cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Аляксандра Адольфаўна Ізмайловіч
Біяграфія
Ізмайловіч была вызвалена ў выніку Лютаўскай рэвалюцыі 1917 года. У якасці партыйнай прапагандысткі і арганізатаркі працавала ў Чарнігаўскай губерні сярод сялян. Да восені 1917 года прыехала ў Петраград, балатавалася ў члены Устаноўчага Сходу ад Петраграда, але не прайшла. На ўстаноўчым з’ездзе Партыі левых эсэраў 19—27 лістапада была абрана ў члены ЦК. Прымала ўдзел у Кастрычніцкай рэвалюцыі. Уваходзіла ў леваэсераўскую фракцыю УЦВК 2—4-га скліканняў. Са снежня 1917 года была членам Прэзідыума УЦВК. Пры ўтварэнні блока бальшавікоў і левых эсэраў вызначалася членам СНК (наркамам палацаў Рэспублікі), але па рашэнні ЦК ПЛСР яе пакінулі на партыйнай працы.
У красавіку—траўні 1918 года Ізмайловіч кіравала арганізацыйна-прапагандысцкім аддзелам Сялянскай секцыі УЦВК. У леваэсэраўскім мецяжы 6 ліпеня 1918 года ўдзелу не прымала, але ўсё роўна была арыштаваная, праз некаторы час вызвалена. У выдавецтве ПЛСР «Рэвалюцыйны сацыялізм» выпусціла брашуру «Паслякастрычніцкія памылкі», у якой крытыкавала камбеды і чырвоны тэрор.
Пачынаючы з 1919 года Ізмайловіч неаднаразова пераследавалася з боку бальшавіцкай улады. Была ў ссылцы з 1923 года. У 1937 годзе Ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР была асуджаная да 10 гадоў пазбаўлення волі па абвінавачванні ў прыналежнасці да тэрарыстычнай арганізацыі, а 8 верасня 1941 года прысуджаная да смяротнага пакарання. Разам з іншымі палітычнымі зняволенымі была расстраляная 11 верасня ў Мядзведзеўскім лесе пад Арлом.
Раманс
Раманс — камерны музычна-паэтычны твор для голасу з інструментальным суправаджэннем (найчасцей фартэпіянным). Тэксты раманса могуць мець лірычны, сатырычны, апавядальны характар. Шырокае распаўсюджанне раманс атрымаў у 19-20 ст. (Бетховен, Шуберт, Шуман, Ліст, Брамс, Грыг, Глінка, Чайкоўскі, Рахманінаў і інш.). Часам рамансам называюць пявучыя інструментальныя п'есы: раманс для фартэпіяна Чайкоўскага, раманс для скрыпкі з аркестрам Бетховена.
Аляксандра Адольфаўна Ізмайловіч
Біяграфія
Рэабілітавана па справах 1937 і 1941 гадоў у 1957 годзе, па справах 1920-х — пачатку 1930-х гадоў — у 1989 годзе.
Нікуліна (Холм-Жыркоўскі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Нікуліна абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Мядзелка
Мядзелка — рака ў Мядзельскім раёне Мінскай вобласці і Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці, правы прыток ракі Бірвета (басейн Заходняй Дзвіны).
Даўжыня 50 км. Плошча вадазбору 775 км². Сярэднегадавы расход вады ў вусці 6 м³/с. Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,7 ‰.
Назва
Звязана з назвай возера Мядзел. У XVII стагоддзі для тапоніма, што паходзіць ад назвы возера, засведчаныя варыянты «Мядзел» і «Мядзолы». Апошняя форма лічыцца больш аўтэнтычнай, яна дайшла ў выглядзе польскага Miadzioł і мае прамы адпаведнік у літоўскім тапоніме Medžiolai (назва вёскі ля ракі Вяллі каля літоўскага Еўя).
У назвах «Мядзолы» (Miadzioł), Medžiolai корань Med- пашыраны балцкім назоўным фармантам -ol- (як у назве прытоку Пцічы рэчкі Даколкі і інш.).
Назва Мядзел сягае протабалцкага значэння «сярэдзіна; сярэдні; пасярод». Яна з таго ж семантычнага шэрагу, што і назвы рэк Таропа, Віцьба, якія звязаныя з літоўскім tarpe «пасярод», viduje «пасярэдзіне» (ад tarpas «прамежак», vidus «сярэдзіна»).
Утварэнне такіх гідронімаў было матываванае семантыкай "працярэблівання" рэчышчам ракі сабе шляху паміж берагоў. Блізкую семантыку маюць дняпроўскія гідронімы тыпу Бася, Беседзь, Бестань (ад літоўскага besti, bastyti "утыкаць; капаць, пракопваць").
Таго ж паходжання таксама назва возера Мядзесна (на поўначы ад Віцебска).
Асноўныя звесткі
Выцякае з возера Мядзел каля вёскі Лапосі Мядзельскага раёна, вусце за 1,5 км на паўночны захад ад вёскі Бірвіта Пастаўскага раёна. Даліна пераважна трапецападобная, шырынёй 250—400 м. Абалона двухбаковая, чаргуецца па берагах, шырынёй 100—200 м. Рэчышча ўмерана звілістае; шырыня ракі ў вярхоўі 10—15 м, на астатнім працягу 15—20 м. Найвышэйшы ўзровень разводдзя ў канцы сакавіка, сярэдняя вышыня над межанным узроўнем 1,5 м, найвялікшая 2,1 м (1956). Замярзае ў канцы снежня, крыгалом у канцы сакавіка. Веснавы ледаход 2 дні.
У басейне ракі азёры Азёркі, Воўчына, Доўжа, Чэцверць, Світа, Споры, Глодава, Думбля, Загацце, Задзеўскае, Ксяндзоўскае, Кавалькі, Мажэйскае, Сляпі́ца, Белае і інш.
Монтэ-Тытана
Монтэ-Тытана (Monte Titano) — гара ў Апенінах, найвышэйшы пункт Сан-Марына, складзеная вапнякамі.
Гара знаходзіцца на ўсход ад сталіцы краіны і дасягае 750 м над узроўнем мора.
Монтэ-Тытана вядома тым, што згодна з легендай, менавіта стоячы на гэтай гары, Святы Марын 3 верасня 301 года вырашыў заснаваць першае пасяленне ў новай краіне.
За 13 км ад Монтэ-Тытана знаходзіцца Адрыятычнае мора.
Адміністрацыйна гара адносіцца да Борга-Маджорэ.
Абароненая вобласць
З 2008 года Монтэ-Тытана было прысвоена званне сусветнай спадчыны, у тандэме з гістарычным цэнтрам Сан-Марына. Прычына надавання была ў тым, што камітэт вырашыў, што Монтэ-Тытана «сведчыць аб цэласнасці свабоднай рэспублікі з Сярэдніх вякоў».
Жан-Клод Кілі
Жан-Клод Кілі (фр. Jean-Claude Killy, нар. 30 жніўня 1943, Сен-Клу, О-дэ-Сен, Францыя) — знакаміты французскі гарналыжнік, пераможца зімовай Алімпіяды 1968 года ў Грэноблі ва ўсіх трох відах гарналыжных спаборніцтваў, 6-разовы чэмпіён свету, уладальнік першых двух Кубкаў свету па гарналыжным спорце.
Вайсковыя могілкі (Віцебск, вуліца Цітова)
Вайсковыя могілкі — могілкі ў Віцебску, размешчаныя па вул. Цітова. Пахаваны 95 савецкіх воінаў, якія загінулі ў чэрвені 1944 года ў баях за вызваленне г. Віцебска ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў. У 1976 г. ўстаноўлены 80 надмагілляў і мемарыяльная пліта (арх. Роберт Махмутаў і інш.).
