cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Гелон (пасёлак)
Насельніцтва
Нацыянальны склад: таджыкі — 5 831 чал., узбекі — 3 чал. (на 12 снежня 2019 года).
Славутасці
Каля пасёлка знаходзяцца гара «Хазраці Султан».
Слабодка (Калодзежскі сельсавет)
Слабо́дка (, Слободка) — вёска ў Чэрвеньскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Калодзежскага сельсавета.
Культ карга
Культ ка́рга, або каргаі́зм (cargo cult, cargoism, ад cargo «груз») — агульная назва сацыяльна-рэлігійных рухаў у Меланезіі, заснаваных на выкарыстоўванні магіі і рэлігійных рытуалаў з мэтай атрымання дабрабыту.
Паходжанне
Карані каргаізму крыюцца з аднаго боку ў веры ў імітацыйную магію і ўяўленні дабрабыту як уласцівасці, якая можа пераходзіць ад аднаго чалавека да іншага шляхам пераўтварэнняў, характэрных для меланезійцаў і папуасаў. З другога, культ карга стаў адным з наступстваў сутыкнення прымітыўнага ладу жыцця абарыгенаў Меланезіі з еўрапейскай цывілізацыяй.
У сваёй аснове культ карга быў сінкрэтычным і часткова абапіраўся на хрысціянскае вучэнне. Распаўсюджанне каргаізму суправаджалася шматлікімі вяшчунствамі, у тым ліку пра хуткі канец свету.
Праявы
Культ карга не быў адзіным рухам. Гэтае паняцце было ўведзена антраполагамі для тлумачэння розных праяў і культаў, якія мелі розныя назвы — культ Джон-Фрум (John Frum) на Саламонавых астравах, культ прынца Філіпа ў Вануату, культ Мансрэна ў Новай Гвінеі і г. д.
У літаратуры культ карга часта блытаецца з імітацыйнай магіяй, калі абарыгены Меланезіі імітавалі дзейнасць белых (будавалі радыёлакатары і самалёты з дрэва, паўтаралі дзеянні амерыканскіх ваенных і інш.), што павінна было забяспечыць ім прыток падарункаў. На самой справе, такія дзеянні часта суправаджалі культ карга, але не выяўлялі яго сутнасць.
Вера меланезійцаў і папуасаў у тое, што кожны чалавек валодае пэўным дабрабытам дзякуючы яго ўнутраным уласцівасцям, і тое, што гэтыя ўласцівасці могуць перайсці да іншых людзей у выніку магічных дзеянняў або забойства носьбіта дабрабыту, існавала здаўна. Гэтым некаторыя даследчыкі тлумачаць рытуальны канібалізм пад час войнаў. Паяданне забітага праціўніка павінна перанесці яго адвагу, поспех і дабрабыт да пераможцаў.
У 1930-ых гг. на ўзбярэжжы Новай Гвінеі распаўсюджваліся чуткі аб хуткім зыходзе белых людзей. Меркавалася, што яны пакінуць свае рэчы для мясцовых жыхароў. Гэта прывяло да непадпарадкавання каланіяльнай адміністрацыі і спынення выплаты падаткаў.
Пад час II Сусветнай вайны армія ЗША імкнулася прыцягнуць мясцовых жыхароў да свой бок з дапамогай перадачы гуманітарнай дапамогі. Ваенныя прыцягвалі мясцовых жыхароў да працы, прычым яе шчодра адплачвалі. Пасля зыходу ваенных абарыгены засталіся ў чаканні вяртання шчодрых раздатчыкаў дабрабыту, якія сімвалізавалі канец звыклага жыцця, і імкнуліся паскорыць яго шляхам рэлігійных і магічных рытуалаў, у тым ліку імітацыйных. Культ карга быў накіраваны супраць каланіяльнай адміністрацыі, якая, як лічылі, хавае ад іх дабрабыт.
Практыка каргаізму была найбольш характэрна для Меланезіі на працягу некалькіх дзесяцігоддзяў XX ст., але яе праявы можна сустрэць і ў наш час.
Анджэла Бізлі Старлінг
Анджэла Бізлі Старлінг, вядомая, як Анджэла Бізлі (Angela Beesley Starling; года ў Норвічы, Вялікабрытанія ) — брытанская Інтэрнэт-прадпрымальніца. З'яўляецца сазаснавальнікам і віцэ-прэзідэнтам па сувязях з супольнасцю праекта Wikia. Адміністратар і сцюард на wikia.com.
З 21 лютага 2006 яна з'яўляецца сябрам камітэта па камунікацыях (ComCom) Фонду Вікімедыя. Стварэнне камітэта было санкцыянавана радай павераных, дзе ў дадзены момант яна з'яўляецца адным з пяці членаў. Таксама яна ўзначальвае кансультатыўнае кіраванне Фондам.
NGC 939
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Венецыянскі кінафестываль 1989
46-ы Венецыянскі кінафестываль праходзіў з 4 па 15 верасня 1989 года. Галоўную ўзнагароду кінафестывалю — Залатога льва — атрымаў фільм «» рэжысёра.
IC 4246
IC 4246 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Гідра.
Гіфа (камуна)
Гіфа (Ghiffa) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Вербана-Кузіа-Асола.
Насельніцтва складае 2385 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 171 чал./км². Займае плошчу 14 км². Паштовы індэкс — 28823. Тэлефонны код — 0323.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Джаакіна Расіні
Джаакіна Расіні (Gioacchino Rossini;  — ) — італьянскі кампазітар, адзін з найбольш значных і ўплывовых оперных кампазітараў ХІХ сагоддзя.
Біяграфія
Абодва яго бацькі прафесійна займаліся музычнай кар'ерай. Яго маці была опернай спявачкай у Ферары, Балонні і Трыесце, яго бацька быў вулічным трубачом у Пезара і граў на горне ў разнастайных оперных аркестрах.
Пасля атрымання навуцы гульні на клавесіне, навучанню ў вакалы, ён у дзесяцігадовым узросце ўжо быў гатовы як артыст і акампаніятар і пачаў зарабляць грошы ў касцёлах і тэатрах. У 1806 г. ён паступіў у Балонскі музычны ліцэй, дзе вывучаў музычную тэорыю і віяланчэль. Чатыры гады пасля ён стаў выпускніком ліцэя і працягнуў сваю кар'еру як кампазітар для опер.
Першая опера Расіні была прэзентавана публіцы як аднаактавая камедыя «La Cambiale di matrimonio» («Шлюбавы конт») у Венецыі ў 1810 г. Паміж 1811 і 1814 гг., 12 новых опер Расіні з'явіліся ў Венецыі, Мілане, Рыме і Балонні. Найбольш папулярная з іх была «La Pietra del paragone» (Мілан, 1812), «Tancredi» (Венецыя, 1813) і «L'Italiana in Algeri» («Італьянка ў Алжыры»; Венецыя, 1813), працы, якія стварылі імя Расіні не толькі ў Італіі, але па ўсёй Еўропе.
У 1815 заняў пасаду музычнага дырэктара ў «Teatro San Carlo» і «Teatro del Fondo» ў Неапалі. У наступны год ён злажыў сваю найлепшую вядомую оперу «Il Barbiere di Siviglia» («Севільскі цырульнік»; Рым). Іншыя значныя оперы былі пастаўленыя ў некалькі наступных год: «Otello» (Неапаль, 1816), «La Cenerentola» («Папялюшка»; Рым, 1817), «La Gazza ladra» («Сарока-зладзейка»; Мілан, 1817) і «La Donna del lago» («Жанчына ля возера»; Неапаль, 1819). Апошняй операй, створанай у Італіі, стала «Семіраміда» (Венецыя, 1823).
