cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вінаград культурны
Агратэхніка
Для пасадкі вінаграду падбіраюць цёплае месца. Кусты садзяць радамі на адлегласці 2,5—3 м, а ў радзе размяшчаюць праз 1,25—1,50 м. Саджанцы перад пасадкай абразаюць, садзяць вясной у ямкі або траншэі. Абрэзку кустоў па гэтай сістэме робяць восенню і вясною. Для падвязкі кустоў ставяць апору: на слупах праз паралельна зямлі нацягваюць дрот.
У першы год пасля пасадкі на маладой расліне трэба вырасціць 2—3 моцныя парасткі. Пры абрэзцы над паверхняй зямлі пакідаюць 3—4 пупышкі. Восенню абразаюць недаспелую частку парасткаў; пасынкі і вусікі прыгінаюць і ўкрываюць на зіму. Вясной на другі год пасля абрэзкі пакідаюць 2 парасткі з 3—4 пупышкамі, а восенню выразаюць слабыя парасткі, недаспелыя часткі парасткаў, пасынкі і вусы. Вясной на трэці год можна пакінуць больш доўгія патоўшчаныя лозы. На кожным з двух сучкоў ніжні парастак абразаюць на 3—4 пупышкі (на сучок замяшчэння), а верхні — на 6—8 пупышак (на пладовую стрэлку). Парасткі, якія вышэй за пладовую стрэлку, выразаюць зусім. Пладовыя стрэлкі прывязваюць да ніжняга дроту шпалеры. Зялёныя парасткі падвязваюць вертыкальна. Калі з адной пупышкі развіваецца некалькі парасткаў, пакідаюць самы моцны. Выкарыстоўваюцца і больш складаныя, адпаведна больш ураджайных формы куста: веерныя, кардомам, высокаштамбавыя.
У вясенне-летні перыяд праводзяць і іншыя аперацыі. Прышчэпку (выдаленне верхавінкі пладаносных парасткаў) робяць да цвіцення або праз 7—10 дзён пасля яго для паляпшэння завязвання ягад. Абразанне (выдаленне верхавінкі зялёных парасткаў над 15—16-м лістом) праводзяць каб лепш выспявалі лаза і ягады. Пасынкі абразаюць па меры іх паяўлення, пакідаюць толькі адзін ліст. Для паскарэння паспявання пладоў і паляпшэння іх якасці праводзяць кальцаванне (кальцавы надрэз або зняцце кольца кары на парастках ніжэй за гронку ў пачатку паспявання ягад), прарэджванне лісця ў зоне размяшчэння гронак у час паспявання ягад, прарэджванне і разрэджванне гронак і г.д.
У перыяд вегетацыі глебу ачышчаюць ад пустазелля. Ва ўмераным клімаце першыя тры гады ўсе сарты вінаграду ўкрываюць на зіму. У далейшым укрываюць зямлёй, яловымі лапкамі, чаротавымі матамі, спецыяльнымі каробкамі толькі незімаўстойлівыя сарты.
Лейлава
Ле́йлава (, Лейлово) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Крывасельскага сельсавета.
Да 6 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Рэчкаўскага сельсавета.
Юдэнфрай
thumb|Нямецкая карта-справаздача [[Айнзатцгруппы паліцыі бяспекі і СД|айнзацгруппы А, на якой Эстонія паказана «свабоднай ад яўрэяў» -Эстонія 963 пакаранні, аб'яўлена «Юдэнфрай».
-Латвія 35.238 пакаранняў
-Літва 136.421 пакаранне
-Беларусь 41.828 пакаранняў
-Расія 3600 пакаранняў]]
Юдэнфрай (judenfrei) — тэрмін, які быў упершыню ўведзены ў 19 стагоддзі і атрымаўшы шырокае распаўсюджанне ў часы Трэцяга рэйха. Ён меў антыяўрэйскае значэнне і выкарыстоўваўся для абазвання мясцовасцяў, этнічна ачышчаных ад жыхароў-яўрэяў. Таксама мог выкарыстоўвацца для галін прамысловасці, прафесій, населеных пунктаў асобных дамоў і гэтак далей, свабодных ад прадстаўнікоў-яўрэяў.
Пылкагалоўнік
Пылкагало́ўнік (Cephalanthera) — род кветкавых раслін сямейства.
Батанічнае апісанне
Шматгадовыя травяністыя карэнішчавыя расліны. Сцябло прамастойнае. Лісце падоўжанае, завостранае. Суквецце — рыхлы колас. Кветкі званочкавыя з дробнымі прыкветкамі. Плод — каробачка.
Арэал
14 відаў. Пашыраны ва ўмераным поясе Еўразіі. На тэрыторыі Беларусі 2 віды пылкагалоўніка: і, занесеныя ў Чырвоную кнігу. Трапляюцца ў лясах, хмызняках.
Значэнне
Дэкаратыўныя расліны.
Аляксандр Іванавіч Паляйчук
Аляксандр Іванавіч Паляйчук (, в. Ладараж,, Брэсцкая вобласць) — беларускі палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь V склікання.
Біяграфія
Нарадзіўся 15 ліпеня 1955 года ў в. Ладараж Пінскага раёна Брэсцкай вобласці.
Скончыў Брэсцкі педагагічны інстытут імя А. С. Пушкіна па спецыяльнасці «Матэматыка»; Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію, эканаміст-арганізатар сельскагаспадарчай вытворчасці.
Працаваў настаўнікам матэматыкі Парскай васьмігадовай школы; дырэктарам Асабовіцкай васьмігадовай школы; намеснікам старшыні калгаса «Шлях Леніна» Пінскага раёна; інструктарам Пінскага раённага камітэта партыі; старшынёй СВК «Лапаціна» Пінскага раёна Брэсцкай вобласці.
У 2012—2016 гадах дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь V склікання.
Узнагароды
Узнагароджаны медалём «За працоўныя заслугі», ордэнам Айчыны III ступені.
Асабістае жыццё
Жанаты, мае дзвюх дачок.
Scrappers
«Scrappers» (Металаломшчыкі) — аб трох канкуруючых групах шукальнікаў з Брукліна, Нью-Ёрк, якія збіраюць і. Прэм’ера серыяла адбылася 3 жніўня 2010 года ў 22:00 на канале «». У рэшце рэшт, 21 верасня таго ж года шоу было адменена, пасля таго як яго не ўдалося падоўжыць на другі сезон.
ZAZ
Ізабэль Жэфруа (Isabelle Geffroy, нар. 1 мая 1980, Тур) — французская спявачка, якая выступае пад псеўданімам ZAZ (ЗАЗ). Больш за ўсё вядомая сваёй песняй Je veux («Я хачу»). У сваёй творчасці выкарыстоўвае і змешвае жанры: эстрадная песня, джаз, фолк, акустычная музыка.
Яе нетыповы голас нагадвае Фрээль і Піяф. Сярод сваіх музычных уплываў яна згадвае «Поры года» Вівальдзі, джазавую спявачку Элу Фіцджэральд, французскую песню, Энрыка Масіяса, Бобі Мак-Ферына, Рышара Бона, лацінскія, афрыканскія і кубінскія рытмы.
NGC 5962
NGC 5962 (іншыя абазначэнні — UGC 9926, MCG 3-40-11, ZWG 107.12, IRAS15342+1646, PGC 55588) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Змяя.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Пунктэлія
Пунктэлія (Punctelia) — род ліставатых лішайнікаў сямейства пармелівых.