Роберт Мустафавіч Махмутаў
Роберт Мустафавіч Махмутаў (, с. Ялховае Возера, Багдашкінскі раён, Ульянаўская вобласць) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Скончыў Сярэднеазіяцкі політэхнічны інстытут у 1962 годзе. З 1969 па 1980 г. працаваў галоўным архітэктарам праектаў, кіраўніком майстэрні Віцебскграмадзянпраекта.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1972 года. Пражывае ў Ташкенце.
Творчасць
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): будынкі ПКБ АСК па вул. Замкавай (1977), аблканторы Дзяржбанка па вул. Леніна, 17 (1981), жылы дом аблкалгасбуда (1976), на рагу Маскоўскага праспекта і вуліцы Чкалава (1977; сааўтар І. Панамароў), вайсковыя могілкі па вул. Цітова (1979) у Віцебску,  у г. Глыбокае (1979, у сааўтарстве з І. Панамаровым, В. Ягадніцкім), жылыя кварталы і мікрараёны ў Паставах, Полацку, Віцебску (1979).
Ермалаева (Башкартастан)
Ермала́ева (Ермолаево; Ермолаевка) — вёска ў Расіі, адміністрацыйны цэнтр Куюргазінскага раёна Башкартастана. Насельніцтва вёскі — 6 397 чалавек (2010). Большасць насельніцтва складаюць рускія (69%), значную частку таксама фармуюць башкіры (11%). Утварылася ў 1783 годзе, дзякуючы праходжанню ў гэтых месцах тракта Уфа — Арэнбург. Яшчэ ў XIX стагоддзі ў вёсцы былі пабудаваныя заводы.
Ванэса Валер’еўна Каладзінская
Ванэ́са Вале́р’еўна Каладзі́нская  — беларуская спартсменка (вольная барацьба), двухразовая чэмпіёнка свету, двухразовая чэмпіёнка Еўропы, удзельніца летніх Алімпійскіх гульняў 2012 года ў Лондане, бронзавы прызёр Алімпійскіх гульняў у Токіа.
Біяграфія
У чвэрцьфінале алімпійскага турніру прайграла канадскай спартсменцы Кэрал Хвін і завяршыла выступленне. На чэмпіянаце свету 2012 года ў фінале перамагла японку Эры Тасаку.
У верасні 2013 года нарадзіла дзіця. Праз паўтары гады пасля вяртання ў спорт у Каладзінскай дыягнаставалі гарманальнае захворванне. У сувязі з гэтым Ванэсе давялося прапусціць летнія Алімпійскія гульні 2016 года.
На чэмпіянаце Еўропы 2017 года ў фінале перамагла расіянку Наталлю Малышаву, а на чэмпіянаце свету ў фінальным раўндзе перамагла японку Маю Мукаіду. Па выніках года была прызнана найлепшай спартсменкай года ў жаночай барацьбе па версіі UWW.
На чэмпіянаце Еўропы 2018 года ў Каспійску саступіла ў фінале расіянцы Стальвіры Оршуш і заваявала сярэбраны медаль.
Навінка
Назву Наві́нка маюць:
Балгарская Вікіпедыя
Балгарская Вікіпедыя (Българска Уикипедия) — раздзел Вікіпедыі на балгарскай мове. Гэта паводле велічыні раздзел Вікіпедыі ў свеце. Заснаваны 6 снежня 2003 года. На 20 чэрвеня 2023 года змяшчае больш за 290 000 артыкулаў.
Пагост (Вілейскі раён)
Паго́ст (, Погост) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Даўгінаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Даўгінава Вілейскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
У 1923—1939 гадах у Пагосце размяшчалася застава Корпуса аховы памежжа.
У 1940—1954 гадах цэнтр Пагосцкага сельсавета. З 16 ліпеня 1954 года ў складзе Даўгінаўскага сельсавета. 30 кастрычніка 2009 года вёска перададзена ў склад Сцешыцкага сельсавета, пасля ліквідацыі якога 28 мая 2013 года зноў вернута ў склад Даўгінаўскага сельсавета.
Спіс Шындлера
«Спіс Шы́ндлера» (Schindler's List) — гістарычная драма рэжысёра Стывена Спілберга 1993 года аб нямецкім бізнесмене і члене НСДАП Оскары Шындлеры, які выратаваў больш за тысячу польскіх яўрэяў ад гібелі падчас Халакоста. Заснаваны на рамане Томаса Кеніллі «Каўчэг Шындлера».
NGC 5686
NGC 5686 (іншыя абазначэнні — MCG 6-32-75, ZWG 192.48, NPM1G +36.0345, PGC 52189) — спіральная галактыка (Sa) ў сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Крытышын (вадасховішча)
Крыты́шын — вадасховішча ў Іванаўскім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі, каля аграгарадка Крытышын.
Вадасховішча створана ў 1981 годзе. Плошча паверхні 0,5 км². Даўжыня 1,6 км, найбольшая шырыня 0,34 км. Даўжыня агараджальнай дамбы 3,8 км. Найбольшая глыбіня 4 м. Аб'ём вады ў вадасховішчы 1,48 млн м³. Ваганні ўзроўню вады на працягу года 3,6 м. Сярэдні шматгадовы сцёк 27,7 млн м³. Вадасховішча напаўняецца вадой з ракі Няслуха.
Руба
Ру́ба  — былы гарадскі пасёлак у Віцебскай вобласці Беларусі, зараз у гарадскіх межах Віцебска. Знаходзіўся ў юрысдыкцыі Віцебскага гарсавета (Чыгуначны раён). На рацэ Заходняй Дзвіне, за 15 км ад Віцебска, аўтамабільнымі дарогамі Руба злучаная з Віцебскам, Гарадком, Суражам. Насельніцтва 7 662 чал. (2017).
Гісторыя
Руба вядомая з пачатку XIX стагоддзя як цэнтр фальварка, куды ў 1834 годзе ўваходзіла 4 вёскі Вярхоўскай воласці Віцебскага павета, паблізу найбуйнейшых на Заходняй Дзвіне парогаў, небяспечных для суднаў і плытоў. У 1909 годзе вёска і фальварак ва ўласнасці Піскунова.
З 20 жніўня 1924 года вёска ў Бабінавіцкім сельсавеце Віцебскага раёна. У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 да чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. 13 чэрвеня 1942 года карны атрад расстраляў у былым пасёлку Вярхоўе і яго акрузе 75 жыхароў.
З 31 ліпеня 1970 года — гарадскі пасёлак у падпарадкаванні Чыгуначнага райсавета горада Віцебска. 7 ліпеня 1972 года ў склад Рубы ўвайшла вёска Вярхоўе. У 2017 годзе Руба была ўключаная ў гарадскія межы Віцебска.
Эканоміка
Каля Рубы, уздоўж ракі і па яе рэчышчы, на паверхню выходзяць старажытныя пласты даламітаў — найбуйнейшае ў Беларусі радовішча высакаякасных вапнякоў. У 1931 годзе каля Рубы заснаваны вапнавы завод, вакол якога вырас завадскі пасёлак. Была пабудавана чыгуначная ветка даўжынёй 22 км.
Прадпрыемствы будаўнічых матэрыялаў і харчовай прамысловасці. Гарналыжны цэнтр «Руба». Побач з Рубай аздараўленчы цэнтр «Жалезнякі».
