cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Асарэвіцкі сельсавет
Асарэ́віцкі сельсавет (Асаревичский сельсовет) — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Асарэвічы. Знаходзіўся на паўднёвым усходзе раёна, на правым беразе ракі Днепр.
Гісторыя
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Камарынскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаванага Галкаўскага сельсавета. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў складзе Камарынскага раёна БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. З 25 снежня 1962 года ў складзе Брагінскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Асарэвіцкага сельсавета 3 населеныя пункты. 26 верасня 2006 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Новаялчанскага сельсавета.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 3 вёскі (Асарэвічы, Вялле і Галкі). Насельніцтва (01.01.2006) складала 548 чалавек, з якіх 50 — ва ўзросце да 16 гадоў, 252 — у працаздольным і 246 — старэйшым за працаздольны. Колькасць гаспадарак — 280.
Царква Сан-Франчэска дэла Вінья
Сан-Франчэска дэла Вінья (San Francesco della Vigna) — царква ў Венецыі ў раёне Кастэла.
Назва царквы паходзіць ад вінаградніка, на месцы якога была пабудавана царква. У XIII стагоддзі тут стаяла невялікая царква.
У царкве захоўваюцца карціны:
NGC 3901
NGC 3901 (іншыя абазначэнні — UGC 6675, MCG 13-9-1, ZWG 351.68, ZWG 352.6, KARA 496, PGC 36386) — спіральная галактыка (Sc) у сузор’і Жырафа.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Казацка-Балсунскі сельсавет
Каза́цка-Балсу́нскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Свяцілавіцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Казацкія Балсуны.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года Казацка-Балсунскі (Балсунскі) сельсавет у складзе Свяцілавіцкага раёна Гомельскай акругі БССР. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Веткаўскага раёна. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаванага Шалухоўскага сельсавета. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Веткаўскім раёне БССР. З 12 лютага 1935 года ў складзе адноўленага Свяцілавіцкага раёна, з 20 лютага 1938 года — Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Вяліканямкоўскага сельсавета.
NGC 6061
NGC 6061 (іншыя абазначэнні — UGC 10199, MCG 3-41-118, ZWG 108.145, DRCG 34-134, PGC 57137) — галактыка ў сузор’і Геркулес.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Партрэт Адама Ежы Чартарыйскага (Іосіф Аляшкевіч)
Партрэт Адама Ежы Чартарыйскага — прыжыццёвы партрэт палітычнага і культурнага дзеяча, мецэната Адама Ежы Чартарыйскага аўтарства Язэпа Аляшкевіча. Цяпер захоўваецца ў Нацыянальным музеі Літвы.
Апісанне
Гэты партрэт з'яўляецца адным з ранніх вядомых твораў мастака.
У карціне А. Чартарыйскі прадстае ў акружэнні і трактоўцы, якія не пакідаюць сумненняў аб значнасці паказанай асобы. Фонам служыць паўкружжа сцяны з нішамі і пілястрамі, уважліва ўпарадкаваныя складкі рассунутай заслоны. Як гэта і патрабавалася ў класіцыстычных партрэтах, прадметнае акружэнне зведзена да мінімуму. Паказаны толькі стол з кнігай і чарнільніцай, крэсла, на якім ляжаць шпага і. Але кожны прадмет выразна ўказвае на грамадскае становішча мадэлі. Не выпадкова і адпаведная поза партрэтуемага: А. Е. Чартарыйскі прадстае ў рост, адна рука яго ляжыць на стале, другая — на поясе.
Капскі даман
Капскі даман (Procavia capensis) — від афрыканскіх млекакормячых, які мае павярхоўнае падабенства з трусам. Маюць кароткія вушы і хвост. Жывуць у абласцях саван альбо ў сенажацях. Часта жывуць у скалістых абласцях, таксама магчыма знайсці ў норах іншых жывёл.
Нацыянальны музей Літвы
Нацыянальны музей Літвы (Lietuvos nacionalinis muziejus), да 1992 года Віленскі гісторыка-этнаграфічны музей — дзяржаўны гістарычны музей у Вільнюсе, заснаваны ў 1952 годзе. Музей захоўвае найважнейшыя музейныя прадметы і друкаваныя матэрыялы датычныя гісторыі Літвы. Таксама музей арганізуе археалагічныя раскопкі на тэрыторыі краіны.
Гісторыя
Папярэднікам гэтага музея лічыцца Віленскі музей старажытнасцяў, заснаваны Яўстафіем Тышкевічам у 1855 годзе. З самага пачатку музей быў засяроджаны на культуры і гісторыі Вялікага княства Літоўскага. Экспанаты музея паходзілі з прыватных калекцый.
У канцы XIX стагоддзя ў фондах музея было больш за 12 000 экспанатаў, у тым ліку вялікія калекцыі бронзавых вырабаў з розных краін, гербаў гарадоў ВКЛ, графікі, егіпецкіх мумій і статуэтак багоў, зброі, габеленаў, мясцовых археалагічных знаходак, партрэтаў знакамітых родаў (Радзівілаў, Тышкевічаў, Хадкевічаў, Храптовічаў, Сапегаў), рэдкіх выданняў XV—XVIII стагоддзяў, скульптур, слуцкіх паясоў, старажытных рукапісаў, фарфору, этрускіх ваз, японскіх, італьянскіх і кітайскіх тканін. Таксама ў фондах знаходзіліся каменныя ідалы са Слуцку, старажытныя рэчы з Каложскай царквы і інш.
Пасля паўстання 1863 года большая частка музейных прадметаў была перавезена ў Маскву, астатняя частка калекцыі была размешчана ў Віленскай грамадскай бібліятэцы. З 1866 па 1914 год музей і бібліятэка працавалі ў адным будынку. У 1915 годзе, калі Заходні фронт Першай сусветнай вайны наблізіўся да Вільні, большая частка экспанатаў зноў была дастаўлена ў Расію.
Пасля атрымання Літвой незалежнасці ў 1918 годзе на аснове калекцый Музея старажытнасцяў і Літоўскага навуковага таварыства быў створаны Музей гісторыі і этнаграфіі. Яго дырэктарам быў Ёнас Басанавічус, адзін з тых, хто падпісаў Акт аб незалежнасці Літвы. Пасля 1919 года Вільня стала часткай Другой Рэчы Паспалітай, а арганізацыя была ўключана ў Віленскі ўніверсітэт.
У 1941 годзе Акадэмія навук прыняла калекцыі ўсіх музеяў Вільні. Музей зноў становіцца асобнай арганізацыяй толькі ў 1952 годзе пад кіраўніцтвам гісторыка Вінцаса Жыленаса. У 1967 годзе музей размясціўся ў будынку Новага арсенала Віленскага замкавага комплексу. Музей размясціў асноўную экспазіцыю ў 1968 годзе. У 1970-х і 1980-х гадах па ўсёй краіне былі сабраны мноства гістарычных матэрыялаў. У 1992 годзе, калі Літва абвясціла незалежнасць, ён быў перайменаваны ў Нацыянальны музей Літвы. Цяпер належыць Міністэрству культуры.
Структура
Музей складаецца з пяці асноўных падраздзяленняў: гісторыі і найноўшай гісторыі, археалогіі, этнаграфіі, нумізматыкі і іканаграфіі, якія змяшчаюць у агульнай складанасці 800 тысяч прадметаў.
