cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Першамайскі сельсавет (Аршанскі раён)
Гісторыя
Першамайскі сельсавет утвораны 22 студзеня 1963 года ў складзе Аршанскага раёна Віцебскай вобласці БССР з цэнтрам у вёсцы Белева ў складзе 24 населеных пунктаў: Аляксандрава, Балбасава, Балотавічы, Барань, Барэйшава, Белая Ферма, Белева, Бранцава, Вярхоўе, Галачова, Гарані, Клюшнікава, Мацнава, Навасёлкі, Пустынкі, Татарск, Тумінічы, Хадулы, Хімінічы, Целянцеева, Чэрвіна, чыгуначная будка, пасёлкі Бор і «Сельгастэхніка», якія знаходзіліся ў адміністрацыйным падпарадкаванні Баранскага пассавета. 16 верасня 1966 года ў мяжу горада Орша ўключана вёска Пустынкі. У 1972 годзе ў склад сельсавета з Ліпкаўскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (Зямцы, Ленькавічы і Наваселле), з Задроўеўскага сельсавета — 3 населеныя пункты (Дзятлава, Лісуны і Мезенава), са складу сельсавета ў Веравайшанскі сельсавет перададзена вёска Дачная, у Ліпкаўскі сельсавет — 5 населеных пунктаў (вёскі Барань, Навасёлкі, Татарск, Целянцеева і Чэрвіна). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Першамайскага сельсавета 20 населеных пунктаў. 8 красавіка 2004 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Зубрэвіцкага (9 сельскіх населеных пунктаў у межах камунальнага ўнітарнага сельскагаспадарчага прадпрыемства «Ударнік»: Балотавічы, Барэйшава, Вярхоўе, Дзятлава, Лісуны, Мацнава, Мезенава, Тумінічы і Хадулы) і Вусценскага (6 сельскіх населеных пунктаў у межах былога калгаса «Першае мая»: Белева, Бранцава, Клюшнікава, Ленькавічы, Наваселле і Хімінічы) сельсаветаў.
NGC 1161
NGC 1161 (іншыя абазначэнні — UGC 2474, MCG 7-7-15, ZWG 540.26, KCPG 86B, IRAS02579+4442, PGC 11404) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Персей.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Старыя Якімавічы
Старыя Якімавічы (Старые Екимовичи) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Якімавіцкага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Старыя Якімавічы абвяшчаліся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
З 2004 па 2019 год у складзе Іванаўскага сельскага паселішча.
Геаграфія
Праз вёску праходзіць аўтадарога.
Надзея Артымовіч
Надзе́я Артымо́віч (Nadzieja Artymowicz; нар., Аўгустова, Бельскі пав., Польшча) — беларуская паэтэса ў Польшчы. Пачала друкавацца ў 1970.
Біяграфічныя звесткі
Дзяцінства Надзеі Артымовіч прайшло ў Бельску-Падляшскім, тут яна хадзіла ў пачатковую школу і Беларускі агульнаадукацыйны ліцэй імя Тарашкевіча. У 1965-67 вывучала рускую філалогію на настаўніцкіх курсах у Беластоку, а ў наступныя гады — беларускую філалогію ў Варшаўскім універсітэце, які закончыла ў 1972. Пасля жыла і працавала (у т.л. перакладчыцай) у Варшаве. Член Беларускага літаратурнага аб'яднання «Белавежа» і Саюза польскіх пісьменнікаў з 1986 г. На пенсіі, жыве ў Бельску-Падляшскім.
Творчасць
Паэтычны дэбют Надзеі Артымовіч адбыўся ў газеце «Ніва» («Ой, ляцелі гусі»). На працягу 1970-75 г. тут было надрукавана 13 прапанаваных паэтэсай вершаў. Пачынаючы з 1976 выйшлі новыя вершы, якіх ужо нямала друкавалася на старонках «Нівы», у «Беларускім календары», часопісе «Маладосць» і інш. Многія з іх датычаць працэсу духоўнай адаптацыі асоб, якія ва ўмовах індустрыялізацыі апынуліся ў віры жыцця вялікіх гарадоў; паэтэса асэнсоўвае гэта, пазбягаючы плыткага сентыменталізму і настальгіі па адыходзячай традыцыйнай вёсцы. У вершах «Мой родны горад», «Грудка зямлі», «Ёсць тое», «П'ю прагна» гучаць патрыятычныя матывы, увасабленнем якіх ёсць пакінуты родны кут, зямля дзяцінства; для іх характэрны ідэйны і эмацыйны зарад, вера і здаровы аптымізм. Значныя мастацкія вартасці выяўляе лірыка кахання (цыкл «Мы так блізка сябе»). Выразна паэтэса паказала сваю творчую манеру ў вялікім цыкле рэфлексійных вершаў «Варшаўскія пейзажы», водгук на разнастайныя праявы жыцця знайшоў тут адлюстраванне як у дыяпазоне праблем, так і ў мастацкіх сродках іх выяўлення.
Слуцкі лясгас
Слуцкі лясгас — дзяржаўная лесагаспадарчая ўстанова ў Мінскай вобласці.
Лясныя масівы
Слуцкі лясгас размешчаны ў паўднёва-ўсходняй частцы Мінскай вобласці на тэрыторыі Слуцкага (70,9 %), Пухавіцкага (15 %), Старадарожскага (8,1 %) і Любанскага (6 %) адміністрацыйных раёнаў. Найбольшая працягласць тэрыторыі лясгаса — з поўначы на поўдзень — 58 км і з усходу на захад — 57 км.
Агульная плошча лясгаса на 1 студзеня 2020 года складае 61289,2 га, у тым ліку пакрытыя лесам землі 54965 га.
IC 4013
IC 4013 — галактыка тыпу * (зорка) ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Рагнеда Мсціслаўна
Рагнеда Мсціслаўна (? — ) — дачка вялікага князя кіеўскага Мсціслава Уладзіміравіча.
На думку Ф. Б. Успенскага, няма пэўнасці, што прататыпам імя для дачкі Мсціслаў абраў менавіта Рагнеду Рагвалодаўну, паказальна, што пры выбары імёнаў дочкам ён прынамсі двойчы звярнуўся да скандынаўскіх, якія ўвайшлі ў княжацкі антрапанімікон за часам вялікага князя Уладзіміра Святаславіча. Так, адну з Мсціславен звалі Мальмфрыдай, як меркаваную некаторымі даследчыкамі жонку Уладзіміра, яшчэ адну -- Інгеборгай, яе імя напэўна адсылае да дзеда Інгэ Стэнкільсана і прапрабабы Інгігерды Улафсдотэр.