Біялагічнае апісанне
Слаявіна ліставатая, зверху шэрая, знізу бледная, дыяметр 3-10 см. Лопасці шырынёй да 6 мм, злёгку ўвагнутыя. Сарэдыі кропка- або шарападобнай формы. Саралі (утварэнні для вегетатыўнага размнажэння) развіваюцца ў цэнтры, часам па краях лопасцей. Пладовыя целы (апатэцыі) пераважна адзіночныя, трапляюцца рэдка. Сумкі 8-споравыя. Споры бясколерныя, амаль шарападобныя.
Арэал
22 віды. Пашыраны ўсюды. На Беларусі 1 від —, занесена ў Чырвоную кнігу. Трапляецца ў вільготных лісцевых лясах на ствалах дрэў.
Маццана
Маццана (Mazzano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Брэшыя.
Насельніцтва складае 11280 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 715 чал./км². Займае плошчу 15 7 км². Паштовы індэкс — 25080. Тэлефонны код — 030.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Rocco (Mazzano.
Сосна (возера, Полацкі раён, басейн Дражбіткі)
Со́сна — возера ў Беларусі, у Полацкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Дражбітка (прыток Сосніцы).
Плошча паверхні Сосна 1,25 км², даўжыня 1,7 км, найбольшая шырыня 0,9 км. Сярэдняя глыбіня возера 2,5 м, найбольшая — 6 м. Катлавіна складаецца з двух плёсаў. Схілы катлавіны вышынёй 3—8 метраў, стромкія. Берагавая лінія звілістая. Берагі нізкія і забалочаныя. На возеры востраў плошчай каля 0,8 га. Возера зарастае слаба.
Праз возера працякае рака Дражбітка. Плошча вадазбору 127 км².
Аляксандр Вячаслававіч Драган
Аляксандр Вячаслававіч Драган (, г. Брэст, БССР) — беларускі спецыяліст у галіне машыназнаўства, сістэм прывадаў і дэталей машын, тэхналогіі машынабудавання. Кандыдат тэхнічных навук (2000), дацэнт (2004).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1975 годзе ў сям’і вядомага вучонага Вячаслава Драгана, які доўгі час ён быў першым прарэктарам Брэсцкага дзяржаўнага тэхнічнага ўніверсітэта (БрДТУ).
У 1997 годзе скончыў Брэсцкі дзяржаўны тэхнічны ўніверсітэт і паступіў у аспірантуру Інстытута надзейнасці машын Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. У 2000 годзе абараніў дысертацыю на суісканне вучонай ступені кандыдата тэхнічных навук па спецыяльнасці 05.02.02 «Машыназнаўства і дэталі машын». У 2000 годзе, адразу пасля абароны дысертацыі, вярнуўся ў БрДТУ.
Працоўную дзейнасць ва ўніверсітэце пачаў з пасады малодшага навуковага супрацоўніка навукова-даследчага сектара. Працаваў асістэнтам, старшым выкладчыкам, дацэнтам кафедры тэхналогіі машынабудавання Брэсцкага дзяржаўнага тэхнічнага ўніверсітэта, у 2006—2009 гадах — яе загадчыкам. У 2009—2018 гадах — дэкан машынабудаўнічага факультэта ўніверсітэта.
З 2018 па 2020 год займаў пасаду рэктара БрДТУ, пакуль не быў вызвалены ад займаемай пасады 20 кастрычніка 2020 года за падтрымку студэнтаў універсітэта падчас пратэстаў у Беларусі.
Алесь Дудар
Алесь Дуда́р (сапр.: Алякса́ндр Алякса́ндравіч Дайлідо́віч;, в. Навасёлкі, цяпер Гомельская вобласць — , Менск, НКУС) — беларускі паэт, крытык, перакладчык.
Біяграфія
Нарадзіўся ў вёсцы Навасёлкі Мазырскага павета Мінскай губерні ў сям’і беззямельнага селяніна
У час Першай сусветнай вайны Дайлідовічы знаходзіліся ў бежанстве. Выязджалі ў горад Казлоў Тамбоўскай губерні Расіі (цяпер Мічурынск). Вясной 1917 года сям’я вярнулася на Беларусь.
Па заканчэнні ў 1921 годзе сярэдняй школы (паводле іншых звестак — сямігодкі) уступіў у тэатральную трупу Уладзіслава Галубка. У 1923 годзе адзін з заснавальнікаў менскай, віцебскай і полацкай філій літаратурнага аб’яднання «Маладняк». У 1927—1928 гадах вучыўся на літаратурна-лінгвістычным аддзяленні педагагічнага факультэта Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. У выніку кампаніі супраць беларускіх пісьменнікаў-студэнтаў быў вымушаны пайсці з універсітэта. У снежні 1927 года выйшаў з «Маладняка» і далучыўся да новага літаратурнага аб’яднання «Полымя».
20 сакавіка 1929 года арыштаваны Дзяржаўным палітычным упраўленнем БССР за верш «Пасеклі наш край папалам...». Высланы на тры гады ў Смаленск (РСФСР). 22 ліпеня 1930 года яго арыштавалі ў Смаленску і прывезлі ў Менск на допыты па сфабрыкаванай справе «Саюза вызвалення Беларусі». У 1931 годзе ізноў у Смаленску. Па сканчэнні тэрміну высылкі вярнуўся ў Менск. Сябар Саюза пісьменнікаў БССР з 1934 года. У 1935—1936 гадах займаўся перакладамі. Трэці раз арыштаваны 31 кастрычніка 1936 года ў Менску па адрасе: вуліца Правадная, д. 15а, кв. 2. 3 чэрвеня 1937 года Галоўнае ўпраўленне ў справах літаратуры і выдавецтваў Беларускай ССР (Галоўліт БССР) выдала Загад № 33 «Спіс літаратуры, якая падлягае канфіскацыі з бібліятэк грамадскага карыстання, навучальных устаноў і кнігагандлю». Паводле Загаду, «усе кнігі» Алеся Дудара трэба было «спальваць». 28 кастрычніка 1937 года пазасудовая калегія НКУС асудзіла Алеся Дудара да расстрэлу з канфіскацыяй маёмасці як «члена антысавецкай аб’яднанай шпіёнска-тэрарыстычнай нацыянал-фашысцкай арганізацыі». Расстраляны ў сутарэннях менскай унутранай турмы НКУС («амерыканкі») у ноч масавага расстрэлу беларускіх дзеячаў з 29 на 30 кастрычніка 1937 года.
Пасмяротна рэабілітаваны ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР 21 верасня 1957 года. Асабовая справа Алеся Дудара № 10861-с захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі.
Творчасць
Дэбютаваў вершам у 1921 (газета «Савецкая Беларусь»). Аўтар зборнікаў паэзіі «Беларусь бунтарская» (1925), «Сонечнымі сцежкамі» (1925), «І залацісцей, і сталёвей» (1926), «Вежа» (1928), паэмы «Шанхайскі шоўк» (1926), «Слуцак» (1935), зборнік апавяданняў «Марсельеза» (1927). У 1959 годзе выйшлі Выбраныя творы, у 1984 годзе — зборнік вершаў і паэм «Вежа». Разам з Андрэем Александровічам і Анатолем Вольным напісаў раман «Ваўчаняты» (1925).
Якуб Юр’евіч Варанецкі
Якуб Юр’евіч Варанецкі (? — 1598) — рэлігійны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.
Алесь Дудар
Творчасць
Выступаў як крытык. Пад псеўданімам ''Т. Глыбоцкі выдаў зборнік артыкулаў «Пра літаратурныя справы''» (1928).
