cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пазнаньскае ваяводства (1945—1975)
Фармальна адноўлена 22 жніўня 1944 года. Фактычна ваяводства было арганізавана пасля праходжання праз яго тэрыторыю лініі фронту. 25 верасня 1945 года яно было павялічана за кошт часткі вернутых тэрыторый. Ваяводства некалькі разоў мяняла свае межы. У 1946—1950 гадах гэта было самае вялікае ваяводства Польшчы. У сувязі з рэформай 1975 года ваяводства было ліквідавана, а яго тэрыторыя ў асноўным падзелена паміж так званым малым Пазнаньскім ваяводствам, а таксама Калішскім, Конінскім, Ляшчынскім і Пільскім ваяводствамі (некаторыя заходнія гміны ўвайшлі ў склад ваяводстваў Гожаўскага і Зеленагурскага). Зараз большая частка тэрыторыі ваяводства належыць да Велікапольскага ваяводства.
Піраты Карыбскага мора: Праклён «Чорнай пярліны» (саўндтрэк)
«Піраты Карыбскага мора: Праклён «Чорнай пярліны»» (Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl) — саўндтрэк Клауса Бадэльта да аднайменнага фільма.
NGC 233
NGC 233 (іншыя абазначэнні — UGC 464, MCG 5-2-41, ZWG 500.78, PGC 2604) — эліптычная галактыка (E) у сузор’і Андрамеда.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Тошчыцкі бой
Перадумовы
Буйны нямецкі гарнізон на станцыі Тошчыца ахоўваў важны ўчастак ракаднай чыгункі ў аператыўным тыле групы нямецкіх армій «Цэнтр», актыўна перашкаджаў узаемадзеянню партызанскіх сіл Быхаўскай ВАГ, якія дыслацыраваліся абапал чыгункі ў Быхаўскім і Журавіцкім раёнах. Падыходы да гарнізона прыкрывалі дзоты, драцяныя загароды, кулямётная вышка. Камандаванне ВАГ прыняло рашэнне правесці аперацыю ў светлы час сутак, калі гітлераўцы (паводле звестак партызанскай разведкі) адпачывалі пасля начной аховы дарогі і менш за ўсё чакалі нападу. Ажыццяўленню аперацыі перашкаджала адсутнасць сувязі паміж усходняй і заходняй групоўкамі Быхаўскай ВАГ. Некалькі сувязных загінулі пры спробе пераходу чыгункі. Толькі 2—3 верасня чатырнаццацігадовай Н. Гадунцовай удалося двойчы перайсці праз паліцэйскія пасты і ўстанавіць сувязь паміж атрадамі.
Бой
Да чатырох гадзін раніцы 5 верасня партызаны акружылі станцыю Тошыца. У 9 гадзін раптоўным ударам з захаду 152-га, 425-га, 435-га партызанскіх атрадаў і з усходу 225-га, 820-га, і 830-га атрадаў, 810-га пад кіраўніцтвам камандзіра злучэння Ф. П. Падаляна і начальніка штаба І. П. Федзячэнкі партызаны падавілі агнявыя кропкі праціўніка, падарвалі вышку з кулямётам. У ходзе бою яны разбурылі пераводныя стрэлкі, узарвалі вадакачку, рэльсы, лесапільны завод, спалілі на станцыі эшалон, забралі трафеі і арганізавана адышлі. Праціўнік страціў больш за 120 салдат і афіцэраў забітымі і параненымі. Чыгунка на ўчастку бою была выведзена са строю на 72 гадзіны.
Памяць
У 1973 годзе на будынку станцыі Тошчыца ў гонар партызан, якія разграмілі тут 5 верасня 1943 года нямецкі гарнізон, была ўстаноўлена мемарыяльная дошка.
Элемент AA
AA (таксама: R6, LR6, 316, А316, Mignon, Stilo, у прастамоўі «пальчыкавая батарэйка») — вырабляюцца з 1907 года і з’яўляюцца найбольш распаўсюджаным тыпам гальванічных элементаў сілкавання (батарэек) і акумулятараў.
Намінальнае напружанне — 1,5 В у гальванічных элементаў, 1,2 В — у Ni-Cd і Ni-MH акумулятараў, 1,6 В у Ni-Zn акумулятараў.
У СССР элементы сілкавання АА мелі абазначэнне 316 (з солевым электралітам, гандлёвая марка «Уран М») і А316 (са шчолачным электралітам, гандлёвая марка «Квант»).
Існуюць літый-іонныя акумулятары падобнага тыпаразмеру (14500), з намінальным напружаннем 3,7 В, што можа пашкодзіць большасць прылад, разлічаных на напружанне 1,2—1,5 В.
Прылада
Элемент AA уяўляе сабой цыліндр, дыяметрам 13,5 — 14,5 мм. Даўжыня элемента разам з кантактным выступам дадатнага полюсу складае 50,5 мм. Цыліндрычная частка пакрыта ізаляванай абалонкай. Вывады размяшчаюцца на процілеглых тарцах цыліндру. Дадатны вывад ўяўляе сабой выступ, дыяметрам 5,5 мм і вышынёй не менш як 1 мм. Адмоўны вывад уяўляе сабой плоскую ці рэльефную кантактную пляцоўку, дыяметрам не менш як 7 мм.
Вага можа адрознівацца ў шырокіх межах. Так, напрыклад:
У ранніх асобніках батарэй цынкавы стакан (для сухіх элементаў) ці стальны нікеляваны (для шчолачных) непасрэдна служыў адным з электродаў. Аднак такая канструкцыя элементаў часта была прычынай кароткіх замыканняў, а таксама такія элементы былі вельмі схільныя да карозіі. Сучасныя гальванічныя элементы маюць ізаляваны металічны ці пластмасавы корпус, які засцерагае элемент ад кароткіх замыканняў і ад карозіі.
Хеер (камуна)
Камуна Хеер (Höörs kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Сконэ ў паўднёвай Швецыі.
Хеер 234-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Хеер.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 15 504 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Паганкавыя
Назва «паганка» ўтворана ад агіднага смаку іх мяса, якое мае непрыемны пах рыбы. Найбольш распаўсюджаным відам у Еўропе з’яўляецца.
Памеры паганкавых вагаюцца ад 23 да 74 см, вага — у сярэднім ад 120 да 1500 г. Адрозніваюць два асноўных тыпа паганкавых: з доўгімі, вострымі дзюбамі, якія сілкуюцца ў асноўным рыбай і маюць доўгія шыі, у той час як віды, якія сілкуюцца воднымі членістаногіх маюць больш кароткія шыі і дзюбы. Вымерлая паганка Podilymbus gigas мела дзюбу, якая ідэальна пахадзіла для лоўлі ракападобных.
Шампіньён
Шампіньён, Пячурыца (Agaricus) — род шапкавых базідыяльных грыбоў сямейства шампіньёнавых.
Апісанне
Шапка пукатая, потым распасцёртая, шаўкавістая, гладкая або лускаватая, мясістая, дыяметрам ад 3 да 25 см. Пласцінкі свабодныя, напачатку белыя, потым цямнеюць. Паводле гэтай прыкметы шампіньёны адрозніваюць ад смяротна ядавітай бледнай паганкі, у якой споры, а таму і пласцінкі, застаюцца белымі. Мякаць белая, шчыльная, на зломе мяняе колер. Ножка цыліндрычная або булавападобная, шчыльная, рэдка рыхлая або полая, заўжды з кольцам ад пакрывала. Споры акруглыя, гладкія, светла-карычневыя, карычневыя.
