cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бабровыя войны
Супрацьстаянне і пераарыентацыя
У 1665-ом года французамі была арганізавана экспедыцыя супраць іракезаў, якая адзначыла сабой паваротны этап у Бабровых войнах. З гэтага часу паходы французаў у землі іракезаў сталі здзяйсняцца рэгулярна. У 1667-ом іракезы былі змушаны скласці мірны дагавор, які распаўсюджваўся і на саюзныя плямёны. У выніку 13-летняй прадышкі французскі гандаль пушнінай пачала аднаўляцца, аднавіліся прамысловыя і місіянерскія паездкі на Вялікія Азёры, былі арганізаваны місіі ў Мічыгане, становішча французаў умацавалася, была створана кантынентальная міліцыя. Аднак адбылося зніжэнне кошту пушніны, што выклікала незадаволенасць французскіх саюзнікаў, чым у сваю чаргу не приминули скарыстацца іракезы, перавабліваючы іх для гандлю з англійцамі праз сваю тэрыторыю, транзіт праз якую тым часам стаў бяспечным. Гэта ў выніку прывяло да зніжэння гандлёвага звароту рынкаў у Квебеку. У той жа час (1677 год) была створана Дамоўны ланцуг з пераможаных народаў, што ўмацавала становішча іракезаў у рэгіёне. Акрамя таго, і ўласна французскія трапперы аддавалі перавагу збываць пушніну не на поўначы, а на ўсходзе — галандцам, а затым і англійцам. Злучана гэта было, па-першае, з тым, што шлях па рацэ Гудзон быў карацей, па-другое, з тым, што кошту на тавары ў галандскіх і англійскіх асадах былі ніжэй. У той жа час іракезы таксама неслі страты, магчымасць пашырэння паляўнічых угоддзяў была абмежавана дагаворамі, што іх моцна абцяжарвала. Шматлікія ирокезские ваяры бралі ўдзел у вайне караля Піліпа. Такое становішча спраў было невыгодна абодвум бакам, і аднаўленне вайны не прымусіла сябе чакаць.
Наступныя войны
Падпарадкаваўшы ў 1675 годзе саскуаханнок, іракезы пачалі поўнамаштабны наступ на заходнім кірунку. Пад удары патрапіла канфедэрацыя иллиной, з тэрыторыі якіх беглі таксама і якія знаходзіліся там французы. Серыя лютых набегаў на алгонкинские плямёны некалькі пахіснула альянс. На некаторы час, баючыся расправы, саюз змушаны былі пакінуць нават індзейцы-атава, што не магло не адбіцца на гандлі пушнінай. Адкрыты ўзброены канфлікт аднавіўся. Французы сталі пераўзбройваць створаную незадоўга да гэтага міліцыю, умацоўвалі фарты. Аднак поспех спачатку спадарожнічала іракезам, якія спыніліся толькі ў 1684 годзе, калі правалілася іх спроба ўзяць форт Сент-Луіс. У тым жа года французы ўзнавілі альянс, у які ўвайшлі оджибва, атава, фокс, саук, гуроны, маямі, иллиной, рознапляменныя жыхары з падкантрольнага французам Вісконсіна, уцекачы ў свой час ад іракезаў, і шматлікія іншыя. Першыя дзеянні альянсу былі тым не менш няўдалымі, так што губернатар Канады змушаны быў нават скласці з іракезамі свет. Аднак, неўзабаве пасля змены губернатара баявыя дзеянні аднавіліся, а з часам альянс і французы сталі адціскаць іракезаў, і ўжо да 1696 года тыя апынуліся загнаны ў межы сваіх спрадвечных валадарстваў, за выключэннем часткі Пенсільваніі і ўсходняга Агая. Якая ішла паралельна вайна паміж Англіяй і Францыяй завяршылася ў 1697 годзе, але сутыкненні паміж саюзнікамі французаў, асаднікамі і іракезамі працягваліся да 1701 гады.
Вынікі
Па канчатку войн з-за перанасычэнні еўрапейскіх рынкаў стаў валіцца кошт на пушніну. Французы былі змушаны згарнуць афіцыйны гандаль на Вялікіх Азёрах, што зноў прывяло да разладу ў звязе і збыту мяхоў англійцам. англійцы падлілі маслы ў агонь, адкрыўшы гандлёвы пост у Дэтройце, падагрэў супярэчнасці сярод алгонкинов, якія распачалі варагаваць паміж сабой за найблізкія землі. Не сталі іракезы і буферам паміж англійскімі і французскімі асадамі, як спачатку меркавалася, бо, адмовіўшы ім у большай дзелі ў пасродніцтве, французы прадвызначылі іх арыентацыю на англійскія асады. Акрамя таго, у выніку інтрыг, якія плялі іракезы, пераконваючы англійцаў у інтрыгах французаў, іх Дамоўны Ланцуг папоўніўся плямёнамі, раней падкантрольнымі англійцам, а гэтак жа перацягнутымі на свой бок былымі саюзнікамі французаў з альянсу, у якім зараз панаваў хаос.
Паладжанела
Насельніцтва складае 7901 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 174 чал./км². Займае плошчу 43 км². Паштовы індэкс — 74018. Тэлефонны код — 099.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Madonna delle Grazie.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Уроцлаў
Адлегласць па прамой паміж гарадамі Уроцлаў — Мінск 756 км, да Варшавы — 298 км.
Праз горад працякае 5 рэк: Одра і 4 яе прытокі. Да Другой сусветнай вайны ў горадзе было 303 моста, цяпер іх засталося каля 220.
У наш час Уроцлаў з’яўляецца сталіцай Ніжнесілезскага ваяводства, і цэнтрам Урацлаўскага павета (не ўваходзіць у яго склад). Уроцлаў складаецца з пяці раёнаў: Псе Поле, Сьрудмесце, Старэ Мяста, Кжыкі, Фабрычна.
У горадзе праходзілі Чэмпіянат Еўропы па футболе 2012 года і Сусветныя гульні 2017 года.
Гісторыя
Рэгіён Сілезія, у якім знаходзіцца горад Уроцлаў, упершыню быў згаданы Тацытам у 98 і Пталамеем у 150 годзе ў яго працы Magna Germania. У IV — пачатку V стагоддзі ў наваколлях Уроцлава рассялілася адно з плямёнаў вандалаў — сілінгі, адкуль, верагодна, Сілезія атрымала сваю назву. Назва Ворціцлава і Враціслава з’явілася каля 900 года як назва славянскага паселішча. Да 990 года Уроцлаў і ўся Сілезія былі заваяваны польскім герцагам з дынастыі Пястаў Мешкам I. У 1000 годзе яго сын Баляслаў Адважны заснаваў біскупства Уроцлаў. Паводле яго загаду быў пабудаваны замак на Саборскім востраве, прыкладна на месцы сённяшняй царквы Марціна. Усярэдзіне замка пабудавалі сабор. У акрузе замка ўтварыўся маленькі горад, у якім жыла каля 1000 чалавек.
У час нашэсця манголаў Уроцлаў у 1241 годзе быў узяты імі і разбураны. Адноўлены горад у 1261 годзе атрымаў магдэбургскае гарадское права.
У складзе Прусіі і Германіі
Пасля Вайны за аўстрыйскую спадчыну ў 1741 годзе Брэслау далучаны да Прусіі (Аўстрыя адмовілася ад правоў на яго толькі ў 1764 годзе). Падчас напалеонаўскіх войнаў Брэслау стаў адным з цэнтраў патрыятычнага руху, тут збіраўся Лютцаўскі добраахвотніцкі корпус, а кароль Фрыдрых Вільгельм III абвясціў вайну Францыі ў 1813 годзе. У XIX стагоддзі ўзмацнілася прамысловае значэнне Брэслау, як і Сілезіі ў цэлым; горад стаў тэкстыльнай сталіцай Германіі і важным чыгуначным вузлом. Актыўным быў сацыялістычны рух. З 1871 года — у складзе Германскай імперыі, пераважная большасць насельніцтва — немцы (з 471 тысяч насельніцтва ў 1904 годзе было толькі 20 тыс. яўрэяў і 6 тыс. палякаў). У Веймарскай рэспубліцы горад стаў адміністрацыйным цэнтрам новай правінцыі Ніжняя Сілезія (1919).
