cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Амандус Генрых Адамсан
Ама́ндус Ге́нрых А́дамсан (Amandus Heinrich Adamson), у Расіі Ама́нд Іва́навіч (таксама Аман Іва́навіч ; 12 лістапада 1855, хутар Уўга-Ратсепа, каля горада Балтыйскі Порт, Расійская імперыя — 26 чэрвеня 1929, Палдыскі) — расійскі і эстонскі скульптар і жывапісец, акадэмік, адзін з заснавальнікаў эстонскага нацыянальнага мастацтва.
Біяграфія
У 1875 годзе перабраўся ў Санкт-Пецярбург і ў 1876 годзе паступіў у Імператарскую Акадэмію мастацтваў. Вучыўся ў класе прафесара Аляксандра фон Бока. Пасля заканчэння Акадэміі застаўся ў Санкт-Пецярбургу, выкладаў у школе Таварыства заахвочвання мастацтваў.
З 1877 па 1881 жыў і працаваў у Парыжы, дзе стварыў працы «Каханне, якое вечна перамагае» і «Лірычная музыка».
У 1881 годзе вярнуўся ў Санкт-Пецярбург, дзе выкладаў у Мастацкім вучылішчы Штыгліца. У гэты перыяд ён удзельнічаў у рэканструкцыі Міхайлаўскага палаца, стварыў твор «Апошні ўздых карабля».
У 1902 годзе ў Рэвелі, у парку Кадрыёрг паставілі яго самую вядомую працу — помнік маракам, якія загінулі на браняносцы «Русалка».
27 верасня (10 кастрычніка па новым стылі) 1905 года ў Севастопалі быў адкрыты помнік «ВЪ ПАМЯТЬ КОРАБЛЕЙ ЗАТОПЛЕННЫХЪ въ 1854 и 1855 г.г. ДЛЯ ЗАГРАЖДЕНIЯ ВХОДА НА РЕЙДЪ», у якім скульптурныя працы былі выкананы Амандусам Адамсанам (суаўтары — архітэктар В. А. Фельдман, ваенны інжынер О. І. Энберг).
Хасэ Сальчага
Хасэ Сальчага Зала (José Solchaga Zala; 1881 — 1953) — іспанскі ваенны дзеяч, генерал. Падчас грамадзянскай вайны 1936—1939 гадоў змагаўся на баку нацыяналістаў.
Амандус Генрых Адамсан
Біяграфія
У 1907 годзе па рэкамендацыях вядомага жывапісца Архіпа Іванавіча Куінджы, скульптара Аляксандра Міхайлавіча Апякушына і архітэктара Суслава ён атрымаў званне акадэміка.
Хасэ Сальчага
Біяграфія
З’яўляўся ўраджэнцам Навары. Яшчэ пры манархіі ўступіў у шэрагі іспанскай арміі, стаўшы прафесійным афіцэрам.
Амандус Генрых Адамсан
Біяграфія
У 1911 годзе Адамсан удзельнічае ў конкурсе Акадэміі мастацтваў праектаў помніка ў гонар 300-годдзя дому Раманавых. Ён прапанаваў пабудаваць у Кастраме грандыёзнае збудаванне вышынёй 36 м з 26 скульптурамі гістарычных асоб і барэльефамі навокал пастамента, якія б ілюстравалі найважнейшыя падзеі расійскай гісторыі. Камітэт па ўзвядзенні манумента выбраў яго працу, якая заняла другое месца. Закладка помніка адбылася 20 мая 1913 года, падчас святкавання 300-годдзя дому Раманавых у прысутнасці Мікалая II і яго сям'і. Да 1917 года быў пабудаваны пастамент і пастаўлена частка бронзавых фігур. Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі гатовыя скульптуры былі адпраўлены на пераплаўку, а на пустым пастаменце быў пастаўлены помнік Леніну. У 1918 годзе пераехаў у мястэчка свайго дзяцінства — горад Палдыскі, дзе жыў і працаваў да сваёй смерці 26 чэрвеня 1929 года. Паводле свайго перадсмяротнага пажадання пахаваны ў горадзе Пярну. У Палдыскі захаваўся дом, у якім Адамсан жыў пасля пераезду ў горад.
Творчасць
Адамсан таксама працаваў як мастак; яго палотны захоўваюцца ў Дзяржаўным мастацкім музеі Эстоніі.
Хасэ Сальчага
Біяграфія
У 1936 годзе далучыўся да паўстання правых сіл супраць рэспубліканскага ўрада «Народнага фронту». Падчас бунту ўзначаліў наварскія войскі ў Гіпускааскай аперацыі. 5 жніўня 1936 года яго войскі занялі Ірун, а 13 верасня наблізіліся да французскай мяжы і Сан-Себасцьяна. За гэта Сальчага атрымаў званне генерала. Пазней ён камандаваў нацыяналістычнымі войскамі падчас Біскайскай кампаніі. У жніўні 1937 года кіраваў наварскімі брыгадамі ў бітве пры Сантандэры, а ў верасні быў адным з камандзіраў нацыяналістаў падчас баёў за Астурыю. У сакавіку 1938 года кіраваў наварскімі дывізіямі ў Арагонскім наступленні. У чэрвені 1938 года ўзначаліў армейскі корпус «Турыя» ў баях на лініі XYZ. У снежні 1938 года Салачага ўзначаліў Наварскі армейскі корпус у Каталонскай аперацыі, а ў сакавіку 1939 года — у заключным наступленні грамадзянскай вайны.
Мафія
Ма́фія (mafia) — арганізаваная крымінальная злачынная група, таемнае злачыннае аб’яднанне, што дзеіць спосабам гвалта, забойстваў і шантажа. Першапачаткова тэрмін ужываўся ў адносінах да арганізацыі Коза Ностра (cosa nostra — наша справа). Узнікла ў 1670 годзе на востраве Сіцылія (Іспанская імперыя, цяпер Італія) ў якасці зладжанай самаабароны мясцовага насельніцтва. У 20 ст. засяродзіла ў сваіх руках гульнёвыя дамы, наркагандаль і прастутуцыю ды пранікла ў дзяржаўнае кіраваньне Італіі і ЗША. Захоўвае ўстойлівасць і ўнутраную згуртаванасць праз прытрымліванне родаплемянных звычаяў.
IX стагоддзе
IX стагоддзе (дзявя́тае стагоддзе) пачалося 1 студзеня 801 года і скончылася 31 снежня 900 года.
Ранняе Сярэднявечча ў Еўропе. Вікінгі засяляюць Фарэрскія астравы, Гардар Сваварсан адкрыў Ісландыю. Заснаваныя Полацк, Смаленск, Мурам, Растоў, Ужгарад.
Баяркіна (Рослаўльскі раён)
Баяркіна (Бояркино) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Ліпаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Баяркіна абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
З 2004 па 2019 год у складзе Гразеняцкага сельскага паселішча.
Беат Фойц
Бе́ат Фойц (Beat Feuz; нар., Шангнау, кантон Берн, Швейцарыя) — швейцарскі гарналыжнік, алімпійскі чэмпіён 2022 года ў хуткасным спуску, чэмпіён свету 2017 года ў хуткасным спуску, 4-разовы ўладальнік Малога крыштальнага глобуса ў заліку хуткаснага спуску, шматразовы пераможца этапаў Кубка свету, трохразовы чэмпіён свету 2007 года сярод юніёраў. Найбольш паспяхова выступае ў хуткасных дысцыплінах.
