cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Яўген Эрліх
Рух "свабоднага права" і Эрліх
Школа "свабоднага права" (Freirechtsbewegung) - уплывовы напрамак юрыдычнай думкі першай чвэрці ХХ ст. у Германіі, Аўстрыі і, у пэўнай меры, Францыі. Гэты кірунак, падобны да прававога рэалізму ў ЗША, стаў крытычным адказам на некаторыя фармалістычныя тэндэнцыі юрыспрудэнцыі XIX ст. У Еўропе тады панавала пазітывісцкая юрыспрудэнцыя, "пандэктызм", якія сталі навуковай канцэптуалізацыяй шырокіх кадыфікацыйных працэсаў XIX ст. Блізкай па характары была "юрыспрудэнцыя паняццяў" (Begriffsjurisprudenz), якая ў форме сукупнасці розных прававых канцэпцый імкнулася сістэмна, але абстрактна, прадставіць права як цэласную сістэму, у тым ліку яго развіццё з часоў Рымскай імперыі да тагачаснай Еўропы. Пандэктысты лічылі новыя грамадзянскія кодэксы ўсеабдымнымі канцэптуальнымі сістэмамі права, адзначаючы, што суддзі, вырашаючы справы, не павінны звяртацца да іншых крыніц, акрамя гэтых кодэксаў. Права, лічылі пандэктысты, гэта замкнёная лагічная сістэма аксіём і высноў, з якіх вынікалі правільныя высновы пры вырашэнні прававых пытанняў. Права з'яўляецца аб'ектыўным, уніфікаваным і прадказальным, тады прыняцце судовых рашэнняў з'яўляецца механічным, недыскрэцыйным працэсам.
Эрліх, крытыкуючы пандэктызм, называў яго "прававым тэхніцызмам". Разам з тым, ён не надаваў празмерна вялікага значэння "ўнутранаму пачуццю справядлівасці суддзі", як гэта рабілі, напрыклад, Фукс і Гмелін. Эрліх не пярэчыў уздзеянню заканадаўства як крыніцы права на дзейнасць суддзі, разам з тым вылучаў тры істотных фактары ўплыву на прыняцце судовых рашэнняў, ажыццяўлення правасуддзя.
Першы фактар - каштоўнасныя меркаванні ў судовай інтэрпрэтацыі. Эрліх паказвае на наяўнасць нарматыўнай здагадкі аб неабходнасці "правільнага" рашэння. Таму ён не згодны з "тэхніцыстамі", якія адмаўлялі гэты фактар у судаводстве.
Другі фактар – сацыяльна-гістарычны кантэкст справы. Для суддзяў абставіны кожнай справы – гэта каэфіцыенты сацыяльных тэндэнцый. Эрліх лічыў, што адкрытае прызнанне гэтага сацыяльна-гістарычнага аспекту права дазволіла б суддзям зразумець адсутнасць ў часе і прасторы абсалютных прававых норм.
Трэці фактар – "асоба суддзі". Эрліх бачыць у ім істотны фактар любога, і ў прыватнасці, свабоднага правасуддзя. Воля, свабода суддзі – гэта не суб'ектыўны інтуітывізм, а кансерватыўная свабода адказнага стаўлення да развіцця права. Такі суддзя ўсебакова разглядае ўсе фактары, пісанае права, гісторыка-сацыяльны кантэкст, бачыць у прававых нормах жывую энергію. Менавіта асоба суддзі, лічыць Эрліх, вырашае, ці прытрымлівацца "літары закону". Узорнае правасуддзе – вынік працы асобы, сфарміраванай пачуццём справядлівасці, заснаваны на тым, што Эрліх называе "прынцыпамі прававой традыцыі". Недасканаласць асобы суддзі – верагоднасць злоўжыванняў. Перашкодзіць злоўжыванням могуць "судзейская традыцыя", "культура судовай прававой адукацыі" – менавіта гэта прадухіляе ў Англіі злоўжыванні з боку суддзяў.
Лічачы, што "няма ніякай іншай гарантыі правасуддзя, акрамя асобы суддзі", Эрліх мяркуе, што толькі надзяліўшы суддзю свабодай можна чакаць ад яго адказнасці за "несправядлівасць", самавольства ўласных рашэнняў. У адрозненне ад тэхніцызму, школа свабоднага права не выступае за вызваленне суддзі ад адказнасці за рашэнні, апелюючы да правільнасці прадугледжаных прававымі нормамі прававых фікцый або ажыццяўлення намераў заканадаўца. Суддзя, на думку Эрліха, павінен несці адказнасць за свае рашэнні.
Крытыка поглядаў Эрліха і вучэння аб свабодным праве
Разам са станоўчай ацэнкай даследаванняў Эрліха, ёсць і крытычныя погляды на ягоныя погляды і канцэпцыі. Агульнавядомай з'яўляецца крытыка савецкім правазнаўствам вучэння аб свабодным праве, у тым ліку і поглядаў Эрліха.
Узнікненне "буржуазных сацыялагічных тэорый" савецкае правазнаўства назвала "паваротам ад прынцыпу буржуазнай законнасці", сацыялагічнае праваразуменне – "супрацьпастаўленнем нарматыўнаму разуменню права", і паказвала на "тыповыя для буржуазнага светапогляду рысы - ідэалізм і абмежаванасць". "Адрозненне сацыялагічных даследаванняў у галіне права ў савецкай і буржуазнай юрыдычных навуках вызначаецца рознымі трактоўкамі самога разумення права і яго сутнасці. Гэтай супрацьлегласцю і абумоўлена адрозненне задач і высноў сацыялагічных даследаванняў права ў савецкай юрыдычнай навуцы і ў даследаваннях буржуазных аўтараў". Натуральна, што з такіх пазіцый сацыялагічнае праваразуменне Эрліха, ягоныя ідэі вольнага правазнаходжання, якія маглі падвергнуць сумневу існуючы савецкі лад, аслабіць яго асновы, разглядаліся крытычна і варожа.
Аднак не толькі савецкае правазнаўства крытыкавала погляды Эрліха. Гэта рабілі і іншыя прававеды, калегі-прадстаўнікі вучэння аб свабодным праве (Г. Кантаровіч), іншыя тэарэтыкі і філосафы права (Г. Кельзен, В. Фрыдман).
Адным з заўзятых апанентаў Эрліха быў Ганс Кельзен, які выступіў з рэзкай крытыкай «Асноў сацыялогіі права» Эрліха. Кельзен, сярод іншага, паказваў на недапушчальнасць змешвання праблем і метадаў нарматыўнай юрыспрудэнцыі і сацыялогіі права, увядзення разам з паняццем нормы права паняцця прававога становішча.
У адказ на крытыку Эрліх пісаў: "Тэрміналогіяй я займаюся ў той ступені, наколькі гэта неабходна, каб быць зразумелым у навуковым свеце. Прадметам сацыялогіі права з'яўляецца не тэрміналогія, а суадносіны паміж правам і грамадствам. У сваёй кнізе я даследую, як права нараджаецца ў грамадстве, як яно канцэнтруецца ў юрыспрудэнцыі і заканадаўстве ў прававыя палажэнні, і як яно ўплывае на грамадства. Што Кельзен гэтага ўсяго не зразумеў, мяне не здзіўляе, паколькі... ў кельзенаўскай крытыцы амаль ні пра што іншае не ідзе, акрамя як пра тэрміналогію. Таму справа не ўва мне, а ў той вялікай цікавасці, якую Кельзен адводзіць тэрміналагічным пытанням, што ляжаць у межах яго ўласнага разумення».
