cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Фабіян Малішоўскі
Біяграфія
З 1629 г. — прыёр дамініканскага манастыра ў Стоўбцах, з 1634 г. — правінцыял тагачаснай рускай правінцыі, у 1640—1644 гг. — зноў прыёр у Стоўбцах. Тут у 1640 г. пабудавана мураваная святыня пад іменем святога Казіміра, аздобленая каменнымі алтарамі.
Ушанаванне
У 1741 г. віленскі біскуп Міхаіл Зяньковіч даў загад перанесці цела айца Фабіяна ў склеп фундатараў, які знаходзіўся пад капліцай святога Дамініка. Правінцыял ордэна айцец Рэмігіюш Бабінскі занатаваў кароткае апісанне жыцця айца Фабіяна, якое абапіралася на апавяданні старых айцоў-законнікаў. Так з’явілася «Кніга жыцця» — спіс 150 цудаў і ласкаў, што адбыліся пры дапамазе айца Фабіяна на працягу 1742—1757 гг.
Фабіян Малішоўскі быў пахаваны ў крыпце пабудаванай ім святыні. Як сведчаць гістарычныя дакументы, на месцы пахавання манаха адбываліся цуды, што давала падставы для распачацця яго беатыфікацыйнага працэсу.
У 1833 г. манастыр у Стоўбцах закрылі. Касцёл перайшоў свецкаму духавенству. Пазней у ім была праваслаўная царква. Культ айца Фабіяна ўсё роўна існаваў, да таго ж і сярод праваслаўных. Аднак «зверху» прыйшоў загад, «польскага святога» ліквідаваць, і гроб закапалі.
У 1920 г. польскі ўрад аддаў святыню католікам, якія рашылі адшукаць цела айца Фабіяна. У лістападзе 1922 труна з целам была знойдзена. 27 сакавіка 1927 г. пачаўся беатыфікацыйны працэс.
У 1958 годзе храм быў узарваны. Астанкі Фабіяна Малішоўскага ўдалося адшукаць толькі ў 2021 годзе. Што гэта менавіта астанкі святара пацвердзілі эксперты Следчага камітэта, якія правялі шэраг экспертыз.
9 снежня 2022 года ў Стоўбцах адбылася цырымонія перадачы і перапахавання ў новазбудаваным касцёле Святога Казіміра рэшткаў Фабіяна Малішоўскага.
Кярэверэ (прыпыначны пункт)
Кярэверэ (Kärevere) — прыпыначны пункт Эстонскай чыгункі ў воласці Цюры павета Ярвамаа. Знаходзіцца ў вёсцы Кярэверэ на лініі Талін — Вільяндзі.
Ісус і самаранка
«Ісус і самаранка» — скульптура на Саборнай плошчы ў горадзе Глыбокае.
Гісторыя
23 красавіка 2014 года, калі горад святкаваў сваё 600-годдзе, адбылося адкрыццё і асвячэнне помніка. Скульптурная кампазіцыя ўпрыгожыла Саборную плошчу. Гэта месца сімвалічнае тым, што насупраць адзін аднаго тут узвышаюцца каталіцкі і праваслаўны храмы.
Ідэя належыць скульптару Вячаславу Долгаву. Аўтарамі скульптуры з’яўляюцца Мікалай Сталяр і Яраслаў Парахневіч.
Апісанне
Скульптура з’яўляецца сімвалам духоўнасці, простага чалавечага слова, супакою паміж народамі. Вада — гэта сімвал праўды, ісціны, вечнасці, якія ўзвышаюць свядомасць чалавецтва.
Аўгсбург (раён)
Аўгсбург (ням. Landkreis Augsburg) — раён у Германіі. Цэнтр раёна - горад Аўгсбург. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Швабія. Займае плошчу 1071,13 кв. км. Насельніцтва 241381 чал. Шчыльнасць насельніцтва 225 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 09 7 72.
Раён падзяляецца на 46 абшчын.
Чэрняхіўка (Ніжынскі раён)
Чэрняхіўка (Черняхі́вка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзяць у склад Вэрцііўскай вясковай абшчыны.
У ХІХ стагоддзі сяло Чэрняхіўка было ў складзе Вэрцііўcкай воласці Ніжынcкага павета Чарнігаўскай губерні.
Эгертан (універсітэт)
Эгертан (Egerton) — адзін з найбуйнейшых універсітэтаў Усходняй Афрыкі. Размешчаны ў гарадах Накуру і Нджора (каля Накуру) у Кеніі.
Гісторыя
Універсітэт Эгертан быў заснаваны брытанцам лордам Морысам Эгертанам у 1939 г. як вышэйшая сельскагаспадарчая школа для белай моладзі ва Усходняй Афрыцы. У 1956 г. на аснове школы быў створаны сельскагаспадарчы коледж, у 1987 г. - універсітэт.
Сістэма адукацыі
Універсітэт Эгертан мае трохступеністую сістэму адукацыі:
Па іх заканчэнню надаюцца званні бакалаўра (BСh), магістра (MA) і доктара (PhD, RnD, MD).
Акрамя таго, універсітэт арганізуе падрыхтоўчыя курсы і курсы павышэння кваліфікацыі. Адукацыя вядзецца на англійскай мове і мове суахілі.
Шылонг
Шылонг (Shillong, शिलांग, শিলং) — горад на крайнім паўночным усходзе Індыі, сталіца штата Мегхалая. Адміністрацыйны цэнтр акругі Усходнія горы Кхасі. Шылонг размешчаны ў цэнтральнай частцы плато Шылонг, адзінай паднятай горнай структуры ў паўночнай частцы Індыйскага шчыта. Шылонг атачаюць сасновыя лясы. Сярэдняя вышыня над узроўнем мора — 1 496 м. Найвышэйшы пункт горада — пік Шылонг вышынёй 1 966 м. За 60 км ад Шылонга знаходзіцца адно з самых вільготных месцаў зямнога шара горад Чэрапунджы — 12 тысяч мм ападкаў у год, хоць у самім Шылонгу выпадае 2400 мм ападкаў. Горнакліматычным курорт.
Кур’янава
Кур’янава — тапонім.
Сяргей Яўгенавіч Рассадзін
Сяргей Яўгенавіч Рассадзін (,  —, ) — беларускі гісторык, археолаг, крыніцазнавец, геральдыст; доктар гістарычных навук (1999), прафесар гісторыі (2009).
Біяграфія
Скончыў у 1981 годзе гісторыка-філалагічны факультэт Гомельскага дзяржаўнага ўніверсітэта (гісторык, выкладчык гісторыі і грамадазнаўства). У 1981—1984 гадах навучаўся ў аспірантуры Інстытута гісторыі Акадэміі навук (АН) БССР. На фарміраванне гістарычнага светапогляду найбольшы ўплыў аказалі Х. Артэга-і-Гасет, Л. Н. Гумілёў, Э. М. Загарульскі, Г. Косіна, А. Р. Мітрафанаў, В. І. Сычоў.
У 1990 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю «Мілаградская культура (актуальныя праблемы даследавання)», навуковы кіраўнік — прафесар Л. Д. Побаль. У 1999 годзе абараніў доктарскую дысертацыю «Плямёны і народы „заскіфскай“ Поўначы і Паўночнага Усходу». Дацэнт (2005). Прафесар (2009). Малодшы навуковы супрацоўнік, навуковы супрацоўнік, старшы навуковы супрацоўнік Інстытута гісторыі АН БССР; галоўны спецыяліст, начальнік аддзела Камітэта па архівах і справаводстве пры Савеце Міністраў Рэспублікі Беларусь.
