cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Спіс паслоў і пастаянных прадстаўнікоў Рэспублікі Беларусь
ЗША
Злучаныя Штаты Амерыкі
Калумбія
Рэспубліка Калумбія (з 2014 г. паслом па сумяшчальніцтве прызначаўся пасол у Эквадоры)
Канада
Канада
Куба
Рэспубліка Куба
Нікарагуа
Рэспубліка Нікарагуа (з 2014 г. паслом па сумяшчальніцтве прызначаўся пасол у Эквадоры)
Мексіка
Мексіканскія Злучаныя Штаты (па сумяшчальніцтве пасламі прызначаліся паслы ў ЗША)
Панама
Рэспубліка Панама (з 2014 г. паслом па сумяшчальніцтве прызначаўся пасол у Эквадоры)
Парагвай
Рэспубліка Парагвай (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Аргенціне)
Перу
Рэспубліка Перу (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Аргенціне)
Чылі
Рэспубліка Чылі (па сумяшчальніцтве пасламі прызначаюцца паслы ў Аргенціне)
Эквадор
Рэспубліка Эквадор (да 2014 г. паслом па сумяшчальніцтве прызначаўся пасол у Венесуэле)
Габон
Габонская Рэспубліка (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Нігерыі)
Гамбія
Рэспубліка Гамбія (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Нігерыі)
Гана
Рэспубліка Гана (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Нігерыі)
Егіпет
Арабская Рэспубліка Егіпет
Зімбабвэ
Рэспубліка Зімбабвэ (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у ПАР)
Кенія
Рэспубліка Кенія (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Эфіопіі)
Кот-д’Івуар
Рэспубліка Кот-д’Івуар (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Нігерыі)
Лівія
Вялікая Сацыялістычная Народная Лівійская Арабская Джамахірыя
Мазамбік
Рэспубліка Мазамбік (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у ПАР)
Малі
Рэспубліка Малі (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Нігерыі)
Марока
Каралеўства Марока (паслом па сумяшчальніцтве прызначаўся пасол у Лівіі)
Нігерыя
Федэратыўная Рэспубліка Нігерыя
ПАР
Паўднева-Афрыканская Рэспубліка
Сенегал
Рэспубліка Сенегал (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Нігерыі)
Судан
Рэспубліка Судан (па сумяшчальніцтве пасламі прызначаюцца паслы ў Егіпце)
Тога
Тогалезская Рэспубліка (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Нігерыі)
Уганда
Рэспубліка Уганда (паслом па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Эфіопіі)
Эфіопія
Федэратыўная Дэмакратычная Рэспубліка Эфіопія
Аўстралія
Аўстралія — Аўстралійскі Саюз (да 2014 г. паслом па сумяшчальніцтве прызначаўся пасол у Інданезіі, пасля 2019 — пасол у Японіі)
Новая Зеландыя
Новая Зеландыя (да 2018 года паслом па сумяшчальніцтве прызначаўся пасол у Аўстраліі, пасля 2019 — пасол у Японіі)
ААН
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Арганізацыі Аб’яднаных Нацый
Аддзяленне ААН і іншыя міжнародныя арганізацыі ў Жэневе
'''Пастаянны прадстаўнік Беларускай ССР пры Аддзяленні ААН і іншых міжнародных арганізацыях у Жэневе — Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры міжнародных арганізацыях у Жэневе — Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры аддзяленні Арганізацыі Аб’яднаных Нацый і іншых міжнародных арганізацыях у г. Жэневе (Швейцарская Канфедэрацыя)''' (у 1993—1998 гг. прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаліся паслы ў Швейцарыі)
Міжнародныя арганізацыі ў Вене
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры міжнародных арганізацыях у Вене (з 1994 г. прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Аўстрыі)
ЮНЕСКА
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Арганізацыі Аб’яднаных Нацый па пытаннях адукацыі, навукі і культуры (ЮНЕСКА) — Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры ЮНЕСКА (з 1993 г. прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Францыі)
Статутныя і іншыя органы СНД
Пастаянны паўнамоцны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры статутных органах Садружнасці Незалежных Дзяржаў — Пастаянны паўнамоцны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры статутных і іншых органах Садружнасці Незалежных Дзяржаў
Еўрапейскі саюз і Еўрапейскую супольнасць па атамнай энергіі
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Камісіі Еўрапейскіх Супольнасцяў — Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Еўрапейскіх Супольнасцях — Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Еўрапейскім саюзе і Еўрапейскай супольнасці па атамнай энергіі (прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Бельгіі)
Арганізацыя па забароне хімічнай зброі
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь у Арганізацыі па забароне хімічнай зброі (прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца — у 1998—1999 гг. Часовы Павераны ў Справах Рэспублікі Беларусь у Каралеўстве Нідэрландаў, з 2000 г. пасол у Нідэрландах)
НАТА
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Арганізацыі Паўночнаатлантычнага дагавора (прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Бельгіі)
Эканамічны савет СНД
Паўнамоцны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Эканамічным савеце Садружнасці Незалежных Дзяржаў (з 2012 г. прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Расіі)
Еўразійскае эканамічнае супольніцтва
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Еўразійскім эканамічным супольніцтве (прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Расіі)
ХСА ААН
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Харчовай і сельскагаспадарчай арганізацыі Аб’яднаных Нацый (прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Італіі)
Ліга арабскіх дзяржаў
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Лізе арабскіх дзяржаў (прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Егіпце)
Арганізацыя Дагавора аб калектыўнай бяспецы
Пастаянны і Паўнамоцны Прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Арганізацыі Дагавора аб калектыўнай бяспецы — Паўнамоцны Прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Арганізацыі Дагавора аб калектыўнай бяспецы (прадстаўнікамі па сумяшчальніцтве прызначаюцца паслы ў Расіі)
АСЕАН
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Асацыяцыі дзяржаў Паўднева-Усходняй Азіі (АСЕАН) (прадстаўніком па сумяшчальніцтве прызначаны амбасадар у Інданэзіі)
Афрыканскі Саюз
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Афрыканскім саюзе (прадстаўніком па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Эфіопіі)
ЮНЭП і ААН-Хабітат
Пастаянны прадстаўнік Рэспублікі Беларусь пры Праграме Арганізацыі Аб’яднаных Нацый па навакольным асяроддзі (ЮНЭП) і Праграме Арганізацыі Аб’яднаных Нацый па населеных пунктах (ААН-Хабітат) (прадстаўніком па сумяшчальніцтве прызначаны пасол у Эфіопіі)
Герб Рэчыцы
Герб Рэчыцы — герб горада Рэчыца і Рэчыцкага раёна. Герб і сцяг зацверджаны Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад  г. № 490.
Гістарычны герб нададзены гораду вялікім князем літоўскім у XVI ст.: «у срэбным полі чырвоная двухраговая харугва з Пагоняй на ёй».
Апісанне
Сучасны герб Рэчыцы ўяўляе сабой выяву ў срэбным полі барочнага шчыта ружовай харугвы з выразам «ластаўчын хвост», у цэнтры якой знаходзіцца вершнік у срэбных латах на белым кані з аголеным мячом у правай руцэ і шчытом з падвойным крыжам чырвонага колеру ў левай.
