cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кіпрыян Антонавіч Кандратовіч
1-ая Сусветная вайна
Аднак тэлеграма Галоўнакамандуючага фронтам ад 14 жніўня № 3 загадвала 3-й гвардзейскай дывізіі заставацца ў Саколцы. 16 жніўня дывізія была перасунута ў Беласток, а 17 жніўня дывізіі загадана рухацца ў бок фронту, на Дэмбрава. Ад такога кіравання штабам акругі дывізіямі корпуса Кандратовіча, войскі пераблыталіся і генерал, прыкладна да 27 жніўня збіраў свае дывізіі.
17 жніўня 2-я армія, у якую ўваходзіў 23-ці армейскі корпус пачала высоўвацца да дзяржаўнай мяжы. Ад пачатку наступлення ў баях удзельнічала толькі 2-я пяхотная дывізія, наступаючы паміж 1-м і 15-м карпусамі. 24 жніўня гэтая дывізія была падпарадкавана камандзіру 15-га корпуса. 3-я гвардзейская дывізія, даганяючы войскі, падыходзіла ў гэты дзень да Млавы, 1-я стралковая брыгада была яшчэ ў Новагеоргіеўску. Такім чынам, пры выхадзе 23-га корпуса на лінію наступлення 2-й арміі, 2-я пяхотная дывізія была ў 15-м корпусе, 3-я гвардзейская дывізія ўваходзіла ў бой часткамі, пры чым яе Кексгольмскі полк быў перададзены 2-й дывізіі19.
Амаль што да канца жніўня, 2-я армія наступала без значных сутыкненняў з супраціўнікам і прайшла палову адлегласці ад расійскай мяжы да Балтыкі. Войскі смяротна стаміліся, адсутнічалі палявыя пякарні, сілкаваліся толькі сухарамі і тым, што адбіралі ў нямецкага насельніцтва. Штаб арміі не меў сувязі са штабамі карпусоў, штабы карпусоў — з дывізіямі. Ужывалася радыёсувязь, але ж да пачатку вайны штабы не распрацавалі нават кодаў, і загады войскам ішлі адкрытым тэкстам20.
Выкарыстоўваючы шчыльную сетку чыгунак, нямецкія войскі былі перавезены на левы і правы флангі арміі Самсонава. У гэты час, раскіданыя па фронце на адлегласці ў 120 вёрст, войскі генерала Самсонава ішлі насустрач свайму лёсу, нічога не ведаючы аб супраціўніку. Дадаўшы да сваіх сіл на ўсходзе два пяхотныя карпусы з французскага фронту, 26 жніўня немцы выцялі ў флангі, адразаючы расійцаў ад сваіх баз. У гэты дзень, у 7:25 Кандратовіч дасылае Самсонаву тэлеграму: « … немцы перайшлі ў энергічны наступ супраць 1-га корпуса з захаду. … жадана супраць … наступаючых высунуць … 2-ю пяхотную дывізію … загадаў адной брыгадзе 6-й кав. дывізіі перасунуцца на правы фланг …».
27 жніўня 2-ая пяхотная дывізія з корпуса Кандратовіча, падпарадкаваная штабу 15-га корпуса, была разгромлена каля Грос-Гардзіена. Самсонаў абедаў разам з англійскім ваенным аташэ Ноксам, недалёка ад фронту ў Найдэнбургу, калі салдаты разбітай 2-й дывізіі з'явіліся на вуліцах горада. Люді былі «жахліва стомленыя, тры дні не бачылі хлеба, на працягу двух дзён салдаты не атрымлівалі аніякай ежы, ніводзін з абозаў не падышоў…» — апавядаў Ноксу адзін з палкавых камандзіраў. Раніцай 27 жніўня Кандратовіч знаходзіўся ў Млаве, калі атрымаў загад прыбыць у Найдэнбург, каб кіраваць 2-й дывізіяй. Каля 8-мі гадзін раніцы генерал разам са штабам на 3-х аўтамабілях выехаў з Млавы. На дарозе ён затрымаў адступаўшыя часткі 2-й артылерыйскай брыгады і загадаў ім заняць абарону. Да аддзелаў 2-й дывізіі Кандратовіч прыбыў каля 3-х гадзін дня. Камандзір 2-й дывізіі генерал Мінгін далажыў аб вялікіх стратах і цяжкім стане 2-й дывізіі. Увечары Кандратовіч разам са сваім штабам накіраваўся ў Найдэнбург да Самсонава. У асабістай размове Самсонаў выказаў незадаволенасць Мінгіным, і даў пісьмовы загад прыняць агульнае кіраванне над тым, што засталося ад 2-й дывізіі, каб абараніць Найдэнбург і Франкенаў.
З дакладу ўрадавай камісіі, якая даследвала гэту катастрофу19, вядома, пахвілінна распісана, што рабіў Кандратовіч у дзень разгрому расійскага войска 28 жніўня:
"«Тым часам конніца немцаў пачала прасоўвацца на поўдзень, у кірунку на Найдэнбург. … Генерал Кандратовіч выправіўся ў Найдэнбург, каб хутка з'арганізаваць там абарону. Прыбыўшы ў Найдэнбург, ён знайшоў там толькі 1 000 чалавек эстляндцаў, сабраных камандуючым дзеля адпачынку. Эстляндцам, пры якіх было 2 штаб-афіцэры, было загадана заняць вышыні на захад ад горада, … пасля чаго генерал Кандратовіч зноў выехаў з Найдэнбурга на поўнач, да астатніх частак свайго корпуса. Аднак, праехаўшы 2-3 вярсты, даведаўся, аб адыходе эстляндцаў … зноў вярнуўся,… і асабіста, разам з чынамі штабу, давёў частку эстляндцаў да тых вышынь, якія яны павінны былі ўтрымліваць… Устанавіўшы на пазіцыі эстляндцаў, генерал Кандратовіч зноў выправіўся да аддзелаў Мінгіна на крайні правы фланг.»"
Вечары, каля 19-й гадзіны, пасля гарачай размовы з генералам Мінгіным, пад час якой Мінгін практычна адмовіўся падпарадковацца (не вядома як складаліся адносіны гэтых генералаў), Кандратовіч пакінуў аддзелы Мінгіна. Менавіта ў гэты дзень здарыўся выпадак, апісаны ў кнізе афіцэра — эмігранта Багдановіча П. Н.. Ен цытуе ўспаміны камандзіра нямецкага корпуса генерала Франсуа, аб тым, што каля 15 гадзін дня, каля яго штаба праехаў аўтамабіль з незнаёмымі афіцэрамі. Франсуа лічыў, што гэта быў камандзір 23-га корпуса. Аўтамабіль немцы нават не абстралялі! Вось так, у дзень пагрому расійскага войска, Кандратовіч перамяшчаючыся сярод сваіх напалову акружаных войскаў, ледзь сам не трапіў у палон
Як прайшла ноч, невядома, але ж назаўтра ўсё было скончана, наступіла агонія. У ноч з 28 на 29 жніўня Самсонаў аддае загад аб агульным адступленні войскаў 2-й арміі. Два дні з месца разгрому не было ніякай інфармацыі.
30 жніўня Кандратовіч дасылае тэлеграму ў штаб акругі, у якой дае інфармацыю аб стане войскаў і знікненні камандуючага арміяй. У той жа дзень штаб фронту загадвае: «''ген. Кандратовічу сабраць усе … сілы каля Харжэле, адтуль дзейнічаць па абставінах …''».