Якуб Юр’евіч Варанецкі
Біяграфія
Паходзіў з княжацкага роду Варанецкіх герба «Карыбут». Нарадзіўся ў сям’і Юрыя Фёдаравіча. У 1568 годзе каралеўскі сакратар і дваранін. У 1570 годзе пробашч геранёнскі, плябан ковенскі, адначасова з 1578 года пробашч ловіцкі і скерневіцкі (Польшча), з 1594 года плябан кейданскі. У 1578 годзе прызначаны Жыгімонтам Аўгустам жамойцкім біскупам, а ў 1585 годзе Стафанам Баторыем — кіеўскім біскупам, але абодва разы не быў зацверджаны (у 1585—1588 тытулаваўся біскупам-намінатам кіеўскім).
Алесь Дудар
Творчасць
Перакладаў з рускай, нямецкай, французскай моў. Пераклаў раман «Еўгеній Онегін» і некаторыя творы Аляксандра Пушкіна, «Дванаццаць» Аляксандра Блока, урыўкі з «Фаўста» Ёгана Гётэ, творы Сяргея Ясеніна, Барыса Пастарнака, Мікалая Ціханава, Гайнрыха Гайнэ, Эрыха Вайнерта і інш. Асобнымі выданнямі выйшлі «Выбраныя вершы» Станіслава Стандэ (1932), аповесць Фёдара Гладкова «Новая зямля» (1932), раман Уладзіміра Кузьміча «Крыллі авіяспіралі» (1932), «Апавяданне пра кайданы» Мікалая Ляшко (1933), «Вільгельм Тэль» Фрыдрыха Шылера (1934), «Жаніцьба Фігара» П’ера Бамаршэ (1936).
Выкарыстоўваў псеўданімы і крыптанімы: ''Т. Глыбоцкі; Тодар Глыбоцкі; Ал. Д.; Т. Г.; Т.Г-кі; Арцём Яроцкі.''
Памяць
У 2018 годзе вуліца ў Мінску (жылы раён Лошыца) была названая ў гонар Алеся Дудара.
У 2019 годзе выйшаў з друку гістарычны раман Ганны Севярынец «Гасцініца „Бельгія“», у якім Алесь Дудар адзін з цэнтральных персанажаў.
Чалавек-павук (значэнні)
«Чалавек-павук» — выдуманы супергерой, персанаж коміксаў выдавецтва Marvel Comics, а таксама шэрагу фільмаў і відэагульняў.
Уладзіслаў Сяргеевіч Жук
Уладзіслаў Жук (нар., Задвор’е, Стаўбцоўскі раён, Мінская вобласць, Беларусь) — беларускі футбаліст, паўабаронца мазырскай «Славіі».
Клубная кар’ера
Выхаванец ДЮСШ горада Стоўбцы, пазней выступаў за юнацкія каманды розных беларускіх клубаў. Першым дарослым клубам Уладзіслава ў 2012 годзе стала «Зорка-БДУ», дзе ён з цягам часу здолеў замацавацца ў аснове. Пасля сезона 2014 праходзіў прагляд у «Гомелі» і «Тарпеда-БелАЗ», аднак у выніку застаўся ў Мінску.
У лютым 2016 года прыбыў на прагляд у «Слуцк», але не падышоў і неўзабаве далучыўся да мазырскай «Славіі» , у складзе якой пачаў сезон 2016. 2 красавіка 2016 года дэбютаваў у Вышэйшай лізе, выйшаўшы на пазіцыі левага паўабаронцы ў матчы супраць «Слуцка» (1:1). Здолеў замацавацца на гэтай пазіцыі, па выніках сезона 2016 быў прызнаны аматарамі клуба найлепшым іграком каманды. Канец сезона вымушаны быў прапусціць з-за службы ў арміі.
Антоні Урбанскі
Антоні Урбанскі (Antoni Urbański, Antoni Urbański;, Рыжаўка, Жмэрынскі раён, Вінніцкая вобласць — , Казажаў Дольны, Польшча)  — акадэмік, аўтар серыі з 4 кніг «» , выдадзенага ў 1920-х гадах (пра землі, якія да 1772 года ўваходзілі да Першай Рэчы Паспалітай і якія Другая рэч Паспалітая не змагла вярнуць пасля Першай сусветнай вайны.
Уладзіслаў Сяргеевіч Жук
Клубная кар’ера
У студзені 2017 года падпісаў кантракт з барысаўскім БАТЭ. Аднак, не здолеў замацавацца ў складзе і ў красавіку таго ж года вярнуўся ў «Славію» на правах арэнды. Прапусціўшы пачатак сезона з-за траўмы, пазней стаў у асноўным выхадзіць на замену. Па выніках сезона 2017 «Славія» выбыла ў Першую лігу, а Жук вярнуўся ў БАТЭ.
Са студзеня 2019 года знаходзіўся на праглядзе ў «Славіі» і ў выніку зноў стаў іграком мазырскага клуба. Хутка замацаваўся ў стартавым складзе мазыран. У студзені 2021 года падоўжыў кантракт з клубам. У пачатку 2022 года не трапіў у заяўку «Славіі» на сезон і толькі ў ліпені зноў з’явіўся на полі.
Грамадзянская пазіцыя
Пасля жорсткага разгону акцый пратэстаў, выкліканых масавымі фальсіфікацыямі на прэзідэнцкіх выбарах 2020 года, збіцця і катаванняў затрыманых пратэстоўцаў, разам з 92 іншымі беларускімі футбалістамі выступіў з асуджэннем гвалту ў Беларусі.
Андрэй Юр’евіч Варанецкі
Андрэй Юр’евіч Варанецкі (? — каля 1580) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.
Біяграфія
Паходзіў з княжацкага роду Варанецкіх герба «Карыбут». Нарадзіўся ў сям’і Юрыя Фёдаравіча. У 1577 годзе каралеўскі сакратар, у 1578 годзе канонік лянчыцкі (Польшча).
Вучыўся ў Рыме.
Травянка (Паўладарская вобласць)
Травянка — сяло ў Успенскім раёне Паўладарскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Казыкеткенскай сельскай акругі. Код КАТА — 556435300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 135 чалавек (70 мужчын і 65 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 92 чалавекі (45 мужчын і 47 жанчын).
Універсітэт крэатыўных мастацтваў
Універсітэт крэатыўных мастацтваў (University for the Creative Arts) — брытанская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Кентэрберы.
Гісторыя
Вытокі ўніверсітэта — у стварэнні розных невялікіх мастацкіх школ у англійскіх графствах Кент і Сурэй у ХІХ стагоддзі. У Кенце першым з іх быў Мэйдстанскі каледж мастацтваў, заснаваны ў 1867 годзе, а ў Сурэі - Гілфардская школа мастацтваў, заснаваная ў 1856 годзе. У другой палове ХХ стагоддзя многія з гэтых невялікіх мастацкіх школ аб'ядналіся, у выніку чаго ўтварыўся Кентскі інстытут мастацтва і дызайну ў 1987 годзе і Сурэйскі інстытут мастацтва і дызайну ў 1995 годзе. Гэтыя дзве ўстановы аб'ядналіся ў 2005 годзе, каб стаць Універсітэцкім каледжам крэатыўных мастацтваў. У маі 2008 года Таемны савет надаў Універсітэцкаму каледжу крэатыўных мастацтваў статус універсітэта, а ў верасні 2008 года ВНУ прыняла сваю цяперашнюю назву.
Васіль Уладзіміравіч Пукіраў
Васіль Уладзіміравіч Пукіраў (Василий Владимирович Пу́кирев,, с. Лужнікі, Тульская губерня — ) — расійскі жывапісец.
Вучыўся ў Маскоўскім вучылішчы жывапісу, чкульптуры і архітэктуры ў 1847-58 гадах, у 1861-73 гадах выкладаў у гэтым вучылішчы (з 1863 года прафесар). У 1850-я гады працаваў пераважна ў жанры партрэта, пазней звярнуўся да жанравага жывапісу «Няроўны шлюб» (1862), «Збор нядоімак» (1869-70), «Патрава» (1870), «Прыём пасагу па роспісе» (1873) і інш.