У нацысцкі перыяд (з 1933) быў зменены герб горада (літара W была палічана «занадта славянскай»), а шматлікія прыгарады і раёны, якія насілі славянскія назвы, пераназваны. Польская і чэшская меншасці пераследваліся і часткова дэпартаваліся ў канцлагеры.
Другая сусветная вайна
Брэслау стаў адным з нешматлікіх гарадоў, якія аказалі моцнае супраціўленне наступаючым часцям Чырвонай арміі ўвесну 1945 года.
З пачатку сакавіка, пад уплывам першых няўдач, Чырвоная армія змяніла тактыку і занялася паступовым прыгнечаннем апорных пунктаў агнём артылерыі па квадратах і ўжываннем тактыкі выдушвання праціўніка ў цэнтр горада з выкарыстаннем штурмавых груп пры падтрымцы сапёрных падраздзяленняў. У якасці адборных штурмавых чацей былі ўведзены ў бой тры батальёны марской пяхоты Чырванасцяжнага Балтыйскага флоту. Агнём артылерыі была выведзена з ладу пасадачная паласа на Кайзерштрасэ. Была паўторана спроба будаўніцтва новага аэрадрома ў цэнтры горада, але яна была паспяхова перарвана дзеяннямі савецкай артылерыі і штурмавой авіяцыяй. Нямецкія войскі аказвалі лютае супраціўленне, з баямі пакідаючы дом за домам, аднак лёс горада ўжо быў вырашаны.
4 мая 1945 года натхніцель абароны Брэслау гаўляйтар Карл Ханке быў эвакуіраваны з горада самалётам «Fieseler Fi.156 Storch», каб заняць пасаду рэйхсфюрара СС замест знятага з яе Гімлера. Праз тыдзень ён згінуў без весткі ў раёне Прагі.
6 мая кашталян Брэслау, генерал пяхоты Герман Ніхаф, падпісаў акт аб капітуляцыі.
Страты ў жывой сіле вермахта склалі 7000 чалавек, страты Чырвонай арміі — 9000 чалавек. Больш за 2/3 гарадскіх пабудоў былі разбураны. Пазней цэгла разбураных будынкаў пайшла на аднаўленне Варшаўскага барбакана.
Страты грамадзянскага насельніцтва склалі каля 80 000 чалавек, уключаючы фольксштурм і падраздзяленні гітлерюгенда. 9 мая горад афіцыйна перайшоў пад польскае адміністрацыйнае кіраванне.
Транспарт
Праз Уроцлаў праходзяць трасы, ,. Структура сеткі гарадскіх дарог моцна арыентавана на цэнтр горада, мае прамяністы выгляд. Да канца XX стагоддзя сума даўжынь усіх мастоў складала 2500 метраў. З 1980-х гадоў паступова будуецца кальцавая дарога вакол цэнтра. На сённяшні дзень на тэрыторыі горада адбываюцца велізарныя пабудовы новых трас, якія павінны вызваліць горад ад затораў.
Эканоміка
На ўроцлаўскіх прадпрыемствах вырабляюцца аўтобусы, вагоны, электратэхніка, хімічныя вырабы. У апошнія гады дынамічна развіваецца сектар IT, таксама шмат замежных прадпрыемстваў (Siemens, LG (LG Philips + 6 podwykonawców + LG Electronics), Volvo, HP, QAD, Bombardier Transportation, Whirpool, 3M, Bosch, Wabco, Fagor etc.). Siemens, дарэчы, пераносіць свой інфармацыйны цэнтр ва Уроцлаў. Вялікае фармацэўтычнае асяроддзе: US Pharmacia, Hasco-Lek, Galena, 3M, Labor, S-Lab, Herbapol.
Садкы-Строіўка
Садкы-Строіўка (Садки-Строївка) — вёска ў Макарыўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
NGC 935
NGC 935 (іншыя абазначэнні — UGC 1937, MCG 3-7-15, ZWG 462.16, KCPG 68A, VV 238, PGC 9388) — спіральная галактыка (Sc) у сузор’і Авен.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Гэта галактыка пачынае сутыкненне з суседняй галактыкай IC 1801, разам з якой фармуе пару што ўзаемадзейнічаюць галактык з кодам Arp 276.
Ісландскі музей фаласаў
Ісландскі музей фаласаў (Hið Íslenzka Reðasafn) знаходзіцца ў Хусавіку, Ісландыя (раней у Рэйк’явіку). Прысвечаны фаласалогіі. Зберагае закансерваваныя пенісы кожнага віда млекакормячых жывёл Ісландыі. На дадзены момант налічваецца 150 экспанатаў.
Заснавальнікам і дырэктарам музею з'яўляецца Сігурдур Х'яртарсан (Hjartarson).
Гамінкельн
Гамінкельн (Hamminkeln) — горад у Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Дзюсельдорф. Уваходзіць у склад раёна Везель. Насельніцтва — чалавек (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 164,44 км². Афіцыйны код — 05 1 70 012.
Курултай крымскататарскага народа
Курулта́й крымскатата́рскага наро́да (Qırımtatar Milliy Qurultayı, Къырымтатар Миллий Къурултайы даслоўна, «крымскататарскі Нацыянальны З’езд», Курултай кримськотатарського народу) — форма нацыянальнай грамадска-палітычнай арганізацыі крымскіх татараў, прэтэндуе на паўнамоцнае прадстаўніцтва крымскататарскага народа (згодна з дзеючым «рэгламентам Курултая крымскататарскага народа». Курултай уяўляе сабой «нацыянальны з’езд, вышэйшы прадстаўнічы паўнамоцны орган крымскататарскага народа» ).
Статус
Афіцыйнай мовай Курултая з’яўляецца крымскататарская мова.
Згодна з дзеючым «Рэгламентам Курултая крымскататарскага народа», Курултай ўпаўнаважаны прымаць рашэнні па ўсіх істотных пытаннях: грамадска-палітычнай, сацыяльна-эканамічнай, культурнай і іншых бакоў жыцця народа. Рашэнні Курултая абавязковыя для ўсёй сістэмы нацыянальнага прадстаўніцтва і самакіравання крымскататарскага народа, якая ўключае Меджліс крымскататарскага народа, рэгіянальныя і мясцовыя меджлісы, камітэты садзейнічання вяртанні крымскіх татараў.
Сесіі Курултая склікаюцца не радзей аднаго разу ў 2,5 года.
Курултай фармуе Меджліс крымскататарскага народа — вышэйшы Паўнамоцны прадстаўніча-выканаўчы орган крымскататарскага народа ў перыяд паміж сесіямі Курултая.
Дзейнасць Курултая і яго органаў фінансуецца за кошт добраахвотных ахвяраванняў і паступленняў ад юрыдычных і фізічных асоб.
