cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кхмерская імперыя
Дзяржава і грамадства
Догляд ірыгацыйнай сістэмы, сталая ачыстка каналаў былі важным клопатам дзяржавы. Аднак абрашаемыя землі з’яўляліся прыватнай маёмасцю. Пра гэта кажуць шматлікія запісы пра куплю, продаж і перадачу ў дар надзелаў. Асабіста валадару і блізкім чальцам яго сям’і належылі толькі некаторыя дзяржаўныя сядзібы, раскіданыя па тэрыторыі ўсёй дзяржавы. На іх маглі працаваць залежныя сяляне, што па розных прычынах страцілі свае надзелы, і рабы. Рабства было звычайнай з’явай. Большасць рабоў былі ваеннапалоннымі, але таксама існавала пазыковае рабства. У канцы XIII ст. пасля доўгатэрміновай вайны з тайцамі значная частка насельнікаў Ангкора валодала рабамі. Іх стан быў прыніжаным, яны нават не мелі права спаць у гаспадарскім доме.
У Кхмерскай імперыі была створана добра прадуманая сістэма транспартных зносін, якая ўключала сетку дарог, каналаў і рачных шляхоў. Дарогі, пабудаваныя Джаяварманам VII, абслугоўваліся гасцёўнямі для падарожнікаў. Палягчэнне ўнутраных зносін садзейнічала развіццю гандлю і рамёствам. Старажытныя кхмеры не карысталіся ткацкімі станкамі, але славіліся вырабам тканін. Кхмерская паліваная кераміка адрознівалася вельмі высокай якасцю. Галоўным раёнам развіцця металургіі стаў Пном-Дэк, дзе здабывалі і першасна апрацоўвалі жалеза. Мяркуюць, што мясцовыя майстэрні залежылі ад дзяржавы. Але металаў хранічна не хапала, таму ангкорскія клямары для шчаплення камянёў пры пабудове храмаў сплаўлялі з жалеза рознага паходжання.
Жан-Франсуа Мармантэль
Жан-Франсуа Мармантэль (Jean-François Marmontel;  — ) — французскі пісьменнік, філосаф і драматург. Член Французскай акадэміі (1763).
Біяграфія
Мармантэль нарадзіўся ў беднай сям’і ў Бор-лез-Оргу ў Карэзе. Пасля навучання ў езуіцкай школе займаў нядоўга кафедру філасофіі ў Тулузе, у езуіцкай калегіі.
У 1743 годзе Мармантэль напісаў сваю першую оду «L’Invention de la poudre à canon», думаючы атрымаць за яе прыз на «Jeux Floraux», але пацярпеў няўдачу. Ён звярнуўся да Вальтэра са скаргай на несправядлівасць суддзяў; такім чынам паміж імі завязалася сяброўства, якое доўжылася ўсё жыццё. Пры садзейнічанні Вальтэра Мармантэль выдаваў «Observateur littéraire». У 1748 годзе Мармантэль напісаў трагедыю «Denys le tyran», за якой рушылі ўслед «Aristomène» (1749), «Cléopâtre» (1750), «Les Héraclides» (1752), «Égyptus» (1753); усе яны мелі ў свой час поспех. Найлепшыя з аповедаў: «Alcibiade ou le moi», «Soliman II», «La mauvaise mère» і інш. Вядомасцю карыстаецца таксама гістарычны раман Мармантэля «Bélisaire» (1767), які падвергся пераследу Сарбоны за пропаведзь верацярпімасці.
У 1783 годзе, пасля смерці д’Аламбера, Мармантэль быў прызначаны сакратаром Акадэміі, а ў 1786 годзе атрымаў прафесарскую кафедру. Свае працы па гісторыі літаратуры, надрукаваныя ў «Encyclopédie», Мармантэль сабраў у кнігу «Éléments de littérature», якая карыстаецца такой жа вядомасцю, як «Lycée» Лагарпа.
Мармантэль напісаў лібрэта для опер, аперэтак і балетаў: балет «Кефал і Прокрыс» для кампазітара Андрэ Грэтры, «La Guirlande» (1751), «Acanthe et Céphise» (1751), «Hercule mourant» (1761) і інш. З іншых яго сачыненняў у прозе і вершах вядомыя: «Létablissement de l'École militaire» (1751), «Vers sur la convalescence du Dauphin» (1752), «Poétique française» (1763), «Mémoire sur la régence du duc d’Orléans» (1788), «Nouveaux contes moraux» (1792) і г. д.
Леанід Піліпавіч Догіль
Леанід Піліпавіч Догіль (нар., в. Церабені, Чашніцкі раён, Віцебская вобласць) — беларускі вучоны-эканаміст. Доктар эканамічных навук (1999), прафесар.
Біяграфія
У 1989—2005 гадах — дацэнт, загадчык кафедры эканомікі і кіраванні прадпрыемствамі АПК, дэкан факультэта менеджменту Беларускага дзяржаўнага эканамічнага ўніверсітэта.
З 2005 года дэкан факультэта прадпрыемніцтва і кіравання Беларускага дзяржаўнага аграрна-тэхнічнага ўніверсітэта.
Парк імя 50-годдзя Кастрычніка
Парк культуры і адпачынку імя 50-годдзя Вялікага Кастрычніка — парк у Заводскім раёне горада Мінска, размешчаны паміж вул. Даўгабродскай і Партызанскім праспектам.
Парк прымыкае да тэрыторыі МТЗ і таму значна ўплывае на экалогію прылеглых раёнаў. Побач з паркам знаходзіцца стадыён Трактар.
Падэрборнскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
Універсітэт - адзін з чатырнаццаці дзяржаўных даследчых універсітэтаў у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія ў Германіі. Ён быў заснаваны ў 1972 годзе. 20 000 студэнтаў былі залічаны ва ўніверсітэт у зімовы семестр 2016/2017 года. Прапануе 62 праграмы навучання.
Раман Васілевіч Друцкі-Любецкі
Раман Васілевіч Друцкі-Любецкі (каля 1450—да 1525) — заснавальнік роду Друцкіх-Любецкіх.
Парк імя 50-годдзя Кастрычніка
У парку растуць дрэвы пераважна хваёвых парод.
Раман Васілевіч Друцкі-Любецкі
Сын Васіля Рыгоравіча Друцкага. Праз шлюб з Багданай Сапяжанкай атрымаў Алексінічы ў Аршанскім павеце і Койтаў каля Віцебска.
Парк імя 50-годдзя Кастрычніка
Гісторыя
Тэрыторыя цяперашняга парка з’яўлялася часткай Архіярэйскага гаю, які належыў Мінскай епархіі.
Падэрборнскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
Ва ўніверсітэце ёсць некалькі лаўрэатаў прэміі імя Готфрыда Вільгельма Лейбніца, якая прысуджаецца Нямецкім даследчым фондам. Універсітэт цесна супрацоўнічае з Інстытутам Хайнца Ніксдорфа, Цэнтрам паралельных вылічэнняў Падэрборна і двума Інстытутамі Фраўнгофера для даследаванняў у галіне інфарматыкі, матэматыкі, электратэхнікі і квантавай фатонікі.
Раман Васілевіч Друцкі-Любецкі
Сям’я
У шлюбе з Багданай Сапегай меў 5 сыноў і дачку:
Парк імя 50-годдзя Кастрычніка
Гісторыя
Парк быў адкрыты ў 1967 годзе. На момант адкрыцця ў парку працавала адкрытая танцпляцоўка і 18 атракцыёнаў (у цяперашні час — 9). У той час парк быў папулярным месцам адпачынку.
Падэрборнскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
У 2018 годзе ў Інстытуце Хайнца Ніксдорфа ўніверсітэта быў дасягнуты сусветны рэкорд па аптычнай перадачы дадзеных з хуткасцю 128 гігабіт у секунду. Акадэмічны рэйтынг сусветных універсітэтаў 2018 года, вядомы як "Шанхайскі рэйтынг", паставіў гэты ўніверсітэт у на 50-75 месца ў свеце па напрамку "Матэматыка".
Парк імя 50-годдзя Кастрычніка
Гісторыя
У цяперашні час плануецца рэканструкцыя парка і замена састарэлых атракцыёнаў.
Раман Васілевіч Друцкі-Любецкі
Сям’я
Старэйшы сын Васіль (каля 1490—1535) валодаў часткай Любчы, Койтава і Худава. Нашчадкаў не пакінуў.
Другі сын Дзмітрый Відуніцкі (каля 1500—1558) ажаніўся з Фенкай Полазаўнай, удавой князя І. Сенскага і спадчынніцай вялікіх вотчын баяр Полазаў на Кіеўшчыне.
Багдан (каля 1500—46) быў жанаты з Соф’яй Давойнаўнай.
Іван (каля 1510—67). Яго сын Рыгор памёр маладым у 1596, унук Павел у пачатку 17 ст. быў суддзём земскім луцкім, меў вотчыны на Валыні.
Малодшы сын Януш (каля 1520—1548) быў жанаты з князёўнай Ганнай Багданаўнай Заслаўскай (пам. 1542), нашчадкаў не пакінуў.
Дачка Ганна (каля 1510—71) была жонкай М. Дуброўскага (памёр у 1537), А. Няпрэцкага (памёр каля 1545), М. Ю. Осціка (памёру 1564, яго сваякі абвінавацілі Ганну ў атручэнні мужа) і П. Ю. Друцкага-Саколінскага.
NGC 2121
NGC 2121 (іншае абазначэнне — ESO 57-SC40) — рассеянае скопішча ў сузор’і Сталовая Гара.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Мёрскі сельсавет
Мё́́рскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мёрскага раёна Віцебскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — горад Мёры (не ўваходзіць у склад сельсавета).
Гісторыя
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Мёрскага раёна Вілейскай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Мёры. З 20 верасня 1944 года ў складзе Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Маладзечанскай вобласці. 7 жніўня 1957 года вёска Мёры набыла статус гарадскога пасёлка, сельсавет скасаваны.
8 красавіка 2004 года Мёрскі сельсавет утвораны зноў, у яго склад увайшлі населеныя пункты скасаваных Дварнасельскага (27 населеных пунктаў: Беларуская, Блажкі, Вазаўнікі, Вязаўцы, Гір’яты, Дворнае Сяло, Жугераўшчына, Загор’е, Калганова, Канахі, Картавыя, Крыштулі, Мёркі 2, Наталіна, Падгайцы, Пад’ельцы, Пестуны, Плейкі, Ракавыя, Свярдлы, Селішча, Станулева, Стафанова, Сухія, Цілеўцы, Чахоўшчына і Юнцы) і Чэраскага (37 населеных пунктаў: Амбросенкі, Басяныя, Варанькі, Вільнова, Вялікая Глінаўка, Вялікая Кавалеўшчына, Гараўцы, Грэцкія, Дзянісова, Дульскія, Застарынцы, Захарні, Казлы, Кручкі, Кучняры, Ліпаўка, Літоўчыкі, Малая Глінаўка, Малая Кавалеўшчына, Маляўкі, Масеўцы, Мацюкі, Мнюхі, Новае Сяло, Новыя Крукі, Палякі, Пацеенкі, Пціцкія, Сілава, Слаўшчызна, Старыя Крукі, Сухавержжа, Сушкі, Татары, Франопаль, Чарасы і Якубаўшчына) сельсаветаў.
15 чэрвеня 2011 года ліквідаваныя вёска Вязаўцы і хутар Застарынцы.
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2223 чалавекі, з іх 95,1 % — беларусы, 2,7 % — рускія, 0,9 % — украінцы, 0,6 % — палякі.
Джэймс Мэціс
Джэймс Норман Мэціс (James Norman Mattis; нар. 8 верасня 1950, Пулмен, Вашынгтон, ЗША) — амерыканскі вайсковец, галоўнакамандуючы Цэнтральнага камандавання ЗША (2010—2013), галоўнакамандуючы міжвідавага камандавання ўзброеных сіл ЗША (2007—2010), вярхоўны галоўнакамандуючы аб’яднанага камандавання НАТА па трансфармацыі (2007—2009). Да гэтага — камандзір 1-га экспедыцыйнага корпуса марской пяхоты ЗША і 1-й дывізіі марской пяхоты. Генерал у адстаўцы. 1 снежня 2016 года абраны прэзідэнт ЗША Дональд Трамп абвясціў аб намеры намінаваць Мэціса на пасаду міністра абароны.
IC 4703
IC 4703 — галактыка тыпу EN (эмісійная туманнасць) ў сузор’і Змяя.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Аканешнікава
Аканешнікава (Оконе́шниково) — рабочы пасёлак, адміністрацыйны цэнтр Аканешнікаўскага раёна Омскай вобласці Расіі. Насельніцтва — 4731 чалавек (2021). Пасёлак размешчаны за 129 км на ўсход ад Омска, за 40 км ад чыгуначнай станцыі Калачынск Транссібірскай магістралі.
Мужчынская зборная Беларусі па валейболе
Мужчынская зборная Беларусі па валейболе — прадстаўляе Беларусь у міжнародных турнірах па мужчынскім валейболе.
Сальвінія плывучая
Сальвінія плывучая, Сальвінія плаваючая (Salvinia natans) — від папарацей роду сямейства.
Апісанне
Аднагадовая водная свабоднаплаваючая разнаспоравая папараць без каранёў, з ніткападобным, пакрытым мяккімі валаскамі сцяблом даўжынёй да 10 см. Лісце сабрана па 3 у кальчакі: два лісты супраціўныя, плывучыя, светла-зялёныя, эліпсападобныя, суцэльнакрайнія, з белаватымі паветранымі пузыркамі па ўсёй паверхні; трэці — падводны, бураваты, рассечаны на ніткападобныя долі, апушаны, нагадвае карані. Каля асновы падводнага ліста ўтвараюцца шарападобныя апушаныя спаракарпіі (сорусы) з мікра- і макраспарангіямі, пакрытыя тонкай скурыстай абалонкай.
Асаблівасці біялогіі
Размнажэнне споравае і вегетатыўнае (асобнымі галінкамі). Спараносіць у жніўні-верасні. Спелыя споры апускаюцца на дно і перазімоўваюць, вясной усплываюць і прарастаюць. Споры могуць пераносіцца вадаплаўнымі птушкамі далёка за межы паўночнага арэала, але сальвінія ўтрымліваецца там звычайна 1—2 вегетацыйныя перыяды. У паўночных раёнах нярэдка пераходзіць выключна на вегетацыйнае размнажэнне. Функцыі каранёў выконвае падводнае лісце.
Выкарыстанне
Дэкаратыўная расліна. Корм для вадаплаўных птушак і звяроў. Вырошчваецца аматарамі-акварыумістамі.
Ёрдан Стэфанаў Ёўкаў
Ёрдан Стэфанаў Ёўкаў (Йордан Стефанов Йовков, 9 лістапада 1880, Жэраўна — 15 кастрычніка 1937, Плоўдзіў) — балгарскі пісьменнік-празаік.
Біяграфія
Ёрдан Ёўкаў нарадзіўся ў вёсцы Жэраўна. Скончыў гімназію ў Сафіі (1900). Пасля атрымання дыплома жыл у Дабруджы. Пачаў літаратурную кар'еру вершамі ў духу сімвалізму, першая публікацыя адбылася ў 1902 годзе. У 1904 годзе паступіў на юрыдычны факультэт Сафійскага ўніверсітэта. Да 1912 годзе працаваў настаўнікам. Удзельнічаў у дзвюх Балканскіх войнах (1912—1913).
