cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Барыс Барысавіч Акімаў
Біяграфія
У 1965—1989 гадах — саліст балета Вялікага тэатра, удасканальваўся пад кіраўніцтвам А. М. Ермалаева.
З 1989 года — педагог-балетмайстар Вялікага тэатра.
Працаваў па кантрактах педагогам-балетмайстрам у тэатрах «Ковент Гардэн» (Лондан), «Ла Скала» (Мілан), трупе «Асамі Макі — балет» (Токіо), Венскай дзяржаўнай оперы, Гамбургскай дзяржаўнай оперы, Баварскай дзяржаўнай оперы (Мюнхен), Дацкім каралеўскім балеце (Капенгаген), Парыжскай нацыянальнай оперы, Марыінскім тэатры (Санкт-Пецярбург), балетаў Базеля (Швейцарыя), Нацыянальным балеце Нідэрландаў (Амстэрдам), Лонданскай каралеўскай балетнай школе.
У 2000—2003 гадах — мастацкі кіраўнік балетнай трупы Вялікага тэатра.
У 1980—1988 гадах выкладаў на кафедры харэаграфіі ГІТІСа. У 2001—2005 гадах — прафесар кафедры мужчынскага класічнага і дуэтна-класічнага танца Маскоўскай акадэміі харэаграфіі, у 2001—2002 гадах — выконваючы абавязкі рэктара акадэміі, у 2002—2005 гадах — мастацкі кіраўнік акадэміі.
У 2013 годзе — старшыня Мастацкага савета балетнай трупы Вялікага тэатра, у цяперашні час — намеснік старшыні.
Палітыка можа быць іншай!
«Палітыка можа быць іншай!», (Lehet Más a Politika!, LMP) — венгерская палітычная партыя, заснаваная 26 лютага 2009 года на базе некалькіх няўрадавых арганізацый.
Ідэалагічнай асновай партыйнай палітыкі з’яўляецца канцэпцыя ўстойлівага развіцця. Партыя падтрымлівае развіццё грамадзянскай супольнасці, абароны навакольнага асяроддзя і барацьбу з карупцыяй. Кіраванне LMP ажыццяўляе калектыўнае кіраўніцтва з 13 чалавек. LMP з’яўляецца назіральнікам у Еўрапейскай партыі зялёных.
На выбарах у Еўрапарламент 2009 г. партыя атрымала 2,61 % галасоў, а на парламенцкіх выбарах у красавіку 2010 г. патрапіла ў парламент, атрымаўшы 16 мандатаў з 386: 5 мандатаў па тэрытарыяльных спісах і 11 — па нацыянальным спісе.
Паулус Марэлсэ
Паулус Янс Марэлсэ (Paulus Janszoon Moreelse; 1571, Утрэхт —, Утрэхт) — нідэрландскі мастак эпохі барока.
Жыццё і творчасць
П. Марэлсэ вучыўся жывапісу ў майстэрні мастака Міхіла ван Мірэвелта. У 1596 годзе здзейсніў падарожжа ў Італію, па вяртанні з якога ў 1602 годзе займаецца пераважна партрэтным жывапісам — Марэлсэ піша партрэты прадстаўнікоў арыстакратычных і заможных гандлёвых сем’яў Нідэрландаў, а таксама сваіх калег-мастакоў. Удзельнічаў у арганізацыі гільдыі Св. Лукі (мастакоў) ва Утрэхце і быў яе першым старшынёй. Пасля 1620 г. стварае ў асноўным гістарычныя палотны, а таксама карціны на рэлігійныя і міфалагічныя тэмы. Акрамя жывапісу, займаўся таксама архітэктурай (спраектаваў Кацярынінскую браму ва Утрэхце) і палітыкай (быў членам Гарадской рады). Адзін з заснавальнікаў Утрэхцкага ўніверсітэта. Працы П. Марэлсэ ўжо ў гады яго творчасці карысталіся вялікім попытам сярод калекцыянераў.
Маенкаўзія брыльянтавая
Маенкаўзія брыльянтавая (Moenkhausia pittieri) — рыба атрада харацынападобных. Вядома як акварыумная рыба.
Пашырэнне
Водзіцца ў Венесуэле (прыбярэжная зопа возера Валенсія, рэк Бус, Тыквірыта).
Брэсцкі павет (1921—1940)
Брэсцкі паве́т (Powiat brzeski) — павет Палескага ваяводства Польскай Рэспублікі. Сядзіба — горад Брэст (Брэст-над-Бугам).
Гісторыя
Былы павет Гродзенскай губерні Расіі. У 1919—1920 у складзе Брэсцкай акругі Цывільнага кіраўніцтва ўсходніх земляў пад польскай адміністрацыяй.
Паводле Рыжскага мірнага дагавора ў складзе Заходняй Беларусі адышоў да Польшчы. Утвораны 1 сакавіка 1921 года пасля ўваходу ў склад Польскай Рэспублікі. Уключыў 22 вясковых гміны, 1 горад і 2 мястэчкі.
У 1928 года пры ўзбуйненні гмін скасаваны гміны Войская, Дварцы, Жыцін, Лышчыцы, Палоўцы, Прыбарава, Радванічы. Пасля ўз’яднання Заходняй Беларусі з БССР Брэсцкі павет года ўвайшоў у склад Брэсцкай вобласці. года скасаваны, а вобласць падзелена на раёны.
Паліна Эдуардаўна Шаціленя
Паліна Эдуардаўна Шаціленя (Бяшцень; нар., Ліда, Беларусь) — беларуская футбалістка, абаронца. Выступала з 2014 года за зборную Беларусі. У 2018 годзе прызнана лепшай футбалісткай Беларусі.
Клубная кар’ера
Бараніла колеры «Зоркі-БДУ». Выступала 4 гады за ФК «Мінск». У 2021 годзе падписала кантракт з ЖФК «Разань-ПДВ».
Прамова Русіна
Прамова Русіна («Concio Ruthena») — беларускі ананімны сатырычны твор 1-й паловы XVIII ст. антырэлігійнай накіраванасці. Уваходзіла ў рукапісны зборнік твораў на беларускай, лацінскай і польскай мовах (напрыклад 1711—1741 гг.). Напісана лацінкай на беларускай гутарковай мове.
У аснове твора апавяданне пра будову Сусвету, які ўяўляецца аўтару ў выглядзе жорнаў, дзе бог «перамолвае» людзей. У «Прамове» крытыкуюцца тагачасная рэчаіснасць, неспрпавядлівы падзел матэрыяльных даброт, выкрываюцца рэлігійныя догмы і вера ў боскую справядлівасць. У творы адчуваецца рэлігійнае вальнадумства, выкарыстана барочная алегорыя. Належыць, відаць, аўтару «Другой прамовы Русіна аб нараджэнні Хрыста»
Джордж Морленд
Джордж Морленд (George Morland;,  — , там жа) — англійскі жывапісец, прадстаўнік рамантызму.
