cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Афелія (карціна Міле)
Сюжэт
На карціне Афелія намаляваная адразу пасля падзення ў раку. Яна спявае гаротныя песні, напалову пагружаная ў ваду. Яе пастава — раскрытыя рукі і позірк, скіраваны ў неба, — выклікае асацыяцыі з Распяццем Хрыста, а таксама нярэдка інтэрпрэтавалася, як эратычная. Дзяўчына павольна апускаецца ў ваду на фоне яркай, квітнеючай прыроды, на яе твары няма ні панікі, ні адчаю. І хоць смерць непазбежная, на карціне час як быццам замер. Міле ўдалося па-майстэрску захаваць імгненне, якое праходзіць паміж жыццём і смерцю.
Лонг-Айленд (праліў)
Даўжыня праліва — каля 150 км, шырыня да 32 км. У заходняй частцы праліў пераходзіць у вузкую пратоку («раку») Іст-Рывер, на берагах якой размешчаны Нью-Ёрк. Берагавая лінія моцна зрэзана, з боку акіяна мноства пясчаных кос.
Праліў багаты рыбай, малюскамі і ракападобнымі.
Рэкі, якія ўпадаюць у праліў, апрасняюць яго да стану саланаватасці. Вусці рэк Канектыкута, якія ўпадаюць у заліў, багатыя на земнаводных, чарапах. На берагах распаўсюджаны калоніі птушак.
Не вырашаны пытанне пра тое, хто адкрыў праліў. Вядома, што востраў Лонг-Айленд адкрыў у 1609 годзе Генры Гудзон. Аднак першы зарэгістраваны праход па праліве здзейсніў галандзец Адрыен Блок, імем якога названы востраў ва ўсходняй частцы праліва.
Размяшчэнне на беразе Нью-Ёрка і буйных гарадоў Канектыкута спрыяе забруджванню вод, што адмоўна ўплывае на флору і фаўну тэрыторыі. Таксама з-за гэтага змяншаецца і папулярнасць у турыстаў.
Часам праліў Лонг-Айленд завецца «залівам».
Каласняк
Каласня́к (Leymus) — род кветкавых раслін сямейства метлюжковых.
Батанічнае апісанне
Шматгадовыя травяністыя расліны вышынёю 80—120 см з доўгім паўзучым карэнішчам. Сцёблы прамыя, моцныя, тоўстыя, аблісцслыя. Лісце цвёрдае, буйное, шырокалінейнае з шызым налётам. Суквецце — густы колас. Каласкі ланцэтныя, 4—-6-кветныя, безасцюковыя. Плод — падоўжаная жалабатая зярняўка.
Арэал
Пашыраны ў нетрапічных краінах Паўночнага паўшар’я і Паўднёвай Амерыкі, часткова ў гарах тропікаў. На Беларусі расце ; рэдкі заносны від, трапляецца на пясках у хвойніках, населеных пунктах і інш., цвіце ў чэрвені—ліпені.
Віды
Род Каласняк уключае 55 відаў :
Значэнне
Кармавая, харчовая, дэкаратыўная расліна.
Гошча (Украіна)
Гошча (Гоща) — пасёлак гарадскога тыпу ў Ровенскай вобласці Украіны на рацэ Гарынь, цэнтр Гошчанскага раёна.
Гісторыя
Першая згадка ў летапісах аб Гошчы датуецца 1152 г. У сярэднявеччы вялікія князі літоўскія падарылі зямлю на рацэ Гарынь, паміж Корцам і Астрогам, ахрышчанаму былому мусульманіну Мурзе-Кірдзей-Хану.
Гоща набыла статус горада ў XVI ст. з атрыманнем магдэбургскага права. Валодалі Гошчай сем'і Кірдзеяў-Гойскіх. Яшчэ ў пачатку ХХ ст. у паўночнай частцы горада прасочваліся валы і рэшткі старога замка. Па некаторых сведчаннях, тут, у школе, у 1600-я гг. вучыўся Лжэдзмітрый I.
У XVII ст. Гошча належала князям Саламірэцкім. У прыватнасці, княгіня Рэгіна Саламірэцкая выступіла заснавальнікам і мецэнатам Міхайлаўскага манастыра, з умовай адкрыцця пры манастыры школы. У 1639 г. да мястэчка перанесена школа-філіял Кіева-Магілянскага калегіума з Вінніцы (перад тым, у першай палове ХVII ст., у горадзе дзейнічала арыянская навучальная ўстанова). Выкладанне ў такіх філіялах (такая ж установа мелася і ў Крэменцы) адбывалася па праграме кіеўскай установы.
У Саламірэцкіх Гощу купляе ваявода Адам Кісель. Падчас паўстання Хмяльніцкага А. Кісель даволі часта пражываў тут. Са свайго маёнтка ў Гошчы А. Кісель вёў перамовы з Багданам Хмяльніцкім ў канцы вясны - пачатку лета 1648 г. Лісты ён пасылаў з дапамогай манахаў Гашчанскага мужчынскага манастыра, пераважна праз Пятронія Ласка. Удава А. Кісяля Анастасія прадала маёнтак гетману Паўлу Цяцеры.
У 1775 г. мястэчкам валодалі Ленкевічы, у канцы XVIII ст. імі быў закладзены парк, які пасля стаў упрыгожваннем горада і быў аднесены да дзесяці самых цікавых паркаў Украіны. У XIX ст. уладальнікамі былі Валеўскі, якія ў Гошчы мелі адну з найбуйнейшых аўчарань на Валыні (каля 3 тыс. авечак), а таксама стайні на 300 коней.
4 ліпеня 1941 г. гітлераўцы захапілі Гошчу і навакольныя вёскі. Маючы агентурныя звесткі польскай тайнай паліцыі яны пачалі знішчаць актывістаў камуністычнага падполля і ўкраінскіх нацыяналістаў. У чэрвені 1942 г. створана група мсціўцаў на чале з Іванам Куткоўцам. Адначасова з гэтым падраздзяленнем у раёне дзейнічала разгалінаваная сетка ўкраінскіх паўстанцаў. У сёлах, на хутарах, лясах неслі варту воіны УПА. 20 мая 1942 г. нацысты у мястэчку расстралялі 670 яўрэяў.
Чэмпіянат свету па снукеры 1996
Чэмпіянат свету 1996 (World Snooker Championship 1996, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1996 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 20 красавіка па 6 мая 1996 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 62-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £1,200,000, з якіх £200,000 атрымаў пераможца.
