cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
1-ы Мінскі беларускі полк (ВБР)
Перадумовы
У лютым 1918 года немцы перайшлі ў наступленне па ўсім Заходнім фронце. 19 лютага расійскія ўлады і рэвалюцыйныя батальёны пачалі эвакуацыю з Менска ў Смаленск. У месце на стратэгічных аб’ектах засталіся дробныя аддзелы бальшавіцкай варты. Тады ж 19 лютага беларусы захапілі збройню, дзе захоўвалася зброя. Другі ўдар узброеныя беларусы вырашылі нанесці па органах улады РСФСР у Менску. 20 лютага, каб пазбегнуць збройных сутычак паміж беларускімі і польскімі аддзеламі, Кастусь Езавітаў выдаў загад, які акрэсьліў зону беларускіх цікавасцяў у Менску.
Віла Тарлонія
Віла-Тарлонія, Villa Torlonia — віла ў Рыме, якая належыць сямейству Тарлонія. Уваход на вілу — з Наментанскай дарогі.
Вілу спраектаваў у стылі неакласіцызму архітэктар Джузэпэ Валадзьер. Будаўніцтва распачата ў 1806 г. па заказе банкіра Джавані Тарлонія і скончана пры яго сыне Алесандра.
1-ы Мінскі беларускі полк (ВБР)
Шлях палка
А 15-й 20 лютага польскія атрады занялі Віленскі чыгуначны вакзал (сучасны Менск-Пасажырскі), выбіўшы з чыгуначных мастоў бальшавіцкую варту. Пад кантроль палякаў пасля бою перайшла электрастанцыя. Вядомы беларуска-польскі даследнік Алег Латышонак лічыць, што тыя бальшавіцкія патрулі, якія знішчылі пілсудчыкі, насамрэч былі беларускімі. Бальшавікі ўжо пакінулі Менск, тыя хто застаўся ў месьце, пахаваліся. Польскія баявікі запісвалі ў бальшавікоў усіх, хто быў супраць іх.
Віла Тарлонія
Некаторы час віла не выкарыстоўвалася, аднак у 1920-я гады князь Тарлонія падаў яе Беніта Мусаліні ў якасці рэзідэнцыі за сімвалічную арэндную плату — 1 ліру ў год. З 1945 г. віла закінута, аднак пасля рэстаўрацыі адкрыта для наведвання турыстамі, у ёй выстаўлена частка калекцыі класічных скульптур сямейства Тарлонія.
1-ы Мінскі беларускі полк (ВБР)
Шлях палка
21 лютага а 4-й гадзіне раніцы пілсудчыкі адбілі ў беларусаў Варшаўскі чыгуначны вакзал (сучасная станцыя Інстытут культуры). Аб 11-й гадзіне раніцы ў Менск увайшлі нямецкія аддзелы коньніцы. А 15-й гадзіне ў Менск прыбыў першы нямецкі цягнік.
22 лютага Кастусь Езавітаў выдаў загад аб уключэньні ўсіх беларускіх частак у склад беларускага войска.
25 лютага ў Менск увайшлі асноўныя сілы 10-га нямецкага войска. Польскім атрадам, якія немцы лічылі за сваіх хаўруснікаў, з-за наяўнасці кантраляванага Польскага каралеўства, загадана пакінуць места. Прычына гэтага загаду ў тым, што польскія баявікі пачалі рабаваць дзяржаўныя склады з вайсковым рыштункам і харчамі, якія немцы лічылі сваімі трафеямі. У той жа дзень новыя акупанты раззброілі беларускае войска. Выканкам Рады выгналі з Дома губернатара, канфіскавалі касу, скінулі з будынка беларускі сцяг.
Строй
З 1917 года беларускія вайскоўцы пазначалі сабе бела-чырвона-белымі стужкамі, якія насілі на кашулях і шынэлях старога расійскага войска.
Жаўнеры палка патрапілі на фотаздымкі мінскіх газет у 1918 годзе.
Капэла-дэ’-Пічэнардзі
Капела-дэ'-Пічэнардзі (Cappella de' Picenardi) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Крэмона.
Міхась Казлоўскі
Міхась Казлоўскі (Міхаіл Міхайлавіч Казлоўскі; нар., в. Рабінавая (Быкі), Маладзечанскі раён) — беларускі краязнавец, грамадскі дзеяч, крытык, публіцыст, выдавец.
Біяграфія
Працаваў на заводзе, навуковым супрацоўнікам Гудзевіцкага літаратурна-краязнаўчага музея, кіраўніком клуба ў Цэнтры эстэтычнага выхавання г. Маладзечна. 3 2000 года метадыст Маладзечанскай цэнтральнай раённай бібліятэкі. Заснавальнік клуба беларускай патрыятычнай моладзі «Беларуская хатка» (1982-87), мастацкай гасцёўні Я. Драздовіча (1983), літаратурнага музея У. Караткевіча ў Маладзечне (1984), адзін са стваральнікаў гісторыка-краязнаўчага аб’яднання «Крывіч», арганізатар і першы старшыня Маладзечанскага аддзела Таварыства беларускай мовы імя Ф. Скарыны. Рэдактар-выдавец альманаха «Куфэрак Віленшчыны». Пад яго рэдакцыяй выйшлі кнігі паэзіі, прозы і краязнаўчай публіцыстыкі, шэраг паштовак, прысвечаных дзеячам беларускай культуры. Аўтар і ўкладальнік старонак «Куфэрак» у тыднёвіку «Рэгіянальная газета». Аўтар шматлікіх краязнаўчых публікацый, рэцэнзій у перыядычных выданнях.
Ліпа (Буда-Кашалёўскі раён)
Лі́па (, Липа) — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Акцябрскага сельсавета.
На поўначы і поўдні мяжуе з лесам.
У сувязі з радыяцыйным забруджваннем пасля катастрофы на Чарнобыльскай АЭС частка жыхароў пераселены ў чыстыя месцы.
Размяшчэнне
У 18 км на ўсход ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 29 км ад Гомеля.
Гідраграфія
Рака Ліпа (прыток ракі Сож).
Транспартная сетка
Побач шаша Доўск — Гомель. Планоўка складаецца з прамалінейнай вуліцы амаль шыротнай арыентацыі, да якой на ўсходзе пад прамым вуглом далучаецца кароткая прамалінейная вуліца. Забудова двухбаковая, драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.
Гісторыя
Падчас наступлення немцаў у 1918 годзе партызаны разбілі нямецкі атрад, узялі палонных і трафеі. Пасля гэтага карнікі спалілі вёску і расстралялі частку жыхароў вёскі, у ліку якіх былі старыя і дзеці. У 1926 годзе працавалі: хата-чытальня, магазін, паштовае аддзяленне, пачатковая школа. У 1930 годзе арганізаваны калгас «Чырвоная Ліпа», працавалі вятрак і гамарня.
З 8 снежня 1926 года па 8 снежня 1966 года цэнтр Ліпскага сельсавета Уваравіцкага, з 17 красавіка 1962 года Буда-Кашалёўскага районаў Гомельскай (да 26 ліпеня 1930 года) акругі, з 20 лютага 1938 года Гомельскай вобласці.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны ў баях за вызваленне вёскі і суседніх населеных пунктаў загінулі 31 савецкі салдат і 1 партызан (пахаваны ў брацкай магіле на ўсходняй ускраіне), 94 жыхара вёскі загінулі падчас вайны. У 1959 годзе ўваходзіла ў склад саўгаса «Краснаакцябрскі» (цэнтр — вёска Акцябр).
