cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Антыёх VIII Грып
У 116 годзе да н.э. яго стрыечны брат Антыёх IX Кізікскі вярнуўся са ссылкі і пачаў грамадзянскую вайну за трон. Жонка Антыёха IX Клеапатра была сястрой Трыфаены. Калі Антыёх разбіў брата і захапіў Клеапатру ў палон, то па загадзе Трыфаены яна ў 112 годзе да н.э. была забіта ў храме Дафны каля Антыёхіі. Калі Антыёх IX атрымаў перамогу і захапіў Трыфаену, то ён забіў яе з помсты каля 111 гады да н.э. Пасля абодва браты падзялілі Сірыю паміж сабой і кіравалі асобна: Антыёх IX у Келесірыі і Фінікіі, а яго брат кіраваў астатняй тэрыторыяй. У 105 годзе да н.э. пачалася новая звада паміж імі, якая доўжылася да 96 года да н.э. У гэты год Антыёх быў забіты сваім саветнікам Гераклеонам.
Пяцёра сыноў Антыёха (Селеўк VI Эпіфан, Антыёх XI Філадэльф, Філіп I Філадэльф, Дэметрый III Эўкер і Антыёх XII Дыяніс) пазней станалі царамі дзяржавы Селеўкідаў і ўдзельнічалі ў грамадзянскай вайне, што стала адной з прычын згасання дынастыі. Дачка Антыёха Лаадыка VII Тэя выйшла замуж за цара Камагены Мітрыдата I Калініка пры заключэнні міру паміж Камагенай і Селеўкідамі. Іх сын стаў царом Камагены пад імем Антыёха I Тэаса.
Георгій Уладзіміравіч Бальшакоў
Георгій Уладзіміравіч Бальшакоў (, в. Астроўшчына,, Беларуская ССР) — беларускі савецкі дзяржаўны і гаспадарчы дзеяч.
У гады Вялікай Айчыннай вайны партызан 3-й Беларускай партызанскай брыгады, з 1943 года у радах РСЧА. Пасля вайны працаваў старшынёй Сястронскага сельсавета, з 1950 года сакратаром Полацкага раённага выканаўчага камітэта. З 1955 года да выхаду на пенсію быў старшынёй калгаса «Новыя Гараны».
Святлана Міхайлаўна Герасімовіч
Святлана Міхайлаўна Герасімовіч (нар., в. Вяляцічы Барысаўскага раёна Мінскай вобласці) — беларускі палітык.
Біяграфія
Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт імя У. І. Леніна, філолаг, выкладчык рускай мовы і літаратуры.
Працавала настаўнікам у Карсаковіцкай сярэдняй школе, сакратаром Барысаўскага райкама ЛКСМБ, загадчыкам аддзела прапаганды і агітацыі, загадчыкам ідэалагічнага аддзела Барысаўскага райкама КПБ. Была намеснікам дырэктара па выхаваўчай рабоце Старабарысаўскай сярэдняй школы, загадчыкам аддзела інфармацыі, намеснікам старшыні Барысаўскага райвыканкама, галоўным саветнікам-інспектарам старшыні Мінскага аблвыканкама, начальнікам галоўнага ўпраўлення арганізацыйна-кадравай работы Мінскага аблвыканкама, старшынёй Мінскага абласнога Савета дэпутатаў 25-га і 26-га скліканняў.
Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 5-га і 6-га скліканняў.
Палата абшчын Канады
Палата абшчын (House of Commons of Canada, Chambre des communes du Canada) — адна са складнікаў Парламента Канады нароўні з Сенатам і Манархам (прадстаўленым генерал-губернатарам). Палата абшчын — гэта дэмакратычна выбраная палата, якая складаецца з 338 дэпутатаў. Дэпутаты выбіраюцца на абмежаваны тэрмін, захоўваючы сваё месца да роспуску легіслатуры (пасля не больш чым пяці гадоў). Кожны дэпутат прадстаўляе адну з выбарчых акруг краіны.
Палата абшчын была заснавана ў 1867, калі Акт аб Брытанскай Паўночнай Амерыцы 1867 утварыў Дамініён Канада, і мела ў якасці ўзору брытанскую Палату абшчын. Хоць і з'яўляючыся тэхнічна ніжняй палатай парламента, Палата абшчын у рэчаіснасці валодае нашмат большай уладай, чым верхняя палата — Сенат. Для таго каб стаць законам, законапраект павінен быць прыняты абедзвюма палатамі; аднак вельмі рэдка закон, за які прагаласавалі ў Палаце абшчын, адхіляецца Сенатам. Да таго ж, урад Канады адказвае толькі перад Палатай абшчын, а прэм'ер-міністр застаецца на пасадзе, толькі пакуль ён ці яна захоўвае падтрымку ніжняй палаты.
Слова «абшчыны» азначае «групы асоб, якія жывуць у адным месцы, раёне і г.д.». Канада — адзіная нароўні са Злучаным каралеўствам краіна, якая выкарыстоўвае выраз «Палата абшчын» для ніжняй палаты парламента. Палата абшчын Канады размяшчаецца на Парламенцкім узгорку ў Атаве, у правінцыі Антарыа.
Луйтла-Дуймун
Луйтла-Дуймун (Lítla Dímun «Малы Дуймун») — самы маленькі і адзіны незаселены з 18 Фарэрскіх астравоў, размешчаных паміж Шатландыяй і Ісландыяй. Плошча 0,8 км². Найвышэйшая кропка — гара Раван вышынёй 414 метраў. Востраў незаселены.
Назва «Дуймун» меркавана паходзіць з кельцкай мовы і азначае «два ўзгоркі». Маюцца на ўвазе дзве гары на суседніх астравах Вялікі і Малы Дуймун.
Малы Дуймун ніколі не быў населены. Яго адзіныя насельнікі — авечкі і тупікі. Авечак тут пасвяць са старажытных часоў.
На востраве — самая бедная флора Фарэрскіх астравоў, якая налічвае ўсяго восем відаў раслін.
Курт Расел
Курт Фогель Расел (Kurt Vogel Russell; 17, Спрынгфілд, Масачусетс, ЗША) — амерыканскі акцёр, сцэнарыст і прадзюсар. Перш за ўсё запомніўся гледачу па многіх ролях у фантастычных фільмах і баевіках канца 1980-х і пачатку 1990-х. Таксама стаіць адзначыць яго галоўныя і запамінальныя ролі ў такіх папулярных фільмах як: «Нешта», «Уцёкі з Нью-Ёрка», «Касцяны тамагаўк», «Довад смерці», а таксама «Агідная васьмёрка». У 2003 годзе акцёр атрымаў прэмію «Сатурн» у катэгорыі «Узнагарода за дасягненні ў кар'еры».
Пласкэ (Браварскі раён)
Пласкэ (Плоске́) — вёска ў Браварскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Славянка
Славянка — тапонім.
Вычаўкы (Дэмыдзіўскі раён)
Вычаўкы (Ви́чавки) — вёска ў Дэмыдзіўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Дэмыдзіўскай пасялковай абшчыны.