Закон аб форме кіравання Швецыі 1772 года
Закон аб форме кіравання Швецыі 1772 года прадугледжваў самадзяржаўе. Закон быў прапанаваны каралём Густавам III  і саслоўі аднагалосна яго ўхвалілі 21 верасня 1772 года. Па законе ўлада ад саслоўяў пераходзіла да караля і эпоха парламентарызму, якая доўжылася полстагоддзя, скончылася. Прыняцце гэтага закона лічыцца бяскроўным дзяржаўным пераваротам. Закон аб саюзе і абароне, прыняты ў 1789, канчаткова пацвердзіў абсалютную ўладу караля. Закон аб форме кіравання праіснаваў да 1809 года, калі каралём Швецыі стаў француз Жан Батыст Бернадот. Але закон захаваўся ў Фінляндыі, якая стала ў тым жа годзе Вялікім Княствам. Імператар Аляксандр I урачыста заявіў на Боргаскім сойме: «Я абяцаў захаваць вашу канстытуцыю, вашы карэнныя законы; ваш сход тут сведчыць пра выкананне маіх абяцанняў». На іншы дзень члены сойма прынеслі прысягу ў тым, што «прызнаюць сваім царом Аляксандра I Імператара і Самадзержца Усерасійскага, Вялікага Князя Фінляндскага, і будуць захоўваць карэнныя законы і канстытуцыі края ў тым выглядзе, у якім яны ў наш час існуюць». Як Закон аб форме кіравання так і Закон аб саюзе і абароне заставаліся ў сіле ўвесь час існавання Вялікага Княства Фінляндскага паколькі яны пацвярджалі форму кіравання Імператара ўсерасійскага - самадзяржаўе. Ніводны паслядоўнік Аляксандра I не ўзяўся адкрыта адмяніць яго абяцанне, але ў эпоху русіфікацыі пры Мікалаі II былі спробы зрабіць гэта падзаконнымі актамі - маніфестамі і законамі, які б прама супярэчылі канстытуцыі. Пасля адрачэння імператара ад прастола і адсутнасці прэтэндэнтаў стварылася сітуацыя, якая дазволіла, паводле 38 параграфа канстытуцыі, парламенту абраць вярхоўную ўладу ў краіне, - 6 снежня 1917 года была абвешчана незалежнасць Фінляндыі. У 1919 годзе ў Фінляндыі быў складзены новы закон аб формн кіравання, а Закон аб саюзе і абароне пацверджаны - ён даваў пэўныя гарантыі буржуазіі і сялянству. Некаторыя палажэнні Закона аб саюзе і абароне праіснавалі ў Фінляндыі да 1995 года
Казыра
Казыра — беларускае прозвішча.
Сляпнёў
Сляпнёў — прозвішча.
Чэмпіянат свету па снукеры 1997
Чэмпіянат свету 1997 (World Snooker Championship 1997, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1997 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 19 красавіка па 5 мая 1997 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 63-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £1,260,000, з якіх £210,000 атрымаў пераможца.
Чэмпіянат свету па снукеры 1994
Чэмпіянат свету 1994 (World Snooker Championship 1994, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1994 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 16 красавіка па 2 мая 1994 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 57-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £1,068,000, з якіх £180,000 атрымаў пераможца.
Чэмпіянат свету па снукеры 1995
Чэмпіянат свету 1995 (World Snooker Championship 1995, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1995 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 14 па 30 красавіка 1995 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 61-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £1,132,000, з якіх £190,000 атрымаў пераможца.
Аляксандр Анатольевіч Меліхавец
Аляксандр Анатольевіч Меліхавец (нар., ) — беларускі кінарэжысёр.
Біяграфія
З 2009 года ў якасці рэжысёра зняў шэраг музычных кліпаў, сацыяльных ролікаў. З 2011 года зняў некалькі караткаметражных ігравых фільмаў.
У 2019 годзе дэбютаваў ў поўнаметражным кіно беларускамоўнай карцінай «Народныя мсціўцы» (экранізацыя апавядання Васіля Быкава).
У 2019 годзе на беларускай мове экранізаваў апавяданне Уладзіміра Караткевіча «Паляшук».
Чэмпіянат свету па снукеры 1992
Чэмпіянат свету 1992 (World Snooker Championship 1992, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1992 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 18 красавіка па 4 мая 1992 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 55-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £850,000, з якіх £150,000 атрымаў пераможца.
Спірыдовіч
Спірыдовіч — беларускае прозвішча.
Чэмпіянат свету па снукеры 1993
Чэмпіянат свету 1993 (World Snooker Championship 1993, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1993 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 16 красавіка па 3 мая 1993 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 56-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £1,000,000, з якіх £175,000 атрымаў пераможца.
Чэмпіянат свету па снукеры 1990
Чэмпіянат свету 1990 (World Snooker Championship 1990, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1990 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 13 па 29 красавіка 1990 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 53-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £620,000, з якіх £120,000 атрымаў пераможца.
Theatrum Orbis Terrarum
З 1570 па 1612 «Тэатр» Артэліуса зведаў 42 выданні. На кожнай карце, уключанай у «Тэатр», Артэліус пазначаў імя яе аўтара. Шматлікія карты для «Тэатра» былі выгравіраваны Францам Хогенбергам. У першым выданні ўтрымлівалася 70 карт, у выданні 1612 года ўжо 167 карт. У 1579 годзе Артэліус дапаўняе «Тэатр» раздзелам гістарычных карт, складзеных  — «Parergon Theatri», які выдаваўся і асобна. «Тэатр круга зямнога» — самая дарагая кніга XVI стагоддзя.
Апроч лацінскага выдання, «Тэатр» быў выпушчаны на галандскай, нямецкай, французскай, іспанскай, англійскай і італьянскай мовах. Каталог выданняў «Тэатра», складзены Марселем ван дэн Броке, быў выпушчаны ў 1996 годзе. У XVII стагоддзі пад той жа назвай выпусціў свой атлас амстэрдамскі выдавец Вілем Блау.
Боргаскі сойм
Боргаскі сойм (Porvoon maapäivät або Porvoon valtiopäivät, Borgå landtdag) — першы саслоўны сход (сойм) прадстаўнікоў народаў Фінляндыі, які адбыўся ў горадзе Борга (цяпер Порва) 10(22) сакавіка — 7(19) ліпеня 1809 года. Сойм быў скліканы расійскім урадам пасля перамогі ў руска-шведскай (фінскай) вайне 1808—1809 гадоў.
Боргаскі сойм зацвердзіў шырокую аўтаномію Вялікага Княства Фінляндскага, звязанага з Расійскім імператарскім домам асабістай уніяй. Такім чынам, сойм захаваў юрыдычныя рамкі фінскай нацыянальнай дзяржаўнасці, якая да гэтага знаходзілася ў залежнасці ад шведскай кароны, і тым самым у цэлым адыграў гістарычна станоўчую ролю, нягледзячы на захаванне правоў шведскай эліты Фінляндыі і перыяд русіфікацыі 1900—1917 гадоў.
Алена Барысаўна Спірыдовіч
Біяграфія
Скончыла БДУ (1983). З 1983 года працуе ў Нацыянальнай дзяржаўнай тэлерадыёкампаніі Беларусі. Вядучая нацыянальных і міжнародных фестываляў: «Славянскі Базар у Віцебску», кінафестываляў краін СНД «Лістапад» (з 1993) і расійскага «Кінатаўр», фестывалю працаўнікоў сяла «Дажынкі», тэлефестывалю песні «На перакрыжаваннях Еўропы» (з 1999), а таксама конкурсу маладых артыстаў эстрады «Зорная ростань».
Чэмпіянат свету па снукеры 1991
Чэмпіянат свету 1991 (World Snooker Championship 1991, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1991 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 20 красавіка па 6 мая 1991 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 54-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £750,000, з якіх £135,000 атрымаў пераможца.
Народныя мсціўцы
«Наро́дныя мсці́ўцы» — поўнаметражны мастацкі фільм, зняты ў 2019 годзе рэжысёрам Аляксандрам Меліхаўцом паводле аднайменнага апавядання Васіля Быкава. Першы з 1994 года беларускамоўны ігравы фільм, які выйшаў у шырокі кінапракат.
Сюжэт
БССР, 1958 год. Нечакана ў вёску на госці да свайго сябра прыязджае былы супрацоўнік «органаў» Вусаў, хоць усе думалі, што ён ужо не жывы. Яго тут добра памятаюць, перад вайной стараннямі гэтага энкавэдыста многіх рэпрэсавалі — арыштавалі ці забілі.