Працаваў рэдактарам у часопісе «Народная армія», дзе апублікаваў першы ваенны нарыс. У 1915 годзе быў мабілізаваны для ўдзелу ў Першай сусветнай вайне. Пасля вайны пісаў прозу: зборнік «Апавяданні» (1917—1918), зборнік «Апошняя радасць» (1926), аповесць «Жнец» (1920), раман «Памесце ля мяжы» (1934). Творы Ёўкава былі перакладзены на трыццаць сем моў.
Апошнія гады жыцця цяжка хварэў. Памёр у Плоўдзіве ў 1937 годзе, пахаваны ў Сафіі. Пахаванне суправаджалася вялікім сходам народа.
Вядзернікаў
Вядзернікаў — прозвіша.
Вядомыя носьбіты:
Нотр-Дам
Нотр-Дам (Île Notre-Dame) — штучны востраў на рацэ Святога Лаўрэнція ў Манрэалі, Квебек (правінцыя), Канада. Востраў размешчаны на ўсход ад вострава Святой Алены і на захад ад марскога шляху Святога Лаўрэнція, на паўднёвым беразе вострава размешчаны горад Сен-Ламбер. Разам з востравам Святой Алены, Нотр-Дам з'яўляецца часткай архіпелага Ашлагі, на якім размешчаны парк Жана-Драпо. На паўднёвым захадзе востраў злучаны з мацерыком.
Парк Жана-Драпо афіцыйна прызнаны часткай веласіпеднай сеткі дарог Роўт-Верт і трансканадскай дарогі.
Гісторыя
Амаль усе павільёны былі знесены ў 1975 годзе, каб вызваліць дарогу для доўгага акадэмічнага веславання да Алімпійскіх гульняў 1976. Алімпійскі басейн у Манрэалі па-ранейшаму з'яўляецца найбуйнейшым штучным вяслярным басейнам у Паўночнай Амерыцы. Былыя павільёны Францыі і павільён Квебека былі знесены для ўзвядзення Манрэальскага казіно; буйная ігральная ўстанова належыць і кіруецца Урадам Квебека.
У паркавай зоне на заходняй частцы вострава ёсць невялікае возера з пляжам, адкрытае на працягу летняга сезона.
У 1980 годзе тэмпы азелянення і добраўпарадкавання вострава паскорыліся, калі востраў прымаў Floralies Internationales — садоўніцкую выстаўку раслін з дзясяткаў краін.
У парку адбыўся чэмпіянат свету па веславанні на байдарках і каноэ ў 1986 годзе.
Міжсезонне
Увосень і ўвесну наведвальнікі вострава Нотр-Дам галоўным чынам — ігракі ў казіно. Падчас самай халоднай часткі зімы, лёд басейна выкарыстоўваецца фігурыстамі ў якасці катка.
Аўтадром імя Жыля Вільнёва
Кожнае лета, на аўтадроме імя Жыля Вільнёва праходзіць Гран-пры Канады Формулы-1.
Кадычыцы
Кады́чыцы (, Кадычицы) — вёска ў Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Малахавецкага сельсавета. Размешчана за 28 км на поўдзень ад Баранавіч, за 12 км ад чыгуначнай станцыі Лясная на лініі Баранавічы—Брэст. Насельніцтва 32 жыхары, 20 гаспадарак (2005).
Гісторыя
Паводле перапісу 1897 годзе ў Востраўскай воласці Навагрудскага павета Мінскай губерні, працаваў хлебазапасны магазін.
З 1921 года ў складзе Польшчы, у Востраўскай гміне Баранавіцкага павета Навагрудскага ваяводства.
З 1939 года ў БССР. З 15 студзеня 1940 года ў Навамышскім раёне Баранавіцкай, з 8 студзеня 1954 года Брэсцкай абласцей, з 8 красавіка 1957 года ў Баранавіцкім раёне.
У Вялікую Айчынную вайну з канца чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года вёска была акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. На франтах вайны загінулі 10 аднавяскоўцаў.
Да 26 чэрвеня 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Уцёскага сельсавета.
Шарль-Сімон Фавар
Шарль-Сімон Фавар (Charles-Simon Favart;,  — , там жа) — аўтар лібрэта камічных опер і тэатральных п’ес.
Біяграфія
З 1732 года ствараў п’есы для парыжскіх кірмашовых тэатраў, а з 1743 па 1745 гады быў рэжысёрам тэатра «Апера-Камік». У 1745—1750 гадах жыў і працаваў у Бруселі. У 1751 годзе вярнуўся ў Парыж. Яго жонка, спявачка і актрыса Мары Жусцін дзю Рансерэ (du Ronceray, 1727—1772), дэбютавала ў Парыжы ў 1744 годзе. Найлепшымі яе ролямі лічыліся ролі сялянак у «Анэт і Любін» (Annette et Lubin) Блеза і «Басцьенэ і Басцьене» Моцарта. Разам з мужам напісала каля 90 п’ес для тэатра.
Творы Фавара былі выдадзены ў Парыжы ў 1850 годзе пад назвай «Сачыненні спадара і спадарыні Фавар» (Oeuvres de M. et M-me Favart). Муж і жонка Фавар фігуруюць у камічнай оперы Жака Афенбаха «Мадам Фавар» (1878).
Нацыянальнае геаграфічнае таварыства
Нацыянальнае геаграфічнае таварыства (National Geographic Society) — адна з найбуйнейшых навуковых і адукацыйных арганізацый. Было заснавана 27 студзеня 1888 года ў Вашынгтоне.
Сонечнае зацьменне 20 верасня 1960 года
Сонечнае зацьменне 20 верасня 1960 года — частковае сонечнае зацьменне 153 сараса.
Нацыянальнае геаграфічнае таварыства
Гісторыя
Абмяркоўваць утварэнне таварыства пачалі 13 студзеня 1888 года ў прыватным «Космас-клубе» (en:Cosmos Club), які размяшчаўся на плошчы Лафает ля Белага дома (en:President's Park).
Сонечнае зацьменне 20 верасня 1960 года
Зацьменне мела велічыню 0,6139 і дасягнула свайго максімуму ў 22:59:56 UTC у пункце з каардынатамі 72° пн. ш. 74° з. д..
Нацыянальнае геаграфічнае таварыства
Гісторыя
Нацыянальнае геаграфічнае таварыства было заснавана ў Вашынгтоне 27 студзеня 1888 года 33 даследчыкамі, прадстаўнікамі эліты ЗША і вучонымі, якія атрымалі запрашэнні абмеркаваць «мэтазгоднасць арганізацыі таварыства, які спрыяе прымнажэнню і распаўсюджванню геаграфічных ведаў». Варта адзначыць, што пад словам геаграфія разумеліся розныя дысцыпліны навукі.
Сонечнае зацьменне 20 верасня 1960 года
Зацьменне 20 верасня 1960 года стала 2-ім сонечным зацьменнем у 1960 годзе і 139-ым у XX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 27 сакавіка 1960 года, наступнае — 15 лютага 1961 года.
Нацыянальнае геаграфічнае таварыства
Гісторыя
На заснаванні прысутнічалі Адольф Грылі, Гардынер Грын Хабард, Джордж Кенан, першы амерыканскі даследчык Аляскі Уільям Дол і інш.
Праз 9 месяцаў у кастрычніку 1888 года выйшаў першы нумар National Geographic Magazine, у якога было ўсяго 217 падпісчыкаў.
