cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Яўстах Кірдзей
Сям'я
Быў жанаты з Соф'яй Храпавіцкай, дачкой троцкага земскага суддзі Адама Храпавіцкага. Сын Яўстаха Ян Казімір Кірдзей стаў троцкім кашталянам.
Закшаў (гміна, Мазавецкае ваяводства)
За́кшаў (Zakrzew) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Радомскага павета Мазавецкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Закшаве. Плошча гміны складае 96,15 км². Станам на 2004 год у гміне Закшаў пражывалі 10 946 чалавек, шчыльнасць — 113,8 чал./км².
Лугаўцы (Шаркаўшчынскі раён)
Лугаўцы́ (, Луговцы) — хутар у Шаркаўшчынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лужкоўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Чарневічы, пазней у складзе гміны Лужкі Дзісенскага павета Віленскага ваяводства
Раман Сяргеевіч Мадзянаў
Раман Сяргеевіч Мадзянаў (Рома́н Серге́евич Мадя́нов; нар., , Маскоўская вобласць, РСФСР) — савецкі і расійскі акцёр тэатра і кіно, заслужаны артыст Расіі (1995).
Лаўрэат прэміі «Залаты арол» (2008) за лепшую мужчынскую ролю (фільм «12») і прэміі «Залаты арол» (2015) за лепшую мужчынскую ролю другога плана (фільм «Левіяфан»). Малодшы брат акцёра Вадзіма Мадзянава (1959—2016).
Вярхоўнае камандаванне вермахта
ОКВ (ад Oberkommando der Wehrmacht, OKW) — Вярхоўнае галоўнакамандаванне Вермахта, цэнтральны элемент кіраўнічай структуры ўзброеных сіл Германіі ў 1938—1945 гадах.
Вярхоўнае камандаванне вермахта было створана 4 лютага 1938 года пасля ліквідацыі ваеннага міністэрства (Reichskriegsministerium). Яго стварэнне было абумоўлена жаданнем фюрара Трэцяга рэйха Адольфа Гітлера (на вернасць якому асабовы склад узброеных сіл абавязаны быў прымаць прысягу) атрымаць паўнату ўлады над прыняццем ваенных рашэнняў. Начальнікам штаба ОКВ быў прызначаны генерал артылерыі Вільгельм Кейтэль, які, нягледзячы на шматлікія рознагалоссі з Гітлерам, займаў гэту пасаду на працягу ўсяго перыяду існавання ОКВ (да мая 1945 года).
Структура
Фармальна ОКВ ажыццяўляў кіраўніцтва і каардынацыю дзейнасці вярхоўных камандаванняў асобных відаў узброеных сіл:
Аднак на практыцы ОКВ меў абмежаваны ўплыў на камандаванне асобных відаў узброеных сіл, што стала відавочным у снежні 1941 года, калі пасля няўдалага наступу на Маскву Вальтэр фон Браўхіч быў зняты з пасады кіраўніка ОКХ, і гэту пасаду заняў непасрэдна Адольф Гітлер, фюрар і вярхоўны галоўнакамандуючы ўзброеных сіл Трэцяга рэйха.
Апарат ОКВ уключаў чатыры дэпартаменты:
Паўнамоцтвы і дзейнасць
Фармальным прызначэннем ОКВ было выкананне функцый Генеральнага штаба па каардынацыі дзеянняў сухапутных войскаў, авіяцыі і флоту, аднак на практыцы Вярхоўнае камандаванне вермахта было асабістым штабам Гітлера, афармляючы яго ваенныя планы ў загады пэўным падраздзяленням і не маючы непасрэднага ўплыву на гэтыя падраздзяленні. З развіццём вайны ОКВ пачало атрымліваць большы кантроль над войскамі, перш за ўсё на Заходнім фронце. З 1942 года назіралася геаграфічнае размежаванне паўнамоцтваў ОКВ і ўзначаленага непасрэдна Гітлерам ОКГ — у той час як дзейнасць апошняга ўсё больш была сканцэнтравана на Усходнім фронце, ОКВ атрымліваў усё больш паўнамоцтваў па кіраўніцтве ваеннымі дзеяннямі на Заходнім фронце, у Афрыцы, а пазней і ў Італіі.
Асуджэнне дзейнасці ОКВ
Пасля завяршэння Другой сусветнай вайны дзейнасць ОКВ і асобных яго кіраўнікоў была прадметам разгляду падчас Нюрнбергскага працэсу. Па выніках працэсу абвінавачванні ў злачыннасці дзейнасці ОКВ былі адхілены. Разам з тым, глава ОКВ Вільгельм Кейтэль і начальнік штаба аператыўнага кіраўніцтва Альфрэд Ёдль былі прызнаны ваеннымі злачынцамі, прысуджаны да смяротнага пакарання і павешаны.
Сьера-дэ-Гвадарама
Сьера-дэ-Гвадарама (Sierra de Guadarrama) — горны хрыбет у Іспаніі.
Найвышэйшы пункт — гара Пеньялара вышынёй 2428 м над узроўнем мора. Геалагічна масіў складзены гранітамі і адносіцца да сістэмы Пірэнэйскай Цэнтральнай Кардыльеры. Сьера-дэ-Гвадарама размешчана на тэрыторыі аўтаномных супольнасцей Мадрыд і Кастылія і Леон (правінцыі Авіла і Сеговія) на паўночны захад ад сталіцы Іспаніі паміж масівамі Сьера-дэ-Грэдас і Сьера-дэ-Айльён.
У масіве пераважаюць вышыні 900—1200 м над узроўнем мора. У ніжняй частцы Сьера-дэ-Гвадарама пакрыта дубовымі лясамі, вышэй пераважае хвоя, на вялікіх вышынях — хмызнякі і лугі.
Аляксандр Аляксандравіч Карэлін
Аляксандр Аляксандравіч Карэлін (Алекса́ндр Алекса́ндрович Каре́лин; нар., ) — савецкі і расійскі спартсмен, барэц класічнага (грэка-рымскага) стылю, дзяржаўны і палітычны дзеяч, дэпутат Дзяржаўнай Думы пяці скліканняў, член Савета Федэрацыі (з 2020). Член прэзідыума генеральнага савета палітычнай партыі «Адзіная Расія». Заслужаны майстар спорту СССР (1988), Герой Расійскай Федэрацыі (1996).
Трохразовы пераможца Алімпійскіх гульняў (1988, 1992, 1996; у катэгорыі да 130 кг), дзевяціразовы чэмпіён свету (1989—1991, 1993—1995, 1997—1999), 12-разовы чэмпіён Еўропы (1987—1991, 1993—1996, 1998—2000), сярэбраны прызёр Алімпійскіх гульняў 2000 года, чэмпіён свету сярод юніёраў 1988 года, 13-разовы чэмпіён СССР, СНД і Расіі (1988—2000). Пераможца Кубка «Абсалютны чэмпіён свету» 1989. Чатыры разы узнагароджаны «Залатым поясам», як найлепшы барэц планеты — у 1989, 1990, 1992, 1994 гадах. Пераможца IV міжнароднага турніру «На прызы Аляксандра Карэліна» (1995). Шасціразовы пераможца міжнароднага турніру памяці Івана Паддубнага. Быў прызнаны найлепшым спартсменам года ў свеце. Два разы быў прызнаны найлепшым спартсменам Расіі. За ўсю спартыўную кар’еру выйграў 888 паядынкаў (887 у барацьбе і 1 у ММА) і пацярпеў толькі пяць паражэнняў. Уключаны ў лік 25 найлепшых атлетаў свету XX стагоддзя. Занесены ў Кнігу рэкордаў Гінэса як спартсмен, які на працягу трынаццаці гадоў не прайграў ніводнай сутычкі.