Калекцыі размешчаны ў будынках: Экспазіцыя знаёміць з гісторыяй Музея старажытнасцей (1855—1915) у яго аўтэнтычных экспанатах і сапраўдных вітрынах XIX стагоддзя (зала 1), гісторыяй Старажытнай Літвы XIII—XVIII стагоддзяў (зала 2) і Літвы XIX стагоддзя (зала 3), народным мастацтвам — ваўнянымі і ільнянымі даматканымі палотнамі канца XVIII — пачатку XX стагоддзяў, покрывамі, абрусамі, ручнікамі, сялянскай адзеннем (зала 4), побытавай культурай літоўскага сялянства (зала 5), традыцыяй вырабу крыжоў XVII — першай паловы XX стагоддзяў (зала 6).
NGC 3900
NGC 3900 (іншыя абазначэнні — UGC 6786, MCG 5-28-34, ZWG 157.38, IRAS11465+2718, PGC 36914) — галактыка ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Прыселле (Кардымаўскі раён)
Прыселле (Приселье) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Шокінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй са жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Ізраіль Хацкелевіч Рухамоўскі
Ізраіль Хацкѐлевіч Рухамоўскі (1860, Мазыр — 1936, Парыж) — ювелір, пісьменнік, аўтар мноства унікальных ювелірных твораў, сярод якіх: скрыначка ў выглядзе саркафага з мініяцюрным залатым шкілецікам з 167 косткамі, творы, вазы, кампазіцыі на міфалагічныя тэмы. Сусветна праславіўся як аўтар тыяры Сайтаферна. На думку калекцыянера  — «найвялікшы ювелір ўсіх часоў і народаў».
Біяграфія
Ізраіль (Исроэл-Бер) Рухамоўскі нарадзіўся ў 1860 годзе ў Мазыры. Бацькі хацелі, каб ён стаў рабінам, і ў дзяцінстве ён атрымаў рэлігійнае адукацыю. Аднак ён абраў ювелірную справу і сам вывучыўся ювелірнаму і граверному майстэрству. Пачынаў як разьбяр пячатак. У 17 гадоў ажаніўся. У сярэдзіне 1880-х гадоў ён пераехаў у Кіеў, і тут яму прапанавалі працаваць у вядучых ювелірных майстэрнях. Юны талент першапачаткова нікім не прызнаваўся з-за зайздрасці перад яго поспехам, але яго паслугамі карысталіся многія. Да прыкладу, пастаянна заказваў у Рухамоўскага свае творы. Потым, у 1892 годзе, ён пераехаў у Адэсу, дзе жыў па адрасе Успенская, № 36. Яго майстэрня не мела шыльды.
Пасля ён стварыў мноства цікавых і ўнікальных ювелірных работ. На працягу дзевяці гадоў І. Рухамоўскі працаваў над адной з лепшых сваіх работ — невялікай скрыначкай у выглядзе труны-саркафага памерам 10 см у даўжыню і 4 см у вышыню. Пад вечкам саркафага знаходзіцца мініяцюрны залаты шкілецік, у якога рухаюцца 167 костак. Аднымі з заказчыкаў І. Рухамоўскага былі браты Шэпсель і Лейба Гохманы, купцы трэцяй гільдыі. Яны замовілі ў І. Рухамоўскага ў 1895 годзе «тыяру Сайтаферна», а потым выдалі яе за працу майстроў калячарнаморскага антычнага грэчаскага горада Ольвіі, якую тыя зрабілі ў падарунак скіфскаму цару Сайтаферну ў якасці выкупу. У 1896 годзе тыяру пад выглядам арыгінала прадалі ў Луўр за 200 000 франкаў (50 000 рублёў). Рухамоўскаму купцы далі толькі 1800 рублёў. Праца была настолькі па-майстэрску зроблена, што ўсе вядучыя спецыялісты, у тым ліку дырэктар Луўра, кіраўнік аддзела антычнага мастацтва і іншыя, прызналі выраб аўтэнтычным. З-за вялікага кошта тыяры трэба было атрымаць спецыяльны дазвол і субсідыі парламента Францыі.
23 сакавіка 1903 года ў адной з парыжскіх газет у адкрытым лісце ювеліра з Парыжа Ліфшыца было сказана, што аўтарам тыяры з’яўляецца Ізраіль Рухамоўскі. Яму не паверылі, аднак тыяра была прыбраная ў запаснік, а ўрад стварыў камісію на чале з Клермонам-Гано, членам Акадэміі навук. Праз два дні з Адэсы ў парыжскую газету телеграфавалі, што Ізраіль Рухамоўскі заявіў аб тым, што ён — аўтар тыяры. Праз тыдзень, 5 красавіка 1903 года Рухамоўскі прыбыў першы раз у жыцці ў Парыж. Там Ізраіль Хацкелевіч змог лёгка даказаць, што з’яўляецца аўтарам (паказаў чарцяжы і зрабіў ідэнтычную копію яе часткі). На просьбу назваць імя арганізатараў афёры Ізраіль Рухамоўскі распавёў вельмі непраўдападобную гісторыю пра купца з Керчы. Аб Гохманах ён сціпла змаўчаў.
Потым І. Рухамоўскі вярнуўся ў Адэсу. Вельмі доўга збіраў сродкі на атрыманне статусу купца трэцяй гільдыі, аднак сабраць патрэбную суму ён так і не змог. Усё, што назапасіў, — з цяжкасцю пакрыла набыццё білетаў для яго і яго сям’і ў Парыж у адзін канец. Некаторы час, І. Рухамоўскі працаваў у Луўры рэстаўратарам.
Ізраіль Рухамоўскі быў знаёмы з, Тэадорам Герцелем. У Макса Нардау быў жэтон працы Рухамоўскага, які яму падарылі «Сыны Сіёна». А ў Герцеля ад адэсітаў быў адрас, які зрабіў Саламон, сын Ізраіля.
Сям’я
Унучаты пляменнік — рэжысёр.
Выбраныя творы
Усяго вядома менш за 160 твораў. Некаторыя з твораў :
Вядомыя месцазнаходжанні захаваўшыхся твораў:
Творы таксама выстаўляюцца на прэстыжных аўкцыёнах Лондана і Парыжа.
Ушанаванне памяці
Як піша Музей Фабержэ: Апытанне грамадскага меркавання сучасных спецыялістаў у галіне мастацтвазнаўства і ювелірнага мастацтва паказаў, што імя генія залатых спраў майстра, найталенавіцейшага гравёра па металу, які жыў на мяжы стагоддзяў, рэдка сустракаецца ў мастацтвазнаўчай літаратуры.
Марніка-Лазана
Марніка-Лазана (Mornico Losana) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Павія.
Насельніцтва складае 724 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 91 чал./км². Займае плошчу 8 км². Паштовы індэкс — 27040. Тэлефонны код — 0383.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Апіева дарога
Уздоўж Апіевай дарогі размешчана мноства помнікаў: грабніцы і вілы рэспубліканскага і імперскага перыяду, хрысціянскія і іўдзейскія катакомбы, сярэднявечныя вежы і ўмацаванні, часцяком пабудаваныя на руінах рымскіх помнікаў, рэнесансныя і барочныя пабудовы.
