cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Анастас Іванавіч Мікаян
Пасля смерці Сталіна
З 15 ліпеня 1964 года па 9 снежня 1965 года Старшыня Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР (фармальна найвышэйшая дзяржаўная пасада). Падчас Кастрычніцкага (1964 г.) пленума ЦК КПСС спрабаваў асцярожна бараніць Мікіту Хрушчова, падкрэсліваючы яго замежнапалітычныя заслугі. У выніку ў снежні 1965 года Мікаян быў адпраўлены ў адстаўку як дасягнулы 70-гадовага ўзросту і заменены на лаяльнага Брэжневу Мікалая Падгорнага. Пры гэтым Анастас Мікаян застаўся членам ЦК КПСС і членам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР (1965—1974), атрымаў шосты ордэн Леніна.
З 1974 года не браў удзел у працы Вярхоўнага Савета СССР. У 1976 годзе не браў удзел у XXV з’ездзе КПСС і не быў абраны членам ЦК КПСС.
Пахаваны на Новадзявочых могілках (а не ля Крамлёўскай сцяны), што было знакам вядомай няміласці. На яго магіле ёсць эпітафія на армянскай мове.
La Marquise
La Marquise (афіцыйная назва — De Dion Bouton Et Trepardoux Dos-A-Dos Steam Runabout) — cамы стары дзеючы аўтамабіль у свеце.
Пабудаваны ў 1884 годзе на сродкі графа Альбера дэ Дыёна.
Канструкцыя
Уяўляе сабой чатырохмесцавы квадрыцыкл на паравой цязе з заднім прывадам і пярэднімі кіраванымі коламі. Задняя вось прыводзілася валамі ад двух невялікіх рухавікоў, прыстыкаваных да кампактнага катла з канцэнтрычнымі кольцамі ўсярэдзіне. Кантэйнер для вугалю знаходзіўся з вонкавага боку ад катла. У адрозненне ад класічных паравозаў гэты кацёл разаграваецца да параўтварэння ўсяго за 45 хвілін і патрабаваў далівання вады кожныя 30 км.
Максімальная хуткасць, якую атрымалася развіць на «Маркізе», складала амаль 60 км/г. Так раскачагарыцца атрымалася на першай у гісторыі чалавецтва аўтамабільнай гонцы па маршруце Парыж-Версаль у 1887 г. Трыццаць два кіламетры ў кожны бок «мінілакаматыў» пераадолеў з сярэдняй хуткасцю ў 26 км/г.
Уладальнікі
У 1906 году дэ Дыён прадаў аўтамабіль афіцэру французскай арміі Анры Дарыолю (Henri Doriol), сям'я якога валодала «La Marquise» да 1987 года.
Наступным уладальнікам стаў член брытанскага клуба класічных машын Цім Мур (Tim Moore), які аднавіў аўтамабіль і ў 1988 годзе прывёў яго ў цалкам працоўны стан.
У 2007 годзе «La Marquise» быў прададзены калекцыянеру з Тэхаса Джону О'Куіну (John O'Quinn), які заплаціў за яго, як паведамлялася, 3,63 мільёна долараў.
У 2011 годзе «La Marquise» быў выстаўлены на аўкцыён спадчыннікамі О'Куінна, які памёр у 2009 годзе. 8 кастрычніка 2011 года прададзены на аўкцыёне за 4 мільёны 620 тысяч долараў ЗША. Імя пакупніка, які стаў пятым уладальнікам гэтага аўтамабіля, не раскрываецца.
Анатоль Мікалаевіч Сердзюкоў
Анатоль Мікалаевіч Сердзюкоў (нар., п. Герой, Буда-Кашалёўскі раён, Гомельская вобласць) — беларускі фізік-тэарэтык. Член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (1996), доктар фізіка-матэматычных навук (1987), прафесар (1988).
Біяграфія
Скончыў Гомельскі дзяржаўны педагагічны інстытут (1965).
У 1968—1973 гадах — старшы інжынер-канструктар, малодшы навуковы супрацоўнік Інстытута фізікі АН БССР. З 1973 гадах старшы выкладчык, дацэнт, старшы навуковы супрацоўнік, у 1979—1990 гадах і ў 1998—2003 гадах загадчык кафедры, у 1990—1997 гадах — прарэктар па навуковай рабоце Гомельскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Ф. Скарыны.
Навуковая дзейнасць
Навуковыя даследаванні ў галіне тэарэтычнай фізікі. Працы прысвечаны праблемам электрадынамікі і акустыкі кіральных асяроддзяў. У яго даследаваннях ліквідаваны супярэчнасці ранейшых тэорый натуральнай гіратрапіі, якія развіваліся многімі вядомымі фізікамі мінулага і цяперашняга стагоддзяў, дасягнута ўзгадненне электрадынамічных матэрыяльных ураўнанняў з межавымі ўмовамі і законамі захавання, а таксама ўстаноўлена ўзаемасувязь паміж рознымі спосабамі фенаменалагічнага апісання гіратрапіі. Пабудаваў самасагласаваную тэорыю выпраменьвання, распаўсюджвання, адлюстравання, паглынання, рассейвання і нелінейнага ўзаемадзеяння хваль у кіральных асяроддзях. Выканаў цыкл работ па тэарэтычнаму вывучэнню пругкіх хваль у кіральных асяроддзях. Прадказаў эфект і пабудаваў тэорыю акустычнага і кругавога дыхраізма, сфармуляваў законы захавання для гукавых хваль з улікам частотнай і прасторавай дысперсіі, вырашыў многія задачы фотаакустыкі.
Аўтар больш за 150 навуковых прац, у т.л. 8 вынаходстваў і навучальнага дапаможніка.
Allium texanum
Allium texanum — від травяністых раслін сямейства, эндэмік Аклахомы і Тэхаса, ЗША.
Распаўсюджанне
Эндэмік Аклахомы і Тэхаса ЗША.
Аамір Хан
Аамір Хан (урду عامر خان‎, хіндзі आमिर ख़ान, англ. Aamir Khan; нар. года, Бамбей) — індыйскі акцёр, прадзюсар, рэжысёр, сцэнарыст і тэлевядучы. Здымаецца ў фільмах на хіндзі. Зарэкамендаваў сябе як адзін з самых папулярных і ўплывовых акцёраў індыйскага кіно. Уладальнік шэрагу намінацый і кінапрэмій, у тым ліку Filmfare Awards і Нацыянальнай кінапрэміі Індыі. Быў удастоены ўрадавых узнагарод Падма Шры ў 2003 годзе і Падма Бхушан у 2010.
Жуан-Песоа
Жуан-Песоа (João Pessoa) — горад у Бразіліі, сталіца штата Параіба. Складовая частка мезарэгіёна Зона-та-Мата-Параібана. Знаходзіцца ў складзе буйной гарадской агламерацыі Жуан-Песоа. Уваходзіць у эканоміка-статыстычны мікрарэгіён Жуан-Песоа. Насельніцтва складае 674762 чалавека на 2007 год. Займае плошчу 210,45 км². Шчыльнасць насельніцтва — 3206,3 чал./км ².
NGC 1217-1
NGC 1217-1 — галактыка каталога NGC, знаходзіцца ў Сузор’і Печы.
Бачная зорная велічыня: 12,4. Бачны размер: 1,8' × 1,3'. Прамое ўзыходжанне: 3 гадз. 6 мін. 6 сек. Схіленне: −39° 02' 09".
Хрысціянства ў Японіі
Хрысціянства — адна з галоўных рэлігій у Японіі, пасля сінтаізму і будызму. Яна аказала ўплыў на фарміраванне японскай адукацыі і грамадска-палітычную думку новага часу. Па стане на пачатак XXI стагоддзя ў Японіі дзейнічала звыш 9 тысяч хрысціянскіх абшчын, у якіх было зарэгістравана каля 2,5 млн вернікаў, 31 снежня 2005 — 31 снежня 2008 года. Найбольшай хрысціянскай арганізацыяй Японіі з'яўляецца Рымска-Каталіцкая Царква, якая аб'ядноўвае 442 тысяч чалавек.