Чацвёра вяскоўцаў збіраюцца каб абмеркаваць навіну за бутэлькай. Прыгадваюць старыя крыўды, забітых сваякоў. І вырашаюць адпомсціць. А помста за такое можа быць толькі адна — смерць.
Здымкі і паказ
Для рэалізацыі праекту быў абвешчаны збор сродкаў на «Talaka.by», у выніку ўдалося назбіраць 25 % патрэбнай сумы — каля беларускіх рублёў. Фільм здымаўся часткамі, калі з’яўлялася фінансаванне. Запіс гуку склаў амаль палову бюджэту фільма, таму што звядзенне адбывалася на прафесійным абсталяванні з удзелам адмыслоўцаў.
Увогуле, здымкі цягнуліся 10 гадоў, фільм меў 3 варыянты  :
Да жніўня 2018 года фільм быў цалкам гатовы, атрымаў пракатнае пасведчанне (катэгорыя 12+). У фінальнай версіі граюць акцёры Рэспубліканскага тэатра беларускай драматургіі: Дзмітрый Давідовіч, Арцём Курэнь і Ілля Ясінскі. У эпізодах зняліся Канстанцін Воранаў (РТБД) і Паліна Дабравольская з тэатру «Тэрыторыя мюзікла».
Прэм’ера адбылася 2 і 3 сакавіка 2019 года ў малой залі канцэртнага комплексу «Мінск».
Крытыка
У аглядзе газеты «Культура» фільм быў ацэнены неадназначна. На думку аглядальніка Тараса Тарналіцкага, кінастужцы не стае ўвасаблення не толькі псіхалагічнай прасторы, але і гістарычнага «бэкграўнду». Фільм больш нагадвае «тэатральную пастаноўку, знятую на свежым паветры». Да недахопаў твора таксама было аднесена спрошчанае ўвасабленне сюжэту, дзе знешні канфлікт застаецца разгорнутым павярхоўна.
Маўрыкій Трафімавіч Сляпнёў
Маўрыкій Трафімавіч Сляпнёў (Маври́кий Трофи́мович Слепнёв; 15 (27).6.1896, вёска Ямскавічы, Санкт-Пецярбургская губерня, цяпер Кінгісепскі раён, Ленінградская вобласць —, ) — савецкі лётчык, Герой Савецкага Саюза (20.04.1934), палкоўнік. Член КПСС з 1934.
Біяграфія
Скончыў школу прапаршчыкаў (1915), Гатчынскую лётную школу (1917), 1-ю Вышэйшую школу ваенных лётчыкаў (1923), Акадэмію паветранага флоту імя Жукоўскага (1936), курсы ўдасканалення пры Акадэміі Генштаба (1941). Удзельнік Першай сусветнай вайны 1914—1918, штабс-капітан. У гады Грамадзянскай вайны 1918—1920 гадоў ваенны інжынер 25-й Чапаеўскай стралковай дывізіі. З 1925 года лётчык ГВФ, удзельнік асваення паветраных шляхоў у Сярэдняй Азіі, на Далёкім Усходзе і ў Арктыцы. У 1934 годзе ўдзельнічаў у выратаванні экіпажа ледакола «Чэлюскін». З 1936 года намеснік, а ў 1937—1939 гадах — начальнік Галоўнай інспекцыі ГВФ, адначасова з 1937 камандзір эскадры дырыжабляў. З 1939 года начальнік Акадэміі ГВФ. У час Вялікай Айчыннай вайны 1941—1945 гадоў намеснік камандзіра авіябрыгады ВПС Чарнаморскага флоту (1941—1942), затым працаваў у ВПС ВМФ і ў Галоўным штабе ВМФ. З верасня 1946 года ў адстаўцы. Член ЦВК СССР (1935—1938). Узнагароджаны 2 ордэнамі Леніна, ордэнам Чырвонага Сцяга, ордэнам Чырвонага Паўмесяца Таджыкскай ССР і медалямі.
Юрый Ільіч Сляпнёў
Юрый Ільіч Сляпнёў (,  — ) — беларускі танцоўшчык, Заслужаны артыст БССР (1955).
Біяграфія
Вучыўся ў харэаграфічнай студыі пры Маскоўскі Палацы культуры чыгуначнікаў (1943), скончыў Мінскі інстытут фізічнай культуры ў 1961 годзе. З 1949 года ў Беларускі ансамблі песні і танца пад кіраўніцтвам Рыгора Шырмы, з 1950 года ў Ансамблі песні і танца БВА, з 1952 года ў Дзяржаўным народным хоры пад кіраўніцтвам Г. Цітовіча, з 1964 года ў Беларускай філармоніі.
Танцоўшчык характэрнага плана, стварыў яркія вобразы ў беларускіх народных танцах, паставіў танцы «Падушачка», «Ланская кадрыля».
Галандская Вест-Індская кампанія
Галандская Вест-Індская кампанія (Geoctroyeerde West-Indische Compagnie) — галандская гандлёвая кампанія, якая пасля стварэння ў 1621 годзе атрымала ад Генеральных штатаў манапольнае права гандлю і каланізацыі ў Амерыцы і Заходняй Афрыцы.
Асноўныя кірункі дзейнасці: рабагандаль, гандаль золатам, серабрам, футрам, цукрам, слановай косцю, а таксама пірацтва (асабліва рабаванне іспанскіх караблёў). Кампанія мела пяць офісаў у метраполіі (у тым ліку ў Амстэрдаме і Ротэрдаме) і кіравалася саветам з 19 купцоў.
Росквіт
Скарыстаўшыся паслабленнем Партугальскай каланіяльнай імперыі, галандцам удалося авалодаць паўночнай часткай Бразіліі (гл. Галандская Бразілія), а таксама Сурынамам і шэрагам астравоў Вест-Індыі (гл. Нідэрландскія Антыльскія астравы). Галоўнай галандскай факторыяй у Паўночнай Амерыцы стаў Новы Амстэрдам (гл. Новыя Нідэрланды). На ўзбярэжжы Афрыкі ўдалося захапіць шэраг партугальскіх і заснаваць новыя фарты (гл. Галандская Гвінея).
Заход
Кампанія была рэарганізавана 1674 годзе, але ўжо не мела ранейшага значэння (яе тэрыторыі ў Бразіліі былі захоплены Партугаліяй, а Новы Амстэрдам і іншыя ўладанні ў Паўночнай Амерыцы — Вялікабрытаніяй); у 1791 годзе акцыі кампаніі былі набыты галандскім урадам і яна, фактычна, спыніла самастойнае існаванне.
Мікола Імполевіч Канаш
Мікола Канаш (15 лістапада 1926 — 29 кастрычніка 2006) — беларускі грамадскі дзеяч. Сябра Саюза беларускай моладзі у Другую сусветную вайну, вязень ГУЛАГа, сулагернік Ларысы Геніюш і публікатар яе вершаў.
Біяграфія
Нарадзіўся 15 лістапада 1926 года ў в. Азярава Браслаўскага павета Віленскага ваяводства ў Польскай Рэспубліцы. Пачатковую асвету атрымаў на Браслаўшчыне. У Другую сусветную вайну пераехаў у Паставы, дзе вучыўся ў Пастаўскай настаўніцай семінарыі. Там жа далучыўся да Саюза беларускай моладзі.
Аляксандр Аляксеевіч Казыра
Аляксандр Аляксеевіч Казы́ра ( — ) — вучоны-хімік, доктар хімічных навук (1997).
