cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Аляксандраўка (Ашмянскі раён)
Алякса́ндраўка (, Александровка) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Ліпаўка (Касцюковіцкі раён)
Лі́паўка (, Липовка) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Новасаматэвіцкага сельсавета.
Эйр (паўвостраў)
Эйр (Eyre Peninsula) — паўвостраў у Аўстраліі, у штаце Паўднёвая Аўстралія. Названы ў гонар Эдварда Джона Эйра, даследаваўшага яго ў 1839 годзе.
Даўжыня паўвострава больш за 300 км. Размешчаны паміж Вялікім Аўстралійскім залівам і залівам Спенсер. Пераважаюць раўніны і нізіны з вышынямі да 200 м, у паўночнай частцы горы Голер (вышэйшы пункт — гара Ньюкт-Блаф).
На паўвостраве некалькі нацыянальных паркаў і запаведнікаў. Развіта авечкагадоўля. Здабываецца жалезная руда.
Койтава
Ко́йтава (, Койтово) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Геалогія
Каля вёскі, на беразе ракі Заходняя Дзвіна размяшчаецца Цякава-Койтаўскае радовішча даламіту. Пластападобны паклад звязаны з адкладамі франкскага ярусу (верхні дэвон). Ва ўскрышы (2,3—17,5 м) супескі, суглінкі, пяскі, пясчана-жвіровы матэрыял.
Малая Крапіўня
Мала́я Крапі́ўня (, Малая Крапивня) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Новасаматэвіцкага сельсавета.
Валагодская губерня
Валагодская губерня — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Расійскай імперыі і РСФСР. Існавала ў 1796—1918 і 1919—1929 гадах. Размяшчалася на Поўначы Еўрапейскай часткі Расіі і па велічыні саступала ў Еўрапейскай Расіі толькі Архангельскай губерні.
Тэрыторыя Валагодскай губерні ў старажытнасці была заселеная фіна-вугорскімі плямёнамі, у XII стагоддзі сюды пранікаюць наўгародцы, засноўваюць гарады (Волагду, Усцюг і іншыя) і распаўсюджваюць хрысціянства. З падзеннем Ноўгарада валагодскі край перайшоў да Масквы. Да пабудовы Пецярбурга, Волагда знаходзячыся ў водным звязку з Архангельскам, грала велізарнае значэнне ў знешнім гандлі Расіі.
Сусветны снукерны тур
Сусветны снукерны тур (World Snooker Tour) уяўляе сабой ланцуг снукерных турніраў, арганізаваных сусветнай асацыяцыяй прафесійнага більярда і снукера (WPBSA) для сваіх удзельнікаў. Каб паспяхова канкураваць у якасці прафесійнага снукерыста, гулец павінен быць членам WPBSA. Ланцуг ўтрымлівае двухузроўневую структуру тура з асноўным турам і другасным турам. Колькасць гульцоў у асноўным туры абмежавана, а другасны тур адкрыты для ўсіх прафесіяналаў і аматараў.
Валынская губерня
Валынская губерня (1792—1925, да 1795 Ізяслаўская) — паўднёва-заходняя губерня Расійскай імперыі на тэрыторыі гістарычнай вобласці Валынь. Адміністрацыйны цэнтр — да 1795 года горад Ізяслаў, затым да 1804 горад Наваград-Валынскі. У 1804 губернскім цэнтрам афіцыйна стаў горад Жытомір. Плошча: 71736 км². Насельніцтва: 3501600 чалавек (пачатак XX стагоддзя).
Спіс хімічных элементаў
Спіс хімічных элементаў упарадкаваны ў парадку ўзрастання атамных нумароў з магчымасцю сартавання па іншых параметрах. У табліцы прыведзены назва хімічнага элемента, сімвал, які выкарыстоўваецца для яго абазначэння (прызнаны Міжнародным саюзам тэарэтычнай і прыкладной хіміі), група і перыяд у Перыядычнай сістэме хімічных элементаў, атамная маса (найбольш стабільнага ізатопа), шчыльнасць, тэмпература плаўлення, тэмпература кіпення, год адкрыцця, прозвішча першаадкрывальніка. Колеры радкоў адказваюць сямействам элементаў:
Бесарабская губерня
Бесарабская губерня (да 1873 — Бесарабская вобласць) — адміністрацыйная адзінка Расійскай імперыі, якая існавала ў 1812—1917 гадах. Губернскі горад — Кішынёў.
Геаграфія
Тэрыторыя Бесарабскай губерні займала плошчу ў 44 399 км². Бесарабская губерня складала крайнюю паўднёва-заходнюю канцавіну Расійскай імперыі, паміж Прутам на захадзе і Днястром на поўначы і ўсходзе; Дунай (уласна, паўночны, Кілійскі рукаў яго) складаў мяжу на поўдні, Чорнае мора на паўднёвым усходзе, толькі на крайнім паўночным захадзе губерня не мела добра вызначаных натуральных межаў; ад аўстрыйскай вобласці Букавіны яе аддзялялі невялікія рэчкі, якія ўпадаюць у Прут і Днестр, а частка мяжы паміж імі была праведзеная палямі.
Анцулі
Анцулі́ (, Анцули) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Да 1972 года вёска ўваходзіла ў склад Гардзіеўцаўскага сельсавета.
Дрыколле
Дрыко́лле (, Дриколье) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета. За 5 км на паўночны захад ад Віцебска, 2,5 км ад чыгуначнай станцыі Лужасна на лініі Віцебск — Невель.
Гісторыя
У 18 стагоддзі вёска, дзяржаўная ўласнасць у Віцебскім ваяводстве ВКЛ. У 1770 годзе ў складзе дзяржаўнага маёнтка Лужасна. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе ў Расійскай імперыі, у Віцебскім павеце Пскоўскай, з 1776 года Полацкай губерняў. З 1796 года ў Беларускай, з 1802 года Віцебскай губерні. У 2-й палове 19 стагоддзя вёска пры возеры Дрыкольскае ў Мішкаўскай воласці Віцебскага павета Віцебскай губерні. У пачатку 20 стагоддзя вёска адносілася да Шалыгінскага сельскага таварыства. У сакавіку 1924 года вернута ў склад БССР. З 20 жніўня 1924 года ў Шалыгінскім сельсавеце Лосвідскага, з 29 кастрычніка 1924 года Кузняцоўскага, з 26 сакавіка 1927 года Віцебскага раёна Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года). У 1938 годзе ў вёску пераселены жыхары вёскі Галубава. З 20 лютага 1938 года ў Віцебскай вобласці. У Другую сусветную вайну з сярэдзіны ліпеня 1941 года да канца чэрвеня 1944 года акупіравана нацысцкімі войскамі, якія ў час карнай аперацыі ў лютым 1944 года спалілі 5 двароў і загубілі 7 жыхароў. З 20 снежня 1960 года ў Мазалаўскім сельсавеце. У 2000 годзе ў складзе калгаса «Прызыў» (цэнтр — вёска Мазалава).
Варонежская губерня
Варонежская губерня — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Расійскай імперыі і РСФСР, якая існавала з 1725 па 1779 і з 1796 па 1928. Губернскі горад — Варонеж. На момант утварэння Варонежская губерня займала шырокую прастору ад Елацьмы на поўначы да Азоўскага мора на поўдні і ад Купянска на захадзе да Інсара на ўсходзе.