Пропаведзь
Хрысціянства з'явілася ў Японіі ў сярэдзіне XVI стагоддзя. Першым місіянерам, які прапаведаваў японцам Евангелле быў баск — езуіт Францыск Ксаверый. У 1549 годзе ён прыбыў у паўднёвы японскі горад Кагосіма, дзе заснаваў невялікую рымска-каталіцкую абшчыну. Пасля высілкамі езуіта з'явіліся хрысціянскія цэнтры ў Ямагуты і Кіёта. На працягу 1560 — 1580-х гадоў члены Таварыства Ісуса кіравалі хрысціянізацыяй Японскіх астравоў. Нягледзячы на моцную апазіцыю будысцкага духавенства і Імператарскага двара, езуітаў падтрымлівалі японскія рэгіянальныя ўладары, такія як Атома Сарын і Ода Набунага. Хрысціянская пропаведзь была асабліва паспяховай на востраве Кюсю і ў сталічным рэгіёне Кінкі. Да канца XVI стагоддзя ў Японіі налічвалася каля 300 тысяч хрысціян.
Забарона
У 1587 годзе аб'яднальнік Таётомі Хідэёсі забараніў знаходжанне місіянераў у краіне і пачаў прыгнятанні вернікаў. У 1597 годзе ён раскрыжаваў на крыжах 26 хрысціян за парушэнне загаду. Рэпрэсіўную палітыку працягнуў і яго палітычны пераемнік Такугава Іэясу, заснавальнік сёгуната Эда. У 1612 годзе ён забараніў вызнаванне хрысціянства ў сваіх уладаннях, а ў 1614 годзе распаўсюдзіў гэту забарону на ўсю Японію. Разбурэнне цэркваў і масавыя паказальныя пакаранні смерцю прымусілі хрысціян перайсці ў падполле. У 1637 годзе частка падпольшчыкаў арганізавалі паўстанне ў Сімабары, якое было жорстка падушана войскамі сёгуната. У 1639 годзе, пасля серыі ўказаў Такугавы Хідэтады і Такугавы Іэміцу, Японія разарвала адносіны з еўрапейскімі краінамі і ўступіла ў эпоху ізаляцыі ад Захаду. З тых часоў забарона на хрысціянства ў Японіі дзейнічала больш за 250 гадоў. Большасць хрысціян былі пакараны смерцю ці звернуты ў будызм сілай.
Аднаўленне
У 1859 годзе, пасля заключэння Японіяй Ансэйскіх дагавораў, хрысціянскія місіянеры зноў атрымалі права наведваць краіну як замежныя грамадзяне. Аднак забарона на вызнаванне хрысціянства японцамі не была знята. Так, у 1865 годзе ў раёне Оўра горада Нагасакі французская каталіцкая місія пабудавала царкву, якую ўпотай наведвала некалькі падпольных хрысціян. Кантакт з вернікамі быў адноўлены, аднак мясцовыя ўлады выявілі іх і пакаралі смерцю. Рэпрэсіі працягваліся нават пасля рэстаўрацыі Мэйдзі ў 1868 годзе, калі Японія ўступіла на шлях мадэрнізацыі і вестэрнізацыі. У 1868 і 1870 гадах урад правёў паказальныя пакаранні смерцю японскіх хрысціян на астравах Гато і Нагасакі, што выклікала асуджэнне еўрапейскіх дзяржаў і ЗША. Толькі ў 1873 годзе, пад знешнім ціскам, японскія ўлады знялі забарону на хрысціянства, дазволіўшы свабодна прапаведаваць і вызнаваць яго.
У канцы XIX стагоддзя ў Японіі дзейнічалі Рымска-каталіцкая царква, пратэстанцкі Саюз хрысціянскіх цэркваў Японіі, англіканская царква і Руская праваслаўная царква. Амаль усе прапаведнікі былі выхадцамі з Еўропы і ЗША. Пад уплывам пратэстанцкіх цячэнняў узніклі мясцовыя сектанцкія арганізацыі, якія ўвабралі ў сябе элементы хрысціянства.
Унёсак
Хрысціянства аказала вялікі ўплыў на фарміраванне японскай грамадска-палітычнай думкі Новага часу. У прыватнасці, хрысціянскія ідэі любові, міласэрнасці да бліжняга, свабоды і роўнасці спрыялі ўзнікненню японскага лібералізму, а затым — парламентарызму. Высілкамі хрысціянскіх прапаведнікаў з'явілася найноўшая японская сістэма адукацыі. Японскія хрысціяне былі асноўным рухавіком у грамадскіх рухах за забарону п'янства і прастытуцыі. Дзякуючы хрысціянскім арганізацыям у Японіі былі створаны шматлікія дабрачынныя таварыствы, бальніцы, цэнтры інвалідаў, дзіцячыя дамы і г.д.
Вакаліст
Вакаліст (vox — «голас» і vocalis — «які гучыць») — музычная прафесія, звязаная са спевам, гэта значыць выкананнем розных вакальных партый; удзельнік якога-небудзь вакальна-інструментальнага ансамбля, у якім гэты ўдзельнік выконвае вакальныя партыі. Тэрмін вакаліст амаль супадае з тэрмінам спявак, але ў сучаснай эстраднай музыцы тлумачыцца некалькі шырэй, у прыватнасці маючы на ўвазе магчымасць дэкламавання, рэчытатыву і г. д.
Лідар-вакаліст — удзельнік музычнага калектыву, выканаўца пераважна вядучых вакальных партый.
Бэк-вакаліст — удзельнік музычнага калектыву, выканаўца дадатковых, гарманічных вакальных партый на заднім плане.
Экс-вакаліст — былы ўдзельнік музычнага калектыву, выканаўца галоўным чынам вядучых вакальных партый.
Бразільскае нагор’е
Бразільскае нагор’е (Planalto Brasileiro) — шырокі геаграфічны рэгіён, які пакрывае значную частку ўсходу, поўдня і цэнтра Бразіліі. Па плошчы нагор’е дасягае практычна паловы яе тэрыторыі, каля 4 млн км². Акрамя таго, пераважная большасць насельніцтва краіны (больш 95 %) жыве на гэтым нагор’і або на вузкай прыбярэжнай паласе побач з ім. Даўжыня і па шыраце, і па мерыдыяне больш за 3200 км. Вышыні ўзрастаюць ад 500 м на захадзе да 2000 м і больш на ўсходзе. Вышэйшая кропка — гара Бандэйра (2890 м). Найбольш высокія часткі нагор’я ўтвараюць хрыбты: Сера-ду-Мар, Сера-ду-Эспіньясу, Сера-Дарада. На ўзбярэжжы тыповыя асобныя горы ў выглядзе вежаў, конусаў (т. зв. Цукровыя галовы).
Бразільскае нагор’е вядома дзякуючы вялікай прыроднай разнастайнасці: на ім існуюць некалькі розных відаў раслін, жывёл, шырокі спектр кліматычных умоў, розныя тыпы глебы і тысячы відаў жывёл і раслін.
З-за вялікай разнастайнасці характарыстык Бразільскае нагор’е падзяляюць на тры часткі:
Пятрылавічы
Пятры́лавічы (, Петриловичи) — вёска ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Літвенскага сельсавета.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Цясноўскага сельсавета. 125 жыхароў (2009).
NGC 923
NGC 923 (іншыя абазначэнні — UGC 1915, MCG 7-6-22, ZWG 539.30, IRAS02244+4145, PGC 9355) — спіральная галактыка (Sb) у сузор’і Андрамеда.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
IC 583
IC 583 — галактыка тыпу Sbc (кампактная выцягнутая спіральна галактыка) у сузор'і Леў.
