cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вольныя танцы: слухай сваё
Гісторыя стварэння
Выдадзена Віталем Супрановічам і Сяргеем Сахаравым, першы рэліз лэйбла «БМАgroup». Назвал «Вольныя танцы» атрымалася пад уплывам ад песні «Танцы на даху» гурта «Ulis». Выданню дыска папярэднічала сэрыя канцэртаў па Беларусі, які зладзіў наваўтвораны лэйбл. Усе трэкі — беларускамоўныя. Вялікай праблемай па меркаванню лэйбла была якасць запісаў, выканаўцы прыносілі песні Сяргею Сахараву на дыскетах. Аснова кампіляцыі — кампазыцыі ад вядучых рок-гуртоў краіны, як ветэранаў сцэны, так і маладых гуртоў. Агульны склад песен для кампіляцыі сфарміраваны выдаўцамі за тры гадзіны. Звядзеннем займаўся Сяргей Лабандзіеўскі. Друкавалі наклад першага беларускага CD-зборніка ў Ізраілі. У сакавіку 1999 года прайшло некалькі канцэртаў-прэзентацыяў.
Аляксандр Яўгенавіч Цішкевіч
Аляксандр Цішкевіч (нар., Мінск) — былы беларускі футбаліст, паўабаронца.
Клубная
Выхаванец мінскага РВАР, з 2004 года выступаў за «Дынама», але не здолеў замацавацца ў асноўнай камандзе. У другой палове 2006 года гуляў у арэндзе ў клубе «Фульнек» з трэцяга дывізіёна Чэхіі. Пасля вяртання выступаў у Вышэйшай лізе ў такіх клубах, як «Віцебск», «Нафтан» і «Белшына», у першалігавых ДБК, «Славіі» і «Граніце», у Арменіі, Польшчы, Венгрыі. У другой палове 2013 года гуляў за літоўскую «Круою», у тым ліку ў матчах Лігі Еўропы супраць мінскага «Дынама».
У кастрычніку 2017 года па выніках справы аб дагаварных матчах быў прысуджаны да штрафу ў 18,4 тысячы рублёў, а ў лютым 2018 года атрымаў ад Дысцыплінарнага камітэта АБФФ пажыццёвую дыскваліфікацыю. Пасля зыходу з «Іслачы» стаў працаваць па-за футболам, удзельнічаючы ў аматарскіх турнірах.
У 2013 годзе стаў адным з арганізатараў паслясезоннага «Турніра сяброў» у Мінску.
Міжнародная
Выступаў за моладзевую зборную Беларусі.
Кэтрын Маргарэт Эштан
Кэтрын Маргарэт Эштан, баранэса Эштан оф Апхолланд (анг. Catherine Margaret Ashton, Baroness Ashton of Upholland, 20 сакавіка 1956, Апхолланд, Ланкашыр) — брытанскі і агульнаеўрапейскі палітычны і грамадскі дзеяч, першы Вярхоўны прадстаўнік Саюза па замежных справах і палітыцы бяспекі Еўрапейскага саюза. Была прызначаная на гэтую пасаду 19 лістапада 2009 г. на саміце 27 лідараў Еўрапейскага Савета. Сумесна з прызначэннем на пасаду Вярхоўнага прадстаўніка, яна стала першым віцэ-прэзідэнтам Еўракамісіі — апошняе прызначэнне павінна быць пацверджана Еўрапарламентам.
Абавязкі
Акрамя прадстаўлення Еўрапейскага саюза на міжнародных форумах і каардынацыі агульнай знешняй палітыкі і палітыкі бяспекі (Common Foreign and Security Policy), а таксама калектыўнай бяспекі і абароннай палітыкі (Common Security and Defence Policy), Вярхоўны прадстаўнік таксама:
Пранізкі
Пранізкі — бронзавыя спіралькі, якімі ўпрыгожвалі адзенне (дыяметр 3-12 мм).Найбольшае распаўсюджанне мелі ў 7-13 ст., найчасцей у латгалаў, земгалаў, ліваў, селаў, крывічоў.
На тэрыторыі Беларусі пранізкі 11-12 ст. знаходзяць у Віцебскай і на поўначы Мінскай абласцей.
Чаплі (Львоўская вобласць)
Чаплі (Чаплі́) — вёска ў Старасамбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Азазіа
Азазіа (Osasio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Насельніцтва складае 3119 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 32 чал./км². Займае плошчу 99 км². Паштовы індэкс — 10056. Тэлефонны код — 0122.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Рох.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Інжынерныя войскі
Інжынерныя войскі (ІВ) — вайсковыя фарміраванні (спецыяльныя войскі) узброеных сіл (УС), прызначаныя для інжынернага забеспячэння (абсталявання тэрыторыі, інжынернай разведкі, суправаджэння войскаў у наступе і да т.п.) ваенных (баявых) дзеянняў.
У склад інжынерных войскаў уваходзяць органы кіравання, установы, прадпрыемствы, інжынерна-сапёрныя, інжынерна-дарожныя, пантонныя і іншыя злучэнні, воінскія часці і падраздзяленні.
Ва УС розных дзяржаў могуць таксама насіць назву Корпус інжынераў, Інжынерны корпус, Ваенна-будаўнічыя войскі і гэтак далей.
Сваё прафесійнае свята служачыя Інжынерных войскаў адзначаюць 21 студзеня.
Інжынерныя мерапрыемствы ў войнах старажытнага свету
Інжынерныя войскі з'явіліся не адразу з узнікненнем узброеных сіл (арміі і флоту), а падчас іх развіцця, у сувязі з неабходнасцю правядзення ваенна-інжынерных мерапрыемстваў. У войнах Старажытнай Грэцыі, Рыма, Карфагена для выканання інжынерных прац першапачаткова прыцягваліся фарміраванні рабоў, воінаў, а пазней і спецыяльна падрыхтаваныя атрады, падобныя да тых, што пазней сталі называцца сапёрамі. У Асірыйскім войску (1000 г. да н.э.) меліся спецыяльныя «грабарныя атрады», якія пракладалі дарогі, наводзілі масты, ўзводзілі лагеры і падводзілі падкопы, узводзілі штучныя насыпы або пагоркі для дасягнення панавання над сценамі абложаных гарадоў. Пры пераправах цераз рэкі асірыйцы ўжывалі плыты і надзіманыя мяхі-бурдзюкі. На прыпынках, падчас маршаў і паходаў, будаваўся палявы лагер, які абносіўся ровам і земляным валам.
У войску Старажытнага Рыма ў I — II стагоддзя для замацавання заваяваных тэрыторый узводзіліся абарончыя збудаванні па дзяржаўнай мяжы, якія атрымалі назву рымскіх валаў. Першапачаткова рымскія валы будавалі самі войскі, пазней значную частку прац выконвалі рабы.
Гіяцынт (значэнні)
Гіяцынт:
Нацыянальная асамблея Венесуэлы
Нацыянальная Асамблея (Asamblea Nacional) — аднапалатны заканадаўчы орган (парламент) Венесуэлы, які складаецца з 277 дэпутатаў. З’явіўся ў адпаведнасці са 186-м артыкулам I часткі V раздзела Канстытуцыі 1999 года, замяніўшы папярэдні двухпалатны парламент — Кангрэс Рэспублікі (Congreso de la República). Парламент Венесуэлы мае свой тэлеканал пад назвай «Тэлебачанне Нацыянальнай асамблеі» (Asamblea Nacional Televisión), які вяшчае з 12 сакавіка 2005 года ў дэцыметровым дыяпазоне, у кабельных сетках і праз спадарожнік.