Жыццё і творчасць
Джордж Морленд нарадзіўся ў сям’і мастака, гравёра і рэстаўратара Генры Роберта Морленда; ён быў трэцім з 6 дзяцей. Маляваць пачаў яшчэ ў дзяцінстве, некаторыя з яго работ таго часу выстаўляліся ў Каралеўскай акадэміі мастацтваў (КАМ) у 1773 годзе, а затым у Таварыстве свабодных мастакоў у 1775 і 1776 гадах. Паўторная экспазіцыя прац Джорджа Морленда ў КАМ адбылася ў 1778, 1779 і 1780 гадах. Некаторы час Морленд вучыўся ў школе пры КАМ, аднак галоўным яго выкладчыкам быў бацька, у якога «ў чалядніках» Джордж працаваў 7 гадоў, пачынаючы з 14-гадовага ўзросту. Ён вывучаў таксама творы старых майстроў, наведваючы мастацкія галерэі.
У 1785 годзе мастак здзейсніў паездку ў Францыю, а на наступны год ажаніўся. Шлюб гэты, які адбыўся па вялікім узаемным каханні, прынёс у жыццё Морленда значныя змены, у тым ліку негатыўныя. Фінансавыя яго справы неўзабаве прыйшлі ў поўны заняпад, і ў 1789 годзе яму прыйшлося ўцякаць ад крэдытораў з Лондана ў Лестэршыр. У 1799 годзе ён зноў схаваўся ад крэдытораў, на гэты раз на востраў Уайт, некаторы час жыў у Ярмуце, але ў канцы года вярнуўся ў Лондан. Тут Морленд быў арыштаваны за даўгі і зняволены ў Каралеўскую турму Бенч. У 1802 годзе мастак быў вызвалены, але 19 кастрычніка 1804 года зноў арыштаваны.
Фрыда Хансдотэр
6 сакавіка 2019 года заявіла пра заканчэнне кар’еры пасля сезону 2018/19.
Спартыўная біяграфія
У Кубку свету дэбютавала ў 2004 годзе, у сакавіку 2009 года першы раз трапіла ў тройку лепшых на этапе Кубка свету, у слаламе. Лепшым дасягненнем Хансдотэр ў агульным заліку Кубка свету з’яўляецца 5-е месца ў сезоне 2015/16.
Да сваёй першай перамогі на этапе Кубка свету 2 лютага 2014 года ў славенскай Краньска-Гора 8 разоў займала другія месцы на этапах Кубка свету ў слаламе. Свой поспех змагла паўтарыць на этапе ў аўстрыйскім Флахаў 13 студзеня 2015 года, зноў выйграўшы этап Кубка свету ў слаламе.
На Алімпіядзе-2010 у Ванкуверы стала 15-й у слаламе.
На Алімпійскіх гульнях 2014 года ў Сочы стала пятай у слаламе і 13-й у гіганцкім слаламе.
16 лютага 2018 года Фрыда стала алімпійскай чэмпіёнкай у слаламе на Гульнях у Пхёнчхане.
Зубко
Зубко — прозвішча.
Давыд-Гарадоцкія баі
Давыд-Гарадоцкія баі паміж савецкімі партызанскімі атрадамі «Савецкая Беларусь» (пазней брыгада «Савецкая Беларусь») Пінскай вобласці, злучэннем А. М. Сабурава Жытомірскай вобласці і нямецкім гарнізонам (каля 200—300 чал.) у Давыд-Гарадку Столінскага раёна ў ліпені, кастрычніку і лістападзе 1943 года.
Бой у ліпені 1943 года
Разгрому буйнога гарнізона праціўніка ў Давыд-Гарадку (каля 300 чал.) папярэднічала партызанская разведка. Звесткі пра размяшчэнне гарнізона, сістэму абароны партызанам перадалі падпольшчыкі. У аперацыі ўдзельнічалі 5 партызанскіх баявых груп (400 чал.). Адна група, каб адцягнуць увагу ворага, наступала па дарозе в. Альшаны—Тураў, другая перакрыла дарогу ў в. Харомск, перашкаджаючы падыходу падмацаванняў праціўніка з Століна. Тры групы партызанаў у ноч на 25 ліпеня з розных бакоў уварваліся ў Давыд-Гарадок і да гадзіны ночы поўнасцю авалодалі горадам.
У выніку бою жандармерыя і паліцыя ў горадзе былі ў асноўным ліквідаваны (знішчана каля 20 чал., а астатнія ў паніцы разбегліся), знішчаны ўсе будынкі, у якіх знаходзіліся ўстановы і прадпрыемствы акупантаў, спалены мост цераз р. Гарынь, склады і ўмацаванні, 3 аўтамашыны, 4 матацыклы, захоплена зброя. Спалены нямецкі маёнтак «Высокае» каля Давыд-Гарадка, захоплена 20 коней, 120 галоў буйной рагатай жывёлы, больш за 200 авечак. Вайсковая часць праціўніка, што знаходзілася за 1 км ад Давыд-Гарадка за р. Гарынь, якая шырока разлілася, была паралізавана агнём партызанскай артылерыі. Партызаны без страт пакінулі Давыд-Гарадок.
Баі восенню 1943 года
У ноч на 14 кастрычніка 1943 года савецкія партызаны зрабілі другі налёт на гарнізон у Давыд-Гарадку. Праціўнік не прыняў бою і пакінуў умацаваныя пазіцыі. Партызаны знішчылі ўсе будынкі і прадпрыемствы акупантаў, узарвалі масты цераз р. Гарынь, катэр, захапілі склады з харчаваннем і амуніцыяй і без страт адышлі.
7 лістапада 1943 года партызаны зноў атакавалі гарнізон у Давыд-Гарадку і знішчылі склады.
Гісторыя Масквы
Гісторыя Масквы, сталіцы Расійскай Федэрацыі.
Пасля заснавання
Першая летапісная згадка пра Маскву прыходзіцца на 1147 год. Ужо праз некалькі гадоў, у 1156 годзе князем Юрыем Далгарукім (1090—1157) была пабудавана першая драўляная фартэцыя (Крэмль). У 1238 годзе горад захоплены манголамі і спалены. У 1263 годзе Масква робіцца цэнтрам аднайменнага княства — цэнтрам і пачаткам будучай расійскай дзяржавы. Сваёй лаяльнасцю Залатой Ардзе маскоўскія князі заслужылі давер хана. У першай палове 14 стагоддзя, калі насельніцтва Масквы складала ўжо больш за 30 000 жыхароў, мангольскі хан прызначыў маскоўскага князя старэйшым сярод расійскіх князёў, Масковія стала чымсьці накшталт жандара расійскіх зямель.
З цягам часу Масква ўсё болей і болей набірала моц, што ўрэшце дазволіла ёй пазбавіцца мангольскага панавання. Першым этапам была Кулікоўская бітва 8 верасня 1380 г., пасля якое Масква хоць і была спаленая ў 1382 г., але здолела ўмацавацца палітычна, ваенна і эканамічна. У 1480 мангольская гегемонія скончылася, і Масква стала сталіцай узнікшай адзінай расійскай дзяржавы.
Вялікі князь Іван III Вялікі (1440—1505), што кіраваў Масквой з 1462 г., ажаніўся ў 1472 г. з Соф’яй Палеалог, пляменніцаю апошняга візантыйскага імператара Канстанціна XI Палеалога, і пераняў з Візантыі ідэю аўтакратычнай дзяржавы, сімволіку, двухгаловага арла і прыдворны цырыманіял. З тых часоў Масква лічыцца «трэцім Рымам» і аплотам праваслаўя.