Акруга Уэйн
У Злучаных Штатах Амерыкі налічваецца 16 акруг з назвай Уэйн (Wayne County):
Кентаўры Фурыеці
Кентаўры Фурыеці — пары цёмнамармуровых кентаўраў ранняга прынцыпату, адзін — барадаты стары з мучаніцкім выразам твару, другі — усмешлівы юнак, якія былі выяўлены ў 1736 годзе пры раскопках вілы Адрыяна у Цівалі кардыналам Фурыеці і пасля доўгіх перамоў паступілі ў капіталійскія зборы Рымскіх Пап. Надпісы на статуях завуць іх аўтарамі Арыстэя і Папія з Афрадызія ў Карыі.
Апроч кентаўраў Фурыеці, вядомая аднатыпная беламармуровая статуя старога кентаўра з Амурам на спіне, які цвеліць яго. Яна была выяўлена ў XVII стагоддзі пры раскопках у Рыме і захоўвалася ў зборы Баргезэ да 1807 года, калі апошні быў набыты Напалеонам для Луўра. Фігура Амура пры рэстаўрацыі была фактычна выканана нанова. Парная да гэтай статуі статуя юнага кентаўра была, відаць, страчана.
8-я Іншагародняя вуліца (Гомель)
8-я вуліца Іншагародняя — вуліца ў заходняй частцы горада Гомеля. Названая ў 1930-я гады ў сувязі з селішчам тут іншагародніх. Працягласць каля 430 м, ад вул. Азёрнай да пуцеправода з вул. Уладзімірава.
Гісторыя
Забудоўвалася аднапавярховымі хатамі сядзібнага тыпу. Сучаснае аблічча вуліцы пачало складацца ў 1960-я гады, калі ў горадзе пачалося інтэнсіўнае будаўніцтва жылля. З 1970 года забудоўваецца 9-павярховымі дамамі.
Тэадор Альтэрман
Тэадор Юр'евіч А́льтэрман (Theodor Altermann;, в. Равіла, Эстонія — , , Эстонія) — эстонскі акцёр. Творчую дзейнасць пачаў у 1902 годзе. Адзін з арганізатараў і акцёр (з 1906) тэатра «Эстонія».
Творчасць
Стварыў яркія вобразы Леа Саалепа і Пійбілехта («Няўлоўны цуд» і «Дамавік» Э. Вільдэ), Барона («Скупы рыцар» А. Пушкіна), Атэла, Гамлета (аднайменныя п’есы У. Шэкспіра). Ігра Альтэрмана вылучалася майстэрствам пераўвасаблення, унутранага маналога. Як рэжысёр паставіў «Няўлоўны цуд», «Маскарад» М. Лермантава, «Без віны вінаватыя» А. Астроўскага і інш.
Джая
Джая (Пунчак-Джая, да 1965 Карстэнс, да 1969 Сукарна) — горная вяршыня ў Інданезіі, на захадзе гара на в. Новая Гвінея, у гарах Маоке. Вышыня 4884 м (самая высокая ў Акіяніі). Складзена з крышталічных парод. 3 вышыні 4400 м — вечныя снягі і ледавікі (агульная плошча каля 15 км²). Уваходзіць у склад нацыянальнага рэзервата Лорэнц.
Венера з люстэркам
«Венера з люстэркам» (La Venus del espejo) — карціна іспанскага мастака Дыега Веласкеса, якая адлюстроўвае аголеную Венеру ў напаўлежучай паставе. Яна глядзіцца ў люстэрка, якое трымае перад ёй Амур.
Дакладная дата напісання карціны невядомая. Лічыцца, што яна была скончана каля 1647—1651 гг. Меркавана, Веласкес напісаў «Венеру з люстэркам» падчас свайго візіту ў Італію, бо інквізіцыя ў Іспаніі забараняла пісаць аголенае жаночае цела. Таксама ўплывам цнатлівага іспанскага светапогляду лічыцца тое, што Венера намалявана, у адрозненне ад італьянскіх «Венер», спіной да гледача.
Сюжэт гэтага палатна навеяны венецыянскай жывапісам эпохі Адраджэння. Падобныя карціны можна сустрэць у Джарджонэ («Спячая Венера») і Тыцыяна («Венера Урбінская»). У сваёй працы Веласкес аб'яднаў дзве ўстояныя паставы, у якіх адлюстроўвалася Венера — напаўлежучы і з люстэркам.
«Венера з люстэркам» — адзіная захаваная выява аголенага жаночага цела пэндзля Веласкеса. У канцы XVIII стагоддзя вісела ў палацы герцагіні Альбы каля натхнёнай ёю «Махі аголенай». Пасля смерці герцагіні набыта Гадоям, у 1813 г. перавезена ў Іаркшыр.
У 1906 годзе карціна была набыта Фондам нацыянальных калекцый (The National Art Collections Fund) для Лонданскай Нацыянальнай галерэі. У 1914 годзе карціна была пашкоджана суфражысткай Мэры Рычардсан, але цалкам рэстаўравана і вернутая ў галерэю, дзе знаходзіцца і дагэтуль.
Прускаўскі сельсавет
Пру́скаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Пруска.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці БССР. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Рэчыцкага сельсавета.
Антыной Капіталійскі
Капіталійскі Антыной — скульптура Антыноя, палюбоўніка рымскага імператара Адрыяна. Статуя знаходзіцца ў Рыме ў Капіталійскім музеі. Скульптура, створаная ў часы старажытнага Рыма, была знойдзена на віле Адрыяна ў Цівалі.
X стагоддзе
X стагоддзе (дзяся́тае стагоддзе) пачалося 1 студзеня 901 года і скончылася 31 снежня 1000 года.
Еўропа
]]
Сан-Вісенты (мыс)
Сан-Вісе́нты (Cabo de São Vicente — Мыс Святога Вікенція) — мыс на паўднёвым захадзе Партугаліі, які ўтварае разам з суседнім мысам Понта-ды-Сагрыш самы паўднёва-заходні выступ еўрапейскага мацерыка. Мыс уяўляе сабой заходнюю ўскраіну партугальскага рэгіёна Алгарві, які сканчаецца тут скалістым берагам з беднай расліннасцю, які дасягае вышыні да 70 м.
Міфалогія
З часоў неаліту мыс з'яўляўся свяшчэнным месцам, пра што сведчаць усталяваныя ў яго наваколлях менгіры. У эпоху фінікійцаў ён быў прысвечаны бажаству Мелькарту. Старажытныя грэкі называлі гэта месца Афіуса (краіна змей), а яго жыхароў — эстрымніі (жыхары края). Для рымлян мыс з'яўляўся магічным месцам на краю свету, звязаным з заходам сонца і месцам пражывання багоў. Яны называлі яго Promontorium sacrum. Хрысціяне назвалі мыс у гонар святога Вікенція Сарагоскага, заступніка мараплаўцаў. Паводле легенды, лодку з яго целам мора вынесла менавіта ў гэтым месцы.
Наўруз
Наўру́з (ад  — «новы дзень»), альбо Міжнародны дзень Наўруз (21 сакавіка) — свята новага года па астранамічным сонечным календары ў іранскіх і цюрскіх народаў. Наўруз з’яўляецца нацыянальнай традыцыяй, што не мае прамых адносін да ісламскіх звычаяў.
Паходжанне гэтага свята сыходзіць сваімі каранямі ў дапісьмовую эпоху гісторыі чалавецтва. Афіцыйны статус ён набыў у Ахеменідскай імперыі, як рэлігійнае свята зараастрызму. Працягвае адзначацца і пасля арабскіх заваяванняў. У цяперашні час адзначаецца ў дні, на якія прыходзіцца вясновае раўнадзенства.