NGC 5455
NGC 5455 — частка галактыкі ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Б’еф
Б'еф (bief) — частка ракі, канала, вадасховішча або іншага воднага аб'екта, якая прымыкае да гідратэхнічнага збудавання.
Збудаванні, у якіх могуць быць б'ефы -- плаціна, шлюз, гідраэлектрастанцыя і іншыя.
Існуюць верхні б'еф, — размяшчаецца вышэй па цячэнні, і ніжні, які размяшчаецца па іншы бок гідратэхнічнага збудавання. Верхнім б'ефам часта з'яўляецца вадасховішча.
Б'еф, утвораны двума або некалькімі водападпорнымі збудаваннямі і размешчаны на водараздзельным участку воднай сістэмы або вадацёку, называецца раздзельным.
Галоўны Каўказскі хрыбет
Галоўны Каўказскі хрыбет — горны ланцуг, які распасціраецца на 1200 км з захаду на ўсход ад Каўказскага перашыйка ад Чорнага мора да Каспійскага. Каўказскі хрыбет утварае бесперапынную вялізную сцяну шырынёй каля 180 км і натуральна дзеліць Каўказскі край на дзве часткі: Перадкаўказзе, або Паўночны Каўказ, і Закаўказзе.
Тур’е (Львоўская вобласць)
Тур’е (Ту́р'є) — вёска ў Старасамбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Маркетынг
Азначэнні
Паняцце маркетынгу часта звязваюць з любой дзейнасцю ў сферы рынку, пры гэтым спасылаюцца на паходжанне і пераклад самога слова маркетынг (market — рынак, -ing — указвае на актыўную дзейнасць). Але гэтая трактоўка была перагледжана і існуючыя азначэнні даўно перараслі гэта даслоўнае абазначэнне.
У 1965 г. было прапанавана наступнае азначэнне: «маркетынг — гэта практычная дзейнасць, сістэма кіраўнічых функцый, з дапамогай якіх арганізоўваюць і кіруюць комплексам дзеяў, якія звязаны з адзнакай пакупніцкай здольнасці спажывальнікаў, з яе ператварэннем у рэальны попыт на тавары і паслугі і набліжэннем гэтых тавараў да спажывальнікаў для атрымання прыбытку ці якой-небудзь іншай мэты».
Згодна дадзеным Амерыканскай асацыяцыі маркетынгу, зараз азначэнняў маркетынгу налічваецца больш за 2000. Асновай існавання маркетынгу з'яўляецца заўсёднае ўзаемадзеянне попыту і прапанавання, якое з'яўляецца бесперапынным працэсам задавальнення і ўзнаўлення патрэб і жаданняў асобных індывідуумаў ці іх груп. Такім чынам, асновай маркетынгу служыць двухадзіны і ўзаемадапаўняльны падыход. З аднаго боку — дбайнае і ўсебаковае вывучэнне рынку, попыту, густу і патрэб, арыентацыя вытворчасці на гэтыя патрабаванні, з другога — актыўнае ўздзеянне на рынак і існуючы попыт, на фарміраванне патрэб і пераваг пакупнікоў.
Да таго, як маркетынг займеў шырокае ўжыванне ў эканамічнай практыцы, атрыманне максімальнага прыбытку забяспечвалася рознымі шляхамі:
Спецыфіка маркетынгавага падыходу патрабуе, каб любая прадпрымальніцкая дзейнасць была сканцэнтравана вакол спажыўца. Гэта значыць, што павінны вытварацца і пастаўляцца на рынак тавары, якія будуць безумоўна куплены, на якія абавязкова будзе попыт. «Вытвараць тое, што прадаецца, а не прадаваць тое, што вытвараецца», — асноўны лозунг маркетынгавага падыходу да кіравання вытворчасцю і збытам для любой арганізацыі.
Што датычыцца мэт маркетынгу, то Ф. Котлер прыводзіць наступныя погляды на іх: «дасягненне максімальна магчымага ўжывання, дасягненне максімальнай спажывальніцкай задаволенасці, прапанаванне максімальна шырокага выбару, максімальнае павышэнне якасці жыцця».
Маркетынг з'яўляецца рэальнай сістэмай, якая ўзгадняе знешнюю і ўнутраную дзейнасць фірмы, а таксама звязвае ўзаемадзеянне ўсіх суб'ектаў вытворчай сістэмы і збыту тавараў і паслуг.
Мустафа Мухумед Амар
Мустафа Мухумед Амар (Mustafe Muxumed Cumar) — прэзідэнт эфіопскага штата Самалі, намеснік старшыні Самалійскай народна-дэмакратычнай партыі, член Партыі росквіту.
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1972 годзе ў горадзе Аварэ. Належыць да клана Агадэн.
Спачатку наведваў пачатковую і сярэднюю школу ў Аварэ. Аднак хутка яго сям’я пераехала ў Дэгабур, і сярэднюю адукацыю ён скончыў там. Затым вучыўся ў Адыс-Абебскім універсітэце, атрымаў ступень бакалаўра эканомікі. Таксама атрымаў ступень магістра эканомікі сельскай гаспадаркі ў Імперскім каледжы Лондана.
Айгаван
Айгава́н (Այգավան) — сяло ў марзе Арарат, у цэнтры Арменіі. Размешчана на трасе Ерэван — Сцепанакерт, на чыгунцы Ерэван — Ерасх, за 5 км на паўночны захад ад горада Арарата, за 13 км на паўднёвы ўсход ад горада Аштарака, за 2 км на паўночны захад ад сяла Аўшар, за 5 км на паўночны ўсход ад сяла Ехегнаван, за 3 км на паўднёвы ўсход ад сяла Васкетап і 4 км на паўднёвы захад ад сяла Ванашэн.
Інгуры
Інгуры (ენგური, Егры) — рака на Заходнім Каўказе, цячэ ў асноўным у Заходняй Грузіі, у ніжнім цячэнні працякае па грузіна-абхазскай мяжы. Даўжыня 213 км, плошча басейна 4060 км². Жыўленне ледніковае і дажджавое. Сярэдні гадавы расход вады каля вусця складае 170 м³/сек. Палаводдзе з сакавіка па верасень. Сплаў лесу. Воды абмежавана выкарыстоўваюцца для ірыгацыі. На Інгуры размешчаная Інгурская ГЭС, пабудаваная ў 1970-я гады.
Мустафа Мухумед Амар
Біяграфія
22 жніўня 2018 года прызначаны выконваючым абавязкі кіраўніка Эфіопскага Самалі.
Інгуры
Берэ пачатак некалькімі вытокамі з ледавікоў Галоўнага, або Водападзельнага, хрыбта Вялікага Каўказа, асноўны выток знаходзіцца на паўднёвым схіле гары Шхара, ля аднайменнага ледніка, іншыя — у снежніках на схілах Эльбруса і Ушбы. У вярхоўях цячэ па Сванецкай катлавіне, ніжэй — у глыбокай і вузкай цясніна, затым у паступова пашыраючайся даліне; ля горада Джвары выходзіць на Калхідскую нізіна. Упадае ў Чорнае мора.
Юлій Раманавіч Лысоў
Юлій Раманавіч Лысоў (, г. Рэчыца, Гомельская вобласць) — беларускі архітэктар, мастак.
Біяграфія
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Скончыў Інстытут жывапісу, скульптуры і архітэктуры ў Ленінградзе ў 1953 г. Удзельнічаў у выстаўках з 1958.
