cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ніка Росберг
2006
Ён кваліфікаваўся трэцім на этапе ў Малайзіі, але яго рухавік Cosworth, які праводзіў другую гонку, падарваўся пасля сямі кругоў. У другі раз ён змог патрапіць у ачкі на Гран-пры Еўропы, у той час як у яго напарніка былі праблемы з гідраўлікай.
Канец сезону 2006 прайшоў не так добра для Росберга; ён сышоў у чатырох з сямі наступных Гран-пры, а калі фінішаваў, то заставаўся за межамі ачковай зоны. Яго найбліжэйшай спробай набраць ачкі стала гран-пры Вялікабрытаніі, дзе ён фінішаваў у секундзе ад заняўшага восьмае месца Жака Вільнёва. Росберг набраў усяго чатыры ачкі, што на тры ачкі менш чым у Уэбера, сезон стаў расчараваннем як для яго, так і для ўсёй каманды Williams.
2007
Williams склала новы кантракт на пастаўку рухавікоў з Toyota на сезон года, таксама ў яго з'явіўся новы напарнік Аляксандр Вурц. Былы напарнік, Марк Уэбер, стаў партнёрам Дэвіда Култхарда у Red Bull Racing. Першапачаткова, абсталяваны рухавікамі Toyota FW29 паказаў свой патэнцыял на перадсезонных тэстах. Тым не менш, Росберг застаўся рэалістам: «у Формуле-1, як правіла, вы не можаце проста так за год перайсці з супрацьлеглага канца стартавай рашоткі» — сказаў ён у інтэрв'ю сайту Formula1.com.
У 2007 Росберг фінішаваў сем разоў у ачках, уключаючы лепшы (чацвёртае месца) на той момант фініш у кар'еры на Гран-пры Бразіліі. Таксама ён фінішаваў сёмым у Аўстраліі, Венгрыі і Турцыі і шостым у Італіі і Бельгіі. На Гран-пры Канады, Росберг кваліфікаваўся сёмым і адыграў дзве пазіцыі на старце:
«Адыграўшы на старце дзве пазіцыі, я разлічваў на добры вынік, але поспех ад мяне адвярнуўся. З-за недахопу паліва мне прыйшлося з'ехаць у боксы як раз у момант першага з'яўлення на трасе машыны бяспекі. Паводле новых правіл, я быў аштрафаваны, і потым мне было вельмі цяжка адыграць страчанае.
Пасля другога піт-стопа я выехаў у самым канцы пелетона. Барацьба з Трулі скончылася разваротам абодвух і я страціў яшчэ масу часу з-за заклінавалай каробкі перадач.»
У яго было ўсяго тры сходы за 2007; праблемы з гідраўлікай пасля 14 кругоў са старту Малайзіі і ўцечкі масла на ЗША за пяць кругоў да фінішу (усё адно быў кваліфікаваны 16-м), дзе ён ішоў шостым. Таксама з-за праблем з электронікай ён сышоў на Гран-пры Японіі.
У першай палове сезону Аляксандр Вурц набраў больш ачкоў, але ў другой частцы Росберг здолеў адыграць адставанне і ў выніку набраў у пяць разоў больш ачкоў, чым у сезоне 2006 года.
2008
Першы фініш на подыуме Росберг атрымаў у барацьбе, прыехаўшы трэцім на Гран-пры Аўстраліі 2008 года. Тым не менш, барацьба ў наступнай частцы сезону была не меней напружанай. Ён атрымаў штраф - страту дзесяці месцаў на стартавай рашотцы Гран-пры Францыі, з-за таго, што на піт-лейне ён урэзаўся ў заднюю частку баліда Льюіса Хэмілтана на Гран-пры Канады.
2009
На Гран-пры Аўстраліі 2009 года Williams была адной з трох каманд з падвойным дыфузарам, Росберг лідзіраваў на ўсіх сесіях вольных заездаў, але ў кваліфікацыі і гонцы яму не атрымалася паказаць адпаведных поспехаў, ён кваліфікаваўся пятым і прыехаў шостым. У Малайзіі, ён ізноў лідзіраваў на вольных заездах і зноў не змог рэалізаваць вынік у баявым рэжыме, прыехаўшы ў спыненай з-за ліўня гонцы восьмым і зарабіўшы толькі палову ачка. У астатніх Гран-пры ён таксама нязменна паказваў лепшы час на практыках, але так і не змог канвертаваць гэта ў высокі вынік на фінішы.
2010
29 кастрычніка 2009 года Росберг абвясціў пра сыход з каманды Williams у канцы сезону. Ён сказаў наступнае: «Я жадаў бы падзякаваць тым, з кім я працаваў, бо ўсе яны вельмі дапамаглі мне ў маёй кар'еры. Асабліва я ўдзячны Сэру Фрэнку, Адаму Пару, Сэму Майклу і Патрыку Хэду, якія ўсе гэтыя гады мяне сур'ёзна падтрымлівалі. Скажу сумленна, Williams — гэта вялікая каманда. Але я не ўпэўнены ў тым, што яны змогуць выйграваць гонкі». 16 лістапада 2009 года каманда Brawn GP была выкуплена канцэрнам Mercedes для ўдзелу ў сезоне 2010 Формулы-1 і стала звацца Mercedes GP. 23 лістапада 2009 года Росберг быў прадстаўлены ў якасці асноўнага пілота каманды. А роўна праз месяц сяміразовы чэмпіён свету Міхаэль Шумахер быў названы напарнікам Росберга.
Пасля двух пятых месцаў у Бахрэйне і Мельбурне Росберг двойчы фінішаваў на подыуме ў Малайзіі і ў Шанхаі. У Барселоне ён фінішаваў без ачкоў, у Манака 8-м, у Стамбуле 5-м, у Манрэалі 6-м, у Валенсіі 10-м, у Сільверстоўне у трэці раз у сезоне падняўся на подыум, у Германіі фінішаваў 8-м, у Венгрыі упершыню ў сезоне сышоў пасля таго, як на піт-стопе яму дрэнна прыкруцілі правае задняе кола, якое адскочыла і закранула аднаго з механікаў Williams. У Спа немец прыехаў да фінішу 6-м, у Монцы і Сінгапуры 5-м, на Судзуцы ён не фінішаваў у ачках, а ў Карэі сышоў пасля аварыі з Маркам Уэберам. У Бразіліі фінішаваў 6-м, у ААЭ — у кроку ад подыума. У выніку Росберг набраў 142 ачка і заняў 7 месца ў чэмпіянаце.
2011
У першай гонцы сезону ён сышоў на 22-м крузе пасля сутыкнення з Рубенсам Барыкела. У Сепанзе фінішаваў 12-м, а ў наступнай гонцы фінішаваў 5-м, набраўшы першыя ачкі ў чэмпіянаце. У Стамбуле і Барселоне заняў 5 і 7 месцы адпаведна, а ў Манака і Манрэалі фінішаваў па-за ачкамі — абодва разы 11-м. Валенсія і Нюрнбург прынеслі яму два сёмых месцы, Сільверстоўн і Спа — два шостых. Ніка рэгулярна трапляў у ачкі, за выключэннем Монцы, дзе на старце быў уцягнуты ў аварыю. У выніку ён набраў 93 ачка і заняў 7 месца ў чэмпіянаце.
2012
Сезон пачаўся няўдала. У Аўстраліі і Малайзіі ён не набраў ачкоў. На Гран-пры Кітая Ніка нечакана заваяваў свой першы ў кар'еры поул. У самой гонцы ён атрымаў сваю першую перамогу. У Бахрэйне і Барселоне ён фінішаваў 5-м і 7-м адпаведна. Другі подыум у яго быў у Монтэ-Карла. Аднак у большай частцы сезону Mercedes нашмат саступаў у хуткасці топ-камандам. У Манрэалі і ў Валенсіі былі два 6-х месцы. У Сільверстоўне і Спа ён прыехаў без ачкоў. У Германіі і Венгрыі было два 10-х месцы. У Монцы было 7 месца, у Сінгапуры 5-е.