Сафі Сюш
Хедвіг Караліна Сафі Сюш (швед. Hedvig Carolina Sophie Cysch, народжаная Віберг (швед. Wiberg);  — ) — шведская спявачка (мецца-сапрана) і тэатральная актрыса, часта выконвала галоўныя ролі ў аперэтах, як у Стакгольме, так і у Гётэбаргу. Вялікую вядомасць ёй прынесла выкананне галоўнай ролі ў шведскай версіі п’есы Жака Афенбаха «Прыгожая Алена».
Біяграфія
Нарадзілася ў Стакгольме 15 кастрычніка 1847 года і ў сям’і наглядчыка Карла Эрыка Віберга і Ганны Элісабет Седэрстрэм. Яна наведвала балетную школу Андэрса Селіндэра з 1857 года і школу Каралеўскага тэатра з 1863 года. Увесну 1866 года яна дэбютавала ў гётебаргскім Новым тэатры (швед. Nya Teatern) у ролі Лауры ў п’есе Б’ёрнстэрнэ Б’ёрнсана «Маладыя» (швед. De Nygifte), а з 1867 года выступала ў новаўтвораным стакгольмскім Шведскім тэатры, дзе з самага пачатку мела рэпутацыю адной з самых таленавітых актрыс. Яна грала ў Каралеўскім тэатры 1872 па 1877 год. Пасля вучобы ў Парыжы ў 1877—1879 гадах Сафі выступала ў розных тэатрах Гётэбарга і Стакгольма з 1880 па 1888 год. У 1882 годзе яна выйшла замуж за аптовага гандляра Карла Тэадора Сюша (1853—1903).
На сцэне Сафі хутка заваявала папулярнасць, выконваючы партыі мадам Тальен у «Закаханым ільве» Франсуа Пансара і Розы ў яго ж «Гонары і грошах». Яна таксама гуляла ролі ў спектаклях па шэкспіраўскім творах: Гера у п’есе «Шмат шуму з нічога», Джульеты ў «Рамэа і Джульеце» і Кардэлія ў «Каралі Лір». Сафі набывала ўсё большую папулярнасць у якасці аперэтачнай спявачкі, асабліва дзякуючы сваёй загалоўнай ролі ў п’есе Афенбаха «Прыгожая Алена».
Пасля замужжа Сюш завяршыла сваю актыўную кар’еру актрысы, але падтрымлівала тэатральную прадзюсарскую кампанію, якую яна заснавала разам са сваім мужам. У жніўні 1882 года яна выканала загалоўную ролю ў «Лілі» Эрвэ ў тэатры Юргордстэтэрн у Стакгольме, што прынесла іх прадпрыемству значны поспех. Спектакль працягваў ісці ўсю восень і ўсю зіму ў тэатры Сёдра. Пазней яна выступала ў пастаноўках «Выдатнай Галатаў» Зупэ і «Жырафле-Жырафлі» Лекока. Дзякуючы сваім поспехам яна стала вядомая як «шведская Жудзік» ад імя французскай аперэтачнай спявачкі Ганны Жудзік.
Двор Саланевічы
Дво́р Салане́вічы (, Двор Солоневичи) — вёска ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бабыніцкага сельсавета.
Allium togashii
Allium togashii — від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Японіі.
Распаўсюджанне
Эндэмік Японіі — востраў.
Галынка (прыпыначны пункт)
Галы́нка (, Голынка)  — прыпыначны пункт Баранавіцкага аддзялення Беларускай чыгункі ў Ваўкавыскім раёне Гродзенскай вобласці. Размешчаны ў вёсцы Галынка; на лініі Ваўкавыск-Цэнтральны — Бераставіца, паміж станцыяй Ваўкавыск-Цэнтральны і станцыяй Андрэевічы.
Меркасур
Мэта пагаднення — садзейнічанне свабоднаму гандлю, гнуткаму руху тавараў, насельніцтва і валюты краін-удзельніц аб'яднання. Гуарані, партугальская і іспанская мовы прызнаныя афіцыйнымі. МЕРКАСУР і Андская супольнасць нацый у цяперашні час - асноўныя мытныя саюзы, звязаныя з саюзам нацый, якія спрыяюць працэсам эканамічнай інтэграцыі ў Паўднёвай Амерыцы.
МЕРКАСУР паўстаў у 1985 годзе, калі прэзідэнты Аргенціны Рауль Альфонсін і Бразіліі Жазэ Сарней падпісалі Праграму эканамічнай інтэграцыі і супрацоўніцтва Аргенціна-Бразілія або PICE (парт. Programa de Integração e Cooperação Econômica Argentina-Brasil, ісп. Programa de Integración y Cooperación Económica Argentina-Brasil). Праграма таксама прапанавала Гауча ў якасці валюты для рэгіянальнага гандлю.
У МЕРКАСУР засяроджана 55,3% насельніцтва краін Лацінскай Амерыкі і Карыбскага басейна (больш за 300 млн чал.), 40% прамых замежных інвестыцый, 33% аб'ёму знешняга гандлю краін рэгіёну. Сукупны аб'ём ВУП удзельнікаў аб'яднання дасягае 3,3 трл.дол. Аб'яднанне ўяўляе сабой па памерах і эканамічнаму патэнцыялу другі пасля ЕС мытны саюз і трэцюю пасля ЕС і НАФТА зону свабоднага гандлю.
Патрык Сібамана
Патрык Сібамана (Patrick Sibomana; нар., Кігалі, Руанда) — руандыйскі футбаліст, паўабаронца мазамбікскага клуба «Ферувіярыу» з Бейры і былы ігрок нацыянальнай зборнай Руанды.
Клубная кар’ера
Пачынаў кар’еру ў клубе «Ісонга», а ў 2013 годзе перайшоў у АПР, з якім стаў трохразовым чэмпіёнам Руанды і двухразовым уладальнікам Кубка Руанды.
У лютым 2019 года вярнуўся ў Руанду, папоўніўшы склад клуба «Мукура». Улетку таго ж года далучыўся да танзанійскага клуба «Янг Афрыканс». У верасні 2020 года перайшоў у «Паліс», дзе гуляў да канца сезона 2021/22. У лютым 2023 года стаў іграком мазамбікскага «Ферувіярыу».
Міжнародная кар’ера
У 2012—2015 гадах выступаў за нацыянальную зборную Руанды. У 2019 годзе зноў быў выкліканы ў нацыянальную каманду.
Барымак
Гісторыя
Створана ў 1931 годзе на базе дражджавога завода як макаронна-мукамольны камбінат. У Вялікую Айчынную вайну разбурана, адноўлена ў 1944 годзе. З 1949 года — макаронная фабрыка імя У. І Леніна. У 1955, 1985 і 1991 гадах рэканструявана і расшырана. У 1971—1993 гадах у складзе ВА «Барысаўмакаронпрам» (галаўное прадпрыемства), у 1993—1994 гадах арэнднае прадпрыемства, з 1994 адкрытае акцыянернае таварыства «Барымак».
У чэрвені 2006 года ААТ «Барымак» рэарганізавана ў філіял УП «Барысаўскі камбінат хлебапрадуктаў» ААТ «Мінскаблхлебапрадукт».
Прадукцыя
Вытворчая магутнасць 13,21 тыс. т макаронных вырабаў у год. Выпускае (2005) каля 20 найменняў макаронных вырабаў якія рэалізуюцца на тэрыторыі Беларусі, у Латвіі, Літве, Расіі.
Ваенны ордэн Максіміліяна Іосіфа
Ваенны ордэн Максіміліяна Іосіфа (Militär-Max-Joseph-Orden) — вышэйшы ваенны ордэн каралеўства Баварыя. Ордэн быў заснаваны 1 студзеня 1806 года баварскім каралём Максіміліянам I Іосіфам.
