cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Інтэрвенцыя Турцыі ў Лівію
Красавік
У гэты ж дзень турэцкія СМІ заявілі аб падтрымцы ЛНА з боку ЗША. Пры гэтым афіцыйна Вашынгтон падтрымліваў іх праціўнікаў — урад нацыянальнай згоды Ф. Сараджа. Турэцкая газета Aydınlık пісала, што кантакты адбываліся на падставе барацьбы з тэрарызмам у Афрыцы, але на самой справе амерыканскія спецслужбы займаліся навучаннем байцоў Хафтара. Узаемадзеянне ЛНА і ЗША ажыццяўлялася за кошт авіябазы Беніна ў Бенгазі — яна знаходзілася пад кантролем амерыканскіх вайскоўцаў. Як адзначаў Aydınlık, на аб’екце разгорнута аператыўная група ЦРУ, якая праводзіла антытэрарыстычныя мерапрыемствы на тэрыторыі ЛНА. У прыватнасці, сумесныя аперацыі праводзіліся з удзелам 106-й брыгады і 155-га батальёна. Акрамя таго, на ўсход ад Бенгазі амерыканскія вайскоўцы разгарнулі трэніравальны лагер, у якім, уласна, і праходзіла навучанне арміі Хафтара. Крыніцы турэцкай газеты былі ўпэўнены, што вайскоўцаў з ЛНА рыхтавалі да наступленне на Трыпалі, што стварала пагрозу для УНЗ і саюзнай яму Турцыі.
29 красавіка (з двух да пяці ночы) турэцкія дроны, ВПС і артылерыя УНЗ атакавалі шэраг пазіцый хафтараўцаў на поўдзень ад Трыпалі і ў Бені-Валідзе, знішчыўшы шэсць адзінак тэхнікі. Яна, як мяркуецца, належыла расійскай ПВК «Вагнер».
Май
5 мая армія ўрада нацыянальнага адзінства і турэцкія дроны атакавалі шэраг ваенных мэтаў ЛНА блізу Тархуны. Аднак па некаторых звестках, нападу падвергліся грамадзянскія грузы, якія праходзілі па тэрыторыях, пратэкцыю якіх забяспечвала нацыянальная армія Хафтара. Паведамлялася, што згарэла машына з курыцай, кіроўцу цудам атрымалася сысці з-пад удару.
9 мая, па паведамленні Al-Arabiya, кіраўнік турэцкай разведкі Хакан Фідан наведаў Лівію ў пачатку бягучага месяца для збору даных аб сітуацыі ў краіне. Па звестках Федэральнага агенцтва навінаў, кіраўнік турэцкай Нацыянальнай разведвальнай арганізацыі здзейсніў візіт у складзе дэлегацыі, у якую ўвайшлі кіраўніка замежных місій ведамства.
18 мая стала вядома, што атрады сараджыстаў занялі авіябазу Аль-Ватыя, пры гэтым былі знішчаны дзесяткі наймітаў, вялікая колькасць тэхнікі і ўзбраення, у тым ліку яшчэ два ЗРПК «Панцыр» расійскай вытворчасці. Пра захоп аб’екта паведаміў асабіста Фаіз Сарадж. Адзначаецца, што аперацыя прайшла пры падтрымцы турэцкіх сіл. Гэтая база мела вялікае стратэгічнае значэнне для Хафтара: яе выкарыстоўвалі ў аперацыі ЛНА па ўзяцця Трыпалі.
Пясчанка (Шумяцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Пясчанка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Інтэрвенцыя Турцыі ў Лівію
Май
На 20 мая паведамлялася, што ўсяго было знішчана 8—9 «Панцыраў», пераважна турэцкімі беспілотнікамі.
Пясчанка (Шумяцкі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Інтэрвенцыя Турцыі ў Лівію
Чэрвень
8 чэрвеня некалькі знішчальнікаў МіГ-29 Хафтара ажыццявілі авіяўдар па калоне бранятэхнікі ўзброеных сіл Турцыі і сараджыстаў, якія спрабавалі захапіць Сірт. Адзначаецца, што ваенны канвой суправаджалі некалькі соцень байцоў. Меркавана баявая авіяцыя здзейсніла некалькі удараў па калоне. Яшчэ ЛНА збіла турэцкі беспілотнік на захадзе ад Сірта.
25 чэрвеня ў 14 альбо 17 часоў сілы Сараджа пры падтрымцы Турцыі нанеслі ўдар па авіябазе Jufra (Al-Jufra), на якой былі размешчаны ваенныя самалёты. Паведамляецца, што частка самалётаў знішчылі. Затым у 18:46 адбылася атака з дронаў.
Ліпень
8 ліпеня ў Twitter з’явілася інфармацыя пра ўдар ВПС Турцыі па пазіцыях ЛНА ў раёне сука ў Аль-Джуфра. Паведамлялася аб некалькіх дзясятках параненых.
Жнівень
12 жніўня ваенна-паветраныя сілы ЛНА падвергнулі бамбардзіроўцы ўзброеную калону меркавана падтрымоўваных Турцыяй наймітаў у раёне Вадзі-Бі на захад ад Сірта. Паводле крыніцаў ЛНА, група спрабавала трапіць у горад, але яна была разбіта, без якіх-небудзь падрабязнасцяў аб колькасці ўдзельнікаў або стратах.
Пасляваеннае становішча
9 снежня афіцыйны прадстаўнік ЛНА Ахмед аль-Місмары заявіў, што «ніхто не аб’яўляў аб заканчэнні бітвы» паміж іх сіламі і Турцыяй, а спыненне агню паміж войскамі Халіфы Хафтара і фарміраваннямі УНЗ адбылося «ў знак павагі да намаганняў міжнароднай супольнасці, дружалюбных краін і жадання лівійцаў пакласці канец вайне». Пры гэтым аль-Місмары адзначыў, што прэзідэнт Турцыі Рэджэп Таіп Эрдаган «ніколі не пераставаў адпраўляць зброю ў Лівію». Паводле яго слоў, турэцкае судна, якое было перахоплена ваенна-марскімі сіламі ЛНА ў пачатку месяца, знаходзілася ў «зоне абмежаванага доступу», а адказ МЗС Турцыі на законныя дзеянні прадстаўнікоў Хафтара ля лівійскага ўзбярэжжа утрымліваў «недапушчальную пыху».
22 снежня турэцкі парламент падоўжыў тэрмін знаходжання вайскоўцаў у Лівіі яшчэ на 18 месяцаў, нягледзячы на абвешчанае ў кастрычніку пры пасярэдніцтве ААН спыненне агню ў Лівіі. Пагадненне прадугледжвала вывад замежных войск і наймітаў на працягу трох месяцаў. У адказ, выступаючы 24 снежня на цырымоніі, прымеркаванай да 69-й гадавіны незалежнасці краіны, Хафтар адкрыта прыгразіў УНЗ новай вайной.
