cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Макабоды
Паміж Вялікім Княствам Літоўскім і Каралеўствам Польскім
У 1569 годзе згодна з умовамі Люблінскай уніі Мукабоды перайшлі да Каралеўства Польскага. У розныя часы яны знаходзіліся ў валоданні Астрарогаў, Асалінскіх, Язерскіх, Кучынскіх.
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Макабоды апынуліся ў складзе Аўстрыі, з 1809 года — у складзе Расійскай імперыі. На 1827 год у месце было 128 будынкаў, на 1861 год — 115, на 1878 год — 118.
У часы Першай сусветнай вайны ў 1915 годзе Макабоды занялі войскі Германскай імперыі.
Найноўшы час
Згодна з Рыжскім мірным дагаворам 1921 года Макабоды апынуліся ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі.
У Другую сусветную вайну з верасня 1939 да жніўня 1944 года Макабоды знаходзіліся пад акупацыяй Трэцяга Рэйха. У 1975—1998 гадах вёска ўваходзіла ў склад Сядлецкага ваяводства.
Леанід Васілевіч Аляксееў
Леанід Васілевіч Аляксееў (,, РСФСР — , , Расія) — савецкі і расійскі археолаг і гісторык. Доктар гістарычных навук (1982).
Біяграфія
Нарадзіўся ў Растове-на-Доне, куды яго бацькі выехалі з Масквы пасля Грамадзянскай вайны ад бяскорміцы. Паходзіў з сям'і патомных расійскіх інтэлігентаў. Яго бацька, Васіль Міхайлавіч Аляксееў, унук чэшскага арганіста Язэпа Краля, быў кампазітарам-тэарэтыкам, вучыўся ў Лейпцыгскай кансерваторыі, затым выкладаў тэорыю кампазіцыі. У 1918 ён ажаніўся са сваёй вучаніцай, Кацярынай Іванаўнай Гаражанкінай, дачкой вядомага рускага батаніка, прафесара Маскоўскага ўніверсітэта.
Скончыў Маскоўскі ўніверсітэт (1948). У 1948—1950 гг. працаваў у Гродзенскім гісторыка-археалагічным музеі, з 1953г. — у Інстытуце археалогіі АН СССР. У 1962—1966 гг. выкладаў агульны курс археалогіі ў Магілёўскім педагагічным інстытуце.
Навуковая дзейнасць
Займаўся праблемамі гісторыі навукі, археалогіі, гісторыі архітэктуры і мастацтва Беларусі і Смаленшчыны IX—XII ст., вывучаў гісторыю археалогіі і краязнаўства гэтых рэгіёнаў, склаў іх падрабязныя археалагічныя карты. Таксама даследаваў працэс феадалізацыі Смаленскай зямлі, пытанні заселенасці, гістарычнай геаграфіі заходне-рускіх земляў XIX—XIII стст. Праводзіў раскопкі старажытных гарадоў Беларусі (Браслаў, Друцк, Мсціслаў) і Рослаўля, а таксама, у 1956 годзе, археалагічнага помніка Баронікі — гарадзішча каля вёскі Баронікі Віцебскага раёна, якое знаходзіцца на паўночна—ўсходняй ускраіне вёскі, на левым беразе ракі Лучоса.
Былі выяўлены: культурны пласт у цэнтры 0,2—0,3 м, з паўночнага боку — 0,9 м, ямы ад жытлаў слупавай канструкцыі. Знойдзены бронзавая ўмбонападобная падвеска, жалезны нож з гарбатай спінкай, сякера скіфскага тыпу, 2 каменныя клінападобныя сякеры, глінянае прасліца, тачыльны брусок, каля 200 фрагментаў керамікі днепра-дзвінскай культуры сярэдзіны I-га тысячагоддзя да н. э. — пачатку н. э. Кераміка ляпная ў большасці гладкасценная, зрэдку трапляюцца фрагменты, паверхня якіх пакрытая штрыхоўкай, асобныя чарапкі маюць адбіткі тэкстылю. Сярод знаходак скарб VI—VIII стст. з трох драцяных скроневых кольцаў, якія мелі па 2 трапецападобныя падвескі.
Аўтар прац па гісторыі дзекабрызму на Беларусі, гісторыі дарэвалюцыйнай навукі.
Нэзвір
Нэзвір (Незві́р) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Міка Ньютан
Аксана Стэфанаўна Грыцай (Окса́на Стефа́нівна Грица́й, больш вядомая як Міка Ньютан; 5 сакавіка 1986, Бурштын, Івана-Франкоўская вобласць, Украінская ССР) — украінская спявачка і актрыса.
Біяграфія
Нарадзіцца 5 сакавіка 1986 года ў Бурштыне Івана-Франкоўскай вобласці. Мае старэйшую сястру.
У дзяцінстве была актыўнай, у 9 гадоў пачала выступаць на сцэне; аднойчы ў школе з класам сарвала канцэрт. Скончыла музычную школу па класе фартэпіяна, паралельна займалася вакалам. З 11 гадоў займаецца каратэ.
У 2001 годзе пераехала з Бурштына ў Кіеў і паступіла ў Кіеўскі дзяржаўны каледжа эстраднага і цыркавога мастацтваў на аддзяленне эстраднага вакалу. Цяпер жыве ў ЗША, выпускае песні на англійскай і ўкраінскай мовах.
У снежні 2018 года выйшла замуж за Крыса Сааведра ў ЗША.
Кар’ера
У 2002 годзе атрымала перамогу на фестывалі «Чарнаморскія гульні» ў Скадоўску. Там жа пазнаёмілася з прадзюсарам Юрыем Фалесай і ў тым жа годзе падпісала з ім кантракт. Менавіта Юрый Фалеса прыдумаў Аксане яе сцэнічны псеўданім: Міка — ад Міка Джагера («Rolling Stones»), Міка Бокса («Uriah Heep»), а Ньютан — ад англійскага словазлучэння «new tone» (новы тон). Ён жа пераканаў спявачку не выкарыстоўваць ўкраінскую мову ў сцэнічнай дзейнасці.
У красавіку 2008 года стварыла грамадскую арганізацыю «За МИР».
Еўрабачанне 2011
У 2011 годзе спявачка з песняй «Angel» атрымала перамогу ва ўкраінскім нацыянальным адборы на конкурс песні Еўрабачанне 2011.
Зрэшты, па афіцыйных выніках СМС-галасавання яна атрымала 29064 галасоў з 1996 тэлефонаў. Таксама адбылася значная накрутка галасоў за Міку Ньютан і ў інтэрнэт-галасаванні. Нацыянальная тэлерадыёкампанія Украіны прызначыла паўторнае галасаванне, якое павінна было адбыцца 3 сакавіка. Але праз адмову іншых удзельнікаў на Еўрабачанне паехала Міка Ньютан. 5 сакавіка спявачка і яе прадзюсар Цімафей Нагорны атрымалі благаславенне на ўдзел у конкурсе ад настаяцеля УПЦ МП мітрапаліт Уладзіміра (Сабадана).
12 мая, у другім паўфінале, Міка выступала на конкурсе шостай і атрымала месца ў фінале, які адбыўся 14 мая.. У фінале «Еўрабачання 2011» Міка, набрала 159 балаў, заняла 4 месца, нягледзячы на ўсе негатыўныя прагнозы букмекераў.
Дзярэзка
Дзярэзка, Лікападыела (Lycopodiella) — род споравых раслін сямейства.