Пасля гран-пры Сінгапура стала вядома, што новым напарнікам Росберга па камандзе ў наступным сезоне замест завяршаючага кар'еру Міхаэля Шумахера стане пілот McLaren Льюіс Хэмілтан, а каманда абвясціла пра тое, што ў новым сезоне мае намер пабудаваць новы балід, які будзе канкурэнтаздольным.
2013
Сезон пачаўся дваяк. У Аўстраліі ён стартаваў 6-м, але ў гонцы сышоў з-за праблем з электронікай. Затое ў Малайзіі, стартаваўшы 6-м, ён фінішаваў 4-м. Пад канец гонкі ён доўга вісеў на хвасце ў свайго напарніка, але каманда забараніла Росбергу абганяць Хэмілтана. Наступная гонка не прынесла яму ачкоў. Росберг стартаваў 4-м і сышоў з дыстанцыі з-за паломкі стабілізатара. У Бахрэйне ён заваяваў поўл, але ў гонцы тэмп Мерседэса быў дрэнным, і Ніка фінішаваў толькі 9-м. На гран-пры Іспаніі выйграў кваліфікацыю, але гоначны тэмп Мерседэса зноў быў дрэнным і ў выніку ён фінішаваў 6-м. У Манака ён у трэці раз запар выйграў кваліфікацыю; у гонцы ён здабыў сваю другую перамогу ў кар'еры, лідзіраваўшы пры гэтым усё 78 кругоў (характэрна, што ён здабыў перамогу ў гонцы роўна праз 30 гадоў пасля перамогі ў Манака свайго бацькі, Кеё «Кеке» Росберга). У Канадзе ён стартаваў 4-м і фінішаваў 5-м. У Сільверстоўне кваліфікаваўся 2-м ззаду напарніка. На старце прапусціў Фетэля. Пасля праколу кола ў Хэмілтана Росберг доўга ехаў 2-м, а за 12 кругоў да фінішу выйшаў у лідары з-за адмовы каробкі перадач у Фетэля і здабыў 2-ую перамогу ў сезоне. А вось хатняе гран-пры на Нюрбургрынгу прайшло няўдала. З-за каманднага праліку ён не трапіў у трэці сегмент кваліфікацыі, а ў гонцы фінішаваў толькі 9-м. Яшчэ горш склалася наступная гонка. Росберг кваліфікаваўся 4-м, але на старце пасля кантакту з Феліпэ Масай адкаціўся на 12 месца, а за 6 кругоў да фінішу і зусім сышоў з дыстанцыі з-за адмовы рухавіка. У Бельгіі Росберг фінішаваў 4-м, у Італіі 6-м, у Сінгапуры 4-м, у Карэі стартаваў 4-м, але з-за паломкі пярэдняга крыла фінішаваў 7-м. У Японіі з-за небяспечнага выпуску пасля піт-стопа здзейсніў праезд праз піт-лэйн і фінішаваў 8-м. У Індыі стартаваў і фінішаваў 2-м. У Абу-Дабі стартаваў і фінішаваў 3-м, у ЗША фінішаваў 9-м, у Бразіліі 5-м. Вынік — 171 ачко і 6 месца ў чэмпіянаце.
2014
Новыя правілы на сезон 2014 дазволілі гоншчыкам выбраць свой нязменны нумар, яны будуць выкарыстоўваць яго на працягу ўсёй сваёй кар'еры. Росберг узяў #6, на балідзе пад такім жа нумарам ён стаў чэмпіёнам Формулы-БМВ у 2002 годзе і ў 1982 годзе Кеке Росберг, бацька Ніка, стаў чэмпіёнам у складзе Williams, выступаючы пад нумарам «6».
На перадсезонных тэстах «Мерседэс» выглядаў моцна і, як вынік, уступаў у сезон 2014 у рангу аднаго з фаварытаў, а Росберг выйграў першую гонку сезона — гран-пры Аўстраліі. У Малайзіі, у Бахрэйне, Кітаі і Іспаніі ён фінішаваў 2-м, услед за напарнікам. У Манака здабыў 2-ю перамогу ў сезоне і 2-ю запар на гэтай трасе. У Канадзе стартаваў з поўла, доўга ішоў лідарам, утрымваючы ззаду напарніка Хэмілтана, але на сярэдзіне дыстанцыі ў абодвух пачаліся праблемы з тармазамі. У час 2-га піт-стопа здарылася замешка на балідзе Росберга і Хэмілтан выйшаў наперад, але праз круг сышоў з-за адмовы тармазоў. Росберг выйшаў у лідары, але яго тэмп рэзка спаў і да яго пад'ехала група Перас-Рыкарда-Фетэль-Маса. Рыкарда прайшоў Пераса, а за 2 круга да фінішу прайшоў і Росберга і выйграў гонку. У выніку Ніка фінішаваў 2-м. У Шпільбергу, стартаваўшы 3-м, здабыў 3-ю перамогу ў сезоне. У Вялікабрытаніі, стартаваўшы з поўла, упершыню ў сезоне сышоў з дыстанцыі з-за адмовы каробкі перадач. На хатнім этапе ў Германіі упэўнена выйграў з поўла. У Венгрыі ізноў заваяваў поўл, але з-за памылкі ў тактыцы фінішаваў толькі 4-м ззаду напарніка. У Бельгіі выйграў поўл, але праваліў старт, а праз 2 круга, спрабуючы вярнуць лідарства ў змаганні з партнёрам па камандзе Люісам Хэмілтанам пашкодзіў сваё пярэдняе антыкрыло і прапароў яму кола. Пасля змены крыла Росберг прарываўся наверх і фінішаваў 2-м. У Італіі кваліфікаваўся 2-м ззаду Хэмілтана, на старце вырваўся наперад, але ў сярэдзіне дыстанцыі пад ціскам брытанца зрэзаў 1-ы паварот і прапусціў Хэмілтана наперад. Вынік — 2 месца. У Сінгапуры ён кваліфікаваўся 2-м, але ўжо на старце не змог пайсці на прагрэўнае круг, а пазней і зусім сышоў з дыстанцыі. У Японіі выйграў у кваліфікацыі, але ў дажджавой гонцы, спыненай з-за моцнай залевы на 46-м крузе, прапусціў наперад Хэмілтана і фінішаваў 2-м. У Расіі стартаваў і фінішаваў 2-м. У ЗША выйграў поўл, але на 24-м коле прапусціў Хэмілтана наперад і зноў фінішаваў 2-м. У Бразіліі нарэшце ператварыў поўл у перамогу — 5-ю ў сезоне і скараціў адставанне ад Хэмілтана да 17 ачкоў. На фінальным гран-пры Абу-Дабі заняў поўл у кваліфікацыі, але з-за праблем з ERS смог фінішаваць толькі 14-м.
2016
Ніка Росберг пачаў з перамогі ў Аўстраліі. Стартаваўшы другім, ён прайграў старт абодвум пілотам Ferrari — Фетэлю і Райканену, але выйграў у Хэмілтана. Надалей камандзе Mercedes атрымалася абраць выгаднейшую тактыку на гонку пасля аварыі Гут'ерэса і Алонса, якая выклікала прыпыненне гонкі, паставіўшы абодвум пілотам шыны «медыум». У выніку Росберг давёў гонку да перамогі. У Бахрэйне ён ізноў стартаваў другім, але зноў выйграў старт у Хэмілтана і выйграў гонку.
