга), і справа ад яго пяць пяціканцовых зорак белага колеру. Паўмесяц утвораны перасячэннем двух акружнасцяў, дыяметры якіх роўныя 22 і 19 см. Цэнтры гэтых акружнасцяў ляжаць на прамой, якая падзяляе блакітную паласу на дзве роўныя часткі. Адлегласць паміж цэнтрамі гэтых акружнасцяў — 4 см. Адлегласць ад дрэўка сцяга да паўмесяца — 20 см. Зоркі ўпісваюцца ў прастакутнік памерам 30 см на 15 см. Адлегласць ад дрэўка сцяга да прамавугольніка — 42 см. Зоркі размешчаны ў два радкі наступным чынам: верхні радок складаецца з двух, ніжні — з трох зорак; кожная зорка ўпісваецца ў акружнасць дыяметрам 10 см. Ніжняя кропка паўмесяца і вяршыні прамянёў ніжняга шэрагу зорак датыкаюцца гарызантальнай прамой, размешчанай на адлегласці 10 см ад верхняй белай палоскі.
Выкарыстанне
Дзяржаўны сцяг усталёўваецца на даху будынка Жакоргу Кенгеса, дзяржаўных будынкаў Рэспублікі Каракалпакстан. Таксама сцяг Рэспублікі Каракалпастана падымаецца на розных спаборніцтвах унутры Узбекістана, уваходжанні на п'едэстал спартсменаў з Каракалпакстана, прызёраў спаборніцтваў.
Карлайл (Англія)
Карлайл (Carlisle) — горад на крайнім паўночным захадзе Англіі, сталіца графства Камбрыя. Карлайл знаходзіцца за 16 км ад мяжы з Шатландыяй. Размешчаны пры зліцці 3 рэк: Ідэн, Колдзью і Петэр.
Карлайл мае гістарычны цэнтр, які ўключае замак, пабудаваны Вільгельмам (Вільямам) Рудым, музей, сабор і арыгінальна выкананыя гарадскія сцены. Побач з горадам размешчаны аэрапорт.
Слаістыя воблакі
Слаістыя воблакі (Stratus, St) — шэры воблачны слой з дастаткова аднароднай асновай, з якога могуць выпадаць імжа, ледзяныя іголкі і снежныя зерні.
Звычайна закрываюць усё неба шэрай заслонай, але зрэдку могуць назірацца ў выглядзе парваных воблачных мас. Часта ніжняя паверхня гэтых воблакаў бывае парванай, касмыкаватай.
Размешчаны на вышыні да 2 км. Складаюцца пераважна з кропель (пры нізкіх тэмпературах пераахалоджаных). Узнікаюць у выніку ахаладжэння паветра ад подсцільнай паверхні і дадатковага ахаладжэння ў працэсе турбулентнасці; на ўтварэнне ўплывае і турбулентны перанос вадзяной пары знізу і ўвільгатненне паветра ападкамі, якія выпадаюць з воблакаў іншых тыпаў.
3 найбольш магутных і шчыльных слаістых воблакаў выпадаюць слабыя атмасферныя ападкі.
Джэк Кеваркян
Джэк Кеваркян (Jack Kevorkian; 26 мая 1928, Пантыяк, штат Мічыган — 3 чэрвеня 2011, Дэтройт, штат Мічыган) — амерыканскі ўрач, папулярызатар эўтаназіі. Мянушкі — «Доктар Джэк», «Доктар Смерць», «Доктар Суіцыд».
Па яго словах, ён садзейнічаў эўтаназіі 130 пацыентаў. У 1998 ён быў арыштаваны і асуджаны за забойства другой ступені праз дапамогу ў сыходзе з жыцця пацыента з бакавым аміятрафічным склерозам. Датэрмінова вызвалены 1 чэрвеня 2007 з умовай больш не аказваць дапамогі ў правядзенні эўтаназій і не займацца яе прапагандай.
Лін Гарысан
Лін Гарысан (Lynn Garrison; нар. 22 лютага 1937) — канадскі лётчык і найміт.