Варта адзначыць, што Наўруз не святкуецца арабамі. У Турцыі з 1925 па 1991 год афіцыйна святкаванне Наўруза было забаронена. У Сірыі святкаванне Наўруза забаронена да гэтага часу.
30 верасня 2009 года Наўруз быў уключаны ЮНЕСКА ў Спіс нематэрыяльнай культурнай спадчыны ЮНЕСКА, з гэтага часу 21 сакавіка абвешчана як Міжнародны дзень Наўруз.
Рустам Ібрагімавіч Ібрагімбекаў
Рустам Мамед Ібрагім аглы Ібрагімбекаў (Rüstəm Məmməd İbrahim oğlu İbrahimbəyov,, Баку, Азербайджанская ССР, СССР) — азербайджанскі і расійскі пісьменнік, сцэнарыст і кінарэжысёр. Заслужаны дзеяч мастацтваў Азербайджана (1976). Лаўрэат прэміі Ленінскага камсамола (1979), Дзяржаўнай прэміі Азербайджана (1980), Дзяржаўнай прэміі СССР (1981), Дзяржаўнай прэміі Расіі (1992, 1994, 1997).
Скончыў Вышэйшыя курсы сцэнарыстаў (1967) і рэжысёраў (1974). Дэбютаваў у кіно ў 1969 г.
Фільмаграфія
Сцэнарыст фільмаў:
і інш.
Іказненскі замак
Іказненскі замак — колішні замак у в. Іказнь.
IC 5205
IC 5205 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Тукан.
Іказненскі замак
Гісторыя
Замак і «места» Іказнь закладзены ў 1504 годзе браслаўскім старастам Іванам Сапегам на падставе прывілея караля польскага і вялікага князя літоўскага Аляксандра Ягелончыка. У 1515 годзе маскоўскія войскі аблажылі замак і спалілі мястэчка. Польскі гісторык А. Гваньіні ў 2-й палове 16 ст. адзначаў, што «Іказнь — замак мураваны і места драўлянае… ад Браслава ў 2 мілях ляжыць». У Інфлянцкую вайну (1558—1583) Сапегі размясцілі ў 1561 г. у замку значны гарнізон наёмных войскаў. Пасля Яна Сапегі мястэчкам і замкам па частках валодалі князі Пронскія, Страбоўскія, Сіняўскія і Езлавецкія. Апошнія ў 1589 годзе прадалі замак разам «з арматамі і стрэльбамі» Яну Сапегу за 15 тыс. злотых. У 1654 годзе замак быў узяты, а мястэчка разрабавана маскоўскімі войскамі. Разбурэнне замка прыпадае на перыяд Паўночнай вайны 1700—1721, у якой Сапегі прынялі бок С. Ляшчынскага і шведскага караля Карла XII.
IC 5205
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Іказненскі замак
Аріхтэктура
Займаў паўднёва-ўсходні край вострава Замак на возеры Іказнь. Узвышаная частка пагорка (55х30 м) з поўначы і ўсходу была абведзена мурам таўшчынёй 2 м, складзеным з валуноў і цэглы ў тэхніцы паласатай муроўкі. Заходні бок ахоўваўся гліняным валам, на якім былі драўляныя сцены. На паўднёвым краі замкавага пагорка стаяла мураванае збудаванне (20х18 м, таўшчыня сцен 2 м) з цэглы і валуноў, зробленае ў адной тэхніцы з мурам. У паўднёвым куце пагорка на курганападобным насыпе стаяла драўляная вежа. На ўсходнім рагу замка ўзвялі пяцівугольную вежу-рандэль з валунна-цаглянымі сценамі таўшчынёй 2 м. Схілы замкавага пагорка амаль да самай вады былі забрукаваны. Уезд у замак размяшчаўся па цэнтры заходняй сцяны. Падыходы да замка і ўсю астатнюю тэрыторыю вострава займаў падзамак. З поўдня і паўдневага-захада ён быў абнесены земляным валам вышынёй каля 2 м з драўлянымі канструкцыямі на ім. Пад замкам, у паўночным-заходнім баку, знаходзілася сажалка (47 х 17 м) для рыбы, злучаная спецыяльнай пратокай з возерам. Дно і бераг яе былі абкладзены камянямі і тоўстымі дошкамі. Цераз сажалку да замкавай брамы вёў драўляны мост. З берагам замак быў злучаны сканструяваным на чаўнах драўляным мостам, які ў выпадку ваеннай небяспекі лёгка і хутка разбіраўся.
HMS B10
HMS B10 — брытанская падводная лодка тыпу B. Пабудавана ў 1904-1905 гадах кампніяй Vickers, на верфі Бараў-ін-Фёрнас, дзе судна было спушчана 23 сакавіка 1906 года. Яна пачала службу ў Каралеўскім флоце 28 красавіка 1906 года.
У 1916 годзе лодка была часткай Адрыятычнай падводнай флатыліі, дыслакаванай у Брындызі і Венецыі. 9 жніўня 1916 года, падчас рамонту ў Венецыі, лодка была патоплена аўстрыйскай авіаціяй. .
Будзішча (Рослаўльскі раён)
Будзішча (Будище) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Ліпаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Будзішча абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
З 2004 па 2019 год у складзе Гразеняцкага сельскага паселішча.
NGC 2598
NGC 2598 (іншыя абазначэнні — UGC 4443, MCG 4-20-65, ZWG 119.116, PGC 23855) — спіральная галактыка з перамычкай (SBa) ў сузор’і Рак.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Сіндхі
Сі́ндхі (саманазвы: ગુજરાતી, सिन्धी) — народ у Пакістане і Індыі, асноўнае насельніцтва правінцыі Сінд і сумежных рэгіёнаў. У выніку эміграцыі буйныя абшчыны сіндхаў таксама склаліся ў ААЭ, Афганістане, Кеніі, краінах Паўднёва-Усходняй Азіі. Агульная колькасць - каля 42 млн чал.
Гісторыя
Назва сіндхаў паходзіць ад ракі Інд. У старажытнасці населеная імі вобласць з'яўлялася асноўнай часткай Індскай цывілізацыі. У 2 - 1 тысячагоддзях да н. э. сюды перасяляліся арыйскія плямёны. У IV ст. да н. э. яна была заваявана Аляксандрам Македонскім, пасля чаго ўваходзіла у склад Бактрыі, дзяржаў сакаў, масагетаў, эфталітаў, гурджараў.
У VIII - X стст. з'яўлялася часткай Арабскага халіфата. Арабы заставілі падрабязныя пісьмовыя крыніцы пра насельніцтва Сінда. Яны ўзгадвалі пра існаванне некалькіх гарадоў, а таксама качавых плямён, у тым ліку бхілаў. У гэты перыяд з'явіліся першыя помнікі літаратуры на мове сіндхі.
У высокае і позняе сярэднявечча Сінд працягваў пакутваць ад нашэсцяў заваёўнікаў з Ірана, Сярэдняй Азіі і Афганістана. У гэты перыяд яго тэрыторыя падзялялася на некалькі дзяржаў, дзе ўладу аспрэчвалі мясцовыя мусульманскія ўладары і раджпуты. У перыяд дамінавання дынастыі Сама (1335 - 1520 гг.) канчаткова сфарміравалася сіндхская гарадская культура і асаблівая сіндхская мусульманская архітэктура. Акбар Вялікі ўключыў Сінд у склад Магольскай імперыі. У 1739 г. землі сіндхаў былі заваяваны Іранам. У 1748 г. — Афганістанам. У 1843 г. — Брытанскай Ост-Індскай кампаніяй.