Вядзьмар 3: Дзікае Паляванне
«Вядзьмар 3: Дзікае Паляванне» — камп’ютарная гульня ў жанры action/RPG, распрацаваная польскай студыяй «CD Projekt RED». Выпушчаная 19 мая 2015 года на Windows, PlayStation 4 і Xbox One, затым 15 кастрычніка 2019 года на Nintendo Switch, яна з’яўляецца апавяданнем, якое працягвае гульні «Вядзьмар» (2007) і «Вядзьмар 2: Забойцы каралёў» (2011). Гэта трэцяя гульня, дзеянне якой адбываецца ў літаратурным сусвеце кніжнай серыі «Вядзьмар», створанай польскім пісьменнікам Анджэем Сапкоўскім, а таксама апошняя, якая апавядае пра прыгоды Геральта з Рывіі.
Гульня ў стылі цёмнага фэнтэзі, свет якой заснаваны на славянскай міфалогіі , апавядае пра ведзьмара Геральта з Рывіі, паляўнічага на монстраў, чыя прыёмная дачка Цыры знаходзіцца ў небяспецы, пераследуемая Дзікім Паляваннем — загадкавай тагасветнай сілай, таямніца якой раскрываецца па ходзе гульні. Многія дэталі сюжэту адсылаюць да кніг, напісаных Сапкоўскім, але сюжэт застаецца звязаным з першымі дзвюма часткамі і падводзіць вынік трылогіі, распачатай першай гульнёй, якая выйшла васьмю гадамі раней. У адрозненне ад папярэдніх гульняў, дзеянне «Ведзьмара 3» адбываецца ў адкрытым свеце і факусуецца на выкарыстанні баявых і дэтэктыўных навыкаў Геральта для выканання заказаў і вывучэння навакольнага асяроддзя. Усё гэта — частка шматузроўневага асноўнага квэста з мноствам другарадных місій, які можа быць пройдзены з 36 рознымі канцоўкамі. Гульня была распрацавана за тры з паловай гады з бюджэтам, блізкім да бюджэтаў AAA-гульняў вялікіх заходніх студый. Яе стваральнікі хацелі пацвердзіць здольнасць еўрапейскіх студый распрацоўваць якасныя ролевыя гульні, у той час як гульня ўсё далей і далей адыходзіць ад кананічнага сюжэту літаратурнай сагі «вядзьмар», якая карыстаецца вялікай папулярнасцю ў Польшчы.
Гульбедзін Хекмаціяр
Гульбедзін Хекмаціяр (گلبدین حکمتیار; нар. гады, па іншых дадзеных — у 1944 годзе) — афганскі палявы камандзір, прэм’ер-міністр Афганістана (у 1993—1994 гадах і 1996 годзе). Заснавальнік Ісламскай партыі Афганістана. У 2003 годзе аб’яўлены ЗША тэрарыстам, занесены ў чорны спіс ААН.
Вядзьмар 3: Дзікае Паляванне
Менш чым за год пасля рэлізу было прададзена больш за 10 мільёнаў копій. Гульня атрымала аднадушнае прызнанне публікі і крытыкаў, а таксама каласальны камерцыйны поспех. Яна заваявала рэкордную колькасць узнагарод «Гульня года» і лічыцца новым эталонам жанру, які пастаянна выкарыстоўваецца гульцамі і прафесіяналамі індустрыі ў якасці ўзору для ацэнкі якасці новых action/RPG-гульняў. У кастрычніку 2015 года і маі 2016 года былі выпушчаны два дапаўненні: «Каменныя сэрцы» і «Кроў і віно», а летам 2017 года была запушчана відэагульня, цалкам прысвечаная картачнай міні-гульні Гвінт — «Гвінт: Вядзьмар. Картачная гульня».
Гульбедзін Хекмаціяр
Біяграфія
Паходзіць з пуштунскага племя Хароці, якое ўваходзіць у буйную групу плямёнаў Гільзаі. Нарадзіўся ў кішлаку Вартапур павета Імам-Сахіб правінцыі Кундуз. Паступіў у ваенную акадэмію, але ў 1968 г. перавёўся на інжынерны факультэт Кабульскага ўніверсітэта.
У 1972 годзе трапіў у турму па падазрэнні ў забойстве Сайдала Сахандана — лідара студэнцкага мааісцкага гуртка «Вечны Агонь» (па іншай версіі — за антыманархічныя выказванні). Пасля перавароту Дауда ў 1973 годзе (па іншай версіі — ратуючыся ад пакарання за забойства Сахандана) эміграваў у Пакістан і стаў у апазіцыю новага рэжыму.
У 1975 годзе заснаваў у Пешавары Ісламскую партыю Афганістана («Хезб е-Ісламі»), у тым жа годзе ўзначаліў выступ супраць дыктатуры Дауда ў Панджшэры.
У гады савецкага прысутнасці карыстаўся асаблівым заступніцтвам ЗША як лідар афганскіх маджахедаў. За дзесяць гадоў супрацьстаяння ўрад ЗША праз пакістанскую разведку выдаткаваў на падтрымку яго паўстанцкага руху больш за 600 мільёнаў долараў. Акрамя гэтага істотную дапамогу Хекмаціяру аказвала Сірыя.
Пасля падзення прасавецкага рэжыму ў 1992 годзе барацьба Хекмаціяра з канкуруючымі камандзірамі маджахедаў за кантроль над Кабулам прывяла да разбурэння большай часткі горада. Некаторы час быў прэм’ер-міністрам краіны.
Малдоўская акадэмія эканамічнай адукацыі
Малдоўская акадэмія эканамічнай адукацыі (Academia de Studii Economice a Moldovei) — вышэйшая эканамічная навучальная ўстанова Рэспублікі Малдова, акрэдытаваная дзяржавай. Знаходзіцца ў Кішынёве.
Навучанне ва ўніверсітэце вядзецца на румынскай і рускай мовах. Існуюць таксама адмысловыя групы, якім выкладаюць на адной з замежных моў (французскай, англійскай).
Сіўкі (Камянецкі раён)
Сі́ўкі (, Сивки) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Воўчынскага сельсавета.
Аляксандраўка (Брагінскі раён)
Алякса́ндраўка (, Александровка) — вёска ў Брагінскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Новаялчанскага сельсавета.
Тапіры
Тапіры (Tapirus) — вялікія траваедныя сысуны з атрада няпарнакапытных, якія нагадваюць па форме свінню, але маюць кароткі, прыстасаваны для хапання хобатам.
Вядома 5 вымерлых і 1 сучасны род, да якога адносяцца 4 віды: раўнінны тапір, горны тапір, цэнтральнаамерыканскі тапір, індыйскі, або чапрачны тапір. Пашыраны ў Цэнтральнай і Паўднёвай Амерыцы, Паўднёва-Усходняй Азіі. Жывуць у забалочаных лясах, хмызняковых зарасніках.
Лёгка прыручаюцца.
Мікуліцкі сельсавет
Міку́ліцкі сельсавет (Микуличский сельсовет) — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Мікулічы. Знаходзіўся на паўночным захадзе раёна.
Гісторыя
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаваных Конанаўшчынскага і Рыжкаўскага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў складзе Брагінскага раёна БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 26 лістапада 1959 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Буркоўскага сельсавета. 14 студзеня 1960 года ў склад Астраглядаўскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Бакуны, Буркі, Кавалі, Марытон і Шчарбіны), у адміністрацыйнае падпарадкаванне Брагінскага пассавета — 4 населеныя пункты (Кавака, Красная Гара, Пажаркі і Сабалі). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Мікуліцкага сельсавета 6 населеных пунктаў. 17 лістапада 2005 года скасаваны пасёлак Красная Горка. 1 снежня 2009 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Буркоўскага сельсавета.
Склад
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 5 населеных пунктаў: аграгарадок Мікулічы, вёскі Вялікі Лес, Конанаўшчына, Рыжкаў і Чырвонае Поле.