Кар’еру лётчыка пачаў у канадскіх ВПС. Служыў у 403-й эскадрыллі. Затым працаваў камерцыйным пілотам, кінапрадзюсарам і рэжысёрам. Праславіўся як віртуозны пілот, калекцыянер рарытэтных самалётаў і пастаноўшчык авіяцыйных трукаў у шэрагу фільмаў. У складзе групы наймітаў ваяваў на баку паўстанцаў Біяфры ў грамадзянскай вайне ў Нігерыі. Па звестках часопіса Time, удзельнічаў у так званай футбольнай вайне 1969 годзе паміж Гандурасам і Сальвадорам, а таксама ў падрыхтоўцы разам з амерыканцамі няўдалага звяржэння лівійскага лідара Муамара Кадафі ў 1970 годзе. У 1990-я быў саветнікам дыктатара Гаіці Рауля Седраса.
Міхаіл Барысавіч Марцінкоўскі
Міхаіл Барысавіч Марцінкоўскі (, г. Сянно, Віцебская вобласць; псеўданімы: Марцін Коўзкі, М. Коўзкі, М. Коўскі) — беларускі пісьменнік-сатырык.
Біяграфія
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Член КПСС з 1943 года. Скончыў Краснаярскі педагагічны інстытут у 1951 годзе. Палітпрацаўнік, ваенны журналіст, старшы афіцэр ваенна-навуковага аддзела, спец-карэспандэнт, адказны сакратар газеты «Літаратура і мастацтва», з 1968 па 1978 г. — аргсакратар праўлення СА БССР, з 1983 года — ва Упраўленні экспертызы Дзяржбуда БССР.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1970 года, Саюза пісьменнікаў Беларусі з 1996 года. Пражываў у Мінску.
Творчасць
Аўтар артыкулаў у газетах, часопісах, энцыклапедычных даведніках па гісторыі беларускай савецкай культуры.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнамі Айчыннай вайны I, II ступені, двума ордэнамі Чырвонай Зоркі (1942-45), медалямі.
Доўгаўскі сельсавет (Клічаўскі раён)
Гісторыя
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Доўгаўскі (Даўжанскі) сельсавет у складзе Чачэвіцкага раёна Магілёўскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чачэвіцкім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Клічаўскага раёна. З 20 лютага 1938 года ў складзе Магілёўскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Бабруйскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Дубенскага сельсавета, 21 кастрычніка 1960 года — тэрыторыя скасаванага Ядрына-Слабадскога сельсавета. З 25 снежня 1962 года ў складзе Кіраўскага раёна, з 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Клічаўскага раёна. 23 снежня 2009 года ў склад сельсавета з Ганчанскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Аляксандраўка, Малінне, Свёкрава і Сіманаўка). 28 верасня 2015 года ў склад сельсавета з Патоцкага сельсавета перададзена вёска Жалезная Баравіна, 13 красавіка 2018 года — перададзены 11 населеных пунктаў (пасёлак Ганчанскі, вёскі Бабоўка, Вонічы, Гонча, Драні, Мяжное, Падгор’е, Падстружжа, Рагі, Развадава і Тачышча).
Склад
У склад сельсавета ўваходзяць 34 населеныя пункты:
Кісцяні (гарадзішча)
Кісцяні́ — гарадзішча мілаградскай і зарубінецкай культур каля вёскі Кісцяні Рагачоўскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі.
Датуецца другой паловай 1-га тысячагоддзя да н.э. — пачаткам I стагоддзя н.э. Даследаваннямі выяўлены рэшткі наземнай пабудовы слупавой канструкцыі, фрагменты ляпных яйцападобных пасудзін, жалезныя сярпы, шпілька, кольцы, бронзавыя ўпрыгожанні, касцяныя праколкі, шкляныя і гліняныя пацеркі і іншае. Існуе меркаванне, што ў VI—VII стагоддзях н.э. гарадзішча выкарыстоўвалася як сховішча.
Грыгор’ева (Лехмінскае сельскае паселішча)
Грыгор’ева (Григорьево) — вёска ў Холм-Жыркоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лехмінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Да 1917 года тэрыторыя ў складзе Бельскага павета Смаленскай губерні Расійскай імперыі. У 1918 годзе Смаленшчына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі, а ў студзені 1919 года — Беларускай ССР, аднак у хуткім часе ўвайшла ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Remondis
Была заснавана ў 1934 годзе, і да 2005 года працавала пад назвай Rethmann. У цяперашні час з’яўляецца найбуйнейшым аператарам па перапрацоўцы і ўтылізацыі адыходаў у Германіі, мае вялікую долю рынку ў Польшчы і ў Аўстраліі, працуе яшчэ ў 18 краінах Еўропы, а таксама ў Японіі, Індыі, Кітаі і на Тайвані.