Брытанцы захавалі памешчыцкае землеўладанне. Індустрыялізацыя ў складзе Брытанскай Індыі садзейнічала далейшаму росту гарадоў, сярод якіх асабліва вылучаўся Карачы. Гарадское насельніцтва, якое дагэтуль было пераважна мусульманскім, папаўнялася за лік мігрантаў-парсаў, сікхаў, індусаў, джайнаў. У выніку гэта прывяло да сутыкненняў паміж дробнымі гандлярамі і рабочымі-мусульманамі з іншарэлігійнай эканамічнай элітай. Сіндхская інтэлігенцыя ўдзельнічала ў руху за незалежнасць Індыі і Пакістана. У 1935 г. каланіяльная адміністрацыя вылучыла асобную правінцыю Сінд.
Пры падзеле Індыі і Пакістана на дзве асобныя дзяржавы большасць сіндхаў-індуістаў была вымушана пераехаць у Індыю, у той час як у пакістанскі Сінд мігрыравалі мусульмане з розных рэгіёнаў Індыі. Аднак у Пакістане захавалася сіндхская гарадская індуісцкая абшчына, частка сіндхаў-мусульман засталася ў Гуджараце, Раджастхане і Махараштры. У 1972 г. у Пакістане ўзнік нацыяналістычны рух за аб'яднанне сіндхаў дзвюх краін і стварэнне асобнай сіндхскай дзяржавы.
Эмэ Бээкман
Э́мэ Бэ́экман (Aimée Beekman; нар., , Эстонія) — эстонская пісьменніца. Скончыла ў 1956 годзе Усесаюзны Дзяржаўны інстытут кінематаграфіі. Друкуецца з 1959 года.
Сіндхі
Гаспадарка
Жывёлагадоўля таксама мае важны характар. Сіндхі трымаюць буйную рагатую жывёлу, вярблюдаў, коняў, авечак і коз. У дэльце Інда і на марскім ўзбярэжжы развіта рыбалоўства. Рыбаловы звычайна аб'яднаны ў асобныя рабочыя калектывы. Рыбаловы-індуісты вылучаюцца як асобная каста. На марскім узбярэжжы традыцыйна здабываюць соль.
Гарады як рамесныя і гандлёвыя цэнтры ўзніклі ўжо ў старажытнасці. У сярэднявеччы склалася развітая гарадская культура. Сіндхскія рамеснікі здаўна займаліся апрацоўкай скуры, вытворчасцю дываноў і тканін, ювелірнай справай. Да сярэдзіны XX ст. далёка за межамі Сінда былі вядомы вырабы мясцовых ганчароў. З сярэдзіны XIX ст. адбываўся працэс індустрыалізацыі, узнікнення буйных прадпрыестваў, дзе працавалі прафесійныя рабочыя. У сярэдзіне XX ст. яны складалі каля 10% ад усяго насельніцтва. Сіндхскія гандляры шмат стагоддзяў выконвалі функцыі пасрэднікаў паміж Індыяй і Блізкім Усходам. У гарадах меліся прафесійныя аб'яднанні гандляроў. У нашы дні гандаль — важная сфера эканомікі, у якую ўцягнута да чвэрці гарадскога і сельскага насельніцтва.
Эмэ Бээкман
Творчасць
У раманах «Трылогія пра Мір'ям» (1964—1972), «Чародка белых варон» (1967), «Пара раўнадзенства» (1971), «Чартацвет» (1974), «Родавае дрэва» (1977), «Магчымасць выбару» (1978) — маральна-этычныя праблемы, паказ духоўнай пераемнасці пакаленняў. Раман «Глухія бразготкі» (1968) пра нямецка-фашыскую акупацыю ў гады Другой сусветнай вайны. Аўтар твораў для дзяцей, кінасцэнарыяў, п'ес, нарысаў.
Сіндхі
Жытло
Асноўны традыцыйны від паселішча ў сельскай мясцовасці — вёска. У далінах вёскі вялікія, часам налічваюць некалькі тысяч жыхароў. У горных і пустынных раёнах — малыя. Сялянскія падворкі месцяцца вельмі кампактна. Цэнтрам падворка з'яўляецца дом. У мінулым гэта была аднакамерная каркасная хаціна з плоскім дахам. Яна апляталася галлём і абмазвалася глінай. Вакол будаваўся высокі плот. У нашы дні дамы будуюць з цэглы і каменю, яны маюць некалькі пакояў. Сем'і наёмных рабочых і пастухоў часцяком жылі ў часовых паселішчах з трысняговых шатроў. Такі тып жытла ўсё яшчэ можна сустрэць у дэльце Інда. У гарадах падворкі рамеснікаў і гандляроў звычайна нагадвалі сялянскія, аднак тут меліся фартыфікацыі, грамадскія і рэлігійныя будынкі, палацы і г. д. Для традыцыйнай сіндхскай архітэктуры характэрны аднапавярховыя жылыя пабудовы.
Высокава (Рослаўльскі раён)
Высокава (Высоково) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Ліпаўскага сельскага паселішча.
Эмэ Бээкман
Пераклады
На беларускую мову творы Бээкман пераклаў М. Татур.
Высокава (Рослаўльскі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Высокава абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Сіндхі
Вопратка
Аснову мужчынскай і жаночай вопраткі складаюць штаны і кашуля. Мужчыны апранаюць паверх кашулі камізэльку або — гэта больш характэрна для індуістаў — кароткі халат. У Сіндзе распаўсюджаны самыя розныя мужчынскія галаўныя ўборы. Жанчыны могуць апранаць паверх штаноў спадніцу, насіць хусткі і доўгія шалікі. Розніца ў веравызнанні ўплывае на нашэнне абутку. У мінулым нават прадстаўнікі заможных пластоў насельніцтва хадзілі басанож. У наш час сіндхі-мусульмане аддаюць перавагу скураному абутку, а індуісты — з тканін. Радзей сустракаецца плецены абутак накшталт лапцяў.
Высокава (Рослаўльскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Сіндхі
Кухня
Сіндхская кухня ўвабрала ў сябе кулінарныя звычаі Індыі і Заходняй Азіі. Асноўную традыцыйную ежу складаюць стравы з проса, бабовых і гародніны. У нашы дні найчасцей сустракаецца сняданак з пшанічнага хлеба, варанага рыса, падлівы і двух дадатковых страў з мяса і гародніны. Мяса і рыбу ядуць як мусульмане, так і індуісты. Але індуісты захоўваюць забарону на ўжыванне ялавічыны. Рэдкім дэлікатэсам лічыцца запечаныя карані лотасу. Найбольш папулярны напой — чай. Таксама п'юць закісленае і кіпячонае малако, узвары з садавіны.
Фальклор
Сіндхі маюць багаты фальклор. Вусная народная творчасць уключае шматлікія любоўныя і чарадзейныя казкі, легенды, байкі, мужчынскія і жаночыя песні. Песеннае мастацтва развівалася пад моцным уплывам рэлігійнай паэзіі. У гарадах і буйных вёсках папулярны вулічныя тэатральныя відовішчы, выступленні музыкантаў і факіраў.
Рэлігія
Большасць вернікаў — мусульмане-суніты, аднак ёсць невялікія групы шыітаў і ісмаілітаў. Рэлігійная культура доўгі час развівалася пад уплывам суфізму. Меншасць вернікаў спавядае індуізм. Прычым, большасць індуістаў жыве ў Індыі.
Мова
Мова сіндхі належыць да індаарыйскай групы індаеўрапейскай моўнай сям'і, захоўвае многія архаічныя рысы, якія злучаюць сучасную літаратурную мову з санскрытам. У Пакістане сіндхі мае афіцыйны характар, вывучаецца ў школах правінцыі Сінд, ужываецца ў сродках масавай інфармацыі і літаратуры. У Індыі з другой паловы XX ст. здымаецца кіно на сіндхі.