У склад Мікуліцкага сельсавета ўваходзілі цяпер не існыя: пасёлкі Краснагорск, Краснае, вёска Новая Вёска, Ульянаўка (скасаваны ў 1938 годзе), вёска Байдакі (спалена фашыстамі ў 1942 годзе, не аднавілася), пасёлак Уладзімірскі (спалены фашыстамі, не аднаўляўся), хутар Байдакі (скасаваны ў 1968 годзе), пасёлак Красная Горка (скасаваны ў 2005 годзе).
Насельніцтва
Станам на 1 студзеня 2006 года (5 вёсак і 1 пасёлак) насельніцтва складала 625 чалавекі, з якіх 144 — ва ўзросце да 16 гадоў, 280 — у працаздольным і 201 — старэйшым за працаздольны. Колькасць гаспадарак —244.
NGC 6280-1
NGC 6280-1 (іншыя абазначэнні — MCG 1-43-8, ZWG 53.26, ARAK 512, PGC 59464) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Змеяносец.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Акружнасць Апалонія
Акружнасць Апалонія — геаметрычнае месца пунктаў плоскасці, адносіны адлегласцей ад якіх да двух зададзеных пунктаў — велічыня пастаянная, не роўная адзінцы.
Біпалярныя каардынаты — артаганальная сістэма каардынат на плоскасці, заснаваная на кругах Апалонія.
Няхай на плоскасці дадзены два пункты A і B. Разгледзім усе пункты P гэтай плоскасці, для кожнага з якіх дзе k — фіксаваны дадатны лік. Пры k=1 гэтыя пункты запаўняюць сярэдзінны перпендыкуляр да адрэзка AB; у астатніх выпадках дадзенае геаметрычнае месца — акружнасць, якая называецца акружнасцю Апалонія.
Крывая пастаяннай рознасці адлегласцей паміж двума пунктамі — гіпербала, пастаяннай сумы — эліпс, пастаяннага здабытку — авал Касіні.
Якаў Аляксандравіч Хелемскі
Біяграфія
Музыку да песень на вершы Я. Хелемскага пісалі вядомыя кампазітары: М. І. Блантэр, В. І. Мурадзелі, Б. А. Макраусаў, Э. С. Калманоўскі, Я. А. Фрэнкель, А. Б. Фельцман. Большасць яго песень выканаў М. Н. Бернес.
Член ВКП(б) з 1939 года. У гады Вялікай Айчыннай вайны быў карэспандэнтам франтавых газет «На разгром ворага», «Суворавец». Член СП СССР (1945). Член Маскоўскага аддзялення СП.
Памёр у Маскве 6 верасня 2003 года. Пахаваны на новым Данскіх могілках (калумбарый 18).
Сцяпан Іванавіч Кухараў
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. У 1939 годзе скончыў Гомельскае педагагічнае вучылішча. Да жніўня 1941 года працаваў выкладчыкам беларускай мовы і літаратуры Горскай сярэдняй школы Краснапольскага раёна. З 1942 года — партызанскі сувязны, з 1943 года — на фронце. Прайшоў баявы шлях ад Беларусі да Берліна. Дэмабілізаваны ў 1945 годзе. У 1946—1950 гг. быў літсупрацоўнікам, загадчыкам аддзела рэдакцыі газеты «Чырвоная змена». У 1950 г. скончыў завочнае аддзяленне Мінскага педагагічнага інстытута. Працаваў у рэдакцыях газет «Мінская праўда», «Рудзенская праўда», «Настаўніцкая газета». З 1955 г. — літсупрацоўнік, у 1957—1981 гг. — рэдактар аддзела нарыса і публіцыстыкі часопіса «Маладосць». Сябра Саюза беларускіх пісьменнікаў з 1972 года.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнамі Чырвонай Зоркі, Айчыннай вайны I ступені і медалямі.
Творчасць
Першы артыкул апублікаваў у краснапольскай раённай газеце «Чырвоны сцяг» у 1934 г. Аўтар зборнікаў нарысаў «Незабыўныя сустрэчы» (1959), «Людзі крылатага ўзросту» (1961), «Ад вашага карэспанданта» (1966), «Жыццё-легенда» (1971), «Светлая пара» (1978), аповесці «Бацькавічы» (1974), зборнікаў аповесцей, апавяданняў і нарысаў «Бацькавічы» (1980), «Суніцы для сына» (1986), «Сцішанае поле» (1986).
Бераснёўскі сельсавет
Назву Бераснё́ўскі сельсавет маюць:
Ар’ен Дэйнкер
Ар’ен Дэйнкер (Arjen Duinker;, Дэлфт) — нідэрландскі паэт, празаік і перакладчык.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Дэлфце, вывучаў псіхалогію і філасофію ў Амстэрдаме, Гронінгене і Лейдэне. Аўтар раману «Багна» (Het moeras, 1992) і трынаццаці кніг паэзіі, першая з якіх — «Чырвоны бераг» (Rode oever) — выйшла ў 1988 г. Пасля яе пабачылі свет зборнікі «Нязмушаныя вершы» (Losse gedichten, 1990), «Пяскаструйны апарат і іншае» (De gevelreiniger en anderen, 1994), «Гадзіна сноў» (Het uur van de droom, 1996), «Нават калі гэта не так» (Ook al is het niet zo, 1998).
Творы Ар’ена Дэйнкера перакладзеныя на англійскую, французскую, італьянскую, рускую (зборнік «История перечислений», 2006, пер. Юлии Тележко), партугальскую і іншыя мовы. У рамках праекту «Верш на ўвесь свет» (World Poem) адзін з вершаў паэта быў перакладзены на 220 моў. У 2006 выйшаў сумесны зборнік з французскай пісьменніцай Карын Мартэль «І што? Бясконцасць» (En dat? Oneindig / Et cela? L’infini).
Разам з Кейсам Т’Хартам заснаваў «Часопіс са зменлівай назвай» (Tijdschrift met veranderlijke naam) — назва кожнага нумару залежыць ад настрою яго выдаўцоў.
З’яўляецца адным з перакладчыкаў на нідэрландскую мову зборніка вершаў Уолта Уітмэна «Лісце травы».
Magento
Magento — eCommerce платформа, распрацаваная на PHP.
Гісторыя
Першы публічны рэліз - сакавік 2008 года. У чэрвені 2011 года кампанія была набыта кампаніяй eBay Inc. і прададзена ў 2015 годзе прыватнай інвестыцыйнай кампаніі Permira.
На люты 2013 года, паводле звестак Alexa, Magento - самая папулярная сістэма кіравання Інтэрнэт-крамамі ў свеце.
У траўні 2018 кампанія Magento Inc. перайшла ва ўласнасць Adobe Inc.
Magento з'яўляецца міжнароднай кампаніяй. Тэхнічная частка каманды Magento знаходзіцца ў Осціне (ЗША), у той час як цэнтральны офіс - у горадзе Campbell у Каліфорніі. Маркетынг і каманда продажаў сканцэнтравана ў Калвер-Сіці (былы цэнтральны офіс).
На дадзены момант вядома, што кампанія Adobe прыняла рашэнне зачыніць Кіеўскі офіс і засяродзіць распрацоўку ў ЗША.
Magento - адна з самых папулярных адкрытых E-commerce-сістэм для арганізацыі электроннай камерцыі ў Сеткі: на базе гэтай платформы створана больш за 100 000 інтэрнэт-крам, іншымі распрацоўшчыкамі створана больш за 2 000 пашырэнняў, супольнасць праекта налічвае каля 375 000 удзельнікаў.
У студзені 2017 года Magento атрымала чарговыя 250 млн долараў інвестыцый для развіцця на растучых азіяцкіх рынках электроннага гандлю.