Масква робіцца метраполіяй
У апошнія два дзесяцігоддзі 15 стагоддзя пачалася актыўная забудова Крамля, вакол якога сяліліся многія рамеснікі і гандляры. Насельніцтва Масквы неўзабаве вырасла да 100 000 чалавек, у 1600 годзе Масква была абнесена мурам і ровам. У 1591 горад у апошні раз перажыў набег татараў. Падчас смуты, з 1605 па 1612 гг. Масква знаходзілася пад кантролем польскае і беларускае шляхты.
Калі ўзніклі першыя тэкстыльныя, папяровыя і цагляныя мануфактуры, піку дасягнулі сацыяльная напружанасць у імперыі: у 1667 г. паднялося сялянская паўстанне ў рэгіёнах Волгі і Дону. Яго кіраўнік, Сцяпан Разін, казнены ў 1671 на Чырвонай плошчы. У 1687 г. з’яўляецца першая расійская вышэйшая школа — «Славянска-грэчаская акадэмія», у 1703 г. выходзіць першая расійская газета — «Ведомости».
У 1712 годзе цар Пётр I Вялікі (1672—1725) пераносіць сталіцу ў Санкт-Пецярбург. Тым не менш, Масква засталася эканамічным і духоўным цэнтрам Расіі. У 1755 г. вучоным Міхаілам Ламаносавам (1711—1765) у Маскве быў заснаваны першы расійскі ўніверсітэт.
У Айчыннай вайне 1812 г. Масква была захоплена «Вялікаю арміяй» Напалеона і на дзве траціны спаленая адыходзячымі расійскімі войскамі. З-за голаду і маразоў французскае войска было неўзабаве вымушанае зысці з горада.
У пачатку 1813 г. пачалася перабудова горада, былі знішчаныя фартыфікацыйныя пабудовы, да сярэдзіны 19 стагоддзя былі разбудаваныя камунікацыі і дарогі да ўсіх важнейшых гарадоў Расіі. У 1890 г. на вуліцах Масквы з’явіліся першыя трамваі. Насельніцтва Масквы паводле першага перапісу насельніцтва 28 студзеня 1897 г. складала адзін мільён жыхароў, да 1914 г. гэтая лічба вырасла ўдвая.
У апошнія дзесяцігоддзі 19 стагоддзя ў Расіі расла сацыяльная напружанасць. У Маскве канцэнтраваліся прадпрыемствы лёгкае прамысловасці, на якіх працавалі тысячы бяспраўных рабочых, пераважна з беззямельных сялян, выціснутых з вёскі пасля адмены прыгоннага права ў 1861 г. У 1898 г. ў Маскве заснаваная Расійская сацыял-дэмакратычная рабочая партыя.
Першая палова 20 стагоддзя
Рэвалюцыя 1905—1907 гадоў дайшла да Масквы ў снежні 1905 г.
Эканамічны крызіс і хаос з забеспячэннем падчас Першай сусветнай вайны абвастрылі сацыяльную напружанасць. У 1917 г., падчас Лютаўскай рэвалюцыі цар Мікалай II (1868—1918) быў зрынуты. У тым жа годзе Уладзімір Ленін (1870—1924) узначаліў у Санкт-Пецярбургу Кастрычніцкую рэвалюцыю, якая прывяла да Грамадзянскай вайны 1917—1922 гг. і захопу ўлады камуністамі-бальшавікамі.
12 сакавіка 1918 г. Маскве быў вернуты статус сталіцы Расіі, савецкі ўрад пераехаў у Крэмль на Чырвонай плошчы. 22 снежня 1922 г. у Маскве быў утвораны Савецкі Саюз.
У 1926 г. насельніцтва горада зноў дасягнула два мільёны жыхароў. У 1935 г. пачалася новая комплексная перабудова Масквы — пабудаваны радыяльныя праспекты, метро, некалькі новых мастоў праз раку Маскву і канал Масква-Волга.
Пасля нападу нацысцкай Германіі на СССР 22 чэрвеня 1941 г., 30 верасня пачаўся паход немцаў на Маскву.
Савецкі контрудар пачаўся 5 снежня 1941, падчас яго нямецкія войскі былі адрынуты на больш за 100 км ад сталіцы СССР. Гэта была першая і найбуйнейшая параза нямецкага Вермахту, праз шэсць месяцаў пасля пачатку Бліцкрыгу. Баі а Волзе з ліпеня 1942 г. па люты 1943 г. канчаткова азначала паразу немцаў у тагачасным Савецкім Звязе. 24 чэрвеня 1945 г. на Чырвонай плошчы ў Маскве прайшоў парад перамогі.
Масква пасля Другой сусветнай вайны
Пасля вайны горад быў адбудаваны, у 1968 г. насельніцтва Масквы дасягнула амаль сямі мільёнаў. У 1980 г. Масква была месцам правядзення XXII Алімпійскіх гульняў.
У 1992 г. прэзідэнт Расіі Барыс Ельцын падпісаў з галовамі расійскіх суб’ектаў федэрацыйны дагавор, якая рэгулюе адносіны між федэратыўным цэнтрам Расіі і яе суб’ектамі. У верасні 1993 г. Ельцын распусціў З’езд народных дэпутатаў і Вярхоўны Савет Расіі. У кастрычніку таго самага года адбыўся яшчэ адна спроба перавароту з боку кансерватыўных сіл. Калі паўстанцы захапілі будынак парламента, гарадскі выканаўчы камітэт, і тэлевізійную вежу, Ельцын гвалтоўна падавіў путч (190 ахвяр).
12 снежня 1993 г. была прынятая новая Канстытуцыя і адбыліся першыя свабодныя парламенцкія выбары. З 5 па 7 верасня 1997 г. горад 450 мерапрыемствамі ўрачыста адзначыў сваё 850-годдзе. 31 снежня 1999 г. прэзідэнт Ельцын нечакана пакінуў свой пост. З таго часу галавою расійскае дзяржавы быў Уладзімір Пуцін. У пачатку верасня 2002 г. у Маскве было ўведзена надзвычайнае становішча з-за буйных лясных і тарфяных пажараў вакол Масквы.
Парк імя Фрунзэ (Віцебск)
Парк імя Фрунзэ  — лесапарк, размешчаны ў цэнтры горада Віцебск, у Кастрычніцкім раёне, на берагах ракі Віцьба і ручая Дунай.
Апісанне
Плошча парку — 15 га. У парку пераважае пейзажная планіроўка, у цэнтральнай частцы — рэгулярная. Высаджана каля 700 дрэў і кустоў розных парод, сярод якіх: бяроза, вярба, таполя канадская, акацыя белая, клёны пірамідальны і вастралісты, ясень звычайны.
У цэнтры парку, на Кстоўскай гары, знаходзіцца канцэртная зала «Віцебск», да якой праз р. Віцьба ад вуліцы Леніна вядзе пешаходны мост 1000-годдзя Віцебска. Непадалёку таксама пабудавана некалькі невялікіх масткоў праз Віцьбу і Дунай. У правай частцы парку — фантан.