Мікола Імполевіч Канаш
Біяграфія
Потым служыў у Чырвонай Арміі, дзе падчас падчас камандзіроўкі быў арыштаваны і асуджаны на 25 гадоў за ўдзел у Саюзе беларускай моладзі. Пакаранне адбываў у Інце (Комі АССР). У лагеры пазнаёміўся і сябраваў з вядомай паэткай Ларысай Геніюш. У лагеры перадаваў вершы Ларысы Геніюш, перапісаныя на папяроснай паперы, выкарыстоўваючы самы розныя вынаходкі, адной з якіх быў кавалак вугалю з сакрэтам. Там жа пазнаёміўся з сябрам падпольнай арганізацыі Саюз вызвалення Беларусі, паэтам Віталём Губарэвічам, чые вершы перадаваў Ларысе Геніюш для ацэнкі, а таксама з іншым удзельнікам СБМ — Пятром Рашэтнікам.
Пасля вызвалення мусіў застацца ў высылцы ў Комі АССР працаваць у шахтах. Праў шмат гадоў пасля вызвалення атрымаў прапанову атрымаць кватэру і пуцёўку на адпачынак у Карлавых Варах, але ўзамен трэба было ў мясцовай газеце пакаяцца за сваё далучэнне да СБМ у маладосці — пазней Мікола Канаш казаў: «Не, і яшчэ раз не, адказаў я. Здраднікам радзімы не лічыў сябе ніколі». У высылцы Мікола Канаш сустрэў сваю будучую жонку — украінку Соф’ю, якую таксама асудзілі на 25 гадоў «за нацыяналізм», у прыватнасці за тое, што падняла з зямлі ліст, які кінуў на дол адзін з палонных байцоў Украінскай Паўстанскай Арміі, калону якіх гналі па вуліцы. Міколу і Соф’ю таемна павянчаў былы зняволены ўкраінскі ўніяцкі святар.
У 1973 г. Мікола Канаш атрымаў мажлівасць вярнуцца ў Беларусь, але з усіх гарадоў яго пагадзіліся прыняць толькі ў Жлобіне, дзе ён потым і жыў да канца жыцця. У 1990-я гады і пазней Мікола Канаш афіцыйна не далучаўся ні да якіх грамадскіх арганізацыяў у Жлобіне, але сябраваў з мясцовымі асяродкамі Беларускага Народнага Фронту і Таварыства беларускай мовы, моладзь з якіх, паводле Соф’і Канаш, стала наведвала кааператыўную кватэрку Канашаў.
Аляксандр Аляксеевіч Казыра
Навуковая дзейнасць
Вучонаму належаць навуковыя працы па тэрмадынаміцы арганічных рэчываў і сплаваў, эксперыментальных метадах хімічнай тэрмадынамікі, тэрмадынамічных уласцівасцях прадуктаў прамысловага арганічнага сінтэзу і інш. Распрацаваў методыкі вымярэння цеплаёмістасці і ціску насычанай пары арганічных рэчываў, выканаў тэрмадынамічны аналіз рэакцый амідаў, кіслот, эфіраў, кетонаў і г.д.
Мікола Імполевіч Канаш
Біяграфія
Памёр 29 кастрычніка 2006 года ў Жлобіне.
Аляксандр Аляксеевіч Казыра
Навуковая дзейнасць
Аўтар больш за 120 навуковых прац. Сярод апублікаванага:
Карэлія (гістарычная правінцыя)
Карэлія (Karjala, Karelen) — у Сярэднявеччы самая ўсходняя гістарычная правінцыя Фінляндыі ў складзе Швецыі. Размяшчалася ў Заходняй Карэліі, якая на працягу другога тысячагоддзя знаходзілася пад рэлігійным і палітычным кантролем паўночна- і цэнтральнаеўрапейскіх дзяржаў. Частка гістарычнай тэрыторыі рассялення карэлаў. Як і іншыя гістарычныя правінцыі існавала да 1634 года, калі быў уведзены новы адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел на лены (ляні, губерні).
Гісторыя
Арэхаўскі мір 1323 года, які ўпершыню ўсталяваў межы паміж Наўгародскай зямлёй і Шведскім каралеўствам, падзяліў Карэлію. Заходняя частка населеных карэламі земляў (фінская Карэлія (Suomen Karjala) адышла да Швецыі, а ўсходняя (руская Карэлія) — да Наўгародскай зямлі (пазней кіравалася Наўгародскай рэспублікай і наступнымі рускімі дзяржавамі з XII стагоддзя).
Паводле Сталбоўскага міру 1617 года Маскоўскае царства адмовілася ад прэтэнзій на Карэльскую зямлю.
У 1721 годзе пасля Вялікай паўночнай вайны паводле ўмоў Ніштацкага мірнага дагавора ўсходняя частка Карэліі, уключаючы Карэльскі перашыек, адышла да Рускага царства, абвешчанаму ў тым жа годзе Расійскай імперыяй.
У 1809 годзе паводле ўмоў Фрыдрыхсгамскага мірнага дагавора ўся Фінляндыя, і ў тым ліку заходняя частка Карэліі, была далучана да Расійскай імперыі як Вялікае Княства Фінляндскае. У 1811 годзе Выбаргская губерня Расійскай імперыі з цэнтрам у Выбаргу была перададзена ў склад нядаўна ўключанага ў склад імперыі Фінляндскага княства.
У 1918 годзе, пасля падзення Расійскай імперыі і звяржэння Часовага ўрада Расійскай рэспублікі, у межах Вялікага Княства Фінляндскага ўзнікла новая дзяржава Фінляндыя.
Пасля савецка-фінскай вайны 1939-1940 г., калі Карэльскі перашыек і Паўночнае Прыладажжа былі далучаны да СССР. У 1941—1944 гадах падчас Савецка-фінскай вайны 1941—1944 гадоў армія Фінляндыі заняла ўсходнюю частку Карэліі, аднак пасля завяршэння вайны 19 верасня 1944 года паводле заключанага Маскоўскага перамір'я было адноўлена дзеянне Маскоўскага дагавора 1940 года — тая ж частка Карэліі зноў адышла да СССР.
Неаднаразовыя эвакуацыі мясцовага насельніцтва, якія праводзіліся з боку фінскіх улад, высяленні і дэпартацыі, якія праводзіліся савецкім бокам, у тым ліку перасяленне на тэрыторыю Карэльскага перашыйка жыхароў з цэнтральных абласцей Расіі, прывялі да поўнага знішчэння хутарной гаспадаркі і традыцыйнай для гэтых месцаў сістэмы землекарыстання, а таксама ліквідацыі рэштак матэрыяльнай і духоўнай культуры карэльскага этнаса на Карэльскім перашыйку
У сучаснай Фінляндыі на тэрыторыі гістарычнай правінцыі існуюць правінцыі Паўднёвая Карэлія і Паўночная Карэлія.
Чарот (значэнні)
'Чарот
Маламанадавыя
Маламанадавыя (Mallomonadaceae) — сямейства марскіх водарасцяў парадку.
Дзялендзік
Дзялендзік — прозвішча.
Макаўка (значэнні)
Макаўка
Выбаргская епархія (лютэранская)
Вы́баргская епа́рхія - лютэранская епархія, існаваўшая ў Швецыі і Фінляндыі ў 1554-1723 і 1924-1944 гадах.