Паўднёвая Дакота
Геаграфія
Плошча штата 199,9 тыс. км². На поўначы Паўднёвая Дакота мяжуе з Паўночнай Дакотай, на ўсходзе — з Мінесотай і Аявай, на поўдні — з Небраскай, на захадзе — з Ваёмінгам і Мантанай.
Праз тэрыторыю Паўднёвай Дакоты з поўначы на поўдзень цячэ рака Місуры, якая тут утварае каньён глыбінёй да 150 м. На ўсход ад ракі знаходзяцца чарназёмныя прэрыі, на захад — Вялікія раўніны.
Гісторыя
Першымі тэрыторыю сучаснай Паўднёвай Дакоты даследавалі ў XVIII стагоддзі французы. У 1743 годзе гэтая тэрыторыя была абвешчана французскай. Яна ўвайшла ў склад вялікай калоніі Луізіяны. У 1803 годзе Францыя прадала Луізіяну ЗША. Паўднёвая Дакота стала часткай Злучаных Штатаў. Масавае засяленне гэтай тэрыторыі пачалося ў 1870-х гадах, калі ў гарах Блэк-Хілс былі знойдзены запасы золата. У 1889 годзе Паўднёвая Дакота атрымала афіцыйны статут штата ЗША.
Забароненая зона (фільм)
«Забароненая зона» (Запретная зона) — беларускі незалежны мастацкі фільм, зняты ў 2020 годзе.
Сюжэт
Падзеі адбываюцца ў Беларусі ў канцы 1980-х гадоў мінулага стагоддзя ў зоне адсялення, якая ўзнікла пасля аварыі на Чарнобыльскай АЭС. У цэнтры ўвагі — трансфармацыя свядомасці грамадства і адносін паміж людзьмі ў гэтыя няпростыя гады. 6 маладых людзей, падарожнічаючы па рацэ, заплываюць у зону адсялення. Воляю выпадку яны становяцца прычынай гібелі чалавека. Гэта марадзёр, які размясціўся ў зоне адсялення і зарабляе на пошуку і продажы каштоўных рэчаў, якія засталіся ў пакінутых населеных пунктах. У галоўных герояў аказваецца сумка з велізарнай на той час сумай…
Крытыка
Журналіст Ульяна Будзік адзначае, што карціна не моцна прэтэндуе на гістарычную дакладнасць, як гэта было ў выпадку з папулярным серыялам HBO, але ў міжрадковай крытыцы тагачасных уладаў здзіўляе сваёй шчырасцю.
Музей і мастацкая галерэя Дэрбі
Музей і мастацкая галерэя Дэрбі (Derby Museum and Art Gallery) — музей, заснаваны ў 1836 годзе сумесна з Цэнтральнай бібліятэкай Дэрбі, у спецыяльна пабудаваным будынку па праекце Рычарда Ніла Фрымена (Richard Knill Freeman) і ахвяраваным горадзе Майклам Томасам (Michael Thomas Bass, Jr). У музеі прадстаўлена мноства карцін Джозэфа Райта (у музеі захоўваецца больш за 300 яго эскізаў, 34 карціны алеям і дакументы), прадукцыя Royal Crown Derby (напрыклад, фігура Джозефа Грымальдзі), Denby Pottery Company. Акрамя таго, у музеі сабраны калекцыі археалагічных (выцесаны човен з Хенсана, збан з кальцавога рымскага паселішча Дэрбі), прыродазнаўчых (напрыклад, алентанскі бегемот, сонечны гадзіннік «Уайтхёрст і сын», кавалак матлакіту, вырабы з эшфардскага чорнага мармуру, гербарый Джозэфа Уайтэкера ), гістарычных (напр., пудзіла The King of Rome), геалагічных і ваенных аб'ектаў, а таксама калекцыя парцалянавых вырабаў з Дэрбі і яго наваколляў (напрыклад, Пінкстанскі фарфор), карціны Луізы Рэйнер, яе бацькі Самуэля Рэйнера, Эрнста Таўнсэнда, Альфрэда Джона Кіна, Эрнста Эліса Кларка, Дэвіда Пэйна, Джорджа Цёрнера, Уільяма Кофі, Джорджа Хальцэндорфа, Рональда Поўпа, Бенджаміна Уэста («Генерал Джонсан ратуе параненага французскага афіцэра ад тамагаўка паўночнаамерыканскага індзейца»), Генры Ларка Прата, Джона Хаслема, Клаўда Томаса Стэнфілда Мура і іншых. У калекцыі ёсць і аб'екты, не звязаныя непасрэдна з гісторыяй рэгіёну — напрыклад, маскі Татануа.
Гісторыю музея можна адлічваць ад заснавання «Гарадскога і графскага музея і прыродазнаўчанавуковага грамадства Дэрбі» (Derby Town and County Museum and Natural History Society) 10 лютага 1836, першым прэзідэнтам якога стаў Джордж Харпур Кру. Першапачаткова гэта была закрытая супольнасць, заснаваная на падпісцы яго членаў (у 1856 годзе дырэктар музея, Уільям Мандзі, прапаноўваў выставіць калекцыю для гараджан, але тады гэта прапанова была адпрэчана). У калекцыю першапачаткова былі ўнесены мінералы і пудзілы птушак. У 1964 годзе музей і арт-галерэя былі пераведзены ў новы будынак, але будынак бібліятэкі працягвае быць падзелены з гэтымі арганізацыямі.
У 2011 годзе Фонд Вікімедыя і Музей Дэрбі і мастацкая галерэя адкрылі сумесны праект па паляпшэнню Вікіпедыі, у рамках якога за напісанне і паляпшэнне артыкулаў, звязаных з музеем, вясной-летам 2011 года будуць уручаны прызы. Тэксты напісаных у рамках праекта артыкулаў будуць даступныя наведвальнікам музея праз QR-коды.
Палкавы музей 9/12 Прынца Валійскага Каралеўскага ўланскі полк
У рамках музея працуе палкавы музей 9/12 Прынца Валійскага Каралеўскага ўланскі полка. Уваход у яго — бясплатны, хоць прымаюцца ахвяраванні на падтрыманне калекцыі. У сучасны выгляд галерэя была прыведзеная на сродкі гранта ад Heritage Lottery Fund (HLF) сумесна з 9/12 Прынца Валійскага Каралеўскім уланскі полк, гарадскім саветам Дэрбі і падраздзяленнямі Derbyshire Yeomanry, Worcestershire і Sherwood Foresters. Адкрыццё абноўленай галерэі адбылося 25 кастрычніка 2008 года. Было выстаўлена каля 200 новых аб'ектаў, у тым ліку макет вежы танка, зброя, медалі (напр., крыжы Вікторыі Роберта Келса, Дэвіда Спенса, Уільяма Гоўта, Фрэнсіса Грэнфела), поўнапамерныя рэканструкцыі ўланаў часоў Першай сусветнай вайны і невялікі кавалачак траншэі тых жа часоў разам з гукавымі эфектамі. Экспазіцыя суправаджаецца аўдыё-відэа гідам.
Пакой прыгажунчыка прынца Чарлі
У музеі знаходзіцца рэпліка пакоя, у якой Карл Эдуард Сцюарт падчас Другога якабіцкага паўстання праводзіў свой ваенны савет у 1745 годзе падчас руху на поўдзень для захопу брытанскай кароны. Ашалёўка пакоя адбываецца з арыгінальнага дома, разбуранага ў 1845 годзе: перад зносам дубовыя панелі былі набытыя музеем, які ўслед атрымаў звязаныя з пакоем прадметы ў дарунак. Каралева Вікторыя ў 1873 годзе даслала арыгінал ліста прынца са сваёй уласнай калекцыі, а граф Стэнхоўп Чэстэрфілдскі даслаў якабіцкі медаль у добрым стане.