Працаваў у Белдзяржпраекце, галоўным архітэктарам праектаў у Гомельскім філіяле Белдзяржпраекта, у Белпрампраекце, галоўным архітэктарам аддзелаў у Белдзіпрахарчпраме, Белдзіпрагандлі, з 1973 па 1981 г. — дацэнт Беларускага політэхнічнага інстытута.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1967 года. Пражывае ў Мінску.
Творчасць
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): прамвузлы ў Барысаве, Брэсце, Віцебску, Гомелі (1962— 67), генпланы малых гарадоў Беларусі (1957—1959), помнікі У. І. Леніну, камсамольцам (1964) у Гомелі, ахвярам фашызму ў Браславе, Жлобіне, Смаленску (1958—1970).
Эстонія на конкурсе песні Еўрабачанне
Эстонія прымае ўдзел у конкурсе песні «Еўрабачанне» з 1994 года. Краіна намагалася дэбютаваць годам раней (у 1993), але не прайшла кваліфікацыю. Першы выступ дзяржавы на конкурсе аказаўся няўдалым, Сільві Райт, якая прадстаўляла краіну ў 1994 годзе з песняй «Nagu Merelaine», заняла толькі 24-е месца з 25. З-за гэтага Эстонія была дыскваліфікавана з конкурса ў 1995. Аднак павярнуўшыся ўжо праз год, у 1996 вынікі краіны сталі вельмі паспяховымі. Так, з 1996 па 2002 Эстонія толькі аднойчы аказалася па-за дзясяткай лепшых. У гэты ж перыяд дзяржава здабыла адзіную перамогу на конкурсе — у 2001 годзе Танэль Падар і Дэйв Бэнтан з песняй «Everybody» набралі 198 балаў і занялі 1-е месца.
Пасля ўвядзення паўфіналаў у 2004 годзе, рэзультаты краіны рэзка пагоршыліся. На працягу пяці гадоў, з 2004 па 2008 уключна, Эстонія не магла прайсці ў фінал. Ланцуг няўдач у 2009 перарваў жаночы гурт Urban Symphоny з песняй «Rändajad», яны прайшлі ў фінал і занялі 6-е месца.
У 2021 годзе краіне ізноў не ўдалося прайсці ў фінал.
За ўсю гісторыю ўдзелу, Эстонія атрымала ў фіналах 1464 бала, а ў паўфіналах — 1230.
Гісторыя галасавання
Станам на год гісторыя галасавання Эстоніі выглядае наступным чынам:
Това-Сан-Джакама
Това-Сан-Джакома (Tovo San Giacomo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лігурыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Савона.
Насельніцтва складае 2432 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 254 чал./км². Займае плошчу 10 км². Паштовы індэкс — 17020. Тэлефонны код — 019.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Якаў Зевядзееў.
Грэнландскія інуіты
Грэнла́ндскія інуі́ты, калаалі́т (саманазва: kalaallit) — эскімоскі народ, карэннае насельніцтва Грэнландыі. У 2016 г. эскімоскае насельніцтва Грэнландыі складала каля 44000 чал. Яшчэ каля 15000 грэнландскіх інуітаў жылі ў Даніі.
Гісторыя
З канца XVI ст. марскія воды на поўдзень ад Грэнландыі наведвалі еўрапейскія піраты, даследчыкі і кітабоі, якія часам уступалі ў кантакт з мясцовым насельніцтвам. Фармальна правы на валоданне Грэнландыяй належылі Даніі. Аднак толькі ў 1721 г. нарвежскі лютэранскі місіянер Ханс Эгедэ ўпэўніў каралеўскія ўлады даслаць туды місію. У выніку на поўдні Грэнландыі было заснавана лютэранскае біскупства з цэнтрам у Готхабе, якое распаўсюджвала еўрапейскую культуру і адукацыю.
Сапраўдная цікавасць у каланізацыі Грэнландыі ўзнікла толькі пасля Кільскага мірнага дагавора 1814 г., калі тэрыторыя вострава была канчаткова замацавана за Даніяй. У XIX - пачатку XX стст. Грэнландыю наведаў шэраг навуковых экспедыцый, якія разам з геаграфічнымі даследаваннямі вывучалі культуру і мову інуітаў, пераймалі ў іх вопыт выжывання ў складаных арктычных умовах. Дацкія місіянеры пераклалі на мову калаалісут Біблію. З 1861 г. на ёй выдаваліся сродкі масавай інфармацыі. У 1859 г. грэнландскія інуіты фармальна атрымалі роўныя правы з грамадзянамі Даніі. Але імі доўгі час маглі карыстацца толькі насельнікі невялікай часткі Грэнландыі, дзе распаўсюджваўся ўплыў лютэранскай царквы і дацкай адміністрацыі.
Пасля II Сусветнай вайны Грэнландыя актыўна асвойвалася амерыканскімі ваеннымі, тут былі пабудаваны 2 ваенныя базы, пачалі развівацца камерцыйнае рыбалоўства, прадпрымальнікі Даніі зацікавіліся мясцовымі горнымі рэсурсамі. Развіццё пасляваеннай эканомікі і паступовая ўрабанізацыя з аднаго боку садзейнічалі паляпшэнню ўмоў жыцця інуітаў, але найбольш перспектыўныя пасады размяркоўваліся паміж дацкімі і замежнымі спецыялістамі. Гэта стымулявала рух за незалежнасць Грэнландыі. У 1979 г. была абвешчана аўтаномія, у якой грэнландская мова набыла афіцыйны характар. У 1980 г. была заснавана Прыпалярная рада інуітаў — найбуйнейшая неўрадавая арганізацыя, што займаецца развіццём розных бакоў жыцця грэнландскіх інуітаў, а таксама каардынацыяй агульных дзеянняў з эскімосамі Канады і ЗША.
Традыцыйная культура
Грэнландскія інуіты падзяляюцца на 3 асноўныя групы:
Асноўнымі заняткамі ўсіх трох груп былі паляванне і рыбалоўства, прычым паляванне на кітоў і ластаногіх мела галоўнае значэнне. На захадзе Грэнландыі здабыча кітоў інуітамі ўжо ў XIX ст. набыла камерцыйны характар. Прыпалярныя інуіты часцей палявалі на ластаногіх. На ўсходзе Грэнландыі, дзе наземных і марскіх звяроў было мала, пераважала рыбалоўства. Разам з гэтым, грэнландскія інуіты палявалі на карыбу, аўцабыкоў, белых мядзведзяў, пясцоў, зайцоў і інш. Улетку лавілі птушак, збіралі яйкі. Для палявання на марскіх звяроў выкарыстоўвалі гарпуны з рухомым навершам. Кітоў палявалі з каякаў — лёгкіх каркасных лодак, пакрытых скурамі жывёл. На гарпуны для кітоў чаплялі паплаўкі, якія не дазвалялі параненай жывёле сысці пад ваду. Птушак лавілі з дапамогай сетак. Транспартыроўка адбывалася на каяках па мору, на санках, якіх цягнулі самастойна або з дапамогай сабак. Узімку карысталіся снегаступамі.
Сцепанчук
Сцепанчук — прозвішча.
Грэнландскія інуіты
Традыцыйная культура
Сабака фактычна быў адзінай свойскай жывёлай. У Грэнландыі распаўсюджана мясцовая парода, якая адрозніваецца ад сабак канадскіх інуітаў малой вагой і большым ростам, цягавітасцю і агрэсіўнасцю. У нашы дні ўрад Грэнландыі забараняе ўвозіць у краіну іншыя пароды. Інуіты выкарыстоўвалі сабак пераважна як транспартны сродак, высока цанілі іх вартасці. Але ўжыванне сабачага мяса ў ежу лічылася звычайным.