Гісторыя
Першапачаткова была заснавана ў 1554 годзе як дыяцэзія Шведскай лютэранскай царквы. Кафедральным саборам стаў каталіцкі храм Найсвяцейшай Дзевы Марыі і святога Олафа. У перыяд з 1578 па 1618 епархія кіравалася епіскапамі Турку. У 1721 годзе згодна з Ніштацкага міра Швецыя страціла Выбарг, і епіскапская кафедра была перанесена ў 1723 годзе ў Порва. Епархія была адноўлена ў 1924 годзе як епархія Фінскай лютэранскай царквы шляхам пераноса епіскапскай кафедры з Саванліны. Кафедральным саборам стаў Новы кафедральны сабор. Пасля Савецка-фінскай вайны ў 1940 годзе выбагрскі епіскап перасяліўся ў Мікелі. Канчаткова епіскапская кафедра была перанесена ў Мікелі ў 1944 годзе.
Марыс Друон
Марыс Друон (,  — ) — французскі пісьменнік. Член Французскай акадэміі (1967).
Біяграфія
Сын акцёра Л. Кеселя. Прыняў прозвішча свайго айчыма Р. Друона. Вучыўся на літаратурным факультэце ў Парыжы. Друон імкнуўся да натуралізму (навелы «Вогненная хмара», 1938). Удзел у барацьбе з нацызмам (1940) вызначыў пафас яго драмы «Мегара» (пастаноўка 1942), летапіснага сведчання «Цягнік 12 лістапада …» (напісана 1943), «Песні партызан» (1943, сумесна з Ж. Кеселем), аповесці пра вайну «Апошняя брыгада» (1946) і апавяданняў з цыклу «Уладары раўніны» (1962). Трылогія «Моцныя гэтага свету» адзначана Ганкураўскай прэміяй.
Парк дзікай прыроды Рануа
Парк дзікай прыроды Рануа (Ranuan eläinpuisto), або Ranua Zoo — арктычны заапарк у Фінляндыі.
Адкрыты ў 1983 годзе, размяшчаецца на тэрыторыі грамады Рануа ў Лапландыі. У парку жыве каля 50 дзікіх відаў жывёл, агульнай колькасцю каля 200 асобін, у тым ліку буйныя драпежнікі — рысь, буры мядзведзь, ваўкі, а таксама ласі і алені.
Парк з'яўляецца акрэдытаваным членам Еўрапейскай асацыяцыі заапаркаў і акварыумаў (EAZA).
Эстэрланд
Эстэрланд (Österland) — адзін з чатырох гістарычных рэгіёнаў Швецыі.
Правінцыі
Эстэрланд складаецца з сямі правінцый.
Гісторыя
Рэгіён Эстэрланд знаходзіцца ў паўднёвай частцы сучаснай Фінляндыі, якая з XII стагоддзя знаходзілася пад кіраваннем Швецыі. З 1362 Эстэрланд удзельнічае ў выбарах шведскіх каралёў. У 1556 годзе Юхан III на кароткі час стварыў з правінцый рэгіёна Эстэрланд герцагства Фінляндыя. Ужо тады назва Эстэрланд выйшла з ужывання. Пасля Руска-шведскай вайны (1808—1809) Фінляндыя ўвайшла ў склад Расійскай імперыі.
Гарлачык чыста-белы
Гарлачык чыста-белыя  (Nymphaéa candida) — водная расліна, від роду Гарлачык сямейства.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая водная бессцябловая расліна з доўгім, гарызантальным карэнішчам. Лісце плаваючае, круглавата-авальнае, дыяметрам да 25-30 см, зверху цёмна-зялёнае, знізу чырванавата-фіялетавае, лопасці каля яго асновы амаль раўнабокія, вострыя.
Кветкі буйныя, адзіночныя, белыя, да 11-15 см у дыяметры, маюць слабы водар. Адрозніваецца ад гарлачыка белага больш светлымі кветкамі. Пялёсткі паступова пераходзяць у тычынкі, з якіх вонкавыя з лісцепадобнымі ніцямі, унутраныя з ланцэтнымі. Моцна ўціснуты ярка-аранжавы песцік, з амаль чатырохвугольнай асновай чашачкі. Плод шматнасенны, ягдападобны, зялёны, выспявае пад вадой.
Пашырэнне
Расце ў азёрах, рэках з павольнай плынню на глыбіні да 2 м. Сустакаецца ў Казахстане, Сярэдняй Азіі, у Расіі — у еўрапейскай частцы, Заходняй і Усходняй Сібіры. Цвіце ў маі-жніўні.
Гаспадарчае значэнне і прымяненне
Карэнішчы і насенне ядомыя. У народнай медыцыне адвар гарлачыка чыста-белага ўжываецца як сродак ад акне і вяснушак, свежыя карэнішчы выкарыстоўваюцца для барацьбы з тараканамі.
Добры корм для андатры.
Семла
Семла (semla) — традыцыйны шведскі і фінскі (вядомы таксама пад назвай ласкяйспуля) кандытарскі выраб (невялічкая булка з мігдалава-смятанкай начынкай), звычайна гатуюць на Тлусты аўторак. Ядуць з гарачым малаком.
Чылійская кухня
Чылійская кухня — спалучэнне традыцыйнай іспанскай кухні, чылійскіх мясцовых прадуктаў і кулінарных традыцый, з больш познімі ўплывамі іншых еўрапейскіх кухняў, у прыватнасці нямецкай, італьянскай і французскай.
Генеральнае консульства Рэспублікі Беларусь у Даўгаўпілсе
Генеральнае консульства Рэспублікі Беларусь у Даўгаўпілсе (Baltkrievijas Republikas ģenerālkonsulātā Daugavpilī) — дыпламатычная місія Беларусі ў Даўгаўпілсе (Латвія). Адкрытае ў 1994 годзе, адначасова з консульствам Латвіі ў Віцебску.
Эктапія
Эктапія (ἔκτοπος — перамешчаны) — зрушэнне тканкі, органа ці яго часткі ў незвычайнае для яго месца. Асноўная прычына - прыроджаныя заганы развіцця. Найбольш часта сустракаюцца эктапія мачавога пузыра, мачаточніка, хрусталіка, яечка.
Леанід Аляксеевіч Казыра
Леанід Аляксеевіч Казыра (, Негрымава, Навагрудскі раён, Гродзенская вобласць — 3 кастрычніка 2021, Мінск) — беларускі перакладчык.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Пасля заканчэння сярэдняй школы (1966) працаваў слесарам-мантажнікам Навагрудскага раённага аб’яднання «Сельгастэхніка». Скончыў перакладчыцкі факультэт Мінскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута замежных моў (1972). Працаваў рэферэнтам-перакладчыкам з французскай і англійскай моў у навуковых установах Мінска і Масквы, служыў у Савецкай Арміі (1976—1977), быў перакладчыкам бюро «Загрантэхдапамога» пры Мінскім электратэхнічным заводзе (1977—1978). З красавіка 1978 года — навуковы супрацоўнік Інстытута літаратуры імя Янкі Купалы АН БССР. Сябра СП СССР з 1986 года. У 2000-х гадах быў Ганаровым консулам Швейцарыі ў Рэспубліцы Беларусь.
Дзейнасць
У друку выступаў з артыкуламі і рэцэнзіямі па пытаннях мастацкага перакладу і літаратурных узаемасувязей з 1979 года. Аўтар кнігі «Беларуская савецкая літаратура за мяжой» (з Г. Адамовіч, У. Сакалоўскім, І. Чаротай, 1988). Перакладаў з французскай, англійскай, польскай і рускай моў. У яго перакладзе на беларускую мову выйшлі раманы Ф.Марыяка «Тэрэза Дэскейру» і «Клубок гадзюк» (1985), а таксама апавяданні і навелы А. Вюрмсэра, М. Друона, В. Кандрацьева, Б. Клавэля, А. Маруа, Ф.Саган, М. Эмэ і інш.