У летапісе Рагнеда Мсціслаўна згадваецца пад 1169 годам у паведамленні пра смерць свайго брата, вялікага князя Расціслава Мсціславіча. Выступае самастойнай асобай, раіць хвораму вял.кн. Расціславу не ехаць да Кіева, а застацца ў Смаленску. Расціслаў і памірае на шляху да Кіева, у Рагнедзіным сяле Зарубе. Муж Рагнеды Мсціслаўны не названы, на думку Ф. Успенскага, напэўна, да гэтага часу яна была ўдавою. З летапісаў вядома, што некалькі дачок Мсціслава былі замужам на Русі, адна з Усеваладам Ольгавічам (унукам Святаслава Яраславіча), другая -- Яраславам Святаполчычам (унукам Ізяслава Яраславіча), трэцяя -- Брачыславам Давыдавічам (унукам Усяслава Брачыславіча), іх імёны летапісы не называюць, нейкая з іх, магчыма, і ёсць Рагнеда Мсціслаўна. Таксама, Рагнеда магла быць яшчэ адной, восьмай, дачкой Мсціслава або адной з дачок выданых замуж за мяжу, якая вярнулася на Русь, але імёны апошніх вядомы з заходніх крыніц — таму версія малаверагодная.
На думку Ф. Успенскага, Рагнеда Мсціслаўна напэўна была жонкай Усевалада Ольгавіча, князя чарнігаўскага і вял.кн. кіеўскага, бо гледзячы з летапісу мела аўтарытэт у свайго брата кн. Расціслава Мсціславіча, што натуральна для ўдавы вялікага князя кіеўскага, якая ў свой час упэўніла мужа даць наўгародскі сталец аднаму са сваіх братоў Мсціславічаў. Пагатоў, вядома, што ўдава Усевалада памерла ў 1179 годзе. З крыніц жа імя жонкі вял. кн. Усевалада Ольгавіча не вядома, толькі пазнейшы Густынскі летапіс называў яе Марыяй, яшчэ пазней В. Тацішчаў -- Агаф'яй.
Браніслаў Францавіч Залескі
Браніслаў Францавіч Зале́скі ( ці 1819, мяст. Вызна Слуцкага павета Мінскай губерні, цяпер г. п. Чырвоная Слабада Салігорскага раёна Мінскай вобл. або в. Рачкавічы Слуцкага павета Мінскай губерні —, Ментона, Францыя; Псеўданімы: Lićwin) — беларускі і польскі мастак,. Член-карэспандэнт Кракаўскай акадэміі мастацтваў (1873).
Дзяцінства
Адбыўшы пакаранне, пасяліўся ў Вільні і наладзіў сувязь з удзельнікамі польскага вызвольнага руху. У 1846 годзе Залескага арыштавалі другі раз і пасля следства паслалі служыць радавым у Асобным Арэнбургскім корпусе.
Ваенная служба
З 1848 па 1856 год ён служыў у другім, чацвёртым і дзевятым лінейных батальёнах. Тут Залескі пасябраваў з ссыльнымі Зігмунтам Серакоўскім і Аляксеем Пляшчэевым. З Тарасам Шаўчэнкам пазнаёміўся і пасябраваў у лістападзе 1849 года ў Арэнбурзе, яны перапісваліся ў 1853—59. Як мастак Залескі быў прыкамандзіраваны дапамагаць Шаўчэнку завяршаць малюнкі, якія паэт выканаў падчас. У 1851 годзе яны разам з прынялі ўдзел у.
У гэты час украінскі мастак намаляваў Залескага на карціне «Шаўчэнка сярод таварышаў». Пасля «за выдатна дбайную службу» Залескі атрымаў званне унтэр-афіцэра. У 1853 годзе, вызначыўшыся пад Ак-Мячэццю, ён стаў афіцэрам, а 12 чэрвеня 1856 года звольніўся са службы, маючы званне прапаршчыка. З 1853 года працягвалася перапіска сяброў. Захавалася шаснаццаць лістоў Шаўчэнкі да Залескага і адзінаццаць — Залескага да Шаўчэнкі. Шаўчэнка дасылаў Залескаму свае малюнкі, і той, жадаючы матэрыяльна дапамагчы паэту, прадаваў іх. У апошні раз яны сустрэліся ў 1859 годзе, калі Залескі па справах прыехаў у Пецярбург. Нататкі Залескага да лістоў Шаўчэнка ў 1890 годзе апублікаваў Іван Франко.
Вяртанне на радзіму
Вярнуўшыся ў Мінскую губерню, Браніслаў Залескі жыў у радавым маёнтку Рачкавічы пад Слуцкам, таксама пад Баранавічамі, Мінскам, Гродна, служыў у рэдакцыйных камісіях (у Мінску і Маскве), якія ажыццяўлялі падрыхтоўчую працу для сялянскай рэформы 1861 года.
У эміграцыі
У пачатку 1860 года Б. Залескі атрымаў дазвол на выезд за мяжу і ўжо не вярнуўся ў Расію. Жыў у Дрэздэне, Рыме і Парыжы.
За мяжой Залескі падтрымліваў сувязь з рэвалюцыйнымі арганізацыямі. У прыватнасці, у 1863 годзе дапамагаў закупіць зброю для ўдзельнікаў польскага вызвольнага паўстання 1863—1864 гадоў. На працягу многіх гадоў супрацоўнічаў з польскай эмігранцкай прэсай, атрымаў вядомасць як гісторык і мастак. З 1866 года ён быў сакратар і рэдактар «Штогоднікаў Гісторыка-літаратурнага таварыства» (Rocznik Towarzystwа Historyczno-Literackiego). Быў членам. З 1873 член-карэспандэнт Акадэміі ўмеласці ў Кракаве.
У 1868 годзе Залескі стаў дырэктарам Польскай бібліятэкі ў Парыжы. Быў членам (папярэдніцы Польскай акадэміі навук), аўтар і выдавец біяграфічных і мемуарных прац, прысвечаных Адаму Ежы Чартарыйскаму,  і.
Залескі належаў да членаў польскага палітычнага салона «» у Парыжы, быў сябрам Цыпрыяна Каміля Норвіда.
Памёр ад сухотаў у Ментоне.
Сям’я
У шлюбе з Міхалінай з Дзяконскіх, дачкой Міхаіла. Ёй у спадчыну ад бацькі дастаўся маёнтак Краснік.
Творчасць
Стварыў шэраг малюнкаў пра паўстанне 1863—1864 гадоў. Выпусціў ілюстраваныя выданні «Жыццё кіргізскіх стэпаў» (на французскай мове, 1865, Парыж), «Польскія выгнаннікі ў Арэнбургу» (Wygnańcy polscy w Orenburgu, 1866). Таксама стварыў афорты «Калізей у Рыме», «Від Сен-Мало».
Аўтар прац «Адмена прыгонніцтва ў Літве» (1868), «З жыцця літвінкі» (пра мастачку Г. Скірмунт, 1876). Пісаў успаміны.
Джон Дункан (мастак)
Джóн Дýнкан (па-шатландску і па-англійску: John Duncan; 19 ліпеня 1866, Данды, Шатландыя — 1945, Эдынбург, Шатландыя) — шатландскі мастак-сімваліст.
Біяграфія
Дж. Дункана многія называлі «вар’ятам», а іншыя — «містыкам». Ён прызнаўся, што падчас малявання слухаў «казачную музыку». Нягледзячы на ​​тое, што ягоная творчасць застаецца моцна ўкаранёнай у рух прэрафаэлітаў, ён вылучаўся сярод сваіх сучаснікаў і параўнальны хутчэй з мадэрністамі, у той час як ягоная ўлюбёная тэма — кельцкі рэнесанс.