Віды
Па інфармацыі базы дадзеных The Plant List (на ліпень 2016) род уключае 30 відаў :
NGC 5657
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Кужалічын
Кужалі́чын (, Кужеличин) — вёска ў Іванаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Рудскага сельсавета.
Вілюйскае плато
Вілю́йскае плато (Вилю́йское плато ) — плато ў Расіі, прыўзняты ўчастак Сярэднесібірскага пласкагор’я ў верхнім цячэнні ракі Вілюй.
На плато бяруць пачатак рэкі Вілюй, Марха, Алянёк, Ыгыата.
Ірына Траццякова
Ірына Траццякова (нар., Магілёў, Беларусь) — беларуская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Беларусі.
Клубная кар’ера
У 2003 годзе выступала за магілёўскую «Надзея», з 2004 года за віцебскі «Універсітэт».
У 2016 годзе перайшла ў «Зорку-БДУ» з «Бабруйчанкі», дзе выступала апошнія гады мінулым сезоне правяла за бабруйскую каманду 19 матчаў, у якіх двойчы адрознівалася забітымі мячамі.
Нэмыр
Нэмыр (Неми́р) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Эдуард Мікалаевіч Гарачы
Эдуард Мікалаевіч Гарачы (нар., Мінск ) — савецкі і беларускі акцёр тэатру і кіно. Заслужаны артыст Беларусі (1995). Палітычны вязень у 1960-я гады.
Біяграфічныя звесткі
З 1941 да 1945 гг. з маці ў бежанстве ў Яраслаўлі. У траўні 1945 г. вярнуўся на радзіму. У 1954 г. скончыў 26-ю чыгуначную СШ у Мінску.
У 1958 г. скончыў Беларускі дзяржаўны тэатральна-мастацкі інстытут. Працаваў у Беларускім рэспубліканскім тэатры юнага гледача.
Рада Беларускай Народнай Рэспублікі
Рада Беларускай Народнай Рэспублікі, Рада БНР — найвышэйшы кіраўнічы орган Беларускай Народнай Рэспублікі, які з 1919 года дзейнічае на эміграцыі і ёсць адной з ключавых палітычных арганізацый беларускай дыяспары. Рада БНР захоўвае фармальна-працэдурную пераемнасць з радай Усебеларускага з’езда 1917 года і станам на 2023 год ёсць самым старым у свеце «ўрадам у выгнанні».
Эдуард Мікалаевіч Гарачы
Біяграфічныя звесткі
Арыштаваны 25 студзеня 1962 г. у будынку тэатра. Крымінальная справа Гарачага была звязана са справай Кіма Хадзеева. Паводле дадзеных следства, з 1957 г. чытаў і распаўсюджваў сярод сяброў атрыманыя з Масквы рукапісныя зборнікі і анекдоты: пародыю на гімн СССР, прозу Паўла Уліціна («Табу», «Анты-Асаркан»). Асуджаны 6 чэрвеня 1962 г. за «антысавецкую агітацыю» да 2 гадоў папраўча-працоўных лагераў. У судзе заявіў, «што быў незадаволены савецкай уладай, меркаваў, што сацыялізм будуецца на прыгнёце асобы, што савецкая прамысловасць пабудавана на прыгнёце сялян».
Этапаваны ў Дубраўлаг (былы Цемнікаўскі) Мардоўскай АССР (ст. Поцьма), у лагерны пункт Яваш (п/с 385—7). Вызвалены 25 студзеня 1964 г. . Вярнуўся на радзіму. Рэабілітаваны Пленумам Вярхоўнага суда Беларускай ССР 9 снежня 1983 г.
Рада Беларускай Народнай Рэспублікі
Утварэнне Рады БНР. Першая і Другая Устаўныя граматы
Рада вядзе свае вытокі ад Рады І Усебеларускага Кангрэса, які адбыўся ў Мінску ў снежні 1917 года і сабраў 1872 дэлегаты з усіх рэгіёнаў Беларусі. Нягледзячы на разгон Кангрэса з боку бальшавікоў, дэлегатам атрымалася афіцыйна прызнаць Раду «найвышэйшаю ўстановаю краю», даручыўшы ёй «усю паўнату ўлады на Беларусі».
Эдуард Мікалаевіч Гарачы
Біяграфічныя звесткі
З красавіка 1964 да жніўня 1965 гг. працаваў у Магілёўскім абласным драматычным тэатры. З восені 1965 педагог Народнага тэатра Палаца культуры Мінскага трактарнага завода. З 1966 г. працуе ў Нацыянальным акадэмічным драматычным тэатры імя М. Горкага. У 1995 г. прысвоена званне Заслужанага артыста Рэспублікі Беларусь.
Рада Беларускай Народнай Рэспублікі
Утварэнне Рады БНР. Першая і Другая Устаўныя граматы
18 лютага 1918 года пачалося наступленне германскіх войск у Беларусі. У ноч з 18 на 19 лютага 1918 года бальшавіцкае кіраўніцтва Аблвыкамзаха і Савета народных камісараў Заходняй вобласці і фронту збегла з Мінску на ўсход. Выканаўчы камітэт Рады Усебеларускага з’езда змог выйсці з падполля і з турмы былі вызваленыя дзеячы Цэнтральнай беларускай вайсковай рады (ЦВБР). На надзвычайным пасяджэнні Выканкома ЦВБР было прынята рашэнне «прапанаваць Выканкому Рады 1-га Усебеларускага з’езда выканаць волю з’езда і ўзяць уладу ў свае рукі». Выканкам Рады Усебеларускага з’езда сабраўся ў доме пісьменніка Ядвігіна. Сваім загадам № 1 ад 19 лютага 1918 года Выканкам абвясціў, што ён «узяў уладу ў свае рукі».
Эдуард Мікалаевіч Гарачы
Біяграфічныя звесткі
Эдуард Гарачы выведзены пад уласным імем у рамане Уладзіміра Някляева «Аўтамат з газіроўкай з сіропам і без» (2012).
Рада Беларускай Народнай Рэспублікі
Утварэнне Рады БНР. Першая і Другая Устаўныя граматы
21 лютага 1918 была выдадзеная Першая Устаўная грамата да народаў Беларусі, у якой Выканаўчы камітэт абвясціў сябе часовай уладай Беларусі «для кіравання і склікання, як мага хутчэй, Устаноўчага сойму», а выканаўчую ўладу перадаў Народнаму сакратарыяту Беларусі.
9 сакавіка 1918 года Выканкам Рады Усебеларускага з’езда выдаў Другую Устаўную грамату да народаў Беларусі, паводле якой абвяшчалася Беларуская Народная Рэспубліка (БНР). 18 сакавіка 1918 года на пленарным пасяджэнні Рада Усебеларускага з’езда была перайменавана ў Раду БНР.
У Раду БНР увайшлі вядомыя дзеячы беларускага нацыянальна-вызваленчага руху, у тым ліку:
У склад Рады БНР былі кааптаваныя 6 прадстаўнікоў Віленскай беларускай рады (ВБР): а таксама прадстаўнікі нацыянальных меншасцей, земстваў і гарадоў.
Старшынёй Рады БНР стаў былы старшыня Прэзідыума Усебеларускага з’езда Янка Серада.
