cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
122-і партызанскі полк «За Радзіму»
122-і партызанскі полк «За Радзіму» — савецкае партызанскае падраздзяленне, створанае ў кастрычніку 1943 года на базе 122-га партызанскага атрада «За Радзіму» (арганізаванага ў савецкім тыле ў чэрвені 1942 года з выпускнікоў Асобага беларускага збора, у верасні прыбыўшага ў Бялыніцкі раён). Дзейнічаў на акупіраванай тэрыторыі Бялыніцкага і Шклоўскага раёнаў. 30 чэрвеня 1944 года полк (1133 партызаны, 3 батальёны) злучыўся з Чырвонай Арміяй.
Гісторыя
Партызаны праводзілі аперацыі на чыгунках і шашэйных дарогах, наносілі ўдары па нямецкіх гарнізонах, у тым ліку ў вёсцы Пашкава Магілёўскага раёна, гарадскім пасёлку Бялынічы, вёсцы Малы Кудзін Бялыніцкага раёна. 10 верасня 1943 года знішчылі шашэйны мост цераз раку Друць. У маі 1943 і студзені 1944 гадоў вялі баі з карнікамі, 20 чэрвеня 1944 года — за авалоданне чыгуначным участкам Шклоў — Латва, дзе знішчылі больш за 840 рэек.
Мерчыцы
Ме́рчыцы (, Мерчицы) — вёска ў Беларусі, у Пінскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Мерчыцкага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца за 23 км у напрамку на паўночны захад ад горада Пінск, за 180 км ад Брэста. На поўнач ад вёскі працякае рака Ясельда.
Бекум
Бекум (Beckum) — горад у Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Мюнстэр. Уваходзіць у склад раёна Варэндорф. Насельніцтва — чалавек (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 111,39 км². Афіцыйны код — 05570008.
Іллінці
Іллінці, або Ільінцы (Іллі́нці) — горад раённага значэння ў Вінніцкай вобласці Украіны, былы адміністрацыйны цэнтр Іллінецкага раёна. Цэнтр тэрытарыяльнай грамады. Магдэбургскае права — з 1757 года.
Бекум
Горад падзяляецца на 4 гарадскія раёны.
NGC 7317
NGC 7317 (іншыя абазначэнні — PGC 69256, MCG 6-49-38, ARP 319, ZWG 514.60, HCG 92E, VV 288) — эліптычная галактыка (E4) ў сузор’і Пегас.
Аб’ект уваходзіць у склад Квінтэта Стэфана
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дрэнштайнфурт
Дрэнштайнфурт (Drensteinfurt) — горад у Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Мюнстэр. Уваходзіць у склад раёна Варэндорф. Насельніцтва — чалавекі (на 30 чэрвеня 2020 года). Плошча — 106,42 км². Афіцыйны код — 05 5 70 016. Горад падзяляецца на 3 гарадскія раёны.
Сінін (Пінскі раён)
Сіні́н (, Синин) — вёска ў Пінскім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Мерчыцкага сельсавета.
Гнівань
Гнівань (Гнівань) — горад раённага значэння ў Тыўрыўскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны. Знаходзіцца за 18 км ад г. Вінніца. Статус горада прысвоены 11 снежня 1981 года рашэннем Вярхоўнай Рады УССР. Цэнтр тэрытарыяльнай грамады.
Павел Скарападскі
Біяграфія
Служыў у царскай арміі, удзельнічаў у руска-японскай вайне 1904—1905 гг. У 1906 г. атрымаў званне палкоўніка, у 1912 г. — генерал-маёра, у 1916 г. — генерал-лейтэнанта. Генеральны ад’ютант цара Мікалая II у 1905 г.
Падчас Першай сусветнай вайны ён камандаваў, у прыватнасці, І Кавалерыйскай гвардзейскай дывізіяй і 34 Армейскім корпусам арміі Расійскай імперыі. 29 красавіка 1918 г. пры падтрымцы нямецкай арміі, якая займае Украіну па Брэсцкім мірным дагаворы, захапіў уладу ва Украінскай Народнай Рэспубліцы і абвясціў сябе гетманам Украіны. Гэта адбылося ўслед за пагадненнем Скарападскага з камандаваннем нямецкімі акупацыйнымі войскамі ва Украіне.
У якасці афіцыйнай назвы сваёй краіны Скарападскі ўвёў тэрмін «Украінская дзяржава». Дзяржава гэта заставалася пад пратэктаратам нямецкіх і аўстра-венгерскіх войскаў, адначасова абараняючых новую краіну ад агрэсіі з боку Савецкай Расіі і ўварвання Чырвонай Арміі. Да 14 снежня 1918 г. ён узначальваў тры ўрадавых кабінета, якія абапіраліся нана кансерватыўныя колы.
Пасля паразы Цэнтральных дзяржаў у Першай сусветнай вайне, перамір’я на Заходнім фронце (11 лістапада 1918 г.) і — як следства яго ўмоў — пачатку адводу нямецкіх войскаў з усходу, Скарападскі (вядомы да гэтага часу сваімі манархічнымі поглядамі), змяніў сваю тактыку, і выказаўся за неадкладнае аб’яднанне Украіны з Расійскай дзяржавай. У наступныя дні ён быў скінуты Сымонам Пятлюраю з дапамогай корпусу Сечавых Стральцоў у снежні 1918 г. ён з’ехаў з Кіева разам з адступаючымі нямецкімі войскамі, замаскіраваны пад нямецкага параненага афіцэра.
Жыў затым у эміграцыі ў Германіі, у Берліне. Памёр у Баварыі ў выніку ран, атрыманых падчас бамбардзіроўкі.
NGC 7318A
NGC 7318A (іншыя абазначэнні — PGC 69260, NGC 7318-1, ZWG 514.61, UGC 12099, VV 288, MCG 6-49-39, ARP 319, NPM1G +33.0464, ARAK 560, HCG 92D) — эліптычная галактыка (з азнакамі пекулярнасці) ў сузор’і Пегас.
Аб’ект уваходзіць у склад Квінтэта Стэфана.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Куэнка (Іспанія)
Куэнка (Cuenca) — горад у цэнтральнай частцы Іспаніі, які знаходзіцца ў аўтаномнай супольнасці Кастылія — Ла-Манча. З’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам правінцыі Куэнка.
Гісторыя
Паміж рэкамі Хукар і Уэкар на вышыні 956 метраў над узроўнем мора ў пачатку нашай эры паўстала кельцкае паселішча. Калі сюды дабраліся рымляне, тут з'явіўся невялікі ўмацаваны гарнізон, які ў 711 годзе захапілі арабы. У сярэдзіне XII стагоддзя арабскі географ Аль-Ідрысі апісваў Куэнку як старажытнае паселішча побач са штучным возерам, акружанае добра ўмацаванымі сценамі.
У 1177 годзе кастыльскі кароль Альфонса VIII авалодаў Куэнкай прыступам і зрабіў яе сталіцай свайго каралеўства і цэнтрам епархіі. Горад паступова засялілі хрысціяне, якія мірна ўжываліся з арабамі і яўрэямі. Аднак увядзенне новага гарадскога збору законаў, спарадзіла рэлігійныя звады, якія прывялі да фарміравання кварталаў, заселеных па рэлігійнай прыкмеце.
Да XVI стагоддзя горад квітнеў. Са старажытных часоў ён быў знакаміты вытворчасцю воўны і тэкстылю. Тут вырошчвалі хатнюю жывёлу і апрацоўвалі слановую косць, гэта рамяство ў Куэнку прынеслі жыхары Кордавы. Прыцягнутыя грашыма, сюды ў пошуках працы прыязджалі мастакі і архітэктары з усёй Іспаніі, узводзячы тут выдатныя будынкі і палацы.
