cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кастрычніцкая вуліца (Мінск)
Гісторыя
У 1958—1959 гадах да гарэлкавы завода яго далучылі вінны і дражджавы заводы, пасля чаго ён атрымаў назву Дрожджа-вінны камбінат, сёння вядома як ААТ «Дражджавы камбінат». У 1961 годзе завод імя Варашылава перайменаваны ў Мінскі завод Кастрычніцкай рэвалюцыі (МЗКР). У 1988 годзе завод «Бальшавік» па рашэнні ўлад прадпрыемства быў перанесены ў вёску Гатава Мінскага раёна.
Пасля развалу СССР абароты вытворчасці рэзка знізіліся.
На пачатку 2000-х вуліца прываблівала мінскіх тусоўшчыкаў у клуб NC, які пасля закрыцця хутка набыў культавы статус.
У 2011 годзе адкрылася кавярня NewTon Fashion Art Buffet з арт-галерэяй і крамай з дызайнерскім адзеннем. Пасля Newton закрыўся, адкрылі «Хуліган», насупраць — кругласутачную «Лаўку». У 2014-м прайшла першая Vulica Brasil, тым жа летам афтэрпаці FSP сабрала каля 1500 чалавек на вулічнай вечарыне.
Размяшчэнне
Вуліца пачынаецца на скрыжаванні з вуліцай Ульянаўскай і заканчваецца на скрыжаванні з вуліцай Леніна.
Забудова
На Кастрычніцкай вуліцы размешчаны студэнцкі гарадок Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, КЗ «Мінск», ААТ «Мінск Крышталь», ААТ «МЗКР», ААТ «Дражджавы камбінат» і іншыя прадпрыемствы.
Вязаўніца
Вязаўні́ца (, Вязовница) — аграгарадок у Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Знаменка (Асіповіцкі раён)
Зна́менка (, Знаменка) (да 30 ліпеня 1964 года Кабыля́нка ) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Месінская бітва
Месі́нская бі́тва (7 чэрвеня 1917 — 14 чэрвеня 1917) — бітва паміж англійскімі і германскімі войскамі падчас Першай сусветнай вайны. Скончылася поспехам англійскіх войскаў.
Перад бітвай
Галоўнакамандуючы англійскай арміяй генерал Хейг запланаваў ў сярэдзіне чэрвеня правесці аперацыю. Яе мэтай з'яўлялася задача зрэзаць 15-кіламетровы выступ германцаў, які ўрэзаўся ў англійскую абарону, і палепшыць сваё стратэгічнае становішча. Германцы на гэтым участку фронту мелі ўсяго 5 дывізій. Багністая мясцовасць была цяжкай для адкрытых атакаў. Англійскае камандаванне старанна рыхтавалася да маючай адбыцца аперацыі: былі нанова створаны чыгуначныя і грунтавыя дарогі, масты. Задачай англійскай арміі было захапіць узвышшы ў Месіна і лініі акопаў. У наступленні таксама прымалі ўдзел каля 300 аэрапланаў і больш за 80 танкаў.
Гэтаксама англічане, старанна вывучыўшы структуру глебы атакуемага ўчастка, яшчэ ў 1916 годзе пачалі падрыхтоўчыя працы і за 15 месяцаў заклалі звыш 20 гіганцкіх тунэляў пад другім узроўнем грунтавых вод у пласце блакітнай гліны. Гэтыя тунэлі англічане мініравалі, выняты грунт маскіраваўся, каб германскія самалёты не заўважылі яго. Тунэлі пачыналіся ў 300—400 ярдаў (каля 400 м) ззаду абароны англічан. Паколькі германскія пазіцыі знаходзіліся на вышынях, то тунэлі праходзілі пад абаронай немцаў на глыбіні, якая дахадзіла 25—36 м, а ў некаторых месцах — да 50 м. Тунэлі мелі агульную працягласць да 8 тыс. ярдаў (7312 м). У канцы тунэляў было закладзена 600 т узрыўчаткі. Аднак германцы здолелі раскрыць задумы англічан, але памылкова лічылі, што тунэлі знаходзяцца на глыбіні да 18 м і ім удалося знішчыць ўсяго 2 мінныя галерэі, а 22 засталіся некранутымі.
Бітва
28 мая пачалася артылерыйская падрыхтоўка, 7 чэрвеня быў праведзены выбух 19 мінных галерэй. Выбухі былі зроблены на працягу 30 секунд. 1-я і часткова 2-я лінія акопаў германцаў былі разбураны, выбухі найцяжкіх мін прывялі да стварэння гіганцкіх варонак. Германскія салдаты, дэмаралізаваныя ад гэтых выбухаў, не змаглі аказаць годнага супраціўлення наступаючай англійскай пяхоце. У ходзе наступлення англічане захапілі ў палон 7 200 салдат і 145 афіцэраў, а таксама вялікую колькасць кулямётаў. Паспяховая аперацыя значна палепшыла стратэгічнае становішча брытанскіх войскаў. Выбухам у выніку падрыву мінных галерэй было забіта 10 000 чалавек. Кратэры ад выбухаў захаваліся да нашых дзён і запоўненыя вадой.
Страявая канава
Страявая канава — меліярацыйная канава ў Салігорскім раёне Мінскай вобласці і Жыткавіцкім раёне Гомельскай вобласці, левы прыток Страявога канала. Даўжыня 20 км. Пачынаецца за 5 км на паўднёвы захад ад вёскі Даманавічы, вусце за 4 км на поўдзень ад вёскі Сяменча Жыткавіцкага раёна.
Целяпні
Целяпні́ (, Телепни) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Верхнякрывінскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Рубежскага сельсавета.
Рудзец
Рудзе́ц (, Рудец) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Заходаўскага сельсавета.
Ігнатоўка
Ігнато́ўка (, Игнатовка) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Муха пакаёвая
Пашырана ўсюды. Адзін найбольш пастаянных насельнікаў жылых і гаспадарчых памяшканняў.
Даўжыня да 9 мм. Цела шэрае, укрыта валаскамі. У самца брушка чорнае з жаўтаватымі плямамі па баках. Лічынкі даўжынёю да 10 мм, жаўтавата-белыя, усёедныя, развіваюцца ў гнаі, кухонных адкідах і інш. Дарослыя кормяцца разнастайнымі цвёрдымі і вадкімі рэчывамі расліннага і жывёльнага паходжання. Адкладвае да 150 яец за 1 раз, дае да 10 пакаленняў за год. Жыццёвы цыкл 10—45 сутак.
Грабніца Хумаюна
Грабніца Хумаюна — маўзалей магольскага падышаха Хумаюна ў Дэлі, пабудаваны па заказе яго ўдавы Хаміды Бану Бегум. У архітэктурным плане ўяўляе сабой сувязное звяно паміж Гур Эмірам, дзе пахаваны Хумаюнаў продак Тамерлан, і маўзалеем Тадж-Махал, якія будаваліся па заказе яго праўнука Шах-Джахана.
Лабковіца
Лабко́віца (, Лобковица) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Грабніца Хумаюна
Будаўніцтва маўзалея пачалося ў 1562 годзе і скончылася праз 8 гадоў. Дойлідамі лічацца Саід Мухамад і яго бацька Мірак Гіятхудзін, на праект якіх, відавочна, моцна паўплывалі самаркандскія пабудовы Цімурыдаў. Грабніца Хумаюна ўключана ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Целяпы
Целяпы́ (, Телепы) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Верхнякрывінскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Рубежскага сельсавета.