У ранні перыяд культуры Туле пераважалі вялікія паселішчы. Інуіты будавалі так званыя доўгія зямлянкавыя хаціны на каменнай платформе, крытыя скурамі. Каркас хацін рабіўся з драўнянага плаўніка і кітовых костак. На ранніх стаянках асобна вылучаюць мужчынскія хаціны qasse. З XVII ст. назіраліся сезонныя і сталыя перасяленні, што прывялі да драбнення буйных паселішчаў. Улетку сем'і звычайна пакідалі зямлянкі, паколькі там назапашвалася адталая вада, і перасяляліся ў лагеры з намётаў. Падобныя летнікі маглі мець ад аднаго сямейнага намёта да некалькіх. Часам у летніх лагерах спыняліся сем'і з розных зімовых паселішчаў.
Традыцыйная вопратка выраблялася са скур. Мужчынскае і жаночае адзенне ўключала футра, штаны і боты. Вырабам вопраткі займаліся жанчыны. У інуітаў нават існавала прыказка: "Мужчына такі, якім робіць яго жонка". З XVII - XVIII стст. для пашыву выкарыстоўваліся еўрапейскія тканіны. Тады ж пачалі выкарыстоўвацца шкляныя каралі, якімі ўпрыгожвалі жаночую вопратку. Сучасныя народныя строі ўключаюць як традыцыйнае скураное адзенне, так і запазычаныя элементы з тканін і шкла.
З сярэдзіны XIX ст. пераважалі малыя нуклеарныя сем'і, аднак захоўвалася сістэма цеснага сваяцтва ilaqutariit, якая ўключала родных і стрыечных сваякоў некалькіх пакаленняў па мужчынскай і жаночай лініі. Сваяцкія сувязі адыгрывалі вельмі значную ролю ва ўзаемаадносінах жыхароў аднаго паселішча і цэлых мясцовасцяў. Яны прадухілялі магчымыя варожыя сутычкі і рэгулявалі кіраванне абшчынай. Жыхары пэўнай мясцовасці карысталіся правам сумеснай маёмасці прыроднымі рэсурсамі, аказвалася суседская і сваяцкая ўзаемадапамога. Старыя людзі заўсёды карысталіся значнай павагай. Існаваў звычай самазабойства падчас невылечнай хваробы, голаду або ў іншых абставінаў. Нават у нашы дні ў Грэнландыі захоўваецца высокі ўзровень самазабойстваў на душу насельніцтва.
Інуіты маюць багаты вусны фальклор — казкі, міфы, легенды, байкі. У мінулым танцы пад барабан выконваліся ў рэлігійных мэтах. Пасля прыняцця хрысціянства яны былі забаронены і адрадзіліся толькі ў канцы XX стагоддзя. На захадзе Грэнландыі пры хрысціянскіх абшчынах развівалася традыцыя харавых спеваў. Грэнландскія інуіты — выдатныя разьбяры. Асаблівым попытам карыстаюцца невялікія касцяныя скульптуры жывёл і людзей.
Рэлігія
Старажытныя рэлігійныя вераванні грэнландскіх інуітаў засноўваліся на веры ў існаванне шматлікіх духаў прыроды. Чалавек лічыўся толькі часткай агульнага свету. Нават пасля хрысціянізацыі захоўваліся вера ў магію і ахоўныя магічныя абрады. Лекаваннем хворых і параненых займаліся старыя людзі, якія практыкавалі шаманізм.
З XVIII ст. у Грэнландыі актыўна распаўсюджвалася лютэранства. У нашы дні большасць вернікаў належаць да лютэранскай царквы.
Мовы
Грэнландскія эскімосы размаўляюць на 3 асноўных мовах:
Толькі калаалісут мае афіцыйны характар, хаця грэнландскія законы не забараняюць мясцовым уладам выкарыстоўваць іншыя мовы ў афіцыйных дакументах.
Трушэвычы
Трушэвычы (Труше́вичі) — вёска ў Старасамбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Ірына Іванаўна Сярова
Ірына Іванаўна Сяро́ва (Ирина Ивановна Серова;  — ) — вучоны і педагог, філосаф, доктар філасофскіх навук (1977), прафесар (1977), Заслужаны работнік вышэйшай школы БССР (1979).
Навуковая дзейнасць
Аўтар прац па праблемах фарміравання і выхавання асобы, культуры міжнацыянальных адносін, нацыянальнай палітыкі, методыкі выкладання грамадскіх навук, гісторыі грамадска-палітычнай думкі Беларусі і інш.
Сярод апублікаванага:
Кумса Дырыба
Кумса Дырыба (нар. 1969/1970), вядомы пад псеўданімам Джаал Мару — лідар групоўкі «Вызваленчая армія Арома». У 2021 годзе Дырыба абвясціў аб саюзе супраць урада Эфіопіі з Сіламі абароны Тыграя.
Ёсінобу Мінова
(箕輪 義信; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 2005 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Ян Ласіцкі
Ян Ласі́цкі (Jan Łasicki; каля 1534 — не раней за 1599) — польскі гісторык, бібліёграф, рэлігійны пісьменнік-палеміст.
Тарчыновычы
Тарчыновычы (Торчино́вичі) — вёска ў Старасамбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Ян Ласіцкі
Біяграфія
Нарадзіўся ў вёсцы Ласіцы Сахачоўскага павета Раўскага ваяводства (Мазовія). Паходзіў з дробнай мазавецкай шляхты. Кальвініст. У 1556—1561 гадах вучыўся ў гімназіях і ўніверсітэтах Страсбургу, Жэневы, Лазаны, Цюрыху, Падуі, пазней вандраваў па Швейцарыі, Францыі, Нідэрландах, Англіі; у Парыжы ледзь пазбегнуў гібелі ў Варфаламееўскую ноч (24 жніўня 1572).
Актыўна ўдзельнічаў у міжканфесійнай палеміцы, перапісваўся з вядучымі дзеячамі еўрапейскай Рэфармацыі. Меў разнастайныя навуковыя інтарэсы: напісаў шэраг прац па гісторыі рэлігіі, гісторыі панавання Стэфана Баторыя, нарыс гісторыі Францыі (першы польскі твор такога кшталту), і іншыя (усе на лацінскай мове); цікавіўся дакладнымі навукамі. Лічыцца заснавальнікам польскай бібліяграфіі.
У 1581 годзе вярнуўся з апошняй вандроўкі за межы Рэчы Паспалітай, у 1582 годзе пазнаёміўся з літоўскім падскарбіям, кашталянам менскім Янам Глябовічам (кальвіністам), які запрасіў яго ў ВКЛ; выхоўваў дзяцей Глябовіча Яна і Мікалая, жывучы то ў Вільні, то ў рэзідэнцыі Глябовічаў у Заслаўі. Увайшоў у рознаверны асяродак віленскіх інтэлектуалаў (Цыпрыян Базылік, Андрэй Волан, Паўль Одэрборн і іншыя). У 1582 годзе выдаў у Шпаеры (Германія) зборнік прац розных аўтараў «Пра рэлігію, ахвярапрынашэнне, вясельныя і пахавальныя абрады русінаў, маскавітаў і татараў» (назва пазычаная з трактата Одэрборна), у які ўвайшоў і арыгінальны твор Ласіцкага. Апісаў народныя адзенне, стравы, абрады беларусаў, архітэктуру Вільні, Полацка, беларускіх вёсак; крытычна ставіўся да перажыткаў паганства, забабонаў, неадукаванасці насельніцтва ВКЛ. У рэлігійнай палеміцы выступаў як супраць каталіцкай рэакцыі (у 1584 годзе бараніў Андрэя Волана ад Пятра Скаргі), так і супраць радыкальных пратэстанцкіх плыняў (асуджаў антытрынітарыяў, Фаўста Соцына).