Па вынікам баёў усе камандзіры карпусоў расійскай арміі, у тым ліку і Кандратовіч, былі адхілены ад сваіх пасад. Гэта было крушэнне кар'еры вайскоўца.
Неабходна зазначыць, што прыкладна да сярэдзіны 1915 г., змяніліся ўсе вышэйшыя генералы Расійскага войска. Да кіравання прыйшлі саракагадовыя энергічныя генералы новай фармацыі. І ў такіх варунках, Кандратовіч не меў вялікіх шансаў застацца на камандных пасадах. А адстаўка на пачатку вайны дала магчымасць прааналізаваць сваё жыццё і пачаць пошук іншых шляхоў.
Генерал Кандратовіч К. А. у «Спісе Генеральнага Штаба 1916 г.» значыцца сярод вызначаных на службу з запасу і адстаўкі. У гэты час ён знаходзіўся ў рэзерве чыноў пры штабе Мінскай Ваеннай акругі (з 25.11.1915 г.) і такім чынам жыў у Беларусі. Верагодна, менавіта ў гэты час генерал зблізіўся з беларускай інтэлігенцыяй і дзеячамі беларускага адраджэння. Гэта дазволіла па новаму зірнуць на сваю радзіму і яе будучыню, вызначыцца з кірункамі далейшай дзейнасці. Тое, што гэты выбар сапраўдным кажа тое, што па ўспамінам, у апошні перыяд свайго жыцця, ў 20-х — пачатку 30-х гадоў, генерал нараўне з іншымі мовамі карыстаўся і беларускай.
08 мая 1917 г. Кандратовіч прыняў пасаду камандзіра 75-й пяхотнай дывізіяй. Вядома, што з пачаткам вайны, ў 1914 г. гэтая дывізія была створаная на базе 38-й і ўваходзіла ў склад Варшаўскай ваеннай акругі. Яна прымала ўдзел у бітве пад Варшавай на першым этапе вайны а ў 1917 г. гэтая дывізія дыслакавалася ў Беларусі. Май 1917 г. — не лепшы час для таго, каб генералу ад інфантэрыі ва ўзросце 59 гадоў аднаўляць сваю ваенную кар'еру. Таму, верагодна, вяртанне Кандратовіча было выклікана перспектывай беларусізацыі войска і ўдзелам у гэтым генерала.
Заканчваючы тэму службы генерала ў расійскім войску, трэба адзначыць, што за 42 гады службы К. Кандратовіч быў узнагароджаны амаль усімі выйшымі ордэнамі імперыі:
Беларускі нацыянальны рух
У 1917 г. на з’ездзе воінаў-беларусаў Заходняга фронту генерал ад інфантэрыіі Кіпрыян Кандратовіч быў абраны ў Цэнтральную Беларускую Вайсковую Раду (ЦБВР). Ён узначаліў бюро па арганізацыі беларускага войска. Памочнікамі былі генерал-маёр Пажарскі, палкоўнік Камароўскі і паручнік К. Езавітаў. Генерал узяў на сябе працу па фарміраванні беларускіх палкоў на Заходнім фронце і па перамовах са Стаўкай расійскага войска. У канцы кастрычніка 1917 г. дэлегацыя воінаў-беларусаў Заходняга фронту ў складзе старшыні выканкаму ЦБВР С. Рак-Міхайлоўскага, К. Кандратовіча, М. Ярушэвіча і І. Шчэрбы выехала ў Стаўку ВГК дзеля перамоў з Вярхоўным галоўнакамандуючым генералам М. Духоніным аб арганізацыі беларускіх ваенных фарміраванняў. Генерал М. Духонін першапачаткова нічога канкрэтнага не адказаў, але праз некалькі дзён прыслаў тэлеграму, якая дазваляла фарміраванне беларускіх адзелаў праз папаўненне беларусамі выбраных адзінак расійскага войска. К. Кандратовіч распрацаваў адпаведны план і атрымаў дазвол на стварэнне беларускага палка ў Мінску, а ў наступным і беларускага корпуса на Заходнім фронце. Але рэвалюцыя 7 лістапада перакрэсліла магчымасць легальнага стварэння беларускага войска.
Генерал К. Кандратовіч, выконваючы прысягу, чакаў распараджэнняў ад вышэйшага кіраўніцтва. Пазіцыя старога ваякі складалася ў тым, што патрэбна палітычнае рашэнне, пасля якога прафесійныя ваенныя выканаюць свой абавязак. Але Часовага ўрада, ад імя якога Духонін дазволіў стварэння беларускага войска ўжо не было, а да прыняцця палітычнай дэкларацыі аб суверынітэце Беларусі заставалася яшчэ 3 месяцы, па мерках рэвалюцыйнага часу — цэлая эпоха.
Войска БНР
Пасля 25 сакавіка 1918 г. стварэнне Беларускага войска было працягнута.
На пачатку красавіка немцы забаранілі дзейнасць Народнага Сакратарыяту БНР. Шукаючы выйсця са склаўшагася становішча, Рада БНР прыняла ў свой склад кіраўнікоў беларускіх правых з, утворанага ў лютым 1918 г., Мінскага Беларускага Народнага Прадстаўніцтва. Вядучымі палітыкамі правых былі Р. Скірмунт, П. Аляксюк, генерал К. Кандратовіч, кс. В. Гадлеўскі, ген. А. Багдановіч, протаіерэй С. Кульчыцкі, А. Уласаў, В. Чавусаў. Дзякуючы сваёй кампетэнтнасці, дзеячы Мінскага Беларускага Народнага Прадстаўніцтва мелі большую павагу ў немцаў, чым сацыялісты ў складзе Рады БНР.
25 красавіка Рада БНР, па ініцыятыве Р. Скірмунта, паслала тэлеграму з падзякай нямецкаму кайзеру Вільгельму II і прасіла аб дзяржаўнай незалежнасці ў звязе з немцамі. Тэлеграму падпісалі: кіраўнік Рады БНР І. Серада, кіраўнік Народнага Сакратарыяту Я. Варонка, Р. Скірмунт і іншыя. Кандратовіча сярод іх не было. Гэтая тэлеграма выклікала востры крызіс у беларускім руху. Распаўся Народны Сакратарыят, з якога ў знак пратэсту выйшлі некалькі міністраў. На пачатку мая на яго месцы была створана Рада міністраў пад кіраўніцтвам Р. Скірмунта. Міністрам ваенных спраў у гэтай радзе быў прызначаны генерал К. Кандратовіч, замежных спраў — П. Аляксюк, сельскай гаспадаркі — Р. Астроўскі.
Галоўныя праблемы якія прыходзілася вырашаць міністру абароны — гэта грошы і кадры, бо прафесійнае і баяздольнае войска на энтузіязме не ствараецца. Таму толькі 9 лістапада беларускі ўрад выдаў яшчэ адну пастанову аб фарміраванні войска. 11 лістапада генералу К. Кандратовічу, палкоўніку К. Езавітаву даручана стварэнне штаба 1-га Беларускага палка. К. Кандратовіч, як сябар Рады БНР, прапанаваў праект арганізацыі 200-тысячнага войска і паведаміў, што віленскія банкіры і грамадзяне ў падтрымку гэтай ідэі гатовы выдаткаваць значныя фінансавыя сродкі. Адзінай перашкодай, паводле генерала К. Кандратовіча, была неабходнасць згоды немцаў і пастаўка праз іх зброі.
