cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кірыбаці (мова)
Пісьмовасць
Пісьмовасць складзена ў 1857 г. на аснове паўночнага дыялекту на лацінцы. Налічвае 13 літар: A, B, E, I, K, M, N, NG, O, R, T, U, W.
Мікалай Тышкевіч
Мікалай Тышкевіч (каля 1721 —, ) — рэлігійны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага, канонік віленскі, генерал-лейтэнант літоўскага войска.
Біяграфія
З лагойскай лініі роду Тышкевічаў герба «Ляліва», сын Міхала Яна і Рэгіны з Лярскіх. Меў братоў Феліцыяна, Антонія Казіміра, Юзафа Ігнацыя. Атрымаў у спадчыну ад бацькі тытул графа на Лагойску і Бярдычаве.
Быў канонікам Віленскага кафедральнага касцёла, святаром у капліцы Св. Казіміра.
25 верасня 1793 атрымаў Ордэн Белага Арла.
Памёр 6 снежня 1796 у Вільні. Пахавалі графа ў Лагойску.
Уркарах
Уркарах (, Уркарах) — сяло ў Дагестане, адміністрацыйны цэнтр Дахадаеўскага раёна і аднайменнага сельсавета. Знаходзіцца за 151 км на поўдзень ад горада Махачкала. Размешчана паблізу ракі Артузень, за 56 км на захад ад чыгуначнай станцыі Мамедкала, на вышыні 1548 м. Пераважная большасць насельніцтва — даргінцы (99,7 %).
Пётр Васілевіч Каймакоў
Пётр Васілевіч Каймако́ў (Пётр Васильевич Каймаков;  — ) — вучоны ў галіне ветэрынарнай медыцыны, доктар ветэрынарных навук (1956), прафесар (1958).
Біяграфія
Нарадзіўся ў сяле Коржаўка Коржаўскай воласці Корсунскага павета Сімбірскай губерні (зараз у Інзенскім раёне Расіі). У 1926 годзе скончыў Казанскі ветэрынарны інстытут (сучасная Казанская дзяржаўная акадэмія ветэрынарнай медыцыны). З 1935 года ў Казанскім навукова-даследчым ветэрынарным інстытуце, з 1937 года ў Казанскім ветэрынарным інстытуце. У 1942 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю, у 1955 годзе доктарскую на тэму «Определение функционального состояния печени путём применения ретракции кровяного сгустка, для установления нарушения в организме животных». З 1955 года П. В. Каймакоў у Віцебскім ветэрынарным інстытуце, у 1955—1961 гадах на пасадзе загадчыка кафедрай.
Навуковая дзейнасць
П. В. Каймакову належаць навуковыя працы па этыялогіі, патагенезе, тэрапіі і прафілактыцы хвароб сельскагаспадарчых жывёл, функцыянальнай дыягностыцы хвароб печані.
Тпіг
Тпіг (, Тпиг) — сяло ў Дагестане, адміністрацыйны цэнтр Агульскага раёна. Утварае сельскае паселішча сяло Тпіг як адзіны населены пункт у яго складзе. Размешчана за 130 км на поўдзень ад горада Махачкала, на рацэ Чырагчай у месцы ўпадзення ў яе ракі Гарухрух. Бліжэйшая чыгуначная станцыя — Беліджы.
Хвайняны (прыпыначны пункт)
Хвайня́ны (, Хвойняны)  — прыпыначны пункт Баранавіцкага аддзялення Беларускай чыгункі ў Гродзенскім раёне Гродзенскай вобласці. Размешчаны ў вёсцы Хвайняны; на лініі Масты — Гродна, паміж станцыяй Чарлёна і станцыяй Скідзель.
Есяновікі
Есяно́вікі (, Есеновики) — былая вёска ў Ушацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Вялікадолецкага сельсавета. Ліквідавана 29 снежня 2009 года.
Батайскі музей гісторыі
Батайскі музей гісторыі — гістарычны музей у горадзе Батайск, Растоўская вобласць. Сучасны будынак музея знаходзіцца ў Парку культуры і адпачынку горада па адрасе вул. Кірава, 51а.
Гісторыя
Першы музей у Батайску быў адкрыты ў 1966 годзе і знаходзіўся ў мясцовым кінатэатры. Выточная яго назва — «Музей рэвалюцыйнай, баявой і працоўнай славы». Знаходзіўся ён усяго ў двух пакоях, а яго фонд налічваў толькі каля 400 экспанатаў. Сучасны будынак музея быў збудаваны ў 1979 годзе. Адкрыццё адбылося 22 красавіка таго ж года.
Сучасную назву музей носіць з 1993 года. На дадзены момант яго экспазіцыйна-выстаўная плошча складае 430 квадратных метраў.
Экспазіцыі музея
Грунтам усіх экспазіцый музея з’яўляюцца экспанаты, што расказваюць пра гісторыю горада, этнаграфіі, археалогіі. Фонды музея налічваюць каля 9 тыс. сапраўдных дакументаў, прысвечаных гісторыі Батайска.
Тры экспазіцыйныя залы :
Экспазіцыі :
Армяна-грузінская вайна
Армяна-грузінская вайна — узброены канфлікт за прымежныя раёны паміж Рэспублікай Арменія і Дэмакратычнай Рэспублікай Грузія у 1918 годзе.
Этнічны склад насельніцтва спрэчных тэрыторый
Паводле вынікаў усерасійскага перапісу 1897 года, на поўдні павета, у Ларыйскай вобласці армяне складалі абсалютную большасць насельніцтва. Толькі на захадзе пляцоўкі кампактна жылі рускія малакане, а ў раёне Алаверды — грэкі.
Перадканфліктны стан бакоў і прычыны
У ноч на 26 мая 1918 года турэцкая дэлегацыя ў горадзе Батум падае ўльтыматум пра ліквідацыю Закаўказскай Дэмакратычнай Федэратыўнай Рэспублікі. Грузінская фракцыя Закаўказскага сойма, паддаўшыся ціску, выходзіць з ЗДФР, нацыянальны савет Грузіі абвяшчае стварэнне Грузінскай Дэмакратычнай Рэспублікі (ГДР), у той жа дзень у Тыфлісе Армянскі нацыянальны савет абвясціў стварэнне Дэмакратычнай рэспублікі Арменія (ДРА).
4 чэрвеня 1918 Турцыя падпісала з ДРА і ГДР дагаворы «пра мір і сяброўства», паводле якіх да Турцыі, апроч Карскай, Ардаганскай і Батумскай абласцей, адыходзілі: ад Грузіі Ахалкалакскі павет і частка Ахалцыхскага павета; ад Арменіі Сурмалінский павет і часткі Александропальскага, Шарурскага, Эчміядзінскага і Эрыванскага паветаў. Турэцкія войскі атрымалі права бесперашкодных чыгуначных перавозак.
Той жа вясной Турцыя зрушыла войскі і без асаблівых высілкаў акупавала большую частку Грузіі. У некалькіх бітвах турэцкія войскі былі пабіты і адкінуты. Пасля чаго з глыбіні фронту падыходзілі свежыя часткі.
Грузія і Арменія папрасілі пра дапамогу Германію: саюзніка Турцыі, але хрысціянскай краіны. Немцы загадалі саюзнай Турцыі прызнаць незалежныя дзяржавы. Улетку 1918 гады Германія акупавала Грузію з яе згоды, а Турцыя акупавала большую частку Арменіі. Германія ўвяла свае войскі ў Грузію, што было актам акупацыі — але разам з тым і выратаваннем ад акупацыі значна страшнейшай.