Высокава (Рослаўльскі раён)
Гісторыя
З 2004 па 2019 год у складзе Гразеняцкага сельскага паселішча.
Сан-Вісентэ
Назву Сан-Вісе́нтэ (San Vicente) маюць:
Мінскі інстытут сучасных тэхналогій і маркетынгу
Мінскі інстытут сучасных тэхналогій і маркетынгу (поўная назва: Дзяржаўная ўстанова адукацыі «Мінскі інстытут сучасных тэхналогій і маркетынгу») — дзяржаўная навучальная ўстанова, якая дзейнічала ў Мінску на Уральскім зав., 15.
Спектр навучання ўключаў: «Прафесійныя, тэхнічныя, па захапленням і іншыя спецыялізаваныя кароткачасовыя курсы навучання і павышэння кваліфікацыі, Курсы навучання кіраванню, менеджменту, Курсы навучання праграмаванню і працы з інструментальнымі праграмнымі сродкамі, Курсы навучання па захаванні здароўя і бяспекі жыцця, Курсы перанавучання і павышэння кваліфікацыі персаналу, Курсы навучання па эканоміцы і бізнесу, Курсы навучання па сацыяльнай падтрымцы насельніцтва, Курсы навучання юрыдычныя, Прафесійныя, тэхнічныя, па захапленням і іншыя спецыялізаваныя кароткачасовыя курсы навучання і павышэння кваліфікацыі (працяг), Курсы навучання з выкарыстаннем камп’ютарнага абсталявання, Курсы перападрыхтоўкі, перанавучання, паўторнага навучання, Вучэбна-кансультацыйныя арганізацыі, Курсы навучання па адносінам у прамысловасці (паміж адміністрацыяй і нанятымі работнікамі )». Унесены ў адзіны дзяржаўны рэестр 24.09.1991 Мінгарвыканкамам; выключаны з рэестра 26.06.2014 рашеннем уласнікаў ці кампетэнтых органаў аб ліквідацыі арганізацыі. Інстытут меў сваё прадстаўніцтва ў г. Гродна на вул. Свярдлова д. 16, кв. 9 з 24.05.2004 па 31.03.2012. У 2002 г. карэспандэнт «СБ-Беларусь сегодня» В. Панамароў апублікаваў артыкул пра прыватныя ВНУ, да якіх ён памылкова аднёс і дадзены Інстытут. Пра Інстытут сучасных тэхналогій ён напісаў наступнае: «Інстытут сучасных тэхналогій і маркетынгу на Уральскім завулку — гэта пакоі ў старым інтэрнаце і дзве групы, 6 і 8 чалавек. Рэктар баіцца, што апошнія .» 25 чэрвеня 2014 года Інстытут быў ліквідаваны.
Гарадская клінічная бальніца хуткай медыцынскай дапамогі (Мінск)
Гарадская клінічная бальніца хуткай медыцынскай дапамогі (БХМД) — мінская клінічная бальніца хуткай медыцынскай дапамогі.
Гісторыя
Бальніца на 850 ложкаў прыняла першага пацыента 1 снежня 1978 года.
Першы галоўны ўрач БХМД — Ігар Сільвестравіч Кудлач.
Вялікае Княства Маскоўскае
Гісторыя
Вылучылася з Уладзімірскага вялікага княства ў 1260-х — пачатку 1270-х гадоў і з канца XIII стагоддзя заняло ў ім асноўнае становішча.
За вялікае ўладзімірскае княжанне на працягу ўсяго XIV стагоддзя актыўную барацьбу вяло і Цвярское княства, у 1350—1360-х — таксама Суздальскае, але, як правіла, менавіта маскоўскія князі насілі тытул Вялікага князя ўладзімірскага, на што да 1462 года трэба было атрымліваць ярлык ханаў Залатой Арды.
Па ініцыятыве маскоўскіх князёў рэзідэнцыя кіеўскага мітрапаліта была перанесена з 1299 года ва Уладзімір, а пазней у Маскву.
Асновы палітычнай і эканамічнай магутнасці Масквы былі закладзены Іванам I Калітой (1325—1340), які дамогся права збору ардынскай даніны на ўсходніх славянскіх землях і фактычна ператварыў Маскву ў галоўнага правадніка ўплыву Арды, што асабліва яскрава выявілася ў падаўленні вызваленчага паўстання ў Цвяры (1327). Да канца XIV стагоддзя ў рускіх землях склалася сістэма незалежных адно ад аднаго «вялікіх княжанняў» — Уладзімірскае (фактычна Маскоўскае), Цвярское, Разанскае, Ніжагародскае.
Паслядоўная палітыка Івана Каліты і яго пераемнікаў, накіраваная на пашырэнне тэрыторыі Маскоўскага вялікага княства праз куплю і захоп зямель, дынастычныя шлюбы і пад., прыцягненне перасяленцаў з кантраляваных татарамі тэрыторый, абумовілі ператварэнне Масквы ў галоўны палітычны, эканамічны і рэлігійны цэнтр усходніх рускіх зямель, асноўны асяродак фарміравання велікарускай народнасці. У 1362 годзе Маскоўскае вялікае княства фактычна злучана з Уладзімірскім, з 1375 года Арда перастала выдаваць ярлыкі на вялікае княжанне князям немаскоўскіх дамоў. Перамога ў Кулікоўскай бітве 1380 года паклала пачатак вызваленню ад ардынскай залежнасці, якое было дасягнута ў 1480 годзе Іванам III Васільевічам у выніку «стаяння на Угры».
Процістаянне з Вялікім Княствам Літоўскім
З 1330-х гадоў дзве дзяржавы спаборнічалі за ўплыў над Вялікім Ноўгарадам, Псковам і Смаленскім княствам, у 1335 годзе адбыўся першы ўзброены канфлікт паміж імі (за «гради литовстии») на Верхняй Волзе. У 1349 годзе паміж вялікім князем маскоўскім Сімяонам Гордым і вялікім князем літоўскім Альгердам было заключана мірнае пагадненне, замацаванае серыяй дынастычных шлюбаў, Ноўгарад і Пскоў прызнаваліся падкантрольнымі Маскве. Барацьба Масквы супраць прызнання самастойнай праваслаўнай мітраполіі ВКЛ у 1352—1363 гадах скончылася яе скасаваннем пасля смерці літоўскага мітрапаліта Рамана. У 1368—1372 гадах, падтрымліваючы саюзнага ВКЛ вялікага князя цвярскога Міхаіла Аляксандравіча, Альгерд здзейсніў тры паходы на Маскву, якія скончыліся Любуцкім дагаворам 1372 года. Пасля смерці Альгерда Масква традыцыйна падтрымлівала тых літоўскіх князёў, якія выступалі супраць цэнтральнай улады ВКЛ — Андрэя Полацкага (канец 1380-х), Вітаўта (пачатак 1390-х), Свідрыгайлу. Вялікі князь Ягайла аказаў пасіўную падтрымку Ардзе перад Кулікоўскай бітвай, але ў 1384 годзе паміж Ягайлам і Дзмітрыем Данскім было заключана мірнае пагадненне (верагодна, накіраванае супраць Арды).