Парк закладзены ў сярэдзіне XIX стагоддзя як Архіерэйскі сад. Агульнадаступным стаў пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі. У 1926 годзе перайменаваны ў Парк культуры і адпачынку імя Фрунзэ, у гонар рэвалюцыянера і савецкага дзяржаўнага дзеяча. З дарэвалюцыйных гадоў тут была прыватная забудова, але потым яе знішчылі і зрабілі паўнацэнны парк з летнім тэатрам. У сярэдзіне 1930-х гадоў на тэрыторыі парку быў створаны гарадскі піянерскі сад імя Фрунзэ — першы дзіцячы парк г. Віцебска. У гады Вялікай Айчыннай вайны піянерскі сад спыніў сваю работу. А пасля вайны ён аднавіўся як агульнагарадскі. У 1950-я гады тут праводзілася шмат масавых мерапрыемстваў і канцэртаў, працавалі павільёны для чытання і гульні ў шахматы, валейбольная пляцоўка, більярдная. У 1970-я гады парк быў рэканструяваны. У яго цэнтры быў усталяваны святломузычны фантан. Доўгі час у парку працавалі атракцыёны. У 2000-я гады яны спынілі сваё існаванне. У 2017 годзе стары фантан замянілі на новы.
Кляштарная брама (Торунь)
Кляштарная брама ў Торуні — сярэднявечная абаронная вежа на тэрыторыі Старога горада Торуні.
Віктар Уладзіміравіч Гулевіч
Ві́ктар Уладзі́міравіч Гуле́віч (нар., в. Вялікая Падзер, Слуцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі военачальнік, генерал-маёр (2020). Начальнік Генеральнага штаба Узброеных Сіл — першы намеснік Міністра абароны Рэспублікі Беларусь (з 11 сакавіка 2021).
Кляштарная брама (Торунь)
Гісторыя
Брама была пабудавана ў XIV стагоддзі як адна з чатырох, якія вядуць у стары горад з порта Віслы. Брама да нашых дзён захавала першапачатковы выгляд гатычнай вежы.
Назва брамы адносіцца да сярэднявечнага кляштара бенедыктынак з касцёлам св. Духа, разбураны падчас шведскага патопу ў сярэдзіне в XVII ст. На месцы былога кляштара зараз знаходзіцца высокі будынак старых прускіх казармаў першай паловы ХІХ ст. У міжваенны перыяд тут размяшчалася першая польская афіцэрская школа.
Віктар Уладзіміравіч Гулевіч
Біяграфія
Скончыў 10 класаў сярэдняй школы, Маскоўскае вышэйшае агульнавайсковае каманднае вучылішча імя Вярхоўнага Савета РСФСР з адзнакай у 1990 годзе.
Вайсковую службу пачаў камандзірам мотастралковага ўзвода ў Групе савецкіх войскаў у Германіі. Потым служыў у Закаўказскай ваеннай акрузе камандзірам роты, камандзірам парашутна-дэсантнай роты, начальнікам штаба — намеснікам камандзіра мабільнага батальёна асобнай гвардзейскай мабільнай брыгады. Пасля распаду СССР вярнуўся на радзіму, дзе зноў камандаваў узводам і даслужыўся да камандзіра палка 103-й паветрана-дэсантнай дывізіі.
У 2002 годзе з залатым медалём скончыў камандна-штабны факультэт Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь, пасля чаго праходзіў службу на пасадах начальніка разведкі — начальніка разведвальнага аддзялення штаба асобнай гвардзейскай мабільнай брыгады Сухапутных войск, камандзіра асобнага гвардзейскага мабільнага батальёна асобнай гвардзейскай мабільнай брыгады, старшага афіцэра аддзела ўпраўлення сіл спецыяльных аперацый Генеральнага штаба Узброеных Сіл, начальніка групы аддзела баявой падрыхтоўкі камандавання сіл спецыяльных аперацый Узброеных сіл, намесніка камандзіра 38-й асобнай гвардзейскай мабільнай брыгады, начальніка штаба — першага намесніка камандзіра 38-й асобнай гвардзейскай мабільнай брыгады.
14 лютага 2011 года ў званні палкоўніка ўзначаліў 38-ю асобную гвардзейскую мабільную брыгаду. Затым служыў намеснікам камандуючага — начальнікам аддзела баявой падрыхтоўкі камандавання сіл спецыяльных аперацый, намеснікам камандуючага сіламі спецыяльных аперацый, начальнікам штаба — першым намеснікам камандуючага сіламі спецыяльных аперацый Узброеных Сіл Беларусі.
У 2011 годзе скончыў завочную ад’юнктуру пры Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь, у 2017 годзе — факультэт Генеральнага штаба ВАРБ. Падрыхтаваў кандыдацкую дысертацыю на тэму, звязаную з выкарыстаннем мабільных злучэнняў, якую абараніў у 2018 годзе.
21 лютага 2020 года прызначаны камандуючым войскамі Заходняга аператыўнага камандавання Узброеных сіл Рэспублікі Беларусь. 18 чэрвеня 2020 года атрымаў чарговае званне генерал-маёра.
11 сакавіка 2021 года ўказам Аляксандра Лукашэнкі прызначаны начальнікам Генеральнага штаба Узброеных сіл Рэспублікі Беларусь — першым намеснікам Міністра абароны Рэспублікі Беларусь.
25 лютага 2022 года Гулевіч быў уключаны ў спіс беларускіх чыноўнікаў, якім забаронены ўезд на тэрыторыю ЕС за расійскую агрэсію супраць Украіны. З таго ж года ён знаходзіцца ў санкцыйных спісах Аўстраліі, Вялікабрытаніі, Канады, Новай Зеландыі, Украіны, Швейцарыі і Японіі.
Узнагароды
Узнагароджанны юбілейнымі медалямі і дзяржаўнымі ўзнагародамі Рэспублікі Беларусь, у тым ліку:
Брэсцкі рынак
Гандлёвае ўнітарнае прадпрыемства «Брэсцкі рынак» (раней: Брэсцкі калгасны рынак) — гандлёвае прадпрыемства г.Брэст. Знаходзіцца на вул. Карбышава, 25. Заснавана ў 1946 годзе і да 1989 года адносілася да Упраўлення гандлю гарвыканкама. У снежні 1989 года ў мэтах выканання пастановы Савета Міністраў ад 28 красавіка 1989 г. № 155 «Аб мерах па паляпшэнню работы рынкаў» Брэсцкі рынак быў перададзены ў вядзенне Брэсцкага аблспажыўсаюза.
Клемсанскі ўніверсітэт
Клемсанскі ўніверсітэт (Clemson University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Клемсан у штаце Паўднёвая Караліна.
Агульная характарыстыка
Заснаваны ў 1889 годзе, універсітэт з'яўляецца другім па велічыні універсітэтам штата па колькасці студэнтаў.
Кампус плошчай 1400 акраў знаходзіцца ў перадгор'ях Блакітнага хрыбта. У цяперашні час кампус мяжуе з возерам, якое ўтворана дамбай, пабудаванай у 1962 годзе. Універсітэт кіруе бліжэйшым эксперыментальным лесам плошчай 17 500 акраў, які выкарыстоўваецца для даследаванняў, адукацыі і адпачынку.
Рыта з Касіі
Рыта з Касіі (1360 ці 1380, Перуджа, Італія —, Касія) — каталіцкая святая, законніца, апякунка ў цяжкіх справах.
Біяграфія
Насуперак сваёй волі яна мусіла ўзяць шлюб з Фердынандо Манчыні, якому нарадзіла дваіх сыноў. Калі яе муж быў забіты ў 1401 годзе, сыны паабяцалі крывавую помсту. Рыта горача малілася, каб яе дзеці не былі забойцамі. Сыны памерлі ў 1402 годзе.