Фрыдаліна Рольфё
Фрыдаліна Рольфё (Fridolina Rolfö; нар., Кунгсбака) — шведская футбалістка, форвард клуба «Вольфсбург» і нацыянальнай зборнай Швецыі. Уваходзіла ў склад зборнай на Алімпіядзе 2016 года.
Клубная
Прафесійную кар’еру пачала ў складах клубаў «Цёлё» і «Ітэкс». У 2011 годзе выданнем Göteborgs-Posten прызнана найлепшай маладой футбалісткай Швецыі.
У 2014 годзе падпісала кантракт з «Лінчэпінгам». У кастрычніку 2014 года ў матчы Лігі чэмпіёнаў супраць «Ліверпула» зрабіла хет-трык. У лістападзе 2016 года абвясціла аб будучым пераходзе ў «Баварыю», кантракт заключаны на паўтары гады і пачаў дзейнічаць з 1 студзеня 2017 года.
Зборная
У складзе зборнай дэбютавала ў 2014 годзе ў таварыскім матчы супраць Германіі.
На сусветным першынстве 2019 года, які праходзіў у чэрвені ў Францыі, Фрыдаліна ў другім матчы зборнай Швецыі супраць Тайланда забіла гол на 42-й хвіліне, што ў выніку прынесла перамогу Швецыі (5:1).
Мацеевічы (Пухавіцкі раён)
Маце́евічы (, Матеевичи) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Блужскага сельсавета. Месціцца за 32 км на поўдзень ад Мар’інай Горкі, 87 км ад Мінска, 13 км ад чыгуначнай станцыі Талька, каля рэк Сіняўка і Таль.
Вялікае Княства Літоўскае
Мацеевічы вядомыя з канца XIV стагоддзя. Уваходзілі ў склад Менскага павета Вялікага княства Літоўскага. У канцы XVI стагоддзя вёска ў Менскім павеце Менскага ваяводства, шляхецкая ўласнасць.
14 верасня 1647 года маёнтак Мацеевічы быў аддадзены ў «вечнае карыстанне» Данілу Скіндэру, 15 кастрычніка гэтага года быў складзены інвентар маёнтка. Склаў яго шляхціц Самуіл Булгак. У інвентары пералічваюцца 28 гаспадароў: Фёдар Кнайка, Сідар Весняловіч, Зміцер Грыц, Янка Мельнік, Пракоп Копач, Давід Шчурок, Ціт Падвойскі, Сідар Каліта, [?] Кургановіч, Антон Севасцей, Сямён Церашковіч і інш. У Фёдара Кнайкі ў гаспадарцы 2 валы, кабыла з жарабём, карова з падцёлкам, авечак 3, свіней 3. У астатніх гаспадароў прыкладна тое ж.
28 лютага 1736 года Скіндэры прадалі палову Мацеевіч Раману Манціцкаму, а той яе прадаў падстолім Янішэўскім. Янішэўскія фундавалі касцёл на Сарафінавай гары і на Мацеевіцкую уніяцкую царкву.
Пад уладай Расійскай імперыі
У пачатку XIX стагоддзя сяло ў Ігуменскім павеце Мінскай губерні, уласнасць Серафімаўскага францысканскага манастыра і шляхціца Лісоўскага. Па рэвізіі 1811 года Лісоўскі меў 88 мужчынскіх душ. Былі Троіцкая царква, карчма, вадзяны млын на рацэ Мацееўка.
У 1855 годзе адкрыта школа граматы (у 1890 годзе вучылася 17 хлопчыкаў). У 1897 годзе сяло ў Амельнянскай воласці, дзейнічалі царква і капліца. У 1902 годзе заснаваны вінакурны завод (у 1913 годзе 5 рабочых).
У лістападзе 1917 года ў Мацеевічах адбывалася сялянскае хваляванне.
Найноўшы час
З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Жыхары Амельнянскай воласці накіроўвалі звароты ў Народны Сакратарыят Беларусі са скаргамі на дзеянні нямецкіх акупацыйных улад. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў пад акупацыяй Польшчы (Мінская акруга ГУУЗ).
З 31 ліпеня 1920 года ў Беларускай ССР. Маёмасць нацыяналізаваная. У пачатку 1920-х гадоў працавала школа 1-й ступені. У пачатку 1930-х гадоў адбылася прымусовая калектывізацыя, заснаваны калгас «Мацеевічы», дзейнічала кузня.
У Другую сусветную вайну з канца чэрвеня 1941 года да 3 ліпеня 1944 года вёска пад акупацыяй Германіі.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Суцінскага сельсавета.
Школа
У вёсцы раней працавала Мацеевіцкая школа. У 1920-я гады яна была чатырохкласная і месцілася на ўскраіне вёскі Мацеевічы, на Слабадзе. У 1930-я гады яе перанеслі ў колішні маёнтак Булгака, тады настаўнікамі былі: Дылеўская, Міралевіч, Пармон, Лёва Мендэлевіч, Падзвінскі. У час Другой сусветнай вайны школа некаторы час працавала — дырэктарам быў Франц Скіндэр, а настаўніцай Ганна Якімчык. Пасля вайны школа стала сямігодкай і размяшчалася ў 13 пакоях дома Булгака. У той час у школе было каля 130 вучняў. Мацеевіцкую школу закрылі ў 1976 годзе. Мацеевіцкія дзеці пайшлі вучыцца ў Тальку, а потым у Суцін. Будынак школы цяпер у паўразбураным стане, а з 1997 года яго пачалі расцягваць людзі.
Каралеўства Повіс
Каралеўства По́віс, або По́ўіс (Teyrnas Powys) — адно з сярэдневяковых каралеўстваў Уэльса, якое займала яго ўсходнюю частку. Каралеўства ўзнікла пасля сыходу рымлян з Брытаніі на племянных землях карновіяў і першапачаткова распасціралася ад гор Заходняга Уэльса да цяперашняга Заходняга Мідленда, уключаючы ўрадлівыя даліны Северна і Тэрна. Старажытным цэнтрам племя карновіяў быў Раксетэр (Viroconium Cornoviorum). У VI стагоддзі Таліесін быў прыдворным паэтам кіраўнікоў Повіса ў Пенгверне (каля цяперашняга Шрусберы), але прыход англасаксаў адціснуў брытаў на захад за Северн (у прыватнасці, пасля бітвы пры Чэстэры ў 616 годзе, прайгранай Селівам ап Кінанам войскам Мерсіі), і ў канчатковым выніку ўсходняя мяжа Повіса ўсталявалася ўздоўж вала Офы. Помнікам гэтага перыяду з'яўляецца паэзія Ліварха Старога і Хелед. З VIII стагоддзя цэнтрам Повіса становіцца замак Матравал.
У IX стагоддзі Повіс далучаецца да Гвінеда пасля жаніцьбы гвінедскага кіраўніка Мервіна з Нест, дачкой повіскага караля Кінгена. Трон атрымаў у спадчыну Родры Вялікі, і яго нашчадкі кіравалі Повісам да далучэння да Англіі: спачатку гэта былі каралі Гвінеда (дом Аберфрау), пазней да ўлады прыходзіць дынастыя Дыневура (дыведская галіна дому Родры), а затым — малодшая галіна дыневурскай дынастыі, якая атрымала назва дому Матравала.