Шаламы (Бешанковіцкі раён)
Шаламы́ (, Шаламы) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Верхнякрывінскага сельсавета.
Да 26 сакавіка 1973 года вёска ўваходзіла ў склад Рубежскага сельсавета.
Хіхітун
Хіхітун - у беларускай міфалогіі маленькі нячысцік, які ўвесь час жыве за спіной у чалавека. Калі з блізкімі яму людзьмі здараецца нешта брыдкае, Хіхітун радуецца і тоненька смяецца: "Хі-хі, хі-хі, хі-хі". Кажуць, што, калі рэзка абарнуцца ў гэты момант, можна пабачыць Хіхітуна. Гэта маленькая стварэнне, якое нагадвае малпу, але на макаўцы ў яго невялічкія рожкі. Часам яго смех можа быць папярэджаннем бедства, і апошняе ёсць магчымасць прадухіліць. У Хіхітуна верылі на Мядзельшчыне.
Броннае (Рэчыцкі раён)
Бро́ннае (, Бронное) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Бітва пры Пашэндэйле
Бі́тва пры Пашэндэ́йле (трэ́цяя бі́тва пры Іпры) (11 ліпеня — 10 лістапада 1917 года) — адна з найбуйнейшых бітваў Першай сусветнай вайны паміж саюзнымі (пад брытанскім камандаваннем) і германскімі войскамі. Бітва складалася з шэрагу асобных баявых аперацый, якія доўжыліся з ліпеня 1917 года да лістапада 1917 года. Бітва вялася на тэрыторыі Бельгіі у раёне вёскі Пашэндэйль, блізу горада Іпр ў Заходняй Фландрыі.
Аперацыя пад Пашэндэйлем мела шэраг стратэгічных задач. Галоўнай задачай было знішчэнне баз германскіх падводных лодак на ўзбярэжжы Паўночнага мора і тым самым нанясенне сур'ёзнага удару па плане неабмежаванай падводнай вайны.
У ходзе наступлення брытанскія войскі мноства разоў рабілі спробы прарваць германскі фронт у раёне Пашэндэйля. Аднак ім так і не ўдалося дабіцца прарыву германскага фронту ў намечаных месцах. Бітва працягвалася з ліпеня 1917 года і завяршылася 6 лістапада 1917 года, калі канадскім войскам удалося захапіць вёску Пашэндэйль.
Бітва пры Пашэндэйле стала сімвалам салдацкай пакуты ў жудасных умовах. Бітвы праходзілі ў багністай мясцовасці, да таго ж лета 1917 года выдалася халодным і дажджлівым. Войскі з абодвух бакоў фактычна «патанулі ў брудзе» Пашэндэйля. Бітва пры Пашэндэйле забрала сотні тысяч жыццяў. Саюзнікі панеслі вялікія страты, здолеўшы прасунуцца толькі на некалькі кіламетраў. Аднак многія гісторыкі падкрэсліваюць важную ролю бітвы пры Пашэндэйле, паколькі яна удасканаліла наступальную тактыку саюзнікаў і дала магчымасць у канчатковым выніку завяршыць вайну у 1918 годзе.
Лічбы стратаў выклікаюць спрэчкі да гэтага часу. Аднак вядома, што сотні тысяч чалавек былі забітыя і параненыя з абодвух бакоў.
Шарыпіна
Шары́піна (, Шарипино) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Верхнякрывінскага сельсавета.
Бітва пры Камбрэ (1917)
Бі́тва пры Камбрэ́ (20 лістапада 1917 — 7 снежня 1917) — буйнамаштабнае наступленне брытанскіх войскаў супраць германскай арміі падчас Першай сусветнай вайны на Заходнім фронце каля французскага горада Камбрэ. Нягледзячы на першапачатковы поспех, брытанцам не ўдалося выканаць пастаўленую задачу і прарваць германскі фронт. Аперацыя ў Камбрэ ўвайшла ў гісторыю як першая бітва ў гісторыі войнаў, у якой у масавай колькасці ўжываліся танкі.
Наступленне Нівеля
Наступле́нне Ніве́ля (Таксама ў гістарыяграфіі ўжываюцца назвы «Бітва Нівеля», «Бойня Нівеля» ці «Мясарубка Нівеля», 16 красавіка 1917 — май 1917) — найбуйнейшая бітва Першай сусветнай вайны. Названа па імені галоўнакамандуючага французскай арміі Рабера Нівеля. Скончылася паражэннем Антанты. Наступленне Нівеля стала сімвалам бессэнсоўных чалавечых ахвяр.
Перад наступленнем
У красавіку 1917 года саюзнікі на Заходнім фронце мелі значныя ваенныя рэсурсы, войскі Антанты складалі бельгійскія, партугальскія, французскія, брытанскія войскі, а таксама Рускі экспедыцыйны корпус. Агульная колькасць саюзных войскаў была каля 4 500 000 чалавек, германская армія мела 2 700 000 чалавек.
Наступ з мэтай канчатковага разгрому германскага войска распрацаваў новы галоўнакамандуючы французскай арміі генерал Нівель. Усяго для правядзення аперацыі меркавалася прыцягнуць больш за 100 пяхотных дывізій саюзнікаў і звыш 11 тыс. гармат усiх тыпаў i калібраў. Германскае камандаванне на кірунку галоўнага ўдару мела 27 пяхотных дывізіі, 2431 гармату і 640 самалётаў. Нівель разлічваў на раптоўнасць ўдару, аднак германцам ўдалося даведацца аб рыхтуючымся маштабным наступленні: 4 красавіка ў палон быў узяты французскі унтэр-афіцэр, які меў пры сабе загад, які выяўляў план аперацыі. Германскае камандаванне даведалася аб рыхтуючымся адцягваючым удары англійскіх войскаў, які цяпер быў бескарысны.
Брытанскае наступленне
Аперацыя пачалася рана раніцай 9 красавіка. Брытанскія войскі пачалі наступленне каля Араса. Усяго ў наступе каля Араса удзельнічала каля 30 пяхотных і 3 кавалерыйскія дывізій, 60 танкаў. У першыя дні наступу англійскай арміі атрымалася ўзяць першую лінію абароны, уклініцца ў германскі фронт. Спыненне наступлення адбылося з-за парушэння ўзаемадзеяння пяхоты з артылерыяй і танкамі. Поспех спрыяў толькі канадскім войскам, якія змаглі захапіць раён Вімі-Рыж.
Французскае наступленне
Наступу асноўных сіл французскіх армій на кірунку галоўнага ўдару папярэднічала артылерыйская падрыхтоўка, праведзеная з 7 па 12 красавіка. Наступленне з-за дрэннай артылерыйскай падрыхтоўкі было адкладзена да 16 красавіка, аднак новая артылерыйская падрыхтоўка таксама не дала чаканых вынікаў. 16 красавіка пяхота 5-й і 6-й французскіх армій паднялася ў атаку. Германскія войскі пакінулі першую лінію абароны, пакінуўшы толькі кулямётныя разлікі ў бетонных каўпаках. Наступаючая французская пяхота трапіла пад знішчальны агонь германскіх кулямётаў. Аднак, несучы вялікія страты, французы працягнулі атаку. Часткам 5-й арміі ўдалося нават захапіць другую лінію абароны — зрэшты, яны былі выбітыя адтуль з вялікімі стратамі. 6-я армія, патрапіўшы пад шквальны кулямётны агонь, адкацілася назад. Французы ўвялі ў бой танкі мадэлі «Шнейдэр». На пазіцыі нямецкіх войскаў рушылі 128 танкаў. Каб павялічыць запас ходу, на танкі звонку змясцілі бідоны з гаручым, самае нязначнае трапленне ў якія прымушала іх запальвацца як факелы. У першым атрадзе было падбітыя 39 танкаў, яго камандзір быў забіты. Другі атрад заўважыла германская авіяцыя, а артылерыя спыніла яго прасоўванне: з 128 танкаў з поля бою вярнуліся каля 10.