Марцін
Марцін:
Спіс аб’ектаў PGC (1011001—1012000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1011001—1012000)
Поле
Поле — бязлесная раўніна; вялікая роўная пляцоўка, спецыяльна абсталяваная, прызначаная для чаго-небудзь.
Элган
Элган — патухлы шчытападобны вулкан ва Усходняй Афрыцы, на мяжы Кеніі і Уганды. Складзены з туфаў і агламератаў. Вышыня 4322 метраў. Каля вяршыні — кальдэра дыяметрам 11 кіламетраў.
Экстракцыя
Экстра́кцыя, Экстрагаванне (ад ) — вылучэнне рэчыва з вадкай або цвёрдай сумесі з дапамогай арганічных растваральнікаў (экстрагентаў).
Экстракцыя вадкасная ў адрозненне ад экстракцыі цвёрдага цела працякае ў гетэрагеннай сістэме вадкасць—вадкасць і з'яўляецца самаадвольным працэсам выраўноўвання хімічных патэнцыялаў рэчываў у фазах, якія кантактуюць.
Экстракцыя цвёрдага цела ў фазу кенетычна падпарадкоўваецца законам масаабмену, дыфузіі, пераносу рэчыва, якое вылучаецца з цвёрдай фазы ў вадкую. Экстрагент падбіраюць так, каб у ім добра раствараўся кампанент, які трэба вылучыць з сумесі, і не раствараліся (ці мала раствараліся) іншыя кампаненты і зыходны растваральнік. Экстракцыя — адзін з найважнейшых метадаў раздзялення рэчываў, ачысткі ад дамешкаў. Выкарыстоўваецца для вылучэння арганічных злучэнняў з расліннай сыравіны, у гідраметалургіі (напрыклад, для вылучэння медзі), для раздзялення рэдкіх элементаў, у аналітычнай хіміі, вытворчасці порыстых пластмас, у радыяхіміі.
Крыста Сіегфрыдс
Крыста Сіегфрыдс (,, Каскінен, Фінляндыя) — фінская шведскамоўная поп-спявачка, кампазітар і аўтар песень; пераможца нацыянальнага адборачнага тура, якая прадставіла Фінляндыю на конкурсе песні Еўрабачанне 2013.
Біяграфія
Крысці пачала кар'еру са сваім гуртом Daisy Jack у 2009 годзе. Іх першы сінгл Perfect Crime з'явіўся ў кастрычніку 2011 года. Таксама Крысці выконвала ролі ў мюзіклах, Play Me у Шведскім тэатры ў Хельсінкі і ў рок-мюзікле Muskettisoturit.
У 2012 годзе прыняла ўдзел у тэлевізійным конкурсе «The Voice Of Finland» у камандзе Мішэля Манро, але выбыла ў першым туры. У студзені 2013 года падпісала кантракт з Universal Music Group, якая паставіла задачай зрабіць з спявачкі зорку сусветнага ўзроўню. Яе дэбютны альбом выйшаў у 2013 годзе.
24 студзеня 2013 года ў другім адборачным туры выйшла ў фінал нацыянальнага конкурсу песні «Uuden Musiikin Kilpailu», а 9 лютага стала пераможцай нацыянальнага конкурсу і прадставіла Фінляндыю на конкурсе песні Еўрабачанне 2013 з песняй «Marry Me». 16 мая 2013 года выступіла ў другім паўфінале Еўрабачання 2013, заняўшы 9 месца, прайшла ў фінал. У фінале выступіла пад нумарам 4, заняўшы 24 месца з 13 баламі.
Уладзімір Іванавіч Адамушка
Уладзімір Іванавіч Адаму́шка (, в. Падгайна,, Гродзенская вобласць, Беларуская ССР — ) — беларускі гісторык і архівіст. Кандыдат гістарычных навук (1988).
Біяграфія
Нарадзіўся 1 студзеня 1952 года ў сям’і сельскага настаўніка. Бацькі — маці Зінаіда Уладзіміраўна і бацька Іван Міхайлавіч, настаўнік беларускай мовы і літаратуры. Вучыўся ў Цырынскай сярэдняй школе. Закончыўшы школу, паспрабаваў паступіць на гістарычны факультэт Маскоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта, аднак не змог. Уладзімір Іванавіч вярнуўся на малую радзіму і ўладкаваўся ў паляводчую брыгаду. У Беражна ў школе працаваў настаўнікам шырокага профілю: выкладаў фізічнае выхаванне, працоўнае навучанне і шэраг іншых прадметаў, пакуль не стаў студэнтам філалагічнага факультэта Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Уладзімір Іванавіч выконваў абавязкі старасты курса, удзельнічаў у жыцці камсамола і ў дзейнасці студатрадаў. Пасля атрымання дыплома ў 1973 годзе служыў у Ракетных войсках стратэгічнага прызначэння Узброеных сіл СССР (з 1973 па 1975).
У 1991 годзе паступіў на працу ў тагачаснае Галоўнае архіўнае ўпраўленне пры Савеце Міністраў Рэспублікі Беларусь, дзе з 1995 па 2001 гг. займаў пасаду намесніка старшыні. Менавіта ў гэты прамежак часу выйшлі яго асабістыя і ў сааўтарстве з іншымі навукоўцамі кнігі «Помилуйте… Документы по репрессиям 1939—1941 гг. в Вилейской области» і «Палітычныя рэпрэсіі 20—50 гадоў на Беларусі», зборы дакументаў і матэрыялаў «Белорусские остарбайтеры» і «Нацистское золото» из Беларуси".
З 2002 года Уладзімір Адамушка працаваў у Міністэрстве юстыцыі Беларусі. У ліпені 2002—2006 гг. — старшыня тагачаснага Камітэта па архівах і справаводстве Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь. З 2002 года — намеснік старшыні Геральдычнага савета пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь. З кастрычніка 2006 да снежня 2016 гг. — дырэктар Дэпартамента па архівах і справаводстве Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь (былы пераназваны Камітэт). Свет пабачылі наступныя выданні: «Гербы и флаги», «Геральдычны вянок Віцебшчыны», «Лагерь смерти Тростенец», «Освобожденная Беларусь», «Хатынь. Трагедия и память», «Ты з Заходняй, Я з Усходняй нашай Беларусі…», «Чернобыльская катастрофа 1986—1991» і іншыя.
Памёр 10 верасня 2020 года.
Навуковыя інтарэсы
Даследаваў праблемы палітычных рэпрэсій 1920—1950-х гадоў на Беларусі і рэабілітацыі іх ахвяр, вывазу цывільнага насельніцтва на прымусовыя работы ў Германію і яго рэпатрыяцыі пасля Вялікай Айчыннай вайны. Сааўтар кніг «Сыны і пасынкі Беларусі» (1996), «Памілуйце…» (1992, з Н. Івановай), «Беларускія остарбайтэры» (кн. 1—3, 1996—1998) і іншых.
Слабодкаўскі сельсавет (Клецкі раён)
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Клецкага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Мінскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Сіняўскага сельсавета.
Савана
Савана:
Кныш (значэнні)
Назву Кныш маюць:
Уладзімір Віктаравіч Дзялендзік
Уладзімір Віктаравіч Дзяле́ндзік (нар., в. Зажэвічы, Салігорскі раён, Мінская вобласць) — беларускі бізнесмен.