У 1824 г. Расіні прымае кіраванне Італьянскім тэатрам у Парыжы. Яго першыя дзве оперы фр. «Le Siege de Corinthe» («Аблога Карынфа»; 1826) і «Moise» (1827), дзе выпраўляліся больш раннія італьянскія працы. Ён стварыў цудоўныя оперы «Le Comte Ory» (1828) і гранд опера «Guillaume Tell» («Вільгельм Тэль», 1829), якія сталі зваротным пунктам у гісторыі рамантычнай оперы.
«Guillaume Tell» стала 39-й і апошняй яго працай, хоць ён жыў яшчэ 39 год. Ён напісаў дзве важныя рэлігійныя працы, «Stabat Mater» (1842) і «Petite Messe solennelle» («Кароткая ўрачыстая Імша», 1842), а таксама шматлікія мелодыі для фартэпіяна і групы мелодый пад назвай «Peches de vieillesse» («Гукі сталага веку»). З 1837 па 1855 ён жыў у Італіі, пасля пераехаў у Парыж, дзе правёў рэшту свайго жыцця.
Тау-нейтрына
Тау-нейтрына (абазначаюцца як
ντ
) — элементарная часціца, адзін з трох відаў нейтрына, г.зн. нейтральны лептон. Разам з тау-лептонам (таонам), тау-нейтрына складае трэцяе пакаленне лептонаў. Тау-нейтрына з'яўляецца апошнім адкрытым лептонам і адной з апошніх выяўленых часціц, прадказанай Стандартнай мадэллю.
Адкрыццё
Існаванне трэцяга віду нейтрына мелася на ўвазе пасля таго, як ў 1975 годзе быў адкрыты тау-лептон на электрон-пазітронным калайдары SPEAR у нацыянальнай лабараторыі SLAC (Стэнфард, ЗША) М. Перлам і супрацоўнікамі. Аб эксперыментальным адкрыцці тау-нейтрына было аб'яўлена ў ліпені 2000 калабарацыяй (Direct Observation of the Nu Tau — прамое назіранне нейтрына тау), якая працуе на пабудаванай у 1990-х эксперыментальнай устаноўцы, размешчанай на базе Фермілаба і прызначаная спецыяльна для прамога выяўлення тау-нейтрына.
Гісторыя
Пасля адкрыцця тау-нейтрына заставалася толькі адна нявыяўленая часціца з прадказаных Стандартнай мадэллю — базон Хігса, які быў знойдзены ў 2012 годзе ў Вялікім адронным калайдары.
Вам — заданне
«Вам — заданне» (Вам — задание) — беларускі мастацкі фільм, зняты ў 2004 годзе на кінастудыі «Беларусьфільм» пры падтрымцы Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь.
Сюжэт
У чэрвені 1941 года лейтэнанта міліцыі Аляксея Купрэвіча з Мінска камандзіруюць ў Заходнюю Беларусь, дзе ў адным з паселішчаў варочае банда. Але пачынаецца вайна. Аляксей і яго брат, старэйшы лейтэнант міліцыі Пётр Купрэвіч, атрымліваюць заданне знішчыць нямецкі дэсант, які высадзіўся пад Селішча. Іх малодшы брат Валодзя, які апынуўся разам з бацькамі ў акупаваным Мінску, дапамагае падпольшчыкам…
Віктар Мікітавіч Швед
Біяграфічныя звесткі
Нарадзіўся 23 сакавіка 1925 года ў сялянскай сям’і ў беларускай вёсцы Мора на Падляшшы ў Польскай Рэспубліцы. Вучыўся ў польскай школе ў Моры, а пасля ў Орлі. Пра гэта ў «У адроджанай краіне» ён пісаў так: «Не было на Беласточчыне навучання беларускай мове. Польскія асветныя ўлады арганізавалі вясковыя чатырохкласныя школы і так прыдумалі ў іх навучанне: дзеці вучыліся сем гадоў; у першым і другім класе па годзе, у трэцім два гады і ў чацвёртым класе тры гады». Тады ён пачаў пісаць вершы на польскай мове.
Выпускнік Беларускага ліцэя ў Бельску-Падляскім (1946). Закончыў Акадэмію палітычных навук у Варшаве (1951), аддзяленне журналістыкі (1955) і аддзяленне беларускай філалогіі (1969) Варшаўскага ўніверсітэта. Працаваў журналістам у «Ніве», рэдактарам у выдавецтве «Książka i Wiedza» ў Варшаве (1960—1988). Пасля выхаду на пенсію жыў у Беластоку. Сябра Саюза польскіх пісьменнікаў і Беларускага літаратурнага аб'яднання «Белавежа».
Творчасць
Перакладаў з беларускай, рускай, украінскай моў на польскую, з польскай — на беларускую. У перакладзе на польскую мову выйшла кніжка В. Шведа «Выбраныя вершы» (1997). Некаторыя яго вершы пакладзены на музыку.
Фёдараўск
Фёдараўск (, Фёдоровск) — вёска ў Чэрвеньскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Калодзежскага сельсавета.
NGC 1600
NGC 1600 (іншыя абазначэнні — MCG −1-12-17, PGC 15406) — эліптычная галактыка (E3) ў сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Іякім (цар іўдзейскі)
Іякім (יהוֹיָקִים, Егаакім «Бог узвядзе», (Ιωακιμ; Joakim), сын Іасіі — пятнаццаты цар Іўдзеі, стаўленік егіпецкага фараона Нехао, якому ён плаціў вялікую даніну (адзін талент золата і 100 талентаў срэбра).
Паводле біблейскага апавядання, Іякім узышоў на пасад пасля таго, як фараон Нехо зрушыў яго брата Іяхаза, сына Іасіі, валадарыўшага каля трох месяцаў. Пасля свайго прызначэння новы цар пакляўся быць паслухмяным васалам Егіпта. Іякім адрозніваўся крайнім нячэсціям і, не зважаючы на небяспеку, якая пагражала з боку Вавілона, праводзіў час у неўтаймаваных забавах і пераследваў прарокаў (Урыю, Ерамію і Варуха) за публічныя абвінавачанні палітыкі цара і за прадвяшчанне разбурэння Іерусаліма.
15 жніўня 605 года да н.э. у самы разгар сірыйскай кампаніі ў Вавілоне памёр цар Набопаласар і Навухаданосар паспяшаўся вярнуцца ў сваю сталіцу.
Іякім жа, тым часам, працягваў бестурботнае жыццё. Кіруючая верхавіна Іўдзеі склалася галоўным чынам з прыхільнікаў радыкальнай праегіпетскай партыі, да якіх прыналежаў і прарок Ананія. Магнатэрыя ўгледжвала магчымасць атрымання незалежнасці ў апоры на Егіпет і ў барацьбе з вавіланянамі. Ім супрацьстаяла партыя ўмераных, якія выступалі супраць ускладнення адносін з Вавілонам. Да яе прыналежаў прарок Ерамія, які прадказваў падзенне Іерусаліма ў выпадку здрады Іякіма свайму вавілонскаму сюзерэну.
Да 601 года да н.э. Навухаданосар завалодаў Філістыяй і рызыкнуў здзейсніць паход на Егіпет. Аднак Нехо паспеў падрыхтавацца і ў цяжкай бітве даў ворагу рашучы адпор. Фараон нават здолеў узяць Газу, а Навухаданосар нёс вялікія страты і быў вымушаны адступіць. Цар Іякім, верагодна, угледзеў у гэтым спрыяльны момант для таго, каб выйсці з падначалення Вавілону.
