cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сцярвятнік звычайны
Звычайны сцярвятнік (Neophron percnopterus) — птушка падсямейства грыфавых (Aegypiinae) сямейства ястрабіных (Accipitridae). З'яўляецца самым малым грыфам Афрыкі. Апярэнне сцярвятніка афарбавана ў белы колер з чорнымі доўгімі пёрамі па краях крылаў, што асабліва бачна ў палёце. Каля горла пёры маюць жаўтлявае адценне. Галава ў сцярвятніка лысая, са складкамі, і ярка-жоўтая, часам нават з аранжавай скурай. Такога ж колеру і пачатак дзюбы, канец якой, аднак, чорны. Лапы такія ж ярка-жоўтыя, як і дзюба. Хвост мае клінаваты форму. У маладых асобін апярэнне спачатку жоўта-карычневае і крыху плямістае. Па меры сталення яно робіцца больш бялейшым. Дарослыя асобіны дасягаюць велічыні ад 60 да 70 см і вагі ад 1,5 да 2,2 кг. Размах крылаў складае 165 см.
Флеровій
Флеровій (Flerovium) Fl — штучна сінтэзіраваны радыеактыўны хімічны элемент ІV групы перыядычнай сістэмы; атамны нумар 114.
Марыя Барысаўна Вератнёва
Марыя Барысаўна Вератнёва (, в. Скачыхі, Ушацкі раён) — Герой Сацыялістычнай Працы (1971).
З 1952 года даярка, з 1963 года свінарка саўгаса «Кублічы» (да 1963 года калгас «Новы свет») Ушацкага раёна. Званне Героя прысвоена за поспехі ў выкананні 5-гадовага плана продажу дзяржаве прадуктаў жывёлагадоўлі. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР у 1971-75.
Radzima.org
Radzima.org — інтэрнэт-праект, які рэалізуе магчымасць цэнтралізацыі, сістэматызацыі і сваечасовага абнаўлення краязнаўчай інфармацыі. На сайце прадстаўлены арыгінальны фотаматэрыял, гістарычныя звесткі пра рэгіёны і гарады колішняга Вялікага Княства Літоўскага. Сайт з’яўляецца даведнікам па Беларусі, Літве, Падляшшы.
Флеровій
Упершыню атрыманы ў 1998.
Radzima.org
Дэклараваныя мэты:
Падлессе (прыпыначны пункт)
Падле́ссе (, Подлесье)  — прыпыначны пункт Баранавіцкага аддзялення Беларускай чыгункі ў Ляхавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Размешчаны ў вёсцы Падлессе; на лініі Асіповічы I — Русіно, паміж прыпыначным пунктам Жарабковічы і прыпыначным пунктам Кавалі.
Лібёнж (гміна)
Лі́бёнж (Libiąż) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Хшаноўскага павета Малапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Лібёнжы. Плошча гміны складае 57,2 км². Станам на 2010 год у гміне Лібёнж пражывалі 22 810 чалавек, шчыльнасць — 398,7 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 2 салецтвы.
Пётр Міхайлавіч Кралюк
Біяграфія
Нарадзіўся 23 лютага 1958 года ў Ківерцы Валынскай вобласці.
1979 годзе скончыў гістарычны факультэт Луцкага педагагічнага інстытута імя Лесі Украінкі.
Працаваў сельскім настаўнікам, затым выкладчыкам вышэйшай школы. Вучыўся ў аспірантуры Інстытута грамадскіх навук Акадэміі навук УССР (г. Львоў).
На 1988 годзе ў Інстытуце філасофіі Украінскай Акадэміі навук УССР абараніў дысертацыю на суісканне ступені кандыдата філасофскіх навук на тэму «Антытрынітарызм і грамадская думка Украіны другой паловы XVI — першай паловы XVII стагоддзя», а ў 1998 годзе — доктарскую дысертацыю «Асаблівасці ўзаемаўплыву канфесійнай і нацыянальнай свядомасці ва ўкраінскай грамадскай думцы XVI — першай паловы XVII стагоддзя». З 2005 года з’яўляецца старшынёй дысертацыйнага савета па абароне дысертацый па спецыяльнасці «рэлігіязнаўства» (гістарычныя навукі) К 48.125.01 у Нацыянальным універсітэце «Астрожская акадэмія». Цяпер працуе першым прарэктарам гэтага ўніверсітэта.
Член Нацыянальнага саюза пісьменнікаў Украіны.
Працы
Пётр Кралюк — аўтар шматлікіх навуковых прац па гісторыі, філасофіі, рэлігіязнаўстве, паліталогіі, літаратуразнаўстве, у тым ліку манаграфічных даследаванняў і мастацкіх твораў. Паставіў пытанне аб пераглядзе традыцыйнай схемы гісторыі філасофіі Украіны, якая была выпрацавана Дзмітрыем Чыжэўскаму. Так, у прыватнасці, Пётр Кралюк лічыць, што вытокі гісторыі філасофіі Украіны ставяцца не да часу Кіеўскай Русі, а да эпохі Антычнасці. У шэрагу сваіх даследаванняў звяртае ўвагу на арыстакратычную культуру сярэднявечнай Украіны. З'яўляецца рэдактарам энцыклапедыі «Астрожская акадэмія XVI—XVII стст.» (Астрог, 2010). У сферу навуковых інтарэсаў уваходзяць і культурны сувязі паміж Украінай і паўднёвым захадам Беларусі.
Як празаік, вядомы сваімі сатырычнымі і здзеклівымі творамі (зборнік апавяданняў «Папы марксісцкага прыходу», «Апокрыф», раманы «Фелісія» і «Рымейк»), а таксама гістарычнай белетрыстыкай («Дыёптра», «Знойдзены рай», «Палымянае сэрца», «Шестоднев …»). Для празаічных твораў Пятра Кралюка характэрна спалучэнне традыцыйнага (глебавага) стылю з постмадэрнісцкім пошукамі.
Нямала шуміхі ў прэсе выклікала нядаўняе паведамленне аб пераносе даты «канца свету» на 3036 год, выяўленае навуковым калектывам пад кіраўніцтвам Пятра Кралюка ў працах польскага астранома Яна Лятоса (1539—1608 гг.).
Манаграфіі
Кісялі (Талачынскі раён)
Кісялі́ (, Кисели), раней Дымакуры — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Коханаўскага сельсавета.
За 800 м на поўдзень ад вёскі, на левым беразе ракі Сакалянкі, знаходзіцца археалагічны помнік — гарадзішча Кісялі-Дымакуры, дзе, на думку некаторых даследчыкаў, у XI ст. размяшчаўся «горад» Одрск.
Гісторыя
Згадваецца ў 1643 як вёска ў складзе Шклоўскай воласці ў Аршанскім павеце ВКЛ.
Да 12 лютага 1965 года вёска ўваходзіла ў склад Сальніцкага сельсавета.
Вісон
Вісон — найтанчэйшая тканіна, белая, радзей залацістая. Каштоўная тканіна старажытнасці, якая ўжывалася для адзення, цароў, фараонаў, цэнтурыёнаў і патрыцыяў, у яе заварочвалі муміі фараонаў. Неаднаразова згадваецца ў гістарычных крыніцах, у. Егіпцяне, іўдзеі, рымляне, візантыйцы насілі вісон: такая папулярнасць тлумачылася найвышэйшай якасцю гэтай матэрыі, яе лёгкасцю, танкатканасцю і трываласцю. Да прыкладу, пару пальчатак з вісону можна скласці ў шкарлупіну.