У XI і XII стст. Повіс стаў своеасаблівым яблыкам разладу паміж англа-нарманскімі лордамі Валійскай маркі і Гвінедам, які набіраў сілу. У 1160 годзе, пасля смерці Мадага ап Марэдыда, каралеўства было падзелена на дзве часткі: Повіс Вадаг (паўночная частка) і Повіс Венвінвін (паўднёвая частка). Кіраўнікі Повіс Вадага галоўным чынам падтрымлівалі Гвінед супраць англійскага караля, і пасля паражэння Лівеліна Апошняга гэта княства было скасавана і ўвайшло ў склад новых графстваў Дэнбішыр і Флінтшыр. Кіраўнікі Повіс Венвінвіна, насупраць, імкнуліся да англійскага боку. Сын апошняга валійскага кіраўніка Грыфіда ап Гвенвінвіна Оўэн дэ ла Поль стаў продкам вядомай дваранскай сям'і дэ ла Поль (графаў Суфалк, пазней графаў Лінкальн), з якой паходзіў, у прыватнасці, Джон дэ ла Поль, адзін з ёркісцкіх прэтэндэнтаў. Само каралеўства Повіс Венвінвін таксама было скасавана ў 1283 годзе і ўключана ў склад графстваў Монтгамерышыр і Раднаршыр
Назва каралеўства
Назва Повіса, або Поўіса (Powys) меркавана паходзіць ад познелац. pagenses (ад pagus — «сельская мясцовасць», «акруга», што сугучна з лац. paganus ) — «памежныя акругі». У Аналах Камбрыі, у запісы датычна смерці караля Кадэла ап Брохвайла, сказана, што краіна, пазней названая Повіс, першапачаткова называлася Ternyllwg.
Еўрапейская канвенцыя па папярэджанні катаванняў і бесчалавечнага або зневажальнага годнасць абыходжання або пакарання
Еўрапейская канвенцыя па папярэджанні катаванняў і бесчалавечнага або зневажальнага годнасць абыходжання або пакарання — канвенцыя Савета Еўропы, якая прынятая ў 1987 годзе і ўступіла ў сілу пасля ратыфікацыі яе сям’ю краінамі ў 1989 годзе. У 1993 годзе да Канвенцыі было прынята два дадатковых пратаколы, якія змяняюць яе і ўступілі ў сілу ў 2002 годзе (пасля ратыфікацыі ўсімі краінамі-удзельніцамі Канвенцыі) як неад’емныя часткі Канвенцыі. Бакамі канвенцыі і абодвух пратаколаў на 2015 год з’яўляюцца ўсе 47 краін-удзельніц СЕ.
Канвенцыя прадугледжвае пазасудовы механізм па папярэджанні жорсткага абыходжання з асобамі, пазбаўленымі волі. У аснове гэтага механізму — наведванне асобных краін членамі Еўрапейскага камітэта па папярэджанні катаванняў і бесчалавечнага або зневажальнага годнасць абыходжання або пакарання (КПК).
Дзейнасць Камітэта не абмяжоўваецца наведваннем турмаў. Члены Камітэта могуць наведаць любое месца, дзе знаходзяцца асобы, пазбаўленыя волі. Такімі месцамі з’яўляюцца паліцэйскія ўчасткі, псіхіятрычныя бальніцы, месцы зняволення ў вайсковых частках, месцы ўтрымання затрыманых замежнікаў і дзіцячыя прыёмнікі-размеркавальнікі.
Нагляд за выкананнем Канвенцыі вядзе Еўрапейскі Камітэт па папярэджанні катаванняў і бесчалавечнага або зневажальнага годнасць абыходжання або пакарання. У камітэт уваходзіць па адным эксперту ад кожнай краіны-удзельніцы Канвенцыі, звычайна яны абіраюцца на чатыры гады (магчымыя варыяцыі ад двух да шасці гадоў). Камітэтаў выбірае Камітэт міністраў СЕ з трох кандыдатаў, якія высоўваюцца дэлегацыяй адпаведнай краіны ў ПАСЕ.
У цэлым дзейнасць Камітэта канфідэнцыйная, згодна з артыкулам 11, і даклады Камітэта публікуюцца толькі са згоды адпаведнай краіны. Згодна з артыкулам 10, у выпадку, калі дзяржава не ўступае ў супрацоўніцтва або адмаўляецца выправіць сітуацыю ў святле рэкамендацый Камітэта, Камітэт можа, даўшы магчымасць дзяржаве выкласці сваю пазіцыю, прыняць большасцю ў дзве траціны галасоў рашэнне зрабіць публічную заяву па гэтым пытанні. Да такога сродку на 2015 год Камітэт звяртаўся сем разоў, зрабіўшы: тры заявы па Расіі (усе — звязаныя з Чачнёй), два — па Турцыі, па аднаму — па Грэцыі і Балгарыі.
Мачаха
Ма́чаха (мачыха) — няродная маці для дзяцей свайго мужа, якія засталіся ў яго ад папярэдняга шлюбу (для мужчыны падобным словам з’яўляецца тэрмін «айчым»).
У адносінах да мачыхі няродныя дзеці называюцца «пасерб» («пасербы») ці «падчарка» ( «падчарыцы»). У выпадку, калі дзеці з’яўляюцца няроднымі для абодвух бацькоў, часьцей за ўсё ўжываюць словазлучэнне «прыёмная маці», альбо проста «маці».
Камо Аганесян
Камо Аганесян (Կամո Հովհաննիսյան, нар., ) — армянскі футбаліст, паўабаронца казахстанскага клуба «Астана» з Нур-Султана і нацыянальнай зборнай Арменіі.
Клубная кар’ера
Нарадзіўся ў Ерэване, але потым сям’я пераехала ў Беларусь, дзе жыла спачатку ў Магілёве, а потым у Жодзіне. У 2000 годзе Камо вярнуўся ў Ерэван, дзе пачаў займацца футболам у школе «Шэнгавіт», але неўзабаве перайшоў у «Пюнік». У 2008 годзе выступаў за клуб «Патані», які быў складзены з ігракоў юнацкай зборнай Арменіі, на наступны сезон вярнуўся ў «Пюнік», дзе спачатку выступаў за другую каманду, а ўжо з сезона 2010 замацаваўся ў асноўным складзе. Разам з «Пюнікам» выйграў тры тытулы чэмпіёна Арменіі і пяць кубкаў краіны.
У студзені 2017 года прыбыў на прагляд у беларускі клуб «Тарпеда-БелАЗ» і неўзабаве падпісаў кантракт. Стаў асноўным іграком жодзінцаў, у схеме з пяццю абаронцамі звычайна выступаў у якасці правага крайняга абаронцы. Быў прызнаны аматарамі найлепшым іграком каманды ў сезоне 2017. Па заканчэнні сезона ў лістападзе 2017 года пакінуў «Тарпеда-БелАЗ».
У студзені 2018 года вярнуўся ў Арменію, падпісаўшы кантракт з «Алашкертам». Аднак, неўзабаве адправіўся на прагляд у талдыкарганскі «Жэтысу» і ў выніку пачаў у яго складзе сезон 2018. Пакінуў «Жэтысу» па заканчэнні сезона 2019, а ў студзені 2020 года падпісаў двухгадовы кантракт з алмацінскім «Кайратам», разам з якім стаў чэмпіёнам і ўладальнікам Кубка Казахстана.
У студзені 2022 года перайшоў у «Астану».
Міжнародная кар’ера
Выступаў за юнацкія і моладзевыя зборныя Арменіі розных узростаў. 28 лютага 2012 года дэбютаваў у нацыянальнай зборнай Арменіі ў таварыскім матчы супраць Сербіі.
Бурнас
Бурнас (Бурнас) — возера-ліман у Адэскай вобласці Украіны.