Пасля Крэўскай уніі 1385 года галоўным ідэалагічным абгрунтаваннем палітыкі Маскоўскага вялікага княства ў дачыненні да ВКЛ абвяшчалася «вызваленне» яго праваслаўнага насельніцтва ад «каталіцкага прыгнёту». Дзейнасць мітрапаліта Кіпрыян спрыяла змякчэнню супярэчнасцей паміж Маскоўскім вялікім княствам і ВКЛ. У 1391 годзе заключаны шлюб вялікага князя маскоўскага Васіля I з дачкой Вітаўта Соф’яй. У 1398 годзе Масква выступіла супраць спробы Вітаўта ўсталяваць кантроль над Ноўгарадам, але заключэнне мірнага дагавора 1400 года фактычна дазволіла яму ліквідаваць незалежнасць Смаленскага княства (1404). Пасля ўзброенага канфлікту ў 1406 годзе да канца XV стагоддзя ўсталявалася мяжа паміж Вялікалітоўскім княствам і Маскоўскай дзяржавай па рацэ Угры. У складзеным у 1423 годзе завяшчанні Васіль I назваў Вітаўта апекуном сваіх дзяцей і гарантам цэласнасці дзяржавы пасля сваёй смерці (1425), але практычных вынікаў гэта не дало.
Заключаны вялікім князем літоўскім Казімірам IV і вялікім князем маскоўскім Васілём II Цёмным 31 жніўня 1449 года дагавор фактычна спыніў тэрытарыяльную экспансію ВКЛ на ўсход. Паводле дагавору, Казімір абавязваўся «не вступатися» ў Вялікі Ноўгарад і Пскоў, нават калі тыя будуць «се… давати» Казіміру, а таксама не ўдзельнічаць у магчымых сутыкненнях рускіх феадальных рэспублік з Лівонскім Ордэнам нават на іх баку. Адносным поспехам Казіміра было адмаўленне Васіля II ад наўгародскіх валасцей, якія традыцыйна «цягнулі» да Літвы і прызнанне за разанскім вялікім князем Іванам Фёдаравічам права пераходу на службу да Казіміра. Вынікам дагавора 1449 года быў амаль саракагадовы перыяд мірнага развіцця ВКЛ, якое не мела ваенных канфліктаў з суседзямі да 1487 года, але ён таксама зафіксаваў адмаўленне ВКЛ ад прэтэнзій на аб’яднанне ўсіх усходнеславянскіх зямель, што паспрыяла страце незалежнасці ад Масквы Ноўгарада (1471—1478) і Цверы (1485) і, магчыма, паражэнню ВКЛ у вайне з Маскоўскай дзяржавай 1492—1494 гадоў, якое суправаджалася стратай вялікіх тэрыторый. Моцная цэнтралізаваная Маскоўская дзяржава, створаная ў выніку поспехаў Івана III, які прыняў тытул «государя всея Руси», пачала адкрыта прэтэндаваць на беларускія і ўкраінскія землі ВКЛ, барацьба за якія вызначыла гісторыю Усходняй Еўропы на працягу XV—XVIII стагоддзяў.
Эрытрацыты
Эрытрацыты (ад ἐρυθρός - чырвоны і κύτος- ёмішча, клетка), таксама вядомыя пад назвай чырвоныя крывяныя цельцы — клеткі крыві чалавека, пазваночных жывёл і некаторых беспазваночных (сіпункулід, у якіх эрытрацыты плаваюць у паражніны цэлома).
Вуліца Фрунзэ (Гомель)
Вуліца Фрунзэ (былая Свячная) размешчана ў центральнай частцы горада Гомеля. Апошні раз пераназваная ў 1926 годзе ў гонар М. В. Фрунзэ. Працягласць прыблізна 500 м, ад Інтэрнацыянальнай вуліцы да Старага і Новага мастоў праз раку Сож. Вуліца вядома з XVIII стагоддзя. Забудаваная ў асноўным будынкамі камерцыйна-завадскога тыпу.
Ян Пётр Сапега
Ян Пётр Сапега (1569 — ) — прадстаўнік роду Сапегаў, сын Паўла Сапегі.
Біяграфія
Вучыўся ў Віленскай акадэміі, Падуанскім універсітэце. Удзельнічаў у баях з крымскімі татарамі. У час вайны са Швецыяй 1600-29 камандаваў гусарскай і казацкай харугвамі, 7.1.1601 удзельнічаў у пераможнай бітве пад Вендэнам (Цэсісам), 29.6.1601, пад Кокенгаўзенам (Кокнесе), 5.3.1603 пад Ракверэ, 13.4.1603 ва ўзяцці Дэрпта (Тарту); у Кірхгольмскай бітве 1605 камандаваў правым крылом. У час рокашу М. Зэбжыдоўскага прывёў да караля перад бітвай пад Гузавам 6.7.1607 гусарскую і казацкую харугвы. У жніўні 1607 са згоды канцлера Л. І. Сапегі прапанаваў Ілжэдзмітрыю II сваю дапамогу ў авалоданні маскоўскім тронам. У ліпені 1608 з войскам у 1720 жаўнераў перайшоў маскоўскую мяжу. 25.8.1608 заняў Вязьму, потым спаткаў Марыну Мнішак з яе бацькам (гл. арт. Мнішкі) і прывёз іх у Тушына да Лжэдзмітрыя II. 2.10.1608 разбіў войска І. Шуйскага пад Рахманавам, аблажыў Троіца-Сергіеў манастыр, падпарадкаваў Замаскварэцкі край. У лютым 1610 заняў Дзмітраў. 1.3.1610 пацярпеў паражэнне ад М. В. Скопіна-Шуйскага, у чэрвені 1610 далучыўся да Лжэдзмітрыя II у Калузе. 25.6.1610 абвешчаны сваімі жаўнерамі гетманам. У ліпені 1610 рушыў на Маскву. 27.7.1610, калі быў скінуты з трона цар Васіль Шуйскі і ўстанавілася сямібаяршчына, прыехаў у Маскву і вёў перагаворы пра перадачу ўлады Лжэдзмітрыю II (у войску Яна Пятра былі настроі абвясціць царом свайго гетмана). У ліпені 1611 заняў Аляксандраву Слабаду, аблажыў Пераяслаў-Залескі, 15.8.1611 штурмам узяў Белы Горад у Маскве. Памёр ад хваробы ў Крамлі, пахаваны ў Лепунах (Гродзенскі павет). Валодаў Вяйсеямі ў Гродзенскім павеце, з 1600 трымаў Усвяцкае стараства.
Глоўна
Глоўна (Głowno) — горад у Польшчы, размешчаны за 30 км на паўночны ўсход ад Лодзі і за 100 км на захад ад Варшавы. Уваходзіць у склад Згежскага павета Лодзьскага ваяводства. Утварае гарадскую гміну, з’яўляецца сядзібай вясковай гміны Глоўна. Чыгуначная станцыя. Плошча 19,9 км². Насельніцтва 14,6 тыс. чалавек.
Monotropa uniflora
Monotropa uniflora — від кветкавых раслін роду  сямейства ; тыпавы від роду.
Распаўсюджанне і экалогія
Від сустракаецца ў Гімалаях, Усходняй Азіі, а таксама ў Паўночнай і Цэнтральнай Амерыцы ад Аляскі да Панамы, а таксама на поўначы Паўднёвай Амерыкі (у Калумбіі), пры гэтым арэал віду мае значныя парывы. Расліна даволі рэдкая.
Расце ў імшыстых цёмнахвойных лясах.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая расліна з дробна і густа разгалінаваным карэнішчам і надземным сцяблом вышынёй 10-20 см, пакрытым чарговымі, белымі, шматлікімі ланцэтнымі або авальна-ланцэтнымі лускамі.
Лісце адсутнічае.
Кветка адзіночная, верхавінная, даўгавата-званочкавая, ніцая. Вяночак белы, даўжэй тычынак, з 5—6 пялёсткаў. Тычынка у ліку 10—12, з валасістымі ніткамі і памяранцава-жоўтымі пылавікамі. Завязь яйцападобная, з буйным варонкападобным рыльцам дыяметрам 6-8 мм і песцік даўжынёй каля 2 мм.