Па стане на 25 сакавіка 1918 года налічвалася 77 членаў Рады:
19 сакавіка 1918 Рада прыняла палажэнне аб вярхоўнай уладзе БНР, у якой абвяшчалася, што ніводзін закон не будзе мець сілы без зацвярджэння яго Радай БНР.
У складзе Рады дзейнічалі камісіі, у перыяд паміж пленарнымі пасяджэннямі працаваў Прэзідыум Рады БНР. З шэрагаў членаў Рады БНР фарміраваўся Урад БНР.
Трэцяя Устаўная грамата
У 1918 годзе ў Радзе існавалі 2 плыні: аўтанамісцкая і незалежніцкая.
Аўтанамісты (прадстаўнікі земстваў, гарадоў, рускай, часткова яўрэйскай нацыянальных меншасцей і некаторыя члены БСГ на чале з М. Краўцовым) выступалі за аўтаномны статус Беларусі ў складзе Расіі. Яны прытрымліваліся рэзалюцыі Усебеларускага з’езда, паводле якой Беларусь павінна была застацца аўтаномнай адзінкай з рэспубліканскім ладам у складзе Расіі.
У ноч на 25 сакавіка 1918 года Рада БНР прыняла Трэцюю Устаўную грамату. Напярэдадні да незалежнікаў далучылася група Краўцова. Супраць незалежнасці БНР прагаласавалі члены Рады ад Бунда, гарадоў і земстваў, сярод якіх пераважалі прадстаўнікі агульнарасійскіх Расійскай сацыял-дэмакратычнай рабочай партыі (меншавікоў) і партыі сацыялістаў-рэвалюцыянераў. У знак пратэсту супраць абвяшчэння незалежнасці 9 прадстаўнікоў земстваў пакінулі пасяджэнне Рады. Пры галасаванні ўстрымаліся члены Рады ад Аб’яднанай яўрэйскай сацыялістычнай партыі (АЯСП) і Паалей-Цыёна. Пазней прадстаўнікі АЯСП далучыліся да большасці.
12 красавіка 1918 года склад Рады папоўнілі 15 правых дзеячаў, членаў «Менскага беларускага прадстаўніцтва», у тым ліку
Па меры таго, як Першая сусветная вайна набліжалася да канца і стала зразумелым, што на землі, якія знаходзіліся пад нямецкім кантролем, прыйдуць бальшавікі, вакол Рады зноў пачалі групавацца антыбальшавіцкія сілы. У канцы верасня ў склад Рады ўвайшлі прадстаўнікі мінскага праваслаўнага духавенства і мінскага праваслаўнага брацтва (10 чал.), польскай нацыянальнай меншасці (4), партыі кадэтаў (4), яўрэйскай меншасці, прафесійных арганізацый.
11 лістапада Рада зацвердзіла Часовую Канстытуцыю БНР і перайменавала Народны сакратарыят у Раду Народных Міністраў Беларускай Народай Рэспублікі, на чале якой стаў Антон Луцкевіч.
Ад’езд з Мінска
Пасля Лістападаўскай рэвалюцыі 1918 у Германіі Віленская беларуская рада па даручэнні Луцкевіча дасягнула дамоўленасці з Літоўскай Тарыбай аб пераездзе Рады і ўрада БНР у Вільню. Апошняе пасяджэнне Рады БНР у Мінску адбылося 28 лістапада 1918, на якім прынята Грамата з заклікам ствараць беларускія рады сялянскіх і рабочых дэпутатаў. 3 снежня 1918 Рада і ўрад БНР пераехалі ў Вільню, а 27 снежня 1918 — у Гродна.
З 1919 г. па 1947 г.
У красавіку 1919 года польская армія заняла Вільню і Гродна. Прадстаўнікі Рады БНР усталявалі кантакты і вялі перамовы з польскім кіраўніцтвам і асабіста Юзафам Пілсудскім. У выніку гэтага Рада зрабілася арэнай жорсткіх дэбатаў што да стасункаў з польскімі ўладамі, што нават вылілася ў яе часовы раскол. Польскія акупацыйныя ўлады падверглі лідараў Рады рэпрэсіям. У турму трапілі Ластоўскі, Бадунова, Грыб і Мамонька; Захарка і Крачэўскі былі вымушаны эміграваць у Германію. Пасля вызвалення Ластоўскага і іншых Прэзідыум Народнай рады сабраўся ў Рызе. У снежні 1919 г. Старшынёй Рады БНР быў абраны Пётр Крачэўскі. Да пачатку 1921 года раскол Рады быў пераадолены.
Адначасова з гэтым на працягу 1920 года Рада БНР вядзе перамовы аб прызнанні з боку РСФСР. У чэрвені дэлегацыя БНР мае сустрэчу з Георгіем Чычэрыным, міністрам замежных спраў РСФСР.
Пасля заключэння 11 жніўня 1920 года мірнага дагавора паміж Латвіяй і РСФСР Рада БНР як антысавецкая арганізацыя не магла заставацца ў Рызе. У лістападзе 1920 года БНР заключае дамову аб узаемным прызнанні з Літоўскай Рэспублікай, што дало магчымасць Прэзідыуму Рады БНР пераехаць у Коўна (Каўнас).
У пачатку 1920-х гадоў кіраўніцтва Рады і ўрад БНР базаваліся ў Коўне і падтрымлівалі найбольш шчыльныя сувязі з урадам Літоўскай Рэспублікі. Тэрыторыя ЛР служыла базаю для партызанаў, якія пры падтрымцы ўладаў БНР вялі антыпольскую партызанскую барацьбу ў Заходняй Беларусі, што знаходзілася ў складзе Польшчы. 7 лютага 1921 года Урад БНР склаў Мемарандум на адрас Папы Рымскага Бенедыкта XV. У гэтым дакуменце беларускі ўрад крытыкаваў польскія касцёльныя ўлады за актыўную палітычную і нацыяналістычную агітацыю, якую палякі-ксяндзы праводзілі сярод беларускіх каталікоў, а таксама прапанаваў пашырыць выкарыстанне беларускай мовы ў касцёле на Беларусі ў інтарэсах беларускіх вернікаў.
У выніку супярэчнасцей унутры ўрада БНР па тэме тэрытарыяльных саступак Літоўскай Рэспубліцы ў лістападзе 1923 г. Прэзідыум Рады пераехаў з Коўны ў Прагу.
Рада БНР працягвала кантакты з Лігай Нацый, урадамі замежных краін. Намаганнямі членаў Рады ў Чэхіі былі арганізаваныя стыпендыі для беларускіх студэнтаў.
Новая эканамічная палітыка, беларусізацыя, узбуйненне БССР, а таксама амністыя былым праціўнікам савецкай улады, прынятая ў 1923 годзе, парадзілі ў эмігранцкіх колах прасавецкія настроі. У 1925 годзе Аляксандр Цвікевіч і яго аднадумцы склікалі ў Берліне Другую Усебеларускую канферэнцыю, якая прыняла рэзалюцыю аб прызнанні Мінска адзіным цэнтрам адраджэння Беларусі. Пасля канферэнцыі шэраг членаў Рады БНР выехаў ў БССР (большасць у выніку была рэпрэсавана), але Прэзідыум Рады БНР не прызнаў рашэнні канферэнцыі.