У сакавіку 2021 года ў ходзе свайго візіту ў Анкару абраны часовы прэм’ер-міністр Абдэль Хамід Махамед Дбэйбе звярнуўся да Рэджэпа Эрдагана з заклікам вывесці з Лівіі як турэцкіх салдат, так і лаяльных туркам сірыйскіх наймітаў. Прамога адказу з абяцаннямі пайсці на такі крок Лівійскі палітык не атрымаў. Эрдаган абмежаваўся запэўненнямі ў падтрымцы новага лівійскага кіраўніцтва. На той момант, паводле даных ААН, у краіне знаходзіліся 20 тысяч замежных вайскоўцаў, наймітаў і добраахвотнікаў, галоўным чынам з Турцыі, Сірыі, Расіі, Ірака і іншых краін. Пад іх кантролем знаходзіліся дзесяць ваенных баз.
Пратэсты ў Новых Санжарах
Пратэсты ў Новых Санжарах адбываліся з 19—20 лютага 2020 года ў ваколіцах пасёлка гарадскога тыпу Наві Санжары (Палтаўская вобласць, Украіна) супраць людзей, якія былі эвакуяваны з кітайскага гораду Ухань, дзе пачалася ўспышка хваробы 2019-nCoV.
Прычына
Украінскі самалёт, які 19 лютага вылецеў з Уханя, эпіцэнтру распаўсюджання небяспечнага вірусу, не змог праз туман прызямліцца ў запланаваны час у Харкаве і вымушаны быў вярнуцца ў Кіеў на дазапраўку. У гэты час стала вядома, што эвакуаваных размесцяць у санаторыі Нацыянальнай гвардыі Украіны ў Новых Санжарах.
Усяго было эвакуявана 79 чалавек, аднаму пасадка была адхілена з-за прысутнасці сабакі, 4 чалавекам было адмоўлена ва ўездзе з-за наяўнасці хваробы. З іх 45 украінцаў, астатнія 27 — замежнікі. У каранцін былі накіраваны ўсе пасажыры і экіпаж самалёта, усяго 94 чалавекі, у тым ліку 22 члены экіпажа і лекары.
Уладамі Украіны было прынята рашэнне часова размясціць людзей у медыцынскі цэнтр Міністэрства ўнутраных спраў Украіны «Наві Санжары».
Ход падзей
Увечары 19 лютага мясцовыя жыхары сабраліся на мосце Ворскла, які вядзе да медыцынскага цэнтра.
Дэпутаты Новасанжарскай сельскай рады выступілі супраць карантыну і запісалі звароты да прэзідэнта Украіны У. Зяленскага і міністра аховы здароўя Украіны Зараны Скалецькай.
У ноч з 19 на 20 лютага мясцовыя жыхары перакрылі дарогі, каб прадухіліць размяшчэнне эвакуіраваных, а аўтобусы з эвакуяванымі закідалі камянямі. Людзі пачалі паліць шыны, а паліцыя пачала акружаць удзельнікаў акцыі. У тую ж ноч, прэм’ер-міністр Аляксей Ганчарук прыляцеў у Наві Санжары, каб стварыць урадавы аператыўны штаб.
Раніцай 21 лютага міністр Зарана Скалецька абвясціла, што будзе жыць у карантыне, сумесна з эвакуіраванымі. З 900 мясцовых вучняў у школах населенага пункта, больш за 400 не прыйшлі з-за забароны бацькоў.
Вынікі
У выніку сутычак паміж Нацгвардыяй і мясцовымі жыхарамі пацярпелі 9 службоўцаў і адзін мясцовы. Затрыманыя 24 найбольш актыўныя ўдзельнікі пратэсту. Пасля было ўзбуджана 5 крымінальных спраў.
Украінскія медыкі спынілі назіранні стану здароўя іншаземцаў і ўкраінцаў, насуперак пратэстам мясцовых жыхароў размешчаных у санаторыі, цераз 14 дзён. Паводле заключэнняў лекараў, усе эвакуаваныя і іх праважатыя былі здаровыя і змаглі вяртацца дадому. 5 сакавіка на завяршэнне абсервацыі (карантыну) у Новых Санжарах прыехалі найвышэйшыя асобы Украіны, у тым ліку Прэзідэнт Уладзімір Зяленскі, ён падзякаваў кіраўнікам мясцовай улады і медыкам.
Пажога (Шумяцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Пажога абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Кайынды (Какпекцінскі раён)
Кайынды — сяло ў Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Самарскай сельскай акругі. Код КАТА — 635063300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 132 чалавекі (63 мужчыны і 69 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 125 чалавек (61 мужчына і 64 жанчыны).
Лёзненскі ваенна-гістарычны музей
Лёзненскі ваенна-гістарычны музей — музей у г.п. Лёзна (Віцебская вобласць), адкрыты ў верасні 1993 года (для наведвальнікаў 10 кастрычніка 2003 года).
Прысвечаны гістарычнай спадчыне Лёзненшчыны ад старажытных часоў да сярэдзіны 1990-ых гадоў.
Дабралюбаўка (Усходне-Казахстанская вобласць)
Дабралюбаўка — сяло ў Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Самарскай сельскай акругі. Код КАТА — 635063105.
Лёзненскі ваенна-гістарычны музей
У музеі размешчана багатая экспазіцыя, прысвечаная Вялікай Айчыннай вайне. У экспазіцыях музея прадстаўлены археалагічныя знаходкі, матэрыялы пра знакамітых землякоў. У выставачнай зале рэгулярна праводзяцца зменныя выстаўкі.
Дабралюбаўка (Усходне-Казахстанская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 158 чалавек (82 мужчыны і 76 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 16 чалавек (10 мужчын і 6 жанчын).
Кацюша (мемарыяльны комплекс)
Аршанскі мемарыяльны комплекс «Кацюша» — мемарыяльны комплекс размешчаны на вуліцы Магілёўскай, каля моста праз Дняпро, па левым беразе ракі.
Перадгісторыя
У пачатку Вялікай Айчыннай вайны (28 чэрвеня 1941 г.) па распараджэнні Вярхоўнага камандавання была сфарміравана батарэя рэактыўных установак («Кацюша») на чале з капітанам Іванам Андрэевічам Флёравым. Захапіўшы Оршу, гітлераўцы наступалі на Смаленск. У Оршу адзін за адным прыбывалі варожыя эшалоны з баявой тэхнікай і жывой сілай. Камандзір эксперыментальнай батарэі рэактыўнай артылерыі ВМ-13 капітан І. А. Флёраў атрымаў загад адкрыць агонь па Аршанскім чыгуначным вузле і пераправах праз Дняпро і р. Аршыца. 14 ліпеня ў 15 гадзін 15 мінут раздаўся першы ў гісторыі войнаў залп рэактыўных мінамётаў на чыгуначнай станцыі Орша.