Склад
Склад спрэчны, матэрыялам часта называюць лён, альбо нітку, якая выдзяляецца некаторымі відамі малюскаў. На карысць лёну кажа сама назва вісону — byssus (англ.) (byssal thread, byssus thread), ад βύσσος, які бярэ пачатак у семіцкім בוץ — «буц». У Бібліі паралельна тэрміну «‏בוץ‏‎» выкарыстоўваецца тэрмін «‏שש‏‎» (шэш), у сінадальным перакладзе — «тонкі лён», прычым першапачаткова словам «шэш» пазначалі тканіну з Егіпта, а «буц» — падобную з ёй сірыйскую. Ёсць меркаванне, што першапачаткова вісонам называлася менавіта льняная або баваўняная тканіна.
Гісторыя
Герадот, апісваючы працэс егіпецкіх мумій, кажа, што «цела з галавы да ног захутвалася павязкамі з вісону». Егіптолаг выявіў вісон у егіпецкіх царскіх пахаваннях і пералічыў ніткі, каб ацаніць майстэрства старажытнаегіпецкіх ткачоў. Ён выявіў у адной цалі тканіны 152 ніткі асновы і 71 уточную нітку, што дазволіла яму сцвярджаць: вісон — адна з найтанчэйшых тканін, бо параўнаць яе можна толькі з сучаснымі ўзорамі, самыя тонкія з якіх утрымліваюць 88 уточных нітак. Паводле адной з легенд, менавіта з вісону, а зусім не з футры вавечкі, было зроблена і Залатое руно. У сярэднія вякі вісон выпрацоўвалі ў Індыі і ў міжземнаморскіх краінах, з яго рабілі панчохі і пальчаткі. Цяпер толькі некалькі жанчын на Сардзініі захоўваюць мастацтва прадзення з вісону.
З развіццём еўрапейскай цывілізацыі на змену вісону прыйшоў кітайскі шоўк. Вытворчасць вісону ў Еўропе практычна цалкам спынілася, невялікая колькасць яго паступала з Індыі. У XVIII стагоддзі на поўдні Францыі і Італіі адрадзілася вісонавытворчасць. У 1870 годзе Жуль Верн піша ў сваіх «20 000 лье пад вадой»: « раптам мне стала горача, я скінуў з плячэй сваю вісонавую куртку».
Выраб
Ніткі вісону жыхары Міжземнамор’я збіралі ў прыбярэжнай зоне, у месцах скаплення двухстворкавага малюска —, у назе якога размешчана бісусавая залоза, якая выпрацоўвае бялковы сакрэт — бісус (byssus, што па-англійску і азначае «вісон»). Бісус дубянее ў выглядзе пучка трывалых шаўкавістых нітак даўжынёй каля 6 сантыметраў, з дапамогай якіх малюск замацоўваецца на прадметах пад вадой. Адна асобіна вырабляе 1-2 грама ніткі, таму, каб выпрацаваць 200—300 грамаў вісону, неабходна аддзяліць ад каменя і апрацаваць тысячу малюскаў.
Айторф
Айторф (Eitorf) — камуна ў Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкоўваецца адміністрацыйнай акрузе Кёльн. Уваходзіць у склад раёна Рэйн-Зіг. Насельніцтва — чалавек (на 31 снежня 2013 года). Плошча — 70,06 км². Афіцыйны код — 05 3 82 016.
Шышабангма
Шышабангма (希夏邦马峰, Xīxiàbāngmǎ Fēng) — чатырнаццатая па вышыні гара свету, самая нізкая сярод васьмітысячнікаў (8027 м).
З тыбецкай мовы назва гары перакладаецца, як «вяршыня над травяной далінай». Кітайская назва фанетычна паўтарае тыбецкую. Назва гары на санскрыце — Госаінтан, што азначае «святое месца». Шышабангма размешчана ў Тыбеце, у некалькіх кіламетрах ад мяжы з Непалам. Гэта адзіны васьмітысячнік, які цалкам размешчаны на тэрыторыі Кітая. Доступ замежнікаў у гэты раён доўгі час быў вельмі абмежаваным. Першае ўзыходжанне на вяршыню здзейсніла 2 мая 1964 кітайская экспедыцыя на чале з Сю Цзінам. Першае зімовае ўзыходжанне здзейснілі Пётр Мараўскі і Сімонэ Мора 14 студзеня 2005 года.
Іван Сяргеевіч Верас
Іван Верас (нар., ) — беларускі футбаліст, нападнік індыйскага клуба «Аіджал».
Клубная кар’ера
Выхаванец футбольнага клуба «Мінск», з 2016 года пачаў выступаць за дубль бабруйскай «Белшыны». На наступны год, калі бабруйская каманда выбыла ў Першую лігу, стаў іграком асноўнага складу. У пачатку 2018 года падоўжыў кантракт, аднак правёў за «Белшыну» толькі два матчы, пасля чаго пакінуў клуб. У другой палове 2018 года выступаў за «Чысць», дзе быў адным з асноўных ігракоў, але не здолеў выратаваць каманду ад вылету ў Другую лігу.
У сакавіку 2019 года папоўніў склад мікашэвіцкага «Граніта», дзе стаў асноўным нападнікам. З 15 галамі стаў трэцім бамбардзірам Першай лігі 2019. У студзені 2020 года перайшоў у «Смалявічы», якія выйшлі ў Вышэйшую лігу. Пачынаў сезон 2020 у стартавым складзе, пазней стаў часцей выхадзіць на замену, гуляў за дубль. У ліпені 2020 года пакінуў клуб.
У жніўні 2020 года далучыўся да «Крумкачоў», дзе стаў адным з асноўных ігракоў. У студзені 2021 года падоўжыў кантракт з клубам. У сезоне 2021 чаргаваў выхады ў стартавым складзе і на замену. У снежні 2021 года па пагадненні бакоў пакінуў сталічную каманду.
У студзені 2022 года папоўніў склад клуба «Юнайтэд Віктары» з Мальдываў, падпісаўшы кантракт на 10 месяцаў. Па выніках сезона 2022 з 13 галамі стаў трэцім бамбардзірам чэмпіянату Мальдываў. Восенню 2022 года доўгі час не мог пакінуць Мальдывы, бо клуб не разлічыўся з футбалістам.
У лютым 2023 года перайшоў у клуб «Аіджал» з індыйскай I-лігі.
IC 1660
IC 1660 — галактыка тыпу OCL (розпилене скупчення) у сузор’і Тукан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Лідскі павет (1921—1940)
Гісторыя
З 1939 года Лідскі павет у БССР, яго паўночная частка (Каняўская і Эйшышкская воласці) адышла да Літвы, а астатняя тэрыторыя 2 снежня 1939 года ўключана ў Баранавіцкую вобласць. 15 студзеня 1940 года скасаваны.
21 мая 1929 года дзесяць гмін перададзены ў склад навастворанага Шчучынскага павета.
Падазёрцы
Падазё́рцы (, Подозёрцы)  — прыпыначны пункт Віцебскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Размешчаны за 1 км на захад ад вёскі Падазерцы.
Свістталь
Свістталь (Swisttal) — камуна ў Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкоўваецца адміністрацыйнай акрузе Кёльн. Уваходзіць у склад раёна Рэйн-Зіг. Насельніцтва — чалавек (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 62,27 км². Афіцыйны код — 05 3 82 064. Камуна падзяляецца на 10 сельскіх акруг.
Гаспадарскі суд
Гаспадарскі суд, велікакняжацкі - вышэйшы суд Вялікага княства Літоўскага. Дзейнічаў у складзе вялікага князя і паноў рады або толькі паноў рады. Склад суда законам не быў рэгламентаваны, але на практыцы ў якасці заседацяляў абавязкова павінны былі прысутнічаць радныя паны. Іх колькасць не вызначалася, залежыла ад важнасці справы, часу і месца пасяджэння, сацыяльнага і саслоўнага становішча ісца і адказчыка. На правах суда дзейнічалі соймавыя і камісарскія суды. Першапачаткова соймавы суд праводзіўся вялікім князем і панамі радай у час соймаў. Паводле Статута Вялікага княства справы ў соймавым судзе разглядалі паны рада і 8 дэпутатаў сойма.