Сучасны даследчык Дуглас Лінд адзначае, што ідэі свабоднага вучэння аб праве мелі адносны поспех: дыскрэдытавалі пандэктызм, знайшлі практычнае ўвасабленне. Напрыклад, згодна з раздзелам першага Грамадзянскага кодэкса Швейцарыі, суддзі упаўнаважваюцца вырашаць некаторыя справы "ў адпаведнасці з нормамі, якія суддзя прыняў, калі б быў заканадаўцам". Разам з тым, Лінд лічыць, што ідэі вучэння аб падыходзе да прыняцця рашэння суддзямі не атрымалі падтрымкі, прычынамі чаго з'яўляюцца дзве крайнасці свабоднага правазнаўства: нявызначанасць і абсалютызм.
Па-першае, Эрліх не дае выразнага крытэра размежавання прававых і іншых сацыяльных норм. Нягледзячы на гістарычны і сацыяльны факт іх суіснавання, такі крытэр патрэбны. І сапраўды, у працы "Жывое права" (1911) можна прачытаць: "ці ў такіх выпадках [пры зборы дадзеных] гаворыцца пра права ці пра звычай, гэта трэба пакінуць для рашэння тым, хто праяўляе большую цікавасць да бясплоднай тэрміналогіі". Такім чынам, сацыялогія права Эрліха знаходзіцца на мяжы з агульнай сацыялогіяй.
Па-другое, Эрліх не адрознівае звычай як крыніцу і як тып права. Калі ў абодвух значэннях звычай дамінуе ў прымітыўным праве і сучасным міжнародным праве, то ў сучасным грамадстве істотным з'яўляецца толькі значэнне звычаяў як крыніцы. Сучаснае грамадства патрабуе выразнага права заканадаўцы. Апошняе заўсёды залежаць ад фактаў права, аднак дзеянне права не выцякае з фактычнай формы яго захавання. Усе працы Эрліха, лічыць Фрыдман, працятыя гэтым неразуменнем.
Па-трэцяе, Эрліх не паслядоўны ў логіцы размежавання спецыфічных прававых норм дзяржавы і прававых норм, у якіх існуючыя сацыяльныя факты толькі дапоўненыя санкцыямі дзяржавы. Першыя ахоўваюць спецыфічныя інтарэсы дзяржавы, напрыклад, канстытуцыйны лад, узброеныя сілы, фінансавыя і адміністрацыйныя ўстановы. І, відавочна, што такія інтарэсы дзяржавы, а затым і ўдзельная вага адпаведных прававых норм, колькасна і па аб'ёме прававога рэгулявання, будуць павялічвацца.
Антэ Дошэн
Антэ Дошэн (Ante Došen) (,, Ліцка-Крбаўская жупанія, Каралеўства Харватыя і Славонія, Транслейтанія, Аўстра-Венгрыя (цяпер — Ліцка-Сеньская жупанія, Харватыя) — ) — харвацкі ваенны і палітычны дзеяч у эміграцыі.
Біяграфія
Сын харвацкага палітычнага дзеяча і публіцыста Марка Дошэна.
Падчас Першай сусветнай вайны быў падпаручнікам узброенных сіл Аўстра-Венгрыі. У 1918 годзе знаходзіўся ў Мінску, дзе стаў сведкам абвяшчання Беларускай Народнай Рэспублікі.
Пасля вайны эміграваў у ЗША, дзе займаўся шырокай грамадскай дзейнасцю сярод эмігрантаў. З 1933 па 1935 гады быў рэдактарам паўмесячніка «Незалежная харвацкая дзяржава» («Nezavisnu hrvatsku državu»). Быў абраны старэйшынай Харвацкага дамабрана ў ЗША (створаны ў 1959 годзе).
З лютага 1974 да 1977 года прэзідэнт Харвацкай нацыянальнай рады (палітычная арганізацыя, заснаваная ў 1974 годзе на прынцыпах дзяржаўнай незалежнасці Харватыі).
Барадзінская бітва
Барадзінская бітва (у французскай традыцыі — бітва на Маскве-рацэ, Bataille de la Moskova) — найбуйнейшая бітва Айчыннай вайны 1812 года паміж рускай і французскай арміямі. Адбылася 7 верасня (26 жніўня па старым стылі) 1812 года ля вёскі Барадзіно (за 125 км на захад ад Масквы).
Дзень Барадзінскай бітвы ўключаны ў Федэральны закон Расійскай Федэрацыі «Аб днях воінскай славы (пераможных днях) Расіі».
Хачатур Абавян
Хачатур (Авецікавіч) Абавян (Խաչատուր Աբովյան;, сяло Канакер, каля г. Ерэван — прапаў без звестак ) — армянскі пісьменнік, асветнік, заснавальнік новай армянскай літаратуры і літаратурнай мовы, педагог. Класік армянскай літаратуры.
Біяграфія
У 1818—1822 гадах навучаўся ў Эчміядзіне. У 1824—1826 гадах вучыўся ў армянскай школе Нерсісян у Тыфлісе. Яго настаўнікамі былі армянскія педагогі — Пагас Карадагці і паэт Аруцюн Аламдаран. У 1827—1828 гадах выкладаў у Санаінскім манастыры.
З мая 1828 працаваў у Эчміядзіне перакладчыкам і сакратаром армянскага Каталікоса. 27 верасня 1829 года з экспедыцыяй на чале з прафесарам Дэрпцкага ўніверсітэта Фрыдрыхам Паратам падымаецца на вяршыню Арарата. У 1830—1836 гадах навучаўся ў Дэрпцкім універсітэце. У 1836 годзе вярнуўся на радзіму з мэтай адкрыцця ў Эчміядзіне семінарыі для падрыхтоўкі настаўнікаў армянскіх школ. Завяршыў эканоміка-геаграфічнае даследаванне «Аб шляхах паляпшэння эканамічнага і культурнага стану Арменіі і армянскага народа» (на нямецкай мове); адмова ад духоўнага звання.
У 1837—1843 гадах працаваў наглядчыкам мясцовага павятовага вучылішча ў Тыфлісе, адначасова адкрыў прыватную школу з мэтай падрыхтоўкі настаўнікаў для народных школ. З жніўня 1843 года працаваў наглядчыкам мясцовага павятовага вучылішча ў Ерэване. У 1843—1844 гадах удзельнічаў у фізіка-геаграфічных абследаваннях Усходняй Арменіі нямецкага географа М.Вагнера; суправаджаў прускага вандроўніка А.Гакстгаўзена ў паездках па Арменіі з мэтай вывучэння аграрных адносін; сумесна падарожнічаў па Арменіі з нямецкім паэтам Ф.Бодэнштэтам, пераклаў на нямецкую мову, па радзе апошняга, і падрыхтаваў да выдання ў Германіі армянскіх, курдскіх і азербайджанскіх песень. У 1845 годзе самастойна арганізаваў паездку да курдаў, вынікам якой сталі працы «Курды і іезіды», «Нарыс аб паходжанні, нацыянальных асаблівасцях, мове, побыці і звычаях курдаў» і інш. (на нямецкай мове).
Sabaton
Sabaton — шведскі паўэр-метал гурт, заснаваны ў 1999 годзе. Галоўная тэма песень войны, асобныя бітвы і акты гераічнасці. Назва паходзіць ад англійскага слова, якое азначае латныя боты — частку рыцарскага даспеха.
UC
UC Browser — гэта вэб-браўзер, распрацаваны кампаніяй UCWeb. Па стане на 2017 год гэта быў самы папулярны мабільны браўзер у Індыі і Інданезіі, а таксама другі па папулярнасці ў Кітаі. Па стане на май 2022 года паводле StatCounter яго доля рынку браўзераў ва ўсім свеце складае 0,86 % (і 1,48 % на смартфонах).
