cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Індыйская каліграфія
Асаблівасці індыйскай каліграфіі
Каліграфія ў Індыі часцей за ўсё ўжываецца для святых тэкстаў. Некаторыя члены манаскіх будыйскіх абшчын былі навучаныя каліграфіі і адказвалі за перапісванне рэлігійных тэкстаў. Джайны ілюстравалі рукапісы, прысвечаныя святым джайнізма. Гэтыя рукапісы былі вырабленыя з недарагога матэрыялу, напрыклад, пальмавага лісця і бяросты, і ўключалі вытанчаныя каліграфічныя надпісы.
Праграма развіцця ААН
ПРААН была створана ў 1965 годзе ў выніку зліцця Спецыяльнага фонду ААН, заснаванага ў 1958 годзе, і пашыранай праграмы тэхнічнай дапамогі, заснаванай у 1949 годзе. Фінансавыя сродкі ПРААН ўтворацца з добраахвотных укладаў удзельнікаў арганізацыі, якімі могуць быць краіны-члены або назіральнікі ААН, і іншых буйных міжнародных арганізацый. У цяперашні час такіх краін больш за 200.
У 1989 годзе ў мэтах прыцягнення ўвагі да пытанняў народанасельніцтва ПРААН прапанавала адзначаць Сусветны дзень народанасельніцтва.
Вацлаў Жыдліцкі
Вацлаў Жыдліцкі (Václav Židlický;, вёска Купічаў, Турыйскі раён, Валынская вобласць — , Прага, Чэхія) — чэшскі літаратуразнавец і перакладчык. Доктар філалогіі (1967). Ганаровы доктар БДУ (1996). Даследчык і перакладчык беларускай літаратуры, адзін з заснавальнікаў Міжнароднай асацыяцыі беларусістаў.
Біяграфія
Пасля вайны яго сям'я перасялілася ў Чэхію. У 1955 г. скончыў Карлаў універсітэт у Празе, у 1967 г. абараніў там доктарскую дысертацыю, у 1976 г. стаў прафесарам. Побач з украінскай актыўна пашыраў у Чэхіі беларускую літаратуру, чытаў пра яе курс лекцый ва ўніверсітэце, заахвочваў да яе вывучэння студэнтаў. Аўтар такіх прац, як «Украінская і беларуская літаратура ў чэшскіх перакладах» (1956), «Малы слоўнік савецкіх пісьменнікаў. Ч. 2: Украінскія і беларускія пісьменнікі» (1959, 1966), «Даследаванні па гісторыі чэшска-беларускай супольнасці» (1960), «Кароткі нарыс гісторыі беларускай літаратуры» (1972) і інш.
В. Жыдліцкі многа і добра перакладаў з беларускай мовы на чэшскую. Сярод яго перастварэнняў — «Я з вогненнай вёскі…» А. Адамовіча, Я. Брыля і У. Калесніка, «Хатынская аповесць» А. Адамовіча, «Птушкі і гнёзды», «Ніжнія Байдуны» і «Апошняя сустрэча» Я. Брыля, «Абеліск» і «Дажыць да світання» В. Быкава, «Дзікае паляванне караля Стаха», «Нельга забыць», «Хрыстос прызямліўся ў Гародні» і «Чорны замак Альшанскі» У. Караткевіча (з ім В. Жыдліцкага звязвала асаблівая дружба), «Данута» А. Карпюка, «Мсціжы» І. Пташнікава, «Гандлярка і паэт» і «Сэрца на далоні» І. Шамякіна і інш. Ім складзена анталогія сучаснай беларускай паэзіі, аднатомнікі Я. Купалы і М. Танка на чэшскай мове, выхавана некалькі маладых перакладчыкаў. В. Жыдліцкі выдатна валодаў жывой беларускай мовай.
Партызанская брыгада «Бальшавік»
Партызанская брыгада «Бальшавік» — партызанская брыгада, створаная ў кастрычніку 1943 года на базе атрада «Бальшавік» (арганізаваны ў жніўні 1941 года). Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Гомельскага, Добрушскага, Веткаўскага, Свяцілавіцкага, Кармянскага, Лоеўскага, Буда-Кашалёўскага, Уваравіцкага, Чачэрскага, Рэчыцкага, Васілевіцкага, Хойніцкага раёнаў. 23 лістапада 1943 года брыгада (531 партызан, тры атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй. Камандзірам дыверсійных груп Фёдару Пятровічу Котчанку і Аляксандру Лаўрэнцьявічу Ісачанку прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.
Гісторыя
Партызаны праводзілі дыверсіі на чыгунках і шашэйных дарогах Гомель — Калінкавічы, Гомель — Жлобін. У ліпені — жніўні 1943 года атрад «Бальшавік» падарваў 42 варожыя эшалоны, у баях знішчыў больш за 40 аўтамашын, у Навабеліцы падарваў склады боепрыпасаў і гаручага. Самастойна і з іншымі партызанскімі злучэннямі разграмілі нямецкія гарнізоны ў вёсках Асінаўка, Рудня Барталамееўская, Будзішча, Валосавічы, Палессе Чачэрскага, Казацкія Балсуны, Пералёўка Свяцілавіцкага, Баршчоўка Лоеўскага, Узнаж Васілевіцкага, Якімаўка Гомельскага раёнаў; у лістападзе 1943 года разам з брыгадамі «Жалязняк», імя П. К. Панамарэнкі, 108-м атрадам імя Р. І. Катоўскага напалі на нямецкі гарнізон у вёсцы Горваль Рэчыцкага раёна і захапілі калону аўтамашын. Разам з часцямі Чырвонай Арміі вялі баі каля вёскі Баравікі і чыгуначнай станцыі Шацілкі.
Памяць
У 1967 годзе каля пасёлка Барэц Гомельскага раёна ў гонар брыгады была пастаўлена стэла.
IC 2218-2
IC 2218-2 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Рак.
Брэсцкі рачны порт
Брэсцкі рачны порт — порт на рацэ Мухавец у Брэсце. Самы вялікі па грузаабароце ў Беларусі.
Гісторыя
Заснаваны ў 1940 годзе як канцавы портапункт водна-транспартнай магістралі Дняпроўска-Бугскага воднага шляху. З 1950-х гадоў актыўна ішло будаўніцтва. У 1980-х гадах быў транспартным прадпрыемствам рачнога флоту БССР па перапрацоўцы грузаў, аб’ём грузаў — больш 6 млн.тон (1985). З Брэсцкага рачнога порта адпраўлялася на экспарт у ГДР жалезная руда (у порце транспартавалася ў вагоны), ажыццяўлялася перагрузка прадукцыі будаўнічых арганізацый Брэста, ажыццяўляліся экскурсійныя пасажыраперавозкі.
Дубенскі сельсавет
Ду́бенскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Клічаўскага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Дубно.
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Стайкаўскі сельсавет у складзе Чачэвіцкага раёна Магілёўскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Стайкі. У 1925 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Дубно, сельсавет перайменаваны ў Дубненскі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чачэвіцкім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Клічаўскага раёна. З 20 лютага 1938 года ў складзе Магілёўскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Бабруйскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Доўгаўскага сельсавета.
Вале-Агрыкала
Вале-Агрыкола (Valle Agricola) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Кампанія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Казерта.