Калі высветлілася, што немцы не гатовыя стварыць беларускую ўладу, а беларусам у будучыні адводзіцца месца выканаўцы загадаў нямецкага кіраўніцтва, Васіль Захарка спыніў супрацоўніцтва з немцамі і стаў у сваіх артыкулаў іх востра крытыкаваць. Рада БНР не прызнае законным Другі Усебеларускі кангрэс, а таксама Беларускую цэнтральную раду. Пад канец вайны па меры наступу савецкіх войскаў Рада была вымушана пераехаць у заходнюю частку Германіі, каб пазбегнуць арышту і захопу архіваў з боку савецкіх органаў.
Пасля Другой сусветнай вайны
Пасляваенная хваля палітычных уцекачоў з Беларусі папоўніла шэрагі Рады БНР і актывізавала яе працу. Рада стала кропкай прыцягнення для беларускіх эмігрантаў, якія не жадалі супрацоўнічаць з Беларускай цэнтральнай радай, якая была ўтвораная ў Мінску ў 1944 годзе пры падтрымцы нямецкіх акупантаў і якая таксама разгарнула сваю дзейнасць у выгнанні.
29 снежня 1947 года ў Остэргофене (Германія), на сходзе, прысвечаным 30-й гадавіне І Усебеларускага з’езду, было афіцыйна абвешчана пра аднаўленне дзейнасці Рады БНР на чале з прэзідэнтам М. Абрамчыкам. У склад адноўленай Рады ўвайшлі 72 члена.
У лютым 1948 года Рада спецыяльным маніфестам абвясціла аб аднаўленні сваёй дзейнасці і вернасці 3-й Устаўнай грамаце, у красавіку 1948 года Мікола Абрамчык быў абраны Прэзідэнтам Рады БНР. У снежні 1948 года быў зацверджаны Статут Рады БНР, у якім падкрэслівалася, што Рада на чале з яе прэзідэнтам з’яўляецца «адзіным паўнапраўным прадстаўніцтвам суверэнных правоў беларускага народа» і будзе заставацца ім «да часу вольных выбараў у незалежнай БНР канстытуцыйных заканадаўчых органаў». У сярэдзіне 1950-х гадоў у складзе Рады БНР налічваліся 142 члены.
У гады «халоднай вайны» Рада БНР займалася беларускай асветніцкай і лабісцкай працай на Захадзе, пашыраючы інфармацыю пра Беларусь як самастойную краіну і аргументуючы неабходнасць падтрымкі незалежнасці Беларусі ва ўладных колах ЗША, Вялікабрытаніі і іншых краін. Рада актыўна ўзаемадзейнічала і каардынавала сваю дзейнасць з арганізацыямі, якія прадстаўлялі ў эміграцыі іншыя народы СССР. У прыватнасці, Прэзідэнт Рады БНР Мікола Абрамчык у 1950-х — 60-х гадах узначальваў міжнародную Лігу за вызваленне народаў СССР.
Пры непасярэдным удзеле Рады БНР у 1954 годзе была створана Беларуская служба Радыё «Свабода».
У канцы 1980-х гадоў Рада звярнулася да сусветнай супольнасці з заклікам дапамагчы Беларусі ў ліквідацыі наступстваў Чарнобыльскай катастрофы, яе члены займаліся зборам дапамогі пацярпелым раёнам Беларусі.
Галоўнай кватэрай Рады БНР з’яўляліся Парыж (да 1970), Таронта (да 1983), Нью-Ёрк.
Паслясавецкі час
У пачатку 1990-х гадоў дзеячы Рады БНР уступілі ў кантакты з афіцыйнымі структурамі Рэспублікі Беларусь, якая набыла незалежнасць у 1991 годзе. У 1993 годзе ў Мінску на афіцыйным узроўні адбылося святкаванне 75-годдзя абвяшчэння БНР з удзелам кіраўніцтва Рэспублікі Беларусь і Рады БНР.
Вялася падрыхтоўка да перадачы Радай сваіх паўнамоцтваў на карысць парламента незалежнай Беларусі, але на тым этапе яна не магла перадаць іх Вярхоўнаму Савету 12 склікання, спасылаючыся на тое, што яго фармаванне адбылося пры савецкай уладзе і таму не магло лічыцца вынікам свабодных выбараў.
Пасля 1994 года Рада папоўніла свае шэрагі за кошт новай хвалі палітычных эмігрантаў і выступае з рэзкай крытыкай у адрас дзеючай у Беларусі ўлады.
Кіраўніцтва Рады БНР перыядычна мае сустрэчы з прадстаўнікамі ўрадаў заходніх краін, Старшыня Рады рэгулярна выступае з афіцыйнымі заявамі што да актуальнай сітуацыі ў Беларусі.
Прадстаўнікі Рады БНР працягваюць падкрэсліваць, што Рада бачыць сябе ў якасці надпартыйнай структуры і мае перадаць свае паўнамоцтвы дэмакратычна сфарміраванай беларускай уладзе пры адсутнасці пагрозы незалежнасці Беларусі.
У 2018 годзе быў зацверджаны медаль у гонар стагоддзя Беларускай Народнай Рэспублікі. Ён «уручаецца за пажыццёвыя заслугі ў працы дзеля здзяйсненьня ідэалаў Акту 25 сакавіка 1918 г., у тым ліку за даследаванні і папулярызацыю беларушчыны, здабыццё і ўмацаванне дзяржаўнай незалежнасці Беларусі, барацьбу за свабоду і дэмакратыю ў Беларусі».
У чэрвені 2023 года стала вядома, што Камітэт дзяржаўнай бяспекі Рэспублікі Беларусь абвясціў Раду экстрэмісцкім фарміраваннем.
Функцыі і структура Рады
Паводле Другой Устаўнай граматы і Часовай Канстытуцыі Беларускай Народнай Рэспублікі, Рада БНР з’яўлялася часовай вышэйшай заканадаўчай установаю ў Беларусі. Ёй належала права прымаць законы, зацвяржаць урад (Народны сакратарыят, потым — Рада народных міністраў БНР) да моманту правядзення Устаноўчага сойма, які мусіў бы вызначыць далейшы канстытуцыйны лад Беларусі.
Фракцыя Беларускай сацыяілістычнай грамады (БСГ), якая дамінавала ў першапачатковым складзе Рады, ускладала на яе функцыі парламента. Антон Луцкевіч у 1928 годзе характарызаваў яе як «перадпарламент».
Пасля эміграцыі мэты дзейнасці і функцыі Рады БНР былі перафармуляваныя і палягаюць у прадстаўніцтве беларускага народа на міжнароднай арэне да моманту фарміравання дэмакратычна абранай улады ў Беларусі. Склад Рады БНР фармуецца перадусім з актывістаў арганізацый беларускай дыяспары дэмакратычнага і незалежніцкага кірунку.
Рада ўзначальваецца Старшынёй Рады БНР. У складзе Рады функцыянуюць Сакратарыяты па розных кірунках працы, сярод якіх: а таксама дзейнічае скарбнік і Камітэт архіўных спраў
Саўтэрская культура
Культура займала значную частку заходняй і цэнтральнай Еўропы. Характэрныя артэфакты: геаметрычныя мікраліты, паглыбленні для пальцаў на мікрарубілах. Драўляныя прылады адсутнічаюць. Маюцца сведчанні здзяйснення рытуальных пахаванняў.
Генетычныя сувязі
Саўтэрская культура паступова эвалюцыянавала ў тардэнуазскую з тымі ж адметнымі характарыстыкамі, а таксама ў першую вядомую скандынаўскую культуру Маглемозе.