NGC 5963
NGC 5963 (іншыя абазначэнні — UGC 9906, MCG 9-25-58, ZWG 297.15, KCPG 469A, IRAS15322+5643, PGC 55419) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Зыслаў востраў
Зы́слаў во́страў — цяжкадаступны ўчастак сушы сярод балот у Любанскім раёне Мінскай вобласці БССР. Падчас Вялікай Айчыннай вайны ў перыяд з 1941 па 1944 гады — адна з галоўных баз партызанскага руху ў Мінскай вобласці.
Партызанскі рух
Першапачаткова на востраве грунтаваўся партызанскі атрад А. І. Далідовіча. Затым на востраве размяшчаліся:
У ліпені 1944 года партызаны, якія дзейнічалі ў гэтым раёне, злучыліся з часткамі Савецкай Арміі.
Памяць
У 1969 годзе на востраве Зыслаў адкрыты мемарыяльны комплекс (арх. Г. У. Заборскі): Комплекс «Востраў Зыслаў» — філіял Любанскага музея партызанскай славы.
Манік Уіціг
Мані́к Уіці́г (Monique Wittig; 13 ліпеня 1935, Данмары, Францыя — 3 студзеня 2003, Тусан, Арызона, ЗША) — французская пісьменніца, філосаф, тэарэтыца і актывістка лесбійскага фемінізму. Аўтар выразу і канцэпту «гетэрасексуальны кантракт».
Біяграфія
Манік Уіціг нарадзілася ў Данмары ў Верхнім Рэйне ў 1935 годзе ў сям’і сціплага, кансерватыўнага каталіцкага паходжання. Яе сястра, Жыль Уіціг, нарадзілася ў 1938 годзе, мастачка і падзяляла фемінісцкую актыўнасць сястры. Пасля анексіі Эльзаса Германіяй сям’я пераехала ў Адэнкур (Франш-Кантэ), потым у Парыжскі рэгіён, дзе Манік і Жыль атрымалі адукацыю ў эксперыментальнай сярэдняй школе. Пасля бакалаўрыяту Манік Уіціг атрымала дыплом у Сарбоне. Яна таксама вывучала кітайскую мову ў Нацыянальным інстытуце ўсходніх моў і цывілізацый (INALCO).
У 1976 годзе М. Уіціг пераехала ў ЗША, дзе засяродзіліся на стварэнні прац па гендарнай тэорыі.
Яна працавала ў якасці запрошанай прафесаркі ў розных універсітэтах, у тым ліку ў Каліфарнійскім універсітэце ў Берклі і Універсітэце Арызоны ў Тусане.
Яна памерла ад сардэчнага прыступу 3 студзеня 2003 года. Была пахавана ў Парыжы на могілках Пер-Лашэз.
Творчасць
У 1964 годзе яна апублікавала свой першы раман, L’Opoponax, які хутка стаў папулярным у Францыі. Пасля перакладу раману на англійскую мову Уіціг атрымала міжнароднае прызнанне. Была адной з заснавальніцаў Руху за вызваленне жанчын (Mouvement de libération des femmes, MLF).
У 1969 годзе яна апублікавала, бадай, самую ўплывовую сваю працу, Les Guérillères (Герыльеры), якая сёння лічыцца рэвалюцыйнай і супярэчлівай крыніцай лесбійскага фемінізму.
Мастацкія творы Манік Уіціг адзначаныя разрывам з традыцыйнай формай апавядання. Яна выкарыстоўвае, у прыватнасці, такія жанры, як эпас ці навучальны раман. Смела крытыкуе афіцыйныя слоўнікі.
Яна выкарыстоўвае займеннікі асаблівым чынам і адказвае на жаданне аднавіць іх выкарыстанне з улікам гендарнай перспектывы.
Уіціг таксама рэвізуе шэраг антычных міфаў, што сведчыць пра яе жаданне рэканструяваць спадчыну, якая была б спецыфічнай для лесбіяк. Цела — гэта важная тэма М. Уіціг, як паказана ў назве яе вядомага твору «Le Corps lesbien» (лесбійскае цела), а таксама ў падрабязным апісанні збітых, знявечаных целаў у «Virgile, non» (Вергіль, не).
Фемінізм
Манік Уіціг зарэкамендавала сябе як важная фігура фемінізму з 1970-х гадоў.
Вядомая як тэарэтык матэрыялісцкага, а таксама лесбійскага фемінізму, гэта значыць, што яна аналізуе адносіны паміж паламі (жаночым і мужчынскім) як паміж двума антаганістычнымі сацыяльнымі класамі. Гэтая галіна фемінізму супрацьстаіць французскаму фемінісцкаму руху «PsychéPo», які панаваў у 1970-х гадах, які характарызуецца эсэнцыялісцкай канцэпцыяй полу. Уіціг, між іншым, не прымае міф пра «жанчыну».
La Pensée straight (Гетэрадумка), апублікаваны ў 1992 г. у Злучаных Штатах, а потым у 2001 г. у Францыі, уяўляе сабой эсэ, у якім Уіціг развівае сваю палітычную думку ў адказ на пэўныя антрапалагічныя перадумовы. Назва на англійскай мове «The Straight Mind» паходзіць з лекцыі, якую Уіціг прачытала ў Барнард-каледжы ў 1979 г., перакладзенай на французскую мову ў часопісе «Questions féministes» у 1980 г. Гэты выраз азначае гетэрасексуальную думку як палітычны рэжым, а не проста як сексуальную арыентацыю. Гэта называецца гетэрасексізмам.
Помнік у гонар з’яўлення абраза Маці Божай Мінскай
Апісанне
Аўтары помніка скульптары Дзмітрый Аганаў, Ігар Засімовіч і архітэктар Сяргей Багласаў. Паводле задумы скульптура створана ў выглядзе абеліска, які імітуе раку. Наверсе кампазіцыі размесціцца ладдзя ў выглядзе птушкі-вешчуна, а ў ёй — абраз.
Помнік сімвалізуе здабыццё Мінскага абраза Маці Божай. Паводле легенды абраз з выявай Узнясення Божай Маці прыплыў у Мінск уверх па цячэнні Свіслачы з Кіева, разбуранага татарамі.
У 1591 годзе, пасля надання Мінску 14 сакавіка 1499 года магдэбургскага права на самакіраванне, гораду быў прысвоены герб, на якім паказана знакамітая сцэна, як Дзева Марыя пасля сваёй смерці ўзнеслася на неба і трапіла ў рай. На гэтым шляху яе суправаджалі анёлы і херувімы.
Фалмуцкі ўніверсітэт
Фалмуцкі ўніверсітэт (Falmouth University) — брытанская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Фалмут.
Дамінік Дзінга
Дамінік Дзінга (Доминик Динга; нар. 7 красавіка 1998, Нові-Сад, Сербія) — сербскі футбаліст, абаронца.
Клубная кар’ера
Ураджэнец горада Нові-Сад, а першым клубам футбаліста стаў «Хайдук» з горада Кула. Улетку 2014 года перайшоў у маладзёжную каманду «Вайводзіны» (удзельнік сербскай Суперлігі) з роднага горада, а праз год дэбютаваў ужо за асноўны склад клуба ў матчы кваліфікацыйнага раўнда Лігі Еўропы УЕФА.
Вясной 2016 года адправіўся ў расійскі «Урал», дзе адгуляў 29 матчаў. Затым на правах арэнды выступаў за бялградскі «Партызан». У лютым 2020 года быў арандаваны мінскім «Дынама» да канца сезона. Стаў асноўным абаронцам мінчан.