Спіс аб’ектаў PGC (1739001—1740000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1739001—1740000)
Берынгаў праліў
Берынгаў праліў, праліў паміж самай усходняй кропкай Азіі (мыс Дзяжнёва) і самай заходняй кропкай Паўночнай Амерыкі (мыс Прынца Уэльскага). Найменшая шырыня 86 км, найменшая глыбіня фарватару 36 м. Праліў злучае Паўночны Ледавіты акіян (Чукоцкае мора) з Ціхім акіянам (Берынгава мора). Праліў названы ў гонар рускага мараплаўца Вітуса Берынга (нарадзіўся ў Даніі), які прайшоў гэтым пралівам у 1728 годзе.
IC 2681
IC 2681 — галактыка тыпу NF (у працэсе падцверджання) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Аляксандр Аляксандравіч Станюта
Аляксандр Аляксандравіч Станю́та (,  — жнівень, ) — беларускі крытык, літаратуразнавец, пісьменнік. Доктар філалагічных навук (1999). Прафесар (2000).
Біяграфічныя звесткі
Сын Стэфаніі Станюты. Дзядуля Меліты Станюты.
Скончыў Беларускі дзяржаўны універсітэт (1960). Працаваў у газеце «Знамя юности» (1960—1970). 3 1973 года выкладаў у БДУ.
Творчасць, даследчыцкая дзейнасць
Друкаваўся з 1959. Пісаў на беларускай і рускай мовах. Даследаваў праблемы ўзаемадзеяння беларускай літаратуры і тэатра з рускай класічнай літаратурай, творчую мастацкую індывідуальнасць А. Адамовіча, Я. Брыля, В. Быкава, В. Казько, Алесь Жука, М. Стральцова і інш. Аўтар манаграфіі «Спасціжэнне чалавека. Творчасць Дастаеўскага 1840—1860-х гг.» (1976), кнігі пра творчасць Ф. Дастаеўскага «Твар і воблік» (1999), даследавання «Талстой на беларускай сцэне» (1980), зборніка літаратурна-крытычных артыкулаў «Плошча Свабоды» (1991), аповесці пра гарадское прыватнае жыццё 1950-х г. «Мост» (1984), кнігі пра маці «Стэфанія» (1994, дапоўнены варыянт «Жыццё актрысы», 2001), апавяданняў, нарысаў, сцэнарыяў дакументальных тэлефільмаў. У апошнія гады жыцця выйшлі дзве кнігі прозы А. Станюты: «Городские сны» і «Сцены из минской жизни».
Ірландыя (востраў)
Ірландыя (Éire, Ireland — трэці па велічыні востраў у Еўропе, адзін з двух найбуйных Брытанскіх астравоў. Большую частку яго тэрыторыі (пяць шостых) займае Рэспубліка Ірландыя, на паўночным усходзе размешчана Паўночная Ірландыя, якая ўваходзіць у Злучанае Каралеўства.
Геаграфічнае становішча
Размешчаны паміж 6° 20'—10° 20' з. д. і 51° 25'—55° 23' пн. ш. (крайні паўночны пункт — мыс Малін-Хэд). З усходу абмываецца Ірландскім морам, а таксама пралівамі Св. Георгія і Паўночным, з захаду, поўначы і поўдні — Атлантычным акіянам. Працягласць з захаду на ўсход — каля 300 км, з поўначы на поўдзень — каля 450 км. Плошча вострава — 84 тыс. км².
Усходнія берагі Ірландыі пераважна нізінныя, паўднёвыя — мелкабухтавыя, заходнія — парэзаны глыбокімі залівамі. Найбуйнейшыя залівы — Голуэй, Шанон, Дынгл і Донегал на захадзе, Лох-Фойл на поўначы. Паблізу заходніх берагоў Ірландыі мноства скалістых астравоў (архіпелаг Аран і інш.).
Геалогія
Тэрыторыя Ірландыі адносіцца да маладой платформы галоўным чынам з каледонскай складкавай асновай, што выступае на паверхню на паўночным захадзе, усходзе і паўднёвым усходзе вострава. Будова большай часткі тэрыторыі прадстаўлена сістэмай брытанскіх каледанідаў, што падзяляюцца на дзве зоны: метамарфічныя (на поўначы і паўночным захадзе) і неметамарфічныя (займаюць большую частку тэрыторыі, за выключэннем паўднёвага і паўднёва-заходняга раёнаў). Зона метамарфічных каледанід складзена верхнепратэразойска-кембрыйскімі метамарфізаванамі тэрыгенна-карбанатнымі пародамі з праслоямі вулканічных адкладаў (крышталічныя сланцы, гнейсы, пігматыты, граніты) і перасечана буйным разломам (левым зсувам Грэйт-Глен); узрост складкаватасці і метамарфізма — ранні ардовік (грампіянская фаза). Неметамарфічныя каледаніды ўтвораны кембрыйска-ардовікска-сілурыйскімі тэрыгеннымі і карбанатнымі адкладамі (пясчанікі, сланцы, кангламераты); у іх паўночнай частцы прысутнічаюць ардовікскія астравадужныя вулканіты (туфы). Заключная фаза складкаватасці ў гэтай зоне адбылася ў раннім — пачатку сярэдняга дэвону; дэфармацыі суправаджаліся пранікненнем буйнога бататаліта Ленстэр у паўднёва-ўсходняй Ірландыі (горы Уіклаў). Метамарфічныя і неметамарфічныя каледаніды раздзелены рыфтагенным прагінам (заходнім прадаўжэннем грабена сярэдзіннай даліны Вялікабрытаніі), запоўненым девонскай маласай (старажытны чырвоны пескавік, ці Олд-Рэд), які ўключае базальты. Паўднёвей ад маласавага прагіна адсочваецца шоўная зона старажытнага акіяна Япетус, пры закрыцці якога сфарміравалася вобласць каледонскай складкаватасці.
У Цэнтральнай нізіне развіта покрыва чацвярцічных ледавіковых, водна-ледавіковых, рачных, азёрных і інш. адкладаў.
Найважнейшыя карысныя выкапні Ірландыі — руды свінцу і цынку, што ўтрымліваюць таксама серабро.
Рэльеф
Паверхня ў асноўным раўнінная. На ўскраінах вострава — невысокія горы (вышэйшы пункт — гара Карантуіл, 1041 м) і плато. Уся ўнутраная частка вострава занята Цэнтральна-Ірландскай раўнінай, на захадзе і ўсходзе яна выходзіць да берагоў. Астатнія раёны Ірландіі заняты нізкімі і сярэдневышыннымі моцна рассечанымі эрозіяй і старажытнымі ледавікамі гарамі (Кэры, Уіклаў, Донегал, Морн). Яны часцей за ўсё з’яўляюцца тэктанічным і араграфічным працягам гор Вялікабрытаніі, ад якой Ірландыя аддзялілася ўжо ў познеледавіковы час.
Цэнтральна-Ірландская раўніна акружана невысокімі горнымі масівамі. На поўначы гэта масіў Донегал, ля паўночна-усходняга ўзбярэжжа — горы Антрым, складзеныя базальтавымі лавамі, пад якімі схаваныя пароды рознага ўзросту. На поўдні і каля ўзбярэжжаў значную частку паверхні займаюць глыбока рассечаныя нізкагор'і і сярэднягор'і (Конаўт, Уіклаў). На паўднёвым захадзе знаходзіцца самая высокая частка Ірландыі — горы Кэры з г. Карантуіл. Многія нізінныя ўчасткі ў гарах маюць грабенападобны характар.
