cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Прэзідэнт Чылі
Выбары
Артыкул 26 дэталізуе выбарчыя патрабаванні. Прэзідэнт абіраецца прамым галасаваннем абсалютнай большасцю галасоў, пададзеных законна. Выбары праходзяць у два туры. Каб перамагчы на выбарах у першым туры, партыя кандыдата-пераможцы павінна атрымаць больш за 50 працэнтаў сапраўдных галасоў без уліку пустых і сапсаваных галасоў.
Працягласць тэрміну
Згодна з канстытуцыяй 1828 года, прэзідэнт займаў пасаду на працягу чатырох гадоў без магчымасці неадкладнага перавыбрання яшчэ на адзін тэрмін. У 1833 годзе прэзідэнцкі перыяд быў зменены на пяць гадоў з магчымасцю пераабрання яшчэ на адзін тэрмін, абмежаваны двума тэрмінамі запар. Пасля канстытуцыйнай рэформы 1878 года магчымасць пераабрання была забароненая. Згодна з канстытуцыяй 1925 года, прэзідэнт займаў пасаду на працягу шасці гадоў без магчымасці неадкладнага пераабрання.
У першапачатковым тэксце канстытуцыі 1980 года прэзідэнт займаў васьмігадовы тэрмін без магчымасці неадкладнага пераабрання. Некаторыя часовыя распараджэнні, замацаваныя падчас ваеннай дыктатуры генерала Аўгуста Піначэта, дазволілі выключную магчымасць яго пераабрання на плебісцыце 1988 года. Потым, падчас пераходу да дэмакратыі, на рэферэндуме 1989 года быў устаноўлены першы пераходны чатырохгадовы прэзідэнцкі тэрмін (1990—1994), пасля чаго ішлі звычайныя васьмігадовыя тэрміны без магчымасці неадкладнага пераабрання. Аднак 4 сакавіка 1994 года (за тыдзень да ўступлення на пасаду Эдуарда Фрэй Руіс-Тагле) прэзідэнцкі перыяд быў скарочаны да шасцігадовага тэрміну без неадкладнага пераабрання.
Згодна з канстытуцыйнай рэформай 2005 года, прэзідэнт выконвае свае абавязкі на працягу чатырох гадоў без магчымасці неадкладнага пераабрання яшчэ на адзін тэрмін. Былы прэзідэнт можа балатавацца на пасаду яшчэ раз пасля адбыцця свайго першапачатковага тэрміну, але толькі на выбарах пасля яго пераемніка, паколькі ён не мае права балатавацца на наступныя тэрміны. Няма абмежаванняў на тое, колькі разоў чалавек можа вылучацца кандыдатам, калі ён раней не займаў пасаду прэзідэнта.
Адпаведныя паўнамоцтвы дзейнага прэзідэнта, згодна з канстытуцыяй, завяршаюцца 11 сакавіка наступнага года пасля выбараў. Абраны прэзідэнт уступае на пасаду ў той жа дзень.
Пераемнасць
У выпадку, калі прэзідэнт не можа выконваць свае абавязкі, яго паўнамоцтвы звычайна часова перадаюцца міністру ўнутраных спраў у тытуле «віцэ-прэзідэнта»; аднак гэта не сапраўдная пасада віцэ-прэзідэнта, а хутчэй пасада прызначанага выконваючага абавязкі прэзідэнта. Калі прэзідэнт і міністр унутраных спраў часова адсутнічаюць, наступны міністр урада ў парадку чарговасці становіцца «віцэ-прэзідэнтам».
Прэзідэнцкі пояс
Прэзідэнцкі пояс, які першапачаткова выкарыстоўваў Бернарда О’Хігінсам, стаў сімвалам улады першага прэзідэнта пасля заступлення на пасаду прэзідэнта Хасэ Хаакіна Прыета ў 1831 годзе. Ён складаецца з трох палос з колерамі чылійскага сцяга, ён пашыты ўручную і мае памер прыкладна 75 см у даўжыню і 13 см у шырыню.
З дзевятнаццатага стагоддзя захоўваўся толькі адзін пояс, які перадаваўся ад прэзідэнта да прэзідэнта да 1915 года з-за розніцы ў вышыні паміж сыходзячым Рамонам Барасам Лукой і абраным Хуанам Луісам Санфуэнтэсам, таму трэба было распрацаваць новы пояс. З гэтага часу ў кожнага прэзідэнта з’яўлсяўся свой уласны прэзідэнцкі пояс, які выкарыстоўваецца толькі ў афіцыйных цырымоніях.
О’Хігінс Піёчэ
О’Хігінс Піёчэ — лічыцца сімвалам прэзідэнцкай улады і размешчаны ўнізе прэзідэнцкага пояса, уяўляе сабой пяціканечную чырвоную зорку 7 см у дыяметры. Ён узыходзіць да заслуг медалёў Легіёна і заставаўся некранутым да дзяржаўнага перавароту 1973 года, калі знік падчас бамбёжкі палаца Ла-Манеда. Падчас ваеннага рэжыму Аўгуста Піначэта была створана копія Піёчэ на аснове фатаграфій арыгінала. Выкарыстоўваецца толькі разам з прэзідэнцкім поясам.
Ford Galaxie 500
Прэзідэнт Чылі традыцыйна выкарыстоўваў для ўрачыстых мерапрыемстваў элегантную карэту «Бандэха», запрэжаную конямі, прывезеную з Францыі прэзідэнтам Хасэ Мануэлем Бальмаседай, пакуль прэзідэнт Сальвадор Альендэ не выкарыстаў чорны Ford Galaxie XL 1966 года выпуску. Кабрыялет, набыты ў 1968 годзе для візіту каралевы Лізаветы II у Чылі ў якасці афіцыйнага аўтамабіля з нумарным знакам (EL-2801).
І карэта, і Galaxie з тых часоў абслугоўваюцца дзяржавай і цяпер выкарыстоўваюцца толькі для афіцыйных цырымоній, такіх як дзяржаўныя візіты і нацыянальныя святы 21 мая і 19 верасня, а таксама інаўгурацыі прэзідэнта, якія адбываюцца 11 сакавіка кожныя чатыры гады.
Радушскі сельсавет
Ра́душскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жлобінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Радуша.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Жлобінскага раёна Бабруйскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Жлобінскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года ў склад сельсавета з Кароткавіцкага сельсавета Стрэшынскага раёна перададзена вёска Забалоцце, якая 16 мая 1957 года вернута ў склад Кароткавіцкага сельсавета. 21 верасня 1992 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Краснабярэжскага сельсавета.
Лесінг
Лесінг — прозвішча.
Муя Вээтам
Му́я Вэ́этам (Muia Veetamm, сапраўднае імя Эльтс Ры́стмягі (Elts Ristmägi); нар., Трыйгійская воласць, павет Хар’ю, Эстонія — 15 снежня 1995, , Эстонія) — эстонская пісьменніца.
Творчасць
На эстонскую мову пераклала асобныя творы П. Броўкі (у зборніку «А дні ідуць», 1964), Я. Купалы (у зборніку «А зязюлька кукавала…», 1966), Я. Коласа (у зборніку «Звон шыбаў», 1968), Васіля Віткі (1980).
Карл Людвіг Зігель
Карл Людвіг Зігель (Carl Ludwig Siegel;,  — , ) — нямецкі матэматык, спецыяліст у галіне тэорыі лікаў. Замежны член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (1968), Французскай акадэміі навук (1973; карэспандэнт з 1956).