Насельніцтва складае 1112 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 46 чал./км². Займае плошчу 24 км². Паштовы індэкс — 81010. Тэлефонны код — 0823.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Будынак аптэкі (Кобрын)
Будынак аптэкі — будынак у гістарычным цэнтры Кобрына, размешчаны на плошчы Свабоды, 6, на рагу з Першамайскай вуліцай. Пабудаваны ў канцы XVIII стагоддзя, перабудоўваўся ў XX стагоддзі. У 1950-я гады надбудаваны 3-і паверх, зменена ўнутраная планіроўка. Гісторыка-культурная каштоўнасць Рэспублікі Беларусь.
Архітэктура
Першапачаткова будынак уяўляў сабой двухпавярховы аб’ём, у плане выцягнутай трапецападобнай формы, галоўным тарцовым фасадам выходзіць на плошчу. Плоскасць фасада рытмічна прарэзана прамавугольнымі аконнымі праёмамі і дэкарыравана 4 пілястрамі. Будынак пастаўлены на высокі цокаль. Галоўны ўваход (з боку галоўнага фасада) акцэнтаваны высокім ганкам з лесвіцай па абодвух баках.
Азербайджанская Прэм’ер-ліга
Азербайджанская Прэм’ер-ліга (Azərbaycan Premyer Liqası) — наймацнейшая ліга азербайджанскага футбола. Праводзіцца па кругавой сістэме, кожная каманда гуляе з кожнай па 4 матчы. У сезоне 2008/2009 чэмпіянат Азербайджана быў перайменаваны з Вышэйшай лігі ў Прэм’ер-лігу.
У спаборніцтве ўдзельнічаюць 8 клубаў, якія прадстаўляюць розныя рэгіёны краіны. Сезон пачынаецца ў жніўні і працягваецца да канца мая наступнага года з зімовым перапынкам з пачатку снежня да сярэдзіны лютага. Каманды, якая заняла апошняе месца па выніках сезона, выбывае ў першы дывізіён, а яе месца адпаведна займае найлепшы клуб першага эшалона.
Уладзімір Фёдаравіч Гіргас
Уладзімір Фёдаравіч Гіргас (, Гродна —, Кіеў) — расійскі мовазнавец, арабіст, педагог.
Біяграфія
У 1861—1864 гадах быў у Сірыі і Егіпце, вывучаў арабскую мову, літаратуру і культуру арабаў. Справаздача аб яго паездцы (1864, рукапіс) — адна з першых прац па арабскай дыялекталогіі. Галоўныя працы: «Нарыс граматычнай сістэмы арабаў» (1873), «Нарыс арабскай літаратуры» (1875), «Арабская хрэстаматыя» (вып. 1—2, 1875—1876, сумесна з В. Р. Розенам), «Слоўнік да „Арабскай хрэстаматыі“ і „Карану“» (1881). Падрыхтаваў да выдання ў 1888 годзе гістарычнае сачыненне Абу Ханіфы ад-Дзінаверы.
Есьман
Есьман — прозвішча.
Марцін Бубер
Марцін Бубер (Martin Buber, 8 лютага 1878, Вена — 13 чэрвеня 1965, Іерусалім) — нямецка-яўрэйскі экзістэнцыяльны філосаф, тэарэтык сіянізму.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Вене. Юнацтва правёў у Лембергу (цяпер Львоў).
Атрымаў адукацыю ў універсітэтах Вены, Берліна, Цюрыха і Лейпцыга. У 1911 годзе выступаў з лекцыямі ў Берліне, у экспрэсіянісцкім «Новым клубе». У 1924—1933 гг. — прафесар філасофіі іудаізму і этыкі ва універсітэце Франкфурта-на-Майне. У 1933 годзе эміграваў з Германіі ў Швейцарыю, а затым (1938) у Палестыну, дзе да 1951 года быў прафесарам сацыялогіі Іерусалімскага ўніверсітэта, у 1960—1962 гг. першым прэзідэнтам Акадэміі навук Ізраіля.
Іна Уладзіміраўна Макарава
Іна Уладзіміраўна Макарава (И́нна Влади́мировна Мака́рова;, Тайга, РСФСР — , ) — савецкая і расійская актрыса, народная артыстка СССР (1985). Лаўрэат Сталінскай прэміі I ступені (1949).
Біяграфія
Нарадзілася 28 ліпеня 1926 года ў горадзе Тайга Томскай акругі Сібірскага края ў сям’і работнікаў новасібірскага радыёкамітэта Уладзіміра Сцяпанавіча Макарава і Ганны Іванаўны Герман. Дзяцінства і юнацтва Іна правяла ў Новасібірску. Сям’я жыла ў Доме пісьменнікаў.
У чацвёртым класе школы запісалася ў драматычны гурток. У час Вялікай Айчыннай вайны разам з таварышамі ездзіла па шпіталях, выступала перад параненымі.
У час вучобы пазнаёмілася з будучым мужам Сяргеем Бандарчуком, які прыйшоў на курс пасля фронту. Пасля вяселля жылі ў сутарэнным пакоі на Садова-Трыумфальнай вуліцы. Затым, дзякуючы Сталінскай прэміі, атрымалі новую кватэру.
У 1948 годзе была залічана ў трупу Тэатра-студыі кінаакцёра. Ала Тарасава, убачыўшы яе ігру, хацела запрасіць яе ў МХАТ, на што Герасімаў запярэчыў: «Яна патрэбна для кінематографа».
Наступнай значнай роляй у кіно стала Каця Петрашэнь у фільме «Вышыня» (1957), затым — Варвара ў карціне «Дарагі мой чалавек» (1958). Сцэнарый да гэтага фільма, па словах Макаравай, пісалі спецыяльна пад яе з Аляксеем Баталавым, і акцёры былі зацверджаны без проб. Падчас здымак прыняла рашэнне развесціся з Бандарчуком. Растанне было цяжкім, пасля гэтага Макарава доўга не выходзіла замуж.
Альбіна Асіповіч
Альбіна Люсі Шарлота Асіповіч (Albina Lucy Charlotte Osipowich, пазней Альбіна ван Эйкен, Albina Van Aiken,, Вустэр — ) — амерыканская плыўчыха, двухразовая алімпійская чэмпіёнка 1928 года.
Біяграфія
Нарадзілася ў сям’і эмігрантаў з Вільні. З ранняга дзяцінства займалася плаваннем. У мясцовай школе не было жаночай каманды, таму яна трэніравалася разам з хлопцамі, што прынесла ёй карысць — у старэйшых класах яна на дзве галавы апярэджвала сваіх аднагодкаў.
У 1928 годзе Альбіна стала чэмпіёнкай ЗША ў спрынце вольным стылем, адначасова усталяваўшы тры нацыянальныя рэкорды. На Алімпійскіх гульнях 1928 года ў Амстэрдаме да алімпійскіх рэкордаў яна выйшла пераможцам прэстыжнай дыстанцыі ў жаночым плаванні — стометроўцы вольным стылем.
Другое золата Альбіна заваявала ў складзе эстафеты 4 × 100 метраў вольным стылем.
17-гадовую Альбіну ў родным Вустэры сустракалі тысячы прыхільнікаў. Удзячная грамада сабрала неабходныя 4 тысячы долараў на яе навучанне ў Пембрак-каледжы пры Браўнскім універсітэце. Дзяўчына вырашыла прысвяціць увесь час вучобе і завязаць з вялікім спортам. Ва ўніверсітэце яна пазнаёмілася са сваім будучым мужам Харысанам ван Эйкенам, які стаў паспяховым бізнэсмэнам, віцэ-прэзідэнтам карпарацыі General Electric.