Меў тры ступені:
Дваранства
Члены ордэна, якія не мелі дваранскай годнасці, атрымлівалі патэнт разам з узнагародай і маглі выкарыстоўваць у сваім імі прыстаўку «Ritter von», як напрыклад, Вільгельм фон Лееб, які быў Вільгельмам Леебам па нараджэнні. Гэтае правіла тычылася толькі баварскіх падданых і не распаўсюджвалася на іншых, незалежна, грамадзян Германскай імперыі ці іншых дзяржаў. Напрыклад, Эрых Людэндорф, нягледзячы на атрыманы ў 1916 годзе Вялікі крыж, так і застаўся простым чалавекам. Патэнт меў пажыццёвае дзеянне і не распаўсюджваўся на спадчыннікаў, што збліжала яго з рыцарскім статусам англійскіх ордэнаў. Падобнае правіла дзейнічала і ў дачыненни да Ордэна Грамадзянскіх заслуг Баварскай кароны, якім узнагароджвалі служачых высокага рангу.
Ада Эмануілаўна Шчарбіна
Ада Эмануілаўна Шчарбіна (нар., Магілёў) — беларускі хімік, спецыялістка у галіне тэхналогіі прадуктаў асноўнага арганічнага сінтэзу, фізічнай хіміі. Доктар хімічных навук (1987), кандыдат тэхнічных навук (1964), прафесар (1988).
Біяграфія
Скончыла Маскоўскі інстытут нафты і газу (1956). Працавала ў Беларускім дзяржаўным тэхналагічным універсітэце (1966—2016, прафесар кафедры арганічнай хіміі).
Навуковыя інтарэсы: хімія і тэрмадынаміка раствораў неэлектралітаў; фізікахімія працэсаў раздзялення складаных арганічных сумесей.
NGC 1230
NGC 1230 (іншыя абазначэнні — ESO 480-34, MCG -4-8-27, ARP 332, VV 337, AM 0306-231, PGC 11743) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Горкі (Чэрыкаўскі раён)
Го́ркі (, Горки) — вёска ў Беларусі, у Чэрыкаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Сормаўскага сельсавета.
Прэфікснае дрэва
У інфарматыцы, прэфікснае дрэва — гэта ўпарадкаванае дрэва, якое выкарыстоўваецца як мноства ці асацыятыўны масіў, ключамі якога звычайна з’яўляюцца радкі. У адрозненне ад двайковых дрэваў, у вузлах дрэва не захоўваецца ключ, звязаны с вузлом. Замест гэтага кожнаму вузлу адпавядае агульны прэфікс ключоў (і ў вузле захоўваецца толькі адна літара, калі ключы — радкі). Каб атрымаць значэнне прэфікса ці ключа, якое адпавядае дадзенаму вузлу, трэба прайсці шлях ад кораня да гэтага вузла і злучыць усе літары. Адпаведна, усе нашчадкі вузла маюць агульны прэфікс, звязаны з гэтым вузлом. Корань дрэва звязаны з пустым радком. Звычайна значэнні звязаны толькі з лістамі дрэва і з некаторымі ўнутранымі вузламі, якія адпавядаюць поўным ключам, а не проста прэфіксам.
Чаботкі
Чабо́ткі (, Чаботки) — хутар у Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Крэўскага сельсавета.
Да 1978 года хутар уваходзіў у склад Сінькоўскага сельсавета.
Абул Калам Азад
Абул Калам Азад ( — ) — індыйскі палітычны дзеяч і вучоны. Адзін з лідараў руху за незалежнасць Індыі і прыхільнік індуска-мусульманскага адзінства. З 1912 — член партыі Індыйскі нацыянальны кангрэс. У 1912-14 выдаваў антыанглійскую газету «аль-Хіляль» («Паўмесяц»). У 1919-22 і ў 1930 Азад быў адным з кіраўнікоў кампаніі грамадзянскага непадпарадкавання. У час перагавораў з Англіяй у 1942, 1945, 1946 гг. узначальваў індыйскую дэлегацыю. Аўтар прац па філасофіі і гісторыі літаратуры урду, а таксама тафсіра да Карана. У жніўні 1947 г. стаў міністрам адукацыі Індыі.
NGC 926
NGC 926 (іншыя абазначэнні — UGC 1901, MCG 0-7-11, ZWG 388.14, IRAS02235-0033, PGC 9256) — галактыка ў сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ліпкі (Смалявіцкі раён)
Лі́пкі (, Липки) — вёска ў Смалявіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пліскага сельсавета.
Да 23 сакавіка 1987 года вёска знаходзілася ў адміністрацыйным падпарадкаванні Смалявіцкага гарсавета.
Юліх-Берг
Герцагства Юліх-Берг ці проста Юліх (Jülich, Hertogdom Gulik, Duché de Juliers) — гістарычная дзяржава са сталіцай у Юліху, якая займала абодва берагі ракі Рур у даліне Рэйна і ўваходзіла ў склад Свяшчэннай Рымскай імперыі. Апроч Юліха, у склад герцагства ўваходзілі Дзюрэн, Альдэнгофен і Цюльпіх. На ўсход ляжалі землі Кёльнскага архібіскупства, на захад — вольны горад Ахен і герцагства Лімбургскае, на поўнач — Гелдэрн.
Гісторыя
З XI стагоддзя Юліх кіраваўся спачатку адной, а з XIII стагоддзя і другой дынастыяй графаў, якія прызнавалі сваімі сюзерэнамі герцагаў Ніжняй Латарынгіі. У XIII стагоддзі граф Юліхскі становіцца непасрэдным васалам імператара, у 1336 годзе атрымлівае тытул маркграфа, а ў 1356 годзе — герцага.
Дзякуючы ўдаламу дынастычнаму шлюбу да тэрыторыі герцагства ў 1421 годзе дадаецца графства Берг (на яго тэрыторыі стаяў Дзюсельдорф). Акрамя таго, у XIV стагоддзі герцаг Юліхскі праз дынастычную унію з'яўляўся таксама і герцагам Гелдэрна.
Са смерцю ў 1511 годзе герцага Вільгельма IV яго ўладанні, уключаючы Юліх і Берг, пераходзяць да зяця — герцага Ёгана III Клеўскага. У сэрцы Еўропы ўзнікае стратэгічна размешчанае герцагства Юліх-Клевэ-Берг (якое часта па старой памяці называлася герцагствам Клеўскім). У разліку на багатую спадчыну з дачкой Ёгана III Ганнай жаніўся англійскі кароль Генрых VIII, аднак герцагства перайшло да Ёгана-Вільгельма, унука Ёгана III.
Смерць у 1609 годзе бяздзетнага герцага Ёгана-Вільгельма паклала канец старажытнаму Клеўскаму дому. Прэтэнзіі на клеўскую спадчыну прад'явілі мужыкі ягоных сясцёр, курфюрст Брандэнбурга і пфальцграф Нойбургскі, а таксама больш далёкі сваяк — курфюрст Саксоніі. Разгарэлася вайна за клеўскую спадчыну. У 1614 годзе пры пасродніцтве Францыі і Англіі быў заключаны мірны дагавор, які падзяліў былое герцагства паміж курфюрстам і пфальцграфам.
У час Рэвалюцыйных войнаў (1794) герцагства Юліх акупавалі французы, якія ўключылі яго ў склад новаўтворанага дэпартамента Рур. Па рашэнні Венскага кангрэса абедзве часткі герцагства (як брандэнбургская, так і баварская) былі перададзены Прусіі, якая ўтварыла на гэтай тэрыторыі правінцыю Юліх-Клевэ-Берг, што была ў 1822 годзе ператворана ў Рэйнскую правінцыю. Паўночныя ж акругі Сітард і Тэгелен увайшлі ў склад Нідэрландаў.