Гісторыя
Варонежская губерня была афіцыйна аформлена У 1725 годзе ў выніку перайменавання Азоўскай губерні. У яе склад уваходзілі 5 правінцый: Бахмуцкая, Варонежская, Елецкая, Тамбоўская і Шацкая. У 1765 годзе з паўднёвай часткі Белгародскай і Варонежскай губерняў была сфарміравана новая Слабодска-Украінская губерня з цэнтрам у Харкаве, Бахмуцкая правінцыя была прыпісаная да Наварасійскай губерні.
Валодзькаўшчына
Вало́дзькаўшчына (, Володьковщина) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Новыя Саматэвічы
Но́выя Саматэ́вічы (, Новые Самотевичи) — аграгарадок у Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Новасаматэвіцкага сельсавета.
Станцыя Лужасна
Ста́нцыя Лу́жасна (, Лужесно) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета. У вёсцы знаходзіцца чыгуначная станцыя Лужасна.
Да 22 снежня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Біцялёўскага сельсавета.
Пасека (Касцюковіцкі раён)
Па́сека (, Пасека) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Новасаматэвіцкага сельсавета.
Лушчыха
Лушчы́ха (, Лущиха) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Бена (Ашмянскі раён)
Да 1972 года хутар уваходзіў у склад Гардзіеўцаўскага сельсавета.
Лужкі (Віцебскі раён)
Лужкі́ (, Лужки) (да 30 ліпеня 1964 года Кабыля́к ) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Людзі на балоце
Людзі на балоце — шматзначны тэрмін
Каралеўскі палац у Роскіле
Каралеўскі палац (Det Kongelige Palæ i Roskilde) у Роскіле быў пабудаваны каралеўскім архітэктарам Лаўрыцам дэ Цюра (Lauritz de Thurah) у 1733—1736 гадах і выкарыстоўваўся каралём Крысціянам VI падчас свайго знаходжання праездам у Роскіле або пры наведванні цырымоніі каралеўскіх пахаванняў. У 1835—1848 гадах палац быў месцам сходу прадстаўнікоў саслоўяў, якія паслужылі падрыхтоўцы дэмакратычных рэформаў 1849 года. У наш час палац належыць дзяржаве і выкарыстоўваецца як рэзідэнцыя біскупа, а таксама ў якасці музея.
Варні (Ашмянскі раён)
Варні́ (, Ворни) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Сакалоўка (Касцюковіцкі раён)
Сакало́ўка (, Соколовка) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Новасаматэвіцкага сельсавета.
Васеўцы
Ва́сеўцы (, Васевцы) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Роскіле
Ро́скіле (Roskilde) — горад у Даніі, на ўсходзе вострава Зеландыя (Шэлан). Адміністрацыйны цэнтр камуны Роскіле. Порт на беразе Роскіле-фіёрда, чыгуначны вузел. З 1971 года праводзяцца штогадовыя рок-фестывалі. Насельніцтва складае 46 292 чал. (2009).
Гісторыя
Названы ў гонар легендарнага заснавальніка — караля Ро і свяшчэнных крыніц (kilde), частка з якіх захавалася ў ваколіцах горада. Роскіле — былая рэзідэнцыя дацкіх каралёў (каля 1020-1416) і ўрада, сталіца Даніі (да 1443 года), да прыкладна 1060 года — цэнтр дыяцэзіі і найважнейшы рэлігійны цэнтр да часоў Рэфармацыі. Тут у XII стагоддзі была напісана Роскільская хроніка — найстаражытны твор дацкай гістарыяграфіі. 28 лютага 1658 года ў Роскіле заключаны Роскільскі мір, які завяршыў дацка-шведскую вайну.
Транспарт
З’яўляецца буйным чыгуначным і транспартным вузлом вострава Зеландыя, у эканамічным плане цесна звязаны з Капенгагенам. Першая дацкая чыгунка даўжынёй 31 км была пракладзена паміж Роскіле і Капенгагенам у 1847 годзе. Пасродкам сістэмы тунэляў пад пралівамі Вялікі Бельт (1997-98) і Зунд (2000) звязаны з гарадамі Швецыі і Германіі.
Культура і адукацыя
У горадзе ёсць некалькі вышэйшых навучальных устаноў і даследчых цэнтраў, уключаючы ўніверсітэт (1972). З 1971 года праводзяцца штогадовыя рок-фестывалі.
Уладзімір Рыгоравіч Гусакоў
Уладзімір Рыгоравіч Гусакоў (нар., вёска Батвінава, Чачэрскі раён, Гомельская вобласць) — беларускі вучоны ў галіне аграрнай эканомікі. Акадэмік Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (2003), акадэмік Акадэміі аграрных навук Рэспублікі Беларусь (1999—2002), замежны член Нацыянальнай акадэміі аграрных навук Украіны (2002), Расійскай акадэміі сельскагаспадарчых навук (2006), Акадэміі сельскагаспадарчых навук Рэспублікі Казахстан (2010), Латвійскай акадэміі сельскай і лясной гаспадаркі (2013), доктар эканамічных навук (1994), прафесар (1998). Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Беларусь (2004).
Біяграфія
Скончыў Беларускую дзяржаўную сельскагаспадарчую акадэмію (1976). У 1976—1979 гадах галоўны эканаміст у калгасе «17 партз’езд» Слаўгарадскага раёна Магілёўскай вобласці, з 1981 года малодшы навуковы супрацоўнік, з 1985 года старшы навуковы супрацоўнік Беларускага НДІ эканомікі і арганізацыі сельскай гаспадаркі. У 1989—1991 гадах дактарант Усесаюзнага НДІ эканомікі сельскай гаспадаркі (Масква). З 1992 года загадчык сектара Беларускага НДІ эканамічных праблем АПК, з 1994 года дырэктар Беларускага НДІ эканомікі і інфармацыі АПК (з 2002 года Інстытут аграрнай эканомікі НАН Беларусі, з 2005 года Цэнтр аграрнай эканомікі Інстытута эканомікі НАН Беларусі). У 1997—2001 гадах віцэ-прэзідэнт Акадэміі аграрных навук Рэспублікі Беларусь, адначасова - акадэмік-сакрарар Аддзялення эканомікі ААН РБ. З 2002 года віцэ-прэзідэнт, з 2004 года намеснік Старшыні Прэзідыума НАН Беларусі. Адначасова з 2002 года акадэмік-сакратар Аддзялення аграрных навук НАН Беларусі. З кастрычніка 2013 года Старшыня Прэзідыума Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі, член Урада Рэспублікі Беларусь.
Сцюарт Бінэм
Сцю́арт Бі́нэм (Stuart Bingham; нар., , графства Эсэкс, Англія) — англійскі прафесійны гулец у снукер. Чэмпіён свету 2015 года і былы другі нумар сусветнага рэйтынгу. Пераможца чатырох рэйтынгавых турніраў (уваходзіць у топ-20 снукерыстаў у гісторыі па колькасці перамог рэйтынгавага ўзроўню). З 2011 года нязменна ўваходзіць у топ-16 сусветнага рэйтынгу.