Якаў Мікітавіч Афанасьеў
Якаў Мікітавіч Афана́сьеў (Яков Никитович Афанасьев;, Балашоў Саратаўскай вобласці, Расія — , Мінск, НКУС) — глебазнавец. Акадэмік АН БССР (1928).
Біяграфія
У 1901 годзе скончыў Пецярбургскі ўніверсітэт. У 1902 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. Выкладаў на Галіцынскіх жаночых курсах у Маскве. У 1907 і 1908 гадах прымаў удзел у I і II Усерасійскіх з’ездах глебазнаўцаў. З 1913 года член Глебазнаўчага камітэта Маскоўскага таварыства сельскай гаспадаркі. З 1921 года прафесар, загадчык кафедры глебазнаўства Горацкага сельскагаспадарчага інстытута (з 1925 года — Беларускай сельскагаспадарчай акадэміі). Акадэмік БелАН (1928). У 1931-1937 адах дырэктар Інстытута аграглебазнаўства БелАН. Удзельнічаў у II Міжнародным кангрэсе глебазнаўцаў у Вашынгтоне (1927). Пражываў у кватэры № 78 Дома спецыялістаў па вул. Савецкай у Менску.
Арыштаваны 9 жніўня 1937 года ва ўласнай кватэры. Ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР 19 снежня 1937 года прыгавораны да расстрэлу з канфіскацыяй маёмасці як «актыўны член антысавецкай тэрарыстычнай фашысцкай арганізацыі». Асабовая справа № 10618-с захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі.
Расстраляны ў адну ноч з Іосіфам Валадзько, Васілём Дружчыцам, Аркадзіем Ляшчынскім, Маркам Матусевічам, Фёдарам Сулкоўскім, Іванам Суртам, Дорай Турбовіч і іншымі (усяго больш за 200 чалавек)
Рэабілітаваны Ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР 18 ліпеня 1957 г.
Навуковая дзейнасць
Праводзіў даследаванні глеб. Аўтар прац па пытаннях павышэння ўраджайнасці ў розных глебавых раёнах Беларусі, барацьбе з залішняй вільготнасцю ў глебах. Кіраваў складаннем першай карты глебаў Беларусі і адной з першых глебазнаўчых карт свету. Апублікаваў больш за 30 навуковых прац, у тым ліку 4 манаграфіі.
Манеты еўра Аўстрыі
Аўстрыйскія еўра — сучасныя грашовыя знакі Аўстрыі. Кожны рэверс манеты мае адметны дызайн: на манетах дробнага наміналу змешчаны кветкі, на буйнейшых — архітэктура сталіцы Аўстрыі, выявы знакамітых аўстрыйцаў, а таксама 12 зорак ЕС і год біцця. Дызайн грошай — Юзафа Кайзера.
Калекцыйныя Манеты
На працягу 2002—2009 гг. Аўстрыйскай Рэспублікай было выбіта 70 відаў калекцыйных манет еўра са срэбра і золата. Акрамя таго штогод выпускаюцца інвестыцыйныя манеты пад назвай «Венская філармонія», якая складаецца з пяці наміналаў. У 2004 і 2009 гг. былі выбіты дадатковыя манеты серыі вартасцю 100000 і 2000 еўра.
Савелій Герасімавіч Сідарэнка-Салдаценка
Савелій Герасімавіч Сідарэнка-Салдаценка (2 снежня 1905, вёска Красны Бераг Быхаўскага раёна — 26 кастрычніка 1980) — адзін з кіраўнікоў партыйнага падполля і партызанскага руху на Беларусі.
Біяграфія
Член КПСС з 1928 года. Скончыў Маскоўскі педагагічны інстытут імя Леніна, Ваенную акадэмію імя Фрунзэ (1938). З 1928 года ў Чырвонай Арміі, з 1938 года начальнік штаба дывізіі, памочнік начальніка аператыўнага аддзела штаба БВА, начальнік разведвальнага, аператыўнага аддзелаў штаба арміі. Удзельнік Польскага паходу Чырвонай Арміі (1939), Савецка-фінляндскай вайны 1939—1940 гадоў. У партызанах са жніўня 1941 года, з лістапада 1942 года начальнік штаба 6-й Магілёўскай партызанскай брыгады, з красавіка 1943 года — начальнік штаба, у жніўні 1943 — чэрвені 1944 камандзір Магілёўскай (абласной) ваенна-аператыўнай групы пры Магілёўскім падпольным абкоме КП(б)Б, адначасова ў жніўні 1943 — чэрвені 1944 член Магілёўскага падпольнага абкома КП(б)Б. З 1944 года намеснік Народнага камісара асветы БССР. У 1946—1962 гадах на гаспадарчай рабоце ў Мінску.
Хаміс Кадафі
Хаміс аль-Кадафі (خميس القذافي; 27 мая 1983, Трыпалі — ?) — лівійскі палітычны і ваенны дзеяч, малодшы сын Муамара Кадафі. У часы ВСНЛАД — камандзір 32-й брыгады. На дадзены момант інфармацыя пра лёс генерал-маёра   адрозніваецца. За ўвесь час канфлікту паступала шмат паведамленняў аб гібелі Хаміса, якія пазней абвяргаліся.
Біяграфія
Скончыў Ваенную акадэмію ў Трыпалі, атрымаўшы ступень бакалаўра ваенных навук, а затым — Ваенную акадэмію імя Фрунзэ ў Маскве, па дадзеных некаторых крыніц — таксама і Ваенную акадэмію Генеральнага штаба УС РФ. З красавіка 2010а з’яўляўся студэнтам магістратуры ў Instituto de Empresa ў Мадрыдзе.
Раўнамерны рух
Раўнаме́рны рух — разнавіднасць механічнага руху, калі цела (матэрыяльны пункт) пераадольвае аднолькавыя адлегласці за аднолькавыя прамежкі часу.
Хаміс Кадафі
Біяграфія
Камандзір так званай «брыгады Хаміса»   — 32-й брыгады спецыяльнага прызначэння Узброеных Сіл Лівіі, аднаго з галоўных ваенных злучэнняў, лаяльных Муамару Кадафі. Падраздзяленне ўдзельнічала ў баявых дзеяннях супраць паўстанцаў падчас грамадзянскай вайны 2011 года.
Падчас баявых дзеянняў некалькі разоў з’яўляліся паведамленні аб гібелі Хаміса, якія пазней абвяргаліся.
Пузікава (Холм-Жыркоўскі раён)
Пузікава (Пузиково) — вёска ў Холм-Жыркоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лехмінскага сельскага паселішча.
Хаміс Кадафі
Біяграфія
Па некаторых дадзеных, загінуў 29 жніўня 2011 года падчас баёў за горад Тархуна ў 80 км да паўднёва-захаду ад Трыпалі. 4 верасня аб яго смерці паведаміў прадстаўнік Нацыянальнага пераходнага савета.
Раўнамерны рух
Такім чынам, раўнамерны рух можна вызначыць як рух з нязменнай (па велічыні) скорасцю.
Пузікава (Холм-Жыркоўскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Хаміс Кадафі
Біяграфія
1 і 5 кастрычніка газета «Аргументы недели» перадавала інфармацыю, якая абвяргае факт гібелі Хаміса.
Раўнамерны рух
Раўнамерны прамалінейны рух
Раўнамерны прамалінейны рух — такі рух, пры якім скорасць застаецца нязменнай не толькі па велічыні, але і па напрамку. Пры раўнамерным прамалінейным руху
Адпаведна законам Ньютана, цела рухаецца раўнамерна і прамалінейна тады, калі на яго не дзейнічаюць ніякія знешнія сілы, або дзеянне гэтых сіл з’яўляецца ўзаемна скампенсаваным (раўнадзейная сіла роўная нулю).