З 2002 года — прафесар кафедры гісторыі Беларусі і паліталогіі факультэта інфармацыйных тэхналогій Беларускага дзяржаўнага тэхналагічнага ўніверсітэта.
У 2002—2012 гадах член Геральдычнага савета пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь.
Стыпендыят Германскага археалагічнага інстытута (2007).
Навуковыя інтарэсы: археалогія; старажытная, сярэдневяковая, новая гісторыя; геральдыка. Арганізаваў і ўзначальваў Лаўрышаўскія археалагічныя экспедыцыі. Аўтар больш чым 300 прац.
Дыльмун
Існуюць розныя навуковыя меркаванні аб лакалізацыі старажытнага Дыльмуна. З канца XIX ст. выказвалася думка, што Дыльмунам трэба лічыць востраў Бахрэйн. У нашы дні афіцыйныя ўлады Бахрэйна называюць Дыльмунам рэшткі старажытнай цывілізацыі канца 4 — сярэдзіны 1 тысячагоддзяў да н. э., адкрытай археолагамі. Рэшткі старажытнага горада Калат-аль-Бахрэйн, унесеныя ў спіс Сусветнай спадчыны, у дакументах ЮНЕСКА таксама названы сталіцай Дыльмуна.
Дыльмунам або часткай Дыльмуна мог быць востраў Файлака ў Кувейце. Падчас раскопак у 1958 — 1963 гг. дацкія археолагі выявілі на ім камень з выбітым імям бога Анзака, якога шумеры лічылі вярхоўным бажаством дыльмунцаў. Аднак вядома, што гэтага бога таксама шанавалі ў Эламе, так што камень маглі пакінуць выхадцы з гэтай краіны.
Лісавэ (Ніжынскі раён)
Лісавэ (Лі́сове) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзяць у склад Вэрцііўскай АТГ.
Богуслаў Собатка
Бо́гуслаў Со́батка (Bohuslav Sobotka; нар., Тэльніцы, акруга Брно-прыгарад, Чэхаславакія) — чэшскі палітык, міністр фінансаў у 2002—2006, выконваючы абавязкі кіраўніка Чэшскай сацыял-дэмакратычнай партыі ў 2005—2006 і з 2010 года. З 17 студзеня 2014 года па 6 снежня 2017 — прэм’ер-міністр Чэхіі.
У 1995 годзе скончыў юрыдычны факультэт Масарыкава ўніверсітэта ў Брно, дзе вучыўся разам са Здэнекам Коўдзелкай.
У 1996 годзе быў упершыню абраны ў Палату дэпутатаў. 15 ліпеня 2002 года стаў міністрам фінансаў ва ўрадзе Уладзіміра Шпідлы, захаваў сваю пасаду ў кабінетах Станіслава Гроса і Іржы Параўбека; сышоў у адстаўку пасля паражэння ЧСДП на выбарах 2006 года.
Двойчы — у 2003—2004 і 2005—2006 гадах — быў віцэ-прэм’ерам урада. Пасля адстаўкі Станіслава Гроса Собатка часова выконваў абавязкі кіраўніка партыі да партыйных выбараў (на іх перамог Параўбек). Пасля няўдалага выступлення ЧСДП на парламенцкіх выбарах 2010 года і адстаўкі Параўбека з пасады старшыні партыі Собатка зноў стаў выконваючым абавязкі кіраўніка партыі. У сакавіку 2011 года абраны старшынёй партыі. Таксама Собатка ўзначальвае фракцыю ЧСДП у Палаце дэпутатаў.
17 студзеня 2014 года прызначаны прэм’ер-міністрам Чэхіі.
Жанаты, мае дваіх дзяцей.
Дзежгань
Дзежгань (Dzierzgoń, Christburg — Хрыстбург) — горад на поўначы Польшчы, размешчаны за 90 км на паўднёвы ўсход ад Гданьска і за 275 км ад Варшавы. Уваходзіць у склад Штумскага павета Паморскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Дзежгань. Займае плошчу 3,9 км², насельніцтва 5,4 тыс. чалавек (на 2019).
Чарнавусы
Чарнаву́сы (, Черноусы) — вёска ў Мсціслаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Ракшынскага сельсавета.
Русінаўцы
Ру́сінаўцы (, Русиновцы) — вёска ў Мастоўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дубненскага сельсавета.
У 1940—1965 гадах цэнтр Русінавецкага сельсавета. Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Харціцкага сельсавета.
Ашафенбург (раён)
Ашафенбург (Landkreis Aschaffenburg) — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Ашафенбург. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Ніжняя Франконія. Займае плошчу 699,34 кв. км. Насельніцтва 175255 чал. Шчыльнасць насельніцтва 251 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 9 06 71.
Раён падзяляецца на 32 абшчыны.
Дубалугіўка
Дубалугіўка (Дуболу́гівка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзяць у склад Вэрцііўскай вясковай абшчыны.
Юрый Рубцоў
Юрый Рубцоў (нар. 29.7.1961, Гомель, Беларусь) — грамадскі актывіст, член незалежнага прафсаюзу РЭП, палітвязень Беларусі, вязень сумлення.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Гомелі, Беларусь. Адукацыя сярэдняя. Прафесійны кіроўца. Служыў у Савецкай арміі ў ракетных войсках. Пабываў у Афганістане, але маўчаў пра гэта да распаду СССР, так як даваў падпіску пра неразгалошванне, і афіцыйна служыў толькі ў Калініне.
Апошні час працаваў кіроўцам на прадпрыемстве «Цэнтр будаўніцтва і рамонту» ў Гомелі.
Храналогія пераследу
Неаднаразова затрымліваўся супрацоўнікамі міліцыі за надпісы з палітычным зместам на майках. 3 лістапада 2013 г. Ю. Рубцова затрымлівалі пасля мітынгу ў Курапатах, на які ён прыйшоў у майцы з надпісамі спераду — «Лукашэнка, сыходзь», ззаду — «Чатыры разы прэзідэнт — не! Гэта не прэзідэнт, а цар-самазванец!». Тады Ю. Рубцоў быў асуджаны на трое сутак арышту. 6 лістапада, пасля выхаду з ЦІП, быў дастаўлены ў Маскоўскі РУУС, дзе майка была прымусова канфіскавана.
07 лістапада 2013 г., падчас мерапрыемства па адзначэнні ўладамі гадавіны кастрычніцкай рэвалюцыі каля помніка У. Леніну на цэнтральнай плошчы ў Гомелі, Ю. Рубцоў быў затрыманы за майку з надпісам «За Беларусь — без кантрактаў». Яго затрымалі для высвятлення асобы, затым адпусцілі, але не падпускалі да помніка.
Падчас акцыі «Чарнобыльскі шлях−2014» у Мінску 26 красавіка 2014 г. быў у майцы з надпісам «Лукашенко, уходи!». Пасля акцыі быў затрыманы супрацоўнікамі міліцыі.
28 красавіка 2014 г. яго прывезлі ў суд Савецкага раёна г. Мінску для разгляду адміністрацыйных пратаколаў па артыкулах 17.1 КаАП РБ (дробнае хуліганства) і 23.4 КаАП РБ (непадпарадкаванне законным патрабаванням службовых асоб). Пры гэтым яшчэ пасля затрымання з Ю. Рубцова знялі майку. Аголеным па пояс яго прывялі да суддзі, Кірыла Палулеха, пры гэтым амаль нікога не пусцілі на разгляд адміністрацыйнай справы. Суддзя ў гэтым выпадку не прыняў ніякіх захадаў, скіраваных на абарону яго правоў, а таксама праігнараваў яго просьбы выдаць яму акуляры для азнаямлення з матэрыяламі справы. У сувязі з грубым парушэннем сваіх правоў Ю. Рубцоў назваў падобныя судовыя працэсы «судзілішчам», а суддзяў, якія выносяць незаконныя судовыя рашэнні, «падонкамі». У выніку ён атрымаў максімальны тэрмін адміністрацыйнага арышту ў 25 сутак (цягам якіх трымаў галадоўку ў ЦІПе). Пасля, па заяве суддзі К. Палулеха, была ўзбуджана крымінальная справа па артыкуле 391 КК РБ (абраза суддзі або народнага засядацеля).
