cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мукагалі Макатаеў
Біяграфія
Мукагалі Макатаеў нарадзіўся 9 лютага 1931 гады ў ауле Карасаз Нарынкольскага (суч. Райымбекскага) раёна Алмацінскай вобласці. У 1948—1949 гадах ён навучаўся на філалагічным факультэце Казахскага дзяржаўнага ўніверсітэта. У 1952—1969 гадах працаваў настаўнікам рускай мовы ў сярэдняй школе, дыктарам на казахскай радыё, адказным сакратаром газеты «Советтік шекара» (Савецкая мяжа), літаратурным супрацоўнікам газет «Социалистік Қазақстан» (Сацыялістычны Казахстан) і «Мәдениет және Тұрмыс» (Культура і побыт), часопіса «Жұлдыз» (Зорка). У 1970 стаў членам Саюза пісьменнікаў Казахстана. У 1973—1974 гадах вучыўся ў маскоўскім Інстытуце мастацтва і літаратуры.
Мукагалі Макатаеў пачаў друкавацца ў 1948 годзе. Вядомасць яму прынесла паэма «Апасіяната» (1962). Мноства паэтычных зборнікаў паэта ўвайшлі ў залаты фонд казахскай нацыянальнай паэзіі. Многія вершы Макатаева пакладзены на музыку. Ён пераклаў на казахскую мову санеты Уільяма Шэкспіра (1970), вершы Уолта Уітмена (1969), паэму Дантэ Аліг’еры «Боская камедыя» (1971) і іншыя.
Мукагалі Макатаеў памёр 27 сакавіка 1976 у горадзе Алма-Ата ва ўзросце 45 гадоў. У 1999 годзе яму за зборнік вершаў «Аманат» урадам Казахстана была пасмяротна прысуджана Дзяржаўная прэмія Рэспублікі Казахстан.
Пётр Трафімавіч Дземчанка
Біяграфія
Скончыў 7 класаў, з 1939 года працаваў у калгасе да прызыву ў войска ў жніўні 1942 года.
У 1960—1989 гадах працаваў слесарам-зборшчыкам на Гомельскім заводзе вымерных прылад.
Абіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР.
Хвыліўка
Хвыліўка (Хви́лівка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Украінская аўтакефальная праваслаўная царква
Украінская аўтакефальная праваслаўная царква — праваслаўная царква ва Украіне з рэзідэнцыяй прадстаяцеля ў Кіеве, якая існавала з кастрычніка 1989 г. да снежня 2018 г. 15 снежня 2018 г. іерархі, якія прымалі ўдзел у Аб'яднальным саборы, прынялі рашэнне аб самароспуску царквы ў сувязі з аб'яднаннем праваслаўных цэркваў ва Украіне і стварэннем Праваслаўнай Царквы Украіны.
Гісторыя
15 лютага 1989 г. пры падтрымцы праўкраінскіх сілаў у Кіеве пачаў дзейнічаць ініцыятыўны камітэт па аднаўленні Украінскай аўтакефальнай праваслаўнай царквы, якая дзейнічала ва Украіне ў 1919-1937 і 1942-1944 гг. Яго асноўнай мэтай было адраджэнне УАПЦ і рэгістрацыя парафій. Пасля таго, як 19 жніўня 1989 г. з юрысдыкцыі Рускай праваслаўнай царквы разам са сваім прыходам выйшаў протаіерэй Уладзімір Ярэма, настаяцель храма Пятра і Паўла ў Львове, аўтакефальны рух пачаў набіраць абароты. Падчас набажэнстваў у парафіях УАПЦ было прынята памінаць тагачаснага Усяленскага Патрыярха Дзімітрыя.
Працягваліся пошукі епіскапаў для адноўленай царквы. 22 кастрычніка 1989 г. на саборы святароў і міран ў Львове было абвешчана адраджэнне УАПЦ. Узначаліў адроджаную царкву пазаштатны епіскап Маскоўскага Патрыярхату Іван (Баднарчук) (14 лістапада 1989 г. ён быў забаронены ў служэнні Сінодам РПЦ).
На пачатак 1990 г. у УАПЦ перайшло каля 200 галіцкіх парафій. Рост колькасці парафій змушаў кіраўніцтва Царквы прыняць рашэнне ажыццявіць хіратаніі (пасвячэнне) новых епіскапаў. Паколькі прыцягнуць да гэтага працэсу архірэяў УАПЦ у эміграцыі ў той час не было магчыма, новага епіскапа УАПЦ Васіля (Баднарчука) высвецілі Іван (Баднарчук), епіскап Валынскі і Ровенскі РПЦ Варлаам (Ільюшчанка), які дзейнічаў таемна ад Сінода РПЦ, і епіскап Яснапалянскі Праўдзіва-Праваслаўнай (Катакомбнай) Царквы Вікенцій (Чэкалін). Як аказалася пасля, апошні быў самазванцам. Таму ўсе здзейсненыя з яго удзелам хіратаніі былі паўтораныя ў 1991 г. пры ўдзеле епіскапа з замежнай часткі УАПЦ Антонія (Шчэрбы). Агулам вясной 1990 г. адбылося яшчэ пяць епіскапскіх хіратаній: Андрэя Абрамчука, Даніла Кавальчука, Мікалая Гроха, Рамана Балашчука і Уладзіміра Раманюка.
5-6 чэрвеня 1990 г. у Кіеве адбыўся Усеўкраінскі праваслаўны сабор УАПЦ з удзелам каля 700 дэлегатаў з усёй Украіны, сярод іх было 7 епіскапаў і больш за 200 святароў. Сабор зацвердзіў факт аднаўлення УАПЦ і выбраў Патрыярхам Кіеўскім Мсціслава (Скрыпніка). Таксама быў прыняты статут царквы. Сам мітрапаліт Мсціслаў на гэтым саборы адсутнічаў, а сваё абранне патрыярхам прыняў не адразу. Месцаахоўнікам патрыяршага пасаду ў Кіеве стаў на той час ужо мітрапаліт Іван (Баднарчук). 16 верасня 1990 г. мітрапалітам Львоўскім УАПЦ Іванам(Баднарчуком), епіскапамі УАПЦ Уладзімірам (Раманюком) і Даніілам (Кавальчуком) Антоній (Масендзіч) быў пасвечаны ў епіскапа Ровенскага і Жытомірскага.
2 кастрычніка 1990 г. органы ўлады УССР афіцыйна зарэгістравалі УАПЦ.
Дэмакратызацыя палітычнага жыцця ва Украіне спрыяла таму, што восенню 1990 г. мітрапаліт УАПЦ Мсціслаў (Скрыпнік) атрымаў магчымасць наведаць Украіну. 18 лістапада 1990 г. у саборы Святой Сафіі ў Кіеве адбылася інтранізацыя яго на Патрыярха Кіеўскага і Усяе Украіны. Ва Украіне Патрыярх Мсціслаў разам з епіскапам Вашынгтонскім Антоніем (Шчэрбай) высвецілі епіскапа Хмяльніцкага Антонія (Фіялка) і епіскапа Днепрапятроўскага Панцеляймона (Раманоўскага).
Пасля свайго кароткага знаходжання ва Украіне Патрыярх Мсціслаў вярнуўся ў ЗША. Сваім намеснікам, кіраўніком справамі патрыярхіі ў Кіеве ён прызначыў епіскапа Ровенскага Антонія (Масендзіча). Пасля апошні быў узведзены на мітрапаліта Пераяслаўскага і Січаслаўскага. Знаходжанне кіраўніка УАПЦ за межамі дзяржавы, а таксама шэраг унутраных трэнняў і канфліктаў ва ўкраінскай частцы УАПЦ у 1990-1991 гг. прывялі да супрацьстаяння ўнутры яе розных груп і архірэяў. Гэта зрабіла немагчымым выразна аформіць сваю структуру і нармалізаваць царкоўнае жыццё.