Амбідэкстрыя
Амбідэкстры́я (ад ambi - «абодва» dexter - «правыя») - прыроджанае ці выпрацаванае падчас трэніроўкі роўнае развіццё функцый абедзьвух рук, без вылучэння вядучай рукі, і здольнасць чалавека выконваць рухальныя дзеі правай і левай рукой з аднолькавай хуткасцю і эфектыўнасцю. У амбідэкстраў раўнамерна развіваюцца абодва паўшар'і мозгу, такія людзі дастаткова хутка ацэньваюць сітуацыю і хутка прыймаюць рашэнні. Прыкладна ў аднаго працэнта дзяцей амбідэкстрыя з'яўляецца прыроджанай; такія дзеці удвая болей схільныя да цяжкасцяў у мове і СДУГ, іх школьныя адзнакі ў сярэднім горш, чым у праўшэй і ляўшэй. Зваротная з'ява, калі чалавеку складана выкарыстоўваць абедзьве рукі, завецца амбісіністрыяй.
Цікава, што Эльфы (Эльдар) з твораў Дж. Р. Р. Толкіна з'яўляюцца амбідэкстрамі, як вынікае з артыкула Толкіна аб іх жэстах і пісьменстве.
Пагрэбы (Браварскі раён)
Пагрэбы (Погреби́) — вёска ў Браварскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
IC 966
IC 966 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) у сузор'і Дзева.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Казловічы (прыпыначны пункт)
Казло́вічы (, Козловичи)  — прыпыначны пункт Магілёўскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Слуцкім раёне Мінскай вобласці. Размешчаны ў аграгарадку Казловічы; на лініі Асіповічы І — Русіно, паміж станцыяй Некрашы і станцыяй Навадворцы.
Сібірцава
Сібірцава (Сибирцево) — пасёлак гарадскога тыпу ў Чарнігаўскім раёне Прыморскага края Расіі, за 20 км ад раённага цэнтра Чарнігаўка. Адміністрацыйны цэнтр Сібірцаўскага гарадскога паселішча. Насельніцтва — 8073 чал. (2019). Праз пасёлак праходзіць аўтатраса «Усуры». Па паўднёвай ускраіне пасёлка працякае рака Манастырка, па паўночнай ускраіне — рака Скоцкая, абедзве ракі ўпадаюць у р. Ілістая.
Джон Ханна
Джон Давід Ханна (John Hannah; нар. ) — шатландскі акцёр.
Біяграфія
Джон Ханна нарадзіўся ў Іст-Кілбрайдзе каля Глазга, быў самым малодшым дзіцем у сям’і, якая складалася з бацькі, маці і дзвюх старэйшых сясцёр. Яго маці, Сьюзен, працавала прыбіральшчыцай у Marks & Spencer, а бацька, працаваў слесарам. Джон скончыў сярэднюю школу ў Клерманце і збяраўся стаць інжынэрам-электрыкам. У Іст-Кілбрайдзе ён удзельнічаў у мясцовым тэатральным кружку, паследваўшыся савету знаёмых, вырашыў паступіць у Каралеўскую Шатландскую Акадэмію Музыкі і Драмы.
Вострыў (Радывыліўскі раён)
Вострыў (О́стрів) — вёска ў Радывыліўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Дэмыдзіўскай пасялковай абшчыны.
Адцягненне
Адцягне́нне, таксама абстра́кцыя ці абстрагава́нне — (лац. «abstractio», ад прыстаўкі «abs-» «ад-» і дзеяслова «trachere» — цягнуць) — акт думкі, якім агульныя або падобныя ў тых ці іншых адносінах прыкметы шматлікіх ўяўленняў адлучаюцца ад іх і разглядаюцца асобна, са значэннем лагічных і граматычных дзейнікаў.
Такія мысленныя прадукты падпадаюць пад далейшыя працэсы адцягнення — і ў выніку атрымліваюцца адцягненыя (абстрактныя) уяўленні і паняцці розных узроўняў. Так, напрыклад, агульная для многіх сініх прадметаў прыкмета ўтварае адцягненае ўяўленне сіні, ад якога, у злучэнні з падобнымі ж адцягненымі ўяўленнямі жаўцізны, чырвані і г. д., адцягваецца ўжо на новым узроўні агульнасці ўяўленне колеру, а ад яго, у злучэнні з уяўленнямі абрысу, памеру і пад., новае, больш агульнае ўяўленне бачнай уласцівасці, далей, праз супастаўленне са слыхавым, датыкальным і г. д. — паняцце пачуццёвай уласцівасці, якое, будучы супастаўлена з іншага роду ўласцівасцямі, дае паняцце якасці наогул, а ад яго, у супастаўленні з паняццем колькасці, атрымліваецца адцягненае паняцце быцця.
Хоць усё, што мысліцца намі, можна прадставіць адцягнена альбо ў форме агульнага паняцця, але далёка не ўсё, па паходжанню і свайму значэнню, можна звесці цалкам да адцягнення. Незводнымі да яго варта прызнаць, па-першае, катэгорыі розуму, якія складаюць яго ўласную прыроду, а не прадукты яго дзейнасці, па-другое, ідэі нармальнага характару, не адцягненыя ад таго, што дадзена ў рэчаіснасці, якія выказваюць тое, што павінна быць, што патрабуецца ці мяркуецца нашым духам.
У мастацтве
Мастацкая абстракцыя, з'яўляючыся спосабам мастацкага мыслення і пабудовы вобразу рэальнасці, прадугледжвае адмаўленне другараднага і акцэнтацыю ўвагі на найбольш значных рысах аб'екта мастацтва, абагульненне іх характарыстык і тыповых якасцей. Фарміруецца з дапамогай такіх мастацкіх сродкаў, як тыпізацыя, індывідуалізацыя, ідэалізацыя і інш.
Рыгор Аляксандравіч Пацёмкін
(з 1776) Рыгор Аляксандравіч Пацёмкін (Григо́рий Алекса́ндрович Потёмкин;, сяло Чыжова, непадалёк ад Смаленска — , ля сяла (цяпер Малдова) па шляху з Ясаў у Мікалаеў) — рускі дзяржаўны дзеяч, які кіраваў далучэннем да Расійскай імперыі і першапачатковым уладкаваннем Наваросіі, дзе валодаў каласальнымі зямельнымі надзеламі і заснаваў шэраг гарадоў, уключаючы сучасныя абласныя цэнтры Дніпро (1776), Херсон (1778) і Мікалаеў (1789). Узвысіўся як фаварыт, а з 8 чэрвеня 1774 года, па непацверджаных дадзеных, муж Кацярыны II. Першы гаспадар Таўрыйскага палаца ў Пецярбургу.
У 1781—1787 гадах ён быў уладальнікам сядзібы ў Дубровіцах каля Падольска, дзе знаходзіцца Знаменская царква, вядомая сваёй унікальнай архітэктурай у стылі барока.
Сайман Бейкер
Сайман Бейкер (Simon Baker, таксама вядомы як Сайман Дэні (Simon Denny); нарадзіўся 30 ліпеня 1969 года) — аўстралійскі.
Біяграфія
Сайман Бейкер нарадзіўся ў Лонсестане, Тасманія, Аўстралія, у сям’і Элізабет Лабертан, школьнай настаўніцы англійскай мовы, і Бары Бейкера, садоўніка і механіка. Ён вучыўся ў сярэдняй школе Баліны, якую скончыў у 1986 годзе. Затым Бейкер перабраўся ў Сідней, каб вывучыцца на медбрата, аднак ён так і не атрымаў дыплома. Яго ўсё часцей запрашалі на здымкі, пасля таго як ён разам з сябрам наведваў праслухоўванні ў якасці маральнай падтрымкі.
Сайман быў выгадаваны ў духу каталіцызму. Ён эмігрыраваў у Злучаныя Штаты ў 1995 годзе.