У 1964 годзе Альбіна ван Эйкен пасля барацьбы з цяжкай хваробай памерла ва ўзросце 53 гадоў.
Уолт Уітмен
Уолт Уі́тмен (Walt Whitman;, Уэст-Хілс, штат Нью-Ёрк, ЗША — ) — амерыканскі.
Біяграфічныя звесткі
Працаваў наборшчыкам, настаўнікам, рэдактарам газет. Друкаваўся з 1840-х г.
Творчасць
Яго паэтычнае майстэрства фарміравалася пад уплывам Дж. Байрана, П. Б. Шэлі, Г. Гейнэ, што абумовіла цікавасць У.Уітмена да праблем прыроды і цывілізацыі, салідарнасці краін і народаў, адзінства ўсяго жывога на зямлі, дэмакратычнага развіцця грамадства, асобы і мас, свабоды і абавязку. Сусветную вядомасць прынесла кніга вершаў «Лісце травы» (1855; дапоўненая перавыдавалася шмат разоў), якая насычана біблейскімі вобразамі і матывамі, уключае элементы прозы і навуковую тэрміналогію; філасафічнасць суправаджаецца лірызмам і музычнасцю, манументальныя сцэны — імгненнымі замалёўкамі. Пад уражаннем трагічных падзей грамадзянскай вайны 1861-65 стварыў паэтычныя цыклы «Барабанны бой» і «Калі ў двары перад домам цвіў гэтай вясною бэз» (абодва 1865). Аўтар кнігі публіцыстыкі «Дэмакратычныя далячыні» (1871), апавяданняў, артыкулаў.
Беларускія пераклады
На беларускую мову вершы У. Уітмена перакладалі Ю. Гаўрук, Я. Семяжон, Я. Сіпакоў, К. Цвірка, Ю. Цімафеева, А. Мардвілка, А. Мусорын, М. Шчур.
Разалія Евелеўна Гінзбург
Разалія Евелеўна (Яўлееўна) Гінзбург ( — ) — беларуская вучоная-гематолаг. Доктар медыцынскіх навук, прафесар.
Біяграфія
Нарадзілася ў 1889 годзе.
Адна з заснавальнікаў і дырэктар (у 1933-36 гадах) Беларускага інстытута гематалогіі і пералівання крыві.
Пры ўдзеле Р. Гінзбург у першай з тэрапеўтычных кафедраў у 1933 годзе была створана кафедра факультэцкай тэрапіі (цяпер — унутранай медыцыны № 1). Яна загадвала кафедрай да 1939 года.
У 1944 годзе ўзначаліла кафедру факультэцкай тэрапіі Стаўрапольскага медыцынскага інстытута, дзе працавала на працягу двух гадоў.
З’яўлялася старшынёй праўлення тэрапеўтычнай секцыі і членам Праўлення Усерасійскага таварыства тэрапеўтаў.
Памерла ў 1946 годзе ў Стаўрапалі.
Навуковая дзейнасць
Мела вялікі аўтарытэт у Савецкім Саюзе і за мяжой. Вядомасць у прафесійных колах набыла пасля правядзення навуковых распрацовак у розных галінах ўнутранай паталогіі, але ў першую чаргу — у галіне гематалогіі.
Па запрашэнні нямецкага боку чытала ў Германіі спецкурс па хваробах крыві.
Тэсла (адзінка вымярэння)
Тэ́сла (абазначэнне: Тл, T) — вытворная адзінка вымярэння магнітнай індукцыі ў сістэме СІ. Вызначана на Генеральнай канферэнцыі па вагах і вымярэннях ў 1960 г., названая ў гонар сербска-харвацкага вынаходніка Ніколы Тэслы.
Вызначэнне
На часціцу з зарадам 1 кулон, якая рухаецца ў магнітным полі з індукцыяй 1 тэсла з хуткасцю 1 метр за секунду, дзейнічае сіла Лорэнца велічынёй 1 ньютан.
Тэсла можа быць выражана праз асноўныя адзінкі СІ:
Дзе:
Кратныя і дзельныя адзінкі
Дзесятковыя кратныя і дзельныя адзінкі магнітнай індукцыі ўтвараюцца з дапамогай стандартных прыставак СІ.
Ядрына-Слабадскі сельсавет
Я́дрына-Слабадскі́ сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Клічаўскага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Ядрына Слабада.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Чачэвіцкага раёна Магілёўскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чачэвіцкім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Клічаўскага раёна. З 20 лютага 1938 года ў складзе Магілёўскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Бабруйскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Магілёўскай вобласці. 21 кастрычніка 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Доўгаўскага сельсавета.
Ота Фрыдрых фон Гірке
Ота Фрыдрых фон Гірке (Otto Friedrich von Gierke;, Шчэцін - , Берлін) — германскі юрыст, прафесар Прафесар Вроцлаўскага (з 1872), Гайдэльбергскага (з 1884), Берлінскага (з 1887) універсітэтаў. Паслядоўнік гістарычнай школы права, прадстаўнік нацыяналістычнага кірунку "германістаў".
Паўднёвая Азія
Паўднёвая Азія (দক্ষিণ এশিয়া, ދެކުނު އޭޝިޔާ, દક્ષિણ એશિયા, दक्षिण एशिया, ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ, दक्षिण आशिया, दक्षिण एशिया,, ڏکڻ ايشيا, தெற்கு ஆசியா, جنوبی ایشیاء) — прыродная вобласць Азіі, што займае паўвостраў Індастан з навакольнымі астравамі, Інда-Гангскай раўнінай, паўднёвымі схіламі Гімалаяў ды Гіндукуша, а таксама паўднёва-ўсходнюю ўскраіну Іранскага нагор'я.
Бірлік (Жанакарганскі раён)
Бірлік — сяло ў Жанакарганскім раёне Кызылардзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Акуікскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 17 км на ўсход ад раённага цэнтра, сяла Жанакарган. Код КАТА — 434035100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 2429 чалавек (1248 мужчын і 1181 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 2422 чалавекі (1248 мужчын і 1174 жанчыны).
Сасноўка (гміна)
Сасно́ўка (Sosnówka) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Бяльскага павета Люблінскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Сасноўцы. Плошча гміны складае 148,43 км². Станам на 2008 год у гміне Сасноўка пражывалі 2685 чалавек, шчыльнасць — 18,8 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 13 салецтваў.
Валішчанскі сельсавет
Валі́шчанскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пінскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2008 года — вёска) Валішча.
Утвораны 19 студзеня 1965 года ў складзе Пінскага раёна Брэсцкай вобласці ў складзе 6 населеных пунктаў: вёсак Валішча, Вулька Лаўская, Хваросна, якія знаходзіліся ў адміністрацыйным падпарадкаванні Лагішынскага пассавета, і вёсак Азарычы, Клятная і Сакалоўка, якія да 6 студзеня 1965 года знаходзілся ў складзе Коланскага сельсавета. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 6 населеных пунктаў.
HHHR Tower
HHHR Tower — жыллёва-камерцыйны звышвысокі небаскроб вышынёй 317 м (1040 футаў). Пабудаваны ў Дубаі (ААЭ), на шашы імя шэйха Заеда. Размешчаны за гатэлем Кроўн Плаза.
Будаўніцтва HHHR Tower пачалі кампаніі з ААЭ і Ганконга ў 2006 годзе і завяршылі ў 2009 годзе.
На 4-х паверхах размешчаны офісныя памяшканні, на астатніх — кватэры класа люкс.