У Арменіі нямецкай акупацыі ж не было.
Грузія стала саюзнікам Германіі, а Арменія – пацярпелым бокам, у будучыні саюзнай Англіі.
Германскія войскі размясціліся ў Грузіі, пры гэтым грузінска-армянскай мяжой яны злічылі былую паўднёвую мяжу Тыфліскай губерні. Грузія не пярэчыла, Турцыі было ўсё адно, пярэчыла Арменія. Да восені 1918 года Германія і Турцыя прайгралі вайну і вывелі войскі з Закаўказзя, ДРА і ГДР уступілі ў фізічны судотык, і перад імі ўстала патрэба вырашыць пытанне тэрытарыяльнага размежавання. Адсутнічала згода з нагоды будучай прыналежнасці спрэчных тэрыторыі: двух паветаў Тыфліскай губерні — Ахалкалакскага і Барчалінскага.
У снежні 1918 немцы пайшлі, але ў Закаўказзе ўвайшлі англійскія часткі і заставаліся да ліпеня 1920. Толькі наяўнасць англічан замінала Турцыі рушыць на Усход, брытанцы фактычна сталі пасярэднікамі і міратворцамі.
Арменія
У 1919 годзе ў Баку Армянскім нацыянальным Саветам была выдадзена адмысловая складанка дакументаў. У ім, у прыватнасці, праводзіцца наступная даведка:
«У першай палове чэрвеня 1918 года старшыні грузінскага ўрада і Грузінскага нацыянальнага савета ў Тыфлісе - Ной Рамішвілі і Ной Жарданія - наведалі Армянскі нацыянальны савет і заявілі Аветысу Агараняну, Рубену Качазнуні і Аляксандру Хацісаву, што «трэба падзяліць па этнічнай прыкмеце Борчалінскі павет», і прасілі даслаць для размежавання прадстаўнікоў. На наступны дзень Армянскі нацыянальны савет даслала сваіх прадстаўнікоў Х. Карчікяна, Г. Хацісава і Г. Карганава, якім Іраклій Цэрэтэлі ад імя Грузінскай нацыянальнай савета заявіў, што ў склад Грузіі павінны ўвайсці цаліком Ахалкалакскі, Казахскі і Барчалінскі паветы і Бамбакская пляцоўка Александропальскага павета, і што такія межы неабходны для жыццёвых зацікаўленасцей як Грузіі, так і армянскага народа, бо армяне, пасля Батумскага пагаднення, не могуць скласці наколькі-або жыццяздольнай дзяржавы і ім выгадней узмацніць Грузію, каб была на Каўказе моцная хрысціянская дзяржава, якая пры падтрымцы немцаў будзе бараніць і сябе і армян. Але праз некалькі дзён грузінскі ўрад аднабакова, не дамаўляючыся і нават не папярэдзіўшы армянскі ўрад, абвясціў межы Грузіі, уключыўшы ў яе ўсе спрэчныя з армянамі вобласці і тым самым кінуўшы выклік армянскаму ўраду».
Апроч таго, армянскі бок прапанаваў правесці мяжу па перавале Цхрацкаро (Цхра-Цкаро).
Грузія сагнала ўвесь рухомы склад чыгункі, блакавала любы падвоз харчу з поўначы і заявіла, што Арменія — дзяржава нежыццяздольная. У Арменіі з-за блакады, адзіны транспартны калідор Арменіі ў Расію — чыгунка, што праходзіла праз падкантрольны незалежнай Грузіі Батумі, пачаўся голад. Гэта транспартная артэрыя была жыццёва важная для Арменіі, што атрымоўвала да 1918 года траціну ўсяго харчу з Расіі. Арменія, па словах Рычарда Аванісяна, у 1918—1919 гадах «стала краінай смерці».
Грузія
У той жа час афіцыйны Тыфліс стаяў на непахіснасці паўднёвых меж Тыфліскай губерні як новых дзяржаўных меж Грузіі, урад Арменіі сцвярджаў, што мяжы былых імперскіх губерняў не варта прымаць да ўвагі, як не адпаведныя ні этнічным, ні гістарычным межам.
Армянскі бок таксама напамінаў грузінскаму пра тое, што яшчэ ў 1917 годзе падчас Закаўказскай Земскай Канферэнцыі ў Петраградзе грузінскія сацыялісты, якія ўзначалілі год праз урад незалежнай Грузіі, абяцалі кіраўніцтву армянскіх нацыяналістычных партый перагледзець шэраг адміністрацыйных меж у адпаведнасці з этнічным прынцыпам. На падставе гэтага абяцання ўрадаў ДРА патрабаваў ад ГДР адмовіцца ад шэрага памежных тэрыторый, на якіх армянскае насельніцтва складала большасць. Аднак згодна цверджанню афіцыйнага Тыфліса ў 1919 годзе, паказаныя армянскім бокам дамоўленасці не з'яўляліся ўласна дамоўленасцямі, а хутчэй – толькі праявай канструктыўнай ініцыятывы, якая дакраналася размежаванні ў межах адзінай федэратыўнай дзяржавы (рэфармаванай Расійскай Імперыі) вылучна для выгоды гаспадарча-эканамічнай дзейнасці і адміністравання. Падобныя заявы – сцвярджалі прадстаўнікі грузінскага ўрада, – былі зроблены задаўга да абвяшчэння дзяржаўнай незалежнасці Арменіі і Грузіі і не могуць быць прымальныя пры вызначэнні дзяржаўных меж.
Ваенныя дзеянні
У снежні 1918 года нямецкія войскі пайшлі з Закаўказзя, а на іх месца ўвайшлі англійскія часткі, якія заставаліся ў рэгіёне да ліпеня 1920 года.
Грузінскія войскі занялі раёны Ахалкалакі і Лары. На гэтыя ж тэрыторыі, дзе асноўным насельніцтвам былі армяне, прэтэндавала таксама і Арменія. Арменія і Грузія пачалі мяняцца нотамі пратэсту.
Екацярыненфельдская аперацыя
У другой палове снежня адначасна з праводжанымі ў Тыфлісе і Каракісу перагаворамі пра мір на пляцоўках судотыку армянскіх і грузінскіх войскаў працягваліся баявыя аперацыі. Найболей бязлітасныя баі адбываліся ў раёне нямецкай калоніі Екацярыненфельд. У самім Екацярыненфельдзе (цяперашні г. Балнісі) знаходзілася падраздзяленне грузінскай Нацыянальнай Гвардыі. Паўднёвей — у сяле Балніс-Хачэн (цяперашняя вёска Балнісі) — размяшчаліся армянскія войскі, што ўвайшлі туды пасля ўзяцця Вараноўкі, а таксама ўзбраенне з ліку мясцовых армян. У той жа час да поўначы ад Екацярыненфельда кампактна населеныя армянамі вёскі Белы Ключ, Самшвілдэ і Дагет уяўлялі сабою яшчэ адзін агмень армян. Змешчаныя там узброеныя атрады ўяўлялі сабою найболей блізка стаячыя да Тыфліса армянскія сілы. І хоць гэты кірунак не быў галоўным, але свабоднае пасоўванне армянскіх частак па лініі Екацярыненфельд-Дагет уяўляла дадатковую пагрозу сталіцы Грузіі.