Ад Чорнага мора аддзелена пясчана-ракушачнікавым перасыпам шырынёй 1-2 м. Займае затопленае морам нізоўе даліны ракі Алкаліі. На паўднёвым захадзе пратокай злучаецца з ліманам Алібей.
Даўжыня каля 10 км, шырыня ад 1 км на поўначы да 3,5 км на поўдні. Берагі крутыя, высокія (5-14 м), парэзаныя ярамі, ёсць косы.
Рэжым жыўлення залежыць ад прыходу марской вады цераз прарывы (шырыня іх дасягае 100-300 м) у перасыпе і іх фільтрацыі, нязначнага прытоку паверхневых вод і выпарэння. Сярэдняя салёнасць 17 ‰. Дно ўкрыта мулам з пластом лекавых гразей таўшчынёй каля 0,4 м.
Водзяцца бычкі, атэрыны, трапляецца кефаль.
Шарлот Ралін
Барбру Шарлот Ралін (Barbro Charlotte Rohlin; нар. ), больш вядомая як Шарлот Ралін (Charlotte Rohlin) — шведская футбалістка, абаронца.
Клубная
З 1987 года выступала за моладзевы склад клуба «Кента». З 1995 года нязменна выступае ў складзе каманды «Лінчэпінг». За час выступлення ў клубе стала капітанам каманды і пастаянным членам асноўнага складу.
У зборнай
У 2007 годзе дэбютавала ў складзе нацыянальнай зборнай Швецыі на кубку Алгарвэ ў матчы супраць зборнай Фінляндыі. Прапусціла футбольны турнір летніх Алімпійскіх гульняў 2012 года па прычыне цяжкай траўмы. Аднавілася толькі праз год да чэмпіянату Еўропы 2013.
Унук
Стрыечны ўнук — сын пляменніка або пляменьніцы. Унучка — дачка сына або дачкі, стрыечная ўнучка — дачка пляменніка або пляменніцы.
Барыш (рака)
Бары́ш (Бары́ш) — рака ва Ульянаўскай вобласці Расіі, правы прыток Суры (басейн Волгі). Даўжыня — 247 км, плошча вадазборнага басейна — 5800 км². Працякае па Прыволжскім узвышшы.
Жыўленне: крыніцы, снегавое і дажджавое. Замярзае ў лістападзе, адкрываецца ў красавіку.
Асноўныя прытокі: левы — Карсунка, правыя — Вялікая Якла, Урэнь, Майна.
На рацэ размешчаны: горад Барыш, пасёлак Карсун, Рабочы пасёлак імя У. І. Леніна.
Мінскія магілы
Мінскія магілы (кіт. 明十三陵, míng shísān líng) — месца пахавання кітайскіх імператараў дынастыі Мін у 50 кіламетрах ад Пекіна каля падножжа гары Цяньшоў (天寿山). На Мінскіх магілах пахаваны 13 з 16 імператараў дынастыі Мін.
Будаўніцтва манумента пачалося пры імператары Юнлэ ў 1409 годзе, па загаду якога быў таксама ўзведзены Забаронены горад у Пекіне. Да смерці сваёй жонкі імператар абраў гэтыя мясціны для будаўніцтва свайго маўзалея Чанлін. Чанлін з’яўляецца самым вялікім з магільных манументаў Мінскіх магіл і лічыцца самым імпазантным месцам пахавання імператараў у кітайскай гісторыі. Будаўніцтва манументальнага комплекса было скончана ў 1427 годзе. Да заняпаду Мінскай дынастыі ў 1644 годзе на Мінскіх магілах былі пахаваны 13 імператараў дынастыі Мін. Акрамя імператарскіх магіл, на тэрыторыі манумента маюцца сем магіл імператарскіх канкубінаў і адна магіла еўнуха.
Агнеса дэ Пуацье
Біяграфія
Агнеса дэ Пуацье была дачкой герцага Аквітаніі і графа Пуату Гільёма V і яго жонкі, Агнесы Бургундскай. У 1043 годзе ў Майнцы яна была каранавана як каралева Германіі, а 21 лістапада таго ж года заручана з Генрыхам III. Каранацыя іх абодвух імператарскай каронай адбылася ў Рыме 25 снежня 1046 года. Агнеса была другой жонкай Генрыха; першая яго жонка, Гунхільда Дацкая, сканала ад малярыі. Шлюб з Агнесай меў для Генрыха ў першую чаргу палітычную карысць — гэтым ён завязваў дружалюбныя і роднасныя адносіны з найбольш знатнымі французскімі фаміліямі, якія мелі ўплыў на французскага караля, а таксама ўмацоўваў свае пазіцыі ў памежнай Бургундыі, радзіме Агнесы па маці.
Агнеса была адукаванай і набожнай дзяўчынай, якая мела цесныя сувязі з Клюнійскім абацтвам. Як і яе мужу, ёй былі не даспадобы распушчанасць і разгульнасць прыдворнага жыцця. Так, на вяселлі Генрыха і Агнесы былі адменены звычайныя ў такіх выпадках выступлення блазнаў і акрабатаў, вандроўных фігляраў. Яна таксама падтрымала спробы мужа ўвесці ў Германіі звычаі Божага міру (treuga dei), спыніць звычайныя для краіны бясконцыя звады і крэўную помсту. Зрэшты, пры жыцці Генрыха III Агнеса, якая нарадзіла шасцярых дзяцей, адкрыта не выступала на палітычнай сцэне.
Пасля смерці мужа 5 кастрычніка 1056 года Агнеса бярэ на сябе, у якасці рэгенткі пры малалетнім, але ўжо каранаваным спадчынніку Генрыху IV, уладу над краінай. У пачатку свайго кіравання Агнесе дапамагаюць у правядзенні палітыкі, распачатай яе мужам, хросны спадчынніка, клюнійскі абат Гуга Клюнійскі і Рымскі Папа Віктар II. Асноўным клопатам Агнесы было падтрыманне міру ў імперыі. Віктар II, якому ў свой час Генрых III дапамог стаць папам, цяпер клапаціўся аб падтрыманні раўнавагі паміж каронай, дваранствам Імперыі і яе епіскапатам.
З часам Агнеса паспрабавала зацвердзіцца сярод германскай знаці, раздорваючы буйныя лены. Так, у 1056 годзе яна перадала герцагства Карынтыя Конраду III, у 1057 годзе — Швабію — Рудольфу Швабскаму, які атрымаў таксама ў кіраванне і Бургундыю. Герцагства Баварыя яна перадала ў 1061 годзе вопытнаму военачальніку, саксонскаму графу Атону Нордгаймскаму — таму што ў сувязі з абвастрэннем адносін з Венгрыяй ёй патрэбна была трывалая граніца на паўднёвым усходзе імперыі. Атону Нордгаймскаму ўдалося пасадзіць на венгерскі трон Саламона з дынастыі Арпадаў, які ажаніўся ў 1063 годзе з дачкой Агнесы, Юдытай. Агнеса карысталася ў краіне выключнай павагай і аўтарытэтам. У той жа час усе гэтыя зямельныя падараванні аб'ектыўна спрыялі аслабленню цэнтральнай улады і самой Салічнай дынастыі.