У 1996 годзе стары горад быў унесены ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА як рэдкі прыклад добра захаванага сярэднявечнага ўмацаванага горада.
Булававусыя пільшчыкі
Булававусыя пільшчыкі  (Cimbicidae) — сямейства перапончатакрылых з групы пільшчыкаў надсямейства. Сямейства ўключае ў сябе каля 200 відаў. Буйныя пільшчыкі, мае даўжыню да 3 см.
Распаўсюджанне
Сустракаюцца паўсюдна, галоўным чынам у Галарктыцы (130 відаў). У Еўропе каля 50 відаў.
Класіфікацыя
Чатыры падсямействы, 20 родаў, да 200 відаў.
Спорт ва Украіне
Такія віды спорта, як футбол і барацьба, былі папулярныя ва Украіне з 19 стагоддзя. Украіна выйграла ад акцэнту СССР на фізічным выхаванні ў тым плане, што там засталіся сотні стадыёнаў, плавальных басейнаў, спартыўных залаў і іншых спартыўных збудаванняў пасля распаду СССР.
Спорт ва Украіне рэгулюецца, у першую чаргу, 40 федэрацыямі розных алімпійскіх відаў спорта, якія з'ўляюцца часткай Нацыянальнага алімпійскага камітэта Украіны. Масавы спартыўны рух кіруецца чатырма асноўнымі спартыўнымі таварыствамі і двума дзяржаўнымі спартыўнымі камітэтамі Міністэрства адукацыі і Узброеных сілаў Украіны. Усе неалімпійскія віды спорта рэгулююцца адпаведнымі федэрацыямі Спартыўнага камітэта Украіны.
Від на жыхарства (фільм, 1990)
«Від на жыхарства» (Green Card) — меладраматычны фільм 1990 года рэжысёра Пітэра Уіра. Галоўныя ролі выканалі Жэрар Дэпардзьё і. Сумесная вытворчасць Францыі, Аўстраліі, ЗША.
Сюжэт
Эмігрант з Францыі Жорж (Жэрар Дэпардзьё) і амерыканка Бронтэ, якая жадае захаваць кватэру, у якой размешчана дарагая яе сэрцу цяпліца, вырашаюць заключыць фіктыўны шлюб. Калі гэтым выпадкам пачынаюць цікавіцца іміграцыйныя службы, Жорж і Бронтэ аказваюцца перад неабходнасцю бліжэй спазнаць адзін аднаго, каб як след падрыхтавацца да размовы з уладамі. Некалькі дзён яны вымушаны правесці побач. Спачатку фіктыўныя муж і жонка жудасна раздражняюць адзін аднаго, але з часам іх пачуцці перарастаюць у каханне.
Узнагароды
Паводле рэсурса «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 3 узнагародамі і яшчэ 4 намінацыяй на кінапрэміі.
Крамбамбуля
Крамбамбуля:
Марыя Фішэр-Сліж
Марыя Фішэр-Сліж (Марія Фішер-Слиж;  — ) — урач-педыятр, дзяячка ўкраінскай дыяспары ў Канадзе.
Член управы Украінскага медыцынскага таварыства Паўночнай Амерыкі (Українське Лікарське Товариство Північної Америки (УЛТПА)) у Чыкага і былая кіраўніца гэтай супольнасці ў Таронта. Член управы Канадскага таварыства сяброў Украіны, Лігі ўкраінскіх мецэнатаў у Кіеве і ганаровы член Навуковага таварыства імя Тараса Шаўчэнкі ў ЗША.
Была сярод ініцыятараў і падтрымала ва Украіне шэраг праектаў па стварэнні Канадска-ўкраінскіх бібліятэчных цэнтраў, развіцці скаўцкага руху, увядзенні конкурсаў па роднай мове, стымуляванні творчых настаўнікаў-мовазнаўцаў, студэнтаў, дапамозе ўкраінскай царкве.
Настасся Кузьмінічна Чадовіч
Настасся Кузьмінічна Чадовіч (, в. Жываглодавічы, Салігорскі раён, Мінская вобласць —, г. Салігорск) — беларускі работнік сельскай гаспадаркі (кіраўнік звяна па вырошчванні ільну), Герой Сацыялістычнай Працы (1966).
Вэрхавынская пасялковая грамада
Вэрхавынская пасялковая грамада (Верхови́нська се́лищна грома́да) — тэрытарыяльная грамада ва Украіне, у Вэрхавынскім раёне Івана-Франкоўскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — пасёлак гарадскога тыпу Вэрхавына. Па тэрыторыі грамады працякаюць рэкі Чорны Чарамош, Бела Рычка, Чорна Рычка і Дзідушкава. Да грамады адносіцца хутар Вэлыцы Прысліп — самы высокі населены пункт Украіны.
Настасся Кузьмінічна Чадовіч
Біяграфія
У 1930 годзе ўступіла ў калгас «Шлях Леніна», працавала ў паляводстве. Яшчэ да вайны ўвайшла ў шэраг перадавых працаўніц калгаса.
Вэрхавынская пасялковая грамада
Утворана 12 чэрвеня 2020 года шляхам аб’яднання Вэрхавынскага пасялковага, Букавэцкага, Вэрхнеясэніўскага, Голаўскага, Замагірскага, Ільціўскага, Красныкаўскага, Краснаільскага, Крывапільскага, Крыварыўнянскага і Пэрэхрэснэнскага сельсаветаў Вэрхавынскага раёна.
Настасся Кузьмінічна Чадовіч
Біяграфія
Пасля вызвалення раёна ад нямецка-фашысцкай акупацыі працягнула працу ў калгасе, актыўна ўдзельнічала ў аднаўленні разбуранай гаспадаркі. У 1950-х гадах перайшла ў ільнаводства і хутка здолела авалодаць майстэрствам вырошчвання гэтай складанай па агратэхніцы культуры. У 1956 годзе ўзначаліла спецыялізаванае звяно па вырошчванні льну. Спалучэнне высокай агратэхнікі, своечасовай уборкі, ранняга рассцілання і стараннага сартавання дазволілі звяну Настассі Кузьмінічны сабраць па 7,8 цэнтнераў насення і 8,9 цэнтнераў валакна з кожнага гектара. Пры гэтым нумар валакна аказаўся самым высокім.
Вэрхавынская пасялковая грамада
Населеныя пункты
У склад грамады ўваходзяць 1 пасёлак гарадскога тыпу (Вэрхавына) і 19 вёсак:
Настасся Кузьмінічна Чадовіч
Біяграфія
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 30 красавіка 1966 года за поспехі, дасягнутыя ў павелічэнні вытворчасці і нарыхтовак ільну, Настассі Кузьмінічне Чадовіч было прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і залатога медаля «Серп і Молат».
Выбіралася дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР (1962—1966), сельскага Савета дэпутатаў працоўных. У 1973 годзе выйшла на заслужаны адпачынак і пераехала на пастаяннае месца жыхарства ў Салігорск. Узнагароджана ордэнам Леніна, медалямі.
Цвярдоўка
Цвярдо́ўка (, Цвердовка) — вёска ў Пінскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Мерчыцкага сельсавета.
9 сакавіка 1959 года перададзена са складу Парэцкага сельсавета ў склад Масевіцкага сельсавета, які ў 1973 годзе перайменаваны ў Мерчыцкі.
Мыльны завулак (Кіеў)
Андрэеўскі спуск (Ми́льний прову́лок) — завулак у Падольскім раёне горада Кіева, на схілах гары Юркавіца, мясцовасць Падол. Пралягае ад Кірылаўскай вуліцы (двойчы, утвараючы форму літары "П", разарваную у цэнтры).