Першапачаткова UC Browser быў запушчаны ў красавіку 2004 года на платформе Java ME, зараз даступны таксама на Android, iOS, BlackBerry OS, Symbian, Windows Phone, Microsoft Windows. Вядомы праблемы з бяспекай і прыватнасцю браўзера, напрыклад, у чэрвені 2021 года было выяўлена, што браўзер запісвае даныя карыстальнікаў, адпраўляючы IP-адрасы на серверы Alibaba.
Быў заблакіраваны ў Індыі 29 чэрвеня 2020 г. разам з 58 іншымі кітайскімі праграмамі, такімі як TikTok і WeChat, неўзабаве пасля пачатку інда-кітайскага памежнага канфлікта.
Функцыянальнасць
UC Browser — гэта кросплатформавы вэб-браўзер, арыентаваны ў асноўным на мабільныя тэлефоны. Ён вядомы сваім невялікім памерам і тэхналогіяй сціскання даных, што робіць яго папулярным у менш развітых краінах, дзе людзі звычайна маюць мабільныя тэлефоны з абмежаванай памяццю і прапускной здольнасцю інтэрнэту. Браўзер выкарыстоўвае проксі-серверы, якія прапускаюць даныя праз серверы UCWeb перад адпраўкай на прыладу карыстальніка, што дазваляе сціскаць даныя, аднак таксама стварае рызыку для прыватнасці. Дадатковыя магчымасці браўзера ўключаюць воблачнае паскарэнне, падтрымку HTML5 і функцыі воблачнай сінхранізацыі, а таксама «хуткае спампоўванне», функцыю, якая загружае файлы некалькімі часткамі адначасова.
Вінец
Ві́нец (, Винец) — вёска ў Беларусі, у Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Лінаўскага сельсавета.
Да 2005 года ўваходзіла ў склад Бакунскага сельсавета.
Ганна Іванаўна Казюпа
Ганна Казюпа (нар., Брэст, Беларусь) — беларуская футбалістка, абаронца. Выступала за зборную Беларусі.
Клубная кар’ера
У 2009 годзе пачала займацца футболам у клубе «Вікторыя-86» з Брэста. Спачатку была нападаючай, потым перакваліфікоўвалася ў абаронцу.
Выступала ў клубе «Мінск» у 2015—2017 гадах, тройчы стала чэмпіёнкай краіны, адзін раз выйграла Кубак Беларусі і двойчы Суперкубак Беларусі.
Ленарт Юхансан
Нільс Ле́нарт Ю́хансан (Nils Lennart Johansson;, Стакгольм, Швецыя — ) — шведскі футбольны функцыянер, прэзідэнт УЕФА з 1990 па 2007 гады, рэкардсмен па працягласці знаходжання на гэтай пасадзе. 26 студзеня 2007 года саступіў пасаду ў выніку галасавання Мішэлю Плаціні. Віцэ-прэзідэнт ФІФА, у 1998 год быў кандыдатам на пасаду прэзідэнта, але саступіў Ёзэфу Блатэру.
Таксама да 2005 год быў прэзідэнтам футбольнай каманды стакгольмскага  АІК.
Трафей юнацкай лігі УЕФА названы ў гонар Ленарта Юхансана.
Татавы дочкі
Татавы дочкі (Папины дочки) — расійскі камедыйны тэлесерыял (сітком) вытворчасці кампаній «Кінакастанта» (сезоны 1-3), «КостаФільм» (сезоны 4-18), Yellow, Black and White (сезоны 19-20) па замове СТС. Гэта арыгінальны расійскі сітком, аўтары ідэі — Вячаслаў Муругаў і Аляксандр Раднянскі.
Сюжэт
Ат галоўнага героя, сямейнага псіхатерапеўта Сяргея Васняцова, сышла жонка пакінуўшы яму 5 дачок на апеку:
Нона Валянцінаўна Грышаева
Нона Валянцінаўна Грышаева (Нонна Валентиновна Гришаева; нар., Адэса) — савецкая і расійская актрыса тэатра, кіно і тэлебачання, парадыстка, тэлевядучая і спявачка. Заслужаная артыстка Расійскай Федэрацыі (2006).
Біяграфія
Нарадзілася 21 ліпеня 1971 года ў Адэсе.
У 1994 годзе скончыла Вышэйшае тэатральнае вучылішча імя Б. В. Шчукіна (курс У. У. Іванова). З 1994 года працавала ў трупе тэатра імя Вахтангава. Пасля сыходу з тэатра грае ў спектаклях Тэатра кінаакцёра і тэатра «Квартэт І».
З 26 чэрвеня 2014 года працуе мастацкім кіраўніком Маскоўскага дзяржаўнага тэатра Роста ў Царыцыне.
У 2017 годзе яна знаходзілася ў міжнародным дзіцячым цэнтры «Артэк» (Крым), у сувязі з чым ёй быў забаронены ўезд ва Украіну. У 2020 годзе Грышаева змагла ўехаць у краіну.
З 2019 года з’яўляецца мастацкім кіраўніком курса акцёрскага майстэрства сцэнічнага факультэта Расійскага інстытута тэатральнага мастацтва.
Кус-кус (крупы)
Кус-кус, кускус (араб. كسكس) — крупы або макаронныя вырабы магрыбскага або берберскага паходжання. З кус-куса гатуюць традыцыйную аднайменную страву з мясам, рыбай, гароднінай або сухафруктамі, залежна ад рэгіёну і заможнасці спажыўцоў.
Напата
Напа́та — старажытны горад у Нубіі (Судан), заснаваны егіпцянамі як адміністрацыйны цэнтр каля чацвёртага парога ракі Ніл у 2 тысячагоддзі да н. э. З'яўляўся адной са сталіц старажытнай дзяржавы Куш. У наш час прадстаўлены археалагічнымі помнікамі Джэбель-Баркал і Нуры.
Кус-кус (крупы)
Распаўсюджанне
Кус-кус -- адзін з традыцыйных асноўных прадуктаў харчавання ў краінах Магрыбу, у прыватнасці Марока, Алжыры, Тунісе, Лівіі і іншых частках Афрыкі, некаторых рэгіёнах Блізкага Усходу.
Напата
Гісторыя
Напата была заснавана каля 1450 г. да н. э. старажытнаегіпецкім фараонам Тутмасам III пасля заваявання дзяржавы Керма. Першапачаткова з'яўлялася адміністрацыйным цэнтрам Нубіі. Егіпецкі кіраўнік Напаты меў тытул намесніка фараона. У 1070 г. да н. э. намеснікі Напаты вызваліліся з-пад улады Егіпта і стварылі асобную дзяржаву Куш. Напата заставалася галоўным эканамічным і палітычным цэнтрам Куша прыкладна да VI ст. да н. э. У 591 г. да н. э. вытрывала нашэсце персаў, пасля чаго паступова саступіла месца Мероэ. У V ст. да н. э. Герадот ужо называў Мероэ галоўным горадам Эфіопіі. У 23 г. да н. э. Напата была канчаткова зруйнавана падчас нашэсця рымлян.
Заходне-Фларыдскі ўніверсітэт
Заходне-Фларыдскі ўніверсітэт (University of West Florida) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў горадзе Пенсакола, штат Фларыда.
Напата
Культура
Перыяд дамінавання Напаты ў Нубіі звычайна вылучаецца як асобная культурная эпоха, для якой было характэрна спалучэнне нубійскіх традыцый, што бралі пачатак у Керме, і прынесеных са Старажытнага Егіпта. Напата з яе сакральным цэнтрам у Джэбель-Баркал лічылася горадам Амона, а ўлада валадароў Напаты корэ прыраўноўвалася да ўлады фараонаў. Нават пасля перанясення асноўнага цэнтра дзяржавы ў Мероэ Джэбель-Баркал і Нуры заставаліся галоўнымі месцамі пахавання корэ і чальцоў іх сем'яў. Афіцыйныя імёны корэ адлюстроўвалі веру напатцаў, што іх валадар з'яўляецца часткай бога. Жанчыны валадарскай сям'і таксама абагаўляліся.