У 1969 годзе астранаўты «Апалона-12» даставілі сцяг NGS на паверхню Месяца.
У 1986 годзе пілатуемы падводны апарат Алвін удзельнічаў у даследаванні абломкаў Тытаніка і шматлікія з фатаграфій экспедыцыі былі апублікаваны ў часопісе Нацыянальнага геаграфічнага таварыства, якое было галоўным фундатарам экспедыцыі.
Будынак былога «Космас-клуба» цяпер з'яўляецца штаб-кватэрай NGS і там праводзяць урачыстыя прыёмы.
Беларускі павільён (ВДНГ)
Беларускі павільён на Выстаўцы дасягненняў народнай гаспадаркі (ВДНГ) у Маскве ― будынак арыгінальнай канструкцыі; пастаянна дзейная выстаўка ў Маскве для прапаганды дасягненняў вытворчасці, сельскай гаспадаркі, навукі, тэхнікі і культуры.
Гісторыя павільёна
У 1935 годзе Савет Народных Камісараў СССР прыняў пастанову аб стварэнні ў Маскве Усесаюзнай сельскагаспадарчай выставы, якая павінна была адкрыцца 1 жніўня 1937 года. Адзін з драўляных павільёнаў, пабудаваных да гэтага часу, прызначаўся для экспазіцый Беларускай ССР, Яраслаўскай, Іванаўскай і Калінінскай абласцей. Але тады ж было вырашана пабудаваць яшчэ 6 павільёнаў, а гэты перадаць Беларусі.
У 1939 годзе будынак знеслі, і на яго месцы пад кіраўніцтвам архітэктараў В. М. Сімбірцава і В. С. Баліхіна ўзвялі новы будынак, упрыгожыўшы яго скульптурнай групай А. М. Арлова «Памежнік і калгасніца» (не захавалася).
6 красавіка 1949 года выйшла Пастанова Савета Міністраў БССР «Аб праектаванні павільёна Беларускай ССР на ВСХВ у г. Маскве», якой прымаўся праект, прадстаўлены архітэктарамі Г. А. Захаравым (архітэктар помніка Ф. Э. Дзяржынскаму на Лубянцы) і яго жонкай З. С. Чарнышовай. Экспазіцыйная плошча павільёна вызначалася ў 1500 кв. м, агульная кубатура каменнага будынка ў 15000 куб. м. Будаўніцтва пачата 2 ліпеня 1949, скончана 25 жніўні 1954 года. Фасад трох’яруснай пабудовы ўяўляў сабой манументальную каланаду з двух шэрагаў, увянчаную разьбянымі гірляндамі, якія імітавалі беларускія вышытыя ручнікі з кветкамі нацыянальнага сцяга рэспублікі ― жоўтага і зялёнага. За каланадай знаходзіўся ўнутраны паўкруглы панадворак, выбрукаваны керамічнай мазаічнай пліткай. Панадворак упрыгожвалі фрэскі «Народ Беларусі пабудаваў сацыялізм» (мастакі — Бела Уітц (1887―1972) і Аксана Паўленка (1896―1991)) і скульптурная група беларускіх партызан (не захавалася). Вянчала павільён пакрытая залатой смальтай алегарычная скульптура-вежа «Радзіма-маці» ― жанчына з вянком на галаве, якая трымала сноп (скульптар А. Бембель).
Пасярэдзіне экспазіцыйнай залы стаяла скульптурная група «У. І. Ленін і І. В. Сталін», над ёй — купал з люкарнамі, якія імітавалі вокны. Падлогі сваім малюнкам нагадвалі традыцыйную беларускую вышыўку. Выставачная зала асвятлялася вокнамі другога святла па ўсяму пярымятру паўднёвага, ўсходняга і заходняга фасадаў, а таксама бронзавымі трох’яруснымі крыштальнымі лямпамі. Павільён уяўляў сабой выдатны прыклад сінтэзу мастацтва, архітэктуры, скульптуры, станковага жывапісу і народнай арнаментальнай вытворчасці.
Пасля рашэння зрабіць павільёны ВДНГ галіновымі, тут у 1963 годзе знаходзілася экспазіцыя «Электратэхніка», павільён аддалі ў распараджэнне Міністэрства электратэхнічнай прамысловасці СССР. Калоны зашылі металічнымі панэлямі, скульптурныя групы прыбралі, і яны зніклі, вокны другога святла закрылі шклотканінай, мазаічныя падлогі закрылі мармуровай пліткай.
У 1990-х гадах працаваў як гандлёвы цэнтр. Як пастаянны выставачны павільён адкрыўся 11 кастрычніка 2008 года. У 2015 годзе гэта быў трохпавярховы будынак агульнай плошчай 2471 кв. метраў, абсталяваны ўсімі неабходнымі камунікацыямі і інжынернымі сістэмамі.
Тэорыя гульняў
Тэорыя гульняў — матэматычны метад вывучэння аптымальных стратэгій у гульнях. Пад гульнёй разумеецца працэс, у якім удзельнічаюць два і больш бакоў, якія вядуць барацьбу за рэалізацыю сваіх інтарэсаў. Кожны з бакоў мае сваю мэту і выкарыстоўвае некаторую стратэгію, якая можа весці да выйгрышу або пройгрышу — у залежнасці ад паводзін іншых ігракоў. Тэорыя гульняў дапамагае абраць лепшыя стратэгіі з улікам уяўленняў пра іншых ўдзельнікаў, іх рэсурсы і іх магчымыя учынкі.
Тэорыя гульняў — гэта раздзел прыкладной матэматыкі, дакладней — даследавання аперацый. Часцей за ўсё метады тэорыі гульняў знаходзяць ужыванне ў эканоміцы, трохі радзей у іншых грамадскіх навуках — сацыялогіі, паліталогіі, псіхалогіі, этыцы і іншых. Пачынаючы з 1970-х гадоў яе ўзялі на ўзбраенне біёлагі для даследавання паводзін жывёл і тэорыі эвалюцыі. Вельмі важнае значэнне яна мае для штучнага інтэлекту і кібернетыкі, асабліва са з'яўленнем цікавасці да інтэлектуальных агентаў.
Палуеўшчына
Палуеўшчына (або таксама Палуеўская зямля, Палуеўшчызна) – мясцовасць, якая прылягала да Гомеля («при месте Гомельском»), упершыню згадваецца ў пісьмовых крыніцах другой паловы XVI ст. Адзін з першых вядомых на сёння гомельскіх мікратапонімаў.
Гістарычныя звесткі
Ворная зямля, наданая вялікім князем літоўскім Жыгімонтам Аўгустам «до воли и ласки господарское» гомельскаму баярыну Лявону Рыгоравічу Ваўку, які па стане на 1560 г. меў тут сваю сядзібу («на которои мешкаеть»). Дакладных указанняў на размяшчэнне Палуеўскай зямлі ў дакументах XVI ст. няма.
У 1776 г. нашчадкі Лявона Ваўка, якія мелі ў Гомелі два двары, былі вымушаныя пацвярджаць сваё права на іх, прад’яўляючы прывілей 1560 г. Сакратар магілёўскай экспедыцыі «камерных дел» Леў Навіна Гулевіч прыняў як даведзены факт колішняе знаходжанне Палуеўшчыны «при местечке Гомле», але не знайшоў важкіх прычын, каб атаясамліваць Палуеўшчыну з двума «состоящими в местечке Гомле» дварамі шляхціцаў Левановічаў. Верагодна, што на той час (другая палова XVIII ст.) адпаведная назва гамяльчанамі не выкарыстоўвалася.