Гісторыя
Завулак вядомы пад двума назвамі: з XIX стагоддзя - Іярданскі (Йорданський) - ад размешчанага побач Іарданскага манастыра (не захаваўся), і на рубяжы XIX - пачатку XX стагоддзя пад народнай назвай Мыльны (ад размешчанай тут Мылаварні). Паступова гэтая назва зацвердзілася як афіцыйная.
Існавала таксама Іярданская вуліца, праходзіла паралельна цяперашнім вуліцам Завадской і Аленаўскай.
У даму № 14 падчас нацысцкай акупацыі Кіева ў 1941-43 гг. Дзейнічаў падпольны Падольскі райкам КП(б)У.
Ганна Кіеўская
Ганна Кіеўская альбо Ганна Яраслаўна (каля 1030—1075) — сярэдняя дачка Вялікага князя Кіеўскага Яраслава I Мудрага і яго другой жонкі Інгігерды (Ірыны) — дачкі караля Шатландыі і Швецыі. Унучка па маці Олава III Шатконунга, другая жонка французскага караля Генрыха I Капета, каралева Францыі, маці будучага караля Філіпа I. У гісторыі гэтай краіны яна засталася як прабабуля амаль 30 французскіх каралёў.
Біяграфія
У старажытнарускіх крыніцах Ганна зусім не згадваецца. Біяграфія рэканструюецца выключна на падставе вестак французскіх сярэднявечных хронік і дакументаў.
Каралева Ганна прывезла ў Францыю не толькі каштоўны пасаг, але і высокую культуру, за што яе паважалі і шанавалі. Папы Мікалай II і Грыгорый VII пісалі ёй лісты, у якіх выказвалі павагу. Папа Мікалай II адзначаў дабрыню, дабрачыннасць, пабожнасць Ганны, прасіў яе ўплываць на Генрыха I.
Паняцце
Паняцце — адна з асноўных адзінак мысленчай дзейнасці, найвышэйшы ўзровень абагульнення; лагічная форма, з дапамогай якой будуюцца іншыя формы мяслення (суджэнне, вывад). Бывае канкрэтным і абстрактным. Як прадукт і вынік пазнавальнай дзейнасці чалавека фарміруецца праз абстрагаванне, ідэалізацыю, параўнанне, абагульненне і вызначэнне; фіксуе паасобныя фрагменты быцця і цэласны свет. Паводле зместу паняцце аб'ектыўнае (у ім акумуляваны шматвяковы практычны вопыт чалавецтва); гібкае, рэлятыўнае, што вынікае з універсальнага руху, прынцыпу ўсеагульнай сувязі і ўзаемаабумоўленасці з'яў (аб'ект дыялектычнай логікі). У канчатковым выніку паняційная форма прыводзіць да тэорыі.
Тэрмін паняцце ўведзены стоікамі (3-2 ст. да.н.э.). Паводле Зянона з Кітыёна, паняцце — спасцігнутае ўяўленне. Разгорнутая канцэпцыя паняцця змешчана ў творах Платона. Дэмакрыт звязваў паняцце з пачуццёвымі рэчамі. Платон лакалізаваў яго ў сферы мыслення і свеце ідэй, Арыстоцель развіў яго і прадставіў у выглядзе сістэмы паняццяў. У сярэднявеччы дыскусіі вакол прыроды паняцця праявіліся ў барацьбе наміналізму і рэалізму. У канцы 17-пачатку 18 стагоддзя развівалася эмпірычная тэорыя паняцця (Дж.Лок). Прадстаўнікі класічнай нямецкай філасофіі (Кант, Фіхтэ, Шэлінг, асабліва Гегель) раскрылі супярэчлівы характар мыслення, паказалі абстрактнасць і канкрэтнасць паняцця, яго арганічную цэльнасць і працэсуальнасць.
Дэісус (абраз з Гомельскага раёна)
Дэісус — абраз XIX стагоддзя, які паходзіць з Гомельскага раёна Гомельскай вобласці. Памер абраза —.
Апісанне
Абраз вылучаецца своеасаблівай іканаграфіяй. Вобраз Хрыста на троне, у светлым архіерэйскім аблачэнні з залатой акантоўкай і з мітрай на галаве, змешчаны ў верхняй частцы кампазіцыі. Трон падтрымоўваюць два серафімы чырвонага колеру. У ніжняй частцы кампазіцыі знаходзяцца ўкленчаныя Дзева Марыя і Ян Хрысціцель. Марыя ў сіняй сукенцы з шырокім фігурным поясам і гарнастаевай мантыі з чырвоным верхам, на галаве — плат зялёнага колеру. У правай руцэ яна трымае скіпетр, левая прыціснута да грудзей. Ян Хрысціцель у хітоне цаглянага колеру, з зубчатай выразкай па нізе і рукавах, і ў зялёным гімаціі. Яго рукі малітоўна складзены перад грудзямі, позірк скіраваны ўверх да Хрыста. Да левага пляча прыхінуты трысняговы крыж.
Модрыч
Модрыч — прозвішча.
Бургас (Іспанія)
Бургас (Burgos) — горад на поўначы Іспаніі, які размяшчаецца ў аўтаномнай супольнасці Кастылія і Леон. З’яўляецца гістарычнай сталіцай каралеўства Кастылія. Найбольш вядомым прадстаўніком горада з’яўляецца кастыльскі дваранін, ваенны дзеяч і дыпламат Сід Кампеадор, які з’яўляецца значнай гістарычнай асобай у іспанскай гісторыі, ён нарадзіўся ў некалькіх кіламетрах на поўнач ад Бургаса, але вырас і атрымаў адукацыю менавіта тут.
Гісторыя
Бургас быў заснаваны ў IX стагоддзі, гэта значыць мяркуецца, што ў 884 годзе, каралём Альфонса III Вялікім як важная крэпасць у барацьбе супраць маўраў. З XI стагоддзя ў горадзе праходзілі каранацыі кастыльскіх каралёў. Бургас перш за ўсё вядомы, як горад Сіда, іспанскага нацыянальнага героя XI стагоддзя, арыгінальнае імя якога было Радрыга Дыяс дэ Бівар. Разам са сваёй жонкай доннай Хіменай ён пахаваны пад скляпеннямі Бургаскага сабора, які адносіцца да сусветнай культурнай спадчыны ЮНЕСКА.
Акрамя гэтага шыкоўнага гатычнага збудавання, закладзенага ў XIII стагоддзі і завершанага праз тры стагоддзі, у горадзе маецца старажытная гарадская брама, а таксама адметны манастыр Лас-Уэльгас, заснаваны каралём Кастыліі Альфонсам VIII у 1187 годзе. Побач са шматлікімі каралеўскімі пахаваннямі ў ім захоўваецца сцяг халіфа Мухамада ан-Насіра, заваяваны ў бітве пры Лас-Навас-дэ-Талоса ў 1212 годзе, адной з вырашальных бітвай Рэканкісты.
Бургас (значэнні)
Бургас:
Бургас (Іспанія)
Гісторыя
Падчас Грамадзянскай вайны ў Іспаніі Бургас быў цэнтрам нацыяналістычнага руху пад кіраўніцтвам генерала Франка.
Клімат
Горад размяшчаецца на вышыні 856 метраў і мае кантынентальны міжземнаморскі клімат, згодна з міжнароднай класіфікацыяў Кёпена. Клімат Бургаса характарызуецца вельмі халоднай і ветранай зімой з-за размяшчэння на вышыні. Узімку заўсёды выпадае снег, а тэмпература апускаецца ніжэй за нуль.