У 1969 годзе ў вёску перасяліліся жыхары пасёлкаў Ваўкоў і Гарадзец.
Сімвалы прэзідэнта Расіі
Сімвалы прэзідэнта Расіі — гэта штандар Прэзідэнта Расійскай Федэрацыі, Знак Прэзідэнта Расійскай Федэрацыі і спецыяльны асобнік тэксту Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі. Яны перадаюцца ізноў абранаму Прэзідэнту Расійскай Федэрацыі падчас цырымоніі ўступлення ў пасаду Прэзідэнта Расійскай Федэрацыі пасля прынясення ім прысягі на спецыяльным асобніку тэксту Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі.
Штандар Прэзідэнта Расіі
Штандар (сцяг) Прэзідэнта Расіі ўяўляе сабой квадратнае палотнішча з трох раўнавялікіх гарызантальных палос: верхняй — белага, сярэдняй — сіняга і ніжняй — чырвонага колераў (колеры Дзяржаўнага сцяга Расіі). У цэнтры — залатая выява Дзяржаўнага герба Расіі. Палотнішча абрамлена залатымі махрамі.
На дрэўку Штандара прымацавана срэбная клямка з выгравіраванымі прозвішчам, імем і імем па бацьку Прэзідэнта Расіі і датамі яго знаходжання на гэтым пасту. Дрэўка Штандара ўвянчана металічным навершыем у выглядзе кап'я. Штандар Прэзідэнта Расіі разам са Знакам Прэзідэнта Расіі і спецыяльным асобнікам тэксту Канстытуцыі перадаецца ізноў абранаму Прэзідэнту Расіі падчас працэдуры ўступа ў пасаду Прэзідэнта Расіі. Пасля прынясення прысягі Прэзідэнтам Расіі Штандар Прэзідэнта Расіі ўсталёўваецца ў яго працоўным кабінеце, а дублікат Штандара паднімаецца над рэзідэнцыяй Прэзідэнта ў Маскоўскім Крамлі.
Знак Прэзідэнта Расіі
Знак Прэзідэнта Расіі — знак прэзідэнцкай улады, складаецца са знака і ланцуга знака.
Знак з золата ўяўляе сабою раўнаканечны крыж пашыраючыміся канцамі, з ліцэвога боку пакрыты рубінавай эмаллю. Адлегласць паміж канцамі крыжа — 60 мм. Па баках крыжа — вузкі выпуклы рант. На ліцэвым боку крыжа ў цэнтры — накладная выява Дзяржаўнага герба Расіі. На адваротным баку крыжа пасярэдзіне — круглы медальён, па акружнасці якога — дэвіз: «Карысць, гонар і слава». У цэнтры медальёна — год выраба — 1994. У ніжняй частцы медальёна — малюнак лаўровых галін. Знак пры дапамозе вянка з лаўровых галін злучаецца з ланцугом знака.
Ланцуг знака з золата, срэбра і эмалі складаецца з 17 звенаў, 9 з якіх — у выглядзе малюнка Дзяржаўнага герба Расіі, 8 — у выглядзе круглых разетак з дэвізам: «Карысць, гонар і слава». На адваротным баку звенаў ланцуга знака змяшчаюцца накладкі, пакрытыя белай эмаллю, на якіх залатымі літарамі выгравіраваны прозвішча, імя, імя па бацьку кожнага Прэзідэнта Расіі і год яго ўступа ў пасаду.
Указам Прэзідэнта Расійскай Федэрацыі ад 5 жніўня 1996 года № 1138 усталявана, што пры ўступе ізноў абранага Прэзідэнта Расіі ў пасаду Знак Прэзідэнта Расіі ўскладаецца на Прэзідэнта Расіі як главу дзяржавы на перыяд яго паўнамоцтваў Старшынёй Савета Федэрацыі Федэральнага Сходу Расійскай Федэрацыі. Пасля прынясення прысягі Прэзідэнтам Расіі Знак Прэзідэнта Расіі захоўваецца ў рэзідэнцыі Прэзідэнта ў Маскоўскім Крамлю. Выкарыстанне Знака Прэзідэнта Расіі вызначаецца нормамі Дзяржаўнага пратаколу.
Спецыяльны асобнік Канстытуцыі Расіі
Указам Прэзідэнта Расійскай Федэрацыі ад 5 жніўня 1996 года № 1138 усталявана, што спецыяльна выраблены адзіны асобнік афіцыйнага тэксту Канстытуцыі Расіі з'яўляецца афіцыйным знакам прэзідэнцкай улады. Пры ўступе ізноў абранага Прэзідэнта Расіі ў пасаду Прэзідэнт Расіі прыносіць прысягу на спецыяльным асобніку тэксту Канстытуцыі. Спецыяльны асобнік тэксту Канстытуцыі Расіі разам з Штандарам (сцягам) Прэзідэнта Расіі і Знакам Прэзідэнта Расіі перадаецца ізноў абранаму Прэзідэнту Расіі падчас працэдуры ўступа ў пасаду Прэзідэнта Расіі пасля прынясення ім прысягі на гэтым асобніку тэксту Канстытуцыі.
Ніна Ляўковіч
Ні́на Абра́мчык (дзявочае Ляўковіч; літаратурны псеўданім Ніна Раса; 20 сакавіка 1916 — 27 студзеня 2003 ) — беларуская грамадcка-палітычная дзеячка, пісьменніца. Жонка Міколы Абрамчыка.
Біяграфія
Скончыла Віленскую беларускую гімназію, вучылася ў Віленскім універсітэце, член Беларускага студэнцкага саюзу. З восені 1939 году настаўнічала на Пружаншчыне. Ад 1941 году жыла ў Берліне, дзе пабралася шлюбам з Міколам Абрамчыкам. Працавала ў газэце «Раніца» і Беларускім камітэце самапомачы. У 1943 г. разам з мужам пераехала ў Парыж (Абрамчык быў высланы з Берліна пад нагляд гестапа). Пісала апавяданні пад псеўданімам Ніна Раса. У 1947 г. выдала адзіны нумар перыёдыка Беларускага жаночага аб’яднання ў Францыі «Беларуска». У 1955 г. нарадзіла сына Альгерда. Пасля смерці мужа адмовілася аддаць беларускай грамадзе архіў Рады БНР і амаль абарвала кантакты з беларусамі. Працавала ў Musée de l’Homme ў Парыжы. Публікавала ў французскіх навуковых часопісах свае тэксты, прысвечаныя беларускай традыцыйнай культуры. Жыла ў прыгарадзе Парыжу Вілепэнт.
Памерла 27 студзеня 2003 г. Пахаваная ў Парыжы на могілках Пер-Лашэз каля свайго мужа. . У некаторых крыніцах памылкова падаецца дата смерці як 2004 год, аднак на помніку ўказаны 2003 год.
Выдавецкая дзейнасць
Беларускі камітэт самапомачы ў Берліне ў другой палове 1942 году пачаў спарадычна выпускаць кнігі і брашуры, што было заслугай Міколы Абрамчыка і ягонай жонкі. Улетку 1942 году Абрамчыкамі былі выдадзеныя «Сымон-музыка» Якуба Коласа, «Ад родных ніў» Ларысы Геніюш. Першая з іх была перадрукам даваеннага віленскага выдання, а другую падрыхтаваў да друку Вітаўт Тумаш, карыстаючыся тэкстамі, апублікаванымі ў «Раніцы» і атрыманымі ад аўтаркі з Прагі. Абедзве кнігі былі адначасова надрукаваныя ў праскай друкарні «Палітыка» і ў верасні 1942 году рэклямаваліся на старонках «Раніцы».