Заходне-Фларыдскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
Першыя студэнты пачалі заняткі ва ўніверсітэце восенню 1967 года, а ў чэрвені 1968 года 58 выпускнікоў атрымалі дыпломы аб вышэйшай адукацыі на першай урачыстай цырымоніі іх ўручэння.
Кус-кус (крупы)
Распаўсюджанне
Цяпер кус-кус спажываюць таксама ў большасці краін Еўропы, ЗША, Канадзе і іншых, як альтэрнатыву мясцовым традыцыйным гарнірам.
Напата
Культура
Каля Напаты будаваліся піраміды — магільні чальцоў сям'і корэ, аднак яны значна адрозніваліся ад егіпецкіх па памерах і тэхніцы будаўніцтва. Адрозненні таксама маюць знойдзеныя керамічныя вырабы таго перыяда. Пантэон багоў Напаты першапачаткова запазычаны з Егіпту, аднак з цягам часу ён папаўняўся іншымі бажаствамі.
Кус-кус (крупы)
Вытворчасць
Звычайна вырабляюць з дробных манных круп з цвёрдай пшаніцы (Triticum durum). Манныя крупы апырскваюць вадой, атрыманую масу пераціраюць рукамі і такім чынам фармуюць драбкі, якія потым абсыпаюць сухой маннай або мукой, пасля прасейваюць. Маленькія драбкі, якія праходзяць праз сіта, зноў абсыпаюць маннай і г.д. Дыяметр драбкоў мусіць быць каля 1 мм.
Заходне-Фларыдскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
Галоўны кампус плошчай 6,5 км2 з пагоркамі і натуральнымі лясамі уздоўж ракі Эскамбія знаходзіцца за 16 км на поўнач ад цэнтра горада Пенсакола. Яго аб'екты былі распрацаваны так, каб дапоўніць прыродны ландшафт.
За сваю гісторыю ўніверсітэт надаў больш за 100 тысяч акадэмічных і навуковых ступеняў бакалаўра, магістра, спецыяліста і доктара.
Кус-кус (крупы)
Вытворчасць
Кус-кус вырабляюць і з іншых злакаў.
Allium paniculatum
Батанічнае апісанне
Шматгадовая расліна, 35-45 см вышынёй. Лісточкі званочкавага цёмна-ружовага калякветніка падоўжана-ланцэтныя, тупаватыя або на верхавіне з насаджаным вастрыём. Тычынкі трохі карацей калякветніка. Травяністая расліна, геафіт. Цыбуліна яйцападобная. Сцёблы даўжынёй 25-70 см. Лісце вузкалінейнае, плоскае або рыфлёнае. Лісточак калякветніка памерам 6-8 × 2-4 мм. Плод ад цыліндрычнага да яйцападобнага, даўжынёй 5 мм, шматкутны.
Таксанамія
Класіфікацыя Кронквіста (1988) адносіла гэты род да, пазней паводле вынікаў філагенетычных даследаванняў род быў выдзелены ў асобнае сямейства  , аднак у больш позняй Сістэме класіфікацыі APG III (2009) роды, якія ўваходзілі ў гэта сямейства, былі ўключаны ў сямейства.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў Паўночнай Афрыцы, паўднёвай частцы Еўропы, заходняй Азіі; натуралізаваны на Азорскіх астравах.
Сычэвіцкая ГЭС
Сычэвіцкая ГЭС — малая гідраэлектрастанцыя ў Маладзечанскім раёне на рацэ Рыбчанка. Плануецца да ўводу ў эксплуатацыю ў верасні 2009 года. Вызначаная магутнасць 110 кВт. Плануемая выпрацоўка электраэнергіі 470 тыс. кВт*гадзін. Кошт будаўніцтва ацэньваецца (2009) у больш за 2 млрд бел.руб. .
Зангелан
Зангелан (Zəngilan) - горад у Азербайджане, цэнтр Зангеланскага раёна.
Лузоны
Лузоны (Lusones, Λούσωνες) — старажытны  дарымскі народ на поўначы Пірэнейскага паўвострава, роднасны кельтыберам.
Засялялі заходнюю частку сучаснай іспанскай правінцыі Сарагоса і ўсходнія раёны правінцыі Сарыя.
Паводле Страбона, землі лузонаў знаходзіліся ля вытокаў ракі Таха.
На поўдні межавалі з беламі, на захадзе — з арэвакамі і пелендонамі, на ўсходзе — з седэтанамі, на поўначы — з васконамі. Меркаванай іх сталіцай быў горад Turiasso ці Turiaso, які размяшчаўся на тэрыторыі муніцыпалітэта Вера-дэ-Манкая (правінцыя Сарагоса). Іншымі значнымі гарадамі лузонаў былі: Bursau ці Bursada (цяпер Борха), Calagurris, Cascantum (Каскантэ), Carabis (Магальён).
Паходжанне і мова
Як этнічная адзінка лузоны сфарміраваліся ў выніку змяшэння прышлага кельцкага насельніцтва, якое мігравала на тэрыторыю Пірэнейскага паўвострава прыблізна ў IV стагоддзі да н.э. , з аўтахтоннымі іберскімі плямёнамі. Таксама магчыма да іх дамяшаліся носьбіты італійскіх моў. Размаўлялі на мове, роднаснай кельтыберскай, або на адным з яе дыялектаў.
Гісторыя
У III стагоддзі да н.э. лузоны, разам з роднаснымі ім плямёнамі арэвакаў, тытыяў і белаў утварылі кельтыберскую племянную канфедэрацыю для сумеснай барацьбы з Рымскай рэспублікай. Пасля заканчэння Першай кельтыберскай вайны, у 179 годзе да н.э., лузоны першымі скарыліся перад Рымам і ў далейшых войнах удзелу не прымалі. Пазней паступова раманізаваліся.
Эканоміка
Лузоны, як і саюзныя ім плямёны, насялялі землі, багатыя ўрадлівымі глебамі, якія давалі вялікія ўраджаі збожжавых культур. У сувязі з гэтым, асновай іх эканомікі з'яўлялася сельская гаспадарка. Таксама была развіта жывёлагадоўля, у структуры якой пераважалі свінагадоўля і авечкагадоўля. Апошняя стала асновай для развіцця тэкстыльнай вытворчасці. Немалаважную ролю ў эканоміцы адыгрывала металургія, у прыватнасці выраб зброі.
Музы
Музы (грэч. Μοῦσα - якія думаюць) — у старажытнагрэчаскай міфалогіі дачкі бога Зеўса і тытаніды Мнемасіны, якія жывуць на Парнасе багіні - заступніцы навук, паэзіі і мастацтваў. Згаданыя ў «Іліядзе» і «Адысеі» (XXIV 60, сказана, што іх дзевяць).
Музы мелі свае храмы, якія называліся мусеёнамі (ад гэтага слова і паходзіць «музей»).
Alomya
Alomya — род наезнікаў з падсямейства сямейства.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаныя ў Палеарктыцы. Апісана каля 10 відаў.
Апісанне
Сярэдняга памеру наезнікі, даўжыня цела ў сярэднім 1-2 см. Асноўная афарбоўка чырванавата-чорная. Ямкі на задняшчыціку адсутнічаюць, вяртлугі пярэдніх ног складаюцца з аднаго сегмента (у іншых прадстаўнікоў падсямейства ямкі развітыя, а вяртлугі двухчленікавыя). Прадстаўнікі роду — эктапаразіты дробных лускакрылых.
Масква (рака)
Масква, Масква-рака — рака ў Цэнтральнай Расіі, у Маскоўскай і часткова ў Смаленскай абласцях, левы прыток Акі (басейн Волгі). На рацэ стаіць горад Масква.