1812 год у гісторыі астраноміі
1812 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
Лос-Анхелес (Чылі)
Лос-Анхелес (Los Ángeles) — горад у Чылі. Адміністрацыйны цэнтр аднайменнай камуны і правінцыі Біа-Біа. Насельніцтва — 117.972 чалавек (2002). Горад і камуна ўваходзяць у склад правінцыі Біа-Біа і вобласці Біа-Біа.
Тэрыторыя камуны — 1748,2 км².
Эрык Івар Фрэдгольм
Эрык Івар Фрэдгольм (, Стакгольм —, Мёрбю) — шведскі матэматык, прафесар Стакгольмскага ўніверсітэта (з 1906). Вядомы працамі па тэорыі лінейных інтэгральных раўнанняў (гл. Фредгольма раўнанне).
Мацвей Мацвееевіч Гусеў
Мацвей Мацвееевіч Гу́сеў (, Вятка —, Берлін) — рускі астраном, адзін з пачынальнікаў астрафізічных даследаванняў.
Нарадзіўся ў горадзе Вятка (Расія). У 1847 годзе скончыў Казанскі ўніверсітэт. З 1850 года працаваў у Пулкаўскай астранамічнай абсерваторыі. З 1852 года памочнік дырэктара Віленскай астранамічнай абсерваторыі.
Навуковая дзейнасць
М. М. Гусеў адным з першых наладзіў фатаграфаванне паверхні Сонца і Месяца з мэтай даследавання астрафізічных з’яў. Выкарыстаў матэматычныя метады даследавання, заснаваныя на дакладным вымярэнні фотаздымкаў. Займаўся вывучэннем уласнага руху зорак, пытаннямі ўліку рэфракцыі, назіраннямі метэарытных патокаў і інш.
М. М. Гусеў у 1860 годзе заснаваў часопіс «Вестник математических наук» — першае ў Расіі перыядычнае выданне фізіка-матэматычнага кірунку. Пераклаў на рускую мову 3-і том «Космасу» А. Гумбальта.
Памяць
У гонар М. М. Гусева названы кратар на Марсе.
Allium fanjingshanense
Allium fanjingshanense — від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Кітая.
Апісанне
Від падобны на, але адрозніваецца ад апошняга больш доўгімі хвосцікамі, белымі кветкамі, амаль роўнай даўжынёй лісточкаў калякветніка, і тычынкавыя ніткі карацей, чым лісточкі калякветніка.
Распаўсюджанне
Ендемік Кітая — Гуйчжоу.
Расце прыкладна на вышыні 2200 метраў.
Герб Рагачова
Герб Рагачо́ва — геральдычны сімвал Рагачова, дараваны гораду 16 жніўня 1781: «у залатым полі чорны бараноў рог».
У сучаснай Беларусі афіцыйны статус атрымаў 29 мая 2001. У гербавым матрыкуле краіны значыцца пад № 62.
Апісанне
Афіцыйнае апісанне:
Гісторыя горада Рагачова
Горад размешчаны на правым беразе ракі Дняпро пры ўпадзенні ў яго ракі Друць. У выніку зліцця двух рэк ўтвараецца вугал, званы па-беларуску «рогам», і, верагодна, менавіта адсюль утварылася назва горада. Датай заснавання горада Рагачова лічыцца 1142 г., калі ён упершыню згадваецца ў Іпацьеўскім летапісе ў сувязі з раздачай кіеўскім князем Усеваладам Вольгавіча сваім братам гарадоў Тураўскай і Уладзімірскай зямелі. Лічацца, што горад вырас з феадальнага замка.
У XIII ст. Рагачоў уваходзіў у склад Вялікага княства Літоўскага, тады ім валодаў князь Даўмонт. У XIV—XVIII стст. Рагачоў з’яўляецца цэнтрам воласці. У 1509 г. пінскі князь Фёдар Іванавіч і яго жонка Алена запаветалі Рагачоў разам з іншымі гарадамі каралю Жыгімонту I Старому.
У XVI ст. на месцы старажытнага гарадзішча пабудаваны Рагачоўскі замак каралевы Боны Сфорца, які меў стратэгічнае значэнне. Падчас войнаў сярэдзіны XVII ст., Уваходзячы ў сістэму памежнай абароны, неаднаразова падвяргаўся пажарам і спусташэнню.
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай (1772 г.) Рагачоў увайшоў у склад Расійскай імперыі і стаў цэнтрам Рагачоўскага павета Рагачоўскай правінцыі. З 1772 г. па 1776 г. з’яўляўся цэнтрам Рагачоўскай правінцыі Магілёўскай губерніі. Пасля 1776 г. з’яўляўся цэнтрам павета.
Атрыманне герба і першапачатковы яго выгляд
"міні|Герб Рагачова 16 жніўня 1781 г. «У верхняй частцы шчыта частка герба Магілёўскага: у залатым полі палова Расійскага герба. У ніжняй чорны барановы рог у залатым полі, які азначае імя гэтага горада».Горад атрымаў герб 16 жніўня 1781 г. і быў зацверджаны імператрыцай Расіі Кацярынай II: «У верхняй частцы шчыта частка герба Магілёўскага: у залатым полі палова Расійскага герба. У ніжняй чорны барановы рог у залатым полі, які азначае імя гэтага горада»."Герб французскага тыпу быў падзеляны на верхнюю і ніжнюю часткі. З верху была частка Расійскага герба — чорны двугаловы арол з трыма каронамі. З нізу быў баранавы рог, што, непасрэдна, адлюстроўвае назву герба. І верхняя, і ніжняя часткі жоўтага колеру.
Верхняя частка — чорны двугаловы арол з трыма каронамі — сімвалізавала аб падуладнасці горада Расійскай імперыі.
Жоўты колер герба абазначае мёд і пчалярства, якое на той момант было шырака развіта ў Рагачове і яго ваколіцах. Чорны баранавы рог акрамя адлюстраванне назвы засведчвае аб вялікай колькасці бараноў, якіх разводзілі ў ваколіцах горада.
Наступнае развіццё герба
У 1862 г. 6 лютага герб Рагачова быў ператворы пад стылістыку гербаў заходніх гарадоў Беларусі. З герба знікаў чорны трохгаловы арол з трымя каронамі замест герб Рагачова атрымаў наступныя асаблівасці на залатым шчыце чорны барановы рог, у правай верхняй частцы змяшчаецца герб Магілёўскай губерні — на залатым шчыце, трайная зялёная магіла, на якой тры чырвоных з зялёнымі лістамі каласы. Шчыт акружаны залатымі каласамі, злучанымі Александроўскай стужкай. Над шчытом ёсць сарэбраная каменная трохвежавая карона.
Наяўнасць сімвала Магілёўскай губерні сведчыць аб прыналежнасці горада і павета да гэтай губерні. Аляксандраўская стужка з двума залатымі каласамі сведчаць, што гарад і павет  адрозніваюцца урадлівым і добра развітым сельскагаспадарчым краю, які вядомы хлебнай гандлем. Сарэбраная трохвежавая карона сведчыць аб тым, што Рагачоў з’яўляўся ўездным горадам.