Лічачы сябе адказнай за крызіс у царкве і паражэнне ў палітыцы, якую яна праводзіла ў дачыненні да Рыма, Агнеса адыходзіць ад свецкая жыцця і актыўнай палітычнай дзейнасці, рыхтуючы сябе да духоўнага жыцця (меркавана ў лістападзе 1061 года). Як «субрэгент» ёю быў прызначаны біскуп Генрых Аўгсбургскі. Гэта прызначэнне Генрыха не знайшло паразумення ў многіх знатных людзей Германіі, якія лічылі, што ў яго аснове ляжыць ганебная любоўная сувязь паміж ім і імператрыцай. Выхаванне ж юнага Генрыха IV міністэрыяламі, гэта значыць людзьмі несвабоднымі, «які не маюць паходжання», прывяло да змовы і адкрытага выступлення ў 1062 годзе, калі юны імператар быў выкрадзены групай дваран на чале з архібіскупам кёльнскім Ана II, і дастаўлены ў дзюсельдорфскій бург Кайзерверт, дзе далей выхоўваўся.
Пасля падзей у Кайзерверце Агнеса вядзе рэлігійнае, духоўнае жыццё. У той жа час яна не сыходзіць, як яна жадала, у манастыр, да дасягнення яе сынам паўналецця — як адзіны гарант яго ўзыходжання на трон і працягу Салічнай дынастыі ў імперыі. Толькі пасля атрымання Генрыхам IV яго суверэнных правоў у сакавіку 1065 года яго маці змагла ажыццявіць даўно задуманае ёю падарожжа ў Італію. Тут Агнеса падоўгу жыве ў манастыры Фрутуарыя, падтрымлівае манастыры Монтэкасіна і Суб'яка. Выступала таксама саветнікам Папаў Аляксандра II і Грыгорыя VII, абараняючы пры гэтым інтарэсы свайго сына Генрыха IV. Памерла ў 1077 годзе ў Рыме, пахавана ў Саборы Святога Пятра.
Праз Парыж
«Праз Парыж» — франка-італьянскі кінафільм рэжысёра Клода Атан-Лара, які выйшаў у 1956 годзе, з удзелам Бурвіля, Жана Габэна і Луі дэ Фюнеса. Экранізацыя твора пісьменніка Марселя Эмэ.
Сюжэт
У акупаваным нацыстамі Парыжы квітнее чорны рынак. Акупацыйныя ўлады спрабуюць змагацца з нелегальным гандлем, раз-пораз арыштоўваюць гандляроў і пасярэднікаў і канфіскуюць тавар. Беспрацоўны шафёр Мартэн (Бурвіль) зарабляе на жыццё дастаўкай тавару пакупнікам пад покрывам ночы. Атрымаўшы ад уладальніка крамы (Луі дэ Фюнес) заданне аднесці заказчыку свіную тушу, спакаваную ў чатыры валізкі, ён пачынае шукаць памочніка і знаёміцца ​​ў кафэ з Гранжылем (Жан Габэн) — дзіўнаватым чалавекам незразумелага роду дзейнасці. Адправіўшыся з незнаёмцам ў небяспечны шлях праз Парыж, які патрулююць немцы, Мартэн не раз шкадуе, што звязаўся з Гранжылем, бо той відавочна шукае рызыку і прыгоды. Неўзабаве высвятляецца, што яго напарнік — вядомы мастак — дастаткова багаты і ў грошах не мае патрэбы, а ў гэтую авантуру увязаўся толькі дзеля новых вострых адчуванняў.
Нарэшце, перажыўшы шмат небяспечных момантаў і дабраўшыся да пункту назначэння, яны прыцягваюць увагу патруля, які затрымлівае іх за парушэнне каменданцкай гадзіны. Акрамя таго, пры вобшуку ў іх знаходзяць нелегальны тавар. Чакаючы рашэння сваёй долі, Гранжыль сустракае нямецкага афіцэра — даўняга прыхільніка сваёй творчасці, які хоча дапамагчы яму выбрацца з гэтай небяспечнай сітуацыі. Гранжыль згодны выратавацца толькі разам са сваім новым сябрам. Але раптам абставіны змяняюцца: немцы атрымліваюць паведамленне, што нехта напаў на іх патруль, ёсць забітыя. Усіх затрыманых садзяць у грузавік. Ніхто не ведае, куды іх вязуць. У турму? На расстрэл? У апошні момант Гранжылю загадваюць выйсці, што ён і робіць. Грузавік у гэты ж момант з’язджае. Гранжыль паспявае толькі злавіць поўны адчаю позірк Мартэна…
Пасля заканчэння вайны месье Гранжыль выпадкова сустракае Мартэна на вакзале. Той працуе насільшчыкам.
Паморскае ваяводства (1945—1950)
Паморскае ваяводства (Województwo pomorskie) — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Польшчы ў 1945—1950 гадах. Сядзібай ваяводскіх улад быў горад Торунь (1945), а пасля Быдгашч (1945—1950).
Ахоплівала тэрыторыю сучаснага Куяўска-Паморскага ваяводства і фрагменты сучасных Паморскага і Велікапольскага ваяводстваў. Арганізацыя ваяводскага ўпраўлення была распачата 2 лютага 1945 года першапачаткова ў Торуні. 2 сакавіка 1945 года на ўрадавым узроўні было прынята рашэнне аб пераводзе сядзібы ваяводства і яе далейшай арганізацыі ў Быдгашчы. Такое рашэнне было абумоўлена ўлікам дыспрапорцыі сацыяльна-эканамічнага патэнцыялу двух гарадоў, у тым ліку колькасці насельніцтва, якое павінна было стаць базай для новай улады. Асобныя ўстановы былі пераведзены з красавіка па ліпень 1945 года. Торуню ў якасці кампенсацыі гарантавалася вядучая роля ў культуры і адукацыі рэгіёна. Гэта знайшло адлюстраванне ў перасяленні туды польскіх супрацоўнікаў былога Віленскага ўніверсітэта імя Стэфана Баторыя ў 1945 годзе.
Блажэ Конескі
Бла́жэ Ко́нескі (Блаже Конески;, вёска Небрэгава каля Прылепу, Каралеўства сербаў, харватаў і славенцаў (цяпер у Паўночнай Македоніі) — , Скоп’е, Рэспубліка Македонія) — стваральнік і адзін з кадыфікатараў сучаснай літаратурнай македонскай мовы, выбітны літаратурны, культурны і грамадскі дзеяч, паэт, празаік, эсэіст, гісторык літаратуры, лінгвіст, перакладчык і прафесар на філасофскім факультэце ўніверсітэта ў Скоп’е.
Біяграфія
Сярэднюю школу скончыў у Прылепе, у 1934—1939 гадах наведваў вышэйшую гімназію ў Крагуеўцы (Сербія). Падчас навучання пачаў выдаваць першыя вершы.
У 1939 годзе паступіў на медыцынскі факультэт універсітэта ў Бялградзе (пад імем «Благое Коневіч»), але праз год перавёўся на філасофскі факультэт. Пасля капітуляцыі Каралеўства Югаславіі давучваўся ва ўніверсітэце ў Сафіі (пад імем Благой Конеў).
Уваходзіў у склад камісіі па стварэнні літаратурнай македонскай мовы. З’яўляецца аўтарам правапісу македонскай мовы, рэдактарам «Слоўніка македонскай мовы». Заснавальнік аддзялення македаністыкі ва ўніверсітэце ў Скоп’е. З 1958 да 1960 года быў рэктарам універсітэта. З 1967 года — член Македонскай акадэміі навук і мастацтваў, да 1975 года — яе прэзідэнт.
Быў рэдактарам літаратурных часопісаў «Нов ден» («Новы дзень») і «Македонски јазик» («Македонская мова»).