16 верасня 2014 г. пачаўся працэс над Ю. Рубцовым. 6 кастрычніка 2014 г. Ю. Рубцоў быў асуджаны судом Цэнтральнага раёна г. Мінска, суддзя Наталля Вайцяховіч, на 1 год і 6 месяцаў абмежавання волі з накіраваннем ва ўстанову адкрытага тыпу.
У аснову вынесенага прысуду былі пакладзены выключна паказанні супрацоўнікаў міліцыі (у тым ліку тых, якія “сведчылі” на працэсе 28 красавіка), сакратара судовага пасяджэння і самога суддзі К. Палулеха. Ні падчас папярэднягя следства, ні падчас судовага разбіральніцтва не быў дапытаны як сведка адвакат Ю. Рубцова, якія ўдзельнічаў падчас разгляду адміністрацыйнай  справы 28 красавіка.
Праваабарончы цэнтр «Вясна» і РГА «Беларускі Хельсінкскі камітэт» у сумеснай заяве прызналі Ю. Рубцова палітычным вязнем. Яны абвясцілі, што пераслед Ю. Рубцова наўпрост звязаны з незаконнай практыкай адвольных затрыманняў і з’яўляецца палітычна матываваным. Праваабаронцы запатрабавалі вызвалення Ю. Рубцова і перагляду яго справы ў адпаведнасці з прынцыпамі справядлівага судовага разбіральніцтва.
Міжнародная праваабарончая арганізацыя Human Rights Watch ў 2015 г. патрабавала ад беларускага ўрада неадкладна вызваліць Ю. Рубцова і іншых палітвязняў.
З 21 снежня 2014 г. адбываў пакаранне ў в. Куплін Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці ў куплінскай спецкамендатуры №7. У 2011 — 2013 гг. на гэтай “хіміі”  адбываў пакаранне палітычны зняволены П. Севярынец.
У Купліне Ю. Рубцоў перанёс лозунг “Лукашенко — уходи!», які фігураваў у яго на майцы, на цела ў выглядзе татуіроўкі. Гэта, па меркаванні жонкі Ю. Рубцова, выклікала чарговы пераслед.
Новая крымінальная справа на Ю. Рубцова была заведзена 18 сакавіка 2015 г. па артыкуле 415 КК РБ (ухіленне ад адбыцця пакарання ў выглядзе абмежавання волі). Ю. Рубцоў адмаўляўся ад працаўладкавання падчас абмежавання волі з-за малога заробку. Узяты пад варту 6 красавіка 2015 г. З 13 красавіка 2015 г. этапаваны ў СІЗА г. Баранавічы. Там абвясціў галадоўку ў знак пратэсту супраць вылучаных яму абвінавачванняў. Галадаў 48 дзён да вынясення судовага прысуду.
28 мая 2015 г. суд Пружанскага раёна, суддзя Мікалай Рапіха, асудзіў Ю. Рубцова да двух гадоў пазбаўлення волі ў калоніі агульнага рэжыму. Падчас абскарджвання гэтага рашэння ўтрымліваўся ў следчым ізалятары ў г. Баранавічы.
11 чэрвеня 2015 г. Amnesty International прызнала Ю. Рубцова вязнем сумлення.
24 ліпеня 2015 г. касацыйная скарга Ю. Рубцова была разгледжана Брэсцкім абласным судом і не задаволена.
У снежні 2015 г. пакінуў Беларусь і папрасіў палітычнага прытулку ў Германіі.
1.06.2017 Ю. Рубцову адмовілі ў палітычным прытулку ў Германіі. Падаў апеляцыю і працягвае жыць у Германіі.
Таіксэ (прыпыначны пункт)
Таіксэ (Taikse) — прыпыначны пункт Эстонскай чыгункі ў воласці Цюры павета Ярвамаа. Знаходзіцца ў вёсцы Таіксэ на лініі Талін — Вільяндзі.
Занькы (Ніжынскі раён)
Занькы (За́ньки) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзяць у склад Вэрцііўскай вясковай абшчыны.
У ХІХ стагоддзі сяло Занькы было ў складзе Вэрцііўскай воласці Ніжынскага павета Чарнігаўскай губерні.
ФК Атлетыку Мінейру
«Атле́тыку Міне́йру» (Clube Atlético Mineiro) — бразільскі футбольны клуб з горада Белу-Арызонты. Клуб быў заснаваны ў 1908 годзе 22 студэнтамі, якія ставілі мэтай стварыць клуб для ўсіх. Нягледзячы на тое, што каманда была створана прастаўнікамі вышэйшага класа, клуб быў адчынены для ўсіх саслоўяў насельніцтва, такім чынам у хуткім часе «Атлетыку» стаў народным клубам.
Іда Бёр’ель
Іда Бёр’ель (23 сакавіка 1975 года, Лунд) — шведская пісьменніца.
Жыве ў Ростонге (Сконе). Яе зборнік вершаў «Мама» быў намінаваны на прэмію «Augustpriset» 2014 года. Матывацыя журы складалася ў наступным: "Паколькі дзіця ўсемагутнага разыгрывае сваё тварэнне — «Мама» Ідзе Бёрджел ствараецца свет. Іда Бёр’ель у сваіх творах запрашае ў прытулкі да болю гісторыі, да нашай калектыўнай памяці аб раздробненасці, скрыжаванні межаў і пачуццю віны.
Вэлыка Дарога
Вэлыка Дарога (Велика Дорога) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Дэбжна
Дэбжна (Debrzno, Preußisch Friedland — Пройсіш Фрыдланд) — горад на поўначы Польшчы, размешчаны за 160 км на паўднёвы захад ад Гданьска і за 340 км ад Варшавы. Уваходзіць у склад Члухоўскага павета Паморскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Дэбжна. Займае плошчу 7,52 км², насельніцтва 5,1 тыс. чалавек (на 2019).
Памічна
Памашная ці Памічна (Помічна) — горад у Кіраваградскай вобласці Украіны. Плошча 8,15 км². Насельніцтва 9293 чал. (1 студзеня 2012).
Бамбардзіроўка бамбасховішча Амірыя
Бамбардзіроўка бамбасховішча Амірыя — авіяцыйная атака падчас вайны ў Персідскім заліве, калі 13 лютага 1991 года самалётамі шматнацыянальных сіл у выніку прымянення двух кіраваных бомб было знішчана бамбасховішча ў сталіцы Ірака Багдадзе, размешчанае ў раёне Аль-Амір, у якім загінулі 408 грамадзянскіх асоб.
Бамбасховішча Амірыя было пабудавана ў Багдадзе яшчэ падчас ірана-іракскай вайны, яго памер складаў 5000 квадратных метраў.
13 лютага 1991 года ў 4:30 раніцы два самалёта F-117 скінулі на яго дзве кіраваныя бомбы. Першая бомба прабіла армаваны бетон таўшчынёй больш трох метраў. Праз 4 хвіліны ў бамбасховішча трапіла другая бомба, якая разбурыла цэнтр жыццезабеспячэння бамбасховішча. Людзі загінулі.