Мастацтвазнаўцы яго звычайна лічаць сімвалістам. Ягоную цікавасць да кельцкага Адраджэння таксама падзяляла шатландская спявачка Марджары Кенэдзі-Фрэйзер; яны сталі блізкімі сябрамі, і Дункан намаляваў яе падчас паездкі ў Эрыскей у 1905 годзе.
У 1887—1888 гадах Дж. Дункан працаваў у Лондане як мастак-ілюстратар, а потым адправіўся на кантынент, дзе вучыўся ў Антверпенскай каралеўскай акадэміі прыгожых мастацтваў пад кіраўніцтвам Шарля Верла і ў Дзюсельдорфскай акадэміі мастацтваў.
У 1892 годзе Дж. Дункан пераехаў у Эдынбург, дзе пачаў плённае супрацоўніцтва з сацыёлагам, біёлагам і горадабудаўніком Патрыкам Гедэсам, з якім пазнаёміўся ў Данды. Неўзабаве ён атрымаў вядомасць як адзін з вядучых мастакоў «кельцкага адраджэння» ў Шатландыі. У 1890-я гады Дункан стварыў цыклі фрэсак на міфалагічныя тэмы, якія ўпрыгожылі сцены кватэры Гедэса і ўніверсітэцкага інтэрнату ў эдынбургскім квартале Рэмсі-гардэн. У 1894 годзе па заказе Гедэса ён распрацаваў праект «Ведзьмін калодзеж» — помнік ахвяр ганенняў на ведзьмаў у Эдынбургу.
У 1900 годзе дзякуючы падтрымцы Патрыка Гедэса Дункан атрымаў пасаду прафесара ў Чыкакскім інстытуце, заснаваным Фрэнсісам Уэйландам Паркерам. Тут у ліку яго вучняў быў амерыканскі скульптар і мастак-акварэліст Уільям Зорах. Вярнуўшыся ў Шатландыю пасля смерці Паркера ў 1902 годзе, Дункан пасяліўся ў Эдынбургу, дзе і пражыў астатак гадоў.
Памёр у 1945 годзе, пахаваны ў Эдынбургу.
Творчасць
Стылістычна творы Дж. Дункана нагадваюць творы сімвалістаў П'ера Пюві дэ Шавана і Гюстава Маро, прэрафаэліта Эдварда Берн-Джонса.
Дункан быў найважнейшым прапагатарам матываў з кельцкай міфалогіі ў шатландскім мастацтве, але ён таксама прысвяціў сябе біблейскім сцэнам і тэмам з грэчаскай міфалогіі. Дэкаратыўнасць карціны была для яго найвышэйшым прыярытэтам, нават калі ён не заўсёды імкнуўся да гэтага ідэалу так паслядоўна, як у карціне «Святая Брыгіта» (1913).
Г. Штухці апісвае карціны Дункана як «незвычайныя і ўнікальныя ў шатландскім мастацтве першай паловы 20-га стагоддзя ў выбары сюжэта, дэкаратыўным і ўсё больш вытанчаным адлюстраванні і тэхнічным майстэрстве».
Творы Дункана знаходзяцца пераважна ў музеях Шатландыі.
Хонг Лінг
Хонг Лінг (红凌 ; 27 лістапада 1966 — 7 лютага 2020) — кітайскі генетык, прафесар і дактарант з
Кар’ера
Ган атрымаў адукацыю ва па спецыяльнасці біялогія, якую скончыў у ліпені 1987 года і атрымаў ступень бакалаўра. У снежні 1994 года скончыў Арызонскі ўніверсітэт са ступенню доктара біяхіміі. Пасля заканчэння школы ён пачаў кар'еру біяхіміка на кафедры малекулярнай і клетачнай біялогіі Каліфарнійскага ўніверсітэта ў Берклі. З сакавіка 2007 года ён займаў пасаду прафесара малекулярнай біялогіі ў Школе навук і тэхналогій. Ён вывучаў асноўныя і рэдкія захворванні чалавека, выкарыстоўваючы ў якасці мадэльнага арганізму як людзей, так і дразафіл і мышэй.
Смерць
Падчас пандэміі каранавіруса ў Кітаі Хонг заразіўся каранавірусам. 7 лютага 2020 года ён памёр ад інфекцыі ў бальніцы Уханя.
Чырвоная Слабада
Назву Чырво́ная Слабада́ маюць:
Агітацыя
Агітацыя (agitatio — «прывядзенне ў рух») — вусная і друкаваная дзейнасць, якая мае на мэце палітычнае ўздзеянне на грамадскую і індывідуальную свядомасць праз распаўсюджванне розных ідэяй, поглядаў, лозунгаў, перакананняў, а таксама прыцягненне людзей да актыўнай сацыяльна-палітычнай дзейнасці. Для агітацыі могуць актыўна выкарыстоўвацца сродкі масавай інфармацыі, мітынгі, сходы, дэманстрацыі і інш.
Габрыэль Агінскі
Габрыэль Агінскі, Габрыэль Юзаф Андрэй Ігнатавіч Агінскі (1784 — 26 снежня 1842, г. Вільня, Віленская губерня, Расійская Імперыя) — буйны землеўласнік Расійскай Імперыі, старшыня (прэзідэнт) 2-га дэпартамента Галоўнага суда Віленскай губерні.
Удзельнік франка-расійскай вайны 1812 года і Лістападаўскага паўстання (1830—1831). Кавалер ордэна Ганаровага легіёна.
Паходжанне і сям'я
Належаў да княскага роду Агінскіх. Нарадзіўся ў сям'і князя Ігната Андрэя Агінскага (1755—1787), старосты вайгоўскага і дарсунішскага, і яго жонкі — князёўны Юзэфы Сафіі з роду Агінскіх. Юзэфа Сафія Агінская была дачкой троцкага ваяводы Андрэя Агінскага і сястрой Міхала Клеафаса Агінскага.
Па нараджэнні Габрыэль быў хрышчаны ў каталіцтва і атрымаў поўнае імя «Габрыэль Юзаф Ігнат».
22 снежня 1803 г. Габрыэль Агінскі ажаніўся з графіняй Кунегундай Плятэр-Зіберг (1783–1865), ад якой не меў дзяцей.
Маёнткі
Валодаў маёнткам Стравеннікі і іншымі (на Жамойці) у Літоўска-Віленскай губерні, якія пасля Лістападаўскага паўстання (1830—1831) былі канфіскаваны расійскім урадам.
Ваенная служба
У 1807 г. па ўласным жаданні паступіў на ваенную службу — у войска Герцагства Варшаўскага. Пасля фармавання 1-га палка польскіх шэвалежэраў напалеонаўскай Імператарскай гвардыі (1er Regiment de Chevau-legers polonais de la Garde Imperiale) быў пераведзены ў гэты элітны полк у афіцэрскім званні. У складзе полку прымаў удзел у Аўстрыйскай кампаніі французскіх войск у 1809 г.
У часы франка-расійскай вайны (1812) і эміграцыя
У пачатку франка-расійскай вайны 1812 года стаў (пасля генерала графа Юзафа Касакоўскага) шэфам літоўскай ганаровай гвардыі Вялікага Княства Літоўскага (1812), створанага Напалеонам.