Ніна Абрамчык таксама апрацавала і выдала ў 1942—1943 гадах некалькі кнігаў.
Даследніцкая дзейнасць, творчасць
Ніна Абрамчык апрача выдавецкай дзейнасці пісала вершы, апавяданні. І дасюль малавядомай застаецца даследніцкая дзейнасць дыяспарнай дзяячкі па-французску. Яна працавала ў Музеі чалавека ў Парыжы. У канцы 1990-х гадоў у французскіх навуковых часопісах («Eurasie», «Ethnozootechnie») з’яўляюцца артыкулы фалькларысткі і этнолага Ніны Абрамчык (une ethnologue Nina Abramtchik). На ейныя даследаванні жаночай традыцыйнай культуры спасылаюцца квебекскія даследніцы (Pauline Greenhill I Diane Tye, 1997 год).
У часопісе «Eurasie» Ніна Абрамчык надрукавала грунтоўныя артыкулы, прысвечаныя розным аспектам традыцыйнай культуры беларусаў. У нумары за 1995 год супрацоўніца Музея чалавека апублікавала даследаванне «Le lin chez les Biélorussiens, un exemple de sacralité locale» (Лён у беларускай культуры, прыклад мясцовай сакральнасці). У 1999 годзе Ніна Абрамчык апублікавала падобныя фальклорныя апісанні і аналіз, што датычыць месца і значэння каня ў традыцыйнай культуры беларусаў: «Le cheval en Biélorussie. Contes et emblèmes» (Конь у беларускай культуры. Казкі і cымбалі). Артыкул з’явіўся ў калектыўным зборніку, што быў прысвечаны вобразу і месцу каня ў еўрапейскай культуры. У 2000 годзе даследніца напісала артыкул пра гісторыю і значэнні колераў у беларускай культуры «Couleurs de Biélorussie (Belarus)» (Колеры Беларусі).
Мангольскі тугрык
Ту́грык (Төгрөг, міжнародны код — MNT) — афіцыйная валюта Манголіі. Адзін тугрык дзеліцца на 100 мангомаў. Існуе манета вартасцю адзін тугрык, і банкноты вартасцю 1, 3, 5, 10, 25, 50, 100, 500, 1000, 5000, 10 000, 20 000 тугрыкаў, але ў абарачэнні прымаюць удзел банкноты вартасцю болей за 10 тугрыкаў.
Заходняя Фландрыя
Заходняя Фландрыя (West-Vlaanderen, West-Vloandern, Flandre occidentale, Westflandern) — адна з дзесяці правінцый Бельгіі і адна з пяці фламандскіх правінцый. Мяжуе з Усходняй Фландрыяй, Эно, Францыяй і Нідэрландамі. Абмываецца Паўночным морам. Сталіца — Бругэ. Складаецца з 64 муніцыпалітэтаў.
Спіс камун
1. Alveringem
2. Anzegem
3. Ardooie
4. Астэндэ (горад)
5. Avelgem
6. Beernem
7. Blankenberge (горад)
8. Bredene
9. Бругэ (горад)
10. Damme (горад)
11. De Haan
12. De Panne
13. Deerlijk
14. Dentergem
15. Дыксмёйдэ (горад)
16. Gistel (горад)
17. Harelbeke (горад)
18. Heuvelland
19. Hooglede
21. Ichtegem
22. Іпр (горад)
23. Ingelmunster
24. Izegem (горад)
25. Jabbeke
26. Кноке-Хейст
27. Koekelare
28. Коксейдэ
29. Kortemark
30. Кортрэйк (горад)
31. Kuurne
32. Langemark-Poelkapelle
33. Ledegem
34. Lendelede
35. Lichtervelde
36. Lo-Reninge (горад)
37. Менен (горад)
38. Месен (горад)
39. Meulebeke
40. Middelkerke
41. Moorslede
42. Nieuwpoort (горад)
43. Oostkamp
44. Oostrozebeke
45. Oudenburg (горад)
47. Poperinge (горад)
48. Roeselare (горад)
49. Ruiselede
50. Spiere-Helkijn
51. Staden
52. Цілт (горад)
53. Torhout (горад)
54. Veurne (горад)
55. Vleteren
56. Варэгем (горад)
57. Wervik (горад)
58. Wevelgem
59. Wielsbeke
61. Zedelgem
62. Зонебеке
63. Zuienkerke
64. Zwevegem
Люцыян Хвецька
Люцыян Хвецька ( в. Малышоўка, Сакольскі павет, Гродзенская губерня —, ) — рэлігійны і грамадскі дзеяч, публіцыст, выдавец, каталіцкі святар; адзін з пачынальнікаў беларускага хрысціянскага руху ХХ ст.
Нарадзіўся ў сялянскай сям'і. Вучыўся ў народнай школе ў Дамброве, пасля скончыў Сакольскае гарадское 3-класнае вучылішча (1904). Вытрымаў экзамен на званне аптэкарскага вучня пры экзаменацыйнай камісіі Пецярбургскай навучальнай акругі. У 1907 паступіў у Магілеўскую духоўную каталіцкую семінарыю ў Пецярбургу, якую скончыў у жніўні 1911. Прадоўжыў вучобу ў Мітрапалітальнай духоўнай каталіцкай акадэміі і скончыў яе ў 1915 са ступенню магістра тэалогіі.
Сябра беларускага культурна-асветнага гуртка ў акадэміі. Супрацоўнічаў з віленскім каталіцкім тыднёвікам «Bielarus» (1913-14) і петраградскім часопісам «Светач» (1916), у якім пад псеўданімам Л. Малышэвіч змяшчаў папулярныя артыкулы. Адзін з заснавальнікаў першай беларускай нацыянальна-рэлігійнай арганізацыі «Хрысціянская дэмакратычная злучнасць». Ініцыятар выдання і першы рэдактар-выдавец газеты «Krynica». Заснавальнік беларускай каталіцкай выдавецкай суполкі.
Пасвячоны ў святары 31.5.1915 біскупам Я. Цеплякам. Выконваючы душпастырскія абавязкі, служыў вікарыем пракафедральнага касцёла ў Пецярбургу. Да 1918 — у духоўнай каталіцкай семінарыі на пасадзе прафесара літургікі. Пэўны час працаваў у семінарыі аканомам. Пасля яе закрыцця бальшавіцкімі ўладамі прызначаны адміністратарам Пецярбургскага пракафедральнага касцёла. У мемарандуме беларускіх сеймавых паслоў-католікаў папу рымскаму ад 15.3.1923 быў прапанаваны на пасаду біскупа-суфрагана Віленскай дыяцэзіі.
Арыштаваны савецкімі ўладамі 10.3.1923. Праходзіў па справе біскупа Я. Цепляка і групы петраградскіх святароў, асуджаны на 10 гадоў турэмнага зняволення. У выніку польска-савецкага абмену палітычных вязняў 1.2.1925 быў датэрмінова вызвалены і дэпартаваны ў Польшчу.