Стаў прафесіяналам у 1995 годзе, а дэбютаваў у асноўнай стадыі рэйтынгавага турніру на адкрытым чэмпіянаце Уэльса 1999 года, дзе здолеў дайсці да 1/4 фіналу. У 2000 годзе ўпершыню патрапіў на чэмпіянат свету, дайшоўшы да 1/8 фіналу, а ў сезоне 2005/2006 дайшоў да чвэрцьфіналаў на Гран-пры і чэмпіянаце Вялікабрытаніі, а таксама перамог на кваліфікацыйным турніры да Мастэрс, што дазволіла яму дэбютаваць на найбуйнейшым запрашальным спаборніцтве, пасля чаго ўпершыню ўвайшоў у топ-32 і абараніў тытул кваліфікацыі да Мастэрс у наступным сезоне. У пачатку сезона 2011/2012, толькі ва ўзросце 35 гадоў, атрымаў першую рэйтынгавую перамогу на адкрытым чэмпіянаце Аўстраліі і пазней увайшоў у топ-16 афіцыйнага рэйтынгу. У сезоне 2012/2013 дайшоў да фіналаў Усі Класік і адкрытага чэмпіянату Уэльса, атрымаў перамогу ў апошнім розыгрышы прэм’ер-лігі і ў канцы сезона дэбютаваў у топ-8 рэйтынгу. У сезоне 2014/2015 выйграў другі рэйтынгавы тытул — Шанхай Мастэрс, а таксама сенсацыйна перамог на чэмпіянаце свету, адолеўшы фаварытаў Роні О’Салівана, Джада Трампа і Шона Мёрфі ў фінале і стаўшы самым узроставым чэмпіёнам свету з 1978 года. Пасля перамогі на першынстве свету падняўся на найвышэйшае для сябе другое месца ў сусветным рэйтынгу, а ў 2017 годзе здабыў чацвёрты рэйтынгавы тытул на адкрытым чэмпіянаце Уэльса.
Займаў другое месца ў сусветным рэйтынгу амаль два гады. Апроч чатырох рэйтынгавых спаборніцтваў выйграў 4 нізкарэйтынгавыя турніры серыі PTC і 5 іншых прафесійных турніраў, у тым ліку Прэм’ер-лігу 2012 года. У 2015 годзе разам з Маркам Сэлбі прадстаўляў зборную Англіі на кубку свету. За сваю кар’еру аформіў больш за 350 соценных серый і ўваходзіць у топ-15 самых серыйных гульцоў у гісторыі снукера, а таксама зарабіў больш за два мільёны фунтаў стэрлінгаў прызавых грошай, уваходзячы ў топ-20 снукерыстаў у гісторыі па гэтым паказчыку. За кар’еру выканаў тры максімальныя брэйкі, уваходзячы ў топ-15 гульцоў з найбольшай колькасцю максімумаў.
Кароль Дамінік Пшаздзецкі
Кароль Дамінік Пшаздзе́цкі (Karol Dominik Przeździecki; 1782, Чорны Острыў, Падольскае ваяводства, Рэч Паспалітая (цяпер Хмяльніцкі раён, Украіна) — красавік, , Вялікае Княства Познаньскае (цяпер Польшча)) — літоўскі і польскі вайсковы дзеяч.
Біяграфія
У вайну 1812 года падтрымаў Напалеона, прызначаны камандзірам спачатку 21-га літоўскага пяхотнага палка, а потым 18-га Нясвіжскага палка ўланаў. Удзельнічаў у бітвах пад Койданавам (15 лістапада 1812), Бярэзінай (26-29 лістапада 1812), Лейпцыгам (19 кастрычніка 1813).
У 1812 годзе падчас адступлення Вялікай Арміі быў адным з першых, хто прыбыў да Вільні, дзе не стаў хаваць сапраўдных памераў катастрофы на Бярэзіне, за што быў неадкладна арыштаваны па асабістым даручэнні губернатара Д. Гагендорпа. Над палкоўнікам мелі намер здзейсніць ваенны суд «за распаўсюд несапраўдных чутак», і толькі заступніцтва Часовага ўрада Вялікага Княства Літоўскага выратавала яму жыццё.
За кампанію 1812 года ўзнагароджаны кавалерскім крыжам Virtuti Militari, за 1813 - ордэнам Ганаровага Легіёна.
На 15 верасня 1813 года прыпісаны, з-за ўлівання ўласнага палка ў склад 6-га польскага, да штаба князя Панятоўскага. Пад Лейпцыгам быў цяжка паранены ў галаву, праз што трапіў у прускі палон.
Пасля адрачэння Напалеона быў вызвалены з палону і служыў у польскай арміі. У 1816 годзе праз нежаданне несці службу ў арміі Каралеўства Польскага падаў прашэнне аб адстаўцы. 13 красавіка 1816 г. быў звольнены з правам нашэння мундзіра. Жыў у сваім маёнтку на Беларусі ў Смаргонях, дзе займаўся гаспадаркай: разводзіў пародзістую хатнюю жывёлу, утрымоўваў школу верхавой язды, арганізаваў вытворчасць вазоў (так званых «бярлінак»).
Падчас Лістападаўскага паўстання 1830—1831 гадоў абраны камандуючым узброенымі сіламі Ашмянскага павета, першым падпісаў акт аб павятовым паўстанні. У Смаргоні сфарміраваў конны і пешы паўстанцкія атрады. На іх чале вяртаўся да Ашмянаў 11 красавіка, паслаўшы наперад некалькі ўзброенных добраахвотнікаў у суседні Віленскі павет, каб узняць там паўстанне, перш чым пакінуць Смаргонь.
Пасля задушэння паўстання імперскія ўлады канфіскавалі яго маёмасць, а сам Кароль Дамінік быў інтэрніраваны ў Прусіі. Есць дзве версіі, дзе памёр граф Пшаздзецкі: у Кёнігсбергу ці Познані, куды ён мог з’ехаць з Прусіі. Дакладна вядома, што здарылася гэта ў 1832 годзе.
Быў двойчы жанаты: з Ганнай Храпавіцкай, дачкой Антонія, прадвадзіцеля павятовага аршанскага дваранства, а пасля яе смерці — з Карнеліяй Гурскай, дачкой Станіслава Аўгуста, цівуна рэтаўскага. Абодва шлюбы засталіся бяздзетнымі.
Галавач гіганцкі
Пархавік вялізны, або галавач гіганцкі, або дажджавік гіганцкі (Calvatia gigantea) — базідыяльны грыб сямейства шампіньёнавых.
Кароль Дамінік Пшаздзецкі
Спадчына
Граф у жыцці паводзіў сябе арыгінальна і размаўляў ганарліва. Паэт Віктар Юндзіл казаў, што Адам Міцкевіч дадаў некаторыя рысы Пшаздзецкага галоўнаму герою «Пана Тадэвуша». Аб гэтым паэту паведаміў сам аўтар.