Лацізана
Насельніцтва складае 13448 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 318 чал./км². Займае плошчу 42 км². Паштовы індэкс — 33053. Тэлефонны код — 0431.
Заступнікам населенага пункта лічыцца Святы Ян Хрысціцель.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Мікалай Сяргеевіч Сердзючэнка
Мікалай Сяргеевіч Сердзючэнка (нар., с. Багданіўка, Прылуцкі раён, Чарнігаўская вобласць, Украіна) — беларускі вучоны ў галіне прымянення лазерных тэхналогій у медыцыне. Член-карэспандэнт (2017), доктар медыцынскіх навук (2003), прафесар (2009).
Біяграфія
Скончыў Мінскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1975).
У 1975—1976 гадах працаваў урачом-інтэрнам у Гомельскай першай абласной бальніцы. З 1976 года па 1999 год лекар-траўматолаг, загадчык аддзялення, намеснік галоўнага лекара 6-й гарадской клінічнай бальніцы г. Мінска. З 1999 года вядучы навуковы супрацоўнік Цэнтральнай навукова-даследчай лабараторыі Беларускага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта. У 2002—2012 гадах галоўны ўрач 1-й гарадской клінічнай бальніцы г. Мінска. Адначасова ў 2006—2011 гадах прафесар кафедры грамадскага здароўя і аховы здароўя Беларускай медыцынскай акадэміі паслядыпломнай адукацыі.
З 2014 па 2022 год — акадэмік-сакратар Аддзялення медыцынскіх навук НАН Беларусі. У 2012—2017 гадах галоўны рэдактар часопіса «Медыцына».
Навуковая дзейнасць
Навуковыя даследаванні ў галіне прымянення лазерных тэхналогій у лячэнні хворых з запаленчымі, посттраўматычнымі, дэгенерацыйна-дыстрафічнымі захворваннямі і іх ускладненнямі. Эксперыментальна абгрунтаваў і рэалізаваў у практычнай медыцыне клініка-фізіялагічныя аспекты прымянення нізкаінтэнсіўнага лазернага выпраменьвання рознага спектральнага дыяпазону, святла звыш’яркіх святлодыёдаў і пастаяннага магнітнага поля. Распрацаваў першую ў СССР лазерную шматколерную тэрапеўтычную ўстаноўку, укараніў у практыку спосабы лазернай тэрапіі з выкарыстаннем камбінаванага лазернага ўздзеяння выпраменьваннем рознага спектральнага дыяпазону пры захворваннях органаў апоры і руху, прапанаваў новыя метады прафілактыкі і лячэння астэапарозу. Атрыманыя вынікі ляглі ў аснову стварэння кабінетаў лазернай тэрапіі і праграм для навучання спецыялістаў па лазерных тэхналогіях. Праведзены медыка-эканамічныя даследаванні і прапанаваны метады, якія спрыяюць паскарэнню пераходу ад пераважна экстэнсіўнага да інтэнсіўнага інавацыйнаму развіццю аховы здароўя.
Аўтар больш за 145 навуковых прац, у тым ліку 3 манаграфій, 8 аўтарскіх пасведчанняў, 11 інструкцый па ўжыванні, 1 патэнта, 28 рацыяналізатарскіх прапаноў.
Цвярская губерня
Цвярская губерня (Тверская губерния) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў 1796—1917 у складзе Расійскай імперыі, у 1917—1929 — у складзе РСФСР у 1922—1929 — у складзе СССР. Была размешчана ў цэнтральнай Расіі, межавала з Маскоўскай і Смаленскай губернямі — на поўдні, Наўгародскай і Валагодскай губернямі — на поўначы, Пскоўскай губерняй — на захадзе і Яраслаўскай — на ўсходзе.
Плошча 56 837 вёрст² (64 686 км²).
Цвярская губерня была ўтворана ў 1796 годзе на месцы Цвярскога намесніцтва, заснаванага 25 лістапада 1775 года.
Цэнтрам губерні быў горад Цвер.
Адміністрацыйны падзел
У момант ўтварэння Цвярская губерня ўключала 9 паветаў: Бежацкі, Вышневалоцкі, Зубцоўскі, Кашынскі, Наваторжскі, Асташкаўскі, Ржэўскі, Старыцкі, Цвярскі. У 1803 годзе былі адноўлены скасаваныя пры ўтварэнні губерні паветы: Весьягонскі, Калязінскі і Карчаўскі. З 1803 да 1918 года ў склад губерні ўваходзілі 12 паветаў:
28 снежня 1918  года ўтвораны Кімрскі павет, 10 студзеня 1919 года — Краснахолмскі павет. 20 мая 1922  года скасаваны Зубцоўскі, Калязінскі і Карчаўскі паветы, а Весьягонскі і Краснахолмскі перададзены ў Рыбінскую губерню (вернутыя ў 1923). У 1924  годзе скасаваны Краснахолмскі і Старыцкі паветы, а ў 1927 — Кашынскі.
Насельніцтва
Нацыянальны склад у 1897 годзе :
Дваранскія роды
Вараб'ёвы, Жолабавы, Завалішыны, Зыкавы, Ігнацьевы, Ізвекавы, Ізедзінавы, Казарынавы, Казіны, Каліцееўскія, Калоўскія, Карабчэўскія, Каравулавы, Карда-Сысоевы, Карпоўскія, Каракіны, Кафтыравы, Кетрыц, Кіслоўскія, Клакачовы, Косцеравы, Свярчковы, Травіны.
Імператар Хігасіяма
Асахіта (朝仁), Імператар Хігасіяма (東山天皇; 21 кастрычніка 1675 — 16 студзеня 1710) — 113-ы кіраўнік у гісторыі Японіі, кіраваў з 6 мая 1687 па 27 ліпеня 1709. Тытул: ?? (五宮).
Біяграфія
У 1687 годзе ўзышоў на трон пасля адрачэння Імператара Рэйгэна. У 16-ы дзень 11-га месяца таго ж года ўдзельнічаў у Дайдзёсай (大嘗祭), цырымоніі збору новага ўраджая.
Фактычна ад імя Імператара Хігасіямы працягваў кіраваць яго бацька, Імператар Рэйгэн, аднак мяккі характар Хігасіямы дазваляў наладзіць адносіны з сёгунатам.
У 1701 годзе пасля інцыдэнту з 47 ронінамі ледзь не страціў уладу.
У 1709 годзе адрокся ад улады на карысць свайго пятага сына, прынца Ясухіта (імператар Накамікада). Менш чым праз 3 месяцы пасля гэтага памёр ад воспы.
IC 584
IC 584 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) у сузор'і Леў.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мурашыныя львы
Мурашыныя львы (Myrmeleontidae) — сямейства насякомых атрада сеткакрылых.
Апісанне
Даўжыня цела да 8 см, размах крылаў да 17 см. У мурашынага льва звычайнага размах крылаў да 7 см, цела даўжынёю да 3 см, тонкае, чорнае, амаль голае. Дарослыя знешне нагадваюць стракоз. Вусікі булавападобныя. Крылы з завостранымі канцамі. Ротавы апарат у імага грызучага тыпу.
Пашырэнне
Адрозніваецца каля 2 тыс. відаў. Пашыраны пераважна ў тропіках і субтропіках. На Беларусі трапляецца мурашыны леў звычайны, жыве ў сухіх пясчаных месцах.
Актыўныя на змярканні і ноччу. Драпежнікі.
Асаблівасці біялогіі
Развіццё з поўным ператварэннем.