У 599 годзе да н.э. Навухаданосар атрымаў шэраг перамог над арабамі, падпарадкаваў сабе Мааў і Амон. Здрада Іякіма не засталася без увагі вавілонскага цара. У 598 годзе да н.э. Навухаданосар рушыў на Іерусалім.
Лёс Іякіма па-рознаму апісаны ў Чацвёртай Кнізе Царстваў, якая паведамляе, што іўдзейскі цар памёр яшчэ да прыходу вавіланян, і ў Другой Кнізе Параліпоменон, якая сцвярджае, што перадавыя атрады вавілонскага войска ўварваліся ў Іерусалім пры жыцці цара, Іякім быў забіты і скінуты са сцяны. Іосіф Флавій у «Іўдзейскіх старажытнасцях» (X,6,3) піша, што Іякім добраахвотна здаўся ў палон, спадзяючыся на літасць пераможца, але быў забіты па загадзе Навухаданосара.
Agonum piceum
Agonum piceum — від жужаляў падсямейства.
Арэал
Сустракаецца паўсюль у Еўропе, акрамя Албаніі, Андоры, Манака, Партугаліі, Сан-Марына, Іспаніі, Ватыкана і розных еўрапейскіх астравоў.
NGC 1081
NGC 1081 (іншыя абазначэнні — MCG -3-8-10, IRAS02427-1547, PGC 10411) — спіральная галактыка (Sb) у сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
IC 4247
IC 4247 — галактыка тыпу Sbc (кампактная выцягнутая спіральная галактыка) ў сузор’і Цэнтаўр.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мот (рэпер)
Біяграфія
Мацвей Мельнікаў нарадзіўся ў Крымску. Ва ўзросце 5 гадоў разам з сям’ёй пераехаў у Краснадар. Пасля 9 класаў навучання ў школе, ва ўзросце пятнаццаці гадоў, пераехаў у Маскву. Тады ж пачалося яго захапленне хіп-хопам, паралельна ён займаўся спевамі і танцамі. У сярэдняй школе прымаў удзел у школьных тэатральных пастаноўках. Скончыўшы школу з залатым медалём, Мельнікаў паступіў у МДУ на спецыяльнасць эканаміст-менеджар. У 2012 годзе абараніў дыплом і паступіў у аспірантуру.
Дэбютны альбом Мота выйшаў у студзені 2011 года і атрымаў назву «Remote». У лютым 2012 года ўбачыў свет другі альбом Мота — «Ремонт». У яго ўвайшло 11 трэкаў, а ў запісе прынялі ўдзел запрошаныя выканаўцы. У сярэдзіне студзеня 2013 года Мот пакідае «Soul Kitchen» і становіцца артыстам лэйбла «Black Star Inc.». Далей Мот працаваў над сваім трэцім альбомам пад назвай «Чёрточка», які быў выпушчаны восенню 2013 года.
14 сакавіка 2016 года выйшаў чацвёрты студыйны альбом «Наизнанку».
Хеб
Хеб (Cheb ), был. Эгер (Eger) — горад у Чэхіі, на рацэ Огржэ. Знаходзіцца на заходняй мяжы Чэхіі з Германіяй, колькасць насельніцтва — 32 тыс. чалавек. Адміністрацыйны цэнтр раёна Хеб.
Гісторыя
Будаўніцтва першага каменнага граду на месцы славянскага паселішча звязана з нямецкай каланізацыйнай палітыкай ранняга Сярэднявечча.
У XI стагоддзі былое славянскае гарадзішча стала часткай Свяшчэннай Рымскай імперыі ў складзе ўладанняў Штаўфенаў. Горад меў статус імперскага горада.
У 1157 годзе Хеб перайшоў па спадчыне да нямецкага імператара (кайзера) Фрыдрыха Барбаросы, які перабудаваў стары град у імператарскі пфальц.
У часы кіравання караля Іаана горад, як спадчынны заклад, быў канчаткова далучаны да земляў кароны чэшскай, маючы статус самастойнай зямлі з уласным соймам. Паслугамі Хеба ў сваіх палітычных мэтах карыстаўся і чэшскі кароль Іржы з Падэбрадаў.
У XVI стагоддзі жыхары Хеба пачынаюць прымаць пратэстанцтва. 25 лютага 1634 года ў будынку цяперашняга Хебскага музея быў забіты генералісімус імператарскіх войскаў Альбрэхт фон Валенштэйн.
У другой палове XVII—XVIII павеках горад перабудоўваецца ў стылі барока. У перабудовах удзельнічалі архітэктары К. Дынцэнгофер, А. Лейтэр, П. Баер, Б. Аліпрандзі, А. Пфейфер.
Пасля заканчэння Першай сусветнай вайны горад і яго наваколлі адышлі да створанай на тэрыторыі былой імперыі Габсбургаў (Аўстра-Венгрыя) Чэхаславакіі. Гэта пацягнула за сабой пагаршэнне ўзаемаадносін паміж немцамі і іншымі жыхарамі. Англійскі прэм’ер Лойд Джордж празорліва паказваў на тое, што трапленне значнай часткі нямецкага насельніцтва пад юрысдыкцыю зноў утвораных дзяржаў непазбежна прывядзе да новай сусветнай вайны. Прадвеснікам гэтага стаў Судэцкі крызіс, які прывёў да бяскроўнага ўводу нямецкіх войскаў у Чэхаславакію.
Культура
З 1970 года ў Хебе кожныя 2 года праходзіць традыцыйны маладзёжны фестываль духавых аркестраў FIJO. У Хебе ёсць свой музей, тэатр з пастаяннай сцэнай, Дзяржаўная галерэя выяўленчага мастацтва, шэраг прыватных галерэй і абласная бібліятэка.
Венецыянскі кінафестываль 1988
45-ы Венецыянскі кінафестываль праходзіў з 29 жніўня па 9 верасня 1988 года. Галоўную ўзнагароду кінафестывалю — Залатога льва — атрымаў фільм «» рэжысёра.
Баі пад Горкамі
Баі пад Горкамі — шэраг узброеных сутыкненняў паміж беларускімі паўстанцамі і рэгулярнымі войскамі Расійскай імперыі, што адбыліся падчас паўстання 1863 года, у наваколлях вёскі Горкі.
Перадгісторыя
У канцы красавіка 1863 года ў наваколлях вёскі Горкі з'явіўся паўстанцкі атрад з Кобрына колькасцю ад 200 да 400 чалавек пад камандаваннем генерала Рамуальда Траўгута. Даведаўшыся пра гэта, рэгулярныя войскі Расіі вырашылі неадкладна дзейнічаць.
Ціхан Валер’евіч Чарнякевіч
Ціхан Валер’евіч Чарнякевіч (нар., ) — беларускі літаратуразнавец, крытык.
Баі пад Горкамі
Бой 5 (17) мая 1863
Раніцай 17 мая года ў раёне дамбы ў ваколіцах Горак з'явіўся першы атрад рэгулярных войскаў агульным лікам у адну роту пяхоты (120 чалавек) і 40 казакоў пад камандаваннем паручніка Пракоф'ева. Паўстанцам атрымалася зладзіць засаду на дамбе і атачыць рускія войскі. Падчас цяжкага бою, тыя панеслі значныя страты ў 4 забітых і 20 параненых, і былі змушаны паспешна адступіць за падмацаваннем.
Ціхан Валер’евіч Чарнякевіч
Біяграфія
Скончыў факультэт беларускай філалогіі і культуры БДПУ па спецыяльнасці «Беларуская мова і літаратура. Журналістыка» (2008), магістратуру (2009) і аспірантуру пры ім (2012). У 2008—2011 гадах супрацоўнік газеты «Літаратура і мастацтва» (з 2010 года — загадчык аддзела крытыкі і бібліяграфіі). У 2011—? гадах рэдактар аддзела крытыкі часопіса «Маладосць». Цяпер працуе ў Саюзе беларускіх пісьменнікаў.