Партрэт
Вядомы адзіны партрэт графа Пшаздзецкага, апісаны у «Каталогу выставы Напалеонаўскай» (Katalog wystawy Napoleońskiej (doby Księstwa Warszawskiego), otwartej w gmachu Muzeum Narodowego i Muzeum Wojska w Warszawie, dn. 5 maja r. 1921):"666. Пшаздецкі Кароль, палкоўнік камандзір 18-га палку ўланаў 1812 г. Па пояс, у 3/4 налева, у гранатовым (цёмна-сінім — рэд.) мундзіры, з каўнерам і вылогамі кармазіновымі (малінавымі — рэд.), эпалетамі і гузікамі залатымі, з лічбай «18». Памер 75 на 60. Подпіс: «Я. Янушэвіч 1831 Вільня». Уладар граф Райнальд Пшаздзецкі." На мундзіры бачны шыйны крыж Ордэна Святой Ганны (2 ступень), які Кароль мог атрымаць у прамежку між напалеонаўскімі войнамі ды паўстаннем 1831 года, а таксама характэрны для расійскіх уланаў віцішкет, наматаны вакол каўняра.
Галавач гіганцкі
Пашырэнне
Галарктычны від з еўразійска-амерыканскім арэалам. Пашырэнне: Заходняя і Паўднёвая Еўропа, Усходняя Азія, Паўночная Амерыка. На тэрыторыі Беларусі рэдкі від, колькасць якога скарачаецца.
Месцы росту: узлескі лісцевых і мяшаных лясоў, паркі, палі, выганы, лугі. Расце на ўрадлівай глебе ва ўмовах умеранага ўвільгатнення.
Грыбніца шматгадовая, пладовыя целы развіваюцца ў ліпені—верасні. Пладовыя целы трапляюцца адзінкавымі экземплярамі, вельмі рэдка па 2—3 у адным месцы
Выкарыстанне
Малавядомы ядомы грыб (маладыя пладовыя целы), мае антыбластычныя якасці.
Нікалаёва
Нікалаёва (, Николаёво) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
У 1924—1960 гадах цэнтр Мікалаёўскага сельсавета.
Станцыя Бялынкавічы
Ста́нцыя Бялы́нкавічы (, Станция Белынковичи) — пасёлак у Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Новасаматэвіцкага сельсавета. Чыгуначная станцыя Бялынкавічы.
Гальгінішкі
Да 1972 года вёска ўваходзіла ў склад Гардзіеўцаўскага сельсавета.
Будынак былога мужчынскага духоўнага вучылішча (Мінск)
Буды́нак было́га мужчы́нскага духо́ўнага вучы́лішча — частка комплексу Сядзібы Пшаздзецкіх у Мінску. Увесь комплекс занесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь, як помнік рэспубліканскага значэння.
Будынак духоўнага вучылішча змешчаны на вуліцы Рэвалюцыйнай, 2/пл. Свабоды.
Гісторыя
Будынак пабудаваны ў XVIII стагоддзі, як афіцына мінскай гарадской рэзідэнцыі Пшаздзецкіх. Упершыню ён быў пазначаны на плане Мінска 1793 года як Г-падобны ў плане мураваны будынак на рагу Койданаўскай вуліцы і Высокага Рынку. У 1799 годзе гэты будынак набыў мінскі дваранін Андрэй Станкевіч, які абсталяваў у ім мінскую гарадскую аптэку. У канцы XVIII — пачатку XIX стагоддзяў былая афіцына была рэканструявана. Над уваходам у аптэку, што знаходзіўся на рагу Койданаўскай вуліцы і Высокага Рынку, на другім паверсе быў пабудаваны вялікі балкон, які ў інвентарах пазначаны як ганак на чатырох драўляных слупах. У гэты час будынак афіцыны быў накрыты дахоўкай. Памяшканні гарадской аптэкі былі перакрыты скляпеннямі і ўпрыгожаны роспісамі (жывапісам).
Пасля смерці Андрэя Станкевіча комплекс былой гарадской рэзідэнцыі Пшаздзецкіх набыў сакратар мінскага дэпутацкага сходу Юрый Кабылінскі. Ён значна пашырыў гэты будынак у бок Койданаўскай вуліцы. У гэты час акрамя аптэкі на першым паверсе знаходзіліся розныя крамы, а на другім — жылыя пакоі.
У 1851 годзе ўладальнікам былой афіцыны Пшаздзецкіх стаў мінскі гарадскі галава Леапольд Дэльпацэ. Ён абсталяваў тут самую вядомую ў той час у Мінску краму адзення «парыжскай моды». У гэты час большую частку памяшканняў будынка займала Мінская губернская паштовая кантора.
У 1872 годзе ўвесь комплекс былой сядзібы Пшаздзецкіх быў набыты Мінскім духоўным вучылішчам за 40 тысяч рублёў. Да 1881 года значную частку памяшканняў працягвала займаць паштовая кантора, а астатнія пакоі былі пераабсталяваны для патрэб вучылішча.
Будынкі Мінскага мужчынскага духоўнага вучылішча моцна пацярпелі падчас вялікага пажару 1881 года. Пасля яго былая афіцына Пшаздзецкіх была адноўлена і значна пашырана. Будынак атрымаў П-падобны план. Тарцовыя часткі будынка былі павялічаны яшчэ на адзін паверх і завершаны з боку Койданаўскай вуліцы трохвугольнымі франтонамі. У гэты ж час паміж былым палацам Пшаздзецкіх і афіцынай была зроблена мураваная галерэя, каб забяспечыць пераход з аднаго будынка ў другі.
Найноўшы час
Паводле інвентарызацыі 1910 года большасць памяшканняў былой афіцыны Пшаздзецкіх выкарыстоўвалася непасрэдна духоўным вучылішчам. На першым і цокальным паверхах з боку Койданаўскай вуліцы знаходзіліся розныя крамы і майстэрні, у тым ліку вялікая крама царкоўнага начыння. Сярод вядомых вучняў Мінскага мужчынскага духоўнага вучылішча ў XIX — пачатку XX стагоддзяў быў будучы акадэмік Яўхім Карскі.
У 1918 годзе ўсе памяшканні вучылішча былі заняты пад патрэбы германскіх акупацыйных улад.
У 1920 годзе ў будынку размясціўся Наркамат асветы БССР. Тут з 1922 па 1925 год знаходзілася першая шматгаліновая навукова-даследчая ўстанова ў рэспубліцы — Інстытут беларускай культуры (Інбелкульт), які ў 1929 годзе быў рэарганізаваны ў Акадэмію навук БССР , тут жа было Беларускае курортнае бюро, а з 1930 года — Наркамат аховы здароўя.
Акрамя таго тут у 1930-я гады знаходзілася рэдакцыя газеты на яўрэйскай мове «Окцябр» (орган ЦК ВКП(б)Б). У гады Вялікай Айчыннай вайны будынак не пацярпеў. Пасля вызвалення Мінска ў доме № 2/13 былі змешчаны розны ўстановы Мінскага аблвыканкама і Мінскага райвыканкама.
Былая актавая зала вучылішча ў 1944 годзе была прыстасавана пад кінатэатр (першапачатковая назва «Радзіма», потым «Навіны дня», «Кінатэатр паўторнага фільма»), які быў разлічаны на 200 месцаў.
На будынку месціцца помнік Максіму Гарэцкаму.