Алена Канаплянікава
Алена Канаплянікава (нар., Магілёў, Беларусь) — беларуская футбалістка і суддзя. Выступала ў зборную Беларусі WU-17.
Клубная кар’ера
У 2015 годзе скончыла прафесійную кар’еру. Працавала да звальгення ў 2016 годзе трэнер-адміністратарам у ЖФК «Надзея-Дняпро‎», пазнее была трэнерам у гімназіі № 2 г. Магілёва.
IC 1662
IC 1662 — галактыка тыпу OCL (розпилене скупчення) у сузор’і Тукан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Васіль Цяпінскі
Васіль Мікалаевіч Цяпінскі-Амельяновіч (1530-1540-я, Цяпіна, Полацкае ваяводства, цяпер Чашніцкі раён — ) — гуманіст-асветнік, пісьменнік, кнігавыдавец, перакладчык.
Паходжанне
Цяпінскія вядомыя ў актах Вялікага княства Літоўскага з XVI ст. як «кроўнародасныя» (блізка пародненыя) са Слушкамі. Слушкі былі ўплывовым родам у 2-й палове XVI—XVII стст., займалі важныя дзяржаўныя ўрады, удзельнічалі ў соймах і ўсіх вялікіх войнах. Паводле некаторых пазнейшых гербоўнікаў, якія часта пры апісанні каранёў арыстакратычных родаў трымаліся легендарных версій, Слушкі атрымалі шляхецтва пры вялікім князю Вітаўце разам з маёнткамі. Актамі гэта не пацверджана, але пэўныя сведчанні пра гэта ёсць. У 1547 годзе спадчынныя дакументы кіеўскага гараднічага Івана Грыгор’евіча Слушкі загінулі падчас пажару ў Мінску. Па хадайніцтве Слушкі Канцылярыя выдала яму пацвярджэнне на спадчынныя маёнткі. У акце пацвярджэння ўпершыню, з вядомых цяпер крыніц, згадана Цяпіна. Кіеўскі гараднічы паведаміў пра сваё права на Цяпіна: «Напервей што ему от брата его рожоного Павла Григоревича Служчича досталос(ь) на ровном делу именье их отчизное и дедизное на имя Тяпино» і на тое маюцца лісты і «твердасці» Вітаўта і іншых вялікіх князёў літоўскіх. Невядома хто быў яго першым ўладальнікам, сам Слушка згадвае пра правы на Цяпіна толькі свайго бацькі Грыгорыя і дзеда — «именье отчизное и дедизное». Такім чынам, гэтыя звесткі кажуць пра рэальных заснавальнікаў родаў Слушак і Цяпінскіх. Грыгорый Слушка — бацька кіеўскага гараднічага. Імя дзеда выяўляецца па іншых крыніцах. У судовым акце ад 14 чэрвеня 1514 года згаданы ліст, засведчаны слугамі навагародскага ваяводы, у тым ліку Грыгорыем Амельянавічам Слушкам. Амельян, імаверна, належаў да баярскага службовага стану, бо валодаў зямельнай маёмасцю. З нашчадкаў двух яго сыноў адзіны род Слушак раздзяліўся на два роднасных — Слушак (ад Грыгорыя) і Цяпінскіх (ад Івана). Імя агульнага пачынальніка роду працяглы час заставалася ў поўных родавых прозвішчах Слушак і Цяпінскіх. Нават судовы акт ад 28 ліпеня 1604 года называе аднаго з сыноў Васіля Цяпінскага, зямяніна Полацкага ваяводства — Цяпінскім-Амельяновічам.
Сыны Івана Амельянавіча, «рожоныя» (родныя) браты Мікалай (бацька Васіля) і Мацей Цяпінскія, упершыню названыя ў Попісе 1528 года. У беларускай гістарыяграфіяй гэтая згадка была не заўважана, магчыма, недагляд тлумачыцца запісам іх без прозвішча Цяпінскія. Попісы (перапісы шляхецкага паспалітага рушэння Вялікага княства Літоўскага) праводзілі нерэгулярна, звычайна, падчас збору войска для ваенных дзеянняў або пры пагрозе вайны, і змяшчалі агульныя звесткі пра сацыяльны і маёмасны стан шляхты і колькасці выстаўляных ёю «коней» (узброеных вершнікаў), пастановы вольных соймаў вызначылі адпаведныя нормы — 1 «конь» з 8 сялянскіх службаў у 1528 годзе, з 10 службаў ў 1567 годзе.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і баярына гаспадарскага Полацкага павета Мікалая Амельяновіча. Імя Васіля Цяпінскага разам з братамі Жданам і Іванам-Войнай ўпершыню згадана ў крыніцах 1560-х гадоў (тастамент маці 1563 года, працэс 1564 года з Юрыем Осцікавічам, які напаў на маёнтак Цяпінскіх — Свіраны). Жыццё Васіля Цяпінскага амаль не асветлена крыніцамі. Год нараджэння невядомы. Традыцыйна (без значнага абгрунтавання) лічыцца, што ён нарадзіўся недзе ў 1540-х гадах. Датаваны 1578 годам партрэт Цяпінскага выклікае сумненні датычна свайго паходжання. Няма звестак пра вучобу Васіля Цяпінскага ў замежных універсітэтах. Паводле дакументаў, у канцы 1550-х — пачатку 1560-х гадоў бацькі Васіля Цяпінскага былі вельмі сталага ўзросту (тастамент маці напісаны ў 1563 годзе, бацька памёр раней). Таму можна даследчыкі дапускаюць, што Васіль Цяпінскі нарадзіўся ў 1530-я — пачатку 1540-х гадоў. У 1550-х гадах ён самастойна ўдзельнічаў у судовых працэсах і не быў малодшым сынам падчас складання тастаменту маці. У тастаменце названы яшчэ два сыны Матроны Мікалаеўны — Ждан і Іван Война, якому на пачатку 1560-х гадоў яшчэ трэба было апякунства, а таксама даволі дарослая ўнучка Марына.
Жонка Васіля Цяпінскага — Соф’я Данілаўна, паходзіла з княжацкага роду Жыжэмскіх. Васіль Цяпінскі меў родавы маёнтак Цяпіна (каля Лепеля), спадчынныя і набытыя ўладанні ў Менскім, Лідскім, Ашмянскім, Віленскім паветах.
У 1567 годзе служыў таварышам коннай роты аршанскага старосты Філона Кміты-Чарнабыльскага. Браў удзел у Інфлянцкай вайне 1558—1563 гадоў. Служыў падканцлеру літоўскаму Астафію Валовічу, апекуну рэфармацыйнага руху, які падтрымліваў кнігавыдавецкую і асветніцкую дзейнасць у ВКЛ. Некаторыя даследчыкі лічаць, што ў пачатку 1570-х гадоў Васіль Цяпінскі жыў на Валыні.
У канцы жыцця Цяпінскі, відаць, не захаваў за сабой усіх маёнткаў, бо ў студзені 1604 года полацкі гродскі суд разглядаў справу паміж ягонымі сынамі і жонкай пра падзел толькі Цяпіна. Астатнія маёнткі, магчыма, былі прададзеныя ім на пакрыццё выдаткаў, звязаных з кнігадрукаваннем.