Творчасць
Аўтар бібліяграфічнага даведніка «Пераклады твораў замежнай літаратуры ў часопісе „Крыніца“ (1988—2003)» (Мінск, 2010), укладальнік і каментатар кніг «Максім Багдановіч: вядомы і невядомы» (Мінск, 2011) і «Лявон Савёнак „Творы“» (Мінск, 2012), аўтар дзясяткаў артыкулаў. Перакладае з украінскай, польскай і англійскай моў.
Баі пад Горкамі
Бой 13 (25) мая 1863
Нарэшце, досвіткам 25 мая года паўстанцкі лагер у гушчары лесу быў атакаваны адразу з двух бакоў аб'яднанымі сіламі палкоўніка Эрнберга і генерал-маёра Артура Эгера якія налічвалі 4 роты, (480 салдат) пяхоты і не меней 4 гармат. Падчас цяжкага, трохгадзіннага бою, паўстанцы былі падзелены, частцы з іх атрымалася прадрацца да рачной дамбы, аднак там яны былі акружаны і знішчаны або запалонены. Другая частка разам Траўгутам вырвалася з акружэння і была змушана паспешна адступіць. Вядома, што не меней 3 паўстанцаў прарваліся ў саму вёску, дзе былі схоплены самімі ж сялянамі і выдадзены рускім войскам за грашовую ўзнагароду. Вынікам трэцяга боесутыкнення стала поўнае знішчэнне мяцежнага атрада, які страціў больш за 70 чалавек забітымі і яшчэ каля 50 палоннымі ў тым ліку 20 вершнікаў. Рускія страты ў апошнім баі склалі: 3 забітых і 10 параненых. Тым не менш самому Траўгуту з купкай мяцежнікаў атрымалася пазбегнуць плянення.
Ландыш майскі
Ла́ндыш майскі (Convallária majalis) — род травяністых кветкавых раслін, распаўсюджаных у рэгіёнах з умераным кліматам Паўночнага паўшар’я. Род, паводле традыцыйных уяўленнях, з’яўляецца манатыпным, адзіны від — Ла́ндыш ма́йскі або Ландыш звычайны (Convallária majális); разам з тым, тры падвіды, якія разглядаюцца ў межах гэтага віду, часам вылучаюць у асобныя віды.
Раней род уключалі ў сямейства або вылучалі ў асобнае сямейства Ландышавыя (Convallariaceae); у класіфікацыі APG II (2003) род быў уключаны ў сямейства. Па стане на 2013 год у большасці міжнародных баз дадзеных род Ландыш (Convallaria) уваходзіць у склад сямейства.
Назва
Родавую назву даў Карл Ліней па-лацінску — Lilium convallium, што азначае лілея далін. Англійская назва — Lily of the Valley (або Lily-of-the-Valley) — калька з лацінскай.
На беларускай мове расліну называюць ландыш майскі, акрамя таго, на Віцебшчыне выкарыстоўваюцца назвы канвалія, краспак, ландыш, на Гомельшчыне — зязюлька, ландыш , на Гродзеншчыне — камвалея лесавая, лянушкі, сабачы язык  , на Магілёўшчыне — воўчы ягады, лантуш, лануш , на Смаленшчыне — гладыш , лантуш майскі.
Распаўсюджанне і асяроддзе пражывання
Арэал роду ахоплівае ўсю Еўропу, Каўказ, Малую Азію, Кітай, а таксама Паўночную Амерыку.
У Расіі — па ўсёй Еўрапейскай частцы, у Сібіры, на Далёкім Усходзе.
У Беларусі сустракаецца па ўсёй тэрыторыі.
Ландыш расце ў лісцяных і хваёвых, а таксама змешаных лясах, па ўзлесках і палянах. Асабліва добра развіваецца ў пойменных дубравах, на багатай нейтральнай глебе пры добрым увільгатненні.
На некранутых месцах ўзрастання разрастаецца вельмі шырока, ствараючы значныя курціны. Ценявынослівая расліна.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая травяністая расліна з гарызантальным паўзучым карэнішчам і шматлікімі разгалінаванымі каранямі.
Падземнае карэнішча паўзучае, не таўсцей за гусінае пяро, нясе паблізу верхавіны некалькі бледных невялікіх нізавых лістоў, напалову схаваныя ў зямлі. За імі ідуць 2 (рэдка 3) вялікія, суцэльныя шырокаланцетныя (або даўгавата-эліптычныя) завостраныя прыкаранёвыя лісты, паміж якімі на верхавіне карэнішча знаходзіцца буйная пупышка. З вугла нізавога ліста выступае кветканоснае сцябло, якое нясе суквецце з 6—20 кветак, звернутых пераважна ў адзін бок.
Карані дробныя, шматлікія.
Кветкі маюць круглява-званочкавы калякветнік белага (радзей бледна-ружовага) колеру, з 6 адагнутымі лопасцямі; 6 тычачак, якія сядзяць на калякветніку, і круглявую завязь, якая сканчаецца кароткім слупком. Доўгія выгнутыя кветаножкі — з плёнчатых прыкветкаў. Квітнее ў маі — чэрвені.
Плод — аранжава-чырвоная шарападобная ягада у папярочніку, якая змяшчае адну або дзве амаль шарападобныя семачкі. Ягады доўга захоўваюцца на расліне. Плоданашэнне — у чэрвені — пачатку ліпеня.
Размнажаецца як насеннае, так і вегетатыўнае.
Налета верхавінная пупышка працягвае сабой карэнішча і зноў прыносіць два (як выключэнне — тры) вялікіх ліста, але кветканоснае сцябло рэдка з’яўляецца штогод.
Таксанамія
У большасці міжнародных баз дадзеных род уваходзіць у склад сямейства. Раней род уключалі ў сямейства або вылучалі ў асобнае сямейства Ландышавыя ; у класіфікацыі APG II (2003) род быў уключаны ў сямейства.
Традыцыйна род разглядаецца як манатыпны, які складаецца з аднаго віду.
Разнавіднасці, якія часам вылучаюцца ў самастойныя віды, маюць геаграфічную адасобленасць ад намінальнай разнавіднасці, пры гэтым іх марфалагічныя асаблівасці выяўлены слаба.
Таксічнасць
Уся расліна ядавітая, у ёй утрымліваецца.
Культываванне
Ландышы размножваюць пераважна тронкамі. Для гэтага адразаюць верхнюю частку карэнішча і высаджваюць у глініста-пясочную, багатую лісцевым перагноем глебу, на адлегласці 20-25 см адзін ад другога.
Для выганкі яшчэ ўвосень запасаюцца тронкамі, адразаючы верхнія часткі карэнішчаў даўжынёй каля 5 см. Выбіраюць тыя, дзе верхавінная пупышка буйная і круглявая. Такія тронкі высаджваюць у прасторныя гаршчкі, па 10 або 12 у кожны. Уласна, для выганкі будуюцца вельмі нізкія цяпліцы, у якія ставяць гаршчкі з ландышамі. Гаршчкі абкладваюць мохам або закопваюць у пясок амаль цалкам; зверху гаршчкі таксама прыкрываецца мохам.
Тэмпературу ў цяпліцы падчас выганкі неабходна падтрымліваць блізу 30 і нават 35 °C. Праз 3 тыдні расліны пачынаюць квітнець. Мох трэба абавязкова трымаць сырым. Калі расліны паказваюцца з моху, гаршчкі ставяць на святло, але першы час прыцяняюць. Такім чынам можна атрымаць квітнеючыя ландышы нават да Новага года.
