cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Савелій Сорын
Творчасць
У сваёй творчасці Савелій Сорын імкнуўся жывапіснасць экспрэсіянізму і з ідэямі і выканальніцкім майстэрствам мастакоў эпохі Адраджэння. Пісаў пераважна партрэты дзеячаў культуры, у тым ліку Т. Карсавінай (1910), Г. Ахматавай (1913—1914), князя С. Валконскага (1915), княгіні В. Арловай (1917), А. Бенуа (1946), М. Горкага (1902), Г. Паўлавай, Э. Дузэ, М. Фокіна (1926), Ф. Шаляпіна (1943), Л. Мясіна (1922), Н. Каванькі (1923). У 1920-1930-я гады мастак актыўна ўдзельнічаў у выстаўках рускага мастацтва ў Парыжы (1921, 1927), Лондане (1921), Нью-Ёрку (1923, 1924), Пітсбургу (1924), Філадэльфіі (1932) і іншых гарадах. Стварыў партрэты членаў брытанскай каралеўскай сям’і, у тым ліку прынцэсы Лізаветы — будучай каралевы Лізаветы II.
У гады Першай сусветнай вайны вайны Савелій Сорын зрабіў некалькі буйных узносаў у фонд дапамогі СССР.
Дом Цысарэнкі
Дом Цысаренкі — аб'ект культурнай спадчыны рэгіянальнага значэння, пабудаваны ў пачатку XIX стагоддзя па вуліцы Грэчаскай, 55 у горадзе Таганрогу Растоўскай вобласці. Дом мае гістарычнае значэнне, як месца, якое наведваў пісьменнік Антон Паўлавіч Чэхаў.
Гісторыя
Першым грамадзянскім гарадскім галавой Таганрога быў Ціхан Цысаренка, абраны ў 1786 годзе. Менавіта ён пабудаваў дом па вуліцы Грэчаскай, 55 у 1810 годзе. Павел Ціханавіч паходзіў з купецкай сем'і ганаровых грамадзян горада. У 1826 годзе гарадскі будаўнічы камітэт выкупіў дом у Паўла Ціханавіча Цысаренкі для таго, каб там змесцаваўся архіў, сірочы суд і дом кіраўнік горада. Згадваецца таксама патомны ганаровы грамадзянін Таганрога, купец Іван Цысарэнка — імаверна сын Ціхана Цысарэнкі. Як член Будаўнічага камітэта ён прымаў актыўны ўдзел у прыладзе дадатковага алейнага асвячэння гарадскіх вуліц і прыладзе дарог перад наведваннем Таганрога Аляксандрам I. У 1831 годзе ён быў у складзе першай шасці галоснай думы. Значыўся ў спісе купцоў II гільдыі ў 1833 годзе — ён гандляваў жалезнымі таварамі. У яго было трое сыноў і адна дачка. У гістарычных дакументах згадваецца ўнук першага грамадзянскага гарадскога галавы Таганрога — Пётр Іванавіч Цысаренка. Ён 24 студзеня 1852 года жаніўся з дачкой купца Аляксандрай Міхайлаўнай Сімачовай.
Спачатку выкуп дома Цысарэнкі быў патрэбны з-за таго, што ў горад прыехала царская сям'я. Імператрыца Лізавета Аляксееўна набыла ў горада дом, у якім яна спынялася з мужам. Кошт дома Цысарэнкі быў ацэнены ў 49 тысяч рублёў. У ім сталі жыць асобы, што займалі пасады кіраўніка горада. З 1844 па 1854 год у гэтай доме жыў генерал-маёр Аляксандр Карлавіч Лівен.
З 1873 года па 1907 год у гэтым домаўласніцтве знаходзілася Гарадская Управа і Гарадскі банк. У 1874 годзе на ніжнім паверсе дома адкрылася бібліятэка Вашчыненкі. 23 мая 1976 года ў аднім з пакояў управы адбылося адкрыццё грамадская гарадской бібліятэкі, якую падчас навучання ў гімназіі наведваў пісьменнік Антон Паўлавіч Чэхаў і гісторык Павел Пятровіч Філеўскі. У красавіку 1877 года бібліятэка пераехала ў дом Дашкевіча.
З 1907 па 1909 год у будынку знаходзіўся Грамадскі банк. 14 верасня 1903 года частка дома была перададзена прыватнай гімназіі мадам Янавіч, яе адкрыццё адбылося 14 верасня 1906 года. Было арганізавана навучанне ў 7 асноўных класах, 2 рыхтавальных класах. Дзейнічаў інтэрнат. Плата за год навучання складала 300 рублёў. Адукацыю ў гімназіі Янавіч атрымала каля 100 дзяўчын, сярод іх дачку кіраўніка Азоўска-Данскім банкам Наталля Луцкая, дачка землеўласніка Муза Кавалёва, сваячка Талстога — Ганна Талстая і многія іншыя.
У 1914—1917 гадах тут месціўся хірургічны лазарэт № 4 на 100 ложкаў. Да 23 красавіка 1918 працаваў штаб вайскова-марскога камісара і камісара порта. З 1992 года дом ахоўваецца законам як аб'ект культурнай спадчыны. Будынак валодае гістарычным значэннем, як месца, якое наведваў Антон Паўлавіч Чэхаў.
Дом Наймона
Гісторыя
Пабудаваны ў 1920-х гг. з цэглы кляштара бенедыкцінцаў у Гарадзішчы, пасля таго як за садзейнічанне паўстанню 1863 года той быў зачынены і прададзены сапраўднаму стацкаму саветніку Дэлагардзі з умовай, каб будынкі былі знесены альбо перароблены ў жылыя памяшканні з поўным змяненнем іх выгляду.
На першым паверсе дома Наймона ў пачатку XX стагоддзя знаходзіўся знакаміты рэстаран і кандытарская Грэгаровіча, якія прапаноўвалі наведвальнікам лепшыя ў горадзе пірожныя, шакалад і тарты. У 1939 годзе ў гэтым будынку пачаў cвою працу першы Пінскі гарсавет, служачыя якога абедалі ў рэстаране Грэгаровіча.
Архітэктура
Ушчыльную прылягае да дома № 34, утвараючы з ім адзіную архітэктурную кампазіцыю. Размешчаны на рагу вуліц Леніна і Заслонава. Горадабудаўнічая сітуацыя абумовіла дынамічную асіметрычную кампазіцыю будынка з архітэктурна вылучанай вуглавой часткай, завершанай атыкам. Будынак трохпавярховы. Трэці паверх аддзелены гарызантальнай цягай і трактаваны як вянчаючая частка. Рытм і памеры аконных праёмаў на галоўным фасадзе па вул. Леніна падпарадкаваны прынцыпу білатэральнай сіметрыі, якую парушае толькі бакавы партал уваходу. Вуглавая частка на першым паверсе вырашана прамым вуглом, на другім — 2 слаба вынесеным эркерамі, на трэцім — магутным паўкруглым эркерам з маленькім паўкруглым балкончыкам, які абапіраецца на ніжні прамавугольны выступ як на контрфорс. Планіроўка калідорная, з двухбаковым размяшчэннем пакояў. У архітэктуры будынка спалучаюцца элементы канструктывізму і мадэрну. У наш час тут размешчана адміністрацыйная ўстанова.
Прыднястроўскі рубель
Прыднястроўскі рубель — грашовая адзінка Прыднястроўскай Малдаўскай Рэспублікі. 1 рубель = 100 капейкам.
Уласная грашовая адзінка з’явілася ў Прыднястроўі ў 1994 годзе. Дагэтуль рэспубліка карысталася савецкімі банкнотамі, на якія клеілі спецыяльныя маркі з выявай А. В. Суворава. На новых прыднястроўскіх рублях з’явіліся партрэты А. В. Суворава і Б. Хмяльніцкага.