Апроч моцнай тэктанічнай і эразійнай рассечанасці, у рэльефе гор Ірландыі выяўлены сляды старажытнага зледзянення, якія ствараюць пры невялікіх вышынях рэзкі, амаль альпійскі рэльеф. Асабліва гэта прыкметна ў гарах Кэры, складзеных магутнымі тоўшчамі старажытнага чырвонага пескавіку. На іх схілах захаваліся велізарныя цыркі, занятыя азёрамі. Горы Кэры ўступамі абрываюцца да моцна парэзанага ўзбярэжжа вострава.
Марэнныя і друмлінавыя нізмінныя раўніны ляжаць на вапняковай аснове. Сярэдзінная частка вострава занята невысокай (да 120 м) Цэнтральна-Ірландскай раўнінай, складзенай гарызантальна залягаючымі каменнавугальнымі вапнякмі, перакрытымі нераўнамерным покрывам марэнных гіністых адкладаў апошняга зледзянення. Раўніна слаба дрэнаваная, адрозніваецца высокім стаяннем грунтовых вод, моцнай забалочанасцю, што звязана не толькі з гліністымі грунтамі, але і з падсцілаючымі іх маламагутнымі трэшчнавантымі вапнякамі, якія перашкаджаюць фарміраванню паверхневага сцёку. На ёй прадстаўлены ўсе формы карставага рэльефу і карставай гідраграфіі: глыбокія калодзежы, пячоры і галерэі, падземныя рэкі і азёры, што ўтварыліся ў тоўшчах вапнякоў карбону. Раўніну перасякаюць шматлікія озавыя пясчана-жвіровыя грады, па ёй раскіданы групы ўзгоркаў са старажытных парод, а таксама марэнных і камавых.
У паўночнай частцы вострава шматлікія друмлінныя грады чаргуюцца з плоскімі моцна забалочанымі паніжэннямі, складзенымі маламагутнай гліністай марэнай, якая падсцілаецца вапнякамі (а на ўсходзе — ардовікскімі і сілурыйскімі сланцамі). Месцамі таксама развіты карст.
Мансаро
Мансаро (Montsoreau) — турыстычная камуна ў гістарычнай вобласці Анжу і дэпартаменце Мен і Луара на захадзе Францыі. Размешчаны ў 250 км на паўднёвы захад ад Парыжа, на берагах ракі Луару, на месца яе ўпадзення ў ракі В’ена.
Ірландыя (востраў)
Рэльеф
Горы поўдня Ірландыі уяўляюць сабой серыю паралельных антыклінальных хрыбтоў з чырвоных дэвонскіх пескавікоў з вострымі грабянямі, цыркамі, трогамі, азёрамі; хрыбты падзелены сінклінальнымі далінамі ў карбонавых вапняках і сланцах, на захадзе даліны затоплены морам і ствараюць бераг рыясавага тыпу.
Клімат
Клімат Ірландыі ўмераны акіянічны, вільготны; зіма мяккая, лета халаднаватае. Пераважаюць цёплыя заходнія вятры. Сярэднія тэмпературы студзеня 5…8 °С, ліпеня 14…16 °С. Гадавая амплітуда ваганняў тэмпературы на паўднёвым захадзе Ірландыі складае каля 7…8 °С, на ўсходзе дасягае 10…11 °С.
Ападкаў 700—1500 мм, у гарах месцамі больш за 2000 мм. У Ірландыі часта марасяць дажджы, назіраюцца густыя тумны. У Дубліне за год у сярэднім здараецца толькі 6 дзён са снегавым покрывам, а па паўднёвым захадзе Ірландыі снега не бывае. Лета ў Ірландыі халаднаватае і дажджлівае. Перадгорная вобласць Паўднёвай Ірландыі адрозніваецца наибольш мяккім акіянічны кліматам, на схілах тут выпадае да 2500 мм ападкаў.
Гідраграфія
Шмат рэк (найважнейшая — Шанон; іншыя буйныя — Лі, Блэкуатэр, Шур, Нор, Эрн, Бан), азёр (Лох-Нэй, Лох-Дэрн, Лох-Маск і іншыя) і балот (у цэнтральнай частцы). Ірландыю з захаду на ўсход перасякае шэраг каналаў (Вялікі, Каралеўскі, Ульстэнскі, Лаганскі і інш.).
У фармаванні рачной сеткі вялікую ролю адыгрываюць карставыя працэсы. Шматлікія рэкі знікаюць у падземных пустотах і затым ізноў выходзяць на паверхню. Жыўленне іх у значнай ступені адбываецца за кошт карставых крыніц і азёр. Значная частка азёр Ірландыі карставага паходжання.
Глебы
Глебы Ірландыі малаўрадлівыя. На захадзе, там дзе на паверхню выходзяць вапнякі, распаўсюжаны пусткі. Але на Цэнтральна-Ірландскай раўніне ў сухіх раёнах пераважаюць лёгкія падзолістыя глебы са значным утрыманнем перагною, а забалочаныя тарфянікавыя глебы становяцца ўрадлівымі пасля асушэння.
Расліннасць
Дзякуючы мяккаму клімату Ірландыя ўвесь год пакрытая зялёнай расліннасцю, за што стала вядомая як «Ізумрудны востраў». Вегетацыя расліннасці спыняецца ўзімку менш як на месяц.
У далінах Паўднёввай Ірландыі вегетацыя практычна не спыняецца і зімой, аднак моцныя вятры перашкаджаюць развіццю лясной расліннасці. Толькі ў абароненых далінах сустракаюцца невялікія лясы з дуба звычайнага, бярозы, ясеня, вольхі, ляшчыны, у падлеску расце падуб, глог, плюшч, цярноўнік і нават сунічнае дрэва. Маюцца гаі з хвоі. Верхняя мяжа лесу — 180—240 м (ва ўкрытых далінах паўднёвага ўсходу — да 480 м).
Паверхня гор і ўзгоркаў пакрыта верасоўнікамі з ерыкай і дрокамі, сярод якіх сустракаюцца субміжземнаморскія і іберыйскія віды (як правіла, на захадзе вострава), і вялікімі тарфянікамі. Сям-там сутракаюцца прадстаўнікі альпійскай флоры — дрыяда, гарычка.
Лугі з'яўляюцца найбольш, распаўсюджаным тыпам расліннасці. На выхадах вапнякоў бедная травяністая расліннасць. Вялікія забалочаныя плошчы існавалі ў заходняй частцы Цэнтральна-Ірландскай раўніны. Шмат буйных сфагнавых балот. У некаторых раёнах Ірландыі тарфянішчы дагэтуль пануюць у ландшафце, надаючы яму характэрны маркотны каларыт. Аднак многія раней забалочаныя прасторы зараз асушаны і выкарыстоўваюцца як сельскагаспадарчыя землі.
Жывёльны свет
Міжнароднае значэнне маюць месцы адпачынку пералётных птушак і раёны іх зімоўкі. У запаведніку Уэксфард на паўднёва-усходнім узбярэжжы Ірландыі зімуе палова сусветнай папуляцыі грэнландскай белалобай гусі.
Насельніцтва
Насельніцтва вострава (абедзвюх частак) — прыблізна 5,7 мільёну чалавек, большая частка з якіх жыве на ўсходнім узбярэжжы. Найважнейшыя гарады — Дублін і Белфаст.
Аляксандр Пятровіч Яцкевіч
Аляксандр Яцкевіч (нар., ) — беларускі футбаліст, нападнік.
Клубная кар’ера
Гуляў за мінскае «Дынама-Юні», потым за нясвіжскі «Верас». У 2008 годзе трапіў у ждановіцкую «Дарыду», а ўжо летам таго ж года перайшоў у «Нафтан», за які доўгі час гуляў у аснове.
У студзені 2012 года падпісаў кантракт з «Тарпеда-БелАЗ». У жодзінскім клубе з цягам часу здолеў стаць асноўным нападнікам, хоць і не адрозніваўся вялікай колькасцю забітых галоў. Сезон 2013 пачаў як ігрок запаса, але пасля траўмы Дзмітрыя Платонава зноў вярнуўся на месца асноўнага нападніка.