Наступныя змены ў гербы адбыліся пад час усталяванне савецкай улады. У савецкі час ад герба былі адрынуты усе сімвалы, акрамя чорнага баранавага рогу і жоўтага французскага шчыта. Але значных і афіцыяльных змен у гербу не адбывалася.
Сучасны герб горада Рагачова і Рагачоўскага раёна мае наступны выгляд: на залатым поле французкага шчыта (шчыт прамавугольны з завостраным аснаваннем) змешчаны чорны баранавы рог. Герб Рагачова і Рагачоўскага раёна зацверджаны 4 мая 2001 года рашэннем Рагачоўскага раённага Савета дэпутатаў. Герб занесены ў Гербавы матрыкул Рэспублікі Беларусь 18 мая 2001 года.
Узбекі
Узбекі (адз. л. Ўзбек, мн. л. Ўзбеклар; O‘zbek, O‘zbeklar) — цюркамоўны народ, які складае асноўнае насельніцтва Узбекістана.
Рассяленне
З'яўляюцца асноўным насельніцтвам сучаснага Узбекістану, даволі вялікія групы аўтахтонных узбекаў жывуць у паўночным Афганістане, паўночна-заходнім Таджыкістане, у паўднёвым Казахстане, Кыргызстане, усходнім Туркменістане.
Цімафей Аляксандравіч Дзейнічэнка
Цімафе́й Алякса́ндравіч Дзейнічэ́нка  (нар., Гомель, Гомельская вобласць, Беларуская ССР, СССР) — беларускі барэц грэка-рымскага стылю. Чэмпіён Еўропы 2011 года, чэмпіён Беларусі 2010 і 2016 гадоў. Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа.
Біяграфія
Сярэбраны прызёр чэмпіянатаў свету і Еўропы 2010 года ў вагавай катэгорыі да 96 кг. У тым жа годзе стаў чэмпіёнам Беларусі.
Чэмпіён Еўропы 2011 года ў вагавай катэгорыі да 96 кг. 27 снежня 2011 года Цімафею Дзейнічэнку прысвоена званне Заслужанага майстра спорту Рэспублікі Беларусь.
Прымаў удзел у летніх Алімпійскіх гульнях 2012 года ў Лондане, дзе ў вагавай катэгорый да 96 кг заняў 5-е месца.
Сярэбраны прызёр Чэмпіянатаў Беларусі 2013 і 2014 гадоў у вагавай катэгорый да 98 кг.
Чэмпіён Беларусі 2016 года ў вагавай катэгорый да 98 кг. Прымаў удзел у летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года ў Рыа-дэ-Жанэйра, але прайграў кваліфікацыйны паядынак шведу.
Вячаслаў Міхайлавіч Молатаў
Вячасла́ў Міха́йлавіч Мо́латаў (сапр. Скра́бін; 25 лютага (9 сакавіка) 1890, Кукарка —, Масква) — савецкі палітычны дзеяч, Герой Сацыялістычнай Працы (1943). Адзін з бліжэйшых палітычных паплечнікаў І. В. Сталіна; адзін з найболей актыўных арганізатараў масавых рэпрэсій 1930-х — пачатку 1950-х гадоў.
Біяграфія
У Кастрычніцкую рэвалюцыю член Петраградскага Ваенна-рэвалюцыйнага камітэта. У 1920—1921 гадах сакратар ЦК КП(б) Украіны. У 1921—30 гадах сакратар ЦК УКП(б), адначасова ў 1928—1929 гадах першы сакратар МГК партыі. У 1930—1941 гадах старшыня СНК СССР і СТО СССР (да 1937). З 1941 года намеснік старшыні, у 1942—1957 гадах 1-ы намеснік старшыні СНК (Савета Міністраў) СССР, адначасова ў 1941—1945 намеснік старшыні ДКА. У 1939—1949 і 1953—1956 гадах наркам, міністр замежных спраў СССР. З 1957 года пасол у Манголіі. У 1960—1962 гадах сталы прадстаўнік СССР пры Міжнародным агенцтве па атамнай энергіі. Член ЦК КПСС ў 1921—1957 гадах. Член прэзідыума ЦК КПСС у 1926—1957 гадах. Выступіў супраць крытыкі культу асобы І. В. Сталіна ў сярэдзіне 50-х гадоў.
Космас ТБ
Сумеснае таварыства з абмежаванай адказнасцю «Космас ТБ» (СТАА «Космас ТБ») — аператар эфірна-кабельнага тэлебачання ў Беларусі. Падае паслугі шырокапалоснага доступу да Інтэрнэту. Генеральны дырэктар Вадзім Зайцаў, былы старшыня КДБ Беларусі (2008—2012). 50% аператара належыць расійскай групе кампаній «Акадо», а астатнія 50% знаходзіцца ў беларускай дзяржавы.
Уласнікі
Сузаснавальнікамі прадпрыемства выступаюць з беларускага боку ўнітарнае прадпрыемства «Рэспубліканскі радыётэлевізійны перадаючы цэнтр», з брытанскага боку «International Telcell, Inc», уладальнікам якой з’яўляецца тэлекамунікацыйны холдынг «Рэнова Мэдыя».
Гісторыя
Была зарэгістравана 23 снежня 1993 года ў Дзяржаўным камітэце па знешніх эканамічных сувязях Рэспублікі Беларусь. З чэрвеня 1996 года прадпрыемства аказвае жыхарам Мінска паслугі шматканальнага эфірнага тэлебачання (MMDS).
У жніўні 2000 года прадпрыемства атрымала дазвол на будаўніцтва ў г. Мінску шматканальных сетак кабельнага тэлебачання (СКТ). Першымі магчымасць праглядаць тэлеканалы кабельнай сеткі атрымалі жыхары мікрараёнаў: Сухарава, Варанянскага-Жукоўскага-Магілёўская, Захад, Красны Бор, Кунцаўшчына, Малінаўка.
На працягу 2002 года кампанія атрымала ліцэнзію на будаўніцтва сеткі перадачы звестак Інтэрнэт. Высакахуткасны доступ у Інтэрнэт ажыццяўляецца па сетцы кабельнага тэлебачання.
Да свайго 15-годдзя «Космас ТБ» пачаў вяшчанне тэлеканалаў у лічбавым фармаце.
Тэлебачанне
У цяперашні час у сетцы кабельнага тэлебачання «Космас ТБ» транслюецца 46 тэлевізійных каналаў. Шэраг каналаў ідзе са стэрэафанічным гукавым суправаджэннем. Паслугамі шматканальнага кабельнага тэлебачання карыстаецца каля 100 тысяч сем’яў горада Мінска.
Паслугі «Космас ТБ» даступны больш чым ў 300 тысячах кватэр у сталічных мікрараёнах: Зялёны Луг, Уручча, Паўднёва-Захад, Серабранка, Масюкоўшчына, Шабаны, Захад, Красны Бор, Малінаўка, Кунцаўшчына, Сухарава і іншых.