NGC 7318B
NGC 7318B (іншыя абазначэнні — PGC 69263, NGC 7318-2, ZWG 514.62, UGC 12100, ARP 319, MCG 6-49-40, VV 288, NPM1G +33.0465, HCG 92B) — спіральная галактыка з перамычкай, знаходзіцца ў сузор’і Пегас.
Аб’ект уваходзіць у склад Квінтэта Стэфана.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Адукацыя ва Украіне
Ва Украіне амаль 100 % насельніцтва пісьменныя.
Для кожнага ўкраінца абавязковы 11 гадоў навучання. Звычайна, адукацыя пачынаецца з 6 гадоў, калі дзень нараджэння дзіцяці не прыпадае на 1 верасня.
Па словах экс-Старшыні Вярхоўнай Рады Уладзіміра Літвіна, аб’ём бюджэтнага фінансавання сферы адукацыі ў 2009 годзе склаў каля 6 % валавога ўнутранага прадукту Украіны.
Царква Нараджэння Хрыстовага (Слуцк)
Царква Нараджэння Хрыстовага ці Раждзественская царква, Востраўская — колішні драўляны праваслаўны храм у горадзе Слуцку Мінскай вобласці.
Гісторыя
Першая вядомая царква Нараджэння Хрыстовага ў гістарычных дакументах узгадваецца з XVI стагоддзя, але дакладны час заснавання яе невядомы, як невядома і месца, дзе яна спачатку знаходзілася. На планах горада XVIII стагоддзя царква паказана ў Старым горадзе на вуліцы Востраўскай (цяпер месца непадалёку ад Маладзёжнага цэнтра).
У 1762 годзе на тым жа месцы была ўзведзена новая драўляная царква.
Пасля рэвалюцыі царква была закрыта савецкімі ўладамі. У 1926 годзе была ўзята пад ахову дзяржавы як помнік архітэктуры. У 1941 годзе ў пачатку Вялікай Айчыннай вайны пры налёце нямецкай авіяцыі яна згарэла разам з іншымі царкоўнымі будынкамі.
Архітэктура
Царква была невялікая, пабудаваная з драўляных часаных брусоў. Галоўны аб’ём — чацвярык, завершаны нязначным па вышыні васьмярыком, які пакрываў вялікі купалападобны шацёр з маленькім купалком на глухім барабане. Па баках і з галоўнага фасаду храм быў абнесены ўдвая меншай па вышыні галерэяй. Меліся тры, галоўны і два бакавыя, уваходы з ганкамі пад двухсхільнымі дахамі на слупах. Алтарная частка, да якой далучаліся дзяканнік і панамарнік, уяўляла сабою невялікі стромкі двух’ярусны чацвярык пад двухсхільным дахам. Сцены, звонку ашаляваныя дошкамі, праразаліся вузкімі лучковымі вокнамі. Ваконныя ліштвы, інтэр’ер і іканастас былі багата аздоблены разьбою, а сцены да 1870 года ўпрыгожваў манументальны роспіс. З правага боку ад уваходу на царкоўны пляц стаяла драўляная званіца, злева ад храма быў жылы царкоўны дом. У царкве спалучаліся рысы драўляных храмаў ярусна-восевага і цэнтрычнага тыпу. Царква мела рысы стылю барока.
Юзаф Главацкі
Юзаф Гіляры Глава́цкі (Józef Hilary Głowacki; 14 студзеня 1789, Мінск — 21 снежня 1858) — беларускі тэатральны мастак, жывапісец, літограф.
Біяграфія
Юзаф Гіляры нарадзіўся ў сям’і тэатральнага дэкаратара і партрэтыста Антонія Главацкага, які ў 1789—1793 гадах працаваў у менскай трупе А. Ш. Жукоўскага. Першыя ўрокі майстэрства атрымаў ад бацькі. З 1806 г. малады мастак працаваў у Мінскім тэатры, для якога зрабіў свае першыя дэкарацыі. З 1808 г. Юзаф Гіляры жыў у Вільні, там вучыўся жывапісу ў вядомага майстра таго часу Яна Рустэма. Адначасова працаваў у Віленскім тэатры, для якога стварыў аздабленне. У 1821—1825 гг. мастак выкладаў перспектыву і кіраваў літаграфскімі майстэрнямі ў Віленскім універсітэце, зрабіў размалёўку сцен у яго ніжэйшай зале.
Ганаровы сябра масонскай ложы «Сябры чалавецтва» ў Гродне, масон 3-й ст. у 1821 годзе.
Памёр Юзаф Гіляры 21 снежня 1858 г.
Сведка (фільм, 1985)
«Сведка» (Witness) — рамантычны трылер 1985 года рэжысёра Пітэра Уіра. Галоўныя ролі выканалі Харысан Форд і.
Сюжэт
Дзевяцігадовы хлопчык становіцца сведкам зверскага забойства: прама на яго вачах у туалеце філадэльфійскага вакзала два чалавекі бязлітасна зарэзалі маладога мужчыну. Аказваецца, забіты быў таемным агентам аддзела па барацьбе з наркотыкамі. Цяпер хлопчык адзіны сведка, які можа дапамагчы дэтэктыву Джону Буку знайсці злачынцаў. Твар аднаго забойцы назаўжды адбіваецца ў дзіцячай памяці. Хлопчык бачыць яго зноў, калі яго прывозяць у мясцовы паліцэйскі ўчастак для дачы паказанняў — ён бачыць фота забойцы на дошцы гонару паліцэйскага ўпраўлення. З гэтай хвіліны за маленькім сведкам і яго адзіным абаронцам, інспектарам Букам, пачынаецца паляванне.
Узнагароды
Паводле рэсурса «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 13 узнагародамі і яшчэ 25 намінацыямі на кінапрэміі.
Дэісус (абраз з Шумакоў)
Дэісус — абраз XIX стагоддзя, які паходзіць з в. Шумакі Брэсцкага раёна. Памер абраза —.
Апісанне
На абразе прыведзена кампазіцыя з укленчанымі Маці Божай і Янам Хрысціцелем. За тронам з сідзячым Хрыстом знаходзяцца яшчэ два арханёлы са сферамі ў руках. На бакавых калонках спінкі трона з аднаго боку змешчана чаша, з другога — скрыжалі запавету. Хрыстос у левай руцэ акрамя Евангелля трымае яшчэ і скіпетр.
Остгоцкае адраджэнне
«Остготское адраджэнне» — уздым культуры ў Остгоцкай Італіі ў V—VI стагоддзях у перыяд кіравання Тэадорыха Вялікага. Па яго загадзе ў гэты перыяд былі адноўлены многія будынкі старажытнасці: тэатр Пампея ў Рыме, гарадскія акведукі, абноўленыя вуліцы італьянскіх гарадоў, зноў з’явіліся старажытныя статуі, а новае будаўніцтва вялося ў антычных традыцыях. Былі адроджаны масавыя тэатральныя і цыркавыя паказы, дзейнічала ранейшая сістэма адукацыі, захоўваў прыярытэт лацінскі элемент у духоўным жыцці. Дзеячы культуры «Остгоцкага адраджэння» адрозніваліся шматграннасцю заняткаў, сумяшчалі высокія адміністрацыйныя пасады з інтэлектуальнай працай. У перыяд «Остгоцкага адраджэння» жылі Баэцый, Флавій Касіядор, Сімах,  і інш. Культурныя пачынанні ў перыяд «Остгоцкага адраджэння» часта падтрымліваліся каралеўскай казной.