Па патрабаванні ўрада аперацыя была спыненая. У «наступленні Нівеля» французы страцілі забітымі і параненымі 180 000 чалавек, англічане 160 000 чалавек. Страты германскай арміі склалі 163 000 чалавек (29 000 палоннымі).
Вынікі наступлення
Пасля гэтага няўдалага наступлення Нівель быў зняты са сваёй пасады, на яго месца быў прызначаны генерал Петэн. У французскай арміі пачаліся мяцяжы, салдаты адмаўляліся слухацца, пакідалі акопы, захоплівалі грузавікі і цягнікі, каб адправіцца ў Парыж. Мяцеж ахапіў 54 дывізіі, 20 000 салдат дэзертыравала. Хваля забастовак прайшла на ваенных заводах Францыі, у швейнай прамысловасці, на будоўлях. У маі і чэрвені страйкавалі рабочыя металургічнай прамысловасці. Аднак новы камандуючы вельмі жорстка душыў усе выступленні ў арміі. У ліпені быў аддадзены загад аб увядзенні смяротнага пакарання за адмову падпарадкоўвацца. Рэвалюцыйны рух ахапіў і Рускі экспедыцыйны корпус, які знаходзіўся на Заходнім фронце. Рускія часткі прадэманстравалі вялікую мужнасць падчас удзелу ў «Бітве Нівеля». З 20 000 рускіх салдат у гэтай бітве загінулі 5 183 чалавека. Правал наступлення і велізарныя ахвяры выклікалі абурэнне ў асяроддзі рускіх салдат. Ведаючы пра рэвалюцыю ў Расіі, яны запатрабавалі вяртання на радзіму.
У ліпені рускія часткі былі зняты з фронту і пераведзены ў лагер Ля-Курцін, лагер быў акружаны французскімі войскамі, якія з асаблівай жорсткасцю задушылі паўстанне рускіх частак да 19 верасня. 110 чалавек было аддадзена суду, астатнія адпраўленыя на Салоніцкі фронт.
Брагскі абрад
Брагскі абрад (ritus Bracarensis) — адзін з заходніх літургічных абрадаў, які выкарыстоўваецца ў архідыяцэзіі Брагі ў Партугаліі.
Гісторыя
З'яўленне брагскага абраду датуецца VI стагоддзем. Амаль ад самага моманту з'яўлення ён пачаў адчуваць моцны ўплыў і ціск як з боку рымскага абраду, так і з боку масарабскага абраду. У перыяд ад VII да VIII стагоддзя брагскі абрад быў амаль што цалкам заменены масарабскім абрадам. На працягу XI—XIV стагоддзяў, калі ў сваю чаргу ўжо масарабскі абрад паўсюль замяняўся на рымскі, рысы брагскага абраду былі цалкам страчаныя.
Франкафоны
Франкафоны (francus «франкскі, французскі» і φωνή «гук») у шырокім сэнсе - франкамоўнае насельніцтва планеты, гэта значыць, насельніцтва такіх краін, як Францыя, Бельгія, Швейцарыя, Конга і іншых, якія ўваходзяць у так званую франкафонію, якая з'яўляецца вынікам французскай каланізацыі.
Брагскі абрад
Гісторыя
Аднак барацьба прыхільнікаў брагскага абраду з прыхільнікамі уніфікацыі літургіі на аснове лацінскага абраду працягвалася аж да XX стагоддзя, калі ў 1918 годзе абрад быў зноў афіцыйна дазволены Ватыканам.
Франкафоны
Канадскі кантэкст
У больш вузкім кантэксце канадскага грамадства выкарыстоўваецца як дэмаграфічны тэрмін, для вызначэння франкамоўных жыхароў краіны, якія складаюць 23,7 % насельніцтва краіны (перапіс 2001) супрацьпастаўляючы іх англамоўным (англафоны 59,2 %) ці іншамоўным (алафоны, 17,1%) грамадзянам.
Франкаканадцы
Часцей за ўсё тэрмін выкарыстоўваецца ў статыстыцы і публіцыстыцы ў адносінах да жыхароў французскай правінцыі Квебек (Квебекцы) і франкамоўных жыхароў правінцыі Нуво-Брансуік (акадзійцы), з іх складанай дэмалінгвістычнай гісторыяй. У гэтых правінцыях французская мова носіць статус афіцыйнай (у Нуво-Брансуіке - адначаосва з англійскай). Акрамя іх, франкамоўныя меньшасці жывуць і ў іншых правінцыях Канады, з іх найбольш буйное грамадства складаюць франка-анатарыйцы.
Бельгія
Тэрмін франкафоны таксама выкарыстоўваецца ў федэратыўным каралеўстве Бельгія для аб'яднання паняццяў валоны і брусэльцы, для якіх родным у большасці з'яўляецца на бягучы момант французская мова. Ім звычайна супрацьпастаўляюцца нідэрландафоны (фламандцы) і немцы ўсходніх кантонаў.
Французская мова ў свеце
Тэрмін шырока выкарыстоўваецца ў абодвух афіцыйных мовах Канады, і асабліва часта ў французскай мове па ўсяму свету.
Адукацыя ў Венгрыі
Адукацыя ў Венгрыі. Адукацыя ў Венгрыі мае наступныя ўзроўні:
Таксама ў апошні час у Венгрыі робіцца папулярным вакацыйная адукацыя, якая ажыццяўляецца праз вакацыйныя школы (венг. szakiskola).
Дашкольная адукацыя
Гэты ўзровень лічыцца крытычна важнай інтэграцыйнай часткай школьнай сістэмы. Прадугледжвае навучанне дзяцей ад 3 да 7 гадоў. У Венгрыі дзіцячыя садкі называюцца "овода" (венг. óvoda – месца для даглядання).
Сярэдняя адукацыя
Пачатковая адукацыя звычайна доўжыцца 4 гады. Вылучаецца 3 віда сярэдніх школ:
Пасля заканчэння сярэдняй школы вучні здаюць выпускныя экзамены (венг. érettségi).
Вышэйшая адукацыя
Вышэйшая адукацыя ў Венгрыі бярэ свой пачатак з 1367 г., калі кароль венгерскі Лаяш заснаваў першы венгерскі ўніверсітэт у г. Пешце.
Вышэйшая адукацыя прадстаўлены двума тыпамі навучальных устаноў: коледжамі і ўніверсітэтамі. Калі ў коледжы навучанне цягнецца 4 гады, то ў універсітэце - 4-6 гадоў. Дактарантура ва ўніверсітэтах звычайна займае 3 гады.