Плод — амаль прамая, шарападобная каробачка дыяметрам каля 2—2,5 см.
Цвіценне у чэрвені-ліпені. Плоданашэнне ў жніўні-верасні.
XI стагоддзе
XI стагоддзе (адзіна́ццатае стагоддзе) пачалося 1 студзеня 1001 года і скончылася 31 снежня 1100 года.
IC 5206
IC 5206 — галактыка тыпу SBbc (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Тукан.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Махамед Салах
Махамед Салах (محمد صلاح حامد محروس غالى; нар. 15 чэрвеня 1992) — егіпецкі футбаліст, нападнік англійскага клуба «Ліверпул» і нацыянальнай зборнай Егіпта.
«Макаўлун»
Дэбютыраваў за клуб 3 траўня 2010 года ў матчы супраць «Эль-Мансуры».
«Базель»
23 чэрвеня 2012 года Махамед дэбютыраваў за «Базель» у перадсезонным матчы супраць «Сцяўа», у тым матчы Салах забіў гол.
12 жніўня Салах дэбютыраваў у Чэмпіянаце Швейцарыі ў матчы супраць «ФК Туна», свой першы гол у чэмпіянаце забіў у матчы супраць «Лазаны».
У «Базелі» састаяўся дэбют Салаха ў Лізе Еўропы, Свой першы гол там забіў 11 красавіка 2013 гола ў матчы супраць «Тотэнхэма».
У сезоне 2012/2013 Салах стаў чэмпіёнам Швейцарыі і фіналістам кубка Швейцарыі.
У сезоне 2013/2014 забіў свой першы гол у Лізе чэмпіёнаў, гэта здарылася ў матчы супраць «Чэлсі», той гульнёй Салах паразіў Жазэ Маўрынью і той купіў яго ў «Чэлсі».
«Чэлсі»
27 студзеня 2014 года Салах перайшоў у «Чэлсі» прыблізна за 11 мільёнаў фунтаў.
Дэбютыраваў у Англійскай Прэм’ер-лізе ў матчы супраць «Ньюкасла Юнайтэд».
Свой першы гол забіў 22 сакавіка 2014 года ў матчы супраць лонданскага «Арсенала» у тым матчы «сінія» пераможылі з вынікам 6-0, а гол Салаха стаў апошнім.
У стартавым складзе ўпершыню дэбютыраваў у красавіке ў матчы супраць «Сток Сіці», у тым матчы Салах забіў гол аддаў асіст і зарабіў пенальці.
За «Чэлсі» у сезоне 2015/2016 Салах сыграў толькі 3 матчы, таму 2 лютага 2015 года сышоў у арэнду ў «Фіярэнціну».
«Фіярэнціна» (арэнда)
Салах за «Фіярэнціну» Дэбютыраваў у Серыі A ў матчы супраць «Аталанты».
Упершыню у стартавым складзе выйшаў 14 лютага 2015 года ў матчы супраць «Сасуолы» у тым жа матчы забіў свой першы гол за «фіялак».
Свой першы гол за «Фіярэнціну» у Лізе Еўропы забіў 26 лютага 2015 года, ў матчы супраць «Тотэнхэма», той гол стаў апошнім і дапамог камандзе выйсці ў наступны раўнд.
Фанаты «Фіярэнціны» вельмі любілі Салаха, так у таксама ў Фларэнцыі была папулярна піца «Салах».
Негледзячы на любоў фанатаў Салах вырашыў не заставацца ў арэндзе ў «Фіярэнціне», і сышоў у арэнду ў «Рому».
«Рома» (арэнда)
22 жніўня 2015 года Махамед дэбютыраваў за «ваўкоў» у матчы супраць «Элас Вероны»
20 верасня 2015 года Салах забіў свой першы гол за «Рому» у матчы супраць «Сасуолы».
25 кастрычніка 2015 года забіў гол сваёй былой камандзе — «Фіярэнціне», на той матч прыйшло вакол тысячы фанатаў з свісткамі і пры кожным касанні Салахам мяча ўвесь стадыён свісцеў, таму не дзіўна, што Салах у тым матчы палучыў адзіную ў кар’еры чырвоную картку.
«Рома»
6 жніўня 2016 года «Рома» аб’явіла аб выкупе Салаха ў «Чэлсі» за 15 мільёнаў еўра.
20 жніўня 2016 года Салах забіў свой першы гол у сезоне 2016/2017 у матчы супраць «Удзінезэ».
6 лістапада 2016 года Салах забіў Хет-трык у матчы супраць «Балоніі», гэта былі адзіныя тры мяча ў той гульне.
У сезоне 2016/2017 Рома стала срэбным прызёрам Серыі А, Махамед сыграў 41 матч, забіў 19 галоў і аддаў 15 асістаў.
«Ліверпул»
22 чэрвеня 2017 года Салах падпісаў кантракт з «Ліверпулам», трансфер абыйшоўся «мэрсісайцам» у 42 мільёна еўра.
12 жніўня 2017 года Махамед дэбютыраваў за «Ліверпул» у матчы супраць «Уотфарда», у гэтым жа матчы забіў свой першы гол.
24 жніўня 2017 года Салах забіў свой першы гол за «чырвоных» у Лізе чэмпіёнаў у матчы супраць «Гофенгайма».
26 лістапада 2017 года забіў сваёй былой камандзе «Чэлсі» і не стаў святкаваць забіты мяч.
17 сакавіка 2018 года забіў 4 галы ў матчы супраць «Уотфарда», гэта быў першы Хет-трык Салаха за «чырвоных».
24 красавіка 2018 года Салах у паўфінале ЛігІ чэмпіёнаў сустрэўся з «Ромай», той матч *мэрсісайцы* выйгралі з вынікам 5-2, у тым матчы Махамед аддаў 2 асісты і забіў 2 галы якія не святкаваў.
У сезоне 2017/2018 Салах стаў лепшым гульцом Англійскай Прэм’ер-лігі і фіналістам Лігі чэмпіёнаў, пабіў рэкорд Крыштыяну Раналду і Луіс Суарэса па галам за адзін сезон у Англійскай Прэм’ер-лізе — 32 стаўшы лепшым бамбардырам, і ўсяго сыграў 52 матчы ў якіх забіў 44 галы і аддаў 16 асістаў.
1 ліпеня 2019 года Салах забіў гол у фінале Лігі чэмпіёнаў, той матч «Ліверпул» выйграў.
У сезоне 2018/2019 Салах сыграў 52 матчы, у якіх забіў 27 галоў і аддаў 12 асістаў, стаў з «Ліверпулам» срэбраным прызёрам і лепшым бамбардырам Англійскай Прэм’ер-лігі і пераможцам Лігі чэмпіёнаў.
У сезоне 2019/2020 Махамед сыграў 48 матчаў, забіў 23 галы і аддаў 13 асістаў.
У сезоне 2020/2021 «Ліверпул» камандна нічога не выйграў, а Салах сыграў 51 матч, забіў 31 гол і аддаў 6 асістаў.
Міжнародная кар’ера
Дэбютыраваў за дарослую зборную Егіпта 3 верасня 2011 года ў матчы супраць Сьера-Леонэ.
У кастрычніку 2011 года забіў свой першы гол за зборную у матчы супраць Нігера.
Дайшоў са зборнай да фіналу Кубка афрыканскіх нацый 2017, у фінале Салах аддаў асіст, але Егіпет прайграў 1-2.