У цяперашні час на месцы прытулку размешчаны мемарыял.
1 мая
1 мая (1 траўня) — сто дваццаць першы (сто дваццаць другі ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.
Ашафенбург
Адміністрацыйнае апісанне
Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Ніжняя Франконія. Насельніцтва складае 68722 чалавека (на 31 снежня 2009 года). Займае плошчу 62,57 км ². Афіцыйны код - 09 6 61 000.
Горад падпадзяляецца на 10 гарадскіх раёнаў. Галоўная славутасць - замак Іаганесбург (пач. XVII ст.)
Пясочная (рака)
Пясо́чная — рака ў Карэліцкім раёне Гродзенскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Уша (басейн Нёмана).
Даўжыня ракі 8 км. Пачынаецца на ўсход ад вёскі Лемнікі, упадае ва Ушу за 1,2 км на паўночны ўсход ад вёскі Трашчычы. Ад вусця на працягу 3 км каналізаваная. У вярхоўі пойма забалочаная, у нізоўі прымае сцёк з меліярацыйных каналаў. Да пачатку меліярацыйных прац упадала ў Міранку.
Алена Сяргееўна Агарэлышэва
Алена Сяргееўна Агарэлышэва (, Мінск) — беларуская грамадская актывістка, магістарка сацыялогіі, кіраўніца (у 2018-2020 гг.) і выкладчыца гендэрнай канцэнтрацыі ў Еўрапейскім каледжы Liberal Arts у Беларусі (Мінск), трэнерка і распрацоўшчыца адукацыйнага курсу «Агенты змен супраць хатняга гвалту» у Беларускай асацыяцыі маладых хрысціянскіх жанчын.
Даследчыца ў галіне сацыялогія, антрапалогія па праблемах гендэра, цялеснасці, індустрыі моды і стылю, рэалізацыі правоў ЛГБТК. Займаецца распрацоўкай і кіраўніцтвам праектаў у грамадскіх арганізацыях.
Біяграфія
Алена Агарэлышэва нарадзілася 25 снежня 1987 года ў Мінску. Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт па спецыяльнасці «Інфармацыя і камунікацыя» і Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт у галіне гендэрных даследванняў. Працавала ў Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі малодшай навуковай супрацоўніцай, мэнэджаркай праектаў ва Установе «Новая Еўразія».
Пачынаючы са студэнцкага часу, Алена Агарэлышэва пашырала свае веды і атрымлівала цікавы вопыт па некалькіх дадатковых напрамках: у 2009 г. — міжнародны курс па праектнаму мэнэджмэнту ад Брытанскага cавета «Intercultural Navigators», у 2010 г. — стажыроўка PR ад Інстытута па сувязях з грамадскасцю (Institute of Public Relations). У 2011—2012 гг. праходзіла стажыроўку ў Інстытуце дызайна імя Мохай-Надзь (Moholy-Nagy Művészeti Egyetem, Венгрыя), а ў 2016 г. — ва Універсітэце Сёдэрторн на кафедры гендэра (Södertörns högskola, Швецыя).
З 2010 па 2014 гады працавала журналісткай і мэнэджэркай на сайце «Альтэрнатыўная маладзёвая платформа».
Андрэй Казіміравіч Гецэвіч
Андрэй Казіміравіч Гецэвіч (нар. у годзе ў Ліпнішках Іўеўскага р-на Гродзенскай вобл.) — беларускі навуковец, гісторык, педагог, кандыдат гістарычных навук, дацэнт.
Алена Сяргееўна Агарэлышэва
Біяграфія
З 2014 г., дзякуючы адукацыйнаму курсу ў Беларускім маладзёвым грамадскім аб’яднанні «Новыя твары», мае сэртыфікат трэнера па форум-тэатру.
У 2017 г. выдатна скончыла гендэрную магістратуру ў Еўрапейскім гуманітарным універсітэце.
Андрэй Казіміравіч Гецэвіч
Біяграфічныя звесткі
У 2003 годзе працаваў у сярэдняй школе № 10 у Гродна. З 2005 года пачаў працаваць у аддзеле выхаваўчай працы з моладдзю і ідэалагічнай працы Гродзенскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Янкі Купалы. З 2007 года стаў працаваць на кафедры гісторыі Беларусі (пазней — кафедры гісторыі Беларусі, археалогіі і спецыяльных гістарычных дысцыплін). У 2008 годзе заняў пасаду начальнік аддзела інфармацыйна-метадычнай работы і маладзёжных праектаў Упраўлення выхаваўчай працы з моладдзю. Таксама працаваў пэўны час намеснікам дырэктара па выхаваўчай рабоце тэхналагічнага каледжа ўніверсітэта. З 2021 года займае пасаду загадчыка кафедры турызма і культурнай спадчыны факультэта гісторыі, камунікацый і турызму.
Навуковая дзейнасць
Асноўныя навуковыя даследаванні прысвечаны пытанням грамадска-палітычнага жыцця Заходняй Беларусі ў міжваенны перыяд, дзейнасці польскіх палітычных партый і арганізацый у рэгіёне, гісторыі дзейнасці моладзевых арганізацый у 1920-1930-я гады, краязнаўчага вывучэння Гродзеншчыны і інш.
Алена Сяргееўна Агарэлышэва
Біяграфія
У 2017 г. была трэнеркай першага ў Баранавічах жаночага беларуска-нямецкага фэсту «RaCAMAha».
Займалася даследваннямі па праблемах прэзентацыі ў сучасным грамадстве людзей з анкалогічнымі дыягназамі і асабліва жанчын з ракам грудзі. З 9 па 18 чэрвеня 2017 г. удзельнічала ў інтэрактыўным праекце па гэтаму пытанню — «Забараніць немагчыма(е)» з выступам «Анкацела — (не)нарматыўнае цела»''.
У 2017—2018 гг. з’яўлялася нацыянальнай кансультанткай ЮНІСЕФ у Беларусі.
У 2018 г. працавала праектнай мэнеджэркай і каардынатаркай «Фэста квір-кіно DOTYK», таксама як каардынатарка дзейнічала ў Community Centre для ЛГБТК+ і іх блізкіх
У 2018-2020 гг. з'яўлалася кіраўніцай гендэрнай канцэнтрацыі ў Еўрапейскім каледжы Liberal Arts у Беларусі (Мінск)
Панаджы
Панаджы (Канкані पणजी, Panaji, Pangim) — сталіца самага маленькага індыйскага штата Гоа. Размешчаны ў вусці ракі Мандові. З насельніцтвам 58 785 чалавек Панаджы з'яўляецца 3-м па насельніцтве горадам штата Гоа пасля Маргаа і Васка-да-Гама.
Гісторыя
У снежні 1961 года, пасля заканчэння партугальскага каляніяльнага праўлення Панаджы разам з астатняй тэрыторыяй Гоа быў уключаны ў склад Індыі. У перыяд паміж 1961—1987 гг. Панаджы з'яўляўся сталіцай саюзнай тэрыторыі Гоа, Даман і Дыу. З мая 1987 года стаў сталіцай штата Гоа і адміністрацыйным цэнтрам Паўночнага раёна Гоа. Упершыню згадваецца ў 1107 годзе.
Ходцаўскі сельсавет
Хо́дцаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2008 года вёска) Ходцы.