Раманізацыя беларускай мовы
Раманізацыя (запіс лацінскім пісьмом) беларускага (кірылаўскага) тэксту. Таксама вядомая як транслітарацыя і, часам, не цалкам правільна, як транскрыпцыя. З'яўляецца часткай лінгвістычнай працэдуры транслітарацыі
Існуюць розныя метады раманізацыі беларускай мовы, якія адрозніваюцца ўжываным зборам літар і знакаў лацінскага пісьма, дадатковымі правіламі, сферамі дзеяння, адназначнасцю ператварэння і г.д.
У 2000 годзе Дзяржаўны камітэт па зямельных рэсурсах, геадэзіі і картаграфіі Беларусі зацвердзіў «Інструкцыю па транслітарацыі геаграфічных назваў Рэспублікі Беларусь літарамі лацінскага алфавіта».
Анатоль Адамавіч Альшэўскі
Анатоль Альшэўскі (партыйны і публіцыстычны псеўданім і крыптанім: Юрка Пружанскі, Ю.Пружанскі, Ю. П.;, мяст. Бяроза-Картузская Пружанскага павета Гродзенскай губерні, цяпер г. Бяроза Брэсцкай вобласці — , Мінск) — публіцыст, дзеяч рэвалюцыйнага руху ў Заходняй Беларусі.
Біяграфія
Даволі рана далучыўся да левага руху, у 1919 у 15-гадовым узросце ўступіў у Чырвоную Армію, ваяваў на Палессі; тады ж стаў членам РКП(б). У 1920 быў накіраваны на вучобу ў Камуністычны універсітэт імя Свярдлова ў Маскве. У 1925, як ураджэнец Заходняй Беларусі, накіраваны туды на падпольную работу. Быў сакратаром ЦК КСМЗБ, членам ЦК КСМ Польшчы. У 1926 і 1928 выбіраўся членам ЦК КПЗБ.
Актыўна займаўся публіцыстыкай і рэдактарскай справай — рэдагаваў цэнтральныя органы ЦК КПЗБ «Бальшавік» і «Чырвоны сцяг». Друкаваўся ананімна і пад псеўданімамі ў падпольных выданнях. Асноўная тэма яго публіцыстыкі — вострая крытыка палітыкі польскага ўраду ў Зах. Беларусі. Гэтая дзейнасць не магла быць незаўважана: у 1927 арыштаваны польскімі ўладамі і зняволены ў Варшаве. У 1928 па абмене палітычнымі вязнямі трапіў у СССР. У 1932 зноў закінуты ў заходнебеларускае камуністычнае падполле, але ў ліпені таго ж года вернуты ў Мінск.
Працаваў у рэдакцыі Прадстаўніцтва ЦК КПЗБ пры ЦК КП(б)Б. З 1933 на прафсаюзнай рабоце. У час найбольшага ўздыму масавых рэпрэсій у 1937 арыштаваны; загінуў у засценках НКВД. Рэабілітаваны пасмяротна. Імя Альшэўскага нададзена вуліцам у Бярозе і Пружанах. У Бярозе захаваўся дом, дзе ён жыў; там устаноўлена мемарыяльная шыльда.
Сутыкненні ў Атае
Сутыкненні ў Атае — два эпізоды ўзброенага супрацьстаяння паміж групоўкамі «Вызваленчая армія Арома», якая прадстаўляла народнасць арома, з аднаго боку і «Фано», што складзена з этнаса амхара, з другога. Падзеі разгортваліся ў горадзе Атае, зона Аромія, штат Амхара, Эфіопія.
Фон
Канфлікт паміж народамі арома і амхара ідзе ўжо некалькі сотняў гадоў. Новы віток супрацьстаяння пачаўся ў красавіку 2019 года на фоне грамадзянскага канфлікту ў Эфіопіі. Гвалт у канчатковым выніку быў задушаны федэральнымі войскамі.
Сакавіцкія сутыкненні
18 сакавіка ў Атае рэгіянальны спецназ Амхара застрэліў чалавека на прыступках мячэці, што прывяло да міжэтнічных сутычак. Сутыкненні закранулі сельскую мясцовасць вакол горада і ў канчатковым выніку дабраліся да Камісі, якому была нанесена яшчэ большая шкода, чым Атае. 21 сакавіка ў адным з нападаў натоўп людзей атакаваў машыну хуткай дапамогі, якая ехала з Атае, у Шэва Рабіт, у ходзе чаго загінула 12 чалавек. Сутыкненні працягваліся на працягу 2 тыдняў. Па выніках супрацьстаяння 303 чалавекі загінулі, 269 чалавек атрымалі раненні. Таксама спалена 1539 будынкаў. 50 000 чалавек вымушаны былі пакінулі свае дамы.
Красавіцкія сутыкненні
16 красавіка пачаліся новыя сутыкненні. Яны выліліся ў перастрэлкі паміж групоўкамі і масавыя забойствы. Да моманту заканчэння сутыкненняў у Атае каля 281 чалавек былі забіты і 197 атрымалі раненні. Разбурана 3073 будынка, што складае амаль чвэрць усіх дамоў у горадзе, і каля 328 000 чалавек пакінулі свае месцы пражывання.
Рэакцыя
19 красавіка прайшлі акцыі пратэсту супраць міжэтнічных сутыкненняў. Дэманстрацыі праведзены ў гарадах Бахр-Дар, Велдыя, Фінатэ-Селам, Дэсэ, Дэбрэ-Берхан і Дэбрэ-Маркас.
Аднаўленне
Агульная шкода гораду ацэньваецца ў 32 700 000 долараў ЗША. Гуманітарная дапамога пачалася амаль адразу пасля таго, як ЮНІСЕФ і Шведскае агенцтва міжнароднага супрацоўніцтва ў галіне развіцця далі грашовыя субсідыі грамадзянам, якія страцілі дамы падчас баявых дзеянняў. Прыярытэт аддаваўся маці, пажылым людзям і інвалідам. Дабрачынныя арганізацыі выдалі па 35 долараў на кожнага члена сям’і.
Вострава (Вілейскі раён)
Во́страва (, Острово) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Даўгінаўскага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца за 60 км на паўночны захад ад г. Вілейка, 14 км ад чыг. ст. Будслаў на лініі Маладзечна—Полацк, 152 км ад Мінска.
Гісторыя
З 1921 года ў Польскай Рэспубліцы, у складзе Будслаўскай гміны Дунілавіцкага, потым Вілейскага павета Віленскага ваяводства.
З лістапада 1939 года ў БССР. З 4 снежня 1939 года ў Вілейскай вобласці, з 15 студзеня 1940 года ў Крывіцкім раёне, з 12 кастрычніка 1940 года ў Даўгінаўскім сельсавеце. У Вялікую Айчынную вайну з чэрвеня 1941 года да 3 ліпеня 1944 года акупіраваны нацыстамі. З 20 верасня 1944 года ў Крывіцкім раёне Маладзечанскай вобласці. З 20 студзеня 1960 года ў Мінскай вобласці, з 25 студзеня 1962 года ў Вілейскім раёне. Да 4 красавіка 1973 года вёска ўваходзіла ў склад Ваўкалацкага сельсавета. Знаходзілася ў калгасе «Чырвоны Кастрычнік»,
Берлінскі філарманічны аркестр
Берлінскі філарманічны аркестр (Berliner Philharmoniker) — найбуйнейшы сімфанічны аркестр Германіі, які базіруецца ў Берліне.