IC 4704
IC 4704 — галактыка тыпу E-S0 (эліптычная спіральная галактыка) ў сузор’і Паўлін.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Салтаім
Плошча — 146 км². Сярэдняя глыбіня — 0,9 м, найбольшая — 1,7 м. Жыўленне пераважна снегавое. Высокія ўзроўні ў маі-чэрвені, нізкія — у верасні-кастрычніку. Ледастаў у канцы кастрычніка, крыгаход у маі. Злучана з возерам Тэніс.
У возера Салтаім упадаюць рэкі Кітэрма (выток з возера Ік) і Чэлдак.
Зынджырлы-медрэсэ
Зынджырлы́-медрэсэ (Зынджырлы медресе, Zıncırlı medrese, у перакладзе: медрэсэ з ланцугом) — Медрэсэ, якое заснаваў у 1500 годзе хан Менглі I Гірэй у Салачыку (сёння гэта прыгарад Бахчысарая). Гэтае медрэсэ — адзінае ацалелае ў савецкі перыяд гістарычнае медрэсэ ў Крыме. Назву атрымаў з-за ланцуга які вісіць над уваходнымі дзьвярамі, дзякуючы якому кожны, хто ўваходзіць у медрэсэ вымушаны схіляць галаву.
Архітэктура
Будынак Зынджырлы-медрэсэ каменны, мае квадратную планіроўку, аднапавярховы, з унутраным панадворкам, дзе ў старажытнасці знаходзіўся фантан (пасля рэстаўрацыі 2007 года над панадворкам зроблены шкляны дах).
Па перыметру панадворка медрэсэ праходзіць аркадная галерэя, перакрытая дзесяццю паўсферычнымі купаламі, якія абапіраюцца на стральчатыя аркі і слупы. З трох бакоў галерэі знаходзяцца жылыя і навучальныя памяшканьні са спічастымі скляпеннямі. Даволі суровы экстэр’ер збудавання нагадвае крэпасць. У праёме адзіных дзвярэй вісіць жалезны ланцуг — каб кожны, хто заходзіць у медрэсэ, нахіляў галаву. Над дзвярыма ўмацаваны наступны надпіс:
У 2007 годзе Турцыя выдзеліла $2,75 млн на рэстаўрацыю Зынджырлы-медрэсэ й размешчанага побач дзюрбе першага крымскага хана Хаджы I Гірэя.
Пасля далучэння Крыма да Расіі, 3 кастрычніка 2015 года школа «Зынджырлы медрэсэ» ўключана таксама ў спіс аб’ектаў культурнай спадчыны Расійскай Федэрацыі.
Рукапіс Войніча
Рукапіс Войніча — таямнічая кніга, напісаная каля 600 гадоў таму невядомым аўтарам на невядомай мове з выкарыстаннем невядомага алфавіту.
Паводле выніках радыевугляроднага аналізу манускрыпта было выяўлена, што папера рукапісу была створана паміж 1404 і 1438 гадамі. У рукапісе прысутнічаюць толькі некалькі рэалістычных малюнкаў, на адным з якіх размяшчаецца выява горада з зубцамі сценаў тыпу «ластаўчын хвост». У пачатку XV стагоддзя такія зубцы сустракаліся толькі ў Паўночнай Італіі, але пазней яны сталі больш распаўсюджанымі.
Рукапіс Войніча спрабавалі расшыфраваць мноства разоў, але да гэтага часу без усякага поспеху. Марчэла Мантэмура, фізік-тэарэтык з універсітэта Манчэстэра, у 2013 г. выявіў у рукапісу Войніча лінгвістычную структуру, якая, паводле словаў вучонага, не сумяшчальная з гіпотэзай містыфікацыі і кажа пра тое, што ў тэксце маецца зашыфраванае пасланне. Сваё даследаванне Марчэла апублікаваў у часопісе PLoS ONE, яго кароткае апісанне таксама можна прачытаць на сайце BBC News. Адзіная важная выснова, якую зрабілі спецыялісты, — тэкст напісаны на штучнай мове, якая мае выразную лагічную структуру. У 2014 годзе амерыканскі батанік Артур Такер (Arthur O. Tucker) з Універсітэта Дэлавэр і IT-спецыяліст Рексфорд Толберт (Rexford H. Talbert) заявiлi: «манускрыпт змяшчае апісанне флоры і фаўны Новага Свету і часткова напісаны на адной з ацтэкскіх моў», — іх даследаванне апублікавана ў часопісе HerbalGram.
Кніга названая імем бібліяфіла з Коўна, Вільфрыда Войніча (мужа вядомай пісьменніцы Этэль Ліліян Войніч, аўтара раман «Авадзень»), які набыў яе ў 1912 годзе. Цяпер яна захоўваецца ў бібліятэцы рэдкіх кніг Бейнеке Ельскага ўніверсітэта.
Нацыянальны Дывізіён Малдовы 2016/2017
Нацыянальны Дывізіён Малдовы па футболе 2016/17 — чэмпіянат па футболе сярод малдаўскіх каманд 2016—2017 гадоў.
Бамбардзіры
Крыніца: SoccerWay
Бальшарэчча (Омская вобласць)
Бальшарэчча (Большере́чье) — рабочы пасёлак у Омскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Бальшарэчанскага раёна і Бальшарэчанскага гарадскога паселішча. Размешчаны на левым беразе ракі Іртыш і на рацэ Вялікая, за 205 км на поўнач ад Омска і за 98 км ад Тары.
Насельніцтва — 9731 чал. (2021).
Галецыя
Гісторыя
Рымляне называлі Галецыяй паўночна-заходнюю частку Пірэнэйскага паўвострава па імі племя галекаў, якія засялялі тыя землі. У 138 да н. э. консул Дэцім Юній Брут Калаік заваяваў галекаў
Чатырохгадовы сойм
Чатырохгадовы сойм (іншая назва — Вялікі сойм) — вальны сойм Рэчы Паспалітай, які адбываўся ў Варшаве з 6 кастрычніка 1788 па 30 чэрвеня 1792 года. Сойм правёў шэраг радыкальных рэформ у эканамічнай, палітычнай і сацыяльных сферах: увядзенне рэкрутчыны ў 1789 г., арганізаванай па тэрытарыяльным прынцыпе, павелічэнне колькасці войска, частковае ўраўненне правоў мяшчан са шляхтай, наданне правоў яўрэям і праваслаўным. Найвышэйшым дасягненнем сойма лічыцца прыняцце Канстытуцыі 3 мая 1791 г.
Палітычная сітуацыя напярэдадні сойма
Пасля першага падзелу ў 1772 годзе Рэч Паспалітая знаходзілася пад моцным ціскам суседніх манархій, у першую чаргу Расіі.
Краіне забаранялася мець войска больш за 30 000, заключаць саюзы ці весці войны без дазволу Кацярыны II. Палітычную сферу рэгулявалі «Кардынальныя правы» — дакумент, які абвяшчаў непарушнымі шляхецкую вольніцу, «ліберум вета», бязцэнзавы ўдзел шляхты ў сойміках. Кіравала ў краіне Пастаянная Рада — савет міністраў, дзе найвялікшы ўплыў меў расійскі пасол.
У 1787 Расія развязала чарговую вайну з Турцыяй. У гэтым жа годзе пачалася і расійска-шведская вайна. З гэтай прычыны Кацярына II дазволіла Станіславу Аўгусту правесці ў Варшаве сканфедэраваны сойм і прыняць на ім рашэнне аб павелічэнні войска.
Даведаўшыся пра гэта, прускі кароль Фердынанд II даў загад свайму паслу ў Варшаве Бухгольцу стварыць на будучым сойме сваю партыю, каб перашкодзіць планам Кацярыны. Аўстрыя знаходзілася на той момант у саюзе з Расіяй і не ўмешвалася ў справы Рэчы Паспалітай.