Выкарыстанне
Magento з'яўляецца вядучай платформай для электроннай камерцыі, на якой працуе каля 30% рынку.
Канферэнцыі і сертыфікацыя
Таксама Magento праводзіць сваю ўласную штогадовую канферэнцыю. Першае мерапрыемства было праведзена ў Лос-Анджэлесе яшчэ ў 2011 годзе.
На сённяшні дзень, у каталогу Magento зарэгістравана больш за 3800 сертыфікаваных распрацоўшчыкаў, і гэты лік расце.
Палітыка Украіны
Палітыка Украіны рэалізуецца ў рамках змешанай прадстаўнічай дэмакратычнай рэспублікі і шматпартыйнай сістэмы. Выканаўчая ўлада ажыццяўляецца Прэзідэнтам і Урадам. Заканадаўчая ўлада належыць Вярхоўнай Радзе (парламенту). Навукоўцы апісваюць палітычную сістэму Украіны як «слабую, раздробненую, вельмі асабістую і ідэалагічна беззмястоўную», а таксама што «судовыя органы і сродкі масавай інфармацыі не ў стане заклікаць палітыкаў да адказу» (доктар Тарас Кузё, 2009 год). Украінская палітыка павінна быць аднесена да катэгорыі «празмерна цэнтралізаваных», што выклікана спадчынай сістэмай СССР і страхам перад сепаратызмам. Ва Украіне таксама існуе вельмі моцная карупцыя, што часта называюць вызначальнай характарыстыкай украінскага грамадства, палітычнага жыцця і кіравання.
Ляхновіч
Ляхновіч — прозвішча.
Генадзь Аляксандравіч Каханоўскі
Генадзь Аляксандравіч Каханоўскі (, в. Дамашы,  —, г. Маладзечна, Маладзечанскі раён) — беларускі гісторык, археолаг, краязнавец, фалькларыст, літаратуразнавец.
Біяграфія
З 1959 года ўдзельнічаў у раскопках у Крыме і Беларусі (пераважна на Міншчыне). Скончыў Маскоўскі педагагічны інстытут (1963). 3 1964 — супрацоўнік, намеснік дырэктара і дырэктар Мінскага абласнога краязнаўчага музея ў Маладзечне. У 1979 годзе абараніў кандыдацкую па тэме «Станаўленне археалогіі і гістарычнага краязнаўства Беларусі ў эпоху феадалізму», з 1981 — старшы навуковы супрацоўнік Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору АН Беларусі, з 1991 — старшы навуковы супрацоўнік, загадчык аддзела Нацыянальнага навукова-асветніцкага цэнтра імя Ф. Скарыны. Ініцыятар стварэння і першы старшыня Беларускага краязнаўчага таварыства (1989). Доктар гістарычных навук (1992).
Даследаваў гісторыю археалогіі, музейнай справы, краязнаўства, пытанні аховы помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Выступаў у друку пад псеўданімамі Габрук, Верасень, Г. Гак. Аўтар літаратурна-краязнаўчых нарысаў пра Я. Купалу, М. Багдановіча, Я. Баршчэўскага, А. Гурыновіча, Ф. Тапчэўскага, М. Чарота, гісторыка-эканамічных нарысаў «Вілейка» (1974), «Маладзечна» (1988) і інш. Адзін з аўтараў помніка «Дарозе» ў в. Мясата на Маладзечаншчыне.
Уклад у развіццё Мінскага абласнога краязнаўчага музея
Працуючы з 1964 па 1982 год спачатку навуковым супрацоўнікам, а затым намеснікам дырэктара па навуковай працы і дырэктарам Мінскага абласнога краязнаўчага музея, Г. А. Каханоўскі сабраў і перадаў у фонд музея 279 прадметаў музейнага значэння. Працуючы навуковым работнікам Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору НАН Беларусі, Каханоўскі перадаў музею яшчэ 9 знакавых прадметаў.
У музейнай калекцыі захоўваецца шэраг каштоўных і рэдкіх кніг Заходняй Беларусі, надрукаваных у Вільні, і набытых музеем, дзякуючы Генадзю Аляксандравічу, з якіх у Беларусі маюцца толькі адзінкавыя экзэмпляры. Сярод кніг, здадзеных ім, у музейным фондзе захоўваюцца і кнігі беларускіх паэтаў і пісьменнікаў, як правіла, з дароўным надпісам аўтара: Уладзіслава Сыракомля «Паэзія», т. 3, 7 (Варшава, 1872), «Выбраныя творы» т. 4 (Варшава, 1890), кніга «Виленские новости» (Вільня, 1862), Ніла Гілевіча «Як я вучыўся Жыць» (1974), «Хай зорыць дзень» (з А. Разанавым пераклад з балг., 1976), Генрыха Далідовіча «Маладыя гады» (1979), Васіля Зуёнка «Сяліба» (1973), «Час Вяртання» (1981), Міколы Корзуна «Зоркі на танках» (1982), Эміліі Кунавіч «Шэры гусь» (1976), Альберта Паўловіча «Выбарнае» (1976), Аляксея Пяткевіча «Сюжэты. Кампазіцыя. Характар: Аб прозе Кузьмы Чорнага» (1981), Максіма Танка «Вершы, паэма 1930—1945» (1978), Івана Шуцько «Чужая хатка» (1958), «Дзіма хоча быць героем» (1965), Дыяны Чаркасавай «Старое? Новае? Вечнае!»(1976), Эдуарда Ярашэвіча «Практыка ў Вербічах» (1975), кніга, прысвечаная касмічнаму палёту У. Кавалёнка «140 суток в космосе» (1981) і інш. Усе свае выпушчаныя кнігі Г. А. Каханоўскі перадаў на захаванне ў музей. Генадзь Аляксандравіч ўвёў ва ўжытак адкрытыя і выяўленыя ў беларускіх архівах, бібліятэках, музеях невядомыя раней гістарычныя дакументы, працы, адкрыцця (Грамату Даленгу-Хадакоўскаму, рукапісы Тэадора Нарбута, Адама Кіркора, Уладзіміра Завітневіча і інш.). Вярнуў сучаснікам і будучым пакаленням невядомыя і забытыя імёны знакамітых беларусаў-пісьменнікаў Івана Філіпава (сапр. Нялепка Язэп Піліпавіч), Язэпа Шпэта, Юзю Шчупака (сапр. Сайкоўскі Язэп Язэпавіч) і інш.
Знайшоў маляўнічы куточак Маладзечаншчыны — вёску Ракуцёўшчыну, у якой улетку 1911 года пражываў і тварыў М. Багдановіч, дзе ён упершыню сустрэўся з роднай беларускай стыхіяй. Дзякуючы яму нам шмат што стала вядома пра даследчыкаў беларускай навукі, культуры, літаратуры: Адама Кіркора, Тодара Нарбута, Яўстафія і Канстанціна Тышкевічаў, Яна Баршчэўскага, Тамаша Зана, Яна Чачота, В. Дуніна-Марцінкевіча і інш.
Вельмі рэдкай рэччу, рарытэтам, упрыгожаннем музейнага фонду з'яўляецца знойдзеная і перададзеная Генадзем Аляксандравічам «Грамата Віленскага універсітэта Зарыану Даленгу-Хадакоўскаму» (сапр. Адам Чарноцкі, вядомы беларускі археолаг, фалькларыст, этнограф, славяназнавец) са зваротам да дзяржаўных устаноў і прыватных асоб Расійскай імперыі і іншых краін аб аказанні яму дапамогі ў зборы помнікаў старажытнасці славянскіх народаў. Напісаная ў 1818 годзе на лацінскай, рускай і польскай мове, «Грамата» з'яўляецца першым вядомым у Беларусі адкрытым лістом, які даў дазвол на археалагічныя раскопкі.