Пад канец нямецкай акупацыі Беларусі кіраўніцтва OBER-OSTU (у Коўне) выказала згоду на фарміраванне агульнай для ўсіх нацыянальнасцей міліцыі пад кіраўніцтвам генерала К. Кандратовіча, з чым аднак не былі згодныя палякі, якія ўтваралі Аддзелы Самаабароны Зямлі Мінскай, Лідскай і інш. Таму, у часе сустрэчы ген. К. Кандратовіча з польскім камандуючым генералам Уладзіславам Вейкам, было вырашана, што кожная народнасць будзе мець уласныя аддзелы самааховы на прынцыпах аўтаноміі і толькі ў выпадку агульнай пагрозы будзе падпарадкоўвацца агульнаму кіраўніцтву. У хуткім часе ў Мінску адбылася супольная нарада, на якой генерал К. Кандратовіч прапанаваў месца начальніка штабу паляку, палкоўніку Фабіяну Кабардо. Аднак да ўтварэння агульнага фронту супраць бальшавікоў не дайшло, і абодва бакі стваралі асобныя ваенныя сілы.
У сувязі з магчымай акупацыяй Мінска на пачатку снежня 1918 г. частка беларускіх дзеячаў з А. Луцкевічам на чале падалася ўслед за адыходзячымі нямецкімі войскамі ў Вільню. Разам з А. Луцкевічам былі генерал К. Кандратовіч і палкоўнік К. Езавітаў з групай афіцэраў добраахвотнікаў.
10 снежня бальшавікі занялі Мінск і рушылі далей на захад.
Звяртае ўвагу невялікая лічба прафесійных афіцэраў у беларускім ваенным руху, гэта было вынікам апалітычнасці кадравых афіцэраў і стомленасці. І, нават, тыя нямногія вышэйшыя афіцэры, якія, як К. Кандратовіч, добраахвотна вызначыліся на беларускім баку, часта сустракалі абвінавачванні ў кан'юнктурызме і клопаце выключна пра асабістую выгаду. Так, напрыклад, левыя папракалі Кандратовіча ў наяўнасці маёнтка Гародна Лідскага павета.
Пры канцы 1918 г. у Гародні Кандратовіч сфарміраваў штаб — Беларускую камендатуру і 1-ы беларускі полк. Ад пачатку снежня 1918 г. да канца красавіка 1919 года полк размяшчаўся ў Александраўскіх казармах і складаўся з пяці ротаў і аднаго эскадрона.
На пачатку 1919 г. генерал Кандратовіч разам з дэпутатам Дзяржаўнай думы Расіі Азнабішыным выязджае ў Парыж. У маі гэтага ж года яны ўручылі старшыні канферэнцыі мемарандум ураду БНР і атрымалі дазвол на прыезд беларускай дэлегацыі ў Парыж. Пасля прыбыцця дэлегацыі, ён працаваў у яе складзе.
Немцы яшчэ раней, ў Вільні паведамілі генералу К. Кандратовічу, што не могуць дапусціць стварэнне літоўска-беларускага войска, аднак пасля паразы ў 1-й Сусветнай вайне іх рэальны ўплыў на сітуацыю скончыўся. На пачатку студзеня 1919 г. генерал К. Кандратовіч і Я. Варонка атрымалі паведамленне аб тым, што Антанта прыняла пастанову аб дапамозе літоўцам і беларусам грашыма і зброяй у арганізацыі войска для барацьбы з бальшавікамі.
Генерал К. Кандратовіч, згодна з дамовай паміж урадамі БНР і Літвы ад 11 лістапада 1918 г. камандаваў беларускім войскам, адступіўшым з Беларусі ў Літву. Лістападаўскія пагадненні мелі на ўвазе таксама ўтварэнне беларускіх вайсковых адзінак, падначаленых літоўскаму галоўнаму кіраўніцтву. Войска літоўскае ў тым часе знаходзілася ў зародкавым стане. Першы полк гэтага войска налічваў каля 30 афіцэраў і каля 200 салдат, а другі толькі некалькі афіцэраў і некалькі салдат. Такім чынам утварэнне беларускіх адзінак магло быць для літоўскага войска важным узмацненнем. Літоўскаму войску бракавала кадравых афіцэраў. З гэтай прычыны генерал Кіпрыян Кандратовіч на кароткі тэрмін быў прызначаны віца-міністрам народнай абароны ва Урадзе Літвы, але фактычным кіраўніком ваеннага міністэрства быў прем'ер Аўгусцінас Вальдэмарас.
Будучы на гэтай пасадзе, арганізоўваў літоўскае войска на Ковеншчыне. Маёр беларускага войска Аляксандр Ружанцоў пісаў у сваіх мемуарах: «''… віца-міністрам быў вельмі непапулярны сярод літоўцаў генерал расійскай службы К. А. Кандратовіч … у хуткім часе генерал Кандратовіч падаўся ў дымісію (адстаўку)''».
У адстаўцы
Перад 2-й Сусветнай вайной, пасля пераводу ў Варшаўскую акругу, сям'я генерала купіла маёнтак Гародна ў Лідскім павеце: 500 га зямлі і лесу, дзе генерал пасяліўся разам з дачкой Верай і жонкай Адай.
17 верасня 1939 г. Ада Кандратовіч вымушана была з'ехаць праз Літву да дачкі ў Англію. У жніўні 1998 г. яе ўнук прыязджаў на Беларусь і перазахаваў труну генерала на новых могілках у г.п. Воранава. А урну з часткай праху сваёй маці, якая пражыла лепшыя гады маладосці ў маёнтку Гародна, пахаваў у прыгожым кутку парку, каля былой альтанкі, на крыжы было напісана «Вера Киприяновна Рейни (Кондратович) 1912—1988». У маі 2000 г. труна з рэшткамі генерала была перазахавана каля царквы ў Воранаве.
NGC 1743
NGC 1743 (іншае абазначэнне — ESO 56-EN21) — эмісійная туманнасць у сузор’і Залатая Рыба.
Дзмітрый Аляксандравіч Разумкоў
Дзмітрый Аляксандравіч Разумкоў (Дмитро Олександрович Разумков; нар., Бярдзічаў, Жытомірская вобласць, УССР, СССР) — украінскі дзяржаўны і палітычны дзеяч. Старшыня Вярхоўнай Рады Украіны з 29 жніўня 2019 года па 7 кастрычніка 2021 года. Народны дэпутат Украіны ІХ склікання. Член Савета нацыянальнай бяспекі і абароны Украіны. Старшыня палітычнай партыі «Слуга народа» з 27 мая па 10 лістапада 2019 года.
Падчас абрання спікерам парламента атрымаў найбольшую за ўвесь час існавання Вярхоўнай Рады Украіны падтрымку народных дэпутатаў: за яго кандыдатуру прагаласавалі 382 парламентарыя. Сышоў у адстаўку 7 кастрычніка 2021 года.
Сям’я
Жанаты. Двое дзяцей.
Бацька — Аляксандр Разумкоў, былы першы памочнік Прэзідэнта Украіны Леаніда Кучмы. З 1997 па 1999 год быў намеснікам Сакратара Савета нацыянальнай бяспекі і абароны Украіны.
Ведрыца
Ве́дрыца (, Ведрица) — вёска ў Чэрвеньскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Лядскага сельсавета.