Назва
Назва ракі мае доўгую і багатую гісторыю вытлумачэння яе паходжання, яна вытлумачвалася са славянскага, фінскага, балцкага моўнага матэрыялу. На сёння пераважае балцкае вытлумачэнне, фінскія версіі прызнаныя ўзніклымі з павярхоўных сугуччаў.
Гэта падмацоўваецца і балцкім гідранімічным фонам як на працягу цячэння ракі Масквы, так і на тэрыторыі горада Масква. Балцкія назвы ў рэк Лама, Руза, Мажая, Вярэя, Нара, Сярпея, ад якіх гарады Валакаламск, Руза, Мажайск, Вярэя, Нара-Фамінск, Серпухаў, якія дугой атачаюць Маскву з заходняга боку. У самой Маскве моцны балцкі гідранімічны фон у зоне радыусам 10—15 км ад старога горада, дзе фіксуюцца балцкія назвы (найперш гідронімы, а калі тапонімы, дык вытворныя ад гідронімаў) Яўза, Няглінная, Чармянка, Прэсня, Сетунь, Хімка, Чура, Варгуніха, Кудрына, Бубна, Чачора, Нагаціна, Чартанава.
Корань Mask- таксама ў назве бярэзінскай ракі Маска (калі толькі гэтая назва аўтэнтычная, бо складальнік спісу рэк дняпроўскага басейна П. Маштакоў у сваім каталогу не згадвае і не пазначае ракі Маскі, не знайшоўшы яе, такім чынам, на даўнейшых картах ).
Назва канфігурацыйнага значэння, адлюстроўвае выгіны рачнога рэчышча: рака Масква звілістая і ў верхнім цячэнні каля Мажайска, і ў сярэднім каля Звянігарада, і на тэрыторыі цяперашняй Масквы (11 вялікіх петляў на 20-кіламетровай прасторы па прамой).
Тыпалагічныя аналагі — літоўскія водныя назвы тыпу Tabalys, балцкія рачныя назвы тыпу Табола паблізу цячэння ракі Масквы (Таболка і Таболаўка — яе правыя прытокі, Табола — на поўдні ад яе вусця). Яны звязаныя з літоўскім tabaluoti «кідацца ў бакі; хістацца; гайдацца падвешаным; хвалявацца», tabalas «рэч, што гайдаецца».
У маскоўскай назве корань Mask- пашыраны пашыральнікам -(u)v-. На Павоччы ён таксама ў рачных назвах Пратва, Смядва, на захадзе ад іх у гідронімах Цітва, Водва (з літоўскімі адпаведнікамі Tytuva, Vaduva ). Гэты пашыральнік вядомы ў літоўскім словаўтварэнні і асабліва папулярны ў назваўтварэнні: kriokti «раўсці» — kriokuva «рачны парог» (дзе вада раве), ringėti «закручваць» — Ringuva «Звілістая (рака)».
Значэнне рачной назвы Масква можна перадаць як «Звілістая (рака)».
Франкфурцкі ўніверсітэт імя Гётэ
Франкфурцкі ўніверсітэт імя Гётэ (Goethe-Universität Frankfurt am Main) — універсітэт у Франкфурце-на-Майне. Быў заснаваны ў 1912 і адкрыты ў 1914 годзе. Франкфурцкі ўніверсітэт імя Гётэ ўваходзіць у пяцёрку буйнейшых унівесітэтаў Германіі па колькасці навучэнцаў. Тут вучацца больш за 43.000 студэнтаў. Больш за 500 прафесараў займаюцца выкладаннем і даследваннямі. 16 факультэтаў прапануюць 170 вучэбных спецыяльнасцей.
Месцазнаходжанне
Універсітэт мае 4 кампусы:
Кампус Бокенхайм спыніць сваю дзейнасць да 2017 года. Факультэты, размешчаныя там зараз, будуць перанесены ў Рыдберг і Вестэнд.
Факультэты
Універсітэт мае наступныя 16 факультэтаў:
Гісторыя
У час свайго заснавання Франкфурцкі ўніверсітэт быў першым унівесітэтам Германіі, які поўнасцю фінансаваўся на прыватныя сродкі. Дзякуючы актыўнай падтрымцы обербургамістра Франца Адзікеса, прамыслоўцы Вільгельма Мертана і ахвяраванням грамадзян (было сабрана каля 14 мільёнаў залатых марак), у 1914 годзе кайзер Фрыдрых Вільгельм II дазволіў адкрыццё ўніверсітэту. У сваім першым зімнім семестры 1914/1915 універсітэт меў 50 прафесараў і 618 студэнтаў (з іх сто жанчын).
Нароўні з Берлінскім унівесітэтам Франкфурцкі ўніверсітэт меў найлепшае фінансаванне сярод усіх універсітэтаў у Германіі. Тут было арганізавана сучаснае выкладанне, заснавальнікам было важна, каб у дадатак да традыцыйных прадметаў выкладаліся новыя дысцыпліны практычнай накіраванасці. Прыродазнаўчыя дысцыпліны атрымалі адмысловы факультэт і не з'яўляліся, як гэта было звычайна ў той час, часткай філасофскага факультэту. Таксама тут быў адкрыты першы факультэт эканамічных і сацыяльных навук у Германіі. Шмат інстытутаў з'яўляліся часткай універсітэта, напрыклад, Інстытут сацыяльных даследаванняў, Акадэмія працы, Інстытут культурнай марфалогіі.
З 1932 года універсітэт носіць імя Гётэ.
Неўзабаве пасля прыходу Гітлера да ўлады, нацысты выгналі ўсіх яўрэйскіх і палітычна неблаганадзейных навукоўцаў і студэнтаў з універсітэтаў. Франкфурцкі ўніверсітэт гэта кранула асабліва моцна: 100 яўрэйскіх навукоўцаў страцілі магчымасць выкладаць ўвесну 1933 года, траціне ўсіх прафесараў давялося пакінуць універсітэт. Яшчэ 16 выкладчыкаў былі звольнены па палітычных прычынах.
Пасля заканчэння Другой сусветнай вайны і аднаўлення разбураных будынкаў, універстэт быў зноў адкрыты ў лютым 1946 г.
Нобелеўскія лаўрэаты
Наступным вучоным, якія вучыліся, даследавалі або выкладалі ва Універсітэце імя Гётэ, была прысуджана Нобелеўская прэмія:
Акамянеласці
Выкапнёвыя рэшткі арганізмаў (акамянеласці) або сляды іх жыццядзейнасці, якія захоўваюцца ў розных горных пародах асадкавага паходжання. За рэдкімі выключэннямі ад арганізмаў застаюцца толькі асобныя часткі шкілету, таму больш-менш поўнае ўяўленне аб некалі існаваўшых жывёлах можна атрымаць толькі шляхам іх параўнання з роднаснымі ім сучаснымі формамі.
Утварэнне скамянеласцей (акамянеласцей)
Да нас даходзіць вельмі нязначная частка астанкаў некалі існаваўшых жывёл, бо большая частка іх або паядалася іншымі жывёламі, або разлагалася адразу пасля смерці. Астанкі, якія захаваліся, звычайна акаменяваюць — мінеральныя рэчывы, раствораныя ў вадзе, замяшчаюць рэчывы, з якіх першапачаткова складаліся в.а. Так, ізвястковыя ракавіны малюскаў могуць быць замешчаны крэмнязёмам, крамнёвыя шкілеты губак і радыяларый — кальцытам і г.д., часам з дэтальнай захаванасцю будовы цела жывёл.