Біяграфія
Зігель навучаўся ва ўніверсітэце Гумбальта ў Берліне матэматыцы, фізіцы і астраноміі. Сярод яго настаўнікаў былі М. Планк і Ф. Фрабеніус, дзякуючы ўплыву якога Зігель і стаў матэматыкам. У 1917 годзе падчас Першай сусветнай вайны быў мабілізаваны ў войска. Пасля вайны навучаўся ў Гётынгенскім універсітэце, дзе яго кіраўніком стаў Э. Ландау. З 1922 года — прафесар матэматыкі ў Франкфурце-на-Майне. З 1940 года — у эміграцыі ў ЗША. Працаваў у Інстытуце вышэйшых перспектыўных даследаванняў у Прынстане. Пасля вайны вярнуўся ў Гётынген.
Работы ў асноўным ляжаць у галіне тэорыі лікаў, дыферэнцыяльных ураўненняў і тэорыі функцый камплекснага пераменнага. Таксама яму належаць важныя працы ў нябеснай механіцы.
Лаўрэат прэміі Вольфа па матэматыцы (1978).
Закон
Закон:
Чачэнская Вікіпедыя
З канца 2014 года, гэта другі раздзел Вікіпедыі на мовах народаў Расіі пасля Рускай Вікіпедыі і найбуйнейшы з раздзелаў на нахска-дагестанскіх мовах.
Гісторыя
У пачатку XXI стагоддзя павольнае развіццё падзелу выклікала нараканні. Па выніках абмеркавання ў лістападзе-снежні 2006 года раздзел было вырашана захаваць.
У 2012 годзе застой у раздзеле прыцягнуў увагу чачэнскай грамадскасці. Да 2013 года адміністратарамі падзелу былі ўдзельнікі, якія размяшчалі матэрыялы сепаратысцкага характару. Пасля звароту да сцюардаў паўнамоцтвы з ранейшых адміністратараў і бюракратаў былі зняты і падзел пачаў актыўна развівацца.
У канцы 2013 года ботам Umarbot было праведзена заліванне стабаў аб населеных пунктах, памерам у 3-5 КБ, у выніку якога колькасць артыкулаў у раздзеле вырасла з 5000 да больш за 20 000. Глыбіня чачэнскай Вікіпедыі раўняецца 0,301 - менш за ўсіх іншых моўных разьдзелаў.
На снежань 2013 года ў рэйтынгу тысячы артыкулаў, якія павінны быць у кожнай Вікіпедыі, раздзел займаў 103 месца сярод усіх раздзелаў Вікіпедыі, а па аб'ёме пашыранага спісу з 10 000 найважнейшых артыкулаў - 126 месца сярод усіх раздзелаў Вікіпедыі. У раздзеле мелася 5 абраных артыкулаў.
18 ліпеня 2015 года раздзел дасягнуў мяжы ў 100 тысяч артыкулаў.
Турнаўскі сельсавет
Ту́рнаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Турна.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці БССР. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Відамлянскага сельсавета.
Дыядэма
Дыядэ́ма (Διάδημα ад грэчаскага слова diadeo якое азначае «абвязаць» ці «замацаваць») — галаўное ўпрыгажэнне ў выглядзе вянка. Часта вянок не замыкаецца ў кольца, а застаецца адкрытым. У некаторых выпадках дыядэма не мае вянка, а прымацоўваецца да валасоў.
Гісторыя
Найстаражытнейшыя дыядэмы адносяцца да неалітычнага перыяду. У старажытнасці і ў Сярэднявеччы служыла сімвалам царскай ці жрэцкай годнасці.
Enerthenema
Enerthenema — род міксаміцэтаў сямейства. Назва ўпершыню апублікавана ў 1830 годзе.
Віды
Да роду Enerthenema адносяць 8 відаў:
Cnephia
Cnephia — род двухкрылых. Яны распаўсюджаны ў абасобленых лакалітэтах па Паўночным паўшар’і ад Украіны да Усходняй Сібіры і ў некаторых частках Паўночнай Амерыкі.
Беркшыр
Беркшыр (Berkshire) — гістарычнае і цырыманіяльнае графства на поўдні Англіі, у даліне ракі Тэмзы. Уваходзіць у склад Паўднёва-Усходняй Англіі. Сталіца і найбуйнейшы горад — Рэдынг. Насельніцтва 812 200 чалавек (26-е месца сярод графстваў; ацэнка 2005 года). Агульная плошча тэрыторыі 1262 км² (40-е месца). Мяжуе на ўсходзе з Вялікім Лонданам, на паўднёвым усходзе з Сурэем, на поўдні з Хэмпшырам, на захадзе з Уілтшырам, на поўначы з Оксфардшырам, на паўночным усходзе з Бакінгемшырам.
Уладзімір Іванавіч Ішчанка
Уладзімір Іванавіч Ішчанка (, г. Жытомір, Украіна — ) — беларускі фармаколаг. Доктар фармацэўтычных навук (1988), прафесар (1989).
Біяграфія
Скончыў Львоўскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (фармацэўтычны факультэт, 1961), Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (аспірантура, 1965). Выкладаў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1961 года, фармацэўтычны факультэт, кафедра фармацэўтычнай тэхналогіі, у 1979—2005 гадах — загадчык кафедры, у 1969—1996 гадах — дэкан факультэта).
NGC 2610
NGC 2610 (іншае абазначэнне — PK 239+13.1) — планетарная туманнасць у сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Тарту
Тарту (Tartu, Dorpat; у 1030—1060 і ў 1893—1918 гадах Юр’еў) — горад у Эстоніі, цэнтр павета Тарту, на рацэ Эмайыгі, другі па колькасці насельніцтва (101 000 чал. у 2008 годзе) пасля Таліна.
Месцазнаходжанне
Тарту знаходзіцца за 185 км на паўднёвы ўсход ад сталіцы Эстоніі Таліна. Тарту размешчаны на абодвух берагах Эмайыгі за 37 км ад яе ўпадзення ў Чудска-Пскоўскую сістэму азёр; горад цягнецца ўздоўж ракі на 9 км.
Эканоміка
У сучасным Тарту развітыя дрэваапрацоўчая і мэблевая прамысловасць, машынабудаванне і металаапрацоўка, прыборабудаўнічая прамысловасць, а таксама лёгкая (швейная, абутковая) і харчовая прамысловасць (бровар A. le Coq). З 2000 года пачалі развівацца фірмы, якія прапануюць паслугі інфармацыйных тэхналогій.
Транспарт
Тарту — вузел чыгуначных ліній і аўтамабільных дарог. Праз горад праходзіць аўтамагістраль Талін — дарога № 7 (E77) ля мяжы з Расіяй (E263, № 2 у Эстоніі); аўтамагістраль Йыхві — Рыга (E264, № 3 у Эстоніі, А3 у Латвіі); пачынаецца аўтадарога Тарту — Вярска (№ 45 у Эстоніі); аўтадарога Тарту — Вільяндзі (№ 48 у Эстоніі); аўтадарога Тарту — Йыгева (№ 39 у Эстоніі). Праз горад праходзіць таксама чыгунка Тапа — Пскоў (№ 2 у Эстоніі); пачынаецца чыгуначная лінія Тарту — Рыга. Дзейнічае Тартускі аэрапорт.
Культура
Музычна-драматычны тэатр «Ванемуйнэ» заснаваны ў 1870 годзе. Эстонскі нацыянальны музей (заснаваны ў 1909, у 1940—1988 — этнаграфічны музей Эстоніі) — адзін з самых значных збораў прадметаў матэрыяльнай культуры эстонскага народа. У Тарту больш за 20 музеяў — мастацкі музей, музей спорту; літаратурны музей імя Ф. Р. Крэйцвальда, музей класічных старажытнасцяў пры ўніверсітэце, заалагічны музей з аддзелам геалогіі, музей гісторыі ўніверсітэта і інш.