Дзмітрый Аляксандравіч Разумкоў
Сям’я
Маці — Наталля Кудра, актрыса Нацыянальнага акадэмічнага тэатра рускай драмы імя Лесі Украінкі, Народная артыстка Украіны.
Ведрыца
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Хутарскага сельсавета, да 2013 года — у склад Калодзежскага сельсавета.
Высокаўская папяровая фабрыка
Высокаўская папяровая фабрыка — прадпрыемства, якое дзейнічала ў Беларусі ў 1828—1885 гадах у в. Высокае Аршанскага павета (цяпер Аршанскі раён Віцебскай вобласці). Вырабляла пісчую і абгортачную паперу. Сыравіну (рыззё, марганец, клей, купарвасны алей, галын) атрымлівала з Масквы, Калугі, Віцебска і Магілёва. Працавала каля 270 рабочых (1847). Выпускала да 10 тыс. пудоў пісчай і да 8 тыс. пудоў абгортачнай паперы (1870).
Ян Анджэй Морштын
Ян Анджэй Морштын (Jan Andrzej Morsztyn; ( —, Парыж) — палітык, паэт, падскарбі вялікі каронны, стараста тухольскі, найвыбітнейшы прадстаўнік польскага барока, марыніст, прадзед Станіслава Аўгуста Панятоўскага, апошняга караля Польшчы, і Міхала Ежы Панятоўскага, апошняга прымаса Рэчы Паспалітай.
Артур Міхальскі
Артур Антоні Міхальскі (Artur Antoni Michalski; нар., Варшава) — польскі дыпламат, пасол Польшчы ў Беларусі з 2018, пасол Польшчы у Рэспубліцы Малдова з 2012 па 2017.
Біяграфія
Выпускнік Акадэміі каталіцкай тэалогіі ў Варшаве.
У 1991—1996 гадах працаваў у Пасольстве Польшчы ў Расійскай Федэрацыі. У 1996—1997 гг. кіраваў аддзелам даследаванняў Расіі Цэнтра усходніх даследаванняў. У 1997—2000 гадах працаваў у Дэпартаменце Усходняй Еўропы Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Польшча. У 2000—2004 гадах быў саветнікам Пасольства Польшчы ў ЗША. З 2004 па 2006 гадах працаваў у Дэпартаменце Амерыкі МЗС Польшчы. У 2006—2010 гадах працаваў у Пасольстве Польшчы ў Канадзе, дзе, між іншым, выконваў абавязкі кіраўніка. Пасля вяртання быў намеснікам дырэктара, а пазней — дырэктарам Усходняга дэпартамента МЗС Польшчы. З 2012 па 2017 гады быў паслом Польшчы ў Рэспубліцы Малдова. Са жніўня 2017 года — дырэктар Усходняга дэпартамента МЗС Польшчы. 15 мая 2018 года Прэзідэнт Рэспублікі Польшча прызначыў Артура Міхальскага Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Польшча ў Рэспубліцы Беларусь.
Валодае англійскай і рускай мовамі.
IC 4400
IC 4400 — галактыка тыпу *4 (група зорак) ў сузор’і Цэнтаўр.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
NGC 1434
NGC 1434 (іншае абазначэнне — PGC 13804) — галактыка ў сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Азоркаў
Азоркаў (Ozorków) — горад у Польшчы, размешчаны за 30 км на поўнач ад Лодзі і за 130 км на захад ад Варшавы. Уваходзіць у склад Згежскага павета Лодзьскага ваяводства. Утварае гарадскую гміну, таксама з’яўляецца сядзібай вясковай гміны Азоркаў. Плошча 15,46 км². Насельніцтва 19,7 тыс. чалавек.
Герб Пружанаў
Першапачаткова нададзены гораду 3 траўня 1588 Ганнай Ягелонкай, дачкой каралевы Боны Сфорцы, разам з магдэбургскім правам. У наш час зацверджаны рашэннем Пружанскага райвыканкама № 1214 ад 20 кастрычніка 1998 года. У гербавы матрыкул Рэспублікі Беларусь занесены 21 снежня 1998 пад № 31.
Апісанне
3 траўня 1588 года каралева Ганна Ягелонка даравала мястэчку Магдэбургскае права разам з пячаццю і гербам «у сярэбраным полі звілістая блакітная змяя з залатой каронай на галаве вывяргае дзіця». Цераз год, 6 траўня 1589, кароль польскі і вялікі князь літоўскі Жыгімонт Ваза пацвердзіў прывілей уласнай граматай. Яго дакумент — адзіная крыніца, якая тлумачыць сэнс фігур на гербе: «дзіця з'яўляецца з пашчы змяі, што сімвалізуе нанава прабуджаную заўжды маладую сілу ў спалучэнні з мудрасцю, здольнасць свету да самаачышчэння і абнаўлення».
Людміла Антонаўна Пашкевіч
Людміла Антонаўна Пашкевіч — беларуская вучоная ў галіне траўматалогіі і артапедыі. Заслужаны ўрач Рэспублікі Беларусь (2001). Доктар медыцынскіх навук, прафесар.
Герб Пружанаў
Міланскія карані герба
Нададзены Пружанам герб вельмі падобны да родавага герба Сфорцаў. Першапачаткова выява з'яўлялася гербам міланскага роду Вісконці. Існуе некалькі легенд пра паходжанне герба.
Людміла Антонаўна Пашкевіч
Біяграфія
Пасля заканчэння Мінскага дзяржаўнага медыцынскага інстытута ў 1968 годзе працавала ўрачом-артапедам артапедычнага аддзялення 21-й дзіцячай паліклінікі ў Мінску. У 1974—1975 гадах урач-артапед 19-й гарадской паліклінікі ў Мінску.
Герб Пружанаў
Міланскія карані герба
Згодна з легендай, у крыжовым паходзе ў 1187 Атон Вісконці сустрэўся ў паядынку з сарацынскім прынцам. Атон насіў выяву з сямю каронамі, выразанымі на шчыце, бо ён забіў семярых асілкаў, няверны маўр меў на шчыце выяву змяі, якая глытае дзіця. Гэта з'яўлялася насмешкай з хрысціян, бо немаўля сімвалізавала Хрыста. Атон забіў сарацына, забраў яго шчыт і са славай вярнуўся дадому, пасля чаго вырашыў абраць выяву на шчыце сваім гербам.
Лічыцца, што гэтая легенда ўзыходзіць да часоў Матэо Вісконці Вялікага (1250—1322). Матэо Вялікі, азірнуўшыся на цёмнае мінулае сваёй сям'і, вырашыў, што неабходна стварыць слаўную сагу пра Вісконці, і звярнуўся да прыдворных пісьменнікаў, каб тыя стварылі фамільныя легенды і вынайшлі слаўных продкаў. Такім чынам, была створана легенда пра ветэрана Першага крыжовага паходу, які памёр у Рыме ў 1111.
Людміла Антонаўна Пашкевіч
Біяграфія
У 1975—1977 гадах клінічны ардынатар Навукова-даследчага інстытута траўматалогіі і артапедыі Міністэрства аховы здароўя БССР. У 1977—1993 гадах малодшы навуковы супрацоўнік, старшы навуковы супрацоўнік патагісталагічнай лабараторыі ізатопнай з віварыем Навукова-даследчага інстытута траўматалогіі і артапедыі Міністэрства аховы здароўя БССР.