Паслугі шырокапалоснага доступу
Цяпер да доступу ў Інтэрнэт па сетцы «Космас ТБ» падлучана звыш за 40 тысяч абанентаў.
Аранская дынастыя
Аранская ці Аранска-Насаўская дынастыя (Oranje-Nassau) — каралеўская дынастыя Нідэрландаў з 1815 года, галіна Насаўскага княжацкага дому. З XVI стагоддзя прынцы Аранскія — уплывовая алігархічная сям'я Рэспублікі Злучаных правінцый, з якой абіраліся яе статхаўдары (штатгальтары). Дынастычны колер — аранжавы.
Імя дынастыі паходзіць ад паўднёвафранцузскага княства Оранж, атрыманага ў спадчыну Вільгельмам I Аранскім. Падчас Нідэрландскай рэвалюцыі, адным з правадыроў якой быў Вільгельм I, ён быў абвешчаны статхаўдарам Галандыі, Зеландыі і шэрагу іншых нідэрландскіх правінцый. Яго спадчыннікі, якія таксама займалі гэтыя пасады, у XVII—XVIII стст. дамагліся становішчы фактычных кіраўнікоў выканаўчай улады Рэспублікі Злучаных Правінцый. Вільгельм III Аранскі (1650—1702) з 1689 быў таксама каралём Англіі і Шатландыі.
З яго смерцю род Вільгельма I Аранскага згас, і тытул прынцаў Аранска-Насаўскіх перайшоў да прадаўжальнікаў лініі яго малодшага брата Іаана Насау-Дыленбургскага. Прамы нашчадак Яна абвясціў сябе 16 сакавіка 1815 года каралём Нідэрландаў, і дынастыя Аранска-Насаўскіх ператварылася ў каралеўскую. Нідэрландская каралеўская дынастыя выводзіцца ад родапачынальніка папярэдняй Аранскай дынастыі па шэрагу жаночых ліній.
Каралі Нідэрландаў (з 1815)
Пасля вызвалення Нідэрландаў ад напалеонаўскага валадарства па рашэнні Венскага кангрэса ў гэтай дзяржаве была ўсталявана манархічная форма кіравання і прынц Вільгельм VI Аранскі стаў каралём ізноў створанага Каралеўства Нідэрландаў, у склад якога былі ўключаны таксама былыя Аўстрыйскія Нідэрланды (з 1830 года — Бельгія), пад імем Вілема I. Яго сын, будучы Вілем II, быў у шлюбе з сястрой расійскага імператара Аляксандра I вялікай князёўнай Ганнай Паўлаўнай.
Нідэрландскія каралі і каралевы з Аранскай дынастыі:
Са смерцю Вілема III у 1890 годзе Аранская дынастыя ў мужчынскім калене згасла. З генеалагічнага пункту гледжання Юліяна належала (па бацьку) да Мекленбургскага дому (en), Беатрыкс — да княжацкага дому Ліпэ (en), а спадчыннікі Беатрыкс працягваюць дваранскі род Амсбергаў. Тым не менш афіцыйна каралеўская сям'я Нідэрландаў працягвае прылічацца да Аранскай дынастыі.
Мікіта Андрэевіч Сцяпанаў
Мікіта Андрэевіч Сцяпанаў (13 кастрычніка 1913 года, в. Васільеўка — 22 верасня 1953 года) — памочнік камандзіра шабельнага ўзвода 58-га кавалерыйскага палка (16-я гвардзейская кавалерыйская дывізія, 7-й гвардзейскі кавалерыйскі корпус, 61-я армія, Цэнтральны фронт), гвардыі старшы сяржант, Герой Савецкага Саюза (1944).
26 верасня 1943 года Мікіта Сцяпанаў пры падрыхтоўцы да фарсіравання Дняпра каля вёскі Ніўкі Брагінскага раёна Гомельскай вобласці, пераправіўшыся на супрацьлеглы бераг, захапіў палоннага, які даў каштоўныя выведвальныя звесткі. У баі за вёску Галкі Брагінскага раёна Гомельскай вобласці М. А. Сцяпанаў разведаў сістэму агню ў абароне саперніка.
Біяграфія
Нарадзіўся 13 кастрычніка 1913 года ў вёсцы Васільеўка (цяпер — Ермякееўскі раён Башкартастана) ў сялянскай сям’і. Рускі. Атрымаў пачатковую адукацыю. Да прызыву ў армію працаваў у калгасе.
Памочнік камандзіра шабельнага ўзвода 58-га кавалерыйскага палка (16-я гвардзейская кавалерыйская дывізія, 7-й гвардзейскі кавалерыйскі корпус, 61-я армія, Цэнтральны фронт) гвардыі старэйшы сяржант Н. А. Сцяпанаў асабліва вызначыўся пры выкананні складаных задач у выведцы пры падрыхтоўцы да фарсіраванні ракі Дняпро 26 верасня 1943 года ля вёскі Ніўкі Гомельскай вобласці.
Пасля вайны вярнуўся ў вёску Васільеўку, працаваў аб’ездчыкам ў Ермякееўскім лясніцтве.
Памёр 22 верасня 1953 года, пахаваны ў вёсцы Васільеўка.
Подзвіг
«…Пры фарсіраванні ракі Дняпро… тав. Сцяпанаў пад покрывам ночы ўдваіх з таварышам пераправіўся на рыбацкай лодцы на правы бераг, дзейнічаючы асцярожна і смела, увайшоў у траншэю праціўніка, закалоў аднаго салдата нажом і аднаго захапіў у палон, і пераправіў яго на правы бераг Дняпра, даставіў у штаб палка.
У баі за населены пункт Галкі тав. Сцяпанаў атрымаў задачу ўдваіх з таварышам перабрацца ў тыл праціўніка і выявіць месцазнаходжанне яго агнявых кропак. Ноччу яны выйшлі на выкананне задачы. Зняўшы бясшумна двух чалавек, смелыя разведчыкі зайшлі ў тыл фашыстаў… Выявіўшы дакладна месцазнаходжанне агнявых кропак, разведчыкі раніцай вярнуліся ў полк, а праз паўгадзіны нашы артылерысты грамілі агнявыя кропкі праціўніка».
Званне Героя Савецкага Саюза прысвоена 15 студзеня 1944 года.
Памяць
Імем Героя названа вуліца ў с. Ермякеева (Башкартастан); яго імя высечана на мармуровай пліце, усталяванай у адным з залаў Беларускага дзяржаўнага музея гісторыі Вялікай Айчыннай вайны.
Бітва пры Амфіпалі
Бітва пры Амфіпалі стала апошняй сутычкай войскаў Афін і іх саюзнікаў з арміяй Пелапанескага саюза на чале са Спартай. Пасля гэтай бітвы ваенныя дзеянні фактычна завяршыліся, а праз год бакі заключылі Нікіеў мір, які адзначыў заканчэнне першага перыяду Пелапанескай вайны.
Амфіпальская бітва замацавала ваенную перавагу спартанцаў над афінянамі ў сухапутнай вайне, што вымусіла апошніх у будучыні аддаваць перавагу марскім аперацыям.