Пухіўка
Пухіўка (Пу́хівка) — вёска ў Браварскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
У ХІХ стагоддзі сяло Пухіўка было ў складзе Браварскай воласці Асцёрскага павета Чарнігаўскай губерні.
Гасподзь Хрыстос
Гасподзь Хрыстос — невялікі грэчаскі востраў побач з Крытам, Эгейскае мора.
Ханан Пача
Ханан Пача або Ханак Пача (Hanaq Pacha) — у міфалогіі інкаў вышэйшы нябесны чароўны свет. Знаходзіцца над зямным светам людзей Кай Пача. Ханан Пача насяляюць вярхоўныя багі Інці, Віракоча, Мама Кілья, Пача Камак, Мама Коча і Ільяпа. Да гэтага часу ў мове кечуа слова пача азначае час або прастору.
Pacha (Inca mythology)
Зубніца
Зубні́ца, Буйміна (Cardamine) — род кветкавых раслін сямейства. Налічвае 233 віды.
Батанічнае апісанне
Шматгадовыя травяністыя карэнішчавыя расліны вышынёй 15—30 см.
Распаўсюджанне
Пашыраны ў Еўразіі і Амерыцы. Рэлікт трацічнага перыяду. Ценевынослівыя і вільгацелюбівыя расліны.
Сінонімы
Сінонімы навуковай назвы :
Віяй
На востраве знаходзіцца самая паўночная кропка Фарэрскіх астравоў. Віяй мае выцягнутую форму (з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход). Мясцовасць пераважна горная. Найбольш высокія горы размешчаны ў паўночнай частцы вострава. Тут жа размешчана самая высокая кропка, і яна ж самая высокая вяршыня ў паўночнай частцы і трэцяя па вышыні ва ўсіх Фарэрскіх астравах — гара Відлінгадальсф’ядль (841 метр). Поўдзень вострава прадстаўлены яшчэ менш высокімі гарамі. На востраве размешчана 11 гор, вышыня якіх вар’іруецца ад 481 да 841 метра.
Глыбокае (Шчучынскі раён)
Глыбо́кае (, Глыбокое) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Жасталап (Атыраўская вобласць)
Жасталап — сяло ў Курмангазінскім раёне Атыраўскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Шартанбайскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 45 км на заход ад сяла Ганюшкіна. Код КАТА — 234669200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 431 чалавек (217 мужчын і 214 жанчын). Паводле дадзеных перепісу 2009 года, у сяле пражываў 351 чалавек (165 мужчын і 186 жанчын).
Салоніў
Салоніў (Соло́нів) — вёска ў Радывыліўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Дэмыдзіўскай пасялковай абшчыны.
Славянка (Прыморскі край)
Славянка (Славя́нка) — пасёлак гарадскога тыпу на поўдні Прыморскага края Расіі, адміністрацыйны цэнтр Хасанскага раёна і Славянскага гарадскога паселішча. Размешчаны на беразе аднайменнай бухты Славянка (ранейшае найменне Туламу) Славянскага заліва, унутранага для заліва Пятра Вялікага. За 199 км (па аўтадарозе), 52 км (па моры) ад Уладзівастока.
Вушы
Вушы можа азначаць:
Пэршэтраўнэвэ (Браварскі раён)
Пэршэтраўнэвэ (Першотравне́ве) — вёска ў Браварскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Адам Антонавіч Бабарэка
Адам Антонавіч Бабарэка (, в. Слабада-Кучынка Слуцкага павета, цяпер Капыльскі раён Мінскай вобласці — , НКУС) — беларускі літаратуразнавец, кpытык, празаік, паэт, філосаф.
Біяграфія
Вучыўся ў Слуцкай школе, скончыў Мінскую духоўную семінарыю (1918), настаўнічаў на Случчыне. Падчас польскай ваеннай інтэрвенцыі ўдзельнічаў у камуністычным падполлі і партызанскім руху на Случчыне, быў арыштаваны польскімі ўладамі (1920). Пасля вызвалення зноў працаваў настаўнікам, быў членам рэўкома Пукаўскай воласці Ігуменскага павета і загадваў валасным аддзелам народнай асветы. Служыў у Чырвонай Арміі (1921—1922). У 1922—1927 вучыўся на этнолага-лінгвістычным аддзяленні БДУ і працаваў у рэдакцыі газеты «Савецкая Беларусь».
А. Бабарэка стаў адным з арганізатараў і кіраўнікоў літаратурных аб'яднанняў «Маладняк» (1923), і пазней «Узвышша» (1926). У 1926—1929 працаваў у Камуністычным універсітэце Беларусі выкладчыкам беларускай мовы і літаратуры, а з 1928 — асістэнтам кафедры гісторыі беларускай літаратуры БДУ.
Супрацоўнік Інстытута беларускай культуры.
Быў жанаты, гадаваў дваіх дзяцей.
Арыштаваны ДПУ БССР 25 ліпеня 1930 у Мінску па справе «Саюза вызвалення Беларусі» (: Рэпрэсіі ў БССР, 1929-1931). 10 кастрычніка 1931 прыгавораны калегіяй АДПУ як «член контррэвалюцыйнай арганізацыі» і за «антысавецкую агітацыю» да 5 гадоў ссылкі. Год прабыў у мінскай турме, ссылку адбываў у г. п. Слабадское Кіраўскай вобласці, з канца 1934 у Кіраве (Вятка), працаваў бухгалтарам. Тэрмін ссылкі быў падоўжаны на 2 гады ў адміністрацыйным парадку. Паўторна арыштаваны 24 ліпеня 1937 у рамках сфабрыкаванай маштабнай акцыі па рэпрэсаванні беларусаў, сасланых АДПУ у пачатку 1930-х. 15 лютага 1938 прыгавораны тройкай НКУС па Кіраўскай вобласці да 10 гадоў зняволення ў працоўна-папраўчых лагерах. Пакаранне адбываў у пасёлку Княж-Пагост Комі АССР у Паўночным чыгуначным лагеры НКУС, дзе памёр у лагернай бальніцы. Па першай справе рэабілітаваны судовай калегіяй па крымінальных справах Вярхоўна­га суда БССР 15.11.1957, па другой — 4.7.1959 Кіраўскім абласным судом. Групавая справа А. Бабарэкі і іншых № 20951-с з фотаздымкам захоўваецца ў ар­хіве КДБ Беларусі.
Творчасць
Дэбютаваў у 1920 вершамі і апавяданнямі ў газеце «Савецкая Беларусь». У 1925 выдаў кнігу прозы «Апавяданні» (Мінск). Пасля яе выхаду пісаў пераважна літатурна-крытычныя артыкулы. Распрацоўваў метадалагічныя пытанні літаратуразнаўства і эстэтыкі, прынцыпы класавай, народнасці, сацыяльнай і эстэтычнай каштоўнасці літаратуры, даследаваў гісторыю беларускай літаратуры (артыкулы змяшчаліся ў часопісах «Маладняк», «Узвышша», «Чырвоны сейбіт», «Радавая рунь» і інш.). Шэраг прац прысвечаны творчасці Я. Коласа, М. Багдановіча, У. Дубоўкі, М. Чарота, З. Бядулі і іншых беларускіх пісьменнікаў.
Паветы Літвы
Паветы Літвы (літ. Lietuvos apskritys) — 10 адміністрацыйных адзінак, на якія падзеленая тэрыторыя Літвы.
Кожным паветам кіруе глава павета (apskrities viršininkas), якога прызначае ўрад краіны. Яго асноўная задача — гарантаваць выкананне на тэрыторыі павета Канстытуцыі Літоўскай Рэспублікі і законаў.