Рыта хацела ўступіць ў ордэн аўгустынак у Касіі, але яе не прынялі туды адразу. Традыцыя кажа, што ў начным аб’яўленні яна ўбачыла святых Яна Хрысціцеля, Аўгустына і Мікалая з Таленціно, якія правялі яе да брамаў кляштара. Пасля шматразовых адмоваў Рыту ўрэшце прынялі ў ордэн у 1407 годзе.
Святая пастаянна разважала над мукай Пана, а ў знак таго, што яна непасрэдна ўдзельнічае ў гэтай муцы, атрымала стыгмат — яе чало працяла церне.
Гэты знак яна мела з 1432 года на працягу 15 гадоў, да смерці. Апошнія чатыры гады Рыта правяла ў ложку, знясіленая цяжкай хваробай.
Святая памерла ў сваім кляштары аўгустынак 22 мая 1457 года. Ужо на наступны дзень пасля смерці Рыты здарыліся цуды праз яе заступніцтва. Яна стала вядомай як апякунка ў цяжкіх справах і нават безнадзейных жыццёвых сітуацыях. Праз 10 гадоў пасля смерці яе цела, якое засталося непашкоджаным, было перанесена ў сакрыстыю касцёла пры яе кляштары.
У 1937 годзе каля яго была пабудавана базыліка, якая стала мэтай шматлікіх пілігрымак. У 1627 годзе Папа Урбан VIII беатыфікаваў Рыту, a ў 1900 годзе Леў ХІІІ.
Памяць
З 1904 года ў Рыме дзейнічае Брацтва св. Рыты, а ў Вюрцбургу з 1911 года існуе заснаваная аўгустынцамі супольнасць сясцёр святой Рыты. Ва ўсім свеце, можна сустрэць касцёлы ў яе гонар. У Германіі 22 мая арганізуюцца пілігрымкі да святой Рыты, рэліквіі якой знаходзяцца ў касцёле св. Юзафа ў Майнцы.
Буда (Лоінскае сельскае паселішча)
Буда (Буда) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Смаленскім раёне. Насельніцтва — 7 жыхароў (2007).
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 36 км на паўночны захад ад г. Смаленска, за 10 км на захад ад аўтадарогі Смаленск — Невель, за 15 км на поўнач ад аўтадарогі  Арол — Віцебск, на беразе ракі Лойна. Уваходзіць у склад Лоінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Назва паходзіць ад слова Буда — у мінулым прадпрыемства па вытворчасці паташу, размешчанае ў лесе.
Беларуска-албанскія адносіны
Дыпламатычныя адносіны паміж Рэспублікай Беларусь і Рэспублікай Албанія былі ўсталяваны 17 траўня 1993 г. Албанскія паслы ў Расіі па сумяшчальніцтве акрэдытуюцца ў Беларусі. 16 сакавіка 2015 года ў Маскве адбылася рабочая сустрэча Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Рэспублікі Беларусь у Расійскай Федэрацыі Ігара Петрышэнкі з Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Албанія ў Расійскай Федэрацыі Арбенам Газіёні. Асаблівая ўвага была нададзена магчымасцям рэалізацыі існуючага патэнцыялу пашырэння гандлёва-эканамічных сувязяў, павелічэння наменклатуры і аб'ёмаў паставак беларускай прадукцыі ў Албанію, фарміраванню дагаворна-прававой базы двухбаковых адносінаў, абмеркаванню перспектыў узаемадзеяння ў рамках міжнародных арганізацый.
Аб'ём двухбаковага тавараабароту з Беларуссю па выніках 2014 года склаў 16,15 млн. долараў ЗША. Расце турыстычная плынь беларусаў у Албанію. На замову некаторых тураператараў ажыццяўляюцца прамыя чартэрныя авіярэйсы Мінск–Тырана.
Ян Міхал Развадоўскі
Ян Міхал Развадоўскі (Jan Michał Rozwadowski; 7 снежня 1867, Чарна каля горада Тарнаў, Польшча — 13 сакавіка 1935) — польскі мовазнавец-індаеўрапеіст, этнограф. Член Польскай Акадэміі навук у Кракаве (з 1903 г.), член-карэспандэнт Пецярбургскай Акадэміі навук (з 1911 г.).
Біяграфія
У 1885—1889 гг. вучыўся ў Кракаве і Лейпцыгу. З 1899 г. прафесар Ягелонскага універсітэта ў Кракаве. З 1920 г. віцэ-прэзідэнт, у 1925—1929 г. прэзідэнт Польскай Акадэміі навук.
Аляксандр Фёдаравіч Рыціх
Аляксандр Фёдаравіч Рыціх (Александр Фёдорович Риттих;, Пецярбургская губерня — пасля ) — рускі этнограф, ваенны картограф. Генерал-лейтэнант (1891).
Біяграфія
Нарадзіўся 5 ліпеня 1831 года. Скончыў Інжынерную акадэмію (1853 г.) і Акадэмію Генштаба (1858 г.). Стаяў на пазіцыях вялікадзяржаўнага шавінізму. Аўтар «Атласа народонаселения Западнорусского края по вероисповеданиям и национальностям» (СПб.,1863), у якім усё славянскае мясцовае насельніцтва каталіцкага веравызнання ім было аднесена пераважна да палякаў, праваслаўнае лічылася рускім. Ні традцыі культуры, ні моўныя асаблівасці ім пад увагу не прымаліся. Найбольш каштоўныя яго карты з этнічнай статыстыкай Беларусі, некаторых абласцей Расіі, замежных славянскіх народаў («Этнографическая карта Европейской России». СПб., 1875). Яго працы, прысвечаныя Заходняму краю («Материалы для этнографии Царства Польского: Люблинская и Августовская губернии». СПб., 1864) і іншыя, мелі апісальны характар.
Ландэрскі ўніверсітэт
Ландэрскі ўніверсітэт (Lander University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў горадзе Грынвуд у штаце Паўднёвая Караліна.
Агульная характарыстыка
Універсітэт знаходзіцца прыкладна ў паўмілі ад горада Грынвуд у Паўднёвай Караліне. Галоўны кампус размешчаны на 190 акрах зямлі. Вучэльня мае дзесяць інтэрнатаў.
У рэйтынгу лепшых амерыканскіх ВНУ U.S. News & World Report за 2018 год універсітэт заняў 29-е месца сярод рэгіянальных навучальных устаноў Поўдня і 6-е месца сярод лепшых навучальных устаноў для ветэранаў.
Allium cyrilli
Allium cyrilli — від аднадольных раслін роду сямейства. Упершыню апісаны італьянскім батанікам ў 1827 годзе.
У шэрагу крыніц сустракаецца памылковае напісанне Allium cyrillii.
Батанічнае апісанне
Травяністая расліна, цыбульны геафіт. Лісце сядзячае, размешчана ў аснове расліны. Суквецце — парасон. Кветкі з шасцю пялёсткамі. Плод — каробачка.
Лік храмасом — 2n=32.
Ахоўны статус
Расліна ўключалася ў Чырвоную кнігу Севастопаля.
Сінонімы
Сінанімічныя назвы :
Ворціхава
Ворціхава (Вортихово) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Валокаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 2 жыхары (2007).