У студзені 2021 года арэнда была падоўжана на сезон 2021. Пачатак сезона абаронца прапусціў з-за траўмы, з мая пачаў трывала з’яўляцца ў складзе, у кастрычніку выбыў з-за чарговай траўмы. У снежні 2021 года па заканчэнні арэнды пакінуў «Дынама».
У першай палове 2022 года знаходзіўся ў складзе «Урала», аднак толькі заставаўся на лаўцы запасных і не выхадзіў на поле. У чэрвені 2022 года пакінуў екацярынбургскі клуб.
У ліпені 2022 года падпісаў кантракт з казахстанскім «Ардабасы». Пакінуў клуб па заканчэнні сезона 2022.
У красавіку 2023 года зноў апынуўся ў Беларусі, падпісаўшы кантракт з салігорскім «Шахцёрам». У жніўні 2023 года пакінуў «Шахцёр».
Міжнародная кар’ера
Выклікаўся ў юнацкія зборныя Сербіі і з’яўляўся капітанам зборнай U-17.
Ліпневічы
Лі́пневічы (, Липневичи) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Крывасельскага сельсавета.
Да 6 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Рэчкаўскага сельсавета.
Мякатніца
Мякатніца (Maláxis) — род шматгадовых травяністых раслін, уключаны ў трыбу сямейства.
Назва
Навуковая назва роду паходзіць ад μαλακός — «мяккі», «далікатны», што адносіцца да знешняга выгляду некаторых відаў мякатніцы.
Батанічнае апісанне
У род уключаны наземныя, радзей эпіфітныя шматгадовыя травяністыя расліны. Карані валасістыя. Сцябло цыліндрычнае або бульбападобнае, мясістае, у многіх відаў паўзучае. Ліст у многіх відаў адзіны, аднак у некаторых маецца некалькі лістоў.
Кветкі сабраны на канцы сцябла ў густое прамое гронкападобнае суквецце, зялёнага, жоўтага, бурага, ружовага або бэзавага колеру. Прыкветкі неападальныя. Цэнтральны чашалісцік свабодны, бакавыя могуць зрастацца. Пялёстак свабодны. Губа прамая, суцэльная або падзеленая на долі, без шпорца. Палініі у колькасці чатырох. Рыльца песціка паўшарападобнае або яйцападобнае.
Арэал
Віды роду Мякатніца распаўсюджаныя амаль ва ўсіх фларыстычных рэгіёнах, адсутнічаюць яны толькі ў Новай Зеландыі.
Мільцана
Мільцана (Milzano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Брэшыя.
Насельніцтва складае 1483 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 185 чал./км². Займае плошчу 8 км². Паштовы індэкс — 25020. Тэлефонны код — 030.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Biagio Vescovo e Martire.
Пражскі трамвай
Пражскі трамвай — найбуйнейшая трамвайная сетка ў Чэшскай Рэспубліцы. Складаецца з 34 маршрутаў, з якіх 24 дзённыя, 9 начныя і 1 музейны.
Гісторыя
Пачатак электрычнага трамвая ў Празе — гэта заслуга інжынера Францішака Кржыжыка (чэш. František Křižík)
У 1898 годзе конка была выкупленая электрычнымі прадпрыемствамі. Пасля гэтага пачалося будаўніцтва новых шляхоў і перабудова конкі на электрычную цягу. У 1905 годзе будаўнічыя працы завяршыліся. Таксама быў электрыфікаваны апошні маршрут конкі праз Карлаў мост. На ім быў ужыты ніжні токаздым (праект інжынера Кржыжка). Трамвайны маршрут праз Карлаў мост працаваў да 1908 года.
Пулкаўскія вышыні
Пулкаўскія вышыні — ланцуг узгоркаў на поўдні ад Санкт-Пецярбурга, у Расіі. Вышыня да 75 метраў. На паўночным узгорку — Галоўная (Пулкаўская) астранамічная абсерваторыя Расійскай Акадэміі Навук. У раёне Пулкаўскіх вышыняў мемарыяльны комплекс «Пулкаўскі рубеж» (1967).
Захад-2017
Захад-2017 — сумеснае стратэгічнае вучэнне Узброеных сіл Рэспублікі Беларусь і Расійскай Федэрацыі, запланаванае з 14 па 20 верасня 2017 г. Вучэнні пад агульнай назвай «Захад» праводзяцца войскамі Беларусі і Расіі раз на 2 гады, пачынаючы з 2009 г., калі паміж кіраўніцтвам краін было падпісана адпаведнае пагадненне.
Мэта
Практычная адпрацоўка пытанняў тэхнічнага прыкрыцця аб'ектаў на даручаных участках вайскова-аўтамабільных дарог, эвакуацыі, рамонту і аднаўлення няспраўных узораў тэхнікі і ўзбраення, разгортвання палявога магістральнага трубаправода, а таксама ўчасткаў масавай запраўкі тэхнікі.
Склад сіл
Агульная колькасць вайскоўцаў, якія прымуць удзел у вычэнні, складае 13 тысяч: 10 тысяч — беларускіх, і 3 тысячы — расійскіх. Падтрымку сухапутных падраздзяленняў будуць ажыццяўляць больш за 25 лятальных апаратаў ПКС Расіі, ВПС і СПА Рэспублікі Беларусь. Усяго ў вучэннях будзе выкарыстана 680 адзінак тэхнікі.
Міжнародная рэакцыя
Падчас правядзення падрыхтоўчых мерапрыемстваў да ваенных вучэнняў ваенна-палітычнае кіраўніцтва краін-членаў НАТА і іншых еўрапейскіх дзяржаў перыядычна хвалявалі мэты і парадак правядзення мерапрыемства. Палітычныя, грамадскія і ваенныя дзеячы, аналітыкі, ваенныя эксперты выказваюць перасцярогі, што расійскія войскі, прыехаўшы на вучэнні ў Беларусь, могуць застацца ў краіне і нават распачаць баявыя дзеянні супраць суседняй з Беларуссю Украінай. 17 ліпеня 2017 г. міністр абароны Рэспублікі Беларусь А. А. Раўкоў паведаміў, што Беларусь запросіць больш за 80 міжнародных назіральнікаў, «каб яны на свае вочы пераканаліся, што вучэнні не вырашаюць тых задач, пра якія яны заяўляюць».
Міжнародныя назіральнікі
Як паведаміла Міністэрства абароны, Беларусь запрасіла на вучэнні назіральнікаў з 7 краін (Украіны, Польшчы, Літвы Латвіі, Швецыі, Нарвегіі, Эстоніі) і 6 міжнародных арганізацый (ААН, АБСЕ, НАТА, АДКБ, СНД, Міжнароднага камітэта Чырвонага крыжа).
Рэакцыя ў Беларусі
29 жніўня пасля публікацыі інфармацыі аб умоўных праціўніках, падзелу тэрыторыі Беларусі і існаванні Вейшнорыі зявіліся жарты пра Вейшнорыю як асобную краіну са сталіцамі ў Гародне, Смаргоні, Лідзе і адпаведнай тэрыторыі, пра мірны і добразычлівы характар вейшнорскага насельніцтва. Парз пэўны час жарты ператварыліся ў ідэю стварэння віртуальнай дзяржавы. На цяперашні час Вейшнорыя існуе як асобны праект віртуальнай краіны. Мае ўласную дзяржаўную уладу і крыптагрошувую сістэму Талер.
Пратэсты
8 верасня ў Мінску прайшла акцыя пратэсту супраць вучэнняў, у якой узялі ўдзел каля 400 чалавек. Акцыя адбылася пад лозунгам «Гэта краіна наша, тут не будзе Раша!».