Змешчаны на беразе ракі Храмі Екацярыненфельд рабіўся стратэгічна важным пунктам на шляхі армянскіх частак убок Тыфліса з захаду.
18 снежня — у першы ж дзень аб'явы Грузіяй мабілізацыі — камандуючым частак, якія адпраўляліся ў Екацярыненфельд, быў гвардзейскі афіцэр Валіка Джугелі, а камандуючым усіх новасфармаваных войскаў – генерал Ахмецелашвілі. Досвіткам 19 снежня паказаныя часткі ў ліку каля 600 багнетаў прыбылі ў Екацярыненфельд.
Уначы армянскія часткі авалодалі грузінскай артылерыяй (8 гармат) і, размясціўшы кулямёты ў высокіх будынках мястэчка, досвіткам, адкрылі агонь па грузінскіх частках. камандуючы грузінскай гвардыяй Джугелі узялі армянскія кулямётныя пункты, а потым захапілі кантроль над мястэчкам і адбілі артылерыю. Адступалыя армянскія часткі былі атакаваны грузінскай кавалерыяй.
19-20 снежня Екацярыненфельдская групоўка грузінаў атрымала падмацаванні і пачаткі рыхтаваць атаку ў паўночным кірунку – на Дагет і Самшвілдэ – дзеля забеспячэння свайго тылу. Наступ пачаўся раніцай 21 снежня і працягваўся да 25 снежня, была ўзята вёска Дагет-Хачын і ўсталяваны кантроль над зонай паўночней Екацярыненфельда.
Шулаверская аперацыя
Да 22 снежня на асноўным - Шулаверскім — кірунку армяне максімальна прасунуліся ўбок Тыфліса, дойдучы да ракі Храмі, а пасля таго як на наступны дзень (23 снежня) часткі генерала Цулукідзэ, прарваўшы акружэнне, адышлі з Садахло, пад армянскім кантролем фактычна аказалася ўся спрэчная тэрыторыя Барчалінскага павета, выключаючы калонію Екацярыненфельд.
24 снежня галоўнакамандуючы ўсімі армянскімі войскамі на барчалінскім фронце генерал "Дро" (Драстамат Канаян) паслаў грузінскаму камандаванню ўльтыматум, які ўтрымваў вымогу неадкладнай перадачы Арменіі Ахалкалакскага павета. У выпадку адхілення ўльтыматуму Дро пагражаў неадкладна перанесці баявыя дзеянні на поўнач ад ракі Храмі, што было раўназначна пагрозе захопу грузінскай сталіцы.
Урад Грузіі адпрэчыў ультыматум, адначасна прызначыўшы камандуючым усімі грузінскімі войскамі на шулаверском кірунку генерала Г. Мазніева (Мазніяшвілі). Грузінскае камандаванне пачало ствараць перадумовы для пераходу да больш актыўнай фазы баявых дзеянняў.
У той жа дзень адзін батальён грузінскай арміі заняў вышыню, што адлучала Ашагі-Сераль ад Шулавер. Штаб грузінскай групоўкі пераехаў са станцыі Сандэр на станцыю Ашаги-Сераль — бліжэй да месца баявых дзеянняў, дзе і знаходзіўся да самага канца вайны.
Армяне пачалі перакідаць практычна ўсе метыя сілы на абарону Шулавер. Тамсама, у Шулаверах і вакол іх, палкоўнікам армянскай арміі Каральковым была абвешчана мабілізацыя мясцовага армянскага насельніцтва.
Тымчасам на станцыю Сандары пачалі падыходзіць эшалоны з падмацаваннямі для грузінскага войска: перш батальёнамі з Кахеціі, а потым — з Заходняй Грузіі (агульнай колькасцю да тысячы багнетаў).
Для ўзяцця Шулавер грузінскія войскі ўжыццявілі флангавы абыход армянскіх пазіцый, і да 25 снежня грузінскі батальён гвардыі і батарэя артылерыі былі перакінуты на захад, да вёскі Сарачло, у якой жылі азербайджанцы, якія варагавалі з армянамі. Менавіта каля Сарачло размясцілася грузінская артылерыя, а гвардзейскі батальён тымчасам узяў панавальную вышыню да поўначы ад Шулавер.
Услед за заняткам гэтай вышыні, што дазваляла кантраляваць падыходы да горада, грузінская артылерыя (14 гаўбіц) пачала масіраваную артылерыйскую кананаду. У гэтыя дні ўпершыню ў гісторыі грузінскіх узброеных сіл (і зусім нацыянальных узброеных сіл усіх каўказскіх дзяржаў) была скарыстана баявая авіяцыя: два грузінскія аэрапланы скінулі бомбы на армянскія пазіцыі блізка Шулавер.
На наступную раніцу армянскі атрад, убачыўшы, што на вышыні нікога няма, ізноў заняў яе. Цягам дня грузіны зноў адбілі вышыню, але і на наступную ноч ізноў не пажадалі начаваць у акопах. У выніку армяне ў трэці раз авалодалі панавальнай пазіцыяй. Генерал Чхеціяні прасіў зняць з яго камандаванне недысцыплінаваным кантынгентам; запланаваная на 26 снежня аперацыя была сарвана.
На наступны дзень 27 снежня грузіны паспрабавалі ўзяць горад лобавым ударам, але і гэты штурм быў адбіты армянамі.
На паўночным захадзе гвардзейскія атрады былі заменены часткамі рэгулярнай арміі. 28 снежня да поўдня ад Ашагі-Сераля была выстаўлена армянская артылерыя, аднак яе агонь па станцыі Ашагі-Сераль не прынёс адчувальнага выніку. У гэты ж час армянскія войскі на Шулаверскім кірунку былі ўзмоцнены стралковым палком.
28 снежня ў 12 гадзін дня пачалася вырашальная бітва за Шулаверы. Пасля двухгадзіннай артылерыйскай кананады грузінскія войскі колькасцю каля 3.500 чалавек, разгорнутыя па фронце даўжынёй у 10 кіламетраў, пайшлі ў агульны наступ. Падчас бітвы армяне некалькі разоў распачыналі контратакі, але да вечара таго ж дня грузіны захапілі вышыні да ўсходу ад Шулавер і «навіслі» над горадам.
Раніцай 29 снежня грузінская частка ўвайшла ў Шулаверы. Армяне адступілі на поўдзень — часткова праз вёску Сіёні, часткова — выходзячы з цясніны да лініі чыгункі, дзе былі атакаваны грузінскай кавалерыяй і рассеяліся.
Грузінскае камандаванне не было ў час паінфармавана сваім урадам пра хуткае спыненне агню ў 24 гадзіны 31 снежня і планавала здзейсніць удар першага студзеня. Армянскае камандаванне, дакладна ведаючы часовыя рамкі ведання баявых дзеянняў, пачало 30 снежня канцэнтраваць адступалыя з Садахло часткі і прыбываючыя з тылу рэзервы ў раёне станцыі Арум, убок хрыбта Ламбало.