У актавай кнізе менскага гродскага суда за 1600 год (захоўваецца у Цэнтральным гістарычным архіве) знойдзена скарга баяраў Полацкага павета Канстанціна і Абрама Цяпінскіх на зямяніна К. Гурына з маёнтка Юнцаўскі за напад і збіццё іх у стадоле маёнтка Крайскі."«…по справе своей, которую мети маем за позвы гродскими… перед судом… з земяны господарскими воеводства Полоцкого с паном Иваном и Василием Матеевичами Тяпинскими о забите через них отцу нашого пана Василя Цяпинского..»"
Такім чынам, запіс паведамляе пра забойства Васіля Цяпінскага яго стрыечнымі братамі ў 1599 або ў пачатку 1600 года, матывы невядомыя, магчыма, так скончылася даўняя варожасць Васіля і яго дзядзькі Мацея Цяпінскага, пра якую згадвае запіс у Метрыцы. Пра шматлікіх нядобразычліўцаў і ворагаў Цяпінскі піша ў сваёй прадмове да Евангелля.
Дзейнасць
Васіль Цяпінскі працягваў гуманістычныя і культурна-асветніцкія традыцыі Францыска Скарыны, быў асабіста і ідэйна звязаны з Сымонам Будным, падзяляў яго грамадска-палітычныя і рэлігійныя погляды. Як і Сымон Будны, прыйшоў ад кальвінізму да антытрынітарызму. У кнізе «Пра найважнейшыя артыкулы хрысціянскай веры» Сымон Будны паведамляў, што ў 1574 годзе у доме «брата мілага Васіля Цяпінскага» адбыўся сінод антытрынітарыяў. У другой сваёй кнізе ён пісаў пра сінод 1578 года, на якім Цяпінскі адстойваў пазіцыю, што валодаць маёнткамі і зямлёй, а таксама ўдзельнічаць у справядлівых войнах супраць нашэсцяў і пагрозы тыраніі — не грэх і не супярэчыць Бібліі, як даводзілі крайне левыя антытрынітарыі. Такія погляды Цяпінскага супадалі з поглядамі шляхецкага крыла пратэстанцкага руху.
У 1570-я гады Васіль Цяпінскі на свае сродкі арганізаваў друкарню (якая знаходзілася, відаць, у Цяпіне) з намерам выдаваць кнігі на старабеларускай мове. У яго была добрая бібліятэка, неабходная для выдавецкай дзейнасці. Наважыўшыся надрукаваць Евангелле на дзвюх мовах — царкоўнаславянскай і старабеларускай — Цяпінскі распачаў цяжкую і складаную па тым часе работу па яе перакладзе. Зараз вядома толькі адно яго выданне Евангелле, якое выйшла каля 1570 года і змяшчае Евангеллі ад Матфея, Марка і часткова ад Лукі (захоўваецца ў Расійскай нацыянальнай бібліятэцы ў Санкт-Пецярбургу). Гэта частка выдання выяўлена ў XIX стагоддзе ў рукапісным зборніку, куды былі ўплецены 62 друкаваныя аркушы Евангелля Васіля Цяпінскага. Кніга мае арыгінальную будову: тэкст надрукаваны ў два слупкі (на царкоўнаславянскай і старабеларускай мовах) са шматлікімі спасылкамі на літаратурныя крыніцы. Прадмова да гэтага выдання на 6 аркушах напісана ім жа. Пры перакладзе Евангелля на старабеларускую мову Васіль Цяпінскі абапіраўся на стараславянскія пераклады Бібліі асветнікамі Кірылам і Мяфодзіем. Выданне ўпрыгожана наборным арнаментам. Прадмова да «Евангелля» адрозніваецца ад іншых прадмоў у старадруках публіцыстычнай страснасцю, вастрынёй пастаўленых пытанняў. Васіль Цяпінскі асуджае царкоўную і свецкую знаць, якая абыякава ставіцца да будучыні Айчыны.
Уся перакладчыцкая і друкарская дзейнасць вялася ім з патрыятычных пачуццяў да Радзімы. Пра сваё высокае прызначэнне служыць народу Васіль Цяпінскі пісаў у рукапіснай прадмове да Евангелля. Ён высока цаніў свой «зацный, славный, острий, довстипный» народ, да якога адносіў і сябе. Занепакоены заняпадам нацыянальнай культуры і асветы, духоўнасці існуючага грамадства, ён звязваў яго з агульным заняпадам навукі і маралі, заклікаў паноў і духавенства дапамагчы паспалітаму люду, адкрыць школы і ўзняць навуку «занедбаную». Васіль Цяпінскі імкнуўся даказаць вялікую карысць чытання Евангелля на роднай мове як «сумы закону божиего», якое дае магчымасць лепш разумець рэлігію. Такім чынам асветніцкая праграма Васіля Цяпінскага была разлічана на ўздым нацыянальнай культуры, школьнай справы, пісьменства, кнігадрукавання, умацаванне пазіцый старабеларускай мовы, абуджэнне грамадзянскай актыўнасці народа, яго гістарычнай і нацыянальнай свядомасці. У яго творчасці прысутнічаюць выразныя дэмакратычныя тэндэнцыі.
Яго падыход да рэлігіі быў рацыяналістычны, талерантны. Рэлігійную адукацыю ён звязваў з асветай наогул. Евангелле адрасаваў і дарослым, і дзецям, і кальвіністам, і праваслаўным, і ўсім, хто хоча чытаць гэту частку Бібліі. У сваёй прадмове да Евангелля Цяпінскі пісаў, што з-за цяжкага матэрыяльнага становішча процідзеяння непрыяцеляў, якія здзекаваліся з яго шчырага імкнення надрукаваць кнігу, яму давялося выпусціць толькі пісанні святых Матфея, Марка і пачатак з Евангелля Лукі. Выданнем Евангелля Васіль Цяпінскі ставіў за мэту не толькі спрыяць рэлігійнаму выхаванню, але ўзняць асвету і нацыянальную самасвядомасць народа. Асноўную прычыну цяжкага становішча і заняпаду сваёй айчыны ён бачыў у афіцыйнай палітыцы паланізацыі і акаталічвання, у падтрымцы гэтай палітыкі мясцовымі феадаламі, якія не толькі не дапамагалі народу развіваць сваю культуру, але і самі адракліся ад таго, што калісьці было зроблена іх «фалебными предками», саромеюцца свайго паходжання і мовы. Таму, паводле Цяпінскага, «за такою неволею» замест «мудрости и цвичения» «оплаканая неумеетность пришла, же вжо некоторые и писмо се своим… встыдают». Даўно наспелай справай ён лічыў адкрыццё школ, у якіх выкладанне вялося б не на лацінскай ці польскай, а на русінскай мове, дастаткова багатай для выкарыстання яе ў навучальных установах. Такія школы і вывучаемыя ў іх прадметы, на яго думку, павінны адпавядаць усебаковаму развіццю адукацыі на роднай мове і, значыць, усебаковаму развіццю чалавека «для лепшого розсудку», каб у іх «детки смыслы свои неяко готовали, острили и в вере прицвичали». У сваім выданні Евангелля Васіль Цяпінскі змясціў 210 глос (слоў-перакладаў), якія тлумачылі на палях кнігі незразумелыя ці малазразумелыя словы.