Літаратурная дзейнасць
Блажэ Конескі — ключавая постаць у развіцці македонскай мовы. Быў сябрам акадэмій навук у Заграбе, Сараеве, Бялградзе, Чыкага, Лодзі, ганаровы доктар універсітэтаў Чыкага, Кракава і Скоп’е. Яго творы перакладзеныя на сербскую, славенскую, албанскую, турэцкую, венгерскую, французскую, рускую, італьянскую, грэчаскую, польскую, румынскую, нямецкую і англійскую мовы.
Беларускія пераклады
Паасобныя вершы на беларускую мову пераклалі Алесь Каско, Лявон Баршчэўскі.
Яхім Топал
Я́хім Топал (Jáchym Topol) ( г., Прага) — сучасны чэшскі паэт, празаік, журналіст і музыкант. Сын літаратара Ёзэфа Топала і брат музыканта і паэта Філіпа Топала.
Творчасць
Да 1898 года друкаваўся толькі ў самвыдаце. Пісаў пераважна паэзію і песенныя тэксты, якія пасля 1989 года выдаў у двух зборніках — «Miluju tě k zbláznění» і «V úterý bude válka». Супрацоўнік часопісаў «Revolver Revue» i «Respekt». За апазіцыйную дзейнасць у часы сацыялізму быў арыштаваны і змешчаны ў вар'ятню.
У 1994 годзе апублікаваў першы раман — «Сястра», постмадэрністычнае апісанне зменаў у Чэхаславакіі на пераломе 80-х і 90-х гадоў.
Ізмайлава (Ульянаўская вобласць)
Ізмайлава (Измайлово) — рабочы пасёлак у Барышскім раёне Ульянаўскай вобласці Расіі. Цэнтр Ізмайлаўскага гарадскога паселішча. На 1 студзеня 2021 года насельніцтва пасёлка — 1900 жыхароў. Пасёлак Ізмайлава размешчаны за 17 км ад раённага цэнтра горада Барыша і за 147 км ад абласнога цэнтра — Ульянаўска. Ізмайлава знаходзіцца ў нізіне, на рацэ Чэвіль, акружанай лесам — хвоі, бярозы, ліпы, дубы.
Сілезскае ваяводства (1945—1950)
Сілезскае ваяводства (Województwo śląskie) — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Польшчы ў 1945—1950 гадах. Сядзібай ваяводскіх улад быў горад Катавіцы. Таксама ваяводства нярэдка называлася Сілезска-Заглэмбскім ці нават часцей Сілезска-Дамброўскім ваяводствам. У 1950 годзе са складу ваяводства былі выдзелены паветы ў новаўтворанае Апольскае ваяводства, а сама назва зменшанага чакім чынам ваяводства была зменена на Катавіцкае.
NGC 234
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Алібей
Алібей (Алібей) — ліман у Адэскай вобласці Украіны.
Ад Чорнага мора аддзелены пясчана-ракушачнікавым перасыпам шырынёй 100—200 м. Злучаецца з ліманамі Шаганы, Бурнас, Карачаус пратокамі (шырыня 2,5-3 км), з возерам Хаджыдэр — вузкім каналам.
Даўжыня па восі 15 км, шырыня ад 2 да 11 км, плошча 72 км². Глыбіня да 2,5 м. Берагі крутыя, высокія (5-14 м), парэзаныя ярамі, ёсць косы.
Рэжым жыўлення вызначаецца інфільтрацыяй марской вады, атмасфернымі ападкамі і выпарэннем. Салёнасць змяняецца па сезонах ад 20 да 30 ‰, максімальная — 140 ‰. Дно ўкрыта цёмна-шэрым мулам з лінзамі пяскоў, ёсць лекавыя гразі (іх тоўшча складае каля 0,5 м).
Водзяцца бычкі, атэрыны, трапляецца кефаль. Месца пасялення вадаплаўных птушак.
Карсун
Карсу́н (Карсу́н) — рабочы пасёлак ва Ульянаўскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Карсунскага раёна і Карсунскага гарадскога паселішча. Насельніцтва — 7212 чал. (2021). Пасёлак размешчаны за 95 км ад Ульянаўска, на левым беразе ракі Барыш, ля вусця ракі Карсункі.
Патаемны сад (фільм, 1993)
«Патаемны сад» (The Secret Garden) — мастацкі фільм 1993 года рэжысёркі Агнешкі Холанд.
Сюжэт
Мэры — сірата. Яна страціла бацькоў падчас землятрусу ў Індыі і зараз яна выхоўваецца сваім дзядзькам у сямейным асабняку ў Ёркшыры ў Англіі. Але быць з няшчаснай дзяўчынкай у дзядзькі зусім няма жадання, ён больш заклапочаны стратай сваёй горача каханай жонкі дзесяць гадоў таму. Аднойчы Мэры знаходзіць патаемны закінуты сад. Ён становіцца для яе сховішчам ад навакольнага свету.
Саўндтрэк
Музычнае суправаджэнне да фільма «Патаемны сад» напісаў польскі кампазітар Збігнеў Прайснер.
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 3 кінаўзнагародамі і яшчэ 6 намінацыямі.
Піраты Карыбскага мора: Куфар мерцвяка (саўндтрэк)
«Піраты Карыбскага мора: Куфар мерцвяка» (Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest) — саўндтрэк Ганса Цымера да аднайменнага фільма.
Сілезскае ваяводства (значэнні)
Сілезскае ваяводства — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка, якая існавала ў Польшчы ў розныя часы:
Арцём Генадзевіч Быкаў
Арцём Быкаў (нар., ) — беларускі футбаліст, паўабаронца мінскага «Дынама» і нацыянальнай зборнай Беларусі.
Клубная кар’ера
Пачынаў кар’еру ў «Зорцы-БДУ», а ў 2011 годзе перайшоў у мінскае «Дынама», дзе спачатку выступаў за дубль. Першую палову 2012 года правёў у арэндзе ў «Бярозе-2010», а пасля вяртання стаў з’яўляцца ў асноўным складзе «Дынама».
У сезоне 2013 замацаваўся на пазіцыі апорнага паўабаронцы, дзе нярэдка стаў з’яўляцца ў стартавым складзе. 22 верасня 2013 года ў канцы матча супраць «Нёмана» здарыўся канфлікт паміж Быкавым і Гі Стэфанам Эсамэ, з-за якога Арцём быў на некаторы адхілены ад асноўнага складу. Адразу пасля вяртання, 26 кастрычніка 2013, забіў свой першы гол у чэмпіянаце, з далёкай адлегласці паразіўшы браму «Гомеля».
У сезоне 2014 заставаўся асноўным апорным паўабаронцам мінчан, часам гуляў як флангавы паўабаронца. 20 ліпеня 2014 года падчас матча з брэсцкім «Дынама» атрымаў цяжкую траўму ў сутыкненні з Любенам Нікалавым, вярнуўся на поле толькі ў лістападзе 2014 года.
Сезон 2015 распачаў у аснове дынамаўцаў, але не здолеў вярнуць кандыцыі пасля траўмы. У жніўні 2015 года да канца сезона быў аддадзены ў арэнду клубу «Мінск». У складзе «Мінска» замацаваўся ў асноўным складзе на пазіцыі левага паўабаронцы. Па заканчэнні сезона вярнуўся ў «Дынама». У сезоне 2016 трывала гуляў у аснове дынамаўцаў, часам выкарыстоўваўся на пазіцыі цэнтральнага абаронцы. Сезон 2017 пачынаў у цэнтры паўабароны, пазней стаў выступаць у якасці левага абаронцы.