У жніўні 1788 па ўсёй краіне прайшлі перадсоймавыя соймікі, дзе абіраліся паслы і шляхта пісала інструкцыі. Нечакана на гэтых выбарах перамаглі апазіцыйныя сілы (як прапрускай, так і прарасійскай накіраванасці), а прыхільнікі караля засталіся ў меншасці.
Вынікі сойма
Сойм правёў шэраг радыкальных пераўтварэнняў у розных сферах жыцця Рэчы Паспалітай і стварыў перадумовы для выхаду з крызісу і эфектыўнага развіцця краіны. Аднак у той жа час Чатырохгадовы сойм прымусіў суседнія манархіі паспяшацца з падзелам і ліквідацыяй небяспечнай суседкі.
Рамон Пуэрта
Федэрыка Рамон Пуэрта (нар. ) — аргенцінскі палітык. Часова займаў пасаду прэзідэнта Аргенціны падчас крызісу 2001 года.
Біяграфія
Пуэрта вучыўся ў каталіцкім універсітэце ў Буэнас-Айрэсе, дзе атрымаў адукацыю па спецыяльнасці інжынер-будаўнік. Займаўся сямейным бізнесам па вырошчванні матэ, у выніку чаго стаў паспяховым бізнесмэнам і мільянерам.
У 1991 годзе быў абраны на пасаду губернатара правінцыі Місьёнес, пераабраны ў 1995 годзе. Гэты пост ён займаў да 1999 года. Ён прытрымліваўся неаліберальнай эканамічнай мадэлі прэзідэнта Карласа Менема, уключаючы правядзенне прыватызацыю правінцыйнага банка, заснавальнікам якога быў яго дзед.
У 2001 годзе ён быў абраны ў аргенцінскі Сенат. У лістападзе таго ж года быў абраны часовым старшынёй Сената.
Пуэрта быў кіраўніком выканаўчай улады на працягу двух дзён (21-22 снежня 2001 года). Ён заняў пасаду прэзідэнта пасля сыходу ў адстаўку Фернанда дэ ла Руа і віцэ-прэзідэнта, які пакінуў свой пост яшчэ раней.
У 2003 годзе Пуэрта вярнуўся на пасаду губернатара правінцыі Місьёнес, але саступіў месца Карласу Равіра. У 2005 годзе ён страціў месца ў сенаце. У 2007 годзе ён зноў заняў пасаду губернатара роднай правінцыі, аднак на бліжэйшых выбарах прайграў, заняўшы трэцяе месца з 15 % галасоў выбаршчыкаў.
Чак Клоўз
Чарлз (Чак) Клоўз (Chuck Close), поўнае імя Чарлз Томас Клоўз (Charles Thomas Close;, Манро, штат Вашынгтон — ) — амерыканскі мастак, прадстаўнік фотарэалізму.
Біяграфія
Вучыўся ў Вашынгтонскім універсітэце (бакалаўр) і Ельскім універсітэце (магістр). Па прафесіі настаўнік, Ч. Клоўз большую частку свайго жыцця прысвяціў жывапісу. Чарлз усё жыццё пакутаваў цяжкай празапагназіяй, але сам ён лічыў, што менавіта гэты разлад адыграў вырашальную ролю ў фармаванні яго як мастака. Пачынаючы з 1960-х гадоў, пры дапамозе фатаграфіі, ён стварае свае буйнафарматныя палотны — на палатне акрылавымі фарбамі. Да 1980 года ім было зроблена больш за 100 прац. У 1969 годзе карціны Ч. Клоўза прадстаўлены на біенале ў музеі Амерыканскага мастацтва Уітні ў Нью-Ёрку, у 1970 годзе адбылася першая персанальная выстаўка мастака. У 1973 годзе яго палотны ўпершыню выстаўлены ў нью-ёркскім Музеі сучаснага мастацтва.
У 1988 годзе, у выніку пашкоджання пазваночніка, мастак аказаўся паралізаваным, аднак працягваў маляваць.
У 2008 годзе Дзяржаўны Эрмітаж у рамках праекта «Эрмітаж 20/21» падрыхтаваў персанальную выстаўку Чака Клоўза, якая была адкрыта ў прысутнасці аўтара.
IC 4705
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
П’ер Гаво
П’ер Гаво́ (Pierre Gaveaux;, Безье — , ) — французскі оперны спявак (тэнар), дырыжор, кампазітар.
Біяграфія
З сямі гадоў спяваў у хоры Сабора Святых Назарыя і Цэльсія ў Безье. Вучыцца спевам пачаў у родным горадзе ў пеўчай школе. Меў намер стаць святаром, але любоў да музыкі і вакалу прывялі да таго, што ён стаў першым тэнарам у Базіліцы Сен-Сёрэн у Бардо, працягнуў вучобу ў Ф. Бека. У 1780 годзе быў хормайстрам Вялікага тэатра ў Бардо, дзе дэбютаваў у 1781 годзе як спявак; у наступныя гады выступаў таксама як дырыжор, працягваючы спяваць.
У 1788 годзе спяваў у Манпелье, у 1789—1812 гадах — у Парыжы (у тэатры Фейдо).
Валодаў сцэнічнай чароўнасцю і тонкай музычнасцю. Спяваў да 1812 года. У 1819 годзе ён патрапіў у прытулак на ўскраіне Парыжа, дзе і памёр. Пахаваны на могілках Пэр-Лашэз.
Георгій Пракоф’евіч Размысловіч
Георгій Пракоф’евіч Размысловіч (нар. 10 лютага 1952, в. Слабодка, Смалявіцкі раён, БССР) — намеснік загадчыка кафедры ФПМІ, кандыдат фізіка-матэматычных навук, дацэнт Беларускага дзяржаўнага універсітэта.
Біяграфія
Нарадзіўся 10 лютага 1952 г. у в. Слабодка Смалявіцкага раёна Мінскай вобласці. У 1969 г. скончыў Лядзенскую сярэднюю школу з залатым медалём. З 1969 па 1974 год — студэнт факультэта прыкладной матэматыкі і інфарматыкі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. У 1974 г. з адзнакай скончыў БДУ і паступіў у аспірантуру па спецыяльнасці матэматычная кібернетыка пры кафедры метадаў аптымальнага кіравання. Пасля заканчэння аспірантуры ў кастрычніку 1977 г. быў накіраваны на працу асістэнтам кафедры вышэйшай матэматыкі ФПМІ. У 1981 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Да канструктыўнай тэорыі поўнай кіравальнасці сістэм з аргументам, які адхіляецца», і ў гэтым жа годзе Георгію Пракоф’евічу была прысуджана вучоная ступень кандыдата фізіка-матэматычных навук. З ліпеня 1982 г. — дацэнт кафедры вышэйшай матэматыкі. У 1984 годзе атрымаў вучонае званне дацэнта. 1980—1984 гг. — намеснік дэкана па рабоце з замежнымі студэнтамі. 1984 г. — навуковая праца ў Сафійскім ўніверсітэце. 1985 г. — навуковая стажыроўка ў Рымскім універсітэце Ла Сапіенца. 1988 г. — моўная стажыроўка ў Францыі. 1988—1991 гг. — праца ў Туамасінскім універсітэце (Мадагаскар). З верасня 1995 года і да цяперашняга часу з’яўляецца намеснікам загадчыка кафедры вышэйшай матэматыкі.
Навуковая дзейнасць
Сфера навуковай дзейнасці: кіравальнасць сістэм, аптымізацыя, дыферэнцыяльна-алгебраічныя ўраўнанні і сістэмы, матрычны аналіз. Выкладае наступныя дысцыпліны: геаметрыя і алгебра, дыферэнцыяльныя ўраўнанні, методыка выкладання матэматыкі. У гэты час з’яўляецца:
Творы
Апублікавана больш за 130 навуковых і навукова-метадычных работ, сярод якіх 11 аўтарскіх вынаходніцтваў. Навучальныя дапаможнікі: Асноўныя навуковыя артыкулы:
Майлен (акруга)
Майлен  (Meilen) — акруга ў кантоне Цюрых. Цэнтр — горад Майлен.