Апошнія звесткі пра Ласіцкага паходзяць з Заслаўя (ліпень 1599). Пасмяротна выйшаў яго твор «Пра багоў самагітаў, іншых сарматаў і несапраўдных хрысціян» (Базель, 1615) — першы сістэматычны выклад балцкіх язычніцкіх вераванняў.
Аксана Уладзіміраўна Шпак
Аксана Уладзіміраўна Шпак (нар., Бабруйск, Беларусь) — беларуская футбалістка, абаронца. Выступала за юнацкую, моладзевую і зборную Беларусі.
Клубная кар’ера
У 13-гадовым узросце прыйшла ў футбольную ДЮСШ Бабруйска. Першы трэнер у футболе — Анатоль Аляксандравіч Бжузак. У юным узросце пачала гуляць за асноўны склад «Бабруйчанкі». У 17 гадоў стала майстрам спорту, што дазволіла ёй паступіць ва Універсітэт фізічнага выхавання без экзаменаў.
Тры сезона выступала за каманду «Бабруйчанка», потым чатыры сезоны ў складзе польскай каманды «Медык» з горада Конін. Потым запрасілі ў «Ладу» з Тальяці, дзе адыграла адзін сезон, але ў клубе змянілася кіраўніцтва, і сітуацыя была незразумелай, таму яна вырашыла вярнуцца ў Беларусь.
Кума-Маныцкая ўпадзіна
Шырыня 20-30 км, у цэнтральнай частцы да 1-2 км. Злучае Кубана-Прыазоўскую і Прыкаспійскую нізіну. У антрапагене — марскі праліў паміж Чорным і Каспійскім морамі. Змяшчае сістэму азёр і вадасховішчаў, Кума-Маныцкі канал. Усходняя частка занята нізоўем р. Кума.
Па Кума-Маныцкай упадзіне можа праходзіць умоўная мяжа паміж Еўропай і Азіяй.
Сійм Калас
Сійм Калас (нар. 2 кастрычніка 1948, Талін) — эстонскі палітык, у цяперашні час віцэ-прэзідэнт Еўрапейскай камісіі і яе камісар па транспарце (да 9 лютага 2010 года — па адміністраванні, аўдыту і барацьбе з махлярствам). З’яўляецца адным з шасці віцэ-прэзідэнтаў камісіі Барозу, якая складаецца з 27 членаў. Калас быў прэм’ер-міністрам Эстоніі, міністрам фінансаў Эстоніі, міністрам замежных спраў Эстоніі і дэпутатам эстонскага парламента. Член эстонскай Партыі рэформаў, быў яе старшынёй.
Шчарбакоў
Шчарбакоў — прозвішча.
NGC 5456
NGC 5456 (іншыя абазначэнні — UGC 9004, MCG 2-36-36, ZWG 74.89, PGC 50213) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ціхаходкі
Ціхаходкі (Tardigrada) — тып мікраскапічных бесхрыбтовых, блізкіх да членістаногіх. Экстрэмафілы.
Упершыню гэта жывёла была апісана ў 1773 г. нямецкім пастарам І. А. Гецэ як kleiner Wasserbär (маленькі вадзяны мядзведзь). У 1777 г. італьянскі вучоны Ладзара Спаланцані даў ім назву il tardigrado, ціхаходкі, латынізаванай формай з'яўляецца назва Tardigrada (з 1840 г.)
Мікалай Міхайлавіч Амосаў
Мікалай Міхайлавіч Амосаў (, в. Альхова, Валагодская вобласць —, Кіеў) — савецкі і ўкраінскі таракальны хірург, навуковец-медык, літаратар.
Ціхаходкі
Размнажэнне
Разнаполыя. Самцы ціхаходак драбнейшыя за самак і сустракаюцца рэдка, таму магчымы партэнагенез, гэта значыць размнажэнне самак без апладнення. Падчас перыяду размнажэння ў самкі спее ад 1 да 30 яек. Апладненне ўнутранае або знешняе, калі самец адкладае сперму на сценку яек. У адных відаў яйкі адкладаюцца ў грунт, у мох або ваду, у іншых — у скінутай пры лінькі скуры. Развіццё прамое, маладая ціхаходка адрозніваецца ад дарослай толькі меншымі памерамі.
Мікалай Міхайлавіч Амосаў
Аўтар наватарскіх методык у кардыялогіі і таракальнай хірургіі, аўтар сістэмнага падыходу да здароўя («метад абмежаванняў і нагрузак»), дыскусійных прац па геранталогіі, праблемах штучнага інтэлекту і рацыянальнага планавання грамадскага жыцця («сацыяльнай інжынерыі»). Акадэмік Акадэміі навук УССР (1969) і Нацыянальнай Акадэміі Навук Украіны, Герой Сацыялістычнай Працы (1973).
Ціхаходкі
Цягавітасць
Ціхаходкі прыцягнулі ўвагу ўжо першых даследчыкаў сваёй дзіўнай цягавітасцю. Пры надыходзе неспрыяльных умоў яны здольныя на гады уваходзіць у стан анабіёзу; а пры наступе спрыяльных умоў даволі хутка ажываць. Выжываюць ціхаходкі ў асноўным за кошт т. зв. ангідрабіёза, высушвання. Пры высыханні яны ўцягваюць у цела канечнасці, памяншаюцца ў аб'ёме і прымаюць форму бочачкі. Паверхня пакрываецца васковай абалонкай, якая перашкаджае выпарэнню. Пры анабіёзе іх метабалізм падае да 0,01 %, а ўтрыманне вады здольна даходзіць да 1 % ад нармальнага. У стане анабіёзу ціхаходкі вытрымліваюць неверагодныя нагрузкі.
Мікалай Міхайлавіч Амосаў
Доктар медыцынскіх навук, прафесар. Аўтар навуковых прац па пытаннях хірургіі сэрца і лёгкіх, біялагічнай і медыцынскай кібернетыцы. Аўтар кнігі «Мысли и сердце» (1965).
Улькс
Улькс (Oulx) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Мікалай Міхайлавіч Амосаў
Дэпутат Вярхоўнага Савета СССР у 1962—1979 гадах, Народны дэпутат СССР з 1989 года, член Вярхоўнага Савета СССР з 1989 года.
Улькс
Насельніцтва складае 3119 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 32 чал./км². Займае плошчу 99 км². Паштовы індэкс — 10056. Тэлефонны код — 0122.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Рох.
Таргановычы
Таргановычы (Торгано́вичі) — вёска ў Старасамбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Расасенка
Раса́сенка — рака ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, левы прыток Дняпра.
Даўжыня ракі 43 км. Пачынаецца за 1 км на ўсход ад вёскі Пішчыкі. Працякае па ўсходніх схілах Смаленскага ўзвышша і ўпадае ў Дняпро на ўскраіне аграгарадка Расасна. Плошча вадазбору складае каля 271 км².
У Расасенку ўпадаюць каналы, ручаі і невялікія рэчкі. Сярод прытокаў — рэкі Перавалочка, Лукі, Любкіння, Сіманіха, Мілкаўка (справа), Трань, Баброўка (злева).