Перадгісторыя
Фракія і паўвостраў Халкідыка былі адным з галоўных тэатраў ваенных дзеянняў у першы перыяд Пелапанескай вайны. Афіны мелі тут значны ўплыў, калоні і саюзныя гарады. Але некаторыя з саюзнікаў аддзяліся ад афінян, а таму апошнія былі вымушаны трымаць тут значныя ваенныя сілы для ўціхамірвання мяцежных полісаў. Супрацьстаянне на поўначы Балканскага паўвострава мацней разгарэлася пасля таго, як туды быў накіраваны двухтысячны спартанскі экспедыцыйны корпус на чале з Брасідам. Гэты палкаводзец пры дапамозе майстэрства дыпламатыі прыцягнуў на свой бок халкідскія і фракійскія гарады. Афінскія гарнізоны знішчаліся.
Бітва
Афінская войска, якое падышло да Амфіпаля, дзейнічала даволі нерашуча. У адрозненне ад Брасіда, Клеон не быў таленавітым палкаводцам. Ён чакаў падмацаванняў, а для пачатку ўсё ж прыняў рашэнне высунуць свае сілы для назірання за непрыяцелем.
Тым часам спартанскі военачальнік рыхтаваўся да рашучай бітвы. Ён падзяліў сваё войска на дзве часткі, прычым большую перадаў свайму памочніку Клеарыду. Стаўка Брасіда была на тое, што афіняне, убачыўшы яго невялікі атрад, атакуюць яго, а ў гэты момант на іх нападзе Клеарыд.
Аднак Клеон, заўважыўшы, што вораг рыхтуецца да вылазкі, вырашыў адступіць. Пелапанесцы неадкладна скарысталіся гэтым і напалі на адыходзячых афінян. Левы афінскі фланг быў адразу ж разгромлены і пусціўся наўцёкі. Не вытрымаў нападу і цэнтр войскаў Клеона. У час уцёкаў самога афінскага военачальніка нагналі варожыя пелтасты і забілі.
Толькі правае крыло арміі Дэласкага саюза трымалася стойка. У нападзе на яго атрымаў смяротную рану сам Брасід. Але ўрэшце саюзныя спартанцам міркінскія і халкідскія вершнікі, а таксама лёгкая пяхота акружылі непрыяцеля. Яны засыпалі афінян дроцікамі і тыя не вытрымалі.
Дэласскі саюз пацярпеў поўнае паражэнне, страціўшы да шасцісот воінаў. Загінуў афінскі палкаводзец Клеон. Але не стала і храбрага Брасіда, таму пасля бітвы ваенныя дзеянні ў Фракіі і Халкідыцы практычна сышлі на нішто.
Вынікі
Пасля гібелі Клеона, правадыра дэмакратыі, у Афінах узяла верх «партыя міру», якую прадстаўлялі алігархічныя колы, якія імкнуліся да добрых адносін з арыстакратычнай Спартай. Не супраць былі атрымаць перадышку і спартанцы, якія страцілі аднаго з самых таленавітых сваіх палкаводцаў.
Па імі лідара афінскіх алігархаў Нікія мірны дагавор, заключаны ў 421 г. да н.э., атрымаў сваю назву (Нікіеў мір). Аднак, супярэчнасці паміж Спартай і Афінамі былі такімі моцнымі, што вайна неўзабаве разгарэлася з новай, яшчэ большай сілай.
Караваева (Пухавіцкі раён)
Карава́ева (, Караваево) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пярэжырскага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца за 28 км на паўночны захад ад Мар’інай Горкі, 4 км ад чыгуначнай станцыі Рудзенск на лініі Мінск-Асіповічы, на рацэ Свіслач.
Пад уладай Расійскай імперыі
У XIX - XX ст. сяло ці вёска Дукорскай воласці Ігуменскага павета Мінскай губерні, належала Ашторпам.
Найноўшы час
У Першую сусветную вайну ў лютым — снежні 1918 года была пад акупацыяй войскаў кайзераўскай Германіі.
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. З 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі вёска ўвайшла ў склад БССР.
У жніўні 1919 — ліпені 1920 вёска знаходзілася пад польскай уладай.
Пасля рэвалюцыі працавала працоўная школа 1-ай ступені.
У 1930 г. створаны калгас "Новы шлях", працаваля кузня.
У Другую сусветную вайну з канца чэрвеня 1941 да 4 ліпеня 1944 года акупаваная нацысцкай Германіяй.
Ла-Серэна
Ла-Серэна (La Serena) — горад у Чылі. Адміністрацыйны цэнтр аднайменнай камуны і вобласці Какімба. Насельніцтва горада — 147 815 чалавек (2002). Горад і камуна ўваходзяць у склад правінцыі Элькі і вобласці Какімба. Тэрыторыя камуны — 1 904,9 км². Колькасць насельніцтва — 221 054 жыхароў (2017). Шчыльнасць насельніцтва — 116,04 чал./км².
Караваева (Пухавіцкі раён)
Інфраструктура
Каля Караваева размешчана радовішча пясчана-жвіровага матэрыялу, ёсць школа.
Аплатка
Апла́тка (ад oblatum — «прынашэнне») — вельмі тонкі белы лісток прэснага цеста, выпяканы з белай мукі і вады без дадатку дрожджаў. Зазвычай на дысках выціскаюцца выявы на тэмы Нараджэння Хрыстовага або хрысціянскія сімвалы.
Збіраючыся за вігілійным сталом, каталікі лацінскага абраду дзеляцца міжсобку аплаткамі, ламаючы іх і пры гэтым зычачы адзін аднаму пажаданні. Вігілійная аплатка з'яўляецца сімвалам яднання і даравання, знакам прыхільнасці і любові. Дзяленне яе на пачатку вігілійнае вячэры з'яўляецца выразам жадання быць разам.
Звычай вядомы ў Беларусі, Польшчы, Славакіі, Літве і іншых каталіцкіх краінах свету.
Выпякаюцца аплаткі ў кляштарах або касцёлах у адмысловых металічных формах. Апроч белых аплатак, прызначаных для ламання падчас вігіліі, выпякаюцца таксама каляровыя для хатніх жывёл і быдла.
Аналагам вігілійных аплатак у некаторых хрысціян усходніх абрадаў (у тым ліку ў беларускіх грэка-католікаў) з'яўляецца звычай дзяліцца каляднай прасфорай.
Паходжанне
Традыцыя ламання хлебу паўстала яшчэ ў першыя вякі хрысціянства (глядзіце антыдор). Пачаткова яна не мела сувязі з Нараджэннем Хрыстовым, з'яўляючыся сімвалам духоўнага адзінства членаў суполкі. З часам на вігілійныя набажэнствы пачалі прыносіць хлеб, які дабраслаўлялі і якім дзяліліся, падобна як падчас еўхарыстыі, але без асвячэння.
У Рэчы Паспалітай гэты звычай развіўся ў XVII стагоддзі як частка шляхецкай каталіцкай культуры і распаўсюдзіўся таксама на суседнія краіны. Тут таксама з'явілася традыцыя выціскаць на цесце выявы на рэлігійную тэматыку.