Пасля смерці патрыярха Мсціслава 7 верасня 1993 г., Памесны Сабор выбраў яго пераемніка - Патрыярха Дзімітрыя (1915-2000 гг.) і надаў яму тытул патрыярха Кіеўскага і ўсяе Украіны. Інтранізаваны ён быў на Патрыярха Кіеўскага і Ўсёй Украіны 14 кастрычніка 1993 г. На Саборы УАПЦ 14-15 верасня 2000 г. прадстаяцелем УАПЦ быў абраны мітрапаліт Мяфодзій, мітрапаліт Цярнопальскі і Падольскі. У 2009 г. ён быў узнагароджаны дзяржаўным ордэнам "За заслугі" I ступеня за шматгадовую плённую царкоўную дзейнасць, зацвярджэнне ідэалаў духоўнасці, міласэрнасці і згоды ў грамадстве. 24 лютага 2015 г. мітрапаліт Мяфодзій памёр. 27 лютага 2015 г. Архірэйскі сабор выбраў месцаахоўнікам прастолу УАПЦ мітрапаліта Львоўскага, кіраўніка Ровенска-Валынскай і Таўрычаскай епархій Макарыя. 4 чэрвеня 2015 г. памесным саборам УАПЦ ён быў абраны прадстаяцелем царквы.
У снежні 2018 г. у сувязі з утварэннем Праваслаўнай царквы Украіны і атрыманнем ёю томаса аб аўтакефаліі ад Усяленскага патрыярха Варфаламея І было прынята рашэнне аб самароспуску УАПЦ, усе архіерэі, святары, храмы і парафіі УАПЦ пераходзілі ў новаўтвораную ПЦУ.
Мемінген
Мемінген (Memmingen) — горад у Германіі, горад зямельнага падпарадкавання, размешчаны ў зямлі Баварыя.
Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Швабія. Насельніцтва складае (на 30 чэрвеня 2007 года). Займае плошчу 70,17 км². Афіцыйны код — 09 7 64 000.
Горад падзяляецца на 7 гарадскіх раёнаў.
Мікалай Аляксандравіч Сталяроў
Мікалай Аляксандравіч Сталяро́ў (, Кіеў —, Мінск) — матэматык, прафесар (1914). Стацкі саветнік.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Кіеве. У 1894 годзе скончыў матэматычнае аддзяленне фізіка-матэматычнага факультэта Кіеўскага Імператарскага ўніверсітэта Святога Уладзіміра. Выкладаў у Кіева-Падольскай і Фундуклееўскай жаночых гімназіях. З 1898 года выкладаў матэматыку ў Кіеўскім політэхнічным інстытуце. З 1914 па 1920 год — прафесар тэарэтычнай механікі Харкаўскага тэхналагічнага інстытута. У 1920—1932 гадах працаваў у Кіеўскім універсітэце. Адначасова выкладаў у Кіеўскім інстытуце народнай адукацыі, Кіеўскім мастацкім інстытуце. З 1 верасня 1932 года М. А. Сталяроў у Беларускім дзяржаўным універсітэце на кафедры тэарэтычнай механікі фізіка-матэматычнага факультэта, з 1938 года  — загадчык кафедры. Адначасова з 1934 года займаў пасаду загадчыка кафедры тэарэтычнай механікі Беларускага політэхнічнага інстытута.
Загінуў у 1942 годзе ў Мінску ў час нямецка-фашысцкай акупацыі.
Навуковая дзейнасць
Аўтар навуковых прац па ультраэліптычных квадратурах, геаметрыі, матэматычных метадах у механіцы, методыка выкладання тэарэтычнай механікі.
Сярод апублікаванага:
Заштатны акадэмік аддзялення Усеукраінскай акадэміі навук, старшыня матэматычнай секцыі пры Акадэміі.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнамі Святога Уладзіміра 4-й ступені, Святой Ганны 2-й ступені, Святога Станіслава 2-й ступені.
Хоміўка (Ніжынскі раён)
Хоміўка (Хо́мівка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Полацкая дзяржаўная гімназія № 1 імя Францыска Скарыны
Полацкая дзяржаўная гімназія № 1 імя Францыска Скарыны — установа адукацыі ў горадзе Полацку Віцебскай вобласці.
Гісторыя
Будынак школы быў пабудаваны ў 1938 годзе. Новай школе быў прысвоены № 12, а так як будынак быў пабудаваны ў часы сталінскай пяцігодкі, школу сталі называць «12-ай сталінскай».
У часы Вялікай Айчыннай вайны будынак школы быў разбураны. Захавалася толькі левая сцяна будынка і 2 лесвіцы. Будынак школы быў цалкам адноўлены 19 жніўня 1946 года. Навучэнцы школы часова вучыліся ў невялікім 2-павярховым будынку на вуліцы Леніна. У горадзе на той момант было 6 школ, таму зноў адноўленай школе быў прысвоены № 7.
У 1962 годзе была зроблена прыбудова да старога будынка. У ёй размясціліся спартыўная зала, класы для працоўнага навучання. У школе з’явілася паравое ацяпленне, вадаправод, на школьнай тэрыторыі размясціўся маленькі сад.
30 снежня 1983 года адкрыўся музей гісторыі школы.
1 верасня 1992 года рашэннем Полацкага гарвыканкама на базе СШ № 7 была адкрыта першая ў горадзе Полацкая нацыянальная гімназія.
У 2008 годзе гімназіі было прысвоена імя вялікага беларускага першадрукара і асветніка Францыска Скарыны, і з таго часу яна носіць назву «Полацкая дзяржаўная гімназія № 1 імя Францыска Скарыны».
Беразуйкі
Беразу́йкі (, Березуйки) — вёска ў Мсціслаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Краснагорскага сельсавета.
Да 2017 года ўваходзіла ў склад Сялецкага сельсавета.
Капашчава
Ка́пашчава (, Капощево) — вёска ў Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Любчанскага сельсавета.
NGC 7723
NGC 7723 (іншыя абазначэнні — PGC 72009, MCG -2-60-5, IRAS23363-1314) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Вадаліў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
NGC 7724
NGC 7724 (іншыя абазначэнні — PGC 72015, MCG -2-60-6) — спіральная галактыка (Sb) ў сузор’і Вадаліў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Спаржавыя
Большай часткай травы, радзей паўкусты, кусты або дрэвы; лісце ў іх часта замяняецца кладодзіямі, шчаціністымі, ігольчастымі або пласціністымі; сапраўднае лісце з'яўляецца ў выглядзе невялікіх лускавінак. Кветкі альбо адзінкавыя, якія з'яўляюцца на верхавіне сцябла (у, ), або ў пазусе лісця, альбо кветкі сабраны ў гронкі , мяцёлкі або каласы (у ). Кветка абодваполая або аднаполая, звычайна з трохчленнымі коламі, а ў, у выглядзе выключэння, двухчленнымі, у  — чатырохленнымі. Калякветнік просты, раздзельналісты або (у ) спайналісты; тычынак два кругі; песцік з верхняй трох-, двух- або чатырохгнёздавай завяззю, кароткім слупком і лопасцевым лычыкам. Плод — аднанасенная або шматнасенная ягада; насенне бялковае.