У студзені 2021 года вярнуўся ў мінскае «Дынама», дзе стаў іграком асновы. У студзені 2023 года падоўжыў кантракт са сталічным клубам.
Міжнародная кар’ера
Выступаў за моладзевую зборную Беларусі.
У маі 2014 года быў упершыню выкліканы ў нацыянальную зборную Беларусі. Дэбютаваў у зборнай 18 мая 2014 года ў таварыскім матчы супраць Ірана.
У 2015—2016 гадах не выклікаўся ў зборную, а 1 чэрвеня 2017 года пасля доўгага перапынку зноў згуляў за нацыянальную каманду, правёўшы на полі другі тайм таварыскага матча супраць Швейцарыі (0:1). З 2018 года чарговы раз заставаўся па-за складам зборнай, пакуль 2 чэрвеня 2021 года не згуляў у таварыскім матчы супраць Азербайджана (1:2), калі выйшаў у стартавым складзе і быў заменены ў другім тайме.
Конікі (род птушак)
Конікі, таксама Шчаўрыцы (Anthus) — род птушак сямейства сітаўкавых, які аб'ядноўвае каля 40 відаў дробных птушак, распаўсюджаных як ва ўсходнім, так і заходнім паўшар'і. Цела конікаў часта пакрыта стракацінамі, аднак іх частата можа вагацца. Многія віды надзвычай падобныя адзін да аднаго, і часам адрозніць іх можна хутчэй па характары унікальнага для кожнага коніка спеваў, чым па знешніх марфалагічных прыкметах. Таксама пры ідэнтыфікацыі вялікае значэнне мае малюнак апярэння, які пры ўважлівым назіранні крыху адрозніваецца ў розных птушак. Палавы дымарфізм у большасці відаў не выяўлены, г.зн. самкі па вонкавым выглядзе не адрозніваюцца ад самцоў. Таксама маецца мала адрозненняў паміж маладымі і сталымі асобінамі.
Новая Стража
Но́вая Стра́жа (, Новая Стража) — вёска ў Слонімскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзеравянчыцкага сельсавета.
Да 6 жніўня 1979 года вёска ўваходзіла ў склад Жыровіцкага сельсавета, да 28 жніўня 2013 года — у склад Велікашылавіцкага сельсавета.
Стшэлінскі павет
Стшэлінскі павет (Powiat strzeliński) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Ніжнесілезскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Стшэлін. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 622,27 км². Насельніцтва павета складае 43,6 тыс. чалавек.
Ліна Нільсан
Ліна Тэрэзэ Нільсан (швед. Lina Therese Nilsson, нар., Істад) — шведская футбалістка, абаронца клуба «Русенгард» і зборнай Швецыі.
Ліна пачынала сваю кар’еру ў невялікіх клубах лена Сконэ, пакуль не патрапіла ў склад «Мальмё» ў 2006 годзе. Трэніравалася на працягу тыдня з клубам, гуляючы ў ніжэйшай лізе паралельна за «Шэбу». Нільсан станавілася прызёрам чэмпіянату Швецыі ў 2010, 2011, 2013 і 2014 гадах. Са жніўня 2015 года капітан каманды, падоўжыла кантракт на два гады (клуб да таго моманту ўжо быў перайменаваны ў «Русенгард»).
Хаджыдэр (возера)
Хаджыдэр (Хаджидер) — возера-ліман у Адэскай вобласці Украіны.
Утварылася ў выніку другаснага адчлянення пясчаным перасыпам ад лімана Алібей, з якім злучана вузкім каналам. Упадае рака Хаджыдэр.
Даўжыня 4 км, шырыня ад 1,5 да 3 км, глыбіня да 1,2 м. Берагі пераважна нізкія, спадзістыя. Дно ўкрыта цёмна-шэрым супясчаным мулам з лінзамі пяскоў, маюцца лекавыя гразі.
Салёнасць змяняецца па сезонах ад 20 да 30 ‰ і больш. Тэмпература вады ўлетку 25…30 °C, узімку возера замярзае.
Рыбалоўства.
Спіс аб’ектаў PGC (1682001—1683000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1682001—1683000)
Наталля Іосіфаўна Андрэйчык
Біяграфія
Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, юрыст. Працавала стажорам, адвакатам Мінскай абласной калегіі адвакатаў, адвакатам юрыдычнай кансультацыі Кастрычніцкага раёна Мінскай гарадской калегіі адвакатаў, загадчыкам юрыдычнай кансультацыі Партызанскага раёна горада Мінска. Выбіралася прэзідэнтам Саюза адвакатаў Беларусі. Была старшынёй Рэспубліканскай калегіі адвакатаў, намеснікам старшыні Камісіі па пытаннях памілавання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь. Былы намеснік старшыні Камісіі Парламенцкага Сходу Саюза Беларусі і Расіі па заканадаўству і Рэгламенту. Былы член расійска-беларускай камісіі па падрыхтоўцы праекта Канстытуцыйнага Акта Саюзнай дзяржавы. Былы намеснік кіраўнікоў дэлегацый Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь у Парламенцкай Асамблеі Арганізацыі па бяспецы і супрацоўніцтву ў Еўропе і па ажыццяўленню кантактаў з Парламенцкай Асамблеяй Савета Еўропы.
Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 2-га і 3-га скліканняў.
Узнагароды
Узнагароджана трыма юбілейнымі медалямі, Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.
Народны камісарыят земляробства БССР
Наро́дны камісарыя́т земляро́бства Белару́скай ССР быў утвораны ў 1919 годзе. З 1946 года пераўтвораны ў Міністэрства земляробства БССР.
Хардынг
Хардынг — прозвішча.
Маньшына (Сычоўскі раён)
Маньшына (Маньшино) — вёска ў Сычоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Нікольскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Свята-Іаана-Прадцечанская царква (Вялікая Кракотка)
Свята-Іаана-Прадцечанская царква — праваслаўны храм у в. Вялікая Кракотка (Малая Кракотка) Слонімскага раёна Гродзенскай вобласці.
Шчоткі
Шчо́ткі (, Щётки) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Казлоўшчынскага сельсавета.
Конікавыя
Конікавыя, Конікі сапраўдныя (Tettigonioidea) — надсямейства прамакрылых насякомых падатраду даўгавусых з адзіным сучасным аднайменным сямействам. Больш за 6800 відаў на ўсіх кантынентах (акрамя Антарктыды).
Свята-Іаана-Прадцечанская царква (Вялікая Кракотка)
Гісторыя
За 1,5 км на паўднёвы ўсход ад вёскі, у лесе, на могілках. Пабудавана ў 1812 годзе з дрэва на месцы капліцы як уніяцкая Троіцкая, у 1885 годзе. перададзена праваслаўным, перабудавана ў 1887 годзе.
Архітэктура
Помнік народнага дойлідства. Вырашана працяглым прамавугольным зрубам пад двухсхільным дахам і з трох’яруснай званіцай на галоўным фасадзе (васьмярык на 2 чацверыках) і прамавугольнай апсідай. Шацёр званіцы завершаны макаўкай, двухсхільны дах пры дапамозе застрэшкаў пераходзіць у трохграннае пакрыццё апсіды, да якой далучана нізкая рызніца. Вертыкальна ашаляваныя фасады расчлянёны стральчатымі аконнымі праёмамі.
Нацыянальны парк Лаўка
Нацыянальны парк Ла́ўка (ісп.: Parque Nacional Lauca) — самы паўночны нацыянальны парк у Чылі, аб'яўлены ЮНЕСКА біясферным запаведнікам сусветнага значэння. Лаўка знаходзіцца ў 12 кіламетрах на захадзе ад высакагорнага пасёлка Путрэ ў рэгіёне Тарапака на мяжы з Балівіяй.