Прадстаўленне аб арганізме даюць і муміфікаваныя рэшткі. Часцей за ўсё і даволі добра захоўваюцца шкілеты жывёл і іх разрозненыя часткі. Вядомы выпадкі, калі ў выніку растварэння шкілетнага астанку ў пародзе ўзнікае пустота, якая запаўняецца тым або іншым мінеральным рэчывам. Атрыманы злепак, які перадае форму аб'екта, называецца знешнім ядром. У тых выпадках, калі спачатку ўнутраная поласць шкілетнага астанку, напрыклад ракавіны, запапаўняецца, а потым ракавіна раствараецца, атрымліваецца ўнутранае ядро. Даволі часты выпадкі ўзнікнення скамянеласцей — калі ўсе поры, якія ёсць у астанка, запаўняюцца мінеральнымі рэчывамі, асаджанымі з водных раствораў; імі часта замяняееца і рэчыва самаго шкілета з захаваннем яго структуры. Ад беспазваночных з хіцінавым шкілетам застаюцца тонкія абвугленыя праслойкі ў пародзе. Часам захоўваюцца рознага кшталту сляды жыццядзейнасці арганізмаў: сляды поўзання, свярлення, астанкі ежы, экскрыменты выкапнёвых жывёл. Захаванасць астанкаў залежыць ад будовы арганізмаў і ўмоў іх захаранення (лепш захоўваюцца трывалыя, масіўныя шкілеты або порыстыя, якія адносна хутка прапітваюцца мінеральнымі салямі), а таксама ад хуткасці захаранення ў асадку і ступені ізаляцыі ад рознага тыпу разбуральных агентаў. Захаванасць в.а. у водных басейнах значна лепшая, чым на сушы. Раздзел палеанталогіі і гістарычнай геалогіі, які вывучае працэсы ўтварэння месцазнаходжанняў в.а. арганізмаў, называецца (ад грэч. taphos — магіла, паграбенне і nomos — закон). Тафаномія вывучае ўсе стадыі гэтага працэсу: утварэнне скапленняў адмёршых арганізмаў, перанос, захараненне, скамяненне. Т.мае значэнне для аднаўлення ўмоў абітання арганізмаў і працэсаў накапленняў асадкаў у раёне месцазнаходжання в.а. Утварэнне скамянеласцей пачынаецца з адмірання жывёл. Адныя арганізмы паміраюць натуральным чынам, іншыя па розным прычынам — рэзкага павелічэння або паніжэння тэмпературы, розных захворванняў, паводак або засух, вывяржэнняў вулканаў. Пры гібелі адмерлыя целы арганізмаў могуць пераносіцца цячэннямі на вялікія адлегласці. Колькасць захаваных у выкапнёвым стане арганізмаў залежыць ад многіх прычын, але ў першую чаргу ад наяўнасці або адсутнасці шкілета. Бесшкілетныя жывёлы, такія як васьміногі і медузы, маюць мінімальныя шансы на захаванне. Жывёлы з масіўным шкілетам, напрыклад каралы, захоўваюцца нашмат часцей. Для пабудовы шкілета жывёлам служаць арганічныя злучэнні — тэкцін, спангін, хітын і неарганічныя — водны крэмнязём, кальцыт, араганіт, фасфат кальцыю. Тэкцін вядомы ў саркодавых, спангін у губак, хітын пераважна ў артрапод, часам у малюскаў. Крэмнявы шкілет будуюць радыяларыі і губкі, кальцытавы — фарамініферы, археацыаты, губкі, мшанкі, брахіяподы, паліхеты, некаторыя малюскі, ракападобныя, ігласкурыя. Араганітавы шкілет вядомы ў гідроідных і большасці малюскаў. Фасфат кальцыю выкарыстоўваюць брахіяподы, некаторыя артраподы і ўсе пазванковыя.
Захараненне. Пры захараненні астанкі адмершых арганізмаў пакрываюцца асадкам, які абмяжоўвае доступ кісларода. Астанкі кансервіруюцца. Аднак працэсы разлагання і гніення працягваюцца ў рыхлым асадку, насычаным вадою. Хуткае захараненне і адсутнасць кіслароду спрыяюць захаванню шкілетных астанкаў. Захараненне арганічных астанкаў звязана з працэсамі асадканакаплення і ўшчыльнення асадка, змяненню яго фізіка-хімічных уласцівасцей. Пры хуткім прапітванні мяккіх тканак мінеральнымі рэчывамі магчыма захаванне мяккіх тканак і органаў.
Фасілізацыя. Пераўтварэнне рыхлых асадкаў у горныя пароды, які суправаджаецца пераўтварэннем арганічных астанкаў у скамянеласці (фасілізацыя). Падчас фасілізацыі адбываецца змяненне арганічных астанкаў, іх скамяненне, запаўненне мінеральнымі рэчывамі пораў і пустот, якія змяшчаюцца ў астанках. Таксама можа адбывацца працэс перакрышталізацыі — пераўтварэння першаснай структуры шкілету без змянення яго хімічнага саставу. Напрыклад, менш трывалы араганіт замяшчаецца больш трывалым кальцытам, апалавы шкілет радыаларый і губак можа замяшчацца тонкакрышталічным кварцам, дробныя крышталікі кальцыта шкілетаў многіх арганізмаў замяшчаецца грубейшымі крышталікамі таго ж кальцыта. Замяшчэнне першаснага рэчыва шкілета хімічным рэчывам іншага саставу называецца метасаматозам. Найбольш часта распаўсюджаны працэс акрамянення, карбанатызацыі, ажалязнення, даламітызацыі. Пры акрамяненні першаснае шкілетнае рэчыва замяшчаецца разнастайнымі відамі крэмнязёма, пры карбанатызацыі крэмневыя або фасфатныя шкілеты замяшчаюцца карбанатам кальцыю. Ва ўмовах пірытызацыі першасны шкілет замяшчаецца пірытам або марказітам. Ва ўмовах акісляльнай серады адбываецца замяшчэнне разнастайнымі аксідамі жалеза. Пры даламітызацыі першаснае рэчыва замяшчаецца двайной соллю карбаната кальцыю і магнія.
Формы захаванасці. Цалкам захаваныя арганізмы ў выкапнёвым выглядзе сустракаюцца вельмі рэдка. Да ідэальных форм захаванасці можна аднесці кансервацыю насякомых і членістаногіх у бурштыну мелавога і палеагенавага ўзросту.
Шкілеты і іх часткі. Часцей за ўсё захоўваюцца шкілеты — ізвястковыя, крэмневыя, радзей арганічныя. Шкілеты захоўваюцца цалкам або часткова. Да цэлых шкілетаў можна аднесці ркавіны фарамініфер, малюскаў, брахіяпод, шкілеты каралаў, імшанак, ігласкурых і г.д. У выглядзе разрозненых частак шкілета сустракаюцца спікулы губак, сківіцы кольчатых чарвей і галаваногіх малюскаў, членікі сцяблін марскіх лілій, іголкі марскіх вожыкаў.
Знешняе ядро ўзнікае пасля разбурэння ракавіны, утварэння адбітка і запаўнення ўзнікшай поласці асадкам. Знешнія ядры перадаюць асаблівасці знешняй формы ракавіны. Яны часцей за ўсё бываюць пясчанымі, ізвястковымі, даламітавымі, фасфатнымі.
Адбіткі. Адбіткі мяккага цела надзвычай рэдкія. Адбіткі шкілетаў або частак шкілетаў сустракаюцца значна часцей. Яны ўзнікаюць у выніку поўнага разбурэння шкілетаў.
Улугмузтаг
Улугмузтаг — гара ў горнай сістэме Куньлунь. Вышыня 7723 м. Найвышэйшы пункт Куньлуня.