Славутасці
У Старым горадзе размешчана асноўная частка гісторыка-архітэктурных помнікаў: ратуша (1789) у стылі ранняга класіцызму, жылыя дамы, царква Яана (XIV стагоддзе), галоўны корпус універсітэта (1804—1809). На ўзгорку Тоамемягі (у парку Тоаме) разваліны Домскага (Пятра і Паўла) сабора (XIII—XV стагоддзяў, харавая частка ў 1804—1807 перабудавана ў бібліятэку ўніверсітэта, цяпер музей), стары анатамічны тэатр (1803-05) і абсерваторыя.
Сярод сучасных пабудоў — будынкі банка (1936), тэатр «Ванемуйнэ» (1967) і інш. помнікі: палкаводцу М. Б. Барклаю-дэ-Толі (1849, скульптар В. І. Дэмут-Маліноўскі), прыродазнаўцаў К. М. Бэру (1886, А. М. Апякушын), астраному В. Я. Струвэ, эстонскаму паэту К. Я. Петэрсана (1983, Я. Соанс), хірургам М. І. Пірагову (1952), М. М. Бурдэнку (1952), пісьменніку-асветніку Ф. Крэйцвальду (1953). Мемарыяльны комплекс Савецкім воінам-вызваліцелям на братэрскіх могілках (1975). Неафіцыйным сімвалам горада з’яўляецца скульптура «Студэнты ў пацалунку» з фантанам (1998), размешчаная на ратушнай плошчы.
Мінскі трамвай
Мі́нскі трамвай — сістэма электрычнага трамвая ў горадзе Мінск. Была адчынена 13 кастрычніка 1929 года. У розны час у сістэме выкарыстоўвалісь вагоны зробленыя на заводах Tatra T6B5, ПТМЗ, РВЗ, а таксама нямецкія вагоны GT8D і вагоны беларускай вытворчасці: АКСМ-743, АКСМ-843 ды АКСМ-60102.
Гісторыя
Ідэя арганізацыі ў Мінску трамвайнага руху зарадзілася яшчэ ў 1898 годзе, калі першы на тэрыторыі сучаснай Беларусі трамвай з'явіўся ў Віцебску.
Электрычны трамвай у савецкі час
Звесткі пра трамвайныя лініі Мінска даюцца на аснове гэтай схемы. Сістэма электрычнага трамвая ў Менску была адкрыта 13 кастрычніка 1929 года. На момант адкрыцця яна ўключала ў сябе два маршруты:
На гэтых лініях выкарыстоўваліся вагоны Х вытворчасці Мыцішчанскага завода. Выпуск складаў 5 вагонаў. Ужо ў першы год існавання трамваем было перавезена 11 мільёнаў пасажыраў.
У 1929 годзе была пабудавана лінія ад плошчы Свабоды па вуліцах Максіма Багдановіча і Кісялёва да ДС «Старажоўка» (у раёне перасячэння з вул. Крапоткіна). У 1930 лінія па праспекце Незалежнасці была падоўжаная да Парку Чалюскінцаў (у той час ДС «Выстава»). Разваротнае кольца знаходзілася на плошчы Калініна. У тым жа годзе зачыніліся ДС «Плошча Свабоды», а маршрут № 2 працягнулі да ДС «Старажоўка».
У 1932 годзе пабудавалі лінію ад праспекта Незалежнасці па вул. Энгельса, Ульянаўскай і Кастрычніцкай да станцыі «Завод Варашылава» (цяпер «Кастрычніцкая вуліца»). За 1932 год Мінскі трамвай перавёз 22 мільёны пасажыраў — у два разы больш, чым ў 1930. У 1933 годзе ў Мінску былі пабудаваны дзве новыя трамвайныя лініі. Адна з іх падаўжала лінію ад ДС «Старажоўка» па вул. Крапоткіна, прасп. Машэрава і вул. Даўмана да ДС «Пярэспа» (у раёне перасячэння з вул. Веры Харужай). Другая праходзіла па вул. Валадарскага, Гарадскі Вал, Раманаўская Слабада, Кальварыйская і Караля да ДС «Кальварыя». Дзякуючы гэтаму, пашыраную трамвайны парк павялічыўся да 43 вагонаў. У 1935 годзе была пабудавана лінія ад чыгуначнага вакзала па вул. Свярдлова прыблізна да тэрыторыі старога Чэрвенскага рынку.
Існуе інфармацыя, што на пачатку 1940-х гадоў вялося будаўніцтва лініі па вул. Захарава, але ніякіх афіцыйных дакументаў, прысвечаных гэтай лініі, у адкрытым доступе не захавалася, а падчас вайны недабудаваная лінія была цалкам знішчаная.
З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны ў Мінску быў цалкам спынены трамвайны рух. У пачатку тая 1943 года (па іншых дадзеных, у канцы жніўня ) у акупаваным Мінску нацысты аднавілі трамвайны рух. На лініі працавалі 4 вагона, якія хадзілі толькі па адным маршруце: «Таварная станцыя» — «Выстава».
Пры адступленні з Мінска немцы разабралі частку шляхоў, знялі кантактную сетку, вывезлі абсталяванне цягавай падстанцыі. У выніку бамбаванняў быў разбураны будынак трамвайнага парку, знішчаны рэшты ліній і рухомы састаў.
Аднаўленне трамвайнай сеткі пачалося ў кастрычніку 1944 года. Да лютага 1945 года, калі ў горад паступіла 10 вагонаў КМ з прычэпамі і дарэвалюцыйныя, выпуску 1907 г., трамваі серыі Ф, у Мінску не было аніводнага трамвая. Апошні вагон Ф быў спісаны 29 снежня 1964 года. 1 мая 1945 быў урачыста адкрыта трамвайны рух на ўчастку па праспеку Незалежнасці ад вул. Валадарскага да парку Чалюскінцаў. Таксама было адкрыта першае Мінскае трамвайны дэпо, якое размясцілася на скрыжаванні праспектаў Машэрава і Незалежнасці. У наступным годзе завяршылася пабудова лініі ад Таварнай станцыі па Маскоўскай і Бабруйскай вуліцах да чыгуначнага вакзалу і адтуль, па Ленінградскай вул. і вул. Свярдлова, да прасп. Незалежнасці. Таксама ў 1948 былі адноўлены лініі па вуліцах Энгельса, Ульянаўскай і Кастрычніцкай, а таксама па вул. Валадарскага, Раманаўская Слабада і Кальварыйскай да ДС «Апанскага» (як мяркуецца, у раёне перасячэння з вул. Клары Цэткін). У дадатак да гэтага была пабудавана лінія ад чыгуначнага вакзала па вул. Бабруйскай і Ульянаўскай да Кастрычніцкай вуліцы. Ня абыйшоўся 1948 год і без страт: лінія, якая праходзіла па прасп. Незалежнасці ад вул. Валадарскага да вул. Энгельса, была разабраная.
1949 год, год 20-годдзя мінскага трамвая, стаў таксама багатым на падзеі. Былі адноўлена лінія па вуліцах Інтэрнацыянальнай, Максіма Багдановіча і Кісялёва да ДС «Старажоўка»; пабудавана лінія ад праспекта Незалежнасці па вул. Казлова, Змітрака Бядулі і Першамайскай да перасячэння з вуліцай Энгельса. Таксама былі разабраны лінія па вуліцы Энгельса, якая праіснавала толькі адзін год, і лінія ад прасп. Машэрава да вул. Энгельса.