Сезон 2014 правёў выдатна: згуляў за «Тарпеда-БелАЗ» ва ўсіх 32 гульнях чэмпіянату (з іх большую частку — у стартавым складзе), і з 7 галамі стаў найлепшым бамбардзірам клуба ў сезоне. У студзені 2015 года падоўжыў кантракт з «Тарпеда-БелАЗ». Аднак, у новым сезоне справы пайшлі горш: Аляксандр здолеў вызначыцца толькі адной галявой перадачай. У ліпені 2015 года пакінуў «Тарпеда-БелАЗ» і неўзабаве падпісаў кантракт з бабруйскай «Белшынай», дзе замацаваўся ў якасці асноўнага цэнтральнага нападніка.
У студзені 2016 года папоўніў склад «Слуцка». Пачаў сезон у якасці асноўнага нападніка случан, але ўлетку страціў месца ў аснове. У сезоне 2017 здолеў замацавацца ў аснове, аднак у верасні атрымаў траўму, вярнуўся на поле толькі ў канцы сезона. У снежні 2017 года падоўжыў кантракт са «Слуцкам». У сезоне 2018 заставаўся іграком асновы, толькі ў лістападзе не гуляў з-за траўмы. У снежні 2018 года падпісаў новае пагадненне з клубам. У ліпені 2019 года кантракт са «Слуцкам» быў разарваны.
Неўзабаве пасля сыходу са слуцкай каманды стаў іграком сталічнага НФК, дзе замацаваўся ў якасці асноўнага нападніка. Заставаўся іграком стартавага складу і ў сезоне 2020, калі каманда вярнула назву «Крумкачы». У снежні 2020 года падоўжыў кантракт з клубам. У сезоне 2021 быў асноўным нападнікам, з 8 галамі стаў адным з найлепшых бамбардзіраў каманды ў сезоне.
У лютым 2022 года, нягледзячы на пераход «Крумкачоў» у Другую лігу, падпісаў новы кантракт з клубам. У сакавіку 2023 года абвясціў аб завяршэнні кар’еры.
Будынак пажарнага дэпо (Баранавічы)
Будынак пажарнага дэпо — будынак у горадзе Баранавічах. Знаходзіцца на вуліцы Тэльмана, 21. Па свайму функцыянальнаму прызначэнню выкарыстоўваецца толькі першы паверх дэпо.
Архітэктура
Пабудаваны ў стылі канструктывізму ў сярэдзіне 1930-х гадоў як пажарнае дэпо для Палескага раёна горада. З цэглы, атынкаваны, чатырохпавярховы, вышынёй каля 23 м.
Першы паверх — адміністрацыйныя памяшканні і пажарнае дэпо — два прамавугольныя ў плане будынкі, размешчаныя пад вуглом адзін да другога, аб’яднаныя адзіным уваходам і пажарнай каланчой, вугал скошаны. Дах шыферны, вальмавы, у месцы судакранання будынкаў — складанай канструкцыі. У цэнтры — арачны ўглублёны ўваход, аздоблены пілястрамі і трохвугольным франтонам. Аконныя праёмы прамавугольныя без дэкаратыўнага аздаблення.
Над асноўным будынкам — трохпавярховая каланча неправільнай шасцівугольнай формы, апошні паверх значна вузейшы ў плане, па перыметру мае круглую аглядальную пляцоўку, абнесеную металічнай агароджай, плоскі дах і грамаадвод. На кожнай сцяне каланчы па аднаму акну для добрай магчымасці агляду.
Святлана Мікалаеўна Кручкова
Святла́на Мікалаеўна Кручкова (Светла́на Никола́евна Крючко́ва; нар., , Малдаўская ССР) — расійская актрыса тэатра, кіно, агучванню і дубляжу; народная артыстка РСФСР (1991), лаўрэат прэміі «Ніка» (1990, 2010).
Біяграфія
Святлана Кручкова нарадзілася 22 чэрвеня 1950 года ў Кішынёве ў сям’і вайскоўца. Бацька быў родам з вёскі Эрштэрмай Стрэшынскага раёна, цяпер вёска Адраджэнне Жлобінскага раёна Гомельскай вобласці, у гады вайны маёр СМЕРШ.
Да паступлення ў Школу-студыю МХАТ (1969) працавала ў розных месцах. У 1967 годзе працавала аператарам вылічальнага цэнтра пры ЦСУ Малдаўскай ССР. У 1968 — слесар-зборшчык на заводзе імя Ліхачова. У 1969 годзе — старшы прэпаратар у Кішынёўскім сельскагаспадарчым інстытуце. З 1967 года паступала ў тэатральныя ВНУ Масквы, не ўдалося прайсці ў Шчэпкінскае і Шчукінскае вучылішчы, ГІТІС. У 1969 годзе з трэцяга разу паступіла ў Школу-студыю МХАТ на курс прафесара В. П. Маркава, дзе яе педагогамі былі Я. Марэс, В. Багамолаў, Я. Радамысленскі.
У 1973 годзе скончыла Школу-студыю МХАТ і стала актрысай Маскоўскага Мастацкага тэатра. Спачатку Святлану Кручкову выкарыстоўвалі ў амплуа фатальнай жанчыны. Высокая, станістая, з валявым тварам і капой залаціста-рудых валасоў, яна ўвасабляла на студэнцкай сцэне вобразы жанчын валявых, гарачых, моцных. Нягледзячы на гэта, ужо ў МХАТе актрыса сыграла чыстую да святасці Александрыну Ганчарову ў п’есе «Аляксандр Пушкін» («Апошнія дні») Міхаіла Булгакава. У той жа час на тэлебачанні Кручкова з’явілася ў ролі наіўнай і сентыментальнай Нэлі Ляднёвай у тэлефільме «Вялікі перапынак».
У канцы першага курса яна выйшла замуж за акцёра і паэта Міхаіла Старадуба, але па патрабаванні бацькі пакінула сабе сваё прозвішча. У 1975 годзе выйшла замуж за Юрыя Векслера і пераехала ў Ленінград (цяпер Санкт-Пецярбург), дзе пражывае да гэтага часу. З кастрычніка 1975 года — актрыса Вялікага драматычнага тэатра.
Здымалася ў кіначасопісе «Ералаш».
Яўген Аляксандравіч Кафельнікаў
Яўген Аляксандравіч Кафельнікаў (Евге́ний Алекса́ндрович Ка́фельников; нар., Сочы, Краснадарскі край, РСФСР, СССР) — расійскі тэнісіст, самы тытулаваны тэнісіст у гісторыі Расіі. Заслужаны майстар спорту Расіі. Першым з расійскіх тэнісістаў выйграў турнір Вялікага шлема ў адзіночным разрадзе (Ралан Гарос, 1996) і стаў першай ракеткай свету (3 мая — 13 чэрвеня 1999). Быў пераможцам Australian Open у 1999 годзе. У парным разрадзе перамагаў на Roland Garros у 1996, 1997, 2002 гадах і US Open у 1997 годзе.
Алімпійскі чэмпіён 2000 года ў адзіночным разрадзе. Уладальнік Кубка Дэвіса 2002 года ў складзе зборнай Расіі. Кавалер ордэна Пашаны (2002). Выпускнік Кубанскай дзяржаўнай акадэміі фізічнай культуры. Пачатак прафесійнай кар’еры — 1992. Завяршэнне кар’еры — 2003. Першымі трэнерамі былі Валерый Шышкін і Анатоль Ляпёшын.
Член Міжнароднай залы тэніснай славы з 2019 года.