Найбуйнейшыя вышэйшыя ўстановы Венгрыі:
Малінаўка (Асіповіцкі раён)
Малі́наўка (, Малиновка) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Губчатае рэчыва
Губчатая касцявая тканка (губчатае рэчыва, трабекулярнае рэчыва, substantia spongiosa) — касцяная тканка ячэістага выгляду, сфарміраваная друзла леглымі касцянымі трабекула мі. У параўнанні з кампактным рэчывам, губчатае мае вялікую плошчу паверхні, лёгкасть, меншую шчыльнасць і трываласць. Губчатае рэчыва фармуе эпіфіз трубчастых костак і практычна ўвесь аб’ём  губчатых костак. Трабекулы губчатага рэчывы размяшчаюцца упарадкавана, па функцыянальным лініям сціску і нацяжэння. Губчатая касцявая тканка змяшчае орган крыватвору — чырвоны касцявы мозг.
Ліпень (Асіповіцкі раён)
Лі́пень (, Липень; да 1920-х — Халуі) — аграгарадок у Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Геаграфія
Аграгарадок знаходзіцца за 20 км у напрамку на паўночны ўсход ад горада Асіповічы, за 126 км ад Магілёва, каля ракі Свіслач і аўтамабільнай дарогі.
Мінна-чэхлікавыя молі
Мінна-чэхлікавыя молі (Incurvariidae) — сямейства матылёў.
Апісанне
Размах крылаў 9—16 мм. Матылі цёмныя, з доўгімі вусікамі і кароткім хабатком. Крылы ўкрытыя лускавінкамі і дробнымі шыпікамі. Пярэднія крылы выцягнутыя, з светлымі плямамі і металічным бляскам, радзей з крапінкамі.
Асаблівасці біялогіі
Лёт матылёў у маі — жніўні. Вусені мініруюць пупышкі, лісце і сцяблы, пазней ператвараюць міну ў чэхлік і жывуць у ім на глебе, кормяцца ніжэйшымі раслінамі і апалым лісцем.
Англафоны
Англафоны (Anglophone, ад грэч. англас «англійскі» і фонас «гук») у шырокім сэнсе англамоўнае насельніцтва планеты, у першую чаргу носьбіты англійскай мовы.
Канада
У больш вузкім кантэксце канадскага грамадства выкарыстоўваецца як дэмаграфічны, палітычны і моўны тэрмін для вызначэння англамоўных жыхароў краіны, якія складаюць 59,2 % насельніцтва краіны (Па перапісу 2001 года) супрацьпастаўляючы іх франкамоўным (франкафоны — 23,7 %) ці іншамоўным (алафоны — 17,1 %) жыхарам краіны. Тэрмін шырока выкарыстоўваецца ў афіцыйных мовах Канады, асабліва на тэрыторыі пераважна франкамоўнай правінцыі Квебек, і таксама ў французскай мове, па ўсім свеце.
Давід Чыгоеў
Давід Чыгоеў (нар. ) — грузінскі футбаліст, паўабаронца клуба «Спаеры».
Клубная кар’ера
З лютага 2015 года знаходзіўся на праглядзе ў мазырскай «Славіі». У выніку, у сакавіку падпісаў кантракт з клубам. Здолеў добра праявіць сябе падчас перадсезоннай падрыхтоўкі, і сезон пачаў у якасці асноўнага левага паўабаронцы мазыран. 10 ліпеня 2015 года забіў першы гол за мазыран, калі паразіў браму барысаўскага БАТЭ (выніковы лік 3:5). З верасня 2015 года перастаў з’яўляцца на полі, і ў наступным сезоне пакінуў клуб.
Пазней, у 2018 годзе, стаў выступаць за клуб «Варкецілі» з трэцяга дывізіёна Грузіі. У 2019 годзе гуляў ужо за «Спаеры».
Вясновае наступленне (1918)
Вясно́вае наступле́нне (21 сакавіка — 17 ліпеня 1918 года) — адна з найбуйнейшых бітваў Першай сусветнай вайны. Няўдача вясновага наступлення паставіла канчатковы крыж на надзеях Германіі пераламаць ход вайны.
Пасля падпісання Брэсцкага міру Германія змагла зняць свае войскі з Усходняга фронту і перакінуць іх на Заходні, атрымаўшы тым самым колькасную перавагу над войскамі Антанты. План будучага буйнамаштабнага наступлення прадугледжваў разгром саюзных войскаў на Заходнім фронце і заканчэнне вайны. Планавалася раздзяліць саюзную групоўку войскаў, брытанскія войскі «скінуць у мора», а французскія прымусіць адступаць да Парыжа.
Воўчая Гара (Рэчыцкі раён)
Во́ўчая Гара́ (, Волчья Гора) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Шчыпцы (Бешанковіцкі раён)
Шчыпцы́ (, Щипцы) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Верхнякрывінскага сельсавета.
Да 26 сакавіка 1973 года вёска ўваходзіла ў склад Рубежскага сельсавета.
Няччо
Няччо́ (, Нечьё) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Пасекі (Асіповіцкі раён)
Па́секі (, Пасеки) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Баркуны
Баркуны́ (, Боркуны) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вярхоўскага сельсавета.
Апанаж
Там, дзе прастол мог быць атрыманы ў спадчыну (па салічнай сістэме) толькі асобамі мужчынскага пола, апанаж не падаваўся прынцэсам, хоць нерухомая маёмасць ім і давалася. Дзе існаваў для манарха так званы цывільны ліст (гэта значыць дакладна вызначаны памер утрымання), там апанаж узгадняўся з гэтым памерам і, як усе фінансавыя сродкі, ваціраваўся ў палаце народных прадстаўнікоў.
У Расійскай імперыі ўтрыманне членаў імператарскай сям'і было вызначана імператарам Паўлам I (5 красавіка 1797) зусім на іншых пачатках — на падставе створаных тады ўдзельных маёнткаў.
Дняпровец
Дняпро́вец (, Днепровец) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Дзмітрый Сяргеевіч Герман
Дзмітрый Герман (нар., ) — беларускі футбаліст, паўабаронца клуба «Астравец».
Клубная кар’ера
Выхаванец мінскага «Дынама», выступаў за дубль клуба, а ў 2007 годзе далучыўся да другалігавай «Бярозы». У сезоне 2010 паспяхова выступаў за «Баранавічы» ў Першай лізе, пасля чаго далучыўся да слонімскага «Белтрансгаза» і стаў адным з яго лідараў.
У лютым 2012 года знаходзіўся на праглядзе ў «Брэсце», але беспаспяхова. У другой палове 2012 года выступаў за «Ведрыч-97». Па заканчэнні сезона намагаўся працаўладкавацца ў жодзінскім «Тарпеда-БелАЗ», але беспаспяхова. У выніку ў лютым 2013 года падпісаў кантракт з «Гарадзеяй».
З лютага 2014 года стаў трэніравацца ў складзе мазырскай «Славіі», і ў выніку пачаў у складзе гэтага клуба сезон 2014. Неўзабаве здолеў замацавацца ў аснове мазыран і дапамог клубу вярнуцца ў Вышэйшую лігу. Сезон 2015 пачаў на лаўцы запасных, але хутка стаў адным з асноўных нападнікаў.