Вельмі хуткія тэмпы інфляцыі прывялі да неабходнасці дэнамінацыі і замены грашовых банкнот. Дэнамінацыя была праведзена ў 2001 годзе, грошы мяняліся ў суадносінах 1 000 000:1.
Новыя банкноты Прыднястроўскага Рэспубліканскага Банка ўзору 2000 года маюць істотныя адрозненні ад старых. На банкнотах наміналам 1, 5, 10, 25 рублеў на намаляваны рускі паўкаводзец А. В. Сувораў.
На банкноце наміналам 50 рублёў намаляваны класік украінскай літаратуры Т. Шаўчэнка
На банкноце наміналам 100 рублёў — выява малдаўскага гаспадара Дз. Кантэміра.
На банкноце наміналам 200 рублёў — выява графа П.Румянцава-Задунайскага, 500 рублёў — расійскай імператрыцы Кацярыны II.
Акрамя банкнот у 1, 5, 10, 25, 50, 100, 200 і 500 рублёў з’явіліся таксама манеты. Манеты ў 1, 5, 10 капеек вырабляюцца з алюмініевага сплава, а 50 і 25 капеек (уведзеныя ў 2002 годзе) — з медна-цынкавага сплава.
У 2007 годзе на банкноты ўзору 2000 года быў дабаўлены новыя ахоўныя элементы.
Марцулі
Марцулі́ (, Марцули) — вёска ў Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Уселюбскага сельсавета.
Да 25 чэрвеня 2008 года вёска ўваходзіла ў склад Бенінскага сельсавета.
Алан Шэпард
Алан Бартлет Шэпард, малодшы (Alan Bartlett Shepard, Jr.; 18 лістапада 1923, Дэры, штат Нью-Гэмпшыр, ЗША — 21 ліпеня 1998, Мантэрэе, штат Каліфорнія, ЗША) — амерыканскі астранаўт, контр-адмірал амерыканскіх ВМС. Першы амерыканец, які здзейсніў субарбітальны касмічны палёт. Другі касмічны палёт Шэпард выканаў у якасці камандзіра касмічнага карабля «Апалон-14», пасадачны модуль якога здзейсніў пасадку на паверхню Месяца.
Познія гады
У 1994 годзе сумесна з двума журналістамі ён выдаў кнігу «Moon Shot: The Inside Story of America’s Race to the Moon» («Палёт на Месяц: унутраная гісторыя амерыканскай месяцавай гонкі»). Дзіка Слейтана таксама прылічаюць да аўтараў гэтай кнігі, але ён памёр перш, чым праект быў скончаны і стаў аўтарам толькі намінальна. Цікаўна, што ў выданні кнігі 1994-га года змешчаны калаж з некалькіх фотаздымкаў, дзе выяўлены Шэпард, які б’е на Месяцы па мячы для гольфа (у рэчаіснасці гэты эпізод здымаўся толькі на тэлекамеру, і якасць гэтай здымкі значна горшы). Па кнізе быў створаны тэлевізійны мінісерыял у 1994 годзе.
Памёр 21 ліпеня 1998 года ад лейкеміі у шпіталі горада Мантэрэй. Праз пяць тыдняў сканала яго жонка Луіза Шэпард. Абодва былі крэміраваны, і іх попел быў развеяны над морам. У іх трое дочак і шасцёра ўнукаў.
Склады Лекерта
Склады Лекерта — будынак у гістарычным цэнтры Магілёва, размешчаны па вуліцы Карла Маркса, 17, на рагу з Фабрычным завулкам.
Гісторыя
Пабудаваны ў другой палове XIX ст. на вуліцы Зялёнай. Станаўленне масавай піваварнай вытворчасці ў Магілёве звязана з імем Франца Міхайлавіча Лекерта. У 1862 г. Лекерт пабудаваў піваварны завод у Маскоўскім (Лупалаўскім) прадмесці на Шашэйнай вуліцы. Ёсць звесткі, што ў сярэдзіне ХIХ ст. на вул. Зялёнай былі складскія памяшканні для гатовай прадукцыі. Да Кастрычніцкай рэвалюцыі ў былых піўных складах Лекерта была прыватная тытунёвая фабрыка. Перад Вялікай Айчыннай вайной там знаходзілася цукерачная фабрыка (у частцы будынка па Фабрычным завулку), а ў 1946 г. быў створаны Магілёўскі вінаробны завод. Першапачаткова прадугледжвалася перапрацоўка сыравіны на пладова-ягадныя віны.
У 1958 г. завод пачаў праводзіць тэхналагічную дапрацоўку і разліў вінаградных вінаў. У 1986 г. адбылося аб’яднанне піваварнага і вінаробнага заводаў са стварэннем Магілёўскага завода напояў. 1 верасня 1997 г. было створана дзяржаўнае вытворчае аб’яднанне шляхам зліцця Магілёўскага завода напояў і Дзяржаўнага вытворчага аб’яднання «Магілёўаблхарчпрам». У 2004 г. піўзавод увайшоў у склад ААТ «Холдынг „Магілёўаблхарчпрам“», якое затым было перайменавана ў ААТ «Магілёўаблхарчпрам».
Архітэктура
Помнік архітэктуры з элементамі класіцызму. Двухпавярховы прамавугольны Г-падобны ў плане будынак. Унутраная планіроўка калідорная. Будынак складзены з частак, якія знаходзяцца на розных узроўнях з перападам падлогі. З боку двара маюцца шматлікія сучасныя прыбудовы.
Фасады будынка, якія выходзяць на вуліцу Карла Маркса, аздобленыя тынкоўкай. Асноўная частка сцяны — цёмна-вохрыстая, на выступах светлая. На другой і трэцяй частках забудовы — прамавугольныя пілястры на вышыню двух паверхаў з вуглавым аздабленнем у выглядзе рамкі белага колеру.
222
222 — невысакосны год, пачаўся ў аўторак. 222 год нашай эры, 222 год 1 тысячагоддзя, 22 год III стагоддзя, 2 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 3 год 220-х гадоў.
Polydesmidae
Polydesmidae — сямейства двухпарнаногіх атраду.
Гаўрыіла (Глухава)
Ігумення Гаўрыіла (свецкае імя — Марыя Мікалаеўна Глухава; нар., Саратаў, РСФСР) — настаяцельніца гродзенскага Свята-Раства-Багародзіцкага жаночага манастыра.
Біяграфія
Нарадзілася ў Расіі ў сям’і служачых. У 1965 годзе сям’я пераехала ў вёску Жыровіцы Слонімскага раёна. Скончыла Жыровіцкую сярэднюю школу (1975), Ленінградскае медыцынскае вучылішча № 8. Працавала ў траўматалагічнай і нейрахірургічнай клініках пры Першым Ленінградскім медыцынскім інстытуце імя І. П. Паўлава.
У 1981 годзе прынята ў лік насельніц Рыжскага Свята-Троіцка Сергіева манастыра. 22 снежня 1988 пастрыжана ў мантыю з нарачэннем імя ў гонар архангела Гаўрыіла мітрапалітам Мінскім і Беларускім Філарэтам.
У 1988 годзе яна была накіравана ў Іерусалім для нясення паслушэнства ў Горненскім жаночым манастыры, дзе два гады выконвала абавязкі ігуменні. Потым несла паслушэнства ў сакратарыяце Аддзела знешніх царкоўных сувязяў у Маскве ў мітрапаліта Смаленскага і Калінінградскага Кірыла.
10 мая 1992 года прызначана настаяцельніцай адроджанага Свята-Раства-Багародзіцкага стаўрапігійнага жаночага манастыра ў Гродне.