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 24 км на паўночны захад ад Смаленска, за 10 км на поўнач ад аўтадарогі. За 10 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя 416 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Казуліцкія баі
Казуліцкія баі паміж савецкімі партызанскімі атрадамі Клічаўскай ваенна-аператыўнай групы (Клічаўская ВАГ) і нямецкім гарнізонам у в. Казулічы Кіраўскага раёна ў кастрычніку 1943 года і чэрвені 1944 года. Праводзіліся пад кіраўніцтвам штаба Клічаўскай ВАГ.
Гарнізон (каля 80 паліцэйскіх, 642-і і 2 роты 161-га паліцэйскіх батальёнаў) праводзіў карныя аперацыі супраць савецкіх партызан і цывільнага насельніцтва ў Кіраўскім і Клічаўскім раёнах, ахоўваў шашэйную дарогу Магілёў—Бабруйск.
Бой у кастрычніку 1943 года
Ноччу 7 кастрычніка яны падышлі да перадавых пастоў і пры падтрымцы мінамётных батарэй падняліся ў атаку. За 1,5 гадзіны бою партызаны падавілі агонь мінамётаў і артылерыйскія гарматы, знішчылі і захапілі ў палон 169 чалавек, штабныя дакументы, шмат зброі і боепрыпасаў, перасоўную радыёстанцыю і абмундзіраванне.
Бой у чэрвені 1944 года
У 1-й палове чэрвеня 1944 года партызаны 277-га палка ў другі раз разграмілі гарнізон. За некалькі гадзін начнога бою яны знішчылі больш за 150 чалавек, узарвалі 2 дзоты, ружэйна-рамонтную майстэрню, 4 склады, 4 аўтамашыны, захапілі зброю.
Свабода і салідарнасць (Славакія)
Свабода і салідарнасць (Славакія) (Sloboda a Solidarita) – палітычная партыя ў Славакіі ліберальнай арыентацыі. Ідэалогія партыі заснавана на ідэях класічнага лібералізма ў эканамічнай сферы. Партыя выступае за ўрэзванне прывілеяў палітыкаў і ў падтрымку легалізавання аднаполых шлюбаў і лёгкіх наркотыкаў. Акрамя таго, партыя прытрымліваецца еўраскептыцызма.
Партыя створана 28 лютага 2009 г. эканамістам Рыхардам Сулікам, актыўна прасоўваў ў Славакіі сістэму прапарцыйнага падаткаабкладання (Сулік быў спецыяльным дараднікамі міністраў фінансаў Славакіі пасля 2002 г.). На выбарах у Еўрапарламент 2009 г. партыя ва ўмовах рэкордна нізкай яўкі атрымала 4,71% (39 016) галасоў і не атрымала ніводнага дэпутацкага мандата. Па апошніх апытаннях, перад парламенцкімі выбарамі 12 чэрвеня 2010 г. партыя магла разлічваць на 12,4% галасоў. Такім чынам, партыя магла стаць другі па прадстаўніцтве ў парламенце, аднак на выбарах яна атрымала 12,14% (304 287) галасоў і 22 дэпутацкіх мандат, сфармаваўшы трацінай па велічыні фракцыю. У 2009 г. партыя разгарнула кампанію па правядзенні «Рэферэндум-2009» па пытаннях памяншэння колькасці парламента са 150 да 100 месцаў, памяншэнні прывілеяў і выдаткаў дэпутатаў, лібералізацыі заканадаўства ў вобласці СМІ. Пасля фарміравання ў 2010 г. кааліцыйнага ўрада з удзелам партыі рэферэндум быў ухвалены.
Травесція
Травесція, травесці — камічны жанр, кшталт бурлеску, заснаваны на зніжэнні высокіх хрэстаматыйных узораў класічнай паэзіі, міфалагічных або біблейскіх сюжэтаў. Узнікла ў новы час як рэакцыя на класіцызм з яго культам антычнасці і пагардай да народнай культуры. Характэрныя рысы травесці: агрубленне класічнага сюжэта, напаўненне яго бытавымі рэаліямі свайго часу, выкарыстанне самых нізкіх моўных пластоў, у тым ліку дыялектаў.
У беларускай літаратуры прыёмам зніжэння карысталіся аўтары сатырычных твораў XVII—XVIII стст. («Прамова Мялешкі», «Казанне руске», «Уваскрэсенне Хрыстова» і інш.). Лінію травесційных «Энеід» працягвае «Энеіда навыварат». Рысы травесці мае таксама паэма «Тарас на Парнасе».
Старчунскі сельсавет
Старчу́нскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пастаўскага раёна Маладзечанскай вобласці. Цэнтр — вёска Старчуны.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Гадуцішскага раёна Вілейскай вобласці БССР. З 25 лістапада 1940 года ў складзе Пастаўскага раёна. З 20 верасня 1944 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. 2 снежня 1959 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Оцкавіцкага сельсавета.
Палітыка Албаніі
Паводле Канстытуцыі 21 кастрычніка 1998 года, Албанія з’яўляецца ўнітарнай дэмакратычнай парламенцкай рэспублікай. Кіраўніком дзяржавы з’яўляецца Прэзідэнт. Уся паўната ўлады належыць заканадаўчаму органу — аднапалатнаму Парламенту, што абіраецца кожныя чатыры гады; і лідару выканаўчай улады — прэм’ер-міністру, што ачольвае кабінет міністраў. Албанія падзяляецца на 12 абласцей, у склад якіх уваходзіць 61 муніцыпалітэт, на самым нізкім узроўні налічваецца амаль 3000 камун.
Заканадаўчая ўлада
Парламент краіны — аднапалатны Народны сход Албаніі, або Кувендзі (140 месцаў). 100 дэпутатаў абіраюцца па мажарытарнай сістэме ў аднамандатных акругах (у два туры), 40 — па партыйных спісах (з 2,5адсоткавым бар’ерам для партый). Тэрмін паўнамоцтваў дэпутатаў — 4 гады. Народны сход Албаніі мае паўнамоцтвы вызначаць унутраную і знешнюю палітыку дзяржавы, зацвярджаць і змяняць Канстытуцыю, аб’яўляць вайну, ратыфікаваць і ануляваць міжнародныя дагаворы, выбіраць Прэзідэнта Албаніі, генеральнага пракурора і членаў Вярхоўнага суда, кантраляваць дзейнасць дзяржаўных радыё і тэлебачання, дзяржаўнага інфармацыйнага агенцтва і іншых афіцыйных інфармацыйных органаў.
Першы парламент Албаніі створаны ў 1920 годзе падчас барацьбы за незалежнасць краіны і супраць яе падзелу па Парыжскім міры паміж Грэцыяй, Італіяй і Югаславіяй.
Выканаўчая ўлада
Выканаўчая ўлада належыць кабінету міністраў на чале з прэм’ер-міністрам. Прэм’ер прызначаецца прэзідэнтам (па ўзгадненні з парламентам) пасля кожных парламенцкіх выбараў і фарміруе свой кабінет. Паўнамоцтвы прэзідэнта як суб’екта выканаўчае ўлады вельмі абмежаваныя — згодна з Канстытуцыяй, ён з’яўляецца галоўнакамандуючым узброеных сіл і сімвалізуе адзінства нацыі. Прэзідэнт абіраецца на пяцігадовы тэрмін парламенцкай большасцю ў тры пятых галасоў у выніку таемнага галасавання.