У 1925-26 выкладаў Закон Божы ў мясцовасці Шыманова пад Варшавай. У канцы 1920-х гадоў, дзякуючы падтрымцы біскупа Э. Ропа, працаваў рэктарам Місіянерскага інстытута ў Любліне (1920-31). Займаўся між іншым унійнай працай сярод праваслаўных. З 1932 пробашч парафіі Шчытнікі Пінскай дыяцэзіі. Працаваў у духоўнай каталіцкай семінарыі ў Пінску, дзе займаў пасаду прафесара пастаральнай тэалогіі і выкладаў беларускую мову. У 1933-39 скарбнік дыяцэзіяльнай курыі і віцэ-старшыня дыяцэзіяльнай рады.
З верасня 1939 служыў у Касцёле Найсвяцейшага Сэрца Ісуса ў Хатаве (зараз Стаўбцоўскі раён). Тут падчас нямецкай акупацыі ён стаў аб'ектам нападаў і пабояў мясцовых рабаўнікоў, якія называлі сябе партызанамі. У лютым 1944 падчас аднаго з такіх нападаў ксёндз Люцыян Хвецька ўцёк з плябаніі ў бялізне і босы, моцна застудзіўся, захварэў і неўзабаве памёр у стаўбцоўскім шпіталі.
Пахаваны пры Хотаўскім касцёле.
NGC 6140
NGC 6140 (іншыя абазначэнні — UGC 10359, MCG 11-20-12, ZWG 320.25, IRAS16206+6530, PGC 57886) — галактыка ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Сусветная прэмія саўндтрэкаў 2018
18-я цырымо́нія прысуджэ́ння Сусве́тнай прэ́міі саўндтрэ́каў адбылася 17 кастрычніка 2018 года ў Генце, Бельгія. Цырымонія стала завяршаючай падзеяй.
Адам Завадскі
Адам Завадскі — віленскі выдавец.
Сусветная прэмія саўндтрэкаў 2018
Пераможцы і намінанты
Ніжэй прыведзены спісы пераможцаў  і намінантаў. У межах адной катэгорыі намінанты ўпарадкаваны паводле беларускага алфавіта. Пераможца адзначаны жоўтым колерам фона    і прыводзіцца першым.
Адам Завадскі
Біяграфія
Старэйшы сын Юзафа Завадскага. Пасля бацькі ўзначаліў. Жонка А. Завадскага — Вінцэнціна Завадская — аўтар папулярнай кулінарнай кнігі «Літоўская кухарка» (Kucharka litewska…, Вільня, 1854).
З А. Завадскім супрацоўнічаў В. Дунін-Марцінкевіч, у 1846 ў выдавецтве Завадскіх выйшла яго першая кніга «Сялянка». З А. Завадскім перапісваўся М. Асорыя-Цяплінскі наконт выдання «Snopka Nadniemeńskiego» і збору сваіх твораў, але планы не ажыццявіліся з-за смерці пісьменніка.
Прудхоз (Усходне-Казахстанская вобласць)
Прудхоз — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Находится в подчинении гарадской адміністрацыі Усць-Каменагорска. Уваходзіць у склад Менаўноўскай сельскай акругі. Код КАТА — 631031200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 191 чалавек (94 мужчыны і 97 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 218 чалавек (110 мужчын і 108 жанчын).
Бобраўка
Бо́браўка (, Бобровка) — вёска ў Дзяржынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзяржынскага сельсавета.
Яўген Рыгоравіч Лецка
Яўген Рыгоравіч Лецка (нар., в. Пабрэззе, , Гродзенская вобласць) — беларускі пісьменнік, крытык, літаратуразнавец. Кандыдат філалагічных навук (1980).
Біяграфія
Скончыў БДУ (1968). Працаваў на заводзе, настаўнікам, карэспандэнтам радыёвяшчання. 3 1971 у Інстытуце літаратуры АН Беларусі, з 1986 у выдавецтве «Мастацкая літаратура», з 1997 дырэктар выдавецтва «Бацькаўшчына».
Друкуецца з 1968. Даследуе мастацкую адметнасць, стыль сучасных беларускіх празаікаў, узаемадзеянне літаратуры і чытача (зборнік «Выхаваўчая роля літаратуры», 1980). У аповесцях «Па цаліку» (1977), «Дарога ў два канцы» (1981) выяўляецца псіхалагізм, выразнасць малюнка характараў, добрае адчуванне мовы. Складальнік літаратуразнаўчага зборніка «Вобраз» (1981), зборнікаў апавяданняў маладых беларускіх пісьменнікаў «Цяпло на першацвет» (1985), «Акно ў зялёны сад» (1988), кніг твораў М. Дзяшкевіча (1991), Л. Калюгі (1992), А. Мрыя (1993) і інш.
Старшыня Аргкамітэта (1989-90) і Рады (1990-93) Згуртавання беларусаў свету «Бацькаўшчына».
Царква Святло Евангелля (Дружны)
Царква Святло Евангелля — дзеючы пратэстанцкі храм у пасёлку Дружным Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці, які прыналежыць да аднайменай рэлігійнай грамады. Пастар — Павел Аляксандравіч Калоша.
Гісторыя
Грамада была заснавана ў канцы сакавіка 1994 года, дзяржаўная рэгістрацыя была атрымана 26 чэрвеня 1995 года. Заснавальнікам грамады быў пастар Леанід Уладзіміравіч Ярмолік, які ў 1993 годзе заснаваў царкву ХВЕ ў Мар’інай Горцы. З 1997 года па студзень 2011 года ў храме служыў пастар Міхаіл Уладзіміравіч Кухарчук. У гэты час, дзякуючы пастару і яго жонцы, царква перажывала бурны колькасны ўзрост, а таксама рэалізоўвала шмат сацыяльных праектаў.
З 1 лютага 2011 года і па цяперашні час служэнне пастара нясе Павел Аляксандравіч Калоша. Павел Калоша з’яўляецца выкладчыкам багаслоўскіх дысцыплін у Тэалагічным інстытуце і Біблейскім каледжы ХВЕ ў горадзе Мінску.
Будынак царква
У снежні 2011 года было распачата будаўніцтва будынка царквы «Святло Евангелля». Першыя палі былі забіты ў снежні 2011 года, аднак актыўная фаза будавання пачалася з мая 2012 года. Па стане на май 2018 года вядуцца аздабленчыя працы.
Будаўніцтва царквы вялося за кошт самаахвотных ахвяраванняў вернікаў.
Архітэктура
За ўзор царквы быў узяты храм у вёсцы Сінягова Старадарожскага раёна, які быў мадыфікаваны праектным бюро ТАА «АртТрэйсер». Даўжыня пабудовы — 40,5 м, шырыня (самая шырокая частка) — 12 м, вышыня — 16,5 м.
Франсуа дэ Ларошфуко
Дэбютаваў у 1659. Аўтар «Мемуараў» (1662, поўнае выд. 1817) і зборніка афарызмаў «Разважанні, або Маральныя сентэнцыі і максімы» (1665), у якіх назіранні за жыццём і псіхалогіяй чалавека злучаюцца з глыбокім філасофскім абагульненнем, крытыкай палітыкі і побыту арыстакратычных колаў. Майстар афарыстычнага стылю, які вылучаецца надзвычайнай трапнасцю і дасціпнасцю.
Свята-Крыжаўзвіжанская царква (Вялікая Лысіца)
Свята-Крыжаўзвіжанская царква — праваслаўны храм у вёсцы Вялікая Лысіца Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці
Гісторыя
Пабудавана ў 1915 годзе на месцы старадаўняга драўлянага храма. Адкрыта ў 1990-х гадах.