Архітэктура
Будынак складаны, падоўжны ў плане, з выступамі і скошаным вуглом з боку пл. Свабоды. Першапачаткова ён быў Г-падобны ў плане, двухпавярховы з цокальным паверхам. У канцы XIX стагоддзя стаў П-падобны ў плане, у тарцовых частках надбудаваны трэці паверх. Фасады маюць плоскаснае вырашэнне. Сцены рытмічна прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў простых ліштвах, на другім паверсе — аздоблены сандрыкамі. Па перыметры будынка праходзіць тонкапрафіляваны карніз. Першы паверх аддзелены ад цокальнага тонкім паяском. Трохпавярховыя тарцовыя часткі завершаны невялікімі мансардамі пад двухсхільнымі дахамі. Сістэма планіроўкі зменена, спалучае анфіладнае размяшчэнне памяшканняў і кароткія калідоры.
Саўчонкі (Віцебскі раён)
Саўчо́нкі (, Савчёнки) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Махавік паразітны
Махавік паразітны (Xerocomus parasiticus) — шапкавы базідыяльны грыб сямейства балетавых. Адзіны паразітны грыб сярод сямейства.
Апісанне
Шапка дыяметрам 2-7 см, пукатая, потым пляскатая, сухая, тонкаапушаная, з узростам са шчылінкамі, жаўтавата- або аліўкава-бурая. Мякаць жоўтая, каля ножкі буравата-чырванаватая, з мяккім смакам і слабым грыбным пахам. Трубачкі зыходныя, жоўтыя, з чырванаватымі плямамі, з няправільна-вуглаватымі порамі. Ножка памерам 3-7 х 1-2 см, цыліндрычная, суцэльная, нярэдка выгнутая, гладкая, залаціста-жоўтая, з чырванаватымі плямамі. Споры 12-15 х 4-5 мкм, шырокавераценападобныя, гладкія, аліўкава-бурыя.
Пашырэнне
Немаральны від з еўрафрыкана-амерыканскім арэалам. Пашырэнне: Заходняя Еўропа, Паўночная Афрыка, Паўночная Амерыка. У Беларусі надзвычай рэдкі від, які трапляецца ў невялікай колькасці і на абмежаваных плошчах.
Сустракаецца ў шыракалістых лясах з умераным увільгатненнем, у месцах плоданашэння несапраўднага дажджавіка. На Беларусі расце на жывых пладовых целах цвердаскура звычайнага (Scleroderma aurantium). Пладовыя целы растуць паасобку або невялікімі групамі.
Выкарыстанне
Малавядомы ядомы грыб.
Шчаглоўка
Шчагло́ўка (, Щегловка) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Новасаматэвіцкага сельсавета.
Плешчаніцкае вадасховішча
Плешчаніцкае вадасховішча, Войкаўскае вадасховішча — вадасховішча ў Лагойскім раёне Мінскай вобласці. Плошча 2,04 км². Найбольшая глыбіня 6,3 м. Даўжыня 2,9 км. Найбольшая шырыня 0,9 км. Даўжыня берагавой лініі 7,3 км. Аб'ём вады 5,1 млн м³. Плошча вадазбору 232 км². На р. Дзвінаса (34 км ад вусця), за 24 км на поўнач ад г.п. Лагойск, каля заходняй ускраіны г.п. Плешчаніцы. Створана ў 1960 годзе для рэгулявання рачнога сцёку, рэкрэацыі і спартыўных мерапрыемстваў. Берагі пад лесам, правы забалочаны, левы высокі (1,5- 3 м). Дно выслана ілам, на мелкаводдзі пяском. Сярэднегадавое ваганне ўзроўню 50 см. Замярзае ў пачатку снежня, лёд (таўшчыня 40-50 см) трымаецца да 2-й паловы сакавіка. Інтэнсіўна зарастае, асабліва ў верхняй частцы і ў заліве. Упадаюць рэкі Дрылянка і Рудаўка.
Трусак
Ліквідавана ў 2013 годзе.
Асінаўка (Касцюковіцкі раён)
Асі́наўка (, Осиновка) — пасёлак у Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Сцяпан Кузьміч Гарбуз
Біяграфія
Скончыў Панявежскую на­стаў­ніцкую семінарыю ў Мсціславе ў 1916 годзе. З таго ж года ў арміі, потым настаўнік на Случчыне і Бабруйшчыне. Са студзеня 1919 года ў Чырвонай Арміі на Заходнім фронце. У 1921-24 гадах ва ўстановах Наркамасветы БССР, кіруючы справамі ЦК КП(б)Б, пазней сакратар Калінінскага акруговага камітэта КП(б)Б, у апараце ЦК КП(б)Б. Член КПСС з 1919 года.
Скончыў БДУ ў 1925 годзе.
З сакавіка 1928 года па снежань 1929 года на падпольнай працы ў Заходняй Беларусі, член ЦК КПЗБ, член сакратарыяту ЦК Кампартыі Польшчы. З 1930 года ў Маскве ў Камуністычным інстытуце журналістыкі, потым на партыйнай і гаспадарчай працы. У 1926 годзе кандыдат у члены, у 1927-28 гадах член ЦК КП(б)Б, член ЦВК БССР.
Суднікі (Віцебскі раён)
Су́днікі (, Судники) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Да 18 жніўня 1981 года вёска ўваходзіла ў склад Мазалаўскага сельсавета, да 13 студзеня 1992 года — у склад Заронаўскага сельсавета.
Трыгубцы
Трыгу́бцы (, Тригубцы) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Лосвіда (вёска)
Ло́свіда (, Лосвидо) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета. За 18 км на поўнач ад Віцебска, 3 км ад чыгуначнай станцыі Лосвіда на лініі Віцебск — Невель.
Гісторыя
У 18 стагоддзі сяло, цэнтр маёнтка, уласнасць Храпавіцкіх у Віцебскім ваяводстве ВКЛ. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе ў Расійскай імперыі, у Віцебскім павеце Пскоўскай губерні, з 1776 года ў Полацкай гуюерні. У 1783 годзе сяло (5 жыхароў) і аднайменны пасёлак у Віцебскім павеце Полацкай губерні. З 1796 года ў Беларускай губерні, з 1802 года ў Віцебскай губерні. У 1823 годзе, пасля смерці Ігната Храпавіцкага, маёмасць яго дачкі, памешчыцы Анеліі Храпавіцкай (па мужу Сурынавай), якой належала тут 240 дзесяцін зямлі. У 1834 годзе фальварак і 2 вёскі, у якіх налічваліся 53 рэвізскія сялянскія душы, у 1846 годзе — 43 рэвізскія сялянскія душы. Меўся хлебазапасны магазін. У 1846 годзе пабудавана праваслаўная царква. У 1863 годзе адкрыта народнае вучылішча (50 вучняў у 1881 годзе). Пры вучылішчы дзейнічаў інтэрнат. У 1878 годзе маёнтак, уласнасць памешчыка М.Любашынскага, які меў тут 12 000 дзесяцін зямлі. У 1886 годзе сяло, цэнтр Лосвідскай воласці Віцебскага павета Віцебскай губерні. Штогод тут працаваў прызыўны ўчастак для набору мужчын у войска. У пачатку 20 стагоддзя вёска ў Вярхоўскай воласці. Вёска (68 дзесяцін зямлі) адносілася да Пуцілаўскага сельскагаспадарчага таварыства. Побач знаходзіўся аднайменны фальварак (1 двор, 10 жыхароў), уласнасць К.Круменга, якім меў тут 21 дзесяціну зямлі. У 1909 годзе працавала народнае вучылішча. У сакавіку 1924 года вернута ў склад БССР. З 17 ліпеня 1924 года цэнтр Лосвідскага, з 29 кастрычніка 1924 года — Кузняцоўскага, з 26 сакавіка 1927 года Віцебскага раёнаў Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года). У 1930 годзе створаны калгас. З 20 лютага 1938 года ў Віцебскай вобласці. У 1939 годзе ў вёску пераселены жыхары хутароў Галадніца, Яфрэмава. З сярэдзіны ліпеня 1941 года да канца чэрвеня 1944 года акупіравана нацысцкімі войскамі. У чэрвені 1944 года гітлераўцы спалілі вёску (75 двароў) і загубілі 10 жыхароў. На франтах загінулі 18 жыхароў і 6 у партызанскай барацьбе. У баях за вызваленне вёскі і ваколіц ад нацыстаў загінулі 800 савецкіх салдат. З 20 снежня 1960 года вёска ў Мазалаўскім сельсавеце. У вёсцы размяшчалася цэнтральная сядзіба саўгаса «Лосвіда».