Першы Курултай
Лютаўская рэвалюцыя 1917 года ў Расіі прывяла да актывізацыі нацыянальных рухаў на ўсёй тэрыторыі краіны. 25 сакавіка 1917 года ў Сімферопалі быў скліканы Усекрымскі мусульманскі з’езд. З’езд абраў Часовы Крымска-Мусульманскі Выканаўчы Камітэт (Мусвыканкам, ЧКМВК), кіраўніком якога быў абраны Номан Чэлебіджыхан (Чэлебі Чэлебіеў). 1-2 кастрычніка 1917 года (паводле старога стылю) на з’ездзе прадстаўнікоў крымскататарскіх арганізацый, скліканым Мусвыканкамам, было прынята рашэнне аб тым, што ў паўсталай палітычнай сытуацыі, пытанне пра далейшы лёс Крыма павінен вырашаць Курултай крымскіх татар. 17 (30) лістапада адбыліся выбары дэлегатаў. Курултай адкрыўся 26 лістапада (9 снежня) у Ханскім палацы (Бахчысарай). Ён узяў на сябе ўсе паўнамоцтвы мусульманскага выканкама, абвясціў стварэнне Крымскай Народнай Рэспублікі, прыняў яе Канстытуцыю і дзяржаўную сімволіку, пасля чаго абвясціў сябе парламентам Крымскай Народнай Рэспублікі. Номан Чэлебіджыхан узначаліў урад.
Сучасны Курултай
Другі курултай быў скліканы ўжо ў 1991 годзе, праз два гады пасля пачатку масавага вяртання крымскіх татараў з месцаў, у якіх яны пражывалі пасля дэпартацыі 1944 года.
Віслакрылыя
Віслакрылыя, віслакрылкі (Megaloptera) — атрад насякомых.
Апісанне
Адрозніваецца каля 40 відаў. Пашыраны ва ўсім свеце. Жывуць каля вады, на прыбярэжнай расліннасці, лічынкі ў вадзе. На Беларусі найбольш вядомая.
Маларухомыя насякомыя цёмнага колеру. Маюць дзве пары аднатыпных перапончатых шырокіх крылаў (размах 2—4 см), якія ў спакоі стрэхападобна прыкрываюць брушка. Вусікі шчацінкападобныя, шматчленікавыя, вочы фасетачныя, буйныя.
Вылет дарослых насякомых вясной або ў пачатку лета. Яйцы адкладваюць на лісце водных раслін. Лічынкі жывуць у вадзе 2 гады, кормяцца дробным насякомымі і іх лічынкамі, акукліваюцца ў глебе; пажыва для рыб.
Наініталь
Геаграфія
Наініталь размешчаны ў маляўнічай мясцовасці вакол возера Наіні, названым у гонар мясцовай багіні. Сярэдняя вышыня над узроўнем мора — 1950 м. Найвышэйшы пункт — гара Чайна (2084 м). У межах горада і вакол яго растуць горныя дажджавыя лясы, пераважна з хваёвых парод. Вакол возера і ў лясах сустракаюцца розныя віды птушак, а таксама малпы.
Клімат умераны вільготны. Сярэдняя тэмпература ліпеня — +18,6° C, студзеня — +5,2° C. У зімовыя месяцы можа паніжацца ніжэй за 0° C. Сярэднегадавая колькасць ападкаў — 1636 мм. Найбольш вільготны сезон працягваецца з чэрвеня да канца верасня. Узімку на схілах гор выпадае снег.
Гісторыя
Наініталь быў заснаваны брытанцамі ў 1815 г. як ваенная станцыя каля маляўнічага горнага возера Наіні. Дзякуючы ўмеранаму клімату ў летнія месяцы ён ператвараўся ў месца адпачынку для ваенных і чыноўнікаў, стомленых індыйскай спякотай. Папулярнасць Наініталя значна ўзрасла, калі адміністрацыйны цэнтр брытанскіх валоданняў у Паўднёвай Азіі быў перанесены з далёкай Калькуты ў Дэлі. У 1850 г. была створана гарадская адміністрацыя.
У 1947 г. Наініталь увайшоў у склад незалежнай Індыі. У 2000 г. — у склад штата Утаракханд.
Славутасці
Наініталь — буйны турыстычны цэнтр. Большасць турыстаў — жыхары самой Індыі і суседняга Непала, якія прыязджаюць адпачыць на прыродзе. Насельніцтва змешанае. Карэнныя жыхары — кумаоні — складаюць нязначную яго частку. У другой палове XX ст. з’явілася буйная тыбецкая абшчына. У горадзе дзейнічаюць індуісцкія, хрысціянскія, масонскія, будысцкія і мусульманскія храмы. Захаваліся брытанскія каланіяльныя будынкі. У горадзе працуе Кумаонскі ўніверсітэт, пры якім арганізаваны эка-пячорныя сады. Ёсць заапарк. Наініталь — радзіма Джыма Корбета (1875—1955 гг.), легендарнага паляўнічага на тыграў, які спярша забіваў, а потым арганізаваў ахову гэтых жывёл.
Троіцкэ (Любашыўскі раён)
Троіцкэ (Тро́їцьке) — вёска ў Любашыўскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Фернанда Муслера
Не́стар Ферна́нда Мусле́ра Міко́ль (Néstor Fernando Muslera Micol; нар., , Аргенціна) — уругвайскі футбаліст, брамнік турэцкага клуба «Галатасарай» і нацыянальнай зборнай Уругвая. З’яўляецца асноўным брамнікам уругвайскай каманды.
Клубная кар’ера
Пачынаў кар’еру ў клубе «Мантэвідэа Уондэрэрс», гэта значыць з’яўляецца выхаванцам юнацкай акадэміі гэтага клуба. У жніўні 2007 года быў набыты італьянскім клубам «Лацыа», які выклаў за іграка 3 млн еўра. Дэбютаваў за сталічны клуб 16 верасня ў пераможным матчы супраць «Кальяры» (3:1), аднак пазней, 7 кастрычніка, адгуляў у матчы супраць «Мілана», які скончыўся спусташальным паражэннем з лікам 1:5, з-за чаго сеў на лаву. Наступны сезон Фернанда пачаў як другі брамнік, з’яўляючыся ў асноўным у кубкавых матчах. Аднак ужо ў сезоне 2009/10 пачаў стала выходзіць у асноўным складзе клуба.
19 ліпеня 2011 года «Галатасарай» афіцыйна абвясціў аб падпісанні кантракта з Муслера на 5 гадоў. Паводле пагаднення паміж клубамі турэцкі клуб перадаваў Ларыка Джана ў процілеглым кірунку. Акрамя таго «Галатасарай» заплаціў 6,75 млн еўра былому клубу Муслеры, «Мантавідэа Уондэрэрс», які валодаў 50% правоў на іграка.
Міжнародная кар’ера
10 кастрычніка 2009 года Фернанда ўпершыню згуляў за зборную Уругвая, куды ўжо неаднаразова выклікаўся ў папярэднія гады. Дэбют адбыўся ў ключавым матчы ўругвайцаў у Кіта, калі гасцявая перамога з лікам 2:1 дазволіла «сэлеста» абысці супернікаў у барацьбе за месца на чэмпіянат свету.
Клубныя
«Лацыа»:
«Галатасарай»:
Міжнародныя
Уругвай:
Себасцьян Самуэльсан
Себасцьян Самуэльсан (Sebastian Samuelsson; нар., Катрынехольм, Сёдэрманланд) — шведскі біятланіст, алімпійскі чэмпіён у эстафеце (2018), сярэбраны прызёр Алімпійскіх гульняў 2018 года ў гонцы пераследу, прызёр чэмпіянатаў свету, пераможца этапу кубка свету па біятлоне. Чэмпіён Еўропы 2019 года ў змешанай эстафеце.
Сэвэрыніўка (Макарыўскі раён)
Сэвэрыніўка (Севери́нівка) — вёска ў Макарыўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Боб дэ Ёнг
Боб Ёханэс Каралус дэ Ёнг (Bob Johannes Carolus de Jong, нар., Леймюйдэн, Паўднёвая Галандыя) — нідэрландскі канькабежац, алімпійскі чэмпіён 2006 на дыстанцыі 10000 метраў, шасціразовы чэмпіён свету на асобных дыстанцыях, прызёр Алімпійскіх гульняў, чэмпіянатаў свету і Еўропы, шасціразовы чэмпіён Нідэрландаў на асобных дыстанцыях.