Біяграфія
Скончыў Кіеўскі дзяржаўны эканамічны ўніверсітэт па спецыяльнасці «бухгалтар-эканаміст», Міжнародную акадэмію інфармацыйных тэхналогій.
У 2000—2004 і 2004—2008 гадах выбіраўся дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Беларусі 2-га і 3-га скліканняў.
Заснавальнік кампаніі «Дарыда». Утрымліваў футбольную каманду «Дарыда».
Жанаты, мае дачку.
Погляды
Падтрымлівае палітыку Аляксандра Лукашэнкі, выступае катэгарычна супраць аб'яднання з Расіяй і адзінай валюты. Падтрымлівае беларускую мову.
Узнагароды
Узнагароджаны ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Беларусі, ордэнамі Свяціцеля Кірылы Тураўскага і Крыжа прападобнай Ефрасінні Полацкай Беларускай праваслаўнай царквы. Мае падзяку Прэзідэнта Беларусі за актыўны ўдзел у развіцці айчыннага спорту і ўдасканаленне спартыўнай базы ў краіне.
Калакейта
Калакейта (kalakeitto — рыбны суп), таксама сустракаецца малочная юшка — традыцыйны фінскі і карэльскі суп.
Прыклад уласцівага фінам ўжывання малочных прадуктаў як складніка гарачых страў. Калакейта гатуецца з рыбы з белым бязкосным філе, напрыклад, камбалы, сіга, траскі. Ёсць святочны варыянт — лахікейта (lohikeitto — суп з ласося), які гатуюць з ласося, а замест малака дадаюць вяршкі.
Гатаванне
У адрознне ад іншых падобных супоў, у калакейта дадаваныя малако або вяршкі загушчаюцца мукой. Набор прыпраў вельмі сціплы, уключае перац (чорны і духмяны), рэпчатую цыбулю, часам пятрушку і кроп. Калакейта прынята гатаваць у чыгунным посудзе і ў печы, а ўжываць праз дзень па гатаванні, пасля настойвання.
Марсель Эмэ
Марсель Эмэ (Marcel Aymé,, Жуаньі, Ёна — , ) — французскі пісьменнік, празаік і драматург, аўтар камедый, раманаў, казак і навел.
Марсель Эмэ пакінуў велізарную творчую спадчыну: 17 раманаў, некалькі зборнікаў апавяданняў, п’ес, казак, сцэнарыяў. Па матывах яго твораў былі зняты шматлікія фільмы, такія як «Стол для памерлых» Анры Вернёя, «Уран» Клода Беры, «Праз Парыж» Клода Атан-Лара і іншыя.
Брагінскі гісторыка-этнаграфічны музей
Асновай першай экспазіцыі сталі карціны беларускіх мастакоў В. Барабанцава, У. Кожуха, М. Цудзіка, В. Шматава, якія яны стварылі на аснове ўражанняў ад паездкі па Брагінскім раёне.
Фонды і экспазіцыя
Асноўны фонд музея (2008) налічвае 1577 адзінак захоўвання, навукова-дапаможны — 297 адзінак Агульная плошча памяшканняў 622 м², экспазіцыйных — 328 м². Дырэктар Т. В. Высоцкая.
У калекцыі музея карціны беларускіх мастакоў, напісаныя ў адселеных вёсках Брагінскага раёна ў час экспедыцыі 1986 г., узоры дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва (ручнікі, даразахавальніца XVIII ст. і г.д.), абразы. Найбольшую цікавасць выклікае метэарыт «Брагін» вагой 38 кг.
У музеі дзейнічаюць пастаянныя выстаўкі: «Згубленая зямля», якая прысвечана памяці пра землі, найбольш пацярпелыя ад чарнобыльскай катастрофы (створана жыхарамі з адселеных вёсак, часткова прадстаўленая матэрыяламі з фондаў музея); «Жывапіс беларускіх мастакоў 2-й палавіны XX ст. Пейзажы», прадстаўленая палотнамі А. Даўгялы, П. Масленікава, В. Шматава, Л. Шчамялёва, Л. Эрлер і інш., якія адлюстроўваюць багацце прыроды краю, непаўторны каларыт Палесся; «Памяці В. Шматава», дзе дэманструюцца карціны разнастайнай тэматыкі, падараваныя аўтарам музею; «Алея Славы», якая знаёміць з партрэтамі землякоў — Герояў Сацыялістычнай Працы.
Музей ажыццяўляе міжнародную дзейнасць, у 2005 г. створаны сайт «Чарнобыльская спадчына». 17 чэрвеня 2006 г. сумесна з французскай арганізацыяй «Спадчына без межаў» адкрыта выстаўка «Згубленая зямля» з нагоды 20-годдзя аварыі на ЧАЭС (мастацкі дырэктар У. Цэслер, канцэпцыя А. Давідовіча).
Lapin Kulta
Lapin Kulta — фінскі бровар. Заснаваны ў 1873 годзе ў горадзе Торніа пад назвай Torneå Bryggeri Aktiebolag, у 1953 годзе назва змянілася на Tornion Olut Oy. У 1963 годзе Tornion Olut Oy злілася з Lapin Olut Oy пад назвай Lapin Kulta Oy і пачала выпускаць піва пад гэтай назвай. У перакладзе Lapin Kulta азначае «Золата Лапландыі».
З 1980 года Lapin Kulta належыць канцэрну Hartwall і з’яўляецца другім па магутнасці броварам Фінляндыі і Паўночнага рэгіёна. У 2001 годзе па ўсёй Фінляндыі было прададзена 123 млн літраў піва Lapin-Kulta. Акрамя Фінляндыі Lapin Kulta прадаецца ў Англіі, Аўстрыі, Германіі, Італіі, Іспаніі, Нарвегіі, Расіі і Эстоніі.
Гватэмальскі кетсаль
Гватэмальскі кетсаль — грашовая адзінка Гватэмалы. Атрымала сваю назву ў гонар нацыянальнай птушкі квезаль. Уведзена ў 1925 годзе замест ранейшага песа па суадносінах 60 песа = 1 кетсаль.
У звароце знаходзяцца манеты наміналам у 1, 5, 10, 25, 50 сентаво і 1 Кетсаль і банкноты наміналам у 50 сентаво, 1, 5, 10, 20, 50, 100 і 200 кетсаль.
Банкноты
У абароце знаходзяцца банкноты наміналам 50 сентава, 1, 5, 10, 20, 50, 100 і 200 кетсаль розных гадоў выпуску. Банкноты старых узораў выпуску пасля 1948 з'яўляюцца плацежным сродкам, сустракаюцца вельмі рэдка і выключаюцца з абароту па меры зносу. Банкноты наступных серый адрозніваюцца нязначнымі зменамі ў афармленні і прыкметах абароны.
Фуэга
Фуэга (Volcán de Fuego — вулкан агню) — стратавулкан у заходняй частцы Гватэмалы. Вышыня над узроўнем мора — 3763 м. Знаходзіцца непадалёк ад горада Антыгуа, ляжыць у ланцугу вулканаў, якія працягнуліся ўздоўж ціхаакіянскага ўзбярэжжа Гватэмалы, і з’яўляецца часткай базальтавага вулканічнага комплексу. Адзін з самых актыўных вулканаў у Гватэмале. 13 верасня 2012 года адбылося чарговае вывяржэнне вулкана.