У 1950 годзе быў адкрыты рух па новай, амаль 3,5-кіламетровай лініі, якая праходзіць ад плошчы Змітрака Бядулі па вуліцах Казлова і Даўгабродскай да ДС «Трактарны завод». У 1953 годзе гэта лінія была падоўжана па вуліцы Даўгабродскай і Партызанскім праспекце да ДС «Аўтазавод».
Таксама ў 1950-я — 1960-я гады існавала лінія, якая праходзіла ад прасп. Незалежнасці па вул. Петруся Броўкі, да якая размяшчалася там чыгуначнай галінкі.
У 1954 годзе завяршылася будаўніцтва лініі па прасп. Машэрава ад праспекта Незалежнасці да вул. Максіма Багдановіча, з заходам на апошнюю. У 1955 годзе была пабудавана лінія па вул. Мяснікова ад вул. Бабруйскай да вул. Гарадскі Вал, а таксама разабрана лінія па вул. Валадарскага, прасп. Незалежнасці, вул. Свярдлова і Ленінградскай да чыгуначнага вакзалу.
Асноўнай мадэллю мінскага трамвая ў 1950-я гады стаў Усць-Катаўскі КТМ-1. Такія трамваі эксплуатаваліся да 1975 года. З сярэдзіны 1950-х гадоў да 1979 года ў Мінску эксплуатавалася 46 рыжскіх трамваяў МТВ-82. У канцы 1950-х — пачатку 1960-х гадоў да спісу мадэляў трамваяў, якія эксплуатаваліся ў Мінску, дадаліся два вельмі рэдкіх вагона: ленінградскі трохдзвярны ЛМ-49 і кіеўскі КТВ-55. Да нашых дзён у Мінску захаваўся ЛМ-49, які цяпер, у нехадавым стане, знаходзіцца на тэрыторыі трамвайнага парку і выкарыстоўваецца ў якасці вагона-музея.
У 1956 года завяршылася пабудова разваротнага кальца «Плошча Змітрака Бядулі». Таксама ў гэтым годзе была разабрана невялікая частка лініі па праспекце Незалежнасці ад вул. Казлова да плошчы Якуба Коласа. Замест яе пабудавалі лінію па вуліцы Чырвонай. Наступны, 1957 год стаў адным з самых паспяховых для трамвая: былі пабудаваны дзве амаль 3-кіламетровыя лініі (першая ад вул. Максіма Багдановіча па прасп. Машэрава, вул. Даўмана і Старавіленскай да ДС «Возера», а другая ад пл. Якуба Коласа па аднайменнай вуліцы да ДС «Валгаградская») і 2,5-кіламетровая лінія ад ДС «Апанскага» па вул. Караля, Дразда, зав. Тучынскім і вул. Ціміразева да ДС «Радыятарны завод», якая размяшчалася ў раёне скрыжавання з вуліцай Сапёраў. Таксама была знішчана лінія ад пл. Якуба Коласа да парку Чалюскінцаў па праспекце Сталіна.
У 1958 годзе ліквідавана ДС «Апанскага». Маршрут № 2, які разварочваўся на ёй, быў падоўжаны да ДС «Радыятарны завод». У 1961 годзе на скрыжаванні вул. Мяснікова і вул. Урыцкага адкрылася ДС «Рэспубліканская». У тым жа годзе разабрана лінія ад Таварнай станцыі па Маскоўскай вул. да вул. Мяснікова
Як мяркуецца ў 1964 годзе была пабудавана лінія ад завулка Тучынскім па вуліцах Апанскага і Альшэўскага да ДС «Альшэўскага», якая, па некаторых дадзеных, размяшчалася ў прамежку паміж домам № 29 і праспектам Пушкіна. Лінія была цалкам скончана і гатова да эксплуатацыі. Тым не менш, пасажырскі рух па ёй адкрыты не быў, і ў хуткім часе лінія была разабрана.
У 1965 годзе лінія па вул. Якуба Коласа была працягнутая па Лагойскім тракце да ДС «Зялёны луг». Таксама наўзамен разабранай лініі па вуліцах Кальварыйская і Раманаўская слабада пабудавана лінія па вуліцы Караля.
У 1967 годзе трамвайны парк, які быў вымушаны на працягу 15 гадоў суседнічаць ў адным памяшканні з тралейбусным, пераехаў у новы асобны будынак на вуліцы Батанічнай. Стары парк на скрыжаванні праспектаў Машэрава і Незалежнасці быў цалкам аддадзены пад тралейбусы, аж да 2006 года, калі было прынята рашэнне аб яго пераносе на новую тэрыторыю ва Уруччы. На старой тэрыторыі вядзецца маштабнае будаўніцтва.
На працягу 15 гадоў пасля гэтай падзеі пашырэнне трамвайнай сеткі ў Мінску не адбывалася. Наадварот, ішло яе актыўнае памяншэнне: так, у 1967 годзе была разабрана лінія па вуліцах Максіма Багдановіча і Інтэрнацыянальнай, у 1969 — ад вул. Мяснікова па вул. Караля, Дразда, зав. Тучынскім і вул. Ціміразева да ДС «Радыятарны завод», у 1975 — па вул. Мяснікова ад вул. Бабруйскай да ДС «Рэспубліканская». Адзіным пашырэннем сеткі ў той час з’яўляецца адкрыццё ў 1975 годзе ДС «Плошча Мяснікова».
Нарэшце, у 1982 годзе была пабудавана невялікая лінія ад вул. Першамайскай па вул. Чапаева і Платонава да вул. Казлова. Першага «вялікага» будаўніцтва прыйшлося чакаць яшчэ 3 гады: ў 1985 трамвайная сетка Мінска павялічылася на 4,4 км — адкрыўся рух на ўчастку ад Партызанскага праспекта па вуліцах Пляханава і Якубава да ДС «Серабранка».
У сярэдзіне 1980-х гадоў былі зацверджаны планы будаўніцтва лініі ў мікрараён Чыжоўка, ад ДС «Аўтазавод» па вул. Кабушкіна і Ташкенцкай, і лініі ад ДС «Плошча Мяснікова» па вуліцах Клары Цэткін і Апанскага. Але Перабудова, а пасля і распад СССР перашкодзілі ажыццяўленню гэтых планаў.
У 1989 годзе лінію па прасп. Машэрава (ад вул. Куйбышава да вул. Даўмана) перанеслі на вылучанае палатно. У 1990 годзе, у сувязі з пачаткам будаўніцтва метро, быў спынены рух на лініі па Партызанскім праспекце. Першапачаткова меркавалася аднавіць трамвайны рух пасля заканчэння будаўніцтва, але неўзабаве ад гэтых планаў было вырашана адмовіцца і лінія была разабрана.
З 1966 года асноўным трамваем Мінска быў рыжскі РВЗ-6 і яго мадыфікацыі РВЗ-6М і РВЗ-6М2. Усяго ў Мінску было 268 такіх вагонаў. У 1979—1991 гадах РВЗ-6 быў адзіным трамваем Мінска. Выснова гэтых вагонаў з эксплуатацыі пачаўся ў пачатку 2000-х гадоў і канчаткова завяршыўся да канца 2008 года.
Постсавецкі перыяд
У 1991 годзе на мінскіх лініях з’явіліся 24 чэхаславацкіх трамваі Tatra T6B5.