Герб Пружанаў
Міланскія карані герба
Па іншай версіі, намаляваны дракон называўся Tarantasio, у V стагоддзі (або ў XIII стагоддзі ) спусташаў наваколлі Мілана на возеры Герунда (цяпер зніклага). Дракон еў дзяцей, атручваў сваім дыханнем ваду і прымушаў людзей хварэць, пакуль не быў забіты родапачынальнікам роду Умберта Вісконці.
Людміла Антонаўна Пашкевіч
Біяграфія
З 1993 года працавала кіраўніком аддзялення клінічнай марфалогіі Навукова-даследчага інстытута траўматалогіі і артапедыі Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь, з лістапада 1996 года — намеснікам дырэктара па навуковай рабоце дзяржаўнай установы «Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр траўматалогіі і артапедыі».
Герб Пружанаў
Міланскія карані герба
Мяркуюць таксама, што Вісконці для свайго герба проста выкарыстоўвалі старажытны ламбардскі сімвал — блакітную змяю, якую насілі ў якасці абярэга.
У цяперашні час Мілан мае іншы герб — чырвоны крыж на сярэбраным полі. Выява змея з дзіцем выкарыстоўваецца на лагатыпе Alfa Romeo.
Рэч Паспалітая
Дзякуючы працам Анатоля Цітова і ёсць магчымасць аднавіць выгляд герба, які выкарыстоўваўся ў XVI—XVIII стагоддзях.
Расійская імперыя
6 красавіка 1845 расійскі цар зацвердзіў іншы варыянт герба: «у залатым полі зялёная елка, на галінах якой вісіць паляўнічы ражок», што сімвалізавала сувязь з Белавежскай пушчай. Пазней у верхняй палавіне шчыта быў размешчаны зубр — герб Гродзенскай губерні.
У 1861 годзе быў састаўлены праект герба ў адпаведнасці з геральдычнымі прынцыпамі Бернхарда Кёнэ. Елка заняла ўсё поле шчыта, губернскі герб быў падняты ў верхнюю правую частку. За шчытом былі дабаўленыя два молаты, аперазаныя Аляксандраўскай стужкай, зверху з'явілася карона. Гэты праект не быў афіцыйна зацверджаны.
Цікава, што на пячатцы 1916 года спалучана выява расійскага герба і даўняга пружанскага герба з выявай змяі.
Міжваенная Польская рэспубліка
У перыяд з 1921 па 1939 урад Пілсудскага вярнуў Пружанам герб, нададзены ў XVI стагоддзі, аднак колер шчыта быў зменены на зялёны, а вуж застаўся без кароны. Замест гэтага герб атрымаў шляхецкую карону на шчыт і ўпрыгожанне ў выглядзе дзвюх пальмавых галінак вакол яе.
Савецкі час
У складзе БССР Пружаны, як і іншыя месты, свайго ўласнага гербу не мелі. Пэўны час на паштоўках, значках, вымпелах, брашурах, пры ўездзе ў места ўжывалі малюнак «у верхняй частцы елка, у ніжняй — зубр».
Рэспубліка Беларусь
У 1996 годзе быў аб'яўлены конкурс на стварэнне праекта герба, у якім мог удзельнічаць кожны ахвочы. 25 сакавіка 1997 года Пружанскі райвыканкам пастановай № 329 абвясціў пераможцу — праект Леаніда Спаткая. Паводле афіцыйнага апісання герба горада:
Вілавідны крыж сімвалізуе сутокі рэк Вец і Муха ў Мухавец, рог — працавітасць і заможнасць мясцовых жыхароў. Вуж, узяты са старажытнага герба Пружанаў, — славутую мінуўшчыну і старажытнасць места. Гарлач — адзін з відаў ганчарнага майстэрства, якое існавала ў горадзе да 1970-х гадоў.
Аднак з прычыны неадпаведнасці дадзенага праекта геральдычным канонам новы герб не прыжыўся. Неўзабаве быў вернуты першапачатковы варыянт герба горада, зацверджаны рашэннем пружанскага райвыканкама № 1214 ад 20 кастрычніка 1998 года.
Французская новая хваля
Французская новая хваля (La Nouvelle Vague) — мастацкі кірунак у кінематографе Францыі канца 1950-х — сярэдзіны 1960-х гадоў, які характарызаваўся адмовай ад традыцыйных падыходаў кінавытворчасці на карысць даследавання новага і барацьбы са старымі парадкамі. Кінематаграфісты новай хвалі выпрабоўвалі новыя падыходы да мантажу, візуальнага стылю і апавядання, а таксама да ўзаемадзеяння з сацыяльнымі і палітычнымі ўзрушэннямі іхняга часу, часта выкарыстоўваючы пры гэтым іронію і ўздымаючы экзістэнцыяльныя тэмы. Французскую новую хвалю часта лічаць адным з самых уплывовых рухаў у гісторыі кіно.
Пачынаючы з сезона 1959/1960, калі камерцыйны і мастацкі поспех займелі такія фільмы як «Кузэны» Шаброля, «Чатырыста ўдараў» Труфо, «На апошнім уздыху» Гадара, «Хірасіма, любоў мая» Рэнэ, кірунак набіраў папулярнасць, спрыяючы нараджэнню падобных кірункаў у іншых краінах. Нягледзячы на тое, што Французская новая хваля скончылася прыкладна ў 1965 годзе праз зніжэнне цікавасці гледачоў і крытыкаў, яе ўплыў распаўсюдзіўся на іншыя рухі, такія як амерыканскі Новы Галівуд і дацкая Догма 95.
NGC 1745
NGC 1745 (іншае абазначэнне — ESO 56-SC22) — эмісійная туманнасць з рассеяным скопішчам у сузор’і Залатая Рыба.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Файфель Ісакавіч Гаўзе
Файфель (Файвель) Ісакавіч Гаўзе (, г. Слуцк, Мінская вобласць — ) — беларускі юрыст. Доктар юрыдычных навук (1965), прафесар.
Біяграфія
Скончыў Харкаўскі інстытут народнай гаспадаркі (прававое аддзяленне, 1921). Працаваў у Народным камісарыяце юстыцыі Беларускай ССР (1921—1929, следчы, загадчык натарыяльнага аддзела, загадчык заканадаўча-кадыфікацыйнага аддзела), Алма-Ацінскім юрыдычным інстытуце, Мінскім юрыдычным інстытуце (дацэнт кафедры грамадзянскага права, у 1945—1950 — загадчык кафедры), Беларускім дзяржаўным ўніверсітэце (1923—1928 і з 1954, прафесар кафедры грамадзянскага права).
Навуковыя інтарэсы: праблемы грамадзянскага, сямейнага права; гісторыя права Беларусі; кадыфікацыя заканадаўства.
Дзям’янкаўскі сельсавет
Дзям’я́нкаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Добрушскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Дзям’янкі.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Веткаўскага раёна Гомельскай акругі БССР. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаваных Вылеўскага і Чырванасцяжскага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Веткаўскім раёне БССР. З 12 лютага 1935 года ў складзе Добрушскага раёна, з 20 лютага 1938 года — Гомельскай вобласці. 29 жніўня 1974 года скасаваны пасёлак Пчолкі. 23 студзеня 1995 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Кругоўскага сельсавета. 20 студзеня 2005 года скасаваны вёскі Ачоса-Рудня, Вылева, Чырвоны Лог, Чырвоны Сцяг, пасёлкі Вялікі Лес, Пянное і Ясная Даліна. 27 чэрвеня 2008 года скасаваны вёскі Кругоўка і Марозаўка. 1 снежня 2009 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Рассветаўскага сельсавета.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 224 чалавекі, з іх 93,8 % — беларусы, 5,8 % — рускія, 0,4 % — немцы.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 5 населеных пунктаў: вёскі Бярозкі, Дзям’янкі, Дубовы Лог, Лявонцьева і Млынок.