У лютым 2016 года пакінуў «Славію» і адправіўся на прагляд у брэсцкае «Дынама», з якім у сакавіку падпісаў кантракт. У складзе «Дынама» здолеў замацавацца ў аснове, гуляў пераважна на пазіцыі левага паўабаронцы. Быў прызнаны аматарамі найлепшым іграком каманды ў сезоне 2016.
У першай палове 2017 года страціў месца ў аснове і стаў з’яўляцца на полі эпізадычна. У ліпені 2017 года быў аддадзены ў арэнду літоўскаму «Атлантасу», дзе стаў трывала гуляць у аснове.
У студзені 2018 года пачаў рыхтавацца да новага сезона з брэсцкай камандай. Пазней, аднак, не трапіў на другі турэцкі збор «Дынама», і неўзабаве далучыўся да «Слуцка», які ў лютым 2018 года арандаваў іграка. Пачынаў сезон 2018 у стартавым складзе, аднак з чэрвеня да канца сезона не з’яўляўся на полі з-за траўмы.
У снежні 2018 года пакінуў слуцкую каманду і неўзабаве перайшоў у брэсцкі «Рух». У складзе «Руха» звычайна гуляў у стартавым складзе, у кастрычніку 2019 года атрымаў траўму, з-за якой выбыў да канца сезона. У студзені 2020 года па заканчэнні кантракта пакінуў «Рух».
Сезон 2020 правёў у складзе даўгаўпілскага «Лакаматыва», якому дапамог перамагчы ў Першай лізе і выйсці ў Вышэйшую лігу. У лютым 2021 года стаў іграком расійскага «Тамбова». У сакавіку быў адхілены клубам ад трэніровак з-за падазрэння ў гульні на стаўках, у красавіку вярнуўся ў склад. Гуляў за «Тамбоў» да лета 2021 года, калі каманда выбыла з Прэм’ер-лігі і спыніла існаванне.
У жніўні 2021 года стаў трэніравацца з пінскай «Хваляй» і неўзабаве падпісаў кантракт. Хутка замацаваўся ў стартавым складзе пінскай каманды. У студзені 2022 года падоўжыў пагадненне з клубам. Пакінуў «Хвалю» ў снежні 2022 года.
У студзені 2023 года трэніраваўся з «Хваляй», а неўзабаве далучыўся да «Астраўца» і ў лютым афіцыйна стаў іграком клуба.
Рафалін
Рафалі́н (, Рафалин) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Стодзённае наступленне
Стодзё́ннае наступле́нне (8 жніўня — 11 лістапада 1918 года) — шырокамаштабнае наступленне войскаў Антанты супраць германскай арміі падчас Першай сусветнай вайны. Завяршылася паражэннем германскіх войскаў і Камп’енскім перамір’ем, якое завяршыла вайну.
Стодзённае наступленне складалася з некалькіх наступальных аперацый. У вырашальным наступленні Антанты ўдзельнічалі англійскія, аўстралійскія, бельгійскія, канадскія, амерыканскія і французскія войскі, асабліва вызначыліся канадскія карпусы.
Семіровічы
Семіро́вічы (, Семировичи) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Дзмітрый Сямёнавіч Сцялецкі
Дзмітрый Сямёнавіч Сцялецкі (Дмитрий Семёнович Стеллецкий,, Брэст-Літоўск — , Парыж) — самабытны мастак, іканапісец, скульптар, сцэнограф, майстар дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, прадстаўнік сімвалізму і мадэрну. Родам з тэрыторыі Беларусі.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям'і ваеннага інжынера. Дзяцінства Сцялецкага прайшло ў маёнтку яго бацькі, недалёка ад Белавежскай пушчы, у вёсцы Шастакова Брэсцкага павета (цяпер Камянецкі раён). Маці Кацярына Георгіеўна памерла 1 мая 1877 года, захаваўся помнік на Трышынскіх могілках у Брэсце. У 1896 годзе бацька будучага мастака атрымаў дазвол на пераезд у Пецярбург. Сям'я Сцялецкіх пасялілася на Васільеўскім востраве, на 9-й лініі ў доме № 22. У гэтым жа годзе Дзмітрый Сямёнавіч паступіў у Вышэйшае мастацкае вучылішча пры Акадэміі мастацтваў у Пецярбургу. Першапачаткова яго залічылі на архітэктурнае аддзяленне. Хутка ён захапіўся скульптурай і 1 сакавіка 1897 года перайшоў на скульптурнае аддзяленне да прафесара Гуга Залемана. Загадчыкам скульптурнай майстэрні быў Уладзімір Беклямішаў. Дзмітрый Сцялецкі быў аднакурснікам і сябрам Барыса Кустодзіева.
У 1903 годзе скончыў Акадэмію і атрымаў званне мастака-скульптара. У 1904 наведваў Акадэмію Жуліяна. Быў членам «Саюза рускіх мастакоў» (з 1910) і «Свету мастацтва» (з 1912).
Творчасць
У 1906—1913 гадах выканаў шэраг скульптурных партрэтаў сучаснікаў, дзеячаў мастацтва — Вольгі Праабражэнскай, Аляксандра Галавіна, Валянціна Сярова. Першапачаткова прытрымліваўся імпрэсіяністычнай манеры (серыя партрэтаў сямейства фон Анрэп, у тым ліку мастака Барыса фон Анрэпа; гіпс, 1907, Рускі музей), выпрацоўваючы паралельна самабытную мадэрнісцкую манеру, зменяя форму ў абагульнена-сімвалічныя кампазіцыі.
Выразна размалёўваў свае творы (звычайна з гіпсу або дрэва), імкнучыся адрадзіць яркую скульптурную паліхрамію Сярэднявечча і Рэнесансу (бюст Леанарда да Вінчы, 1906, Траццякоўская галерэя; «Знатная баярыня», 1910, Рускі музей). Займаўся мастацкім фарфорам.
Як і многіх мастакоў таго часу, Стялецкага прыцягвала прыкладное мастацтва, ён ствараў каміны, дэкаратыўныя пано.
У студэнцкія гады перапісаў славянскай вяззю і выканаў ілюстрацыі да «Слова пра паход Ігараў», якія пасля, па радзе Валянціна Сярова, набыла Траццякоўская галерэя. Гэтыя ілюстрацыі нагадваюць мініяцюры старадаўніх рукапісных кніг, у іх ясна прасочваецца глыбокая цікавасць мастака да візантыйскіх каранёў старажытнарускага мастацтва. Сюжэты з гісторыі дапятроўскай Русі знайшлі арыгінальнае пластычнае рашэнне ў скульптурных работах Стялецкага канца 1900-х гадоў: «Іван Жахлівы на паляванні», «Марфа-пасадніца». Выкананыя з размаляванага дрэва або гіпсу, яны адрозніваюцца падкрэсленай дэкаратыўнасцю. Часта звяртаючыся да матываў нацыянальнай даўніны, стаў адным з найбольш яркіх прадстаўнікоў мадэрнісцкага «рускага стылю». Рэтраспектыўнымі матывамі пранікнуты і жывапісныя пано мастака: «Сакалінае паляванне», «Бітва», «Tempi Passati» і інш. Тонкія стылізацыі Стялецкага шанавалі мастакі аб'яднання «Свет мастацтва», у выставах якога ён прымаў удзел.