У 1999—2003 гадах 15 вагонаў РВЗ-6 прайшлі рэканструкцыю ў трамвайным парку, падчас правядзення якой на вагоны былі ўсталяваныя новыя кузава вытворчасці Дзяржынскага эксперыментальна-механічнага завода. Гэтыя вагоны атрымалі новы індэкс РВЗ-ДЭМЗ. Як і не рэканструяваныя «рыжане», усё «ДЭМЗы» былі спісаныя да 2008 года.
У 2000 годзе, упершыню за шмат гадоў, у трамвайную сетку Мінска былі ўнесены невялікія змены: лінію па вул. Бабруйскай перанеслі на наадварот палатно і трохі пакарацілі: раней размяшчалася за Маскоўскай вуліцай (каля дома № 3 па вуліцы Клары Цэткін) ДС «Мяснікова» быў перанесены на новае месца — зараз яна знаходзіцца ў скверы перад Маскоўскай вуліцай. Тады ж на вуліцах з’явіліся новыя беларускія вагоны АКСМ-1М, праз год перарадзіўся ў АКСМ-60102.
У верасні 2002 года з нямецкага горада Карлсруэ прыбылі 10 трамваяў DWM GT8M, выпушчаных ў 1969 і 1970 гадах. Гэтыя вагоны былі перададзеныя Менску бязвыплатна : кіраўніцтва Карлсруэ прыйшло да высновы, што аддаваць старыя вагоны больш выгадна, чым аплачваць іх утылізацыю. Спярша Мінск планаваў узяць у Германіі за 100 такіх трамваяў, але ад гэтых планаў было вырашана адмовіцца на карысць набыцця вагонаў беларускай вытворчасці.
Таксама ў горадзе з’явіўся эксперыментальны трохскладны вагон АКСМ-743, так і застаўся ў адзіным экзэмпляры.
Апошняя змена трамвайнай сеткі была ў 2004 годзе, калі лінію па вул. Даўмана перанеслі на вылучанае палатно.
З 2009 года пачалося актыўнае спісанне трамваяў Tatra T6B5. Да 2012 года ў Мінску застаўся толькі адзін такі вагон, які знаходзіцца ў музеі. Шэсць спісаных T6 былі прададзеныя ў трамвайны парк Екацярынбурга, чатыры — у Ніжні Ноўгарад і тры — у Самару.
Развіццё хуткаснага трамвая
«Мінсктранс» з 2004 года шукае інвестараў для развіцця сеткі хуткасных трамваяў, які зарэкамендаваў сябе як эфектыўны, экалагічны, танны ў эксплуатацыі тып транспарту, які пры разумнай арганізацыі можа давозіць гараджан з пункта ў пункт куды хутчэй за сваіх наземных субратаў.
Планавалася пусціць годзе першы хуткасны трамвай у 2011 годзе і нават пабудаваць першае трамвайнае кольца, развіваць трамвайны рух у тыя спальныя раёны Мінска, куды ніколі не прыйдзе метро.
Увосень 2016 года быў зацверджаны новы генплан Мінска, у якім прыярытэт аддаваўся развіццю рэйкавага транспарту — метро, трамваю, электрычкам. Лініі хуткаснага трамвая мусілі быць пракладзены з цэнтра ў Серабранку і Сухарава, трамвайнае паўкольца ў паўднёва-заходняй частцы горада (праспект Пераможцаў — Каменная Горка — Сухарава — Малінаўка — Лошыца — Серабранка — Аўтазавод — Ангарская). Генплан прадугледжвае 95 км трамвайных шляхоў замест існуючых 24.
Старшыня Мінгарвыканкама Андрэй Шорац не развіваў гэты тып транспарту, у 2015 годзе ён гаварыў пра іх «згортванне», на нізкападлогавы трамвай для Мінска ва ўлад не хапіла грошай, замест гэтага актыўна прасоўвалася закупка электробусаў.
ДС «Возера»
Двухкалейнае кальцо. Пасадка і высадка перад выездам з кальца. Адзін са шляхоў абсталяваны назіральнай ямай.
Маршруты: 3, 5,
ДС «Зялёны Луг»
На ДС ёсць два асноўных шляху, шлях для адстою рухомага складу (з назіральнай ямай) і запасны шлях. Пасадка і высадка вырабляецца на адным прыпынку, перад будынкам ДС, на паўднёвым баку кальца.
Маршруты: 5, 6, 11
ДС «Серабранка»
Трохкалейнае кальцо. Нядаўна завершана рэканструкцыя.
Маршруты: 3, 6, 7, 9
ДС «Плошча Мяснікова»
Двухкалейнае кальцо. Высадка — адразу пасля заезду на кальцо на ўсходнім баку. Пасадка — перад выездам з кальца, на заходні бок, у будынкі ДП.
Маршруты: 1, 4, 7
РК «Кастрычніцкая»
Двухкалейнае кальцо. Руху няма з 2015 года, пасля адмены маршруту № 2.
РК «Трактарны завод»
Двухкалейнае кальцо. Пасадка і высадка на прыпынку перад выездам з кальца.
Маршруты: 9
Паваротны трохкутнік «Ракасоўскага»
Часовы паваротны трохкутнік пабудаваны летам 2011 года на скрыжаванні прасп. Ракасоўскага і вул. Пляханава на час будаўніцтва падземнага пешаходнага пераходу і рэканструкцыі трамвайнай лініі па вул. Пляханава і Якубава. Выкарыстоўваўся для развароту трамваяў 3, 6 і 7 маршруту. Дэмантаваны ў пачатку жніўня 2012 года.
Перспектывы
У 2011 годзе планавалася будаўніцтва лініі па прасп. Машэрава, вул. Ціміразева і Клары Цэткін да ДС «Плошча Мяснікова». Аднак, як і будаўніцтва лініі па праспекце Ракасоўскага і вул. Ціміразева, яно было выключана з праекта. На праспекце Ракасоўскага ў месцах, адведзеных пад трамвайныя шляхі, пабудованы аўтапляцўкі.
У будучыні плануецца пуск трамвая ў Лошыцу і Чыжоўку, будаўніцтва другога трамвайнага парку на вуліцы Сямашка і перанос лініі на Возера са Старавіленскага тракту на менш загружаную Нававіленскую вуліцу.
Эндру Джэксан
Эндру Джэксан (Andrew Jackson,  — ) — 7-ы прэзідэнт ЗША, адзін з заснавальнікаў Дэмакратычнай партыі ЗША.
Біяграфія
У час вайны за незалежнасць ЗША Джэксан, чыя сям'я падтрымлівала вайну, быў кур'ерам. Калі Джэксану было 13 гадоў ён трапіў у палон, яго катавалі брытанцы. Пазней стаў адвакатам. Быў абраны ў Палату Прадстаўнікоў ЗША, а потым і ў Сенат. Джэксан атрымаў званне палкоўніка ў міліцыі штата Тэнэсі, які пазней стаў яго палітычнай і ваеннай базай. Джэксан валодаў сотняй рабоў, якія працавалі на, якую ён купіў у 1804 годзе. Джэксан забіў чалавека на дуэлі ў 1806 годзе, за справу гонару, бо той абразіў яго жонку Рэйчал. Вялікую папулярнасць Джэксан атрымаў у час Англа-амерыканскай вайне 1812 года, дзе трыумфальна перамог у бітве пад Новым Арлеанам.