Чабаніўка (Любашыўскі раён)
Чабаніўка (Чабані́вка) — вёска ў Любашыўскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Зэлэнянка (Нэмірыўскі раён)
Зэлэнянка (Зеленя́нка) — вёска ў Нэмірыўскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Зарудынэцкага сельсавета.
Мастацкі музей Акурэйры
Мастацкі музей Акурэйры (Listasafnið á Akureyri) заснаваны ў 1993 годзе. Адзіны мастацкі музей па-за межамі Вялікага Рэйк’явіка. Музей знаходзіцца ў цэнтры другога па велічыні горада Ісландыі Акурэйры. У музеі зберагаюцца творы Эро, К’ярваля. Дырэктар музею — Ханес Сігурдарсан (Hannes Sigurðarson), куратар — Эрыка Лінд Ізаксен (Erika Lind Isaksen)
NGC 938
NGC 938 (іншыя абазначэнні — UGC 1947, MCG 3-7-17, ZWG 462.17, PGC 9423) — эліптычная галактыка (E) у сузор’і Авен.
Нойкірхен-Флюн
Нойкірхен-Флюн (Neukirchen-Vluyn) — горад у Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Дзюсельдорф. Уваходзіць у склад раёна Везель. Насельніцтва — чалавек (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 43,48 км². Афіцыйны код — 05 1 70 028.
Горад падзяляецца на 4 гарадскія раёны.
Тэадор Гебрэ Селасіе
Тэадор Ге́брэ Села́сіе (Theodor Gebre Selassie; нар., Тршэбіч, Чэхаславакія) — чэшскі футбаліст эфіопскага паходжання, абаронца. Ігрок нацыянальнай зборнай Чэхіі (2011—2019).
Раннія гады
Тэадор нарадзіўся ў горадзе Тршэбіч, аднак пачаў займацца футболам у горадзе Велке-Мезіржычы, у аднайменным клубе ў 1992 годзе. У 1998 годзе ён пераехаў у Іглаву, дзе працягнуў футбольнае навучанне ў камандзе «Высачына». У 2005 годзе быў аддадзены ў арэнду ў «Велке-Мезіржычы», а ў 2006 годзе вярнуўся назад у «Высачыну», за якую яшчэ на працягу двух сезонаў выступаў у другой чэшскай лізе.
«Славія»
Восенню 2007 года Гебрэ Селасіе падпісаў чатырохгадовы кантракт з пражскай «Славіяй». Дэбютаваў у чэмпіянаце 19 кастрычніка, у матчы супраць пльзенскай «Вікторыі» (0:3). Паводле вынікаў сезона 2007/08 разам са «Славіяй» стаў чэмпіёнам Чэхіі.
«Слован»
У пачатку восені 2008 года Тэадор заключыў кантракт са «Слованам». У камандзе дэбютаваў 21 верасня, у гульні супраць пражскага «Багеміянса» (0:2). 2 лістапада, у матчы супраць «Млада-Болеслава» (3:3), забіў свой першы гол у складзе «Слована». У сезоне 2011/12 Тэадор разам са «Слованам» стаў пераможцам Гамбрынус Лігі.
«Вердэр»
Пасля ўдалага выступу на чэмпіянаце Еўропы 2012 года ў складзе зборнай Гебрэ Селасіе быў падпісаны 22 чэрвеня «Вердэрам», склаўшы з брэменскім клубам чатырохгадовы кантракт.
Пакінуў «Вердэр» па заканчэнні сезона 2020/21, калі клуб страціў месца ў Бундэслізе.
Чайкіўка (Любашыўскі раён)
Чайкіўка (Ча́йківка) — вёска ў Любашыўскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Тэадор Гебрэ Селасіе
Вяртанне ў «Слован»
У чэрвені 2021 года зноў далучыўся да «Слована», у складзе якога і завяршыў кар’еру па заканчэнні сезона 2022/23.
Міжнародная кар’ера
У маі 2011 года быў запрошаны Міхалам Білекам у нацыянальную зборную Чэхіі, у складзе якой дэбютаваў 4 чэрвеня, у гульні супраць зборнай Перу (0:0). 29 мая 2012 года Тэадор трапіў у канчатковы спіс ігракоў, якія паехалі ў складзе чэшскай зборнай на чэмпіянат Еўропы 2012.
Гебрэ Селасіе з’яўляецца першым цёмнаскурым футбалістам у гісторыі нацыянальнай зборнай Чэхіі.
Дасягненні
«Славія»:
«Слован»:
Палескі дзяржаўны ўніверсітэт
Палескі дзяржаўны ўніверсітэт — установа вышэйшай адукацыі ў Пінску.
Гісторыя
Універсітэт быў створаны 5 красавіка 2006 года Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь № 203 на базе Пінскага філіяла Беларускага дзяржаўнага эканамічнага ўніверсітэта і Пінскага дзяржаўнага вышэйшага банкаўскага каледжа Нацыянальнага банка Беларусі. З 2006 па 2013 год універсітэт падпарадкоўваўся Нацыянальнаму банку Рэспублікі Беларусь, Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь № 141 ад 2 красавіка 2013 года ўстанова адукацыі перададзена ў падпарадкаванне Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь.
Факультэты
Прафесарска-выкладчыцкі калектыў: 123 чалавекі, з іх 2 доктары навук, 27 кандыдаты навук (на 1.9.2006). Колькасць студэнтаў: 4042, з іх на дзённай форме навучання — 1009, на завочнай — 3033 (на 1.9.2006).
Сялянства
Сялянства (ад бел. селянін — жыхар сяла, вёскі) — традыцыйная сацыяльная група непасрэдных сельскагаспадарчых вытворцаў, якія вялі гаспадарку сіламі сваёй сям'і, уласнымі прыладамі і цяглавай сілай на сваёй або арандаванай зямлі; карысталіся пэўнымі правамі і неслі абавязкі (павіннасці); мелі ўласцівыя ім псіхалагічныя рысы: прыхільнасць да традыцыі ў вытворчасці, побыце, свядомасці, схільнасць да мясцовай замкнутасці і г.д.
Ва ўсіх дакапіталістычных і раннекапіталістычных грамадствах сялянства складала асноўную частку насельніцтва і аказвала значны ўплыў на іх гісторыю. 3 прагрэсам вытворчых сіл і развіццём грамадскага падзелу працы сяляне ўцягваліся ў сацыяльна-эканамічныя сувязі, што ствараліся таварна-грашовымі адносінамі, і падвяргаліся сацыяльнаму расслаенню. 3 іх асяроддзя ў значнай ступені сфарміраваліся класы гарадскіх наёмных работнікаў і прадпрымальнікаў.
Іван Пятровіч Першукевіч
Іван Пятровіч Першукевіч (, в. Пятрэвічы, Баранавіцкі раён, Брэсцкая вобласць —, Баранавічы) — чыгуначнік, Герой Сацыялістычнай Працы
Сялянства
3 глыбокай старажытнасці існаваў комплекс сацыяльна-эканамічных і палітычных праблем, звязаных з сялянскім землекарыстатем і землеўладаннем і канфліктамі паміж сялянствам і іншымі катэгорыямі землекарыстальнікаў (землеўладальнікаў) — т.зв. аграрнае пытанне. Для яго вырашэння на працягу ўсёй гісторыі дзяржаўнай формы грамадства праводзіліся і праводзяцца шматлікія аграрныя рэформы, якія ў залежнасці ад таго, якія сацыяльна-палітычныя сілы іх праводзяць, маюць розны змест і па-рознаму адбіваюцца на лёсах сялян.