Выганкай ландышаў ў канцы XIX — пачатку XX стагоддзя актыўна займаліся ў Германіі, напрыклад, у Берліне, адкуль яны вялікай колькасцю ўвозіліся ў Расію.
Выкарыстанне чалавекам
Лекавая і дэкаратыўная расліна. Выкарыстоўваецца ў парфумерыі і медыцыне.
Ландыш даўно культывуюць, атрыманы сарты з больш буйнымі, а таксама махрыстымі кветкамі, з вяночкам ружаватага адцення і іншымі асаблівасцямі.
У медыцыне
Ландыш майскі — шырокавядомая лекавая расліна, уваходзіць у фармакапеі многіх краін.
Асноўныя дзеючыя рэчывы — кардыятанічныя гліказіды (кардэналіды), вытворныя страфанцідзіну, страфанцідолу. Галоўныя з іх — канвалятаксін, канвалазід, канвалатаксол.
З сыравіны вырабляюць кардыятанічныя прэпараты: настойку і «Карглікон».
Апроч кардыятанічных сродкаў, атрымліваюць сумарны флаваноідны прэпарат канвафлавін, які ўжываецца як жаўцягонны сродак пры халецыстытах, халангітах і г. д.
У дэкаратыўным садаводстве
Ландыш здаўна (з XV стагоддзя) культывуецца для прыгожых духмяных кветак, ёсць некалькі садовых формаў (культывараў):
Выведзеныя і ўводзяцца ў культуру сарты з 22-24 кветкамі ў суквецці ('Fortin’s Giant'), з жоўта-зялёным беражком ліста ('Hardwick Hall'), з белымі ці залацістымі частымі палоскамі па лісту ('Vic Pawlowski’s Gold'), вышынёй да 50 см ('Виктор Иванович' ) і іншыя.
Пах ландыша ў парфумерыі
Нягледзячы на тое, што водар ландыша з’яўляецца адным з шырокавыкарыстаных у парфумернай прамысловасці, атрымліваюць яго выключна сінтэтычным шляхам. Расліна змяшчае недастаткова эфірнага алею, каб яго можна было атрымліваць метадам дыстыляцыі. Шляхам экстракцыі непалярнымі растваральнікамі можна атрымаць ландышавы абсалю, які не знайшоў шырокага прымянення ў парфумерыі. Ён, хоць і прыемнага паху, усё ж прайграе сінтэтычным злучэнням, якія дакладней перадаюць водар кветкі і да таго ж танней. Некаторыя даследчыкі сцвярджаюць, што пах ландыша «надае ўпэўненасці ў сабе, выклікае творчую актыўнасць, настойлівасць і цвярозасць думкі».
Лісце ландыша майскага ядзецца лічынкамі некаторых лускакрылых, у тым ліку.
Ахова
У прыродных месцах узрастання ландыш інтэнсіўна знішчаецца, асабліва паблізу буйных населеных пунктаў, з-за вытоптвання падчас збору кветак і лекавай сыравіны.
Ландышы ў культуры
Ландыш таксама вядомы як «слёзы Божай Маці», бо, паводле хрысціянскага падання, слёзы Багародзіцы, вылітыя ёю на Святы Крыж, пераўвасобіліся ў ландыш. Паводле іншага падання, у ландышы пераўвасобіліся кропелькі крыві Святога Георгія ў час яго бітвы з цмокам.
У паэтычных творах кветкі ландыша заўсёды асацыююцца з чысцінёй, пяшчотай, вернасцю, любоўю, з самымі ўзнёслымі пачуццямі.
Ландыш любілі многія знакамітыя людзі — матэматык С. Кавалеўская і хімік Д. Мендзялееў, пісьменнік А. Купрын, паэты Л. Украінка, В. Брусаў, У. Сасюра, А. А. Фет і інш. Гарачым прыхільнікам ландышаў быў і французскі пісьменнік Анры Мюржэ, аўтар «Жыцця багемы» і «Лацінскага квартала», які выпраўляўся кожную вясну любавацца імі ў наваколлі Парыжа.
У многіх старадаўніх кнігах, прысвечаных Мікалаю Каперніку, змешчаны яго партрэт, дзе ён намаляваны з букецікам далікатных ландышаў у руках. Малюнак ландышаў тлумачыцца тым, што сучаснікам Капернік быў больш вядомы не як астраном, а як буйны спецыяліст па праву, матэматыцы і як добры лекар. А ландыш быў тады адным з сімвалам медычнага мастацтва.
Псеўданімамі Ландыш і ''М. Ландыш'' карыстаўся беларускі біёлаг і пісьменнік М. М. Ганчарык.
У Францыі штогод у першую нядзелю мая адзначаюць свята ландышаў. У 1967 ландыш стаў нацыянальнай кветкай Фінляндыі.
«Lily of the Valley» — назва песні брытанскай рок-гурта Queen з альбома Sheer Heart Attack.
Ландыш у геральдыцы
Стылізацыя малюнка ландыша размешчана на палях гербаў гарадоў Вейлара (Германія), Лунера (Нарвегія) і Мелеруда (Швецыя).
Ландыш у філатэліі
Выява ландыша неаднаразова змяшчалася на паштовых марках Германіі, таксама маркі з ландышамі выпускалі Фарэрскія астравы ў 2000, Малдова ў 1993, Югаславія ў 1963, СССР у 1973 і Латвія — у 2014.
Беларускі кангрэсавы камітэт Амерыкі
Старшыні
Камітэт збірае і распаўсюджвае інфармацыю на надзённыя беларускія тэмы. Выдае і распаўсюджвае часопіс «Беларуская думка».
NGC 1083
NGC 1083 (іншыя абазначэнні — MCG -3-8-15, IRAS02433-1534, PGC 10445) — спіральная галактыка (Sb) у сузор’і Эрыдан.
Плятэры
Пля́тэры, Броэль-Плятэры — шляхецкі род герба ўласнага.
Паходзяць з Вестфаліі, адкуль у XV стагоддзі перасяліліся ў Інфлянты, дзе валодалі замкам Броэль. 17 кастрычніка 1620 года ўнесены ў 1-й клас рыцарскага матрыкула Герцагства Курляндыі і Семігаліі. 8 лютага 1829 года ўлады Расійскай імперыі вызналі род у графскай годнасці.
IC 4248
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Кераміка
Кераміка (κέραμος — гліна) — вырабы з неарганічных, неметалічных матэрыялаў (напрыклад, гліны) і іх сумесяў з мінеральнымі дабаўкамі, вырабляецца пад уздзеяннем высокай тэмпературы з наступным астуджэннем.
Віды керамікі
У залежнасці ад будовы адрозніваюць тонкую кераміку (чарапок шклопадобны або дробназярністы) і грубую (чарапок буйназярністы). Асноўныя віды тонкай керамікі — фарфор, паўфарфор, фаянс, маёліка. Асноўны від грубай керамікі — ганчарная кераміка. акрамя таго адрозніваюць кераміку карбідавую, барыдную, сіліцыдную і інш.
Фарфор мае шчыльны запечаны чарапок белага колеру (часам з блакітнаватым адценнем) з нізкім водапаглынаннем (да 0,2 %), пры паляпванні выдае высокі меладычны гук, у тонкіх слаях можа прасвечваць. Сыравіна для фарфору — каалін, пясок, палявы шпат і іншыя дадаткі.