Дзякуючы намаганням Генадзя Аляксандравіча, у 1968 годзе фонд Мінскага абласнога краязнаўчага музея папоўніўся сапраўдным шаўковым залататканым слуцкім поясам, які паступіў з Масквы (акт № 658 ад 1968/11/27 г.), з Дзяржаўнага гістарычнага музея. У Дзяржаўны гістарычны музей паступіў у 1905 з збораў музея П. І. Шчукіна. Пояс мае памеры 244×29,5 см. Агульны яго фон залаты з палосамі трох розных малюнкаў сіняга, зялёнага, срэбнага і ружовага колераў.
Як вядома ў 1385 годзе пасля заключэння Вялікім Княствам Літоўскім Крэўскай уніі з Польшчай ўладальнікі іншых зямель падпісвалі лісты вялікага князя літоўскага Ягайлы, які адначасова стаў і Польскім каралём, на «веранае паслушэнства». Такі прысяжны ліст, датаваны 16 снежнем 1388 года, падпісаў у Маладзечне і накіраваў у Вільню Ягайлу князь Дзмітрый Альгердавіч, у якім упершыню ў гістарычных крыніцах узнадваецца Маладзечна. Сёння краязнаўчы музей стараннямі Генадзя Аляксандравіча мае копію спісу (19 ст.) названага ліста. Дзякуючы менавіта гэтаму дакументу, стаў вядомы час заснавання Маладзечна.
Цікавымі знаходкамі Генадзя Аляксандравіча з'яўляюцца:
Значную цікавасць уяўляе пісьмо Б. Тарашкевіча сваім родным, напісанае ў 1931 годзе з Гродзенскай турмы лацінскімі літарамі на беларускай мове і прызначэнне Б. Тарашкевіча з 01.09.1922 года дырэктарам Віленскай беларускай гімназіі, зробленае (на польскай мове) у Варашаве Міністрам народнай адукацыі Польшчы.
Аб гаротным жыцці беларускага сялянствам сведчыць купчая на зямлю ад 4 сакавіка 1909 года заключаная паміж дваранкай і селянінам засц. Масцішча Вілейскага павета Кісялём Г. М.
Сонца
Сонца (астр. сімвал: ) — адзіная зорка Сонечнай сістэмы.
Генадзь Аляксандравіч Каханоўскі
Уклад у развіццё Мінскага абласнога краязнаўчага музея
Прыцягваюць да сябе вялікую ўвагу царкоўныя дакументы:
Сонца
Дыяметр Сонца роўны 1 млн. 392 тыс. км (109 дыяметраў Зямлі). Аб’ём Сонца больш чым у мільён разоў перавышае аб’ём Зямлі, а яго маса складае 1,99·1030 кг, што прыкладна роўна 330 тыс. зямных мас.
Генадзь Аляксандравіч Каханоўскі
Уклад у развіццё Мінскага абласнога краязнаўчага музея
Так сама дзякуючы Генадзю Каханоўская, у музеі з'явілася і скрыпка з сядзібы Агінскіх (пакуль дакладна невядома, ці прыналежыла яна менавіта Міхалу Клеафасу). Унікальныя калекцыі часопісаў перыяду 1926—1939 гг. («Наш шлях», «Студэнцкая думка», «Шлях моладзі», «Заранка» папулярны ў той час часопіс «Крывіч» газет «Беларуская справа» і «Народная справа», якія выходзілі ў 1926 годзе ў Вільні з-за цэнзуры то пад адным, то пад іншай назвай, кніг, выдадзеных у Вільні ў 1939 годзе. Супрацоўнікі дзяржаўнага літаратурнага музея лічаць маладзечанскія калекцыі унікальнымі, паколькі гэтыя выданні захаваліся ў Беларусі толькі ў некалькіх асобніках.
Сонца
Вакол Сонца абарочваюцца іншыя аб’екты гэтай сістэмы: планеты і іх спадарожнікі, карлікавыя планеты і іх спадарожнікі, астэроіды, метэарыты, каметы і касмічны пыл. Маса Сонца складае 99,866 % ад сумарнай масы ўсёй Сонечнай сістэмы. Сонечнае выпраменьванне падтрымлівае жыццё на Зямлі (святло неабходнае для пачатковых стадый фотасінтэзу), вызначае клімат.
Генадзь Аляксандравіч Каханоўскі
Уклад у развіццё Мінскага абласнога краязнаўчага музея
Таксама Г. А. Каханоўскі знайшоў для маладзечанскага музея унікальную фатаграфію першай пастаноўкі Купалаўскай «Паўлінкі», архіў Паўліны Медзёлкі з яе дзённікавых запісаў. Апошні з пералічанага Генадзь Каханоўскі адшукаў у Будслаўскім сельсавеце на Мядзельшчыне, на радзіме актрысы. Акрамя гэтага Генадзь Аляксандравіч здабыў для музея рэчы Героя Савецкага Саюза генерала Кузьмы Мікітавіча Галіцкага у гонар якога названая адна з вуліц у горадзе Маладзечна.
Сонца
Сярэдняя шчыльнасць Сонца складае 1,4 г/см³. Па спектральнай класіфікацыі Сонца адносіцца да тыпу G2V («жоўты карлік»). Тэмпература паверхні Сонца дасягае 6000 К. Таму Сонца свеціць амаль белым святлом, але прамое святло Сонца каля паверхні нашай планеты набывае некаторае жоўтае адценне з-за больш моцнага рассейвання і паглынання караткахвалевай часткі спектру атмасферай Зямлі (пры ясным небе, разам з блакітным рассеяным святлом ад неба, сонечнае святло зноў дае белае асвятленне). Крыніцай энергіі Сонца з’яўляюцца рэакцыі тэрмаядзернага сінтэзу, што працякаюць у яго нетрах.
Генадзь Аляксандравіч Каханоўскі
Уклад у развіццё Мінскага абласнога краязнаўчага музея
Разам з тым, Генадзь Аляксандравіч з'яўляецца адным з аўтараў помнікаў: подзвігу экіпажа капітана Селязнёва Ф. А. каля вёскі Дамашы, на брацкай магіле лётчыкаў экіпажа Андрыякіна М. С. у вёсцы Краснае, каля гасцініцы Маладзечна і на месцы разгрому ў 1812 годзе французскага корпуса маршала Віктара пад Маладзечнам, М. Багдановічу ў Ракуцёўшчыне, С. Рак-Міхайлоўскаму ў Максімаўцы, паўстанцам 1863—1864 гадах, у Плябані, мемарыяльнай дошкі Б. Тарашкевіча ў Радашковічах.
Сонца
Месца ў Галактыцы
Сонца знаходзіцца на адлегласці каля 26 000 светлавых гадоў ад цэнтра Млечнага Шляху і круціцца вакол яго, робячы адзін абарот больш чым за 200 мільёнаў гадоў. Арбітальная хуткасць Сонца роўная  — такім чынам, яно праходзіць адзін светлавы год за 1400 зямных гадоў, а адну астранамічную адзінку — за 8 зямных сутак.
У цяперашні час Сонца знаходзіцца ва ўнутраным краі рукава Арыёна нашай Галактыкі, паміж рукавом Персея і рукавом Стральца, у так званым «Мясцовым міжзоркавым воблаку» — вобласці падвышанай шчыльнасці, размешчанай, у сваю чаргу, у «Мясцовай бурбалцы» — зоне рассеянага высокатэмпературнага міжзоркавага газу. З зорак, якія належаць 50 самым блізкім зорным сістэмах ў межах 17 светлавых гадоў, вядомым у цяперашні час, Сонца з’яўляецца чацвёртай па яркасці зоркай (яго абсалютная зорная велічыня 4,83 m).
У нашай галактыцы Млечны Шлях налічваецца звыш 100 мільярдаў зорак. Пры гэтым 85 % зорак нашай галактыкі — гэта зоркі, менш яркія, чым Сонца (у большасці сваёй чырвоныя карлікі).