Старобінскі торфабрыкетны завод
Гісторыя
У 1968 годзе была створана дырэкцыя завода. Будаўніцтва прадпрыемства пачалося ў 1972 годзе. Першая прадукцыя была выдадзенв 7 ліпеня 1977 года. Гэтая дата лічыцца днём заснавання Старобінскага торфабрыкетнага завода. Вытворчая магутнасць за год складала 160 тыс. тон брыкету. У 2001 годзе вытворчая магутнасць завода складала 130 тыс. тон брыкету, здабывалася 240 тыс. тон торфу.
Прадукцыя
Старобінскі торфабрыкетны завод выпускае драўняныя і тарфяныя паліўныя брыкеты, торф для кампостаў. Прадукцыя пастаўляецца ў Расію, Польшчу, Украіну, Швецыю. Асноўным пакупніком з’яўляецца холдынг «Беларуская цэментная кампанія» (ААТ «Беларускі цэментны завод», у горадзе Касцюковічы, ААТ «Крычаўцэментнашыфер», у горадзе Крычаў).
Асаіб Ахль аль-Хак
У маі 2007 года «Асаіб Ахль аль-Хак» захапіла брытанскага ІТ-кансультанта Піцера Мура і чацвёра яго целаахоўнікаў ва ўсходнім Багдадзе. Пітэр Мур быў вызвалены пасля таго, як браты Хазалі былі выпушчаны з амерыканскіх турмаў у Іраку.
Міхаіл Фёдаравіч Раманюк
Даследаваў пытанні народнага мастацтва, матэрыяльнай культуры Беларусі XIX — пачатку XX стагоддзяў (вясковая архітэктура, прылады працы, посуд, мэбля, адзенне і г. д.). Зрабіў мастацтвазнаўча-этнаграфічнае раянаванне беларускага народнага адзення XIX — пачатку XX стагоддзяў.
Аўтар альбомаў і кніг «Беларускае народнае адзенне» (1981), «Народны касцюм Чачэрска і ваколіц» (1993), серыі буклетаў-плакатаў «Беларускі нацыянальны касцюм» (1989—1992), а таксама аднаіменнай серыі паштовых картак і марак (1995—1997). Сабраў калекцыю беларускага народнага адзення.
Стварыў сцэнічныя касцюмы для Дзяржаўнага народнага хору БССР, Дзяржаўнага ансамбля танца Беларусі, шматлікіх самадзейных калетываў. Як спецыяліст па касцюму і матэрыяльнай культуры ён кансультаваў многія мастацкія фільмы «Беларусьфільма», у тым ліку фільм «Людзі на балоце».
Удзельнік і арганізатар шэрагу мастацкіх выставак, сярод якіх «Беларускі нацыянальны касцюм» (Мінск, 1981, 1996; Парыж, Ліён 1981—1982).
Галоўны рэдактар часопіса «Мастацтва» ў 1983—1985 гадах.
Выдадзены яго альбом «Беларускія народныя крыжы» (2000).
Іосіф Іванавіч Дзякаў
Іосіф Іванавіч Дзякаў ( — ) — старшы лейтэнант Рабоча-сялянскай Чырвонай Арміі, удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1945).
Біяграфія
Іосіф Дзякаў нарадзіўся 22 сакавіка (па новаму стылю — года ў Гомелі. Удзельнічаў у Грамадзянскай вайне. У 1922 годзе кончыў пяхотную школу імя СНК БССР. У 1939 годзе скончыў Вышэйшую сельскагаспадарчую школу, пасля чаго працаваў у Бярозаўскім райкаме ВКП(б) Брэсцкай вобласці. У студзені 1942 года Дзякаў быў прызваны на службу ў Рабоча-сялянскую Чырвоную Армію і накіраваны на фронт Вялікай Айчыннай вайны.  Прыймаў удзел у баях на Заходнім, Цэнтральным, 3-м Беларускім, 1-м Украінскім франтах. У 1943 годзе скончыў курсы палітсаставу Заходняга фронту. Да чэрвеня 1944 года старэйшы лейтэнант Дзякаў быў парторгам батальёна 494-а стралковага палка 174-й стралковай дывізіі 31-й арміі 3-а Беларускага фронту. Вызначыўся падчас вызвалення Беларускай ССР.
23 чэрвеня 1944 года ў баі за вышыню ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці, Дзякаў павёўшы за сабой байцоў, уварваўся ў варожую траншэю, знішчыўшы ў рукапашнай схватцы 15 салдат і афіцэраў ворага, а таксама падарваў гранатай варожы кулямёт. 15 ліпеня 1944 у ходзе баёў за вызваленне Гродна Дзякаў, замяніўшы сабой камандзіра роты, які быў паранены, павёў сваіх байцоў у атаку, асабіста знішчыўшы каля 80 салдат і афіцэраў ворага.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 24 сакавіка 1945 года за «узорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецкімі захопнікамі і паказаныя пры гэтым мужнасць і гераізм» старшы лейтэнанат Іосіф Дзякаў быў удастоены высокага звання Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і Медаля «Залатая Зорка» за нумарам 6502.
У 1945 годзе ў званні старэйшага лейтэнанта Дзякаў быў звольнены ў запас. Жыў у Гомелі, знаходзіўся на партыйнай рабоце. Памер 11 студзеня 1984 года, пахаваны ў Гомелі.
Быў таксама ўзнагароджаны ордэнамі Айчыннай вайны 1-й і 2-й ступені, двумя ордэнамі Чырвонай Зоркі, шэрагам медалёў.
Крыштаф Сапега
Крыштаф Сапега:
Роберт Уолпал
Роберт Уолпал (Robert Walpole;  — ) — брытанскі дзяржаўны дзеяч, найбольш магутная фігура ў брытанскім палітычным жыцці 1720-х і 1730-х гадоў. Першыя каралі Гановерскага дома знайшлі ў асобе Уолпала верную апору. Ён пазбягаў уцягвання Вялікабрытаніі ў еўрапейскія войны і бярог ваенныя і эканамічныя сілы для адбіцця магчымых якабісцкіх уварванняў.
У 1721 годзе ён стаў першым лордам казначэйства, а з 1730 года, пасля сыходу ў адстаўку лорда Таўнсэнда, заставаўся кіраўніком урада да 1742 года. Ён узначальваў урад даўжэй, чым хто-небудзь у гісторыі Вялікабрытаніі, і лічыцца першым брытанскім прэм’ер-міністрам. Гэты тэрмін тады яшчэ не выкарыстоўваўся.
Загор’е (Пружанскі раён)
Заго́р'е (, Загорье) — вёска ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Лінаўскага сельсавета.
Паўночна-Фларыдскі ўніверсітэт
Паўночна-Фларыдскі ўніверсітэт (University of North Florida) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Джэксанвіл, штат Фларыда.
Агульная характарыстыка
Універсітэт быў заснаваны ў 1965 годзе і пачаў заняткі ў 1972 годзе. Яго кампус займае 1300 акраў прыроднага запаведніка ў паўднёвай частцы Джэксанвіля. Большасць студэнтаў пражывае за межамі кампуса. Ва ўніверсітэце больш за 200 клубаў і арганізацый для студэнтаў, а таксама актыўнае студэнцкае самакіраванне. Па стане на восень 2020 года ўніверсітэт налічвае 679 выкладчыкаў, 604 з якіх працуюць ва ўніверсітэце па асноўным месцы працы. Суадносіны выкладчыкаў і студэнтаў складаюць 1:19.
Жорж Экгаўт
Жорж Экгаўт (па-французску: Georges Eekhoud; 27 траўня 1854, Антверпен, Бельгія — 29 мая 1929, Скарбек, Бельгія) — бельгійскі франкамоўны пісьменнік, паэт, драматург, перакладчык і крытык. Сябра Каралеўскай акадэміі французскай літаратуры і мовы Бельгіі (1920—1927). Прадстаўнік літаратурнага рэалізму і франкамоўнага натуралізму. Анархіст і гомасексуал, аўтар скандальнага раману «Эскаль-Вігор» (Escal-Vigor, 1899) — аднаго з першых у Еўропе і першага франкамоўнага раману на тэму гомасексуальнасці.