23 ліпеня 1995 года ўзведзена ў годнасць ігуменні Патрыярхам Маскоўскім і ўсяе Русі Алексіем.
У верасні 2020 года ініцыявала збор подпісаў за адхіленне ад пасады архіепіскапа Гродзенскага і Ваўкавыскага Арцемія, які асудзіў гвалт сілавых структур супраць пратэстуючых. 17 верасня 2020 года выступіла з прамовай на жаночым форуме ў «Мінск-Арэне», куды прывезлі з усёй Беларусі больш за 10 тысяч прыхільніц А. Лукашэнкі. У час прамовы ігуменя Гаўрыіла назвала ўдзельнікаў пратэстаў пасля шостых прэзідэнцкіх выбараў «раз’юшаным статкам». Кіраўніцтва Беларускай праваслаўнай царквы адмежавалася ад выступу ігумені. Пасля Глухава папрасіла прабачэнне ва ўсіх, каго абразіў яе выступ. Настаяцельніца патлумачыла свае эмацыйныя выказванні перажываннямі за лёс Радзімы і заклікала ўсіх імкнуцца да міру, згоды і любові.
Ігумення Гаўрыіла — аўтар чатырох кніг пра гісторыю гродзенскага Свята-Раства-Багародзіцкага і Жыровіцкага манастыроў.
Узнагароды
Узнагароджана нанедранікам (1993), крыжом з упрыгажэннямі (2001), медалём Францыска Скарыны (2019), ордэнам Францыска Скарыны (2020) , ордэнам прападобнай Ефрасінні Полацкай (БПЦ), ордэнам прападобнага Сергія Раданежскага (РПЦ, 1998), ордэнам святой роўнаапостальнай Марыі Магдалены (Польская аўтакефальная праваслаўная царква, 2007), ордэнам прападобнай княгіні Ефрасініі Маскоўскай (РПЦ, 2008), медалём свяшчэннамучаніка Іаана Рыжскага (Латвійская праваслаўная царква, 2010). Лаўрэатка прэміі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь «За духоўнае адраджэнне» (2013).
Сур’ю (станцыя)
Сур’ю (Surju) — былая станцыя Эстонскай чыгункі ў павеце Пярнумаа. Знаходзілася на лініі Леле — Мыйзакюла. Назва паходзіць ад вёскі Сур’ю.
Гісторыя
Станцыя з’явілася ў 1896 годзе.
У 1975—1981 гадах замест вузкакалейкі была пабудавана шырокакалейная чыгунка Талін — Пярну — Рыга.
Пасажырскі рух далёкіх зносін спынены ў 1992 годзе, прыгарадны рух спынены пасля 31 студзеня 1996 года. Лінія цалкам закрыта да 2000 года і дэмантавана.
Свята-Мікалаеўскі сабор (Брэст)
Свята-Мікалаеўскі сабор — праваслаўны храм на тэрыторыі Брэсцкай крэпасці. Помнік архітэктуры руска-візантыйскага стылю.
Гісторыя
Пабудаваны ў 1856—1879 гг. з цэглы паводле праекта Д. І. Грыма, з’яўляўся архітэктурна-кампазіцыйным цэнтрам.
Сродкі ў 30000 залатых чырвонцаў былі сабраны афіцэрамі брэсцкага гарнізона і вайсковым духавенствам. У 1919 годзе перароблены пад гарнізонны касцёл Святога Казіміра (паводле іншых звестак Святой Тройцы) паводле праекта архітэктара Лісецкага, у 1928 годзе перабудаваны намаганнямі ксяндза А. Мацяйкевіча. Храм цалкам страціў свой праваслаўны фасад і нагадваў выгляд суседняга касцёла аўгусцінцаў. Храм моцна пашкоджаны ў гады Вялікай Айчыннай вайны, да якой выкарыстоўваўся як гарнізонны клуб. У 1972 годзе будынак закансерваваны і ўключаны ў мемарыяльны комплекс «Брэсцкая крэпасць-герой». 22 чэрвеня 1991 г. упершыню за пасляваенны час адбылося ўрачыстае набажэнства. У 1994 годзе вернуты вернікам. Адрэстаўраваны.
У 2014 годзе пабудаваны прыхадскі дом са званіцай па праекце архітэктара У. Н. Казакова.
Архітэктура
Размяшчэнне храма на тэрыторыі абарончага збудавання не дазваляла яго вышынную трактоўку. Таму 3-нефная базіліка, ступеньчатая кампазіцыя якой перакрыта цыліндрычнымі дахамі-бочкамі, атрымала прысадзісты характар. Складаецца з прамавугольнага ў плане асноўнага аб’ёму, завершанага магутным, але нізкім паўсферычным купалам на 16-гранным барабане аб’ёму, да якога па падоўжнай восі далучана паўкруглая апсіда. Галоўны фасад у выглядзе паўкруглай аркі: 1-ы ярус вылучаны арачным уваходным парталам, 2-і — 5 пралётнай аркатурай, над якой размешчаны гадзіннік-куранты. Аналагічную трактоўку атрымалі тарцы бакавых прыдзелаў. Гарызантальную развітасць архітэктурнай кампазіцыі падкрэсліваюць 3- і 5-часткавыя размежаваныя калонамі аконныя праёмы бакавых фасадаў. Вуглы храма крапуюць калонны ў 3 ярусы. Крапоўку масіўных аб’ёмаў храма ўзбагачаюць закамары, аркатура, крыжы-нішы, зубчастыя фрызы, карнізы на сухарыках і інш. Унутры нефы размежаваны магутнымі аркадамі, перакрыты цыліндрычнымі скляпеннямі.
NGC 7775
NGC 7775 (іншыя абазначэнні — PGC 72696, UGC 12821, MCG 5-56-16, ZWG 498.24, IRAS23498+2829) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Эдмунд Іванавіч Звяровіч
Эдмунд Іванавіч Звяровіч (нар., станіца Нова-Уладзімірская, Краснадарскі край, Расія) — беларускі матэматык. Доктар фізіка-матэматычных навук (1973, Тэорыя двухэлементавых краявых задач на рыманавых паверхнях і яе дастасаванні), прафесар (1977).
Біяграфія
Скончыў Растоўскі дзяржаўны ўніверсітэт (1960). З 1975 г. працуе ў БДУ. Навуковыя працы па тэорыі краявых задач і іх дастасаваннях. Распрацаваў у квадратурах агульнае рашэнне задачы Рымана на рыманавых паверхнях і выкарыстаў гэта ў плоскай тэорыі пругкасці. Распрацаваў метад лакальна-канформавага склейвання для развязання лінейных краявых задач на канечных рыманавых паверхнях.
Эрык I (кароль Даніі)
Эрык I Добры, або Велікадушны (Erik 1. Ejegod; 1070? — 10 ліпеня 1103) — кароль Даніі. Адзін з сыноў караля Свена II Эстрыдсена, быў абраны каралём пасля смерці свайго брата Олафа.
У часы Кнуда IV Эрык падтрымліваў яго, быў прызначаны ярлам Зеландыі. Падчас сялянскага паўстання, якое прывяло да гібелі Кнуда, бег у Швецыю. Вярнуўся ў 1095, у тым жа годзе быў абраны каралём.
Эрыку атрымалася аднавіць аўтарытэт каралеўскай улады ў народзе, змяніўшы падаткі, акрамя таго, неўрадлівыя гады ў Паўночнай Еўропе падышлі да канца. Вайна з вендамі, якія выцясняюцца германцамі, таксама была ўдалай — датчанам атрымалася захапіць важны для налётаў вендаў востраў Руген.