Сонца належыць да першага тыпу зорнага насельніцтва. Адна з распаўсюджаных тэорый ўзнікнення Сонечнай сістэмы мяркуе, што яе фарміраванне было выклікана выбухамі адной або некалькіх звышновых зорак. Гэтае дапушчэнне заснавана, у прыватнасці, на тым, што ў рэчыве Сонечнай сістэмы ўтрымліваецца анамальна вялікая доля золата і ўрану, якія маглі б быць вынікам эндатэрмічных рэакцый, выкліканых гэтым выбухам, або ядзернага ператварэння элементаў шляхам паглынання нейтронаў рэчывам масіўнай зоркі другога пакалення.
Спектр і хімічны састаў
Як і ўсе зоркі галоўнай паслядоўнасці, Сонца выпрацоўвае энергію шляхам тэрмаядзернага сінтэзу. У выпадку Сонца пераважная частка энергіі выпрацоўваецца пры сінтэзе гелію з вадароду. Сонечны спектр утрымлівае лініі іанізаваных і нейтральных металаў, а таксама вадароду і гелію.
Сонца складаецца з вадароду (~73 % ад масы і ~92 % ад аб'ёму), гелію (~25 % ад масы і ~7 % ад аб’ёму ) і іншых элементаў з меншай канцэнтрацыяй: жалеза, нікеля, кіслароду, азоту, крэмнію, серы, магнію, вугляроду, неону, кальцыю і хрому. На 1 млн атамаў вадароду даводзіцца 98000 атамаў гелія, 851 атам кіслароду, 398 атамаў вугляроду, 123 атама неону, 100 атамаў азоту, 47 атамаў жалеза, 38 атамаў магнію, 35 атамаў крэмнію, 16 атамаў серы, 4 атама аргону, 3 атама алюмінію, па 2 атама нікелю, натрыю і кальцыю, а таксама зусім няшмат усіх іншых элементаў.
Унутраная будова
Пры набліжэнні да цэнтра Сонца ўзрастаюць, дасягаючы максімальных значэнняў, тэмпература, ціск і шчыльнасць. Хімічны састаў Сонца таксама адрозніваецца: працэнтная колькасць вадароду самая малая ў цэнтры.
Высокі ціск унутры Сонца абумоўлены дзеяннем слаёў, якія ляжаць вышэй. Сілы прыцягнення імкнуцца сціснуць Сонца. Ім процідзейнічаюць пругкасць гарачага газу і ціск выпраменьвання, якія ідуць з нетраў. Гэтыя сілы імкнуцца расшырыць Сонца. Прыцягненне, з аднаго боку, а пругкасць газаў і ціск выпраменьвання, з другога, ураўнаважваюць адно аднаго. Раўнавага мае месца ва ўсіх слаях ад паверхні да цэнтра Сонца. Такі стан называецца гідрастатычнай раўнавагай. Гэта ідэя, прапанаваная ў 1924 г. англійскім астрафізікам Артурам Эдынгтанам, дала магчымасць скласці ўраўненні, па якіх разлічваюць мадэлі ўнутранай будовы Сонца ды іншых зорак. Згодна мадэлі ўнутранай будовы Сонца тэмпература ў цэнтры дасягае 15 млн градусаў. Тут, у зоне ядзерных рэакцый, генерыруецца энергія Сонца.
Пры вялізных цісках і тэмпературах пратоны (ядры вадароду) рухаюцца са скарасцямі ў сотні кіламетраў у секунду. Унутры Сонца (на адлегласцях да 0,3 радыуса ад цэнтра) ствараюцца ўмовы, спрыяльныя для працякання тэрмаядзерных рэакцый пераўтварэння атамаў лёгкіх хімічных элементаў у больш цяжкія. З ядраў вадароду ўтвараецца гелій. Для ўтварэння аднаго ядра гелію патрабуецца 4 ядры вадароду. На прамежкавых стадыях утвараюцца ядры цяжкага вадароду (дэйтэрыю) і ядры ізатопа 3Не. Гэта рэакцыя называецца пратон-пратоннай. Пры рэакцыі невялікая частка масы ядраў вадароду губляецца, пераўтвараючыся ў вялізную колькасць энергіі. Энергія, якая выдзяляецца, падтрымлівае выпраменьванне Сонца.
Праз слаі, якія абкружаюць цэнтральную частку зоркі, энергія перадаецца вонкі. У прамежку ад 0,3 да 0,7 радыуса ад цэнтра Сонца знаходзіцца зона праменнай раўнавагі энергіі, дзе энергія распаўсюджваецца праз паглынанне і выпраменьванне γ-квантаў. Гама-кванты, што нараджаюцца ў цэнтры Сонца, маюць энергію ў мільёны разоў большую, чым энергія квантаў бачнага святла. Даўжыня хвалі гама-квантаў вельмі малая. У працэсе паглынання квантаў атамамі і далейшага іх перавыпраменьвання адбываецца паступовае памяншэнне іх энергіі і павелічэнне даўжыні хвалі. Колькасць квантаў пры гэтым узрастае. Магутныя гама-кванты паступова драбняцца на менш энергетычныя: узнікаюць рэнтгенаўскія, ультрафіялетавыя і, нарэшце, бачныя і інфрачырвоныя прамяні.
У зоне апошняй трэці радыуса Сонца знаходзіцца канвектыўная зона. У ёй энергія перадаецца не выпраменьваннем, а за кошт канвекцыі (перамешвання). Прычына ўзнікнення канвекцыі ў вонкавых слаях Сонца такая ж, як і ў сасудзе з кіпенем: колькасць энергіі, якая паступае ад награвальніка, значна большая за тую, што адводзіцца цеплаправоднасцю. Таму рэчыва прыходзіць у pyx і само пачынае пераносіць цяпло. Канвектыўная зона распасціраецца практычна да самай бачнай паверхні Сонца (фотасферы).
Сонечная атмасфера
Знешняя газавая абалонка Сонца — атмасфера — складаецца з фотасферы, храмасферы і кароны. Лакальныя змяненні магнітных палёў параджаюць актыўныя працэсы ў атмасферы Сонца, з’яўляюцца прычынай узнікненя плям, факелаў, пратуберанцаў, успышак і інш.
Фотасфера
Дыск Сонца выразна абрысаваны. Гэта адбываецца таму, што практычна ўсё бачнае выпраменьванне Сонца сыходзіць з вельмі тонкага слоя — фотасферы. Таўшчыня фотасферы не перавышае 300 км. У тэлескоп бачна, што ўся паверхня Сонца пакрыта грануламі, кожная дыяметрам каля 700 км. Гэта велізарныя пузыры плазмы. Рысунак, які ўтвараюць гранулы, пастаянна мяняецца (літаральна за 5-10 мін яны паспяваюць з’явіцца і знікнуць). Плазма ў гранулах падымаецца ўверх і, астываючы, у міжгранульных прамежках апускаецца ўніз. Таму розніца тэмпературы гранул і цёмных прамежкаў дасягае 600 К. Працэс пастаяннага ўзнікнення гранул у фотасферы называецца грануляцыяй. Самыя прыкметныя аб’екты на Сонцы — гэта цёмныя плямы. Дыяметры плям бывае дасягаюць 200 тыс. км. Зусім маленькія плямы называюць порамі.
Сістэматычныя назіранні за сонечнымі плямамі паказваюць, што Сонца верціцца ў напрамку руху планет і плоскасць сонечнага экватара нахілена да плоскасці экліптыкі пад вуглом 7°15'. Таксама выяўлена, што вуглавая скорасць вярчэння Сонца памяншаецца ад экватара да полюсаў. Перыяд вярчэння Сонца змяняецца ад 25 сутак на экватары да 30 сутак каля полюсаў.