Іван Пятровіч Першукевіч
Біяграфія
Працаваў мулярам, потым слесарам дэпо ст. Орша. У 1934—1936 гадах служыў у Чырвонай Арміі. З 1939 года пасля заканчэння трохгадовай тэхнічнай школы працаваў машыністам паравознага дэпо чыгуначнай станцыі ў Кіраўскай вобласці.
Сялянства
У развітым рыначным грамадстве сялянства — адносна нешматлікі сацыяльны слой (так, у сельскагаспадарчай вытворчасці Германіі ў 1990-я г. было занята 6 % працаздольнага насельніцтва, Нідэрландаў — 4 %, Вялікабрытаніі — 1,2 %). У адных з гэтых краін амаль завершаны, у іншых працягваецца працэс замены традыцыйных сялянскіх гаспадарак на чыста капіталістычныя фермерскія і памяншэння колькасці сялянства. Як і раней, сялянства складае зачную частку эканамічна актыўнага насельніцтва ў краінах, якія развіваюцца (у 1990-я г. ў Індыі 65 %, Кітаі 60 %, Кеніі каля 80 % і г.д.).
Іван Пятровіч Першукевіч
Біяграфія
У Вялікую Айчынную вайну стаў ініцыятарам скораснага ваджэння франтавых эшалонаў.
У 1946 годзе вярнуўся ў Беларусь і быў прызначаны на інжынерную пасаду ва ўпраўленне Брэст-Літоўскай чыгункі. Але праца ў кабінеце была яму не па душы, і ён перайшоў у дэпо Баранавічы, працаваў машыністам-інструктарам. Зноў узначаліў брыгаду цягніка і давёў прабег лакаматыва да 1 мільёна 100 тысяч кіламетраў. Вадзіў саставы да выхаду на пенсію. Тры разы абіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР.
Яго імем названа вуліца ў г. Баранавічы.
Узнагароды
У ліпені 1942 года быў узнагароджаны медалём «За працоўную доблесць». У кастрычніку 1943 г. «за асаблівыя заслугі ў забеспячэнні перавозак для фронту і народнай гаспадаркі і выдатныя дасягненні ў аднаўленні чыгуначнай гаспадаркі ў цяжкіх умовах ваеннага часу» прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і залатога медаля «Серп і Молат». Уручаны знак «Ганаровы чыгуначнік». Чатырохразовы лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР. У жніўні 1957 г. узнагароджаны ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга.
Кодэксы мая
Ко́дэксы ма́я  — іерагліфічныя рукапісы цывілізацыі мая. Тэхнічна маянскі кодэкс уяўляе сабой складзеную ў выглядзе гармонікі паласу месаамерыканская паперы («аматль», на мове юкатэка huun), вырабленай з луба расліны. Складкі гармонікі — асобныя «старонкі» — маглі быць пакрыты выявамі і надпісамі з пярэдняга і адваротнага боку, абарот часам не запаўнялі тэкстам і малюнкамі. Тэксты не прызначаліся для чытання падрад, структурна яны дзяліліся на тэматычныя блокі. Змястоўна захаваныя кодэксы мая з’яўляюцца жрэцкімі трэбнікамі (тэрмін Ю. В. Кнарозава), якія прысвечаны рытуалу, астраноміі і астралогіі, прароцтвам і варажбітным практыкам, разліку сельскагаспадарчых і каляндарных цыклаў. З іх дапамогай жрацы тлумачылі з’явы прыроды і дзеянні боскіх сіл і праводзілі рэлігійныя абрады. Кодэксы былі прадметам паўсядзённага жрэцкага ўжытку і нярэдка змяшчаліся ў магілу пасля смерці ўладальніка. Традыцыя кодэксаў працягнулася ў каланіяльную эпоху ў хроніках і так званых зборніках «Чылам Балам» (запісаных лацініцай), у якіх прысутнічаюць усе пералічаныя тэмы, а таксама ўтрымліваюцца гістарычныя звесткі. Лексіка, граматыка і структура гістарычных тэкстаў прама суадносяцца з афіцыйнымі надпісамі мая класічнага перыяду, вядомымі з эпіграфікі.
Тэхналогію вытворчасці аматля індзейцы мая распрацавалі каля V стагоддзя, упершыню ў гісторыі Месаамерыкі. У Цэнтральнай Мексіцы аж да іспанскага заваявання для кніг выкарыстоўвалася вырабленая скура ягуара, аленя ці ламанціна. Усе кодэксы мая, якія дайшлі да нашых дзён, выраблены прыкладна ў XI—XIV стагоддзях, аднак у пахаваннях класічнага перыяду археолагі выяўляюць рэшткі кніг-кодэксаў у выглядзе зліплай масы з фрагментамі фарбы; не існуе тэхналогіі іх прачытання.
Мяркуючы па паведамленнях іспанскіх храністаў, яшчэ ў пачатку XVI стагоддзя існавалі вялікія жрэцкія і ўрадавыя бібліятэкі, аднак іх знішчалі канкістадоры і каталіцкія місіянеры. Найбуйнейшае кніжнае аўтадафэ правёў у Мані ў 1562 годзе біскуп Юкатана Дыега дэ Ланда, тады былі спалены 27 рукапісаў. У адносна цэлым выглядзе к XIX стагоддзю захаваліся толькі тры кодэксы мая, названыя па гарадах, дзе яны захоўваюцца (Дрэздэнскі — адзіны, які захаваўся цалкам, Парыжскі і Мадрыдскі).
У 1971 годзе было абвешчана аб існаванні чацвёртага маянскага дакумента — Кодэкса Гралье, як мяркуецца, знойдзенага ў пахаванні ў Ч’япасе, але адносна яго сапраўднасці вядуцца дыскусіі. Захаваныя кодэксы мая прыцягнулі ўвагу даследчыкаў яшчэ ў XIX стагоддзі, неаднаразова перадрукоўваліся і сталі матэрыялам, на аснове якога Юрый Кнарозаў у 1950-я гады расшыфраваў пісьмо мая. Поўны пераклад усіх чатырох рукапісаў мая на рускую мову быў надрукаваны ў 1975 годзе. У 1999 годзе ў Мексіцы быў апублікаваны «Кампендыум Шкарэт», у якім утрымліваўся пераклад трох кодэксаў на іспанскую мову, каталог іерогліфаў з чытаннем і даследчыя матэрыялы Ю. В. Кнарозава.
Дакалумбава эпоха
Пра пісьмовую традыцыю мая вядома вельмі мала: нягледзячы на тое, што амаль 90 % тэкстаў мая могуць быць прачытаны, дагэтуль няма зводнага слоўніка іерагліфічнае мовы, навуцы не вядома значэнне каля 25 % пісьмовых знакаў. Наяўныя пісьмовыя крыніцы даіспанскага і каланіяльнага перыяду ўтрымліваюць толькі адрывачныя дадзеныя. Гісторыкі Месаамерыканскіх пісьмовых культур вымушаны звяртацца да рэканструкцыі і ўскосных крыніц: этнабатанічнага аналізу, малюнкаў на каменных стэлах і керамікі і т. д.
К пачатку іспанскага заваявання ў мая была вялікая колькасць кодэксаў. У асноўным гэта былі жрэцкія трэбнікі, якія меліся ва ўсіх гарадах і нават паселішчах. Іменна гэта тлумачыць, што рэпертуар захаваных кодэксаў імі і абмяжоўваецца. Упрыгожаныя трэбнікі траплялі ў выглядзе трафея да іспанскіх заваёўнікаў і далей перапраўляліся ў Еўропу сярод іншай ваеннай здабычы і «дзівосаў» Новага Свету.