Атрымаў ордэн Ганаровага легіёна. Быў удзельнікам ваеннай кампаніі 1813—1814 гг. у Германіі і Францыі на баку французаў (у корпусе князя Юзафа Панятоўскага) і атрымаў званне палкоўніка. Быў пры штабе Напалеона, суправаджаў яго ў Парыж у 1814 г.
Вяртанне ў Расійскую Імперыю
Па ўказу расійскага імператара ад 31 сакавіка (12 красавіка) 1814 г. атрымаў дазвол вярнуцца (разам з жонкай) у Расійскую Імперыю на радзіму з-за мяжы. Адмовіўся працягваць ваенную службу ў войску Царства Польскага.
Быў выбраны ў 1815 г. дваранствам Літоўска-Віленскай губерні на пасаду старшыні (прэзідэнта) 2-га дэпартамента Віленскага Галоўнага суда — да 1817 г.
Займаўся гаспадарчай і культурнай дзейнасцю ў сваіх маёнтках (на Жамойці) у Літоўска-Віленскай губерні, будаваў школы, невялікія прамысловыя прадпрыемствы (прадзільную і ткацкую мануфактуру). Добра ведаў музыку і граў на скрыпцы.
У 1816—1822 гг. пабудаваў у мястэчку Еўі за свае грошы новы каталіцкі касцёл Св. Ганны.
У 1818 г. быў (разам з іншымі асобамі) ініцыятарам устанаўлення ў Вільні помніка нядаўна памерламу ў Швейцарыі Тадэвушу Касцюшку. Аднак ініцыятыва не сустрэла ўхвалы ў расійскіх улад.
У 1818—1822 гг. быў членам масонскай ложы «Руплівы ліцвін» («Gorliwy litwin») у Вільні і галоўным прадстаўніком ложы «Руплівы ліцвін» у польска-літоўскай масонскай ложы «Дасканалая еднасць».
У часы Лістападаўскага паўстання
У часы Лістападаўскага паўстання (1830—1831) заняў пасаду паўстанцкага начальніка Троцкага павета і атрымаў ранг палкоўніка паўстанчых войск. Расійскі ўрад абяцаў некалькі тысяч дукатаў за інфармацыю аб месцазнаходжанні князя Габрыэля Агінскага.
Уваход Гасподні ў Іерусалім
Увахо́д Гаспо́дні ў Іерусалі́м (Ве́рбная нядзе́ля, Па́льмавая нядзе́ля, Ве́рбніца) — апошняя нядзеля перад Вялікаднем.
Аздобленыя каляровымі засушанымі кветкамі, травамі, каласкамі галінкі вярбы імітавалі пальмы, з якімі іудзейскі народ сустракаў Хрыста пры яго ўездзе ў Іерусалім.
На вербніцу паўсюдна асвячалі ў царкве галінкі вярбы, якую пасля доўга захоўвалі ў хаце, ёю выганялі першы раз навыган жывёлу і г. д. Вербачкамі ўпрыгожвалі дом, іх клалі на магілы блізкіх людзей.
Габрыэль Агінскі
У часы Лістападаўскага паўстання
Пасля ўваходу на тэрыторыю Гарадзеншчыны і Віленшчыны паўстанчых польскіх войск на чале з генералам Антоніем Гелгудам князь Габрыэль Агінскі быў прызначаны на пасаду віцэ-старшыні паўстанчага Часовага Літоўскага ўрада і начальніка ваеннага аддзела ўрада. Выдаткаваў шмат уласных грошай на правіянт для забеспячэння польскіх войск Гелгуда.
Пасля паразы пад Вільняй польскіх войск генерала Антонія Гелгуда і злучаных мясцовых паўстанчых атрадаў, князь Габрыэль Агінскі 7 чэрвеня 1831 г. са сваім атрадам (каля 350 віленскіх студэнтаў і выкладчыкаў і каля 200 сялян) злучыўся з войскамі польскага генерала Дыянізія Хлапоўскага ў Габрыэлеве і накіраваўся да расійска-прускай мяжы. Пасля пераходу ў Прусію 21 жніўня 1831 г. з атрадам уключыўся ў склад польскага корпуса генерала Францішка Роланда.
Эміграцыя ў Францыю
Пасля разгрому паўстання маёнткі князя Агінскага ў Расійскай Імперыі былі канфіскаваны ўладамі, а князь з жонкай выехаў летам 1833 г. з Прусіі ў Францыю, дзе меў стасункі з польска-літоўскімі эмігрантамі ў Францыі. Заснаваў у Парыжы ў раёне Сэнт-Анарэ вядомае інтралігатарскае прадпрыемства (пераплётную майстэрню). Жонка князя Кунегунда мела ў Парыжы стасункі і супрацоўнічала з Клемянтынай Гофман (з роду Таньскіх) у Таварыстве дабрачыннасці польскіх дам.
У сям'і Агінскіх завязаліся блізкія кантакты з французскім каралеўскім дваром — французскі кароль Людовік Філіп I часта наведваў князя Агінскага ў яго інтралігатарскім прадпрыемстве ў Парыжы.
Другое вяртанне ў Расійскую Імперыю
У 1840 г. атрымаў у расійскага імператара Мікалая I права на вяртанне ў Расійкую Імперыю ў родныя мясціны. Аднак пасля вяртання на радзіму ў 1842 г. на расійскай граніцы быў арыштаваны расійскай уладай і знаходзіўся ў Віленскай турме 11 месяцаў, дзе і памёр 26 снежня (ст.ст.) 1842 г.
Пахаваны на могілках Росі ў Вільні. Пасля смерці мужа жонцы Агінскага не дазволілі вярнуцца ў Францыю, і яна засталася жыць у Вільні. Пасля доўгага судовага працэсу вярнула сабе частку ўласнага пасага і падзяліла яго з бяднейшымі сваякамі.
NGC 1164
NGC 1164 (іншыя абазначэнні — UGC 2490, IRAS02587+4223, MCG 7-7-16, ZWG 540.28, MK 1067, NPM1G +42.0105, PGC 11441) — галактыка ў сузор’і Персей.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Вільяна-Б’елезэ
Вільяна-Б'елезэ (Vigliano Biellese) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Б'ела.
Насельніцтва складае 8493 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 1 063 чал./км². Займае плошчу 8 км². Паштовы індэкс — 13856. Тэлефонны код — 015.
Заступнікам населенага пункта лічыцца Архангел Міхаіл.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Спірты
Спі́рты — арганічныя хімічныя злучэнні, утвораныя з вуглевадароднага радыкалу і адной ці некалькіх гідраксільных груп (-OH).
У залежнасці ад колькасці гідраксільных груп вылучаюцца аднаатамныя (алкаголі), двухатамныя (гліколі), трохатамныя і шмататамныя спірты. Спірты, якія ўтрымліваюць бензольнае ядро, называюцца водарнымі (напрыклад, фенол). Ніжэйшыя спірты — вадкасці, вышэйшыя — цвёрдыя рэчывы. Спірты з’яўляюцца слабымі кіслотамі, могуць утвараць солі (алкагаляты). Вытворнымі ад спіртоў з’яўляюцца эфіры, тлушчы.