Меркаванні экспертаў і грамадска-палітычных дзеячоў
Дырэктар даследаванняў Расіі ў Амэрыканскім інстытуце прадпрымальніцтва ў Вашынгтоне Леан Арон сказаў тэлеканалу, што «Расія падае [Захад-2017] як сціплыя вайсковыя манеўры з удзелам не болей чым 13 тысяч вайскоўцаў, але ўсё паказвае на тое, што гэта могуць быць найбуйнейшыя вайсковыя вучэнні ў постсавецкай гісторыі». На думку Арона, не выключана, што ў выпадку спробы анексавання Беларусі Расіяй шмат хто з беларускіх афіцэраў можа перайсці на бок Масквы: «Справа ў тым, што беларускія афіцэры лічаць, што калі Беларусь будзе далучана да Расіі, то яны не толькі атрымаюць лепшыя зарплаты, але і стануць часткай вайсковай звышдзяржавы, замест таго каб заставацца ў такой засцянковай арміі».
На думку беларускага ваеннага эксперта А. Алесіна вучэнні «Захад-2017» не пагражаюць ні Беларусі, ні Украіне, а нервовасць вакол вучэнняў ствараецца штучна, каб на страхах людзей зарабіць сабе палітычныя дэвідэнды. На думку А. Алесіна, ''«вучэнні «пацягнуць» на вельмі сур'ёзную суму. Гаворка пра сотні мільёнаў долараў. Ад 300 да 500 мільёнаў як мінімум»''.
Спасылкі
Запад у Беларуси на уме: 7-ой доклад по итогам Belarus Reality Check Ostro.by
NGC 5964
NGC 5964 (іншыя абазначэнні — IC 4551, IRAS15351+0608, UGC 9935, ZWG 50.47, MCG 1-40-8, KARA 691, PGC 55637) — галактыка ў сузор’і Змяя.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Амерыканскі жанравы жывапіс
Амерыканскі жанравы жывапіс — бытавыя сцэны і пейзажы амерыканскіх мастакоў 1920-х і 1930-х, выкананыя ў натуралістычнай, апісальнай манеры.
Амерыканскі жанравы жывапіс не быў арганізаваным рухам, гэта была тэндэнцыя, якая атрымала шырокае распаўсюджванне сярод амерыканскіх мастакоў паміж дзвюма сусветнымі войнамі да сыходу ад абстракцыянізму і авангардызму. Найбольш вядомыя прадстаўнікі амерыканскага жанравага жывапісу — Бёрчфілд, Хопер, а таксама рэгіяналісты, чые творы насілі некалькі нацыяналістычны характар.
Японскае мора
Японскае мора — мора сістэмы Ціхага акіяна, знаходзіцца паміж кантынентальнай Азіяй, Японскімі астравамі і Сахалінам.
У КНДР ды Паўднёвай Карэі мора клікаюць Усходнім або Усходне-Карэйскім.
Мора злучаецца з Ахоцкім пралівамi Татарскім і Лаперуза, з Ціхім акіянам — Цугару, з Унутранім Японскім морам — Сіманасэкі (або Канмон), з Усходнім Кітайскім морам — Карэйскім пралівам.
Плошча — 1,062 млн км². Глыбіня — да 3742 м.
На ўзбярэжжы мора знаходзяцца парты Уладзівасток, Находка, Васточны, Савецкая Гавань, Ваніна, Холмск (Расія), Ваканай, Цуруга, Ніігата (Японія), Вансан, Хынам, Чханджын (КНДР).
Дзяржаўны ўніверсітэт «Жытомірская політэхніка»
Дзяржаўны універсітэт «Жытомірская політэхніка» — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова політэхнічнага профілю са статусам ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Жытоміры.
Карлін (Прага)
Карлін (Karlín) — гістарычны раён Прагі, кадастравы квартал у складзе адміністрацыйнага раёна Прага 8. Размяшчаецца паміж кадастровымі кварталамі Нове-Места, Лібень і Жыжкаў. Абмежаваны з поўначы ракой Влтава, з поўдня — узгоркам Віткаў.
Карлін быў заснаваны ў 1817 годзе як першае пражскае прадмесце Караліненталь (ням. Karolinenthal, у гонар жонкі імператара Франца II Караліны-Аўгусты), гарадскія правы атрымаў у 1903 годзе. Улучаны ў склад Прагі ў 1922 годзе. Да 1817 года на яго тэрыторыі размяшчаліся вайсковыя паселішчы і плацы, тутака ж у 1731—1737 архітэктарам К. І. Дынцэнгоферам быў пабудаваны пражскі Дом Інвалідаў (Invalidovna), інтэрнат для ветэранаў арміі і іх сем'яў. Пасля зносу пражскіх умацаванняў у 1874 Карлін апынуўся адным з раёнаў найбольш інтэнсіўнай забудовы, першым чынам прамысловых і працоўных жылых кварталаў. Тут была адкрыта першая ў Празе лінія гарадской конна-чыгункі (1875) і трамвая (1896).
На захадзе раёна размешчаны чыгуначны «віядук Негрэлі», які таксама вядомы як Карлінскі віядук, даўжыня якога складае 1111 метраў, быў самым доўгім мостам на тэрыторыі Чэхіі да ўводу ў лад моста праз раку Огржэ на аўтастрадзе D8 у 1998. Віядук быў адкрыты 1 чэрвеня 1850 года як частка чыгункі Оламаўц—Прага—Дрэздэн.
Кобленц
Ко́бленц (Koblenz альбо Coblenz, ад Confluentes — якія зліваюцца) — горад на захадзе Германіі, у федэратыўнай зямлі Рэйнланд-Пфальц. Трэці паводле насельніцтва горад у федэральнай зямлі (107 тыс., дазеныя на 2005 год). На берагах рэк Рэйн і Мозель.
Кавалеўка (Паўладарская вобласць)
Кавалеўка — сяло ў Успенскім раёне Паўладарскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Кавалеўскай сельскай акругі. Код КАТА — 556437100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1158 чалавек (580 мужчын і 578 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 538 чалавек (276 мужчын і 262 жанчыны).
Flipping Bangers
«Flipping Bangers» (Перагортванне шпілек) — брытанскае, якое вырабляецца і транслюецца з 2018 года на BLAZE. Яе транслюе ў Чэхіі «».
Нежынская справа
Падчас выбараў дэпутата ад нежынскага і батурынскага дваранства на сходзе ў Нежыне ў 1767 годзе ў прысутнасці генерал-губернатара Маларосіі Румянцава, які спрабаваў забяспечыць абранне лаяльнага да новай адміністрацыі Гетманшчыны дэпутата і выдання праўрадавага загаду, шляхта абрала сваім прадстаўніком Сялецкага. Аднак пры складанні канчатковага тэксту загаду пазіцыі выбаршчыкаў разышліся. Замест Сялецкага быў абраны Далінскі, яму ўручылі загад з патрабаваннямі аб забеспячэнні ўкраінскай палітычнай аўтаноміі, права выбару гетмана, захавання дзеяння ўкраінскага права і судаводства па Трэцяму Статуту Вялікага Княства Літоўскага. Румянцаў абвясціў выбары ў Нежыне несапраўднымі і прызначыў паўторныя выбары на 15 мая 1767 года.
Ваенны трыбунал прысудзіў 36 украінскіх шляхцічаў да смяротнага пакарання, а генеральны ваенны суд прызнаў вінаватымі 18 чалавек, 14 з якіх атрымалі пажыццёвае зняволенне, а 4 пазбавілі рангу. Імператрыца Кацярына II ухваліла дзейнасць Румянцава, аднак, баючыся непажаданай для царскага самадзяржаўя палітычнай агалоскі, не вырашыўшыся ажыццявіць рэпрэсіі ў поўным аб’ёме.