Ажыццявіў шмат падарожжаў па старадаўніх расійскіх гарадах, даследуя старажытныя помнікі. Выдатны знаўца даўніны, мастак выканаў эскізы касцюмаў і дэкарацый да драмы Аляксея Талстога «Цар Фёдар Іаанавіч» для Александрынскага тэатра і да оперы М. А. Рымскага-Корсакава «Снягурка» для Марыінскага тэатра ў Пецярбургу (абодзве ў 1910, не здзейснены). Сярэднявечная іканаграфія здабыла ў яго мастацтве новую маляўніча-рытмічную дынаміку і экспрэсію.
Чатыры яго творы захоўваюцца ў карпаратыўнай калекцыі Белгазпрамбанка ў Мінску.
Эміграцыя
У пачатку Першай сусветнай вайны, у 1914 годзе Дзмітрый Сцялецкі апынуўся ў Парыжы і ў Расію не вярнуўся, застаўшыся ў Францыі. Жыў у Парыжы і на поўдні краіны блізу Кан. Працягваў плённа працаваць як жывапісец-станкавіст, скульптар і сцэнограф (аформіў балет «Рускае вяселле» на музыку Міхаіла Глінкі для тэатра «Кажан» Н. Ф. Баліева, 1926; і інш.).
У гады эміграцыі ён прапагандаваў культуру роднай краіны, быў абавязковым удзельнікам выставак рускага мастацтва за мяжой, унёс свой уклад у стварэнне ў 1935 годзе Рускага культурна-гістарычнага музея ў Празе. Буйной працай мастака, у поўнай меры адпавядаючай яго таленту, сталі роспісы праваслаўнай Сергіеўскай царквы ў Парыжы ў 1930-я, якія ён ажыццявіў без ганарару. Захаваўся яго подпіс: ''Пачаў распісваць царкву 6 лістапада 1925 года, у пятніцу. Скончыў 1 снежні 1927 года, чацвер. Дзімітрый Сямёнавіч Сцялецкі.
Відавочца гэтай працы, сучаснік Дзмітрыя Сцялецкага, пісьменнік і журналіст Міхаіл Асаргін так апісваў працэс стварэння:"Гэты рэкордны па сцісласці тэрмін для такой вялікай мастацкай работы лішні раз характарызуе талент Сцялецкага як і тое, што працаваў ён без найменшых ваганняў, загадзя маючы да драбнюткіх дэталяў ўсю агульную кампазіцыю роспісы ў галаве. Памятаю, з якой віртуознай хуткасцю (каля 10 дзён) усе белыя дошкі пралеўкашанага, збудаванага па яго чарцяжах іканастаса, былі распісаны Сцялецкім вуглём, і контуры святых мелі цалкам пэўны выгляд, і супрацоўнікі (іх лік вагалася ад двух да трох) Сцялецкага абводзілі толькі гэтыя вугальныя контуры іголкай, усе столявыя малюнкі анёлаў, сімвалічных малюнкаў Евангелістаў. Маючы дакладны памер даўжыні і шырыні ўчастка столі, Сцялецкі на падлозе рассцілаў адпаведнай велічыні паперу, навязваў на канец палкі вугаль і цвёрдай рукой распісваў на падлозе паперу такімі скончанымі контурамі, што супрацоўнікі заставалася толькі нажніцамі выразаць малюнкі, прыкладаць да столі атрыманы трафарэт і распісваць яго фарбамі па ўказанні Сцялецкага, які камандаваў знізу. Яго супрацоўніца па роспісы храма княгіня А. С. Львова з уласцівым ёй талентам выпісвала ўсе лікі святых на ўсіх іконах, якія сам Сцялецкі часам не дапісваў, цалкам давяраючы гэтую працу ёй."
У старасці амаль аслеп і правёў пазнейшыя гады у Рускім Доме (дом састарэлых, прызначаўшыся для эмігрантаў «першай хвалі» з Расіі) ў Сент-Жэнеўеў-дэ-Буа, дзе і памёр ад стэнакардыі.
Васкрасенцы
Васкрасе́нцы (, Воскресенцы) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вярхоўскага сельсавета.
Іванаўка (Рэчыцкі раён)
Іва́наўка (, Ивановка) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Да 2 красавіка 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Ровенска-Слабадскога сельсавета.
Жмураўка
Жму́раўка (, Жмуровка) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Знаходзіцца каля правага берага Дняпра, за 3 км у напрамку на поўдзень ад Рэчыцы, за 47 км ад Гомеля.
Усціж
Усці́ж (, Устиж) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Келля
Ке́лля (ад сеllа — «пакой») — асобны пакой або асобнае жыллё манаха, манашкі ў манастыры.
Ляўкас
Ляўка́с (λευκός белы, светлы, ясны) — у іканапісе назва грунта, які ўяўляе собой крэйду, размешаную на жывёльным або рыбіным клеі з даданнем ільнянога алею.
Апісанне
Наносіцца некалькімі пластамі на спецыяльна падрыхтаваную дошку. Пры гэтым, захаванасць ляўкасу тым лепш, чым танчэй і раўнамерней наносяцца пласты. Пасля сушкі шліфуецца. У старажытны час ляўкас шліфавалі сцебламі хвашчу; сучасныя іканапісцы выкарыстоўваюць для гэтай мэты наждачную паперу.
У дэкаратыўна-ўжытковым мастацтве ляўкасам таксама называюць сінтэтычны матэрыял, які выкарыстоўваецца пры вырабе багета — грунт на драўляных вырабах пад афарбоўку ці пазалоту.
У беларускім старажытным мастацтве ляўкас меў асаблівае значэнне ў іканапісе ў сувязі з традыцыяй упрыгожваць фоны і іншыя дэталі абразоў разным або аграфлёным арнаментам. Пашыраны ў культавай скульптуры, манументальна-дэкаратыўным і дэкаратыўна-ўжытковым мастацтве. У беларускім савецкім выяўленчым мастацтве ляўкас выкарыстоўваўся ў манументальным (размалёўкі «Беларускія народныя майстры» ў будынку Беларускага таварыства дружбы і культурнай сувязі з замежнымі краінамі і роспіс плафона «Дружба народаў» у Тэатры юнага гледача ў Мінску (Іван Ахрэмчык, Iсак Давідовіч, 1955) і станковым жывапісе («Светлы дзень» Уладзіміра Зінкевіча, «Лета» В. Барабандава, «Птушкі» У. Піменава. «Янка Купала» А. Малярэвіча і інш.), а таксама спалучалі жывапіс з разьбой па ляўкасе («Свята ўраджаю» і трыпціх «Сейбіты» В. Ціханава і інш.).
Казазаеўка
Казаза́еўка (, Казазаевка) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Нацыянальны парк Ігуасу (Бразілія)
Ігуасу (Parque Nacional do Iguaçu) — нацыянальны парк Бразіліі і аб'ект сусветнай спадчыны ЮНЕСКА, размешчаны на тэрыторыі штата Парана.
Нацыянальны парк Ігуасу знаходзіцца на тэрыторыі двух краін — Бразіліі і Аргенціны. Галоўная славутасць аб'екта — вадаспады.
Вадаспады ўтвараюцца ў месцы ўпадзення ракі Параны ў раку Ігуасу. На тэрыторыі працягам каля 3 км, з двух базальтавых ступеняў вышынёй болей за 70 м адначасова абвальваюцца ўніз 275 вадзяных каскадаў. У зоне вадаспадных пырскаў расце пышная экзатычная расліннасць, у тым ліку дрэвападобная папараць, бамбук і мноства рэдкіх відаў архідэй. Гэта ўнікальнае месца ў свеце, бо на адным лапіку зямлі сабралася 5 парод лесу. Тэрыторыю парка насяляюць мноства эндэмічных відаў жывёл, а таксама відаў, якія знаходзяцца пад пагрозай знікнення.