Лічыцца першым «народным прэзідэнтам», бо, з аднаго боку, з'яўляўся выхадцам з простай сям'і, а, з іншага, — яго папулярнасць сярод шляхетных выбаршчыкаў была велізарнай. Стаўшы прэзідэнтам, увёў «сістэму здабычы» (Spoils system) і замяніў вялікую колькасць служачых федэральных органаў выканаўчай улады. У 1836 годзе закрыў Другі банк ЗША. Быў прыхільнікам рабаўладальніцкай сістэмы, а таксама падтрымаў і падпісаў закон аб перасяленні індзейцаў, які перадыслакаваў шэраг плямёнаў на «індзейскую тэрыторыю».
IC 5220
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Груз (фільм, 2018)
«Груз» (Терет) — мастацкі фільм 2018 года рэжысёра.
Фільм быў прадстаўлены ў асноўнай конкурснай праграме ігравога кіно 25-га Мінскага міжнароднага кінафестывалю «Лістапад».
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 16 кінаўзнагародамі і яшчэ 18 намінацыямі.
Ньюберы (Англія)
Ньюберы (Newbury) — горад у Вялікабрытаніі. Знаходзіцца на рацэ Кенет у графстве Беркшыр, за 90 км на захад ад Лондана. Насельніцтва — каля 50 тысяч чалавек. З горадам Бат Ньюберы злучаны каналам Кенет — Эйван.
Галоўнай славутасцю Ньюберы з’яўляецца старадаўні замак — Донінгтан.
Віллем Грос
Ві́ллем Грос (Villem Gross; нар., г. , Эстонія - 6 красавіка 2001) — эстонскі празаік і драматург. Заслужаны пісьменнік Эстоніі (1975). Друкуецца з 1949 года.
Творчасць
У сацыяльна-псіхалагічных п'есах «Лёд растае» (1950), «У вялікай сям'і» (1951), «Анкета» (1955), «Паўтара месяца» (1967), у зборніку апавяданняў «Сярэднія дні» (1966), раманах «Крылы распрамляюцца» (1958), «Прадаецца індывідуальны недабудаваны дом…» (1961), «Аднакласнікі» (1965), «Зімовы адпачынак» (1975), «Матывы ўмоўчвання» (1978, Літаратурная прэмія імя Ю. Смуўла 1978), «У перагружанай лодцы» (1981) і інш. даследуе актуальныя маральна-этычныя і філасофскія праблемы на матэрыяле пасляваенаеннага і сучаснага жыцця сваіх суайчыннікаў. Аўтар кнігі літаратурна-публіцыстычных артыкулаў «Хіба сёння — толькі сёння» (1972).
Ярд
Ярд (yard) — брытанская і амерыканская адзінка вымярэння адлегласці. Зараз метрычны ярд роўны тром метрычным футам (36 дзюймам) ці 0,9144 метрам. . Не ўваходзіць у СІ.
Ньюберы
Ньюберы — прозвішча, тапонім.
Parasa pastoralis
Parasa pastoralis — начны матылёк сямейства. Навуковая назва віду была ўпершыню абгрунтавана апублікаваная ў 1885 годзе Батлерам.
NGC 2611
NGC 2611 (іншыя абазначэнні — ZWG 119.127, PGC 24121) — галактыка ў сузор’і Рак.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Джэксан (гара)
Джэксан — гара на Антарктычным паўвостраве. Вышыня 3050 м. З’яўляецца самай высокай гарой Антарктычнага паўвострава і Брытанскай антарктычнай тэрыторыі. Адкрыта членамі антарктычнай службы ЗША, 1939—1941, названа ад імя Эндру Джэксана, сёмага прэзідэнта Злучаных Штатаў. Першае ўзыходжанне на гару Джэксан было зроблена камандай на чале з Джонам Крэбам Канінгам з Брытанскай антарктычнай службы (БАС) ў 1964 годзе. Геалогія гары Джэксана была вывучана ў 1972 годзе.
Антоніу Боржыс
Анто́ніу Бо́ржыс да Фансе́ка (Antônio Borges da Fonseca; 1808, — 1872, ) — бразільскі  і рэвалюцыянер.
Біяграфія
Боржыс да Фансека атрымаў сярэднюю адукацыю ў Дыяцэзіяльнай семінарыі ў Аліндзе, пасля чаго адправіўся ў Германію, дзе скончыў юрыдычны факультэт. Пасля вяртання ў Бразілію далучыўся да рэспубліканскага руху і быў уцягнуты ў паўстанне 6 красавіка 1831 года ў Рыа-дэ-Жанэйра.
У 1848 годзе Боржыс да Фансека стаў адным з кіраўнікоў паўстання ў Пернамбуку, больш вядомага як рэвалюцыя Прайэйра.
Казімір Леў Сапега
Казімір Леў Сапега (, Вільня —, Берасце) — вялікалітоўскі дзяржаўны і грамадскі дзеяч. Каралеўскі сакратар і пісар вялікі літоўскі (1631—1637), маршалак дворны літоўскі (1637—1645), падканцлер літоўскі (з 1645), адміністратар Берасцейскай эканоміі, староста рагачоўскі. Выбіраўся паслом на сеймы, дэпутатам Трыбунала ВКЛ.
Біяграфія
Сын канцлера літоўскага Л. І. Сапегі, брат Яна Станіслава і Крыштафа Міхала Сапегаў. Пачатковую адукацыю атрымаў дома і ў Віленскай акадэміі, з 1621 года разам з братам Крыштафам Міхалам вучыўся ў езуіцкім калегіуме ў Мюнхене і Інгальштацкім універсітэце. У 1624 годзе Крыштаф Міхал захварэў на сухоты, што вымусіла абодвух Сапегаў вярнуцца ў ВКЛ. Праз некаторы час браты зноў вучыліся ў Еўропе, гэтым разам у Лёвенскім універсітэце, які скончылі ў 1627 годзе. Далей вучыліся ў Бруселі, адкуль браты пераехалі ў Італію дзе вучыліся ва ўніверсітэтах Балоньі (1628) і Падуі (1629). Хвароба Крыштафа Міхала вымусіла ў 1629 братоў зноў вярнуцца ў ВКЛ.
У ліпені 1631 года атрымаў урад каралеўскага сакратара, 22.9.1631 і пісара вялікага літоўскага. Займаўся ўпарадкаваннем архіву Кароны. Браў удзел у канвакацыйным сойме (1632). Удзельнічаў у заключэнні выгаднага для Рэчы Паспалітай Палянаўскага мірнага дагавора (1634), меў вялікі давер караля Уладзіслава Вазы. У маі 1637 года атрымаў урад маршалка дворнага літоўскага. Быў паслом на сойм у 1637 годзе. 6.3.1645 атрымаў урад падканцлера літоўскага. Быў паслом на сойм у 1647 годзе. Пасля смерці караля Уладзіслава Вазы (1648) быў адным з чатырох яго душапрыказчыкаў. Падчас элекцыі быў прыхільнікам Яна Казіміра Вазы, хоць перад гэтым падтрымліваў Карла Фердынанда Вазу, які лічыў К. Л. Сапегу сваёй апорай у ВКЛ у час безкаралеўя.
Браў удзел у вайне з казакамі на Украіне (1648—1653), заключэнні Збораўскага пагаднення, бітве пад Берастэчкам. Канфліктаваў з Янушам Радзівілам, бо сам хацеў заняць урад вялікага гетмана. Удзельнічаў у большасці соймаў 1652—1654 гадоў. У вайну Расіі з Рэччу Паспалітай (1654—1667) выставіў уласны полк. Выступіў супраць пагаднення Януша Радзівіла з Карлам X Густавам. Восенню 1655 года пад Берасцем каардынаваў баявыя дзеянні супраць маскоўскіх і шведскіх войскаў, аднак стан яго здароўя ў той час пагоршыўся. У лістападзе 1655 года, пасля паразы пад Вярховічамі, фармальна прызнаў шведскі пратэктарат над ВКЛ. На пачатку 1656 года атрымаў ад Яна Казіміра Вазы даручэнне весці перамовы пра мір з царом Аляксеем Міхайлавічам, але даручэння таго не выканаў, бо памёр.