Верашчакі (Свіслацкі раён)
Верашча́кі (, Верещаки) — вёска ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Ханявіцкага сельсавета.
Сезон 2011 ЖФК Мінск
У 2011 годзе жаночы футбольны клуб «Мінск» прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
Пісьменнік
Пісьменнік — агульная назва асоб, якія займаюцца стварэннем твораў, прызначаных, як правіла, для нявызначанага круга чытачоў.
Паходжанне
Слова «пісьменнік» аддзеяслоўнага паходжання, адбылося ад дзеяслова «пісаць». Раней тэкставыя творы сапраўды пісаліся «ад рукі». У XX павеку ў сувязі з развіццём навукі і тэхнікі ўмовы пісьменніцкай працы змяніліся, аднак, нягледзячы на тое, што большасць пісьменнікаў перайшло на набор тэкстаў на друкаванай машынцы, а затым і на камп'ютары, слова «пісьменнік» захавала сваё значэнне.
Тадэвуш Бароўскі
Тадэ́вуш Баро́ўскі (Tadeusz Borowski;, , УССР — , ) — польскі паэт, празаік і публіцыст з пакалення калумбаў.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Савецкай Украіне, быў другім сынам Станіслава і Тэафіліі Бароўскіх. У 1926 годзе бацьку Тадэвуша арыштавалі (а да гэтага яго кніжная крама была нацыяналізавана) і саслалі ў Карэлію, у ГУЛАГ. А праз чатыры гады ў Сібір, на бераг Енісея, была выслана і маці будучага пісьменніка. Два браты-Бароўскія засталіся адны. Старэйшы, Юліюш, трапіў у інтэрнат, малодшым, Тадэвушам, апекавалася цётка. У 1932 годзе Станіслаў Бароўскі быў выменяны на арыштаваных у Польшчы камуністаў і пераехаў у Польшчу, туды ж, з дапамогай польскага Чырвонага Крыжа, паехалі і яго дзеці. Бацька сустрэўся з сынамі пры самай польскай мяжы, у Баранавічах. Годам пазней вярнулася маці, і сям'я Бароўскіх асела ў Варшаве. У 1939 годзе дом Бароўскіх згарэў падчас аблогі Варшавы. У 1940 годзе Тадэвуш скончыў падпольную гімназію (гэтыя, а таксама многія іншыя падзеі апісаныя ў «Экзамене на Гандлёвай»), пасля вучыўся ў падпольным Варшаўскім універсітэце на аддзяленні паланістыкі, дзе пазнаёміўся за сваёй будучай жонкай Марыяй Рунда. У гэты час ён працаваў вартаўніком на будаўнічай фірме і падпрацоўваў у часопісе «Дарога» (Droga).
Хрыстова
Хрысто́ва (, Христово) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Дунілавіцкага сельсавета.
Тадэвуш Бароўскі
Біяграфія
Дэбютаваў Тадэвуш Бароўскі ў 1942 годзе зборнікам вершаў «Паўсюль, дзе зямля», надрукаваным на ручным гектографе ў падпольнай тыпаграфіі. У 1943 годзе падчас адной з аблаваў знікла Марыя, каханая Тадэвуша. Бароўскі кінуўся яе шукаць і на адной з канспірацыйных кватэраў трапіў у засаду. Яго арыштавалі і завезлі ў вязню Павяк, а праз некаторы час — у Асвенцым. Праз некалькі месяцаў ён моцна захварэў і трапіў у асвенцымскі лазарэт, дзе, паправіўшыся, змог з дапамогай сяброў застацца. Ён спрабуе наладзіць сувязь з нявестай, якая ўтрымліваецца непадалёк, але ў значна горшых умовах, перадае ёй лекі. Хутка ён пакідае лазарэт і ўладкоўваецца ў лагерныя страхары, каб мець мажлівасць часцей бачыцца з Марыяй. У жніўні 1944 яго перавозяць у канцлагер углыб Германіі, спачатку пад Штутгарт, пасля ў Дахау.
Хрыстова
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска i фальварак у складзе гміны Норыца Пастаўскага павета Віленскага ваяводства.
Тадэвуш Бароўскі
Біяграфія
У Асвенцыме Бароўскі не перастае пісаць. На Каляды 1943 ён стварае цыкл калядак пра любоў, якія спяваюць зняволеныя. Сябры ў Варшаве надрукавалі яго лагерныя вершы асобным зборнікам «Паэтычны аркуш № 2», але сам аўтар гэту маленькую падборку вершаў, хутчэй за ўсё, не бачыў — адзіны ацалелы асобнік быў знойдзены пасля яго смерці. 1 мая 1945 лагер Дахау быў вызвалены Сёмай амерыканскай арміяй, і Бароўскі апынуўся ў лагеры для перамешчаных асоб пад Мюнхенам. Хутка ён пераязджае ў Мюнхен і атрымлівае працу ў Бюро пошукаў родных пры камітэце польскага Чырвонага Крыжа. Тадэвуш спрабуе знайсці сваю нявесту і праз некалькі месяцаў знаходзіць яе, моцна хворую, у Швецыі, але сустрэцца ў іх не атрымліваецца. У гэты час ён піша шмат вершаў, а таксама разам з Крысцінам Альшэўскім і Янушам Нэль-Сядлецкім — дакументальную кнігу «Мы былі ў Асвенцыме».
Хрыстова
Гісторыя
Да 21 чэрвеня 2023 года вёска ўваходзіла ў склад Валкоўскага сельсавета.
Тадэвуш Бароўскі
Біяграфія
Толькі ў чэрвені 1946 Бароўскі вяртаецца ў Варшаву. Там ён урэшце сустракаецца з нявестай, і яны жэняцца. Бароўскі рэзка закідвае паэзію і бярэцца за прозу. У 1948 годзе выходзіць зборнік яго апавяданняў «Развітанне з Марыяй». Кніга выклікала ў многіх крытыкаў і чытачоў шок і неразуменне. Аднаго з герояў апавяданняў Бароўскага — чалавека някепскага па прыродзе, але які навучыўся любымі шляхамі выжываць у лагерах, пачалі атаясамліваць з аўтарам. У тым жа годзе выйшла яшчэ адна кніга — цыкл кароткіх навелаў «Каменны свет».
У 1948—1949 пачынаецца новы перыяд у жыцці пісьменніка. Лозунгі сацыялістычнага рэалізму не знаходзяць водгуку ў творчасці Бароўскага, але неразуменне яго твораў вымушае пісьменніка засумнявацца ў правільнасці свайго літаратурнага метаду і саміх ідэй. У 1949 годзе Бароўскі едзе ў Германію; у гэты час ён лічыць, што сацыялізм — найлепшы спосаб перастварэння свету, у якім былі магчымыя ўсе перажытыя ім жахі. Назад у Польшчу ён вяртаецца прыхільнікам сацыялізму і сацыялістычнага рэалізму. У 1950 годзе асноўная яго ўвага аддадзеная палітыцы і публіцыстыцы — уласная творчасць адыходзіць на другі план. Яго самазабойства праз некалькі пасля нараджэння дачкі — 2 ліпеня 1951 года, калі Бароўскі атруціўся газам і памёр на наступны дзень, — дагэтуль застаецца неразгаданай таямніцай.