Дом-музей Карла Маркса
Дом-музей Карла Маркса (Karl-Marx-Haus) — адзіны ў Германіі музей, прысвечаны жыццю і творчасці Карла Маркса. Музей размешчаны на вуліцы (Brückenstraße) у гістарычным цэнтры горада, за 550 метраў на паўднёвы захад ад Галоўнай рыначнай плошчы.
Гісторыя
Карл Маркс нарадзіўся ў гэтым доме, які служыў яго сям'і адвакацкай канторай бацькі і жылым домам (1818—1819), у 1818 годзе. Будынак пабудаваны ў 1727 годзе ў барочным стылі, у 1930—1931 гадах фасад быў рэканструяваны ў адпаведнасці з гістарычным планам.
Стварэнне музея Карла Маркса было запланавана яшчэ да пачатку Другой сусветнай вайны. Аднак пасля прыходу да ўлады нацыстаў у 1933 годзе дом быў канфіскаваны, а сабраны для музея архіў і асабістыя рэчы Маркса былі знішчаны. У 1947 годзе з дапамогай Міжнароднага камітэта салідарнасці ў доме на Брукенштрасэ быў адкрыты музей Карла Маркса. У 1983 годзе да 100-годдзя з дня смерці Маркса дом-музей быў цалкам рэканструяваны, яго выставачныя залы былі пашыраны.
З 2005 года ў 23 залах музея працуе новая пастаянная выстаўка «Карл Маркс: Жыццё — Творчасць — Уплыў», якая распавядае пра Маркса як гістарычную персону, знаёміць наведвальнікаў з яго філасофскімі і эканамічнымі ідэямі, а таксама разглядае ўплыў яго прац на ход гісторыі і сучаснасць.
Хімное
Хімно́е (, Химное) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Ліпеньскага сельсавета.
Кірава (Рэчыцкі раён)
Кі́рава (, Кирово) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Міксаспарыдыі
Міксаспарыдыі, слізістыя спаравікі (Myxosporea) — клас (атрад) прасцейшых (існуюць іншыя класіфікацыі).
Апісанне
Дарослыя міксаспарыдыі, якія жывуць у поласцях органаў, — амёбападобыыя шмат’ядравыя плазмодыі, памеры іх вар’іруюць ад некалькіх дзесяткаў мкм да 2 см. Міксаспарыдыі, якія жывуць у тканках, утвараюць цысты, пухліаы памерамі да 2 см у дыяметры, запоўненыя цытаплазмай і шматлікімі ядрамі (вегетатыўнымі і генератыўнымі). Вегетатыўныя ядры вызначаюць абменныя працэсы, сінтэз бялкоў, рост і інш. 3 генератыўыых ядраў і плазмы ўтвараюцца споры.
Пашырэнне
У сусветнай фаўне больш за 1000 відаў. На Беларусі найбольш вядомы і  — узбуджальнікі міксаспарыдыезаў рыб, а таксама,. Тканкавыя або поласцевыя паразіты рыб, пашкоджваюць жабры, скуру, мышцы, жоўцевы і мачавы пузыры, нярвовую сістэму і інш. (ніколі не паразітуюць у поласці кішэчніка).
Жыццёвы цыкл
Жыццёвы цыкл міксаспарыдый характарызуецца спараганіяй і полавым працэсам. У спорах ёсць зародак і капсулы з жыгучымі вінтападобна закручанымі ніткамі, якія служаць для прымацавання да сценак кішачніка рыб. Полавы працэс тыпу аўтагаміі — зліццё 2 гаплоідных ядраў пры ўтварэнні зародка са споры. Рыба заражаецца пераважна вясной і летам пры заглынанні разам з вадой спораў, з якіх у кішэчніку выходзяць амёбападобныя зародкі. Па крыві зародкі трапляюць у органы і тканкі і развіваюцца ў дарослых асобін.
Мікрастома выцягнутая
Мікрастома выцягнутая (Microstoma protractum) — від сумчатых грыбоў.
Пашырана ў Еўрапейскай частцы Расіі, у Беларусі, Польшчы (рэдкая), на Урале, у Сібіры. Сапратроф. Трапляецца на гнілой драўніне ў лісцевых і мяшаных лясах у красавіку—маі. Утварае вогненна-чырвоныя пладовыя целы на драўніне, якая гніе ў глебе.
Пладоныя целы (апатэцыі) бакала- ці звонападобныя, на доўгай, ад 1 да некалькіх сантыметраў, тонкай, мясістай ножцы, з ярка-чырвоным дыскам (дыяметр 0,5—1 см) і белаватай паверхняй. Развіваюцца па 1 ці па некалькі, з чорных прарослых склероцыяў. Спелыя апатэцыі разрываюцца на лопасці і нагадваюць яркія кветкі.
Верайцы
Верайцы́ (, Верейцы) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пратасевіцкага сельсавета.
У 1924—1939 і 1947—1954 гадах цэнтр Верайцоўскага сельсавета.
Гурына (Бешанковіцкі раён)
Гу́рына (, Гурино) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вярхоўскага сельсавета.
Вярхоўе (Бешанковіцкі раён)
Вярхо́ўе (, Верховье) — аграгарадок у Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Вярхоўскага сельсавета.
Геаграфія
Аграгарадок знаходзіцца за 11 км у напрамку на паўднёвы захад ад гарадскога паслка Бешанковічы, за 62 км на паўднёвы захад ад Віцебска, за 22 км ад чыгуначнай станцыі Чашнікі, на рацэ Свячанка. Праз вёску пралягае аўтамабільная дарога.
Бену
Бе́ну (Бен-Бен, ад егіп. «Бен» — «узнікаць») — у егіпецкай міфалогіі бог бессмяротнасці і адраджэння ў выглядзе чаплі.
У егіпецкай міфалогіі
Па адной версіі Бену ўзнік яшчэ да стварэння свету з воднага хаосу на камені-абеліску Бен-Бен, адкуль паходзіць і эпітэт птушкі — «той, хто ўзнік сам з сябе». Фетышамі Бену з'яўляліся валун Бен-Бен і дрэва Ішэд, на якім ён быццам жыў. Другі варыянт міфа сцвярджае, што Бену пралятаў над першародным акіянам і сеў на валун Бен-Бен, які вырас з-пад вады. Яго крык разарваў цішыню і сімвалізаваў пачатак стварэння свету. Яго крык адзначыў, што павінна быць у свеце, і чаго нельга дапусціць.
Па іншай версіі, нарадзіўся з сакральнага агню, што зіхацеў у храме бога Ра. па трэцяй версіі ўзнік з сэрца памерлага бога Асірыса, з-за чаго лічыўся яго душой (рэінкарнацыяй) і быў звязаны з культам памерлых. Амулеты з выявай Бену павінны былі дапамагчы памерламу ўваскрэснуць у замагільным свеце (Дуаце). Называўся таксама душой бога Ра. Сімвалічным знакам, які азначаў птушку, карысталіся пры напісанні імя бога сонца.