У 1098 Эрык падарожнічаў да Святога прастола ў Рым, дзе дамогся кананізацыі Кнуда (1101) і незалежнасці ад архібіскупа Гамбурга-Брэмена (у 1103 было заснавана архібіскупства ў Лундзе — першае архібіскупства ў Скандынавіі). У 1103 Эрык адправіўся ў паломніцтва ў Іерусалім, незадоўга да гэтага адбіты крыжакамі ў мусульман. Па дарозе Эрык пабываў у Ноўгарадзе, быў прыняты імператарам Аляксеем I Камнінам у Канстанцінопалі, аднак сваёй мэты не дасягнуў, з прычыны таго, што памёр у Пафасе на Кіпры.
Ян Лівэй
Ян Лівэй (кит. 杨利伟, піньінь Yáng Lìwěi; нар. 21 чэрвеня 1965) — касманаўт, першы касманаўт (тайканаўт) КНР.
Біяграфія
Ян Лівэй нарадзіўся ў павеце Суйчжун гарадской акругі Хулудаа правінцыі Ляанін.
Маці Ян Лівэя — настаўніца, бацька — бухгалтар у калгасе. Ян Лівэй жанаты. Яго жонка Чжан Юймэй — афіцэр Народна-вызваленчай арміі Кітая. Яны маюць сына (8 гадоў).
Цікавыя факты
Хоць Ян Лівэй стаў першым касманаўтам КНР, ён не з’яўляецца першым этнічным кітайцам у космасе. Да яго, у 1985 годзе, падчас місіі STS-51B, у космасе пабываў амерыканец кітайскага паходжання (нарадзіўся ў Шанхаі). Яшчэ раней, у 1968 годзе, у космасе пабываў выхадзец Ганконга амерыканскі астранаўт Уільям Андэрс, які здзейсніў палёт на «Апалоне-8», а ў 1985—1996 гадах 5 касмічных палётаў здзейсніла Шэнан Лусід, якая нарадзілася ў Шанхаі.
Імем Ян Лівэя быў названы астэроід — 21064 Янлівэй.
Нізаўцы
Нізаўцы́ (, Низовцы) — вёска ў Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Уселюбскага сельсавета.
Да 25 чэрвеня 2008 года вёска ўваходзіла ў склад Бенінскага сельсавета.
Дымітрыс Хрыстофіяс
Дымітрыс Хрыстафіяс (Δημήτρης Χριστόφιας; 29 жніўня 1946 — 21 чэрвеня 2019) — кіпрскі палітык, 6-ы прэзідэнт Кіпра (2008—2013).
224
224 — высакосны год, пачаўся ў чацвер. 224 год нашай эры, 224 год 1 тысячагоддзя, 24 год III стагоддзя, 4 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 5 год 220-х гадоў.
Ястраб (палітыка)
Ястраб — прыхільнік ў палітычнай дыскусіі аб ваенных пытаннях, член «партыі вайны». Супрацьлегласцю ястраба з’яўляецца «голуб»; зааморфная метафара-супрацьпастаўленне абраная па аналогіі з паводзінамі птушак: голуб, які лічыцца бяскрыўдным, і вельмі агрэсіўны ястраб.
Тэрмін прыйшоў з амерыканскага варыянта англійскай мовы, прыдуманы падчас вайны 1812 года паміж ЗША і Англіяй. Першымі «ястрабамі» сталі каля тузіна членаў Кангрэса 12-га склікання на чале са спікерам Г. Клеем (фармальнага спісу, натуральна, не было, і даследчыкі спрачаюцца наконт класіфікацыі канкрэтных кангрэсменаў ).
NGC 7776
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Букачыўцы
Букачыўцы (Букачівці) — пасёлак гарадскога тыпу ў Рагатынскім раёне Івана-Франкоўскай вобласці Украіны на рацэ Днестр.
Гісторыя
Першая згадка ў пісьмовых крыніцах аб паселішчы датуецца 1438 г. У канцы XV ст. гэта ўжо мястэчка з магдэбургскім правам. Гандлёвы шлях Львоў — Галіч, які пралягаў праз мястэчка, спрыяў развіццю гандлю і рамёстваў. З пячатак другой паловы XIX ст. вядомы старадаўні герб мястэчка: фігура Найсвяцейшай Панны Марыі з немаўлём Езусам, якая выходзіць з воблака. 1 кастрычніка 1931 г. вясковая гміна Слабада Букачыўская Рагатынскага павета Станіслаўскага ваяводства ліквідаваная і яе тэрыторыя далучана да сельскай гміны Букацыўцы таго ж павета. У 1939 г. у сяле пражывалі 3 850 чалавек (1 170 украінцаў, 1 030 палякаў, 450 польскіх асаднікаў, 860 яўрэяў). Са снежня 1939 г. па 13 сакавіка 1959 г. мястэчка было цэнтрам аднайменнага раёна.
225
225 — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 225 год нашай эры, 225 год 1 тысячагоддзя, 25 год III стагоддзя, 5 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 6 год 220-х гадоў.
Поразаўскі раён
По́разаўскі раё́н — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка БССР у 1940—1960 гг. Цэнтр — вёска (з 1958 года гарадскі пасёлак) Поразаў.
Махіроўка
Махіро́ўка (, Махировка) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.
Поразаўскі раён
Гісторыя
У перыяд з 1941 да 1944 года пад акупацыяй нямецкіх войскаў, 20 верасня 1944 года быў перададзены ў Гродзенскую вобласць.
Вальдэмарсвік (камуна)
Камуна Вальдэмарсвік (Valdemarksviks kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Эстэргётланд у цэнтральнай Швецыі.
Махіроўка
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мёры Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Поразаўскі раён
Гісторыя
16 ліпеня 1954 года былі скасаваныя Дашкевіцкі, Лескаўскі, Нізянскі, Хрустаўскі і Шчурыцкі сельсаветы, утвораны Крапіўніцкі сельсавет. 30 красавіка 1958 года вёска Поразаў набыла статус гарадскога пасёлка, Поразаўскі сельсавет скасаваны.
20 студзеня 1960 года раён быў скасаваны, яго тэрыторыя была далучана да Свіслацкага раёна.
Рыйселля (станцыя)
Рыйселля (Riisselja) — былая вузвавая станцыя Эстонскай чыгункі ў павеце Пярнумаа. Знаходзілася ў вёсцы Рыйселля на лініі Леле — Мыйзакюла.
Гісторыя
Станцыя з’явілася ў 1896 годзе.
У 1975—1981 гадах замест вузкакалейкі была пабудавана шырокакалейная чыгунка Талін — Пярну — Рыга. Адгалінаванне было дэмантавана. Да 2000 года была таксама дэмантавана асноўная лінія Леле — Мыйзакюла.
Стралкоўскае
Стралко́ўскае во́зера — возера ў Беларусі, у Верхнядзвінскім раёне Віцебскай вобласці, у басейне ракі Вужыца, за 25 км на паўночны ўсход ад горада Верхнядзвінск, на ўсход ад вёсак Абрамова і Стралкі.
Плошча паверхні возера 0,93 км². Найбольшая глыбіня 1,5 м. Даўжыня 1,57 км. Найбольшая шырыня 0,89 км. Даўжыня берагавой лініі 3,99 км. Аб’ём вады 1,02 млн м³. Плошча вадазбору 10,9 км². Схілы катлавіны і берагі нізкія, амаль паўсюдна забалочаныя, часткова пад ворывам. Дно выслана сапрапелем. На захадзе выцякае ручай у раку Ужыца (Вужыца).
Вальдэмарсвік (камуна)
Вальдэмарсвік 144-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Вальдэмарсвік.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 7 613 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 3 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Махіроўка
Гісторыя
Да 11 лютага 1974 года хутар уваходзіў у склад Камянполлеўскага сельсавета.