Лары Хэгмэн
Лары Хэгмэн (Larry Hagman,  — ) — амерыканскі акцёр, прадзюсар і рэжысёр.
Кодэксы мая
Дакалумбава эпоха
Рытуальныя тэксты ствараліся пад непасрэдным кіраўніцтвам вярхоўнага жраца. У перыяд гегемоніі Маяпанскай лігі гэта пасада была спадчыннай і ўтрымлівалася родам Ах Май. У далейшым кожны горад-дзяржава меў уласнага вярхоўнага жраца. Трэбнікі, відаць, перыядычна абнаўляліся ў адпаведнасці з рэлігійна-палітычнай кан’юнктурай; выпраўлены эталонны варыянт капіраваўся і распаўсюджваўся сярод радавога жрэцтва. Характэрна, што памерлых жрацоў працягвалі хаваць разам з іх рукапісамі. Памеры бібліятэк, верагодна, былі значнымі і супастаўнымі з культурамі Старога Свету. Алонса дэ Сарыта пісаў, што ў 1540 годзе ён бачыў у гарах Гватэмалы «мноства рукапісаў, якія апісваюць гісторыю мясцовых індзейцаў за перыяд, які перавышае восемсот гадоў», якія перакладалі для яго самыя старыя людзі.
Лары Хэгмэн
Хэгмэн найбольш вядомы па сваёй ролі Джэй Ара Юінга ў папулярным тэлесерыяле 1980-х гадоў «Далас», якая прынесла яму чатыры намінацыі на прэмію «Залаты глобус» і дзве на «Эмі», а таксама па ролі ў сіткоме 1960-х гадоў «Я мару пра Джыні». Сын актрысы Мэры Марцін. У 1981 годзе ён атрымаў уласную зорку на Галівудскай «Алеі славы».
Кодэксы мая
Страта іерагліфікі
Калі пачалася канкіста, каталіцкія місіянеры распрацавалі лацінскі алфавіт для мовы юкатэка і стварылі пры манастырах своеасаблівыя інтэрнаты для выхавання новага пакалення індзейскай арыстакратыі ў духу новых каштоўнасцей і еўрапейскай культуры. Дакалумбава кніжная культура пасля стварэння друкарань у Мексіцы (1528) зусім не аказвала ўздзеяння на новае інфармацыйнае асяроддзе. Усяго захавалася 22 дакалумбавы кодэксы (усіх народаў — мая, ацтэкаў, міштэкаў) і яшчэ 50 было створана ў час канкісты ці адразу пасля яе заканчэння.
Сучасныя даследчыкі падкрэсліваюць, што маштабы знішчэння пісьмовых помнікаў місіянерамі ў вядомай ступені перабольшаныя. Для культуры мая знакавым лічыцца аўтадафэ 12 ліпеня 1562 года ў Мані, учыненае епіскапам Дыега дэ Ландай. Падставай для яго сталі звесткі аб адпадзенні нядаўна хрышчаных індзейцаў у язычніцтва і аб сумяшчэнні традыцыйных рэлігійных абрадаў з хрысціянскімі. Так, у 1561 годзе ў Мані было раскрыжавана немаўля, гэта значыць, па традыцыйных уяўленнях, адпраўлена з пасланнем да вышэйшых сіл, у дадзеным выпадку — да хрысціянскага Бога. Згодна з паведамленнем езуіта Дамінга Радрыгеса, на гэтым аўтадафэ місіянеры знішчылі каля 5000 розных «ідалаў», 13 каменных алтароў і 27 меншых камянёў з выявамі, 197 сасудаў з малюнкамі і 27 рукапісаў на аленевай скуры. Зрэшты, знішчэнне рукапісаў практыкавалася і раней. Дэ Ланда згадваў, што ў 1541 годзе пасля ўзяцця горада Ціха місіянеры выявілі, што:
Карлейн Ахтэрэктэ
Карлейн Ахтэрэктэ (Carlijn Achtereekte; нар., Летэле, Нідэрланды) — нідэрландская канькабежка, якая спецыялізуецца ў класічным мнагабор’і, чэмпіёнка Алімпійскіх гульняў 2018 года, трохразовая прызёрка чэмпіянатаў свету і сярэбраная прызёрка чэмпіянату Еўропы на дыстанцыі 3000 метраў. За спартыўныя заслугі, а таксама залаты медаль Зімовых алімпійскіх гульняў узнагароджана Ордэнам Аранскіх-Насау афіцэрскай ступені. Узнагароду ўручыў міністр аховы здароўя, сацыяльнага забеспячэння і спорту Нідэрландаў Бруна Бруйс. Цырымонія адбылася 23 сакавіка 2018 года на тэрыторыі Гротэ-Керк у Гаазе з прыёмам у караля і каралевы Нідэрландаў.
Кодэксы мая
Страта іерагліфікі
Гэтыя людзі ўжывалі таксама пэўныя знакі (caracteres) ці літары (letras), якімі яны запісвалі ў сваіх кнігах свае старажытныя справы і свае навукі. Па іх, па постацях і некаторых знаках (senales) у постацях яны даведваліся свае справы, паведамлялі іх і навучалі. Мы знайшлі ў іх вялікую колькасць кніг гэтымі літарамі і, паколькі ў іх не было нічога, у чым не мелася б забабон і хлусні дэмана, мы іх усе спалілі; гэта іх надзвычайна засмуціла і прычыніла ім пакуты.
Пасля ўсталявання іспанскага каланіяльнага рэжыму граматныя індзейцы перайшлі на лацінскую пісьменнасць; як мяркуецца, ужо к пачатку 1600 гадоў іерагліфічная традыцыя канчаткова спынілася. Вывучаць познія тэксты мая вельмі цяжка, усе наяўныя пераклады больш-менш прыблізныя і ў многіх месцах моцна разыходзяцца адзін з адным. Жрацы мая, перайшоўшы на лацініцу, не раздзялялі слоў і не выкарыстоўвалі пунктуацыю. Калі перапісчык не разумеў сэнсу тэксту, ён мог дзяліць словы і фразы ў адвольным парадку, а асаблівасці ладу мовы прыводзілі да злучэння слоў. Акрамя таго, асобным гукам мовы мая не было адпаведнікаў у іспанскай і лацінскай мовах, пісцы пры адсутнасці арфаграфічнай нормы пазначалі іх рознымі спалучэннямі лацінскіх літар, прычым іх гучанне невядома. Дыега дэ Ланда пісаў пра гэта так:
[Манахі] навучыліся чытаць і пісаць на мове індзейцаў і склалі такую граматыку, якая вывучалася, як лацінская. Аказалася, што яны не ўжываюць 6 нашых літар, а іменна: D, F, G, Q, R, S, у якіх не было ніякай патрэбы. Але яны вымушаны былі падвойваць і дадаваць іншыя, каб адрозніваць розныя значэнні некаторых слоў…
Позняя традыцыя
У пачатку XVII стагоддзя і ў наўа-, і ў маямоўных рэгіёнах Новай Іспаніі назіраўся ўсплёск літаратурнай актыўнасці нашчадкаў індзейскай знаці, прычым і на іспанскай, і на мясцовых мовах. Ва ўмовах перабудовы сацыяльнай структуры і скарачэння абарыгеннага насельніцтва, правіцелі-касікі сталі губляць традыцыйныя правы і прывілеі. Адказам стала вялікая колькасць дакументаў, у якой даказвалася высакароднасць паходжання і пералічваліся паслугі, некалі аказаныя канкістадорам продкамі просьбітаў. Нярэдка такія тэксты з’яўляюцца адзінымі крыніцамі, якія асвятляюць велізарныя перыяды ў гісторыі Ч’япаса і Табаска, а таксама Юкатана і Гватэмалы. Пасля расшыфроўкі іерагліфічных надпісаў класічнага перыяду выявілася, што змест, сінтаксічны лад, граматыка, тэрміналогія афіцыйных гістарычных і жрэцкіх тэкстаў часта блізкія познім тэкстам XVI—XVII стагоддзяў. Яркім прыкладам з’яўляюцца «Архіў Пашбалон — Мальданада», «Хроніка з Чык Шулуб Ч’ен» і «Летапіс Какчыкеляў».