Судовая ўлада
Судовая ўлада ўскладзена на вышэйшы суд, канстытуцыйны суд, апеляцыйны суд і адміністрацыйны суд.
Палітычныя партыі
Асноўныя партыі, што ў ХХІ стагоддзі змагаюцца за ўладу — левацэнтрысцкая Сацыялістычная партыя Албаніі і кансерватыўная Дэмакратычная партыя Албаніі. Таксама ў бягучы парламент уваходзяць Сацыялістычны рух за інтэграцыю, што ў 2010-х фарміруе правячую кааліцыю з Сацыялістычнай партыяй; Партыя за справядлівасць, інтэграцыю і адзінства; Сацыяльна-Дэмакратычная партыя Албаніі. Партыі, што былі прадстаўлены ў парламенце 2013–17 гг.. склікання, але прайгралі выбары 2017: Партыя адзінства за правы чалавека, Хрысціянска-дэмакратычная партыя Албаніі, Рэспубліканская партыя Албаніі
Знешняя палітыка
Ад часу падзення камунізму Албанія імкнецца будаваць добрасуседскія адносіны з балканскімі краінамі і добразычлівыя — з краінамі ўсяго свету. Шматлікая албанская дыяспара працуе на паляпшэнне іміджу сваёй радзімы. Вялікім поспехам міжнароднай палітыкі стала членства ў НАТА (2009). Асноўнай палітычнай мэтай на бліжэйшыя дзесяцігоддзі застаецца членства ў ЕС, іншая важлівая мэта — пашырэнне міжнароднага прызнання Косава. Прыяцельскія сувязі ў Албаніі з ЗША: у 2007 Тырану ўпершыню наведаў прэзідэнт ЗША — Джордж Буш Малодшы.
Адносіны з Беларуссю
Дыпламатычныя адносіны паміж Рэспублікай Беларусь і Рэспублікай Албанія былі ўсталяваны 17 траўня 1993 г. Албанскія паслы ў Расіі па сумяшчальніцтве акрэдытуюцца ў Беларусі. 16 сакавіка 2015 года ў Маскве адбылася рабочая сустрэча Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Рэспублікі Беларусь у Расійскай Федэрацыі Ігара Петрышэнкі з Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Албанія ў Расійскай Федэрацыі Арбенам Газіёні. Асаблівая ўвага была нададзена магчымасцям рэалізацыі існуючага патэнцыялу пашырэння гандлёва-эканамічных сувязяў, павелічэння наменклатуры і аб’ёмаў паставак беларускай прадукцыі ў Албанію, фарміраванню дагаворна-прававой базы двухбаковых адносінаў, абмеркаванню перспектыў узаемадзеяння ў рамках міжнародных арганізацый.
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя Албаніі дзеліцца на 12 абласцей, якія, ў сваю чаргу, дзеляцца на 61 муніцыпалітэт. У складзе муніцыпалітэтаў выдзяляецца 2980 камун. Такое ўладкаванне было прынята ў 2015 годзе, да таго часу вобласці складаліся з 36 акруг, якія, ў сваю чаргу, дзяліліся на 309 камун і 65 гарадоў.
Гаўрыкі (Смаленскі раён)
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 27 км на паўночны захад ад Смаленска, за 12 км на поўнач ад аўтадарогі. За 9 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя 416 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Паўднёва-Каралінскі ўніверсітэт
Паўднёва-Каралінскі ўніверсітэт (University of South Carolina) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Калумбія ў штаце Паўднёвая Караліна.
З'яўляецца галаўной ўстановай Сістэмы Паўднёва-Каралінскага ўніверсітэта.
Агульная характарыстыка
Гэта флагман сістэмы вышэйшай адукацыі штата і яго буйнейшы ўніверсітэт па колькасці студэнтаў. Яго галоўны кампус займае больш за 145 га ў цэнтры горада Калумбія — сталіцы штата.
Заснаваны ў 1801 годзе як Паўднёва-Каралінскі каледж, універсітэт сёння прапануе больш за 350 праграм навучання, якія вядуць да атрымання ступеняў бакалаўра, магістра і доктара ў 14 каледжах і школах.
Універсітэцкая сістэма
Сістэма Паўднёва-Каралінскага ўніверсітэта — гэта сістэма дзяржаўных універсітэцкіх кампусаў і ўстаноў адукацыі (напаўсамастойных універсітэтаў і каледжаў), створаная ў 1957 годзе для пашырэння адукацыйных магчымасцей жыхароў Паўднёвай Караліны, а таксама пашырэння ахопу Паўднёва-Каралінскім ўніверсітэтам усяго штата. Сістэма ўключае ў сябе флагманскі навукова-даследчы кампус у Калумбіі, 3 старэйшыя кампусы і 4 рэгіянальныя кампусы:
Старынкаўскі чыгуналіцейны завод
Стары́накаўскі чыгуналіце́йны заво́д, Старынкаўскі Уладзімірскі чыгуналіцейны завод — колішняе прамысловае прадпрыемства ў Расійскай імперыі, якое дзейнічала з канца XVIII стагоддзя да 1872 года ў вёсцы Старынка Чэрыкаўскага павета (Слаўгарадскі раён Магілёўскай вобласці Беларусі, адселеная пасля Чарнобыльскай катастрофы).
Заснаваны як медзеплавільня ў канцы XVIII стагоддзя. У 1835 годзе была пабудавана доменная печ, на якой выплаўлялі чыгун з мясцовай балотнай жалезнай руды. Завод належыў Аляксандру фон Бенкедорфу, які прыклаў шмат намаганняў для яго расшырэння. Кіраваў Старынкаўскім заводам яго брат Уладзімір фон Бенкендорф. У 1839 годзе завод быў расшыраны. Ён выпускаў медныя абшыўкі і парахавыя скрынкі для Чарнаморскага флоту, карабельныя балты. У 1847 годзе на заводзе вырабляліся паркавыя павозкі, лафеты, восі і калёсы для гармат, паравыя машыны для Бранскага арсенала і інш. У перыяд 1858—1862 гадоў Старынкаўскі завод быў адным з буйнейшых металургічных прадпрыемстваў на еўрапейскай частцы Расійскай імперыі. Ад завода да ракі Сож была пракладзена вузкакалейная чыгунка, адна з першых вузкакалеек на тэрыторыі Беларусі. У 1863 годзе на Старынкаўскім чыгуналіцейным заводзе працавала каля 900 рабочых.
Пасля смерці ўладальніка Старынкаўскі чыгуналіцейны завод пачаў згортваць сваю дзейнасць. У 1867 годзе на заводзе працавала толькі 24 рабочых . Сваю дзейнасць завод спыніў у 1872 годзе.
Плюшч звычайны
Плюшч звычайны, Блюшч (Hedera helix) — вечназялёная павойная ліяна, від роду сямейства. Павойная расліна, якая сваімі шматлікімі прысоскападобнымі каранямі прымацоўваецца да розных апор (дрэвы, скалы). Часам дасягае 30 м у вышыню.
Назва
Родавая лацінская назва расліны паходзіць ад грэчаскага слова «oedon» — «спявак, бард». Аднак некаторыя батанікі лічаць, што назва расліны паходзіць ад кельцкага слова «hedea» — «шнур». Відавая назва паходзіць ад слова «helisso», што азначае «віцца».