Боні Баслер
Боні Лін Баслер (Bonnie Lynn Bassler, нар., Чыкага) — амерыканскі малекулярны біёлаг, якая адкрыла ў бактэрый. Доктар філасофіі (1990), прафесар Прынстанскага ўніверсітэта, даследчык (з 2005), член Нацыянальных акадэміі навук (2006) і акадэміі медыцыны ЗША (2016), Амерыканскага філасофскага таварыства (2012), замежны член Лонданскага каралеўскага таварыства (2012). Рэдактар «Annual Review of Genetics» (2012—2017).
Біяграфія
Боні Баслер нарадзілася ў Чыкага і вырасла ў. Пачала сваю кар’еру ў навуцы ў 13 гадоў «у якасці асістэнта ветэрынара ў заапарку Маямі, а затым у мясцовай клініцы для сабак і катоў».
Баслер паступіла ў Каліфарнійскі ўніверсітэт у Дэйвісе па спецыяльнасці ветэрынарыя, але сканцэнравалася на генетыцы і біяхіміі і атрымала ступень у галіне біяхіміі. У 1990 годзе атрымала ступень доктара філасофіі ў галіне біяхіміі ва ўніверсітэце Джона Хопкінса.
Яе дактарантура праводзілася ў Інстытуце Агурона (Agouron Institute) у, дзе яна працавала з Майклам Р. Сільверманам у 1990—1994 гадах. Сільверман быў першым, хто адкрыў, вывучаючы марскую бактэрыю.
З 1994 года Баслер працуе ў Прынстанскім універсітэце. У цяперашні час загадчыца кафедры малекулярнай біялогіі і імяны прафесар малекулярнай біялогіі. Яе лабараторыя ў Прынстанскім універсітэце даследуе, працэс міжклеткавых зносін у бактэрый.
Даследаванне Баслер спосабаў зносін і калектыўных паводзін бактэрый можна разглядаць як уклад у змену парадыгмы поглядаў навукоўцаў на мікробны свет. Адкрыцці Баслера «адкрываюць новыя перспектывы ў фундаментальнай навуцы, але таксама маюць практычнае значэнне». Даследаванні Баслер дазволілі распрацаваць новыя стратэгіі лячэння. У 2002 годзе узнагародзіў Баслер стыпендыяй у знак прызнання яе ўкладу ў лексікон бактэрый.
Cortinarius trivialis
Cortinarius trivialis — від базідыяльных грыбоў сямейства.
Апісанне
Капялюш дасягае да 12 см у дыяметры. У раннім узросце ён паўсферычны з загнутым унутр краем, звычайна з невялікім грудком пасярэдзіне, а ў старэйшым — дугападобна выгнуты або плоскі, часам з загнутым краем і хвалістымі складкамі. Скурка ў сырое надвор’е слізістая вохрыста-аліўкавага, жоўта-карычневага, вохрыста-карычнага колеру, у сухое надвор’е злёгку блішчыць і пераходзіць у саламяна-жоўты колер. Ножка адносна доўгая (да 10 см), цыліндрычная, тонкая, з тоўстым павуцінневым покрывам, у вільготных умовах глейкая. Пад капялюшыкам яна бялёсага колеру, а ніжэй размяшчаюцца буйныя светла-карычневыя лускавінкі. Мякаць тонкая, ад бялёсага да крэмавага колеру, не мае характэрнага смаку і паху. Хоць адзінага меркавання адносна прыдатнасці гэтага грыба да ўжывання няма, большасць грыбнікоў лічаць яго неядомым.
Асяроддзе пражывання
Адносна часта сустракаецца ў жніўні — кастрычніку, расце адзінкава ці невялікімі групамі ў лісцевых лясах, часцей за ўсё пад асінамі і дубамі.
Пра любоў: Іра
«Пра любо́ў: І́ра» (Про любовь: Ира) — беларускі дакументальны незалежны кароткаметражны фільм, зняты рэжысёрам Любоўю Зямцовай на студыі «Zemnaya» у 2014 годзе.
Сюжэт
Гэта гісторыя Іры, маладой жанчыны, якая жыве як большасць з нас: паміж каханнем і не каханнем, сваркамі, бытам, няздзейсненымі марамі і надзеяй на лепшае. Але ў першую чаргу гэта гісторыя пра любоў, любоў да жыцця, такога складанага і звар’яцелага, тая любоў якая зусім і не падобна да любові ў тым біблейскім і ідэалістычным сэнсе, які часцей укладаюць у гэтае слова, нават, менш за ўсё гэта можна назваць менавіта любоўю, але… Гераіня фільма называе гэта так, таму, што так адчувае. Фільм пра Любоў… Пра лёс… Пра жыццё… Пра нас з вамі.
Дану (народ)
Дану (саманазва: ဓနု) — тыбета-бірманскі этнас ў М’янме. Агульная колькасць (2022 г.) — 117 000 чалавек.
Дану насяляюць горны рэгіён на ўсход ад рэчышча Іравадзі. Паводле іх міфаў, яны паходзяць ад стральцоў, накіраваных у познім сярэднявеччы бірманскімі валадарамі на памежжа з землямі шанаў. Само слова дану значыць «лук». У М’янме лічыцца, што дану сфарміраваліся ў выніку мірных кантактаў паміж бірманцамі і шанамі, дану нават разглядаюцца як этнічная група шанаў.
Асноўныя заняткі — земляробства і гандаль. Большасць вернікаў спавядае будызм напрамку тхеравада. Размаўляюць на мове, супольнай з мовай інтха.
Rhododendron viscosum
Rhododéndron viscósum — лістападны куст, від роду Pentanthera секцыі Pentanthera падсекцыі Pentanthera роду сямейства.
Выкарыстоўваецца ў якасці дэкаратыўнай садовай расліны і ў селекцыйных праграмах пры стварэнні сартоў зімаўстойлівых лістападных рададэндранаў.
Распаўсюджанне і экалогія
Усходняя частка Паўночнай Амерыкі (Мэн, Паўднёвая Караліна, Пенсільванія, Фларыда, Тэхас, Масачусетс). Расце на балотах, на прыбярэжных раўнінах і забалочаных участках у гарах.
Батанічнае апісанне
Лістападны куст вышынёй 1,5-3 м. Крона густая, шырокая. Гадавы прырост 7-8 см.
Лісце яйкападобныя, яйкападобна-эліптычныя або даўгавата-ланцэтападобныя, даўжынёй 2-6 см, шырынёй 0,7-2,0 см, вострыя або тупаватыя, да аснавання клінавата-звужаныя, па краі расніцавыя, зверху цёмна-зялёныя, звычайна голыя, знізу светла-зялёныя, па сярэдняй жылцы пакрытыя дробнымі шчацінкамі. Хвосцікі даўжынёй 1-3 мм, грубаваласістыя.
Кветкі групамі па чатыры, распускаюцца пасля поўнага развіцця лісця. Вяночак белы або ружовы, каля 3 см у дыяметры, варонкападобны, звонку дробназалозісты, з цыліндрычнай, слаба пашыранай дагары трубкай даўжынёй 1,5-2,5 см, прыкладна ў паўтары разы больш доўгай, чым даўгавата-яйкападобныя, завостраныя долі адгіну. Кветаножкі даўжынёй 0,5-1,0 см, апушаныяі залозава-шчаціністыя. Чашачка вельмі маленькая, долі залозава-расніцавыя. Тычынак пяць, яны нашмат даўжэй вяночка, ніткі іх апушаныя на даўжыні. Завязь шчаціністая і нярэдка залозавая. Слупок даўжэй тычынак, ад аснавання да сярэдзіны пакрыты дробнымі шчаціністымі валасінкамі, блізу лычыкі часам пурпурныя. Водар прыемны, моцны.
Цвіце ў чэрвені — жніўні.
Плады — каробачкі, спеюць у кастрычніку.