Лагойскі гісторыка-краязнаўчы музей імя Канстанціна і Яўстаха Тышкевічаў
Лагойскі гісторыка-краязнаўчы музей імя Канстанціна і Яўстаха Тышкевічаў — музей горада Лагойска. Рашэнне аб стварэнні Лагойскага гісторыка-краязнаўчага музея імя Канстанціна і Яўстаха Тышкевічаў было прынята раённым выканаўчым камітэтам у 2000 годзе.
Лосвіда (вёска)
Інфраструктура
У 2018 годзе ў вёсцы працавалі магазін, нафтабаза, бібліятэка, кармацэх.
Лагойскі гісторыка-краязнаўчы музей імя Канстанціна і Яўстаха Тышкевічаў
У музеі дзейнічае 3 залы, агульнай плошчай дэманстрацыйных залаў 259 м², з 7828 музейных прадметаў (5920 — асноўнага фонду, 1908 — навукова-дапаможнага на 2009 год). На 01.01.2012 музей наведалі 6726 чалавек. Штогод у Лагойскім музеі праводзяцца Тышкевіцкія чытанні і дзіцячыя Тышкевіцкія пленэры.
Лосвіда (вёска)
Памятныя мясціны
За 400 м на поўнач ад вёскі на вайсковых савецкіх воінаў пастаўлены абеліск і ўстаноўлена 15 надмагільных пліт (1964).
Гервішкі
Ге́рвішкі (, Гервишки) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Да 1972 года вёска ўваходзіла ў склад Гардзіеўцаўскага сельсавета.
Вітунь (Касцюковіцкі раён)
Віту́нь (, Витунь) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Да 8 снежня 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Каніцкага сельсавета.
Вішанькі (Касцюковіцкі раён)
Ві́шанькі (, Вишеньки) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Сакольнікі (Мазалаўскі сельсавет)
Сако́льнікі (, Сокольники) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Гісторыя
Вядома з XVI ст. як дзяржаўная ўласнасць ў Вялікім Княстве Літоўскім. У XVII ст. вёка ў складзе Віцебскай эканоміі ў Віцебскім ваяводстве. У 1634 г. у Сакольніках размяшчалася праваслаўная царква. У 1661 г. маёнтак Сакольнікі належаў езуітам. З 1765 г. у складзе казённага маёнтка Буева ў Буеўскім войтаўстве.
Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай у складзе Расійскай імперыі.
Махавік чырванеючы
Апісанне
Пладовае цела грыба — шапка на ножцы. Шапка дыяметрам 3—6(8) см, пукатая, потым пляскатая, тонкаапушаная, іншы раз са шчылінкамі, вішнёва-чырвона-бурая або ружова-бураватая, звычайна з аліўкавым адценнем. Мякаць жоўтая, на разрэзе ў ножцы злёгку зелянее. Трубачкі прырослыя, з вуглаватымі порамі, жоўта-аліўкавыя, пры дотыку зелянеюць. Ножка памерам 4—8 х 1—2 см, суцэльная, роўная, каля трубачак жоўтая, каля асновы з вішнёва-чырвоным адценнем. Споры 8—15 х 4—6 мкм, падоўжана-эліпсаідальныя, гладкія, жоўта-аліўкавыя.
Пашырэнне
Немаральны від з еўразійска-афрыканскім арэалам. Пашырэнне: Еўразія, Паўночная Афрыка. На тэрыторыі Беларусі вельмі рэдкі від, які трапляецца ў невялікай колькасці і на абмежаваных плошчах.
Месцы росту: дубравы і іншыя шыракалістыя лясы. Пладаносіць адзінкавымі пладовымі целамі і невялікімі групамі.
Асаблівасці біялогіі
Мікарызны сімбіёнт дуба, граба, магчыма ляшчыны. Пладаносіць ва ўмовах умеранага ўвільгатнення. Пладовыя целы з'яўляюцца ў ліпені-верасні.
Выкарыстанне
Дэкаратыўны малавядомы ядомы грыб.
Віцязь у тыгравай шкуры
«Віцязь у тыгравай шкуры» — грузінскі гераічны эпас.
Беларускія пераклады
На беларускую мову твор перакладалі А. Звонак і М. Хведаровіч
The Eerie
The Eerie — дэма-альбом беларускага метал-гурта Gods Tower запісаны ў 1993 годзе на студыі D.P.
У траўні-чэрвені 1997 году гурт перазапісвае альбом на студыі Aria. У 1998 годзе альбом выходзіць пад выдавецтвам MetalAgen Records.
Гарадок (Касцюковіцкі раён)
Гарадо́к (, Городок) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Да 8 снежня 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Пячарскага сельсавета.
Грыгі Гаравыя
Грыгі́ Гаравы́я (, Григи Горовые) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Да 1972 года вёска ўваходзіла ў склад Гардзіеўцаўскага сельсавета.
Цяцёркі
Цяцёркі (, Тетёрки) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Дзямідавічы (Касцюковіцкі раён)
Дзямі́давічы (, Демидовичи) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Геаграфія
Вёска знаходзіцца за 15 км у напрамку на ўсход ад горада Касцюковічы, за 175 км ад Магілёва , за 18 км ад чыгуначнай станцыі Камунары , каля правага берага ракі Сураў.
Грыгі Далавыя
Грыгі́ Далавы́я (, Григи Доловые) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Фрыстайл на зімовых Алімпійскіх гульнях 2014
Спаборніцтвы па фрыстайлу на зімовых Алімпійскіх гульнях 2014 у Сочы прайшлі з 6 па 21 лютага ў экстрым-парку «Роза Хутар», размешчаным каля Краснай Паляны. Было разгуляна 10 камплектаў узнагарод, што на 4 больш, чым на папярэдніх Алімпійскіх гульнях. 6 красавіка 2011 года выканкам Міжнароднага алімпійскага камітэта (МАК) прыняў рашэнне аб уключэнні ў праграму зімовых Алімпійскіх гульняў хаф-пайпа (мужчыны і жанчыны), 4 ліпеня таго ж года на паседжанні ў Дурбане (ПАР) было прынята рашэнне ўключыць у праграму Сочы 2014 яшчэ адну дысцыпліну — слоўпстайл (мужчыны і жанчыны).
Расклад
Расклад усіх спаборніцтваў паводле афіцыйнага сайта :
Час МСК (UTC+4).