Валодаў латыфундыяй з цэнтрам у Ружанах, дамогся ад караля прывілеяў на магдэбургскае права і кірмашы для сваіх мястэчак Бялынічы, Талачын, Бешанковічы, Ружаны.
Боржыс
Бо́ржыс (парт. Borges) — бразільскі варыянт партугальскага прозвішча Боржыш. Вядомыя носьбіты:
Эдмунд Георг Герман Ландау
Эдмунд Георг Герман (Іезекііль) Ландау (Edmund Georg Hermann (Yehezkel) Landau;,  — , ) — нямецкі матэматык, які ўнёс істотны ўклад у тэорыю лікаў.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і паспяховага берлінскага ўрача яўрэйскага паходжання, прафесара Леапольда Ландау (1848—1920), маці Ёхана Якобі паходзіла з вядомага банкірскага дома Якобі. Да 16 гадоў вучыўся ў берлінскай Французскай гімназіі (Collège Français), якую паспяхова скончыў на 2 гады раней, чым трэба.
У 1901 годзе абараніў доктарскую (habilitation thesis) аб шэрагах Дзірыхле ў аналітычнай тэорыі лікаў. У 1905 годзе ажаніўся з Мар’янай Эрліх, дачкой нобелеўскага лаўрэата Паўля Эрліха.
У 1909 годзе, пасля смерці Мінкоўскага, заняў яго кафедру і становіцца прафесарам матэматыкі Гётынгенскага ўніверсітэта. Тут ён працаваў да 1934 года, калі нацысты пачалі кампанію чысткі ўніверсітэта ад «неарыйскіх элементаў».
У канцы 1920-х гадоў наведаў Палесціну. Быў абраны прафесарам Яўрэйскага ўніверсітэта ў Іерусаліме, удзельнічаў у заснаванні там Інстытута матэматыкі, прачытаў там першы курс лекцый на іўрыце.
У 1934 годзе пад ціскам нацыстаў Ландау быў змушаны сысці ў адстаўку. Ён не захацеў пакінуць Германію і працягваў жыць у Берліне. З 1935 года выкладаў у Кембрыджскім, у 1937—1938 гадах — у Брусельскім універсітэтах. Памёр у 1938 годзе ад сардэчнага прыступу.
Леруік
Ле́руік (Lerwick) — самы паўночны горад Шатландыі, адзіны населены пункт са статусам горада і адміністрацыйны цэнтр Шэтландскіх астравоў. Размешчаны на ўсходнім беразе Мейнленда, галоўнага вострава архіпелага, на адлегласці 160 км ад паўночнага ўзбярэжжа Шатландыі, у 340 км ад Абердзіна і ў 370 кіламетрах ад Бергена.
Назва горада паходзіць ад зліцця нарвежскіх слоў leir і vik, у перакладзе — Брудная бухта. У XVII стагоддзі Леруік быў рыбацкім пасёлкам, жыхары якога займаліся здабычай селядцы, трэскі і іншай рыбы. Здабыча рыбы застаецца адным з важных заняткаў жыхароў Шэтландскіх астравоў, аднак не з'яўляецца галоўнай крыніцай сродкаў у бюджэт. З порта Леруіка ажыццяўляюцца паромныя перавозкі ў Абердзін, Керкуал (Аркнейскія астравы) і на бліжэйшыя астравы архіпелага, а таксама абслугоўваюцца рыбалавецкія судны і судны, якія абслугоўваюць здабычу нафты ў Паўночным моры. У 7,4 кіламетрах на паўночны захад ад горада размешчаны невялікі аэрапорт Тынгвал.
Ландау
Ландау — прозвішча.
Маладосць (фільм, 2017)
«Маладосць» (芳华) — мастацкі фільм 2017 года рэжысёра.
Фільм быў прадстаўлены ў асноўнай конкурснай праграме ігравога кіно 25-га Мінскага міжнароднага кінафестывалю «Лістапад».
Сюжэт
Кітай, 1970-я гады. Разгар «культурнай рэвалюцыі» і апошнія гады кіраваньня Маа Цзэдуна. З-за сямейных сварак Хэ Сяапін вымушаная пайсці з дому. Яна спадзяецца пачаць жыццё з чыстага ліста, паступіўшы ў армейскі ансамбль песні і танца ў Чэнду, але стаўленне яе новых калегаў аддае пагардай і непрыязнасцю. Лю Фэн — усеагульны любімчык, закаханы ў салістку ансамбля Лін Дзіндзін. Яго заляцанні да дзяўчыны і таемнае прызнанне ў каханні становіцца здабыткам грамадскасці і ператварае юнака ў ізгоя. І толькі Хэ Сяапін поўная спачування да «спатыкнуўшагася» героя.
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 22 кінаўзнагародамі і яшчэ 44 намінацыямі.
IC 5221
IC 5221 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Тукан.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Роберт Джэнкінсан
Роберт Джэнкінсан, 2-і граф Ліверпул (Robert Banks Jenkinson;  — ) — 22-і прэм’ер-міністр Вялікабрытаніі. Належаў да партыі Торы.
Біяграфія
У 1791 годзе быў абраны ў Палату абшчын. У 1796 годзе прыняў тытул пачцівасці лорд Хоксберы, калі яго бацька атрымаў тытул графа Ліверпул. Ва ўрадзе Генры Эдзінгтана быў міністрам замежных спраў. У 1803 годзе атрымаў тытул Барон Хоксберы за заслугі на пасадзе міністра і перайшоў у Палату Лордаў. У другім ўрадзе Уільяма Піта — унутраных спраў. Займаў розныя міністэрскія пасады ў міністэрствах Портленда і Персіваля, а пасля смерці апошняга, у 1812 годзе, сам сфармаваў кабінет.
Івашкоў
Івашкоў — прозвішча.
Навукова-вытворчы цэнтр шматфункцыянальных беспілотных комплексаў НАН Беларусі
Гісторыя
Навуковай і вытворчай асновай для стварэння прадпрыемства стала дзейнасць навукова-вытворчага цэнтра «Беспілотныя авіяцыйныя комплексы і тэхналогіі», які з 2008 па 2015 год з’яўляўся структурным падраздзяленнем Фізіка-тэхнічнага інстытута НАН Беларусі.
NGC 2612
NGC 2612 (іншыя абазначэнні — MCG -2-22-20, PGC 24028) — галактыка ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Самарканд
Самарканд (узб. Samarqand; тадж. Самарқанд) — другі па велічыні горад Узбекістана, цэнтр Самаркандскага вілаята.
У антычнай літаратуры вядомы, як Смараканда (сагд.), Мараканда (грэч.). Агульнага меркавання аб паходжанні назвы горада не існуе.
Больш за дзве тысячы год горад з'яўляецца ключавым пунктам на Вялікім шаўковым шляху.
Насельніцтва 507 000.
Знаходжанне: 702 м над узроўнем мора. У 2001, Самарканд быў занесены ЮНЕСКА ў спіс Сусветнай спадчыны.