Паветы ўтвараюць тэрыторыі самакіраванняў (savivaldybė) 6 гарадоў, 2 курортаў і 43 раёнаў, а таксама 9 новаўтвораных самакіраванняў. Самакіраванні падзяляюцца на староствы (seniūnija).
Такім чынам, павет складаецца з розных адміністрацыйных адзінак. Напрыклад, Вільнюскі павет ахоплівае самакіраванне горада Вільнюса (тэрыторыя якога складаецца з 21 староства), самакіраванне Вільнюскага раёна, Эляктрэнайскае самакіраванне, самакіраванні Тракайскага, Укмяргскага, Шальчынінкайскага, Швянчонскага і Шырвінтаскага раёнаў. У сваю чаргу, напрыклад, Вільнюскі раён уключае горад Нямянчыне, мястэчкі Бяздоніс, Майшагала, Міцкунай, Шумскас, вёскі і падзелены на 23 староствы.
Самакіраванні буйных гарадоў (Алітус, Вільнюс, Каўнас, Клайпеда, Панявежыс, Шаўляй) ахопліваюць тэрыторыю аднаго горада (у некаторых выпадках з прадмесцямі). Самакіраванні курортаў (Паланга і Нярынга) уключаюць размешчаныя побач з імі населеныя пункты.
Пляшэва
Пляшэва (Пляшева́) — вёска ў Радывыліўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Дэмыдзіўскай пасялковай абшчыны.
IC 967
IC 967 — галактыка тыпу S? (спіральная галактыка) у сузор'і Валапас.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Трэдоцыа
Трэдоцыа (Tredozio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Эмілія-Раманья, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Фарлі-Чэзена.
Насельніцтва складае 1296 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 21 чал./км². Займае плошчу 62 км². Паштовы індэкс — 47019. Тэлефонны код — 0546.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Барэмэль
Барэмэль (Бореме́ль) — вёска ў Дэмыдзіўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Барэмэльскай вясковай абшчыны.
Казлякевічы (прыпыначны пункт)
Казляке́вічы (, Козлякевичи)  — прыпыначны пункт Баранавіцкага аддзялення Беларускай чыгункі ў Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Размешчаны ў вёсцы Казлякевічы.
Гуманітарна-прыродазнаўчы ўніверсітэт імя Яна Длугаша ў Чэнстахове
Гуманітарна-прыродазнаўчы ўніверсітэт імя Яна Длугаша ў Чэнстахове (Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie) — польская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова педагагічнага профілю са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў Чэнстахове.
Агульная характарыстыка
Заснаваны ў 1971 годзе як Вышэйшая настаўніцкая школа ў Чэнстахове. З 2004 года носіць імя Яна Длугаша.
Універсітэт мае права выдаваць дыпломы аб заканчэнні першай (бакалаўр), другой (магістр) і трэцяй (доктар) ступеняў вышэйшай адукацыі. З красавіка 2007 года рашэннем Цэнтральнай камісіі па пытаннях ступеняў і званняў мае права праводзіць хабілітацыю па гуманітарных навуках (гісторыя).
Універсітэт мае 6 факультэтаў, уключае 15 інстытутаў і 64 падраздзяленні і кафедры. У ім працуюць больш за 650 чалавек, у тым ліку каля 450 навукова-педагагічных работнікаў, з якіх 35 - прафесары. Ва ўніверсітэце навучаецца больш за 5 тысяч студэнтаў (стацыянарныя, завочныя і паслядыпломныя формы навучання) па больш чым 40 напрамках і 34 праграмах паслядыпломнай адукацыі.
Цыльма
Цыльма (Ци́льма ) — рака ў Расіі, у Рэспубліцы Комі і Архангельскай вобласці, левы прыток ракі Пячора.
Даўжыня ракі 374 км. Плошча вадазбору 21 500 км². Выток ракі знаходзіцца ў Ціманскім кражы. У верхнім цячэнні цячэ на поўнач, затым паварочвае на ўсход. Спачатку цячэ па ненаселенай мясцовасці, у ніжнім цячэнні ўздоўж ракі праходзіць дарога і размешчаны некалькі пасёлкаў. Цыльма ўпадае ў Пячору насупраць пасёлка Усць-Цыльма. Сярэднегадавы расход вады 234 м³/с (за 54 км ад вусця — 228 м³/сек ). Аб’ём гадавога сцёку 7,196 км³/год. Жыўленне пераважна снегавое. У верхнім цячэнні рака мае паўгорны характар, ніжэй — раўнінная рака. Найбуйнейшыя прытокі — Косма, Тобыш (левыя), Мыла, Уса (правыя).
Рака суднаходная ў ніжнім цячэнні на 42 км (на 52 км, да сяла Трусава ).
Пэрэможэць
Пэрэможэць (Перемо́жець) — вёска ў Браварскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Вібія Сабіна
Ві́бія Сабі́на (Vibia Sabina; каля 85—137 гг.) — жонка рымскага імператара Адрыяна. Дачка Матыдзіі, пляменніцы імператара Траяна, і яе першага мужа консула Луцыя Вібія Сабіна. Даводзілася свайму мужу траюраднай пляменніцай.
Біяграфія
Выхоўвалася ў доме імператара Траяна разам з іншымі сваячкамі. Жонка Траяна Пампея Плаціна, якая апеквалася над Адрыянам, ажаніла яго ў 100 годзе з Сабінай, каб умацаваць за ім уладу: «Яе радасна вітала Плаціна і не асабліва жадаў Траян». Шлюбны саюз умацоўваў статус Адрыяна як спадчынніка Траяна. У 117 годзе, пасля смерці Траяна, Адрыян стаў імператарам, прычым было абвешчана, што перад смерцю Траян паспеў яго ўсынавіць.
Шлюб быў няшчасны і бяздзетны. Адрыян, які ўзыйшоў на прастол, «адносіўся да Сабіны, як да рабыні, хоць яна, акрамя прыгажосці, адрознівалася тонкім розумам і строгасцю нораваў». Таксама адзначаюць, што Адрыян гаварыў: «І са сваёй жонкай, як ён гаварыў, ён развёўся б з-за яе панурасці і сварлівасці, калі б быў прыватным чалавекам». Сабіна плаціла Адрыяну ўзаемнай непрыязнасцю. Рымскія гісторыкі пішуць: «Яна адкрыта заяўляла, што, пазнаўшы яго жудасны характар, прыклала ўсе высілкі, каб не зацяжараць ад яго на пагібель роду чалавечага». Адначасова шырока вядомы быў палкі раман імператара з юнакоў Антыноем. Сабіна суправаджала Адрыяна ў яго другой паездцы на Усход (128—130 гг. н. э.), калі у час падарожжа па Ніле загінуў пры нявысветленых акалічнасцях улюбёнец імператара Антыной.
Да канца жыцця адносіны Адрыяна з жонкай сталі яшчэ горшымі. «Ён змяніў прэфекта прэторыя Септыцыя Клара і дзяржаўнага сакратара Светонія Транквіла (таго самога, які напісаў „Жыццё дванаццаці цэзараў“), а таксама многіх іншых за тое, што яны паводзілі сябе на палове яго жонкі Сабіны больш свабодна, чым гэта было сумяшчальна з павагай да імператарскага двара» (АЖА, Адр. XI).