У 1560—1570-я гады ў Вялікім Княстве Літоўскім было цяжкае становішча. Не скончылася яшчэ Інфлянцкая вайна, няпростымі былі адносіны паміж Польшчай і Вялікім княствам Літоўскім у новым дзяржаўным фарміраванні — Рэчы Паспалітай. Люблінская унія 1569 года закранула дзяржаўныя інтарэсы Вялікага княства Літоўскага, у склад Кароны былі інкарпараваны былыя яго землі — Валынь, Кіеўскае ваяводства, Падляшша. Умацаваліся пазіцыі каталіцкай царквы, відавочнымі сталі першыя поспехі езуіцкага ордэна. У асяроддзі прывілеяваных пластоў грамадства, князёў, паноў і магнатаў, высокіх дзяржаўных ураднікаў Вялікага Княства Літоўскага сталі развівацца не столькі паланафільскія, колькі паланізацыйныя тэндэнцыі. Усё часцей у бытавым і грамадскім жыцці мясцовай знаці старабеларуская мова саступала сваё месца польскай, а часткова і лацінскай мовам, пашыралася рэлігійная канверсія (пераход шляхты ў каталіцызм), у крызісным становішчы апынулася праваслаўная царква. Пад уплывам новых дзяржаўна-палітычных умоў і ўнутраных супярэчнасцяў пачаўся імклівы адыход ад Рэфармацыі найбольш знатных і ўплывовых родаў. Гэтыя працэсы па-рознаму адбіваліся на духоўным жыцці народа, але ў цэлым яны вялі да выразнага духоўнага і культурнага размежавання пануючых пластоў Вялікага княства Літоўскага з простым, паспалітым, людам, значнай часткай гарадскога насельніцтва, дробнай шляхты, сялянамі. На былое сацыяльнае адасабленне напластоўвалася і чужая мова, звычаі і традыцыі, чужая канфесія. Агульнае пагаршэнне становішча, паборы і іншыя беды ваеннага часу ў свядомасці паспалітага люду нярэдка звязваліся з узмацненнем польскіх уплываў, а польскамоўная каталіцкая мясцовая шляхта і магнаты нярэдка атаясняліся з «ляхамі». Некаторыя асветнікі-рэфарматары ў Вялікім Княстве Літоўскім, у тым ліку прыроджаныя палякі, з гуманістычных пазіцый выказваліся за пашырэнне і рэфармаванне занядбанай школьнай справы, высока ацэньвалі прыгажосць і духоўныя магчымасці старабеларускай і царкоўнаславянскай моў, выказваліся за мірнае сужыццё розных, пагатоў суседніх народаў.
Прыкметы неадназначных палітычных, духоўных і культурна-моўных працэсаў усведамлялі Васіль Цяпінскі, Сымон Будны і іх паплечнікі. Мяркуюць, што ў 1562 годзе Васіль Цяпінскі надрукаваў у Нясвіжы 2 творы Сымона Буднага: «Катэхізіс» і «Апраўданне грэшнага чалавека перад Богам». Але толькі ў творчасці самога Цяпінскага асветніцкія і духоўныя тэндэнцыі знайшлі найбольш моцнае і ўзвышанае ўвасабленне, сталі асноўнай духоўнай справай яго жыцця і дзейнасці. Цяпінскі, мабыць, не вучыўся ў замежных універсітэтах, бо ўсё папярэдняе жыццё яго было павязана з вайсковымі, грамадскімі і складанымі хатнімі абавязкамі, ды і каштавалі замежныя падарожжы нямала. Але ж пераклады Бібліі былі пад сілу толькі людзям вельмі адукаваным, таленавітым, са значнымі гістарычнымі, лінгвістычнымі, тэалагічнымі, літаратурнымі ведамі. Безумоўна, пашырэнню яго інтарэсаў, кругагляду, грамадскай і духоўнай актыўнасці, зацікаўленасці біблейскімі перакладамі спрыяла сяброўства з Сымонам Будным і яго паплечнікамі, удзел у рэфармацыйным руху, знаёмства з дзейнасцю Францыска Скарыны і нясвіжскай друкарні.
У Супрасльскім зборніку XVI ст. перад прадмовай да Евангелля Цяпінскага, змешчаны «Катэхизисъ, або Соума Науки детей въ Христе Исусе», магчыма, тэкст падрыхтаваны Цяпінскім.
Памяць
У 2000 годзе ва ўнутраным дворыку БДУ ўстаноўлена кампазіцыя «Дыспут: Цяпінскі і Будны» скульптара Ігара Голубева.
Ліхновы (гміна)
Ліхно́вы (Lichnowy) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Мальбаркскага павета Паморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Ліхновах. Плошча гміны складае 88,7 км². Станам на 2004 год у гміне Ліхновы пражывалі 4591 чалавек, шчыльнасць — 51,8 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 10 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 14 населеных пунктаў.
Санці Касорла
Сант’я́га «Са́нці» Касо́рла Ганса́лес (Santiago «Santi» Cazorla González; нар., Льянера, Іспанія) — іспанскі футбаліст, паўабаронца катарскага клуба «Аль-Сад» і нацыянальнай зборнай Іспаніі.
«Вільярэал»
Санці пачынаў гуляць у футбол у акадэміі астурыйскага клуба «Аўеда». Ва ўзросце 17 гадоў ён апынуўся ў «Вільярэале», дзе гуляў спачатку ў дублі. 30 лістапада 2003 года Касорла дэбютаваў і ў асноўнай камандзе, згуляўшы адну хвіліну ў матчы супраць «Дэпартыва» (1:0).
У сезоне 2004/05 Касорла быў ужо іграком асновы, у 2005 годзе ён таксама дэбютаваў у Лізе чэмпіёнаў, дзе «Вільярэал» дайшоў да паўфіналу. 7 ліпеня 2006 года Касорла перайшоў у «Рэкрэатыва» за 600 тысяч еўра, падпісаўшы чатырохгадовы кантракт. «Вільярэал» захаваў магчымасць выкупіць іграка за 1,2 млн еўра. 27 жніўня Санці дэбютаваў у матчы супраць «Мальёркі» (1:1). Паўабаронца правёў у «Рэкрэатыва» моцны сезон, пасля заканчэння якога атрымаў тытул футбаліста года ў Іспаніі паводле версіі часопіса «Don Balon».
Добра зарэкамендавалы сябе Касорла зноў стаў патрэбен «Вільярэалу», і той скарыстаўся пунктам у кантракце аб магчымым вяртанні. У першым пасля вяртання сезоне Санці зноў паказаў добрую гульню і стаў важнай часткай выніковага поспеху каманды (2-е месца ў Ла Лізе). Паўабаронца забіў 5 мячоў і мноства разоў асіставаў нападнікам «Вільярэала» Джузэпэ Росі і Ніхату Кахведжы.
«Малага»
26 ліпеня 2011 года за 19 млн еўра перайшоў у іншы іспанскі клуб «Малагу».
«Арсенал»
7 жніўня 2012 года англійскі «Арсенал» паведаміў аб падпісанні Касорлы. Яго пераход стаў трэцім значным трансферам для «Арсенала» ў тым сезоне пасля Лукаша Падольскага і Аліўе Жыру. Дэбют у новым клубе быў вельмі ўдалым, гэта значыць у першым матчы супраць «Сандэрленда» Санці быў абраны іграком сустрэчы. У верасні Касорла забіў адзін з галоў у браму «Ліверпула» ў гасцявым матчы на «Энфілдзе» (0:2).
У 2017—2018 гадах не гуляў з-за траўмы. У маі 2018 года было абвешчана, што Касорла па заканчэнні кантракта пакідае «Арсенал».
Апошнія гады
У чэрвені 2018 года пачаў трэніравацца з «Вільярэалам» і неўзабаве афіцыйна стаў іграком каманды.
У ліпені 2020 года перайшоў у катарскі «Аль-Сад».
Марыя Вераніка Рэйна
Марыя Вераніка Рэйна (нар. 1960-я — ) — аргенцінскі псіхолаг, педагог і актывіст, праводзіць міжнародную кампанію за правы людзей з абмежаванымі магчымасцямі. Прадстаўляючы Міжнародны кансорцыум па інваліднасці і развіцці International Disability and Development Consortium), яна была ўдзельніцай перамоў па Канвенцыі ААН аб правах людзей з інваліднасцю.