Ніштацкі мірны дагавор
Нішта́цкі мір (Freden i Nystad) — мірны дагавор паміж Рускім царствам і Шведскай імперыяй, які завяршыў Паўночную вайну 1700—1721 гадоў. Падпісаны 10 верасня года ў горадзе Ніштат (цяпер Усікаўпункі, Фінляндыя). Быў падпісаны з боку Расіі Я. В. Брусам і А. І. Астэрманам, з боку Швецыі — Ю. Лільенстэтам і О. Стромфельдам (Otto Reinhold Strömfelt).
Дагавор змяніў руска-шведскую мяжу, раней замацаваную Сталбоўскім мірным дагаворам ад 1617 года. Швецыя прызнала далучэнне да Расіі Ліфляндыі, Эстляндыі, Інгерманландыі, часткі Карэліі (г. зв. Старой Фінляндыі) і іншых тэрыторый. Расія абавязалася выплаціць Швецыі грашовую кампенсацыю і вярнуць Фінляндыю.
Гісторыя
Перамогамі рускай зброі ў канцы Паўночнай вайны вырашылі скарыстацца Англія, Гановер, Галандыя і Данія, якія заключылі саюз з Пятром I супраць Швецыі. У рэчаіснасці ж Англія і Галандыя не жадалі поўнага паражэння Швецыі і ўзмацнення Расіі на Балтыцы. Гэта прывяло да распаду кааліцыі і заключэння 4 жніўня 1717 саюзнага дагавора з Францыяй: Парыж абяцаў пасрэдніцтва ў перагаворах са Швецыяй, крайне знясіленай працяглай вайной. 12 мая 1718 адкрыўся Аландскі кангрэс — на адным з Аландскіх астравоў. З боку Расіі перамовы ўзначалілі Якаў Брус і Андрэй Астэрман. Аднак, спадзеючыся на дапамогу Англіі, шведы ўсяляк іх зацягвалі. Акрамя таго, пасля гібелі Карла XII у 1718 годзе да ўлады ў Швецыі прыйшла рэваншысцкая групоўка каралевы Ульрыкі Элеаноры, якая выступала за збліжэнне з Англіяй і працягвання ваенных дзеянняў.
У 1719 пад уздзеяннем англійскай дыпламатыі была арганізавана кааліцыя еўрапейскіх дзяржаў супраць Расіі. У яе склад увайшлі Аўстрыя, Саксонія і Гановер. Англія абяцала ваенную і фінансавую дапамогу шведам. Перамовы на Аландскім кангрэсе былі спынены. У 1719 рускі флот перамог шведаў ля вострава Эзэль, а ў 1720 — ля вострава Грэнгам (Бітва пры Грэнгаме). Англія вымушана была адклікаць сваю эскадру з Балтыкі. У 1719—1720 былі праведзены тры паспяховыя дэсантныя аперацыі на тэрыторыі Швецыі. Усё гэта вымусіла шведаў у маі 1721 у Ніштаце аднавіць перамовы. 30 жніўня (па стар. стылі) 1721 мірны дагавор быў падпісаны.
Умовы дагавора
Дагавор складаўся з прэамбулы і 24 артыкулаў. Паводле дагавора Расія замацавала выхад да Балтыйскага мора: да яе адышлі частка Карэліі на поўнач ад Ладажскага возера, Інгерманландыя ад Ладагі да Нарвы, частка Эстляндыі з Рэвелем, частка Ліфляндыі з Рыгай, астравы Эзэль і Дага. За гэтыя землі Расія выплаціла Швецыі кампенсацыю ў 2 млн яфімкаў (1,3 млн рублёў). Прадугледжваўся абмен палоннымі, амністыя «злачынцам і перабежчыкам» (акрамя прыхільнікаў Івана Мазепы). Фінляндыя вярталася Швецыі, якая таксама атрымала права штогод бязмытна закупляць і вывозіць з Расіі хлеба на 50 тыс. рублёў. Дагавор пацвярджаў усе прывілеі, прадстаўленыя остзэйскаму дваранству шведскім урадам: дваранства захавала сваё самакіраванне, саслоўныя органы і г. д.
Асноўныя палажэнні дагавора :
Вынікі
Расія стала вялікай еўрапейскай дзяржавай, у адзначэнне чаго 22 кастрычніка (2 лістапада) 1721 года Пётр I па прашэнні сенатараў прыняў тытул Айца айчыны, Імператара Усерасійскага, Пятра Вялікага.
Альбрэхт V
А́льбрэхт V:
Альбрэхт II
Альбрэхт II можа адносіцца да наступных манархаў:
Ліпск (горад)
Ліпск (Lipsk) — горад у Польшчы, уваходзіць у склад Аўгустоўскага павета Падляскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Ліпск. Займае плошчу 4,97 км². Насельніцтва — 2520 чалавек (на 2004 год).
Гісторыя
Заснаваны 8 снежня 1580 года. З падзеламі Рэчы Паспалітай апынуўся спачатку ў Прусіі, потым у Расійскай імперыі. У пачатку 80-х гадоў 19 стагоддзя меў 1483 жыхары, дамоў — 253. Амаль праз 35 гадоў насельніцтва павялічылася крыху больш чым на 250 чалавек. У выніку Рыжскага міру 1921 года апынуўся ў складзе Польшчы. У 1940—1945 гадах цэнтр Ліпскага сельсавета Сапоцкінскага раёна БССР.
Альбрэхт III
Альбрэхт III можа адносіцца да наступных манархаў:
Спіс аб’ектаў PGC (2226001—2227000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2226001—2227000)
Чыкабаль
Чыкабаль (Chicabal) — вулкан, размешчаны на захадзе Гватэмалы, у дэпартаменце Кесальтэнанга. Вышыня 2712 м. У кратары вулкана ўтварылася возера «Лагуна Чыкабаль» з моцна мінералізаванай вадой, смарагдава-зялёнага колеру. Вулкан і берагі возера пакрытыя лясамі.
Дзярэга звычайная
Дзярэ́га звычайная (Odontites vulgaris) — від кветкавых раслін роду  сямейства.
Назва
Дзярэга позняя, дзярэча.
Батанічнае апісанне
Аднагадовая травяністая расліна, 15—40 (60) см вышынёй, цалкам з прыціснутымі белымі валасінкамі. Карані слаба развітыя, з гаўсторыямі. Сцеблы часта галінастыя ад сярэдзіны і апікальна, вышэй чатырохкутныя. Прыкветкі карацей кветак ці роўныя ім. Лісце супраціўнае, простае, суцэльнае, сядзячае, ланцэтнае, 1—4,5 × 0,3—1 см, каля асновыя трохі звужанае, аддалена-зубчастае. Чашачка 5—6 мм даўжынёй, з трохкутнымі, карацей трубкі зубчыкамі. Вяночак коратка апушчаны, у 1,5 або 2 разы даўжэй чашачкі, 8—10 мм даўжынёй, верхняя губа трохі даўжэй ніжняй. Каробачка вузка-прадаўгаватая, злёгку сціснутая, 4—7 мм, апікальна валасатая. Насенне эліпсоіднае, прыкладна 1,5 мм, з белаватымі рэбрамі.
Расліна ядавітая.
Распаўсюджанне
Ва Украіне від расце на лугах, на схілах, каля дарог — на ўсёй тэрыторыі акрамя высакагор’я Карпат. На тэрыторыі Беларусі сустракаецца паўсюдна.
Гаспадарчае значэнне
Лекавая і меданосная расліна. Пустазелле.
Францішак Далеўскі
Францішак Дамінікавіч Далеўскі (Franciszek Dalewski;  —, фальв. Руднікі Лідскага пав.) — адзін з кіраўнікоў Паўстання 1863—1864 гадоў.