Сцягі раёнаў
Гісторыя
У лістападзе 2020 года з’явіўся віртуальны музей, у якім больш за 300 асобнікаў.
Ціхавольскі сельсавет
Ціхаво́льскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Свіслацкага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Ціхаволя.
Утвораны ў 1945 годзе ў складзе Свіслацкага раёна Гродзенскай вобласці БССР з часткі Масеўскага сельсавета Гайнаўскага раёна, якая засталася ў складзе БССР. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Дабравольскага сельсавета.
Джон Глен
Джон Гершэль Глен-малодшы (John Herschel Glenn, Jr.;, Кембрыдж, штат Агая, ЗША — , Калумбус, штат Агая, ЗША) — амерыканскі астранаўт, лётчык-выпрабавальнік, лётчык Корпуса марской пяхоты ў Другой сусветнай і Карэйскай войнах, сенатар (ад Дэмакратычнай партыі) ад штата Агая з 1974 па 1999 год.
Троіцкі (Хоцімскі раён)
Тро́іцкі (, Троицкий) — былая вёска ў Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіла ў склад Батаеўскага сельсавета.
Скасавана ў 2010 годзе.
Геаграфія
Вёска знаходзілася каля правага берага ракі Войская (прыток Беседзі). Аўтамабільнай дарогай злучаецца з бліжэйшымі населенымі пунктамі — вёскамі Іўкіна (на поўдні) і Ветка (на поўначы), дарогай  — з вёскай Чарчонае (на захадзе).
Ахеран
Ахе́ран (Αχέρων) — рака на паўночным захадзе Грэцыі. Даўжыня — 52 км.
Пачаткам ракі Ахеран лічыцца зліццё двух ручаёў, што бяруць бачатак у гарах Пінд на вышыні 1986 м. Яна цячэ па вузкай горнай даліне, потым фарміруе каньён са стромкімі скаламі. За ім у мінулым расцілалася возера Ахерусія, асушанае ў 1960-х гг. Ніжняя плынь пры ўпадзенні ў Іанічнае мора суднаходная, даступная для маламерных суднаў.
Назва ракі паходзіць ад («уздых»). У Старажытнай Грэцыі лічылася прытокам Стыкса. Старажытныя грэкі верылі, што ў возеры Ахерусія месціўся ўваход у свет памерлых. Каля Ахерана знаходзіўся храм Некрамантэён, дзе жрацы прымалі пілігрымаў, якія імкнуліся ўвайсці ў кантакт з нябожчыкамі. У 1958 г. храм, пабудаваны ў IV ст. да н.э., быў знойдзены археолагамі.
У нашы дні рэчышча Ахерана з’яўляецца месцам прыцягнення для турыстаў.
226
226 — невысакосны год, пачаўся ў нядзелю. 226 год нашай эры, 226 год 1 тысячагоддзя, 26 год III стагоддзя, 6 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 7 год 220-х гадоў.
Мацвееўцы (Мёрскі раён)
Мацве́еўцы (, Матвеевцы) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.
Труд (Хоцімскі раён)
Труд (, Труд) — былая вёска ў Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіла ў склад Батаеўскага сельсавета.
Скасавана ў 2010 годзе.
Мацвееўцы (Мёрскі раён)
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 12 чэрвеня 1958 года хутар уваходзіў у склад Новапагосцкага сельсавета, з 12 чэрвеня 1958 года да 11 лютага 1974 года — у склад Камянполлеўскага сельсавета.
Звярынае
Звяры́нае — возера ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Дрыса, за 32 км на паўночны ўсход ад Полацка, за 12 км на паўночны захад ад вёскі Дрэтунь на мяжы з Расонскім раёнам.
Плошча паверхні 0,26 км². Даўжыня 1,36 км, найбольшая шырыня 0,26 км. Даўжыня берагавой лініі 4,77 км. Найбольшая глыбіня 3,4 м. Аб'ём вады 0,57 млн. м³. Плошча вадазбору 2,1 км².
Катлавіна возера выцягнутая з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад. Схілы катлавіны вышынёй 1—3 м, параслі лесам. Берагі пераважна пясчаныя, на поўначы сплавінныя. Пойма шырынёй 5—15 м, пад лесам. У паўднёвай частцы востраў плошчай 0,4 га. Дно возера сапрапелістае, мелкаводдзе пясчанае. На паўднёвым захадзе выцякае рака Звёрынка. Зарастае ў прыбярэжнай зоне да глыбіні 1,5 м.
Фламандскія дыялекты
Фламандскія дыялекты (Vlaams) — агульная назва дзвюх буйных дыялектных груп, распаўсюджаных на тэрыторыі Бельгіі, — усходне- і заходнефламандскай, — якія распаўсюджаны ў Усходняй і Заходняй Фландрыі, якія раней уваходзілі ў склад графства Фландрыя. Апроч гэтых двух дыялектаў у Бельгіі існуюць таксама брабанцкія і лімбургскія дыялекты.
Гісторыя
У часы росквіту Бругэ і Гента нідэрландская мова істотна ўплывала на мясцовыя дыялекты. З пачатку XVII стагоддзя дыялект Усходняй Фландрыі стаў развівацца хутчэй за дыялект Заходняй. Прычынай таму паслужылі сельскі характар жыцця ў Заходняй Фландрыі і геаграфічная блізкасць усходнефламандскага дыялекту да Брабанта, дыялект якога ўвесь час пашыраўся і аказваў большы ўплыў на нідэрландамоўныя вобласці, чым уласна фламандскі. Сёння носьбіты фламандскага дыялекту пераважна выкарыстоўваць асобую форму дыялекту tussentaal, якая не адпавядае ні стандартнай нідэрландскай мове, ні дыялектам.
NGC 7777
NGC 7777 (іншыя абазначэнні — PGC 72744, UGC 12829, MCG 5-56-18, ZWG 498.26) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Антон Антонавіч Згіроўскі
Антон Антонавіч Згіро́ўскі (, Мінск — ) — беларускі савецкі акцёр. Заслужаны артыст Беларускай ССР (1935).
Біяграфія
У 1921 годзе паступіў у Трупу У. Галубка (пазней БДТ-3), напачатку быў дапаможным рабочым. У час вандраванняў тэатра ўдзельнічаў у канцэртах, спяваў у хоры. З 1926 года акцёр. Арыштаваны і расстраляны ў 1937 годзе. Рэабілітаваны ў 1957 годзе.
Пліса 1
Гісторыя
Згодна з інвентаром маёнтка Дзяляцічы князёў Радзівілаў 1652 года, 1 морг над ракой Пліса трымаў шляхціч Грышка Калічыц з зямянскага сяла Кальчычы. У XVIII стагоддзі зямянскі засценак Пліса ў дзве валокі. Сярод жыхароў у 1778 годзе былі Сцяпан Татарын, Бараноўскія, Мікуці, Тарлоўскія, Снітчэўскія і інш.
Храм Збавіцеля (Быдгашч)
Храм Збавіцеля (Kościół Zbawiciela w Bydgoszczy) — мураваная пратэстанцкая царква, якая знаходзіцца ў г. Быдгашч.
Пліса 1
Гісторыя
Да 25 чэрвеня 2008 года вёска ўваходзіла ў склад Бенінскага сельсавета.