Навасадка
Навасадка, Уцясянка — рака ў Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці, левы прыток ракі Малатоўка. Даўжыня 12 км. Плошча вадазбору 58 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,2 ‰. Пачынаецца за 1 км на поўнач ад вёскі Груды, упадае ў Малатоўку на поўнач ад вёскі Мілавіды. Рэчышча каналізаванае.
Нава Алэксандрыўка (Мыроніўскі раён)
Нава Алэксандрыўка (Нова́ Олекса́ндрівка) — вёска ў Мыроніўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Мыроніўскай гарадской абшчыны.
Мікалай Мікалаевіч Карпянкоў
Мікала́й Мікала́евіч Карпянко́ў (нар., г. Мінск) — супрацоўнік МУС Рэспублікі Беларусь, намеснік Міністра ўнутраных спраў Беларусі — камандуючы ўнутранымі войскамі Беларусі (з 2020 г.) пры ўрадзе самаабвешчанага прэзідэнта Аляксандра Лукашэнкі. У 2021 годзе атрымаў званне генерал-маёр. З чэрвеня 2021 года ўнесены ў санкцыйныя спісы ЕС, ЗША, шэрагу іншых краін.
Біяграфія
У 1992—1994 гадах быў камандзірам баявой групы падраздзялення «Беркут», на базе якога ў 1994 годзе быў створаны «Алмаз». З студзеня 1995 па травень 2003 года служыў на розных пасадах у службе бяспекі прэзідэнта Аляксандра Лукашэнкі. У 2001 годзе быў старшым ад’ютантам 1-га аддзела асабістай аховы Службы бяспекі прэзідэнта. У 2002 годзе скончыў Акадэмію МУС Беларусі.
У 2003 годзе ўзначаліў спецпадраздзяленне па барацьбе з тэрарызмам «Алмаз». На гэтай пасадзе ўдзельнічаў у пераследзе і ціску на палітычных праціўнікаў прэзідэнта Аляксандра Лукашэнкі, у прыватнасці, у часе прэзідэнцкіх выбараў 2006 года. У лютым 2004 года ўказам прэзідэнта яму было датэрмінова прысвоена званне палкоўніка. Паводле слоў паэта і тагачаснага кандыдата ў прэзідэнты Уладзіміра Някляева, у яго збіванні пасля прэзідэнцкіх выбараў 2010 года ўдзельнічаў асабіста Карпянкоў.
У 2011 годзе прызначаны начальнікам 6-га ўпраўлення (па супрацьдзеянні экстрэмізму і барацьбе з тэрарызмам) Галоўнага ўпраўлення па барацьбе з арганізаванай злачыннасцю і карупцыяй (ГУБАЗіК) МУС Беларусі. З кастрычніка 2012 па 2014 год узначальваў Упраўленне па наркакантролі і супрацьдзеянні гандлю людзьмі крымінальнай міліцыі МУС Беларусі.
З верасня 2014 года па 19 лістапада 2020 года кіраваў Галоўным ўпраўленнем па барацьбе з арганізаванай злачыннасцю і карупцыяй (ГУБАЗіК).
1 сакавіка 2021 года прысвоена чарговае воінскае званне генерал-маёра.
Падчас пратэстаў у Беларусі ў 2020—2021 гг.
Паводле сведчанняў аднаго з пацярпелых, 29 верасня 2020 года ў Карпянкоў камандаваў групай сілавікоў, якая выбівала ілжывыя паказанні, пасля паказаныя па канале «Беларусь 1», ад групы схопленых ГУБАЗіК людзей, якіх збіццём і пагрозамі прымушалі сказаць на камеру, што ім нібыта заплацілі каардынатары. Відавочца запомніў, што Карпянкоў здымаў відэа асабіста, а яму пагражаў 16 гадамі турмы, калі той не скажа, што атрымаў тысячу даляраў ад каардынатара.
19 лістапада 2020 года самаабвешчаным прэзідэнтам Беларусі Аляксандрам Лукашэнкам быў прызначаны намеснікам Міністра ўнутраных спраў — камандуючым унутранымі войскамі.
15 студзеня 2021 года ў інтэрнэце быў апублікаваны аўдыёзапіс меркаванай размовы Мікалая Карпянкова як начальніка ГУБАЗіК з падначаленымі ўвосень 2020 года, у якой ён дакладваў пра выдадзеныя яму Аляксандрам Лукашэнкам паўнамоцтвы па жорсткім, сілавым задушэнні пратэстаў у Беларусі, карт-бланш на ўжыванне агнястрэльнай зброі, прыводзячы як станоўчы прыклад забойства сваімі падначаленымі Аляксандра Тарайкоўскага. Таксама на аўдыёзапісе Карпянкоў паведамляе пра намер улады Лукашэнкі стварыць канцэнтрацыйны лагер для ўдзельнікаў пратэстаў. У той жа дзень Павел Латушка, член прэзідыума Каардынацыйнай рады і кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, паабяцаў азнаёміць з аўдыёзапісам Савет бяспекі ААН, ЕС, АБСЕ, кіраўніцтва Расіі і ЗША з мэтай прыняцця міжнароднай грамадскасцю мер па недапушчэнні і расследаванні дзяржаўнага тэрарызму. 2 лютага TUT.BY атрымаў вынікі фанаскапічнай экспертызы запісу. Экспертыза пацвердзіла, што голас на запісе належыць Мікалаю Карпянкову, і не выявіла прыкмет мантажу.
Санкцыі ЕС, ЗША, іншых краін
Карпянкоў станавіўся суб’ектам забароны на паездкі і замарожвання актываў Еўрапейскім Саюзам як частка спісу беларускіх чыноўнікаў, адказных за палітычныя рэпрэсіі, падтасоўку вынікаў галасавання і прапаганду. Згодна з рашэннем Еўрапейскага савета ад 21 чэрвеня 2021 года як кіраўнік ГУБАЗіК Карпянкоў «нясе адказнасць за бесчалавечнае і прыніжаючае годнасць абыходжанне з грамадзянамі, якія ўдзельнічалі ў мірных пратэстах»: іх адвольныя затрыманні, збіццё групай пад яго камандаваннем, пагрозы прымянення агнястрэльнай зброі, у тым ліку на прыкладзе інцыдэнту ў кавярні «O’Petit» і апублікаванага аўдыёзапісу, — сур’ёзныя парушэнні правоў чалавека, звязаныя з прыгнётам грамадзянскай супольнасці і дэмакратычнай апазіцыі. 6 ліпеня да чэрвеньскага пакета санкцый ЕС далучыліся Албанія, Ісландыя, Ліхтэнштэйн, Нарвегія, Паўночная Македонія, Чарнагорыя.
21 чэрвеня 2021 года Карпянкоў быў уключаны і ў спіс спецыяльна прызначаных грамадзян і заблакіраваных асоб ЗША, за асабістае кіраўніцтва супрацоўнікамі ГУБАЗіК па пераследу і збіццю мірных дэманстрантаў і аўдыёзапіс з абмеркаваннем будаўніцтва лагера для затрыманых і рэкамендацыям сілавікам страляць пратэстоўцам у твар і геніталіі, які прасачыўся. Акрамя таго, Карпянкова ў свае санкцыйныя спісы ўключылі Вялікабрытанія, Канада , Швейцарыя.