З гадамі нянавісць імператара да жонкі ўсё ўзмацнялася. Існуе легенда, што пакутуючы ад смяротнай хваробы Адрыян нават прымусіў Сабіну пазбавіць сябе жыцця, каб яна не цешылася пасля яго смерці. Але хоць чуткі, што ён яе атруціў ці давёў да самагубства, існавалі, прамых сведчанняў гэтаму злачынству няма. Рымскія гісторыкі пішуць так: «Жонка яго, Сабіна, якая перажывала крыўды, амаль як рабыня, была даведзена да самагубства», «сканала і жонка яго Сабіна, і справа не абыйшлася без пляткарства аб тым, што Адрыян даў ёй яд». Яна сканала раней за мужа прыкладна на год, у 136 ці 137 годзе, пражыўшы 36 гадоў у нешчаслівым шлюбе. З-за таго, што дзяцей у іх не было, з мэтай захавання дынастыі Адрыян быў вымушаны ўсынавіць Антаніна Пія, які і стаў яго спадчыннікам.
Была абагаўлёная як Гера (гэтак же Адрыян абагавіў Антыноя пасля яго гібелі, а сам Адрыян быў абагаўлёны як Зеўс). Урна з яе прахам (а таксама з прахам Адрыяна і астатніх імператараў дынастый Антанінаў і Севераў) захоўваліся аж да часоў Каракалы ў маўзалеі Адрыяна.
Статуі і манеты
На 12-ы год валадарання Адрыяна (128 г.), калі сенат назваў яго «айцом айчыны», Сабіна нарэшце была абвешчана аўгустай; на некаторых александрыйскіх манетах яна носіць гэты тытул яшчэ раней. Паводле атрыманага тытула, у яе гонар на рэгулярнай аснове чаканілася вялікая колькасць манет, прычым Вібія Сабіна стала ўзорам для чаканкі будучых аўгуст на працягу наступных паўтара стагоддзяў. Прыклад надпісу: ''SABINA AVGVSTA IMP. HADRIANI AVG. P. P.; SABINA AVGVSTA HADRIANI AVG PP''
Мяркуючы па захаваных партрэтах, яна «спачатку насіла прычоску ў стылі Плаціны, а затым паступова перайшла да простай прычоскі на прабор, якая больш адпавядала класічным ідэалам Адрыяна. На партрэце мы бачым строгі, халодны, разважлівы позірк з-пад напаўапушчаных павекаў».
Абрамаўшчына (Пастаўскі раён)
Абра́маўшчына (, Абрамовщина) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.
Грамавічы
Грамаві́чы (, Громовичи) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменскага сельсавета.
Ватачнік
Ватачнік (Asclepias) — род травяністых раслін падсямейства Asclepiadoideae сямейства кутровых.
Апісанне
Род уключае каля ста шматгадовых траў, паўкустоў і кустоў, распаўсюджаных у Паўночнай і Паўднёвай Амерыцы, Афрыцы. Сярод іх — як вечназялёныя, так і тыя, у якіх лісце ападае. Тканкі раслін выдзяляюць атрутны млечны сок, здольны выклікаць раздражненне скуры, асабліва з адначасовага ўздзеяння сонечных прамянёў. Некаторыя віды роду культывуюць як дэкаратыўныя расліны. Моцны пах кветак прыцягвае многіх насякомых.
Падчас паспявання лісцянкі лопаюцца, адкрываючы насенне з белымі пухнатымі валасінкамі. Дзякуючы валасінкам насенне лёгка разлятаецца, як мы гэта назіраем у дзьмухаўца. Калі адарваць кавалачак ліста або надламіць сцябло, з’явіцца млечны сок, які змяшчае невялікую колькасць каўчуку, што таксама знаходзіць сваё прымяненне. Дзякуючы соку, які змяшчае яшчэ і моцныя эфірныя алеі, расліна практычна не схільная да нападаў шкоднікаў.
— адна з самых распаўсюджаных пустазельных раслін у Паўночнай і Паўднёвай Амерыках і Еўропе.
Віды
Некаторыя віды:
Малая Лотва
Мала́я Ло́тва (, Малая Лотва) — вёска ў Шклоўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Александрыйскага сельсавета.
Ватачнік
Віды
Паводле базы дадзеных The Plant List (2013), род уключае 215 відаў. Некаторыя з іх:
Малая Лотва
Геаграфія
Вёска знаходзіцца каля правага берага ракі Тросенка, каля аўтамабільнай дарогі.
Байчунас
Байчунас — сяло ў Макацкім раёне Атыраўскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Байчунаскай сельскай акругі. Код КАТА — 235233100.
Бэрэстэчка (Ровенская вобласць)
Бэрэстэчка (Бересте́чко) — вёска ў Дэмыдзіўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Барэмэльскай вясковай абшчыны.
Гамлет
Трагічная гісторыя пра Гамлета, прынца дацкага (The Tragical Historie of Hamlet, Prince of Denmarke) або проста Га́млет — трагедыя Уільяма Шэкспіра, адна з самых вядомых яго п’ес, і адна з самых знакамітых п’ес у сусветнай драматургіі. Напісана ў 1600—1601 гадах. Гэта самая доўгая п’еса Шэкспіра — у ёй 4042 радкі і 29 551 слова.
Легенда пра дацкага прыца Гамлета, які помсціць за забойства свайго бацькі яго брату, была вядомая задоўга да Шэкспіра. Асноўныя элементы сюжэту трагедыі ўжо прысутнічаюць ў адпаведным эпізодзе «Дзеяў данаў» Саксона Граматыка і прысвечана першым чынам помсце — у ёй галоўны герой шукае помсты смерці свайго бацькі. Частка даследчыкаў злучаюць лацінскае імя Amletus з ісландскім словам Amloði (amlóð|i m -a, -ar 1) небарака, няшчасны; 2) халтуршчык; 3) дурань, балван.)
Пэршэ Траўня (Браварскі раён)
Пэршэ Траўня (Перше Травня) — вёска ў Браварскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Гамлет
Найбольш верагодная дата сачыненняў і першай пастаноўкі 1600-01 (тэатр «Глобус», Лондан). Першы выканаўца загалоўнай ролі — Рычард Бёрбедж; Шэкспір гуляў цень бацькі Гамлета.
Крыніцы
Легенда пра дацкага прыца Гамлета, які помсціць за забойства свайго бацькі яго брату, была вядомая задоўга да Шэкспіра. Асноўныя элементы сюжэту трагедыі ўжо прысутнічаюць ў адпаведным эпізодзе «Дзеяў данаў» Саксона Граматыка (глядзіце Амлет).
Персанажы
Асноўныя персанажы «Гамлета» такія:
Сюжэт
У калеўскім замку Эльсінор афіцэрам некалькі начэй з’яўляецца прывід, падобны на нядаўна памерлага караля. Яны расказваюць пра гэта Гарацыа, той выходзіць з імі на варту і спрабуе загаварыць з прывідам, але той не адказвае. Гарацыа і афіцэры вырашаюць на наступную ноч паклікаць Гамлета.
Гамлет падаўлены смерцю бацькі, а таксама тым, што меней чым праз два месяцы пасля яго смерці новы кароль, брат памерлага, абвяшчае пра намер ажаніцца з яго ўдавой, маці прынца.
IC 968-1
IC 968-1 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) у сузор'і Дзева.
Гамлет
Сюжэт
Лаэрт збіраецца ў Францыю, а перад ад’ездам навучае сваю сястру Афелію асцярожна ставіцца да залётаў Гамлета, бо не ўпэўнены ў яго намерах.