Астралябія
Астралябія  — прыбор, які раней выкарыстоўваўся для вызначэння становішча нябесных целаў, а таксама гарызантальных вуглоў пры землямерных работах.
Арвідс Янсанс
Арвідс (Арвід Крышавіч) Янсанс (латыш. Arvīds Jansons;  — ) — латвійскі дырыжор і скрыпач, музычны педагог. Народны артыст СССР (1976). Лаўрэат Сталінскай прэміі другой ступені (1951). Бацька Марыса Янсанса.
Біяграфія
Нарадзіўся у Лібаве (цяпер Ліепая, Латвія). У 1929—1935 гадах навучаўся ў Народнай кансерваторыі горада Ліепая па класе скрыпкі. З 1931 года — скрыпач аркестра Ліепайскай оперы і філармоніі. У 1940 годзе дэбютаваў як дырыжор ў Ліепайскай оперы, дзе пад яго кіраўніцтвам была выканана аперэта Ф. Раймонда «Блакітная маска».
Затым вучыўся ў Латвійскай кансерваторыі (1940—1944) таксама па класе скрыпкі (клас Р. Мікельсона) і кампазіцыі ў Рызе.
У 1952 годзе стаў асістэнтам Я. А. Мравінскага, а пазней адным з дырыжораў Сімфанічнага аркестра Ленінградскай філармоніі. У 1964—1967 гадах адначасова і кіраўнік гэтага аркестра, з якім выступаў не толькі ў СССР, але і за мяжой. Нярэдка Янсанса запрашалі дырыжаваць замежнымі калектывамі, у прыватнасці, Такійскім сімфанічным аркестрам.
З 1965 года актыўна займаўся педагагічнай дзейнасцю, даваў майстар-класы ў Германіі, Фінляндыі і Швецыі. У 1965—1975 гадах кіраваў Міжнароднымі курсамі дырыжорскія майстэрства ў Веймары. У 1972—1984 гадах загадваў кафедрай оперна-сімфанічнага дырыжыравання ў ЛДК імя Н. А. Рымскага-Корсакава.
Памёр 21 лістапада 1984 года ў Манчэстэры ад сардэчнага прыступу падчас канцэрту, дырыжыруючы аркестрам Хале. Пахаваны ў Ленінградзе на Літаратарскіх мастках Волкаўскіх могілак.
Імперыя Хань
Хань (206 да н.э. — 220) — кітайская дынастыя і перыяд гісторыі Кітая пасля дынастыі Цынь перад эпохай Троецарства. Сведчаннем поспеху ханьскай унутранай палітыкі стала тое, што яна праіснавала даўжэй за любую іншую кіруючую дынастыю ў кітайскай гісторыі. Кіраванне і інстытуты гэтай дынастыі паслужылі ўзорам для ўсіх наступных. Больш таго, асноўная этнічная група кітайцаў па імені дынастыі стала называцца хань.
Дынастыю заснаваў Лю Бан. Пачатковы перыяд (206 да н.э.—9 н.э.) са сталіцай Чанань (цяперашні Сіянь) носіць назву «Ранняй дынастыі Хань» альбо «Заходняй дынастыі Хань». Гісторыя гэтай дынастыі выкладзена ў хроніцы Ханьшу. Уладаранне дынастыі перапынілася на 16 гадоў у 8—23 гадах у выніку захопу ўлады ўзурпатарам Ван Манам. Другі перыяд (25—220) са сталіцай Лаян называецца «Позняй дынастыяй Хань» альбо «Усходняй дынастыяй Хань». Гісторыя гэтай дынастыі выкладаецца ў хроніцы Хоў Ханьшу.
Заходняя Хань
Крах вельмі непапулярнай дынастыі Цынь быў выкліканы мноствам паралельных сялянскіх паўстанняў, накіраваных супраць бязлітаснага прыгнёту. Падставай паслужыў выпадак з 900 рабочымі, якія з-за моцных дажджоў спазняліся на працу па пабудове Вялікай кітайскай сцяны. Па тагачасных законах гэта каралася смерцю. Замест таго, каб з'явіцца да месца працы і быць там пакаранымі, яны ўтварылі паўстанцкі атрад, які вельмі хутка вырас да 300 тысяч чалавек.
Заснавальнік дынастыі Лю Бан паходзіў з сялян. Лю Бан стаў на чале паўстанцаў, якім удалося ўзяць сталіцу Сяньян і зрынуць дынастыю Цынь. Ён заснаваў новую дынастыю. Яна ўвайшла ў гісторыю пад імем Першай ці Старэйшай або Заходняй дынастыі Хань.
Сістэма кіравання дзяржавай пры першых ханскіх імператарах была вельмі цэнтралізаваная і прытрымлівалася ўзораў, устаноўленых Цынь Шыхуандзі. Краіна была падзелена на адміністрацыйныя адзінкі, якімі кіравалі прызначаныя імператарам чыноўнікі. Апошнім плацілі заробак, а прасоўванне па службе было заснавана не на знатнасці, а на адукаванасці і на паспяховым праходжанні чаргі экзаменаў.
У адрозненне ад папярэдняй дынастыі, ханскія імператары паднялі на шчыт патэрналісцкую ідэалогію канфуцыянства, якая аб'ядноўвала народ вакол імператара і дазваляла ажыццяўляць такія маштабныя праекты, як будаўніцтва Вялікай сцяны, закліканай абараніць імперыю ад набегаў качэўнікаў хуну.
Трэці імператар У-дзі панаваў даўжэй за ўсіх іншых прадстаўнікоў дынастыі. Ён увайшоў у гісторыю як энергічны і доблесны кіраўнік, які здолеў на час спыніць набегі качавых плямёнаў. Краевугольнымі камянямі дзяржавы былі абвешчаныя канфуцыянская вучонасць і грамадзянская служба. Для ўстанаўлення дыпламатычных сувязей з народамі Сярэдняй Азіі У-дзі арганізаваў місіі Чжан Цяня, якія істотна пашырылі веды кітайцаў аб заходнім свеце.
Крызіс
Пастаяннае супрацьстаянне з качэўнікамі і клопаты аб пашырэнні заходніх меж імперыі спусташалі рэсурсы краіны, падштурхоўвалі да павышэння падаткаў. Між тым кожнае новае пакаленне імператараў надавала ўсё меней увагі надзённым пытанням дзяржаўнага жыцця, знаходзячыся ў палоне палацавых плётак і інтрыг.
Панаванні Чэн-дзі і Пін-дзі былі азмрочаныя саперніцтвам паміж жонкамі імператараў і адсутнасцю відавочнага спадчынніка. Слабасць імператараў дайшла да таго, што Чэн-дзі, каб дагадзіць новай наложніцы загадаў забіць сыноў ад іншых жанчын. Смерць абодвух імператараў наступіла нечакана і спарадзіла мноства чутак.
Пасля смерці Пін-дзі рэгентам быў прызначаны яго цесць Ван Ман, які належаў да магутнага клана Ванаў. Ван Ман узяўся за выратаванне дзяржавы ад блізкай ужо прорвы шляхам правядзення цэлага рада пераўтварэнняў. Ён прыняў тытул імператара і паспрабаваў прыцягнуць на свой бок найбяднейшыя слаі насельніцтва. Імкнучыся абмежаваць прыватнае зямле- і рабаўладанне, узурпатар настроіў супраць сябе шляхту. Эканамічныя рэформы, закліканыя пакрыць велізарныя выдаткі на баявыя дзеянні супраць хуну, не прыносілі адчувальных пладоў.
Ван Ман апраўдваў свае пераўтварэнні вяртаннем да традыцый даімперскай эпохі, аднак іх вынікам стаў палітычны хаос. У правінцыях панавалі шайкі паўстанцаў, іх верхаводы прысвоілі сабе імператарскі тытул. Нарэшце самыя дзёрзкія з паўстанцаў, якія звалі сябе чырвонабровымі, увайшлі ў імператарскую сталіцу. Ван Ман быў узяты ў палон, яго абезгаловілі, а цела пасеклі на кавалкі.