Па легендзе Бену кожную раніцу паказваецца ў выглядзе сонца. Гэтае параўнанне прывяло да таго, што Бену зрабіўся богам перыядычный смерці і адраджэння з попелу, богам вечных цыклаў. Некаторыя тэксты вылучаюць двух багоў-птушак: першую ў выглядзе чаплі, від другой цяжка ідэнтыфіцыраваць: самі ягіпцяне называлі яе Рэх («Чырвоная»). Чапля была сімвалам сонечнага году і адраджалася з попелу кожные 365 дзён, а Рэх — сімвалам «трапічнага году» — цыкла, які цягнуўся 26 000 гадоў. У абодвух выпадках гэтыя цыклы былі відамі вяртання света з цемры, гадавога і вялікага цыклічнага вяртання сонечнага бога да месца свайго нараджэння.
Цэнтрам ушаванання Бену быў Геліёпаль. Яго малявалі ў выглядзе чаплі ў галаўным уборы з пер'ем, радзей — у выглядзе чалавека з птушынай галавой.
У антычнай традыцыі
У антычных аўтараў Бену атрымаў імя Фенікс. Рэх-Бену апісаны Макробіем як бог-птушка, якая жыве 660 гадоў, а затым адраджаецца. Іншыя аўтары «падоўжылі» яго жыццё да 1460 гадоў. Пліній Натураліст апісвае Рэха як вялікую птушку з залатымі і пурпурнымі крыламі і доўгім, сінім хвастом. Па іх звестках, Фенікс, калі адчувае хуткі канец, будуе сабе ахвярны алтар, на якім спальвае сябе. У попеле народжваецца чарвяк, які расце і ператвараецца ў новага Фенікса.
Прыгарадная
Пры́гарадная (, Пригородная) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Дапаны
Да́паны (, Дапаны) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вярхоўскага сельсавета.
Вярхі (Асіповіцкі раён)
Вярхі́ (, Верхи) — вёска ў Асіповіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пратасевіцкага сельсавета.
Красназем’е
Красназе́м'е (, Красноземье) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Жмураўскага сельсавета.
Да 26 сакавіка 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Заспенскага сельсавета.
Каташок
Каташок — бакакветнае (батрычнае), коласападобнае паніклае суквецце. Складаецца з вялікай колькасці аднаполых кветак і ападае цалкам пасля цвіцення (тычынкавы каташок) ці паспявання пладоў (песцікавы каташок). Да каташкоў адносяцца суквецці бярозы, вярбы, таполі, мужчынскія суквецці вольхі, дуба, грэцкага арэха, каштана і інш. драўнінных ветраапыляльных раслін. У вярбы, таполі каташок — просты колас, у алешніку, бярозы і інш. — колас з дыхазіяў (складанае суквецце).
Аляксандр Віктаравіч Піпа
Біяграфія
З Юрыем Здарэнка Піпа пазнаёміўся яшчэ калі навучаўся ў школе. Па словах самога Піпы, першыя два альбома запісаў ён і Здарэнка на кватэры ў апошняга ў 1982 годзе на піянерскіх барабанах і іншых даступных інструментах. Першапачаткова, на творчасць Піпы ўплывала «цяжкая музыка», накшталт «AC / DC» і «Motorhead». У 1984 годзе годзе Піпа і Здарэнка заснавалі хэві-метал гурт «SOS».
У 1986 годзе адбылося знаёмства музыкаў з Алегам Скрыпкай, так з'явіўся новы гурт, назву якога прапанаваў Піпа, які ў той час зачытваўся творамі Ф. М. Дастаеўскага, адзін з герояў якога быў лакей Рыгор Відаплясаў з «Сяла Сцепанчыкава» які пісаў опусы, называючы іх «Воплямі». ВВ выконвалі музыку ў стылі панк-рок, фолк-рок і іншых. Піпа ў гурце быў да 2007 года асноўным басістам і бэк-вакалістам.
У цяперашні час Піпа працуе з праектам «@Traktor» (аттрактор). Адзіны сольны альбом Піпы «Олександр Піпа» выйшаў у 2001 годзе.
Граў у такіх калектывах:
Восава (Асіповіцкі раён)
Да 26 сакавіка 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Пратасевіцкага сельсавета, да 13 лютага 2002 года — у склад Асіповіцкага сельсавета.
Спіс аб’ектаў PGC (2111001—2112000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2111001—2112000)
Канстанцін Палеалог
Канстанцін Палеалог — імя некалькіх прадстаўнікоў дынастыі Палеалогаў.
Леанід Дзмітрыевіч Лорчанка
Леанід Дзмітрыевіч Лорчанка ( — ) — удзельнік патрыятычнага падполля і партызанскага руху на тэрыторыі Магілёўскай вобласці, Герой Савецкага Саюза (1965).
Біяграфія
Л. Д. Лорчанка нарадзіўся ў Магілёве. Скончыў 9 класаў школы. З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны ўступіў у народнае апалчэнне, удзельнічаў у абароне Магілёва. Потым у складзе падпольнай групы, дзейнічаўшай на аўтарамонтным заводзе ў Магілёве. З красавіка 1943 г. ў складзе дыверсійнай групы 600-га партызанскага атрада, дзейнічаўшага на тэрыторыі Магілёўскай вобласці. Падарваў 2 чыгуначныя масты і 1 варожы эшалон. 18 ліпеня 1943 г. каля вёскі Антонава Буда пры выхадзе з акружэння застаўся ў групе прыкрыцця, якая раніцай ўступіла ў бой з пераўзыходзячымі сіламі праціўніка каля ракі Рудня. Застаўшыся ў жывых адзін, калі скончыліся боепрыпасы, падарваў сябе і ворагаў гранатай.
Пахаваны каля вёскі Антонава Буда Бялыніцкага раёна.
Велін
Ве́лін (, Велин) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Заспенскага сельсавета.
Драбушова
Драбушо́ва (, Драбушово) — пасёлак у Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вярхоўскага сельсавета.
Адамаўка (Рэчыцкі раён)
Ада́маўка (, Адамовка) — вёска ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Заспенскага сельсавета.
У 1926—1927 гадах цэнтр Адамаўскага сельсавета.
За 1,5 км на ўсход ад вёскі знаходзіцца археалагічны помнік «Адамаўка» — курганныя могільнікі дрыгавічоў XI — пачатку XII стст.
Іван Удовін сын
Іван Удовін сын, або Іван Падвей — персанаж усходне-славянскіх чарадзейных казак, юнак-асілак. Сын царскай дачкі, якая нарадзіла яго ад падвею (ветру). Валодае незвычайнай сілаю, вялікім розумам і маладзецкай адвагаю. Гераічныя рысы ў вобразе спалучаюцца настолькі цэласна, што ён становіцца падобным на быліннага героя-асілка. Казкам пра яго уласціва вострая сацыяльная накіраванасць: асілак змагаецца з царом (Змеем, Кашчэем) і іншых прыгнятальнікамі. Вобраз Івана Удовіна сына сустракаецца ў беларускім, рускім і ўкраінскім фальклоры.
Забалацце (Бешанковіцкі раён)
За́балацце (, Заболотье) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вярхоўскага сельсавета.
Марэйскі дэспатат
Марэйскі дэспатат (Містрскі дэспатат, Δεσποτάτο του Μυστρά) быў правінцыяй Візантыйскай імперыі, якая існавала з сярэдзіны XIV да сярэдзіны XV стагоддзяў.