Агульны залік
(Тлустым вылучана самая вялікая колькасць медаляў у сваёй катэгорыі; прымалая краіна таксама вылучана)
Вылячэнне цешчы Пятра
Вылячэнне цешчы Пятра — адзін з цудаў Ісуса Хрыста ў Евангеллях, запісаны ў Марка 1:29-31, Лукі 4:38-41 і Матфея 8:14-15.
Біблейскае апавяданне
У Евангеллях ад Марка і Лукі гэты эпізод адбываецца пасля выгнанне бесаў з мужчыны ў сінагозе Капернаума. Ісус пайшоў ў дом апостала Пятра. Там Ён убачыў цешчу Пятра, якая лежала ў ложку з высокай тэмпературай. Ісус дакрануўся яе рукі, і гарачка пакінула яе, яна ўстала і пачала Хрысту прыслужваць. Пасля гэтага, Евангеллі паведамляюць, што пасля заходу сонца і заканчэння суботы, людзі панеслі да Ісуса ўсіх, хто меў розныя хваробы ці быў апанаваны бесамі, а Хрыстос, паклаўшы рукі на кожнага з іх, вылечыў іх і выгнаў з іх дэманаў (Матфея 8:16-18).
Урывак з'яўлецца адзіным месцам у Евангеллях, дзе згадваецца цешча апостала, такім чынам можна зрабіць выснову, што апосталы былі жанатыя.
Васіль Васілевіч Глотаў
Васіль Васілевіч Гло́таў (, с., Варонежская губерня, Расійская імперыя — ) — адзін з кіраўнікоў партызанскага руху ў Магілёўскай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны.
Біяграфія
З пачатку Вялікай Айчыннай вайны ўдзельнік баёў супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў пад Беластокам. Удзельнік абароны Ваўкавыска ў 1941 годзе. З лютага 1942 палітрук партызанскай роты, выконваючы абавязкі начальніка штаба брыгады, у сакавіку-ліпені 1943 года камісар 1-й Асіповіцкай партызанскай брыгады, потым камандзір, камісар 210-га партызанскага атрада імя Сталіна, у маі-ліпені 1944 камандзір Асіповіцкай ваенна-аператыўнай групы.
З 1944 на савецкай і партыйнай працы. З 1945 — інструктар Магілёўскага абкама КПБ, загадчык сектара партыйных органаў, першы сакратар Круглянскага райкама КПБ Магілёўскай вобласці, затым — на партыйнай рабоце ў Валгаградскай і Саратаўскай абласцях.
Скончыў ВПШ пры ЦК КПСС у 1957.
Памёр у 1983 годзе. Пахаваны на могілках у Прудку.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнамі Чырвонага Сцяга, Чырвонай Зоркі і медалямі.
Памяць
Імем В. В. Глотава названая вуліца ў г. Асіповічы; у сярэдніх школах № 4 Асіповічаў і в. Жорнаўка Асіповіцкага раёна яму прысвечаны стэнды.
Аляксандр Раманавіч Пшчолка
Аляксандр Раманавіч Пшчолка ( (9 студзеня 1870), в. Чарсцвяды, Лепельскі павет, Віцебская губерня, цяпер Ушацкі раён, Віцебская вобласць — ; Псеўданімы і крыптанімы: Белорусс, А. Крицкий, А. П – ко, А. Р. П – ко) — беларускі празаік, публіцыст, этнограф.
Біяграфія
З 1918 года працаваў адвакатам пры Полацкім губернскім судзе, выкладаў геаграфію ў Полацкім лясным тэхнікуме. З 1927 года жыў у Калінінскай вобласці, займаў пасаду адваката ў мясцовым судзе. У 1937 годзе выйшаў на пенсію.
Творчасць
Друкаваўся з 1898 года ў «Витебских губернских ведомостях», пазней у газетах «Сельский вестник», «Минское слово», «Белорусская жизнь» і інш. Пісаў на беларускай і рускай мовах.
Выдаў больш за 10 кніг апавяданняў і нарысаў, дзе паказаў неўладкаванасць і бюракратызм мясцовых чыноўнікаў. У этнаграфічных нарысах апісваў народныя звычаі і абрады Лепельшчыны («Дзяды», «Мікітавы хаўтуры», «Зажынкі і абжынкі», «Беларускія святы»).
У 1910 годзе ў Полацку А. Р. Пшчолка арганізаваў хор, які выконваў беларускія народныя песні, і беларускі тэатр. Пад рэдакцыяй А. Р. Пшчолкі ў 1910 годзе выдадзена паэма «Тарас на Парнасе».
Леанід Вячаслававіч Русак
Леані́д Вячасла́вавіч Руса́к (нар., вёска Кухчыцы, Мінскай вобласці) — беларускі дзяржаўны дзеяч, былы міністр сельскай гаспадаркі.
Біяграфія
У 1980 годзе скончыў Віцебскі ветэрынарны інстытут.
Займаў пасады першага намесніка старшыні Мінскага абласнога аграпрамысловага камітэта, першага намесніка старшыні камітэта па сельскай гаспадарцы і харчаванні Мінскага аблвыканкама, працаваў старшынёй Мінскага раённага выканаўчага камітэта.
Даўкшышкі
Даўкшы́шкі (, Давкшишки) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Красная Звязда (Касцюковіцкі раён)
Кра́сная Звязда́ (, Красная Звезда) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Іванаўка (Дзямідавіцкі сельсавет)
Іва́наўка (, Ивановка) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Карвелішкі
Карве́лішкі (, Карвелишки) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мураванаашмянкоўскага сельсавета.
Іванаўка (Дзямідавіцкі сельсавет)
Да 8 снежня 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Пячарскага сельсавета.
Спіс аб’ектаў PGC (2159001—2160000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2159001—2160000)
Шылы (Віцебскі раён)
Шы́лы (, Шилы) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мазалаўскага сельсавета.
Таццяна Станіславаўна Бубенька
Таццяна Станіславаўна Бубенька (нар., Беразіно, Мінская вобласць) — беларускі археолаг. Кандыдат гістарычных навук (1991).
Біяграфія
Скончыла гістарычны факультэт БДУ (1980). Працавала ў Інстытуце гісторыі АН Беларусі (1977-94), загадвала сектарам аховы помнікаў і археалогіі Віцебскага гарвыканкама (1994-98). Дацэнт кафедры гісторыі Віцебскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя П. М. Машэрава (з 1998 па сёнішні час). Дэкан факультэта давузаўскай падрыхтоўкі ўніверсітэта (2003-12).
Навуковая дзейнасць
Вывучае старажытныя гарадскія і сельскія паселішчы Беларусі 9-18 ст. Абследвала археалагічныя помнікі ў Баранавіцкім, Бярэзінскім, Віцебскім, Мастоўскім, Пухавіцкім і Чашніцкім раёнах, выявіла больш за 20 новых помнікаў. Праводзіла раскопкі пасада старажытнага Клецка (1986), дзядзінца і пасада ў Навагрудку (1991-92, 2012), гарадзішча Камень у Лепельскім раёне (1998). Асноўным аб’ектам навуковых інтарэсаў абрала Ніжні замак у Віцебску, які даследуе з 1981 года. Мае таксама больш за 165 публікацый па тэме даследаванняў у навуковых, навукова-папулярных і энцыклапедычных выданнях.