Мемарыяльны комплекс
Мемарыяльны комплекс створаны ў 1960 г. (арх. Ю. Градаў, В. Занковіч, Л. Левін; метал, бетон, каменная крошка). Кампазіцыя мемарыяла грунтуецца па кантрасце аб'ёмаў, асіметрычнасці і рознамаштабнасці мас. Справа пры ўваходзе на тэрыторыю мемарыяла размешчаны невялікі чорны куб з інфармацыйным надпісам. На ўзвышшы злева ў лінію пастаўлены ў выразным рытме васьмімятровыя, імкліва нацэленыя ў вышыню жалезабетонныя элементы – рэйкі (размешчаны на 6 тумбах з пяціканцовымі залатымі зоркамі на чорным фоне), якія сімвалізуюць пускавыя ўстаноўкі. У цэнтры самай высокай пляцоўкі комплексу, пакрытай шырокай белай стужкай бетоннага стылабата, па пастаменце – макет рэактыўнага мінамёта «Кацюша». Суровыя тоны чорных пастаментаў пад зеленаватымі рэйкамі-блокамі, чырвоныя тарцы цаглін, якімі выкладзена пляцоўка перад белым стылабатам з зялёна-чырвоным макетам рэактыўнай устаноўкі на ім, асацыіруюцца з драматызмам адгрымеўшых баёў.
Acquis communautaire
Acquis communautaire (acquis), што азначае «здабытак супольнасці» — прававая сістэма Еўрапейскага Саюза, якая ўключае акты заканадаўства Еўрапейскага Саюза (але не абмяжоўваецца імі), прынятыя ў рамках Еўрапейскай супольнасці, Агульнай знешняй палітыкі і палітыкі бяспекі і Супрацоўніцтва ў сферы юстыцыі і ўнутраных спраў.
Такая сістэма стваралася і развівалася на працягу амаль 50 гадоў і ўтрымлівае больш за 14 000 розных відаў прававых актаў і амаль 9000 рашэнняў Суда ЕС.
Гэта сукупнасць агульных правоў і абавязацельстваў, абавязковых да выканання ва ўсіх краінах-сябрах ЕС. Здабытак пастаянна змяняецца і абагульняецца. Ён уключае:
Такім чынам, пад здабыткам Супольнасці разумеюцца не толькі законы Супольнасці ў вузкім сэнсе, але і ўсе акты, прынятыя ў рамках другога і трэцяга «сталпоў» Еўрапейскага Саюза і вызначаныя ў дагаворах агульныя мэты.
Перш чым уступіць у Еўрапейскі Саюз, краіны-заяўнікі павінны прыняць здабытак Супольнасці. Выключэнні магчымыя толькі пры асаблівых абставінах, і іх сфера абмежаваная. Саюз поўны рашучасці захоўваць здабытак Супольнасці ў яго цэласнасці і развіваць яго далей.
Права ЕС звернута перш за ўсё да дзяржаў-членаў ЕС. Яны павінны няўхільна прытрымлівацца прававых установак дырэктыў, рэгламентаў, рашэнняў і іншых актаў ЕС, паколькі ў момант ўступлення ў гэта аб’яднанне добраахвотна аддалі яму частку свайго суверэнітэту.
Адначасова многія дзяржавы Еўропы, якія сёння не з’яўляюцца членамі ЕС, выказалі сваё жаданне ў будучыні ўступіць у гэты Саюз. Адною з асноўных умоў прыняцця ў ЕС новых чальцоў ёсць адаптацыя іх унутранага заканадаўства да права ЕС. Пры гэтым пад адаптацыяй разумеюць сістэму аднабаковых мер, якія прымаюцца дзяржавамі, якія маюць намер уступіць у ЕС, з мэтай прывядзення сваіх заканадаўчых сістэм у адпаведнасць з абавязковым мінімумам заканадаўства ЕС. Такі абавязковы мінімум атрымаў назву acquis communautaire, што ў перакладзе з французскага азначае здабытак супольнасці.  Гэты здабытак супольнасці быў распрацаваны ў сярэдзіне 90-х гадоў для 10 дзяржаў Цэнтральнай і Усходняй Еўропы, а таксама Кіпра, з якімі ЕС на той час усталяваў адносіны асацыяцыі.
З краінамі, якія падпісалі еўрапейскія пагадненні, адбываецца так званая працэдура скрынінга заканадаўства, калі ўвесь аб'ём заканадаўства краін-кандыдатаў, які адносіцца да кампетэнцыі ЕС, паслядоўна правяраецца на адпаведнасць заканадаўству ЕС, на што вылучаецца адпаведная экспертная і фінансавая падтрымка. Такім чынам, за пяць-сем гадоў заканадаўства краіны-кандыдата цалкам прыводзіцца ў адпаведнасць з заканадаўствам ЕС, што зрабіла магчымым іх інтэграцыю ва ўнутраны рынак, і, нарэшце, ўступленне ў ЕС.
Склад acquis communautaire
У цяперашні час acquis communautaire складаецца з наступных раздзелаў: Раздзел 1. Вольны рух тавараў Раздзел 2. Вольны рух працоўнай сілы Раздзел 3. Вольны рух прадастаўлення паслуг Раздзел 4. Вольны рух капіталаў Раздзел 5. Дзяржаўныя закупкі Раздзел 6. Заканадаўства аб кампаніі Раздзел 7. Заканадаўства аб інтэлектуальнай уласнасці Раздзел 8. Палітыка па канкурэнцыі Раздзел 9. Фінансавыя паслугі Раздзел 10. Інфармацыйнае грамадства і медыя Раздзел 11. Сельская гаспадарка і сельская развіццё Раздзел 12. Бяспека ежы, ветэрынарная і фітасанітарная палітыка Раздзел 13. Рыбалоўства Раздзел 14. Транспартная палітыка Раздзел 15. Энергетыка Раздзел 16. Падаткаабкладанне Раздзел 17. Эканоміка і манетарная палітыка Раздзел 18. Статыстыка Раздзел 19. Сацыяльная палітыка і занятасць Раздзел 20. Прамысловая палітыка Раздзел 21. ТрансЕўрапейскія сеткі Раздзел 22. Рэгіянальная палітыка і каардынацыя структурных інструментаў Раздзел 23. Судовая вытворчасць і асноўныя правы Раздзел 24. Юстыцыя, свабода і бяспека Раздзел 25. Навука і даследаванні Раздзел 26. Адукацыя і культура Раздзел 27. Навакольнае асяроддзе Раздзел 28. Абарона правоў спажыўцоў і ахова здароўя Раздзел 29. Мытны саюз Раздзел 30. Знешнія зносіны Раздзел 31. Замежная палітыка, палітыка абароны Раздзел 32. Фінансавы кантроль Раздзел 33. Фінансавая і бюджэтная палітыка Раздзел 34. Інстытуты Раздзел 35. Іншыя праблемы
Расійская акупацыя Кіеўскай вобласці
Расійская акупацыя Кіеўскай вобласці — ваенная акупацыя, якая пачалася ў першы дзень расійскага ўварвання ва Украіну 24 лютага 2022 г. Сталіца Кіеў так і не была захоплена і падверглася інтэнсіўным бамбардзіроўкам. Аднак у паўночнай і заходняй частках вобласці было захоплена шмат гарадоў.
Прыбыццё расійскіх войск
24 лютага 2022 года расійскія войскі пачалі ўварванне ва Украіну, галоўнай мэтай якіх была сталіца Кіеў. Расійскія войскі ўвайшлі ў Кіеўскую вобласць і хутка захапілі Чарнобыль і Прыпяць у Чарнобыльскай зоне адчужэння.
Да 26 лютага 2022 года расійскія войскі захапілі Гастомель, Барадзянку, Ворзель і Бучу. І вялі жудасны бой за аэрапорт Антонаў, які прывёў да перамогі рускіх.