Шматгадовыя назіранні за ўтварэннем плям на Сонцы паказалі, што маюць месца цыклічныя ваганні колькасці плям. Часам іх не бывае зусім, а іншы раз адначасова ўзнікаюць дзясяткі буйных плям. Сярэдняя працягласць такога цыкла складае прыкладна 11 гадоў.
Акрамя плям, у фотасферы назіраюцца факелы — яркія ўчасткі, у зоне якіх часта і развіваюцца цёмныя плямы. Факелы маюць складаную валакністую структуру, іх тэмпература на некалькі соцень градусаў перавышае тэмпературу фотасферы.
Тэмпература фотасферы складае каля 6200 K.
Храмасфера
На краі сонечнага дыска добра бачныя пратуберанцы — шчыльныя кандэнсацыі рэчыва, узнятыя над паверхняй лініямі магнітнага поля ў выглядзе арак або выступаў. Пратуберанцы бываюць спакойныя, актыўныя або эруптыўныя, вылучаюцца на фоне кароны, паколькі маюць большую шчыльнасць. Скорасць руху рэчыва актыўных пратуберанцаў дасягае 200 км/с, а вышыня пад’ёму — да 40 радыусаў Зямлі.
На Сонцы назіраюцца выбуховыя выкіды энергіі і рэчыва (са скорасцю да 100 км/с), якія ахопліваюць значныя ўчасткі паверхневага слоя — успышкі. Гэтыя яркія ўтварэнні існуюць ад некалькіх мінут да 3 гадзін. Звычайна сонечныя ўспышкі праходзяць паблізу груп со- нечных плям, якія хутка развіваюцца.
Сонечная карона
Сонечная карона — самая разрэджаная і гарачая абалонка Сонца, якая распасціраецца ад яго на некалькі сонечных радыусаў і мае тэмпе- ратуру плазмы ад 1 да 2 млн градусаў.
Яркасць сонечнай кароны ў мільён разоў меншая, чым фотасферы. Таму назіраць за сонечнай каронай можна ў час поўных сонечных зацьменняў або з дапамогай спецыяльных тэлескопаў-каранографаў. Высокая тэмпература і разрэджанасць кароны пацверджаныя спектральным аналізам, а таксама па яе радыё- і рэнтгенаўскім выпраменьванні.
Награванне кароны да высокіх тэмператур ажыццяўляецца за кошт перадачы энергіі вагальных (канвекцыйных) рухаў рэчыва з фотасферы. Хвалі (з частатой гукавых ваганняў) у кароне, дзе шчыльнасць рэчыва хутка памяншаецца, робяцца ўдарнымі. Яны хутка затухаюць, адбываецца пераўтварэнне механічнай энергіі хваль у цяпло. З-за высокай тэмпературы шчыльнасць кароны памяншаецца павольна, таму самыя знешнія слаі атмасферы Сонца цягнуцца аж да арбіты Зямлі.
Магнітныя палі і актыўныя ўтварэнні
Маса, радыус, колькасць энергіі, што выпраменьваецца Сонцам, застаюцца практычна пастаяннымі, але на ўсіх узроўнях сонечнай атмасферы назіраюцца структурныя ўтварэнні, якія мяняюць свае фізічныя параметры ў часе. Сукупнасць нестацыянарных працэсаў, якія перыядычна ўзнікаюць у сонечнай атмасферы, называецца сонечнай актыўнасцю. Праяўленнем сонечнай актыўнасці з’яўляюцца плямы, факелы ў фотасферы, пратуберанцы, успышкі і выкіды рэчыва ў атмасферы і кароне.
Месцы, дзе яны ўзнікаюць, называюцца актыўнымі зонамі. Усе актыўныя ўтварэнні ўзаемазвязаны паміж сабой з дапамогай змяняльных магнітных палёў, якія заўсёды прысутнічаюць у актыўных зонах Сонца. Цэнтры актыўнасці ўзнікаюць на некаторай глыбіні пад фотасферай і распасціраюцца ў выглядзе ярусаў далёка ў сонечную карону.
Не толькі з’яўленне плям, але і сонечная актыўнасць цалкам маюць 11-гадовую цыклічнасць (ваганне цыклаў фактычна праходзіць у межах ад 7,5 да 16 гадоў).
Уплыў на Зямлю
Аддаленасць Сонца ад Зямлі, 149 мільёнаў 600 тысяч кіламетраў, прыблізна роўная астранамічнай адзінцы, а бачны вуглавы дыяметр пры назіранні з Зямлі, як і ў Месяца, — крыху больш за паўградуса (31-32 мінуты).
Выпраменьванне Сонца — асноўная крыніца энергіі на Зямлі. Яго магутнасць характарызуецца сонечнай пастаяннай — колькасцю энергіі, якая праходзіць праз пляцоўку адзінкавай плошчы, перпендыкулярную сонечным прамяням. На адлегласці ў адну астранамічную адзінку (гэта значыць на арбіце Зямлі) гэтая пастаянная роўная прыблізна 1,37 кВт/м².
Праходзячы скрозь атмасферу Зямлі, сонечнае выпраменьванне губляе ў энергіі прыкладна 370 Вт/м², і да зямной паверхні даходзіць толькі 1000 Вт/м² (пры ясным надвор’і і калі Сонца знаходзіцца ў зеніце). Гэтая энергія можа выкарыстоўвацца ў розных натуральных і штучных працэсах. Так, расліны, выкарыстоўваючы яе з дапамогай фотасінтэзу, сінтэзуюць арганічныя злучэнні з вылучэннем кіслароду. Прамое награванне сонечнымі прамянямі або пераўтварэнне энергіі з дапамогай фотаэлементаў можа быць выкарыстана для вытворчасці электраэнергіі (сонечнымі электрастанцыямі) або выканання іншай карыснай працы. Шляхам фотасінтэзу была ў далёкім мінулым атрыманая і энергія, назапашаная ў нафце і іншых відах выкапнёвага паліва.
Ультрафіялетавае выпраменьванне Сонца мае антысептычныя ўласцівасці, якія дазваляюць выкарыстоўваць яго для дэзінфекцыі вады і розных прадметаў. Яно таксама выклікае загар і мае іншыя біялагічныя эфекты — напрыклад, стымулюе вытворчасць у арганізме вітаміна D. Уздзеянне ўльтрафіялетавай частцы сонечнага спектру моцна аслабляецца азонавым слоем у зямной атмасферы, таму інтэнсіўнасць ультрафіялетавага выпраменьвання на паверхні Зямлі моцна змяняецца з шыратой. Вугал, пад якім Сонца стаіць над гарызонтам апоўдні, ўплывае на многія тыпы біялагічнай адаптацыі — напрыклад, ад яго залежыць колер скуры чалавека ў розных рэгіёнах зямнога шара.
Назіраны з Зямлі шлях Сонца па нябеснай сферы змяняецца на працягу года. Шлях, што апісваецца на працягу года тым пунктам, які займае Сонца на небе ў вызначаны зададзены час, называецца аналемай і мае форму лічбы 8, выцягнутай уздоўж восі поўнач-поўдзень. Самая прыкметная варыяцыя ў бачным становішчы Сонца на небе — яго ваганне ўздоўж напрамку поўнач-поўдзень з амплітудай 47° (выкліканае нахіленнем плоскасці экліптыкі да плоскасці нябеснага экватара, роўным 23,5°). Існуе таксама іншая кампанента гэтай варыяцыі, накіраваная ўздоўж восі ўсход-захад і выкліканая павелічэннем хуткасці арбітальнага руху Зямлі пры яе набліжэнні да перыгелія і памяншэннем — пры набліжэнні да афелія. Першы з гэтых рухаў (поўнач-поўдзень) з’яўляецца прычынай змены пор года.