Спіс кіраўнікоў Люксембурга
Кіраўнікі Люксембурга цяпер носяць тытул вялікіх герцагаў. Замак Люксембург быў пабудаваны ў 963 годзе графам Зігфрыдам, але тытул граф Люксембурга ўпершыню з'явіўся ў крыніцах толькі ў актах Вільгельма I на мяжы XI і XII стагоддзяў.
Спаржавыя
Сістэматыка
У Сістэме класіфікацыі APG II большасць родаў было вынесена ў іншыя сямействы, у выніку чаго ў сямействе спаржавых засталося толькі некалькі родаў: Па параўнанні з сістэмай класіфікацыі APG II (2003) у сістэме APG III (2009) адбыліся істотныя змены, якія закранулі сямейства Asparagaceae: у яго склад былі ўключаны раней самастойныя сямействы, , і некаторыя іншыя. Па дадзеных сайта APW агульная колькасць родаў сямейства на 2010 год складае 153, агульная колькасць відаў — 2480.
Спіс кіраўнікоў Люксембурга
Графы Люксембурга
Пасля смерці Конрада II, які не пакінуў сыноў, графства, у якім права на спадчыну перадавалася толькі па мужчынскай лініі, вярнулася ў склад Свяшчэннай Рымскай імперыі. Імператар тады ж перадаў графства графу Намюра Генрыху, маці якога была дачкой Конрада I Люксембургскага.
Спаржавыя
Класіфікацыя
Склад сямейства значна мяняўся ў розных сістэмах класіфікацыі.
Спіс кіраўнікоў Люксембурга
Графы Люксембурга
Паколькі ў Генрыха не было сыноў, імператар перадаў графства Атону I, пфальцграфу Бургундыі. У 1197 годзе Атон адмовіўся ад Люксембурга на карысць дачкі Генрыха, Эрмезінды.
Спаржавыя
Класіфікацыя
Па сучасным уяўленням да сямейства адносяць наступныя 128 родаў :
Спіс кіраўнікоў Люксембурга
Герцагі Люксембурга
У 1353 годзе Карл перадаў Люксембург свайму брату Венцэславу (Венцэлю), а ў 1354 годзе зрабіў Люксембург герцагствам.
Пачынаючы з Венцэля II, герцагі Люксембурга перыядычна аддавалі яго пад заклад замежным прынцам. У выніку Люксембург перайшоў да герцагаў Бургундыі.
{|
Люксембург у складзе Іспанскіх Нідэрландаў
Падчас Вайны за іспанскую спадчыну 1701—1714 года за Люксембург у шэрагу іншых нідэрландскіх уладанняў Габсбургаў спрачаліся Філіп Анжуйскі (будучы Філіп V Іспанскі) і Карл Аўстрыйскі (будучы імператар Карл VI). У выніку ў 1713 годзе герцагства апынулася ў руках Карла.
Ў 1794—1813 годзе Люксембург быў акупаваны Францыяй.
Асабістая унія з Нідэрландскім каралеўствам
Па выніках Венскага кангрэса у 1815 годзе Люксембург атрымаў статус Вялікага герцагства і быў перададзены каралю Нідэрландаў Вілему I.
Вялікія герцагі Люксембурга
Вілем III пакінуў толькі дачку, якая атрымала ў спадчыну каралеўства Нідэрланды. Але, паколькі ў Люксембургу права на спадчыну перадавалася толькі па мужчынскай лініі, то герцагам стаў бліжэйшы сваяк па мужчынскай лініі, якім быў герцаг Насау Адольф.
Аўгіт
Аўгіт (ад αὐγή — «ззянне, бляск») — пародаўтваральны мінерал з групы кліна-піраксенаў  Са(Mg,Fe,Al)[(Si,Аl)2O6]. Афарбоўка ад зялёнага да чорнага. Цвёрдасць 5-6,5. Уваходзіць у склад андэзіта, базальту, дыябаза і іншых вывержаных горных парод пераважна асноўнага характару.
Канюхі (Бераставіцкі раён)
Размешчаны за 35 км на поўнач ад г. п. Вялікая Бераставіца, 37 кіламетраў ад Гродна.
Хоцімскі сельсавет (Касцюковіцкі раён)
Хо́цімскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Хоцімск.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Касцюковіцкага раёна Калінінскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Магілёўскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Касцюковіцкім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Саматэвіцкага сельсавета.
Клімавіцкія павятовыя маршалкі
Спіс маршалкаў дваранства Клімавіцкага павета.
Ірына Міхайлаўна Шуміліна
Іры́на Міха́йлаўна Шумі́ліна (нар. 2 снежня 1956, Мінск) — беларуская піяністка, салістка Беларускай дзяржаўнай філармоніі. Заслужаная артыстка Рэспублікі Беларусь (1992).
Біяграфія
Нарадзілася ў 1956 годзе ў Мінску, у сям’і кампазітара Міхаіла Міхайлавіча Шуміліна і настаўніцы Мілюціны Ясонаўны. Скончыла Беларускую дзяржаўную кансерваторыю імя Луначарскага. Вучылася ў прафесара Рыгора Ільіча Шаршэўскага, вучня піяніста Уладзіміра Сафроніцкага. Скончыла аспірантуру Маскоўскай дзяржаўнай кансерваторыі ў класе прафесара Льва Уласенкі.
Член Беларускага саюза музычных дзеячаў з ‎1991 года.
Творчасць
Шуміліна выконвае творы буйных музычных формаў: санат, сюіт, фантазій, фартэпіянных цыклаў, канцэртаў. Гастралюе ў Рэспубліцы Беларусь і за мяжой. Прымала ўдзел у многіх фестывалях, у тым ліку ў фестывалі сучаснай музыкі г. Дуйсбург (1991), XXII Cantiere Internationale d’Arte (Мантэпульчана, 1997), Міжнародным фестывалі імя Джаакіна Расіні (Путбус, Германія, 1998), «Нямецка-беларуская музычная восень» (Германія, 2000), «Міжнародны музычны фестываль імя Роберта Шумана» (Германія, 2002), фестывалі імя Пятра Чайкоўскага і Надзеі фон Мек (Украіна, 2005).
Працавала з многімі дырыжорамі, у тым ліку Чарльзам Ансбахерам (Charles Ansbacher), Ёргам Іверам (Jörg Iwer), Юозасам Дамаркасам, Валерыем Гергіевым, Фуатам Мансуравым, Аляксандрам Вядзернікавым, Неэмэ Ярві, П’ер-Дамінікам Панелем (Pierre-Dominique Ponnelle). Выступала з Дзяржаўным акадэмічным сімфанічным аркестрам Рэспублікі Беларусь.
У сваёй творчасці Шуміліна надае ўвагу сваім улюбёным кампазітарам — Рахманінаў, Мусаргскі, Чайкоўскі, Пракоф’еў, Бетховен, Брамс, Шуман, Шуберт, Шапен, Ліст. Шуміліна ў 80-90-я гады сыграла важную ролю ў фартэпіяннай транскрыпцыі розных твораў.
У Беларускім цэнтры інтэлектуальнай уласнасці Шуміліна адзначана як выканаўца некалькіх зарэгістраваных музычных п’ес і песень, у тым ліку «Санеты для фартэпіяна 1 12 цыкл» і «Маятнік».
У творчасці
Народны паэт Беларусі Ніл Гілевіч прысвяціў Шумілінай верш «Грае Ірына Шуміліна» (2005), апублікаваны ў зборніку «У ноч на Пакровы»
NGC 7725
NGC 7725 (іншыя абазначэнні — PGC 72025, MCG -1-60-18, IRAS23367-0448) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Вадаліў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
ФК Лех Познань
«Лех» (Lech Poznań) — польскі футбольны клуб з горада Познань. Выступае ў Экстраклясе.