Санці Касорла
Міжнародная кар’ера
31 мая 2008 года Санці дэбютаваў у нацыянальнай зборнай Іспаніі ў таварыскім матчы супраць зборнай Перу, які скончыўся з лікам 2:1 на карысць іспанскіх футбалістаў.
Марыя Вераніка Рэйна
Ранняе жыццё
Нарадзілася ў Аргенціне ў пачатку 1960-х, Марыя Вераніка Рэйна была інвалідам у аўтамабільнай аварыі ў 17-гадовым узросце, у гэты час яна была другакурсніцай. Пасля лячэння і знаходжання ў бальніцы яна ўсё яшчэ змагла скончыць школу. Яна спадзявалася стаць настаўніцай, але Марыі адмовілі ў навучанні, бо інваліды не мелі права выкладаць у Аргенціне.
Санці Касорла
Дасягненні
«Арсенал»:
Марыя Вераніка Рэйна
Ранняе жыццё
Ёй удалося пераадолець гэтыя цяжкасці, выбраўшы для атрымання вышэйшай адукацыі ступень педагагічнай псіхалогіі. Марыя Вераніка Рэйна скончыла Каталіцкі ўніверсітэт Санта-Фэ (Universidad Católica de Santa Fe) спецыяльная адукацыя для школ. Яна мае ступень магістра ў галіне адкрытага і дыстанцыйнага навучання са ступенню выкладання Нацыянальнага універсітэта дыстанцыйнай адукацыі Іспаніі.
Кар’ера
Рэйна мела досвед працы ў розных установах, у тым ліку ва Універсітэце Сан-Марціна ў Расарыа, Аргенціна; Аргентынская арганізацыя людзей з інваліднасцю, Cilsa; Цэнтр міжнароднай рэабілітацыі, Чыкага (1997); Інстытут міжнародных адвакатаў за інваліднасць; Інстытут міжнароднага супрацоўніцтва і развіцця; Інстытут міжнароднай прапаганды па інваліднасці і Цэнтр міжнароднай рэабілітацыі.
З 2006 года Марыя Вераніка Рэйна займае пасаду дырэктара па міжнародных праектах Інстытута Бертана Блата, Універсітэта Сіракуз, Вашынгтон. У 2008 годзе пры падтрымцы BBI і Сусветнага банка яна была прызначана першым выканаўчым дырэктарам Глабальнага партнёрства па пытаннях інваліднасці і развіцця Global Partnership for Disability and Development). Партнёрства накіравана на садзейнічанне ўключэнню людзей з абмежаванымі магчымасцямі ў палітыку і практыку праз агенцтвы развіцця. Мэры асабліва актыўна дзейнічала ў спецыяльным камітэце ААН па Канвенцыі аб інваліднасці.
У сваіх перамовах па Канвенцыі ААН яна настойліва прыцягвала арганізацыі інвалідаў па ўсім свеце. Таму яны далучыліся да універсальнага праваабарончага руху для людзей з абмежаванымі магчымасцямі ў інклюзіўным, даступным і ўстойлівым свеце. У якасці каардынатара Міжнароднай арганізацыі па інваліднасці (International Disability Caucus) на перамовах прадстаўляла людзей з абмежаванымі магчымасцямі. Ён эфектыўна мадэруецца ў рамках розных мерапрыемстваў і дасягнуў кансенсусу сярод зацікаўленых бакоў з рознымі інтарэсамі. Яна правяла сустрэчы і канферэнцыі, мадэравала камунікацыі і каардынавала пераклад і распаўсюд дакументаў на іспанскай мове ў лацінаамерыканскую суполку.
За некалькі месяцаў да смерці яна дапамагла павысіць статус групы ўдзельнікаў Міжнароднага альянсу інвалідаў. На Кансультатыўнай нарадзе ААН у Буэнас-Айрэсе Марыя Вераніка Рэйна імкнулася ўзмацніць ролю супольнасці інвалідаў у рэалізацыі Канвенцыі аб правах людзей з інваліднасцю.
Марыя Вераніка Рэйна памерла ў родным горадзе Расарыё 27 кастрычніка 2017 года. Тады ёй было 54 гады.
Магшот
Магшот — фатаграфічны партрэт, які робіцца пасля арышту. Мэта магшота — дазволіць праваахоўным органам мець фатаграфічную справаздачу аб арыштанце, каб забяспечыць ідэнтыфікацыю ахвярамі і следчымі. Большасць магшотаў мае дзве часткі: першая — профіль, другая — анфас. Яны могуць быць складзеныя ў магшот-кнігу для таго, каб вызначыць асобу злачынца. У гучных справах магшоты могуць быць таксама апублікаваныя ў сродках масавай інфармацыі.
Балоння (тканіна)
Балоння (ад назвы італьянскага горада Балоння, з якога паходзіць гэтая тканіна) — сінтэтычная тканіна, прызначаная для вытворчасці, і іншага воданепранікальнага адзення.
Апісанне
Тканіна «балоння» цёмна-сіняга адцення трапіла ў СССР з Італіі ў 1962 годзе. Першапачаткова яна выраблялася на Нара-фамінскім шаўковым камбінаце, дзе перанялі італьянскі вопыт яе вырабу. У складзеным выглядзе плашч месца не займаў зусім. Кошты былі астранамічныя: ад 60 да 80 рублёў — у СССР тагачасная палова стандартнай зарплаты — 120—140 рублёў у месяц.
Балоння прадстаўляе сабой капрон або нейлон, пакрыты і. Пакрыццё воданепранікальнае, з 2-4 слаёў, нанесеных на ўнутраны бок асновы. Першы са слаёў забяспечвае воданепранікальнасць, для яго нанясення ўжываецца рэчыва з вялікай вязкасцю — раствор палімера і супалімера ў этылацэтаце з дадаткамі  і. Наступны пласт складаецца з таго ж рэчыва, але менш глейкага, ён прызначаны для павышэння прывабнасці тканіны. На больш дарагія вырабы для паляпшэння якасці наносяць трэці і чацвёрты пласты, апошні змяшчае металічную пудру розных адценняў. Пасля нанясення гэтых слаёў выраб з абодвух бакоў падвяргаецца апрацоўцы сіліконам, які валодае воданепрымальным дзеяннем.
Як і сам капрон, «балоння» не падвяргаецца ўплыву кіслот, шчолачаў, бактэрый. Яна больш чым удвая лягчэй баваўнянай тканіны і больш трывалая. Пры гэтым палімерныя плёнкі на капроне «балонні» раствараюцца і іншымі арганічнымі растваральнікамі. «Балоння» не прапускае не толькі ваду, але і паветра, ёй шкодзяць прамыя сонечныя прамяні.
У масавай культуры
Згадка пра балонню як пра дэфіцытны дарагі матэрыял сустракаецца ва У. С. Высоцкага ў песні «» (1973): «…Мои друзья хоть не в болонии, зато не тащат из семьи, а гадость пьют из экономии, хоть по утру да на свои…».
Коханава (пасёлак)
Ко́ханава (, Коханово) — пасёлак у Талачынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Коханаўскага сельсавета.
Аганесон
Аганесон (Og), або раней Унуноктый (Ununoctium), ці скарочана Uuo — штучна сінтэзіраваны хімічны элемент; атамны нумар 118.
Упершыню атрыманы у 2002 у Аб’яднаным інстытуце ядзерных даследаванняў у Дубне, Расія) (у супрацоўніцтве з Ліверморскай нацыянальнай лабараторыяй, ЗША).