Гісторыя
Заснаваны ў 1882 годзе групай з 54 музыкантаў з аркестра Беньяміна Більзэ, якія адмовіліся адправіцца на традыцыйныя для гэтага аркестра летнія гастролі ў Варшаву ў чыгуначным вагоне 4-га класа. Першапачаткова аркестр выступаў пад назвай «Былая Більзенская капэла» (Frühere Bilsesche Kapelle). З 1882 па ініцыятыве канцэртнага агенцтва Вольф праводзіліся т.зв. Вялікія філарманічныя канцэрты, якія набылі прызнанне і папулярнасць. Пазней называўся Капэлай фон Брэнера (па імі першага кіраўніка), цяперашнюю назву носіць з 1887 года.
Ужо пры Гансе фон Бюлаве Берлінскі філарманічны стаў адным з лепшых нямецкіх аркестраў, а пры Артуры Нікішы і Вільгельме Фуртвенглере выйшаў на сусветны ўзровень.
Дзейнасць аркестра фінансуецца горадам Берлін разам з Deutsche Bank. Шматразовы лаўрэат прэмій Грэмі, Грамафон, ЭХО і іншых музычных узнагарод.
Будынак, у якім першапачаткова размяшчаўся аркестр, быў разбураны ў выніку бамбардзіроўкі ў 1944 годзе. У паваенныя гады аркестр нярэдка даваў канцэрты пад голым небам на фоне руін, збіраючы сродкі на аднаўленне канцэртнай залы. Сучасны будынак Берлінскай філармоніі пабудаваны ў 1963 годзе на тэрыторыі берлінскага «Культурфорума» (Патсдамская плошча) па праекце нямецкага архітэктара Ганса Шаруна.
У 1945 годзе аркестр апынуўся ў амерыканскай зоне акупацыі і ў перыяд падзелу Германіі, з 1949 па 1990 гады, знаходзіўся ў Заходнім Берліне.
Пітэрбара (Англія)
Пітэрбара (Peterborough) — прамысловы горад у цырыманіяльным графстве Кембрыджшыр Англіі, утварае ўнітарную адзінку са статусам сіці Сіці-оф-Пітэрбара. Горад размешчаны за 120 км на поўнач ад Лондана, на рацэ Нін. Насельніцтва — 180 тысяч чалавек. Футбольны клуб «Пітэрбара Юнайтэд», які выступае ў Першай футбольнай лізе.
Ланца-д’Інтэльві
Ланца-д'інтэльві (Lanzo d'Intelvi) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кома.
Насельніцтва складае 1304 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 130 чал./км². Займае плошчу 10 км². Паштовы індэкс — 22024. Тэлефонны код — 031.
Сцяг індустрыялізацыі
Сцяг індустрыялізацыі — прадпрыемства лёгкай прамысловасці Віцебска, штогод выпускае да 8 тысяч адзінак прадукцыі. Спецыялізуецца на пашыве адзення.
Гісторыя
У пачатку 1920-х гг. было вырашана аб’яднаць усе прыватныя швейныя майстэрні ў дзяржаўныя. Для гэтага былі адпушчаны памяшканні на былой Канатнай (цяпер вуліца Дзімітрава) і Шасэйнай вуліцах. У 1925 годзе майстэрня на Канатнай вуліцы была перайменавана ў швейную фабрыку «ПРАФІНТЭРН», а майстэрня на Шасэйнай стала яе філіялам. Расла колькасць працуючых. У 1928-29 гг. іх налічвалася больш за 2 тысячы. Было прынята рашэнне аб будаўніцтве новага будынка фабрыкі. Моладзь уключыліся ў стварэнне першынца беларускай індустрыі, аб’яўленага ўдарнай камсамольскай будоўляй, якая пачалася ў другой палове 1928 года. Месцам узвядзення фабрыкі была выбрана ўскраіна горада на правым баку Суражскага тракту. Новае прадпрыемства павінна было стаць гігантам, на якім працавала б да 1500 чалавек у змену. Адкрыццё швейнай фабрыкі адбылося 7 лістапада 1930 года. 27 лістапада фабрыцы было прысвоена імя «Сцяг індустрыялізацыі». З уводам фабрыкі ў строй Віцебск стаў буйнейшым цэнтрам швейнай прамысловасці БССР. Напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны гадавая магутнасць дасягнула 3,5 млн швейных вырабаў. У першыя дні вайны фабрыка эвакуіравана ў Саратаў, дзе выпускала прадукцыю для фронту. Адноўлена ў Віцебску ў 1944 годзе.
Marina And The Diamonds
Біяграфія
Нарадзілася ў Абергавені, Уэльс, у сям'і грэка і валійкі. Мае старэйшую сястру Лафіну. Вучылася ў Haberdashers’ Monmouth School для дзяўчынак, дзе прагульвала ўрокі хору, аднак яе настаўніцы па музыцы ўдалося пераканаць дзяўчынку ў тым, што ў яе можа нешта атрымацца. Пасля разводу бацькоў, ва ўзросце шаснаццаці гадоў Марына пераехала з бацькам у Грэцыю, дзе паступіла ў школу Святой Кацярыны пры амбасадзе Вялікабрытаніі. Праз два гады Марына вярнулася ў Уэльс.
2005-09: Пачатак і дэбют
Марына стварыла псеўданім «Marina and the Diamonds» ў 2005 годзе. Ён складаецца з імя спявачка і пераклада прозвішча на ангельскую мову, што з грэцкага значыць «дыямент». «Дыяменты» - гэта фанаты Марыны, аднак гэты факт часта ўводзіць у зман і часам Марыну прымаюць за групу, а не сола-выканаўцу.
Першыя дэма-версіі Марыны былі складзеныя і зробленыя з дапамогай праграмнага забеспячэння кампаніі Apple - GarageBand5. Каб вырабіць некалькі песень, спявачка плаціла музыкам каля £500. Завершаныя песні складаюць незалежна выдадзены Mermaid vs. Sailor EP, які выходзіць 23 лістапада 2007 года і прадаваўся праз старонку Марыны ў MySpace. Толькі 70 асобнікаў былі надрукаваныя на фізічны фармат.
Першыя сінглы Дыямандзіс - «Obsession» і «Mowgli's Road» выдаюцца на двухбаковым дыску пад гандлёвай маркай Neon Gold Records. Пасля ўваходзяць у The Crown Jewels EP, які быў выпушчаны 29 маю 2009 года.
2009–10: The Family Jewels
Асноўны артыкул: ru:The Family Jewels
2011–13: Electra Heart
Асноўны артыкул: ru:Electra Heart
2014–16: Froot
Асноўны артыкул: ru:Froot (альбом) ці больш падрабязна: en:Froot
Насачэвычы
Насачэвычы (Носаче́вичі) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Карлас Кастанеда
Карлас Cеcар Сальвадор Аранія Кастанеда (Carlos César Salvador Araña Castaneda; 25 снежня 1925 (альбо 1931, альбо 1935), Кахамарка, Перу — 27 красавіка 1998, Лос-Анджэлес, ЗША) — амерыканскі пісьменнік і антраполаг (доктар філасофіі па антрапалогіі), этнограф, мысляр эзатэрычнай арыентацыі і містык, аўтар кніг-бэстсэлераў, прысвечаных шаманізму і выкладу незвычайнага для заходняга чалавека светапогляду. Сам Кастанеда карыстаўся тэрмінам магія, аднак, паводле яго словах, гэтае паняцце не цалкам перадае сутнасць вучэння, заснаванага на традыцыях старажытных і новых «відушчых» — талтэкаў, — «Шляхі воіна».