IC 2219
IC 2219 — галактыка тыпу Sc (кампактная спіральная галактыка) ў сузор’і Рак.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Анатоль Мікалаевіч Рэзнік
Анатоль Мікалаевіч Рэзнік (нар., Асцёр, Чарнігаўская вобласць, Украіна) — беларускі гісторык.
Біяграфія
Скончыў БДУ (1982). З 1983 г. працуе ў Інстытуце гісторыі НАН Беларусі. Кандыдат гістарычных навук (1988). Кірункі навуковай дзейнасці: гісторыя Беларускай Народнай Рэспублікі (праблемы дзяржаўнасці і ідэалогіі), беларуска-германскія ўзаемасувязі ў 20 ст.
IC 2220
IC 2220 — галактыка тыпу EN+* ў сузор’і Кіль.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Сан-Марка-Эванджэліста
Сан-Марка-Эванджэліста (San Marco Evangelista) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Кампанія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Казерта.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Анатоль Аляксеевіч Саланіцын
Анатоль Аляксеевіч Саланіцын (Анато́лий Алексе́евич Солони́цын; імя пры нараджэнні — Ота;, Багародск, Горкаўскі край — , ) — савецкі акцёр тэатра і кіно; заслужаны артыст РСФСР (1981).
Біяграфія
Пасля заканчэння школы Саланіцын паступіў у будаўнічы тэхнікум. Атрымаўшы там спецыяльнасць слесара-інструментальшчыка, ён уладкаваўся на завод, але яго рабочая біяграфія працягнулася нядоўга, бо бацьку адправілі працаваць у Кіргізію, і сям’я перасялілася ў горад Фрунзэ. Там Саланіцын пачаў удзельнічаць у мастацкай самадзейнасці, чытаў вершы, выступаў з куплетамі.
У 1955 годзе Саланіцын адправіўся ў Маскву, дзе тройчы спрабаваў паступіць у ГІТІС. Быў прыняты ў Свярдлоўскі драматычны тэатр.
Скончыўшы вучобу ў студыі ў 1960 годзе, быў прыняты ў штат Свярдлоўскага драмтэатра. Тут ён сыграў масу роляў другога плана.
З 1960 па 1972 гады быў акцёрам у тэатрах Свярдлоўска, Мінска, Новасібірска, Таліна. З 1972 па 1976 гады выступаў у тэатры імя Ленсавета. Змяняў Свярдлоўск на Талін, каб сыграць у рэжысёра Арсенія Сагальчыка ў п’есе Леаніда Андрэева «Той, хто атрымлівае аплявухі». Пайшоў з Тэатра Ленсавета, калі Таркоўскі паклікаў яго ў Маскву граць Гамлета ў Ленкаме ў снежні 1976 года. На наступны год адбылася прэм’ера. Саланіцын застаўся незадаволены сваёй працай, а неўзабаве Іна Чурыкава, якая грала ў спектаклі Афелію, пайшла ў дэкрэтны адпачынак, і пастаноўку закрылі. Марк Захараў не знайшоў для Саланіцына роляў, і той цалкам пераключыўся на кіно. Роля Гамлета стала апошняй працай Саланіцына ў тэатры.
Ластык
Ластык (lasting — «трывалы») — тонкая шчыльная баваўняная тканіна з гладкай бліскучай правай паверхняй.
Ластык выпускаўся пераважна гладкаафарбаваным у розных каляровых адценнях і ішоў на пашыў недарагога мужчынскага летняга адзення, а таксама падшэўкі для мужчынскіх касцюмаў і паліто. У рамане «Бедныя дваране» фігуруе летні ластыкавы. З ластыку шылі таксама для слуг. У параўнанні з іншымі баваўнянымі тканінамі атласнага перапляцення ластык значна шчыльнейшы за сацін, але значна танчэйшы за дэмікатон. Ластык-дубль — гатунак ластыку падвышанай вагі. Ластыкам таксама называлі эластычную тканіну з гумовай асновай і шаўковым або баваўняным утком, якая выпускалася ў стужках і выкарыстоўвалася ў штыблетах,, падцяжках і.
Красналукі
Красналу́кі (, Краснолуки) — аграгарадок у Чашніцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Красналуцкага сельсавета.
Знаходзіцца за 49 км у напрамку на паўднёвы захад ад Чашнікаў, за 135 км ад Віцебска, каля ракі Эса.
Паштовая станцыя (Кобрын)
Паштовая станцыя — будынак у Кобрыне, размешчаны па Савецкай вуліцы, 108. Гісторыка-культурная каштоўнасць Рэспублікі Беларусь.
Гісторыя
Пабудавана ў 1846 годзе ў сувязі з пракладкай шашы. У 1873—1875 гг. будынак быў прыстасаваны пад памяшканне гарадской бальніцы, у 1882 г. — ваенны шпіталь. У 1954 г. бакавыя карпусы светлавымі калідорамі злучаны з галоўным. У савецкі час у будынку размяшчаўся міжішкольны вучэбна-вытворчы камбінат.
Архітэктура
Помнік грамадзянскай архітэктуры класіцызму. Першапачаткова складалася з 3 аб’яднаных праезнымі аркамі карпусоў: галоўнага і 2 бакавых, якія ўтваралі ўнутраны гаспадарчы двор, пасля бакавыя карпусы злучаны светлавымі калідорамі з галоўным.
One Canada Square
One Canada Square — адзін з самых высокіх небаскробаў Вялікабрытаніі, размешчаны ў Лондане. Вышыня 50-павярховага небаскроба складае 244 метра. На даху размешчана піраміда. Будаўніцтва было пачата ў 1988 і скончана ў 1991 годзе.
Дызайн будынка быў распрацаваны кампаніяй Olympia and York і архітэктарамі Сезарам Пелі & Associates, Adamson Associates і Frederick Gibberd Coombes & Partners
Карал Гофмайстэр
Карал Гофмайстэр (Karel Hoffmeister;, Лібліцы — , Глубока-над-Влтавай) — чэшскі піяніст, музыказнаўца і музычны педагог.
Біяграфія
Вучыўся ў Пражскай арганнай школе ў Ф. З. Скугерскага, ў Пражскай кансерваторыі ў Індржыха Кана фон Альбеста, вывучаў таксама эстэтыку ў Карлавым універсітэце ў Отакара Госцінскага. З 1891 г. выкладаў у Любляне. У 1899—1902 гг. выступаў у складзе Чэшскага трыа. З 1902 г. прафесар Пражскай кансерваторыі, сярод вучняў Гофмайстэра — Вальтэр Зюскінд, Оскар Маравеца, Іозеф Паленічэк, Уілем Петржэлка. У 1926 г. упершыню ўвёў у Пражскай кансерваторыі курс клавесіна. Займаў пасаду рэктара кансерваторыі ў 1923—1924, 1930—1933, 1935—1936 і 1937—1938 гг.
ФК Пары Сен-Жэрмен
«Пары Сен-Жэрмен» (Paris Saint-Germain) — французскі футбольны клуб з горада Парыж. Заснаваны ў 1970 годзе. 11-разовы чэмпіён Францыі (1986, 1994, 2013, 2014, 2015, 2016, 2018, 2019, 2020, 2022, 2023), 14-разовы ўладальнік Кубка Францыі, дзевяціразовы ўладальнік Кубка французскай лігі і 11-разовы ўладальнік Суперкубка Францыі. Уладальнік Кубка ўладальнікаў кубкаў (1996).