Нацыянальны парк ляжыць у Андах. Асяроддзе парка — магутныя горы і вулканы вышынёй да 6300 метраў. Асабліва вызначаюцца шматлікія вулканы на небасхіле, пераважна шасцітысячнікі.
Непадалёку ад вулканаў знаходзіцца возера Чунгара на вышыні 4520 метраў, плошча якога складае 21 км². Чунгара з'яўляецца самым высокагорным возерам свету.
Васіль Міхайлавіч Сокал
Васіль Міхайлавіч Сокал ( — 2002) — мемуарыст, краязнаўца, настаўнік, публіцыст, нарысіст выдатнік народнай асветы, інвалід Вялікай Айчыннай вайны.
Біяграфія
З 1985 года быў членам камісіі па напісанні кнігі «Памяць. Ляхавіцкі раён».
У 1987 годзе выйшаў з радоў КПСС па ідэалагічных матывах.
Працаваў настаўнікам, загадчыкам па вучэбнай частцы і дырэктарам сельскіх школ.
Хельсінбарг (камуна)
Камуна Хельсінбарг (Helsingborgs kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Сконэ ў паўднёвай Швецыі.
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 15 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Spirit
«Spirit» (Дух) — восьмы студыйны альбом гурта «Би-2», выдадзены ў 2011 годзе.
Тоня Хардынг
Тоня Максін Хардынг (Tonya Maxene Harding; нар., Портленд, Арэгон) — амерыканская фігурыстка-адзіночніца.
У 1991 годзе яна выйграла чэмпіянат ЗША і заняла другое месца на чэмпіянаце свету. Тоня стала другой жанчынай у гісторыі (пасля Мідоры Іта) і першай амерыканкай, якая выканала трайны аксель на спаборніцтвах.
Кар’ера фігурысткі раптам завяршылася пасля таго, як яе былы муж Джэф Гілоўлі, уступіўшы ў змову з Шоўнам Экартам і Шэйнам Стэнтам, напаў на Нэнсі Кэрыган (саперніцу Хардынг) на трэніроўцы падчас чэмпіянату ЗША 1994 года. Саўдзел Хардынг у нападзе на канкурэнтку стаў адным з самых скандальных эпізодаў у свеце спорту, а таксама лёг у аснову мастацкага фільма «Тоня супраць усіх» (2017).
Самюэль дэ Шамплейн
Самюэль дэ Шамплейн (Samuel de Champlain;, Бруаж каля г. Рашфор, Францыя — ) — французскі гідрограф, даследчык Канады і паўночнага ўсходу ЗША.
Энцыклапедыя Ніпоніка
Энцыклапе́дыя Ніпо́ніка (日本大百科全書,にほんだいひゃっかぜんしょ）, ніхон дайхяка дзенсё, «японская вялікая энцыклапедыя»; Encyclopedia Nipponica) — японскі энцыклапедычны слоўнік у 26 тамах японскага выдавецтва Сёгакан. З’яўляецца найбольшым агульным даведнікам з японазнаўства. Складаўся 10 гадоў. Змяшчае больш за 130000 артыкулаў на 23000 старонках. Ён перажыў два выданні: 1984—1994 і 1994—1997 гадоў. З канца 1990-х гадоў выдавецтва пачало выдаваць электронныя версіі слоўніка для персанальных камп’ютараў.
Самюэль дэ Шамплейн
У 1603 здзейсніў падарожжа па рэках Святога Лаўрэнція і Сагеней. У 1604—06 правёў даследаванні ўздоўж Атлантычнага ўзбярэжжа Паўночнай Амерыкі (п-авы Новая Шатландыя і Кейп-Код, залівы Фанды, Масачусетс), адкрыў в-аў Нантакет. У 1608 у вусці р. Св. Лаўрэнція заснаваў горад Квебек, у 1609 даследаваў р. Рышэльё — правы прыток р. Св. Лаўрэнція, адкрыў возера, пазней названае яго імем, горы Адырондак і Зялёныя горы (Грын-Маўнтынс). У 1609—15 займаўся пошукам водных шляхоў да Ціхага акіяна, у 1615—16 па рэках Св. Лаўрэнція і іншых дасягнуў возера Гурон.
Энцыклапедыя Ніпоніка
Інфармацыя ў энцыклапедыі прадстаўлена ў адпаведнасці з алфавітным паказальнікам. Складаецца з 24 тамоў з тэматычнымі артыкуламі, 1 тома пошукавага індэкса і 1 дадатковага тома.
Настасіна (Сычоўскі раён)
Настасіна (Настасьино) — вёска ў Сычоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Нікольскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У 1580 годзе ў бітве пры Настасіне было разбіта польска-літоўскае войска на чале з Філонам Кмітам-Чарнобыльскім.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
1823 год у гісторыі астраноміі
1823 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
Паўднёва-Задунайскі край
Паўднёва-Задунайскі край (Dél-Dunántúl) — статыстычны (NUTS 2) рэгіён Венгрыі, які ўключае медзье Баранья, Шомадзь, Тольна.
Полаўцы (вёска)
Полаўцы (Половцы) — вёска ў Сычоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Нікольскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Прыдомак
Прыдо́мак (ад слова «дом» — род, родавае гняздо) — частка прозвішча ў некаторых шляхецкіх родаў Рэчы Паспалітай. Часцей за ўсё ставіцца перад асноўным прозвішчам (прыстаўка).
Маглі ўтварацца ад іншага прозвішча (напрыклад, Даніловіч-Храпавіцкі), родавага ўладання (Запольскі-Доўнар, Друцкі-Любецкі), гістарычнай асобы (Даўмонт-Сясіцкі), падваення (Булак-Балаховіч, Дуж-Душэўскі). У канцы XIX — пачатку XX стагоддзя з’явіліся прыдомкі, утвораныя ад назвы родавага герба.
Прыдомкі мела значная колькасць беларускіх, літоўскіх, польскіх шляхецкіх родаў. У канцы XIX стагоддзя выйшаў слоўнік Аляксандра Стэкерта «Прыдомкі польскія, літоўскія і русінскія».
Прыдомкі ў беларускай мове не скланяюцца (з Сымонам Рак-Міхайлоўскім, пра Іосіфа Воўк-Левановіча, Вінцэнту Дунін-Марцінкевічу).
NGC 235A
NGC 235A (іншыя абазначэнні — ESO 474-16, MCG −4-2-41, AM 0040-234, PRC D-2, PGC 2568) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Кіт.
Мікалай Мікалаевіч Горбач
Клубная кар’ера
З 1983 па 1988 год рэпрэзентаваў «Дынама-Брэст», на яго рахунку 169 гульняў і 16 мячоў.
NGC 235A
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Мікалай Мікалаевіч Горбач
Клубная кар’ера
У 2002 годзе быў галоўны трэнер жаночай зборнай Беларусі U-19.
У наш час ён з’яўляецца трэнерам дзіцяча-юнацкай школы «Дынама-Брэст».
Урацлаўскае ваяводства (1946—1975)
Урацлаўскае ваяводства (Województwo wrocławskie) — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Польшчы ў 1946—1975 гадах. Сядзібай ваяводскіх улад быў горад Уроцлаў.
У 1945 годзе часовай сядзібай ваяводскіх уладаў на кароткі час была Тшэбніца, а потым Лягніца.