Прызма
Прызма:
Ілля Іванавіч Мусатаў
Ілля Іванавіч Мусатаў (, Тульская губерня —, г. Масква) — Герой Савецкага Саюза (1944), палкоўнік (1961).
Біяграфія
З 1923 года жыў у Маскве. У 1936 годзе скончыў 7 класаў школы. Працаваў токарам на заводзе ў Маскве. У 1940 годзе скончыў Ленінградскі аэраклуб (Масквы).
У войску з красавіка 1940 года. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Ваяваў на Крымскім, Сталінградскім і Паўднёва-Заходняй франтах. Удзельнічаў у абароне Крыма і Данбаса, Сталінградскай бітве.
За мужнасць і гераізм, праяўленыя ў баях, указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 19 жніўня 1944 года прысвоена званне Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і медалі «Залатая Зорка».
Пасля вайны да 1950 года працягваў службу намеснікам камандзіра авіяэскадрыллі ў Далёкай авіяцыі. У 1962 годзе скончыў Ваенную акадэмію Генштаба.
У 1973—1980 гадах працаваў намеснікам начальніка Упраўлення аварыйна-выратавальных работ і аховы аэрапортаў Міністэрства грамадзянскай авіяцыі СССР, у 1981—1983 — начальнікам аддзела і начальнікам сектара ў Дзяржаўным навукова-даследчым інстытуце Грамадзянскай авіяцыі.
Дэпутат Вярхоўнага Савета Беларускай ССР 6-га склікання (1963—1967).
Жыў у Маскве. Пахаваны на Кунцаўскі могілках у Маскве.
Племя (фільм, 2014)
«Племя» («Пле́м'я») — украінскі драматычны фільм, зняты Міраславам Слабашпіцкім. У цэнтры сюжэту — жыццё глуханямых падлеткаў у інтэрнаце, іх адносіны паміж сабой і са знешнім светам.
У фільме граюць глухія і непрафесійныя акцёры, усе персанажы карыстаюцца мовай жэстаў, якія перакладзеныя агучкай або субтытрамі. Прэм’ера ў кінатэатрах Украіны адбылася 11 верасня 2014 года. Фільм з’яўляецца першай паўнаметражнай працай у кар’еры рэжысёра.
Карціна атрымала тры прызы, уключаючы Гран-пры ў паралельнай праграме «Тыдзень крытыкі» на Канскім кінафестывалі 2014 года. 14 верасня на 19-м Міланскім міжнародным кінафестывалі стужка была прызнана найлепшай мастацкай лентай 2014 года. Таксама фільм быў адным з прэтэндэнтаў ад Украіны на прэмію Оскар за найлепшы фільм на замежнай мове. Стваральнікам фільма, Міраславу Слабашпіцкаму і Валянціну Васяновічу, за выдатны ўклад у развіццё ўкраінскага кінамастацтва была прысуджана Дзяржаўная прэмія Украіны імя Аляксандра Даўжэнкі.
Вяз (Пінскі раён)
Вяз (, Вяз) — вёска ў Пінскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Загародскага сельсавета.
З 8 сакавіка 1960 года па 26 жніўня 2014 года вёска ўваходзіла ў склад Навадворскага сельсавета.
Гарнастаіўскі сельсавет (Рыпкынскі раён)
Гарнастіеўскі сельсавет (Горностаївська сільрада) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка і орган мясцовага самакіравання ў Рыпкынскім раёне Чарнігаўскай вобласці. Цэнтр сельсавета — вёска Гарнастаіўка.
Спіс касмічных запускаў у 2021 годзе
У гэтым спісе прыводзіцца інфармацыя аб запусках касмічных аб’ектаў у 2021 годзе, якія былі прызначаны для выхаду на калязямную арбіту або траекторыю ўцёкаў. Інфармацыя ўзята з адкрытых афіцыйных крыніц, атмасферныя і субарбітальныя выпрабавальныя палёты не ўключаны. Назвы аб’ектаў і запускаючых дзяржаў адпавядаюць даным, якія прадстаўляюцца краінамі ўдзельнікамі «Канвенцыі аб рэгістрацыі аб’ектаў, якія запускаюцца ў касмічную прастору», прынятай на Генеральнай Асамблеі ААН у 1974 годзе.
Цені забытых продкаў (фільм)
«Цені забытых продкаў» («Ті́ні забу́тих пре́дків») — украінскі мастацкі фільм рэжысёра Сяргея Параджанава, зняты ў 1964 годзе на Кіеўскай кінастудыі мастацкіх фільмаў імя Аляксандра Даўжэнкі, экранізацыя аднайменнай аповесці Міхаіла Кацюбінскага.
Фільм здымалі ў сапраўдных гуцульскіх хатах і ваколіцах сяла Крыварыўня Вэрхавынскага раёна Івана-Франкоўскай вобласці. Менавіта тут Міхаіл Кацюбінскі напісаў сваю аповесць.
NGC 7319
NGC 7319 (іншыя абазначэнні — PGC 69269, UGC 12102, IRAS22337+3342, MCG 6-49-41, NPM1G +33.0466, ZWG 514.64, HCG 92C, VV 288, ARP 319) — спіральная галактыка з перамычкай, находится ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дэісус (абраз з Рубеля)
Дэісус — абраз пачатку XVIII стагоддзя, які паходзіць з в. Рубель Столінскага раёна Брэсцкай вобласці. Захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь. Памер абраза —.
Апісанне
На абразе прадстаўлена кампазіцыя «трыморф», аналагічная той, што прадстаўлена на абразе з в. Хаціслаў Маларыцкага раёна, толькі на Евангеллі змешчаны іншы тэкст «Придите, благословенные Отца Моего, наследуйте Царство, уготованное…».
Сташаны
Сташа́ны (, Сташаны) — вёска ў Пінскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Навадворскага сельсавета.
NGC 7320
NGC 7320 (іншыя абазначэнні — PGC 69270, UGC 12101, VV 288, MCG 6-49-42, ARP 319, ZWG 514.63, HCG 92A) — спіральная галактыка ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Уваходзіць разам з галактыкамі NGC 7317, NGC 7318A, NGC 7318B і NGC 7319 у так званы Квінтэт Стэфана — групу з пяці галактык, чатыры з якіх сутыкаюцца і адной (NGC 7320), якая праецыюецца на іх, але бліжэйшая да нас.
Папаратнае
Па́паратнае (, Папоротное) — аграгарадок у Жлобінскім раёне Гомельскай вобласці, на аўтадарозе Жлобін — Светлагорск. Уваходзіць у склад Папаратнянскага сельсавета. За 18 кіламетраў на поўдзень ад Жлобіна, 104 кіламетры ад Гомеля, 7 кіламетраў ад чыгуначнай станцыі Мормаль.
Дэісус (абраз з Хаціслава)
Дэісус — абраз канца XVII стагоддзя, які паходзіць з в. Хаціслаў Маларыцкага раёна Брэсцкай вобласці. Захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь. Памер абраза —.
Апісанне
Адзін з найбольш старажытных абразоў Дэісуса тыпу «трыморф» на Беларусі. Асноўную частку кампазіцыі займае выява Хрыста, які сядзіць на чырвонай падушцы на прастоле з разной спінкай, у чырвоным хітоне з залатым і карычневым гімаціі. Правай рукой ён бласлаўляе, а левай трымае раскрытае Евангелле з чырвоным абрэзам і тэкстам: «Придите ко Мне все труждающиеся и обремененные, и Я успокою вас» ; «возьмите иго Мое на себя и научи…». Паабапал ад прэстола стаяць Маці Божая ў блакітным хітоне і чырвоным мафорыі і Ян Хрысціцель у мілоці да кален і зялёным гімаціі. Далоні іх напаўсагнутых рук указваюць на Хрыста. Ззаду прастола знаходзяцца два арханёлы, якія трымаюць у руках з манаграмай Хрыста: IУ на адным дыску і XУ на другім. Залаты фон абраза дэкараваны разным па ляўкасу густым раслінным арнаментам са стылізаванымі бутонамі кветак.