Сонечнае зацьменне 27 сакавіка 1960 года
Сонечнае зацьменне 27 сакавіка 1960 года — частковае сонечнае зацьменне 148 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,7058 і дасягнула свайго максімуму ў 07:25:07 UTC у пункце з каардынатамі 72° пд. ш. 152° у. д..
Зацьменне 27 сакавіка 1960 года стала 1-ым сонечным зацьменнем у 1960 годзе і 138-ым у XX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 2 кастрычніка 1959 года, наступнае — 20 верасня 1960 года.
Красны Яр (Любінскі раён)
Красны Яр (Кра́сный Яр) — рабочы пасёлак у Любінскім раёне Омскай вобласці Расіі. Насельніцтва — 5429 чал. (2021). Заснаваны ў 1752 годзе. Размешчаны за 48 км на паўночны захад ад абласнога цэнтра горада Омск на федэральнай трасе Р402 Цюмень — Ішым — Омск і за 18 км ад раённага цэнтра рабочага пасёлка Любінскі. Клімат рэзка кантынентальны.
Пастаянная Рада
Пастаянная Рада (Rada Nieustająca) — найвышэйшы адміністрацыйны орган Рэчы Паспалітай у 1775—1789 гг.
Была ўтворана ў сакавіку 1775 года пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай з падачы расійскай імператрыцы Кацярыны II. Да 1789 года Рада з'яўлялася галоўным адміністрацыйным органам Рэчы Паспалітай.
Дэпартаменты Рады
Кожныя два гады склад Рады пераабіраўся на 1/3.
Ужо першы склад Рады выбіраўся ў адпаведнасці са спісам, пададзеным Кацярынай II (толькі тры кандыдаты патрапілі ў Раду з аналагічнага «прускага ліста»). Дэкрэты Пастаяннай Рады падпісваў кароль, але ён не меў права іх адхіляць.
Пастаянная Рада выбіралася на Вальных Соймах і была падсправаздачная Сойму. Па-сутнасці, Рада стала першым у гісторыі Рэчы Паспалітай органам «міжсоймавай» вышэйшай улады, які кантраляваў усе сферы жыцця краіны.
19 студзеня 1789 года на паседжанні Чатырохгадовага сейма Пастаянная Рада была ліквідавана абсалютнай большасцю галасоў.
Віцебская ратуша
Віцебская ратуша — будынак другой паловы XVIII ст. ў стылі віленскага барока і класіцызму, сімвал самастойнасці і заможнасці Віцебска.
Гісторыя
Па атрыманні Віцебскам Магдэбургскага права ў 1597 на тэрыторыі Узгорскага пасаду пачалося ўзвядзенне першай драўлянай ратушы. Аднак за ўдзел гараджан у паўстанні (1623) 22 студзеня 1624 Віцебск пазбавілі Магдэбургскага права, а будынак ратушы разабралі. Па вяртанні гарадскіх правоў у 1644 ратушу адбудавалі. Выява гэтага будынка змяшчаецца на «Чарцяжы горада Віцебска» (1664) часоў маскоўскай акупацыі.
Драўляная ратуша неаднаразова знішчалася пажарамі (1708, 1733, 1752). Пасля апошняга з іх пачалося ўзвядзенне мураванага будынка ў стылі віленскага барока, які скончылі ў 1775.
Пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай (1772) у будынку ратушы размяшчаліся паліцыя, суд, 2-і дэпартамент, гаўптвахта, пажарны двор. У 1833 улады Расійскай імперыі замянілі высокі шатровы дах вежы на назіральную пляцоўку з невялікай ратондай, адначасна на ёй усталявалі гадзіннік. У 1873—1875 адбылося змяненне ўнутранай планіроўкі будынка ў сувязі з пераездам сюды гарадской думы і паліцэйскай управы.
У 1911 на асноўны аб'ём ратушы надбудавалі трэці паверх (арх. Ціхан Васілевіч Кібардзін), у выніку чаго закрыўся ніжні ярус вежы і парушыліся прапорцыі. У 1984 у будынку праводзіліся рамонтныя працы, зорка на шпілі заменена на вятрак у форме карабля. У выніку праведзеных у гэты час археалагічных даследаванняў на тэрыторыі ратушы выявілі экзэмпляры каляровай кафлі, посуду, курыльныя люлькі, фрагмент пішчалі, мініяцюрную гармату-салютаўку (XVII ст.), выстралам якой суправаджаліся гарадскія ўрачыстасці. У 2005 годзе вежа была адкрыта ад пазнейшых надбудоў на ўзроўні трэцяга паверха. У наш час у будынку ратушы размяшчаецца Віцебскі абласны краязнаўчы музей.
Архітэктура
Першы драўляны будынак ратушы быў закладзены на тэрыторыі Узгорскага пасаду Віцебска перад рыначнай плошчай і выконваў ролю грамадскага цэнтра гандлёва-рамеснага горада. Драўляныя гандлёвыя крамы і гасцінны двор акольвалі рынак і далучаліся да ратушы, галоўны фасад якой быў зарыентаваны ў бок рынка. Драўляны аб’ём ратушы меў мураваны падмурак, якія быў выяўлены ў выніку археалагічных раскопак. . Найбольш ранняя выява ратушы вядома па «Чарцяжы места Віцебска 1664 г.» Гэта двухпавярховы прамавугольны ў плане будынак, пакрыты чатырохсхільным дахам і завершаны васьміграннай назіральнай вежай з купалам і шпілем.
Масевіцкі сельсавет
Масе́віцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Маларыцкага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Масевічы.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Велікарыцкага сельсавета.
Віцебская ратуша
Архітэктура
Новая мураваная ратуша раздзяліла былую рыначнай плошчу на дзве паловы, у бок якіх былі звернуты адпаведна пярэдні і задні фасады. З боку тыльнага фасада цягам канца XVIII — першай паловы XIX стст. былі дабудаваны двухпавярховыя жылыя дамы з крамамі на першым паверсе.
Стыль віленскага барока праявіўся найперш у аздабленні вежы ратушы, у той час як яго агульная кампазіцыя адпавядае прынцыпам класіцызму.
Герб Беларусі на будынку выкананы ў 1997 годзе скульптарам В. Магучым.
Археалагічнае даследаванне
Даследаванні на тэрыторыі ратушы праводзіла ў сярэдзіне 1980-х гадоў В. М. Ляўко, архітэктурна-археалагічныя назіранні ў ходзе рамонтных работ помніка — І. М. Чарняўскі і І. А. Цішкін. У падвале ратушы XVIII ст. выяўлены рэшткі муроўкі 2-й паловы XVII ст., якая, верагодна, з'яўляецца фрагментам галоўнага фасада будынка, паказанага на «Чарцяжы...». У муроўцы выкарыстана цэгла-пальчатка памерам 28,5—29х13,5—14,5х5—5,5 см, а таксама невялікія камяні. Ёсць падставы меркаваць, што мураванымі ў будынку былі сцены паўпадвала і 1-га паверха. На фрагменце фасада помніка XVII ст. захаваліся аконныя праёмы паўпадвала шырынёй 0,98 і 0,85 м, аконны (1,03 м) і дзвярны (0,7 м) праёмы 1-га паверха; дзвярны праём шырынёй 1,25 м вёў у памяшканне паўпадвала. Верхні абрэз аконных праёмаў паўпадвала знаходзіўся на вышыні 1,5—1,7 м ад паверхні брукоўкі гандлёвай плошчы. Каля ратушы знойдзены абломкі і цэлыя экзэмпляры зялёнапаліванай кафлі, з якой маглі быць выкладзены печы будынка. У XVIII ст. яны аблямоўваліся «галандскай» кафляй з выявамі расліннага характару ў складанай геаметрычнай рамцы. У малюнку кафлі выкарыстаны ультрамарынавы, зялёны і карычневы колеры.