Белаліпскі сельсавет
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Машчонскі сельсавет у складзе Сенненскага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Машчоны. 12 кастрычніка 1929 года ўзбуйнены за кошт далучэння тэрыторыі скасаванага Падворыцкага сельсавета. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Сенненскім раёне БССР. 20 жніўня 1933 года з часткі сельсавета зноў утвораны Падворыцкі сельсавет. З 20 лютага 1938 года ў складзе Віцебскай вобласці. 20 мая 1960 года ў склад Ходцаўскага сельсавета перададзены 10 населеных пунктаў (Асінаўка, Беляі, Бесцвіна, Дубкі, Жарцы, Закратунне, Запруддзе, Латыгава, Рубежніца і Савушы), у склад сельсавета з Гарывецкага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Капланы, Лугінавічы, Малішы, Падворыца і Пераброды). 7 чэрвеня 1968 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Белая Ліпа, сельсавет перайменаваны ў Белаліпскі. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Белаліпскага сельсавета 23 населеныя пункты. 30 сакавіка 1992 года Белаліпскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Запруддзеўскага і Ходцаўскага сельсаветаў.
Тадэвуш Бароўскі
Значэнне творчасці
Бароўскі лічыцца адным з самых значных польскіх празаікаў паваеннаяга дзесяцігоддзя, творчасць якога значна паўплывала на наступныя пакаленні пісьменнікаў. Яго член Тадэвуш Дрэўноўскі напісаў пра яго некалькі кніг, сярод якіх біяграфія «Уцёкі з каменнага свету», а таксама выдаў яго эпісталярную спадчыну.
У 1970 быў зняты польскі фільм «Краявід пасля бітвы», заснаваны на творах Бароўскага. Кнігі Бароўскага згадваюцца ў рамане нямецкага пісьменніка Бернхарда Шлінка «Чытач» (Der Vorleser, 1995), дзе апавядаецца пра былога вартаўніка канцэнтрацыйнага лагера, які скончыў жыццё самагубствам, прачытаўшы ўспаміны сваіх былых вязняў (сярод якіх называецца і Бароўскі). Нобелеўскі лаўрэат 2002 года Імрэ Кертэс казаў, што ўсе яго творы напісаныя пад уплывам прозы Бароўскага.
Пра Бароўскага
Тадэвуш Дрэўноўскі. Уцёкі з каменнага свету (біяграфія Бароўскага)
75
75 — невысакосны год, пачаўся ў нядзелю. 75 год нашай эры, 75 год 1 тысячагоддзя, 75 год I стагоддзя, 5 год 8-га дзесяцігоддзя I стагоддзя, 6 год 70-х гадоў.
1910 год у гісторыі астраноміі
1910 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
Калечыц
Калечыц — прозвішча.
Іль-дэ-ла-Пасесьён
Іль-дэ-ла-Пасесьён (L'île de la Possession) — найбуйнейшы востраў архіпелага Кразэ. Уваходзіць у склад Французскіх Паўднёвых і Антарктычных тэрыторый. Плошча — 150 км². На востраве працуе навуковая станцыя, аднак сталага насельніцтва няма.
Геаграфія
Іль-дэ-ла-Пасесьён уваходзіць ва ўсходнюю групу астравоў Кразэ. Месціцца на паўднёвым захадзе Індыйскага акіяна ў 17612 км на паўднёвы ўсход ад Парыжа, сталіцы Францыі. Даўжыня з паўднёвага ўсходу на паўночны захад — 18,21 км. Найбольшая шырыня — 12 км. Востраў з'яўляецца часткай падводнага вулканічнага плато, якое ўзнікла каля 10 млн гадоў таму. Рэльеф гарысты. Найвышэйшы пункт — гара Маскарын (934 м).
Клімат мяккі вільготны. Сярэднегадавая колькасць ападкаў перавышае 2500 мм.
Прырода
Падобна іншым астравам Кразэ, Іль-дэ-ла-Пасесьён ізаляваны ад іншых частак сушы, што прывяло да адносна нізкай разнастайнасці флоры і фаўны. Значная частка вострава не мае расліннага покрыва. У далінах сустракаюцца забалочаныя лугі. Фаўна прадстаўлена пераважна марскімі птушкамі і ластаногімі. Прырода вострава моцна пацярпела ад трусоў і коз, якіх рассялілі ў XIX ст. для палявання.
У нашы дні Іль-дэ-ла-Пасесьён уваходзіць у склад Нацыянальнага запаведніка Французскіх Паўднёвых тэрыторый.
Allium fantasmasense
Allium fantasmasense — від травяністых раслін сямейства, эндэмік штата Сан-Луіс-Патасі, Мексіка.
Распаўсюджанне
Эндэмік штата Сан-Луіс-Патасі, Мексіка.
Густаў Фродынг
Густаў Фродынг (Gustaf Fröding;, Альстэр, паблізу Карльстада, Вермланд — , Грондаль, Стакгольм) — шведскі паэт, публіцыст.
Беларускія пераклады
Паасобныя вершы на беларускую мову пераклаў Лявон Баршчэўскі.
Марыя-Луіза Аўстрыйская
Марыя-Луіза Аўстрыйская (Marie-Louise von Österreich; 12 снежня 1791 — 17 снежня 1847) — дачка імператара Свяшчэннай Рымскай імперыі Франца II (з 1806 — імператара Аўстрыі Франца I), ўнучатая пляменніца Марыі Антуанеты. Другая жонка Напалеона I, імператрыца Францыі ў 1810—1814 гадах, пасля адрачэння Напалеона — герцагіня Пармы, П’ячэнцы і Гуасталы.
Паланэз Агінскага
Развітанне з радзімай (Pożegnanie Ojczyzny, аўтарскае абазначэнне — Паланэз № 13 ), часта Паланэз Агінскага — паланэз ля мінор, напісаны кампазітарам Міхалам Клеафасам Агінскім у 1794 годзе. Адзін з самых вядомых паланэзаў.
Лічыцца, што Агінскі напісаў паланэз, пакідаючы Рэч Паспалітую пасля задушэння паўстання Касцюшкі, у якім ён браў удзел.
Першапачаткова напісаны для клавіра, існуюць перакладанні для розных інструментаў і аркестроўка. Паланэз запісаны шэрагам вядомых выканаўцаў, у тым ліку Вандай Ландоўской (на клавесіне). Беларускі дзяржаўны ансамбль «Песняры» выконвае паланэз Агінскага з тэкстам, напісаным кіраўніком калектыву Вячаславам Шарапавым.
«Паланэз Агінскага» даў назву аднайменнаму фільму («Беларусьфільм», 1971), аднайменнай п’есе Мікалая Каляды і фірменнаму цягніку «Паланэз». У маскоўскім метрапалітэне пачатковыя такты Паланэз Агінскага гучаць пры спробе неаплачанага праходу праз турнікеты.