Храм Збавіцеля (Быдгашч)
Гісторыя
Храм ў неагатычным стылі быў спраектаваны ў 1894 годзе берлінскім архітэктарам Генрыхам Зелінгам (1852—1932). У Быдгашч праект трапіў у лютым 1895 года, а будаўнічыя работы пачаліся 25 сакавіка 1896 года. 19 мая 1896 года быў закладзены вуглавы камень, а 27 кастрычніка 1897 года храм быў асвечаны. Ён быў узведзены ў выглядзе крыжа, з шырокім, прасторным, двухпралётным нефам, крыху выступаючым трансептам і кароткім рызнікам.
У 1901 годзе вакол храма па праекце была створана шырокая і маляўнічая зялёная зона, якая змякчыла строгасць архітэктуры і стала месцам адпачынку мясцовых жыхароў. Да 1929 года плошча парка складала 1,6 га, затым яна зменшылася да 0,65 га.
Сяргей Віктаравіч Кулініч
Сяргей Кулініч (нар., Мала Такмачка, Запарожская вобласць, Украіна) — украінскі футбаліст, абаронца польскага клуба «Хэлмянка» з Хэлма.
Апалон Мікалаевіч Майкаў
Апалон Мікалаевіч Майкаў (Аполло́н Никола́евич Ма́йков; 23.5 (4.6).1821,  — 8 (20).3.1897, ) — рускі паэт. Сын акадэміка жывапісу М. А. Майкава, брат В. М. Майкава і Л. М. Майкава. Скончыў юрыдычны факультэт Пецярбургскага ўніверсітэта (1841). Служыў у бібліятэцы пры Румянцаўскім музеі, а з 1852 года — у Камітэце замежнай цэнзуры. Пачаў друкавацца ў 1835 годзе. Першы зборнік «Вершы» (1842). Ліберальныя настроі Майкава 1840-х гадоў (паэмы «Два лёсы», 1845, «Машанька», 1846) змяніліся кансерватыўнымі поглядамі (верш «Калыска», 1854), славянафільскіх і панславісцкай ідэямі (паэма «Клермонцкі сабор», 1853); у 60-я гады творчасць Майкава падвергнулася рэзкай крытыцы з боку рэвалюцыйных дэмакратаў. Зведала змены і эстэтычная пазіцыя Майкава: кароткачасовае збліжэнне з натуральнай школай саступіла месца актыўнай абароне «чыстага мастацтва».
Сяргей Віктаравіч Кулініч
Клубная кар’ера
Выхаванец ДЮСШ запарожскага «Металурга», першы трэнер — Аляксандр Паўлавіч Рудыка. Па словах гэтага спецыяліста, хлопцы 1995 года нараджэння лічыліся ў «Металургу» не занадта ўдалым наборам. Тым не менш з гэтага года Сяргей Кулініч, Артур Кузняцоў, Мікіта Татаркоў і Эдуард Собаль выклікаліся ў зборную Украіны да 20 гадоў, а Цімафей Шарамета — у моладзевую.
Пасля завяршэння навучання Кулініч быў залічаны ў юнацкую каманду запарожцаў, дзе дэбютаваў 5 верасня 2012 года ў паядынку з сімферопальскай «Таўрыяй». З сезона 2013/14 гадоў футбаліст быў ужо асноўным выканаўцам у моладзевай камандзе. У наступным сезоне 1 сакавіка 2015 года дэбютаваў ва ўкраінскай Прэм’ер-лізе. Футбаліст правёў на полі ўсе 90 хвілін сустрэчы з «Гаверлай». Праз тыдзень згуляў 45 хвілін матча з данецкімі аднаклубнікамі.
26 снежня 2015 года стала вядома, што Сяргей пакінуў «Металург» і займаецца пошукамі новай каманды. У студзені 2016 года разам з таварышам па «Металургу» Ягорам Кліменчуком прыбыў на прагляд у беларускі клуб «Мінск», з якім у лютым падпісаў двухгадовы кантракт. У складзе «гараджан» выкарыстоўваўся ў якасці правага або цэнтральнага абаронцы, хоць і не меў трывалага месца ў асноўным складзе. У сезоне 2017 ужо замацаваўся ў стартавым складзе мінчан, толькі ў верасні і кастрычніку не гуляў з-за траўмы.
У студзені 2018 года адправіўся на прагляд у данецкі «Алімпік» і ў выніку падпісаў з ім кантракт. У жніўні 2018 года перайшоў у сербскі клуб «Спартак» з Субаціцы, пакінуў яго ў канцы таго ж года.
У жніўні 2019 года вярнуўся ў запарожскі «Металург». Сезон 2020/21 правёў у складзе «Мікалаева».
Міжнародная кар’ера
Сваёй гульнёй Кулініч прыцягнуў да сябе ўвагу трэнера юнацкай зборнай Украіны (да 20) Аляксандра Петракова, каманда якога ў гэты час рыхтавалася да паездкі на моладзевы чэмпіянат свету 2015. Футбаліст прайшоў з «жоўта-сінімі» зборы ў Турцыі, але ў Новую Зеландыю на сам чэмпіянат не паехаў.
Бухен
Бухен (Бухан) — старажытнаегіпецкія крэпасць і пасяленне, размешчаныя ў Паўночнай Нубіі (Ваваце) у раёне Другога парога Ніла. Старажытнае пасяленне Вадзі-Хальфа размяшчалася непадалёку, на іншым беразе ракі.
Гісторыя
Бухен мог існаваць яшчэ ў перыяд II-й дынастыі (2840—2686 гады да н. э.). Пасяленне развівалася ў часы фараона Снофру, каля 2590 да н. э. які нападаў на Нубію; графіці і надпісы, знойдзеныя ў Бухене, пацверджваюць гэта.
Паводле наяўных звестак, першае егіпецкае паселішча ў раёне Бухена магло праіснаваць два стагоддзі, пакуль егіпцяне не пакінулі гэта месца ў перыяд канца V дынастыі.
Крэпасць Бухена была ўзведзена ў перыяд Сярэдняга царства пры Сенусерце III (XII дынастыя) каля 1860 да н. э. для абароны ад нубійскіх нападаў і для забеспячэння далейшага прасоўвання Егіпта на поўдзень. Крэпасць Бухена ў свой час была вяршыняй інжынернай думкі. Яна дасягала 150 м у даўжыню, а яе плошча складала 13000 м2. Вялізныя сцены атачалі не толькі крэпасць, але і гарадок, які ўзнік блізу яе. У рэштках крэпасці археолагамі былі знойдзеныя парэшткі коней перыяду Сярэдняга царства, што абвяргае устоянае меркаванне аб тым, быццам конь быў завезены ў Егіпет гіксосамі. Нубійцы захапілі Бухен пасля падзення Сярэдняга царства і ўтрымлівалі яго аж да паходу Яхмаса I у Нубію. Царыца Хатшэпсут пабудавала ў Бухене храм Хора, які пасля ўзвядзення Асуанскай плаціны ў 1964 быў перанесены ў Хартум, каб не быць затопленным водамі возера Насер.
227
227 — невысакосны год, пачаўся ў панядзелак. 227 год нашай эры, 227 год 1 тысячагоддзя, 27 год III стагоддзя, 7 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 8 год 220-х гадоў.
Клуж
Клуж:
228
228 — высакосны год, пачаўся ў аўторак. 228 год нашай эры, 228 год 1 тысячагоддзя, 28 год III стагоддзя, 8 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 9 год 220-х гадоў.
Чарчонае
Чарчо́нае (, Черчёное) — вёска ў Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Бяседавіцкага сельсавета.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Батаеўскага сельсавета.
Насельніцтва Японіі
З насельніцтвам 126 млн чалавек Японія мае 11 месца ў спісе самых населеных краін свету. 80 % насельніцтва краіны жыве на востраве Хонсю. У Японіі самы высокі ў свеце паказчык працягласці жыцця і адзін з найніжэйшых паказчыкаў дзіцячай смяротнасці. Монанацыянальная краіна, 99 % насельніцтва складаюць японцы. Сталіца — горад Токіа — разам з прылеглымі гарадамі ўтварае найвялікушую ў свеце агламерацыю з насельніцтвам каля 38 млн чал.