Хаміс Кадафі
Біяграфія
17 кастрычніка смерць Хаміса пацвердзілі прыхільнікі Муамара Кадафі, інфармацыю пра гэта апублікаваў тэлеканал «Аль-Раі», які базуецца ў Дамаску.
Раўнамерны рух
Раўнамерны рух па акружнасці
Пры раўнамерным руху па акружнасці цела рухаецца з пастаяннай вуглавой скорасцю адносна восі вярчэння. Пры гэтым велічыня нармальнага паскарэння цела не змяняецца з часам і складае
Хаміс Кадафі
Біяграфія
22 лістапада агенцтва Сіньхуа са спасылкай на крыніцу ў лівійскім Міністэрстве абароны паведаміла, што Хаміс Кадафі да гэтага часу жывы і знаходзіцца ў 80 км на паўднёвы ўсход ад Трыпалі, у горадзе Тархуна, выведвальныя структуры ПНС разлічвалі арыштаваць яго ў бліжэйшы час.
25 лютага 2012 года інфармацыя пра тое, што ён жывы (хоць і страціў нагу), з’явілася зноў, на гэты раз пра гэта паведаміў тэлеканал Аль-Арабія.
20 кастрычніка новыя ўлады Лівіі абвясцілі, што Хаміс быў схоплены і забіты ля Бені-Валіда. У гэты ж дзень іншы нібыта захоплены паплечнік Кадафі, Муса Ібрагім, у аўдыёзвароце на старонцы ў Facebook сваім голасам абверг паведамленні як пра свой палон, так і пра гібель Хаміса. На думку журналіста Архана Джэмаля, чарговае паведамленне пра гібель Хаміса было звязана з тым, што сілам, якія шмат дзён беспаспяхова штурмавалі Бені-Валід, неабходна было паведаміць хоць пра нейкі поспех. Пазней, 24 кастрычніка, па паведамленнях лівійскага праўрадавай крыніцы LibyaHerald, прэс-сакратар урада Насер аль-Манаа папрасіў прабачэння за ілжывыя паведамленні аб гібелі Хаміса. Прэс-сакратар Муамара Кадафі Муса Ібрагім абверг інфармацыю пра смерць Хаміса, заявіўшы, што ён толькі атрымаў раненне. Для таго каб выратаваць параненага Кадафі, было прынята рашэнне правесці ілжывыя пахаванне ў Бені-Валідзе, а самога ваеначальніка вывезці з горада.
1 студзеня 2016 года лівійскія СМІ паведамілі, што Хаміс жывы. Адзін з набліжаных да яго афіцэраў паведаміў, што Хаміс Кадафі не загінуў 20 кастрычніка 2012 года ў Бені-Валідзе і ў цяперашні час знаходзіцца ў Лівіі. Больш за тое, нядаўна ён нават прыняў удзел у бітве на поўдні краіны разам са сваімі салдатамі з элітнай 32-ой дывізіі, якую ён узначальвае.
Сальб’ятэ
Сольб'ятэ (Solbiate) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кома.
Насельніцтва складае 2245 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 561 чал./км². Займае плошчу 4 км². Паштовы індэкс — 22070. Тэлефонны код — 031.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Вінгра
Ві́нгра, Альшанка  — ручай у Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Мядзелка (басейн Заходняй Дзвіны).
Даўжыня 15 км. Плошча вадазбору 88 км². Пачынаецца за 2 км у напрамку на ўсход ад вёскі Оцкавічы. Працякае праз возера Волься, з якога выцякае пад назвай Альшанка. Упадае ў Мядзелку каля вёскі Курты. Вадазбор узгорысты ў верхнім цячэнні, нізінны ў ніжнім. Азёрнасць вадазбору каля 1 %.
Чатэм (астравы)
Астравы Ча́тэм (Chatham Islands) — архіпелаг на поўдні Ціхага акіяна за 750 км на ўсход ад Новай Зеландыі. Адміністрацыйны цэнтр — Уаітангі. Уваходзіць у склад гэтай краіны. Агульная плошча — 966 км². Насельніцтва (2021 г.) — 780 чал.
Прырода і геаграфія
Архіпелаг складаецца з двух буйных населеных астравоў — Чатэм і Піт, а таксама 9 малых выспаў. Яны месцяцца на падводнай платформе Чатэм. Берагі астравоў скалістыя ці пакрытыя пясчанымі выдмамі. На буйных аставах маюцца рэкі і азёры, а таксама вялікая лагуна Тэ-Ванга. Найвышэйшая кропка — горка Маўнгатэрэ (294 м.) на востраве Чатэм.
Клімат вільготны, прахалодны ўмераны. Сярэдняя тэмпература вагаецца ад 15,1 °C у лютым да 8 °C у ліпені. Сярэднегадавая колькасць ападкаў — 855 мм. Амаль увесь час дзьмуць моцныя вятры.
Жывёльны свет прадстаўлены пераважна шматлікімі птушкамі. Сярод іх эндэмічныя чатэмскія крумкачы, кулікі-сарокі, бакасы, галубы-парэа, чорныя малінаўкі і інш. Сімвалам астравоў Чатам з’яўляецца лясная курыца або века (анг. weka) — птушка, якая не можа лётаць. Астравіцяне часцяком клічуць сябе века, каб адрознівацца ад астатніх навазеландцаў, якія завуцца мянушкай ківі.
Гісторыя
Карэннымі насельнікамі астравоў Чатэм з’яўляліся марыоры, народ палінезійскага паходжання. Яны называлі сваю радзіму Рэкоху (Rekohu, літаральна «імглістае неба»). Навазеландскім маары яна была вядома пад назвай Варэкаўры (Wharekauri).
29 лістапада 1791 г. астравы былі адкрытыя экспедыцыяй Джорджа Ванкувера, названы ў гонар аднаго з караблёў экспедыцыі «Чатэм» і абвешчаны ўладаннем Брытаніі.
19 лістапада 1835 г. з дапамогай брытанскіх гандляроў астравы былі захоплены 400 маары з плямён Тама і Матунга, якія практычна знішчылі марыоры, а ацалеўшых ператварылі ў бяспраўных рабоў. Малая частка марыоры выратавалася дзякуючы дапамоге лютэранскіх місіянераў, якія апынуліся на востраве Чатэм у 1843 г.
Да пач. 1860-ых гг. брытанскія ўлады ўзялі кантроль над тэрыторыяй архіпелага. Ён быў падпарадкаваны цывільнай адміністрацыі Новай Зеландыі. Астравы з’яўляліся месцам высылкі непрымірымых маары, у тым ліку Тэ Кааці, які 4 ліпеня 1868 г. разам з іншымі зняволенымі захапіў судна «Рафлмэн» і збёг у Новую Зеландыю.
З сяр. XIX ст. на астравах сяліліся кітабоі, лаўцы рыбы і авечкагадоўцы еўрапейскага паходжання, якія разам з марыоры і, у меншай ступені, маары складаюць аснову сучаснага насельніцтва.
Эканоміка
Асновай эканомікі астравоў здаўна з’яўляюцца авечкагадоўля і лоў рыбы. Апошняя галіна перажывае крызіс з-за квот на лоў, якія ўвёў урад Новай Зеландыі. Працуюць мясцовая авіякампанія, электрастанцыя, тэлестанцыя, некалькі дробных прадпрыемстваў. Мясцовыя ўлады імкнуцца развіваць турызм.