У агульным ужытку часцей за ўсё пад словам «спірт» разумеецца этанол (CH3-CH2-OH), які атрымліваецца пры браджэнні цукру і з’яўляецца асновай алкагольных напояў, таксама шырока ўжываецца ў тэхніцы ды медыцыне. У хімічнай прамысловасці выкарыстоўваюцца метанол, гліцэрын, фенол, этыленгліколь і іншыя спірты. Некаторыя шмататамныя спірты ўваходзяць у склад замяняльнікаў цукру.
Стайкаўскі сельсавет (Аршанскі раён)
Ста́йкаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Аршанскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Стайкі.
IC 4014
IC 4014 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Стайкаўскі сельсавет (Аршанскі раён)
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Каменскі сельсавет у складзе Багушэўскага раёна Аршанскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Каменка. 24 верасня 1926 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Стайкі, сельсавет перайменаваны ў Стайкаўскі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Багушэўскім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года сельсавет у складзе Аршанскага раёна, з 12 лютага 1935 года — у складзе адноўленага Багушэўскага раёна БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. З 20 студзеня 1960 года сельсавет у складзе Аршанскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Стайкаўскага сельсавета 16 населеных пунктаў. 8 красавіка 2004 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Клюкаўскага (3 населеныя пункты: вёскі Чарняўскія, Сармацк і Слабада) і Межаўскага (11 сельскіх населеных пунктаў у межах сельскагаспадарчага вытворчага кааператыва «Світанак-Орша»: вёскі Аланцьева, Дубніцы, Каменка, Канавалава, Лужкі, станцыя Лужкі, Ляснічыя, Монькава, Свістуны, Стайкі і Стапурэва) сельсаветаў.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 14 населеных пунктаў.
IC 4014
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Альбедаметр
Альбедаметр (ад альбеда + ...метр) — метэаралагічная прылада для вымярэння альбеда. Працуе на прынцыпе інтэгральнага шаравога фатометра.
Альбеда зямной паверхні вымяраюць паходным альбедаметрам — спалучэнне двух піранометраў; прыёмная паверхня аднаго з іх павернута да Зямлі і ўспрымае рассеянае святло, другога — да неба і рэгіструе падаючае выпрамяненне. Карыстаюцца і адным піранометрам, прыёмная паверхня якога паварочваецца то ўніз, то ўгару.
Дом па Савецкай вуліцы, 14 (Гродна)
Дом па Савецкай вуліцы, 14 — будынак у Гродне, размешчаны ў гістарычным цэнтры горада, на рагу вуліц Савецкай і Найдуса.
Гісторыя
Пасля канфіскацыі касцёла пасля паўстання 1863—1864 гадоў, будынак набыў купец Абель Тарлоўскі, які пасля пажару 1885 года перапрадаў дом Іоўну Хозэ. Пасля смерці Хозэ ў 1896 яго сын Альтэрам-Шмуэль перарабіў будынак пад гатэль «Славянскі» на 25 нумароў. Акрамя гатэлю ў будынку Хозэ-малодшага знаходзіўся шырокі спектр устаноў: гэта і пякарня Салавейчыка, і дробны гандаль садавінай Цывы Мышкоўскай, і цырульня Фрэнкеля, і мэбельная крама Урансона, і галантарэйная крама крама Смажановіча, і суконная крама разам з кравецкай майстэрняй Маркуса Прэнскага, і нават крама пахавальных прынадлежнасцей Г. Баўма. У 1910 у доме працавала «хуткапячатная» Сары Ган, а таксама жыў урач М. Хлявінскі. У 1928 годзе ў якасці ўласнікаў будынка выступаюць тры асобы: Філійс Назарко, Хоша Фрукт і Самуэль Хозэ, у будынку працавала сталоўка «Cynke». Самуэль Хозэ пашырыў гатэль, першы паверх дома здаў «Polski Bank Kresowy», гандлёвы дом «Палонія», рэдакцыя газеты «Grodner moment», гарнізоннае казіно, рэстаран Райнера і кандытарская, выдавецтва Гана і кніжная крама. У канцы 30-х гадоў працавала вінна-гастранамічная крама Мухенберга. Падчас другой сусветнай вайны ў будынку змяшчаўся нямецкі ваенны пансіянат «Стары Сябра», сталоўка якого знаходзілася ў касцёле. У гэты ж час была зруйнавана апсіда касцёла.
Пасля 1944 г. будынак займаў абласны камітэт КПБ, які, перасяліўшыся ў Новы замак, вызваліў яго пад Гродзенскі гарвыканкам у снежні 1952 года. На першым паверсе ў 1945 годзе была адчынена кнігарня «Навука», якая мела гандлёвую плошчу 119 м² і займалася продажам навукова-тэхнічнай літаратуры, букіністычных кніг. Таксама ў савецкі час у будынку знаходзіўся савет Ленінскага раёна таварыства барацьбы за цвярозасць. У канцы XX ст. — выканкам Ленінскага райсавета народных дэпутатаў.
Цяпер будынак займае Аддзел адукацыі адміністрацыі Ленінскага раёна, крама «Мэбля», з боку вуліцы Найдуса — аптэка.
Архітэктура
Двухпавярховы Т-падобны ў плане будынак. Кампазіцыя галоўнага фасада ярусная, сіметрычная. Паверхі аддзелены фрызамі. Цэнтральная частка вылучана 4 пілястрамі, завершана трохвугольным франтонам. Паміж пілястрамі на 2-м паверсе паўцыркульныя аконныя праёмы ў ліштвах, у цэнтры — балкон. Бакавыя часткі вылучаны здвоенымі пілястрамі, паміж якімі размешчаны па 2 збліжаныя акны, і завершаны паўкруглымі франтонамі. Праёмы 1-га паверха прамавугольныя. Завяршальны карніз прафіляваны, з невялікім вынасам. Цокаль абліцаваны керамічнай пліткай.
Стальбоўшчына
Стальбо́ўшчына (, Стальбовщина) — вёска ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Нёманскага сельсавета.
У 1924—1954 гадах цэнтр Стальбоўшчынскага сельсавета.
Тросна (возера, басейн Тросніцы)
Тросна — возера ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Тросніца, за 20 км на паўночны ўсход ад Полацка, за 0,5 км на захад ад вёскі Затрасценне.
Плошча паверхні возера 0,28 км². Даўжыня 1,4 км, найбольшая шырыня 0,35 км. Даўжыня берагавой лініі 3,1 км. Плошча вадазбору 13 км². Катлавіна возера моцна выцягнутая з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход. Схілы катлавіны пераважна невыразныя, месцамі вышынёй да 2 метраў. Вакол возера забалочаная пойма шырынёй да 20 м. Берагі забалочаныя і сплавінныя.
У возера ўпадаюць ручаі. Выцякае рака Тросніца і ручай.
ФК Шырвена Біржай
«Шырвена» (Futbolo klubas „Širvėna“) — літоўскі футбольны клуб з Біржая. Заснаваны ў 1948 годзе. У цяперашні час выступае ў Трэцяй лізе.
Тоўсты Лес
То́ўсты Лес (, Толстый Лес) — вёска ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Нёманскага сельсавета.