Улындо
Геаграфія і прырода
Востраў Улындо месціцца ў 130 км на ўсход ад Карэйскага паўвострава. З’яўляецца паверхняй падводнага стратавулкана, які ўтварыўся ў кайназойскую эпоху. Узбярэжжа скалістае, месцамі ўзвышаецца да 90 м. На поўначы вылучаецца невялікая раўніна. Астатняя частка сушы пакрыта гарамі. Найвышэйшая гара Сунгбонг дасягае 984 м.
Клімат мяккі марскі з сярэднегадавой колькасцю ападкаў 1383 мм. На ўзбярэжжы сярэдняя тэмпература студзеня +1,4 °C. У жніўні яна падвышаецца да +23,6 °C.
Улындо вядомы горнымі букавымі лясамі. Тут гняздуе каля 50 відаў птушак.
Гісторыя
На паўднёвым захадзе Улындо археолагамі знойдзены рэшткі паселішча бронзавага веку. Старажытныя насельнікі будавалі магільні ў форме дальменаў, ведалі выраб керамікі. У 512 г. востраў быў далучаны да дзяржавы Сіла. У XI ст. увайшоў у склад дзяржавы Каро.
У сярэднявеччы насельніцтва вострава цярпела ад нападаў кітайскіх і японскіх піратаў. У 1416 г. улады вырашылі перасяліць тубыльцаў на Карэйскі паўвостраў. Палітыка ўтрымання вострава без сталага насельніцтва працягвалася да канца XIX ст. У 1618 г. адбылася няўдалая спроба каланізацыі японцамі. У 1696 г. Такугава забаранілі сваім падданым ствараць на Улындо паселішчы.
У 1787 г. даследаваны французскай экспедыцыяй на чале Ж. Ф. Лаперуза.
У 1884 г. востраў зноў быў населены карэйцамі. У 1938 г. на Улындо пачала працаваць метэаралагічная лабараторыя.
Эканоміка
Асноўнымі заняткамі жыхароў Улындо з’яўляюцца рыбалоўства і абслугоўванне турыстаў. На востраве працуе аэрапорт Улын. Уздоўж узбярэжжа пабудавана вузкая дарога з аднабаковым рухам, што ўключае некалькі тунэляў даўжынёй да 460 м. Частку патрэб насельніцтва ў электрычнасці забяспечваюць ветраныя электрастанцыі.
Пэтрыкіўскі роспіс
Пэтрыкіўскі роспіс альбо Пэтрыкіўка (Петриківський розпис) — украінскі дэкаратыўна-арнаментальны народны жывапіс, які сфармаваўся на Днепрапятроўшчыне ў пасёлку Пэтрыкіўка (Петриківка), адкуль і паходзіць назва гэтага віду мастацтва.
Асобныя рэчы з узорамі ў стылі пэтрыкіўскага роспісу захаваліся яшчэ з 18 стагоддзя. Аднак у сучасным разуменні гэты кірунак сфармаваўся ў канцы 19 стагоддзя — пачатку 20 стагоддзя. Паходжанне пэтрыкіўскага роспісу звязваюць з казацтвам і засяленнем Днепрапятроўшчыны выхадцамі з Палтаўшчыны, Слабажаншчыны і Падолля ў 18 стагоддзі і ў першай палове 19 стагоддзя. Аднак невядома, дзе і калі менавіта развіліся традыцыі, якія ляглі ў аснову гэтага кірунку жывапісу.
Пэтрыкіўскі роспіс — не толькі народнае мастацтва, які захоўвае традыцыі аздаблення ўкраінскага жылля, але і сучасны жывапіс, які развіваецца і набывае новыя рысы.
Алімпіяда Адамаўна Трыгубовіч
Алімпіяда Адамаўна Трыгубовіч (, в. Ленявічы, злілася з в. Карзуны, Капыльскі раён, Мінская вобласць —, в. Астрэйкі, Капыльскі раён) — беларускі работнік сельскай гаспадаркі (свінарка), Герой Сацыялістычнай Працы (1966)
Біяграфія
Нарадзілася ў засценку Ленявічы (цяпер вёска Карзуны Капыльскага раёна Мінскай вобласці) у сям’і сялян.
Пасля заканчэння пачатковай школы працавала ў калгасе «Чырвоны баец». Перажыла нямецка-фашысцкую акупацыю. Пасля вызвалення Капыльскага раёна прымала актыўны ўдзел у аднаўленні разбуранага калгаса. Працавала ў паляводстве, на жывёлагадоўчай ферме.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 22 сакавіка 1966 года за дасягнутыя поспехі ў развіцці жывёлагадоўлі, павелічэнні вытворчасці і нарыхтовак мяса, малака, яек, воўны і іншай прадукцыі было прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і залатога медаля «Серп і Молат».
Працавала жывёлаводам да выхаду на заслужаны адпачынак у 1971 годзе. Прымала актыўны ўдзел у грамадскім жыцці, выбіралася дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР, мясцовых Саветаў дэпутатаў працоўных.
Узнагароды
Узнагароджана ордэнам Леніна, медалямі. Імя А. А. Трыгубовіч занесена ў Кнігу народнай славы Капыльскага раёна.
Аляксей Сямёнавіч Шаўроў
Аляксе́й Сямё́навіч Шаўро́ў (, в. Шабуні —, г. ) — беларускі партыйны і дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Скончыў Віцебскі прамыслова-эканамічны тэхнікум (1924), Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (1930), прамыслова-эканамічны факультэт.
У 1924—1926 старшыня Юравіцкага спажывецкага таварыства Полацкага раёна, з 1930—1934 інспектар ЦКК Наркамата РСІ БССР, пасля інструктар гандлёвага аддзела ЦК КП(б)Б, у 1937—1938 інструктар аддзела кадраў Мінскага гаркама партыі. У красавіку 1938 года быў прызначаны народным камісарам гандлю БССР, начальнік Галоўгандлю, у снежні 1940 года прызначаны намеснікам старшыні Савета Народных Камісараў Беларускай ССР. У часы Вялікай Айчыннай вайны начальнік аддзела забеспячэння Беларускага штаба партызанскага руху, пасля вайны намеснік старшыні Савета Народных Камісараў Беларускай ССР, начальнік Белглаўрыбпрама, першы намеснік міністра прамысловасці тавараў шырокага спажывання БССР, міністр прамысловасці харчовых тавараў БССР, міністр гандлю БССР, намеснік Старшыні Савета Міністраў БССР.
Член ЦК КПБ (1949—1952, 1960—1971), кандыдат у члены ЦК КПБ (1949—1952, 1960—1971), Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 2—7 скліканняў.
Ушанаванне памяці
Імём А. С. Шаўрова названа вуліца ў Віцебску.
NGC 7320A
NGC 7320A — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Шчэдрык (Мікалай Леантовіч)
Арыгінал
Ще́дрик, щедри́к, ще́дрівочка, При́летіла ла́стівочка, Ста́ла собі́ ще́бетати, Го́сподаря ви́кликати: «Вийди, вийди, господарю, Подивися на кошару, - Там овечки покотились, А ягнички народились. В тебе товар весь хороший, Будеш мати мірку грошей, Хоч не гроші, то полова, В тебе жінка чорноброва.» Щедрик, щедрик, щедрівочка, Прилетіла ластівочка.