Фаянс мае кіпры белы чарапок з жаўтаватым адценнем, сітаватасць чарапка 9 — 12 %. З-за высокай сітаватасці вырабы з фаянса цалкам пакрываюцца бясколернай глазурай невысокай тэрмастойкасці. Фаянс ўжываецца для вытворчасці сталовага посуду штодзённага выкарыстання. Сыравіна для вытворчасці фаянса — белыя гліны з даданнем крэйды і кварцавага пяску.
== Абпальванне керамікі == Адным з галоўных спосабаў апрацоўкі ганчарных вырабаў з'яўлялася абпальванне. На Беларусі вядома з неаліту. Найбольш старажытны спосаб абпальвання керамічнага посуду — на адкрытым агні (на паверхні зямлі ці ў ямах рознай глыбіні). Старажытны посуд абпальваўся ў акісляльным і аднаўленчым газавым асяроддзі. Бурая афарбоўка чарапка сведчыць пра абпальванне ў акісляльным (з доступам кіслароду) асяроддзі, цёмна-шэрая і чорная — у аднаўленчым (без доступу кіслароду; найбольш старажытны спосаб). Аднаўленчы абпал патрабуе больш нізкіх тэмператур, патрабаванні да якасці паліва таксама менш строгія. Пры такім спосабе абпальвання маглі выкарыстоўваць аднакамерныя закрытыя прыстасаванні (простыя печы ў паглыбленнях і інш.), якія нельга зафіксаваць археалагічным метадам. Для атрымання цёмнага чарапка таксама ўжываліся розныя тэхналагічныя прыёмы (задымленне і інш.). Даволі часта чарапок мае двухколерную афарбоўку, якая ўзнікае ў нявытрыманым газавым асяроддзі, часта пры абпальванні на вогнішчах. Тэмпературы абпалу глінянага посуду пры гэтым знаходзіліся ў дыяпазоне 500—800 оС. У апошняй чвэрці 1-га тысячагоддзя н.э. на тэрыторыі Беларусі стаў распаўсюджвацца пячны абпал глінянага посуду. Тэмпературы абпальвання ў пячах таксама не перавышалі 850 оС. Толькі з XVI—XVII стст. посуд сталі абпальваць у спецыяльных горнах пры тэмпературы да 1000 оС.
Bembidion tetracolum
Bembidion tetracolum — від жужаляў падсямейства. Распаўсюджаны па ўсёй Еўропе і Заходняй Сібіры. Інтрадуцыраваны ў Паўночную Амерыку.
Венецыянскі кінафестываль 1987
44-ы Венецыянскі кінафестываль праходзіў з 29 жніўня па 9 верасня 1987 года. Галоўную ўзнагароду кінафестывалю — Залатога льва — атрымаў фільм «Бывайце, дзеці» рэжысёра Луі Маля.
Bembidion tetracolum
Апісанне
Даўжыня — 5-6 мм. галава і пярэдняспінка металічныя цёмна-зялёныя, надкрыллы цёмна-карычневыя з чатырма аранжавымі плямамі.
Экалогія і месцапражыванні
Сустракаюцца на любой адкрытай, не занадта сухой глебе, звычайна паблізу вады.
Джыньезэ
Джыньезэ (Gignese) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Вербана-Кузіа-Асола.
Насельніцтва складае 784 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 56 чал./км². Займае плошчу 14 км². Паштовы індэкс — 28040. Тэлефонны код — 0323.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Маўрыкій.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Джакама Пучыні
Джакама Пучыні (Giacomo Puccini; 1858—1924) — італьянскі кампазітар, які стварыў шэраг сусветна вядомых опер. Яго талент у меладраме і сентыментальны эратызм адлюстраваны ў такіх творах як «Tosca» і «La Boheme». Адзін з яскравых прадстаўнікоў кірунку «верызм» у музыцы. Некаторымі даследчыкамі завецца найбуйнейшым пасля Вердзі італьянскім оперным кампазітарам.
Біяграфія
Пучыні нарадзіўся ў горадзе Лука, у музычнай сям’і, адным з сямі дзяцей. Дынастыя музыкантаў у сям’і Пучыні была заснавана ў Луцы прапрадзядулем Джакама (1712—1781) і яго цёзкам. Пасля смерці бацькі, Мікеле Пучыні (1813—1864), пяцігадовага Пучыні адправілі на навуку да яго дзядзькі Фартунату Маджы, які лічыў яго дрэнным, недысцыплінаваным вучнем і, як піша сучасны біёграф кампазітара, узнагароджваў яго хваравітым штурхялём па галёнцы за кожную фальшывую ноту, пасля чаго ў Пучыні ўсё жыццё рэфлекторна ўзнікаў боль у назе ад фальшывых нот.
Пазней Пучыні атрымаў месца царкоўнага арганіста і хормайстра. Оперным кампазітарам яму захацелася стаць, калі ён упершыню пачуў оперу Джузэпэ Вердзі «Аіда» ў Пізе.
Цягам чатырох гадоў Пучыні займаўся ў Міланскай кансерваторыі. У 1882 годзе браў удзел у конкурсе аднаактовых опер. Не атрымаўшы першы прыз, яго опера «Вілісы» была пастаўлена ў 1884 годзе ў. Опера гэта прыцягнула ўвагу, кіраўніка ўплывовага выдавецкага дому, што спецыялізаваўся на выданні партытур. Рыкордзі заказаў Пучыні новую оперу. Ёю стаў «Эдгар».
Трэцяя яго опера, «Манон Леско», скончаная ў 1893 годзе, мела велізарны поспех. Нягледзячы на відавочны ўплыў Рыхарда Вагнера, талент Пучыні выявіўся ў гэтай оперы ў амаль поўным сваім бляску. З гэтай оперы пачалося супрацоўніцтва Пучыні з лібрэтыстамі Луіджы Іліка і Джузэпэ Джакоза.
Наступная оперы «Багема» (напісаная па матывах рамана Анры Мюржэ) прынесла Пучыні сусветную славу. Адначасна оперу з той жа назвай і па тым жа рамане пісаў Руджэра Леанкавала, з-за гэтага паміж кампазітарамі паўстаў канфлікт, і яны перасталі мець зносіны.
За «Багемай» была «Тоска», прэм’ера якой адбылася ў 1900 годзе. Пад ціскам з боку прымадонны Ла Скала Даркле, якая выконвала галоўную ролю ў гэтай оперы, і настойвала на наяўнасці ў галоўнай гераіні арыі, якую можна было б выканаць у канцэрце, Пучыні дапоўніў другі акт оперы, напісаўшы знакамітую сёння «Vissi d’arte». Таксама ён дазволіў Даркле, бландынцы, не апранаць парык (у тэксце лібрэта Тоска — брунетка).
17 лютага 1904 года ў Міланскім тэатры «Ла Скала» Джакама Пучыні прадставіў сваю новую оперу «Мадам Батэрфляй» (Чыа-чыа-сан) («Madama Butterfly», па матывах п’есы ). Нягледзячы на ўдзел вядомых спевакоў, Джавані Дзенатэла, Джузэпэ дэ Лука, спектакль праваліўся. Маэстра пачуваўся раздушаным. Сябры ўгаварылі Пучыні перапрацаваць свой твор, а на галоўную партыю запрасіць Саламію Крушальніцкую. 29 мая на сцэне тэатра «Гранду» ў Брэшыі адбылася прэм’ера абноўленай «Мадам Батэрфляй», гэтым разам — трыўмфальная. Публіка сем разоў выклікала акцёраў і кампазітара на сцэну.