Яблыневая моль
Апісанне
Цела яблыневай молі белага колеру, з аксаміцістым бляскам. Вусікі ніткападобныя, закінутыя ў спакойным стане назад; ніжнегубныя шчупальцы выдаюцца наперад. Пярэднія крылы белыя, з 18-20 чорнымі кропкамі, размешчанымі трыма няправільнымі падоўжнымі радамі; у вяршыні крыла гэтыя 3 рады злучаныя вельмі дробнымі чорнымі крапінкамі; заднія крылы з абодвух бакоў, гэтак жа як і пярэднія з ніжняй боку, — попельна-шэрыя; даўжыня каля 20 мм. Сустракаецца ў Сярэдняй і Паўднёвай Еўропе. Матылькі пачынаюць з'яўляцца ў першай палове чэрвеня і першыя дні трымаюцца звычайна ў траве, а затым днём сядзяць нерухома на ніжнім баку лісця, а ўвечары і ноччу ажыўлена лётаюць. Самкі адкладаюць яйкі пераважна на 2-4-летнія галіны яблынь, выбіраючы для гэтай мэты кару з гладкай паверхняй.
Пашырэнне
Распаўсюджана ў Еўропе, на Брытанскіх астравах, у Фінляндыі, Швецыі; у Азіі — у Карэі, Японіі, сібірскай частцы Расіі, Манчжурыі (Кітай), Іране, Пакістане; у Паўночнай Амерыцы — у Брытанскай Калумбіі (Канада) і ЗША (штаты Вашынгтон і Арэгон).
Жыццёвы цыкл
Яечкі прыкрытыя жоўтай сліззю (выдзяленне даданых палавых залоз), утваральнай над купкай яечкаў род шчытка, які прымае пасля шаравата-буры колер; купкі гэтыя даўгаватай формы, 4-5 мм у дыяметры і заключаюць 15-65 падоўжана-авальных жаўтлявых яек. Праз 3,5—4 тыдні пасля кладкі вылупляюцца жаўтлявыя вусені з цёмна-бурай галавой, якія застаюцца зімаваць пад шчытком, з'ядаючы харыён яек і падгрызаючы трохі пад сабой кару. Вясной вусені пасяляюцца ў парэнхіме маладых лісточкаў яблыні, пераходзячы з адных лісточкаў у іншыя; пры гэтым скурка лісця як зверху, так і знізу застаецца некранутай. Паражаныя лісточкі бурэюць, засыхаюць і ападваюць з дрэў.
Праз некаторы час вусені выходзяць вонкі, пакрываючы верхні бок лісця павуцінневай тканкай, пад якой і жывуць грамадамі. У другой палове мая вусені пасяляюцца на вяршынях галін, уладкоўваючы вялікія гнёзды з павуціння; гняздо паступова пашыраецца і захоплівае ўсё новае і новае лісце, так што колькасць вусеняў у гняздзе можа даходзіць да 1000; часам гусеніцы ахутваюць усё дрэва запар павуціннем.
Дарослыя вусені, вядомыя ў некаторых мясцовасцях пад назвай майскага чарвяка, дасягаюць 1,8 см даўжыні, бруднавата-жоўтага колеру з чорнай галавой і чорнымі груднымі нагамі; на спінным баку знаходзяцца 2 падоўжных шэрагі чорных плям, побач з якімі знаходзіцца па 2 чорных кропкі; такія ж кропкі знаходзяцца з  бакоў вусеня. У канцы мая — пачатку чэрвеня вусені акукляюцца ў даўгаватых белых коканах, якія размяшчаюцца групамі (да некалькіх соцень і нават 1500 штук) у пазухах разгалінаванняў яблыні; кукалкі жаўтлява-чырвонага колеру. Пры моцным размнажэнні можа наносіць вельмі значную шкоду яблыням; моцна пацярпелыя дрэвы зусім не прыносяць пладоў на працягу двух гадоў.
Acrolepiopsis assectella
Acrolepiopsis assectella — матылёк з сямейства.
Экалогія
Зімуюць кукалкі або матылькі ў глебе пад расліннымі рэшткамі. Вясной матылі адкладаюць адзінкавыя яйкі на ніжні бок лісця цыбулі, на шыйку цыбуліны, кветкавыя стрэлкі. Развіццё вусеняў доўжыцца 12-16 дзён. Акукліванне адбываецца на кармавой расліне або ўнутры ліста. Кукалка развіваецца 9-15 дзён. На працягу года шкоднік дае два-тры пакаленні.
Чарнагорскі ўніверсітэт
Чарнагорскі ўніверсітэт (чарнаг. Univerzitet Crne Gore, Универзитет Црне Горе, UCG) — адзіны дзяржаўны ўніверсітэт Чарнагорыі. Галоўны кампус і старыя факультэты ўніверсітэта размешчаны ў Падгорыцы.
Гісторыя
Праз год пасля заснавання ўніверсітэту было прысвоена імя Вялька Влахавіча, але ў 1992 годзе вернута ранейшая назва — Універсітэт Чарнагорыі.
Структура
Універсітэт арганізаваны гэтак жа, як большасць еўрапейскіх універсітэтаў.
Кіраўнічы Савет пад старшынствам рэктара кіруе ўніверсітэтам. Вышэйшы акадэмічны орган — універсітэцкі Сенат.
Факультэты ўзначальваюць дэканы, інстытуты — дырэктары. На факультэтах і ў інстытутах галоўнымі акадэмічнымі органамі з’яўляюцца саветы па навукова-выкладчыцкіх пытаннях.
Вышэйшы студэнцкі орган — студэнцкі Парламент. Прадстаўнікі студэнтаў выбіраюцца ва ўсе органы ўніверсітэта і факультэтаў.
На дадзены момант працуюць наступныя факультэты (большасць размяшчаюцца ў Падгорыцы):
Таксама ў склад універсітэта ўваходзяць наступныя навукова-даследчыя інстытуты:
Акрамя таго, ва ўніверсітэт уваходзяць:
Мух
Мух (Much) — камуна ў Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкоўваецца адміністрацыйнай акрузе Кёльн. Уваходзіць у склад раёна Рэйн-Зіг. Насельніцтва — чалавекі (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 78,08 км². Афіцыйны код — 05 3 82 036.
Камуна падзяляецца на 112 сельскіх акруг.
Аналагавы сігнал
Ана́лагавы сігна́л — сігнал даных, у якога кожны з прадстаўленых параметраў апісваецца функцыяй часу і бесперапыннай множнасцю магчымых значэнняў.
Аналагавыя сігналы апісваюцца бесперапыннымі функцыямі часу, таму аналагавы сігнал часам завуць кантынуальным сігналам. Аналагавым сігналам супрацьпастаўляюцца дыскрэтныя (квантаваныя, лічбавыя).
Мост Інкаў
Мост інкаў (Puente del Inca) — мост натуральнага паходжання праз раку Мендоса. Знаходзіцца ў 195 км на ўсход ад аргенцінскага горада Мендоса на вышыні 2719 м над узроўнем мора.
Агульныя звесткі
Мост шырынёй 28 м, даўжынёй 48 м і таўшчынёй 8 м. узвышаецца аркай вышынёю ў 27 м над рачным люстэркам. На думку навукоўцаў, ён мог ўтварыцца ў выніку паслядоўнасці з снежных лавін і каменяпадаў. Згодна з гэтай мадэллю, лавіны лёда і снега ўтваралі першы пласт над ракой, на які клаўся другі - з камянёў, пылу і скальных абломкаў. Першы пласт таяў, а другі, злёжваўся і увільгатняўся мінералізаванай вадой бліжэйшых геатэрмальных крыніц, паступова ўтвараў арку натуральнага моста.
Паблізу Моста інкаў размешчаны аднайменны пасёлак, у якім на 2001 г. пражывала пастаянных жыхароў 132 чалавекі. Праз пасёлак праходзіць Панамерыканскія шаша ў той яго частцы, што вядзе ў сталіцу Аргенціны Буэнас-Айрэс. Па аргенцінскай класіфікацыі гэтая дарога з’яўляецца «Нацыянальным маршрутам № 7». Тут жа пралягае палатно цяпер спыненай Трансандынскай чыгункі са станцыяй.