Усходняя Хань
У выніку перамогі руху «чырвонабровых» ў 25 годзе імператару Лю Сю ўдалося вярнуць уладу роду Лю. Нягледзячы на тое, што спачатку на прастол прэтэндавалі розныя асобы, адноўленая дынастыя Хань праіснавала да 220 года пад назвай Позняй Хань. Ранейшая сталіца пасля перыяду паўстанняў знаходзілася ў руінах, і імператары замест яе аднаўлення палічылі за лепшае перабрацца ў Лаян, дзе ў 68 годзе быў заснаваны першы ў Кітаі будыйскі храм, Баймасы.
Разам са сталіцай ханскія кіраўнікі пакінулі ў мінулым бясконцыя інтрыгі жонак імператара і іх сваякоў. Дзяржава ўзмацнілася да такой ступені, што нанесла рашучыя паражэнні качэўнікам і распачало спробы зацвердзіцца ў Сярэдняй Азіі. У Кітай («Серэс») прыбывалі пасольствы з Міжземнамор'я, а ханскі разведвальны атрад на чале з Гань Інам дабраўся да Міжрэчча. Салдаты Бань Чаа, як лічыцца, дасягнулі Каспійскага мора, так далёка кітайскія войскі больш не заходзілі да танскага перыяду.
Адносіны з Рымскай імперыяй
Ханьская і Рымская імперыя былі гегемонію процілеглых канцоў Еўразійскага мацерыка, аднак у сілу значнай аддаленасці звесткі адзін пра аднаго ў іх былі даволі бедныя. Кітайцы паважліва называлі Рым (а потым і Візантыю) «Дацынь», што значыць «Вялікі Кітай». Рымляне называлі Кітай і кітайцаў seres, што значыць «шаўковы» або «краіна шоўка». Верагодней за ўсё, гэта слова паходзіць ад кітайскага «сы» (絲, 丝 — шоўк). Ад гэтай назвы адбылося і лацінскае слова «serica» — «шоўк». Аб вытворчасці і вытворцах шоўка піша, у прыватнасці, Пліній Старэйшы ў «Натуральнай гісторыі».
Найстаражытныя звесткі аб кантактах Кітая з Рымам прыводзіць гісторык Луцый Аней Флор. Ён паведамляе, што да двара Актавіяна Аўгуста прыбыло, у ліку іншых, пасольства з Кітая, якое правяло ў дарозе чатыры гады, і што колер іх скуры служыў пераканаўчым доказам таго, што жывуць яны пад іншым небам, чым рымляне. У I стагоддзі н. э. ўсталяваўся марскі гандлёвы шлях паміж Еўропай і Кітаем, пасярэднікамі на якім выступалі ханьскія даннікі Цзяачжы і кхмерская дзяржава Фунань. У пацверджанне гэтага прыводзяць знаходкі старажытнарымскіх манет у дэльце Меконга (старажытная гавань, згаданая Пталямеем як Катыгара).
У 97 годзе 70000-я ханьская армія на чале з Бань Чаа, маючы намер пакараць стэпнякоў, пераваліла Цянь-Шань і разарыла Сярэднюю Азію аж да Мервы. Мяркуючы па ўсім, яны дзейнічалі ў саюзе з парфянскім царом. У Рым быў накіраваны пасланнік па імі Гань Ян, аднак, уведзены ў зман парфянамі адносна працягласці марскога шляху ў Рым, ён не прасунуўся далей Месапатаміі. У «Хоу Ханьшу» прыведзены сабраныя ім звесткі аб Дацыне, у прыватнасці, гаворка ідзе пра вырабы і аб назначаемых імператараў ў эпоху Нервы.
З сачынення Пталямея даведваемся пра падарожжа да Ташкургана ў цяперашнім Сіньцзяне, якая было здзейснена неўзабаве пасля таго шляхетным рымлянінам Тацыянам. Пра тое, што некаторыя марскія амбасады дасягалі і самой сталіцы ханьскіх імператараў, вядома з «Хоу Ханьшу», якая згадвае аб прыбыцці паслоў з Дацыня у 161, 284 і 230-х гг. Зрэшты, апісанні іх прынашэнняў імператару (напрыклад, вырабы з косці насарога) сведчаць аб тым, што набываліся яны дзе-то па дарозе, хутчэй за ўсё, у Індакітаі.
Распад імперыі
З дванаццаці імператараў Усходняй Хань восем ўзышлі на пасад яшчэ дзецьмі, што забяспечвала знаходжанне ўлады ў руках іх маці і іншых сваякоў. З праўлення Хэ-ды прынята адлічваць перыяд дынастычнага заняпаду. Стырно праўлення дзяржавай зноў трымалі еўнухі і іншыя набліжаныя, якія прызначалі і змяшчалі манархаў па сваёй волі.
У 184 годзе ў краіне ўспыхнула паўстанне жоўтых павязак. Сіл для падаўлення паўстання ўрад не меў, таму стварэннем армій заняліся найбольш магутныя арыстакраты. Пасля падаўлення паўстання рэальная ўлада апынулася ў руках камандзіраў гэтых армій, паміж якімі разгарнулася барацьба за трон.
У 196 годзе палкаводзец Цаа Цаа ўгаварыў імператара Сянь-дзі перабрацца з разбуранай сталіцы Лаяна у сваю сталіцу Сюй ў Інчуані. Пасля гэтага Цаа Цаа фактычна стаў кіраўніком Кітая, захоўваючы бачнасць праўлення дынастыі Хань. Аднак пасля смерці Цаа Цаа ў 220 годзе яго сын Цаа Пэй вымусіў імператара Сянь-дзі зрачыся ад пасады, даўшы яму тытул Шаньянскага Гуна.
Цао Пі заснаваў дынастыю Вэй, з якой пачаўся перыяд Троецарствія ў гісторыі Кітая.
Культурны росквіт
Дынастыя Хань адзначылася культурным і гаспадарчым росквітам Кітая. Ранняя Заходняя Хань адначасова абапіралася на легізм, даасізм і канфуцыянства пры прыняцці дзяржаўных рашэнняў і фарміраванні палітыкі. Аднак імператар У-дзі зрабіў дзяржаўнай рэлігіяй канфуцыянства. Ён закрыў у 136 г. да н. э. усе філасофскія школы і кафедры (boshi 博士), не звязаныя з гэтым вучэннем і падтрымліваў канфуцыянскую акадэмію Тай сюэ, якую ён заснаваў у 124 г. да н. э. У гэты перыяд развівалася кітайскае садовае мастацтва.
Эканоміка
Дынастыя Хань атрымала ў спадчыну ад дынастыі Цынь манеты ban liang (半兩). На пачатку царавання дынастыі імператар Лю Бан зачыніў дзяржаўны манетны двор і дазволіў чаканку манет прыватным асобам. Яго рашэнне было адменена ў 186 годзе да нашай эры яго ўдавой, імператрыцай Люй-хоў, якая забараніла прыватную чаканку. У 182 годзе да н. э. Люй-хоў выпусціла бронзавую манету, якая была значна лягчэй, чым папярэднія. Гэта выклікала інфляцыю, якая распаўсюдзілася амаль па ўсёй краіне, якая доўжылася да 175 года да н. э., калі імператар Вэнь-ды дазволіў прыватным чаканшчыкі рабіць манеты масай прыкладна 2,6 грама.