Кіраванне
Паводле закона ад 1 лістапада 1995 г. дзейнічае выбарны Савет астравоў Чатам, які мае функцыі рэгіянальнага органа выканаўчай улады. Савет таксама мае права выдаваць законы мясцовага значэння, якія не супярэчаць заканадаўству Новай Зеландыі.
Насельніцтва
Згодна перапісу 2006 г. на астравах жыло ўсяго 609 чалавек, у асноўным на востраве Чатэм. Некалькі дсесяткаў чалавек жыло на востраве Піт. Найбуйнейшы населены пункт — Ваітангі (каля 200 чал.). Большасць жыхароў — нашчадкі белых перасяленцаў, марыоры, маары.
Культура
На астравах працуе тры пачатковыя школы і 1 невялікі музей. Выдаецца штомесячная газета, ёсць астраўны тэлеканал (працуе некалькі гадзін у дзень).
Венгерская Вікіпедыя
Венгерская Вікіпедыя (Magyar Wikipédia — раздзел Вікіпедыі на венгерскай мове. Гэта -ы паводле велічыні раздзел Вікіпедыі ў свеце, змяшчае больш за 525 000 артыкулаў (на 9 чэрвеня 2023 года).
Заснаваны 8 ліпеня 2003 года. 7 лютага 2007 года — пераадолены рубеж у 50 тысяч артыкулаў.
Рок-опера
Рок-опера — сцэнічна-музычны жанр; музычна-драматычны твор, стылістычнай асновай якога з'яўляецца рок-музыка. Узнікла ў 1960-я г. у ЗША і Вялікабрытаніі ў выніку спалучэння традыцый оперы і рок-музыкі на аснове форм, уласцівых аперэце, мюзіклу, часткова джазу. Сярод найбольш вядомых рок-опер - «Ісус Хрыстос - суперзорка» Э.Л.Уэбера (паст. 1971, экранізацыя 1972), «Фантом у оперы» Уэбера і Ц.Райса (1987), «Арфей і Эўрыдыка» А.Журбіна (1975), «Зорка і смерць Хаакіна Мур'еты» (1976) і «Юнона і Авось» (1981) А.Рыбнікава, «Стадыён» А.Градскага (1982) і інш. У Беларусі да жанру рок-оперы можна аднесці «Курган» І.Лучанка ў выкананні «Песняроў» (1977).
Вольга Шэрэр
Вольга Шэрэр (нар. 1987) — беларуская супермадэль. Яна з’яўляецца абліччам брэндаў высокай моды: Lanvin, Ralph Lauren, Marc Jacobs. Вольга з’яўлялася на вокладцы альбо на ўнутраных старонках такіх часопісаў, як Dansk і Vogue Portugal, і ўдзельнічала ў паказах мод Christian Dior, Louis Vuitton, Gucci і іншых вядомых брэндаў.
Сям’я
Муж — Маўрыцыа Габана, брат дызайнера Стэфана Габана. Сын Валерыа Мікалай.
Іван Хадкевіч
Іван Хадкевіч, або Іван Ходкавіч (каля 1420 — каля 1485) — вялікалітоўскі арыстакрат. Намеснік менскі (зг. 1459), лідскі (зг. 1469—1471), віцебскі (зг. 1477), луцкі (зг. 1478—1480), кіеўскі (1480—1483). Адначасова маршалак гаспадарскі (зг. 1469—1479).
Біяграфія
Сын баярына Ходкі (Фёдара) Юр’евіча, продка роду Хадкевічаў. Праваслаўны.
Вядомы з 1466 года ўжо як камандзір вялікалітоўскага атрада ў вайне 1454-1466 гадоў Польшчы з Тэўтонскім ордэнам, у тым ліку пры аблозе Хойніцы. У кастрычніку 1470 годзе як маршалак гаспадарскі, у сувязі з усходняй палітыкай Княства, быў паслом у Польшчу каб заручыцца яе падтрымкай, у тым ліку вайсковай. У 1474 годзе камандаваў вялікалітоўскім атрадам у паходзе супраць венгерскага караля Мацьяша. У 1476 годзе падпісаў ліст да Папы Сікста IV, ініцыяваны, магчыма, мітрапалітам Місаілам.
У першы год ваяводства Хадкевіча захоўваліся прыязная адносіны з крымскім ханам Менглі-Гірэем. Аднак у 1482 годзе крымскія татары раптоўна напалі на Кіеўскую зямлю, 1 верасня ўзялі Кіеў, разрабавалі і спалі яго, вывелі вялікі палон, у тым ліку і ваяводу Івана Хадкевіч з сям’ёй.
Памёр у крымскім палоне ў 1483 годзе. Жонку Агнешку-Сафію, дачку Аграфену і сына Аляксандра выкупіў вялікі князь Казімір.
Сям’я
У шлюбе з князёўнай Агнешкай-Сафіяй (пам. пасля 1496), дачкой князя бельскага Івана Уладзіміравіча (пам. каля 1450) і князёўны Васілісы з Гальшанскіх (пам. 1484), мелі прынамсі трох дзяцей.
Тэніс на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 – змяшаны парны разрад
Спаборніцтвы па тэнісе ў змяшаным парным разрадзе на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года праводзіліся ў Алімпійскім тэнісным цэнтры ў Рыа-дэ-Жанейра з 11 па 14 жніўня 2016 года на жорсткім пакрыцці.
Франка-іспанская вайна (1635—1659)
Франка-іспанская вайна — вайна 1635—1659 гадоў паміж Францыяй і іспанскімі Габсбургамі за панаванне ў Еўропе.
Гісторыя
Франка-іспанская вайна з’яўлялася часткай Трыццацігадовай вайны 1618—1648 гадоў. Паводле Камп’енскага дагавора са Швецыяй Францыя ў 1635 годзе абвясціла вайну Іспаніі. Асноўныя бітвы праходзілі ў прыгранічных абласцях у Пірэнеях, у Фландрыі, а таксама на моры. Найбольш значную перамогу Францыя атрымала ў бітве пры Ракруа.
Вестфальскі мір 1648 года, які завяршыў Трыццацігадовую вайну, не прымірыў абедзве краіны, і яны працягнулі супрацьстаянне. У 1654 годзе на баку Францыі выступіла Англія. Вырашальнай бітвай вайны стала бітва каля Дзюнкерка 14 чэрвеня 1658 года, таксама вядомая як Бітва ў дзюнах, у якой войскі іспанцаў, якімі камандавалі Хуан Аўстрыйскі Малодшы і прынц Кандэ, пацярпелі паражэнне ад франка-англійскіх войскаў пад камандаваннем віконта дэ Цюрэна. Прычынай паражэння сталі няўзгодненыя дзеянні паміж Хуанам Аўстрыйскім, які паспяшыў з атакай, і Кандэ.
7 лістапада 1659 года на востраве Фазанаў на рацэ Бідасоа, па якой праходзіла граніца Францыі і Іспаніі, быў падпісаны Пірэнейскі мір, паводле якога Францыі адыходзіла частка Фландрыі і іншых памежных зямель, а Англіі — Дзюнкерк. Таксама ў знак мірных намераў дачка караля Іспаніі Філіпа IV і Ізабелы Французскай Марыя Тэрэзія Іспанская была заручана з французскім каралём Людовікам XIV, а вяселле адбылося ў чэрвені 1660 года. Іспанія пасля не змагла выплаціць пасаг, што дало нагоду Людовіку XIV пачаць Дэвалюцыйную вайну.