Лічынкі некаторых відаў проста жывуць у пяску, пераследючы там розных дробных жывёл, але ў іншых (M. formicarius і M. formicalynx) яны вырываюць у пяску канічную ямку, выкідваючы пясок галавой, а буйнейшыя каменьчыкі і пясчынкі выносяць на спіне. Вырыўшы варонку, якая ў 5 см глыбіні і 7—8 см у дыяметры; лічынка закопваецца ў цэнтры яе ў пясок, выстаўляючы вонкі толькі сківіцы, і чакае здабычу; розныя казуркі, часцей за ўсё мурашкі, а таксама павукі і інш., ступіўшы на край варонкі, скочваюцца з пяском унутр яе і схопліваюцца лічынкамі.
Гомель-Няцотны
Го́мель-Няцотны (, Гомель-Нечётный)  — прыпыначны пункт Гомельскага аддзялення Беларускай чыгункі ў раёне Гомельскай вобласці. Размешчаны ў горадзе Гомелі. Год адкрыцця прыпыначнага пункту — 1975.
Прыпыначны пункт знаходзіцца, паміж станцыямі Гомель-Пасажырскі і Светач-->.
Архангельскае (Каменскі раён)
Архангельскае (Арха́нгельское) — сяло ў Тульскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Каменскага раёна. У межах адміністрацыйна-тэрытарыяльнага ўладкавання з’яўляецца цэнтрам Архангельскай сельскай акругі Каменскага раёна, у межах арганізацыі мясцовага самакіравання — адміністрацыйны цэнтр Архангельскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 2391 чал. (2010). Размешчана на паўднёвым усходзе Тульскай вобласці, за 160 км на поўдзень ад Тулы.
Медзяніца грушавая
Медзяніца грушавая (Cacopsylla pyri) — адзін з самых важных грушавых фітафагаў. Пры гэтым від не лічыцца шкоднікам, паколькі яго колькасць дастаткова лёгка рэгулюецца мерамі, якія павялічваюць колькасць натуральных ворагаў гэтага насякомага.
Апісанне
У маладых стадыях пакрыты падзю ў ахоўных мэтах; яйкі таксама пакрыты падзю і маюць жоўта-аранжавы колер, акрамя таго, маюць завостраную форму, у канечнасці, у той час як у іншых ёсць хвост.
Імага дасягаюць даўжыні каля 2,5-3 мм і маюць вохраны або карычневы колер; крылы празрыстыя.
Засяляюць бутоны, маладое лісце і парасткі і, часам, плады таксама.
Значэнне
Страты могуць быць прамымі і ўскоснымі: першыя тычацца вегетатыўна пашкоджанняў і дэфармацый пры невялікіх некрозах на бутонах і лісці пасля праколаў; іныя справакаваны багатай колькасцю падзі, якая вызывае асфіксію зялёных органаў і апёкі тканак. Акрамя таго, падзь абясцэньвае плады і гэта робіць бескарысным лячэнне; падзь, нарэшце, садзейнічае росту грыбоў, што памяншае фотасінтэтычны выхад, змяняючы абмен рэчываў у расліне.
26 японскіх мучанікаў з Нагасакі
Гісторыя мучаніцтва
Каталіцкая Царква развіла актыўную місіянерскую дзейнасць у Азіі пасля ўтварэння іспанскіх і партугальскіх калоній. У 1493 годзе Рымскі Папа Аляксандр VI падзяліў адкрытыя землі паміж Партугаліяй і Іспаніяй і даручыў місіянерскую дзейнасць розным манаскім ордэнам.
Ганенні на каталікоў пачаліся ў 1587 годзе. Таётомі Хідэёсі выкарыстоўваў пераследы хрысціян як адказ на экспансію еўрапейскіх дзяржаў. Па загадзе Таётомі Хідэёсі былі арыштаваны 26 каталікоў, якія былі пакараны смерцю 5 лютага 1597 года. Арыштаваных хрысціян прывезлі ў горад Міяка, дзе па прысудзе ім павінны былі адсекчы вушы і насы, аднак, прысуд быў змякчаны і ім адрэзалі толькі частку левых вушэй. Затым іх правялі па вуліцах горада, каб іх выгляд прымусіў хрысціян адмовіцца ад веры. Іх пазбавілі жыцця адначасова, раскрыжаваўшы на крыжах. Спачатку іх прыкавалі да крыжоў на зямлі, якія потым уваткнулі ў зямлю ў рад на адлегласці некалькіх метраў адзін ад аднаго. Потым кожнага з іх пратыкнулі дзідай. Пасля пакарання смерцю іх адзенне і кроў былі сабраны мясцовымі каталікамі і іх сталі адразу ж шанаваць святымі, прыпісваючы ім шматлікія цуды. Нягледзячы на масавыя пераследы каталікоў, еўрапейскія місіянеры, сярод якіх былі галандскія пратэстанты і члены Каталіцкай Царквы, працягвалі падпольна распаўсюджваць хрысціянства ў Японіі, што павялічыла колькасць японскіх мучанікаў у наступныя гады. У адказ на гэта еўрапейскія дзяржавы прадпрымалі розныя спробы паўплываць на гэту сітуацыю разнастайнымі спосабамі, што прывяло ў 1630-х гадах да ізаляцыйнай палітыкі японскіх уладаў. Пасля выправаджэння еўрапейскіх місіянераў з Японіі ў 1620 годзе жыццё мясцовай Каталіцкай Царквы стала паступова згасаць. Да 1637 года японскае хрысціянства, раней актыўнае і шматлікае, амаль спыніла сваё існаванне, пакінуўшы пасля сябе толькі некалькі падпольных абшчын і ананімных хрысціян.
Пальчэўскі
Пальчэ́ўскі — прозвішча.
Рамуальд Кастравіцкі
Рамуальд Кастравіцкі (Romuald Kostrowicki; ? — ?) — дзяржаўны службовец.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Кастравіцкіх герба «Байбуза». Сын Казіміра Кастравіцкага.
Скончыў Віленскі ўніверсітэт у 1807 годзе. У 1827—1830 і 1839—1844 гадах займаў пасаду маршалка шляхты Лідскага павета.
У 1826 г. адбыўся падзел маёмасці бацькі паміж сынамі Рамуальдам і Геранімам. Рамуальд атрымаў у спадчыну маёнтак Малое Мажэйкава.
Сям’я
У шлюбе з Эміліяй з Ромераў меў адзіную дачку Казіміру (пам. 21.1.1867). Казіміра была ў шлюбе з Рышардам Ромерам (1828—1876). Пасля смерці жонкі Ромер у 1868 годзе прадаў Малое Мажэйкава Аляксандру Брахоцкаму (1809-?), паручніку расійскай арміі, уласніку маёнтка Морына.
Галіна Фёдараўна Пальчэўская
Галіна Фёдараўна Пальчэўская (нар., г. Благавешчанск, Амурская вобласць, РСФСР) — беларускі архітэктар. Жонка спецыяліста ў галіне педагогікі Барыса Пальчэўскага.
Біяграфія
Скончыла ў 1968 годзе БПІ, а таксама факультэт грамадскіх прафесій, аддзяленне фотажурналістыкі (1967). У 1974 годзе павялічвала кваліфікацыю па горадабудаўніцтве з адрывам ад вытворчасці пры Маскоўскім архітэктурным інстытуце.
У 1968—1970 гадах архітэктар Інстытута «Белдзяржпраект», у 1970—1984 гадах старэйшы архітэктар УП «БелНДІПгорадабудаўніцтва». У 1984—1988 гадах мастак дзіцячага аздараўленчага цэнтра імя лётчыка-касманаўта Г. С. Цітова ў Крыме. З 1988 года зноў у «БелНДІПгорадабудаўніцтва», вядучы архітэктар, загадчык групы архітэктараў АПМ, галоўны архітэктар праектаў, галоўны спецыяліст.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1973 года, пасля Беларускага саюза архітэктараў.