Вынікі вайны
Па патрабаванні Англіі было падпісана мірнае пагадненне ў вёсцы Садахло ўначы 31 снежня. Па дагавору Ахалкалакскі раён захаваўся за Грузіяй. На 1 студзеня 1919 года баявыя дзеянні былі спынены і пачаліся перамовы. Ужо 9-га студзеня ў Тбілісі пачалася канферэнцыя з удзелам Грузіі, Арменіі і Брытаніі. А 17-га студзеня быў прынята даканцовы рашэнне. Была створана нейтральная зона (у ёй знаходзіліся Алавердскія медзяныя рудні), якая адміністрацыйна падначальвалася англійскаму генерал-губернатару, паўночнай мяжой якой стала лінія фронту, а паўднёвая мяжа нейтральнай зоны Барчалінскага павета была праведзена па лініі дакладна адпаведнай грузінска-турэцкай дэмаркацыйнай лініі на пачатак ліпеня 1918 г. Канчаткова вырашыць усе спрэчныя пытанні меркавалася на Парыжскай Канферэнцыі. Абедзве краіны дыскрэдытавалі сябе ў вачах Англіі і Францыі.
Чатырохтыднёвы ваенны канфлікт паміж дзвюма народжанымі з сусветнай вайны і расійскай смуты рэспублікамі каштаваў ім некалькіх тысяч жыццяў, нанесеная значная матэрыяльная шкода і сур'ёзна ўскладніла адносіны паміж дзвюма дзяржавамі, якія і без таго знаходзіліся ў складаным становішчы. Ніводны з бакоў канфлікту, што падпісалі дагавор 17 снежня, не застаўся здаволеным яго ўмовамі. Грузія не здолела захаваць лінію мяжы, якую лічыла справядлівай і бясспрэчнай і нават страціла невялікую пляцоўку тэрыторыі (нейральную зону), якую кантралявала да пачатку канфлікту. Тэрытарыяльны выйгрыш Арменіі (малюсенькая палоска зямлі ў Барчалінскім павеце) быў нікчэмны ў параўнанні з тым, што яе лідары вылічвалі атрымаць падчас вайны. Апроч таго, кінуўшы практычна ўсе свае сілы на вайну супраць Грузіі, армяне страцілі магчымасць узяць пад стабільны кантроль значна буйнейшую і важную тэрыторыю на поўдні Эрыванскай губерні (Нахічэвань і Шарур).
На фоне такіх падзей Еўропа марудзіла з прызнаннем іх незалежнасці. Гэта вайна не прынесла карысці нікому, і стала толькі нагодай для ўзаемных крыўд.
Аднак значна большае значэнне, чым міжусобная вайна, мелі іншыя падзеі: у кастрычніку 1920 года пачалося турэцкі наступ і Арменія часова перадала спрэчныя тэрыторыі Грузіі. Праз тры месяцы прыйшла савецкая 11-ая армія і Грузія з Арменіяй перасталі існаваць як самастойныя дзяржавы.
Лінія супрацьстаяння практычна супадае з сённяшняй дзяржаўнай мяжой паміж Грузіяй і Арменіяй на дадзенай пляцоўцы.
Джыгме Сінг’е Вангчук
Джыгме Сінг’е Вангчук (нар. 11 лістапада 1955 г.) — чацвёрты кароль Бутана. Уступіў на трон ва ўзросце 16 гадоў у 1972 годзе, пасля смерці свайго бацькі, трэцяга караля Джыгме Дорджы Вангчука. На яго каранацыю 2 чэрвеня 1974 г. былі запрошаны замежныя прадстаўнікі, што азначала канец доўгага перыяду ізаляцыі краіны. Ён носіць тытул «Друк Г’ялпо», што азначае «Драконавы Кароль». Атрымаў адукацыю ў Бутане і ў Вялікабрытаніі.
14 снежня 2006 г. кароль адрокся ад прастола на карысць свайго сына Джыгме Кхесар Намг'ял Вангчука раней за абвешчаны тэрмін (2008 год).
Лісабонскае землетрасенне
Лісабонскае землетрасенне — землетрасенне сілай 11 балаў MMI Int. і магчымай магнітудай да 9,0, з эпіцэнтрам у Атлантычным акіяне, якое адбылося 1 лістапада 1755 года каля 200 км ЗПнЗ ад мыса Сен-Вінсент (36,000° N; 11,000° W). Гэта было першае ў гісторыі землетрасенне, якое назіралася і шырока абмяркоўвалася вучонымі.
Назва атрыманая па моцных разбурэннях сталіцы Партугаліі, Лісабону. У выніку катаклізму і наступных пажараў загінула да 60 тыс. чалавек.
Тры асноўныя штуршкі адбыліся на працягу 9:30—9:40 і выклікалі моцныя разбурэнні і мясцовыя змены рэльефу, а таксама моцныя цунамі (6 м вышыні ў Лісабоне, да 15 м і нават да 30 м у паўднёвай Партугаліі, да 5,5 м у Іспаніі, да 3 м у Англіі, да 4,5 м на Анцільскіх астравах). Штуршкі выклікалі разбурэнні ў Марока, былі адчутыя ў Францыі, Швейцарыі, Паўночнай Італіі, і ўсхвалявалі ваду ў азёрах Брытаніі, Германскіх Альпаў, Паўднёвай Скандынавіі, некаторых фіёрдаў Нарвегіі і лохаў Шатландыі.
Майсей Сяднёў
Біяграфія
Арыштаваны 21.10.1936 годзе, абвінавачаны ў нацдэмаўшчыне і распаўсюдзе «упадніцкіх твораў Язэпа Пушчы і „Матчынага дару“ Алеся Гаруна». Высланы на Калыму. У чэрвені 1941 года прывезены ў Мінск на перагляд справы, з набліжэннем нямецкай арміі быў адпушчаны канвоем каля Чэрвеня.
У час нямецкай акупацыі жыў у бацькоў, працаваў на гаспадарцы. У кастрычніку 1943 года выехаў у Беласток, Працаваў карэктарам у рэдакцыі газеты «Новая дарога» (Беласток, 1943—1944), якая выдавалася пры Беларускім камітэце, сябраваў з Хведарам Ілляшэвічам. У 1944 годзе выехаў у Берлін, жыў у амерыканскай і англійскай зонах акупацыі Германіі. Сябра Замежнага сектару Беларускай незалежніцкай партыі.
Пасля вайны быў настаўнікам у беларускай гімназіі ў Міхельсдорфе. З 1950 года жыў у ЗША, каля 10 гадоў працаваў на металаапрацоўчай фабрыцы, выкладаў рускую мову ў Індыянскім універсітэце (1960-1967). Жыў у Глен-Коўв.
Рэабілітаваны 22.1.1992 года.
Пахаваны на Беларускіх могілках Саўт-Рывера (Нью-Джэрсі, ЗША).
Творчасць
Друкаваўся з 1933 года, у часопісах «Полымя», «Беларуская работніца і сялянка», газетах «Савецкая Беларусь», «Літаратура і мастацтва», «Чырвоная змена». У час нямецкай акупацыі ў Беластоку падрыхтаваў зборнік вершаў «Ад сына твайго, Беларусь» і кнігу «Ахвяры бальшавізму».
Перажытае ў турмах і лагерах, успаміны пра свабоду і няволю, туга па радзіме, вайна і чужына, філасафічнасць, лірызм выявіліся ў зборніках паэзіі «У акіяне ночы», «На край святла», «Спадзяванні», «Цень Янкі Купалы» (усе 1947), «Ля ціхай брамы» (1955), «Патушаныя зоры» (1975), «Ачышчэнне агнём» (1985), «А часу больш, чым вечнасць» (1989).