Гісторыя
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Паўлавіцкі сельсавет у складзе Сенненскага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Паўлавічы. 29 кастрычніка 1924 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Ходцы, сельсавет перайменаваны ў Ходчанскі (Ходцаўскі) сельсавет. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Сенненскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 20 мая 1960 года ў склад сельсавета з Машчонскага сельсавета перададзены 10 населеных пунктаў (Асінаўка, Беляі, Бесцвіна, Дубкі, Жарцы, Закратунне, Запруддзе, Латыгава, Рубежніца і Савушы). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Ходцаўскага сельсавета 26 населеных пунктаў. 30 сакавіка 1992 года да сельсавета далучана частка скасаванага Белаліпскага сельсавета. 8 красавіка 2004 года ў склад сельсавета з Багданаўскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў у межах былога калгаса імя Гастэла (вёскі Броўкі, Вялікае Сяло, Лугінавічы, Падворыца, Шашалы). 20 чэрвеня 2008 года скасавана вёска Рубежніца.
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1617 чалавек, з іх 92,5 % — беларусы, 5,4 % — рускія, 1,3 % — украінцы.
Прэмія Асацыяцыі кінакрытыкаў Лос-Анджэлеса 2002
28-я прэмія Асацыяцыі кінакрытыкаў Лос-Анджэлеса была абвешчана 15 снежня 2002 года. Найлепшым фільмам абрана карціна «».
Цюры (станцыя)
Чыгуначная станцыя Цюры (тады Аліку) была пабудавана разам з вузкакалейкай лініяй Талін — Вільяндзі ў 1900 годзе.
Вэлыка Кашэліўка
Вэлыка Кашэліўка (Вели́ка Кошелі́вка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзяць у склад Вэрцііўскай вясковай абшчыны.
У ХІХ стагоддзі сяло Вэлыка Кашэліўка было ў складзе Дрымайліўcкай воласці Ніжынcкага павета Чарнігаўскай губерні.
Кацярына Васілеўна Пятрова
Кацярына Васілеўна Пятро́ва ( — ) — вучоны ў галіне ветэрынарыі, доктар ветэрынарных навук (1956), прафесар (1958).
Біяграфія
Нарадзілася ў горадзе Алатыр (адміністрацыйны цэнтр Алатырскага раёна Чувашыі). У 1929 годзе скончыла Казанскі фармацэўтычны тэхнікум і працавала загадчыкам аптэкай Казанскага ветэрынарнага інстытута. У 1934 годзе скончыла Казанскі ветэрынарны інстытут. Працавала ў ім у 1935—1937 і 1938—1940 гадах асістэнтам кафедры фармакалогіі. У 1937—1938 і 1940—1941 гадах на кафедры фармакалогіі і таксікалогіі Віцебскага ветэрынарнага інстытута. З 1941 года К. В. Пятрова працавала ветэрынарным урачом у калгасе, у 1944—1946 гадах — дацэнт кафедры фармакалогіі Куйбышаўскага медыцынскага інстытута. У 1946—1973 гадах на пасадзе загадчыка кафедры фармакалогіі і таксікалогіі.
Навуковая і грамадская дзейнасць
Сярод апублікаванага:
Імпхал
У цэнтры горада размешчаны руіны старадаўняга форта Кангла. Імпхал размешчаны ў самым цэнтры Маніпурскай даліны. Сярэдняя вышыня над узроўнем мора - 786 м.
Клімат Імпхала субтрапічны акіянічны, з мяккімі, сухімі зімамі і гарачым мусонавым сезонам. Сярэдняя тэмпература ліпеня - 32°C. Самы халодны месяц - студзень, з сярэднім мінімумам тэмпературы 4°C. Гадавая норма ападкаў 1320 мм. Найбольшая колькасць ападкаў выпадае ў чэрвені.
Бэрэзанка (Ніжынскі раён)
Бэрэзанка (Береза́нка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзяць у склад Вэрцііўскай вясковай абшчыны.
У ХІХ стагоддзі сяло Бэрэзанка было ў складзе Ніжынcкай воласці Ніжынcкага павета Чарнігаўскай губерні.
Багданіўка (Ніжынскі раён)
Багданіўка (Богдані́вка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Аіджал
Аіджал आइज़ोल Āizol; আইজল, Āijal; Aizawl) — сталіца індыйскага штата Мізарам. Найбуйнейшы горад штата з насельніцтвам 291 822. Заснаваны ў 1894 годзе. Сярэдняя вышыня над узроўнем мора 1018 метраў. Горад абслугоўвае аэрапорт Ленгпуі. З яго здзяйсняюцца рэгулярныя рэйсы ў Калькуту, Гувахаці, Імпхал.
Мяккі, субтрапічны клімат, звязаны як з месцазнаходжаннем горада, так і з яго вышынёй над узроўнем мора. Сярэднія тэмпературы лета — 20-30 °C, зімы 11-21 °C.
Гіндэнбург (дырыжабль)
LZ 129 «Гіндэнбург» (Hindenburg) — цвёрды дырыжабль, пабудаваны ў 1936 годзе ў Германіі. Быў самым вялікім у свеце са створаных да таго часу дырыжабляў (па аб’ёме малаважна саступаў апошняму класічнаму цэпеліну, 1938). Сваю назву паветраны карабель атрымаў у гонар рэйхспрэзідэнта Германіі Паўля фон Гіндэнбурга.
6 мая 1937 года, завяршаючы чарговы трансатлантычны рэйс, пры выкананні пасадкі на галоўнай паветраплавальнай базе ваенна-марскіх сіл ЗША ў Лейкхерсце напоўнены пажаранебяспечным вадародам «Гіндэнбург» загарэўся і пацярпеў катастрофу, у выніку якой загінула 35 з 97 чалавек, якія знаходзіліся на яго борце, а таксама адзін член наземнай каманды. І хоць па колькасці ахвяр «Гіндэнбург» не з’яўляецца найбуйнейшай катастрофай дырыжабля, гібель гэтага паветранага карабля атрымала вялікі рэзананс.
Далынска
Далінская ці Далынска (Долинська) — горад у Кіраваградскай вобласці Украіны. Плошча 12,13 км². Насельніцтва 19 419 чал. (1 студзеня 2012).
Бакланавэ
Бакланавэ (Бакла́нове) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Усходні Пакістан
Усходні Пакістан (পূর্ব পাকিস্তান, پاکستان) — правінцыя Пакістана ў перыяд з 1947 па 1971 год. Усходні Пакістан быў створаны пры падзеле Бенгаліі на аснове «Плана Маўнтбетэна» у часы Брытанскай Індыі ў 1947 годзе. Усходняя Бенгалія стала часткай Дамініёна Пакістан, а ў 1956 годзе была пераназвана ва Усходні Пакістан. У 1971 годзе Усходні Пакістан атрымаў незалежнасць пасля кровапралітнай народна-вызваленчай вайны і стаў дзяржавай Бангладэш.
Колу (прыпыначны пункт)
Колу (Kolu) — былы прыпыначны пункт Эстонскай чыгункі ў воласці Цюры павета Ярвамаа. Знаходзіўся ў вёсцы Колу на лініі Талін — Вільяндзі.
Рудня (Мёрскі раён)
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Сцефанполле, пазней у складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Сцефанполлеўскага сельсавета.
Шопск
Шопск — рака ў Беларусі, у Кобрынскім і Пружанскім раёнах Брэсцкай вобласці, левы прыток ракі Мухавец (басейн Заходняга Буга).
Даўжыня ракі 13,8 км, 11,8 км з іх на тэрыторыі Кобрынскага раёна. Плошча вадазбору 67 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,4 ‰. Пачынаецца на захад ад аграгарадка Лука, цячэ па Прыбужскай раўніне, вусце на ўсход ад вёскі Рэчыца. Рэчышча каналізаванае. Прымае сцёк з меліярацыйных каналаў.