Ілья Перцавіч Ашаровіч
Ілья Ашаровіч (, Панявеж, Ковенская губерня, цяпер, Літва — , , НКУС) — беларускі рэдактар, гісторык, палітычны дзеяч.
Біяграфія
Уваходзіў у яўрэйскія партыі Паалей Цыён (1902—1904), Бунд (1904—1919). З 1919 г. у УКП(б). У гады грамадзянскай вайны быў на падпольнай рабоце ў Вільні, Гродне, Беластоку. З 1921 г. у Мінску рэдагаваў газеты на ідыш «Штэрн» і «Вэкер». Член Камісіі па нацыянальнай палітыцы ў БССР. Уваходзіў у Праўленне беларускага філіяла Таварыства гісторыкаў-марксістаў. Даследаваў гісторыю рэвалюцыйнага руху яўрэйскіх рабочых арганізацый, выступаў супраць канцэпцыі «двухкарэннасці» — узнікнення КП(б)Б з арганізацый РСДРП і Бунда. Арыштаваны 29 кастрычніка 1937 г. 29 лістапада 1938 г. расстраляны.
Рэабілітаваны ў 1957 г.
NGC 5687
NGC 5687 (іншыя абазначэнні — UGC 9395, MCG 9-24-20, ZWG 273.14, KARA 637, PGC 52116) — галактыка ў сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Бруна фон Мудра
Карл Бру́на Юліус Му́дра, пасля 1913 года фон Мудра (Karl Bruno Julius Mudra;, — , ) — германскі ваенны дзеяч, генерал ад інфантэрыі.
Кілійскае гірла
Кілійскае гірла — паўночны, найбольш шматводны рукаў дэльты Дуная.
Фрэдэрык Джон Робінсан
Фрэдэрык Джон Робінсан, 1-ы віконт Годрык (Frederick John Robinson, 1st Viscount Goderich;  — ) — 24-ы прэм'ер-міністр Вялікабрытаніі. Належаў да партыі Торы. Скончыў школу Хароў і каледж Кембрыджскага ўніверсітэта. Стаў членам парламента ў 1806 годзе. У 1812 годзе стаў тайным саветнікам, займаў розныя ніжэйшыя пасады ва ўрадзе лорда Роберта Джэнкінсана. Падтрымліваў ўвядзенне хлебных законаў у 1815 годзе, якія потым сталі прычынай масавых беспарадкаў у Лондане. У 1818 годзе ўступіў у кабінет міністраў Вялікабрытаніі, стаў прэзідэнтам гандлёвай палаты. Неўзабаве стаў канцлерам казначэйства. У 1827 — міністр калоній. У той жа год атрымаў тытул пэра (1-ы віконт Годрык). З 31 жніўня 1827 па 21 студзеня 1828 года — прэм’ер-міністр Вялікабрытаніі (саступіў месца герцагу Уэлінгтану). Ва ўрадзе лорда Грэя паўторна займаў пасаду міністра калоній.
Кілійскае гірла
Праз Кілійскае гірла праходзіць каля 70 % агульнага сцёку ракі. Даўжыня 116 км, шырыня ад 0,6 да 1,2 км. У ніжняй частцы Кілійскае гірла разбіваецца на 25 галоўных і некалькі дзясяткаў другарадных рукавоў і праток. Вяснова-летняя паводка, восеньская межань. Ветравы нагон вады да Ізмаіла.
На Кілійскім гірле размешчаны парты Ізмаіл, Кілія, Вілкава (Украіна). Рэчышча абвалаванае для абароны сельскагаспадарчых угоддзяў ад затаплення падчас паводкі. З 2007 года з’яўляецца часткай глыбакаводнага суднаходнага ходу украінскага канала Дунай — Чорнае мора.
Рудакова (Холм-Жыркоўскі раён)
Рудакова (Рудаково) — вёска ў Холм-Жыркоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лехмінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Да 1917 года тэрыторыя ў складзе Бельскага павета Смаленскай губерні Расійскай імперыі. У 1918 годзе Смаленшчына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі, а ў студзені 1919 года — Беларускай ССР, аднак у хуткім часе ўвайшла ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Уілтшыр
Уілтшыр (Wiltshire) — цырыманіяльнае графства на поўдні Англіі ў складзе рэгіёна Паўднёва-Заходняя Англія. З 2009 года падзелена на дзве ўнітарныя адзінкі — Уілтшыр і Суіндан, былое неметрапольнае графства Уілтшыр — з тых часоў скасавана. Сталіца — Троўбрыдж, найбуйнейшы горад — Суіндан. Насельніцтва 642 тыс. чалавек (34-е месца сярод цырыманіяльных графстваў; дадзеныя 2007).
Геаграфія
Цырыманіяльнае графства Уілтшыр займае тэрыторыю 3 485 км² (14-е месца сярод цырыманіяльных графстваў) і мяжуе на паўночным усходзе з цырыманіяльнымі графствамі Оксфардшыр і Беркшыр, на паўднёвым усходзе з цырыманіяльным графствам Хэмпшыр, на паўднёвым захадзе з цырыманіяльным графствам Дорсет, на захадзе з цырыманіяльным графствам Сомерсет, на паўночным захадзе з цырыманіяльным графствам Глостэршыр.
Кеньях
Кеньях (саманазва Kenyah Leppo’ Tau) — даякскі народ, карэнныя насельнікі Калімантана. Жывуць пераважна ў малайзійскім штаце Саравак, а таксама ў памежных раёнах інданезійскага Калімантана. Агульная колькасць (2023 г.) — 95 300 чалавек.
Кеньях здаўна займаюцца падсечным земляробствам. Вырошчваюць рыс, клубневыя культуры, тытунь, гевею. Апрацоўкай рысавых палеткаў займаюцца жанчыны, у той час як збор сока гевеі лічыцца мужчынскім заняткам. Дадатковыя заняткі: рыбалоўства, паляванне і збіральніцтва. Лес мае важнае значэнне ў жыцці абшчын, таму да яго ставяцца ашчадна, ствараюць запаведныя зоны tana’ ulen.
Паселішчы засноўваюць на ўзвышшах каля рэк. Кожнае з іх уяўляе 1, радзей 2 доўгія хаціны на па́лях. У хаціне маецца свой стараста, так што пры наяўнасці другой хаціны ў аднаго паселішча можа быць 2 кіраўнікі. У мінулым вышэйшую сацыяльную ступень займалі ваенныя правадыры. Іх улада перадавалася па спадчыне. Большасць грамадства складалі простыя абшчыннікі. На ніжэйшай прыступцы сацыяльнай лесвіцы знаходзіліся рабы. У наш час пачэснае становішча правадыроў мае болей рытуальны характар. Нашчадкі рабоў па-ранейшаму маюць абмежаваныя правы ў параўнанні з астатнімі абшчыннікамі.
Фальклор адметны міфалагічнымі і генеалагічнымі паданнямі, што перадаюцца ў вершаванай або спеўнай формах. У нашы дні большасць вернікаў спавядае хрысціянства, і традыцыйныя спевы часцяком суправаджаюць набажэнствы.
Дорсет
Дорсет (Dorset) — цырыманіяльнае неметрапольнае графства Англіі, знаходзіцца ў паўднёва-заходняй частцы краіны на ўзбярэжжы праліва Ла-Манш. Складаецца з неметрапольнага графства Дорсет і двух унітарных адзінак: Пула і Борнмута. Займае тэрыторыю ў 2653 км², Дорсет мяжуе з чатырма іншымі англійскімі графствамі: Дэваншыр на захадзе, Сомерсет на паўночным захадзе, Уілтшыр на паўночным усходзе і Хэмпшыр на ўсходзе. Сталіцай графства з’яўляецца горад Дорчэстэр, размешчаны ў яго паўднёвай частцы. Насельніцтва Дорсета — 744 тысячы жыхароў (па дадзеных перапісу насельніцтва 2011 года). Каля паловы з іх пражывае на тэрыторыі паўднёва-ўсходняй агламерацыі, астатняе насельніцтва графства ў асноўным размеркавана па сельскай мясцовасці з нізкай шчыльнасцю.