Вывеў Егіпет на Чэмпіянат свету па футболе 2018, у Расіі Махамед сыграў з-за траўмы толькі 2 гульні, таксама забіў 2 галы.
Удзельнічаў у хатнім Кубку Афрыканскіх нацый 2019, але яго зборная спынілась на першым раўндзе плэй-оф, Салах сыграў 4 гульні і забіў 2 галы.
Асабістае жыццё
Махамед ажаніўся ў 2013 годзе, імя яго жонкі — Магі, у 2014 годзе ў Салаха нарадзілася дачка — Мака, але спачатку Махамед хацеў назваць яе Меккай у гонар свяшчэнага гораду, але потым падумаў, што яе імя будзе гучаць як назава Казіно.
7 лютага 2020 года (у адзін дзень з Джорданам Хендэрсанам) у Салаха нарадзілася другая дачка — Каян.
Камандныя дасягненні
«Базель»
Малайскі архіпелаг
Малайскі архіпелаг (Kepulauan Melayu) — найбуйнейшая група астравоў на Зямлі, знаходзіцца паміж Азіяй і Аўстраліяй.
Каля 10 000 астравоў, агульнай плошчай больш за 2 млн. км². Уключае Вялікія Зондскія астравы, Малыя Зондскія астравы, Філіпінскія астравы, Малукскія астравы і інш. Найбольшыя астравы Калімантан, Суматра, Сулавесі, Ява. На Малайскім архіпелагу тэрыторыя Інданезіі, Малайзіі, Філіпін, Брунея, Усходняга Тымора.
Пераважаюць сярэдневышынныя і нізкія горы вышынёй да 4101 м (г. Кінабалу на в-ве Калімантан). Ёсць узгорыстыя раўніны і нізіны, складзеныя з алювіяльных і марскіх адкладаў. Горы познекайназойскай і сучаснай складкавасці. Складзены пераважна з неагенавых абломкавых тоўшчаў, прарваных гранітнымі інтрузіямі (на в-ве Калімантан — з палеазойскіх парод). Каля 400 вулканаў, у т.л. больш за 100 дзеючых (самы вядомы вулкан Кракатаў). Радовішчы волава, нафты, газу, баксітаў, медных, нікелевых, жалезных, марганцавых руд і інш. Клімат экватарыяльны і субэкватарыяльны. На раўнінах тэмпертуры на працягу года 23—26 °С, ападкаў 2000—4000 мм; у гарах тэмпературы 15—17 °С, ападкаў больш за 5000 мм за год. Рэкі кароткія, мнагаводныя. 65% тэрыторыі ўкрыта вільготнымі трапічнымі лясамі, якія з'яўляюцца найстаражытнейшай лясной фармацыяй Зямлі. Характэрны высокі эндэмізм і велізарная відавая разнастайнасць флоры і фаўны. У субэкватарыяльным поясе ўчасткі саваннаў. У гарах вышынная пояснасць.
Трапічнае земляробства: на схілах узгоркаў вырошчваюць рыс, батат, земляны арэх, кукурузу; на нізінах — плантацыі гевеі, хіннага, кававага, гваздзіковага, кардамонавага дрэў і інш. Рыбалоўства.
Саўраштра
Саўраштра (સૌરાષ્ટ્ર, सौराष्ट्र) — рэгіён на захадзе Індыі на поўдні штата Гуджарат. Займае большую частку паўвострава Катхіявар. Адміністрацыйна падзяляецца на 7 раёнаў.
Прырода
Саўраштра прымыкае да Аравійскага мора. У ледавіковы перыяд значная частка знаходзілася пад вадой. Каля ўзбярэжжа сустракаюцца вапняковыя скалы старажытнага каралавага паходжання. Астатняя частка ўяўляе ўзгорыстую мясцовасць з перавагай ксерафітных хмызнякоў. Земляробства магчыма толькі дзякуючы ірыгацыі. Найвышэйшы ўзгорак Гірнар дасягае 1031 м. У раёне высокіх узгоркаў захаваліся шыракалістыя лясы, у тым ліку знакаміты Гірскі лес, які насяляюць апошнія азіяцкія львы.
Гісторыя
Саўраштра ўзгадваецца ў эпічных паэмах "Махабхарата" і "Рамаяна". У еўрапейскіх крыніцах - з I ст. н.э. Рэгіён уваходзіў у склад дзяржаў гурджараў і раджпутаў. У XVII — перш. пал. XX ст. падзяляўся на 217 малых княстваў. Мясцовае насельніцтва спавядала індуізм, джайнізм і іслам. У 1820 г. валадары княстваў прызналі сваю залежнасць ад Вялікабрытаніі, але пры гэтым захавалі ўнутраную аўтаномію.
У 1947 г. напярэдадні падзелу на Індыю і Пакістан Саўраштру скалыналі вострыя канфлікты паміж індуістамі і мусульманамі. Найбольш вядомае паўстанне ў княстве Джунагадх, дзе індуісцкая большасць выступіла супраць князя-мусульманіна, які жадаў далучыць сваю дзяржаву да Пакістана. У выніку, многія мусульмане былі вымушаны мігрыраваць у Сінд.
NGC 2599
NGC 2599 (іншыя абазначэнні — UGC 4458, IRAS08292+2243, MCG 4-20-67, ZWG 119.122, MK 389, KUG 0829+227A, PGC 23941) — спіральная галактыка (Sa) ў сузор’і Рак.
Саўраштра
Гісторыя
У 1948 — 1956 гг. існаваў штат Саўраштра з цэнтрам у горадзе Раджкот. У 1960 г. Саўраштра ўвайшла ў склад Гуджарата.
NGC 2599
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Беларускае гістарычнае таварыства
15 чэрвеня 1993 года ў Беластоку быў створаны Заснавальніцкі камітэт Беларускага гістарычнага таварыства ў складзе: Славамір Іванюк, Юрка Каліна, Алег Латышонак і Яўген Мірановіч. БГТ аформілася 6 верасня 1993 года. Старшынёй стаў Антон Мірановіч. Тры гады пазней Таварыства ўзначаліў Алег Латышонак.
БГТ рэалізуе свае статутныя мэты шляхам выдавецкай дзейнасці, арганізацыі навуковых канферэнцый, выставак і моладзевых лагераў. Друкаваны орган — паўгадавік «Białoruskie Zeszyty Historyczne». Выдае кніжкі на польскай і беларускай мовах, напісаных або адрэдагаваных ягонымі сябрамі. Мае ўласную бібліятэку. З 2007 года БГТ патраніруе Беларускую інтэрнэт-бібліятэку Kamunikat.org.
Да 2008 года праз БГТ прайшлі 32 асобы. Асноўную частку яго членаў складаюць прафесійныя гісторыкі — выкладчыкі ВНУ, настаўнікі гісторыі, архівісты і музейшчыкі, а таксама журналісты беларускіх часопісаў, радыё і тэлебачання. Амаль усе сябры БГТ з’яўляюцца аўтарамі прынамсі адной кніжкі, рэдактарамі кніжак, зборнікаў матэрыялаў ды навуковых і папулярнанавуковых часопісаў, а таксама творцамі перадач для радыё і тэлебачання.
Сядзіба таварыства (у т.л. бюро і чытальня) знаходзіцца ў Беластоку.
Ваенны фінансава-эканамічны інстытут
Ваенны фінансава-эканамічны інстытут (Военный финансово-экономический институт) — навучальная ўстанова ў Яраслаўле (Расія), якая існавала пад рознымі назвамі ў 1938-2010 гадах. У 1938-1941 і 1957-2010 гадах размяшчалася ў Яраслаўлі. З 1974 года было вышэйшай навучальнай установай.