Архітэктура
Помнік архітэктуры неарускага стылю. Кананічную чатырохчасткавую кампазіцыю фарміруюць прытвор-званіца, трапезная, кубападобная малітоўная зала, прамавугольная ў плане апсіда. Асноўная архітэктурная тэма — арачныя аконныя праёмы ў разнастайных спалучэннях ад аднаго да трох. У сілуэце пануюць шацёр чацверыковай званіцы і самкнуты паўсферычны купал малітоўнай залы на васьмігранным нізкім барабане, завершаны цыбулепадобнай галоўкай. Уваходы вырашаны арачным рундуком на калонах-дыньках. Каларыстычную палітру складае высокаякасная чырвонацагляная муроўка сцен і паліхромная цокальная частка, выкладзена з бутавых квадраў.
Арэхава-Зуева
Арэхава-Зуева (Оре́хово-Зу́ево) — горад абласнога падпарадкавання ў Маскоўскай вобласці Расіі, за 89 км на ўсход ад Масквы, на рацэ Клязьма. Вузел чыгуначных ліній Масква — Ніжні Ноўгарад і Аляксандраў — Кураўская. Насельніцтва 121,1 тыс. чалавек (2010). Узнагароджаны ордэнам Кастрычніцкай Рэвалюцыі (1970).
Гісторыя
Арэхава-Зуева ўтварылася ў выніку зліцця ў 1917 годзе вёсак Арэхава, Зуева (найстарэйшая, вядомая з XIII стагоддзя (першае згадванне ў 1209 — Валочак Зуеў) і пасёлка Мікольскае, а таксама фабрычнага пасёлка Дуброўка.
Арэхава-Зуева — адзін з найстарэйшых у Расіі цэнтраў тэкстыльнай прамысловасці, якая развіта ў Арэхава яшчэ з XVIII стагоддзя (з пачатку дзейнасці прадпрымальнікаў Марозавых). У 1862 годзе праз Арэхава быў адкрыты рух на лініі Масква — Ніжні Ноўгарад. У 1890 годзе ў Арэхава налічвалася 17 фабрык, на якіх працавала больш за 30 тыс. рабочых.
Арэхава-Зуева — цэнтр страйкавага руху XIX — пачатку XX стагоддзяў. (у 1885 адбылася Марозаўская стачка, адна з найбуйнейшых у Расіі); арэхава-зуеўскія рабочыя ўдзельнічалі ў рэвалюцыйным руху 1905—1907 гадоў. З 1901 года ў Арэхава існаваў раённы камітэт РСДРП (узначалены Іванам Бабуліным).
З 1943 года ў эвакуацыя знаходзіўся Другі Беларускі дзяржаўны тэатр, які да гэтага размяшчаўся ў Свярдлоўску і Уральску.
У 1943 годзе праз горад пракладзена Вялікае кольца МЧ, у 1960-х гадах пабудавана сартавальная станцыя.
Узнагароды
Герб і сцяг горада з’яўляюцца галоснымі.
Культура, адукацыя
Гісторыка-краязнаўчы музей, драматычны тэатр, два кінатэатры («Радзіма», «Люксор», «ДК Карбален»), шэсць клубаў і дамоў культуры, дзіцячы цэнтр «Крыніца», школа мастацтваў, спартыўная школа, тры стадыёны, палац спорту «Усход».
Да 1994 года ў г. Арэхава-Зуева было 27 бібліятэк (разам з філіяламі): Цэнтральная Дзяржаўная гарадская Бібліятэка імя Горкага і 4 яе філіялы, Раённая Бібліятэка, Тэхнічная Бібліятэка, Цэнтральная Прафсаюзная Бібліятэка і 9 гарадскіх, 8 фабрычных і яе філіялаў; таксама меліся бібліятэкі на буйных гарадскіх прадпрыемствах.
Эканоміка
У 2003 г. на вул. Бабуліна быў адкрыты ГК «Арэхаўскі». У 2004 годзе ў недабудаваным будынку Палаца культуры тэкстыльшчыкаў на вуліцы Леніна ўзведзены ТЗЦ «Аквілон», у якім размясціліся «Макдональдс», кінатэатр «Люксор», рэстаран японскай кухні, супермаркеты буйных гандлёвых сетак («Скрыжаванне», «Пяцёрачка», «Дзіксі»), супермаркеты электронікі і крамы адзення. Акрамя таго, у былых цэхах фабрыкі размясціўся комплекс «Арэх».
У 2007 годзе на вуліцы Фліера адкрыты ГЗЦ «Капітолій» з кінатэатрам «КараФільм», які быў пазней зачынены, і супермаркетам «Рамстор», у снежні 2008 года перапрададзены.
У горадзе дзейнічае гасцініца «ЛіАЗ», гасцінічныя комплексы «Цэнтральны» і «Арэтэкс», санаторый-прафілакторый «Дубравушка».
Прамысловасць
Раней горад з’яўляўся найважнейшым прамысловым цэнтрам Маскоўскай вобласці. Асноўнымі прадпрыемствамі былі Арэхаўскі баваўняны камбінат і шаўковаткацкая фабрыка. На месцы Марозаўскіх фабрык функцыянуюць розныя гандлёвыя цэнтры (2000-я гг.).
Казалета-Чэрэдана
Казалета-Чэрэдана (Casaletto Ceredano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Крэмона.
Арэхава-Зуева
Прамысловасць
Дзейнічаюць:
Казалета-Чэрэдана
Насельніцтва складае 1097 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 183 чал./км². Займае плошчу 6 км². Паштовы індэкс — 26010. Тэлефонны код — 0373.
Арэхава-Зуева
Чыгуначны
Горад размешчаны на Вялікім кольцы Маскоўскай чыгункі і «новым» напрамку Транссібірскай магістралі.
Казалета-Чэрэдана
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Sant'Orsola.
Арэхава-Зуева
Чыгуначны
У межах горада размешчаны платформа «Крутое» і станцыя «Арэхава-Зуева» (адна з найбуйнейшых вузлавых сартавальных станцый, размешчана лакаматыўнае дэпо). Прамы рух электрацягнікоў у гарады Маскоўска-Уладзімірскага ўчастка, а таксама кальцавы рух ад Аляксандрава да Кураўскай.
Час руху электрацягніка да платформы «Серп і Молат» (перасадка на станцыі метро «Рымская» і «Плошча Ільіча» у Маскве) складае прыкладна 1 гадзіна 40 хвілін.
Аўтамабільны
Праз горад праходзіць Вялікае Маскоўскае аўтамабільнае кольца (А108) (5 км выхад на федэральную дарогу М7 «Волга»), і за 13 км ад горада рэгіянальная дарога «Насавіхінская шаша».
Аўтобусная паведамленне з Масквой ажыццяўляецца аўтобусам 391 «Лікіна-Дулёва — Арэхава-Зуева — Масква (метро Партызанская (Ізмайлаўскі парк))». Час у дарозе — 2 гадзіны
Аўтобусны рух ажыццяўляе аўтакалона 1793 ДУП МА «Мастрансаўта».
Патрыяршы экзархат Афрыкі
Патрыяршы экзархат Афрыкі — экзархат Рускай праваслаўнай царквы, што аб’ядноўвае прыходы на тэрыторыі Афрыкі.