Вядомыя ігракі
Беларусь
Вароўскага (Мсціслаўскі раён)
Варо́ўскага (, Воровского) — вёска ў Мсціслаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Краснагорскага сельсавета.
Да 2017 года ўваходзіла ў склад Сялецкага сельсавета.
Фядосава (Мёрскі раён)
Фядо́сава (, Федосово) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мікалаёўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Сцефанполлеўскага сельсавета.
Пётр Купрыянавіч Кавалёў
Біяграфія
У 1957 годзе пасяліўся ў Гомлі, працаваў матарыстам энергацягніка, што забяспечваў электраэнергіяй завод «Гомсельмаш».
Мельхіёр (сплаў)
Мельхіёр (скажонае ад Maillot-Chorier) — сплаў медзі з нікелем, часам з дадаткамі жалеза і марганца.
Звычайна ў склад мельхіёра ўваходзіць 5—30 % нікелю, да 0,8 % жалеза і да 1% марганцу, хоць у асобных выпадках ён адрозніваецца ад напісаных рамак. Напрыклад, пры вырабе рэзістараў выкарыстоўваецца сплаў, які змяшчае 55 % медзі і 45 % нікелю.
Мельхіёр адрозніваецца ўстойлівасцю да карозіі, добра апрацоўваецца ціскам. Выкарыстоўваецца для вырабу дэталяў дакладнай механікі, медыцынскіх інструментаў, манет, посуду і мастацкіх вырабаў.
Шантырава
Ша́нтырава (, Шантырево) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мікалаёўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
У 1940—1954 гадах цэнтр Шанціраўскага сельсавета.
Паліна Фёдараўна Казлова
Біяграфія
Пасля вызвалення роднай вёскі стала працаваць у калгасе «Чырвоны Кастрычнік», прымала ўдзел у аднаўленні гаспадаркі. У канцы 1940-х гадах у калгасе з’явілася жывёлагадоўчая ферма, куды прыйшла працаваць цялятніцай.
У 1966—1970 гадах стала лепшай па прафесіі ў раёне і адной з лепшых у вобласці. У 1972—1983 гг. узначальвала саўгасную свінаферму, арганізавала работу па стварэнні высокапрадуктыўнага пагалоўя свінаматак, прымала актыўны ўдзел у пераводзе жывёлагадоўлі на прамысловую аснову, спрыяла ўкараненню прагрэсіўных формаў арганізацыі працы жывёлаводаў. У гады наступных пяцігодак калектыў, які ўзначальвала П. Ф. Казлова, нарошчваў аб’ёмы прадукцыі і дапамагаў саўгасу заставацца адной з лепшых гаспадарак вобласці.
У 1971—1975 гадах з’яўлялася дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР, мясцовых Саветаў дэпутатаў працоўных.
Узнагароды
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 22 сакавіка 1966 года за дасягнутыя поспехі ў развіцці жывёлагадоўлі, павелічэнні вытворчасці і нарыхтовак мяса, малака, яек, шэрсці і іншай прадукцыі Паліне Фёдараўне Казловай было прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і залатога медаля «Серп і Молат».
За вялікія поспехі, дасягнутыя ў развіцці сельскай гаспадаркі і выкананні заданняў восьмай пяцігодкі па вытворчасці і продажу дзяржаве прадуктаў жывёлагадоўлі, была ўзнагароджана ордэнам Кастрычніцкай Рэвалюцыі.
Пражка
Пражка (Пря́жка, да 1753 года — Чухонская рэчка) — рака, левы рукаў ракі Мойка, адгаліноўваецца ад яе за 0,4 км вышэй вусця; упадае ў Сальнабуянскі канал, па руслу якога скідвае сцёк у прывусцевую частку Вялікай Нявы. Участак русла на поўдзень ад Сальнабуянскага канала засыпалі ў сярэдзіне XIX стагоддзя. Даўжыня — 1,32 км, шырыня ў нізкую ваду каля 20 метраў, глыбіня 1—1,2 м, у высокую ваду адпаведна 30—33 м і 2,5—2,8 м. Сярэдні расход вады — каля 4 м³/с. Масты — Банны, Мацісаў, Бердаў. Назва Пражкі звязана з прадзільнымі майстэрнямі, пераведзенвымі (пасля 1738 года) у Каломну з раёна Адміралцейства. Забудова берагоў Пражкі карпусамі завода Берда і жылымі дамамі адбывалася з канца XVIII стагоддзя. У канцы XIX — пачатку XX стагоддзяў пабудаваны шэраг шматпавярховых даходных дамоў.
У доме на рагу былой Афіцэрскай вуліцы (цяпер Дзекабрыстаў, 57) і набярэжнай ракі Пражкі з 1912 года жыў і памёр у 1921 годзе А. А. Блок (мемарыяльная дошка); з 1980 года тут знаходзіцца Музей-кватэра А. А. Блока.
Брэсцкі вакзал (Мінск)
Брэсцкі (Аляксандраўскі) вакзал — назва аднаго з двух вакзалаў у Мінску ў 1871—1928 гадах (: Віленскі (Лібава-Роменскі) вакзал).
Гісторыя
Драўляны будынак закладзены ў нядзелю 23.8(4.9).1870 і ўрачыста адкрыты 16(28).11.1871, пры вялікім сцячэнні народу асвечаны епіскапам Мінскім і Бабруйскім Аляксандрам.
У 1928 закрыты. Падчас Вялікай Айчыннай вайны будынак згарэў у чэрвені 1941, пасля вайны не аднаўляўся. Зараз на гэтым месцы — прыпыначны пункт Інстытут Культуры Мінскага аддзялення Беларускай чыгункі.
Брацькавіцкі сельсавет
Бра́цькавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Брацькавічы.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Касцюковіцкага раёна Калінінскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Магілёўскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Касцюковіцкім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года ў склад сельсавета са Студзянецкага сельсавета Клімавіцкага раёна перададзена вёска Восаў. 8 снежня 1959 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя ўвайшла ў склад зноў утворанага Забычанскага сельсавета.
На-дэне
На-дэне́ — сям'я індзейскіх моў, распаўсюджаных у Паўночнай Амерыцы. На мовах на-дэне размаўляюць такія народы, як атапаскі, тлінкіты, хайда, наваха, апачы і інш. Агульная колькасць носьбітаў (2000 г.) - каля 180 000 чал.
Графічныя фарматы
Графічны фармат — гэта спосаб запісу графічнай інфармацыі. Графічныя фарматы файлаў прызначаныя для захоўвання выяў, такіх як фатаграфіі і малюнкі.
Графічныя фарматы дзеляцца на вектарныя і растравыя. Большасць графічных фарматаў рэалізуюць сціск дадзеных (адны — з стратамі, іншыя — без).
Растравыя фарматы
• 4
Вектарныя фарматы
Больш падрабязна:
Ілья Сяргеевіч Шкурын
«Віцебск»
Выхаванец віцебскай ДЮСШ «Камсамолец», у 2016 годзе пачаў выступаць за дубль «Віцебска». У 2017 годзе трывала замацаваўся ў дублі, за першую палову сезона забіў 11 галоў. У ліпені 2016 года быў запрошаны на прагляд у кіеўскае «Дынама», але неўзабаве вярнуўся ў Віцебск, дзе стаў прыцягвацца да асноўнага складу. 23 ліпеня 2017 года дэбютаваў у асноўнай камандзе ў матчы 1/8 фіналу Кубка Беларусі супраць «Слуцка» (0:0, пен. 2:4), калі выйшаў на замену на 87-й хвіліне, правёў на полі 30 хвілін дадатковага часу і стварыў шэраг небяспечных момантаў. Праз тыдзень, 29 ліпеня, дэбютаваў у Вышэйшай лізе, выйшаўшы на замену ў другім тайме хатняга матча супраць «Крумкачоў» (2:2). У гэтым матчы прымусіў брамніка гасцей Яўгена Касцюкевіча парушыць правілы і атрымаць чырвоную картку. 5 жніўня, у другім сваім матчы ў Вышэйшай лізе супраць магілёўскага «Дняпра», выйшаў на замену на 70-й хвіліне і забіў пераможны гол сваёй каманды (выніковы лік 2:1).
З верасня 2017 года да канца сезона не з’яўляўся на полі з-за траўмы. Вярнуўся на полі толькі ў чэрвені 2018 года, спачатку гуляў за дубль (дзе ў сезоне 2018 паспеў забіць 18 галоў), а неўзабаве стаў выступаць і за асноўную каманду, выходзячы на замену.
«Энергетык-БДУ»
У студзені 2019 года датэрмінова разарваў кантракт з «Віцебскам» і неўзабаве перайшоў у сталічны «Энергетык-БДУ». У першай палове сезона 2019 звычайна выхадзіў на замену, выступаў таксама за дубль, аднак пазней замацаваўся ў стартавым складзе, стаўшы асноўным нападнікам каманды. Трывала адзначаўся галамі, 27 верасня 2019 года ў матчы з «Мінскам» (6:1) аформіў покер, 26 кастрычніка таго ж года стаў аўтарам хет-трыка ў матчы з мінскім «Дынама» (3:3). У выніку з 19 галамі стаў найлепшым бамбардзірам Вышэйшай лігі ў сезоне, таксама быў прызнаны найлепшым нападнікам чэмпіянату.
ЦСКА Масква
8 студзеня 2020 года стала вядома аб пераходзе Шкурына ў брэсцкае «Дынама», аднак ужо на наступны дзень было абвешчана аб падпісанні кантракта з маскоўскім ЦСКА на 4,5 гады. У складзе ЦСКА не меў трывалага месца ў аснове, звычайна заставаўся на лаўцы запасных або выхадзіў на замену. 15 жніўня 2020 года забіў першы гол за ЦСКА ў матчы з «Тамбовам» (2:1).
У ліпені 2021 года на правах арэнды далучыўся да кіеўскага «Дынама». У лютым 2022 года польскі «Ракаў» з Чэнстаховы арандаваў нападніка з правам выкупу. Аднак, з’явіўся на полі толькі ў двух матчах, пасля чаго страціў месца ў складзе. У верасні 2022 года па пагадненні бакоў арэнда была спынена, пасля чаго нападнік прыпыніў кантракт з ЦСКА і стаў іграком клуба «Макабі» (Петах-Тыква) з другога дывізіёна Ізраіля. За сезон 2022/23 адзначыўся 14 галамі за «Макабі» і дапамог клубу выйсці ў элітны дывізіён.
У ліпені 2023 года далучыўся да польскай «Сталі» з Мелеца.
Міжнародная кар’ера
1 верасня 2017 года дэбютаваў у моладзевай зборнай Беларусі ў матчы адборачнага турніру чэмпіянату Еўропы 2019 супраць Грэцыі (0:2), выйшаўшы на замену ў другім тайме. Восенню 2019 года правёў яшчэ 5 матчаў за моладзевую зборную.
Мікалай Арсенавіч Пашкевіч
Мікалай Арсенавіч Пашке́віч (, Гарадзішча, Віленскае ваяводства, Польская Рэспубліка — ) — беларускі літаратуразнавец, краязнавец, педагог.
Біяграфія
Нарадзіўся 20 мая 1936 года ў сялянскай сям’і ў вёсцы Гарадзішча Вілейскага павета Віленскага ваяводства (цяпер — Мядзельскі раён Мінскай вобласці). Пасля заканчэння Халмоўскай пачатковай школы вучыўся ў Сваткаўскай сярэдняй школе. Пасля школы служыў у Савецкай Арміі, потым вучыўся на філалагічным факультэце Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, які скончыў у 1963 годзе. Працаваў настаўнікам беларускай мовы і літаратуры ў Сваткаўскай сярэдняй школе, потым стаў намеснікам дырэктара па вучэбнай рабоце. Узначальваў гурток паэзіі «Маладая рунь», выпускаў насценную газету і альманах. Пісаў вершы, літаратуразнаўчыя артыкулы. У 1967 годзе паступіў у аспірантуру Інстытута літаратуры АН БССР, але па стане здароўя не змог яе скончыць і вярнуўся да працы ў школе. У 1968 годзе выдаў кнігу «З вопыту работы літаратурнага гуртка…». У кнізе распавядаецца пра работу школьнага гуртка беларускай літаратуры, у пасяджэннях якога прымалі ўдзел беларускія пісьменнікі Янка Брыль, Васіль Быкаў, Уладзімір Караткевіч, Іван Навуменка, Максім Танк і іншыя. Памёр 14 сакавіка 1972 года. Пахаваны на могілках вёскі Гарадзішча. Помнік, зроблены скульптарам Іванам Міско, нагадвае сонечны прамень, у верхняй частцы якога змешчаны бронзавы барэльеф з профілем маладога настаўніка.
Памяць
Памяці настаўніка Васіль Быкаў прысвяціў аповесць «Абеліск», Алег Лойка — верш «Каліны», Апалінарый Пупко — карціну «Памяць». Міколе Пашкевічу прысвечаны раздзел экспазіцыі ў Мядзельскім музеі народнай славы. Пакінуў памяць і ў сэрцах аднавяскоўцаў. Паколькі ў вёсцы была адна студня, настаўнік узняў пытанне аб будаўніцтве водаправода, але атрымаў адмову. Тады ён зрабіў за свае грошы свідравіну.
Магілёўская гарадская СДЮШАР «Багіма» імя А. Р. Мішчанкі
Магілёўская гарадская СДЮШАР «Багіма» імя А. Р. Мішчанкі — дзяржаўная ўстанова Міністэрства спорту і турызму Рэспублікі Беларусь, якая размяшчаецца ў г. Магілёве.
Гісторыя
Спецыялізаваная дзіцяча-юнацкая спартыўная школа алімпійскага рэзерву № 6 была заснавана 1 студзеня 1973 года.
Будынкі
Аддзяленне мастацкай гімнастыкі да 2020 года знаходзілася на вуліцы Ленінскай, 25. Гэты будынак з’яўляецца гісторыка-культурнай каштоўнасцю як помнік архітэктуры класіцызму. Ён быў пабудаваны ў 1780-х гадах як палац архіепіскапа. Паколькі будынак не рэкамендаваны спецыялістамі для заняткаў спортам і не адпавядае міжнародным стандартам па мастацкай гімнастыцы, то кіраўніцтва СДЮШАР шукае іншыя варыянты размяшчэння сваіх выхаванак.
NGC 7726
NGC 7726 (іншыя абазначэнні — PGC 72024, UGC 12721, MCG 4-55-40, ZWG 476.98, DRCG 37-67) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Пегас.
Даніла Мінавіч Васілеўскі
Даніла Мінавіч Васілеўскі (псеўданімы і крыптанім: А.Вітэнь; Д.Вітэнь; Д. В.; М.Доброведовский; Шчыры; Д.Шчыры; Шчырый; Д.Шчырый;, в. Новае Сяло, Віцебскі павет, цяпер , Віцебская вобласць — , , Крым) — беларускі краязнавец, гісторык, літаратуразнавец, педагог.
Тамаш Ваўжэцкі
Тамаш Ваўжэцкі (Tomasz Antoni Wawrzecki;, маёнтак Мейшты Браслаўскага павета Віленскага ваяводства, цяпер Браслаўскі раён Віцебскай вобласці — , Відзы Лаўчынскія Браслаўскага павета), адзін з кіраўнікоў паўстання 1794.
Даніла Мінавіч Васілеўскі
Біяграфія
Даніла Мінавіч Васілеўскі нарадзіўся 17 снежня 1889 года ў вёсцы Новае Сяло Віцебскай губерні ў звычайнай сялянскай сям'і. Бацька яго, Міна Рыгоравіч, слыў чалавекам паважаным, шмат чаго ведаў і ўмеў рабіць, маці — Мініха — была жанчынай набожнай, усё жыццё клапацілася пра дзяцей і малілася за іх.
Пасля заканчэння школы малады Васілеўскі працягваў вучобу ў Полацкай настаўніцкай семінарыі, дзе ўпершыню пазнаёміўся з беларускай літаратурай і нацыянальна-культурным рухам. Там Васілеўскі ўвайшоў у гурток «Вястун ведаў», што знаходзіўся пад уплывам народніцкіх і сацыял-дэмакратычных ідэй. З 1910 пачаў збіраць фальклор на Полаччыне. Працягваў адукацыю ў Віцебскім настаўніцкім інстытуце. Ужо ў час вучобы пачаў супрацоўнічаць з віцебскімі выданнямі. Па заканчэнні інстытута Васілеўскі працаваў школьным настаўнікам у розных мясцінах губерні, распаўсюджваў беларускую мову і знаёміў моладзь з беларускай літаратурай. Дасылаў свае допісы ў часопіс «Школа и жизнь» (псеўданім М. Доброведовский) і ў газету «Наша ніва» (псеўданімы Шчыры і Вітэнь Д.). З 1919 быў інструктарам школ на Віцебшчыне. На гэты час прыпадае і яго праца ў Полацкім таварыстве па вывучэнні мясцовага краю. У 1921 годзе Даніла Мінавіч пераехаў ў Оршу і займаў тут адказную пасаду інспектара народнай асветы горада. У 1920-я г. актыўна далучыўся да краязнаўчага руху: у 1923 арганізоўвае Віцебскае губернскае бюро краязнаўства, з 1924 — намеснік старшыні Аршанскага акруговага таварыства краязнаўства. У 1925 стаў кандыдатам Аршанскага філіяла «Маладняка». Публікаваўся ў газетах «Савецкая Беларусь» і «Придвинский край». З 1930 у Магілёве, выкладчык і першы дэкан геаграфічнага факультэта Магілёўскага педінстытута. Удзельнік раскопак верхнепалеалітычнай стаянкі Бердыж.
Тамаш Ваўжэцкі
Біяграфія
Вучыўся ў езуіцкай школе ў Відзах. Пасля шлюбу жыў у маёнтку жонкі Кавалёва на Ковеншчыне. Дэпутат ад шляхты Браслаўскага пав. на Чатырохгадовым сейме Рэчы Паспалітай 1788—1792, дзе выступаў 169 разоў з палымянымі прамовамі, настойваючы на прыняцці Канстытуцыі. У пачатку паўстання 1794 дзейнічаў у чыне генерала ў Браслаўскім пав., потым — у Курляндыі. Вызначыўся ў штурме Лібавы і ў бітве пад Брэстам.
Даніла Мінавіч Васілеўскі
Біяграфія
У 1931 годзе Васілеўскага выключылі з партыі. Разам з групай іншых выкладчыкаў і навукоўцаў ён быў абвінавачаны ў прыналежнасці «к контрреволюционной нацдемовской контрабанде в процессе преподавания». Арыштаваны 9.12.1936, высланы ў Котлас. Потым працаваў буравіком у Варкуце. Пасля вызвалення з 1945 — тэхнік-геолаг у Варкуце. Рэабілітаваны ў 1956. Апошнія гады жыў у Феадосіі.
Тамаш Ваўжэцкі
Біяграфія
Пасля паланення Т. Касцюшкі сам узначаліў паўстанне. Узяты ў палон, быў перавезены ў Пецярбург, дзе два гады знаходзіўся ў зняволенні. Пасля ўступлення на трон Паўла I вызвалены з турмы, вярнуўся на Радзіму. З цягам часу змяніў сваю палітычную арыентацыю на прарасійскую. У час вайны 1812 знаходзіўся ў Пецярбургу. Займаў у Царстве Польскім пасады сенатара, ваяводы і міністра юстыцыі.
Даніла Мінавіч Васілеўскі
Творчая і даследчыцкая дзейнасць
Перыяд творчай актыўнасці Д. Васілеўскага прыпаў на эпоху культурна-нацыянальнага адраджэння рэспублікі ў 20-я гады. Ён стаў актыўным прыхільнікам палітыкі беларусізацыі, якая з'явілася спробай ва ўмовах Савецкай улады ажыццявіць беларускае нацыянальнае адраджэнне, і распаўсюджваў яе ідэі на Аршаншчыне. На фоне значных змен, якія адбываліся ў агульнаадукацыйных і вышэйшых школах у напрамку беларусізацыі, артыкулы Данілы Васілеўскага па надзённых пытаннях развіцця школьніцтва, падрыхтоўкі настаўніцкіх кадраў часта з'яўляліся ў мясцовым і рэспубліканскім друку.
Тамаш Ваўжэцкі
Сям’я
У шлюбе з Юзэфай з Пацаў, дачкой пісара вялікага літоўскага Антонія Міхала Паца.
Даніла Мінавіч Васілеўскі
Творчая і даследчыцкая дзейнасць
25 красавіка 1926 года ў «Доме Саюзу Працаўнікоў Асветы імя Т. Ігнатоўскага» праходзіла 2-я Аршанская Акруговая Краязнаўчая канферэнцыя, на якой гаварылася пра адкрыццё музея, знойдзеныя скарбы і выданне першага выпуска зборніка «Аршаншчына». Рэдактарам і асноўным аўтарам зборніка стаў Даніла Васілеўскі. Першы выпуск убачыў свет у 1926 годзе.
Тамаш Ваўжэцкі
Памяць
Памяць пра Тамаша Ваўжэцкага ўшанавана ў Браслаўскім гісторыка-краязнаўчым музеі. У Відзах знаходзіцца магіла.
Даніла Мінавіч Васілеўскі
Творчая і даследчыцкая дзейнасць
Другая палова 20-х гадоў адзначана творчым накалам у жыцці Данілы Васілеўскага. Свае артыкулы ён друкаваў у часопісах «Маладняк» і «Наш край», зборніку «Працы навуковага таварыства па вывучэнню Беларусі», газеце «Советская Белоруссия».
У прыватнасці, 14 сакавіка 1926 года ў газеце «Советская Белоруссия» з'явілася нататка Васілеўскага пра краязнаўчую працу ў акрузе - «Новыя знаходкі ў Аршаншчыне». На старонках часопіса «Наш край» (№2 за 1927 год і № 6-7 за 1926 год) ён распавядаў пра археалагічную карту Аршанскай акругі і «Помнікі старасьвеччыны на Аршаншчыне».
У гэтыя ж гады Даніла Мінавіч публікуе літаратурныя замалёўкі «Ворша зімой» і «Глуш на пераломе», займаецца пытаннямі экскурсійнай справы. Ім былі распрацаваны экскурсіі па ўсёй Аршанскай акрузе, вызначаны культурна-гістарычныя і прамыслова-эканамічныя аб'екты.
Даследаваў гісторыю рэвалюцыйнага руху, беларускай літаратуры XIX ст., беларускага кнігадрукавання, развіцця мясцовай прэсы, краязнаўчыя, гістарычныя, этнаграфічныя і сацыяльна-эканамічныя праблемы.
Музей-кватэра А. А. Блока
'''Музей-кватэра А. Блока''' (Санкт-Пецярбург, вул. Дзекабрыстаў, д. 57) — музей у Санкт-Пецярбургу. Філіял Музея гісторыі Санкт-Пецярбурга.
Музей складаецца з дзвюх частак: мемарыяльнай кватэры на 4-м паверсе (кватэра № 21), створанай на ўнікальных сапраўдных прадметах, якія належалі паэту, і літаратурнай экспазіцыі на 2-м паверсе (кватэра № 23), якая распавядае пра яго жыццё і творчасць.
Музей адкрыты 28 лістапада 1980 года, да стагоддзя з дня нараджэння паэта, у доме, дзе Аляксандр Аляксандравіч Блок пражыў, займаючы паслядоўна, з ліпеня 1912 года да сваёй смерці ў жніўні 1921 года, дзве кватэры.
Пасля смерці паэта яго архіў, бібліятэка і збор асабістых рэчаў захоўваліся яго жонкай — Л. Д. Блок. Пасля яе скону ў 1939 годзе яны былі перададзеныя ў Інстытут рускай літаратуры Акадэміі Навук СССР (Пушкінскі дом), дзе часткова экспанаваліся ў 1960—1970-х гадах.
У 2008 годзе ў кватэры № 21 адбылося адкрыццё экспазіцыі «Блок і яго атачэнне».
Перавессе (Хойніцкі раён)
Перавессе (, Перевесье) — былы пасёлак ў Камарынскім раёне (на тэрыторыі сучаснага Хойніцкага раёна) Палескай вобласці Беларусі.
Гісторыя
Ці не найранейшая пакуль звестка пра фальварак Тэрэспаль (Перавессе) сустрэтая на тапаграфічнай карце Мінскай губерні 1846 года генерал-маёра А. К. Фіцінгофа. У «Списках населенных мест Минской губернии по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело]: 1857 г.» засведчана, што 3 мужчыны і 4 жанчыны з фальварку Тэрэспаль з'яўляліся парафіянамі Астраглядаўскага касцёла Унебаўзяцця Найсвяцейшай Панны Марыі.
У 1909 годзе на хутары Перавессе Дзёрнавіцкай воласці Рэчыцкага павету Мінскай губерні налічвалася 9 двароў з 45 жыхарамі.
Напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны ў Перавессі было 18 двароў, 35 жыхароў. У маі 1943 года акупанты спалілі ўвесь пасёлак, загубілі 34 чалавекі. Пасля трагедыі паселішча не аднаўлялася.
Фляўс і Кляйн
«Фляўс і Кляйн» ― беларускі рок-гурт.
(Не)расстраляныя
Праект пакліканы вярнуць імёны і творы рэпрэсаваных дзеячаў беларускай культуры ў сучасны дыскурс. Падрыхтаванае да друку ўнікальнае выданне ўвабрала 18 гісторыяў жыцця рэпрэсаваных беларускіх літаратараў, больш за сто абраных твораў ды каля сотні архіўных фотаздымкаў, частка з якіх апублікаваная ўпершыню. Таксама да кнігі далучаны музычны CD-дадатак з песнямі на словы герояў праекту. Аб’ём кнігі — больш за 300 старонак. Аздабленнем выдання займалася дызайнерка Наста Шастак.
Над выданнем працавалі знаныя даследчыкі літаратуры і культуры, якія ўпершыню ў гісторыі сучаснай Беларусі падрыхтавалі і прачыталі адкрытыя лекцыі пра герояў гэтага праекту. 12 лекцыяў прайшлі ў 2017 годзе ў кнігарні «Логвінаў». Увосень 2018 году ў межах праекту ў кнігарні «Логвінаў» адбыліся 6 новых лекцыяў. Прэзентацыі праекту з адкрытымі лекцыямі запланаваныя ва ўсіх абласных гарадах.
Уладар пярсцёнкаў: Дзве вежы
«Уладар пярсцёнкаў: Дзве вежы» (The Lord of the Rings: The Two Towers) — эпічны прыгодніцкі фэнтэзі-фільм 2002 года рэжысёра Пітэра Джэксана. Фільм з’яўляецца экранізацыяй рамана Дж. Р. Р. Толкіна «Дзве вежы» (1954) — другога тома трылогіі «Уладар Пярсцёнкаў». Прадзюсарамі фільма сталі, і Пітэр Джэксан. Сцэнарый фільма напісалі, Філіпа Боенс, і Пітэр Джэксан. У акцёрскі ансамбль фільма ўвайшлі Элайджа Вуд, Іэн Мак-Келен, Ліў Тайлер, Віга Мортэнсен, Шон Эсцін, Кейт Бланшэт,, , Крыстафер Лі, , , Арланда Блум, Х’юга Уівінг, , , , ,. Фільм стаў другой часткай кінатрылогіі «Уладар пярсцёнкаў», выйшаўшы праз год пасля першай часткі — «Братства пярсцёнка» (2001), і за год да трэцяй часткі — «Вяртанне караля» (2003).
Падзеі кінастужкі працягваюць сюжэт «Братства пярсцёнка», апавяданне ўяўляе сабой тры паралельныя сюжэтныя лініі. Фрода і працягваюць сваё падарожжа ў, каб знішчыць Адзіны Пярсцёнак; дарогай яны сустракаюць , агідную істоту, якая валодала Пярсцёнкам перад тым, як яго знайшоў Більба; Голум ведае шлях у Мордар, і хобіты бяруць яго правадніком. Арагорн, Легалас і Гімлі, намагаюцца ўратаваць і Піпіна, аднак церпяць няўдачу; яны сустракаюць уваскрослага Гэндальфа, і той накіроўвае іх узяць удзел у вайне Рохана супраць легіёнаў вераломнага чараўніка Сарумана. Мэры і Піпін уцякаюць з палону оркаў, сустракаюць энта і пераконваюць пастыраў лесу пайсці ў бой на Ізенгард, крэпасць Сарумана.
«Дзве вежы» фінансаваліся і распаўсюджваліся амерыканскай студыяй «New Line Cinema», але цалкам здымаліся і манціраваліся на радзіме рэжысёра ў Новай Зеландыі адначасова з іншымі часткамі трылогіі. Прэм’ера фільма адбылася 5 снежня 2002 года ў ў Нью-Ёрку, а сусветны пракат пачаўся 18 снежня 2002 года. Фільм атрымаў прызнанне як сярод крытыкаў, так і сярод гледачоў. Фільм лічыцца важнай вяхай у кінавытворчасці і значнай падзеяй у развіцці жанра фэнтэзі ў кіно. Карціна атрымала пахвалы за рэжысуру, экшан-сцэны, акцёрскую ігру і камп’ютарную графіку (у асаблівасці за працу над вобразам Голума). У першапачатковым пракаце фільм сабраў 936 мільёнаў долараў па ўсім свеце, што зрабіла яго самым касавым фільмам 2002 года і трэцім самым касавым фільмам усіх часоў на момант яго выхаду. Пасля наступных перавыданняў па стане на 2021 год ён сабраў больш за 947 мільёнаў долараў.
Вячаслаў Усеваладавіч Іванаў
Вячасла́ў Усе́валадавіч Іва́наў (, Масква — ) — расійскі мовазнавец, літаратуразнавец, індаеўрапеіст, адзін з заснавальнікаў матэматычнай лінгвістыкі і семіётыкі культуры. Акадэмік Расійскай акадэміі навук (2000), акадэмік Расійскай акадэміі прыродазнаўчых навук (1991), прафесар славянскіх і ўсходнееўрапейскіх моў і літаратур Каліфарнійскага ўніверсітэта ў Лос-Анджэлесе (UCLA), дырэктар Інстытута сусветнай культуры МДУ, дырэктар Расійскай антрапалагічнай школы РДГУ.
Уладар пярсцёнкаў: Дзве вежы
Сюжэт
Фрода і працягваюць шлях у. Яны блукаюць сярод скалістай мясцовасці і ніяк не могуць знайсці дарогу. Хобіты заўважаюць, што за імі нехта сочыць. Ноччу яны ладзяць засаду і бяруць у палон, агідную істоту, якая некалі валодала Пярсцёнкам і цяпер прагне зноў завалодаць «сваёй каштоўнасцю». Хобіты не ведаюць, як ім паступіць з Голумам, але выясніўшы, што той ужо бываў у Мордары, на свой страх і рызыку бяруць яго правадніком.
Вячаслаў Усеваладавіч Іванаў
Біяграфія
Нарадзіўся 21 жніўня 1929 года ў сям’і пісьменніка Усевалада Іванава. У дзяцінстве перажыў сур’ёзную хваробу, якая прывяла да хатняга навучання. У 1941—1943 гадох быў у эвакуацыі ў Ташкенце. У 1946 годзе скончыў школу, у 1951 годзе — філалагічны факультэт МДУ. У 1955 годзе атрымаў ступень доктара філалагічных навук за кандыдацкую дысертацыю пра сувязь клінапіснай хецкай мовы з іншымі індаеўрапейскімі мовамі. Аднак дысертацыю не зацвердзіла Вышэйшая атэстацыйная камісія. У 1978 годзе ў Віленскім універсітэце паўторна атрымаў ступень доктара навук за працу пра балцкія і славянскія дзеясловы. У 1956—1958 гадох вёў семінар па матэматычнай лінгвістыцы ў МДУ.
Уладар пярсцёнкаў: Дзве вежы
Сюжэт
і Піпін знаходзяцца ў палоне ў ізенгардскіх оркаў урук-хай, якія спяшаюцца даставіць здабычу свайму гаспадару. Да гэтага атраду далучаецца атрад оркаў з Мордара. Два атрады несупынна канфліктуюць, мордарскія оркі хочуць закатаваць палонных, але ізенгардскія супрацьстаяць ім — яны выконваюць загад даставіць хобітаў Саруману ў цэласці. Оркі разбіваюць лагер ля лесу Фангорн, дзе на іх нападаюць вершнікі Рохана. Пакуль ідзе бой, Мэры і Піпін знаходзяць спосаб збегчы. Уцякаючы ад пераследу, яны залазяць на дрэва, якое раптоўна апынаецца жывой істотай — энтам па імені. Энт ніколі не сустракаў хобітаў, і каб пераканацца, што яны тыя, за каго сябе выдаюць, ён адносіць іх да Белага чараўніка.
Вячаслаў Усеваладавіч Іванаў
Біяграфія
У 1958 годзе звольнены з МДУ за нязгоду з афіцыйнай ацэнкай рамана Барыса Пастарнака «Доктар Жывага» і за падтрымку поглядаў Рамана Якабсона. Пастанову аб звальненні афіцыйна скасавалі як памылковую ў 1988 годзе.
Уладар пярсцёнкаў: Дзве вежы
Сюжэт
Арагорн, Легалас і Гімлі пераследуюць атрад урук-хай, каб уратаваць Мэры і Піпіна. Дарогай яны сутыкаюцца з вершнікамі Рохана на чале з Эамерам. Военачальнік расказвае падарожнікам, што ён і яго людзі былі выгнаны каралём Рохана Тэадэнам, які зараз знаходзіцца пад уплывам Сарумана і яго прыслужніка. Эамер паведамляе, што атрад оркаў з палоннымі хобітамі быў знішчаны. Ён дае пераследнікам коней і паказвае, дзе было месца бітвы. Героі ўжо гатовы паддацца адчаю, але Арагорн заўважае сляды хобітаў, якія вядуць прэч ад поля бою, у лясны гушчар. Падарожнікі ідуць па следзе і раптам сустракаюць Белага чараўніка. Яны думаць, што трапілі ў пастку Сарумана, аднак незнаёмцам аказваецца Гэндальф, які перамог Балрага і памёр сам, але быў «адпраўлены назад», каб выканаць сваю місію. Цяпер ён носіць светлае адзенне і завецца Гэндальф Белы. Чараўнік супакойвае сяброў, паведамляючы, што хобіты зараз у бяспецы з энтамі, і героі адпраўляюцца ў сталіцу Рохана, Эдарас. Гэндальфу ўдаецца вызваліць Тэадэна з-пад чараў Сарумана, і акрыялы кароль выганяе свайго дарадцу Чарвявуста, чыімі рукамі Саруман маніпуляваў правіцелем. Даведаўшыся пра жахі, што чынілі оркі з яго народам, пакуль ён быў пад чарамі, кароль вырашае ўступіць у вайну. Ён не прыслухоўваецца да парады Гэндальфа ўступіць у прамы бой, і адпраўляе народ у Хельмаву Падзь, умацаваную крэпасць, з якой аднак няма куды адступаць. Сам Гэндальф адпраўляецца на пошукі Эамера і яго конніцы. Перад ад’ездам чараўнік просіць Арагорна быць побач з Тэадэнам і не губляць надзею, паколькі ён вернецца з дапамогай на ўсходзе пятага дня. Тым часам Чарвявуст прыбывае ў Ізенгард і паведамляе Саруману пра планы Тэадэна. Чараўнік пасылае наперахоп атрад оркаў вярхом на варгах. Абараняючы людзей, роханскія воіны знішчаюць варожы атрад, але падчас бітвы многія гінуць. Да ахвяраў прылічваюць і Арагорна, які ўпаў з абрыва.
Эльранд бачыць відзенне будучыні, дзе Арагорн стаў каралём Гондара і праз нейкі час памёр ад старасці, а аўдавелая Арвен бадзяецца па закінутых лясах Лорыэна. Ён пераказвае бачанае дачцэ і пераконвае яе пакінуць свайго каханага і назаўсёды адправіцца за мора разам з іншымі эльфамі. Адправіўшы Арвен у гавані, ён звязваецца з Галадрыэллю, непакоячыся, што без іх дапамогі людзі не выстаяць.
Вячаслаў Усеваладавіч Іванаў
Біяграфія
У 1959—1961 гадах быў кіраўніком групы машыннага перакладу ў Інстытуце дакладнай механікі і вылічальнай тэхнікі і старшынёй Лінгвістычнай секцыі Навуковага савета па кібернетыцы. У 1961—1989 гадах загадваў сектарам структурнай тыпалогіі ў Інстытуце славістыкі. У 1989—1993 гадах — дырэктар Бібліятэкі замежнай літаратуры. У 1989—1994 гадах быў загадчыкам кафедры тэорыі і гісторыі сусветнай культуры МДУ. З 1992 года — дырэктар Інстытута сусветнай культуры МДУ. З 2003 году — дырэктар Расійскай антрапалагічнай школы. З 2010 года — адзін з заснавальнікаў і старшыня апякунскага савета Фонду фундаментальных лінгвістычных даследаванняў.