Станцыйны вакзал выкарыстоўваецца як памяшканне альпінісцкага музея «Museo del Andinista», арганізаванага энтузіястамі з Расарыё з мэтай знаёміць прыезджых з культурнай гісторыяй наваколляў гары Аканкагуа. Музей актуальны, бо Мост інкаў з’яўляецца адпраўной кропкай некалькіх альпінісцкіх маршрутаў.
Мост інкаў выкарыстоўваўся ў якасці пераправы яшчэ ў каланіяльныя часы. Праз яго праходзіў сярэднявечны транспартны калідор, спалучаў ўзбярэжжы двух акіянаў: Атлантычнага і Ціхага. У пачатку 1817 па Масту прайшла армія Хасэ дэ Сан-Марціна ў сваім Андскім паходзе, прадпрынятым для абароны незалежнасці Чылі. У красавіку 1835 Мост інкаў агледзеў Чарлз Дарвін, які наведаў гэтую мясцовасць у ходзе кругасветнага падарожжа на караблі «Бігль». Транспартнае значэнне Моста знікла толькі з пачаткам XX ст., Калі недалёка ад яго праз прыток ракі Мендоса, раку Куэвас, быў перакінуты сучасны мост Трансандынскай чыгункі.
IC 1664
IC 1664 — галактыка тыпу *2 (падвойная зорка) у сузор’і Тукан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Масковій
Упершыню атрыманы у 2003 у Аб'яднаным інстытуце ядзерных даследаванняў у Дубне.
Айман аз-Завахіры
Айман аз-Завахіры (араб. أيمن الظواهري, Ayman al-Zawahiri, дакладная транслітарацыя ALFB: Åỉmɑn alƵ̑ɑuaeɩri;, Каір — , Кабул, Афганістан) — міжнародны тэрарыст, радыкальны ісламіст, лідар тэрарыстычнай групоўкі Аль-Каіда (2011—2022), урач, ісламскі багаслоў, пісьменнік.
Біяграфія
Нарадзіўся 19 чэрвеня 1951 года ў Егіпце ў сям’і прафесара фармакалогіі. У 1974 годзе скончыў медыцынскі факультэт Каірскага ўніверсітэта па спецыяльнасці хірург.
Айман аз-Завахіры быў галоўным ідэолагам глабальнай тэрарыстычнай сеткі «Аль-Каіды» на працягу некалькіх дзесяцігоддзяў і адыграў цэнтральную ролю ў нападах на амбасады ЗША ў Кеніі і Танзаніі ў 1998 годзе, у выніку якога загінулі амаль 3000 чалавек. Заняў пасаду лідара «Аль-Каіды» пасля таго, як Усама бін Ладэн быў забіты падчас рэйду войск ЗША ў Пакістане ў 2011 годзе. Пры жыцці бін Ладэна агенцтва Бі-Бі-Сі называла Завахіры «другім чалавекам у Аль-Каідзе».
У Егіпце Айман аз-Завахіры быў завочна прысуджаны да смяротнага пакарання. 25 верасня 2001 года Інтэрпол выдаў ордэр на ягоны арышт. Быў забіты 31 ліпеня 2022 года ў Кабуле ў выніку ўдару амерыканскага беспілотніка.
Брыльянцін (тканіна)
Брыльянцін — лёгкая тканіна са змешаных валокнаў, папулярная з сярэдзіны XIX стагоддзя да пачатку XX стагоддзя.
Апісанне
Брыльянцін можа быць палатнянага або саржавага перапляцення, вытканым з ваўнянога або махеравага ўтку на шаўковай або баваўнянай аснове. Брыльянцін мае бліскучае аздабленне і вядомы за свае пыланепрымальныя ўласцівасці; ён быў даступны ў аднатонных колерах або з прынтам і выкарыстоўваўся для сукенак, і падшэвак.
Лідзбарк (гміна)
Лі́дзбарк (Lidzbark) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Дзялдоўскага павета Вармінска-Мазурскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Лідзбарку. Плошча гміны складае 255,67 км². Станам на 2004 год у гміне Лідзбарк пражывалі 14 542 чалавекі, шчыльнасць — 56,9 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 24 салецтвы.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 34 населеныя пункты.
Кругі (Талачынскі раён)
Кругі́ (, Круги) — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Коханаўскага сельсавета.
Ош
Ош (Ош) — горад рэспубліканскага падпарадкавання ў Кыргызстане, адміністрацыйны цэнтр Ошскай вобласці. Насельніцтва — 281,7 тыс. чал. (2017) . Другі па велічыні горад Кыргызстана, афіцыйная назва «Паўднёвая сталіца».
Тэнесін
Тэнэсін (Ts), або раней Унунсептый (Ununseptium) Uus — хімічны элемент з атамным нумарам 117. Ён атрыманы шляхам ядзернага сінтэзу.
Ош
Геаграфія
Ош знаходзіцца на поўдні Кыргызстана, за 300 км на паўднёвы захад ад Бішкека (700 км па дарозе). Горад размешчаны ва ўсходняй частцы Ферганскай даліны, ля выхаду ракі Ак-Буўра (Акбура) з перадгор'яў Алайскага хрыбта, на вышыні ад 870 да 1110 м.
Падсвілле (станцыя)
Падсві́лле (, Подсвилье)  — станцыя Віцебскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласці. Размешчана ў гарадскім пасёлку Падсвілле; на лініі Полацк — Маладзечна, паміж станцыяй Баравое і прыпыначным пунктам Замошша.
Румынскія ваеннапалонныя ў СССР
Румынскія ваеннапалонныя ў СССР - служачыя Узброеных сіл Румыніі, якія патрапілі у палон Чырвонай Арміі падчас Другой сусветнай вайны. Разам з палоннымі з Вермахта і з вайскоўцамі дзяржаў-саюзніц гітлераўскай Германіі знаходзіліся ў лагерах ваеннапалонных у першае пасляваеннае дзясяцігоддзе, пасля чаго былі рэпатрыяваны ў Румынію.
Гісторыя пытання
На першых этапах удзелу румынскай арміі у баях у СССР не было шматлікіх выпадках паланення румынскіх салдат. Але ўжо пасля Сталінградскай бітвы шмат румынаў апынуліся ў палоне разам з нямецкай арміяй Паўлюса. Пазней праблема здачы румынскіх салдат у палон стала масавай. Пасля таго як ў 1944 г. Румынія капітулявала перад СССР, арышты румынскіх грамадзян і іх дэпартацыя ў Савецкі саюз працягваліся. З некаторых дабраахвотнікаў з румынскіх палонных фарміраваліся вайсковыя часткі, якія ваявалі на баку СССР.
Вызваленне палонных пачалося ў 1946 г. і расцягнулася да 1956 г. Пасля вяртання ў Румынію некаторыя вайскоўцы атрымалі новыя турэмныя пакаранні ад новай камуністычнай улады за ўдзел у вайне супраць СССР.
Колькасць ваеннапалонных Германіі і яе саюзнікаў у СССР
Звесткі пра колькасць ваеннапалонных УС Германіі і яе саюзнікаў у лагерах НКУС СССР на 22 красавіка 1956 г. (У гэту табліцу не ўваходзяць калабарацыяністы з грамадзян СССР, а звесткі даюцца па нацыянальным паходжанні палонных, а не іх краіне пражывання.)
Acrolepiopsis
Acrolepiopsis — гэта род матылькоў сямейства Гарнастаевыя молі. У яго ўключаюць 103 віды.