Дэмаграфія
Для Японіі канца ХХ — пачатку ХХІ ст. характэрная стабільная колькасць насельніцтва з паступовым змяненнем яго ўзроставай структуры ў бок старэння, што абумоўлена вялікай нараджальнасцю ў 1950-х і адной з рэкорднейшых у свеце працягласцяў жыцця (85,5 гадоў у 2018). У 2018 узрост сярэдняга японца складае 47,7 гадоў, доля дзяцей да 15 гадоў — 12,7%, людзей старэйшых за 65 гадоў — 28,4%. Усе прыведзеныя паказчыкі робяць Японію самай старой нацыяй у свеце. Старэнне насельніцтва скарачае і так нізкую нараджальнасць, якая сёння складае 7,5 чалавек на 1000. У канцы 2010-х насельніцтва Японіі пачало скарачацца, і, калі ўрад не прастымулюе іміграцыю, у 2020-30-х дэпапуляцыя пойдзе імклівымі тэмпамі. У 2018 Японія саступіла Мексіцы месца ў дзясятцы самых населеных краін свету, у бліжэйшым будучым яе абыйдуць таксама Эфіопія, Філіпіны, В’етнам. Разумеючы негатыўныя наступствы сучасных дэмаграфічных тэндэнцый, урад Японіі летам 2018 прыняў новы візавы план, які дазволіць прыцягнуць да 2025 года каля паўмільёна нізкакваліфікаваных рабочых, недахоп якіх ужо адчуваецца.
Этнічны склад
Нацыянальны склад насельніцтва аднародны: 98,1 % складаюць японцы, якія называюць сябе ніхондхін (日本人), а сваю мову — ніхонга (日本語); невялікая колькасць карэйцаў (0,4%), кітайцаў (0,5%); яшчэ каля 1% філіпінцаў, в'етнамцаў, а таксама бразільцаў і перуанцаў японскага паходжання. Увогуле, Японія не вельмі ахвотна прымае мігрантаў, асабліва бежанцаў. У Японіі, пераважна на востраве Хакайда, пражывае каля 25 000 айнаў — самабытнага, але сёння практычна асіміляванага народа. На астравах Рукю жывуць рукюйцы, якіх японцы разглядаюць як субэтнас японскага народа. Да сацыяльных меншасцяў адносяцца буракуміны — японскія "недатыкальныя", што дыскрымінуюцца і ў наш час.
Мовы
99 % жыхароў краіны размаўляюць на японскай мове — аглюцінатыўнай мове, што ўтварае асобную сям'ю. Для пісьмовай перадачы японскай мовы выкарыстоўваюць іерагліфічнае пісьмо кандзі. На айнскай мове, што знаходзіцца на мяжы знікнення, размаўляе невялікая колькасць старых на востраве Хакайда.
Рэлігійны склад
Асноўныя рэлігіі — сінтаізм і будызм, прычым многія японцы арганічна спалучаюць вызнанне дзвюх гэтых вераў, аб чым сведчыць статыстыка: 70,4% вернікаў з'яўляюцца прыхільнікамі сінтаіму, 69,8% — будызму. У Японіі каля 100 тыс. сінтаісцкіх храмаў, прычым даследванні сцвярджаюць, што японцы ахвотней удзельнічаюць у рэлігійных рытуалах, чым з'яўляюцца шчырымі вернікамі. Каля 1,5% японцаў вызнаюць хрысціянства, якое было завезена місіянерамі яшчэ ў XVI ст.. Сёння многія святы і традыцыі, вытокі якіх ляжаць у хрысціянстве, набылі папулярнасць у Японіі: японцы дораць падарункі на Раство Хрыстова, адзначаюць Дзень святога Валянціна, бяруць шлюб на еўрапейскі манер. Для айнаў дагэтуль не страцілі значэння анімістычныя традыцыі. Вялікі ўплыў на жыццё грамадства аказалі завезеныя з Кітая даасізм і канфуцыянства.
Броды (горад)
Броды (Броди) — горад раённага значэння ў Львоўскай вобласці Украіны, цэнтр Бродыўскага раёна. Размешчаны на паўночным усходзе Львоўскай вобласці. Чыгуначная станцыя. Вузел аўтадарог на Роўна, Цярнопаль, Львоў.
Геаграфія
Горад размешчаны ў межах Бродаўскай раўніны, праз яго паўднёвую частку працякае невялікая рэчка Боўдурка (правы прыток Стыра). Броды ляжаць на мяжы Галіцыі і Валыні. Да 1918 года ў яго ваколіцах праходзіла мяжа паміж Аўстра-Венгрыяй і Расіяй. Цяпер праз горад праходзяць: чыгунка са Львова на Здалбунаў (Роўна) і аўтадарогі E40 і М06. Горад — месца стыку нафтаправодаў «Дружба» і «Адэса-Броды».
Гісторыя
Першая пісьмовая згадка аб горадзе — 1084 г. у «Павучанні Уладзіміра Манамаха…». Населены пункт знаходзіўся на мяжы Галіцкага і Валынскага княстваў. У 1441 г. пераходзіць польскаму шляхцічу Яну Сянінскаму. З 1511 г. належыць Камянецкім — падольскім ваяводам. У 1584 г. Броды купляе Станіслаў Жалкеўскі — бэлзкі ваявода. Ён атрымаў ад караля Стэфана Баторыя права на заснаванне горада c магдэбургскім правам і заснаваў горад Любіч (у гонар фамільнага герба). Але назва горада не прыжылася і менш чым праз 10 гадоў горад зноў называюць (па дакументах) Броды.
У 1629 г. ад Жалкеўскага Броды пераходзяць да Станіслава Канецпольскага, які ў 1631 г. займае пасаду вялікага гетмана кароннага Рэчы Паспалітай (трэцяя асоба ў дзяржаве пасля караля і канцлера) і ператварае Броды ў сваю рэзідэнцыю. Па праекце французскага інжынера дэ Боплана, пад наглядам Андрэа дэль Аквы, Броды ператвараюцца ў горад-крэпасць. Планіроўка была праведзена па плане «ідэальнага горада». Броды абкружаў земляны абарончы вал кропляпадобнай формы з дзесяццю бастыёнамі. Абаронную сістэму горада завяршаў Бродаўскі замак (пабудаваны па новагаландскай сістэме), размешчаны на заходняй ускраіне горада. Замак мае форму пяцікутніка з бастыёнамі на кутах. Горад быў сур’ёзнай ваеннай базай каронных войскаў у ходзе паўстання Б. Хмяльніцкага. Абараняў Рэч Паспалітую ад татарска-турэцкай агрэсіі ў другой палове XVII ст.
Пасля падзелу Рэчы паспалітай Броды адышлі да Аўстрыі. Гэта быў памежны горад з Расійскай імперыяй. З 1779 г. па 1880 г. Броды мелі статус «вольнага гандлёвага горада», «порта-франка». Гэта быў другі па значэнні (пасля Львова) горад Галіцыі.
З 1918 па 1939 гг. Броды ўваходзілі ў склад міжваеннай Польшчы, з 1939 г. — у складзе УССР, з 1991 г. — раённы цэнтр Львоўскай вобласці Украіны.
Забойства на вяселлі ў Сараеве
Забойства на вяселлі ў Сараеве (серб. Убиство старог свата испред Старе цркве на Башчаршији) была здзейснена 1 сакавіка 1992 года у горадзе Сараеве баснійскімі мусульманамі на чале з Рамізам «Чэла» Дэлалічам. Гэта падзея стала пачаткам міжэтнічнай вайны ў Босніі і Герцагавіне.