Іван Дзмітрыевіч Папанін
Іван Дзмітрыевіч Папанін (, Севастопаль, Расійская Імперыя —, Масква, РСФСР) — савецкі палярны даследчык. Двойчы Герой Савецкага Саюза (1937, 1940). Контр-адмірал (1943).
Біяграфія
Нарадзіўся 26 лістапада 1894 года ў Севастопалі. У 1920-21 гг., падчас «Чырвонага тэрора» ў Крыме, служыў камендантам крымскай ЧК пад кіраўніцтвам Разаліі Зямлячкі. У 1932—35 гг. начальнік палярных станцый у бухце Ціхая на Зямлі Франца-Іосіфа і на мысе Чэлюскін. У 1937—38 гг. начальнік першай навукова-даследчай станцыі «Паўночны полюс» на дрэйфуючай ільдзіне ў цэнтральнай Арктыцы. У 1939—46 гг. начальнік Галоўнага паўночна-марскога шляху, у 1952—72 гг. дырэктар Інстытута біялогіі ўнутраных вод АН СССР. Член Каралеўскага геаграфічнага таварыства Вялікабрытаніі (з 1957). Памёр 30 студзеня 1986 года ў Маскве. Пахаваны ў Маскве на Новадзявочых могілках.
Ушанаванне памяці
Імем Папаніна названы мыс на паўвостраве Таймыр, горы ў Антарктыдзе, падводная гара ў Ціхім акіяне, вуліцы ў розных населеных пунктах дзяржаў былога СССР, у тым ліку — вуліца ў Мінску.
Яніна Канстанцінаўна Дзямідчык
Яніна Канстанцінаўна Дзямі́дчык (у дзявоцтве Скурато́віч; нар., в. Слабада, Смалявіцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі работнік сельскай гаспадаркі (кіраўнік ільнаводчага звяна), Герой Сацыялістычнай Працы (1966).
Біяграфія
З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны засталася на часова акупіраванай тэрыторыі, працавала ў бацькоўскай гаспадарцы. Пасля вызвалення раёна працягнула вучобу і скончыла пяць класаў школы.
У 1946 годзе пачала працаваць у мясцовым калгасе імя С. М. Будзёнага (з 1958 калгас «1 Мая»). Актыўна ўдзельнічала ў аднаўленні гаспадаркі, разбуранай у перыяд нямецкай акупацыі. Была занята на розных работах у паляводстве, затым перайшла ў адно з ільнаводчых звёнаў, якія былі створаны ў калгасе.
Ініцыятыўная і адказная працаўніца, добры арганізатар, у 1960 годзе узначаліла льнаводчае звяно. Каб як мага лепш авалодаць прафесіяй мэтанакіравана занялася самаадукацыяй. Па вечарах наведвала заняткі ў агранамічным гуртку, знаёмілася з публікацыямі вядомых ільнаводаў, навукоўцаў-аграномаў. У кароткі тэрмін ільнаводы звяна на чале з Я. К. Скуратовіч здолелі дасканала авалодаць майстэрствам вырошчвання гэтай селькагаспадарчай культуры. Неаднаразова выходзілі прызёрамі альбо пераможцамі штогадовага сацыялістычнага раённага спаборніцтва. У завяршальным годзе сямігодкі імі было сабрана па 6 цэнтнераў валакна і 8 цэнтнераў насення льну з кожнага гектара.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 30 красавіка 1966 года за поспехі, дасягнутыя ў павелічэнні вытворчасці і нарыхтовак ільну, было прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і залатога медаля «Серп і Молат».
Неаднаразова прымала ўдзел у працы Выставы дасягненняў народнай гаспадаркі СССР, была ўзнагароджана дыпломамі Галоўнага выставачнага камітэта. З 1978 года загадвала пунктам па водпуску кармоў на жывёлагадоўчай ферме. У 1994 годзе выйшла на заслужаны адпачынак.
Выбіралася дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР (1967—1971), Мінскага абласнога Савета дэпутатаў працоўных, была ўзнагароджана ордэнам Леніна, медалямі. У 2007 годзе стала Ганаровым грамадзянінам Смалявіцкага раёна.
Мікалай Аляксандравіч Макаед
Мікала́й Алякса́ндравіч Макае́д (, в. Бялевічы Слуцкі раён —, г. ) — беларускі дзяржаўны дзеяч, міністр гандлю БССР (1981—1987).
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя. В. У. Куйбышава (1961), Акадэмію грамадскіх навук пры ЦК КПСС (1983).
З 1957 года на працы ў Мінскім гархарчгандлі, пачынаў з пасады таваразнаўца, потым стаў старшым інспектарам па гандлі. У 1961 годзе быў пераведзены на працу ва ўпраўленне гандлю Мінскага гарвыканкама.
У Міністэрстве гандлю БССР працаваў з 1975 года, спачатку намеснікам міністра, а затым міністрам. У 1987 годзе быў прызначаны намеснiкам Старшыні Савета Міністраў БССР. На гэтай пасадзе працаваў да 1990 года. Пастановай Савета Міністраў Беларускай ССР ад 27 ліпеня 1990 года быў прызначаны першым намеснікам Старшыні Дзяржаўнага камітэта БССР па знешніх эканамічных сувязях.
Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 11 склікання.
Андрэй Іосіфавіч Богдан
Андрэй Богдан (нар. 3 снежня 1976, Львоў, СССР) — украінскі юрыст, кіраўнік Офіса прэзідэнта Украіны (21 мая 2019 года — 11 лютага 2020, да 25 чэрвеня 2019 года быў кіраўніком Адміністрацыі). Заслужаны юрыст Украіны.
Чухава
Чу́хава (, Чухово) — вёска ў Пінскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Навадворскага сельсавета.
У 1940—1960 гадах цэнтр Чухаўскага сельсавета.
Capniidae
Capniidae — сямейства насякомых з атраду вяснянак.
Апісанне
У даўжыню гэтыя вяснянкі могуць быць ад 5 да 25 мм. Цела цёмнаафарбаванае. Цэркі вусікападобныя і складаюцца з 7-8 сегментаў. Крылы празрыстыя, на брушку ляжаць плоска, часам скарочаныя.
Роды
У сусветнай фауне 315 відаў з 17 родаў.
Распаўсюджанне
Сустракаюцца ў Галарктыцы і Неатропіцы.
NGC 7320B
NGC 7320B (іншыя абазначэнні — PGC 69346, ZWG 514.72) — спіральная галактыка ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Тайланд
Тайла́нд, Каралеўства Тайланд — краіна ў Паўднёва-Усходняй Азіі. Мяжуе з М’янмай на поўначы, з Лаосам на поўначы і ўсходзе, з Камбоджай на ўсходзе, з Малайзіяй на поўдні, таксама з поўдня абмываецца Сіамскім залівам і Андаманскім морам.
Тайланд — канстытуцыйная манархія. Кароль Тайланда — Пхуміпон Адульядэт, дзясяты кароль дынастыі Чакры, правіць з 1946 (найбольшы тэрмін у гісторыі краіны). Кароль з'яўляецца кіраўніком дзяржавы, вярхоўным галоўнакамандуючым, абаронцам будызму і гарантам усіх рэлігій.
У Тайландзе назіраўся хуткі эканамічны рост у перыяд паміж 1985 і 1995 гадамі, і ў цяперашні час краіна з'яўляецца індустрыяльнай і найбуйнейшым экспарцёрам. Турызм таксама ўносіць значны ўнёсак у эканоміку Тайланда, гэта значыць краіна з'яўляецца радзімай многіх вядомых турыстычных курортаў. У Тайландзе знаходзяцца каля 5,2 млн легальных і нелегальных мігрантаў, таксама ў краіне пражывае невялікая колькасць іншаземцаў з развітых краін.