Гэтаму працэсу знаходзіцца прамая аналогія ў Цэнтральнай Мексіцы, дзе на мяжы XVI—XVII стагоддзяў тварыў Фернанда дэ Альва Іштлільшочытль, які спрабаваў сумясціць храналогію мексіканскай гісторыі з агульнаеўрапейскай і ўбудаваць гісторыю Мексікі ў сусветную, бо
…падзеі, якія адбыліся ў гэтым Новым Свеце, не менш значныя, чым дзеі рымлян, грэкаў, мідзійцы і жыхароў іншых язычніцкіх дзяржаў, якія заслужылі славу ва ўсім Сусвеце…
У рукапісе Чылам-Балама з Чумаеля прыводзіцца эпічная «Песня Іца» — адзін з нямногіх помнікаў паэзіі мая. Яна ўнікальная тым, што з’яўляецца адзіным маянскім дакументам каланіяльнай эпохі, у якім даты прыведзены па «доўгім ліку» класічнай эры, што з’яўляецца доказам аўтэнтычнасці і старажытнасці тэксту. Прарочыя тэксты з рукапісаў «Чылам-Балама» пабудаваныя на паэтычнай аснове: прысутнічае паралелізм будовы фраз і рытмічнасць, якая звычайна не перадаецца ў перакладзе на іншыя мовы (у прыватнасці, на рускую і англійскую), і вялікая перагружанасць міфалагічным вобразамі. Характэрна, што лексіка і граматыка гэтых тэкстаў моцна адрозніваецца ад лексікі і граматыкі гутарковай мовы мая XVI—XVII стагоддзяў (у прыватнасці, рукапіснага «Слоўніка з Матуля»), вывучанага іспанскімі місіянерамі.
IC 2983
IC 2983 — галактыка тыпу NF (у працэсе падцверджання) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Чайкіўскэ
Чайкіўскэ (Чайкі́вське) — вёска ў Любашыўскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Роберт Герсуні
Роберт Герсуні (Robert Gersuny;, , Багемія — , ) — аўстрыйскі хірург.
Вынаходнік шэрагу хірургічных і гінекалагічных аперацыйных метадаў, якія шырока практыкуюцца і ў сучаснай медыцыне. Да апошніх адносіцца, між іншым, павелічэнне памераў жаночых грудзей, упершыню здзейсненае Герсуні ў 1890 годзе.
Ян Якуб Офенберг
Ян Якуб Офенберг (1867—1953, Варшава) — урач, грамадскі дзеяч, барон. З баронскага роду Офенбергаў.
У 1882 падчас навучання ў Мінскай гімназіі разам з братам Стафанам заснаваў тайны гурток «Самаадукацыйнае кола» (гэты гурток, змяняючы назвы, як тайная арганізацыя праіснаваў да 1920). Пасля заканчэння гімназіі ў 1885 годзе паступіў на медыцынскі факультэт Варшаўскага ўніверсітэта. Быў у групе студэнтаў, што вітала прыезд з Швейцарыі Зыгмунта Баліцкага і яго праект палітычнай арганізацыі «Zet». У 1889—1890 стаў актыўным членам гэтай арганізацыі, адным з кіраўнікоў яе варшаўскай групы. Уваходзіў таксама ў Лігу Польскую, а потым у Нацыянальную Лігу.
У 1890 пасля заканчэння Варшаўскага ўніверсітэта пачаў працаваць урачом у Радашковічах. Адначасова працягваў вучобу ў інтэрнатуры Варшаўскага ўніверсітэта. У 1898 пасля заканчэння інтэрнатуры пераехаў у Мінск. У 1902—1903 сакратар Мінскага таварыства ўрачоў. У 1902 пасля смерці галоўнага ўрача шпіталя Мінскага таварыства дабрачыннасці Томаша Віткоўскага заняў яго пасаду. Пасля стаў кіраўніком будаўніцтва новага шпіталя таварыства, які быў адкрыты ў 1906. Дзякуючы гэтаму бедната атрымала магчымасць на бясплатнае высокакваліфікаванае лячэнне. У тым самым годзе пабраўся шлюбам з Аляксандрай Іосіфаўнай Жылінскай — дачкой вядомага ў краі генерала-гідратэхніка.
З 1918 прымае актыўны ўдзел у палітычным жыцці Беларусі і Мінску як член Камітэта польскіх саюзаў і арганізацый. Калі ў сакавіку 1919 радзе камітэта ў складзе 5 чалавек давялося перайсці на нелегальнае становішча, заставаўся яе віцэ-прэзідэнтам. Адначасова быў членам Акруговай Рады горада Мінска. У перыяд польскай акупацыі з’яўляўся паўнамоцным прадстаўніком Польскага Чырвонага Крыжf, арганізаваў у Мінску шпіталь і быў кіраўніком гарадскога аддзела гэта арганізацыі. Уваходзіў у кіраўніцтва Польскай школьнай рады Мінскай зямлі. 21 сакавіка 1919 удзельнічаў у з’ездзе прадстаўнікоў паветаў і грамадскіх згуртаванняў Міншчыны. Меркавалася, што гэты з’езд пакладзе пачатак установе, якая будзе выказваць польскаму ўраду пажаданні беларускага народа ў арганізацыі свайго жыцця.
З надыходам савецкіх войскаў быў вымушаны перабрацца ў Польшчу. У Варшаве ён год працаваў на пасадзе ардынатара шпіталя Макатоўскага, пазней перайшоў на іншае месца працы. Ён знаходзіўся ў Варшаве ў гады нямецкай акупацыі і ўдзельнічаў у паўстанні 1944 года. Пахаваны ў Варшаве на Павязкоўскіх могілках (квартал 83, шэраг 3, магіла 23).
Быў узнагароджаны польскімі ўрадавымі ўзнагародамі: Крыжам Незалежнасці, Ордэнам Адраджэння Польшчы 4-й ступені, іншыя.
Сабаліўка (Макарыўскі раён)
Сабаліўка (Соболі́вка) — вёска ў Макарыўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Вікісховішча
Вікісховішча (Wikimedia Commons, WikiCommons) — агульнае цэнтралізаванае сховішча для выяў, гукапісаў, відэаролікаў і іншых мультымедыйных файлаў, уключаных у старонкі праектаў Фонду «Вікімедыя», якія можна вольна распаўсюджваць, змяняць і выкарыстаць у любых (у тым ліку камерцыйных) мэтах.
Удзельнікам Вікіпедыі і іншых праектаў Фонду «Вікімедыя» рэкамендуецца загружаць усё вольныя медыя-файлы адразу на ВікіСховішча, каб яны маглі быць карыснымі ў іншых моўных падзелах і праектах Фонду «Вікімедыя».
Ліцэнзаванне
Усе файлы, загружаныя на Вікісховішча, — вольныя для распаўсюду ў любой юрысдыкцыі. Файлы не могуць абкладацца абмежаваннямі волі іх выкарыстання. У прыватнасці, у адрозненні ад большасці моўных раздзелаў, не дапушчаюцца файлы, распаўсюджаныя на ўмовах «Добрасумленнага выкарыстання».