У нядзелю, 1 сакавіка, каля 14:30, на вясельную працэсію баснійскіх сербаў у старым мусульманскім квартале Башчаршыя ў Сараеве быў здзейснены напад, у выніку якога загінуў бацька жаніха, Нікола Гардовіч, і быў паранены сербскі праваслаўны святар. Напад адбыўся ў апошні дзень спрэчнага рэферэндуму аб незалежнасці Босніі і Герцагавіны ад Югаславіі, на ранніх этапах распаду Югаславіі і югаслаўскіх войнаў.
У адказ на страляніну нерэгулярныя баявікі Сербскай дэмакратычнай партыі (СДС) усталявалі барыкады і блокпасты па ўсім Сараеве, абвінаваціўшы Партыю дэмакратычнага дзеяння (SDA) баснійскіх мусульман у арганізацыі нападу. СДС запатрабавала, каб населеныя сербамі раёны Босніі і Герцагавіны патруляваліся сербамі, а не паліцыянтамі іншых этнічных груп, а таксама заклікала да размяшчэння ў краіне міратворцаў ААН. 3 сакавіка СДС пагадзілася разабраць узведзеныя ім барыкады. У той жа дзень Народны сход Босніі і Герцагавіны, дзе дамінуюць мусульмане, абвяшчае незалежнасць краіны.
Гардовіча часта разглядаюць як першую ахвяру баснійскай вайны. Раміз Дэлаліч, кар'ерны злачынец, які нібыта знаходзіўся пад абаронай SDA, быў хутка ідэнтыфікаваны ў якасці падазраванага, але баснійскія мусульманскія ўлады прыклалі мала намаганняў, каб знайсці яго месцазнаходжанне адразу пасля стральбы. Падчас вайны Дэлаліч кіраваў апалчэннем, якое пераследавала сербскае насельніцтва Сараева. Пазней ён прызнаўся ў здзяйсненні нападу ў тэлеінтэрв'ю. У 2004 годзе Дэлаліч быў абвінавачаны па адным пункце забойства першай ступені ў сувязі са смерцю Гардовіча, але быў застрэлены ў 2007 годзе, да таго, як суд над ім мог быць завершаны. У Федэрацыі Босніі і Герцагавіны, паўаўтаномнай баснійска-харвацкай тэрытарыяльнай адзінцы краіны, 1 сакавіка адзначаецца як Дзень незалежнасці. Свята не адзначаецца ў паўаўтаномнай баснійска-сербскай адзінцы Рэспубліка Сербская, і большасць баснійскіх сербаў звязваюць дату з тэрактам на вяселле, а не з рэферэндумам аб незалежнасці. Здымкі былі тэатралізаваныя ў брытанскім ваенным фільме 1998 года «Сардэчна запрашаем у Сараева».
Спадчына
Ніколу Гардавіча часта лічаць першай ахвярай баснійскай вайны. Сярод баснійскіх сербаў гэты напад звычайна называюць «Крывавым вяселлем». Палітолаг Кіт Кроўфард апісвае напад і масавыя забойствы баснійскіх сербаў у Басанскім Бродзе 27 сакавіка як два інцыдэнты, якія павялічылі канфлікт. Індыйскі акадэмік Радха Кумар параўнаў напад на вяселлі з гвалтоўнымі інцыдэнтамі, якія папярэднічалі міжабшчыннаму гвалту ў Індыі. 6 красавіка ЕЭС і ЗША прызналі Боснію і Герцагавіну незалежнай дзяржавай. У той жа дзень кіраўніцтва баснійскіх сербаў абвясціла незалежнасць Сербскай Рэспублікі Босніі і Герцагавіны, пазней перайменаванай у Рэспубліку Сербскую. Боснія і Герцагавіна была прынятая ў ААН 22 мая. У наступнай баснійскай вайне загінула каля 100 000 чалавек; дадатковыя два мільёны былі перамешчаныя. Вайна скончылася падпісаннем Дэйтанскага пагаднення ў снежні 1995 года, у якім ваяўнічыя бакі пагадзіліся падзяліць краіну на два паўаўтаномныя ўтварэнні: Федэрацыю Босніі і Герцагавіны і Рэспубліку Сербскую. Пасля вайны большасць ваеннага кіраўніцтва Рэспублікі Сербскай былі абвінавачаны Міжнародным трыбуналам па былой Югаславіі. Сярод іх быў Караджыч, які быў прызнаны вінаватым у ваенных злачынствах і злачынствах супраць чалавечнасці, а таксама ў генацыдзе за сваю ролю ў масавых забойствах у Срэбраніцы ў 1995 годзе і асуджаны да пажыццёвага зняволення ў сакавіку 2019 года.
229
229 — невысакосны год, пачаўся ў чацвер. 229 год нашай эры, 229 год 1 тысячагоддзя, 29 год III стагоддзя, 9 год 3-га дзесяцігоддзя III стагоддзя, 10 год 220-х гадоў.
Эдэсхог (камуна)
Камуна Эдэсхог (Ödeshögs kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Эстэргётланд у цэнтральнай Швецыі.
Эдэсхог 156-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Эдэсхог.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 58 230 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Міраслаў Гермашэўскі
Міраслаў Гермашэўскі (Mirosław Hermaszewski;  —, Варшава) — першы польскі касманаўт. Герой Савецкага Саюза (1978). Генерал.
Здзейсніў палёт у якасці касманаўта-даследчыка на касмічным караблі «Саюз-30» і арбітальнай станцыі «Салют-6» (27 чэрвеня — 5 ліпеня 1978 г.); працягласць палёту — 7 сутак 22 гадзіны 2 хвіліны 59 секунд. Адзіны паляк, які паляцеў у космас.
Біяграфія
Нарадзіўся 15 верасня 1941 года.
У 1981 годзе, пасля ўвядзення ў Польшчы ваеннага становішча, уваходзіў у склад Ваеннага савета нацыянальнага выратавання. У 1982 скончыў Ваенную акадэмію Генеральнага штаба імя К. Я. Варашылава ў Маскве. У тым жа годзе быў прызначаны начальнікам польскага лётнага вучылішча «Школа арлянят». Затым быў намеснікам начальніка Галоўнага палітычнага кіравання польскай арміі і служыў у гэтай пасадзе да 1988 года, калі палітычныя органы ў польскай арміі былі скасаваныя. З 1988 па 1991 год служыў камендантам (начальнікам) Вышэйшай афіцэрскай лётнай школы ў Дэмбліне. З’яўляўся намеснікам камандуючага ВПС і СПА Польшчы.
З 2000 года — брыгадны генерал у адстаўцы. На грамадскіх пачатках займаўся прапагандай касманаўтыкі.
У 1988 годзе ў Віцебску ўсталяваны помнік беларускаму касманаўту Пятру Клімуку і першаму касманаўту Польшчы Міраславу Гермашэўскаму. Спасылка
Яленаўка (Хоцімскі раён)
Яле́наўка (, Еленовка) — вёска ў Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Бяседавіцкага сельсавета.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Батаеўскага сельсавета.
Мілейкі (Мёрскі раён)
Міле́йкі (, Милейки) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 26 сакавіка 1973 года вёска ўваходзіла ў склад Дварнасельскага сельсавета.
Пліса 2
Гісторыя
Да 25 чэрвеня 2008 года вёска ўваходзіла ў склад Бенінскага сельсавета.
NGC 7778
NGC 7778 (іншыя абазначэнні — PGC 72756, UGC 12827, MCG 1-60-43, ZWG 407.69, ARAK 586) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».