IC 968-1
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Гамлет
Сюжэт
На наступную ноч Гамлет выходзіць на варту і бачыць прывіда, які кліча яго за сабою. Сябры спрабуюць спыніць Гамлета, але той усё ж ідзе. Застаўшыся з ім сам-насам, прывід яго бацькі распавядае, што ён не памер ад укуса змяі, як усе лічаць, а быў атручаны братам, і заклікае сына да помсты. Гамлет не ўпэўнены, што гэта сапраўды дух яго бацькі, а не пякельная здань, і хоча высветліць, ці праўду ён сказаў. Для гэтага ён прыкідваецца вар’ятам. Палоній вырашае, што прынц звар’яцеў ад кахання да яго дачкі, і расказвае пра гэта каралю і каралеве.
У Эльсінор прыбываюць Разенкрац і Гільдэнстэрн, даўнія прыяцелі Гамлета. Кароль і каралева падвучваюць іх прыглядаць за прынцам, але той хутка разумее гэта. Тымчасам у замак прыбываюць акцёры, і Гамлет вырашае выкарыстаць іх, каб выпрабаваць караля. Кароль і Палоній падслухваюць размову Гамлета з Афеліяй. Насуперак іх чаканням, Гамлет адвяргае Афелію ды кажа ёй ісці ў манашкі. Клаўдзій вырашае паслаць Гамлета ў Англію.
Гамлет навучае акцёраў паставіць п’есу, якая павінная напомніць Клаўдзію пра яго ўчынак, калі ён сапраўды вінаваты. Клаўдзій выходзіць на сярэдзіне п’есы, і яго пляменнік ўпэўніваецца, што прывід сказаў праўду. Гамлет ідзе да маці і рэзка з ёю размаўляе. Напужаная, яна кліча на дапамогу, і яе крык падтрымлівае Палоній, які хаваецца за шпалерай ў пакоі. Прыняўшы Палонія за караля, Гамлет забівае яго. Пасля гэтага Клаўдзій вырашае, што Гамлет павінны ехаць у Англію адразу ж, і пасылае разам з ім Разенкранца і Гільдэнстэрна, якія вязуць тайны загад Клаўдзія забіць Гамлета.
Афелія вар’яцее, верагодна з-за смерці бацькі. З Францыі вяртаецца Лаэрт, і патрабуе ў Клаўдзія адказу за смерць Палонія. Клаўдзій запэўнівае Лаэрта, што сам ён не вінаваты. Піраты прыносяць Гарацыа ліст ад Гамлета, згодна якому карабель, на якім плыў прынц, быў захоплены, а сам ён трапіў у палон і вяртаецца ў Данію. Гарацыа выходзіць яму насустрач. Клаўдзій расказвае Лаэрту, што Палонія забіў Гамлет. Атрымаўшы навіну, што Гамлет вяртаецца, кароль і Лаэрт дамаўляюцца зладзіць фехтавальнае спаборніцтва, на якім Лаэрт зможа забіць Гамлета. Прыходзіць вестка, што Афелія патанула, упаўшы ў раку.
Вяртаючыся, Гамлет і Гарацыа бачаць пахаванне Афеліі. Лаэрт, які прысутнічае там, накідваецца на Гамлета, але кароль супакойвае юнака, нагадаўшы пра іхнюю дамову. Гамлет расказвае Гарацыа, што, западозрыўшы няладнае, прачытаў каралеўскае пісьмо пакуль Разенкранц і Гільдэнстэрн спалі, і падмяніў яго новым, у якім гаварылася, што забіць трэба саміх пасланцаў.
Калі Гамлет згаджаецца ўдзельнічаць у фехтавальным спаборніцтве, кароль і Лаэрт намазваюць атрутай рапіру апошняга, а кароль у дадатак атручвае віно ў келіху, з якога мусіць піць Гамлет. Гамлет першы раз раніць Лаэрта, і каралева п’е за здароўе сына з яго келіху. Лаэрт раніць Гамлета атручанай рапірай, затым у ходзе бою яны абменьваюцца зброяй і рану атручанай рапіраю атрымоўвае таксама Лаэрт. Гертруда кажа, што віно атручана, і памірае. Лаэрт расказвае, як кароль падвучыў яго атруціць рапіру, прабачае Гамлету забойства бацькі і просіць прабачыць яго. Гамлет дае яму прабачэнне, і Лаэрт памірае таксама. Гамлет забівае караля атручанай рапірай, і сам памірае ад раны. Уваходзяць паслы з Англіі, абвяшчаючы, што Разенкранц і Гільдэнстэрн мёртвыя. Салют у гонар памерлага прынца завяршае п’есу.
Фразэалогія
Шматлікія цытаты з «Гамлета» сталі фразэалагізмамі ў многіх мовах свету. Самая вядомая сярод іх — Быць альбо не быць?
Пераклады
Як класічны твор сусветнага ўзроўню, «Гамлет» быў перакладзены на больш як пяцьдзясят моў. Поўны пераклад на беларускую мову выканаў Юрка Гаўрук (1935, 1964).
Сергіеў Пасад
Сергіеў Пасад (у 1925—1930 гг. — Сергіеў, у 1930—1992 гг. — Загорск) — горад (з 1782) у Маскоўскай вобласці Расіі, адміністрацыйны цэнтр Сергіева-Пасадскага раёна Маскоўскай вобласці, найбуйнейшы населены пункт муніцыпальнага ўтварэння «Гарадское паселішча Сергіеў Пасад», з’яўляецца цэнтрам Сергіева-Пасадскай гарадской агламерацыі, якая мае насельніцтва звыш 220 тысяч чалавек.
Станцыя Сергіеў Пасад — адна з асноўных чыгуначных станцый на Яраслаўскай лініі Маскоўскай чыгункі. У горадзе знаходзіцца помнік культуры і мастацтва, занесены ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА — Троіца-Сергіева лаўра.
Адлегласць да Масквы складае 52 км. Насельніцтва — 105,8 тыс. чал. (2010).
Паранімія
Паранімія (ад παρα- — прыстаўка са значэннем сумежна, ὄνομα — «імя») — частковае гукавое падабенства слоў пры іх семантычным адрозненні (поўным або частковым).
Таксама тэрмінам «паранімія» прынята называць такую з'яву ў мове, калі два словы, у нейкай меры падобныя па гучанні, але маюць рознае значэнне, памылкова ўжываюцца адно замест іншага. Напрыклад, ужыванне слова «адрасат» замест «адрасанта», «боцман» замест «лоцман», «крэмень» замест «крэмній» з'яўляецца параніміяй, а словы, якія складаюць такія пары, завуцца паронімамі.
Выдрыцкі сельсавет
Вы́дрыцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытараыяльная адзінка ў складзе Крупскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Выдрыца.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Крупскага раёна Барысаўскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Менскай акругі, з 18 чэрвеня 1927 года — у складзе Аршанскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Крупскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Мінскай вобласці. 31 сакавіка 1977 года ў склад Ухвальскага сельсавета перададзены вёскі Гумны і Узнаж. 30 кастрычніка 2009 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Ухвальскага сельсавета.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 321 чалавек, з іх 96,3 % — беларусы, 2,8 % — рускія, 0,6 % — палякі.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 4 населеныя пункты: вёскі Выдрыца, Вялікае Горадна, Малое Горадна і Прудок.
Пача Камак
Пача Камак, на мове кечуа — Pacha Kamaq, літар. «Тварэц Сусвету» — бажаство, якому пакланяліся ў горадзе Пачакамак (старажытная дзяржава Ічма). Іншыя імёны: Pacharuraq, Pachirisu.