Пасля гэтага новыя оперы сталі з’яўляцца радзей. У 1903 годзе Пучыні, заядлы аўтамабіліст, трапіў у аварыю. У 1909 годзе грымнуў скандал, злучаны з тым, што пакутуючая прыпадкамі рэўнасці жонка кампазітара Эльвіра звінаваціла хатнюю прыслужніцу Дарыю Манфрэдзі ў любоўнай сувязі з Пучыні, пасля чаго хатняя прыслужніца скончыла з сабой. (Ці была сувязь насамрэч — невядома). Сваякі Манфрэдзі падалі пазоў, і Пучыні заплаціў прызначаную судом суму. У 1912 годзе памёр выдавец Пучыні, Джуліа Рыкордзі, які згуляў велізарную ролю ў пасоўванні кампазітара да слыннасці.
Тым не менш, у 1910 годзе Пучыні скончыў оперу «Дзяўчына з Захаду», пра якую пасля казаў як пра найдужэйшы свой опус. Спроба напісаць аперэту (мусібыць, з-за неймавернай у той час папулярнасці жанру, у якім тады вяршэнствавалі Франц Легар і Імрэ Кальман) скончылася няўдала. У 1917 годзе Пучыні скончыў перапрацоўку сваёй аперэты ў оперу («Ластаўка»).
У канцы 1923 года Пучыні, які быў вялікім аматарам тасканскіх цыгар і цыгарэт, пачаткаў жаліцца на хранічныя болі ў горле. У яго быў дыягнаставаны рак гартані, і дактары парэкамендавалі яму новае эксперыментальнае лячэнне, радыетэрапію, якое прапанавалі ў Бруселі. Ні сам Пучыні, ні яго жонка не былі ў курсе вастрыні хваробы, гэта інфармацыя была перададзена толькі іх сыну.
Пучыні сканаў у Бруселі 29 лістапада 1924 года. Прычынай смерці паслужылі ўскладненні, выкліканыя аперацыяй, — некантралюемы крывацёк выклікаў інфаркт міякарда на наступны дзень пасля аперацыі. Апошні акт яго апошняй оперы («Турандот») застаўся незавершаным. Ёсць некалькі версій канцоўкі, найчасцей выконваецца версія, напісаная Франка Альфана. На прэм’еру гэтай оперы дырыжор, блізкі сябар кампазітара Артура Тасканіні спыніў аркестр на тым месцы, дзе пачыналася частка, напісаная Альфана. Паклаўшы палачку, дырыжор павярнуўся да публікі і сказаў: «Тут смерць перапыніла працу над операй, якую маэстра не паспеў завяршыць» ..
Незадоўга да смерці Пучыні заўважыў у адным са сваіх лістоў, што «опера скончылася як жанр, бо людзі страцілі густ да мелодыі і гатовы трываць музычныя кампазіцыі, што не змяшчаюць нічога меладычнага».
Творчасць
Незвычайна адораны меладычна, Пучыні цвёрда прытрымліваўся думкі, што музыка і дзеянне ў оперы павінны быць непарыўныя. Па гэтай прычыне, у прыватнасці, у операх Пучыні няма ўверцюр. Вядомыя так званыя «пучыніўскія актавы» — упадабаны і добра вядомы прыём аркестроўкі, калі мелодыю вядуць у розных рэгістрах розныя інструменты (ці ў межах адной аркестравай групы). Гарманічная мова кампазітара таксама вельмі цікавая, ёсць тыповыя для кампазітара хады, прыкладам, вырашэнне дамінанты ў субдамінанту заміж тонікі, паралельныя квінты і да т.п. Уплыў музыкі імпрэсіяністаў чуецца ў яркіх тэмбравых развязках і сталай гульні аркестравымі фарбамі. У «Тосцы» па-майстэрску выкарыстоўваюцца акустычныя эфекты, што ствараюць ілюзію шматмернай прасторы. Асабліва выдатная мелодыка Пучыні. Дзякуючы багаццю мелодый, оперы Пучыні, разам з операмі Вердзі і Моцарта, з’яўляюцца найбольш часта выкананымі операмі ў свеце. Рэдкі оперны тэатр сёння адважваецца скласці рэпертуар сезона, не ўключыўшы ў яго хоць бы адзін твор гэтага кампазітара.
Спадчына
Меладычны ўплыў Пучыні быў велізарны. Пучыністамі назваў яго паслядоўнікаў вядомы музычны крытык Іван Салярцінскі, адзначыўшы, што «самым зацятым» прадстаўніком гэтага руху стаў Імрэ Кальман. Да «пуччиниистам» таксама прыналежалі Франц Легар і Ісак Дунаеўскі. У творах Дзмітрыя Шастаковіча часам чутны ўплыў стылю Пучыні. Галоўным чынам гэта дакранаецца падобнага пачуцця кантылены і каларыстычных прыёмаў аркестроўкі.
У 1912 годзе адзін вельмі вядомы італьянскі крытык, у сувязі з пастаноўкай адной з опер Пучыні, напісаў у сваім артыкуле наступнае: «Гэта проста ганьба, што свет думае, быццам італьянская музыка — гэта, пераважна, творы гэтага старамоднага меладыста, тым часам як у Італіі ёсць такія кампазітары-інтэлектуалы, як Ільдэбранда Піцэці».
Іншы крытык, Карла Берсёза, так апісаў свае ўражанні ад прэм’еры «Багемы» (у «La gazetta»): «„Багема“ не пакіне ніякага следу ў гісторыі опернага тэатра. Аўтару гэтай оперы варта лічыць свой твор памылкай».
Выдавец Рыкордзі, пазнаўшы пра сумневы, што раздзіралі кампазітара падчас першых рэпетыцый «Багемы», напісаў яму: «Калі гэтай операй вы не трапілі, маэстра, я змяню прафесію і пачну гандляваць салямі».
Лібрэтыст Іліка пісаў Пучыні: «Працаваць з вамі, Джакама, — гэта як жыць у пекле. Сам Іоў не вынес бы такіх пакут».
У 1996 годзе ў Луцы быў заснаваны «Centro Studi Giacomo Puccini» (цэнтр вывучэння Джакама Пучыні), якое ахапляе шырокае кола падыходаў да вывучэння творчасці Пучыні. У ЗША American Center for Puccini Studies спецыялізуецца на незвычайных выкананнях прац кампазітара і адкрывае публіцы неацэненыя раней ці невядомыя ўрыўкі прац Пучыні. Гэты цэнтр быў заснаваны ў 2004 годзе спеваком і дырыжорам Гары Дунстанам.
У 2006 годзе опера «» адзначыла сваё сто дзесяцігоддзе. У другой палове дваццатага стагоддзя яна заняла месца ў пяцёрцы самых часта выкананых у свеце опер і з тых часоў з гэтай пяцёркі ўжо не выходзіла.
У гонар Пучыні названы кратар на Меркурыі.
Палітыка
У адрозненне ад Вердзі, Пучыні не браў удзел у палітычным жыцці краіны. Яго біёграф пісаў, што цягам усяго жыцця. Іншы біёграф лічыць, што калі б Пучыні меў уласную палітычную філасофію, то ён найхутчэй быў бы манархістам
Падчас першай сусветнай вайны адсутнасць цікавасці Пучыні да штодзённых пытанням саслужыла яму дрэнную службу. Яго доўгае сяброўства з Тасканіні была перапынена амаль на дзесяцігоддзе пасля заўвагі Пучыні ўлетку 1914 года пра тое, што Італія выйграла б ад нямецкай арганізаванасці. Пучыні працягваў працаваць на операй La rondine, заказанай яму аўстрыйскім тэатрам у 1913 годзе, і пасля таго, як Італія і Аўстра-Венгрыя сталі ворагамі ў 1914 (кантракт, праўда ўрэшце быў скасаваны). Пучыні не браў удзел у грамадскай дзейнасці падчас вайны, але прыватнай выявай дапамагаў людзям і сем’ям, пацярпелым ад вайны.