Гісторыя
У адказ на прызнанне 8 лістапада 2019 года Патрыярхам Александрыйскім Феадорам II Праваслаўнай Царквы Украіны і яе аўтакефаліі Свяшчэнны сінод Рускай праваслаўнай царквы 26 снежня 2019 года пастанавіў, сярод іншага, вывесці «прыходы Рускай Праваслаўнай Царквы, якія знаходзяцца на афрыканскім кантыненце» з юрысдыкцыі Александрыйскага патрыярхату і надзяліць іх стаўрапігіяльным статусам, прадстаўніцтва Патрыярха Маскоўскага і ўсяе Русі пры патрыярху Александрыйскім пераўтварыць у прыход Рускай Праваслаўнай Царквы ў Каіры.
Рашэння аб утварэнню епархіі было прынята на пасяджэнні Свяшчэннага Сінода Рускай Праваслаўнай Царквы, якое адбылося 29 снежня 2021 года ў Патрыяршай і Сінадальнай рэзідэнцыі ў Данілавым манастыры ў Маскве пад кіраўніцтвам Патрыярха Маскоўскага і ўсяе Русі Кірыла. Члены Сінода пастанавілі прыняць у юрысдыкцыю Рускай Праваслаўнай Царквы 102 клірыка Александрыйскага Патрыярхату з васьмі краін Афрыкі.
Шапша Веніямінавіч Пікус
Шапша Веніямінавіч Пікус (1908, м. Узда —, в. Бурмакіна, Масальскі раён, Смаленская вобласць) — беларускі мастак.
Біяграфія
Біяграфія Шапшы Пікуса вывучана недастаткова. Пасля заканчэння школы ён з’ехаў у Мінск. У сталіцы вывучыўся на мастака. Шмат працаваў. Займаўся афармленнем гарадскіх вуліц і плошчаў, вытворчых памяшканняў, удзельнічаў у выстаўках. Член Беларускага саюза мастакоў з 1940 года.
У час Вялікай Айчыннай вайны прызваны Заводскім РВК г. Саратава. 11 жніўня 1942 года ў баях за вёску Бурмакіна Масальскага раёна Смаленскай вобласці чырвонаармеец Пікус атрымаў цяжкае раненне і праз тры дні, года, памёр у шпіталі. Пахаваны 15 жніўня ў брацкай магіле за 1 км на поўдзень ад Бурмакіна.
Пратэст на Розенштрасэ
Пратэ́ст на Ро́зенштра́сэ («Вуліцы ружаў») у Берліне — мірная дэманстрацыя ў Трэцім рэйху, скіраваная супраць дзеянняў рэжыму. У сямідзённых пратэстах цягам лютага — сакавіка 1943 года ўдзельнічалі этнічныя немкі — жонкі і сваячкі жыдоў, арыштаваных дзеля дэпартацыі паводле расавай палітыкі Трэцяга рэйха. Выступленне скончылася вызваленнем усіх арыштаваных. Пратэст на Розенштрасэ — адзіная масавая дэманстрацыя немцаў у Трэцім рэйху супраць дэпартацыі яўрэяў.
Перадумовы
Нюрнбергскія законы Трэцяга рэйха не адрознівалі яўрэяў, жанатых з людзьмі іншай веры, ад «поўных яўрэяў», і прадугледжвалі такое самае да іх стаўленне. Нацысты намагаліся спрасціць працэдуру разводу ў такіх выпадках; тым не менш, 90 % прадстаўнікоў арыйскай расы вырашылі трымацца свайго шлюбу, таму рэжым мусіў устрымлівацца ад пераследу такіх яўрэяў, магчыма, баючыся раскрыцця сакрэтнасці «канчатковага рашэння». У 1939 годзе ў Трэцім рэйху налічвалася 30 000 сужэнскіх параў, адной паловай у якіх з’яўляліся яўрэі.
Хада падзей
27 лютага Гестапа пачало ў часе «» арыштоўваць апошніх яўрэяў у Берліне і накіроўваць іх у транзітныя лагеры. 1800 арыштаваных мужчын, якія былі жанаты з неяўрэяўкамі, аддзялілі ад астатніх 10 000 арыштаваных і змясцілі ў будынках на Розенштрасэ 2—4, паколькі яны з’яўляліся «прывілеяванымі» нават паводле нацысцкіх законаў. Ужо ўвечары 27 лютага перад гэтымі будынкамі і пачаліся жаночыя пратэсты з патрабаваннем вярнуць іх мужоў. Яны разыходзіліся пасля пагрозаў адкрыць вагонь, але праз пэўны час зноў збіраліся на дэманстрацыю. 1 сакавіка 1943 года пратэст давялося прыпыніць, бо пачалася бамбарзіроўка Берліна брытанскай авіяцыяй.
РСХА прапаноўвала расстраляць пратэст, аднак Гебельс забараніў гэта, палічыўшы пратэст не палітычным, а проста жаданнем жанчын вярнуць сваіх мужоў; а немагчымасць схаваць магчымае забойства немцаў магло падарваць дух адзінства нацыі. 6 сакавіка Гебельс, з’яўляючыся гаўляйтарам Берліна, загадаў вызваліць усіх зняволеных у будынках на Розенштрасэ 2—4. Яго міністэрства спрабавала схаваць інфармацыю пра дэманстрацыю, аднак у пачатку сакавіка брытанскія і амерыканскія газеты распаўсюдзілі пра яе інфармацыю. Тады Гебельс паспрабаваў прадставіць як пратэст супраць брытанскай бамбардзіроўкі Берліна.
Гебельс не стаў выконваць сваё абяцанне Гітлеру зноў паспрабаваць дэпартаваць выжылых з Розенштрасэ ў Аўшвіц, баючыся ўзнаўлення пратэстаў. Замест гэтага 18 красавіка 1943 года ён запатрабаваў ад іх зняць з вопраткі жоўтыя зоркі Давіда.
Неўзабаве высветлілася, што жанчыны сваім пратэстам на Розенштрасе, самі таго не ведаючы, выратавалі жыццё парыжскім яўрэям. Спасылаючыся на тое, што не вырашанае пытанне з берлінскімі жанатымі яўрэямі, памочнік Адольфа Айхмана ў Яўрэйскім аддзеле РСХА Рольф Гюнтэр апраўдваў нявысылку такіх самых яўрэяў з Парыжу. 21 мая 1943 года Эрнст Кальтэнбрунер з РСХА выдаў загад пра вызваленне з канлцягероў усіх нямецкіх яўрэяў, жанатых у змяшаных шлюбах, акрамя вінаватых у крымінальных злачынствах. Гэтым загадам таксама былі пералічаны чатыры катэгорыі яўрэяў, якія дагэтуль пазбягалі дэпартацыі; тры катэгорыі было загадана дэпартаваць, а ў чацвертую ўключылі яўрэяў са змяшаных шлюбаў. Усе такія сем’і перажылі Халакост.
Пратэст на Розенштрасэ быў адзіным супраць «канчатковага рашэння яўрэйскага пытання» ў нацысцкай Германіі.
Памяць
Будынак на Розенштрасэ каля Александэрплаца, дзе трымалі схопленых яўрэяў, быў знішчаны падчас бамбарзіроўкі Берліна саюзнікамі напрыканцы вайны. Цяпер на гэтым месцы стаіць ружовая калона з інфармацыяй пра дэманстрацыю.
У сярэдзіне 1980-х гадоў усходненямецкая скульптарка Інгеборг Гунцынгер стварыла мемарыял жанчынам, якія пратэставалі на Розенштрасэ. У 1995 годзе гэты мемарыял пад назвай «Блок жанчын» (Block der Frauen) быў пастаўлены ў парку непадалёк ад месца падзей.