Remondis-Minsk
Прадпрыемства створана на базе «Мінскіх другасных рэсурсаў» і часткі «Спецкамунаўтатранса». На цяперашні момант «Рэмондзіс-Мінск» працуе ў трох раёнах горада: Фрунзенскім, Кастрычніцкім і Маскоўскім. У першую чаргу, намаганні сумеснага прадпрыемства накіраваныя на раздзельны збор рэсурсаў.
Аб’ём прамых замежных інвестыцый складае больш за 4,5 млн долараў ЗША. Доля замежнага інвестара ў статутным фондзе сумеснага прадпрыемства складаў 51 %. Агульны капітал (статутны фонд) сумеснага прадпрыемства фарміруецца ў памеры каля 10 млн долараў ЗША.
Карлайл
Карлайл — прозвішча, тапонім.
Ясяноўка (Манецкі павет)
Ясяноўка (Jasionówka), традыцыйная беларуская назва Ясянёўка — вёска ў Польшчы, каля ракі Бярозаўкі. Цэнтр сельскай гміны Монькаўскага павета Падляскага ваяводства. Насельніцтва на 2015 год — 764 чалавекі. Знаходзіцца за 16 км на захад ад Монькаў, за 33 км ад Беластока.
Паміж Вялікім Княствам Літоўскім і Каралеўствам Польскім
Упершыню Ясянёўка ўпамінаецца ў XVI ст. Неўзабаве яна атрымала статус мястэчка. У 1553 годзе тут збудавалі першы касцёл.
У 1569 годзе згодна з умовамі Люблінскай уніі Ясянёўка перайшла да Каралеўства Польскага.
Пад уладай Прусіі і Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Ясянёўка апынулася ў складзе Прусіі, з 1807 года — у складзе Расійскай імперыі, у Беластоцкім павеце Беластоцкай вобласці (з 1842 года ў Гродзенскай губерні). У 1897 годзе статус паселішча панізілі да вёскі.
У часы Першай сусветнай вайны ў 1915 годзе Ясянёўку занялі войскі Германскай імперыі.
Найноўшы час
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Ясянёўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай I з’езду КП(б) Беларусі яна ўвайшла склад Беларускай ССР. Згодна з Рыжскім мірным дагаворам 1921 года вёска апынулася ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі. У гэты час тут было 29 жылых дамоў.
З пачаткам Другой сусветнай вайны ў верасні 1939 года Ясянёўку акупавалі войскі Трэцяга Рэйха, але праз тыдзень вёску перадалі СССР згодна з пактам Молатава-Рыбентропа. У лістападзе 1939 года Ясянёўка ўвайшла ў склад БССР, у Беластоцкі раён Беластоцкай вобласці. З чэрвеня 1941 да ліпеня 1944 года вёска зноў знаходзілася пад акупацыяй нацысцкай Германіі. 16 жніўня 1945 года ўлады СССР перадалі Ясянёўку Польскай Народнай Рэспубліцы.
Вядомыя асобы
У Ясянёўцы пахаваны Міхал Валовіч, удзельнік вызваленчага паўстання 1830—1831 гадоў.
Гуры
Назву Гу́ры маюць:
Пяшкова
Пяшко́ва (, Пешково) — вёска ў Іванаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Рудскага сельсавета.
Рудка-Казынска
Рудка-Казынска (Рудка-Козинська) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Краявы сакратарыят ЦК Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі
Краявы сакратарыят ЦК Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі — цэнтральны кіруючы орган КПЗБ ў 1924—1937 гг. (у 2-й палове 1920-х г. называўся Краявое бюро ЦК КПЗБ).
Эджхілскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
Гэта ўніверсітэт з кампусам у графстве Ланкашыр, які адкрыўся ў 1885 годзе як Эджхілскі каледж, першы неканфесійны педагагічны каледж для жанчын у Англіі, перш чым прыняць сваіх першых студэнтаў-мужчын у 1959 годзе.
У 2005 годзе Тайны савет надаў яму паўнамоцтвы па прысуджэнні ўласных дыпломаў аб вышэйшай адукацыі і 18 мая 2006 года ён стаў універсітэтам.
Ва ўніверсітэце ёсць тры факультэты: мастацтваў і навук, адукацыі, аховы здароўя і сацыяльнай дапамогі.
Эдж-Хіл - гэта раён Ліверпуля,на паўднёвы ўсход ад цэнтра горада. Універсітэт быў заснаваны тут і атрымаў назву ад гэтай мясцовасці, але ў 1930-я гады пераехаў у Ормскерк.