Напісаў раманы «Раман Корзюк» (1985), «І той дзень надышоў» (1987), зборнік вершаў «Патушаныя зоры» (1992), успаміны «Масеева кніга» (1995).
На беларускую мову пераклаў санеты Мікеланджэла, некаторыя творы І. В. Гётэ, Г. Гейнэ, Р. М. Рыльке ды інш.
Масей Сяднёў імкнуўся ўвесці ў беларускую паэзію тэмы, звязаныя з традыцыямі сусветнага мастацтва, вобразамі класічнай паэзіі. Паказваючы свет у вобразах нябеснай і зямной красы, ён імкнуўся раскрыць высокую духоўнасць свайго героя праз чыстую, узвышаную лірыку. Звычайна асноўная сутнасць, галоўная ідэя такіх вершаў выказваецца ў апошніх 2-3 радках — гэта т.зв. гейнаўская пуанта, пра якую гаварыў, аналізуючы творчасць Сяднёва, украінскі літаратуразнавец Юры Шэрах. Побач з інтуітыўным пачаткам у вершах ёсць і тое, за што ўкраінскі паэт Яр Славутыч назваў Сяднёва паэтам думкі. «Пранікненне ў таямнічасць прыроды Беларусі», — адзначаў прафесар Мюнхенскага ўніверсітэта Бойка-Блахін, — «эротыка, напоўненая ідэалістычнымі тонамі, рэфлексія, упрыгожаная ціхай засмучонасцю над недасканаласцю чалавека, — матывы паэзіі М.Сяднёва». І ўсё ж пры багатай разнастайнасці тэм, матываў, лірычных вобразаў праз яго творчасць праходзіць адна нязменная тэма — Бацькаўшчына, маці, мова, прызначэнне паэта.
Інкуб (фільм)
Інкуб — амерыканскі фільм жахаў 1966 года. Зняты Леслі Стывенсам, рэжысёрам серыяла «За мяжой магчымага». У галоўнай ролі зняўся Уільям Шэтнер, які потым набыў вядомасць дзякуючы здымкам у серыяле «Зорны шлях». Аператарам фільма стаў Конрад Хол, будучы лаўрэат трох «Оскараў» за фільмы «Бутч Кэсідзі і Сандэрс Кіт», «Прыгажосць па-амерыканскі» і «Пракляты шлях».
Для стварэння атмасферы таямнічасці «Інкуб» быў цалкам зняты на мове эсперанта, рэжысёр забараніў дубляванне на іншыя мовы.
На працягу многіх гадоў фільм лічыўся страчаным, паколькі арыгінал загінуў падчас пажара, а копіі не захаваліся. У 2001 годзе фільм быў адноўлены з ацалелай французскай копіі і выпушчаны на DVD.
Сюжэт
Дзеянне фільма адбываецца ў вёсцы пад назвай Nomen Tuum (тваё імя), дзе ёсць крыніца, якая дае здароўе і прыгажосць. Шмат людзей наведвае вёску, каб ацаліцца і набыць знешнюю прыцягальнасць. Вёска карыстаецца нядобрай славай як месца жыхарства цёмных сілаў і дэманаў. Сукубы, якія жывуць у вёсцы, спакушаюць грэшныя душы каб прывесці іх да смерці і аддаць Богу Цемры. Маладой і амбіцыйнай жанчыне-сукубу Кіа (Элісан Эймх) надакучыла адпраўляць у пекла звычайных грэшнікаў. Яна лічыць, што дарэмна растрачвае свае сілы і шукае больш сур'ёзную ахвяру — чыстую і бязгрэшную душу. Яе сястра Амель (Элаіз Хардт) папярэджвае, што чыстыя душы нясуць страшную небяспеку — каханне. Не паслухаўшыся папярэджвання, Кіа прадпрымае спробу завабіць у пекла святара. Да яе расчаравання, святары аказваюцца такімі ж разбэшчанымі людзьмі як і ўсе звычайныя грэшнікі.
Аднойчы Кіа знаходзіць тое, што так доўга шукала: гэта малады салдат Марк (Уільям Шэтнер), які са сваёй сястрой Арндзіс (Эн Этмар) прыязджае да святой крыніцы, каб ацаліць баявыя раны. Кіа сустракаецца з братам і сястрой і завязвае знаёмства, прыкінуўшыся, што не можа знайсці дарогу. Між Кіа і Маркам узнікае ўзаемная сімпатыя.
Бязгрэшная душа Марка супраціўляецца таму, каб уступіць з Кіа ў блізкія адносіны, не асвечаныя вузамі шлюбу. Калі Кіа засынае, Марк прыносіць яе ў вясковую царкву. Убачыўшы выявы Хрыста і святых, Кіа пачынае панікаваць і ўцякае. Чыстае каханне Марка пужае яе таксама як і выявы святых.
Сёстры задумваюць адпомсціць Марку за тое, што ён «апаганіў» Кіа каханнем. Амель выклікае інкуба (Мілаш Мілошавіч), які спрабуе забіць Марка і згвалціць Арндзіс. Марк звяртаецца да Бога з малітвай за сястру, пры гэтым ён перахрышчваецца, чым наганяе жах на дэманаў. Абараняючыся ад інкуба Марк забівае яго, і Амель кажа Марку, што цяпер на ім ляжыць грэх забойства. Сам Марк атрымлівае ў схватцы цяжкія раненні і знаходзіцца пры смерці, Кіа суправаджае яго ў царкву, дзе прызнаецца яму ў каханні. Уваскрэслы інкуб умешваецца ў іх размову і заяўляе, што Кіа належыць Богу Цемры. У адказ Кіа выклікае яго на бой і нечакана для сябе перахрышчвае яго.
Пасля схваткі яна абвяшчае, што належыць Богу Святла. Марк абдымае яе. У фінальнай сцэне Марк і Кіа з трывогай глядзяць з царквы надвор, дзе іх чакае дземан, які нагадвае велізарнага казла.
Падрыхтоўка да здымкаў
Пасля таго, як у 1965 годзе тэлекампанія ABC Television Network спыніла прадзюсаванне фантастычнага серыяла Леслі Стывенса «За мяжой магчымага», Стывенс напісаў сцэнар фільма жахаў, каб працягнуць працу з той жа творчай групай кінематаграфістаў, уключаючы аператара Конрада Хола і кампазітара Дамініка Франц'ера.
Эсперанта
Для таго, каб зрабіць фільм унікальным, Стывенс і прадзюсар Энтані Тэйлар вырашылі зняць яго на эсперанта. Сцэнар быў перакладзены з англійскай мовы, за 10 дзён акцёры вывучылі на слух свае рэплікі, але ніводны з іх не прадэманстраваў падчас здымкаў задавальняючага вымаўлення.
«Інкуб» быў другім эсперанта-фільмам у гісторыі кіно. Першым на два гады раней стаў фільм «Трывогі». Знаўцы эсперанта былі расчараваныя вымаўленнем акцёраў, занятых у «Інкубе».
Нягледзячы на тое, што фільм зняты на эсперанта, арыгінальная назва фільма («Incubus» Inkubo) узята з лацінскай мовы.