У 1991 годзе клуб быў набыты каналам французскага тэлебачання — Canal+, але з прычыны аддзялення спартыўнага падраздзялення, у 2006 годзе ПСЖ быў набыты дзвюма інвестыцыйнымі фондамі: Colony Capital з ЗША, Butler Capital Partners з Францыі і амерыканскім банкам — Morgan Stanley. 30 чэрвеня 2009 года «Калонія Кэпітал» выкупіў частку «Морган Стэнлі» і стаў акцыянерам, які валодае большай часткай акцый.
31 мая 2011 года фонд Qatar Sports Investments выкупіў 70 % акцый «ПСЖ». Катарцам прыйшлося паўгады весці перамовы аб угодзе, уключаючы атрыманне ўхвалення дзейнага прэзідэнта Францыі.
Першыя гады
Крызіс сталічнага футбола ў Францыі прывёў гарадскія ўлады і шэраг уплывовых энтузіястаў да думкі аб стварэнні новага футбольнага клуба ў Парыжы, на змену некалі прыстойным камандам «Расінг» і «Стад Франсэ». Лёсавызначальнае рашэнне было прынята 20 мая 1970 года, і ўжо 12 жніўня таго ж года адбылося зліццё адмыслова створанага клуба «Парыж» з камандай «Стад Сен-Жэрмен» (Stade Saint-Germain) з прыгараду Парыжа. «Стад Сен-Жэрмен», які існаваў аж з 1904 года, у той год выйшаў з трэцяга французскага дывізіёна ў другі. Новы футбольны клуб «Пары Сен-Жэрмен» узначалілі Гі Крэсан і П’ер-Эцьен Гюё. Па выніках сезона 1970/71 ПСЖ з першай жа спробы выйшаў у вышэйшы дывізіён разам з «Манака» і «Лілем». Аднак справы ў эліце ў «Пары Сен-Жэрмен» пайшлі не зусім удала. У сезоне 1971/72 клуб заняў 16 месца, прычым да канца сезона рушыла ўслед фінансавы крызіс і звязаныя з ёй рознагалоссі ў кіраўніцтве, якія прывялі да хуткага падзелу клуба на «Парыж» і «Пары Сен-Жэрмен». Вось толькі «Парыж» застаўся ў вышэйшым дывізіёне, а ПСЖ стаў аматарскай камандай, і быў адпраўлены назад у трэці дывізіён. Ізноў клуб адразу падняўся вышэй, а ў наступным сезоне 1973/74 дайшоў да 1/4 фіналу Кубка Францыі, паралельна выканаўшы асноўную задачу: «ПСЖ» вярнуўся ў эліту і больш яе ніколі не пакідае. Хоць у далейшым тройчы паўставала сітуацыя пагрозы вылету.
1974—1978
Клуб паступова набіраў магутнасць. Аднак правальваліся спробы па запрашэнні вядомых футбалістаў. Так знакаміты Пеле не гарэў жаданнем гуляць за еўрапейскі клуб, «Барселона» не адпусціла ў Парыж Ёхана Кройфа, а асабісты фінансавы апетыт Франца Бекенбаўэра астудзіў цікавасць да яго з боку парыжскага кіраўніцтва. Перыяд запомніўся з’яўленнем у камандзе шэрагу па-сапраўднаму гістарычных для клуба ігракоў. У 1974 годзе з «Седана» быў набыты алжырац Мустафа Далеб, які правёў у клубе наступныя дзесяць гадоў, і такім жа стажам з ім можа пацягацца толькі дамарослы ігрок Эрык Рэно. З 1975 года на поле з’яўляецца выхаванец клуба, абаронца Жан-Марк Піларжэ, чый лёс будзе звязаны з роднай камандай рэкордныя чатырнацаць гадоў — да 1989 года. Ветэран «Бенфікі» партугалец Умберту Каэлью правёў у складзе парыжанаў два сезоны, пакуль яго не змяніў у 1977 годзе такі ж вопытны ігрок апорнай зоны «Сент-Эцьена» Жан-Мішэль Лярке. Тады ж, у 1977 годзе, з «Рэймса» быў набыты аргенцінскі нападаючы Карлас Арманда Б’янкі. Паўфінал Кубка Францыі 1975 парыжане прайгралі. Нічога больш прыкметнага ў плане спартыўных дасягненняў з імі на той момант не здарылася. Скандал з падвойнымі квіткамі на стадыён сканчаецца пакараннем у двухгадовую забарону на ўдзел у еўрапейскіх кубкавых турнірах, і вымушанай зменай уладальніка прэзідэнцкага крэсла. Даніэль Эштэр сышоў у адстаўку, і са студзеня 1978 года «Пары Сен-Жэрмен» на цэлых 13 гадоў узначаліў Франсіс Барэлі.
Блюшчык плюшчападобны
Блю́шчык плю́шчападо́бны, Расхо́днік, Каці́ная/Саба́чая мя́та, Го́рлечнік, Скуля́шнік   (Glechóma hederácea)  — від шматгадовых травяністых раслін роду  сямейства. Распаўсюджаны ва ўмераным і міжземнаморскім клімаце еўразійскага кантынента, на асобных тэрыторыях у Паўночнай Амерыцы.
На Беларусі з’яўляецца адным з двух відаў роду Блюшчык. Другі від —.
Этымалогія
Рэгіянальныя назвы расліны прыводзіць А. Кісялеўскі : На Брэшчыне расходнік гародны, расходнік лесавы, на Гродзеншчыне плюшчык , на Магілёўшчыне каціная мята, мята кашачча, расходнік , на Смаленшчыне каціная мята, сабачча мята.
Батанічнае апісанне
[[Image:Glechoma hederacea ENBLA03.jpg|220px|thumb|Ліст
Верхняя, ніжняя часткі і край ліста]]
Блюшчык плюшчападобны — шматгадовая трава з паўзучым голым ці пакрытым кароткімі валаскамі сцяблом даўжынёй 10-40 см, са шматлікімі ўкаранёнымі парасткамі. Сцябло чатырохграннае, укараняецца ў вузлах.
Ніжнія лісткі пупышкападобныя або круглява-пупышкападобныя з доўгімі хвосцікамі, буйнагародчатыя, верхнія круглява-сэрцападобныя на кароткіх хвосціках ці амаль сядзячыя, на сцябле размешчаны супраціўна. Па краях — буйнакруглазубчатыя, голыя ці рассеяна апушаныя кароткімі валаскамі. Кветканосныя пабегі прыўздымаюцца. Кветкі маленькія, трубчастыя, двухгубыя, фіялетавыя або сінявата-ліловыя, блакітнаватыя, рэдка — белыя, сабраныя пучкамі па 3-4 штукі ў пазухах сярэдніх і верхніх лістоў. Калякветнік двайны. Вяночак коратка пушысты, верхняя губа яго адваротнасарцавідная, плоская, ніжняя даўжэй верхняй, з трыма яйкападобнымі бакавымі лопасцямі. У вяночку 5 пялёсткаў даўжынёй 10-20 мм. Тычынак чатыры, з іх дзве кароткія. Песцік адзін.
Формула кветкі
Цвіценне ў маі-жніўні.
Плод распадны, складаецца з 4 яйкападобных гладкіх арэшкаў даўжынёй да 2 мм ад светла-карычневага да цёмна-карычневага колеру. Плады спеюць у чэрвені-жніўні.
Каранёвая сістэма складаецца з пучкоў, звязаных з паўзучым карэнішчам, якое таксама трымае 10-20 пабегаў.