Жыцьцяпіс
Паходзіў з заможнай сям’і. Рана згубіў бацькоў. Навучаўся ў пансіянаце ў Швейцарыі. Вярнуўся ў Бельгію, працаваў журналістам, карэктарам, літаратурным рэдактарам La Jeune Belgique. У 1895 разам з Эмілем Верхарнам заснаваў літаратурны радыкальны часопіс Le Coq Rouge (Чырвоны певень).
Творчасьць
Фламандзец па паходжанні, як і іншыя вядомыя Бельгійскія пісьменнікі — Марыс Метэрлінк, Жорж Радэнбах — Экгаўт выбраў французскую мову з-за ейнага прэстыжу. Але пісьменнік ня цураўся свайго фламандства, валодаў нідэрланзкай мовай Фламандыі і часта, пад псеўданімам, пісаў раманы і іншыя тэксты на ёй.
Аўтар шматлікіх натуралісцкіх і ўпадніцкіх паэмаў, фантастычных казак і навэлаў, раманаў і эсэ. Жорж Экгаўт пэўны час у СССР меў славу «Бельгійскага Горкага». А ў самой Бельгіі яго часта называлі «Бельгійскім Мапасанам». Ягон смелая і скандальная гендарная і анархісцкая слава спрычынілася да невядомасці гэтага аўтара ў нас.
Так, у 1899 годзе ён апублікаваў свой вядомы раман-утопію (сёння сказалі б гендарную ўтопію) «Эксаль-Вігор», першы еўрапейскі раман, у якім смела, адкрыта, без забабонаў і кпінаў апісваецца гомасексуальнае каханне. Эскаль-Вігор — фантазійная назва адначасова мясцовасці, выспы, замку, дзе адбываюцца падзеі раману. Эскаль-Вігор — гэта своеасаблівы закуток-парадыз, месца для ўцёкаў. Такім чынам, Жорж Экгаўт стаў першым пісьменнікам-змагаром і актывістам гомасексуальнай справы больш за сто гадоў таму. Кніга выклікала скандал і судовае разбіральніцтва. Дзякуючы ўмяшанню вядомых французскіх пісьменнікаў (Э. Заля, напрыклад) Жорж Экгаўд быў апраўданы. Па-беларуску даступная навела Ж. Экгаўта «Татуіроўка» (Le tatouage).
Пісьменнік працягваў агучваць і замацоўваць гомасексуальную тэму ў літаратуры і грамадстве: ён піша іншыя эстэцкія, смелыя і надзвычай гомаэратычныя зборнікі навел і апавяданняў: зборнік навел «Le Cycle patibulaire» («Злавесны цыкл», 1892), «Mes communions» («Мае спавяданні», 1895), раман «L’autre vue» («Іншае бачанне», 1904), «Voyous de Velours» («Аксамітавыя злодзеі», 1904—1926). Некаторыя тэксты з’явіліся ў адным зборніку пасля смерці пісьменніка зусім нядаўна, напрыклад, гомаэратычныя навелы «Le Quadrille du lancier» («Кадрыль улана», 2015).
Цытаты
«Не, прырода не асуджае, ані адвяргае тое, што нас дабраслаўяе. Гэта хутчэй біблейныя рэлігіі хочуць, каб зямля нараджала нас на цноту і пакуты. Хлусня!»
Пётр Мікалаевіч Несцераў
Пётр Мікалаевіч Несцераў (, Ніжні Ноўгарад, Расійская імперыя —, каля г. Жоўква) — расійскі ваенны лётчык, заснавальнік вышэйшага пілатажу (: Пятля Несцерава), загінуў падчас 1-й сусветнай вайны, здзяйсняючы паветраны таран.
Канчэўскі
Канчэўскі — прозвішча.
Паходжанне прозвішча
У аснове прозвішчаў тыпу Канчэўскі, Канцэвіч ляжыць балцка-літоўскі корань Kant-, які пашыраны антрапанімічным фармантам -š- (Kant-š- > Kanč- > Kanc-). Адпачатная форма літоўскага антрапоніма — Kančys (Kant-š-ys).
Корань Kant- сустракаецца сярод балцкіх (літоўскіх і прускіх) двухасноўных імёнаў (ад іх таксама тапонімы тыпу Сурканты, Кантрымаўшчына і інш.). Звязаны з літоўскім kantrus "цярплівы, трывалы", kentėti "цярпець, трываць".
Кантабры
Кантабры, Cantabri — старажытная канфедэрацыя 11 плямёнаў, якія засялялі паўночнае ўзбярэжжа Іспаніі на тэрыторыі сучаснай правінцыі Кантабрыя, на ўсходзе Астурыі і ў прылеглых горных раёнах Кастыліі-Леона.
Паводле паведамлення Страбона, кантабры або раней зваліся лузітанамі (гэта значыць былі індаеўрапейскім народам), або, як лічыў Юлій Цэзар, яны былі народам мясцовага паходжання.
Кантабры карысталіся рэпутацыяй неўтаймаваных і незалежных горцаў. Працяглы час ім удавалася адбіваць напады рымлян. Упершыню войскі Рымскай рэспублікі напалі на іх каля 150 г. да н.э. У сваіх «Запісках пра Гальскую вайну» (iii.26) Цэзар апісвае, як Крас перамог аб'яднаную армію кантабраў і аквітанаў, якіх ён заве «роднаснымі плямёнамі», што ставіць пад сумнеў прыналежнасць кантабраў да кельтыбераў (гэты пункт гледжання папулярны сярод часткі заходнееўрапейскіх гісторыкаў). Сама назва «кантабры» — лігурскага паходжання і азначае «горцы». Назвы кантабрскіх плямёнаў і іх мясцовыя традыцыі таксама адрозніваюцца ад суседніх кельтыберскіх.
Перамагчы кантабраў здолелі толькі Агрыпа і Актавіян Аўгуст, якія асабіста ўдзельнічалі ў кампаніях, вядомых як Кантабрыйскія войны (29-19 гг. да н.э.), у выніку якіх кантабры і саюзныя ім астуры былі часткова знішчаны. Тыберый атрымаў першы ваенны вопыт у вайне супраць кантабраў у 25 г. да н.э. на пасадзе салдацкага трыбуна.
Пасля гэтага землі кантабраў былі ўключаны ў склад правінцыі Тараконская Іспанія, з абмежаванай аўтаноміяй. Кантабры пастаўлялі рэкрутаў у рымскія дапаможныя войскі (auxilia), як і іх заходнія суседзі, астуры. У старажытнай Кантабрыі знаходзіліся свінцовыя шахты, пра якія вядома мала.
Мясцовае насельніцтва так і не было да канца раманізавана, паколькі заставалася галоўным чынам сельскім. Канчатковая раманізацыя адбылася толькі пасля ўварвання арабаў на Іберскі паўвостраў.
Клеапатра Міхайлаўна Святаполк-Мірская
Клеапатра Міхайлаўна Святаполк-Мірская (у дзявоцтве Ханыкава,  — ) — княгіня, жонка Мікалая Іванавіча Святаполк-Мірскага‎, адна з уладальніц Мірскага замка.
Бацькі Клеапатры Міхайлаўны: Міхаіл Ханыкаў і Соф'я Энгельгарт. У 1868 годзе ўзяла шлюб з Мікалаем Іванавічам Святаполк-Мірскім, на іхнім вяселлі прысутнічаў сам імператар Мікалай I з жонкай. Ад гэтага шлюбу нарадзілася сем дзяцей, акрамя таго Клеапатра Міхайлаўна выхоўвала траіх дзяўчынак.