Засяленне тэрыторыі сучаснага графства першабытнымі плямёнамі адбывалася пачынаючы з эпохі неаліту. У VII стагоддзі Дорсет становіцца графствам.
Польска-японская акадэмія камп’ютарных тэхналогій
Польска-японская акадэмія камп’ютарных тэхналогій — польская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова з сядзібай у Варшаве і рэгіянальнымі адукацыйнымі пляцоўкамі ў Гданьску і Бытаме.
Агульная характарыстыка
Установа была заснавана ў 1994 годзе і да 2014 года называлася Польска-японскай вышэйшай школай камп’ютарных тэхналогій.
У адпаведнасці з сусветным рэйтынгам ВНУ Webometrics 2021 года, установа займае 68-е месца ў Польшчы, а ў свеце — 4199-е месца сярод усіх тыпаў ВНУ. У рэйтынгу адукацыйнага фонду «Перспектывы» займае 1-е месца сярод недзяржаўных тэхнічных ВНУ ў Польшчы і 4-е месца сярод усіх недзяржаўных ВНУ Польшчы.
Эндру Лойд Уэбер
Эндру Лойд Уэбер, барон Лойд-Уэбер (Andrew Lloyd Webber, Baron Lloyd-Webber; нар., Кенсінгтан, Лондан, Вялікабрытанія) — англійскі кампазітар, старэйшы сын арганіста Уільяма Лойда Уэбера і брат віяланчэліста Джуліяна Лойда Уэбера. Лойд Уэбер пачаў складаць ва ўзросце шасці гадоў, свой першы твор апублікаваў у дзевяць гадоў. Лорд Лойд Уэбер дамогся вялікіх поспехаў на ніве музычнага тэатра. Некаторыя яго мюзіклы ідуць больш за дзесяць гадоў як у Вест-Эндзе, так і на Брадвеі. Ён стварыў 18 мюзіклаў, дзве тэмы да кінафільмаў і адзін рэквіем. У 1992 годзе кампазітару быў падараваны тытул рыцара, а затым і тытул сэра. Ён ўладальнік мноства прэстыжных узнагарод. Некалькі з яго песень, у прыватнасці «The Music of the Night» з мюзікла «Прывід оперы», «I Don't Know How to Love Him» з рок-оперы «Ісус Хрыстос - суперзорка", "Don't Cry for Me, Argentina» з «Эвіты» і «Memory»з «Котак», сталі хітамі.
Лізюкоў
Лізюко́ў — прозвішча.
Сорыка
Сорыка (Sorico) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кома.
Насельніцтва складае 1204 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 52 чал./км². Займае плошчу 23 км². Паштовы індэкс — 22010. Тэлефонны код — 0344.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santo Stefano.
Дорчэстэр (Дорсет)
Дорчэстэр (Dorchester) — горад у Паўднёва-Заходняй Англіі, адміністрацыйны цэнтр графства Дорсет і раёна Уэст-Дорсет. Горад размешчаны на рацэ Фром, за 200 км на паўднёвы захад ад Лондана, за 11 км ад узбярэжжа праліва Ла-Манш (горад Уэймут).
Пажарніца (Вілейскі раён)
Пажарні́ца (, Пожарница) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Даўгінаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Даўгінава Вілейскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Вячаслаў Андрэевіч Мацура
Біяграфія
Скончыў у 1972 годзе Брэсцкі інжынерна-будаўнічы інстытут. Працаваў у Мінскім філіяле Лендзіпрамясамалпрама, з 1981 года — мастак у Белкаапгандальрэкламе.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1978 года. Пражывае ў Мінску.
Творчасць
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): заводы цяжкіх кавальскіх штамповак у Жодзіне (1981), сыраробны ў Хойніках, заменніка цэльнага малака ў Клецку (1982).
Землетрасенне ў Бадахшане (2023)
21 сакавіка 2023 года (а 21:47) адбылося землетрасенне магнітудай 6,5 з эпіцэнтрам у афганскай правінцыі Гіндукуш.
Тэктанічная абстаноўка
Большая частка Паўднёвай Азіі сейсмічна актыўная, бо Індыйская тэктанічная пліта ўціскаецца на поўнач у Еўразійскую пліту.
Землетрасенне
Геалагічная служба ЗША паведаміла, што сіла землятрусу склала 6,5 бала. Нацыянальны цэнтр сейсмалогіі Індыі ацаніў магнітуду трохі вышэй — 6,6 бала, а метэаралагічная служба Пакістана — 7,7.
Штуршкі адчуваліся ў Пакістане, Таджыкістане, Узбекістане, Паўднёвым Казахстане, Індыі і Туркменістане. Паведамленні аб штуршках паступалі нават з Нью-Дэлі. У Лебапскім велаяце (Туркменістан) іх сіла склала 2-3 балаў, у городзе Ташкент, узбекістанскай сталіцы, дасягнула 5 балаў.
У Афганістане ад прыроднага бедства загінулі 10 чалавек і 80 атрымалі раненні , у Пакістане — 24 і 545 адпаведна       , Індыі — 1 паранены.
Артурас Паўлаўскас
Арту́рас Паўла́ўскас (Artūras Paulauskas; нар. 23 жніўня 1953, Вільнюс) — літоўскі юрыст, палітычны дзеяч, старшыня Сейма Літоўскай Рэспублікі ў 2000—2004 гадах і з 15 лістапада 2004 да 11 красавіка 2006. Пасля адхілення Р. Паксаса ад пасады выконваў абавязкі прэзідэнта Літвы з 6 красавіка да 12 чэрвеня 2004 года.
Біяграфія
Скончыў сярэднюю школу ў Шаўляі (1971). Паступіў на юрыдычны факультэт Вільнюскага ўніверсітэта, які скончыў у 1976 годзе, атрымаўшы дыплом юрыста.
У 1987 годзе быў прызначаны намеснікам Генеральнага пракурора Літоўскай ССР. У 1990—1995 гадах — Генеральны пракурор Літоўскай Рэспублікі. Прызначаны ўладамі Літвы, якая абвясціла незалежнасць 11 сакавіка 1990, а не Генеральным пракурорам СССР, таму ён не прызнаваўся савецкімі ўладамі, якія Генеральным пракурорам Літоўскай ССР лічылі Петраўскаса.
У 1995—1997 гадах — намеснік Генеральнага пракурора Літоўскай Рэспублікі. У 1997—2000 гадах займаўся прыватнай адвакацкай практыкай.
Варшаўская вышэйшая гуманітарная школа імя Баляслава Пруса
Варшаўская вышэйшая гуманітарная школа імя Баляслава Пруса — польская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова з сядзібай у Варшаве.
Агульная характарыстыка
Установа заснавана ў 2002 годзе як Варшаўская вышэйшая гуманітарная школа. У 2006 годзе атрымала сучасную назву.
Кхас
Кхас (саманазва: खस) — індаарыйскі народ у Непале і поўначы Індыі. Агульная колькасць (2022 г.) — 95 000 чалавек.
Кхасамі часцяком называюць усіх носьбітаў непальскай мовы.