У 2000 годзе ў межах музычнага праекта «Я нарадзіўся тут» Вераніка Круглова і Зміцер Вайцюшкевіч выканалі песню «Развітанне з Радзімай», якая, паводле меркавання музычных журналістаў, з’яўляецца самай удалай спробай пакласці тэкст на шэдэўр кампазітара Агінскага. У 2020 годзе песня ўвайшла ў патрыятычны музычны альбом «Годныя песні» Вольнага хора.
Герб Улы
Герб Улы — геральдычны сімвал Улы, нададзены гораду вялікім князем літоўскім Стэфанам Баторыем 27 студзеня 1577: «у чырвоным полі замак з вежай пасярэдзіне».
У сучаснай Беларусі афіцыйны статус атрымаў 9 лютага 2004.
Афіцыйнае апісанне:
Уладзімір Казіміравіч Стукаліч
Уладзімір Казіміравіч Стука́ліч (, Екабштат Курляндскай губерні, цяпер, Латвія — , ; Псеўданім: Веневич; Крыптанім: В. С.) — літаратуразнавец, гісторык, юрыст. У ідэйным плане прытрымліваўся заходнерускіх поглядаў на беларусаў і іх гісторыю.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкай сям’і. Адразу пасля нараджэння У. Стукаліча яго бацькі пераехалі ў Віцебск. У 1867—1879 гадах вучыўся ў Віцебскай гімназіі; у 1879—1883 гадах на адміністрацыйным аддзяленні юрыдычнага факультэта Пецярбургскага ўніверсітэта.
У лютым 1891 года да У. Стукаліча ў Віцебск прыязджаў рускі пісьменнік Г. Успенскі, з якім Стукаліч перапісваўся з 1886 года. У 1891 годзе выйшла кніга У. Стукаліча «Беларусь і Літва», якая вытрымала яшчэ 2 выданні. Даследаваў аўтарства паэмы «Тарас на Парнасе». Член Віцебскай вучонай архіўнай камісіі. Выступаў за адкрыццё ў Віцебску ўніверсітэта. У 1893 годзе пазнаёміўся з мастаком І. Рэпіным. Даследаваў творчасць М. Нікіфароўскага і А. Сапунова (прысвяціў ім асобныя кнігі). У 1898 годзе пакінуў адвакацкую практыку і перайшоў у казённую палату. На працягу 3 гадоў жыў у Слоніме і Гродне; потым вярнуўся ў Віцебск.
Бібліяграфія
і інш.
Царква Акурэйры
Царква Акурэйры (Akureyrarkirkja) — лютэранская царква ў горадзе Акурэйры на поўначы Ісландыі. Будынак размешчаны на ўзгорку ў цэнтры горада. Архітэктар - Гуд’ёўн Самуэльсан.
Янчукі (Пастаўскі раён)
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Валкалата Дзісенскага павета Віленскага ваяводства.
Да 20 мая 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Струцкага сельсавета, да 21 чэрвеня 2023 года — у склад Валкоўскага сельсавета.
Цяўзінскі мірны дагавор
Цяўзінскі мірны дагавор — дагавор аб міры паміж Расіяй і Швецыяй, падпісаны ў Цяўзіна (раён Нарвы) у траўні 1595 года. Па Цяўзінскім мірным дагаворы да Расіі адышлі Ям, Капор'е і Івангорад, страчаныя ў канцы Інфлянцкай вайны 1558-83 і адваяваныя ў шведаў у 1590 годзе, а таксама Карэла і інш. Расія адмовілася ад сваіх прэтэнзій на шведскія ўладанні ў Лівоніі. Па Цяўзінскім мірным дагаворы купцам з іншых дзяржаў забаранялася наведваць рускія парты на Балтыйскім узбярэжжы, яны маглі весці гандаль з рускімі толькі ў Рэвелі (Таліне) і Выбаргу. Цяўзінскі мірны дагавор не быў ратыфікаваны рускім урадам да заключэння ў 1609 годзе у Выбаргу новага дагавора паміж Швецыяй і Расіяй.
Першы афінскі марскі саюз
Дэласкі саюз (таксама Дэлаская сімахія, Першы афінскі марскі саюз) — саюз, які вылучыўся з агульнага саюза дзяржаў Элады супраць персаў пасля таго, як спартанцы, які некалькі разоў безпаспяхова спрабавалі пасля бітвы пры Платэях захаваць за сабой марскую гегемонію, канчаткова саступілі яе афінянам (477 г. да н.э.). У стварэнні і пашырэнні афінскага марскога саюза адыгралі значную ролю Арыстыд і Кіман.
У 454 г. саюз аб'ядноўваў 208 добраахвотных і вымушаных членаў. Агульная сума даніны складала 460 талентаў у год, аднак ў 425—424 г. Клеон павялічыў яе да 1460 талентаў. З цягам часу саюзнікі ўсё ахвотней згаджаліся ўносіць грошы замест пастаўкі суднаў. Гэта павялічвала ўладу афінян у саюзе, якія цяпер ужо сілай вымагалі грошы ад неакуратных платнікаў і, скараючы тых, хто адпаў, ператваралі іх у падданых; упершыню гэты падыход яны прадэманстравалі на наксасцах (469 г. да н.э.).
Скарыстаўшыся слыхам пра з'яўленне персідскага флоту каля Архіпелага, афіняне ў 454 г. перанеслі саюзную казну з Дэласа ў Афіны. Да гэтага часу ўсе гарады, акрамя Самаса, Хіяса і Лесбаса, былі даннікамі Афін; сінедрыён саюзнікаў быў, відаць, ліквідаваны, і саюз ператварыўся ў афінскую марскую дзяржаву. У казну багіні Афіны стала ісці 1/60 усёй даніны. Афіняне сталі ўмешвацца ва ўнутраныя справы саюзных гарадоў, трымаць у іх гарнізоны, патрабаваць саюзнікаў на суд па важнейшых справах і па апеляцыях у Афіны і да т.п. Нягледзячы на строгія меры афінян, адно за іншым пачаліся адпадзенні гарадоў ад саюза. Самым яскравым прыкладам можа служыць гісторыя адпадзення в-ва Самаса ў 440 г. Афіняне спрабавалі ўзнагародзіць сябе за адпадзенні новымі сумамі даніны. У пачатку пелапанескай вайны (427) яны жорстка пакаралі за адпадзенне мітыленцаў і паслалі ў іх зямлю сваіх клерухаў. У 426 г. яны паказалі сябе, падобна Пісістрату, «валадарамі мора», ачысціўшы Дэлас ад трупаў і забараніўшы нараджацца і паміраць на свяшчэнным востраве. Пасля сіцылійскай катастрофы пачаліся масавыя адпадзенні саюзнікаў, і да канца вайны саюз спыніў сваё існаванне.
Антафагаста
Антафагаста (Antofagasta) — горад і марскі порт у Чылі. Адміністрацыйны цэнтр аднайменнай камуны. Насельніцтва горада — 345 412 чалавек (2012). Горад і камуна ўваходзяць у склад аднайменнай правінцыі і вобласці. Тэрыторыя камуны — 30 631,6 км². Колькасць насельніцтва — 361 873 жыхароў (2017). Шчыльнасць насельніцтва — 11,81 чал./км².