Геаграфія
Тайланд — дзяржава размешчаная ў Паўднёва-Усходняй Азіі, на паўвостравах Індакітай і Малака, з захаду мае выхад да ўзбярэжжа Андаманскага мора з усходу да Сіямскага заліву і Паўднёва-Кітайскага мора. Тэрыторыя краіны выцягнутая з поўначы на поўдзень (адлегласць ад крайняга паўночнага пункту да крайняга паўднёвага — 1860 км).
Больш за палавіну тэрыторыі Тайланда займаюць нізінныя раўніны, у т.л. Менамская нізіна. У паўднёвай, звужанай частцы — раўніны з астраўнымі гарамі і кражамі. На ўсходзе ляжыць плато Карат. На поўначы і захадзе горы Кхунтхан, Танентаўнджы і інш. Найбольшая вышыня 2576 м (г. Інтханон). Карысныя выкапні: алавяныя, вальфрамавыя. свінцовыя, цынкавыя, магніевыя, жалезныя руды, нафта, прыродны газ, буры вугаль, калійныя солі, каштоўныя камяні.
Дзякуючы цэнтральнаму размяшчэнню ў Паўднёва-Усходняй Азіі і самай вялікай працягласці сярод краін рэгіёна з поўначы на поўдзень, Тайланд мае самы разнастайны ў рэгіёне клімат, ураджаі асноўных сельскагаспадарчых культур збіраюцца некалькі разоў на год, а турыстычны сезон пераходзіць з адной кліматычнай зоны ў другую, робячы Тайланд краінай прыдатнай для турызму ўвесь год. Лясы займаюць 10 % тэрыторыі краіны: на поўначы трапічныя лістападныя, на поўдні — трапічныя вечназялёныя.
Рачная сетка густая, рэкі паўнаводныя, бываюць паводкі. Галоўныя рэкі Менам-Чао-Прая і Меконг (на мяжы з Лаосам).
Клімат
Клімат Тайланда — вільготны трапічны і субэкватарыяльны. Гэта тлумачыцца размяшчэнньем большай частцы краіны ў трапічным і субэкватарыяльным паясах і ўплывам паўднёва-заходняга і паўночна-ўсходняга мусонаў. Адлегласць паміж крайнім паўночным і крайнім паўднёвым пунктамі Тайланда — 1860 км, а перапад шырот — каля 15 км. Такая працягласць з поўначы на ​​поўдзень робіць клімат Тайланда адным з самых разнастайных у Паўднёва-Усходняй Азіі. Паўднёва-заходні мусон прыносіць дажджы і адносную прахалоду ў канцы мая і сярэдзіне ліпеня. Да лістапада дажджы спыняюцца, і надыходзіць «халаднавата сухі» сезон, які працягваецца да сярэдзіны лютага. У гэты час адбіваецца і ўплыў паўночна-ўсходняга мусона, які не кранае паўночную, паўночна-ўсходнюю і цэнтральную часткі Тайланда непасрэдна, аднак прыносіць прахалоду. Пасля паслаблення мусонаў, у лютым—траўні, надыходзіць моцная спякота, прычым вільготнасць паветра паступова павялічваецца аж да пачатку новага мусоннага сезона, а затым цыкл паўтараецца зноў.
Працягласць сезону дажджоў вызначыць вельмі цяжка. Звычайна ён пачынаецца ў траўні—чэрвені і можа працягвацца да лістапада. У цэнтры краіны і на ўсходнім узбярэжжы моцныя дажджы ідуць у жніўні—верасні. Кастрычнік з'яўляецца звычайна апошнім месяцам вільготнага сезону, калі значныя аб'ёмы вады ўжо назапасіліся ў ірыгацыйных і гарадскіх дрэнажных сістэмах, у выніку чаго пры нячастых і не вельмі моцных дажджах адбываюцца даволі моцныя паводкі. У прыватнасці, калі рака Чаопрая выходзіць з берагоў, некаторыя кварталы Бангкока бываюць затопленыя, бо каля траціны горада знаходзіцца ніжэй за ўзровень мора. Сезон дажджоў у Тайландзе непараўнальны з аналагічным часам года ў іншых краінах Паўднёва-Усходняй Азіі. Вядома, грунтавыя дарогі робяцца непраходнымі, а над трапічнымі пляжамі частку дня вісяць хмары, тым не менш, яны прапускаюць дастатковую колькасць ультрафіялетавых прамянёў, каб прагрэць паветра, мора і пясок пляжаў.
Сярэднія тэмпературы на раўнінах 22—29°C, на паўвостраве Малака 27—29°С, у гарах на поўначы зімой да 10—15°C. Ападкі ад 1000—2000 мм на раўнінах да 5000 мм у гарах за год; сухі сезон працягваецца з лістапада да красавіка.
Прырода
Пад лесам каля чвэрці тэрыторыі. Пераважаюць лістападныя трапічныя лясы, у больш вільготных раёнах — вечназялёныя трапічныя лясы, на плато Карат — саванны, ксерафітныя рэдкалессі і хмызнякі. У складзе жывёльнага свету слон, насарог, тыгр, тапір, малпы (гібоны, макакі), дзікія быкі і інш., шмат паўзуноў.
Створаны нацыянальныя паркі Тхунгсалэнглуанг (уключаны ЮНЕСКА у спіс Сусветнай спадчыны), Кхаўяй і інш.; запаведнікі.
Гісторыя
Тэрыторыя Тайланда заселена чалавекам з часоў палеаліту. Першыя дзяржаўныя ўтварэнні ўзніклі ў IV—VIII ст. у плямён мон-кхмераў. 3 канца I тыс. н.э. пачалася міграцыя на тэрыторыю Тайланда з Паўднёвага Кітая тайскіх плямён, якія да XI—XII ст. сталі тут найбуйнешпым этнасам і стварылі некалькі княстваў, што былі ў васальнай залежнасці ад кхмераў.
У 1238 тайскія княствы нанеслі паражэнне кхмерам і аб'ядналіся ў дзяржаву Сукатаі. У XIV ст. Сукатаі распалася і пачалося ўзвышэнне дзяржавы Сіям (Аютыя). У XV—XVII ст. у выніку войнаў з суседзямі Сіям павялічыў сваю тэрыторыю і да канца XVIII ст. стаў найбуйнейшай дзяржавай Індакітая, якая побач з уласна тайскімі землямі ўключала частку тэрыторыі Лаоса і Камбоджы.
3 XVI ст. Тайланд — аб'ект каланіяльнай экспансіі еўрапейцаў, асабліва французаў. У 1688 народны рух прывёў да выгаання еўрапейцаў і «закрыцця» для іх краіны. У 1782 да ўлады прыйшла дынастыя Чакры, прадстаўнікі яхой і сёння кіруюць Тайландам.
У XIX ст. Сіям стаў «буферам» паміж каланіяльныі ўладаннямі Вялікабрытаніі і Францыі, якія навязвалі яму нераўнапраўныя дагаворы. Але Сіям захаваў незалежнасдь дзякуючы палітыцы караля Чулалангкорна (Рамы V, 1868—1910), які мадэрнізаваў краіну на еўрапейскі ўзор і выкарыстоўваў супярэчнасці паміж каланіяльнымі дзяржавамі. У 1904—36 Сіям дамогся скасавання нераўнапраўных дагавораў. У выніку дзяржаўнага перавароту 24.6.1932 у краіне ўсталявалася канстытуцыйная манархія, у 1939 перайменавана ў Тайланд.