Навасёлкі (Ліпаўскае сельскае паселішча)
Навасёлкі (Новоселки) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Ліпаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Навасёлкі абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
З 2004 па 2019 год у складзе Гразеняцкага сельскага паселішча.
Кручок
Кручок — шматзначны тэрмін.
Мейдэнхед
Мейдэнхед (Maidenhead) — горад у Вялікабрытаніі. Размешчаны на поўдні Англіі, ва ўсходняй частцы графства Беркшыр, за 41 км ад вакзала Чарынг-Крос у Лондане. Мейдэнхед ляжыць на правым беразе ракі Тэмза. Адміністрацыйна ўваходзіць у склад унітарнай адзінкі Віндзар і Мейдэнхед.
У Сярэднявеччы тут быў пабудаваны Мейдэнхед-брыдж, ад якога і рос горад. Насельніцтва — 58 848 чалавек (на 2001 год).
Мікалай Васілевіч Тарасюк
Мікала́й Васі́левіч Тарасю́к (, в. Стойлы, цяпер Пружанскі раён Брэсцкай вобласці — ) — беларускі разьбяр, музычны майстар. Народны майстар Рэспублікі Беларусь (1989).
Жыццяпіс
Нарадзіўся 22 мая 1932 года (паводле іншых звестак — 8 мая ) ў вёсцы Стойлы (цяпер у Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці). Пачаў працаваць з васьмігадовага ўзросту, пасвячы каровы. Бацька з маці мелі добры надзел зямлі, чатыры каровы, двое коней, конную малацілку, рыбацкія снасці. Пасля далучэння Заходняе Беларусі да БССР і сканчэння 2-й сусветнай вайны ўся маёмасць перайшла ў калгас.
Пасля вайны Мікалай пайшоў у другі клас пачатковай школы. Скончыўшы чатырохгодку, дапамагаў бацькам па гаспадарцы, пасля працаваў у калгасе. Аднак, застудзіўшыся на калгаснай сенажаці, прахварэў 16 гадоў, атрымаў інваліднасць. У 1953 годзе павянчаўся з Надзеяй Максімчык родам з-пад Кобрына. З ёй мелі сына (памёр у маладым узросце) і двух дачок. Жонка памерла ў 2006 годзе.
У 2007 годзе памерла апошняя суседка Мікалая Тарасюка, і ён некаторы час з'яўляўся адзіным жыхаром роднай вёскі. Жыў у бацькоўскай хаце, трымаў хатнюю скаціну, птушак, сабак і катоў. У падоранай яму кватэры ў Пружанах жыла яго дачка.
Творчасць
Разьбой па дрэве і пляценнем з лазы захапіўся з дзяцінства. Выразаць цацкі з дрэва пачаў для гульняў уласным дзеткам, лічачы гэта не больш, чым забавай. Аднак у пачатку 80-х гадоў XX стагоддзя зноў звярнуўся да былога занятку. Пачаў выкарыстоўваць таксама фарбу, салому, каляровыя балахоны з абрэзкаў тканіны. Спрабаваў выставіць свае творы ў Пружанах, Камянцы. Аднак найбольшай вядомасці Мікалай Тарасюк здолеў дасягнуць падчас правядзення Усесаюзнага фестываля народнай творчасці ў 1987 годзе. За выстаўку ў Маскве атрымаў Залаты медаль ВДНГ і медаль лаўрэата фестывалю, пасля чаго пачаліся персанальныя выстаўкі.
Беларускай сялянскай працы прысвечаныя цэлыя кампазіцыі з дрэва, лазы і саломкі: «Сялянскі дворык», «Апрацоўка ільну», «Жорны», «Збор ураджая», «Жніво», «Мыццё бялізны», «Кросны» і іншыя. Кампазіцыі, прысвечаныя народным абрадам беларусаў: «Вяселле», «Каляды», «Вячоркі», «Хаўтуры» ды інш. Мае таксама творы, прысвечаныя цяжкаму эканамічнаму становішчу сялян пад рознымі ўладамі. Стварэнне твораў пачынае з прыдумвання назвы-подпісу, пасля чаго выразае да яго кампазіцыю.
Праз пэўны час колькасць экспанатаў вырасла настолькі, што месца ў хаце ўжо не хапала. У 1994 годзе Мікалай пабудаваў побач асобную хатку для экспанатаў, назваўшы яе музеем «Успаміны Бацькаўшчыны». Музей, аналагаў якому няма ў Беларусі, змяшчае каля 300 аўтарскіх работ. Творы майстра экспануюцца ў адной з залаў музея-сядзібы «Пружанскі палацык», у Нацыянальным музеі гісторыі і культуры, Брэсцкім краязнаўчым музеі, Мотальскім музеі народнай творчасці і за межамі Беларусі.
Мікалай Тарасюк таксама займаецца майстраваннем музычных інструментаў: дудак, губных гармонікаў.
У 2008 годзе выдадзены альбом-манаграфія «Сялянская энцыклапедыя ў творах Мікалая Тарасюка», які стаў першым выданнем падобнага кшталту ў Беларусі пра творчасць народнага майстра. А яго творчасць атрымала статус нематэрыяльнай гісторыка-культурнай спадчыны Рэспублікі Беларусь.
У Польшчы пра Мікалая Тарасюка зняты фільм «Гаспадар».
Шведскі часопіс «» («Рамяство») у адным са сваіх нумароў пяць старонак прысвяціў творчасці Мікалая Тарасюка.
Прэміі і ўзнагароды
Народны майстар Рэспублікі Беларусь (1989) па драўлянай скульптуры.
Лаўрэат Усесаюзнага фестывалю народнай творчасці (1987), спецыяльнай прэміі прэзідэнта Рэспублікі Беларусь «За духоўнае адраджэнне» ў намінацыі «Народная творчасць» (2002).
Прэзідэнцкія выбары ў Расіі (2024)
Вы́бары прэзідэ́нта Расі́і маюць адбыцца 17 сакавіка 2024 года. Прэзідэнт абіраецца на тэрмін 6 гадоў. Калі ў першым туры пераможац не будзе вызначаны, другі тур мае адбыцца 7 красавіка 2024.
Кандыдаты
Палітычныя партыі, прадстаўленыя ў Дзярждуме ці заканадаўчых органах не менш як траціны суб’ектаў федэрацыі, могуць вылучаць кандыдатаў без збору подпісаў. Такімі партыямі з’яўляюцца «Адзіная Расія», КПРФ, «Справядлівая Расія» і «Яблыка».
Палітычны кантэкст і «Праблема 2024»
«Праблема 2024» звязаная з магчымым пераходам улады ў Расіі пасля заканчэння прэзідэнцкіх паўнамоцтваў Уладзіміра Пуціна. Паводле Кацярыны Шульман, ідзе шырокі пошук элітарнага пакту, альтэрнатыва — вайна ўсіх супраць усіх. На думку Алега Чарназуба, расійская эліта можа знайсці шляхі вырашэння гэтай праблемы, напрыклад, Старшыня Канстытуцыйнага Суда Расіі Валерый Зоркін прапанаваў змяніць Канстытуцыю, Старшыня Дзяржаўнай Думы Вячаслаў Валодзін прапанаваў пашырыць паўнамоцтвы парламента. Падчас падрыхтоўкі да галасавання па папраўках Пуцін дапусціў свой удзел у выбарах 2024 года. «Праблема 2024» была вырашана.
Diplocladius
Diplocladius — род званцоў з падсямейства.
Паўлаўка (Ліпаўскае сельскае паселішча)
Паўлаўка (Павловка) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Ліпаўскага сельскага паселішча.