У 144 годзе да н. э. імператар Цзін-дзі зноў адмяніў прыватную чаканку на карысць цэнтральнага ўрада і ваеначальнікаў. Таксама ён увёў новы від манеты. Імператар У-дзі ў 120 годзе да н. э. таксама выпускае новую манету, а год пазней адмяняе ban liang па ўсёй краіне, замяніўшы яе манетай wushu (五銖) вагой 3,2 грама. Гэтая манета становіцца кітайскім стандартам аж да царавання дынастыі Тан (619-907 гады). Яе выкарыстанне некалькі разоў перарывалася на кароткі тэрмін з-за выпуску новых відаў грошай у часы праўлення Ван Мана, пакуль не было канчаткова зацверджана ў 40 годзе імператарам Гуан У-дзі.
Так як манеты, чаканіліся прыватным чынам ваеначальнікамі былі часцяком дрэннай якасці і менш па масе, цэнтральнага ўрад закрыў іх чаканныя двары і манапалізавала выпуск манет у 113 годзе да н. э. Выпуск манет урадам быў перагледжаны суперінтэндантам водных шляхоў і паркаў (Superintendent of Waterways and Parks), які перадаў гэтую прэрагатыву ў рукі Міністэрства фінансаў у часы Усходняй Хань.
Падаткаабкладанне і ўласнасць
Не ўлічваючы зямельны падатак, які землеўладальнікі плацілі ў залежнасці ад іх ўраджаю, таксама насельніцтва павінна было плаціць падушны аклад і падатак на ўласнасць (Property tax), якія выплачваюцца наяўнымі. Гадавая велічыня падушнага акладу складала для дарослых мужчын і жанчын 120 манет, а для дзяцей 20 манет. Гандляры былі абавязаныя плаціць па больш высокай стаўцы ў 240 манет. Подушный аклад стымуляваў грашовую эканоміку, што пацягнула выпуск больш 28 мільярдаў манет з перыяду 118 год да н. э. — 5 год н. э., гэта значыць у сярэднім 220 мільёнаў манет у год.
Шырокі зварот наяўнасці ў выглядзе манет дазволіла паспяховым гандлярам укладваць грошы ў куплю зямель, забяспечваючы тым самым развіццё гандлёвага класа, нягледзячы на адначасовыя спробы ўрада паставіць яго прадстаўнікоў у жорсткія ўмовы шляхам ўвядзення вялікіх гандлёвых і маёмасных падаткаў. Імператар У-дзі нават увёў законы, якія забаранялі зарэгістраваным купцам валодаць зямлёй, але буйныя гандляры маглі абыйсці рэгістрацыю і валодалі вялікімі зямельнымі ўчасткамі.
У 168 годзе стаўка падатку на зямлю была паменшаная з адной пятнаццатай часткі ўраджаю да адной трыццатай, а пазней да адной сотай (у апошнія дзесяцігоддзі дынастыі Хань). Страты ў тых паступаючых сродках былі кампенсаваныя павышэннем падаткаў на ўласнасць.
Працоўны падатак прыняў форму вайсковага абавязку, які трэба было адбываць адзін месяц у год, для мужчын ва ўзросце ад 15 да 56 гадоў. У часы Усходняй Хань можна было пазбегнуць службы шляхам выплаты замяшчаючага падатку, так як наёмная праца станавілася ўсё больш папулярнай.
Прыватныя вытворчасці і дзяржаўныя манаполіі
У часы ранняй Заходняй Хань заможныя вытворцы, якія займаліся металам або саляным бізнесам, багатыя гандляры, а таксама кіраўнікі мясцовага маштабу маглі пахваліцца накапленняў, параўнальнымі па аб'ёме з дзяржаўнай казной, і колькасцю сялян да тысячы душ. З-за таго, што многія сяляне не працавалі на сваіх палях, урад пазбаўляўся буйной часткі падатковых паступленняў. Для таго каб абмежаваць магчымасці такіх багатыроў, імператар У-дзі нацыяналізаваў саляную і металургічную галіны ў 117 годзе да н. э., дазволіўшы пры гэтым многім былым прамыслоўцам стаць афіцыйнымі адміністрацыйнымі кіраванцамі манаполій. У часы Усходняй Хань цэнтральнае ўрад адмяніў дзяржаўныя манаполіі, аддаўшы іх ваеначальнікам і мясцовай адміністрацыі, а таксама прыватным прадпрымальнікам.
Пап’е-машэ
Пап’е-машэ (франц. papier-mâché «жаваная папера») — маса, якая лёгка паддаецца фармоўцы і атрымліваецца з сумесі кудзелістых матэрыялаў (паперы, кардону) з клейкімі рэчывамі, крухмалам, гіпсам і г. д. Пап’е-машэ вынайшлі ў пачатку 16 стагоддзя у Францыі і выкарыстоўвалі першапачаткова для вырабу лялек. Вялізная цікавасць публікі да імпартных кітайскіх і японскіх лакаваных дэкаратыўных вырабаў прыкладна ў 70-х гадах 17 стагоддзя была штуршком да развіцця вытворчасці ў Еўропе вырабаў з пап’е-машэ. З пап’е-машэ робяць муляжы, маскі, навучальныя дапаможнікі, цацкі, тэатральную бутафорыю, скрыначкі. У асобных выпадках з пап’е-машэ вырабляюць нават мэблю і свяцільні.
Лугі (Шаркаўшчынскі раён)
Лугі́ (, Луги) — вёска ў Шаркаўшчынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лужкоўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Лужкі Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Хамбер
Хамбер (Humber) — эстуарый на ўсходнім узбярэжжы, утвораны рэкамі Трэнт і Уз у Англіі. Упадае ў Паўночнае мора. Праз раку перакінуты мост Хамбер. З'яўляецца часткай мяжы паміж Усходнім раёнам Ёркшыр і Паўночным Лінкольншырам. Вялікае ўздзеянне прыліваў і адліваў. Суднаходная для суднаў з вялікай асадкай.
IC 2682
IC 2682 — галактыка тыпу *2 (падвойная зорка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Хэмпдэн Парк
«Хэмпдэн Парк» (Hampden Park) — нацыянальны футбольны стадыён Шатландыі. З'яўляецца хатнім стадыёнам футбольнага клуба «Куінс Парк» і нацыянальнай каманды Шатландыі.
Цікавыя факты
У 1960 годзе на стадыёне прайшоў фінальны матч Кубка чэмпіёнаў 1959/60, які стаў самым наведвальным за ўсю гісторыю правядзення фіналаў турніру: на яго прыйшло больш за 127 тысяч чалавек. Акрамя таго, гэты ж фінал пабіў рэкорд па колькасці галоў, забітых за матч, - 10. З гэтых 10 галоў 4 забіў Ферэнц Пушкаш, што таксама з'яўляецца рэкордам фінальнага матчу.
Закшэва (гміна, Куяўска-Паморскае ваяводства)
Закшэ́ва (Zakrzewo) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Александроўскага павета Куяўска-Паморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Закшэве. Плошча гміны складае 76,08 км². Станам на 2010 год у гміне Закшэва пражывалі 3580 чалавек, шчыльнасць — 47 чал./км².
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 17 населеных пунктаў.
IC 2683
IC 2683 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Аксель Хуга Тэадор Тэарэль
Аксель Хуга Тэадор Тэарэ́ль (Axel Hugo Teodor Theorell;, , Швецыя — , ) — шведскі вучоны ў галіне біяхіміі, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне ў 1955 годзе за адкрыццё фермента акіслення і яго ўздзеяння.
Біяграфія
Скончыў Каралінскі інстытут у Стакгольме ў 1930 годзе, дзе і працаваў. У 1932—1936 гадах ва Упсальскім універсітэце, у 1933—1935 гадах разам з О. Варбургам у Інстытуце фізіялогіі клеткі ў Берліне. У 1937—1970 гадах дырэктар, прафесар, загадчык аддзела Нобелеўскага медыцынскага інстытута (Стакгольм).