У культуры
Від у культуры з 1734. Шырока выкарыстоўваецца ў селекцыі.
Вытрымлівае паніжэнні тэмпературы да −29 °С
Віленская харугва
Віленская харугва, або харугва Віленскага ваяводства (Chorągiew wileńska) — геральдычны сцяг паспалітага рушэння Віленскага ваяводства Вялікага княства Літоўскага.
Апісанне
Харугва ўяўляла сабой двухбаковае прамавугольнае палотнішча чырвонага колеру ў «трыццаці і пяці локцяў» з дзвюма касіцамі.
На пярэднім баку выяўлены герб Вялікага княства Літоўскага — «Пагоня» на белым шчыце, на адваротным — «Калюмны».
«Пагоня» ў гербоўніку Каспера Нясецкага (1728) апісана наступным чынам :
Муж збройны ў шышаку на белым кані, бегам быццам пушчаным, сядло на ім і чапрак чырвоны, аж да капытоў конскіх распасцёрты, з траякімі залатымі махрамі, у полі таксама чырвоным; у правай руцэ меч аголены, узняты ўверх, быццам для ўдару трымае; а злева, дакладней, на плячы яго шчыт, з двума залатымі крыжамі ў адзін злучанымі.
Б. Кёне ўдакладняе, што тым часам шчыт ў вершніка быў чырвонага колеру.
Гісторыя
Паводле адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформай 1565—1566 гадоў ваяводства сталі і ваеннымі акругамі, якія фармавалі тэрытарыяльнае воінскае падраздзяленне — частку войска, «пры якой ёсць харугва (сцяг) або значок».
Для яўнага адрознення ад каронных і пазначэння належнасці ваяводстваў да Вялікага княства Літоўскага, Статутам 1566 года было вызначана, што ўсе ваяводскія харугвы на пярэднім баку маюць выяву вялікакняжацкага герба «Пагоні». У 1564—1566 гадах усе ваяводствы атрымалі харугвы адзінага ўзору з дзяржаўнага скарбу. Вялікая харугва ваяводства ўяўляла сабой аднакаляровае прамавугольнае палотнішча ў «трыццаці і пяці локцяў» даўжынёй з дзвюма касіцамі.
Барташ Папроцкі паведамляе, што ў яго час (1584) Віленскае ваяводства ўжывала тры гербы :
Віленскае [ваяводства] ўжывае [гербы:] мужа на кані белым у чырвоным полі, мядзведзя чорнага ў полі зялёным, і калюмны на чырвоным.
Падобныя харугвы мелі ўсе паветы Віленскага ваяводства, толькі павятовыя харугвы былі з адной касіцай.
Характэрнай рысай было выяўленне павятовага або ваяводскага герба разам з надпісам пра тэрытарыяльную належнасць харугвы.
Захавалася цэнтральная частка Троцкай харугвы часоў рэчыпаспалітаўска-маскоўскай вайны 1609—1618 гадоў, на якой пазначана імя караля і вялікага князя Жыгімонта Вазы — Sigismundus III Dei gratia rex Poloniae magnus dux Lithuaniae.
Урбэ
Урбэ (Urbe) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лігурыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Савона.
Насельніцтва складае 818 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 26 чал./км². Займае плошчу 31 км². Паштовы індэкс — 17048. Тэлефонны код — 019.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Giacomo il Maggiore.
Леанід Дранько-Майсюк
Леанід Васільевіч Дранько-Майсюк (нар., ) — беларускі паэт.
Біяграфія
Нарадзіўся ў рабочай сям'і. Дзед — Мікалай Дранько, яўрэйскага паходжання, працаваў шаўцом ў арцелях ў Давыд-Гарадку. Мясцовыя жыхары звалі паміж сабой Мікалая таксама яшчэ і Майсюк. Яго сына Васіля (бацька Леаніда, нар. у 1931 г.) запісалі ў царкоўную кнігу Дранько-Майсюком, па мянушчцы бацькі. Пасля вайны, калі выпісвалі савецкія дакументы на падставе царкоўных запісаў, Васілю выдалі пасведчанне аб нараджэнні з прозвішчам Дранько-Майсюк.
Леанід Дранько-Майсюк скончыў Давыд-Гарадоцкую СШ № 2 (1974), працаваў на Давыд-Гарадоцкім заводзе слясарна-мантажных інструментаў. У 1975 г. паступіў на завочнае аддзяленне паэзіі Літаратурнага інстытута ў Маскве. У 1976—1978 гг. служыў у Савецкай Арміі. Пасля дэмабілізацыі перавёўся на стацыянарнае аддзяленне Літінстытута, які скончыў у 1982 г. У гэты перыяд (у 1980 г.) пазнаёміўся з будучай жонкай, масквічкай Вольгай.
У 1982—2002 гг. — рэдактар выдавецтва «Мастацкая літаратура». Са жніўня 2002 г. — на вольнай працы.
Творчасць
З'яўляецца аўтарам лібрэта да оперы кампазітара Сяргея Бельцюкова «Ладдзя роспачы» (2023 г.), створанай па аднайменнай навэле Уладзіміра Караткевіча.
Водгукі
Уладзімір Караткевіч называў Леаніда Дранько-Майсюка «паэтам з рысамі рыцара». Па словах Уладзіміра Някляева уяўленні пра рыцарства Дранько-Майсюка «злучаны з яго стаўленнем да жанчыны, да сяброў, да паэзіі, да Беларусі і ўсяму крэўнаму, беларускаму».
Агнём і мячом (тэлесерыял)
«Агнём і мячом» («Ogniem i mieczem») — польскі гістарычны драматычны тэлесерыял, створаны Ежы Гофманам па аднайменным рамане Генрыка Сянкевіча.
Гэта апошняя (хаця ў адпаведнасці з сюжэтам — пачатковая) частка трылогіі Сенкевіча аб гісторыі Рэчы Паспалітай XVII стагоддзя, экранізаваная Гофманам («Пан Валадыёўскі» быў экранізаваны Гофманам у 1969 годзе, а «Патоп» — у 1974 годзе).
Фільм лічыцца найбольш высокабюджэтным з усіх польскіх фільмаў, знятых да таго часу.
Фабула
Сярэдзіна XVII стагоддзя. Ян Скшэтускі, пасол князя Вішнявецкага, вяртаецца з місіі ў Крыме. Па дарозе ён ратуе жыццё казацкаму палкоўніку, якім апыняецца сам Багдан Хмяльніцкі. Падчас адпачынку ў карчме ён знаёміцца з двума шляхціцамі, Янам Ануфрыем Заглобай і Лангінам Падбіпяткай, якія мелі магчымасць бачыць, як Скшэтускі расправіўся з агрэсіўным старастам Чаплінскім, кінуўшы яго тварам у гразь перад карчмам. Яны працягваюць свой шлях разам. Неўзабаве яны знаходзяць зламаўшуюся павозку, якая належала княгіні Курцэвіч. Яны ратуюць старую княгіню і яе прыгожую падчарыцу Алену.
Войскі на чале з князем Вішнявецкім не могуць разлічваць на дапамогу іншых магнатаў, бо тыя жадаюць перамір’я з казакамі. Паспалітае рушэнне, якое сабралася пад Піляўцамі, разбеглася ад весткі аб прыходзе татараў. Войска князя ўмацоўваецца ў Збаражы, які трымае ў аблозе вялікае войска на чале з Багданам Хмяльніцкім і ханам Іслямам III Гіраем. Шляхта лікам у некалькі тысяч мужна абараняецца, але супраць такой вялікай сілы амаль няма шанцаў.