Здымкі
Асноўныя здымкі былі праведзены за 18 дзён у маі 1965 года ў прыбрэжным раёне Біг-Сюр і ў місіі Сан Антоніа де Падуа паблізу ад форта Хантэр-Лігет у графстве Мантэрэё (шт. Каліфонія). Мяркуючы, што ўлады не дазволяць здымаць фільм жахаў у місіі, Стывенс прыдумаў легенду, што фільм называецца «Рэлігійныя дзеячы старога Мантэрэя», дэманструючы сцэнар на эсперанта і апісанні сцэнаў з удзелам манахаў і фермераў.
Пракат
Першы паказ «Інкуба» адбыўся на кінафестывалі ў Сан-Францыска 26 кастрычніка 1966 года. Падчас прэм'еры, як расказваў Тэйлар, група з 50 ці 100 энтузіястаў-эсперантыстаў смяялася і здзеквалася над няправільным вымаўленнем акцёраў. Часткова з-за таго, што фільм быў зняты на незразумелай большасці гледачоў мове, часткова з-за скандала, звязанага з гібеллю аднаго з акцёраў фільма і яго дзяўчыны, Тэйлар і Стывенс не змаглі вывесці фільм у пракат, за выключэннем Францыі, дзе яго прэм'ера адбылася у лістападзе 1966 года.
«Праклён» фільма
Няўдачны пракат «Інкуба» парадзіў шматлікія легенды, што на фільме ляжыць праклён:
Рэліз для хатняга відэа
Калі прадзюсар Энтані Тэйлар у 1993 годзе паспрабаваў выпусціць рэліз фільма для хатняга відэа, высветлілася, што негатыў і копіі страчаны, верагодна, знішчаны падчас пажару. Праз тры гады копія кепскай якасці з французскімі субтытрамі была выяўлена ў архіве Cinematheque Francaise у Парыжы. Амерыканскі канал кабельнага тэлебачання Sci Fi Channel фінансаваў рэстаўрацыю фільма. Новы арыгінал быў створаны спосабам пакадравай апрацоўкі копіі, англійскія субтытры былі наддрукаваны на чорных палосках зверху французскіх. У 2001 годзе адноўлены фільм выйшаў на DVD.
Яўген Маркавіч Ганкін
Яўге́н Ма́ркавіч Га́нкін (, в. Шчадрын, Жлобінскі раён — ) — беларускі мастак. Заслужаны дзеяч мастацтваў БССР (1968).
Біяграфія
Яўген Ганкін нарадзіўся 26 кастрычніка 1922 года ў вёсцы Шчадрын Жлобінскага раёна. У 1943 годзе скончыў Усесаюзны дзяржаўны інстытут кінематаграфіі імя Герасімава. Адначасова з вучобай, у 1943—1944 гадах ён дапамагаў галоўнаму мастаку ў фільме «», Сяргея Эйзенштэйна. У 1944—1945 гадах Ганкін працаваў у Кіеўскай кінастудыі, а з 1946 года мастаком-пастаноўшчыкам на «Беларусьфільме».
Памёр Яўген Ганкін 3 мая 1996 года.
Творчасць
Яўген Ганкін займаўся афармленнем такіх класічных беларускіх фільмаў як «Паўлінка» (1952, саўмесна з С. Нікалаевым), «Хто смяецца апошнім» (1954, саўмесна з А. Грыгар’янцам) , «Гадзіннік спыніўся апоўначы» (1958), «Я родам з дзяцінства» (1966), «Вайна пад стрэхамі» (1970), «Сыны сыходзяць у бой» (1969), «Белыя росы» (1983).
Памяць
Яго мемуары «Крыло ангела» былі пасмяротна выдадзеныя ў Злучаных Штатах.
У 2003 г. быў зняты дакументальны фільм пра Яўгена Ганкіна «Легендамі не карануйце нас».
Беларуска-ўругвайскія адносіны
Беларуска-ўругвайскія адносіны — адносіны паміж Рэспублікай Беларусь і Усходняй Рэспублікай Уругвай. Дыпламатычныя адносіны паміж дзяржавамі ўстаноўлены 7 ліпеня 1992 года.
Супрацоўніцтва ажыццяўляецца пераважна ў рамках міжнародных арганізацый. У красавіку 1993 года Уругвай першай з краін Лацінскай Амерыкі акрэдытаваў у Беларусі пасла па сумяшчальніцтве.
У сакавіку 1999 года Уругвай з рабочым візітам наведаў першы намеснік міністра замежных спраў Беларусі. У рамках 64-й сесіі Генеральнай Асамблеі ААН у верасні 2009 года па ініцыятыве беларускага боку адбылася сустрэча Міністраў замежных спраў Беларусі і Уругвая.
З 2001 года ў Рэспубліцы Беларусь дзейнічае Ганаровае консульства Усходняй Рэспублікі Уругвай.
Пасол Беларусі ў Аргенціне акрэдытаваны па сумяшчальніцтву ва Уругваі ў верасні 2014 года. З студзеня 2014 года дзейнічае Ганаровае консульства Беларусі ў Уругваі (г. Кармела).
У верасні 2014 года Уругвай з рабочым візітам наведаў намеснік міністра замежных спраў Беларусі А. Я. Гур’янаў.
9 верасня 2016 года намеснік Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь Яўген Шастакоў сустрэўся з Ганаровым консулам Рэспублікі Беларусь ва Усходняй Рэспубліцы Уругвай С. Андраюком. У ходзе сустрэчы бакі абмеркавалі пытанні развіцця беларуска-ўругвайскага супрацоўніцтва.
25 лістапада 2016 года ў Мантэвідэа адбыліся беларуска-ўругвайскія кансультацыі паміж МЗС. Беларускую дэлегацыю на кансультацыях узначаліў намеснік Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь Яўген Шастакоў, уругвайскую — Генеральны дырэктар (намеснік Міністра) па палітычных пытаннях Міністэрства замежных спраў Уругвая Э. Лоэдэль.
Эканамічнае супрацоўніцтва
У 2019 годзе таваразварот паміж краінамі павялічыўся ў 3,4 разы.
Елізавета Няманіч
Елізавета Няманіч — сербская прынцэса з роду Няманічаў.
Елізавета была дачкой сербскага караля Драгуціна. Увосень 1284 яна выйшла замуж за баснійскага бана Стэфана I Катраманіча.
З’яўляецца маці Стэфана II Катраманіча, аднаго з самых магутных кіраўнікоў Босніі ў сярэднявеччы.
Дзеці
Ад шлюбу са Стэфанам І, Елізавета нарадзіла 7 дзяцей:
Вязычын (Бярэзінскі раён)
Вязы́чын (, Вязычин) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бярэзінскага сельсавета.
Тлярата (Тлярацінскі раён)
Тлярата (ЛъаратӀа, Тляра́та) — сяло (аул) у Дагестане, адміністрацыйны цэнтр Тлярацінскага раёна і аднайменнага муніцыпальнага ўтварэння. Сяло размешчана за 258 км на паўднёвы захад ад Махачкалы на рацэ Джурмут (Аварскага Койсу). Заснавана ў 1926 годзе разам з утварэннем раёна. У сяле нарадзіўся правёў дзяцінства баксёр-суперцяжкавагавік Султан Ібрагімаў.
Каруначніцы
Каруначніцы (Tingidae) — сямейства насякомых атрада клапоў.
Вядома каля 2000 відаў. Пашыраны ўсюды. Пераважна шкоднікі раслін. На Беларусі найбольш вядомая. Жывуць на пладовых дрэвах (груша, яблыня), ліпах.