Пятрова Буда
Пятрова Буда (Петро́ва Бу́да) — сяло ў Гардзееўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Пятровабудскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Да Лютаўскай рэвалюцыі сяло ў складзе Суражскага павета Чарнігаўскай губерні. 20 лістапада 1917 года сяло абвяшчалася часткай Севершчыны Украінскай Народнай Рэспублікі. 25 снежня 1917 года сяло ўключана ў склад Украінскай рэспублікі Саветаў.
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай сяло абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала сяло разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад Гомельскай губерні РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.
З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.
Нефела
Паводле фесалійскім паданням, Нефела — маці кентаўраў, якая нарадзіла іх у Пелефранійскай пячоры. Дапамагала ім у бітве з Гераклам, абрынуўшы моцны лівень.
Віктар Мікалаевіч Рабцаў
Біяграфія
У 1994 годзе скончыў юрыдычны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. У 1999 годзе прайшоў перападрыхтоўку ў Інстытуце дзяржаўнай службы Акадэміі кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь.
У перыяд з 1975 па 1993 год праходзіў службу ва Узброеных Сілах. З 1993 па 1995 год працаваў у аддзеле барацьбы з кантрабандай Мінскай рэгіянальнай мытні.
З мая 1995 года працаваў у сістэме эканамічнага правасуддзя: на пасадзе суддзі гаспадарчага суда Мінскай вобласці, суддзі і намесніка старшыні гаспадарчага суда г. Мінска, суддзі і намесніка Старшыні Вышэйшага Гаспадарчага Суда. Са студзеня 2014 года — на пасадзе суддзі Вярхоўнага Суда Рэспублікі Беларусь у складзе судовай калегіі па эканамічных справах.
З 2011 года з’яўляецца членам Савета па пытаннях прававой і судовай дзейнасці пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь.
Са снежня 2016 года — суддзя Канстытуцыйнага Суда Рэспублікі Беларусь. Мае вышэйшы кваліфікацыйны клас.
Узнагароды
Узнагароджаны ганаровымі граматамі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь, Вярхоўнага Суда Рэспублікі Беларусь.
Элеўтэракок калючы
Элеўтэракок калючы (Eleutherococcus senticosus Rupr. et Maxim.) — расліна сямейства Араліевыя, што ўключае каля 30 відаў калючых кустоў і дрэў (сустракаецца ва ўсходняй Азіі, ад паўднёва-ўсходняй Сібіры і Японіі на поўдзень да Філіпін, з найбольшай разнастайнасцю на тэрыторыі цэнтральнага і заходняга Кітая).
Выкарыстанне
Лекавая расліна. Элеўтэракок ужываюць пры лячэнні паніжанага артэрыяльнага ціску і стрэсаў. Часта гэтая расліна выкарыстоўваецца ў якасці прафілактычнага сродку ад вірусных інфекцый. Элеўтэракок паляпшае працу лёгкіх. Але ёсць і мінус у гэтай расліне — яе ўжыванне павышае вагу цела. Элеўтэракок ужываюць для павышэння вастрыні слыху і зроку. Акрамя таго, гэтая расліна выкарыстоўваецца пры пачатковай стадыі атэрасклерозу, вегета-сасудзістага неўрозу. Элеўтэракок прымяняецца пры парушэнні менструальнага цыклу і бясплоднасці. Адварам расліны апалоскваюць пашкоджаныя валасы. Адвар з каранёў рэкамендуюць ужываць для паласканняў пры запаленнях дзясен і стаматыце. Навуковых доказаў эфектыўнасці няма.
NGC 1167
NGC 1167 (іншыя абазначэнні — UGC 2487, MCG 6-7-33, ZWG 524.45, PGC 11425) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Персей.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рыжскі завулак (Наваполацк)
Рыжскі завулак (, Рижский переулок) — завулак у паўночна-ўсходняй частцы горада Наваполацка ў мясцовасці Копцева.
Апісанне
Працягласць складае каля 300 метраў. Пачынаецца ад кальцавога скрыжавання аўтамабільнай дарогі (Віцебск — Наваполацк — мяжа з Латвіяй) і вуліцы Калініна ля маста праз Заходнюю Дзвіну, цягнецца на паўночны ўсход у бок чыгункі Полацк — Даўгаўпілс. Побач знаходзіцца чыгуначная станцыя Рапнянская. Жылая забудова адсутнічае, па гэтым адрасе значацца выключна прамысловыя, складскія, адміністратыўныя, гандлёвыя і іншыя нежылыя будынкі.
Гэта фактычна адзіная вуліца Наваполацка, размешчаная на правым беразе Заходняй Дзвіны (без уліку пасёлкаў Міжрэчча і Баравуха, якія адміністрацыйна таксама адносяцца да Наваполацка).
Смяльч
Смяльч (Смяльч) — сяло ў Гардзееўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пятровабудскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Да Лютаўскай рэвалюцыі сяло ў складзе Суражскага павета Чарнігаўскай губерні. 20 лістапада 1917 года сяло абвяшчалася часткай Севершчыны Украінскай Народнай Рэспублікі. 25 снежня 1917 года сяло ўключана ў склад Украінскай рэспублікі Саветаў.
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай сяло абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала сяло разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад Гомельскай губерні РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.
З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.
Тэлефон
Тэлефон (τῆλε, «далёка», і φωνή, «гук») — сродак камунікацыі які перадае і атрымлівае гук, галоўным чынам — чалавечае маўленне. У развітым свеце з’яўляецца адной з самых звычайных бытавых прылад, з’яўляецца адным з найгалоўнейшых сродкаў камунікацыі для бізнесу, прамысловасці і дзяржаўнага кіравання. Слова «тэлефон» запазычанае мноствам моў свету і шырока пазнавальнае праз свае падабенства ва ўсіх мовах.
Неэлектрычныя правобразы тэлефону
Агулам, тэлефонам можна назваць усё, што перадае гук на вялікія адлегласці. Першыя правобразы тэлефонаў былі механічнымі прыладамі, якія ў адрозненні ад сучасных тэлефонаў перадавалі механічныя хвалі (якімі з’яўляецца і гук), у той час як зараз тэлефоны маніпулююць электрамагнітнымі сігналамі.
Згодна з лістом да Peking Gazette, у 968 годзе ў Кітаі выкарыстоўваўся аналаг тэлефону, які перадаваў гук праз трубы. Вядомы доўгі час і вяровачны тэлефон, у якім дзве дыяфрагмы былі звязаныя вяроўкай, праз якую ваганні адной дыяфрагмы перадаваліся да другой.
Электрычныя прылады
Тэлефон стаў лагічным працягам стварэння і ўдасканалення электрычнага тэлеграфу. Гэтак, каталонскі навуковец Францэск Сальва і Кампіліё стварыў у 1804 годзе электрахімічны тэлеграф. Электрамагнітны тэлеграф быў быў створаны Паўлам Шылінгам у 1832 годзе. Іншы аналагічны тэлеграф у 1833 годзе распрацавалі Карл Фрыдрых Гаус і Вільгельм Вебер.
Першы камерцыйны тэлеграф быў выраблены Вільямам Кукам і выкарыстоўваўся на чыгунцы Great Western Railway у Вялікабрытаніі. Тэлеграфная лінія працягнулася на 13 кіламетраў ад лонданскай станцыі Педынгтан да Вэст-Дрэйтан (зараз захад Лондану). Ён пачаў працу 9 красавіка 1839 года.