Пасля запампоўкі файла неабходна дадаць шаблон статусу аўтарскіх праў, калі шаблон ліцэнзіі патрабуе дадатковай інфармацыі, то дадаць і яе, дадаць апісанне, напрыклад, што навыяве, дзе сфатаграфавалі і г.д., дадаць спасылку на зыходную выяву, калі яна капіявалася з якога-небудзь сайта.
Статыстыка і правілы
Вікісховішча змяшчае (станам на сярэдзіну красавіка 2016 года) болей за 31 мільён файлаў і няспынна папаўняецца. У 2013 годзу штодзённа на Вікісховішча загружалася болей за 10 тысяч медыяфайлаў.
Супраца
Вікісховішча супрацоўнічае з музеямі і архівамі, выкладваючы ў вольны доступ і катэгарызуючы матэрыялы, якія яму падаюць. Найболей часта выявамі дзеляцца нямецкія арганізацыі, у чым актыўна ўдзельнічае нямецкае аддзяленне Вікімедыа.
Найболей маштабныя прыклады супрацоўніцтва:
Устаўка файлаў з Вікісховішча ў артыкулы Вікіпедыі
Для ўстаўкі файлаў з Вікісховішча ў артыкулы Вікіпедыі выкарыстоўваецца той самы сінтаксіс, як і для ўстаўкі файлаў, што загружаны ў беларускую Вікіпедыю. Напрыклад, каб уставіць загружаную выяву ў артыкул, досыць паказаць спасылку на яго <tt> </tt>. Алгарытм працы рухавіка пры гэтым такі: калі ёсць мясцовы файл, то ўстаўляецца ў артыкул менавіта ён; калі ў лакальнай базе няма выявы з такім імем, то бярэцца адпаведны файл на Вікісховішчы.
Сяргей Акімавіч Мазур
Сяргей Акімавіч Мазур (, с. Агііўка, Валынская губерня — ) — дзяржаўны і палітычны дзеяч.
Біяграфія
З 1935 года — на гаспадарчай, грамадскай і палітычнай працы. У 1935—1980 гадах у ГПУ-НКВД, начальнік Клімавіцкага раённага аддзела НКВД, начальнік Асіповіцкага міжраённага аддзела НКДБ, падчас Вялікай Айчыннай вайны, з ліпеня 1941 гады займаўся арганізацыяй, кіраўніцтвам і прымаў непасрэдны ўдзел у баявых дзеяннях партызанскіх злучэнняў на тэрыторыі Беларускай ССР. У 1943 годзе ён узначальваў 13-ы Касцюковіцкую брыгаду, якая дзейнічала ў Клімавіцкім, Касцюковіцкім і Прапойскам раёнах Магілёўскай вобласці.
Абіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР 3-га, 4-га, 5-га скліканняў. Дэлегат XXII з’езда КПСС.
Гарачкін
Гара́чкін — рускае прозвішча.
Шэрмбек
Камуна падзяляецца на 8 сельскіх акруг.
Bugatti Veyron
Bugatti Veyron (вымаўляецца Бугаці Вейрон) — мадэль аўтамабіля фірмы Bugatti (канцэрн Фольксваген). Самы хуткі і самы дарагі аўтамабіль у свеце для дарог агульнага карыстання. Машына названая ў гонар французскага гоншчыка з каманды Бугаці 30-х гадоў, П'ера Вейрона.
Паладжана
Паладжана (Palagiano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Апулія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Таранта.
Насельніцтва складае 15862 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 229 чал./км². Займае плошчу 69 км². Паштовы індэкс — 74019. Тэлефонны код — 099.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Rocco.
Грузінскі тэатр оперы і балета імя Паліяшвілі
Грузінскі тэатр оперы і балета імя Паліяшвілі — тэатр оперы і балета горада Тбілісі, заснаваны ў 1851 годзе.
Гісторыя
11 кастрычніка 1874 года адбыўся пажар, які знішчыў будынак тэатра. Згарэлі касцюмы, дэкарацыі, інструмент і музычная бібліятэка. У выніку гэтага пажара некаторы час тэатр не дзейнічаў. Сучасны будынак тэатра пабудаваны ў 1896 годзе.
У 1937 годзе тэатру прысвоена імя З. Паліяшвілі. У тым жа годзе, пасля Дэкады грузінскага мастацтва ў Маскве, тэатр быў узнагароджаны ордэнам Леніна. З 1963 года тэатр мае статус акадэмічнага. У 1969 годзе адкрыты філіял тэатра ў Кутаісі.
Сасніўка (Макарыўскі раён)
Сасніўка (Сосні́вка) — вёска ў Макарыўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
Ядловец
Ядловец (Juniperus) — род хвойных раслін сямейства.
Арэал і экалогія
Вядома каля 70 відаў. Пашыраны пераважна ва ўмераным поясе Паўночнага паўшар’я]. На тэрыторыі [[Беларусь|Беларусі 1 від —, утварае падлесак у хвойных і мяшаных лясах.
Выкарыстанне
Тэхнічныя, лекавыя, дэкаратыўныя расліны. Драўніна трывалая, устойлівая супраць насякомых і гніення. Салодкія пахучыя шышкаягады ядлоўца выкарыстоўваюць у харчовай і парфумернай прамысловасці; лісце і маладыя парасткі, багатыя эфірнымі алеямі, што ачышчаюць паветра ад мікробаў — у медыцыне, ветэрынарыі і парфумерыі.
Расліны аказваюць аздараўляльны ўплыў на лес — выдзяляюць фітанцыдаў больш за іншыя хвойныя.
Палонскае
Пало́нскае — возера ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Ласасіна (прыток Сухадроўкі), за 12 км у напрамку на ўсход ад Віцебска, каля аграгарадка Вароны і аўтамабільнай дарогі.
Плошча паверхні возера 0,36 км². Даўжыня 1,4 км, найбольшая шырыня 0,33 км. Даўжыня берагавой лініі 3,67 км.
Катлавіна лагчыннага тыпу, выцягнутая з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход. Схілы катлавіны стромкія, вышынёй 17—20 м, на поўначы і паўночным захадзе возера вышынёй да 5 м, спадзістыя. Берагавая лінія ўмерана звілістая. Берагі пераважна зліваюцца са схіламі катлавіны, у паўночнай і паўночна-заходняй частках вышынёй да 0,3 м. У паўднёвай частцы з возера выцякае ручай у раку Ласасіна.
У возеры водзяцца шчупак, акунь, лінь, гусцяра, плотка, краснапёрка і іншыя рыбы.
На беразе возера знаходзіцца курганны могільнік.
Ляскавіцкі сельсавет (Петрыкаўскі раён)
Ля́скавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Петрыкаўскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок Ляскавічы.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Петрыкаўскага раёна Мазырскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Петрыкаўскім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Петрыкаўскім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 12 ліпеня 1973 года ў склад сельсавета з Петрыкаўскага сельсавета перададзены вёскі Рубча і Турок. 15 жніўня 1974 года цэнтрам сельсавета ўстаноўлена вёска Галубіца. 20 лютага 1975 года ў склад Брынёўскага сельсавета перададзены вёскі Баклань, Дарашэвічы і Ляскавічы. 2 верасня 1975 года пацверджана знаходжанне цэнтра Ляскавіцкага сельсавета ў вёсцы Галубіца, сельсавет перайменаваны ў Галубіцкі сельсавет. 24 мая 1978 года Брынёўскі сельсавет перайменаваны ў Ляскавіцкі, цэнтр сельсавета перанесены ў Ляскавічы.
Паводле перапісу 2009 года насельніцтва сельсавета — 1508 чалавек, з іх 97,1 % — беларусы.
Ален Багасян
Ален Багасян (Alain Boghossian; нар., , Праванс, Францыя) — французскі футбаліст армянскага паходжання, паўабаронца. Чэмпіён свету 1998 у складзе нацыянальнай зборнай Францыі.