Даўжыня 1—10 мм. Крылаў 2 пары, пярэднія з перапончатым верхам, аснова крыла цвёрдая, скурыстая. Надкрылы і пярэдняспінка ячэйкавыя або карункавыя (адсюль назва). Ротавыя органы колюча-сысучыя.
Кормяцца сокам лісця.
Курах
Курах (Кьурагь, Кура́х) — сяло ў Дагестане, адміністрацыйны цэнтр Курахскага раёна і муніцыпальнага ўтварэння сельскае паселішча «Сельсавет Курахскі». З 1967 года дзейнічае Курахскі самадзейны тэатр. Насельніцтва — 3235 чалавек (2010).
Сан-Джавані-Вальдарна
Сан-Джавані-Вальдарна (San Giovanni Valdarno) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Таскана, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Арэца.
Насельніцтва складае 17067 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 801 чал./км². Займае плошчу 21 км². Паштовы індэкс — 52027. Тэлефонны код — 055.
Заступнікам населенага пункта лічыцца Святы Ян Хрысціцель.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Апаляніца (гміна)
Апаляні́ца (Opalenica) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Новатамыскага павета Велікапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Апаляніцы. Плошча гміны складае 147,69 км². Станам на 2004 год у гміне Апаляніца пражывалі 15 602 чалавекі, шчыльнасць — 105,6 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 16 салецтваў.
Жаўніна
Жаўні́на (, Жавнина) — вёска ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вялікадолецкага сельсавета.
Паўлінава вока малое
Паўлінава вока малое начное (Saturnia pavonia) — матылёк сямейства паўлінавочак.
Размах крылаў 50-58 мм. Агульны тон афарбоўкі самца вохрыста-шэры, задніх крылаў вохрысты, у самкі — шэры. На крылах вочкі з чорнай аблямоўкай, хвалістай цёмнай перавяззю ўздоўж краю. У прыкаранёвай частцы ломаныя палосы, апушэнне. Цела таксама апушанае. Вусікі самца шырокія, перыстыя; у самкі больш тонкія, грабеньчатыя.
Пашырэнне: лясная зона Еўразіі ад Заходняй Еўропы да Прымор'я. Балотная форма віду жыве на вярховых балотах, паўднёвая (лесастэпавая) форма — у лісцевых лясах.
Від аселы. Дае адно пакаленне за год. Матылі лятаюць у красавіку-траўні, здольныя не карміцца. Для балотнай формы, кармавымі раслінамі вусеняў служаць чарніцы і дурніцы. Кармавая расліна вусеняў паўднёвай формы — маліна, цёрн, радзей крушына, бяроза, дуб. Акукліваюцца вусені ў шчыльным карычневым кокане грушападобнай формы. Зімуюць кукалкі
Кумух
Кумух (Гъумучи; Гъумук, Куму́х) — сяло ў Дагестане, адміністрацыйны цэнтр Лакскага раёна і аднайменнага муніцыпальнага ўтварэння. Размешчана ў Цэнтральным Нагорным Дагестане, на рацэ Казікумухскае Койсу, за 96 км на паўднёвы захад ад горада Махачкала.
Паддабранка
Паддабра́нка (, Поддобрянка) — пасёлак у Гомельскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Маркавіцкага сельсавета.
У 1926—1927 і 1938—1954 гадах цэнтр Паддабранскага сельсавета.
Дрыгіч
Дрыгіч — рака ў Віцебскім раёне Беларусі, правы прыток ракі Каспля (басейн Заходняй Дзвіны).
Даўжыня 8,7 км. Пачынаецца з забалочанага ляснога масіву Касплянскага лецішча за 4,4 км на паўночны ўсход ад вёскі Марчонкі, вусце за 0,5 км на паўночны захад ад вёскі Курушчані. Рэчышча ад вытоку на працягу 4,3 км каналізаванае.
Георгій Міхайлавіч Тырын
Георгій Міхайлавіч Тырын (, в. Замошша, Смаленская губерня —, Літоўская ССР) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1944).
Біяграфія
У лістападзе 1938 года быў прызваны ў Чырвоную Армію. Скончыў танкавую школу і падчас вайны з Фінляндыяй 1939—1940 гадоў удзельнічаў у баях на Карэльскім перашыйку.
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны з чэрвеня 1941 года. Прымаў удзел у баях на Паўднёва-Заходнім, Паўднёвым, Заходнім, Паўночна-Каўказскім і Варонежскім франтах. Быў тройчы паранены. Асабліва вызначыўся пры вызваленні Украіны восенню 1943 года.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 3 чэрвеня 1944 за «ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераізм» Георгію Міхайлавічу Тырыну прысвоена званне Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і медаль «Залатая Зорка» (№ 3664).
Ярвенпяа
Ярвенпяа (Järvenpää, Träskända)— горад у Фінляндыі, у правінцыі Уусімаа, з насельніцтвам 38.000 жыхароў. Адносіцца да рэгіёну Хельсінкі і размешчаны ў 37 км на поўнач ад сталіцы. Ярвенпяа з'яўляецца цалкам фінамоўным горадам.
Арбарэя
Арбарэ́я (Arborea) — горад і камуна ў Італіі на востраве Сардзінія. Насельніцтва (2018 г.) — 3 899 чалавек.
Арбарэя была заснавана 29 кастрычніка 1928 г. на заходнім узбярэжжы Сардзініі на месцы цэнтра аднайменнай сярэднявечнай сардзінскай дзяржавы. Першапачаткова названа Вільяджа-Мусаліні ў гонар Беніта Мусаліні. Назва была зменена 8 сакавіка 1944 г. Заснаванне было звязана з меліярацыяй навакольнай даліны. Насельніцтва горада фарміравалася з тубыльцаў, выхадцаў з Апенінскага паўвострава, у пасляваенны час — з перасяленцаў з Трыеста і Фрыулі.
Арбарэя — цэнтр сельскагаспадарчай вытворчасці, вядомы штогадовымі фестывалямі клубніц. Працуе прадпрыемства па перапрацоўке малака.
Беларуска-перуанскія адносіны
Беларуска-перуанскія адносіны — адносіны паміж Рэспублікай Беларусь і Рэспублікай Перу. Дыпламатычныя адносіны паміж дзяржавамі ўсталяваныя 19 лютага 1997 года.
У сакавіку 1998 года адкрыта аддзяленне Пасольства Рэспублікі Перу ў Рэспубліцы Беларусь (у 2003 годзе па рашэнні перуанскага боку было зачынена). Пасол Перу ў Расіі акрэдытаваны ў Беларусі па сумяшчальніцтве. У лютым 2009 года ў Мінску адкрыта Ганаровае консульства Перу.
У чэрвені 2014 года Пасол Беларусі ў Аргенціне акрэдытаваны ў Перу па сумяшчальніцтве.
Міждзяржаўныя кантакты ажыццяўляюцца таксама ў рамках работы міжнародных форумаў. Наладжаны абмен пратакольнымі пасланнямі.
У рамках 53-й сесіі ГА ААН у 1998 годзе адбылася сустрэча міністраў замежных спраў дзвюх краін.
У ходзе пасяджэння Каардынацыйнага бюро міністраў замежных спраў краін-членаў РН у 1998 годзе ў Картахене (Калумбія) адбылася сустрэча першага намесніка Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь з намеснікам Міністра замежных спраў Рэспублікі Перу.