Лічылася, што Пача Камак стварыў першага мужчыну і першую жанчыну, але забыўся даць ім харчаванне, і мужчына памёр. Жанчына пракляла Пача Камака, абвінаваціўшы яго ў нядбайнасці, і Пача Камак апладніў яе. Пазней ён забіў яе сына і рассек яго цела на кавалкі, кожны з якіх стаў ядомым плодам ці раслінай. Другі сын жанчыны, Уічама, бег, і Пача Камак забіў жанчыну. Уічама захацеў адпомсціць яму і загнаў яго ў акіян.
Пасля заваявання дзяржавы ічама інкамі апошнія прынялі і культ Пача Камака. У позняй инкской міфалогіі Пача Камак лічыўся сынам Інці і Мама Кільа, а таксама мужам Мама Пача. Хоць горад Пачакамак у розны час належаў дзяржавам Уары, Пачакамакскай імперыі, Чанкайскай дзяржаве, Чымору і Ічма, але толькі апошнія пачыталі Пача Камака.
Ала Мікалаеўна Бодак
Ала Мікалаеўна Бодак (нар., Роўна, УССР) — беларускі палітык, суддзя Канстытуцыйнага Суда Рэспублікі Беларусь (з 2019). Кандыдат юрыдычных навук, дацэнт.
Біяграфія
Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт імя У. І. Леніна, Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь.
Працавала старшым кансультантам, кансультантам 2 катэгорыі ўпраўлення законапраектных работ Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь, кансультантам 1 катэгорыі, вядучым спецыялістам, галоўным спецыялістам аддзела заканадаўства аб сацыяльна-культурным будаўніцтве ўпраўлення заканадаўства аб дзяржаўным і сацыяльным будаўніцтве Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь, намеснікам начальніка ўпраўлення — начальнікам аддзела заканадаўства аб сацыяльна-культурным будаўніцтве ўпраўлення заканадаўства аб сацыяльна-культурным будаўніцтве, начальнікам упраўлення заканадаўства аб дзяржаўным і сацыяльным будаўніцтве Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь, начальнікам упраўлення заканадаўства аб дзяржаўным, сацыяльным будаўніцтве і забеспячэнні асноўных правоў і свабод грамадзян Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь, выконваючым абавязкі дырэктара, дырэктарам Дэпартамента нарматворчай дзейнасці Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь, начальнікам галоўнага ўпраўлення нарматворчай дзейнасці ў сферы дзяржаўнага будаўніцтва Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь.
З 9 студзеня 2009 года па 13 кастрычніка 2016 года працавала намеснікам Міністра юстыцыі Рэспублікі Беларусь.
Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання.
З сакавіка 2019 года — суддзя Канстытуцыйнага Суда Рэспублікі Беларусь.
Унесеная ў санкцыйныя спісы краін Балтыі.
Вязень сумлення
Вязень сумлення (prisoner of conscience) — тэрмін, уведзены ў зварот у пачатку 1960-х заснавальнікам арганізацыі Amnesty International брытанскім юрыстам і праваабаронцам Пітэрам Бененсанам. Ён абвясціў вязнямі сумлення ўсіх змешчаных пад вартай або ў зняволенні выключна за тое, што яны мірна выказвалі свае палітычныя або рэлігійныя погляды.
Цяпер арганізацыя Amnesty International лічыць, што вязень сумлення — чалавек, фізічная свабода якога абмежавана турэмным зняволеннем або іншым спосабам праз яго палітычныя, рэлігійныя ці іншыя перакананні, а таксама этнічнае паходжанне, пол, расу, мову, нацыянальнае або сацыяльнае паходжанне, сваяцкія адносіны, маёмасны статус, сексуальную арыентацыю і іншыя характарыстыкі асобы. Вязнем сумлення не можа лічыцца асоба, якая распальвала варожасць, ужывала ці ўхваляла ўжыванне гвалту.
Першым вязнем сумлення ў 1962 быў названы пражскі архібіскуп Іозеф Беран, які правёў 14 гадоў у турме (1949—1963) за пропаведзь, якая асуджала камуністычны лад.
Вязні сумлення ў СССР
Адным з першых савецкіх вязняў сумлення ў 1962 годзе быў прызнаны каталіцкі святар з Львова Іосіф Сліпы, які правёў у лагерах 18 гадоў і быў высланы з СССР у 1963 годзе, а ў 1965 прызначаны кардыналам і кіраўніком Украінскай грэка-каталіцкай царквы.
Да катэгорыі вязняў сумлення таксама прылічалі Натана Шчаранскага, Валерыю Навадворскую, Андрэя Сахарава, Аляксандра Салжаніцына, Юлія Даніэля, Андрэя Сіняўскага, Іосіфа Бродскага, Глеба Якуніна, Уладзіміра Букоўскага, Сяргея Кавалёва. Апошнія савецкія вязні сумлення былі вызвалены ў 1987 годзе.
Вязні сумлення ў Беларусі
У 2006 годзе міжнародная арганізацыя Amnesty International прызнала Аляксандра Казуліна, Дзмітрыя Дашкевіча, Мікалая Статкевіча, Міхаіла Марыніча, Паўла Севярынца вязнямі сумлення.
Вязні сумлення ў Расіі
28 верасня 2006 года Amnesty International надала статус вязня сумлення праваабаронцу Льву Панамарову, што атрымаў па рашэнні суда трое сутак адміністрацыйнага арышту за арганізацыю пікету памяці ахвяр Беслана ля Салавецкага каменя на Лубянскай плошчы Масквы 3 верасня 2006 года і супраціўленне супрацоўнікам міліцыі. Прэфектура Цэнтральнай акругі забараніла правядзенне акцыі, у сувязі з чым яе ўдзельнікі былі разагнаныя АМАПам.
Леў Панамароў стаў чацвёртым чалавекам, прызнаным вязнем сумлення ў Расіі. Да яго вязнямі сумлення сталі асуджаныя за шпіянаж Рыгор Пасько і Аляксандр Нікіцін, а таксама омскі праваабаронца Юры Шадрын. У статусе вязня сумлення было адмоўлена Міхаілу Хадаркоўскаму.
Більчэ (Дэмыдзіўскі раён)
Більчэ (Бі́льче) — вёска ў Дэмыдзіўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Барэмэльскай вясковай абшчыны.
Вераб’і (Фарынаўскі сельсавет)
Вераб'і́ (, Веробьи) — вёска ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Фарынаўскага сельсавета.
Пятровічы (Смалявіцкі раён)
Пятро́вічы (, Петровичи) — вёска ў Смалявіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Драчкаўскага сельсавета.
Размешчана каля ракі Волма і Пятровіцкага вадасховішча, за 30 км у напрамку на паўднёвы захад ад горада Смалявічы, за 35 км на ўсход ад Мінска.
Да 16 снежня 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Пятровіцкага сельсавета.
Секретные исследования
Аналитическая газета «Секретные исследования» (Аналітычная газета «Сакрэтныя даследаванні») — беларуская навукова-папулярная газета.
Выдаецца з 2001 года. Газета выходзіць 2 разы ў месяц і распаўсюджваецца як у кіёсках «Белсаюздрука», так і праз прыватных распаўсюднікаў, а таксама па падпісцы.
Дырэктар — Андрэй Ладыжэнка, галоўны рэдактар — Вадзім Дзеружынскі.