Кіеў
Раніцай 25 лютага трое расійскіх дыверсантаў у вопратцы ўкраінскіх вайскоўцаў увайшлі ў Абалонскі раён за 10 кіламетраў (6 міль) на поўнач ад будынка Вярхоўнай Рады, дзе знаходзіцца парламент Украіны.
27 лютага працягваліся сутыкненні ўкраінскіх сіл з расейскімі дыверсантамі. Тым часам мясцовыя ўлады заставаліся непахіснымі ў тым, што горад усё яшчэ знаходзіцца пад поўным кантролем Украіны.
28 лютага новая хваля расейскіх войскаў прасунулася да Кіева, але непасрэднага бою не было: у той дзень па горадзе было выпушчана толькі тры ракеты. Спадарожнікавыя здымкі паказалі існаванне доўгай калоны расейскіх аўтамабіляў, якія накіроўваліся ў Кіеў па шашы даўжынёй 64 кіламетры (40 міль), якая набліжалася да Кіева з поўначы і знаходзілася прыблізна ў 39 км (24 мілі) ад цэнтра Кіева.
Раніцай 1 сакавіка Міністэрства абароны Расеі распаўсюдзіла апавяшчэнне аб эвакуацыі мясцовых грамадзянскіх асоб, што яны маюць намер нанесці ўдар па ўкраінскіх электраперадач вакол Кіева і што ўсе бліжэйшыя жыхары павінны пакінуць гэты раён. Праз некалькі гадзін расейская ракета ўразіла Кіеўскую тэлевежу, забіўшы пяць чалавек і яшчэ пяць параніўшы. Мэр Кіева Віталь Клічко забараніў продаж алкаголю ў Кіеве, адначасова звярнуўшыся да ўладальнікаў крамаў і аптэкных сетак з заклікам не «карыстацца» сітуацыяй, падымаючы цэны на «харчаванне, тавары першай неабходнасці і лекі».
22 сакавіка ўкраінскія войскі перайшлі ў контрнаступленне, каб адбіць расейцаў ад горада. Украінскія сілы эвакуявалі тысячы людзей з бліжэйшых прыгарадаў і пасёлкаў, у тым ліку 20 000 чалавек толькі ў Барыспалі, і вярнулі навакольныя вёскі і гарады.
Бровары і Лук’янаўка
10 сакавіка была заўважаная расейская бронетэхніка, якая накіроўвалася ў бок Бровараў, неўзабаве пасля захопу горада Лук’янаўка.
Палушкіна (Шумяцкі раён)
Палушкіна (Полушкино) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Азёрнага сельскага паселішча.
Расійская акупацыя Кіеўскай вобласці
Бровары і Лук’янаўка
28 сакавіка ўкраінскія войскі вярнулі Лук’янаўку і выціснулі расійскія войскі з Бровараў. На Лук’янаўцы разбурана большасць дамоў, на вуліцах засталіся падбітыя расійскія танкі.
29 сакавіка Расія пачала абстрэльваць раён Бровараў. Быў падпалены склад, а бліжэйшыя вёскі панеслі сур’ёзны ўрон.
Палушкіна (Шумяцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Палушкіна абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Расійская акупацыя Кіеўскай вобласці
Украінскае контрнаступленне
28 сакавіка ўкраінскія войскі выйгралі бітву пад Ірпенем і пачалі адбіваць многія населеныя пункты.
Да 2 красавіка ўкраінскія вайскоўцы адбілі ўсю Кіеўскую вобласць, спыніўшы акупацыю.
Аперацыі па размініраванні
Расейскія войскі раскідалі міны па раёнах, адкуль яны адышлі, і пачаліся аперацыі па размініраванні, пры гэтым ЗША плануюць выдзеліць 89 мільёнаў долараў на размініраванне Кіеўскай, Чарнігаўскай, Жытомірскай і Сумскай абласцей.
8 траўня народны дэпутат Украіны Юлія Цімашэнка заявіла аб завяршэнні работ па размініраванні Кіеўскай вобласці.
Чарнобыльская АЭС
У Чарнобылі расейскія салдаты выкралі з лябараторыі АЭС небясьпечны радыеактыўны пыл і рэчывы.
Барадзянка
Расейскія войскі інтэнсіўна бамбілі Барадзянку пад Кіевам. Ноччу вайскоўцы з касетных боепрыпасаў абстралялі жылы дом. Яны таксама пакінулі міны ў грамадзянскіх раёнах.
Буча
Калі Буча была пад расейскай акупацыяй, расейскія салдаты гвалтавалі, зьвязвалі і забівалі мірных жыхароў Бучы і пакідалі іх паміраць на вуліцах. Калі расійскія войскі адышлі, яны пакінулі незлічоныя танкі ў разбураных дамах цывільных і пакінулі трупы ляжаць па ўсім горадзе, а таксама міны.
Ірпінь
6 сакавіка 2022 года расейскія войскі абстралялі скрыжаванне, дзе жыхары Ірпеня беглі ў Кіеў, у выніку чаго загінулі 8 чалавек.
Прасковіна
Прасковіна (Просковино) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Азёрнага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Прасковіна абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Віктар Уладзіміравіч Саркісьян
Віктар Уладзіміравіч Саркісья́н (нар., г. Каменск-Шахцінскі, Растоўская вобласць, РСФСР) — беларускі артыст балета. Народны артыст БССР (1975).
Біяграфія
Пасля сканчэння Беларускае харэаграфічнае вучылішча ў 1967 годзе быў салістам Дзяржаўнага тэатра оперы і балета Беларусі да 1989 года. У 1967—1973 гадах адначасова выкладчык Беларускае харэаграфічнае вучылішча, у 1983—1985 галоўны балетмайстар Дзяржаўнага тэатра музычнай камедыі Беларусі.
У 1989—1992 гадах працаваў у Дамаску (Сірыя) у.
Член Беларускага саюза тэатральных дзеячаў з 1973 года.
Творчасць
Танец Саркісьяна вылучаецца пластычнай выразнасцю, моцнай экспрэсіяй, віртуознай тэхнікай, вялікім скачком. Індывідуальнасць артыста здольная асіміляваць розныя ролі і стылі. Яму падуладныя класіка і характарнасць, гратэск і героіка. Дэбютаваў у партыі Базіля («Дон Кіхот» Л. Мінкуса). Сярод лепшых партый: Нуралі («» Б. Асаф’ева), Армен («» А. Хачатурана), П’еро («Арлекінада» Р. Дрыга), Іван («Альпійская балада» Я. Глебава), Тарэра («» Ж. Бізэ — Р. Шчадрына), Крас («» А. Хачатурана). Найб. нечаканыя яркія і выразныя, з’едліва саркастычныя і трагічна гратэскавыя вобразы Саркісьяна: кароль Філіп («Тыль Уленшпігель» Я. Глебава) і Д’ябал («Стварэнне свету» А. Пятрова). 3 іншых партый: Юнак («Пасля балю» Г. Вагнера), Тыль і Машэка («Тыль Уленшпігель» і «Курган» Я. Глебава), Блазан і Ротбарт, Кот («Лебядзінае возера», «Спячая прыгажуня» П. Чайкоўскага), Чыпаліна («» К. Хачатурана), Блазан («» С. Пракоф’ева). Выступіў як балетмайстар у спектаклях: «Паненка і хуліган» на музыку Дз. Шастаковіча (1982), «» Ф. Легара (1984), «Дзяніс Давыдаў» А. Мдывані (1985) у тэатры музычнай камедыі; «» Ж. Афенбаха (1983) і «» Р. Штрауса (1987) у тэатры оперы і балета.