У 2003 годзе пра падзеі на вуліцы Ружаў рэжысёрка Маргарэта фон Трота зняла фільм «Розенштрасэ».
Сямнаццатая папраўка да Канстытуцыі ЗША
Сямнаццатая папраўка рэгламентуе выбары ў Сенат Кангрэсу Злучаных Штатаў Амерыкі. Ратыфікавана 8 красавіка 1913 г.
Тэкст папраўкі
У склад Сената ўваходзяць па два сенатары ад кожнага штату, абраных народам на шэсць гадоў; кожны сенатар мае адзін голас. Выбаршчыкі ў кожным са штатаў павінны адпавядаць патрабаванням, якія прад'яўляюцца да выбаршчыкаў найбольш шматлікай палаты легіслатуры штату. Калі ў прадстаўніцтве якога-небудзь штату, ў Сенаце з'явяцца вакансіі, выканаўчая ўлада такога штату выдае загад на правядзенне выбараў для запаўнення гэтых вакансій пры той умове, што легіслатура штату можа ўпаўнаважыць выканаўчую ўладу здзейсніць часовыя прызначэнні да правядзення выбараў і абрання на вакантныя месцы ў тым парадку, які можа быць усталяваны легіслатурай. Гэта Папраўка не павінна тлумачыцца такім чынам, што яе дзеянне распаўсюдзіцца на абранне ці на тэрмін паўнамоцтваў сенатара, абранага да таго, як Папраўка набудзе моц як частка Канстытуцыі.
"The Senate of the United States shall be composed of two Senators from each state, elected by the people thereof, for six years; and each Senator shall have one vote. The electors in each state shall have the qualifications requisite for electors of the most numerous branch of the state legislatures.
When vacancies happen in the representation of any state in the Senate, the executive authority of such state shall issue writs of election to fill such vacancies: Provided, that the legislature of any state may empower the executive thereof to make temporary appointments until the people fill the vacancies by election as the legislature may direct.
This amendment shall not be so construed as to affect the election or term of any Senator chosen before it becomes valid as part of the Constitution."
Гімн Манголіі
У XX стагоддзі ў Манголіі было некалькі нацыянальных гімнаў. Першы выкарыстоўваўся ў 1924—1950, другі — у 1950—1962, трэці — у 1961—1991 гадах. З часу дэмакратычнай рэвалюцыі 1991 года ва ўжыванне зноў уведзены гімн 1961 года, з якога выключаны другі куплет, хто славіў Леніна, Сталіна, Сухэ-Батара і Чойбалсана. 11 чэрвеня 2006 года Вялікім дзяржаўным хурале было прынята рашэнне ў сувязі з святкаваннем 800-годдзя заснавання Мангольскай імперыі ўключыць у тэкст згадкі пра Чынгіс-хана.
NGC 6141
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Агурочнік лекавы
Батанічнае апісанне
Расліна вышынёй 30—100 см з прамым тоўстым сцяблом. Кветкі паніклыя, блакітныя з ружовым адценнем, двухполыя. Цвіце у чэрвені — ліпені. Плод — 4 арэшкі.
Лацінская і (дыялектычная беларуская) назвы ад burra — «жорсткія валасы» (якімі пакрытая расліна), літаратурная беларуская — ад паха агуркоў, які зыходзіць ад лісця.
Распаўсюджанне
Зрэдку трапляецца па ўсёй Беларусі як пустазелле, іншы раз вырошчваюць у агародах. Радзімай расліны лічыцца Міжземнамор’е і Блізкі Усход.
Выкарыстанне
Утрымлівае дубільныя рэчывы, сапанін, смолы, кальцый, крэмневую кіслату, вітамін C, рутын, карацін. У многіх еўрапейскіх краінах (таксама і ў Беларусі) вялікае, моцна зморшчанае, лісце (часам і кветкі) агурочніку ўжываюць у веснавых салатах (у Германіі такія салаты звычайна гатуюць з кропам); у Францыі і Італіі яго таксама дадаюць у тушаныя стравы, і вараць адмысловы суп. Сцябло, ачышчанае ад скуркі, адварваюць як гародніну, праціраюць на пюрэ (гарнір да рыбы ці мяса). У Брытаніі і Паўночнай Амерыцы лісце выкарыстоўваецца як інгрэдыент прахаладжальных напояў, а таксама некаторых гатункаў джына. У Заходняй Еўропе даўней меў рэпутацыю танізуючага сродку, які нібыта ўздымае настрой, паляпшае ўвагу і г.д. У Кітаі з лісцем агурочніку гатуюць страву накшталт галубцоў або далмы.
Вінцэнціна Завадская
Вінцэнціна (Вінцэнтына, Вінцэнта) Завадская з Жалкоўскіх (Wincenta Zawadzka z domu Żółkowska; Псеўданімы: W.A.L.Z.;  — ) — беларуская польскамоўная пісьменніца, аўтар папулярнай кулінарнай кнігі «Кухарка літоўская», якая вытрымала каля 15 перавыданняў на працягу 60 гадоў.
Біяграфія
Нарадзілася ў 1824 годзе ў сям’і віленскага друкара і кнігагандляра Аляксандра Жулкоўскага. У 1843 годзе выйшла замуж за выдаўца Адама Завадскага.
У 1854 годзе ў Вільні была надрукавана яе кулінарная кніга «Кухарка літоўская» (Kucharka litewska), якая стала бест­се­лерам. Перш чым выдаць уласную кулінарную кнігу, яна рэдагавала «Літоўскую гаспадыню» Ганны Цюндзявіцкай.
Памерла 27 жніўня 1894 года. Пахавана ў Вільні на Антакальніскіх могілках.
Ахмірава
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 914 чалавек (445 мужчын і 469 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1930 чалавек (961 мужчына і 969 жанчын).
Microsoft Windows Odyssey
Odyssey — кодавае імя для версіі Microsoft Windows, якая знаходзілася ў распрацоўцы ў пачатку 1999 - пачатку 2000 года. Мэтай было стварыць версію Windows 2000 для бізнес-карыстачоў. Той жа код выкарыстоўваўся і пры стварэнні Windows Neptune, «дамашняй» версіяй Odyssey. Тым не менш, пасля выпуску Windows 2000, каманды Neptune і Odyssey былі аб'яднаны з камандай Windows 2000 для працы над праектам «Whistler», які быў выпушчаны ў канцы 2001 гады як Windows XP.
Казалета-дзі-Сопра
Казалета-дзі-Сопра (Casaletto di Sopra) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Крэмона.
Насельніцтва складае 586 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 73 чал./км². Займае плошчу 8 км². Паштовы індэкс — 26014. Тэлефонны код — 0373.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Patrizio.
Лагас
Ла́гас (Lagos) — найвялікшы горад у Нігерыі, трэці па колькасці насельніцтва горад у Афрыцы пасля Каіра і Кіншасы, і сёмы па тэмпах прыросту насельніцтва ў свеце. Лагас з'яўляецца эканамічнай і фінансавай сталіцай Нігерыі. Лагас быў першапачаткова тэрыторыяй пражывання падгрупы аворы народа ёруба. Пад кіраўніцтвам свайго правадыра Алафіна аворы пераехалі на востраў Іда, а потым і на востраў Лагас. У XV стагоддзі паселішча Аворы зрабілася мэтай нападу імперыі Беніна, якая заваявала востраў і назвала яго «Эка». Лагас з'яўляецца велізарным мегаполісам, які ўзнік на астравах, падзеленых ручаямі, такіх як востраў Лагас, ля вусця лагуны Лагас, абаронены ад Атлантычнага акіяна доўгімі косамі, такіх як на пляжы Бар, якія цягнуцца да 100 км на ўсход і на захад ад вусця. З самага пачатку Лагас распаўсюджваўся на мацерыку на захад ад лагуны і агламерацыі, у цяперашні час дасягае больш за 40 км на паўночны захад ад вострава Лагас.