Аўтар навуковых прац па вывучэнні структуры і механізмах уздзеяння акісляльна-аднаўляльных ферментаў.
Адкрыў у крыштальным выглядзе міяглабін, пераксідазу хрэну, цытахром С, алкагольдэгідрагеназу і інш.
Член (1942), прэзідэнт (1967—1969) Шведскай каралеўскай АН, член Нацыянальнай АН ЗША, Лонданскага каралеўскага таварыства (1959) і інш.
Эльбан
Эльбан  (Эльба́н) — пасёлак гарадскога тыпу ў Амурскім раёне Хабараўскага края Расіі. Насельніцтва — 11 227 чал. (2018). Знаходзіцца за 72 км ад Камсамольска-на-Амуры. У пасёлку знаходзіцца аднайменная чыгуначная станцыя на лініі Валачаеўка-2 — Камсамольск-на-Амуры. Пасёлак размешчаны ў даліне ракі Эльбан, за 20 км ад ракі Амур. Створаны ў верасні 1936 года. Механічны завод.
Peleteria
Peleteria — шырока распаўсюджаны род двухкрылых сямейства.
Вандроўка часу
«Вандроўка часу» (Voyage of Time) — амерыканскі дакументальны фільм 2016 года, пастаўлены рэжысёрам Тэрэнсам Малікам па ўласным сцэнарыі.
Сусветная прэм’ера адбылася 7 верасня 2016 года на 73-м Венецыянскім кінафестывалі. Карціна апавядае пра Сусвет — ад яго нараджэння да разбурэння. Фільм выйшаў у дзвюх версіях з рознымі назвамі: 40-хвілінны «Voyage of Time: The IMAX Experience» для кінатэатраў IMAX і 90-хвілінны «Voyage of Time: Life’s Journey» для звычайных кінатэатраў.
Вытворчасць
Першыя крокі вытворчасці фільма былі здзейснены ў канцы 1970-х гадоў, калі Тэрэнс Малік распрацаваў праект пад назвай «Q» для кампаніі «Paramount», які апавядаў пра паходжанне жыцця на Зямлі. Галоўным навуковым кансультантам стужкі стаў.
Узнагароды
Паводле рэсурса «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 2 кінаўзнагародамі і 5 намінацыямі.
Пенінскія горы
Пенінскія горы (Pennines) — невысокія (не больш за 900 метраў вышыні) горы ў Вялікабрытаніі, размешчаныя ў паўночнай Англіі і паўднёвай Шатландыі. Адлучаюць паўночна-заходнюю Англію ад Ёркшыра і паўночнага ўсходу Англіі.
У Пенінскіх гарах размешчаны Нацыянальны парк «Скалісты край».
П’етра Веры
П'етра Веры (, Мілан - ) — італьянскі асветнік, філосаф, эканаміст, юрыст.
Быў звязаны з французскімі энцыклапедыстамі.
Займаючы адміністрацыйныя пасады, садзейнічаў правядзенню ў Ламбардыі ў 1760-80-х гг. мытных і фінансавых рэформаў. Быў віцэ-прэзідэнтам падліковай палаты, затым дзяржаўным дарадцам і старшынёй Міланскага патрыятычнага таварыства заахвочвання земляробства, рамёстваў і мануфактур. У 1786 годзе, з-за пераўтварэння Міланскага герцагства, пазбавіўся ўсіх пасад у аўстрыйскай адміністрацыі. Праз дзевяць гадоў, у занятым французамі Мілане быў прызначаны членам гарадскога праўлення.
Памёр у гарадской ратушы ў 1797 годзе.
Серафім (Вярзун)
Архіепіскап Серафім  (свецкае імя Сяргей Дзмітровіч Вярзун;, Кіеў, Украіна — ) — украінскі архірэй Украінскай праваслаўнай царквы Кіеўскага патрыярхата, архіепіскап Кіраваградцкі.
Біяграфія
Вучыўся ў Адэскай семінарыі. Служыў у РПЦ, перайшоў у УПЦ КП. 25 чэрвеня 1992 года стаў епіскапам Вышгарадскім, вікарыя Кіеўскай епархіі. У 1995 годзе прызначаны архіепіскапам Равенскім і Астрожскім. У 2000 годзе пашоў на супакой. У тым жа году прызначаны архіепіскапам Кіраваградскім і Галаваніўскім.
Сяргей Мікалаевіч Лынько
Сяргей Лынько (нар. ) — беларускі футбаліст, нападнік мінскіх «Крумкачоў».
Клубная кар’ера
Выхаванец мінскага «Тарпеда», у 2007 годзе выступаў за дубль «Дарыды». Пазней далучыўся да клуба «Іслач», які выступаў на першынстве Мінскага раёна. У 2012 годзе «Іслач» заявілася ў Другую лігу, і Сяргей прайшоў у ім шлях да Вышэйшай лігі. У 2013 годзе быў у складзе каманды, якая заваявала бронзавыя медалі Кубка Рэгіёнаў УЕФА.
Пасля выхаду «Іслачы» ў Вышэйшую лігу ў сакавіку 2016 годзе быў аддадзены ў арэнду ў мінскае «Тарпеда». У складзе «Тарпеда» Лынько стаў выступаць на пазіцыі правага абаронцы, быў капітанам каманды. Па выніках сезона 2016 быў прызнаны найлепшым іграком аўтазаводцаў.
У студзені 2017 года, вярнуўшыся з арэнды, падпісаў новы кантракт з «Іслаччу». 1 красавіка 2017 года дэбютаваў у Вышэйшай лізе, выйшаўшы на замену ў канцы матча супраць «Тарпеда-БелАЗ» (1:2). Пазней стаў у асноўным гуляць за дубль, у галоўнай камандзе толькі часам выхадзіў на замену. У кастрычніку 2017 года не гуляў з-за траўмы.
У студзені 2018 года па заканчэнні кантракта пакінуў «Іслач» і неўзабаве афіцыйна стаў іграком «Тарпеда». Адразу стаў капітанам каманды і асноўным іграком. У лістападзе 2018 года падоўжыў кантракт з тарпедаўцамі.
У ліпені 2019 года, калі ў клуба пачаліся фінансавыя праблемы, разам з іншымі ігракамі асноўнага складу разарваў кантракт, аднак застаўся ў камандзе і згуляў у двух яе апошніх матчах (у Кубку Беларусі — 28 ліпеня супраць «Клецка» і 3 жніўня супраць БАТЭ), у якіх «Тарпеда» было прадстаўлена пераважна ігракамі моладзевага складу. Пазней жа «Тарпеда» абвясціла аб зняцці з чэмпіянату, і Лынько застаўся без каманды.
У жніўні 2019 года папоўніў склад армянскага клуба «Ерэван», дзе гуляў да канца года. У пачатку 2020 года трэніраваўся з чысцінскім «Андэрдогам», а ў сакавіку папоўніў склад сталічных «Крумкачоў». Пачынаў сезон у стартавым складзе, выкарыстоўваўся ў якасці абаронцы, у ліпені атрымаў траўму, пасля стаў радзей з’яўляцца на полі.
У сакавіку 2023 года стаў іграком «Маладзечна». Пакінуў клуб у ліпені 2023 года і неўзабаве далучыўся да «Крумкачоў».
Святлана Валянцінаўна Марозава
Святлана Валянцінаўна Марозава, у дзявоцтве Палуцкая (нар., г.п. Ілья, Маладзечанская вобласць, цяпер Вілейскі раён, Мінская вобласць) — беларускі гісторык. Спецыяліст па гісторыі ўніяцкай (грэка-каталіцкай) царквы Беларусі. Доктар гістарычных навук (2003), прафесар (2007).