Алфёркава
Алфёркава (Алфёрково) — вёска ў Холм-Жыркоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лехмінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Да 1917 года тэрыторыя ў складзе Бельскага павета Смаленскай губерні Расійскай імперыі. У 1918 годзе Смаленшчына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі, а ў студзені 1919 года — Беларускай ССР, аднак у хуткім часе ўвайшла ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Сабалеўскі
Сабалеўскі — прозвішча.
Мікалай Іванавіч Аляксееў
Мікалай Іванавіч Аляксееў (, Пецярбург — ) — рускі савецкі пісьменнік. Заслужаны работнік культуры БССР (1980).
Біяграфія
Памёр года. Пахаваны на Паўночных могілках пад Мінскам.
Творчасць
Літаратурную дзейнасць пачаў у 1939 годзе. Аўтар раманаў «Яков Железнов» (1946), «Испытание» (1957), «По зову сердца» (1974) аб стойкасці і мужнасці савецкіх людзей у барацьбе з фашысцкімі захопнікамі, аповесці пра двойчы Героя Савецкага Саюза І. Д. Чарняхоўскага «Осколком оборванная жизнь» (1978) і інш. У 1960 Бабруйскі перасоўны тэатр паставіў п'есу Аляксеева «Сестра Варвара».
NGC 5658
NGC 5658 — зорка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Леанід Міхайлавіч Рашаль
Леанід Міхайлавіч Рашаль (Леони́д Миха́йлович Роша́ль, нар., Ліўны, Цэнтральна-Чарназёмная вобласць, РСФСР) — савецкі і расійскі педыятр і хірург, доктар медыцынскіх навук, прафесар, грамадскі дзеяч. Прэзідэнт НДІ неадкладнай дзіцячай хірургіі і траўматалогіі з 2015 года, дырэктар НДІ неадкладнай дзіцячай хірургіі і траўматалогіі (2003—2015). «Дзіцячы доктар свету» (1996).
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і ваеннага лётчыка ў горадзе Ліўны (цяпер — Арлоўская вобласць). Пасля заканчэння сярэдняй школы паступіў у 2-і МАЛДМІ імя Пірагова, які скончыў у 1957 годзе па спецыяльнасці «педыятрыя». У 1959—1961 гадах навучаўся ў ардынатуры на кафедры дзіцячай хірургіі ЦОЛІУУ. Затым працаваў у якасці дзіцячага ўчастковага ўрача.
У 1961—1981 гадах працаваў у Маскоўскім абласным навукова-даследчым клінічным інстытуце ў аддзяленні дзіцячай хірургіі, арганізаваў цэнтр хірургіі нованароджаных Маскоўскай вобласці. У 1964 годзе абараніў дысертацыю кандыдата медыцынскіх навук «Вострая інвагінацыя кішак у дзяцей», а ў 1970 годзе — доктарскую дысертацыю «Аддаленыя вынікі аднабаковых аперацый на лёгкіх у дзяцей».
З 1981 года стаў загадчыкам аддзялення неадкладнай хірургіі і траўмы дзіцячага ўзросту НДІ педыятрыі РАМН. У 1982 годзе прысвоена званне прафесара.
Лукаш Голад
Біяграфія
Протаіерэй Літоўскай епархіі. Сябра Віленскай праваслаўнай кансісторыі. Прымаў удзел у беларусізацыі царкоўна-рэлігійнага жыцця ў Заходняй Беларусі. Праследаваўся польскімі ўладамі. У 1925 г. асуджаны на 5 месяцаў турмы. Рэдактар і выдавец рэлігійнага часопіса «Праваслаўная Беларусь» (1927—1928). Звязаны з беларускімі праваслаўнымі дзеячамі сенатарам В. Багдановічам і святаром А. Каўшом, якія фінансава падтрымлівалі выданне часопіса. Рашэннем Свяшчэннага Сінода праваслаўнай царквы ў Польшчы пазбаўлены сану святара. У 2-й пал. 1930-х зноў узведзены ў сан. У 1940 г. паводле ўказу мітрапаліта Літоўскага і Віленскага Еліферыя прызначаны прадстаўніком Ковенскага праваслаўнага савета ў Вільні. Пахаваны на праваслаўных могілках у Вільні.
Леанід Міхайлавіч Рашаль
Біяграфія
З 2003 года па 2015 год — дырэктар Маскоўскага НДІ неадкладнай дзіцячай хірургіі і траўматалогіі Дэпартамента аховы здароўя горада Масквы, з 2015 года — прэзідэнт НДІ неадкладнай дзіцячай хірургіі і траўматалогіі.
Пэрэспа (Ражышчанскі раён)
Пэрэспа (Пере́спа) — вёска ў Ражышчанскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Алег Паўлавіч Марозаў
Алег Паўлавіч Марозаў (нар. 1 студзеня 1941) — савецкі і беларускі дызайнер. Член Беларускага саюза дызайнераў.
Біяграфія
Алег Паўлавіч Марозаў нарадзіўся ў 1941 годзе ў горадзе Клічаў Магілёўскай вобласці ў БССР.
У 1973 годзе скончыў Беларускі дзяржаўны тэатральна-мастацкі інстытытут. навучаўся ў Алега Віктаравіча Чарнышова.
З 1961 года прымае ўдзел ў выставах у Расіі, Беларусі,Літве і Балгарыі.
З 1987 года з’яўляецца членам Беларускага саюза дызайнераў. Спецыялізуецца на дызайне мэблі.
Узнагароджаны «Ордэнам Пашаны».
Сярод асноўных прац — наборы мэблі для сталовай «Беларуская хата», кухні «Вязынка», «Вячэра».
Ганна Давія Бернучы
Ганна Давія (д’Авія) Бернучы (Anna Davia (D'Avia) Bernucci, Anna Davia di (de) Bernucci;, Неб’ю,  — ) — італьянская оперная спявачка і , якая выступала і на рускай сцэне, сапрана.
Паходжанне
Верагодна, Ганну Давія патрэбна ідэнтыфікаваць з Ганнай Да Вія, якая была дачкою Асвальда і Маддалены Да Вія з Неб’ю (Nebiu), нарадзілася 16 кастрычніка 1743 і была ахрышчана на наступны дзень у ў правінцыі Белуна. , а за ім і прадставілі яе, як ураджэнку Белана. Аднак, прозвішча Давія не з’яўляецца ў Белана, а, верагодна, з’яўляецца мадыфікаванай з-за доўгага жыцця за мяжой формай прозвішча Да Вія.
Прафесійная дзейнасць
Невядома, якую музычную адукацыю атрымала Ганна. Першыя звесткі пра яе прафесійную дзейнасць ставяцца да працы на сцэне італьянскага тэатра ў Амстэрдаме ў 1761 годзе.