У ліпені 1768 года года Урадавы сенат адмяніў смяротныя прысуды і ссылкі, пакінуўшы ў сіле пазбаўлення ўсіх асуджаных рангу і права займаць дзяржаўныя пасады.
Лаўракветныя
Лаўракветныя (Laurales) — парадак кветкавых двухдольных раслін. Уключае дрэвы ці кусты, іншы раз драўняныя ліяны, рэдка бязлістыя паразітныя травы.
Апісанне
Лісты чарговыя ці супраціўныя або кальчаковыя, цэльныя ці іншы раз лопасцевыя, рэдка пальчатаскладаныя; сасуды звычайна маюцца, з лесвічнай ці простай перфарацыяй, рэдка ксілема бессасудзістая. Кветкі спіральныя, спірацыклічныя ці, часцей, цыклічныя, двухполыя ці, радзей, аднаполыя, звычайна ў цымозных ці батрычных суквеццях, большая частка з  больш ці менш развітым гіпантыем (кветкавай трубкай) звычайна чашападобнай формы, утвораным зрастаннем асноў членаў калякветніка і тычынкавых ніцей. Калякветнік цыклічны, часта 3-членны ці спіральны, звычайна невыразна дыферэн-цыраваны на чашалісцікі і пялёсткі. Андрацэй з 3, 5, многіх тычынак, цыклічны ці спіральны. Тычынкі больш ці менш стужкападобныя, або, часцей, дыферэнцыраваны на ніць і пыльнік. Мікраспарагенез сукцэсіўны ці сімультанны. Пылковыя зерні 2-клетачныя ці, рэдка, 3-клетачныя, 1-кальпатныя ці 2-кальпатныя. Гінецэй большай часткай апакарпны ці сінкарпны з ніжняй завяззю. У кожнай карпеле і ў кож-ным гняздзе завязі з адным семязачаткам. Семязачаткі бітэгмальныя (двухпокрыўныя) ці, рэдка, унітэгмальныя (аднапокрыўныя), красіну-цэлятныя (з моцна развітым нуцэлусам). Эндасперм цэлюлярны (клетачны) ці, іншы раз, нуклеарны (шмат’ядзерны). Плады розных тыпаў. Насенне з маленькім зародкам ці, часцей, зародак сярэдніх або буйных памераў з 3–4 семядолямі; эндасперм добра развіты ці насенне без эндасперма.
Жанравы жывапіс
Жанравы жывапіс (ад genre) — мастацкая выява сцэн паўсядзённага жыцця як адлюстраванне формаў жыцця народа і навакольнай рэчаіснасці. Такая выява можа быць рэалістычнай, уяўнай ці рамантызаванай яе стваральнікам. Прыкладамі жанравага жывапісу з'яўляюцца выявы рыначных сцэн, святаў, інтэр'ераў, вулічных сцэн і г. д.
Даната Брамантэ
Даната Брамантэ (Donato (Donnino) di Pascuccio di Antonio detto il Bramante,,  — , ) — заснавальнік і найбуйнейшы прадстаўнік архітэктуры Высокага Адраджэння. Яго самай вядомай працай з'яўляецца галоўны храм заходняга хрысціянства — базіліка Святога Пятра ў Ватыкане.
Біяграфія
Даната Брамантэ нарадзіўся ў Монтэ Асдруальда (цяпер Ферміньяна). Юнацтва ён правёў ва Урбіна, дзе выпрабаваў ўплыў мастакоў П'ера дэла Франчэскі і Лучана Лаураны. Пачынаў як жывапісец. У 1476 г. быў запрошаны ў гэтай якасці ў Мілан да двара герцага Ладавіка Мора, дзе сустрэўся з Леанарда да Вінчы, ідэі якога ў галіне горадабудаўніцтва аказалі вялікі ўплыў.
У комплексе Ватыканскага палаца знаходзяцца дзве пабудовы Брамантэ — двары Бельведэр (1503—1545) і Сан Дамаза (каля 1510). Іншыя выбітныя работы Брамантэ — круглы храм Тэмп'ета ў двары кляштара Сан П'етра ін Мантарыа (1502), унутраны дворык царквы Санта-Марыя-дэла-Пачэ і фасад палацца Канчэлерыя (1499—1511), аднаго з найбольш вытанчаных рэнесансных палацаў у Рыме.
NGC 5965-1
NGC 5965-1 (іншыя абазначэнні — UGC 9914, IRAS15328+5651, MCG 10-22-20, FGC 1918, ZWG 297.16, KCPG 469B, PGC 55459) — спіральная галактыка (Sb) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Маларыта (рака)
Маларыта, Малая Рыта — рака ў Маларыцкім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Рыта (басейн Віслы).
Назва
Назва Малая Рыта (> Маларыта) ад назвы ракі Рыта (або Вялікая Рыта), у якую ўцякае. На Вялікай Рыце — вёска Велікарыта, на Малой Рыце — горад Маларыта.
Назва Рыта старабалцкага паходжання.
Узыходзіць да індаеўрапейскага *rī-ti «цекці», якое ад гнязда *rei- / *rī- / *roi- «цекці», адкуль, напрыклад, лацінскае *rei-ṷo-s «ручай» (> rīvum) або кельцкае *rei-no-s «плынь» (> рака Рэйн).
У балцкіх мовах гэтага паходжання корань *rei-t-, ад якога латышскае riest, rietēt «цекці, каціцца, плысці», літоўскае rytas «раніца» (як узыход-выцяканне сонца).
Назва Рыта значыць «Плыткая (рака)». Балцкага паходжання найімаверней і назва балота Малеціна на правабярэжжы Малой Рыты, адразу на ўсходзе ад горада Маларыта. Адпаведнікі — тапонімы Маляцічы пад Шчучынам, Molėtai на ўсходзе Літвы, ад літоўскага molis «гліна». Побач з Малецінскім балотам вядомае і ўрочышча з назвай-«перакладам» Гліннае (да нядаўна там была і аднайменная вёска). Так жа сама на Пасожжы недалёка адна ад адной рэкі з назвамі-«перакладамі» Молінка і Гліна. Гэта ўсё назоўныя сляды колішняга пераходнага перыяду білінгвізму, які для розных рэгіёнаў быў ранейшы ці пазнейшы.
Гідраграфія
Даўжыня 30,5 км. Плошча вадазбору 602 км². Сярэднегадавы расход вады ў вусці 2,5 м³/с. Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,2 ‰.
Пачынаецца за 2 км на поўнач ад аграгарадка Арэхава ад аўтадарогі Арэхава — Олтуш і з’яўляецца працягам канала Сярэдні Роў (раней выцякала з Арэхаўскага возера, але у выніку меліярацыйных работ выток ракі быў засыпаны). Вусце за 2 км на паўночны ўсход ад вёскі Замшаны. Цячэ па Брэсцкім Палессі.
Даліна ракі невыразная. Схілы даліны спадзістыя, парэзаныя сеткай меліярацыйных каналаў, пад лесам і разараныя. Абалона двухбаковая, нізкая, асушаная, шырынёй 1—1,5 км. Рэчышча на ўсім працягу каналізаванае, шырыня яго 6—8 м. Берагі выраўнаваныя, вышынёй да 2 м. Рака прымае сцёк з меліярацыйных каналаў.
На рацэ горад Маларыта.
Мона
Мона (Monno) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Брэшыя.
Насельніцтва складае 569 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 19 чал./км². Займае плошчу 30 км². Паштовы індэкс — 25040. Тэлефонны код — 0364.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Pietro e San Paolo di Tarso.