Дзейнасць
Аўтар больш як 30 буйных горадабудаўнічых праектаў дэталёвага і агульнага планавання малых сярэдніх і вялікіх гарадоў Беларусі, у т.л. Полацка, Наваполацка, Маладзечна, Баранавічаў, Лепеля, Дзяржынска і інш. Дэталёвыя планы (аўтарскія працы): цэнтраў г. Наваполацка (1970); г. Лагойска (1980); г.п. Ушачы (1990); парку культуры і адпачынку ў г. Наваполацку (1974); алеі Дружбы Савецка-польскай баявой садружнасці Горкі — Леніна (1975); раёна «Вымяральнік» у г. Наваполацку (1989); раёна «Ноўка» ў г. Полацку (1989); раёна індывідуальнага будаўніцтва, (1984) і паўночна—ўсходняга раёна (1992) у г. Маладзечна; дэталёвы план цэнтральнай часткі і водна — зялёнага дыяметра г. Оршы (1982, у сааўтарстве); дэталёвы план цэнтральнай часткі г. Полацка з праектам рэгенерацыі гістарычнай зоны (2007); дэталёвы план цэнтральнай часткі г. Маладзечна з праектам рэгенерацыі гістарычнай забудовы (2009); дэталёвы план жылога раёна «Паўночны» ў г. Баранавічы I і II этапы (2011, 2013).
Кіравала праектамі генеральных планаў г. Глыбокае (2011), г. Наваполацка (2011), г. Ваўкавыска (2012), г. Фаніпаля (2012); дэталёвага плана Свабоднай эканамічнай зоны «Мінск», участак № 10, раён «Фаніпаль» (2012).
Асноўныя аўтарскія працы, рэалізаваныя ў будаўніцтве: рэканструкцыя Дзіцячага аздараўленчага цэнтра імя лётчыка-касманаўта імя Г. С. Цітова ў Крыме (1984—2000): набярэжная (1987), вогнішчавая плошча (1988), бронзавы бюст лётчыка-касманаўта Г. С. Цітова (1988, скульптар ), амфітэатр для правядзення дзіцячых свят (1995), клуб (1997), малыя формы, штучны рэльеф, сцэнаграфія, дэкарацыі, касцюмы (1984—2000). Аўтар метадычных рэкамендацый па арганізацыі і правядзенні дзіцячых пазнавальных свят.
Дэталёвы план цэнтральнай часткі г. Маладзечна з праектам рэгенерацыі гістарычнай забудовы (2009) лёг у аснову распрацовак для правядзення фестывалю «Дажынкі-2011 Маладзечна».
Удзельніца юбілейных выставак клуба «Батык» у Мінск з 2003 года, выстаўкі «Батык Блюз» у Доме ўрада (2004); выстаўкі клуба «Батык» Алы Свірыдзенка ў Пасольстве Беларусі ў Літве (2004); выставак «Дызайн-біржа» у НВЦ БелЭкспа ў Мінску. Каардынатар архітэктурна ландшафтнага трэнду праекта Міжнароднага цэнтра эксперыментальнай археалогіі і інавацыйнай педагогікі «Кара-Табэ» ў Крыме (з 2001 — грамадская дзейнасць).
Узнагароды
Дыпламант Беларускага рэспубліканскага конкурсу кніжнай графікі (1982). Узнагароджана Ганаровай граматай Міністэрства архітэктуры і будаўніцтва Рэспублікі Беларусь (2006), Граматай Беларускага Саюза архітэктараў (2010).
NGC 1255
NGC 1255 — галактыка каталога NGC, знаходзіцца ў Сузор’і Печы. Бачная зорная велічыня: 10,7. Бачны размер: 4,2' × 2,7'. Прамое ўзыходжанне: 3 гадз. 13 мін. 32 сек. Схіленне: −25° 43' 28".
Жураўна (вёска)
Жу́раўна (, Журавно) — вёска ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бабыніцкага сельсавета.
Ordem e Progresso
Ordem e Progresso («Парадак і прагрэс») — нацыянальны дэвіз Бразіліі, які выкарыстоўваецца з моманту яе ўтварэння. Дэвіз з'яўляецца выразам палітычных ідэй пазітывізму ў скарочанай форме ад выказвання Агюста Конта "любоў як прынцып, парадак як аснова, прагрэс як мэта» (фр. L'amour pour principe et l'ordre pour base; le progrès pour but). Дэвіз размешчаны на дзяржаўным сцягу краіны.
Сэнс выраза — дзяржава імкнецца да рэспубліканскіх ідэалаў: забеспячэння роўнасці грамадзян перад законам, сацыяльнай адказнасці, а таксама да развіцця маральных і інтэлектуальных якасцей народа і дзяржавы.
Тэрэзіна
Тэрэзіна (Teresina) — горад у Бразіліі, сталіца штата Піяўі, адзіная сталіца паўночна-ўсходняга штата, не размешчаная на ўзбярэжжы. Цэнтральная частка горада размешчана ля зліцця рэк Парнаіба (Parnaíba) і Поты (Poti), таму Тэрэзіну часам называюць «Месапатамія Паўночнага Усходу». На іншым беразе Парнаібы размешчаны горад Тымон (Timon), а яшчэ далей — мяжа штата Мараньян.
Насельніцтва горада складае 802000 чалавек, агламерацыі — 996000. Навакольная мясцовасць часта называецца «Раўніна маланак» (парт. Chapada do Corisco), бо тут знаходзіцца трэцяе ў свеце месца па колькасці маланак у год.
NGC 929
NGC 929 (іншыя абазначэнні — MCG -2-7-9, PGC 9334) — спіральная галактыка (Sa) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Чухны
Чу́хны (, Чухны) — вёска ў Беларусі, у Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Крэўскага сельсавета.
Серыя A 2019/2020
Па выніках сезона ў групавы этап Лігі чэмпіёнаў трапілі - Ювентус, Інтэрнацыянале Мілан, Аталанта і Лацыа. У групавы этап Лігі Еўропы - Рома і Напалі. У 2-гі кваліфікацыйны раунд Лігі Еўропы - ФК Мілан.
Па выніках сезона Серыю А пакінулі Лечэ, Брэшыа і СПАЛ, якія прымуць удзел у Серыі B 2020/2021.
Заможнэ (Барскі раён)
Заможнэ (Замо́жне) — вёска ў Барскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Allium tokaliense
Allium tokaliense — від травяністых раслін сямейства, эндэмік Узбекістана.
Распаўсюджанне
Эндэмік Узбекістана.
Айк Мусаханян
Айк Мусаханян (нар., , Беларусь) — французскі футбаліст армянскага паходжання, нападнік армянскага клуба «Ноа» з Ерэвана.
Клубная кар’ера
Нарадзіўся ў Мінску ў армянскай сям’і, якая пераехала ў Беларусь у савецкія часы. Ва ўзросце 7 гадоў разам з бацькамі пераехаў у Францыю, у горад Кальмар, дзе і пачаў займацца футболам. Пазней выступаў таксама за юнацкія каманды «Вітэнгайма» і «Бельфора». Аднак, ва ўзросце 18 гадоў не падпісаў у Францыі прафесійнага кантракта ні з адным клубам, і ў 2017 годзе пераехаў у Беларусь, далучыўшыся да клуба Першай лігі «Энергетык-БДУ».
У складзе мінскага клуба стаў пераважна выхадзіць на замену. У сезоне 2018 забіў 4 галы і дапамог камандзе выйсці ў Вышэйшую лігу. Сезон 2019 пачаў у дубліруючым складзе «Энергетыка-БДУ». Дэбютаваў у Вышэйшай лізе 27 красавіка 2019 года, калі выйшаў на замену ў другім тайме ў матчы з салігорскім «Шахцёрам» і праз хвіліну адзначыўся голам, а ўжо ў дадатковы час забіў другі гол, чым прынёс сваёй камандзе перамогу з лікам 4:3. У далейшым трывала з’яўляўся ў асноўным складзе, выкарыстоўваўся на розных пазіцыях ад апорнага паўабаронцы да нападніка. Пасля сезона 2021 стаў з 75 гульнямі лідарам сярод усіх ігракоў па колькасці праведзеных матчаў за «Энергетык-БДУ» ў Вышэйшай лізе.