Біялагічнае апісанне
Ліяна з тонкім галінастым сцяблом (ва ўмовах Беларусі дасягае даўжыні 3-5 м), якое сцелецца па зямлі або падымаецца па ствалах дрэў пры дапамозе маленькіх паветраных каранёў-прысосак.
Лісце чаргаванае, скурыстае, голае, бліскучае, 3-5-лопасцевае (сярэдняя доля лопасці больш буйная), на бясплодных парастках сэрцападобнае, на кветканосных галінках — суцэльнае ромбападобна-яйкападобнае.
Кветкі зеленаватыя, пяцічленныя, сабраны ў шматкветкавыя шарападобныя парасонікі (адзінкавыя або ўтвараюць невялікую мяцёлку). Цвіце ў верасні-кастрычніку.
Формула кветкі: .
Плод — ягада, спачатку зялёная, потым чорная, прыгодная для ежы для чалавека, але служыць ежай для птушак, якія і распаўсюджваюць насенне з экскрэментамі. Выспявае вясной наступнага года.
Арэал
Прэбарэальны сярэднеэўрапейскі горны рэліктавы від атлантычна-міжземнаморскага пашырэння. Расце ў лісцяных лясах, пераважна ў дубовых, радзей у букавых, у нізінах і перадгор’ях. Распаўсюджаны ў Паўднёвай Еўропе і Паўднёва-Усходняй Азіі, у Расіі сустракаецца на Чарнаморскім узбярэжжы Каўказа.
У Беларусі знаходзіцца ў астраўных участках росту і асобных лакалітэтах на ўсходняй мяжы арэала і за яе межамі. Месцы росту: ялова-шыракалістыя і шыракалістыя лясы. Месцамі ўтварае значныя зараснікі.
Асаблівасці біялогіі
Ва ўмовах Беларусі цвіце толькі ў культуры, размнажэнне вегетатыўнае. Маладыя гадавалыя парасткі абмярзаюць на вышыні снежнага покрыва.
Значэнне і ўжыванне
У дэкаратыўным садаводстве выкарыстоўваецца для вертыкальнага азелянення. Вырошчваецца як пакаёвая расліна.
Плюшч — выдатны меданос, на Каўказе цвіце ў верасні, дае ўзятак, параўнальны з ліпай і каштанам пасяўным. Мёд белы, хутка «садзіцца» (крышталізуецца), духмяны з мятна-ментолавым прысмакам.
Ягады плюшчу спеюць у студзені-лютым і з’яўляюцца асноўнай ежай зімой для галубоў і драздоў, для чалавека атрутныя.
Зеляніна плюшчу ўсю зіму з’яўляецца каштоўным зялёным кормам для дзікіх і свойскіх траваедных жывёл.
У медыцыне
У народнай медыцыне выкарыстоўваецца лісце плюшчу, якое ўтрымлівае сапаніны, гедэрын, а таксама , каратын, мурашыную і яблычную кіслоты, і сцеблы, якія ўтрымліваюць. Лісце выкарыстоўваецца пры хранічных запаленнях слізістых абалонак, туберкулёзе, рахіце, і іншых захворваннях. У свежым выглядзе іх выкарыстоўваюць як вонкавы сродак пры апёках, для перавязкі гнойных ран.
Франопаль
Франо́паль — тапонім.
Жаночая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2023
Жаночая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2023 (32-і жаночы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па футболе) — чэмпіянат Беларусі па футболе сярод беларускіх жаночых каманд 2023 года.
Allium moschatum
Allium moschatum — від травяністых раслін сямейства, распаўсюджаны ў паўднёвай частцы Еўропы і заходняй частцы Азіі.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая расліна 20-30 см вышынёй. Кветаножкі амаль роўныя, 10-12 мм даўжынёй. Лісточак калякветніка 6-7 мм даўжынёй; тычынкі амаль у 2 разы карацейшыя за калякветнік.
Таксанамія
Класіфікацыя Кронквіста (1988) адносіла гэты род да, пазней паводле вынікаў філагенетычных даследаванняў род быў выдзелены ў асобнае сямейства  , аднак у больш позняй Сістэме класіфікацыі APG III (2009) роды, якія ўваходзілі ў гэта сямейства, былі ўключаны ў сямейства.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў паўднёвай частцы Еўропы і заходняй частцы Азіі.
Міраслава Ігараўна Зубко
Міраслава Зубко (нар., Ліда, Беларусь) — беларуская футбалістка, паўабаронца.
Клубная кар’ера
Выхаванка ДЮСШАР прафзвязаў «Юнасць». Прафесійны шлях пачала ў мінскай «Зоркай-БДУ». Выступала за «студэнтак» з 2020 года. З 2020 па 2021 гады, згуляла ў чэмпіянаце Беларусі сярод жаночых камандаў — 34 матчы, забіла 8 галоў.
У студзені 2022 года падпісала кантракт з ЖФК «Мінск».
Антыматэрыя
Антыматэрыя — форма матэрыі, у якой большасць атрыбутаў (электрычныя зарады, магнітны момант элементарных часціц) маюць адваротныя знакі.
Амаль усе элементарныя часціцы маюць антычасціцы. Выключэнне складаюць сапраўды нейтральныя часціцы, такія як кванты электрамагнітнага поля — фатоны.
Па сваіх уласцівасцях антычасціцы не адрозніваюцца ад часціц. З іх можна стварыць атамы і малекулы. Аднак, Сусвет, у якім мы жывём, утрымлівае значна больш часціц, чым антычасціц. Адказ на пытанне, чаму так адбылося, яшчэ не знойдзены. Па тэорыі Вялікага Выбуху працэс барыягенезісу — утварэння барыёнаў — падчас якога павінна было адбыцца парушэнне закона захавання барыённага зарада, адбыўся за час, роўны 10−31 с.
Атрыманне антыматэрыі ў зямных умовах
Антычасціцы могуць быць створаны ў паскаральніках, напрыклад у CERN і (Жэнева, Швейцарыя), лабараторыі Фермі (ЗША), у цэнтры ядзерных даследаванняў (Дубна, Расія).
Утварэнне антычасціц адбываецца звычайна дзякуючы працэсу, адваротнай анігіляцыі — працэсу нараджэнне пар. Для гэтага неабходна энергія, большая за сумарную масу часціцы і антычасціцы.
Найпрасцейшыя з антычасціц — антычасціцы электронаў — пазітроны, узнікаюць параўнальна часта з прычыны розных ядзерных рэакцый. Неабходная для гэтага энергія параўнальна невялікая ўлічваючы лёгкасць лептонаў — трохі большая 1 МэВ.
Антычасціцы барыёнаў патрабуюць для ўтварэння энергію большую за 1 ГэВ.
Радуцкі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Гадуцішскага раёна Вілейскай вобласці БССР. З 25 лістапада 1940 года ў складзе Пастаўскага раёна. З 20 верасня 1944 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. 2 снежня 1959 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Лынтупскага сельсавета.
Гваздзевіцы
Гваздзевіцы (Гвоздевицы) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Валокаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 6 жыхароў (2007).
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 39 км на паўночны захад ад Смаленска, за 8 км на поўнач ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Грабелькі. За 6 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя Галынкі на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.