Узнагароды
Лаўрэат 1-га (1969, Масква).
Дзмітрый Сцяпанавіч Маўчанскі
Дзмітрый Сцяпанавіч Маўчанскі (26 кастрычніка 1901, вёска Рагатка, Барысаўскі раён — 23 чэрвеня 1979) — адзін з арганізатараў і кіраўнікоў партыйнага падполля і партызанскага руху на тэрыторыі Магілёўскай вобласці.
Біяграфія
Член КПСС з 1927 года. Скончыў Камуністычны інстытут журналістыкі ў Мінску (1934), Вышэйшую школу партагранізатараў пры ЦК ВКП(б) (1946). Перад вайной сакратар Магілёўскага абкама КП(б)Б. З 1942 года ў ЦШПР, з 2 красавіка 1943 па 23 красавіка 1944 сакратар Магілёўскага падпольнага абкама КП(б)Б, адзін з кіраўнікоў Магілёўскага партызанскага злучэння. Пасля вайны сакратар Магілёўскага, Маладзечанскага абкамаў КПБ, на савецкай рабоце. Кандыдат у члены ЦК КП(б)Б у 1940—52 гадах, член Рэвізійнай камісіі КПБ у 1952—54 гадах. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР у 1938—47. Ганаровы грамадзянін горада Маладзечна (1974).
Памяць
Яго іменем названы вуліцы ў Мінске і Маладзечне; на доме ў Маладзечне, дзе ён жыў, устаноўлена мемарыяльная дошка.
Раманішчы
Рама́нішчы (, Романищи) — вёска ў Акцябрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Пратасаўскага сельсавета.
Размяшчэнне
У 30 км на паўночны ўсход ад гарадскога пасёлка Акцябрскі, 173 км ад Гомеля, 17 км ад чыгуначнай станцыі Ратміравічы, размешчанай на чыгунцы Бабруйск — Рабкор, адгалінаванні лініі Асіповічы — Жлобін.
Экалогія і прырода
На захадзе і ўсходзе мяжуе з лесам.
Транспартная сетка
Побач аўтадарога Парычы — Акцябрскі.
Інфармацыя
Планіроўка складаецца з кароткай прамалінейнай вуліцы, блізкай да шыротнай арыентацыі, да якой на ўсходзе далучаецца мерыдыянальная вуліца. Забудова аднабаковая, драўляная, сядзібнага тыпу. У складзе сельскагаспадарчага ДП «Майсееўка» з цэнтрам у аднайменнай вёсцы, жывёлагадоўчая ферма. Клуб, крама.
Гісторыя
Па пісьмовых крыніцах вядомая з XIX стагоддзя як вёска ў Чэрнінскай воласці Бабруйскага павета Мінскай губерні. Пад 1879 годам згадана ў ліку паселішчаў Чэрнінскага царкоўнага прыходу. На 1897 год у вёсцы знаходзіўся хлебазапасны магазін. У 1910 годзе ў наёмнай хаце адкрыта школа, а ў 1914 годзе для яе пабудаваны ўласны будынак.
З 20 жніўня 1924 года да 16 ліпеня 1954 года цэнтр Раманішчаўскага сельсавета Парыцкага, з 26 чэрвеня 1939 года Акцябрскага раёнаў. Да 26 ліпеня 1930 года ў складзе Бабруйскай акругі, з 20 лютага 1938 года Палескай, з 20 верасня 1944 года Бабруйскай, з 8 студзеня 1954 года Гомельскай абласцей. У 1929 годзе арганізаваны калгас «Савецкая Беларусь», працавала гамарня. Пачатковая школа ў 1930-я гады ператворана ў сямігадовую. Падчас Вялікай Айчыннай вайны у красавіку 1942 года нямецкія акупанты спалілі 30 двароў і забілі 21 жыхара. 15 жыхароў загінулі на фронце.
Землеўпарадкавальны факультэт БДСГА
Землеўпарадкавальны факультэт — адзін з факультэтаў Беларускай дзяржаўнай сельскагаспадарчай акадэміі.
Гісторыя
Факультэт з’яўляецца цэнтрам падрыхтоўкі кадраў для дзяржаўнай землеўпарадкавальнай і картографа-геадэзічнай службы краіны. Факультэт быў утвораны ў 1924 годзе, але пачатак гісторыі бярэ з адкрыцця ў 1859 годзе зямельна-таксатарскіх класаў пры Горыгорацкай земляробчай школе.
Сярод выбітных выпускнікоў землеўпарадкавальнага факультэта прафесары П. А. Атрушкевіч, П. В. Ковель, В. Ф. Калмыкоў, Ф. К. Курапаценка, А. А. Саламонаў, ганаровы доктар акадэміі Г. І. Кузняцоў, намеснік старшыні Дзяржаўнага камітэта па маёмасці Рэспублікі Беларусь А. В. Літрэеў, генеральны дырэктар РУП «Праектны інстытут Белдзіпразем» У. В. Шалыпін і многія іншыя.
Спецыяльнасці
На землеўпарадкавальным факультэце ажыццяўляецца падрыхтоўка спецыялістаў з вышэйшай адукацыяй па дзвюх спецыяльнасцях першай ступені і адной спецыяльнасці другой ступені вышэйшай адукацыі. На першай ступені вышэйшай адукацыі падрыхтоўка ажыццяўляецца па спэцыяльнасцях «землеўпарадкаванне» і «зямельны кадастр» (вочная форма атрымання адукацыі). На другой ступені вышэйшай адукацыі — па спецыяльнасцях «землеўпарадкаванне», «кадастр і маніторынг земляў» (вочная і завочная формы атрымання адукацыі).
Кафедры
У склад факультэта ўваходзяць тры кафедры, на якіх працуюць высокакваліфікаваныя спецыялісты. Кафедры аснашчаныя сучасным абсталяваннем, маюцца чатыры сучасныя камп’ютарныя класы, вучэбна-метадычны кабінет, вучэбна-геадэзічны палігон «Горкі».
Валерый Пятровіч Астапаў
Вале́рый Пятровіч Аста́паў (нар., в. Хальч, Веткаўскі раён, Гомельская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч, былы міністр па надзвычайных сітуацыях Рэспублікі Беларусь (1999—2004). Генерал-маёр унутранай службы.
Біяграфія
Нарадзіўся 2 студзеня 1942 года ў в. Хальч Веткаўскага раёна Гомельскай вобласці. У 1961 годзе скончыў Харкаўскае пажарна-тэхнічнае вучылішча, у 1968 годзе — Беларускі політэхнічны інстытут.
У органах унутраных спраў — з 1958 года. Службу пачынаў начальнікам варты СВПЧ-2 па ахове Фрунзенскага раёна г. Мінска. Затым кіраваў СВПЧ Ленінскага і Савецкага раёнаў г. Мінска. Працаваў намеснікам начальніка УПА і начальнікам АПА УУС Мінскага аблвыканкама, начальнікам Упраўлення пажарнай аховы МУС БССР, начальнікам Галоўнага ўпраўлення пажарнай аховы МУС Рэспублікі Беларусь. Да прызначэння міністрам па надзвычайных сітуацыях узначальваў Галоўнае ўпраўленне ваенізаванай пажарнай службы МУС Рэспублікі Беларусь.
20 студзеня 1999 года прызначаны Міністрам па надзвычайных сітуацыях Рэспублікі Беларусь.
29 снежня 2004 года вызвалены ад пасады Міністра па надзвычайных сітуацыях у сувязі са звальненнем у запас.
Прудок (Шумяцкі раён)
Прудок (Прудок) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Азёрнага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Прудок абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Адміністрацыйны падзел Балгарыі
Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Балгарыі — падзел тэрыторыі Рэспублікі Балгарыя на пэўныя часткі ў мэтах эфектыўнай арганізацыі дзяржаўнага кіравання і мясцовага самакіравання. У цяперашні час ён мае два ўзроўні — 28 абласцей (областа), падзеленых на 265 абшчын (общини).
Абшчыны
Адміністрацыйна-тэрытарыяльнымі адзінкамі, у якіх у асноўным ажыццяўляецца мясцовае самакіраванне ў Балгарыі, з’яўляюцца абшчыны. Іх колькасць — 265.
Вобласці
Існуючыя вобласці (іх 28) былі ўтвораны ў 1999 годзе, яны супадаюць з акругамі, якія існавалі з 1959 па 1987 год, у асноўным па межах і цалкам па адміністрацыйных цэнтрах: Благоеўград, Бургас, Варна, Вяліка-Тырнава, Відзін, Враца, Габрава, Добрыч, Кырджалі, Кюстэндзіл, Ловеч, Мантана, Пазарджык, Пернік, Плевен, Плоўдзіў, Разград, Русэ, Сілістра, Слівен, Смолян, горад Сафія, Стара-Загора, Тырговіштэ, Хаскава, Шумен, Ямбал.
Спіс абласцей:
Інстытут жывапісу, скульптуры і архітэктуры імя І. Я. Рэпіна
'''Санкт-Пецярбургскі ордэны Працоўнага Чырвонага Сцяга дзяржаўны акадэмічны інстытут жывапісу, скульптуры і архітэктуры імя І. Я. Рэпіна''' (Институт живописи, скульптуры и архитектуры имени И. Е. Репина) — найстарэйшая і найбуйнейшая ў Расіі вышэйшая мастацкая навучальная ўстанова, якая вядзе сваю гісторыю ад Імператарскай Акадэміі мастацтваў. Заснаваны ў 1757 годзе. Інстытут разам з Маскоўскім дзяржаўным акадэмічным мастацкім інстытутам імя Сурыкава ўваходзіць у структуру Расійскай акадэміі мастацтваў. З 2015 года інстытут знаходзіцца пад кіраваннем Міністэрства культуры Расіі.
Гісторыя
Заснаваны ў 1757 годзе ў Пецярбургу як Выхавальнае вучылішча Імператарскай Акадэміі мастацтваў. У 1894 годзе пераўтвораны ў Вышэйшае мастацкае вучылішча, у 1918 — у Петраградскія дзяржаўныя вольныя мастацка-вучэбныя майстэрні, у 1926 — Вышэйшы мастастацка-тэхнічны інстытут, у 1934—1944 — Ленінградскі інстытут жывапісу, скульптуры і архітэктуры, з 1944 імя І. Я. Рэпіна, з 1992 сучасная назва.
3 1933 года ўваходзіў у сістэму Усерасійскай Акадэміі мастацтваў, з 1947 — Акадэміі мастацтваў СССР, з 1992 — Расійскай Акадэміі мастацтваў.
Стуктура
Мае факультэты жывапісу, графікі, скульптуры, архітэктуры, тэорыі і гісторыі мастацтваў, майстэрні станковага жывапісу, тэатральна-дэкарацыйнага жывапісу, манументальнага жывапісу, рэстаўрацыйную, аспірантуру.
Вядомыя выкладчыкі
Сярод выкладчыкаў інстытута А. Мыльнікаў, М. Анікушкін, П. Фамін, Ю. Няпрынцаў, У. Ветрагонскі, А. Жук і інш.
Вядомыя выпускнікі
У інстытуце вучыліся беларускія мастакі і мастацтвазнаўцы З. Азгур, Н. Высоцкая, В. Заганек, Я. Зайцаў, А. Мазалёў, П. Масленікаў, Г. Мурамцаў, В. Мурашоў, А. Паслядовіч, У. Стальмашонак, Я. Чамадураў, H. Шчасная, А. Шыбнёў і інш.
Мілан Экерт
Мі́лан Э́керт (Milan Ekert; нар. 2 сакавіка 1965, Пльзень, Чэхаславакія) — чэшскі палітычны дзеяч, дэпутат дэпутацкай палаты парламента ад сацыял-дэмакратычнай партыі (ЧСДП). У 2014—2018 гадах быў паслом Чэхіі ў Беларусі, з 2018 года пасол у Азербайджане.
Біяграфія
Навучаўся ў сярэдняй школе ў Клатавы. Скончыў факультэт аграноміі філіяла Чэшскага аграрнага ўніверсітэта ў Чэске-Будзеёвіцах (1984—1988), працаваць пачаў тэхнічным экспертам.
Адслужыўшы ў войску (1988—1989), працаваў аграномам на ферме, праектным архітэктарам, землемерам.
На выбарах 1996 года быў выбраны ў дэпутацкую палату ад ЧСДП (выбарчая акруга Заходне-Чэшскі край). Перавыбіраўся ў 1998 і 2002 гадах. У 1996—1998 уваходзіў у сельскагаспадарчы камітэт, у 1998—2002 — у бюджэтным камітэце, у 1998—2004 — у камітэце па пытаннях еўрапейскай інтэграцыі, таксама ў 1998—2006 — старшыня пастаяннай дэлегацыі Парламента ў Міжпарламенцкім звязе. У 2000—2003 быў намеснікам старшыні парламенцкай фракцыі ЧСДП.
У маі — ліпені 2004 часова ўваходзіў у склад Еўрапарламента, член Сельскагаспадарчага камітэта. У 2004—2006 — сябра камітэту па еўрапейскіх справах Парламента ЧР.
Займаўся камунальнай палітыкай. На камунальных выбарах 1998 беспаспяхова вылучаўся ў раду горада Клатавы ад ЧСДП, а ў 2002 і 2006 быў абраны сябрам рады Клатавы.
З 2006 — у структуры Міністэрства замежных спраў, сакратар намесніка міністра. З 2008 працаваў у пасольстве ў Кіеве (віцэ-консул, прэс-аташэ).
У 2010 Мілан Экерт быў прызначаны прэс-аташэ чэшскага пасольства ў Кіеве. У 2014—2018 гадах быў паслом Чэхіі ў Беларусі, з 2018 года пасол у Азербайджане.
Валодае рускай, англійскай, разумее нямецкую, украінскую мовы.
Спіс аб’ектаў PGC (908001—909000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (908001—909000)
Шубаркайын
Шубаркайын (, да 2017 г. — Панцеляймонаўка ) — сяло ў Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Самарскай сельскай акругі. Код КАТА — 635063500.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 355 чалавек (171 мужчына і 184 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 218 чалавек (111 мужчын і 107 жанчын).
Буда (Шумяцкі раён)
Буда (Буда) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Азёрнага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Буда абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Матчы чэмпіянату свету па снукеры 2014
Чэмпіяна́т све́ту 2014 (World Snooker Championship 2014, таксама вядомы як Dafabet World Snooker Championship 2014 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 19 красавіка па 5 мая 2014 года ў тэатры Крусібл, у Шэфілдзе, Англія.
Аляксандр Пятровіч Сасноўскі
Біяграфія
Скончыў у 1978 годзе Беларускую кансерваторыю па класе Х. Абраміса, у 1983 годзе Ленінградскую кансерваторыю па класе Ю. Цеміркана. У 1981—1991 і з 1993 дырыжор, з 1994 галоўны дырыжор Беларускага дзяржаўнага музычнага тэатра. 3 1988 адначасова мастацкі кіраўнік і галоўны дырыжор сімфанічнага аркестра Брэсцкага абласнога тэатра драмы і музыкі. 3 1994 выкладае ў Беларускай акадэміі музыкі.
Творчасць
Творчасці Сасноўскага ўласцівы прафесійнае майстэрства, артыстызм, актыўнасць дырыжорскай волі, эмацыянальнасць і экспрэсія. Выразная мануальная тэхніка і ўяўная лёгкасць выканання — характэрныя рысы яго індывідуальнага стылю, якія абумоўліваюць высокую якасць гучання аркестра і зладжанасць музычн.-тэатр. ансамбля. Пад яго музычным кіраўніцтвам пастаўлены аперэты «» Ф. Легара (1984), «Мільянерка» Я. Глебава (1987), «Клоп» (1988), «»  (1992), «»  (1994), «Шклянка вады» У. Кандрусевіча (1995), «» І. Штрауса (1997), «Дарагая Памэла» М. Самойлава, «Севастопальскі вальс» К. Лістова, «Цалуй мяне, Кэт!» К. Портэра (усе 1998), «Даратэя» Ц. Хрэннікава (2000), опера «Viva la mamma!, або Пікантныя кашмары тэатральнага жыцця» Г. Даніцэці (1993), балеты «Штраусіяна» на музыку Штрауса (1992), «» на музыку Ф. Шапена (1995), «» Ж. Бізэ — Р. Шчадрына (1998) і інш.
Адміністрацыйны падзел Францыі
Адміністрацыйны падзел Францыі — іерархічная сістэма тэрыторый і кіравання тэрыторыямі Францыі. Адміністрацыйны падзел Францыі выконвае тры галоўныя функцыі: палітычную (тэрытарыяльныя супольнасці), электаральную (выбарчыя акругі) і адміністрацыйную (дэцэнтралізаваныя дзяржаўныя органы).
На 1 студзеня 2012 года тэрыторыя Францыі, якая ўключае метраполію (тэрыторыю на кантыненце) і заморскія ўладанні Францыі, падзелена на наступныя, іерархічна падпарадкаваныя часткі:
Заморскія ўладанні Францыі таксама маюць свой адміністрацыйны падзел.
{| style="background:none;" cellspacing="0" cellpadding="0"
Антычны храм (Сан-Сусі)
Антычны храм (Antikentempel) — невялікага памеру маноптар у заходняй частцы парку Сан-Сусі ў Патсдаме. Пабудаваны пры Фрыдрыху Вялікім па праекце Карла фон Гонтарда для захоўвання каралеўскай калекцыі твораў антычнага мастацтва, манет і гем. Будынак быў пабудаваны ў 1768—1769 гадах каля Новага палаца, на поўнач ад галоўнай алеі парку як пандан да Храма дружбы. З 1921 года Антычны храм выконвае функцыю маўзалея для членаў дому Гогенцолернаў і закрыты для доступу публікі.
Музей
Як і карцінная галерэя Сан-Сусі, Антычны храм першапачаткова праектаваўся як музей, і ў часы Фрыдрыха Вялікага яго можна было агледзець па папярэдняй дамоўленасці з кашталянам Новага палаца. У экспазіцыі апроч дзясяткаў прадметаў антычнага мастацтва малых формаў (мармуровыя урны, бронзавыя статуэткі, інструменты, гіркі, кераміка), на мармуровых пастаментах былі пастаўлены дзесяць мармуровых статуй у чалавечы рост, так званая «сям’я Лікамеда». Іх Фрыдрых Вялікі набыў у французскага кардынала Мельхіёра дэ Паліньяка. На пяцідзесяці пазалочаных кансолях размяшчаліся мармуровыя, базальтавыя і бронзавыя бюсты, 31 з якіх таксама былі набыты ў Паліньяка. Астатнія прыбылі ў Патсдам з Байрэйта, з фондаў любімай сястры Фрыдрыха і прыхільніцы антычнасці Вільгельміны Прускай. Бакавы кабінет, увайсці ў які можна толькі праз дзверы з асноўнай круглай залы, прызначаўся для экспазіцыі калекцыі манет і гем, набытай у барона Філіпа фон Штоша. У чатырох шафах з кедравага дрэва знаходзілася больш 9200 залатых, сярэбраных і бронзавых манет, 4370 гем і камей, 48 мармуровых, тэракотавых і бронзавых рэльефаў, а таксама кнігі па археалогіі з бібліятэкі Фрыдрыха Вялікага.
Мемарыял
Фрыдрых Вільгельм II, які ўзышоў на прускі трон у 1797 годзе, ва ўказе свайму кабінету ад 1 верасня 1798 года распарадзіўся «… у мэтах спрыяння вывучэнню старажытнасцей і мастацтва … аб’яднаць збор медалёў і антычнасці з Антычнага храма ў Патсдаме з падобнымі калекцыямі ў Берліне і даручыць Акадэміі навук…». У тым жа годзе збор манет і гем пераехаў у антычны кабінет Гарадскога палаца. Скульптуры, якія заставаліся ў храме пасля паражэння Прусіі ў бітве пры Іене і Аўэрштэце ў 1806 годзе, пры французскай акупацыі па загадзе Напалеона былі вывезены ў якасці трафеяў у Францыю. У Прусію яны вярнуліся ў 1815 годзе і пасля рэстаўрацыі ў майстэрні скульптара Крысціяна Даніэля Раўха размясціліся ў Старым музеі ў Берліне, які адкрыўся ў 1830 годзе. У спусцелым Антычным храме па загадзе Фрыдрыха Вільгельма III у чэрвені 1828 года была выстаўлена другая версія створанага Крысціянам Даніэлем Раўхам саркафага памерлай 19 ліпеня 1810 года каралевы Луізы Мекленбург-Стрэліцкай (арыгінал — у маўзалеі палацавага парку Шарлотэнбург у Берліне). У 1877 годзе саркафаг быў перанесены з Антычнага храма ў адкрыты для доступу публікі музей Гогенцолернаў у берлінскім палацы Манбіжу, разбураным у Другую сусветную вайну.
Планы рэканструкцыі
Пры Вільгельме II Антычны храм планавалася выкарыстоўваць у якасці прыдворнай капліцы. Архітэктар Эрнст Эберхард фон Інэ падрыхтаваў некалькі праектаў. Першы з іх прадугледжваў афармленне ў стылі італьянскага рэнесансу, другі — у класіцыстычным стылі. Праекты не былі рэалізаваны праз пачатак Першай сусветнай вайны. Не было выканана і ўказанне ператварыць будынак у пахавальню імператарскай сям’і. Тым не менш, імператрыца Аўгуста Вікторыя ў адпаведнасці з яе пажаданнем была пахавана 19 красавіка 1921 года ў Антычным храме, які аж да 1940-х гадоў быў месцам пахавання некалькіх Гогенцолернаў.
Маўзалей
год У Антычным храме пахаваны пяць членаў дому Гогенцолернаў:
Кангрэс новай беларускай дыяспары Еўропы і ЗША
Кангрэс новай беларускай дыяспары Еўропы і ЗША – міжнароднае аб'яднанне людзей, заснаванае на прынцыпах плюралізму, прафесіяналізму, а таксама інавацыйнага мыслення ў спалучэнні з імкненнем да канкрэтных дзеянняў. У працы Кангрэса ўдзельнічае новае пакаленне беларускай дыяспары з Эстоніі, Латвіі, Літвы, Швецыі, Даніі, Расіі, Украіны, Польшчы, Чэхіі, Германіі, Бельгіі, Нідэрландаў, Швейцарыі, Францыі, ЗША, а таксама беларускія студэнты ЕГУ і праграм навучання беларускіх студэнтаў у Эстоніі, Латвіі, Польшчы, Швецыі. Гэта сетка, якая аб'ядноўвае прадстаўнікоў новага пакалення беларусаў у дыяспары і Беларусі. Яна займаецца лабіраваннем беларускіх інтарэсаў за мяжой, падтрымкай роднай культуры і мовы, кансалідацыяй маладога пакалення беларусаў, інфармацыйнымі і адукацыйнымі праектамі.
Гісторыя
Першы Кангрэс адбыўся ў Таліне (Эстонія) у сакавіку 2008 г. Другі – у Страсбургу (Францыя) у красавіку 2009 г. Паміж сустрэчамі ў Таліне і Страсбургу працоўнымі групамі Кангрэса рэалізаваны шэраг культурных, адукацыйных і інфармацыйных праектаў. Сярод іх мастацкія і фотавыстаўкі беларускіх дзеячаў мастацтва ў Еўропе і ЗША, беларускія клубы ў Эстоніі, усталёўка мемарыяльнай дошкі на будынку Амбасады БНР у Таліне.
Тасай (Усходне-Казахстанская вобласць)
Тасай — аул у Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Тасайскай сельскай акругі. Код КАТА — 635065100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 1345 чалавек (687 мужчын і 658 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 985 чалавек (489 мужчын і 496 жанчын).
Прарыў (мемарыяльны комплекс)
Мемарыяльны комплекс «Прарыў» — мемарыяльны комплекс у гарадскім пасёлку Ушачы Віцебскай вобласці, адкрыты 30 чэрвеня 1974 года ў гонар подзвігу партызан Полацка-Лепельскай партызанскай зоны (скульптар А. Анікейчык, архітэктары Ю. Градаў, Л. Левін). Выкананы з бетону, бронзы. Вышыня скульптуры 9 м.
Апісанне
У пачатку мемарыяла забетанаваны адрэзак шляху, па якім ішлі на прарыў партызаны. Дарога на перападах рэльефу спускаецца прыступкамі, агінае невялікае балотца, робіцца шырэй каля бронзавай пліты — карты з рэльефнай схемай абароны партызанскай зоны на 11 красавіка 1944 года з надпісам:
Далей дарога, сціснутая шэрымі бетоннымі сценамі, на якіх замацаваны бронзавыя пласціны з назвамі партызанскіх брыгад, што ўдзельнічалі ў прарыве, вядзе да вяршыні ўзгорка. На ім у разрыве бетоннай сцяны-глыбы (вышыня 11 м), якая сімвалізуе прарыў кальца блакады, узвышаецца 9-метровая бронзавая фігура партызана з аўтаматам у руцэ.
На верхняй пляцоўцы ўзвышша, справа ад скульптуры, пахаваны 450 партызан з тых, што загінулі ў час прарыву, устаноўлены паўкругам 33 пліты з імёнамі 1452 удзельнікаў прарыву. Побач бронзавая кампазіцыя «Апошні прывал» — 3 карабіны ў пірамідзе і стужка з надпісам: «Яны загінулі ў барацьбе з ворагам, выканаўшы свой свяшчэнны абавязак перад Савецкай Радзімай і гісторыяй».
На ўзгорку пасаджаны 16 дубоў, якія сімвалізуюць стойкасць шаснаццаці партызанскіх брыгад.
Пагарэлава (Шумяцкі раён)
Пагарэлава (Погорелово) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Азёрнага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Пагарэлава абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Генацыд украінцаў
Падчас шырокамаштабнага расійскага ўварвання ва Украіну, калі сталі вядомыя ахвяры масавых расстрэлаў у Кіеўскай вобласці, на сайце расійскага дзяржаўнага інфармацыйнага агенцтва РІА Навіны быў апублікаваны артыкул з абгрунтаваннем генацыду украінцаў, у якой змяшчаюцца заклікі да правядзення рэпрэсій, дэўкраінізацыі, дэеўрапеізацыі, генацыду народа. Прэзідэнт Украіны Уладзімір Зяленскі заявіў, што артыкул на сайце дзяржаўнага расійскага агенцтва РІА Новости, у якім абгрунтоўваецца генацыд украінцаў, будзе адным з доказаў будучага трыбунала.
Іван Альбінавіч Кенік
Іва́н Альбі́навіч Ке́нік (нар., в. Бэрэзавы Груд, Лугынскі раён Жытомірская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч, Міністр па надзвычайных сітуацыях Рэспублікі Беларусь (1994—2000).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1937 годзе ў Лугынскім раёне Жытомірскай вобласці. Скончыў Кіеўскі інжынерна-будаўнічы інстытут.
Пасля заканчэння інстытута працаваў у трэсце «Мазырсельбуд», дзе прайшоў шлях ад майстра да кіраўніка.
У 1987—1990 гадах — старшыня Мазырскага гарвыканкама.
26 жніўня 1994 года прызначаны Міністрам па надзвычайных сітуацыях і абароне насельніцтва ад вынікаў катастрофы на Чарнобыльскай АЭС Рэспублікі Беларусь.
20 студзеня 1999 года прызначаны старшынёй камітэта па праблемах наступстваў катастрофы на Чарнобыльскай АЭС пры Міністэрстве па надзвычайных сітуацыях Рэспублікі Беларусь.
З 14 ліпеня 2000 года ў адстаўцы.