Красны (Касцюковіцкі раён)
Кра́сны (, Красный) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Бараўская
Бараўска́я (, Боровская) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ноўкінскага сельсавета.
Асінаўка (Ноўкінскі сельсавет)
Асі́наўка (, Осиновка) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ноўкінскага сельсавета.
Круты Роў
Круты́ Роў (, Крутый Ров) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Да 8 снежня 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Пячарскага сельсавета.
Папоўка (Касцюковіцкі раён)
Папо́ўка (, Поповка) — пасёлак у Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Рдзіца
Даўжыня ракі 16 км. Плошча вадазбору 102 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1 м/км. Пачынаецца за 1,5 км у напрамку на паўночны захад ад вёскі Няраж, упадае ў Дняпро на ўсход ад вёскі Тайманава. Рэчышча часткова каналізаванае. На ўсход ад вёскі Няраж, каля аўтадарогі, на рацэ сажалка.
Каля ракі населеныя пункты Няраж, Ірдзіца, Янава, Тайманава. На беразе ракі за 2 км у напрамках на паўночны ўсход і паўднёвы ўсход ад аграгарадка Людчыцы знаходзяцца 2 археалагічныя помнікі — стаянкі эпохі мезаліту.
Первае Мая (Касцюковіцкі раён)
Пе́рвае Ма́я (, Первое Мая) — вёска ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзямідавіцкага сельсавета.
Канічы
Ка́нічы (, Каничи) — вёска ў Касцюковіцкім раёнё Магілёўскай вобласці Беларусі, пры сутоцы Беседзі з Суравам. Уваходзіць у склад Новасаматэвіцкага сельсавета.
Канічы — даўняе мястэчка гістарчынай Мсціслаўшчыны, колішняе ўладанне Цеханавецкіх. Знаходзіцца за 15 км на паўднёвы ўсход ад Касцюковічаў, за 9 км ад чыгуначнай станцыі Бялынкавічы (лінія Крычаў — Сураж). Насельніцтва на 2018 год — 195 чалавек.
Геалогія
Каля паўднёва-ўсходняй ускраіны вёскі знаходзіцца Каніцкае радовішча пяскоў. Лінзападобны паклад звязаны са старажытнаалювіяльнымі адкладамі надпоймавай тэрасы ракі Беседзь.
Вялікае Княства Літоўскае
У выніку адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформы 1565—1566 гадоў, вёска апынулася ў Крычаўскім павеце Мсціслаўскага ваяводства, дзе ў 1708 г. згадваецца пад сваёй сучаснай назвай. У пачатку XVIII стагоддзя Канічы з’яўляліся ўладаннем роду Цеханавецкіх. Вядома, што ў ходзе Крычаўскага паўстання хослаўскі староста, пан Цеханавецкі, «выганяў 300 людзей» з двара і вёскі Канічы ў дапамогу паўстанцам падчас штурма Крычаўскага замка.
У 1765 годзе Канічы ўпершыню апісваецца як мястэчка з вулічнай забудовай, у якой дамы стаялі па абодвух баках вуліцы. Мясцовая драўляная ўніяцкая царква была настолькі старой, што набажэнствы ў ёй спынілі.
Пад уладай Расійскай імперыі
Пасля Першага падзелу Рэчы Паспалітай Канічы ўвайшлі ў склад Мсціслаўскай правінцыі, пазней — Касцюковіцкай воласці Клімавіцкага павета Магілёўскай губерні, пры гэтым статус мястэчка панізілі да сяла.
У 1810 годзе памешчык І. Цеханавецкі заснаваў у Канічах суконную фабрыку (дзейнічала да 1832 г.). Сукно выраблялася з шэрсці іспанскіх авечак, якіх тут разводзілі. У час вайны 1812 г. фабрыка была разбурана і разрабавана французамі. У 1823 годзе на мануфактуры працавалі 137 прыгонных рабочых і вольнанаёмны майстар, у 1826 годзе меліся 10 ткацкіх і 10 сукнавальных станкоў, 6 прадзільных і 6 часальных машын, варсавальня і фарбавальня.
Уладальнік сяла, памешчык Уладзімір Цеханавецкі, у 1850 г. пабудаваў драўляны бровар (у 1900 г. працавалі 14 рабочых), на якім вырабляліся 120 704 вядры віна (даход 6705 руб.), а ў 1895 годзе пачала дзейнічаць парасілавая ўстаноўка. У сярэдзіне XIX ст. у Канічах быў касцёл і дзве праваслаўныя царквы, да маёнтка Цеханавецкіх адносіліся 13 вёсак, 6027 дзесяцін зямлі, 2 сукнавальні, 2 карчмы, 2 вадзяныя млыны, 94 лаўкі, вінакурны завод.
Станам на 1880 год, у сяле было 128 двароў, дзейнічалі царква (узведзена ў 1863 годзе) і каталіцкая капліца, 31 двор займаўся адыходным промыслам, прыбытак з якога складаў 20—40 рублёў. У 1886 годзе вёска значыцца ўжо як былое прыватнае ўладанне. Падчас сялянскіх хваляванняў 1893 года быў разгромлены панскі маёнтак. Паводле вынікаў перапісу 1897 года, вёска налічвала 54 двары, царкву, царкоўна-прыходскую школу, хлебазапасную краму і карчму, вінакурны завод, вадзяны млын і сукнавальню.
Пад назвай Канічы ў канцы XIX ст. існавалі мястэчка, сяло і фальварак. Апошнім уладальнікам фальварка быў Сігізмунд Цеханавецкі, які меў 1320 дзесяцін зямлі. У ходзе рэвалюцыі 1905—1907 гадоў вяскоўцы зноў разбурылі маёнтак Платона Цеханавецкага, спалілі драўляны бровар. Па інфармацыі 1909 года, у паселішчы дзейнічалі народнае вучылішча і царкоўнапрыходская школа, працавала казённая вінная лаўка, меліся 1302 дзесяціны зямлі. На рацэ Сураў, за 1.2 км на поўнач ад вусця, у канцы XIX ст. быў узведзены вадзяны млын, які спачатку належыў Цеханавецкім, а ў 1920-я гады перайшоў ва ўласнасць калгаса.
У 1910 годзе было скончана будаўніцтва новага касцёла, а ў 1914 годзе аднавіў працу бровар, размешчаны ў цагляным неабарочным будынку.
Найноўшы час
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Канічы абвяшчаліся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года, згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яны ўвайшлі ў склад БССР. 16 студзеня вёска разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі апынулася ў складзе РСФСР, але ў 1924 годзе, у выніку першага ўзбуйнення БССР, Канічы вярнулі Беларусі. 20 жніўня таго ж года яны сталі цэнтрам Каніцкага сельсавета Бялынкавіцкага раёна Калінінскай акругі. 4 жніўня 1927 года Бялынкавіцкі раён быў скасаваны, сельсавет увайшоў у склад Касцюковіцкага раёна Магілёўскай акругі.
У 1920-х гадах быў створаны саўгас, які ўваходзіў у Аршанскі свінагадоўчы трэст. Працавалі кузня, вадзяны млын, цагельня, ваўначоска, вапнавы завод. У 1930 годзе ўтварыўся калгас «Чырвоны Кастрычнік».