Вялікая сямёрка
Вялікая сямёрка, Група сямі (Group of Seven, G7) — міжнародны клуб, які аб’ядноўвае ўрады найбольш магутных індустрыяльна развітых краін: ЗША, Вялікабрытанія, Францыя, Японія, Германія, Расія, Канада, Італія з мэтай развязання канфліктаў між імі (вырашэння праблем іх узаемадзеяння) і каардынацыі іх вонкавай і унутранай палітыкі (найперш эканамічнай).
«Вялікая шасцёрка» ўзнікла на нарадзе кіраўнікоў дзяржаў і ўрадаў Францыі, ЗША, Вялікабрытаніі, ФРГ, Італіі і Японіі ў Рамбуе 15-17 лістапада 1975. У 1976 «шасцёрка» ператварылася ў «сямёрку», прыняўшы ў свой склад Канаду, а на працягу 1991—2002 паэтапна (па схеме «7+1») ператворана ў «васьмёрку» з удзелам Расіі.
Фармальным абгрунтаваннем стварэння G8 — было тое, што ў вузкім коле, больш-менш аднародных краін (з «рынкавай эканомікай», магутнай індустрыяй і ліберальнай дэмакратыяй) будзе прасцей прыходзіць да узгодненых рашэнняў, чым двумстам дзяржавам прадстаўленым у ААН з усёй іх разнастайнасцю узроўню развіцця (а значыць — і бягучых патрэб), ідэалогіі, інтарэсаў і увасабляючага іх палітычнага ладу. Рэальнай прычынай — адмова улічваць інтарэсы «дробных», «малаважных», «неўплывовых», «недаразвітых» краін, і імкненне вырашаць сусветныя праблемы аднаасобна — ва ўласных інтарэсах, навязваючы уласныя рашэнні астатнім праз моц уласных эканомік (падмацаваны пры магчымасці вайсковым ціскам, дыпламатычным і культурным уплывам) як «самадаўлеючую рэальнасць». Ідэяй аб’яднання было тое, што эканамічная моц — здольная кіраваць светам адна — без уліку чалавечага патэнцыялу, моўнай і культурнай разнастайнасці, свядомасці (дзяржаў і іх урадаў).
Група васьмі можа разглядацца як папярэднік сусветнага урада (папярэднік недэмакратычны, у адрозненне ад ААН, своеасаблівай «палатай нацый-лордаў»), ці як адзін з інстытутаў такога ураду (поруч з МВФ, Сусветнага банку (МБРР), Сусветнай гандлёвай арганізацыі, ЮНЭСКА, ААН і інш.)
Няздольнасць вырашыць праблемы глабальнай эканомікі вузкім колам была заўважаная у час фінансавых крызісаў канца 1990-х. І усвядомленае — як няўлік новых растучых эканомік. Гэта прымусіла шукаць падтрымкі іншых дзяржаў (якія традыцыйна залічваліся да недаразвітых (underdeveloped, руск.: развивающихся). Дзеля гэтага давялося прызнаць неабходнасць улічваць іхнія меркаванні і стварыць пляцоўку, дзе гэтыя меркаванні маглі б быць агучаныя. Такой пляцоўкай стала новаствораная Групы дваццаці (G20), якая стала прывадным рамянём палітыкі Вялікай васьмёркі (у галіне фінансавага і эканамічнага рэгулявання) і сродкам узгаднення яе з дадатковай групай дзяржаў, абраных Вялікай васьмёркай. Прынцып адбору пры гэтым — застаўся ранейшы: эканамічны моц (з уласнай характарыстыкі П20 «У сукупнасці, G20 прадстаўляе 90 % сусветнага валавога нацыянальнага прадукту, 80 % сусветнага гандлю (уключаючы гандаль унутры ЕС) і дзве траціны насельніцтва свету.» )
У 1997—2014 гадах у працы групы на роўных правах з іншымі членамі ўдзельнічала Расія, а само аб’яднанне называлася «Групай васьмі» (Group of Eight, G8), аднак пасля далучэння Крыма да Расіі яе членства ў клубе было прыпынена.
Цеплавы рух
Цеплавы рух — хаатычны рух мікрачасціц (малекул і атамаў), з якіх складаюцца ўсе целы.
Кінетычная энергія цеплавога руху расце разам з павышэннем тэмпературы.
Часціцы газаў хаатычна рухаюцца па ўсяму аб'ёму газа, часта саўдараючыся між сабой і са сценкамі сасуда.
Часціцы вадкасцяў вагаюцца каля сваіх палажэнняў раўнавагі, зрэдку пераскокваючы з аднаго такога палажэння ў іншае.
IC 4706
IC 4706 — галактыка тыпу EN (эмісійная туманнасць) ў сузор’і Стралец.
Цеплавы рух
У цвёрдых целах цеплавы рух — павольнае ваганне часціц каля сваіх палажэнняў раўнавагі.
IC 4706
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Антон Францішак Брыль
Антон Францішак Брыль (нар., Мінск) — беларускі перакладчык і паэт.
Біяграфія
Сын Андрэя Брыля, унук Янкі Брыля. Скончыў матэматычны клас Ліцэя БДУ (1999), факультэт прыкладной матэматыкі і інфарматыкі БДУ (2004) па спецыяльнасці «матэматык-праграміст». Атрымаў ступень PhD ў Трэнцкім універсітэце (2008) па спецыяльнасці machine learning. Працаваў на факультэце інфарматыкі Дублінскага гарадскога ўніверсітэта. Жыў у Дубліне, Цюрыху, Лондане.
Творчасць
Зборнік вершаў і малых паэм А. Ф. Брыля, напісаных у 2003—2011 гадах, «Не ўпаў жолуд» выйшаў у 2011 годзе, казачная аповесць «Ян Ялмужна» выйшла асобным выданнем у 2014 годзе.
Выявіў у бібліятэцы АН Літвы і падрыхтаваў да друку санеты Б. Янкоўскага.
Мортэн Мельдаль
Мортэн Петэр Мельдаль (Morten Peter Meldal; нар. ) — дацкі хімік, прафесар хіміі ў Капенгагенскім універсітэце. Найбольш вядомы дзякуючы распрацоўцы рэакцыі азід-алкінавага цыкледалучэння адначасова, але незалежна ад Валерыя Фокіна і Карла Бары Шарплеса. У 2022 годзе поруч з Каралін Бертоцы і Шарплесам быў уганараваны Нобелеўскай прэміяй у галіне хіміі за паляпшэнне таргетынгу супрацьракавых прэпаратаў, базуючыся на выкарыстанні клік-хіміі і біяартаганальных рэакцый. Было адзначана, што навуковец заклаў аснову для функцыянальнай формы хіміі, званай клік-хіміяй, у якой малекулярныя будаўнічыя блокі хутка і эфектыўна злучаюцца.
ФК Аўгсбург
«А́ўгсбург» (FC Augsburg) — нямецкі футбольны клуб з горада Аўгсбург з зямлі Баварыя. Заснаваны ў 1907 годзе. За ўсю сваю гісторыю клуб не дасягаў значных поспехаў.
Штэфа
Штэфа (Stäfa) — камуна ў акрузе Майлен кантона Цюрых у Швейцарыі, на беразе Цюрыхскага возера.