Noctiluca scintillans
Noctiluca scintillans — від бескаляровых з парадку, які вылучаюць у асобны манатыпны род Noctiluca.
Асаблівасці біялогіі
Цела шарападобнае воблака (дыяметр 2-3 мм), з рухомым скарачальным шчупальцам. Размножваюцца дзяленнем папалам ці ўтварэннем дробных (даўжыня каля 20 мкм) пупышак на паверхні цела. Цытаплазма запоўненая тлушчавымі ўключэннямі, якія пры механічных або хімічных раздражненнях (у доследах — таксама пры дзеянні электрычнага току) валодаюць здольнасцю да біялюмінесцэнцыі. Утвараюць скопішчы ў паверхневых слаях цёплых, радзей барэальных вод, выклікаюць свячэнне мора.
Цэратазаўр
Цэратазаўр (Ceratosaurus) — род вымерлых паўзуноў падатрада тэрапод, яшчарападобны дыназаўр. На насавых костках меўся вялікі шурпаты выступ, які з'яўляецца, відавочна, асновай рогу. Вядомы некалькі відаў. Быў буйным двухногім драпежнікам (вышынёй каля 3 м). Шкілет знойдзены ў верхнеюрскіх адкладах Паўночнай Амерыкі (ЗША, Каларада).
Не Хайшэн
Нарадзіўся ў павеце Цзаоян у правінцыі Хубэй. У чэрвені 1983 года паступіў у 1-е лётнае вучылішча ВПС НВАК. Пасля заканчэння ў 1987 годзе вучылішча і да залічэння ў атрад касманаўтаў служыў лётчыкам, камандзірам звяна, намеснікам камандзіра эскадрыллі, начальнікам штурманскай службы пры камандаванні палком у адной з дывізій ВПС НВАК.
Статыстыка палётаў
За час сваёй службы Не Хайшэн здзейсніў тры палёты ў космас.
1 сакавіка
1 сакавіка — шасцідзесяты (шэсцьдзесят першы ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.
Аляксандр Ягелончык
Аляксандр Ягелончык (Ягелон), Аляксандр Казіміравіч (,  — ) — вялікі князь літоўскі (1492—1506), кароль польскі (1501—1506). Сын Казіміра Ягелончыка, унук Ягайлы. Пахаваны ў Вільні.
Ніжняя Франконія
Першапачаткова, акруга была утвораны ў 1817 годзе пад назвай Галоўная Ніжняя Акруга (Untermainkreis) а ў 1837 годзе была перайменавана ў Ніжняя Франконія і Ашафенбург (Unterfranken and Aschaffenburg). У 1933 годзе ураджэнец гэтых месцаў, нацыст Ота Хельмут (en: Otto Hellmuth) адстойваў ідэю аб перайменаванні акругі ў Галоўную Франконію, аднак пасля 1945 г. імя Ніжняя Франкония было вернута.
Аляксандр Ягелончык
Характар і знешнасць
У летапісе XVI стагоддзя апісваецца яго партрэт, што быў прывезены Івану III: «А был той князь вельми пиенкный, твары белой, ягод румляных, усок тылко що засеявся». Па натуры Аляксандр быў неваяўнічы, лёгка паддаваўся чужому ўплыву. Вылучался адукаванасцю і вялікай любоўю да музыкі.
Ніжняя Франконія
Адукацыйныя ўстановы
Універсітэты і Галіновыя Вну («Fachhochschule»)
Аляксандр Ягелончык
Унутраная палітыка
У 1492 выдаў свой прывілей, якім абавязаўся не прымаць важныя рашэнні толькі са згоды паноў-рады. Гэты прывілей развіваў ідэі закладзеныя ў Прывілеі Казіміра (1447), замацаваў прынцыпы міжнароднай палітыкі дзяржавы, вызначыў асновы грамадзянага і крымінальнага права. Фактычна гэта быў прадвеснік Статутаў ВКЛ. Былі прыняты таксама заканадаўчыя акты, паводле якіх усе велікакняжацкія маёнткі абвяшчаліся ўласнасцю дзяржавы і вялікія князі не мелі права іх дарыць, аддаваць у заклад без згоды сойма. У 1505 увёў Радамскую канстытуцыю, якая яшчэ больш пашырыла правы шляхты (прызначыла за соймам права выдаваць законы, тым часам кароль не меў права зацвярджаць іх бяз згоды сенатараў і дэпутатаў). У Статуце (1505) абяцаў за сябе і сваіх пераемнікаў не рабіць нічога новага ў кіраванні дзяржавай без агульнай згоды сойма.
Ніжняя Франконія
Адукацыйныя ўстановы
Цэнтры пачатковай падрыхтоўкі:
Кяру (прыпыначны пункт)
Кяру (Käru) — прыпыначны пункт Эстонскай чыгункі ў воласці Цюры павета Ярвамаа. Знаходзіцца ў мястэчку Кяру на лініі Талін — Вільяндзі.
Аляксандр Ягелончык
Знешняя палітыка
У 1501 абраны на польскі сталец, аднавіў перапыненую амаль на 10 гадоў персанальную уніі паміж Польшчай і ВКЛ. Пабраўся шлюбам з дачкой вялікага князя маскоўскага Івана III Аленай. У выніку паражэння ў войнах з Маскоўскай дзяржавай (1492—1494, 1500—1503) вымушаны быў прызнаць пераход пад уладу Маскоўскай дзяржавы зямель ВКЛ з гарадамі Бранск, Вязьма, Гомель, Дарагабуж, Любеч, Мцэнск, Ноўгарад-Северскі, Пуціўль, Рыльск, Сярпейск, Чарнігаў і інш. Саюзнік Маскоўскай дзяржавы крымскі хан Менглі-Гірэй неаднаразова спусташаў Валынь, Галіцыю і Берасцейшчыну.
Бэзугліўка (Ніжынскі раён)
Бэзугліўка (Безу́глівка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Аляксандр Ягелончык
Ацэнкі
Паводле меркавання літоўскіх гісторыкаў, быў апошнім вялікім князем літоўскім, які ведаў літоўскую мову.
Бэзугліўка (Ніжынскі раён)
У ХІХ стагоддзі сяло Бэзугліўка было ў складзе Талалаіўскай воласці Ніжынcкага павета Чарнігаўскай губерні.
Восіп Блізнюк
Восіп Блізнюк (12 снежня 1930 — 1 жніўня 1994) — сябра мядзельска-смаргонскага антыкамуністычнага падполля, належаў да смаргонскай групы арганізацыі.
Біяграфія
Нарадзіўся 12 снежня 1930 г. у шматдзетнай сялянскай сям'і ў в. Шаматова Ашмянскага павету Віленскага ваяводства ў Польскай Рэспубліцы (цяпер Смаргонскі раён, Гродзенская вобласць).
Вучыўся ў Смаргонскай школе, дзе далучыўся да мядзельска-смаргонскага антыкамуністычнага падпольнага вучнёўскага руху. Моладзевая арганізацыя, кіраўніком якой быў Расціслаў Лапіцкі, у асноўным займалася распаўсюджваннем антысавецкіх улётак, але планавала перайсці і да больш актыўных дзеянняў. Вядома, што Восіп Блізнюк дапамог арганізацыі знайсці бікфордавы шнуры, бо Расціслаў Лапіцкі планаваў узарваць мясцовую прапагандысцкую друкарню.
У лютым 1950 г. арыштаваны за ўдзел у падземнай антыкамуністычнай арганізацыі. Улетку таго ж году засуджаны на 25 гадоў зняволення ў канцлагерах.
У 1955 г. вызвалены і вярнуўся ў Беларусь у родную вёску Шаматова.
Памёр 1 жніўня 1994 г. у роднай вёсцы, дзе і быў пахаваны.
Алдувай
-2.98333°N, 35.35°W Алдувай, Алдовай (Olduvai, Oldoway) — цясніна на поўначы Танзаніі, у 36 км на паўночным усходзе ад возера Эясі. З'яўляецца 40-кіламетровай расколінай, якая ідзе ўздоўж раўнін Серэнгеці ў ахоўнай зоне Нгорангора, глыбінёй каля 100 м і плошчай 250x20км².
Палеанталогія і археалогія
Цясніна Алдувай — тэрыторыя мноства знаходак дагістарычнага перыяду. У 1913 годзе ў ходзе даследавання цясніны, якое праводзілася археолагам Гансам Рэкам, у пласце парод, узрост якога ацэньваецца прыблізна ў 1,5 мільёна гадоў, быў знойдзены шкілет. Узрост знойдзеных рэшткаў стаў прадметам спрэчкі — яны маглі апынуцца на адным з ніжніх гарызонтаў у выніку перапахавання. Адназначнага вываду спрэчка не атрымала.
Археолагамі Луісам, Мэры і Джонатанам Лікі на тэрыторыі цясніны на працягу 30—60-х гадоў XX стагоддзя вяліся маштабныя раскопкі, пры гэтым найбольш важныя адкрыцці, частка з якіх стала істотнай прыступкай у справе даследавання паходжання чалавека, зробленыя імі ў 1959—1963 гадах. У прыватнасці, былі знойдзеныя рэшткі Homo habilis (старажытнасць звыш 2 млн гадоў), якія нагадвалі аўстралапітэкавых малпаў, але ўжо перасягнулі мяжу, што аддзяляла чалавека ад жывёльнага царства. Быў таксама знойдзены чэрап аўстралапітэка, расколатыя косткі забітых на паляванні жывёл і вельмі грубыя каменныя прылады, якія адносяцца да старажытнай эпохі палеаліту (г. з. Алдувайская культура). Пласт, які ляжыць вышэй, (старажытнасць 1,4—1 млн гадоў) змяшчаў, акрамя каменных прылад, косткі людзей, якія займалі прамежнае становішча паміж Homo habilis і пітэкантрапам. Побач з рэшткамі чалавечых істот былі знойдзены і рэшткі драпежных жывёл таго ж перыяду, найбуйнейшым з якіх быў Crocodylus anthropophagus.
У фармацыі Наісіусіу мікраліты рэгулярна вырабляліся 62-59 тысяч гадоў таму.
У цясніне размешчаны музей антрапалогіі і эвалюцыі чалавека «Алдувай Годж», у якім прадстаўлены рэшткі папярэднікаў сучаснага чалавека, рэшткі дагістарычных жывёл, біўні мамантаў.
Яхніўка (Ніжынскі раён)
Яхніўка (Яхні́вка) — вёска ў Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Пэтровэ (Алэксандрыйскі раён)
Пятрова ці Пэтровэ (Петрове) — пасёлак гарадскога тыпу ў Кіраваградскай вобласці Украіны, на рацэ Інгулец. Адміністрацыйны цэнтр Пэтроўскага раёна. Насельніцтва 7388 чал. (2015).
NGC 7714
NGC 7714 (іншыя абазначэнні — PGC 71868, UGC 12699, IRAS23336+0152, MCG 0-60-17, KCPG 587A, MK 538, ZWG 381.11, UM 167, VV 51, ARP 284) — галактыка ў сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Абдул Ахад Маманд
Абдул Ахад Маманд (нар. 1 студзеня 1959, правінцыя Газні) — касманаўт-даследчык касмічнага карабля «Саюз ТМ-6» («Саюз ТМ-5») і арбітальнай станцыі «Мір»; першы і пакуль адзіны касманаўт Рэспублікі Афганістан, капітан афганскіх ВПС. Герой Савецкага Саюза (1988).
Біяграфія
Нарадзіўся ў пасёлку Сарда, правінцыі Газні ў Афганістане. Па нацыянальнасці — пуштун.
У 1976 годзе скончыў школу і паступіў у Кабульскі політэхнічны інстытут. У 1978 годзе быў прызваны ў войска і накіраваны ў СССР для атрымання ваеннай адукацыі. Вучыўся ў Краснадарскім і Кіеўскім ваенна-авіяцыйных вучылішчах. Па вяртанні служыў у ВПС Афганістана.
У 1987 годзе скончыў Ваенна-паветраную акадэмію імя Ю. А. Гагарына. Пасля палёту ў космас скончыў таксама Акадэмію Генеральнага штаба Узброеных Сіл СССР імя К. Я. Варашылава. Падчас правядзення адбору ў 1988 годзе меў званне капітан ВПС Афганістана.
У лістападзе 1987 удзельнічаў у адборы кандыдатаў для ажыццяўлення сумеснага савецка-афганскага касмічнага палёту. 12 снежня 1987 года быў названы адным з 8 кандыдатаў на палёт. У студзені 1988 года ў Маскве быў адабраны ў якасці дублёра асноўнага кандыдата. 26 лютага 1988 года прыступіў да падрыхтоўкі ў Цэнтры падрыхтоўкі касманаўтаў імя Ю. А. Гагарына. У красавіку 1988 года быў пераведзены ў асноўны экіпаж.
З 29 жніўня па 7 верасня 1988 у рамках савецкай касмічнай праграмы «Интеркосмос» і афганскай праграмы «Шамшад» здзейсніў касмічны палёт на караблі «Саюз ТМ-6» на савецкую арбітальную станцыю «Мір» (пасадка на караблі «Саюз ТМ-5») у якасці касманаўта-даследчыка разам з камандзірам карабля Уладзімірам Ляхавым і лекарам-касманаўтам Валерыем Паляковым. На борт з сабой узяў нацыянальны сцяг і два экзэмпляры Карана.
31 жніўня была праведзена стыкоўка карабля «Саюз ТМ-6» са станцыяй «Мір», дзе ў гэты момант працаваў экіпаж ЭО-3 (Уладзімір Цітоў, Муса Манаров). Пасадка карабля «Саюз ТМ-5» з экіпажам у складзе Уладзіміра Ляхава і Маманда была запланаваная апоўначы з 5 на 6 верасня. Аднак з-за ўзніклых пасля аддзялення бытавога адсека праблем з датчыкамі арыентацыі і тармазным рухавіком касманаўтам прыйшлося праседзець у цесным спушчальным апараце больш за суткі. Дзякуючы Маманду была выпраўленая няштатная сітуацыя, звязаная з магчымасцю заўчаснага аддзялення агрэгатнага адсека карабля, якое зрабіла б немагчымым шчаснае вяртанне на зямлю спушчальнага апарата. У выніку пасадка была здзейсненая незадоўга да паўночы з 6 на 7 верасня. Працягласць палёту склала 8 сутак 20 гадзін 26 хвілін. Да палёту Хелен Шармен быў самым маладым (па даце нараджэння) з тых хто зляталі ў космас.
Падчас экспедыцыі ў космас Маманд зрабіў дзясяткі фотаздымкаў Афганістана, што дазволіла стварыць першы Афганскі картаграфічны атлас.
Пасля палёту Маманд атрымаў званне Героя Савецкага Саюза. Працаваў у Афганскім філіяле Інстытута касмічных даследаванняў РАН.
На працягу шасці месяцаў быў намеснікам міністра грамадзянскай авіяцыі Дэмакратычнай Рэспублікі Афганістан.
Да 1992 быў членам Народна-Дэмакратычнай партыі Афганістана.
У 1996 годзе ў момант захопу ўлады ў Афганістане маджахедамі Маманд знаходзіўся ў службовай камандзіроўцы ў Індыі, расследуючы скаргі адносна карупцыі сярод персаналу афганскай авіякампаніі «Ariana Afghan Airlines». Баючыся за сваё жыццё, ён больш не мог вярнуцца ў Кабул. Характэрна, што яго дублёр, этнічны таджык Мухамед Дауран, у гэты ж час быў генералам і камандуючым ВПС ва ўзброеных сілах маджахедаў (затым у войсках Паўночнага альянсу).
У Героя Савецкага Саюза Маманда ўзнікалі думкі пераехаць жыць у Расію, аднак у Расійскай візе яму было адмоўлена. Для аднаўлення па архівах згубленага дыплома выпускніка Акадэміі Генеральнага штаба Узброеных Сіл СССР імя К. Е. Варашылава Маманд звяртаўся ў расійскае пасольства, якое адмовіла яму ў гэтым.
У выніку, быў вымушаны бегчы ў Германію, дзе спачатку працаваў рабочым у друкарні. Пазней атрымаў грамадзянства ФРГ, жыве ў Штутгарце, дзе валодае маленькай фірмай. Упершыню наведаў Аўганістан толькі праз 25 гадоў, разам з журналістамі BBC.
Акрамя роднай мовы пушту, Абдул Ахад Маманд свабодна размаўляе на рускай і нямецкай мовах.
Сям’я
Жанаты. Жонка Зульфара, дзве дачкі, адзін сын.
Обальскі сельсавет (Шумілінскі раён)
О́бальскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шумілінскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Цэнтр — гарадскі пасёлак Обаль.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Ульскага раёна Полацкай акругі БССР. Цэнтр — вёска Обаль. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Ульскім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Сіроцінскага раёна БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Спаскага сельсавета, у склад Гаранскага сельсавета Полацкага раёна перададзены вёскі Астравы і Барысаўка. 1 красавіка 1960 года ў склад Лаўжанскага сельсавета перададзены 14 населеных пунктаў (Абалонне, Брыцікі, Гатаўскія, Гушчына, Заполле, Крыцкія, Лабатка, Плігаўкі, Равенец, Спаскае, Станіславова, Ферма, Цаўі і Чарнічонкі). 23 лістапада 1961 года Сіроцінскі раён быў перайменаваны ў Шумілінскі. З 25 снежня 1962 года ў складзе Полацкага раёна. 18 сакавіка 1963 года да сельсавета далучана частка скасаванага Казьянскага сельсавета (5 населеных пунктаў: вёскі Вугальніца, Глісцінец, Зальхаўе, Запалянка, Роўнае). З 30 ліпеня 1966 года ў складзе адноўленага Шумілінскага раёна. 12 студзеня 1968 года ў склад адноўленага Казьянскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Вугальніца, Залессе, Зальхаўе, Запалянка, Роўнае). 30 верасня 1968 года вёска Обаль атрымала статус гарадскога пасёлка. 1 лістапада 1968 года сельсавет скасаваны, яго населеныя пункты перададзены ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Обальскага пассавета.
8 лютага 2000 года Обальскі пассавет рэарганізаваны ў сельсавет, таксама ў склад сельсавета ўключана тэрыторыя скасаванага Лявонаўскага сельсавета. 20 снежня 2008 года скасавана вёска Глінна.
Пружанскі дзяржаўны аграрна-тэхнічны каледж
Гісторыя
Першым дырэктарам установы быў М. С. Сянчук. Ён кіраваў тэхнікумам на працягу 10 гадоў і шмат зрабіў для развіцця ўстановы. У 1955 годзе тэхнікум быў аб’яднаны з Пружанскай аднагадовай сельскагаспадарчай школай, якая рыхтавала паляводаў, жыватнаводаў і малодшых ветфельшараў. У 1957 годзе адбыўся першы выпуск спецыялістаў. У гэтым жа годзе было арганізавана завочнае аддзяленне, што дало магчымасць спецыялістам-практыкам атрымліваць адукацыю з мінімальным адрывам ад вытворчасці. Тэхнікум упэўнена набіраў абароты — у 1960-я гадах з’явіліся аддзяленні агранаміі, электрыфікацыі сельскай гаспадаркі, электрыфікацыі і механізацыі жывёлагадоўлі. Па выніках Усесаюзнай нарады кіраўнікоў саўгасаў-тэхнікумаў (1971, Масква) тэхнікум у Пружанах быў прызнаны адным з лепшых у Беларусі.
У пачатку 1990-х гг. адбыліся значныя змены ва ўсіх галінах эканомікі. Нягледзячы на гэта Пружанскі саўгас-тэхнікум здолеў захаваць калектыў выкладчыкаў, якія забяспечвалі высокі ўзровень якасці адукацыі. У 2000 г. Пружанскі сельскагаспадарчы тэхнікум стаў аграрна-тэхнічным каледжам.
Аддзяленні
Каледж рыхтуе спецыялістаў па наступных спецыяльнасцях: агранамія, тэхнічнае забеспячэнне працэсаў сельскагаспадарчай вытворчасці, энергетычнае забеспячэнне сельскагаспадарчай вытворчасці, аўтаматызацыя тэхналагічных працэсаў і вытворчасці, кіраванне ў АПК. Установа мае сучасныя вучэбна-вытворчыя памяшканні для тэарэтычных і практычных заняткаў: 26 вучэбных кабінетаў, 35 лабараторый, вучэбна-практычныя майстэрні, аўтатрактарадром, ферма буйной рагатай жывёлы, калекцыйна-доследнае поле, сад. Высокую якасць адукацыі дапамагае забяспечыць калектыў высокакваліфікаваных выкладчыкаў і майстроў вытворчага навучання.
Музей
Пружанскі дзяржаўны аграрна-тэхнічны каледж мае добрыя ўмовы для выхавання і развіцця навучэнцаў: у чэрвені 1974 г. у будынку інтэрната быў адчынены музей баявой славы. Стваральнікам і першым кіраўніком музея быў намеснік дырэктара па выхаваўчай рабоце М. А. Шульман. Дзякуючы яго намаганням і нястомнай працы музей ператварыўся ў музейны комплекс, які ўключае Залу Перамогі, Музей гісторыі вучэбнай установы, Музей хлеба, выставу «Народныя промыслы і рамёствы Пружанскага раёна». У музейных залах праводзяцца заняткі па гісторыі, гуманітарных навуках, ладзяцца пазакласныя мерапрыемствы. У каледжы праводзяцца канцэрты, тэатральныя пастаноўкі, забаўляльныя праграмы, традыцыйнымі сталі конкурсы «Лепшы па прафесіі».
Адным з прыярытэтных накірункаў дзейнасці Пружанскага аграрна-тэхнічнага каледжа з’яўляецца фізічнае выхаванне навучэнцаў. Спартыўная база каледжа складаецца з гульнявой, гімнастычнай і трэнажорнай залаў, лыжнай базы. Навучэнцы прымаюць актыўны ўдзел у раённых, абласных і рэспубліканскіх спартыўных спаборніцтвах.
За перыяд свайго існавання Пружанскі аграрна-тэхнічны каледж выпусціў больш за 12 000 спецыялістаў (2013 год), якія паспяхова працуюць у арганізацыях аграрна-прамысловага комплексу.
Мырнэ (Ніжынскі раён)
Мырнэ (Ми́рне) — пасёлак у Ніжынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.