Валодае моцным своеасаблівым пахам і горкім, злёгку пякучым, смакам.
Размнажэнне
З-за вельмі хуткага росту і багатага галінавання, пабегі забяспечваюць вегетатыўнае размнажэнне. Таксама можа размнажацца карэнішчамі.
Кветкі ў асноўным апыляюцца, іх наведваюць прадстаўнікі сямействаў і  (род ), таксама жукі і мурашкі. Журчалкі бяруць толькі пылок.
Таксама на кветкі блюшчыка прылятае мноства дзікіх пчол, у тым ліку, , , , , ,. Сярод іншых насякомых-наведвальнікаў называюцца, і. Некаторыя насякомыя, у тым ліку,  і  пакідаюць  на яго лістах.
Плады.
Распаўсюджванне і экалогія
Расце па хмызняковых зарасніках, у палях, ліставых і змяшаных лясах, на сырых лугах і як пустазелле каля жылля. Расліна ценевынослівая і аддае перавагу вільготным, цяжкім, урадлівым вапняковым глебам, багатым мінераламі, асабліва злучэннямі азоту. Часцей за ўсё расце на глебах з pH ад 5,5 да 7,5, але добра развіваецца і пры pH 4,0.
Добра пераносіць частую касьбу і ўмераны выпас быдла.
Арэал  — практычна ўся Еўропа (уключаючы Усходнюю) і зона ўмеранага клімату Азіі: паўночны захад Пярэдняй Азіі (Турцыя), Закаўказзе (Грузія і Азербайджан), паўночны ўсход Сярэдняй Азіі (Казахстан), Кітай (правінцыя Сіньцзян).
У Расіі сустракаецца ў еўрапейскай частцы, на Паўночным Каўказе і ў Дагестане, ва Усходняй і Заходняй Сібіры. Адзінкавыя месцазнаходжанні вядомыя на Далёкім Усходзе.
У Беларусі расце па ўсёй тэрыторыі.
Блюшчык плюшчападобны быў занесены і натуралізаваўся ў Паўночнай Амерыцы, дзе лічыцца злосным пустазеллем у штатах Кентукі, Небраска і Вісконсін у ЗША.
Хімічны склад
Надземная частка расліны ўтрымлівае дубільныя рэчывы,, сапаніны, смолы, халін, эфірныя алеі (0,03-0,06 % у сухой расліне), солі калію, свабодныя амінакіслоты: метыянін, цыстэін, сярын.
Наяўнасць свабоднага метыяніну адыгрывае вялікую ролю ў абмене фасфатыдаў, ператвараючы этаналамін у халін і назад
У лісці ў перыяд цвіцення ўтрымліваюцца вітамін C (30-32,8 мг%), правітамін А (8,2 мг%).
У кветцы ўтрымліваюцца фруктоза, глюкоза і цукроза ў адносінах 1,0:1,1:3,6. Нектара ў кветцы звычайна 0,3 мкл з сярэдняй колькасцю цукру каля 43 %.
У расліне ўтрымліваюцца, альфапінен, , , , , , , ёд, , ментол,.
Значэнне і ўжыванне
Вяснова-летні доўгаквітнеючы меданос, які дае светла-жоўты духмяны мёд. Пчолы бяруць з блюшчыка нектар ва ўмеранай колькасці; вясной наведваюць часцей.
Да пачатку вырошчвання хмелю блюшчыкам карысталіся для кансервавання піва з-за наяўнасці ў ім горкіх рэчываў.
Змяшчае эфірныя алеі (0,03-0,06 % у сухой расліне), з-за чаго выкарыстоўваецца для араматызацыі і прыгатавання танізуючых напояў. Лісце можна ўжываць у ежу для падрыхтоўкі супоў і ў якасці зялёнага салата.
Медыцынскае прымяненне
Лекавая расліна, выкарыстоўваецца ў нямецкай і французскай навуковай медыцыне.
Выкарыстоўваецца як антысептычны, раназагойваючы сродак, для араматызацыі напояў, паляпшэння смаку і паху мікстур.
У народнай медыцыне блюшчык лічыцца адхарквальным, страўнікавым, мачагонным, жоўцегонным, супрацьзапаленчым і болесуцяшальным сродкам. Надземную частку выкарыстоўваюць пры застарэлых грудных катарах, хваробах мачавога пузыра, ліхаманцы, прастудзе, хваробах скуры, горла, селязёнкі, базедавай хваробе, ангінах, бранхіяльнай астме, болях пасля родаў, сухотах лёгкіх, хваробах нырак, печані (жаўтусе і пухлінах).
У традыцыйнай кітайскай медыцыне блюшчык таксама выкарыстоўваецца для лячэння пнеўманіі і нефрыту.
У гамеапатыі выкарыстоўваюць эсенцыю са свежых раслін з кветкамі, якая з’яўляецца прафілактычным сродкам супраць атручванняў свінцом у мастацкіх майстэрнях і ў малярнай вытворчасці.
У ветэрынарыі ўжываюць як глістагонны сродак.
Дэкаратыўнае значэнне
Хоць шмат дзе і лічыцца пустазеллем, выкарыстоўваецца як дэкаратыўная расліна. Выведзены гатунак з белымі бакамі ліставых пласцінак.
Кветкі выкарыстоўваюць часам для ўпрыгожвання тартоў.
Атрутнасць
Расліна лічыцца атрутнай, прымаць трэба з асцярожнасцю. Ёсць указанні на атрутнасць блюшчыка для млекакормячых, асабліва для коней, але і для іншых жывёл, напрыклад, грызуноў. На пашы расліна жывёламі не паядаецца, але засмечанае ёю сена можа выклікаць іх атручванне. У выпадку паглынання блюшчыка адбываецца паражэнне органаў дыхання (ацёк лёгкіх ), слабасць сэрца, абцяжаранае дыханне, пашырэнне зрэнак, моцнае аддзяленне поту, выцяканне пены з носа, сінюха слізістых абалонак.
Атручванні ў людзей не зафіксаваныя.
Збор, перапрацоўка і захоўванне
Збіраюць расліну ў перыяд цвіцення, хутка сушаць у цені і захоўваюць у зачыненых скрынках або слоіках, высланых паперай.
Салодкая
Салодкая — жаночая форма прозвішча Салодкі.
Бапба Гоклен
Бапба Гоклен (Bapba Gökleñ;, Кізыл-Арват — ) — туркменскі і дысідэнт.
Творчасць
У савецкі час яго вершы і апавяданні друкаваліся ў розных туркменскіх газетах і часопісах. У 2005 годзе ўсе яго вершы выйшлі ў кнізе «Ýolma guşuñ ganatyn!».
Сітніцкі сельсавет
Сі́тніцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ленінскага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Сітніца.
Гісторыя
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Ленінскага раёна Пінскай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Брэсцкай вобласці. Скасаваны 16 ліпеня 1954 года, тэрыторыя далучана да Мікашэвіцкага сельсавета.
Соньск (гміна)
Соньск (Sońsk) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Цеханоўскага павета Мазавецкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Соньску. Плошча гміны складае 154,99 км². Станам на 2004 год у гміне Соньск пражывалі 8177 чалавек, шчыльнасць — 52,8 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 37 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 39 населеных пунктаў.
Генадзь Барысавіч Пацыенка
Генадзь Барысавіч Пацыенка (нар., в. Зубакі, Лёзненскі раён) — беларускі пісьменнік. Член Саюза пісьменнікаў СССР з 1972 года. Член Саюза пісьменнікаў Расіі. Член Саюза пісьменнікаў Беларусі з 2007 года.