Гісторыя
Апіева дарога была пабудавана па загаду цэнзара Апія Цэка ў 312 годзе да н.э. у дадатак да пабудаванай у 334 годзе да н.э. Лацінскай дарозе, якая злучала Рым з калоніяй Кальві (Calvi) каля Капуі.
Рымскі гісторык Ціт Лівій у IX кнізе з «Гісторыі ад заснавання горада» («Ab urbe condita») так піша пра гэту падзею:
Павел Жук (выдавец)
Біяграфія
Нарадзіўся 3 сакавіка 1956 года ў Баранавічах.
Скончыў фізічны факультэт БДУ, некалькі гадоў адпрацаваў у Акадэміі Навук БССР.
Пнева (Кардымаўскі раён)
Пнева (Пнево) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Шокінскага сельскага паселішча.
Апіева дарога
Гісторыя
Дыядор піша, што Апій выбрукаваў масіўнымі камянямі вялікую частку (больш 1000 стадый, гэта значыць больш паловы агульнай працягласці дарогі) названай яго імем дарогі ад Рыма да Капуі, адлегласць паміж якімі складае больш 1600 стадый, пры гэтым растраціўшы на будаўніцтва амаль усю дзяржаўную казну. Дыядор паказвае на тое, што ўзвышаныя месцы былі скапаны, яры і ўпадзіны зраўнаваны насыпамі. Апіева дарога была пабудавана ў тры асноўныя фазы:
Павел Жук (выдавец)
Біяграфія
У 1989 годзе ўваходзіў у выдавецкую групу часопіса «Літаратура», які заснавалі Сяргей Дубавец і Алесь Бяляцкі. Потым браў удзел у выданні «Навін БНФ» у 1989 годзе. У сакавіку 1990 года разам з Дубаўцом і Алесем Гурковым выдаў «Дзень Волі — 90», прымеркаваны да 72-х угодкаў стварэння Беларускай Народнай Рэспублікі. «Дзень Волі» стаў пралогам газеты «Свабода», першы нумар якой пабачыў свет у красавіку 1990 года. У красавіку 1991 года стаў заснавальнікам газеты «Наша Ніва», што пачала выходзіць з ініцыятывы і пад рэдакцыяй Сяргея Дубаўца.
Пнева (Кардымаўскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй са жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Апіева дарога
Гісторыя
У 71 годзе да н.э., уздоўж Апіевай дарогі ад Капуі да Рыма, пасля прыгнечання паўстання Спартака, былі раскрыжаваны больш 6 тысяч палонных рабоў.
Значэнне дарогі
Апіева дарога мела важнае ваеннае, культурнае і гандлёвае значэнне. Тэадор Момзен адзначаў яе значэнне ў якасці ваеннай магістралі. Так, першы ўчастак дарогі быў спланаваны і пабудаваны ў 312 годзе да н.э., гэта значыць падчас другой самніцкай вайны 326 па 304 гадоў да н.э. У вайне супраць Піра і падчас Македонскіх войн (206—168 да н.э.) Апіева дарога таксама служыла для падтрымкі рымлян. Асабліва важным было тое, што падчас будаўніцтва дарогі Апій правёў канал праз Пантыйскія балоты, які асушыў зямлю і спрасціў адпраўленне караблёў з Лацыя ў Тарацыну. З антычнасці дарога мела найважнейшае значэнне, злучаючы Рым з такімі багатымі рэгіёнамі, як Кампанія, Апулія і пазней для развіцця гандлю з Усходам.
Павел Жук (выдавец)
Біяграфія
Газету «Свабода» выдаваў да лістапада 1997 года, пакуль газета не была зачынена пасля неаднаразовых папярэджанняў за публікацыю крытычных да палітыкі прэзідэнта Лукашэнкі артыкулаў. Нягледзячы на закрыццё газеты, яна працягвала даходзіць да чытача праз Інтэрнэт. У студзені 1998 года газета адрадзілася пад назвай «Навіны», выдаўцом зноў стаў Жук.
Апіева дарога
Значэнне дарогі
Ужо ў старажытнасці Апіева дарога звалася — «царыца дарог» (regina viarum): пра гэта піша, напрыклад, рымскі паэт Публій Папіній Стацый (Publius Papinius Statius) у творы «SILVAE» («Лясы»), кніга II: «Appia longarum teritur regina viarum».
Неўзабаве рымляне сталі будаваць уздоўж дарогі манументальныя грабніцы і пышныя помнікі, убранне якіх стала справай прэстыжу. Так, ужо праз 20 гадоў пасля адкрыцця руху па Апіевай дарозе прадстаўнікі рымскага роду Сцыпіёнаў пабудавалі скляпы для пахавання членаў сям'і.
Павел Жук (выдавец)
Біяграфія
Памёр 15 лютага 2022 года.
Апіева дарога
Значэнне дарогі
Роля дарогі захоўвалася таксама ў візантыйскі перыяд, як паведамленне Рыма з Новым Рымам, Канстанцінопалем. Пры імператарах Дыяклетыяне, Максенцыі, Канстанціне, Валентыніяне некаторыя ўчасткі Апіевай дарогі былі адноўлены і абноўлены.
Яшчэ ў 536 годзе візантыйскі гістарыёграф Пракоп, захоплены яе структурай і старажытнасцю, з захапленнем апісваў дарогу. Кароль остготаў Тэадорых Вялікі загадаў напачатку VI стагоддзі правесці рамонтныя працы на дарозе і затым выкарыстоўваў яе для наступу войскаў на Рым у 536 годзе.
У Сярэднявеччы значэнне дарогі ў якасці гандлёвага і транспартнага маршруту пачало змяншацца, яна выкарыстоўвалася паломнікамі, якія вандравалі да катакомбаў, базілікі святога Себасцьяна, падарожнічаючы далей да порта Брундзізій, каб затым адправіцца да Святой зямлі. У катакомбах на Апіевай дарозе былі пахаваны шматлікія хрысціянскія святыя і мучанікі, напрыклад, святы Себасцьян, Папа Рымскі Калікст. Захаваліся даведнікі (Epitome de locis sanctorum, 638—642 года) для паломнікаў, у якіх азначаны шлях да святынь на Апіевай дарозе.
У IX—X стагоддзях Ватыкану належалі буйныя зямельныя ўгоддзі ўздоўж дарогі, аднак, помнікі паступова падупадалі пад уздзеяннем пагодных умоў і рук чалавека: на дарозе праходзіў збор будаўнічага матэрыялу — каменных блокаў, першым чынам траверціну — для будаўніцтва новых будынкаў. У XI стагоддзі царква пачала перадаваць уладанні ў рукі сем'яў рымскіх баронаў і графаў. Так, графы Тускуланскія ператварылі грабніцу Цэцыліі Метэлы ў частку крэпасці. У 1300 годзе Баніфацый VIII Каэтані аддаў гэту крэпасць сваёй сям'і, прадстаўнікі якой увялі высокія дарожныя падаткі на тавары і падарожнікаў, так што стаў выкарыстоўвацца іншы маршрут у Рым: праз Новую Апіеву дарогу (Appia Nuova) і браму Сан-Джавані.
Маршрут дарогі
Via Appia пачыналася ля Капенскай брамы (Porta Capena) Сервіевай сцяны, менавіта з гэтага месца пачынаўся адлік мільных камянёў. Пасля будаўніцтва Аўрэліянавай сцяны частка Апіевай дарогі апынулася ў межах горада. Далей дарога праходзіла да рымскай брамы святога Себасцьяна (Porta San Sebastiano, раней ) Аўрэліянавай сцены, 90 км прамой дарогі да Тарацыны, агінаючы з поўдня гару Альбана, перасякала Пантыйскія балоты. Апошнія 28 кіламетраў ішлі паралельна дрэнажным каналам, што дазваляла працягваць альтэрнатыўны маршрут на лодцы, возе ці на каню.
Маршрут дарогі праходзіў праз наступныя гарады: Арыцыя (Aricia), Апіеў форум (Forum Appii), Тарацына (Tarracina), затым праз Фундзі (Fundi), Формія (Formiae), Мінтурна (Minturnae), Сінуэса (Sinuessa), Казілін (Casilinum, (сучасная Капуя), (старажытная) Капуя (Capua, сёння Санта Марыя Капуа Ветэрэ, Santa Maria Capua Vetere). Другі ўчастак, пракладзены пазней, ішоў ад Капуі праз Беневент (Beneventum), Венузію (Venusia), якая стала рымскай калоніяй, з канчатковай паразай Тарэнта (Tarentum), і Тарэнт, з паразай месапаў, Урыя (Uria) і да Брундзізія (Brundisium) у Апуліі.
Імператар Траян загадаў пракласці карацейшую дарогу (Траянава дарога, ) ад Беневента да Брундзізія праз Барыум, якая скараціла час у дарозе да 13-14 дзён (вандраванне па Апіевай дарозе доўжылася да 15 дзён).
Апіева дарога мела адгалінаванні, якія злучалі яе з іншымі вялікімі дарогамі, такімі, як via Domitiana (перасякаліся ў горада Сінуэса, далей ішла на поўдзень да Неапаля), via Setina, яка злучала Апіеву дарогу і горад Сетыя (Setia); Кампанская дарога з Капуі ў Кума (Cumae); via Aquillia, яка пачыналася ў Капуі ў Салерна (Salernum); via Minucia аб’ядноўвала Via Valeria і via Aquillia і перасякала Апіеву дарогу і Лацінскую дарогу.
У рысе горада Рыма дарога сёння завецца Старой Апіевай дарогай (Via Appia Antica), для адрознення ад Новай Апіевай дарогі (Via Appia Nuova), пабудаванай у 1780-х гадах паміж Рымам і возерам Альбана, і Віа Апія Піньятэлі Via Appia Pignatelli, пабудаванай каля 1700 года пры Папе Інакенціі XII для злучэння старой і новай Апіевых дарог.
Будова дарогі
Выдаткі на будаўніцтва і ўтрыманне дарог складалі велізарныя сумы. Так, надпіс на таблічцы, выяўленай на Апіевай дарозе, сведчыць пра правядзенне прац пры імператары Адрыяне: частку выдаткаў аплаціў імператар, іншую частку — жыхары прылеглых паселішчаў. Па падліках вучоных, выдаткі на мілю склалі ў сярэднім каля 109 тысяч сестэрцыяў (для параўнання: хлеб у 75 годзе да н.э. каштаваў ад дзвюх да трох сестэрцыяў, а ў I стагоддзі н.э. 600 сестэрцыяў за рабыню лічыліся таннай платай).
Падмурак дарогі быў выбрукаваны часанымі камянямі (з шэрага вулканічнага базальту — selce, silex), якія ўкладвалі на пласт галькі і цэменту (гл. асноўны артыкул Рымскія дарогі). Шырыня (да 4 метраў) дазваляла раз'ехацца двум конным экіпажам, па баках дарогі ішлі падобныя на тратуар узвышэння і глыбокія канавы для сцёку дажджавой вады. Аднак, у адным з лістоў брату Цыцэрон паведамляе пра тое, што падчас паводак дарогу блізка ад храма Марса залівала вадой, а ў іншым папярэджвае аб небяспецы замерзнуць «у нізінах Апіевай дарогі». На вызначанай адлегласці адзін ад аднаго знаходзіліся дарожныя станцыі, якія служылі месцам адпачынку для падарожнікаў. Адну з іх — «Тры харчэўні» (Tres Tabernae), размешчаную ў 45 кіламетрах ад Рыма, неаднаразова згадвае Цыцэрон у лістах і ў іншых сваіх творах. Гэта ж станцыя, названая ў сінадальным перакладзе «Тры гасцініцы», згадваецца ў Дзеяннях святых апосталаў.
Алесь Гуркоў
Алесь Гурко́ў (нар. 11 жніўня 1965, Мінск) — беларускі грамадска-культурны дзеяч, удзельнік незалежнага выдавецкага і маладзёжнага рухаў у другой палове 1980-х.
Арганізатар і кіраўнік нефармальнай маладзёжнай суполкі «Світанак» Беларускага тэхналагічнага інстытута, выдавец і рэдактар газеты «Студэнцкая думка» (1988—1989), адзін з заснавальнікаў і выдаўцоў газеты «Свабода» (1990). Браў актыўны ўдзел у акцыях беларускага маладзёжнага руху, арганізацыі «Мартыралог Беларусі» і БНФ «Адраджэньне», дапамагаў іншым суполкам наладзіць выпуск самвыдату. Член БНФ ад 1988 года. Падчас вучобы быў пад спагнаннямі з боку адміністрацыі інстытута, выклікаўся ў пракуратуру для «субяседвання». Пасля 1991 адышоў ад палітычнай дзейнасці і заняўся бізнесам.
Апіева дарога
Будова дарогі
Праз кожную рымскую мілю (1478 метраў) стаяў мільны слуп (colonna miliaria), які пазначаў адлегласць і з указаннем імя імператара, які кіраваў на той момант. Слуп першай мілі Апіевай дарогі цяпер заменены на копію, астатнія слупы не захаваліся. Кожныя 10 міль былі абсталяваны месцамі для адпачынку. Дзве мармуровыя калоны ў Брундзізіі, збудаваныя ў II стагоддзі, пазначалі канец дарогі. Цяпер у порце горада знаходзіцца толькі адна з іх (19 метраў у вышыню), упрыгожаная выявамі Юпітэра, Нептуна, Марса і васьмі трытонаў, другая была перанесена ў 1666 годзе ў горад Лечэ і выкарыстоўвалася як чумны слуп.
Агульная характарыстыка
Рымскі закон забараняў пахаванні ў межах горада, таму для пахаванняў рымляне выкарыстоўвалі буйныя дарогі, які вядуць з Рыма. Большасць помнікаў на Апіевай дарозе была збудавана ў II стагоддзі пасля таго, як замест рымскай традыцыі спальвання целаў памерлых (перш на Апіевай дарозе з’яўляліся калумбарыі з урнамі), заможныя грамадзяне пачалі хаваць целы ў зямлі. Так, некалькі кіламетраў Апіевай дарогі выкарыстоўваліся для пабудовы грабніц і помнікаў (асабліва на адрэзку Рым — Беневент), што давала магчымасць жыхарам Рыма паказаць сваё багацце і становішча ў грамадстве. Кошт на ўчасткі зямлі напачатку грамадскіх дарог (viae publicae), якая злучала паміж сабой найбольш буйныя гарады, была высокая, некаторыя наогул не прызначаліся для продажу, таму чым бліжэй пахаванне знаходзілася да гарадской брамы, тым больш паважаны быў гаспадар участку. Сенат спрабаваў спыніць залішняе ўпрыгожванне пахаванняў, аднак закон не змог супрацьстаяць традыцыям рымлян. Да грабніц адносіліся нішы для ўрнаў з прахам (са II стагоддзі часцей саркафагі ), каменныя лавы і крэслы, сцены былі абтынкованы і распісаны.
На Апіевай дарозе таксама ўзводзіліся загарадныя вілы рымскай арыстакратыі, напрыклад, віла Квінціліяў, віла імператара Максенцыя, філосафа Сенекі, праціўніка Цыцэрона Клодзія Пульхра і іншых знатных жыхароў.
Пабудовы I—VI мілі
Участак дарогі, размешчаны за Сервіевай сцяной, пачынаўся ля Капенскай брамы і да будаўніцтва Аўрэліянавай сцяны ў III стагоддзі знаходзіўся па-за межамі горада.
VI міля
На гэтым адрэзку дарогі мноства асобных фрагментаў ляжаць у траве.
Ад VI мілі да Брындзізі
У каля 16,5 км ад Капенскай брамы, у канцы дзявятай мілі, размяшчалася першая паштовая станцыя, на якой змянялі канёў Mutatio ad nonum. У 300 метрах ад гэтага месца сканчаецца тэрыторыя горада Рыма. За чыгуначным пераездам Рым-Тэрачына старая Апіева дарога злучаецца з новай у мястэчка Фраток'ё (Frattocchie). У сучаснай Тэрачыне знаходзяцца руіны храма Юпітэра Анксура (Jupiter Anxur, Anxur — так звалі вольскі гэта паселішча), які датуецца I стагоддзем да н.э. Тут жа імператар Траян загадаў знесці частку скалы, каб скараціць час у шляху. У Форміі размешчана грабніца Цыцэрона.
Археалагічны парк
Ідэя буйнога археалагічнага парку ў раёне паміж калонай Траяна і Castelli Romani узнікла падчас Напалеонаўскіх войн. Аднаўленчыя працы на дарозе распачаў Папа Пій VII у канцы XVIII стагоддзя, а завяршыў Папа Пій IX у 1852 годзе, у іх бралі ўдзел вядучыя археолагі, вучоныя, інжынеры, мастакі. Напрыклад, пахаванні на IV мілі былі перабудаваны Антоніа Кановай, а ад IV мілі да мястэчка Фраток'е — Луіджы Канінай (Luigi Canina). У 1931 годзе via Appia Antica была ўключана ў гарадскі план як «буйны парк».
Пасля Другой сусветнай вайны ўзнікаюць планы па забудове дарогі жылымі дамамі, а таксама праект раскошнага жылога раёна на месцы вілы Квінтыліяў.
У 1955 годзе Папа Пій XII асвяціў першы камень Алімпійскага стадыёна, які павінен быў быць пабудаваны над катакомбамі Св. Каліста, але праект быў спынены дзякуючы грамадскаму рэзанансу. Нароўні з буйнымі праектамі на дарозе ўвесь час ішла рэалізацыя прыватных несанкцыянаваных праектаў, будаваліся дамы, адбываўся захоп зямлі і будынкаў для стварэння некантралюемай прамысловай дзейнасці. Невялікая група архітэктараў, горадабудаўнікоў і журналістаў выступіла супраць дзейнасці ўлад па забудове Апіевай дарогі. У канцы 1960 года дзяржава абмежавала паркавую зону на некалькі метраў у кожны бок ад дарогі. У 1979 годзе мэр Арган разгледзіў прапанову стварыць шырокі археалагічны парк у цэнтры Рыма, і толькі ў 1988 годзе было ўхвалена заснаванне рэгіянальнага парку via Appia Antica.
Рух па Апіевай дарозе
Уся тэрыторыя рэгіянальнага парку Апіева дарога зачынена для руху па выхадных днях і святам з сакавіка 1997 года. Сёння Апіева дарога — гэта дзяржаўная дарога — Strada Statale 7 Via Appia, часткова асфальтавана, аднак захаваліся буйныя ўчасткі дарогі з антычным пакрыццём, месцамі з глыбокімі каляінамі, выбітымі коламі вазоў і калясніц.
Талька (курганны могільнік)
Белькавічы — курганны могільнік каля в. Талька Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці.
Апісанне
Мясцовая назва — Турэцкія магілы, Французскія магілы. На паўднёва-усходняй ускраіне вёскі. 2 курганы вышынёй 1,5 і 2 м, дыяметрам 10 м. Раней тут было 5 курганоў.
Даследаванні
Выявіў у 1965 годзе Л. Д. Побаль, абследавала ў 1985 годзе Т. С. Бубенька. Раскопкі не праводзіліся.
Царква Санта-Марыя Фармоза
Царква Санта-Марыя Фармоза (італ. Santa Maria Formosa) — царква ў Венецыі, у раёне Кастэла. Знаходзіцца на аднайменнай плошчы Санта-Марыя Фармоза.
У царкве знаходзяцца некалькі шэдэўраў прадстаўнікоў Венецыянскай школы жывапісу. Галоўны з іх - поліптых «Святая Варвара са святымі» працы Пальмы іль Век'ё. Гэтая праца лічыцца ў мастака лепшай. Яшчэ адным шэдэўрам з'яўляецца трыпціх «Мадонна Мізэркордыя» працы Барталамеа Віварыні. Ён стварыў гэты твор у 1473 годзе на сродкі царкоўнай кангрэгацыі.
Аляксандр Пятровіч Кузняцоў
Аляксандр Пятровіч Кузняцоў (нар., Масква, Расія) — беларускі спецыяліст у галіне аўтаматычнага кіравання. Доктар тэхнічных навук (1992), прафесар (1994).
Біяграфія
Сконыў Мінскі радыётэхнічны інстытут (спецыяльнасць «Аўтаматыка і тэлемеханіка», 1973), Маскоўскі авіяцыйны інстытут імя С. Арджанікідзе (аспірантура, 1977). Працаваў у Беларускім дзяржаўным універсітэце інфарматыкі і радыёэлектронікі (з 1973; у 1995—2002 — загадчык кафедры аўтаматычнага кіравання, у 2002—2004 — дэкан факультэта, у 2004—2016 — прарэктар па вучэбнай рабоце, з 2016 — прафесар кафедры сістэм кіравання).
Навуковыя інтарэсы: дыскрэтныя сістэмы аўтаматычнага кіравання.
Узнагароды
Медаль «За працоўныя заслугі» (2011), ганаровыя граматы Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь (2014), Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (2006), Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (2011), знак «Выдатнік адукацыі» (2004) і інш.
Гуркоў
Гуркоў — прозвішча.
Знаменка (гарадская адміністрацыя Семея)
Знаменка — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Семея. Адміністрацыйны цэнтр Знаменскай сельскай акругі. Код КАТА — 632851100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1677 чалавек (821 мужчына і 856 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1518 чалавек (747 мужчын і 771 жанчына).
Ключ 55
Ключ 55 廾 (піньінь gǒng) са значэннем «вітанне» са Спісу 214 ключоў Кансі, якія выкарыстоўваюцца пры напісанні іерогліфаў. Адзін з 31 ключа, якія складаюцца з трох рыс.
У слоўніку Кансі налічваецца 50 іерогліфаў з з 49,030 гэтым ключом.
Старажытны знак адлюстроўваў рукі, складзеныя для вітання.
Прыклады іерогліфаў
У табліцы прыведзены прыкладны спіс іерогліфаў.
Абляпіха
Абляпі́ха (Hippophae) — род кустовых і дрэвавых раслін сямейства лохавых.
Апісанне
Калючыя кусты або разгалінаваныя дрэўцы, часта са скрыўленым ствалом, вышыня дасягае 7, зрэдку 15 м. Кветкі паяўляюцца разам з лісцем, дробныя, аднаполыя. Расліна двухдомная (мужчынская і жаночая), таму для плоданашэння патрэбна мець у суседстве разнаполыя асобіны.
Плод — несапраўдная касцянка шарападобна-авальнай формы, залаціста-жоўты або аранжавы ў жніўні—верасні. Размнажэнне насеннем або вегетатыўнае. У пладах шмат вітамінаў, алей.
Распаўсюджанне
Род абляпіхі аб'ядноўвае 3 віды —, і. Пашыраны ў Еўразіі. На Беларусі інтрадукавана.
Дэкаратыўныя расліны.
Выкарыстанне
Багатыя сокам плады абляпіхі выкарыстоўваюць у свежым і перапрацаваным выглядзе. Са свежых і замарожаных пладоў вараць варэнне, атрымліваюць сок, які можа быць выкарыстаны на прыгатаванне павідла, жэле, кісялю і напіткаў. Рэшткі пладоў пасля здабывання соку — добры кампанент лячэбнага полівітаміннага чаю. Усе прадукты з абляпіхі маюць далікатны і прыемны пах ананаса.
Як лекавы сродак выкарыстоўваюць абляпіхавы алей.
Ацэтылсаліцылавая кіслата
Ацэтылсаліцылавая кіслата (разм. аспіры́н;, саліцылавы эфір воцатнай кіслаты) — лекавы сродак, які аказвае анальгезуючае (абязбольвальнае), гарачкапаніжальнае, супрацьзапаленчае і антыагрэгантнае дзеянне.
Механізм дзеяння і профіль бяспекі ацэтылсаліцылавай кіслаты добра вывучаны, яе эфектыўнасць клінічна апрабавана, у сувязі з чым гэты прэпарат уваходзіць у спіс найважнейшых лекавых сродкаў Сусветнай арганізацыі аховы здароўя.
Ацэтылсаліцылавая кіслата таксама шырока вядома пад запатэнтаванай гандлёвай маркай «Аспірын» фірмы «Bayer».
Гісторыя
Ацэтылсаліцылавая кіслата ўпершыню была сінтэзавана Шарлем Фрэдэрыкам Жэрарам у 1853 годзе.
Ужо ў 1899 годзе першая партыя гэтых лекаў з'явілася ў продажы. Першапачаткова быў вядомы толькі гарачкапаніжальны эфект аспірыну, пазней высветліліся таксама яго болесуцішальныя і супрацьзапаленчыя ўласцівасці. У першыя гады аспірын прадаваўся як парашок, а з 1904 года ў форме таблетак.
У 1983 годзе ў медыцынскім часопісе New England Journal of Medicine з'явілася публікацыя даследавання, у якім даказана новая важная ўласцівасць прэпарата — пры яго выкарыстанні падчас нестабільнай стэнакардыі ў 2 разы памяншаецца рызыка такога зыходу захворвання як інфаркт міякарда або смерць.
Па новых даных, аспірын таксама змяншае рызыку захварэць на рак, у прыватнасці малочнай залозы і тоўстай кішкі.
Праклён фашызму (мемарыяльны комплекс)
Праклён фашызму — мемарыяльны комплекс каля в. Дабрунь Докшыцкага раёна Віцебскай вобласці. Знаходзіцца за 2 км ад вёскі, каля шашы Бягомль — Докшыцы.
Гісторыя
22 мая 1943 года падчас правядзення карнай аперацыі гітлераўцы спалілі вёску Шунеўка разам з яе жыхарамі (67 чалавек). Пасля вайны яна не адрадзілася.
У знак ушанавання памяці аб загінуўшых жыхарах в. Шунеўка і іншых вёсак Докшыцкага раёна ў гады Другой сусветнай вайны 3 ліпеня 1983 года быў утвораны на месцы вёскі мемарыяльны комплекс.
У 2010 годзе мемарыяльны комплекс быў рэканструяваны.
Апісанне
Цэнтральны манумент мемарыяла — бронзавая фігура жанчыны вышынёй 4,75 м, якая стаіць з узнятымі ў праклёне рукамі ў праёме стылізаванай брамы. Да абламанага канца гарызантальнай перакладзіны брамы прымацаваны 3 званы, 2 з якіх звоняць, трэці расколаты як сімвал таго, што на Докшыччыне і Бягомльшчыне загінуў кожны трэці жыхар — больш за 20 тысяч чалавек.
Непадалёку ад цэнтральнага манумента бетонны зруб калодзежа, куды гітлераўцы кінулі жывымі дзяцей і настаўніцу. На ім бронзавая выява прабітага і абпаленага паветранага змея з імёнамі загінуўшых дзяцей, які сімвалізуе абарванае вайной дзяцінства.
На месцы былых сялянскіх сядзіб 22 мемарыяльныя знакі — падмуркі, над кожным з якіх трохпрыступкавы ганак, на верхніх прыступках бронзавыя кампазіцыі ў форме языкоў полымя з імёнамі былых гаспадароў — сімвал вечнай памяці пра тых, хто загінуў.
Скульптуру «Праклён фашызму» стварылі народны мастак А. Анікейчык, архітэктары Ю. Градаў і Л. Левін.
Галкі
Га́лкі (, Галки) — вёска ў Брагінскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Новаялчанскага сельсавета.
Да 26 верасня 2006 года вёска ўваходзіла ў склад Асарэвіцкага сельсавета.
Размяшчэнне
За 36 км на паўднёвы ўсход ад Брагіна, 13 км ад чыгуначнай станцыі Ёлча (на лініі Чарнігаў — Оўруч), 150 км ад Гомеля, 1 км ад дзяржаўнай мяжы з Украінай.
Транспартная сістэма
Планоўка складаецца з крывалінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. На поўначы ўчастак адасобленай забудовы — кароткая дугападобная вуліца. Жылыя хаты драўляныя, сядзібнага тыпу.
Гісторыя
Выяўленыя археолагамі паселішча эпохі неаліту (250 м на паўднёвы захад ад вёскі), паселішча ранняга жалезнага стагоддзя і эпохі Кіеўскай Русі (500 м на ўсход ад вёскі, ва ўрочышчы Стонча) сведчаць пра засяленне тутэйшых месцаў з глыбокай старажытнасці.
Котлін (значэнні)
Котлін — шматзначны тэрмін.
Галкі
Вялікае Княства Літоўскае
«Сяло Брагінскае» Галкі ўпершыню згаданае ў Акце абмежавання Брагінскай воласці, датаваным 7 днём сакавіка 1512 года, і прызначалася каралём Жыгімонтам Старым князю Міхаілу Васільевічу Збаражскаму, родапачынальніку князёў Вішнявецкіх: «Лета Божага тысяча пяцьсот дванаццатага месяца марца сёмага дня_За Указам Гасударскім Найяснейшага Караля Яго Міласці Зыгмонта, а за паданым чалабіццем князя Міхайла Васілевіча Збаражскага, я, Іван Андрэевіч Кміцічаў, дзяржаўца трактамірскі і дымірскі, дваранін Яго Міласці Каралеўскай, выехаўшы на імене воласці Брагіня, каторага воласць раней прыналежная была да Яго Міласці Гасудара Караля Вялікага Князя Літоўскага, аглядаў я рубеж той воласці, каторая пачынаецца з гары рэчкаю Брагінкаю ўніз да ракі Дняпра, а Дняпром угору да сяла Брагінскага Галэк, ад таго сяла ідучы да места Брагіня ад рогу вострава Юркоўскага…». У 1514 годзе кароль падараваў князю «тую волостку Брягин з местом и с корчмами, и з мытом, и з городищом, и со всими селы, и з людми, кром тых сел, што первеи того кому у тои волости будем дали». Брагінская воласць (і сяло Галкі) належала да Кіеўскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага.
Напярэдадні падпісання акту Люблінскай уніі ўказам караля і вялікага князя Жыгімонта Аўгуста ад 6 чэрвеня 1569 года Кіеўскае ваяводства, названае княствам (разам з Брагінам і Галкамі), як раней Падляская і Валынская землі, было далучана («вернута») да Кароны Польскай.
Карона Каралеўства Польскага
У сакавіку 1574 года маёнтак Брагін быў падзелены паміж унукамі князя М. В. Збаражскага князямі Аляксандрам і Міхаілам Аляксандравічамі Вішнявецкімі. «Село Галки з людми данными, данью грошовою и медовою, з дубровами, с чертежами, лесы, полми, сеножатми, гоны бобровыми и ловы пташиными» дасталося князю Міхаілу.
Палову Брагінскага замка і места з сёламі, у ліку якіх Галкі, атрымаў у спадчыну ад князёў дзеда і бацькі Міхайлаў Вішнявецкіх князь Іерамія Міхал Вішнявецкі, будучы ваявода рускі і правадыр барацьбы з «хмяльніччынай». У 1638 годзе ён заставіў сваю фартуну на чатыры гады за 65 000 злотых пану Мікалаю Лосятынскаму.
На 1683 год у вёсцы Галкі Брагінскіх добраў пана Канецпольскага было 18 дымоў (×6 — прыблізна 108 жыхароў). Пазней частка вяскоўцаў з-за гвалту, як ад казакоў, так і ад жаўнераў урадавых войскаў, адыйшла ў іншыя, больш спакойныя мясціны, пра што паведамлялі пад прысягай у Оўруцкім гродскім судзе сведкі мешчанін Юрый Андрыевіч і ляснічы Лаўрын 14 верасня 1686 г. . 28 чэрвеня 1687 года Галкі названыя ў справе Оўруцкага гродскага суда сярод паселішчаў часткі Брагінскага маёнтка ваяводзіча бэлзскага, каралеўскага палкоўніка Яна Аляксандра Канецпольскага, зруйнаваных працяглым (ад лістапада 1686 года да самых świątek zielonych) пастоем рэестравых казакоў запарожскага палкоўніка Паўла Апостала Шчуроўскага. У 10 яго пазасталых дымах (каля 60 жыхароў) размясціліся на пакорм 12 казакоў і 10 коней. Вяскоўцаў прымусілі справіць 3 вазы, кожны з хамутом, раменнай шляёй, касой, сякерай, рыдлёўкай, біклагай, мазніцай з двума дзёгцю; з іх выбралі здору, солі на 45 злотых, гарэлкі, рыбы, мяса, алею, тытуню, хустаў палатна на ўладкаванне паходных шатроў, абутку на 67 злотых; асобна пану палкоўніку Шчуроўскаму і сотніку Русановічу далі 126 злотых, 18 вёдраў, 139 вёдраў аўса, солі на 3 злотыя.
Згодна з «Тарыфам падымнага падатку Оўруцкага павета 1734 года», складзеным на падставе папярэдняй люстрацыі, вёска Галкі — у палове Брагінскага маёнтку, якую дагэтуль шмат гадоў трымаў у заставе ад паноў Канецпольскіх дорпацкі падкаморы пан Аляксандр Антоні Бандынэлі. А. Бандынэлі спачыў у 1733 годзе і менавіта тады князь Міхал Сервацы з старэйшай галіны і апошні ў родзе Вішнявецкіх ці не ўпершыню падпісаўся як «hrabia... na Brahiniu».
На 1754 год з 25 двароў (прыблізна 150 жыхароў) вёскі Галкі Брагінскага маёнтка выплачвалася «do grodu» (Оўруцкага замка) 3 злотыя, 26 з паловай грошаў, «na milicję» (на вайсковыя патрэбы павета і ваяводства) 15 злотых і 16 грошаў. У тым жа годзе маёнтак Брагін быў куплены ў княгіні Эльжбеты, дачкі Міхала Сервацыя, Вішнявецкай Міхалавай Замойскай за 550 000 злотых панам Францам Антоніем, сынам Мікалая, Ракіцкім.
Перапісы яўрэйскага насельніцтва 1765, 1778 і 1784 гадоў засведчылі пражыванне ў Галках адпаведна 4, 4 чалавек (głow), прыналежных да Брагінскага кагала, і хрысціяніна (пагалоўшчыне не падлягаў).
Расійская імперыя
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай у 1793 годзе Галкі апынуліся ў межах Рэчыцкай акругі Чарнігаўскага намесніцтва (губерні), з 1796 года ў складзе адноўленага Рэчыцкага павета Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года — Мінскай губерні Расійскай імперыі. З крыніцы, заснаванай на матэрыялах рэвізіі 1795 года, вядома, што вёскі Галкі, Бярозкі, Савічы, сёлы Ёлча, Грушна і іншыя былі ў заставе ў пана Ігнацыя Шышкі, а належалі ротмістру троцкаму пану Валенцію Зялёнку.
Найноўшы час
9 лютага 1918 года, яшчэ да падпісання Брэсцкага мірнага дагавора з бальшавіцкай Расіяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Галкі ў складзе Рэчыцкага павета, аднак, апынуліся ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губерні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 мая тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы».
1 студзеня 1919 згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР.
Пасля вяртання ў склад БССР, з 8 снежня 1926 года па 30 снежня 1927 года вёска з’яўлялася цэнтрам Галкаўскага сельсавета Камарынскага раёна Рэчыцкай, з 9 чэрвеня 1927 года — Гомельскай акруг.
У 1929 годзе арганізаваны калгас.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны ў верасні 1943 года фашысты спалілі 99 двароў, забілі 18 жыхароў. У баях, якія тут вялі 9-ы гвардзейскі стралковы і 7-й гвардзейскі кавалерыйскі карпусы, загінулі 295 салдат, у іх ліку Героі Савецкага Саюза К. Д. Грыцынін і Т. Т. Міндзігулаў і былі пахаваны ў брацкай магіле на паўднёва-заходняй ускраіне вёскі. У баях каля вёскі 28 верасня 1943 года адмеціўся полк пад камандаваннем А. П. Сярогіна. Старэйшы сяржант М. А. Сцяпанаў, сяржант К. К. Хайбулін, лейтэнант П. І. Фядотаў, малодшы лейтэнант Г. І. Салаўёў, 1 кастрычніка 1943 года — выведнік П. М. Яфрэмаў, камандзір коннай выведкі І. Ф. Казачук, малодшы сяржант М. А. Якаўлеў і ім прысвоена званне Героя Савецкага Саюза. Таксама было прысвоена званне Героя А. Г. Гізатуліну
У складзе калгаса імя М. В. Фрунзэ (цэнтр — вёска Асарэвічы).
NGC 6062
NGC 6062 (іншыя абазначэнні — UGC 10202, MCG 3-41-125, ZWG 108.148, PGC 57145) — галактыка ў сузор’і Геркулес.
Квітка Цісык
Квітка Цісык (Kvitka Cisyk, Квітка Цісик;  — ) — амерыканская спявачка ўкраінскага паходжання, папулярная выканаўца рэкламных джынглаў, оперная і блюзавая спявачка.
Песня «You Light Up My Life» (Ты святло майго жыцця), якую яна выканала для аднайменнага фільма, атрымала ў 1978 годзе «Оскар» і «Залаты глобус» у намінацыі «Найлепшая песня». Выканаўца ўкраінскіх народных і папулярных песняў.
Шчэпкі
Шчэ́пкі (, Щепки) — вёска ў Дзяржынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Путчынскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Волменскага сельсавета.
Туркестанскі хрыбет
Туркестанскі хрыбет' (Түркстан кырка тоосу, Turkiston tizmasi, Қаторкӯҳи Туркистон) — высакагорны хрыбет шыротнага кірунку, даўжынёй каля 340 км, які адносіцца да Гісара-Алайскай горнай сістэмы.
Праз горны вузел Матча хрыбет стульваецца з Алайскім хрыбтом на ўсходзе, і распасціраецца да Самаркандскай раўніны на захадзе. Паўночны схіл працяглы і спадзісты, з ядлаўцовымі лясамі і рэдкалессямі, паўднёвы — кароткі і круты, са скаламі і асыпкамі. З поўдня далінай ракі Зераўшан аддзелены ад Зераўшанскага хрыбта. Найвышэйшыя пункты — пік Скалісты (5621 м) і пік Пірамідальны (5509 м). Грэбень хрыбта, асабліва ва ўсходняй частцы, пакрыты горнымі ледавікамі. Самыя буйныя — ледавікі Талстога, Шуроўскага і Зераўшанскі — выток ракі Зераўшан. Праз адзін з перавалаў хрыбта — Шахрыстан на вышыні 3378 метраў праходзіць шаша Душанбэ — Худжанд. Схілы раздзеленыя далінамі рэк Ісфара, Ак-Суу, Кара-Суу. На паўночным схіле размешчана горнае возера Ай-Кёль.
Па хрыбце праходзіць мяжа Таджыкістана з Узбекістанам і Кыргызстанам.
NGC 3899
NGC 3899 (іншыя абазначэнні — NGC 3912, UGC 6801, MCG 5-28-37, ZWG 157.41, IRAS11474+2645, PGC 36979) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) у сузор’і Леў.
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 3899, NGC 3912.
Восава (Кардымаўскі раён)
Восава (Осово) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Шокінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй са жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Паручнік
Паручнік — камандзірская пасада, а з XVIII ст. афіцэрскае званне ў арміях Вялікага княства Літоўскага, Польшчы, армій УНР і ЗУНР, Расіі.
Першапачаткова паручнік ў арміі ВКЛ выконваў функцыі памочніка камандзіра харугвы — ратмістра, быў яго паручэнцам. З XVI ст. паручнік часта выступаў сам як камандзір харугвы, пераважна казацкай (від кавалерыі ў ВКЛ) або татарскай. Са стварэннем рэгулярнай арміі ВКЛ у XVIII ст. званне «паручнік» першапачаткова ўжывалася толькі ў кавалерыі і толькі ў 1770-х гг. у пяхоце.
Ва Узброеных сілах Рэспублікі Беларусь адпавядае званню «старшы лейтэнант». У Войску Польскім, арміях Чэхіі і Славакіі «паручнік» — другое афіцэрскае званне.
Фрыдэрык Шапен
Фры́дэрык Франсуа́ Шапе́н (Frédéric François Chopin [ʃɔpɛ̃] ; Fryderyk Franciszek Chopin [ˈʂɔpɛn̪], Фрыдэ́рык Франці́шэк Шо́пен, Frédéric François Chopin [`ʃopæn, ʃo`pæn; ˋʃoupæŋ, ˋʃɒpæ:] ; (паводле некаторых крыніц — , вёска Жэлязова-Воля, каля Варшавы — , ) — польскі , -віртуоз, . Аўтар шматлікіх твораў для фартэпіяна. Найбуйнейшы прадстаўнік польскага музычнага мастацтва.
Паходжанне і сям'я
Бацька Шапена — Нікаля Шапен, француз, сын латарынскага селяніна, эміграваў у Польшчу ў 1787 годзе ва ўзросце шаснаццаці год. У Францыі ён быў ахрышчаны як «Нікаля», але, жывучы ў Польшчы, ён карыстаўся польскай формай свайго імя — «Мікалай». Цяжка сказаць, што вымусіла яго пакінуць Францыю, але ў Польшчы ён знайшоў новую бацькаўшчыну і прымаў актыўны ўдзел у яе гістарычным лёсе. Нікаля Шапен разам з польскімі патрыётамі прымаў удзел у барацьбе за незалежнасць Польшчы. Пасля задушэння паўстання Тадэвуша Касцюшкі і канчатковага падзела Рэчы Паспалітай (1795) Нікаля Шапен, капітан войска Касцюшкі, нягледзячы на хісткасць свайго палажэння, вырашыў застацца ў Польшчы. Чалавек шырокага разумовага далягляду і адукацыі, ён займаўся педагагічнай дзейнасцю, навучаючы дзяцей з арыстакратычных сем'яў, і ўрэшце заваяваў рэпутацыю аднаго з найлепшых педагогаў Варшавы. Аднымі з такіх дзяцей, былі дзеці графа Скарбка, да якога Нікаля Шапен быў запрошаны ў 1802 годзе ў маёнтак Скарбкаў Жэлязова-Воля. Там ён сустрэўся з далёкай сваячкай Скарбкаў, — Юстынай Кшыжаноўскай, з якой пазней пабраўся шлюбам. Вяселле адбылося 2 чэрвеня 1806 года ў прыхадской царкве XVI ст. у Брохаве. Паводле захаваных звестак, маці кампазітара была надзвычай музыкальнай, выдатна іграла на фартэпіяна, была надзелена прыгожым голасам. Сваёй маці Фрыдэрык абавязаны першымі музычнымі ўражаннямі, прывітай з дзяцінскіх гадоў прыязнасцю да народных песняў. Інтэлігентнасць і чуласць бацькоў злітавалі ўсіх членаў сям'і любоўю і дабратворна адбівалася на развіцці даравітых дзяцей.