У 1776 годзе Ганна Давія дэ Бернучы выступала ў Варшаве. Там яна пазнаёмілася з гетманам Міхалам Казімірам Агінскім, які быў толькі на тры гады за яе старэйшы. Флірт паміж Ганнай і Міхалам скончыўся тым, што спявачка дала згоду выступаць на сцэне слонімскага тэатра і тры гады жыць у Слоніме. Паводле звестак Анджэя Цеханавецкага было нават падпісана пісьмовае пагадненне ад 1 сакавіка 1777 года, дзе вялася размова і пра месячны заробак у 25 дукатаў з харчаваннем. Спявачка прыехала ў Слонім і пачала працаваць у тэатры Агінскага, але па сёння невядомых абставінах пагадненне згубіла сілу і Ганна Давія летам 1777 года вярнулася ў Варшаву.
У 1777 годзе спявае ў Варшаве ў оперы «» ў ролі Лаўрэты і ў оперы «Галантная Патрона» Д. Паізіела. Пра апошнюю вельмі ўдалую ролю згадвалі яшчэ ў 1785 годзе. Яна некаторы час жыла ў Варшаве, а потым рушыць ў Гродна, дзе знаёміцца са сваім равеснікам Антоніем Тызенгаўзам. Ён прапаноўвае ёй працу ў сваім гродзенскім тэатры і Ганна пагаджаецца. Пэўны час яна працуе ў Гродне, але потым яе прываблівае сталічная сцэна.
Паміж канцом 1779 і пачаткам 1780 была прынята на працу ў опера-буфа ў Пецярбургу і спявала ў оперы «La frascatana» Джавані Паізіела. Гэта стала пачаткам бліскучай кар’еры ў Расіі. Як адзначае, ужо ў 1789 яна стала часткай трупы імператарскага тэатра, што выконвала оперу «Ілжывы палюбоўнік» (La finta amante) Джавані Паізіела на сустрэчы імператрыцы Кацярыны II і імператара Іосіфа II у Магілёве.
Прыкладна да 1781 года ставяцца згадкі пра блізкасць Ганны Давія з дэ Рыбасам — родным братам заснавальніка Адэсы ).
У 1782 яна паступіла на пецярбургскую прыдворную сцэну, з пенсiяй 2800 рублёў у год, дзе была «першай спявачкай оперы-буфа і другой спявачкай оперы-серыя». У гэты перыяд Ганна прымала ўдзел у многіх спектаклях Джавані Паізіела, у тым ліку стала першай выканаўцай ролі Разіны ў оперы «», прэм’ера якой адбылася 26 (15) верасня 1782 года ў Зімнім палацы Пецярбурга. Таксама яна спявала ў оперы «» і араторыі «Страсці Ісуса Хрыста» ў 1783 годзе.
1 лютага 1784 хадайнічала аб звальненні са службы па хваробе раней заканчэння тэрміну кантракта, аднак 1 красавіка 1785 з ёю быў заключаны новы кантракт на тры гады, з пенсiяй 3300 рублёў, бенефісам і 500 рублямі «ваяжных грошай». Магчыма, гэтаму павышэнюю садзейнічала «заступніцтва» князя, які быў палюбоўнікам спявачкі ў 1780-1790-я.
У студзені 1785 у Варшаве Ганна Давія выканала галоўную ролю ў оперы «Прыслужніца-спадарыня» Д. Паізіела, а потым, па вяртанні ў Пецярбург, спявала партыя Джаніны ў оперы «Уяўныя спадчыннікі» Джузэпэ Сарці.
Верагодна, у 1780-84 гадах Ганна Давія пазнаёмілася з Джаванні дэ Бернучы, які таксама быў спеваком оперы-буфа і стала яго жонкай. Але гэта не спыніла яе даволі насычанага падзеямі жыцця, з яго паспяховымі выступленнямі і адносінамі з палюбоўнікам, што неаднаразова адзначаецца ў сучасных ёй хроніках.
Высылка з Расіі
Статс-сакратар Кацярыны II пісаў, што Безбародка марнаваў на Давія вялікія грошы ., даючы ёй «штомесяц на пражыццё па 8000 рублёў золатам і пры водпуску яе ў Італію падарыў ёй грашыма і дыяментамі 500 000 рублёў». Такая марнатраўнасць Безбародкі і заахвоціла Кацярыну II выслаць Давія за межы Расіі ў 24 гадзіны.
Пасля Санкт-Пецярбурга Ганна зноў прыехала ў Слонім і выступала на сцэне тэатра Агінскага. У спісах артыстаў капэлы Агінскага за 1785 год ёсць і яе прозвішча. Час ад’езду яе за мяжу невядомы, але яе далейшае жыццё звязана з Італіяй.
Кар’ера ў Італіі
Вярнуўшыся на радзіму ў 1787 годзе, Ганна адчувае цяжкасці з тым, каб упісацца ў тэатральныя рэаліі: у чэрвені яна спявае ў, восенню — у Венецыі, у «Служанцы духа» і «Амерыканскім сіраце». На карнавале 1787—1788 у Фларэнцыі яна адзначылася інтэрпрэтацыяй «Нітэці» (Nitteti) Паізіела.
Жыццё ў Неапалі стала даволі паспяховым перыядам, пра якое з дапамогай можна дастаткова падрабязна даведацца. 6 лістапада 1788 замяняючы дэбютавала ў тэатры Сан-Карла ў оперы «».
У наступныя гады яна перайшла з ў, дзе прымала ўдзел у розных пастаноўках. У 1790 годзе яна адзначылася ў, дзе таксама спявае, аднак, ужо не ў рэпертуары оперы-буфа.
У маі яна сыграла ролю Куінта Фабіа ў оперы «Lucio Papirio» ў тэатры Сан-Карла — гэта работа стала першай у серыі мужчынскіх роляў, якія Ганне таксама добра ўдаваліся.
На працягу 1791 года яна спявала ў «Pirro» Паізіела ў Фларэнцыі. У 1793-94 гадах уваходзіла ў склад тэатральнай трупы Сан-Карла, пасля чаго спявала ў. У студзені 1795 сыграла Арыстэю ў оперы «» Д. Чымароза ў Модэне.
Узрост не пагоршыў ні вакальных, ні акцёрскіх якасцей Ганны Бернучы. У 1798 годзе падчас выступленняў у Палерма пакінуў хвалебны водгук пра яе. У 1803 Ганна спявала ў Модэне ролю ў «Teseo a Stige».
Апошняя згадка пра яе распавядае, што яна жыве ў Неапалі ў 1810 годзе ў вялікай беднасці.
Звестак пра дату і месца смерці не захавалася.
Вакальныя якасці
Вакальныя якасці Ганны Давія адпавядалі высокаму артыстычнаму ўзроўню — гэта рэгулярна падкрэсліваецца ў водгуках да яе выступленняў — і яны, відавочна, мелі вырашальнае значэнне ў яе творчай кар’еры. Што тычыцца голасу, можна атрымаць нейкае ўяўленне пра іх з аналізу некаторых галоўных роляў Ганны Давія. Дыяпазон быў адносна невялікім, аднак ён павінен быў значную гібкасць (до³-ля4, з перавагай у дыяпазоне фа³-мі4) з артыкуляцыяй складоў нават у вельмі хуткіх рухах, што, верагодна, стала асновай яе поспеху ў камічным амплуа. Акрамя гэтага яе голас быў інтанацыйна афарбаваны і меў элегантнасць і пластычнасць.
У культуры
У 1792 годзе ў гонар яе выступу ў Ліворна ў оперы «Помста Ніна» быў выбіты медаль.
Вядомы партрэты актрысы, зробленыя такімі мастакамі, як Дзмітрый Лявіцкі, Мікалай Львоў і.