У 1999 годзе Перу наведала беларуская дэлегацыя на чале з Першым намеснікам Міністра замежных спраў. У рамках візіту адбыліся сустрэчы з першым Віцэ-прэзідэнтам Перу і Старшынёй камісіі па знешнепалітычных пытаннях Нацыянальнага кангрэса.
У 1999 годзе ў рамках штогадовага пасяджэння саветаў кіраўнікоў Сусветнага банка і МВФ адбылася сустрэча намесніка Прэм'ер-міністра Рэспублікі Беларусь з Міністрам рыбалоўства Рэспублікі Перу.
У верасні 2005 года ў Нью-Ёрку ў рамках работы 60-й сесіі ГА ААН адбылася двухбаковая сустрэча Міністра замежных спраў Беларусі з Міністрам замежных спраў Перу, падчас якой кіраўнік перуанскага знешнепалітычнага ведамства прапанаваў разгледзець магчымасць правядзення візіту ў Перу Міністра замежных спраў Беларусі.
У верасні 2014 года прайшоў візіт намесніка Міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь А. Я. Гур'янава ў Ліму.
Перваслаў Муціміравіч
Пе́рваслаў Муцімі́равіч (Првослав Мутимировић), або Прыбіслаў — старэйшы сын сербскага князя Муціміра і яго пераемнік стальца. Паходзіў з роду Уласціміравічаў.
Завалодаўшы ўладай, пачаў праводзіць прабалгарскую палітыку. У 891, разам са сваімі братамі Стэфанам і Бранам быў зрынуты стрыечным братам Петарам Гойнікавічам, якога падтрымала Візантыя. Паміж 921 і 924 на прастоле Сербіі знаходзіўся сын Перваслава Захарый.
Ратуючыся, Перваслаў збег у Харватыю.
Левашы (Дагестан)
Левашы (, Леваши́) — сяло, раённы цэнтр Левашынскага раёна Дагестана. Утварае сельскае паселішча сяло Левашы як адзіны населены пункт у яго складзе. Размешчана за 95 км на паўднёвы захад ад Махачкалы, на р. Халагорк (басейн р. Параўлазень), на вышыні 1222 м, за 67 км на паўднёвы ўсход ад чыгуначнай станцыі Буйнакск. Вузел аўтадарог.
Хлусава (станцыя)
Хлу́сава (, Хлусово)  — станцыя Мінскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласці. Размешчана ў вёсцы Станцыя Хлусава; на лініі Шухаўцы — Орша-Цэнтральная, паміж станцыяй Хлюсціна і пуцявым пастом Гараднянскі.
Вуліца Кісялёва (Гомель)
Вуліца Кісялёва — вуліца ў Чыгуначным раёне Гомеля, размешчана на поўдзень ад чыгуначнага вакзала і ідзе паралельна да чыгуначных пуцей. Пачынаецца ад Прывакзальнай плошчы.
Цікавыя факты
Вуліца пачала фармавацца з канца XIX стагоддзя. Наўсцяж будучай вуліцы размяшчаліся розныя службовыя пабудовы чыгуначнага вакзала. У 1920-я гады ў пачатку вуліцы пабудаваны Палац культуры імя У. І. Леніна.
У 1977 годзе вуліца названа ў гонар Р. Я. Кісялёва, намесніка Старшыні Савета Міністраў БССР (1968—1970).
У 1990 годзе быў пабудаваны новы пешаходны мост цераз чыгунку (па іншы бок маста — вуліца Украінская).
Магарамкент
Магарамкент (Мегьарамдхуьр, Магарамкент) — сяло ў Рэспубліцы Дагестан. Адміністрацыйны цэнтр Магарамкенцкага раёна і сельскага паселішча Сельсавет Магарамкенцкі. Магарамкент знаходзіцца на поўдні Дагестана, за 180 км ад Махачкалы. На поўдзень ад вёскі праходзіць дзяржаўная мяжа Расійскай Федэрацыі з Азербайджанскай Рэспублікай.
Глухі Ток
Глухі́ Ток (, Глухой Ток) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бярэзінскага сельсавета.
Беліцкі сельсавет (Лідскі раён)
Бе́ліцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лідскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 г. вёска) Беліца.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лідскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Няцецкага сельсавета. 26 чэрвеня 1965 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Парэцкага сельсавета (9 населеных пунктаў: Баяры-Смалоцкія, Збляны, Краснае, Лазяны, Лайкаўшчызна, Парэчча, Пацукі, Пішчоўцы і Сідараўцы).
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (20 населеных пунктаў) — 1574 чалавекі, з іх 58,9 % — беларусы, 36,3 % — палякі.
Дом культуры (значэнні)
Дом культуры — шматзначны тэрмін:
Прэмія Асацыяцыі кінакрытыкаў Лос-Анджэлеса 2010
36-я прэмія Асацыяцыі кінакрытыкаў Лос-Анджэлеса была абвешчана 12 снежня 2010 года і ўручана 15 студзеня 2011 года. Найлепшым фільмам абрана карціна «».
Апатовец (гміна)
Апато́вец (Opatowiec) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Казімежскага павета Свентакшыскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Апатоўцы. Плошча гміны складае 68,58 км². Станам на 2010 год у гміне Апатовец пражывалі 3 458 чалавек, шчыльнасць — 50 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 20 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 21 населены пункт.
Акім Рыгоравіч Курачкін
Акім Рыгоравіч Ку́рачкін (,, Гомельскі павет, цяпер у Гомельскай вобласці — ) — беларускі скульптар. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.
Нарадзіўся ў горадзе Ветка Гомельскага павета (цяпер раённы цэнтр у Гомельскай вобласці). У 1934 годзе скончыў Беларускі мастацкі тэхнікум у Віцебску.
Творчасць
Першай работай А. Р. Курачкіна была карціна «Клім Варашылаў і Сямён Будзённы на Паўночна-Заходнім фронце». Потым працаваў у галіне станкавай и манументальнай скульптуры. У мастацкіх выставах пачаў удзельнічаць з 1940 года.
Сярод работ А. Р. Курачкіна і іншыя.
А. Р. Курачкін аўтар помнікаў воінам Савецкай Арміі і партызанам у Слоніме (1956), Паставах (1965), Полацку (1967), Вілейцы, вёсках Грозаў Капыльскага раёна, Міхалова Бабруйскага раёна (1967), Маслакі Горацкага раёна (1983), помніка А. Ф. Мяснікову ў Магілёве (1961) і інш.
Сярод станкавых работ: і інш.
Заазер’е (Вялікадолецкі сельсавет)
Заазе́р'е (, Заозерье) — вёска ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Вялікадолецкага сельсавета.
Сансеполькра
Сансеполькра (Sansepolcro) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Таскана, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Арэца.
Насельніцтва складае 16 276 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 178 чал./км². Займае плошчу 91 км². Паштовы індэкс — 52037. Тэлефонны код — 0575.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Іаан Багаслоў.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Няцецкі сельсавет
Няце́цкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лідскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Няцеч.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лідскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Беліцкага сельсавета.
Карта паляка
Карта паляка — гэта дакумент, які пацвярджае прыналежнасць да польскага народа. Уладальнік карты паляка мае правы, акрэсленыя Законам «Аб карце паляка», прынятым сеймам Рэспублікі Польшча 7 верасня 2007 года.