Кхас упершыню ўзгадваюцца ў Махабхараце як племя з поўначы Індыйскага субкантынента, якое падтрымала бок Каўраваў. У сярэднявеччы яны насялялі сучасныя Утаракханд і захад Непала. У IX ст. ва Утарахандзе ўзнікла дзяржава на чале кхаскай дынастыі Кат'юры, якая да XII ст. падначаліла значныя тэрыторыі ад Кабула да Сікіма, але ў выніку распалася.
У XI — XV ст. захад Непала і ўсход Утаракханда былі аб'яднаны іншай кхаскай дынастыяй Мала. Першапачаткова яе прадстаўнікі прытрымліваліся будызму. Але ў пачатку XIV ст. раджа Рыпу Мала прыняў індуізм. З XIII ст. вядомы запісы на мове кхас, якая стала асновай сучаснай непальскай мовы. У XVIII ст. канфедэрацыя дробных дзяржаў, што працягвалі кіравацца рознымі адгалінаваннямі дынастыі Мала, былі ўключаны ў склад дзяржавы Горкха.
Традыцыйным заняткам кхас з'яўляецца качавая жывёлагадоўля. У нашы дні важнымі заняткамі, якія дазваляюць пашырыць заробкі, з'яўляюцца адыходніцтва, збор дзікіх лекавых раслін, гандаль дровамі. Большасць кхас Індыі і Непала адносяцца да бяднейшых, малаадукаваных пластоў насельніцтва. Тым не меней, кумаоні і непальцы звычайна адносяць іх да варны кшатрыяў. На самой справе, знутры кхас маецца ўнутраны каставы падзел. Захоўваюцца многія традыцыйныя перажыткі, у тым ліку дзіцячыя шлюбы.
NGC 5688
NGC 5688 (іншыя абазначэнні — ESO 272-22, MCG -7-30-4, AM 1436-444, IRAS14363-4448, PGC 52381) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Воўк.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Мюзікл
Мюзікл (musical — музычны) — музычны сцэнічны жанр, які спалучае элементы драматычнага, харэаграфічнага і опернага мастацтваў. Сфарміраваўся ў ЗША ў канцы 19 — пачатку 20 ст. на аснове аб'яднання розных самастойных тыпаў відовішчаў (аперэты, шоу, рэвю, меладрамы і інш.). Перыяд росквіту мюзіклу — сярэдзіна 20 ст. («Мая цудоўная лэдзі» Ф. Лоў, 1956; «Вестсайдская гісторыя» Л. Бернстайна, 1957; «Скрыпач на даху» Дж. Бока, 1964 і інш.). Шырокую вядомасць атрымалі таксама экранізацыі мюзіклаў — «Дзяўчаты з Рашфора» М. Леграна (1966), «Смешная дзяўчына» Дж. Стайна (1969), «Олівер» Л. Барта (1970) і інш. У 1980-1990-я г. беларускія кампазітары стварылі нямала твораў ў жанры мюзіклаў — А. Мдзівані («Мес Менд», 1987), У. Кандрусевіч («Нявеста для Марціна», 1988; «Джулія», 1990); С. Бельцюкоў («Сцяпан — вялікі пан», 1989), А. Будзько («Пітэр Пэн», 1990) і інш.
Вярхоўе (Холм-Жыркоўскі раён)
Вярхоўе (Верхо́вье) — вёска ў Холм-Жыркоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Багданаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Да 1917 года тэрыторыя ў складзе Бельскага павета Смаленскай губерні Расійскай імперыі. У 1918 годзе Смаленшчына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі, а ў студзені 1919 года — Беларускай ССР, аднак у хуткім часе ўвайшла ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2019 гадах у складзе Томскага сельскага паселішча.
Сармана
Сармана (Sormano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кома.
Насельніцтва складае 633 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 58 чал./км². Займае плошчу 11 км². Паштовы індэкс — 22030. Тэлефонны код — 031.
Анатоль Іванавіч Машуцін
Анатоль Іванавіч Машуцін (, г.п. Чачэрск, Гомельская вобласць) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Скончыў у 1971 годзе Брэсцкі інжынерна-будаўнічы інстытут. Працаваў у БелНДІПгорадабудаўніцтва ў Мінску, з 1978 года — кіраўнік групы архітэктараў, з 1986 года — галоўны архітэктар праектаў у Гомельграмадзянпраекце.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1980 года. Пражывае ў Гомелі.
Творчасць
Асноўныя працы: бальніца, аўтавакзал (1974—1978, з І. А. Каменскіх), ў Наваполацку, крыты рынак па праспекце Касманаўтаў у Гомелі (1983—1987).
Даг Хамаршэльд
Даг Яльмар Агнэ Карл Хамаршэльд або Хамаршольд (Dag Hjalmar Agne Carl Hammarskjöld;  — ) — шведскі дзяржаўны дзеяч, дыпламат; з 1953 года да канца жыцця — Генеральны сакратар Арганізацыі Аб’яднаных Нацый. Загінуў у авіяцыйнай катастрофе ў Паўночнай Радэзіі падчас міратворчай аперацыі ААН у Конга.
Даг Хамаршэльд таксама вядомы як паэт, журналіст і эсэіст. Член Шведскай Акадэміі (з 1954 года). Лаўрэат Нобелеўскай прэміі міру 1961 года (прэмія была прысуджана пасмяротна).
Панкраты
Панкра́ты (, Панкраты) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Даўгінаўскага сельсавета.
Пётр Ільіч Лізюкоў
Пётр Ільіч Лізюкоў (Пётр Ильич Лизюков1909 год, Гомель, Расійская імперыя — 1945 год, Усходняя Прусія) — савецкі военачальнік, Герой Савецкага Саюза (1945), палкоўнік.
У міжваенны перыяд
У Чырвонай Арміі з 1929 года. У 1931 годзе скончыў 1-ю Ленінградскую артылерыйскую школу.
1931—1936 — камандаваў узводам у 37-м артылерыйскім палку, які размяшчаўся ў горадзе Клінцы Бранскай вобласці.
Абіраўся дэпутатам Ленінскага раённага Савета горада Курска.
1940—1941 — камандзір артылерыйскага дывізіёна.
У гады Вялікай Айчыннай вайны
22 чэрвеня 1941 года, артылерыйскі полк, у якім служыў П. І. Лізюкоў, прыняў бой на рацэ Заходні Буг ля горада Сокаль. Пасля гібелі камандзіра палка, начальнік штаба П. І. Лізюкоў прыняў камандаванне на сябе. Полк з баямі адступаў да Кіева. 17 ліпеня 1941 года і прымаў удзел у контрнаступленне Чырвонай арміі на Дняпры, пасля чаго каля месяца яго частка выходзіла з акружэння.
У пачатку 1942 года маёр П. І. Лизюков прызначаны на пасаду камандзіра 651-га артылерыйскага палка 69-й лёгкааартылерыйскай брыгады, якая ваявала на Паўднёва-Заходнім фронце.
Удзельнік Сталінградскай бітвы.
Кіруе фарміраваннем, а затым навучаннем 46-й знішчальна-супрацьтанкавай брыгады. У якасці камандзіра гэтай брыгады 1 мая 1944 года накіроўваецца на Ленінградскі фронт.
У чэрвені 1944 года брыгада ўдзельнічае ў вызваленні горада Выбарг.
У канцы лета — пачатку восені пасля заканчэння баявых дзеянняў з Фінляндыяй брыгада пад камандаваннем П. І. Лізюкова ў верасні-кастрычніку 1944 года ўдзельнічае ў вызваленні гарадоў Талін і Рыга.