Біяграфія
Нарадзіўся ў в. Зубакі Лёзненскага раёна, там жа скончыў 4 класы, а затым сямігодку ў Дабрамыслях. Сярэднюю адукацыю атрымаў у горадзе Гродна. У 1954—1956 гадах працаваў на цаліне, пасля чаго вярнуўся ў Гродна. Потым быў прызваны ў армію. Служыў танкістам на Дальнім Усходзе.
Дарога ў літаратуру пачалася з газеты «Гродзенская праўда», дзе ён, токар Гродзенскага завода «Аўтазапчастка», друкаваў свае першыя творы. У той час газету ўзначальваў Васіль Быкаў. Ён звярнуў увагу на творчасць маладога пісьменніка і ў 1961 годзе адправіў яго на з’езд маладых пісьменнікаў Беларусі ў Мінск. У гэтым жа годзе з рэкамендацыйным лістом ад Васіля Быкава і Івана Шамякіна ён адправіўся ў Маскву паступаць у літаратурны інстытут імя Горкага, які ў 1966 годзе скончыў.
Пасля літінстытута Генадзь Пацыенка скончыў аспірантуру. Працаваў загадчыкам аддзела рэдакцыі часопіса «Маладая гвардыя», выкладаў у інстытуце.
Творчасць
З’яўляючыся саветнікам Міністэрства па справах нацыянальнасцяў Расійскай Федэрацыі, пісьменнік быў цесна звязаны з Паўночным Каўказам. Свае назіранні аб вайне ў Чачні ён выказаў у кнізе «Дни среди молний» (1994). За аповесць «Пока пуля летит» (2000) узнагароджаны сярэбраным медалём Міжнароднага Саюза славянскіх журналістаў. У 2007 годзе ў Віцебску быў выдадзены двухтомнік Генадзя Барысавіча «Выбранае», куды ўвайшлі лепшыя творы, якія былі створаны аўтарам за гады творчасці.
Байкенжэ (Кызылардзінская вобласць)
Байкенжэ — сяло ў Жанакарганскім раёне Кызылардзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Байкенжэнскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 26 км на захад ад раённага цэнтра, сяла Жанакарган. Код КАТА — 434037100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1003 чалавекі (528 мужчын і 475 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 763 чалавекі (396 мужчын і 367 жанчын).
Аляксей Ягоравіч Шмакаў
Аляксей Ягоравіч Шмакаў (, сяло Шмакава, Кіраўская вобласць — ) — беларускі і ўкраінскі скульптар-манументаліст.
Біяграфія
Пасля заканчэння ў 1959 годзе Беларускага тэатральна-мастацкага інстытута быў накіраваны на працу ў Брэст, дзе выканаў шэраг мастацкіх работ у вобласці станковай і манументальнай скульптуры. У гарадскім парку культуры і адпачынку з’явілася скульптурная група «Ленін з дзяцьмі». Устаноўлены помнікі-бюсты пісьменніку Мікалаю Гогалю (1962), Герою Савецкага Саюза А. М. Кіжаватаву (1965) і паэту А. Міцкевічу (1965). Для Музея абароны Брэсцкай крэпасці ён выканаў дыяраму «Бой ля Цярэспальскіх варот» і рэльеф «Няскораныя», бюсты абаронцаў крэпасці. У г. Камянцы Брэсцкай вобласці была ўстаноўлена фігура У. І. Леніна (1960), у г. Пінску — помнік воінам-вызваліцелям і маракам Дняпроўскай ваеннай флатыліі (1962).
А. Я. Шмакаў у 1964 годзе стаў членам Саюза мастакоў СССР. У 1967 годзе пераехаў у г. Еўпаторыю (Крым), дзе стварыў дзясяткі манументальных твораў, у тым ліку помнікі камунарам Еўпаторыі, Д. Караеву, М. Горкаму, Т. Шаўчэнку, С. Дувану, Ашыку Амеру, еўпатарыйцам, якія загінулі ў гады Грамадзянскай і Вялікай Айчыннай войнаў, маракам-дэсантнікам, творы садова-паркавай скульптуры «Дзеці Радзімы», «Мацярынства», «Хлопчык з гірай», «Хлопчыка на дэльфіне», «Геракл, які адпачывае», «Сям’я на пляжы», «Нараджэнне Керкінітыды».
Шмат падарожнічаў, працаваў над скульптурамі ў Індыі, Італіі, Іспаніі, Эквадоры, Аўстраліі, ЗША.
Памёр 16 верасня 2021 года.
IC 2221
IC 2221 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Рысь.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Канстанцін Лявонавіч Губарэвіч
Кастусь (Канстанцін Лявонавіч) Губарэвіч (, в. Радучы,, Магілёўская вобласць — ) — беларускі. Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларускай ССР (1966).
Біяграфічныя звесткі
Скончыў Магілёўскі педтэхнікум (1927), Дзяржаўны інстытут кінематаграфіі ў Маскве (1932). Настаўнічаў, працаваў у газеце «Палеская праўда», на кінафабрыцы Белдзяржкіно і Беларускім радыё, з 1949 — у газеце «Літаратура і мастацтва», на кінастудыі «Беларусьфільм», у 1966—1974 гадах у Міністэрстве культуры Беларусі.
Фрыстайл на зімовых Алімпійскіх гульнях 2010 — акрабатыка (жанчыны)
Спаборніцтвы па акрабатыцы ў фрыстайле сярод жанчын на зімовых Алімпійскіх гульнях 2010 прайшлі 20 і 24 лютага.
Кругліца (Красналуцкі сельсавет)
Кру́гліца (, Круглица) — вёска ў Чашніцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Красналуцкага сельсавета.
Знаходзіцца за 16 км у напрамку на паўднёвы ўсход ад горада Чашнікі, за 111 км ад Віцебска.
Арльбергскі тунэль
Арльбергскі тунэль (Arlbergtunnel) — тунэль у Аўстрыі, ва Усходніх Альпах, пад Арльбергскім перавалам. Прабіты на вышыні каля 1300 метраў над узроўнем мора. Даўжыня 10 240 м.
Праз Арльбергскі тунэль праходзіць Трансальпійская электрыфікаваная чыгуначная лінія Інсбрук-Блудэнц. Збудаваны ў 1880—1883 гадах, рух адкрыты 21 снежня 1884 года. Першапачаткова тунэль быў адкрыты ў аднакалейным варыянце, але нагрузка на чыгуначнай лініі была такая вялікая, што ўжо 15 ліпеня 1885 года быў адкрыты другі шлях.
Немцы ў Беларусі
Белару́скія не́мцы (Weißrusslanddeutsche) — этнічныя немцы, а таксама грамадзяне нямецкіх дзяржаў (у тым ліку Лівонскага і Тэўтонскага ордэнаў), якія пражывалі на тэрыторыі Беларусі або дзяржаў-папярэднікаў: Полацкае княства, Вялікага Княства Літоўскага, Рэч Паспалітая і г. д. Паводле перапісу 2009 года, у Беларусі пражывае 2474 немцы, што складае 0,03% ад агульнай колькасці насельніцтва краіны. Гэта трынаццатая па колькасці нацыянальная меншасць у краіне.