Гісторыя
Лагас з'яўляўся лагерам для ваеннапалонных Бенінскай імперыі, якія называлі паселішча «Эка». Ёруба дагэтуль выкарыстоўваюць імя «Эка» для абазначэння горада. «Лагас» было імём, якое было дадзена паселішчу і на партугальскай мове азначае «азёры». На сённяшні дзень Лагас мае высокі працэнт народнасці аворы, якія мігравалі ў гэту вобласць з Ішэры ўздоўж ракі Агун. На працягу ўсёй гісторыі, горад быў домам для цэлага шэрагу варагуючых этнічных груповак, якія пасяліліся ў гэтым рэгіёне. У першыя часы існавання паселішча, горад таксама бачыў перыяды панавання Бенінскага Каралеўства.
Партугальскі даследчык Руі дэ Секейра наведаў гэты рэгіён у 1472 годзе, назваўшы вобласць вакол горада Лага-дэ-Курама, верагодна назва звязана з партугальскім словам, якое азначае «азёры». Іншым тлумачэннем з'яўлення назвы ёсць тое, што Лагас быў ​​марскім цэнтрам, адкуль партугальцы выпраўлялі экспедыцыі ўздоўж афрыканскага ўзбярэжжа і чыя ўласная назва паходзіць ад лацінскага слова Lacobriga.
Лагас быў афіцыйна аб'яўлены брытанскай калоніяй у 1861 годзе. Гэта мела двайны эфект, гэта значыць змяншэння гандлю рабамі і ўстанаўлення брытанскага кантролю над усімі сферамі эканамічнага жыцця. Астатняя частка сучаснай Нігерыі была захоплена ў 1887 годзе, і, калі калонія і пратэктарат Нігерыі быў створаны ў 1914 годзе, Лагас быў аб'яўлены ў якасці яго сталіцы. Яна па-ранейшаму заставалася сталіцай, калі Нігерыя здабыла незалежнасць ад Вялікабрытаніі ў 1960 годзе. Нараўне з мігрантамі з усёй Нігерыі і іншых заходнеафрыканскіх краін, у горад таксама вярнуліся былыя рабы вядомы як крэолы, якія прыязжалі з Фрытаўна, Сьера-Леонэ, Бразіліі і Вест-Індыі. Крэольскія працоўныя мелі большую перавагу з-за наяўнасці ў іх заходняй адукацыі, таму яны заставаліся асноўнымі афрыканскімі каланіяльнымі супрацоўнікамі брытанскай адміністрацыі. Крэолы спрыялі мадэрнізацыі Лагаса, а іхняя веданне партугальскай архітэктуры ўсё яшчэ можна ўбачыць у архітэктуры на востраве Лагас.
У Лагасе назіраўся хуткі рост на працягу 1960-х і 1970-х гадоў у выніку эканамічнага буму ў Нігерыі да нігерыйскай грамадзянскай вайны, якую інакш называюць Біяфранскай вайной. Лагас быў сталіцай Нігерыі з 1914 да 1991 года. Горад быў пазбаўлены свайго статусу, калі федэральная сталічная тэрыторыя была створана ў спецыяльна пабудаваным горадзе Абуджа. 14 лістапада 1991 года прэзідыум і іншыя федэральныя дзяржаўныя функцый былі, нарэшце, перададзены ў новы горад, новую сталіцу Абуджа. Тым не менш, большасць функцый урада заставалася ў Лагасе да тых часоў пакуль Абуджа знаходзілася ў стадыі будаўніцтва.
Геаграфія
Большая частка насельніцтва жыве на мацерыку. Лагас славіцца сваёй музыкай і начным жыццём і ў апошнія гады шмат начных клубаў з'явіліся на астравах, што робіць, у прыватнасці, востраў Вікторыю, галоўнай славутасцю начнога жыцця. Раёны мацерыковага Лагаса ўключаюць Эбутэ-Мэта, Сурулэрэ, Яба, дзе знаходзіцца ўніверсітэт Лагаса, і Ікеджа.
Горад Лагас знаходзіцца ў паўднёва-заходняй частцы Нігерыі. Некаторыя рэкі, напрыклад Бадагры, працякаюць паралельна берагавой лініі на некаторай адлегласці, а потым праз пясчаны бераг у мора. Двума буйнымі гарадскімі астравамі Лагаса з'яўляюцца астравы Лагас і Вікторыя. Гэтыя астравы аддзеленыя ад мацерыка асноўным каналам лагуны ў Атлантычны акіян, які ўтварае Лагаскую бухту. Астравы аддзеленыя адзін ад аднаго ручаямі рознай велічыні і звязаны з мацерыковай часткай горада мастамі. Невялікія раздзелы некаторых ручаёў былі запоўнены пяском.
Клімат
Лагас мае трапічны клімат саваны паводле класіфікацыі Кёпена, які падобны на клімат усёй паўднёвай Нігерыі. Ёсць два сезоны дажджоў, з цяжкімі дажджамі з красавіка па ліпень і слабы сезон дажджоў з кастрычніка па лістапад. Існуе кароткі адносна сухі перыяд у жніўні і верасні і больш працяглы сухі сезон са снежня па сакавік. Колькасць месячных ападкаў у маі—ліпені ў сярэднім складае 400 мм, а ў жніўні і верасні ён зніжаецца да 200 мм, а ў снежні да 25 мм. Асноўны сухі сезону суправаджаецца вятрамі харматанамі з пустыні Сахара, якія ў перыяд са снежня на пачатак лютага могуць быць вельмі моцнымі.
Эканоміка
Лагас з'яўляецца самым квітнеючым горадам у Нігерыі, вялікая частка нацыянальнага багацця і эканамічнай дзейнасці сканцэнтрыравана тут. Большасць камерцыйных і фінансавых кампаній размяшчаюцца ў бізнесным рэгіёне на востраве. Таксама большасць камерцыйных банкаў краіны, а таксама фінансавых устаноў і буйных карпарацый маюць свае штаб-кватэры ў горадзе. Лагас мае адзін з самых высокіх узроўняў жыцця ў параўнанні з іншымі гарадамі ў Нігерыі, а таксама ў Афрыцы.
Порт Лагаса з'яўляецца вядучым портам Нігерыі і аднім з самых буйных і ажыўленых у Афрыцы. Ён знаходзіцца ў падпарадкаванні нігерыйскіх партовых уладаў і порт падзяляецца на тры асноўных рэгіёна: порт Лагаса, які размяшчаецца ў асноўным канале побач з востравам Лагас, Апапа порт, які месціць кантэйнерны тэрмінал, і Тын Кан порт, абодва з якіх знаходзяцца ў бухце Бадагры, які ўпадае ў бухту Лагас з захаду.
Праз порт ажыцяўляецца ў асноўным экспарт нафты, які павялічыўся ў перыяд паміж 1997 і 2000 гадамі. Нафта і нафтапрадукты забяспечваюць 14 % ВУП і 90 % валютных паступленняў у Нігерыі ў цэлым.