Група армій Рупрэхта Баварскага
Гру́па а́рмій Кронпрынца Ру́прэхта Бава́рскага (Heeresgruppe Kronprinz Rupprecht von Bayern) — воінскае аб'яднанне імперскай Германскай арміі падчас Першай сусветнай вайны. Удзельнічала ў баявых дзеяннях у складзе Заходняга фронта з 28 жніўня 1916 года да канца вайны. Была створана на базе часовай армейскай групы Гальвіца пад началам генерала ад артылерыі Макса фон Гальвіца, якая дзейнічала ў перыяд з 19 ліпеня па 28 жніўня 1916 года.
Гісторыя баявых дзеянняў
У пачатку бітвы на Соме (ліпень 1916) нямецкая 2-я армія павялічылася настолькі, што было прынята рашэнне падзяліць яе на дзве арміі. 19 ліпеня на базе правага (паўночнага) крыла была зноў створана 1-я армія. Былы камандзір 2-й арміі генерал ад інфантэрыі Фрыц фон Белаў прыняў камандаванне 1-й арміяй, а 2-я армія атрымала новага камандуючага генерала ад артылерыі Макса фон Гальвіца. Фон Гальвіц таксама быў прызначаны камандзірам армейскай групы Гальвіц, каб каардынаваць дзеянні абедзвюх армій на Соме.
28 жніўня 1916 года да армейскай групы былі дададзеныя яшчэ дзве арміі (6-я і 7-я), яна стала групай армій, атрымала новага камандуючага — генерала-фельдмаршала Рупрэхта Баварскага і назву — Група армій Кронпрынца Рупрэхта Баварскага (Heeresgruppe Kronprinz Rupprecht von Bayern).
Была распушчана 11 лістапада 1918 года.
Габітацыя
Габіта́цыя (, Габитация) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Даўгінаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Будслаўскай гміны Дунілавіцкага, потым Вілейскага паветаў Віленскага ваяводства.
Да 4 красавіка 1973 года вёска ўваходзіла ў склад Ваўкалацкага сельсавета.
Уэркінгтан
Уэркінгтан (Workington) — прыбярэжны горад у вусці ракі Дэрвент на заходнім узбярэжжы Камбрыі, Англія. Паводле перапісу 2011 года, у ім пражывала 25 207 чалавек. Горад знаходзіцца за 51 км на паўднёвы захад ад Карлайла, за 13 км на поўнач ад Уайтхейвена, за 11 км на захад ад Какермута.
Рудня (Ражышчанскі раён)
Рудня (Ру́дня) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Гурыны
Назву Гурыны маюць:
Лэнчыцкае ваяводства
Лэнчыцкае ваяводства (Województwo łęczyckie) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Каралеўства Польскага і Рэчы Паспалітай, якая існавала з 1339 па 1793 год у складзе Велікапольскай правінцыі. Падзялялася на 3 паветы. Сядзібай улад быў горад Лэнчыца.
NGC 5660
NGC 5660 (іншыя абазначэнні — UGC 9325, MCG 8-26-39, ZWG 247.35, IRAS14280+4950, PGC 51795) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Collegium Humanum – Варшаўская вышэйшая менеджарская школа
Collegium Humanum, афіцыйная назва Варшаўская вышэйшая менеджарская школа — польская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова з сядзібай у Варшаве.
Агульная характарыстыка
Установа была створана ў 2018 годзе рашэннем Міністэрства навукі і вышэйшай адукацыі Польшчы па хадайніцтве ТАА «Інстытут міжнародных даследаванняў і адукацыі Humanum» з сядзібай у Варшаве і быў уключаны ў рэестр недзяржаўных ВНУ Польшчы пад № 383.
Кім Дэ Джун
Кім Дэ Джун (김대중;, Карэя, Японія — , , Паўднёвая Карэя) — прэзідэнт Паўднёвай Карэі (18 снежня 1997 — 25 люты 2003), лідар партыі «Нацыянальны кангрэс новай палітыкі». Лаўрэат Нобелеўскай прэміі міру, лаўрэат прэміі памяці прафесара Торалфа Рафто (2000), лічыўся ключавой фігурай у справе дэмакратызацыі Паўднёвай Карэі.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Макпхо ў фермерскай сям’і. У 1953 годзе скончыў універсітэт Кангук, у 1967 годзе — магістратуру па спецыяльнасці менеджмент пры ўніверсітэце Кёнхі ў Сеуле.