Незалежна ад брытанскай распрацоўкі іншы электрычны тэлеграф распрацаваны і запатэнтаваны ў ЗША з 1837 годзе Самуэлям Морзэ. Альфрэд Вэйл, асістэнт, і Морзэ разрабілі адмысловы алфавіт кадзіравання, які атрымаў назву азбука Морзэ. Першая амерыканская тэлеграма адпраўлена Морзэ 6 студзеня 1838 года па 2-мільным кабелі.
На працягу 2-й паловы XIX ст. асноўнай задачай стала зрабіць магчымым адначасовую перадачу некалькіх паведамленняў шляхам мадуляцыі сігналаў. Аднымі з дасягнулых мэты былі Аляксандр Бэл і Томас Эдысан. Іх спробы стварэння акустычнага (гарманічнага) тэлеграфу дзеля больш таннай тэлеграфіі ў выніку прывялі да стварэння тэлефону, размоўнага тэлеграфу.
Муса Дэмбеле
Муса Сідзі Яя Дэмбеле (Mousa Sidi Yaya Dembélé; нар., Вілрэйк, Бельгія) — бельгійскі футбаліст малійскага паходжання, паўабаронца. Ігрок нацыянальнай зборнай Бельгіі (2006—2018).
Венерычныя захворванні
Венерычныя захворванні альбо Захворванні, якія перадаюцца палавым шляхам, таксама інфекцыі, якія перадаюцца палавым шляхам (sexually transmitted diseases (STDs/STD)) — пад гэтымі тэрмінамі разумеюць інфекцыйныя захворванні, найбольш частым шляхам заражэння якіміми з'яўляецца палавы.
Інфекцыі, за рэдкім выключэннім, якія перадаюцца толькі палавым шляхам, у айчыннай медыцыне адасабляюць у групу венерычных захворванняў (сіфіліс, ганарэя, данаваноз, мягкі шанкр). Іншыя захворванні, якія перадаюцца палавым шляхам, могуць перадавацца і іншым шляхам: парэнтэральным (ВІЧ, гепатыт В), прамым кантактным (часотка), вертыкальным (ВІЧ).
Дыягностыка
Для дыягностыкі выкарыстоўваецца агляд пацыента, выяўленне клінічных сімптомаў, як боль пры мочаспусканні, вылучэнні з палавых органаў, і аналіз мазкоў і ўзораў крыві. Фізічныя сімптомы (боль, вылучэнні) для некаторых захворванняў, як востраканцовыя кандыломы, могуць адсутнічаць зусім. Усе інструментальныя метады даследавання валодаюць хібнасцю, таму дыягназ ставіцца звычайна на падставе некалькіх відаў даследаванняў.
Для вывучэння лабараторных аналізаў узораў выкарыстоўваюцца наступныя метады:
Віла-дэль-Боска
Віла-дэль-Боска (Villa del Bosco) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Б'ела.
Насельніцтва складае 370 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 123 чал./км². Займае плошчу 3 км². Паштовы індэкс — 13060. Тэлефонны код — 0163.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Атамант
Атамант ці Афамант ці Атамас — у старажытнагрэчаскай міфалогіі цар Архамена ў Беотыі, або цар Фесаліі (у «Фрыксе 1» Еўрыпіда).
Сын Эола і Энарэты. Ад багіні Нефелы ў яго нарадзіліся дзеці Фрыкс і Гела, ад Іно — дзеці Леарх і Мелікерт, ад Феміста — дзеці Леўкон, Эрытрый, Схеней, Птой.
Забіў Леарха, калі Гера наслала на Афаманта вар’яцтва за тое, што ён узяў на выхаванне Дыяніса. Выгнаны з Беотыі і пасяліўся ў зямлі, названай Афамантыя. У Беотыі паказвалі Афамантава поле.
Навагрудская епархія
Навагру́дская епа́рхія (Навагру́дская і Сло́німская епа́рхія) — царкоўна-адміністрацыйная адзінка Беларускай праваслаўнай царквы (экзархата).
Атамант
Цар Архамена Андрэй выдзеліў яму вобласць Каранеі і Галіярта. Ён усынавіў сваіх траюрадных пляменнікаў Галіярта і Корана. Заснаваў горад Гал у Фтыяцідзе.
Навагрудская епархія
На 2017 год ахоплівае тэрыторыю Дзятлаўскага, Карэліцкага, Навагрудскага і Слонімскага раёнаў.
IC 4017
IC 4017 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Навагрудская епархія
Гісторыя
У 1316—1596 гадах Навагрудак быў цэнтрам Літоўска-Новагародскай мітраполіі.
Атамант
Імя Афаманта атаясамліваецца з народам афаманцаў — «варварамі», якія з часам успрынялі грэчаскую культуру.
Навагрудская епархія
Гісторыя
У 1942—1944 епархія існавала ў складзе Беларускай аўтакефальнай праваслаўнай царквы.
У лютым 1992 адноўлена, ахоплівала Навагрудскі, Астравецкі, Ашмянскі, Дзятлаўскі, Іўеўскі, Карэліцкі, Лідскі, Слонімскі, Смаргонскі раёны Гродзенскай вобласці. На тэрыторыі епархіі ў в. Жыровічы дзейнічае Мінская духоўная семінарыя. Тытул кіруючага архірэя Навагрудскай епархіі — епіскап Навагрудскі і Лідскі.
У 2014 годзе са складу Навагрудскай епархіі была выдзелена Лідская епархія. Тэрыторыя Навагрудскай епархіі была вызначана ў межах Дзятлаўскага, Карэліцкага, Навагрудскага і Слонімскага раёнаў. Кіруючы архірэй атрымаў тытул епіскапа Навагрудскага і Слонімскага.
У 2014 годзе ў Навагрудскай епархіі было створана Дзятлаўскае вікарыяцтва, епіскапам якога з’яўляецца Пётр (Карпусюк).
Абдэль Азіз ібн Сауд
Абдэль Азіз ібн Сауд (таксама Ібн-Сауд або Абдэль-Азіз II;  — ) — заснавальнік і першы кароль Саудаўскай Аравіі (1932—1953). Вёў войны за аб’яднанне Аравіі. У 1902—1927 гадах — эмір дзяржавы Неджд, пазней — да 1932 года — кароль дзяржавы Хіджаз, Неджд і далучаныя вобласці.
Палітычная дзейнасць
Лічыўся васалам Асманскай імперыі. У 1915 г. быў прызнаны Англіяй як незалежны ўладальнік. Абапіраючыся на рэлігійна-фундаменталісцкі рух іхванаў, разгарнуў барацьбу за лідарства ў Аравіі, заваяваў Джэбель-Шамар (1921), Хіджаз (1924-25), Асір (1932). Прэтэндаваў на ролю духоўнага лідара ісламскага свету. Трансфармаваў архаічнае аравійскае грамадства; стварыў дзяржаўныя інстытуты, сучаснае войска, уніфікаваў прававую сістэму. Імкнучыся выйсці з-пад англійскай апекі, развіваў адносіны з ЗША. У 1933 выдаў амерыканскай кампаніі «Стандард ойл оф Каліфорнія» канцэсію на здабычу нафты. У час Другой сусветнай вайны захоўваў нейтралітэт. Абдэль Азіз ібн Сауд блакаваўся з каралём Егіпта Фарукам супраць Хашымітаў Іарданіі і Ірака. Падтрымліваў палесцінцаў падчас блізкаўсходняга канфлікту. У XX ст. трон успадкавалі сыны.