З'яўленне немцаў на тэрыторыі Беларусі
Першыя згадванні пра немцаў на Русі адносяцца да IX ст. Да канца XII стагоддзя ў гарадах Полацкага, Тураўскага, Гродзенскага і іншых княствах ужо аселі шматлікія нямецкія купцы, рамеснікі, ваяры, лекары і навукоўцы. Важную ролю адыгрывалі нямецкія святары, так менавіта немцы аднымі з першых прынеслі каталіцтва на тэрыторыі сучаснай Беларусі. Так, на захадзе Беларусі ў канцы X — пачатку XI стагоддзяў хрысціянства абвяшчаў немец Бруна Кверфурцкі, у той жа час каля 1010—1013 гадоў у Тураў прыбыла місія калобжэгскага біскупа Рэйнберна, запрошанага мясцовым князем Святаполкам. Да таго ж мясцовыя князі паступова завязваюць з немцамі і роднасныя адносіны; так, з немкамі ажаніўся шэраг князёў, напрыклад полацкі князь Ізяслаў Мсціслававіч быў жанаты з Агнесай, дачкой Конрада III з Гогенштаўфенаў, а тураўскі князь Яраполк Ізяславіч меў шлюб з Кунігундай фон Орлямюндэ.
Немцы ў Полацкім княстве
У 1158 годзе нямецкія купцы заснавалі гандлёвае паселішча ў вусці Дзвіны, якое ў 1201 годзе за біскупам Альбертам фон Буксгеведэн-Брэменам робіцца горадам пад назвай Рыга і сталіцай Лівоніі. Нягледзячы на далейшую варожасць паміж крыжакамі і палачанамі, важным момантам становіцца культурны ўзаемаабмен паміж немцамі і палачанамі. У Полацку і Смаленску паўстаюць нямецкія гандлёвыя двары. Такім чынам можна адзначыць, што першымі немцамі на тэрыторыі Беларусі былі галоўным чынам гандляры і святары. У 1305 годзе Полацк падпаў пад залежнасць рыскага архібіскупа, што выклікала засяленне Полацка і Полацкай зямлі немцамі, якія займаліся тут гандлем і распаўсюджавалі каталіцтва, пабудавалі ў Полацку касцёл, але ў 1307 годзе былі выгнаны вялікім літоўскім князем Віценем. Нягледзячы на гэта Полацк (Plotzeke) заставаўся адным з цэнтраў нямецкага насельніцтва ВКЛ і буйным шматнацыянальным горадам. На той момант у горадзе існаваў нямецкі раён, дзе жылі нямецкія гандляры, асветнікі, лекары, ваенныя.
Немцы ў Вялікім Княстве Літоўскім
Першыя нямецкія мігранты з'явіліся ў ВКЛ у пачатку XIV ст. — дамініканскія і францысканскія манахі заснавалі ў Вільні і Навагрудку дзве каталіцкія царквы. Адным з тых, хто спрыяў рассяленню немцаў у ВКЛ, быў вялікі князь літоўскі Гедзімін Ім жа ў рамках урэгулявання зносін з Лівонскім ордэнам у 1323 годзе быў выдадзены прывілей, які заклікаў немцаў на пасяленне ў ВКЛ. У гэты час ВКЛ вяло актыўны гандаль з ганзейскімі гарадамі. У Полацку, Троках і Вільні з'яўляюцца нямецкія гандлёвыя двары. У асноўным немцы сяліліся ў буйных гарадох ВКЛ, вялікі працэнт немцаў сярод гарадскога насельніцтва быў у Вільні, Полацку, Магілёве, Горадні, Берасці і іншых гарадах. Даволі шмат немцаў пасялілася на Віленшчыне. Як піша Адам Кіркор, тыя немцы даволі хутка змешваюцца з мясцовым насельніцтва, што ўжо ў трэцім-чацвёртым пакаленні ад іх застаецца толькі прозвішча, а яны ўжо поўнасцю не разумеюць нямецкай мовы.
Шэраг немцаў гэтага перыяду вядомыя сярод высокіх урадаў (пасадаў) ВКЛ. Так, адным з паплечнікаў Ягайлы ў яго меркаванай змове супраць Альгерда і потым змове супраць Кейстута быў нямецкі купец Ганул, які тады займаў урад старасты віленскага; замежнікі гэтага перыяду вядомыя як члены гаспадарскай Рады краіны.
Нямецкае паселішча на Магілёўшчыне захавалася і дагэтуль — цяпер гэта вёска Вейна (ад Wein — віно). Вядома, што ў тых месцах немцы ўладкоўвалі бровары і вінакурні.
Вялізную групу нямецкага насельніцтва ВКЛ складалі па-ранейшаму гандляры, але з XVI ст. назіраецца прыток у ВКЛ у першую чаргу нямецкіх навукоўцаў, медыкаў, рамеснікаў, разам з тым павялічваецца колькасць нямецкіх ваенных-наймітаў, якія фактычна становяцца неад’емнай часткай арміі ВКЛ і Рэчы Паспалітай; так, адным з гераічных абаронцаў Смаленска ад маскоўскіх войск стаў немец Корф. Немцы значна паўплывалі на рэфармацыю ў Вялікім Княстве Літоўскім. Першапачаткова лютэранства збольшага прымалі месцічы-немцы, з мясцовых зусім нязначная дзеля жыхароў. Так, у сярэдзіне XVI ст. нямецкія купцы засноўваюць у Вільні лютэранскую суполку, якая хутка становіцца цэнтрам пашырэння лютэранства ў ВКЛ. У 1539 годзе віленскі ўраджэнец, ксёндз і доктар філасофіі Абрагам Кульва адчыніў у Вільні школу для шляхецкай моладзі і актыўна выступаў з лютэранскімі казаннямі, слухаць якія паступова сабралося ці не ўсё нямецкае насельніцтва горада. Па яго ад’ездзе прапаведнікам лютэранства ў Літве стаў Ян Вінклер, ксёндз віленскага касцёла Св. Ганны. Віленскі біскуп забараніў яму не толькі служыць, але і ўвогуле з'яўляцца ў віленскіх касцёлах. Тады Вінклер адчыніў лютэранскую малельню ў хаце віленскага купца Морштына. Утварылася лютэранская грамада, у асноўным з немцаў. У хуткім часе на Нямецкай вуліцы збудавалі кірху, якая праіснавала да 1944 года. Пражывалі немцы і ў Слуцку, так, некаторыя беларускія даследчыкі сцвярджаюць, што першае згадванне лютэранскай грамады адносіцца да Слуцку 1535 года, калі князь Юрый Алелькавіч вылучыў немцам зямлю пад кірху. Гэтыя звесткі пацвярджае і нямецкі гісторык Г.-К. Дытрых. У Мінску таксама існавала лютэранская грамада, якую ўзначальваў нямецкі пастар Карл Людвіг Гемерых, які дагэтуль быў пастарам у Слуцку. Да таго, вялікая колькасць немцаў прыбывае ў ВКЛ на запрашэнне Радзівілаў дзеля пашырэння Рэфармацыі, як напрыклад Ян Фёлькель. А ў час ваяводскага кіравання Януша Радзівіла немец-лютэранін Якуб Гібель нават стаў войтам Вільні. Вялікія князі літоўскія лічылі неабходным паскорыць гаспадарчае развіццё сваёй дзяржавы і з гэтай нагоды запрашалі перасяленцаў, як з Германіі, так і з усёй Еўропы (Венгрыя, Чэхія, Францыя, Шатландыя). Да таго ж, асядалі на беларускіх землях і замежныя найміты з вялікакняжацкай арміі, якія атрымлівалі тут ад манарха асобныя вёскі ці нават цэлыя воласці.