IC 4401
IC 4401 — галактыка тыпу SBa (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Юлія Пятроўна Гаўрыльчанка
Юлія Пятроўна Гаўрыльчанка (нар., Мінск) — беларускі юрыст. Доктар юрыдычных навук (2017), прафесар (2019).
Біяграфія
Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Правазнаўства», 2001).
Працавала ў Беларускім дзяржаўным універсітэце (з 2004, юрыдычны факультэт, кафедра фінансавага права и прававога рэгулявання гаспадарчай дзейнасці, дацэнт).
Навуковыя інтарэсы: банкаўскае права; банкаўскае права замежных краін; гісторыя дзяржавы і права Рэспублікі Беларусь.
Уруп (востраў)
Уру́п (Уру́п ) — востраў у Вялікай градзе Курыльскіх астравоў. Адміністрацыйна ўваходзіць у склад Сахалінскай вобласці Расіі. Плошча — 1511 км².
Геаграфія
Востраў мае вулканічнае паходжанне, уяўляе сабой ланцуг злітых у аснаванні вулканаў, выцягнуты з паўночнага ўсходу на паўночны захад. Найвышэйшая кропка — гара Высокая (1426 м). Паміж вулканічнымі камлюкамі сустракаюцца нізіны. Вулканічная актыўнасць увасабляецца галоўным чынам у частых землетрасеннях. Дзякуючы багатым ападкам на востраве шмат рэк, ёсць азёры. Вадаспады дасягаюць 75 м. Знойдзены радовішчы медзі, золата і жалеза.
Клімат марскі ўмераны, на поўначы — набліжаны да субарктычнага. Сярэдняя тэмпература ў жніўні 13,9 °C, у лютым −7,8 °C. Часам узімку тэмпературы паніжаюцца да −17,8 °C, а ўлетку на поўдні дасягаюць 26,1 °C.
На поўначы Урупа вылучаецца тундравая мясцовасць, аднак большасць паверхні пакрываюць лясы, лугі і хмызнякі. Распаўсюджаныя расліны — нізкарослы бамбук саса, кедр, бружмель, шыпшына, вішня, рабіна, крапіва, рададэндрон, хвошч і інш. Улетку на паўднёвай частцы шмат кветкавых раслін.
Жывёльны свет вострава прадстаўлены шматлікімі птушкамі, грызунамі і лісамі. Ля ўзбярэжжа шмат ластаногіх.
Гісторыя
Нават у дакаланіяльны перыяд Уруп быў амаль не заселены. Сезонна тут палявалі айны. У 1643 г. Уруп быў адкрыты і даследаваны галандцамі, якія не знайшлі мясцовых жыхароў, затое выявілі срэбраную руду, таму абвясцілі яго маёмасцю Галандскай Ост-Індскай кампаніі.
У XVIII ст. на востраве спыняліся расійскія і японскія экспедыцыямі. У канцы XVIII ст., калі фаўна Алеуцкіх астравоў значна пацярпела ад драпежнага промыслу, Урупам зацікавілася Расійска-амерыканская кампанія. У 1795 г. на востраве былі створаны алеўцкае паселішча і склады кампаніі. У 1801 г. на поўдні Урупа японцы ўсталявалі слуп, на якім паведамлялі, што востраў належыць іх краіне.
У 1875 — 1945 гг. востраў уваходзіў у склад Японіі. На востраве былі створаны некалькі дзяржаўных лясных гадавальнікаў. Уруп таксама наведвалі паляўнічыя. Часовае насельніцтва дасягала некалькіх тысяч чалавек. Падчас II Сусветнай вайны на Урупе знаходзілася японская ваенная база.
У 1945 г. Уруп быў заняты савецкімі войскамі. У 1947 г. — далучаны да РСФСР. Некаторы час існавалі савецкія паселішчы Кастрыкум і Кампанейскае. З 2012 г. на поўдні вострава вядзецца здабыча золата. Паселішча золатаздабытчыкаў, дзе рабочыя працуюць пераважна вахтавым метадам, з'яўляецца асноўным на Урупе.
Харкаўскі нацыянальны аграрны ўніверсітэт імя В. В. Дакучаева
Гісторыя
Універсітэт быў заснаваны ў 1816 годзе у прыгарадзе Варшавы Марымонце пад назвай Інстытут зямельнай гаспадаркі. Першым дырэктарам інстытута быў прызначаны вядомы ў Варшаве педагог Веніямін Флят. У 1840 годзе да яго была далучана Варшаўская лясная школа, і ён стаў называцца Марымонцкім інстытутам сельскай гаспадаркі і лесаводства. У 1862 годзе інстытут быў пераведзены ў Пулавы Люблінскай губерні, дзе ён атрымаў назву Новаалександрыйскі інстытут сельскай гаспадаркі і лесаводства. Тут ён знаходзіўся да пачатку Першай сусветнай вайны. У 1914 годзе ён быў эвакуяваны ў Харкаў. У 1921 годзе інстытут быў адноўлены пад новай назвай - Харкаўскі сельскагаспадарчы інстытут.
Падчас Другой сусветнай вайны інстытут быў эвакуіраваны ў Катакурган Узбекскай ССР. У кастрычніку 1944 года ён вярнуўся ў Харкаў. У сакавіку 1946 годзе з нагоды 100-годдзя з дня нараджэння выбітнага вучонага-глебазнаўцы В. В. Дакучаева інстытуту было прысвоена яго імя. У 1991 годзе інстытут быў ператвораны ў Харкаўскі дзяржаўны аграрны ўніверсітэт імя В. В. Дакучаева, а ў 2002 годзе - прысвоены статус нацыянальнага.
Восава (Лядскі сельсавет)
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Хутарскага сельсавета.
Ніва (газета)
«Ніва» — штотыднёвая газета, якая выдаецца на беларускай мове ў Беластоку. Газета была заснавана ў 1956 Беларускім грамадска-культурным таварыствам. Зараз яе выдае Праграмная рада тыднёвіка «Ніва».
Газета асвятляе штодзённае жыццё беларусаў у Польшчы, дзейнасць грамадскіх арганізацый, друкуе матэрыялы па краязнаўстве, змяшчае артыкулы, прысвечаныя актуальным падзеям на Беларусі. Выходзіць старонка для дзяцей «Зорка», перыядычна змяшчаюцца тэматычныя ўкладкі. Газета сталася важным чыннікам яднання беларускага насельніцтва ў Польшчы.
NGC 1436
NGC 1436 (іншыя абазначэнні — NGC 1437, FCC 290, ESO 358-58, AM 0341-360, MCG −6-9-25, IRAS03417-3600, PGC 13687) — галактыка ў сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Беларуская вайсковая камісія па арганізацыі беларускіх вайсковых часцей на Румынскім фронце
Беларуская Вайсковая Камісія па арганізацыі Беларускіх вайсковых часцей на Румынскім фронце — орган стварэння беларускіх вайсковых часцей у складзе войска Расійскай дзяржавы. Створаны 9 студзеня 1918 года загадам № 1332 Памочніка Аўгусцейшага Галоўнакамандуючага арміямі Румынскага фронту генерала ад інфантэрыі Шчарбачова.
Дзейнічала на тэрыторыі Каралеўства Румынія і Малдаўскай Рэспублікі. Падпарадкоўвалася Цэнтральнай беларускай вайсковай радзе ў Менску і інтарнацыянальнай «Нацыянальна-тэрытарыяльнай дэмакратычнай арганізацыі фронту» з прадстаўнікоў-камісараў УНР, Арменіі, Малдовы, Польшчы, ад мусульман, Летувы, Эстоніі, ад казакаў, Грузіі, ад сібірыкоў. Беларусь прадстаўляў Павел Данатавіч Манцэвіч.
Вынікі працы
2 лютага 1918 года загадам № 1436 з 4-га Армейскага корпуса пачалося фармаванне Беларускай дывізіі на тэрыторыі Малдаўскай Рэспублікі і Румыніі. Дывізію планавалі перакінуць у лютым 1918 года ў Менск на дапамогу Цэнтральнай беларускай вайсковай радзе дзеля барацьбы з польскімі баявікамі з мэтай распаўсюджання беларускай улады на ўвесь горад. Але не атрымалася. Дывізія была інтэрнаваная Каралеўствам Румынія.
ФК Зборная ТФ Гомель
Гісторыя
У 2012 годзе з’явілася грамадскае аб’яднанне «Тэрыторыя футбола», якое арганізоўвала футбольныя і міні-футбольныя турніры сярод аматараў у розных гарадах Беларусі. У красавіку 2017 года на базе гомельскага міні-футбольнага клуба «Авангард» была створана каманда, якая па запрашэні БФФ далучылася да Другой лігі чэмпіянату Беларусі пад назвай «Зборная ТФ». Дэбютны сезон у Другой лізе каманда скончыла на 12-м месцы з 14.
Перад сезонам 2018 каманда доўгі час вырашала, ці прымаць удзел у Другой лізе, і толькі ў канцы сакавіка афіцыйна адмовілася ад выступлення ў турніры.
NGC 1746
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Вадодара
Вадо́дара (વડોદરા) — горад на захадзе Індыі, у штаце Гуджарат. Транспартны вузел. Адзін з буйнейшых у краіне цэнтраў баваўнянай прамысловасці. Хімічная, металаапрацоўчая, фармацэўтычная, цэментная, электратэхнічная, ваўнаткацкая прамысловасць. Каля Вадодары ў Каялі — нафтаперапрацоўчы завод і нафтахімічны комплекс. Універсітэт, вышэйшая гандлёвая школа. Музей.
Насельніцтва, жыхароў: 1 126 800 (1991), 1 491 045 (2001), 1 822 221 (2011).
Андыіўка (Мыроніўскі раён)
Андыіўка (Андрі́ївка) — вёска ў Мыроніўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Мыроніўскай гарадской абшчыны.
NGC 1438
NGC 1438 (іншыя абазначэнні — ESO 482-41, MCG -4-9-58, PGC 13760) — галактыка ў сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
IC 4402
IC 4402 — галактыка тыпу Sb (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Воўк.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Макараўскі сельсавет
Мака́раўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Горацкага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Макараўка.
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Чашніцкі сельсавет у складзе Горацкага раёна Аршанскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Чашнікі. 21 жніўня 1925 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Макараўка, сельсавет перайменаваны ў Макараўскі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Горацкім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 26 сакавіка 1987 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Горацкага (6 населеных пунктаў: Андрухі, Воўкаўшчына, Зайцава, Макараўка, Чашнікі і Шалаханаўка) і Саўскага (8 населеных пунктаў: вёскі Вішня, Красуліна, Куртасы, Лугіны, Паташы, Філіпава, Шырокія і Юркава) сельсаветаў.
Сямвозера
Сямвозера (Seamarvi, Saamajarvi, Сямозеро) — возера ў Расіі, у паўднёвай частцы Рэспублікі Карэлія. Знаходзіцца за 70 км на захад ад Анежскага возёра і сталіцы Рэспублікі Карэлія, горада Петразаводска. Сямвозера ўваходзіць у басейн ракі Шуя.
Вялікая частка берагавой лініі адносіцца да Пражынскага раёна, заходні бераг возера — да Суаярвскага раёна.
Плошча паверхні возера 266 км². Даўжыня 24,6 км, найбольшая шырыня 15,1 км. Найбольшая глыбіня возера 24,5 м, сярэдняя 6,7 м. Плошча вадазбору 1580 км². Аб’ём вады ў возеры 1,79 км³.
Як і большасць азёр Карэліі, Сямвозера мае ледавіковае паходжанне, пра што кажа багацце астравоў, заліваў, праліваў і адносна невялікая глыбіня. Замярзае ў кастрычніку—снежні, вызваляецца ад лёду ў красавіку—маі.
Кастусь Альшэўскі
Біяграфія
У 1947 годзе далучыўся да падпольнай арганізацыі «Чайка», якая планавала змаганне за нацыянальныя правы і годнасць беларусаў, культуру, мову, гісторыю, свабоду і незалежнасць Беларусі. Належаў да маладзечанскай групы Сяргея Яноўскага. У сярэдзіне 1947 года арганізацыя была выкрытая ў сувязі з дэканспірацыяй Саюза вызвалення Беларусі, які выдаў савецкі агент Алесь Бажко. Такім чынам, «Чайка» таксама была выкрытая, бо з СВБ некаторыя сябры «Чайкі» утрымлівалі сувязь у выніку канспірацыйнай памылкі.
Кастусь Альшэўскі быў арыштаваны органамі МДБ 16 жніўня 1947 года і засуджаны ваенным трыбуналам у Мінску 21 лістапада 1947 года паводле артукулаў 63-I і 76 КК БССР (цывільная здрада савецкай радзіме і антысавецкая агітацыя) да 10 гадоў зняволення і 3 гадоў пазбаўлення правоў. Пакаранне адбываў у турмах Мінску і канцлагерах СССР.
Далейшы лёс не вядомы.
Мікалай Андрэевіч Сухій
Мікалай Андрэевіч Сухій ( г., в. Княгінін, Вілейскі павет, Польская Рэспубліка  — ) — беларускі палітычны і дзяржаўны дзеяч, старшыня Мінскага абласнога выканаўчага камітэта (1975—1983). Герой Сацыялістычнай Працы (1966).
Біяграфія
Нарадзіўся 30 красавіка 1922 года ў в. Княгінін Вілейскага павета Польскай Рэспублікі (цяпер — Мядзельскі раён Мінскай вобласці).
У 1941—1942 гады — чорнарабочы, сяло Васкрасенск Саратаўскай вобласці, у 1942—1944 — шафёр завода «Камуніст», г. Маркс Саратаўскай вобласці, у 1944 годзе — шафёр райкама партыі, у 1944—1947 — шафёр, камсорг батальёна 4-га асобнага аўтатранспартнага батальёна 1-й Мазырскай Чырванасцяжнай дывізіі марской пяхоты Балтыйскага флоту.
У 1947—1948 — старшыня райплана (г. Вілейка Маладзечанскай вобласці), у 1948—1949 — намеснік старшыні Вілейскага райвыканкама Маладзечанскай вобласці.
Скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава (1953). У 1953—1956 — старшыня калгаса імя Чапаева Заслаўскага раёна Мінскай вобласці. У 1956—1958 — аспірант Інстытута эканомікі Акадэміі навук БССР.