Папірус (папяровая фабрыка)
«Папірус» — колішняе прадпрыемства ў горадзе Барысаве.
Гісторыя
Дзейнічала ў 1902—1925 гадах. Вырабляла жоўтую абгортачную паперу. У 1907—1910 гадах былі 3 паравыя рухавікі (200—450 к.с.). Працавала ад 66 (1904) да 100 (1913) рабочых. 3 1925 мела назву «Прафінтэрн».
Рыу-Гранды-ду-Норты
Рыу-Гранды-ду-Норты (Rio Grande do Norte) — штат на ўсходзе Бразіліі. Адносіцца да Паўночна-ўсходняга рэгіёна. Адміністрацыйны цэнтр — горад Натал. Мяжуе са штатамі Сеара на захадзе і Параіба на поўдні. Поўнач і ўсход штата абмываюцца Атлантычным акіянам.
Ако
Ако́ (赤穂市) — горад у Японіі, размешчаны ў прэфектуры Хіёга.
Геаграфічнае становішча
Горад размешчаны на востраве Хонсю у прэфектуры Хіёга рэгіёна Кінкі. З ім мяжуюць гарады Аіоі, Хімедзі, Бідзен і пасёлак Камігоры.
Насельніцтва
Насельніцтва горада складае, а шчыльнасць — чал./км².
Сімволіка
Дрэвам горада лічыцца сакура, кветкай — рададэндран.
Зэлэнэ (Барскі раён)
Зэлэнэ (Зеле́не) — вёска ў Барскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Сюй Чжымо
Сюй Чжымо (徐志摩;  — ) — кітайскі пісьменнік.
Біяграфічныя звесткі
Вучыўся на банкіра ў ЗША і Англіі. Але ніколі не пакідаў сваіх паэтычных, літаратурных зацікаўленняў.
Вярнуўшыся на радзіму з замежных вандровак, Сюй Чжымо стварыў арганізацыю «Малады месяц», заснаваў штотыднёвае выданне «Сучасная паэтычная крытыка». Пачаў займацца драматургіяй. Усё гэта адбывалася на фоне драматычныхх падзей кітайскага жыцця: войны, рэвалюцыйныя, грамадзянскія міжусобіцы.
Творчасць
Аўтар некалькіх паэтычных зборнікаў, некалькіх эсэ і апавяданняў. Асновай для паэтычнага грунту ў Сюй Чжымо сталі рамантызм, амерыканскі і англійскі эстэтызм.
На беларускую мову яго творы пераклалі Навум Гальпяровіч, Юлія Алейчанка, Дар’я Нечыпарук, Марыя Мішкінь, Аляксандра Беразняцкая, Кацярына Валадзько, Вольга Антоненка, Анастасія Галаган, Дар’я Шарэйка, Ксенія Галкоўская.
Малыя Ліпкі (Смалявіцкі раён)
Малы́я Лі́пкі (, Малые Липки) — вёска ў Смалявіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пліскага сельсавета.
Вільгельміна Страндберг
Вільгельміна Страндберг (Maria Wilhelmina Strandberg;  — ) — шведская оперная спявачка (мецца-сапрана), выступала ў Каралеўскай оперы ў Стакгольме ў 1867—1903 гадах у ролі субрэткі.
Біяграфія
Дэбют Вільгельміны адбыўся 18 кастрычніка 1867 года ў Каралеўскім тэатры ў ролі Жаннет у оперы комік Нікаля Ізуара «Джаконда». Вясной 1868 года яе прынялі ў Драматычны тэатр, дзе яна гуляла ролі субрэтак. Неўзабаве ёй пачалі давяраць ролі ў класічнай оперы: Цэрліны ў «Доне Жуане», Керубіна ў «Вяселлі Фігара», Мікаэлы ў «Кармэн», Магдалены ў шведскай прэм’еры «Нюрнбергскіх майстэрзінгераў», Марты ў «Фаўсце», Паміна ў «Чароўнай флейце».
У 1878 годзе яна выйшла замуж за служачага мытні Улафа Страндберга, сына актрысы Аўроры Вільгельміны Страндберг і опернага спевака Улафа Страндберга Старэйшага.
18 кастрычніка 1892 года, калі Вільгельміна выканала ролю маркізы ў «Дачцы палка», на святкаванні яе 25-годдзя працы ў Драматычным тэатры яна была ўзнагароджана залатым медалём Літаратуры і мастацтваў (Швецыя).
Вільгельміна пакінула оперную сцэну ў лістападзе 1903 года. У 1908 годзе яе прынялі ў Шведскую каралеўскую музычную акадэмію.
Вільгельміна Страндберг памерла ў Стакгольме ў 1914 годзе.
NGC 933
NGC 933 (іншыя абазначэнні — UGC 1956, MCG 8-5-13, ZWG 553.16, NPM1G +45.0062, PGC 9465) — галактыка ў сузор’і Андрамеда.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
XII з’езд КП(б)Б
Двана́ццаты з'езд Камуністы́чнай па́ртыі бальшавіко́ў Беларусі. Адбыўся 5 — 14 лютага 1929 года ў Мінску. Прысутнічала 356 дэлегатаў з рашаючым і 222 з дарадчым голасам ад 41 207 членаў і кандыдатаў у члены партыі.
IC 585
IC 585 — галактыка тыпу E-S0 (еліптична спіральна галактыка) у сузор'і Леў.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
XII з’езд КП(б)Б
Праца з'езда
3'езд ухваліў палітычную лінію, арганізацыйную і ідэйна-выхаваўчую работу ЦК КП(б)Б, якая адпавядала пастановам Адзінаццатага з'езду КП(б)Б і Пятнаццатага з'езду УКП(б). Адзначыў, што КП(б)Б згуртавала свае рады ў барацьбе супраць трацкістскай апазіцыі і правага ўхілу, выключыла трацкістаў з партыі і выкрыла трацкізм у вачах шырокіх мас працоўных, што ўзмацніла іх давер да партыі. З'езд даручыў новаму складу ЦК і ЦКК і надалей весці рашучую барацьбу з правым і левым ухілам за адзінства партыі. Ён канстатаваў уздым народнай гаспадаркі БССР, рост удзельнай вагі прамысловасці, уздым сельскай гаспадаркі, умацаванне сацыялістычных элементаў у народнай гаспадарцы, павышэнне матэрыяльнага і культурнага ўзроўню працоўных.
Вынікі з'езда
З'езд прыняў кантрольныя лічбы 1-га пяцігадовага плана развіцця народнай гаспадаркі і культуры БССР, абмеркаваў пытанні рэканструкцыі народнай гаспадаркі на новай тэхнічнай аснове, падрыхтоўкі кадраў кваліфікаванных спецыялістаў і рабочых, тэмпаў індустрыялізацыі. Прызнаў за неабходнае рэгуляваць склад партыі і намеціў да канца 1930 года мець у КП(б)Б не менш, як 50% рабочых, занятых на вытворчасці, у тым ліку батракоў і сельскагаспадарчых рабочых. Намеціў правесці з 1 сакавіка 1929 года чыстку партыі.
З'езд выбраў ЦК КПБ у складзе 77 членаў і 57 кандыдатаў у члены, ЦКК — 76 чалавек і Рэвізійную камісію КПБ з 7 членаў. На пленуме 15 лютага 1929 года выбрана Бюро ЦК КП(б)Б у складзе 13 чалавек і 7 кандыдатаў, сакратарамі ЦК выбраны Я. Б. Гамарнік і І. А. Васілевіч.
Вядомыя асобы Краснадара
Вядомыя ўраджэнцы Краснадара: