cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Змеегалоў
Апісанне
Буйная рыба даўжынёй да 1 м і больш, масай да 10 кг і больш. Трымаецца моцна зарослых участкаў вадаёмаў на плыткаводдзі. Лёгка пераносіць дэфіцыт кіслароду, можа жыць практычна ў заморных вадаёмах. Багата вылучае слізь, якая пакрывае цела, ёсць адмысловыя наджшчылепавыя органы для дыхання атмасферным паветрам. Змеегалову неабходна дыханне атмасферным паветрам, калі доступ атмасфернага паветра будзе перапынным для змеегалова, то ён гіне нават у свежай вадзе. Лёгка пераносіць высокую мінералізацыю. У высмаглых вадаёмах ён закопваецца ў выкапаную ім камеру ў глеі глыбінёй да 60 см і змазаную сліззю і знаходзіцца там да наступнага дажджлівага сезону або да павышэння ўзроўню вады. Можа жыць без вады да пяці сутак. Лёгка перапаўзае паміж вадаёмамі на значныя адлегласці.
ФК Вікінгур Рэйк’явік
Гісторыя
Клуб заснаваны 21 красавіка 1908 года.
Чыгуначны транспарт Ватыкана
Чыгуначны транспарт Ватыкана — складаецца з двух 300-метровых ліній чыгуначных пуцей у межах самога Ватыкана, з'яўляючыся самай кароткай нацыянальнай чыгуначнай сістэмай у свеце. Доступ да сеткі італьянскіх чыгунак быў гарантаваны Латэранскім дагаворам 1929 года. Пуці і станцыя былі пабудаваныя ў перыяд праўлення Папы Рымскага Пія XI.
Большасць чыгуначных перавозак прыпадае на грузавыя перавозкі, і толькі часткова на пасажырскія.
Гісторыя
Папа Рымскі Рыгор XVI не жадаў будаўніцтва чыгункі ў Папскай вобласці, перашкодзіў будаўніцтву.
Пры пераемніку Рыгора XVI, Папе Пію IX, будаўніцтва чыгунак ўсё ж пачалося. Першая чыгунка ў Папскай вобласці была дарога Балонія-Анкона, але тэрыторыя на якой вялося будаўніцтва была захопленая войскамі Рысарджымента ў 1861 годзе, яшчэ да яго завяршэння.
Будаўніцтва чыгуначнага вакзалу ў Ватыкане і яго сувязь з сеткай італьянскіх чыгунак, было гарантавана Латэранскім дагаворам ад 1929 года. Агульны кошт будаўніцтва, складаў згодна з паведамленнямі таго перыяду, ₤ 24 млн.
Першы лакаматыў і цягнік заехаў на тэрыторыю Ватыкана ў сакавіку 1932 года. Чыгуначная Канвенцыя паміж Італіяй і Ватыканам была ратыфікаваная 12 верасня 1934 г., у кастрычніку 1934 года міністэрству грамадскіх работ перададзеныя чыгуначныя лініі ў Ватыкане.
Свята-Варварынскі сабор (Пінск)
Свя́та-Варва́рынскі сабо́р (Сабо́р Свято́й велікаму́чаніцы Варва́ры, Варва́рынская царква) — праваслаўная царква ў Пінску, кафедральны сабор Пінскай і Лунінецкае епархіі. Знаходзіцца на вуліцы Савецкай, 34. Помнік архітэктуры барока. Найбольш позні помнік храмабудаўніцтва ордэна бернардзінцаў у Вялікім Княстве Літоўскім. Як частка ансамбля былога кляштара бернардзінцаў Варварынская царква разам з манастырскім корпусам, званіцай і роспісам алтарнае часткі ўваходзіць у «Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь», з'яўляючыся аб'ектам гісторыка-культурнай спадчыны рэспубліканскага значэння (катэгорыя № 2). Прастольнае свята ў храме — 17 снежня (дзень памяці Святой велікамучаніцы Варвары).
Гісторыя
У 1712 годзе ў пінскім прадмесці Каралін быў пабудован драўляны касцёл Міхаіла Архангела па фундацыі Міхаіла Вішнявецкага і яго жонкі Кацярыны з Дольскіх: гетман вялікі літоўскі выпісаў бернардзінцам 8547 рублёў серабром, назначыўшы таксама жалаванне і штогадовую выплату ў 1700 злотых і 41 бочку рознага зерня, і падарыў сенажаць. Гэты касцёл разам з невялікім аднапавярховым будынкам пінскага кляштара бернардзінцаў адлюстраваў на сваёй карце бернардзінскіх кляштароў літоўскае правінцыі, выгравіраванай у 1750—1760-я гады, Гірш Ляйбовіч. У 1786 годзе на месцы гэтага драўлянага касцёла ў кляштары бернардзінцаў быў узведзен каменны касцёл Міхаіла Архангела, які прадстаўляў сабою невялікі аднанефны бяскупальны храм з вялікаю паўкруглаю алтарнаю апсідаю. В. Грабоўскі, гараднічы Берасцейскага ваяводства, выдаў на будаўніцтва храма 16 тысяч злотых. Прыкладныя памеры храма, які быў пакрыт чарапіцай і меў падвал, былі наступныя — 29,8×14,4×12,4 м. Хоры касцёла, зробленыя ў нартэксе, абапіраліся на два масіўныя вялікія слупы. Галоўны фасад, роўны па шырыні караблю храма, вылучаўся лаканічнай архітэктурай і меў арачны партал увахода і трохвугольны франтон. Яго барочнае аздабленне складалі плоскарэльефныя пілястры, а таксама нішы, ліштвы і паясы такой жа пластыкі. Прыбудаваныя к касцёлу з боку галоўнага фасада дзве трох'ярусныя вежы, увянчаныя невялікімі купаламі, с двума ніжнімі чацверыковымі і верхнім васьмярыковым ярусамі («васьмярык на чацверыку») да нашых дзён не захаваліся. У 1795 годзе асобна была ўзведзена каменная званіца пад чарапічным дахам. У пачатку XIX стагоддзя былі дабудаваны сакрысція і прылеглае памяшканне. У 1832 годзе, пасля паўстання 1830—1831 гадоў, кляштар бернардзінцаў быў закрыт.
У 1830-я гады адбылася рэканструкцыя касцёла пад праваслаўную Свята-Варварынскую царкву. Пры гэтым быў прыўнесен шэраг архітэктурных змен: высокі кроквенны дах быў заменен на больш пакаты; у цэнтры вільчака быў узведзен фальшывы барабан з цыбулепадобным купалам. Пры гэтым быў захован познебарочны фігурны атыкавы франтон.
Сам сабор, двухпавярховы манастырскі корпус, прыбудаваны ў пачатку XIX стагоддзя к храму з паўночнага боку, дзе ў 1858—1875 гадах размяшчаўся праваслаўны жаночы Варварынскі манастыр (цяпер — онкадыспансэр ), і двух'ярусная званіца, узведзеная ў стылі класіцызму з заходняга боку ад храма, складаюць адзіны архітэктурны ансамбль.
У перыяд знаходжання Заходняе Беларусі пад уладай Польшчы храм працягваў дзейнічаць як праваслаўны. Так, у выданні 1936 года, выпушчаным напярэдадні адкрыцця ў Пінску першай палескай сельскагаспадарчай выстаўкі, царква Святой Варвары ўпамянута як праваслаўная ў спісе культавых збудаванняў горада (тагачасны адрас — вул. Бернардзінская, 38). У сярэдзіне XX стагоддзя інтэр'ер храма быў абноўлен: у тым ліку, быў устаноўлен новы іканастас, а таксама быў выканан роспіс алтарнае часткі. Доўгі час гэта царква, празваная ў народзе «намоленай», заставалася адзіным праваслаўным храмам Пінска: іменна тут «мноства пакаленняў пінчан …хрысціліся, вянчаліся, адпяваліся». У рамках падрыхтоўкі да круглай даты — да 180-годдзя са дня асвячэння храма — у ім некалькі гадоў вяліся рамонтна-рэстаўрацыйныя работы: быў зроблен капітальны рамонт унутры храма, былі заменены падлога і ацяпленне, а таксама быў устаноўлен новы іканастас. Быў ажыццёўлен рамонт фасада царквы, планавалася таксама будаўніцтва ўваходнага тамбура паводле праекта, які захаваўся з пачатку XX стагоддзя. Настаяцелем сабора з'яўляецца протаіерэй Канстанцін Балакай (благачынны Пінскага благачыння, сакратар епархіі). Пры храме дзейнічаюць нядзельная школа (як для дарослых, так і для дзяцей), невялікая бібліятэка" і праваслаўны маладзёжны цэнтр у гонар прападобнамучаніка Макарыя, а таксама сястрыцтва ў імя Святой велікамучаніцы Лізаветы.
Архітэктура
Выразны і кампактны прамавугольны аб'ём сабора, які прадстаўляе сабою аднанефны бязвежавы храм, спалучаецца з развітаю паўкруглаю (паўцыркульнаю) алтарнаю апсідай  з прэсбітэрыем, непасрэдна звязаным з галоўнаю залай. Завяршэннем галоўнага фасада, чыя вось сіметрыі выдзелена прамавугольным уваходным праёмам, высокім арачным аконным праёмам над ім і круглаю люкарнай завяршальнага трохлопасцевага франтона складанага профілю, служыць фігурны атык з макаўкай у стылі позняга барока, чые плаўныя абрысы падкрэсліваюць цэнтральна-восевую пабудову фасада. Дэкорам жа фасада, раздзеленага на тры часткі пілястрамі вялікага ордара, служаць раскрапаваныя карнізы, пілястры, бакавыя , паяскі, абрамленні акон і іншыя дэталі. Рытмічнае чляненне плоскасных бакавых фасадаў ствараецца пры дапамозе высока паднятых арачных праёмаў і лапатак у прасценках. Па цэнтры сабора, які мае двухсхільны дах, узведзен васьмігранны драўляны барабан з цыбулепадобным купалам. Аконныя праёмы, размешчаныя ў два ярусы, маюць паўцыркульнае завяршэнне.
Перакрыццем для залы служыць цыліндрычнае скляпенне з распалубкамі на адіночных падпружных арках, тады як перакрыцце вялікай крыпты, што знаходзіцца непасрэдна пад храмам, складаюць масіўныя крыжовыя скляпенні ў два пралёты. Для ўмацавання цыліндрычнага скляпення служаць моцна вытыркаючыя пілоны, упрыгожаныя пілястрамі. У сваю чаргу, падпружныя аркі, што перакрываюць прастору між пілонамі, ідуць у падоўжным напрамку. Выкарыстанне гэтага прыёму было накіравана на ўзмацненне статыкі высокіх сцен сабора і успрыманне распору скляпенняў з-за адсутнасці бакавых нефаў. Прафіляваны карніз, якія аддзяляе скляпенні ад сцен, апяразвае апошнія, з'яўляючыся аптычна працягнутым і ў апсідзе.
У сценах сабора трапляюцца рады плінфы. Хоры, размешчаныя ў заходняй частцы залы над уваходам, абапіраюцца на два слупы. Паўкруглую апсіду, раздзеленую на два ярусы рысаваным арнаментальным фрызам (з гірляндамі), у які пераходзіць прафіляваны карніз, пакрывае аднаколерны роспіс у тэхніцы грызайль у стылі ранняга класіцызму , які імітуе разнастайныя архитектурные приёмы. Так, у ніжнім ярусе размешчаны выявы паўратонды і разыходных галерэй, якія ўтварае рад пілонаў і калон карынфскага ордара, за кошт чаго перадаецца глыбінная перспектыва прасторы. Аздабленне, падобнае да прарысаваных на даху ратонды кесонаў, ёсць на падпружных арках галоўнай залы ; у распалубках скляпення размешчаны «ілюзіяністычныя» купалы. Лучковыя вокны конхі, над якімі нарысованы невялікія плафоны, абрамляе стылізаваны раслінны арнамент. У консе апсіды знаходзіцца выява пачатку XX стагоддзя — «Божая Маці з Дзіцем».
Іконы
У саборы знаходзяцца наступныя абразы: «Божая Маці Адзігітрыя Іерусалімская», «Пакроў» (1732), «Божая Маці Замілаванне» (1751), «Тры свяціцелі» (1765), «Спас Пантакратар» («Хрыстос Усеўладны») (1776), «Мікалай Цудатворац» і «Тройца Старазапаветная» (XVIII стагоддзе), абраз-фератрон «Уваход у Іерусалім» і «Уваскрашэнне Лазара» (сярэдзіна XVIII стагоддзя), «Жыціе святых Кацярыны і Ганны» (XIX стагоддзе), а таксама на алтарнай сцяне прысутнічае фрэскавы роспіс XIX стагоддзя — «Божая Маці». Храмавай іконай з'яўляецца абраз Святой велікамучаніцы Варвары з часцінкамі мошчаў.
Маці Божая Адзігітрыя Іерусалімская
Абраз «Божая Маці Адзігітрыя Іерусалімская», які з'яўляецца помнікам іканапісу XVI стагоддзя  і вылучаецца мастацкаю выразнасцю, выцягнутымі прапорцыямі і ў некаторай ступені цемнаватаю каляроваю гамаю, быў выканан яечнаю тэмперай на дошцы, на цяперашні час — пад пацямнелаю аліфай.
Божая Маці Замілаванне
Абраз «Божая Маці Замілаванне», які датуецца 1751 годам, выканан на дошцы яечнаю тэмперай, таксама былі выкарыстаны метал, серабрэнне, чаканка, ліццё, гравіроўка, шкло; на цяперашні час — пад пацямнелаю аліфай. Памеры іконы, якую выявіла ў 1958 годзе 3-я экспедыцыя Дзяржаўнага мастацкага музея БССР, — 120×69×2. Унізе аправы абраза ў два радкі размешчан наступны тэкст: «Я, Тымовей Хыль с женою своею Ирыною, надаю шату престой Богородице Богоявленской року (1751)».
У літаратуры
М. С. Ляскоў у кнізе дарожных нарысаў «Из одного дорожного дневника», апісваючы сваё знаходжанне ў Пінску, паведамляе пра Свята-Варварынскі сабор наступнае :
У агароджы гэтага манастыра размяшчаецца даволі прыгожая царква ў заходнім стылі, вялікі каменны корпус, у якім аздоблена толькі адна невялікая частка і вялікі драўляны флігель. Я йшоў у манастыр дзеля таго, каб бачыць … фрэскі, якія засталіся на сценах храма братоў бернардзінцаў. …
Фрэскі захаваліся толькі справа, над акном, ды ў алтары над горнім месцам. Апошняя карціна аль фреска, на якой было нарысована, як архангел Міхаіл паражае д'ябла, вельмі добра захавалася. Астатняе ўсё густа забелена мелам.
— Нашто вы, матушка, забялілі сценапіс? — спытаў я ігуменню, выйдучы з алтара.
— Ды як было не забяліць? Усё было сцёрта, падрапана, абы-як ужо было.
— Чаго ж ён так папсаваўся?
— Правіянт тут жыды насыпалі, ну, сырасць ад яго йшла, пыл, лапатамі абдзіралі.
— Так моцна былі папсаваны карціны?
— Зусім папсаваны, нельга было не забяліць.
Мемарыяльная дошка
У Свята-Варварынскім саборы вянчаўся са сваёю жонкаю Якуб Колас, і тут жа ён хрысціў свайго першага сына, Данілу. Сёння на званіцы сабора можна ўбачыць шыльду, якая нагадвае аб вянчанні Якуба Коласа з Марыяй Каменскай — з'явілася яна ў 2015 годзе.
Юшкаўшчына
Ю́шкаўшчына (, Юшковщина) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
Да 10 кастрычніка 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Шыркаўскага сельсавета.
IC 354
IC 354 — галактыка тыпу EN (эмісійная туманнасць) у сузор’і Цялец.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Чэрыкаўскае благачынне
Чэрыкаўскае благачынне, Чэрыкаўская благачынная акруга — акруга ў Магілёўскай і Мсціслаўскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Чэрыкаўскага раёна і Краснапольскага раёна Магілёўскай вобласці.
Благачынныя настаяцелі
Протаіерэй Мікалай Жук.
Вуліца Сасновы Бор (Мінск)
Вуліца Сасновы Бор (Улица Сосновый Бор) — вуліца ў мікрараёне Цнянка ў Савецкім раёне Мінска.
Перасячэнні
Вуліца перасякаецца з :
Людовік I Анжуйскі
Людовік I Анжуйскі (Louis Ier duc d'Anjou;, Венсенскі замак, Францыя — , замак Бізелія, каля Бары, Італія) — другі сын караля Іаана II Добрага і Боны Люксембургскай.
Насіў тытулы графа Анжуйскага ў 1350—1360 гадах, затым герцага Анжуйскага з 1360 года, герцага Мэнскага з 1356 года, сеньёра дэ Гіз з 1360 года, графа Турэньскага з 1370 года, тытулярнага караля Неапалітанскага, графа Праванскага і іншыя. Акрамя таго, як і ўсе пераемнікі Карла I Анжуйскага Людовік I не прызнаваў страты Іерусалімскага каралеўства і насіў тытул караля Іерусалімскага з 1382 года.
Біяграфія
Адыграў немалаважную ролю ў кіраванні Іаана II Добрага, Карла V Мудрага і Карла VI Вар’ята.
Бегшы з англійскага палону ў 1363 годзе, парушыў т.з. другі «Дагавор закладнікаў», што вымусіла яго бацьку, Іаана II, добраахвотна вярнуцца ў Лондан.
У кіраванне свайго старэйшага брата Карла V быў намеснікам Лангедока і камандаваў часткамі французскай арміі падчас кампаній па вызваленні Вялікай Аквітаніі ад англічан. Па завяшчанні Карла V павінен быў стаць адным з рэгентаў пры малалетнім Карле VI, але, парушыўшы завяшчанне, абвясціў сябе аднаасобным рэгентам і па-махлярску прысвоіў сабе значную частку каралеўскай казны. Пад ціскам малодшых братоў (Іаана Берыйскага і Філіпа II Смелага) быў вымушаны здаволіцца толькі старшынствам у Савеце.
Адзіным значным набыццём Людовіка стаў у 1382 годзе Праванс, які належаў з 1250 года Анжу-Сіцылійскаму дому — кіруючай каралеўскай дынастыі Неапаля.
Сям’я і нашчадкі
Жонка: (з 8 ліпеня 1360 года) Марыя дэ Шацільён (1345—1404), графіня дэ Гіз, дачка Карла дэ Блуа, герцага Брэтані і Жанна дэ Дро, герцагіні Брэтані. Мелі 3-х дзяцей:
Нашчадкі Людовіка I Людовік II, Людовік III, Рэнэ Добры, Карл Мэнскі паслядоўна валодалі Правансам з 1384 па 1481 гады. Яны ж атрымалі ў спадчыну ад яго прэтэнзіі на карону Неапаля. Пасля спынення мужчынскай лініі нашчадкаў Людовіка I у 1481 годзе Праванс і хімерычныя прэтэнзіі на неапалітанскі прастол перайшлі да Людовіка XI.
Солец над Віслан
Солец над Віслан (Solec nad Wisłą, да 1969 года — Солец) — горад у Ліпскім павеце Мазавецкага ваяводства Польшчы на беразе Віслы, сядзіба аднайменнай вяскова-гарадской гміны.
Лядна (Слуцкі раён)
Ля́дна (, Лядно) — аграгарадок у Слуцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Рачкавіцкага сельсавета.
Свяцілавічы (Смаргонскі раён)
Свяці́лавічы (, Светиловичи) (да 30 ліпеня 1964 года Спя́гліца ) — вёска ў Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Вішнеўскага сельсавета.
Ячонка
Ячо́нка (, Ячёнка) — вёска ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Рубяжэвіцкага сельсавета.
Геаграфія
Вёска знаходзіцца каля правага берага ракі Ячонка, за 4 км у напрамку на ўсход ад аўтамабільнай дарогі і вёскі Тулёнка, за 4 км на поўнач ад аўтамабільнай дарогі.
Тупалеў Ту-444
Тупалеў Ту-444 — праект звышгукавога самалёта бізнес-класа расійскага КБ Тупалеў.
Сандамірскае ваяводства (1816—1837)
Сандамірскае ваяводства (Województwo sandomierskie) — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Радам.
Падзел
Ваяводства падзялялася на 4 вобласці (Апатоўская, Апачынская, Радомская і Сандамірская) і 9 паветаў:
Сігэру Ёсіда
Сігэру Ёсіда (, Токіа, Японія — ) — японскі палітык, прэм'ер-міністр Японіі. З яго імем звязваюць пачатак пасляваеннага росту Японіі, які дазволіў ёй заняць сваё месца ў свеце ў якасці адной з вядучых эканамічных дзяржаў.
Біяграфія
Скончыў Такійскі імператарскі ўніверсітэт у 1906 годзе. Працаваў у Міністэрстве замежных спраў, у генеральных консульствах Японіі ў кітайскіх гарадах Цяньцзінь (1922—1925) і Шэньян (1925—1928). Намеснік міністра замежных спраў Японіі (1928—1930), пасол у Вялікабрытаніі (1936—1939). З 1939 года ў адстаўцы.
Грабны вінт
Мае насаджаную на грабны вал калодку з лопасцямі, якія размешчаны на аднолькавых вуглавых адлегласцях адна ад адной і арыентаваны пад пэўным вуглом да падоўжнай восі грабнога вала. Грабныя вінты бываюць суцэльныя (лопасці адлітыя або адштампаваныя разам з калодкай), са здымнымі або паваротнымі (вінты са зменным ходам) лопасцямі. Вырабляюць з латуні, бронзы, чыгуну, сталі, пластмас.
Сігэру Ёсіда
Біяграфія
За дзейнасць па дасягненні міру з ЗША у канцы Другой сусветнай вайны ў чэрвені-жніўні 1945 года знаходзіўся пад арыштам, вызвалены пасля высадкі ў Японіі амерыканскіх войск.
Грабны вінт
У мэтах памяншэння ствараемага шуму малаабаротныя вінты і вінты з вялікай колкасцю лопасцей, а таксама спецыяльныя накіроўваючыя насадкі.
Сігэру Ёсіда
Біяграфія
У 1945—1946 гадах міністр замежных спраў Японіі. Старшыня Японскай ліберальнай партыі (1946—1948), Дэмакратычна-ліберальнай партыі (1948—1950), Ліберальнай партыі (1950—1954).
Грабны вінт
Ідэю грабнога вінта абгрунтаваў І. Рэсел (1827), які пабудаваў і першы параход з грабным вінтом (1829). Укараненне грабнога вінта прывяло да якасных змен у мараплаўстве і суднабудаванні. У аснове сучасных метадаў разліку грабных вінтоў ляжыць віхравая тэорыя М. Я. Жукоўскага, але разлік больш складаны, чым разлік паветраных вінтоў з-за іншых памераў і формы лопасцей, узнікнення кавітацыі, формы абводаў корпуса судна і месца размяшчэння вінтоў адносна яго.
Сігэру Ёсіда
Біяграфія
Прэм’ер-міністр Японіі ў 1946—1947 і 1948—1954 гадах. Пад яго кіраўніцтвам здзейснены пасляваенныя дэмакратычныя пераўтварэнні ў Японіі, прынята дэмакратычная канстытуцыя 1947 года, праведзены аграрная рэформа і іншыя мерапрыемствы, якія спрыялі эканамічнаму росту краіны. Урад Ёсіды падпісаў Сан-Францыскі мірны дагавор 1951 года.
Грымячае
Грымячае — возера ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці, за 27 км на паўднёвы ўсход ад горада Мар'іна Горка, за 2,5 км на поўдзень ад вёскі Весялова, каля ўрочышча Галіны. Адносіцца да басейна ракі Сіняя.
Плошча паверхні 0,01 км², даўжыня 0,12 км, найбольшая шырыня 0,11 км. Даўжыня берагавой лініі 0,35 км.
Возера размешчана на ўскраіне балотнага масіву. Берагі нізкія, пераважна сплавінныя, параслі хмызняком і рэдкалессем. На поўдні злучана ручаём з каналам Пратасевіцкі.
Педэмонтэ
Педэмантэ (Pedemonte) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Вічэнца.
Насельніцтва складае 829 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 69 чал./км². Займае плошчу 12 км². Паштовы індэкс — 36040. Тэлефонны код — 0445.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Керэс (мова)
Ке́рэс — мова індзейскага народа керэс на паўднёвым захадзе ЗША. Колькасць носьбітаў (2007 г.) — 10 670 чал.
На мове керэс размаўляюць жыхары 7 пуэбла ў штаце Нью-Мексіка. З’яўляецца ізаляванай. Генетычныя сувязі з іншымі сем’ямі моў не выяўлены. Падзяляецца на 2 групы дыялектаў:
Існуе некалькі варыянтаў пісьма на аснове лацінкі.
Жупан
Жупа́н:
Беразінскае (прыпыначны пункт)
Беразі́нскае (, Березинское)  — прыпыначны пункт Мінскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Размешчаны ў аграгарадку Беразінскае; на лініі Маладзечна — Ліда, паміж прыпыначным пунктам Літва і прыпыначным пунктам Шыпулічы.
Пётр Аляксеевіч Кальцоў
Пётр Аляксе́евіч Кальцо́ў (, в. Сасновы Ключ Чыстапальскага павета — лістапад ) — савецкі дзяржаўны і партыйны дзеяч, 2-гі сакратар ЦК КП(б) Беларусі (1938—1939).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1907 годзе ў в. Сасновы Ключ Чыстапальскага павета Казанскай губерні ў сям’і селяніна. Рускі. Член УКП(б) са студзеня 1931.
Скончыў сельскагаспадарчы тэхнікум у горадзе Чыстапаль ТАССР (1927), Сельскагаспадарчую акадэмію імя Ціміразева ў Маскве (1936).
МФК Алімп Мар’іна Горка
«Алімп» — беларускі міні-футбольны клуб з горада Мар’іна Горка.
NGC 609
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Сяргей Георгіевіч Багласаў
Сяргей Георгіевіч Багла́саў (, Магілёў — ) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Нарадзіўся 9 лістапада 1949 года ў Магілёве.
Скончыў архітэктурны факультэт БПІ па спецыяльнасці «Архітэктура» (выкладчык Хадыка). Член БСА з 1981, членскі білет № 552. У 1971—1976 гадах працаваў у сектары збору помнікаў Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору Акадэміі навук Беларусі; у 1976—1991 гадах у аб’яднанні «Белрэстаўрацыя»; у 1991—1995 гадах у персанальнай творчай майстэрні Саюза архітэктараў Беларусі; у 1995—1998 гадах праектнай майстэрні «Саюзтэхсервіса»; у 1998—2009 гадах праектнай майстэрня ТАА «Трайпл»; у 2009—2012 гадах у інстытуце «Мінскпраект». З 2012 года працуе ў «Мінскай спадчыне».
Пражываў у Мінску па адрасе вул. Мірашнічэнкі, 47.
Памёр 12 жніўня 2021 года.
Творчасць
Асноўныя працы: рэстаўрацыя, рэканструкцыя, прыстасаванне і добраўпарадкаванне Траецкага прадмесця Мінска (1980—1983, кіраўнік аўтарскага калектыва); праект рэгенерацыі гістарычнага цэнтра Мінска (1982—1990, кіраўнік аўтарскага калектыва). Праекты рэстаўрацыі, прыстасавання і аднаўлення помнікаў архітэктуры гістарычнага цэнтра Мінска: дамоў № 25, 27, 27а па вул. Інтэрнацыянальнай (1991), дамоў № 12, 14, 18, 19а па вул. Ракаўскай, дома № 9 па вул. Рэвалюцыйнай, рэстарана-бровара «Ракаўскі бровар», гандлёвых радоў на пл. Свабоды (у сааўтарстве з С. Казловым), гарадской ратушы, гасцініцы «Еўропа» (у сааўтарстве з В. П. Якавенкам); царквы Святога Духа (у сааўтарстве з М. С. Жаўрыд); шматфункцыянальных комплексаў на вул. Няміга і на вул. Зыбіцкай (1991—2009, у сааўтарстве з С. Казловым)
Аб’екты новага будаўніцтва: кафэ «Салодкі фальварак» на вул. М. Танка, адміністрацыйны будынак ТАА «Трайпл» на вул. Чырвонаармейскай, горналыжны комплекс «Лагойск» (1991—2009, у сааўтарстве з С. Казловым); архітэктурны праект нацыянальнага гісторыка-археалагічнага цэнтра «Мінскае замчышча» (1991—2009, у сааўтарстве з В. Д. Нікіціным).
Узнагароды
Лаўрэат Усесаюзнага агляду Саюза архітэктараў СССР (1986) за рэканструкцыю гістарычнага цэнтра Мінска — залаты медаль; Лаўрэат XV рэспубліканскага конкурсу лепшых архітэктурных твораў (2010—2011) за праект «Мінскае замчышча», паўднёва-ўсходняя частка — Нацыянальны гісторыка-археалагічны цэнтр—дыплом 1 ступені.
Мінскае замчышча
Канцэпцыя аднаўлення прадугледжвала музеефікацыю часткі Мінскага замчышча XI—XVII стагоддзяў, дэмантаж будынка спорткомплекса «Працоўныя рэзервы» па праспекце Пераможцаў, 2, стварэнне Нацыянальнага археалагічнага цэнтра з экспанаваннем пад шклом драўляных элементаў замчышча, рэканструкцыю фрагментаў земляных валаў і брамы, рэшткі якіх былі знойдзены пры будаўніцтве станцыі метро «Няміга», аднаўленне першай мураванай царквы XI стагоддзя на яе падмурках, а таксама дэманстрацыю аб’ектаў старажытнай забудовы з боку Ракаўскага прадмесця, якую мусіла звязаць з замчышчам вуліца Замкавая. Таксама вывучалася пытанне аб вынясенні на паверхню ў граніцах замчышча ракі Нямігі. 18 лістапада 2009 года Беларускі рэспубліканскі навукова-метадычны савет па пытаннях гісторыка-культурнай спадчыны пры Міністэрстве культуры ўзгадніў канцэпцыю.
Узвядзенне гісторыка-архітэктурнага комплексу меркавалася пачаць у канцы 2011 года і завяршыць праз два гады. Паводле праекта комплекс мусіў размесціцца на плошчы 4,9 гектара і складацца з трох частак. Першая ўключае падземную залу-амфітэатр на 240 месцаў з абыходнымі галерэямі і экспазіцыяй каштоўных археалагічных знаходак. На месцы былога спорткомплекса «Працоўныя рэзервы» ў планавалася пабудаваны макет фрагмента старажытнага горада XII стагоддзя з уязной брамай, абарончымі валамі, храмам, вуліцамі і хатамі. Трэцяя частка комплексу — Ніжні рынак, дзе мусілі з’явіцца гандлёвыя рады, адкрытыя крамы з павецямі і павільён пад тэнтам «Тэатр-балаган» для выступленняў артыстаў рознага жанру, у тым ліку клоўнаў і фокуснікаў.
У пачатку 2011 года старшыня Беларускага добраахвотнага таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры Антон Астаповіч выступіў, на падставе гістарычных, у тым ліку археалагічных, даследаванняў, за змяненне трасы валаў замчышча і яго планіроўкі, за аднаўленне аб’ёмна-планіровачнай структуры Ніжняга і Мяснога рынкаў на сярэдзіну XIX — пачатак XX стагоддзяў са страчанай забудовай паміж гэтымі архітэктурнымі комплексамі, а таксама за ўзнаўленне першага мінскага праваслаўнага храма менавіта над яго захаванымі аўтэнтычнымі падмуркамі.
У маі 2011 года Астаповіч папрасіў Міністэрства культуры адхіліць ад пасады навуковага кіраўніка помніка міжнароднага значэння «Гістарычны цэнтр Мінска» Сяргея Багласава, галоўнага архітэктара праектаў КУП «Мінскпраект», які не выконвае палажэнні заканадаўства, асабліва ў вобласці захавання адметных духоўных, мастацкіх і (ці) дакументальных вартасцей каштоўнасці. Астаповіч адзначыў, што дагэтуль не былі вырашаны праблемныя пытанні, звязаныя з выкананнем заканадаўства ў сферы аховы спадчыны і метадалагічных падыходаў пры працах на гэтай гісторыка-культурнай каштоўнасці, што, паводле яго меркавання, прыводзіць да знішчэння існай гістарычнай забудовы, змянення ландшафту, фальсіфікацыі схемы чырвоных ліній гістарычнай забудовы, у тым ліку Нямігі, Замчышча і вуліцы Гандлёвай, стварэння новай горадабудаўнічай сітуацыі, якая пазбаўляе помнік архітэктуры яго якасных характарыстак і інш. Паводле Астаповіча, Сяргей Багласаў, а таму замаўляе перад Мінкультуры пра адхіленне яго ад навуковага кіраўніцтва помнікам.
Паводле меркавання прадстаўнікоў БДТАПГІК, у праекце Багласава характарыстыкі аб'ектаў значна адрозніваліся ад арыгінальных:
27 лістапада 2013 года на пасяджэнні навукова-метадычнай рады па пытаннях гісторыка-культурнай спадчыны Міністэрства культуры было прынята рашэнне  выключыць з праекта дэталёвага плана рэканструкцыі гістарычнага цэнтра Мінска праект аднаўлення і музеефікацыі Мінскага замчышча, распрацаваны Сяргеем Багласавым. Пляцоўка Мінскага замчышча пакінута для комплексных навуковых даследаванняў і складання гісторыка-архітэктурнага апорнага плана.
IC 355
IC 355 — галактыка тыпу Sc (кампактная спіральна галактыка) у сузор’і Цялец.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Плоцкае ваяводства (1816—1837)
Плоцкае ваяводства (Województwo płockie) — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Плоцк.
Падзел
Ваяводства падзялялася на 6 абласцей і 6 паветаў:
Якавічы (Пастаўскі раён)
Я́кавічы (, Яковичи) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
Да 10 кастрычніка 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Шыркаўскага сельсавета.
Грабневікі
Грабневікі (Ctenophora) — тып марскіх беспазваночных жывёл.
Існуе 1 клас, 2 падкласы: шчупальцавыя (Tentaculifera) з 5 атрадамі і бясшчупальцавыя (Atentaculata) з 1 атрадам. Каля 120 відаў, жывуць ва ўсіх морах на рознай глыбіні. Найбольш вядомыя грабневікі з роду берое (Beroe), балінопсіс (Bolinopsis), грабневікі, якія поўзаюць, з роду ктэнаплана (Ctenoplana), Венерын пояс (Cestum veneris).
Даўжыня ад 2 мм да 2,5 м (Венерын пояс). Цела студзяністае, празрыстае, авальнай, яйцападобнай або іншай формы, з ротам на адным канцы і органамі раўнавагі на другім. Перамяшчаюцца з дапамогай 8 радоў грабных пласцінак, па баках 2 шчупальцы. Гермафрадыты. Развіццё з лічынкай. Драпежнікі, жывяцца пераважна планктонам, зрэдку ікрой і маляўкамі рыб. Грабневікі берое паядаюць іншых, а самі з'яўляюцца кормам трасковых рыб, медуз. Многія грабневікі свецяцца ў цемнаце.
Вуліца 50 год Перамогі (Мінск)
Вуліца 50 год Перамогі (улица 50 лет Победы) — вуліца ў Першамайскім раёне Мінска.
Людовік III Анжуйскі
Людовік III Анжуйскі ( — ) — старэйшы сын Людовіка II і Іаланды Арагонскай. Пасля смерці бацькі ў 1417 годзе атрымаў у спадчыну Анжу, Праванс і прэтэнзіі на карону Неапаля.
Вуліца 50 год Перамогі (Мінск)
Размяшчэнне
Размяшчаецца ў мікрараёне Вялікі Лес. Перасякаецца з вуліцай курсанта Гвішыані і з Рагачоўскай вуліцай.
Людовік III Анжуйскі
Біяграфія
У 1420 годзе быў прызнаны Папам Марцінам V (Папы з’яўляліся вярхоўнымі суверэнамі Неапаля) спадчыннікам бяздзетнай неапалітанскай каралевы Джаваны II і сабраў у Рыме вялікую армію для заваявання Неапаля. Спалоханая Джаванна II паспешна ўсынавіла і прызнала спадчыннікам Альфонса V, караля Арагона і Сіцыліі. Людовік III быў вымушаны адступіць.
Але неўзабаве Джаванна II, устрывожаная тым, што Альфонс V ужо паводзіць сябе ў Неапалі як кароль, скарысталася ад’ездам Альфонса ў Іспанію і адмяніла яго ўсынаўленне.
Надыйшоў час Анжуйскіх герцагаў. У 1423 годзе Джаванна II усынавіла Людовіка III, абвясціла яго сваім спадчыннікам і герцагам Калабрыйскім. У наступныя гады Людовік III і Джаванна перыядычна вялі барацьбу з арагонцамі.
Людовік III памёр у 1434 годзе, не пакінуўшы дзяцей. Каралева Джаванна II, якая перажыла яго на год, прызнала спадчыннікам Рэнэ Добрага — брата Людовіка III.
Бурыя водарасці
Бурыя водарасці (Phaeophyceae) — аддзел аўтатрофных храмістаў. У жыццёвым цыкле ўсіх прадстаўнікоў прысутнічаюць шматклеткавыя стадыі.
Апісанне
Бурыя водарасці ўключаюць 1500 відаў, якія аб’яднаны ў 265 родаў, з якіх дастаткова вядомыя, ,. Пераважна марскія формы, толькі восем відаў перайшлі да існавання ў прэсных вадаёмах. Пашыраны ва ўсіх морах, у халодных водах утвараюць значныя зараснікі.
Шматклетачныя, пераважна макраскапічныя водарасді, часам даўжынёй да 60 м. Слаявіна жаўтавата-бурая з-за прысутнасці жоўтых і бурых пігментаў (фукаксанціну і інш.), мае хларафілы а і с. Размнажаюцца палавым і бясполым шляхам, радзей вегетатыўна. Палавы працэс — ізагамія, анізагамія і аагамія. Цыкл развіцця ізаморфны (больш старажытны) і гетэраморфны. Адметныя рысы бурых водарасцей: шматклетачныя валаскі з базальнай зонай росту; шматгнездавыя ўмяшчальні, што функцыянуюць як гаметангіі або спарангіі; зааспоры і гаметы з двума жгуцікамі.
Бурыя водарасці ў храматафорах ўтрымліваюць буры пігмент фукаксанцін (C40H56O6). Гэты пігмент маскіруе астатнія пігменты. У адрозненне ад іншых водарасцей, для бурых водарасцей характэрныя шматклеткавыя валасінкі з базальнай зонай росту.
Выкарыстанне
Шырока выкарыстоўваюцца ях харчовыя і кармавыя расліны, у медыцыне і прамысловасці для атрымання алігнітаў, манітолу, кармавой мукі.
Царква Святога Іасафата (Быцень)
Царква Святога Іасафата (таксама Касцёл Святой Тройцы) — колішні храм у в. Быцень, сабор базыльянскага Быценскага манастыра (не захаваўся).
Гісторыя
Быценскі манастыр быў заснаваны ў 1640 г. па фундацыі слонімскага маршалка Рыгора Трызны з жонкаю Рэгінай з Сапегаў. Пасля смерці яго сына падскарбія Мікалая Трызны багатае паселішча парайшло ва ўладанне базыльян. У надзейна ўмацаваным быценскім кляштары пад час паўстання Б. Хмяльніцкага хаваліся уніяты з Украіны і іншых месцаў. З 1656 г. у быценскім манастыры знаходзіўся кіраўнік базыльянскага ордэна Бенедыкт Цярлецкі. Тут захоўваліся таксама нятленныя мошчы старца Сімяона Стаўроўскага, настаяцеля кляштара з 1640 г.
Вялікая мураваная саборная царква была ўзведзена пасля 1673 г. пад кіраўніцтвам настаяцеля манастыра Іосіфа Пяткевіча. У 1710 г. храм кансекраваны ў гонар уніяцкага архіепіскапа свяшчэннамучаніка Іасафата Кунцэвіча, забітага ў час паўстання ў Віцебску ў 1623 г.
У 1915 г. падчас ваенных дзеянняў Першай сусветнай вайны царква значна пацярпела. Аб гэтым сведчаць фотаздымкі помніка, зробленыя віленскім Таварыствам аматараў навук у 1930-я гг. Да 1929 года храм быў часткова адноўлены і дзейнічаў. Падчас Другой сусветнай вайны і пасля яе саборная царква і манастырскі корпус зруйнаваны канчаткова.
Архітэктура
Храм, пабудаваны як уніяцкі, меў мерыдыяльную арыентацыю алтаром на поўнач. План царквы ў верхнім сячэнні ўяўляў выцягнуты па восі поўдзень — поўнач лацінскі крыж з закругленымі бакавымі рамёнамі і алтарнай часткай. З трох бакоў да квадрата сяродкрыжжа прылягалі паўцыркульныя апсіды, перакрытыя паўсферычнымі конхамі. Алтарная апсіда па памерах адпавядала апісанаму квадрату, бакавыя апсіды крыху меншыя за квадрат. Прастора сяродкрыжжа была перакрыта васьмігранным шатром з апорным кальцом, што абапіралася на папружныя аркі цэнтральнага квадрата. Шацёр над сяродкрыжжам звонку быў «апрануты» ў паўсферычны купал і завяршаўся светлавым ліхтаром з фігурным пакрыццем. Конхі над апсідамі звонку накрывалі кроквенныя конусападобныя дахі, якія разам з асноўным купалам стваралі своеасаблівую кампазіцыю вянчаючых мас. Форма амаль ідэальнага тэтраконха, закладзеная ў аснову аб'ёмна-прасторавай структуры храма з паўднёвага боку, парушалася прыбудовай квадратнага ў плане бабінца і вузкага дзвюхвежавага нартэкса, што і надавала плану выгляд лацінскага крыжа.
Вядомы краязнаўца і гісторык культуры Станіслаў Лёранц, які даследаваў помнік у 1930-я гг., лічыў, што бакавыя нефы і дзвюхвежавы фасад далучыліся да сабора ўжо ў другой палове XVIII ст.
Архітэктоніка царквы выцякае генетычна з чатырохзрубных крыжовых праваслаўных сабораў XVII ст. з рэгіёна Падняпроўя і Падзвіння, якія ў сваю чаргу аказалі ўплыў на фарміраванне архітэктурных форм расійскага, так званага нарышкінскага барока. Будова архітэктурных мас, кампазіцыйныя і канструкцыйныя прыёмы сабора Быценскага манастыра асабліва блізкія да драўлянай уніяцкай Ільінскай царквы ў Віцебску, пабудаванай у 1746 г., якая таксама мела ў плане лацінскі крыж, незалежнасць канструкцый унутраных перакрыццяў ад вонкавай кампазіцыі пакрыцця.
Nepeta kokanica
Nepeta kokanica — від шматгадовых травяністых раслін роду сямейства.
Батанічнае апісанне
Сцеблы шматлікія, 5-40 см вышынёй, узыходзячыя або прамыя, моцна галінаваныя, пакрытыя доўгімі белымі валасінкамі.
Лісце светла-зялёнае, 1,5—2,5 см даўжынёй і 1-2,2 см шырынёй, яйкападобнае, з зубчастым краем, з абодвух бакоў пакрытае прыціснутымі валасінкамі.
Кветкі ў несапраўдных мутоўках, якія ўтвараюць яйкападобнае суквецце 2-2,5 см даўжынёй. Прыкветак ланцэтападобны, чашачка 9-11 мм даўжынёй, двухгубая, рэдка валасістая, вяночак 20-27 см даўжынёй, ярка-сіняга колеру.
Плод — даўгаваты буры арэшак 2,5 мм даўжынёй і 1 мм шырынёй.
Цвіце ў ліпені—жніўні, плоданасіць у жніўні.
Класіфікацыя
Від Nepeta kokanica уваходзіць у род сямейства  парадку.
Аляксандр Сяргеевіч Шатэрнік
Аляксандр (Алесь) Сяргеевіч Шатэрнік (нар. 16 кастрычніка 1940, г. Южа, РСФСР) — беларускі мастак.
Біяграфія
Нарадзіўся 16 кастрычніка 1940 года ў гарадку Южа Іванаўскай вобласці (Расія). Дзед Міхаіл Шатэрнік працаваў на чыгунцы, ягонымі роднымі братамі былі мовазнавец і краязнавец Мікола Шатэрнік (1890—1934) ды селекцыянер Андрэй (Аўдзей) (1890—?). Цётка Ксенія Якаўлеўна была другой жонкай кампазітара Аляксея Туранкова. Бацька Сяргей Міхайлавіч Шатэрнік быў ваенным урачом, прайшоў вайну, удзельнічаў у вызваленні Мінска і Прагі, вярнуўшыся ў беларускую сталіцу, узначаліў станцыю па барацьбе з малярыяй. Сям’я вярнулася з эвакуацыі ўвосень 1944 года. Даваенны дом быў разбураны, яны пасяліліся ў дзядзькі Івана Адамавіча Юдзіцкага, брата маці, у ацалелым доме па адрасе Рэвалюцыйная вуліца, 10.
Разам са старэйшым стрыечным братам Васям Юдзіцкім ён хадзіў у Палац піянераў да мастака Сяргея Пятровіча Каткова. Пасля мастацкай студыі брат паступіў у на скульптурнае аддзяленне, а Алеся праз два гады залічылі на педагагічнае жывапіснае, хоць хацеў ён на скульптурнае. Скончыў Мінскае мастацкае вучылішча ў 1964 годзе, у 1967 годзе адзяленне інтэр’ера і дызайна Беларускага дзяржаўнага тэатральна-мастацкага інстытута. Вучыўся ў Генадзя Мурамцава, Ігара Глебава, Валянціна Гусева. Працаваў мастаком у Горкаўскім тэатры.
Член Беларускага саюза мастакоў з 1975 года, член творчай суполкі «Пагоня».
Творчасць
Працуе ў галіне станковай i манументальна-дэкаратыўнай скульптуры, а таксама жывапісу. Найбольш значныя творы: «Хлеб» (1984), «Бабіна лета» (1968), «Рагнеда» (1984), «Кірыла Тураўскі» (1987), «Крывічы» (2001), «Дрыгавічы» (1984), «Вінцук Дунін-Марцінкевіч» (1983), «Якуб Колас  — настаўнік» (1982), «Максім Багдановіч» (1983), «Ефрасіння Полацкая» (1994—1999), «Яўген Кулік» (2000), «Тадэвуш Касцюшка» (2005), манументальна-дэкаратыўныя працы «Гуканне вясны» (1980), «Развітанне» (2015), помнікі Андрэю Макаёнку (1986), Міхасю Ткачову (1993), Язэпу Драздовічу на могілках паміж вёскамі Ліпляні і Малыя Давыдкі (1982), мемарыяльныя дошкі Гаўрылу Гарэцкаму, Кандрату Крапіве, у гонар абвяшчэння незалежнасці БНР (1993, паўторана ў 2018).
Творы захоўваюцца ў фондах Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь, Музея сучаснага выяўленчага мастацтва ў Мінску, Беларускага саюза мастакоў, Літаратурнага музея Максіма Багдановіча, Дзяржаўнага літаратурна-мемарыяльнага музея Якуба Коласа, Полацкага гісторыка-культурнага запаведніка, Траццякоўскай галерэі (Масква, Расія), у Белым Доме (Вашынгтон, ЗША), арт-музеі «Цымерлі» (Нью-Джэрсі, ЗША), у галерэях i прыватных зборах Беларусі, ЗША, Італіі, Францыі, Вялікабрытаніі, Польшчы, Новай Зеландыі, Літвы і іншых краін свету.
Аўтар мастацкага выдання «СОНЦАКРЫЖ. Форма, колер, слова» (Мінск, 2008).
Выстаўкі
У мастацкіх выставах бярэ ўдзел з 1966 г. Творы экспанаваліся на выставах у Беларусі, Германіі, ЗША, Расіі, Польшчы, Літве, Нарвегіі.
Персанальныя выстаўкі: Мінск (1999, 2000 (юбілейная), 2011, 2013, 2015); Нью-Джэрсі (2006); Джэрсі-Сіці (2009).
Узнагароды
Узнагароджаны медалём «За заслугі ў выяўленчым мастацтве» Беларускага саюза мастакоў (2000), медалём да стагоддзя БНР (2019).
Прэм’ер-міністр Японіі
Прэм’ер-міністр Японіі  — традыцыйная перадача назвы пасады кіраўніка японскага ўрада (па ўзоры афіцыйнай англійскай перадачы — Prime Minister of Japan), хоць даслоўны пераклад японскай назвы — «Прэм’ер-міністр Кабінета». Прэм’ер-міністр прызначаецца імператарам Японіі па прапанове Парламента. Прэм’ер-міністр мае права звальняць і прызначаць міністраў. Першым прэм’ер-міністрам Японіі быў Хірабумі Іта. Цяперашні прэм’ер-міністр — Фуміа Кісіда. Пост прэм’ер-міністра быў створаны ў 1885 годзе і сваю канчатковую форму набыў з прыняццем канстытуцыі 1947 года.
Кандыдат на пасаду Прэм’ер-міністра Японіі абіраецца абедзвюма палатамі Парламента. Калі Палата Прадстаўнікоў і Палата Дарадцаў выбіраюць аднаго і таго ж чалавека, то Імператар Японіі прызначае яго на пасаду прэм’ер-міністра. Японская Канстытуцыя не прадугледжвае магчымасці адхіленні Імператарам прапанаванай кандыдатуры. Калі ж Палата Прадстаўнікоў і Палата Дарадцаў абяруць розных кандыдатаў на пасаду прэм’ер-міністра, то павінна адбыцца пагаджальная працэдура. Калі яна не дае выніку, рашэнне Палаты Прадстаўнікоў становіцца рашэннем Парламента.
Семянкі
Семянкі́ (, Семенки) — вёска ў Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Вішнеўскага сельсавета.
Да 1979 года вёска ўваходзіла ў склад Войстамскага сельсавета.
Пазіна
Пазіна (Posina) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Вічэнца.
Насельніцтва складае 726 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 17 чал./км². Займае плошчу 43 км². Паштовы індэкс — 36010. Тэлефонны код — 0445.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Каралеўства Югаславія
Каралеўства Югаславія (Краљевина Југославија, Kraljevina Jugoslavija) — афіцыйная назва дзяржавы ў заходняй частцы Балканскага паўвострава ў 1929—1945 г. на тэрыторыі сучасных Славеніі, Харватыі, Сербіі, Чарнагорыі, Босніі і Герцагавіны і Паўночнай Македоніі. Назва была прынята пасля дзяржаўнага перавароту караля сербаў, харватаў і славенцаў Аляксандра 6 студзеня 1929 года. З 1 снежня 1918 года звалася Каралеўствам Сербаў Харватаў і Славенцаў, скар. КСХС (Краљевина Срба, Хрвата і Словенаца, сокр. КСХС).
Да арганізаванага харвацкімі ўсташамі забойства караля Аляксандра ў 1934 годзе Югаславія была арыентавана на саюз з дэмакратычнымі дзяржавамі Заходняй Еўропы (уваходзіла ў так званую Малую Антанту). Пасля згубы караля і прыходу да ўлады князя-намесніка Паўла дзяржава ўзяла курс, дружалюбны да фашысцкіх краін — Германіі і Італіі. У 1939 годзе Харватыя атрымала аўтаномію ў рамках каралеўства як асобная бановіна. У сакавіку 1941 года ўрад Югаславіі далучыўся да Берлінскага пакту фашысцкіх дзяржаў, што выклікала шырокі рух пратэсту. 27 сакавіка прафашысцкі ўрад быў зрынуты.
IC 356
IC 356 — галактыка тыпу Sb/P у сузор’і Жырафа.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Самвыдат
Самвыдат — спосаб неафіцыйнага і непадцэнзурнага выдання мастацкай, публіцыстычнай, рэлігійнай і навуковай літаратуры, некаторых перыядычных выданняў, парнаграфіі, аўдыёзапісаў і г.д. Неафіцыйны перазапіс творчасці некаторых спевакоў таксама называўся «магнітвыдатам». Тэрмін з’явіўся ў СССР, але можа выкарыстоўвацца для апісання неафіцыйнага і непадцэнзурнага выдання ў дарэвалюцыйнай Расіі і на постсавецкай прасторы, а таксама ў іншых краінах свету. Есць думка, што тэрмін «самвыдат» з’явіўся дзякуючы паэту М. І. Глазкову, які друкаваў на сваіх зборах вершаў фразу «самсябевыдат». Слова «самвыдат» было свайго рода пародыяй на шматлікія савецкія скарачэнні, накшалт «дзяржвыдат», «ваенвыдат» і т.п. і ў той жа час было антонімам тэрміну «тамвыдат», якім у савецкім лексіконе характарызавалі публікацыі, выдадзеныя за мяжой і не прайшоўшыя савецкую цэнзуру.
Тэрміны самвыдат і тамвыдат з рускай мовы перайшлі ў многія іншыя еўрапейскія мовы, напрыклад, англійскую, і сталі такім чынам інтарнацыялізмамі .
Можна сказаць, што самвыдат як з’ява існаваў усю пісьменную гісторыю чалавецтва, калі адны людзі пісалі і распаўсюджвалі што-небудзь, што забаранялася другімі людзьмі. Аднак няма адзінай думкі даследчыкаў гэтага феномену ў тым, якія прыклады падпольнага выдавецтва лічыць самвыдатам, а якія не.
Самвыдат у дарэвалюцыйнай Расіі
У дарэвалюцыйнай Расіі самвыдат як з’ява існаваў пад назвай «хаджэнне ў спісках», бо ўсе копіі забароненай літаратуры звычайна перапісвалі ад рукі. У 18-м стагоддзі ў «спісках» «хадзілі» «Вандроўка з Пецярбурга ў Маскву» Радзішчава, сатыры Сумарокава і некаторыя рэлігійныя выданні, забароненыя праваслаўнай царквой. У 19-м ст. ў «спіскі» таксама «пайшлі» палітычныя і мастацкія і публіцыстычныя творы дэкабрыстаў, філаматаў, філарэтаў, народнікаў і членаў іншых тайных арганізацый і такія мастацкія творы як, «На смерць паэта» М. Ю. Лермантава, «Гора ад розуму», А. С. Грыбаедава, беларускія ананімныя паэмы «Энеіда навыварат» і «Тарас на Парнасе» і інш. У канцы 19-га -пачатку 20-га ст. «асартымент» самвыдата папоўніўся творамі падпольных палітычных друкарняў, у тым ліку газет і кніг. Пачалося і абмежаванае выкарыстоўванне пішучых машынак для тыражыравання творчасці самвыдата.
Гісторыя
Савецкі самвыдат пачаў свае існаванне яшчэ ў раннія гады савецкай улады. Па краіне распаўсюджваліся машынапісныя, рукапісныя і часткова друкаваныя мастацкія творы, публіцыстыка, рэлігійная і палітычная літаратура. Цікавы прыклад самвыдата знаходзіцца ў творы Б. Пастэрнака «Доктар Жывага», дзе галоўны герой даваў свайму знаёмаму вучню друкарні набіраць тэксты яго філасофскіх эсэ і вершаў у якасці вучэбнай практыкі, а пасля прадаваў гатовыя кнігі ў кнігарні.
Самвыдат знаходзіўся ў заняпадзе ў перыяд масавых сталінскіх рэпрэсій 1930-х-40-х гг. і пачаў адраджацца ў перыяд хрушчоўскай «адлігі» і брэжняўскага «застою». Пік папулярнасці самвыдата прыйшоўся на 1970-я- пачатак 1980-х гг., калі забарона самвыдата не суправаджалася масавымі рэпрэсіямі (у асноўным пакаранне зводзілася да звальнення з работы ці выключэння з вну). Пасля аб’яўлення палітыкі Галоснасці ў СССР самвыдат часткова «легалізаваўся» і «камерцыялізаваўся», і фактычна перайшоў у новыя формы і змест. Пасля распаду Савецкага саюза самвыдат актыўна перайшоў у Інтарнэт, а друкаваныя выданні страцілі сваю прывабнасць.
Формы і змест
Самвыдат у СССР «ішоў у ногу» з тэхнічным прагрэсам: акрамя рукапісаў шырокае распаўсюджанне мелі машынапісныя кнігі, брашуры, часопісы і лістоўкі, якія нярэдка рабіліся пад капірку; кнігі і іншыя публікацыі, зробленныя з дапамогай мімеёграфаў; магнітафонныя запісы; публікацыі, падрыхтаваныя з дапамогай камп’ютараў і капіравальнай тэхнікі, а ў канцы існавання СССР — электронныя версіі дакументаў на дыскетах. Пішучыя машынкі звычайна былі ўласнасцю прыватных асоб, мемеёграфамі ў асноўным карысталіся падпольныя групы рэлігійных меншасцяў альбо дысідэнтаў, а камп’ютары і аргтэхніка, як правіла былі уласнасцю буйных навуковых устаноў. Быў выпадак, калі супрацоўнік друкарні ў Маскве на працягу 9 гадоў зарабляў дадатковыя грошы выконваючы замовы рэлігійных меншасцяў на выдавецтва іх літаратуры невялікімі тыражамі.
Самыя вядомыя і самыя пераследуемыя КДБ СССР напрамкі самвыдата — гэта палітычныя публікацыі і мастацкія творы, якія крытыкавалі савецкую ўладу, савецкі лад жыцця, ці выкрывалі іншыя сур’езныя праблемы ў краіне. Трэба зазначыць, што афіцыйная ідэялогія дазваляла некаторую абмежаваную крытыку недахопаў жыцця ў Савецкім саюзе: маленькія зарплаты інжынераў і настаўнікаў, невялікую жылплошчу кватэр, бюракратыю і фармалізм у рабоце, прымус супрацоўнікаў арганізацый і іншых аб’яднанняў да набыцця латэрэйных білетаў, хамства ў сферы абслугоўвання — пры ўмове, што гэта разглядалася як мясцовы недахоп, несвядомасць асобных савецкіх грамадзян, а не праблема, якую парадзіў сам сацыялістычны лад. Такая крытыка знаходзіла свае месца ў газетных фельетонах і карыкатурах і ў класічных творах савецкага кіно: «Карнавальная ноч», «Аперацыя «Ы» і іншыя прыгоды Шурыка», «Іронія лесу альбо з лёгкім парам», «Іван Васільевіч мяняе прафесію» і г.д. Пры гэтым ніколі не дазвалялася пісаць і гаварыць пра абмежаванне палітычных і грамадзянскіх свабод у СССР, сталінскія рэпрэсіі (за выключэннем кароткага перыяду хрушчоўскай адлігі), рэпрэсіі пасля смерці Сталіна, адсутнасць свабоды веравызнання, нізкі ўзровень жыцця насельніцтва Савецкага саюза.