У 1919 годзе Пучыні атрымаў заказ напісаць музыку на оду ў гонар перамог Італіі ў першай сусветнай вайне. Прэм’ера гэтага твора, Inno a Roma («Гімн Рыму»), павінна была адбыцца 21 красавіка 1919 года, падчас святкавання ўгодкаў заснавання Рыма. Як бы там ні было, прэм’ера была адкладзена да 1 чэрвеня 1919 і была выканана на адкрыцці спаборніцтваў па лёгкай атлетыцы. Хоць Гімн Рыму не быў напісаны для фашыстаў, ён шырока выкарыстоўваўся падчас вулічных парадаў і грамадскіх цырымоній, што праводзіліся італьянскімі фашыстамі.
У апошні год жыцця ў Пучыні было некалькі кантактаў з Беніта Мусаліні і іншымі членамі фашысцкай партыі Італіі, і Пучыні нават стаў яе ганаровым членам. З іншага боку, звесткі пра тое, ці быў Пучыні рэальна членам фашысцкай партыі, супярэчлівыя. Італьянскі сенат па традыцыі ўключаў некалькіх членаў, прызначаных у святле іх унёску ў культуру краіны. Пучыні спадзяваўся заслужыць гэты гонар (так, як раней заслужыў яе Вердзі) і задзейнічаў наяўныя ў яго сувязі з гэтай мэтай. Хоць ганаровыя сенатары валодалі правам галасы, няма сведчанняў пра тое, што Пучыні шукаў гэта прызначэнне для таго, каб скарыстаць права голасу. Пучыні марыў заснаваць нацыянальны тэатр у родным Віярэджа і, вядома, для гэтага праекта яму патрабавалася падтрымка ўрада. Пучыні сустракаўся з Мусаліні двойчы, у лістападзе і снежні 1923 года. Хоць тэатр так і не быў заснаваны, Пучыні атрымаў тытул сенатара (senatore a vita) за некалькі месяцаў да смерці.
У той час, калі Пучыні сустракаўся з Мусаліні, той знаходзіўся на пасту прэм’ер-міністра каля года, але яго партыя яшчэ не атрымала поўны кантроль над парламентам. Мусаліні абвясціў пра спыненне прадстаўніцкага стылю кіравання і пачатак фашысцкай дыктатуры ў сваёй прамове, звернутай да палаты дэпутатаў, 3 студзеня 1925 года, ужо пасля смерці кампазітара.
Творы
Оперы:
NGC 1601
NGC 1601 (іншыя абазначэнні — MCG -1-12-18, NPM1G -05.0198, PGC 15413) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Астравы Ашмор і Карцье
Астравы Ашмор і Карцье — дзве групы невялікіх незаселеных трапічных астравоў у Індыйскім Акіяне, размешчаных у заканчэнні кантынентальнага шэльфа Аўстраліі на поўдзень ад інданэзійскага востраву Році на каардынатах. Агульная плошча — 5 кв. км. Рыф Хіберныя (Hibernia), размешчаны ў 42 км на паўночны ўсход ад рыфа Ашмор, не ўваходзіць у іх склад, а з’яўляецца часткай штата Заходняя Аўстралія. Знаходзяцца пад кіраваннем Аўстраліі з 1931 года. У жніўні 1983 года абвешчаныя нацыянальным запаведнікам.
Галоўпаштамт (Брэст)
Гісторыя
У сувязі з будаўніцтвам Брэсцкай крэпасці, у 1840-х горад быў перанесены на ўсход. Адразу паўстала пытанне пра будаўніцтва паштовай станцыі. Тагачасныя паштовыя станцыі мелі шэраг функцый — гасцініца, рэстаран, невялікая канюшня. Месца для будаўніцтва было абрана невыпадкова, бо тут праходзіла яшчэ раней пракладзеная дарога на усход, з якой і пачалася сетка гарадскіх вуліц. Побач быў пабудаваны будынак казначэйства. Пазней, у сярэдзіне 1860-х, насупраць паштовай станцыі паўстаў Свята-Сімяонаўскі сабор, такім чынам утварыў даволі шырокую плошчу.
У канцы XIX стагоддзя паштовая станцыя называлася паштова-тэлеграфнай канторай.
Пры адступленні расійскай імператарскай арміі гэта адзін з нешматлікіх будынкаў, які не быў зруйнаваны.
Ваўнянка
Ваўня́нка ружовая, Вяўнянка, Малачай моташны , Ваўнуха (Lactarius torminosus) — шапкавы базідыяльны грыб з роду  сямейства.
Народныя назвы
Ваўнянка, розавая ваўнянка, гаўнянка, дурны рыжык, воўненка, ваўнушка, валнушка, салдацкі рыжок, воўненха, воўнех, валнянка, валавянка, валвяк, валовік, каровеха, малочнік, кабыленка, малачай, кароўка, каза, лосеў грыб, ваўненка, валнушка, валняшка, гарашка, гарашачка, валнуха, ваўнячка, красненькая, ваўнейка, валнейка, валанянка, валненка, ваўняначка, вайлушачка, мачонка, мачоначка, мачонік, салёнік, адсаліванік, горкі грыб, вавёнка, ваўняк, воўленка, волненка, валойка, валасянка, каза, таварычы рыжок, вужаўка, каровенка, воўнянка , воўненіца, воўнік, воўчы рыжок, ваўнянак, валнуха, валаўяк, валмянік, валамянка , баран, мачонка, падалешка, падалешнік, малачайка, воўчанак, валвянка, ваўнёнка, валэвінка, ваўнюнка, валжанка, кабыла, малачанік.
Апісанне
Пладовае цела грыба — шапка на ножцы. Шапка дыяметрам 4—10 см, пукатая, потым шырокалейкападобная, з падагнутым уніз пушыстым краем, чырванавата-ружовая, з выразнымі канцэнтрычнымі зонамі, сухая або слізкаватая, лямцава-валасістая. Мякаць шчыльная, светла-крэмавая, з белым едкім млечным сокам, са слаба смалістым пахам. Пласцінкі прырослыя або зыходзячыя, белаватыя, потым жаўтавата-ружаватыя. Ножка цыліндрычная, пустая, гладкая, святлейшая за шапку.
Пашырэнне
Пашырана ў Еўропе, Усходняй Азіі, Паўночнай Амерыцы. На тэрытоыі Беларусі трапляецца ўсюды. Расце групамі ў лясах розных тыпаў, асабліва ў бярэзніках (утварае з бярозай мікарызу). Пладовыя целы з’яўляюцца ў ліпені—кастрычніку.
Хвалі Мартэно
Хвалі Мартэно, электрафон (Ondes Martenot) — монафанічны электронны музычны інструмент, з 7-актаўнай клавіятурай фартэпіяннага тыпу, а таксама ніткай з кольцам, які апранаецца на паказальны палец правай рукі.
Сканструяваны ў 1920-х гадах у Францыі Морысам Мартэно.
Аліўе Месіян напісаў «Нявыдадзеныя лісткі» для хваль Мартэно і фартэпіяна, дзе хвалі Мартэно выкарыстоўваюцца як падгалосак вядучаму інструменту - фартэпіяна.
Артура Тасканіні
Артура Тасканіні (італ.: Toscanini, Arturo -) — адзін з найвялікшых італьянскіх дырыжораў, упершыню прадэманстраваў свае здольнасці падчас пастаноўкі «Аіды», Джузэпэ Вердзі, калі яму было 19 год. Яго дакладнасць і слушнасць кампазітарам, зрабілі яго стандартам сучаснага дырыжырвання.