Семантыка
Сема́́нтыка ці Семасіялогія (састар.) — галіна мовазнаўства, што вывучае сэнсавы змест слоў. Слова «семантыка» вынайшаў у канцы XIX стагоддзя французскі лінгвіст Мішэль Брэаль, аўтар першага трактата аб семантыцы.
У прыватнасці, семантыка мае наступныя аб'екты вывучэння:
Нарэшце, семантыка знайшла новую вобласць ужывання ў вывучэнні моў праграмавання ў інфарматыцы, для якой яна была развітая фармальна.
Золачыўка (Дэмыдзіўскі раён)
Золачыўка (Зо́лочівка) — вёска ў Дэмыдзіўскім раёне Ровенскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Барэмэльскай вясковай абшчыны.
Акуалан’я
Насельніцтва складае 4418 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 87 чал./км². Займае плошчу 51 км². Паштовы індэкс — 61041. Тэлефонны код — 0721.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святая Люцыя.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
IC 968-2
IC 968-2 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) у сузор'і Дзева.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Дасор
Дасор — пасёлак у Макацкім раёне Атыраўскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Дасорскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 235235100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва пасёлка складала 9283 чалавекі (4605 мужчын і 4678 жанчын). Паводле дадзеных перепісу 2009 года, у пасёлку пражывалі 11470 чалавек (5731 мужчына і 5739 жанчын).
Ніжняіўкіна
Ніжняіўкіна (Нижнеи́вкино) — пасёлак гарадскога тыпу ў Кумёнскім раёне Кіраўскай вобласці Расіі, цэнтр Ніжняіўкінскага гарадскога паселішча. Размешчаны ў Ніжняіўкінскай курортнай зоне, на рацэ Іўкіна. Заснавана як сяло ў 1683 годзе. Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1970 года.
Рожыўка
Рожыўка (Ро́жівка) — вёска ў Браварскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Актант
Акта́нт (ад фр. actant — «які дзейнічае») у лінгвістыцы — актыўны, значны ўдзельнік сітуацыі, моўная канструкцыя, якая запаўняе семантычную або сінтаксічную валентнасць прэдыката.
Тэрмін уведзены ва ўжытак французскім лінгвістам Л. Тэньерам у 1950-х гадах.
Готхард Гайнрыцы
Готхард Карл Фёдар Гайнрыцы (Gotthard Carl Fedor Heinrici; — ) — нямецкі военачальнік, генерал-палкоўнік (1943), камандуючы Групай армій «Вісла» (1945).
Літаратурны музей Максіма Багдановіча
Літаратурны музей Максіма Багдановіча — музей прысвечаны жыццю і творчасці класіка беларускай літаратуры Максіма Адамавіча Багдановіча, які размяшчаецца ў двухпавярховым будынку № 7а па вул. М. Багдановіча ў Траецкім прадмесці. Недалёка ад гэтага месца знаходзіўся дом, які на жаль не захаваўся, у якім нарадзіўся класік беларускай літаратуры Максім Багдановіч.
Гісторыя
Пастанова аб стварэнні Літаратурнага музея Максіма Багдановіча прынята 19 верасня 1980 года. Створаны 1 красавіка 1981 года. У 1986—2001 гадах уваходзіў у Аб’яднанне дзяржаўных літаратурных музеяў. У 2001—2014 гадах быў самастойнай установай з двума філіяламі: «Беларуская хатка» і «Фальварак Ракуцёўшчына». З 2014 года з’яўляецца філіялам Дзяржаўнага музея гісторыі беларускай літаратуры.
Музей быў адкрыты для наведвальнікаў 8 снежня 1991 года да 100-годдзя з дня нараджэння Максіма Багдановіча. У доме, які пазбаўлены мемарыяльнасці, з дапамогай экспанатаў і мастацкіх прыёмаў, узноўлены непаўторны паэтычны свет паэта і яго жыццёвы шлях. Другая экспазіцыя сустрэла наведвальнікаў 9 снежня 2016 года, калі ўрачыста адзначалася 125-годдзе з дня нараджэння Максіма Багдановіча.
У 1996 годзе, калі дырэктарам працаваў Алесь Бяляцкі, частка супрацоўнікаў музею пачала дапамагаць арыштаваным палітычным актывістам і іх сваякам. Так узнік праваабарончы цэнтр «Вясна».
Экспазіцыя
Экспазіцыя музея складаецца з пяці невялікіх залаў на другім паверсе будынку. Кожная з пяці залаў экспазіцыі адлюстроўвае пэўны перыяд жыцця паэта і пераклікаецца з цыкламі вершаў зборніка «Вянок».
Першая зала знаёміць з тэмай дзяцінства і юнацтва Максіма Багдановіча, з яго бацькамі Марыяй Апанасаўнай і Адамам Ягоравічам Багдановічамі. Значная ўвага нададзена ніжагародскаму і яраслаўскаму перыядам у жыцці паэта, сувязям з вядомым пісьменнікам Максімам Горкім. Пры дапамозе мультымедыйнага экрана можна пазнаёміцца з радаводным дрэвам Максіма Багдановіча.
Матэрыялы другой залы адлюстроўваюць працэс станаўлення творчай індывідуальнасці паэта. Тут размешчаны тыя кнігі, якія знаёмілі яго з беларускай культурай, а таксама першыя творы беларускай літаратуры.
Чацвёртая зала «Мадоны» — адрозніваецца ад іншых зал экспазіцыі сваім афармленнем і ўвядзеннем адмысловых прыёмаў падачы экспанатаў. Тут размешчаны рэчы жанчын, якія натхнялі паэта: куфар, цацка, гадзіннік і іншыя прадметы. Найбольш цікавы экспанат — рукапісны зборнік перакладаў вершаў паэта на рускую мову «Зеленя», напісаны самім Максімам Багдановічам.
Пятая зала прысвечана апошняму перыяду жыцця Максіма Багдановіча. Тут можна ўбачыць вобраз Мінска пачатку XX стст., дзе паэт правёў паўгода свайго жыцця. Багдановіч жыў у «Беларускай хатцы» разам са Змітраком Бядулям, удзельнічаў у культурных і дабрачынных мерапрыемствах. Таксама ў зале можна пабачыць і экспанаты пра апошнія месяцы жыцця паэта ў Крыме, куды ён паехаў на лячэнне і дзе памёр у адзіноце.
Мастацкае афармленне экспазіцыі стылізавана пад характэрны для мастацтва канца XIX — пачатку XX стст. мадэрн. Яго элементы прысутнічаюць у афармленні столі, вітражоў.
Фонды
Калі на пачатак 2006 года ў фондах Літаратурнага музея М. Багдановіча знаходзілася 16 946 адзінак захоўвання музейных прадметаў асноўнага і навукова-дапаможнага фондаў, то ў 2018 годзе колькасць адзінак захоўвання перавысіла 20 тысяч. Музей пастаянна папаўняецца прадметамі, звязанымі з жыццём сям’і, родных і сяброў Максіма Багдановіча. Акрамя таго музей атрымлівае ў падарунак ад мастакоў творы, прысвечаныя мясцінам, дзе бываў паэт, а таксама на тэму яго творчасці; ад літаратараў — кнігі, звязаныя з тэматыкай творчасці Максіма Багдановіча і з імем асоб, блізкіх да яго. Дзякуючы супрацоўніцтву з установамі культуры і адукацыі Беларусі, Расіі, Украіны, Польшчы, Літвы, Латвіі, Эстоніі, Славакіі адбываецца абмен копіямі музейных прадметаў і ладзяцца сумесныя выставачныя і навуковыя праекты.