Князь пасылае Падбіпятку пракрасціся праз лагер казакаў і паведаміць каралю Яну Казіміру пра трагічнае становішча Збаража. Лангін памірае ад стрэл татараў. Але місія ўрэшце ўдаецца Яну Скшэтускаму, дзякуючы якому кароль адпраўляецца на дапамогу Збаражу.
Князь Вішнявецкі, Скшэтускі і Заглоба ставяцца героямі, Алена выратавана, а Юрый Багун схоплены (урэшце Скшэтускі даруе яму волю).
Вядомыя асобы Таганрога
Вядомыя ўраджэнцы Таганрога:
Бальшое Піўкіна
Бальшое Піўкіна (Большое Пивкино) — вёска ў Ярцаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Капырэўшчынскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
NGC 5458
NGC 5458 — частка галактыкі ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Таварна
Таварна (Това́рна) — вёска ў Старасамбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Альбрэхтаўскі стэарынавы і мылаварны купецкі завод
Альбрэхтаўскі стэарынавы і мылаварны купецкі завод, прадпрыемства, якое працавала ў 1836—1910 гадах у былым маёнтку Альбрэхтава Пінкавіцкай воласці (зараз у г.Пінску).
Малы сярэбраны медаль Усерасійскай прамысловай выстаўкі (1861), таксама Сярэбраныя медалі ў 1865—1870. Прадукцыя збывалася ў Кіеў, Мінск, Варшаву, Вільню. Абсталяванне прыводзілася ў рух паравымі машынамі (з 1860), ужывалася дыстыляцыя і іншыя сучасныя метады перапрацоўкі сала для свечак.
Працавалі 213 рабочых (1877), выпуск прадукцыі на 300 тыс. руб. (1898; : Кошты Расіі 1890-1899). Працоўны дзень з 5 раніцы да 5 вечара, 2 гадзіны перапынку. Сярэдняя заплата за тыдзень у жанчын 1,5—2 руб., у мужчын 4—5 руб.
Дзяніскавічы (Ганцавіцкі раён)
Дзяні́скавічы (, Денисковичи) — вёска ў Ганцавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Дзяніскавіцкага сельсавета. Размешчаны за 25 км ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Ганцавічы.
Гісторыя
Вядомы прынамсі з 1440—1447 года калі «ловища» (угоддзе для палявання) «у Денисковичох» і «чалавека» ў Клецкай воласці вялікім князем Казімірам надаў Івашку Судзімонтавічу.
Вёска да 1924 года ўваходзіла ў склад Слуцкага павета.
У 1900—1908 годзе ў вёсцы быў адкрыты лесапільна-бандарны завод.
Універсітэт імя біскупа Гросетэста
Універсітэт імя біскупа Гросетэста (Bishop Grosseteste University) — брытанская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Лінкальн.
Агульная характарыстыка
Лінкальнская дыяцэзіяльная школа для гаспадынь была заснавана ў 1862 годзе. Яна займала памяшканне былой настаўніцкай семінарыі, пабудаванай у 1842 годзе з капліцай, лекцыйнымі кабінетамі і школай педагагічнай практыкі. Пазней яна была перайменавана ў Лінкальнскі дыяцэзіяльны навучальны каледж, а ў 1962 годзе, каб адзначыць стогадовы юбілей, была перайменавана ў Каледж біскупа Гросетэста.
Каледж атрымаў сваю назву ў імя Роберта Гросетэста, дзяржаўнага дзеяча ХІІІ стагоддзя, філосафа-схаласта, тэолага, навукоўца і біскупа Лінкальна. Каледж пачаў надаваць кваліфікацыі бакалаўра адукацыі, першапачаткова зацверджаныя Нотынгемскім універсітэтам. У 1991 годзе каледж спыніў прысуджэнне ступені бакалаўра адукацыі і пачаў прысуджаць ступень бакалаўра мастацтваў з кваліфікацыяй выкладчыка.
У 2006 годзе каледж атрымаў статус універсітэцкага каледжа. У 2012 годзе адбылося змяненне заканадаўства ў дачыненні да выкарыстання наймення "ўніверсітэт", што дазволіла вышэйшым навучальным установам з больш чым 1 000 студэнтаў прэтэндаваць на статус універсітэта. Вучэльня падала заяўку на атрыманне ўніверсітэцкага статусу ў чэрвені 2012 года, а ў снежні 2013 года была афіцыйна перайменавана ва Універсітэт імя біскупа Гросетэста.
Ясір Арафат
Ясір Арафат (ياسر عرفات‎‎, 24 жніўня 1929, Каір, Егіпет — 11 лістапада 2004, Парыж, Францыя) — лідар нацыянальна-вызваленчага руху Палесціны, кіраўнік Палесцінскай аўтаноміі. Лаўрэат Нобелеўскай прэміі міру (1994, разам Шымонам Перэсам і Іцхакам Рабінам).
Поўнае імя Магамет Абдэль-Рауф Арафат Аскудва аль-Гусейні. Таксама вядомы як Абу Амар.
Біяграфічныя звесткі
З дзяцінства Арафат быў вядомы са сваёй мянушкі Ясір, што азначае «лёгкі» па-арабску. Скончыў Каірскі ўніверсітэт (1955).
Адзін з заснавальнікаў (1956) і кіраўнікоў (з 1965) палесцінскай арганізацы аль Фатах. Старшыня (з 1969) Выканкома Арганізацыі вызвалення Палесціны (АВП). Вярхоўны галоўнакамандуючы ўзброенымі сіламі Палесцінскага руху супраціўлення (з 1970). У сакавіку 1989 прызначаны Выканкомам АВП прэзідэнтам Дзяржавы Палесціна, абвешчанай на сесіі Нацыянальнага савета Палесціны (парламент у выгнанні) у лістападзе 1988 у г. Алжыр. У 1993 падпісаў ізраільска-палесцінскае пагадненне аб узаемапрызнанні АВП і Ізраіля і аўтаноміі Палесціны.
Гіяцынт (мінерал)
Крышталізуецца ў тэтраганальнай сінгоніі. Крышталі прызматычнай чатырохграннай формы з пірамідальнай галоўкай. Колер густа-чырвоны, жоўта-чырвоны, чырванавата-буры. Цвёрдасць 6,5—7,5 па шкале Моаса. Шчыльнасць 3,9—4,7 г/см³.
Андрыс Піебалгс
Андрыс Піебалгс (Andris Piebalgs, нар. 17 верасня 1957 года, Валміера) — латвійскі палітык і дыпламат. Камісар Еўрасаюза па энергетыцы (22 лістапада 2004 г. — 9 лютага 2010) і развіццю (c 9 лютага 2010). Міністр фінансаў і адукацыі Латвіі. Член Камуністычнай партыі СССР з 1979 года.
У пачатку сваёй палітычнай кар'еры спецыялізаваўся на пытаннях адукацыі і фінансаў. У 1990-я гады ва ўрадзе Латвіі па чарзе узначальваў абодва гэтыя міністэрствы. Дэпутат 5-га Сейма.
З 1998 па 2003 год ўяўляў Латвію ў якасці пасла ў Еўрапейскім саюзе, узначальваў перамовы з камісіяй ЕС па ўступленні Латвіі ў Еўразвяз.
Пасля кароткага перапынку ў якасці дзяржсакратара па сувязях з ЕС у МЗС Латвіі ў 2004 годзе вярнуўся ў Брусель на пасаду кіраўніка бюро часовага латвійскага камісара Сандры Калніетэ. У лістападзе 2004 года абраны членам Еўрапейскай камісіі (камісія Барозу).