Вуліца Дружбы (Наваполацк)
Вуліца Дружбы (, улица Дружбы) — вуліца ў цэнтральнай частцы Наваполацка.
Апісанне
Размешчана ў цэнтральнай частцы горада (паміж 4-м і 5-м мікрараёнамі, з аднаго боку, і 6-м мікрараёнам з другога) і цягнецца з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад ад вуліцы Якуба Коласа да вуліцы Камсамольскай. Працягласць вуліцы складае каля 1 км, шырыня — па адной паласе ў кожны бок. Узнікла ў канцы 1970-х — пачатку 1980-х гадоў у выніку актыўнага жыллёвага будаўніцтва і хуткага пашырэння гарадской мяжы на паўднёвы ўсход. Забудова тыповая, пераважна панэльная, у 5-9 паверхаў. Рэгулярны рух грамадскага транспарту па вуліцы адсутнічае.
Ларс Штындль
Ларс Штындль (Lars Stindl; 26 жніўня 1988) — нямецкі футбаліст, атакуючы паўабаронца клуба «Карлсруэ» і былы ігрок нацыянальнай зборнай Германіі.
Клубня кар’ера
У 2010 годзе Штындль далучыўся да складу «Гановера 96», правёўшы ў клубе пяць гадоў.
25 сакавіка 2015 года стала вядома, што па заканчэнні сезона футбаліст далучыцца да шэрагаў мёнхенгладбахскай «Барусіі». У новым клубе Штындль дэбютаваў 8 жніўня 2015 года ў матчы Кубка Германіі супраць «Санкт-Паўлі», адразу адзначыўшыся двойчы і дапамогшы клубу атрымаць перамогу з лікам 4:1. Праз год ігрок быў абраны капітанам каманды пасля таго, як папярэдні капітан Марцін Штранцль і яго зменнік Граніт Джака сышлі з клуба.
У красавіку 2023 года было абвешчана, што Штындль пакіне «Барусію» па заканчэнні кантракта пасля сезона 2022/23 і вернецца ў «Карлсруэ».
Дасягненні
Германія:
Дыназаўрык
У цэнтры апавядання - гісторыя прагнага Мурлакатама, які выкрадае ў жывёл яблычныя дрэвы для свайго сада і палохае іх сваёй вартаўнічай каровай. Пад чарговым дрэвам ён знаходзіць яйка, з якога вылупляецца маленькі дыназаўрык, які пачынае здзіўляцца жаданню Мурлакатама займець усе дрэвы і адзіную крыніцу вады ў асабістае карыстанне. Мурлакатам дае яму яблык і выкідвае яго з свайго саду. Дыназаўрык дзеліцца падарункам з іншымі жывёламі і гадуе адзіны пакінуты яблычны парастак. Згаладалая карова пераходзіць на бок жывёл і дапамагае ім пазбавіцца ад злодзея.
Даведыйскі субстрат
Даведы́йскі субстра́т — шэраг лінгвістычных субстратных асаблівасцей у ведыйскай мове, неўласцівых іншым індаеўрапейскім мовам і ўласцівых іншым моўным сем'ям Паўднёва-Усходняй Азіі. Падобныя рысы ўключаюць у сябе перш за ўсё адметную лексіку, а таксама фанетычныя (напрыклад, узнікненне рэфтрафлексных зычных, супрацьпастаўленых зубным), марфалагічныя (утварэнне герундыю) і сінтаксічныя (ужыванне маркеру ўскоснай мовы iti). Характарыстыкі падобнага кшталту перадусім прынята звязваць з ранейшымі, даіндаеўрапейскімі субстратнымі мовамі, з носьбітамі якіх старажытныя арыі сутыкнуліся пасля засялення Індастана.
Значны аб'ём падобных рысаў вызначаецца з найранейшых з захаваных індыйскіх тэкстаў, пры гэтым у якасці доказаў звычайна прыводзяцца відавочныя неіндаарыйскія элементы, такія як -s- пасля -u- ў рыгведыйскім busa.
Ужываны ў радзе папулярнай літаратуры тэрмін даары́йскі субстрат з'яўляецца некарэктным, паколькі ўключае большую і разнародную этнічным складам тэрыторыі і не мае храналагічнай прывязкі. У прыватнасці, сінгальская мова і мова веда на Шры-Ланцы змяшчаюць субстратную, «протаведскую» лексіку, якая ці ледзь звязаная з субстратам санскрыта. У постведыйскі перыяд у санскрыт з дравідыйскіх моў пранікнуў шэраг іншых словаў, напрыклад nāraṅgaḥ «апельсін» (упершыню засведчана каля VI ст. н. э. у тэксце «Сушрута Самхіта»), такім чынам, запазычанні з іншых моў не заўсёды звязаныя з субстратам.
Гісторыя
Крыніцаю субстрату ў ведыйскай мове сталі мовы дравідыйскай сям'і, іншыя прасочваюцца таксама з моў мунда і меркаванай протабурушаскі, але асноўная маса гэтых рысаў не маюць дакладнай этымалогіі ў ніводных з пералічаных моў, што тлумачыцца запазычаннямі з адной або некалькіх зніклых моў, няроднасным вышэйзгаданым. На думку А. Лубоцкага і індолага М. Вітцэля, запазычаная лексіка з падобных неўсталяваных крыніц таксама назіраецца ў самых ранніх з захаваных іранскіх тэкстаў і тахарскіх мовах; як мяркуюць гэтыя даследчыкі, падобная лексіка вядзе сваё паходжанне ад Бактрыйска-Маргіянскага археалагічнага комплексу — комплексу культур ХXIII—XVIII стст. да н.э., які размяшчаўся на поўдні Сярэдняй Азіі. Іншай невядомай крыніцай запазычванняў магла стаць мова Індскай цывілізацыі, якая згадваецца Вітцэлем як пара-мунда або субстрат кубха-віпаш.
Фанетыка, фаналогія
Найбольш значнай субстратнай рысай у фанетыцы ведыйскай мовы можна лічыць наяўнасць рэтрафлексных зычных, якім уласцівае супрацьпастаўленне зубным. Сучасныя лінгвісты знаходзяць рэтрафлексныя ў мове бурушаскі, мовах мунда і дравідыйскіх мовах; гэтыя ж зычныя рэканструююцца для протабурушаскі, прадравідыйскай мовы і протамунда. Гэтыя зычныя не рэканструююцца для праіндаеўрапейскай (мова-продак усіх індаеўрапейскіх моў) і праіндаіранскай (мова-продак індаіранскіх моў, у якія ўваходзіць ведыйская; вылучылася ў выніку распаду праіндаеўрапейскай мовы) моў, але разам з гэтым рэтрафлексныя зычныя сустракаюцца ў нурыстанскіх мовах (адносна якіх, між іншым, таксама высоўваюцца гіпотэзы пра наяўнасць даіндаеўрапейскага субстрату).