cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Škoda Felicia
Гісторыя
На аўтасалоне ў Пекіне ў 1996 годзе Škoda абвясціла аб заключэнні пагаднення аб зборцы Škoda Felicia і Škoda Felicia Combi ў Шыцзячжуані (правінцыя Хэбэй, КНР). Пачаць планавалася з першай партыі са 100 аўтамабіляў Škoda Felicia LX, якія адправілі ў Кітай у кантэйнерах у SKD-форме (напаўразабраныя). Аднак пасля першай сотні аўтамабіляў праект не быў працягнуты.
У 1997 годзе пачалася вытворчасць VanPlus і Felicia Fun.
У 1998 годзе пачалася зборка машын у Сараеве (Боснія і Герцагавіна).
У 2000 годзе скончана вытворчасць у Млада Болеславе, у 2001 годзе ў Квасінах.
Апошні хэтчбек быў выраблены 20 чэрвеня 2001 года. Было выраблена 915 853 хэтчбекі і 351 895 універсалаў.
Агляд
Felicia прапаноўвалася з двума базавымі тыпамі кузава: пяцідзверны хэтчбек і ўніверсал.
Хэтчбэк Felicia на 4 см даўжэй «Фаварыта» і ў параўнанні з папярэднікам прапаноўваў больш прасторы для экіпажа, лепшую эрганоміку і аб’ём багажніка большы на 21 літр.
Універсал меў арыгінальнае рашэнне: ад хэтчбэка ён адрозніваўся падоўжанай задняй навіссю 350 мм; сама ж задняя частка, багажныя дзверы і ліхтары пры гэтым былі такія ж самыя як і ў хэтчбека.
Рухавікі
Felicia маглі абсталёўвацца як рухавікамі ўласнай распрацоўкі Škoda (1,3 л), так і рухавікамі Volkswagen (1,6; 1,9 л).
Рухавікі Škoda 135 і 136: з алюмініевымі блокам і галоўкай цыліндраў, з ніжнім размяшчэннем размеркавальнага вала са штангавым прывадам клапанаў, ланцужным прывадам ГРМ. Акрамя карбюратара (ліцэнзійны карбюратар Pierburg) маглі абсталёўвацца ўпырскам паліва. Напачатку яны не адрозніваліся ад тых, што ставіліся на Favorit: мелі цэнтральны ўпырск Bosch Monomotronic, характарыстыкі былі такія самыя. Пасля таго, як набыў моц стандарт выкідаў Еўра-2, у 1996 годзе рухавікі былі мадэрнізаваныя і атрымалі сістэму размеркаванага ўпырску Siemens Simos P2. Замест цэнтральнай фарсункі цяпер у кожнага цыліндра была свая. Гэтае змяненне запатрабавала таксама рэканструкцыі ўпускнога калектара і іншых дапрацовак. Магутнасць заставалася ранейшай — 40 і 50 кВт, але павялічыўся круцільны момант, які яшчэ і дасягаўся на больш нізкіх абаротах, а менавіта 99 Н·м пры 2500 аб/хв (на версіі 135i) і 106 Н·м пры 2600 аб/хв (на версіі 136i). У такім выглядзе рухавікі выпускаліся да заканчэння вытворчасці Felicia.
Рухавікі Volkswagen вядомыя па мадэлях Golf III і Polo III: бензінавы 1,6-літровы рухавік магутнасцю 75 к.с. і 1,9-літровы атмасферны дызель магутнасцю 64 к.с.
Усе версіі Felicia былі абсталяваны каталітычным нейтралізатарам.
Шасі
Незалежна ад версіі рухавіка аўтамабілі абсталёўваліся 5-ступеньчатай механічнай каробкай перадач. Перадатачныя лікі: I – 3,31; II – 1,92; III – 1,27; IV – 0,93; V – 0,72; задні ход – 2,92; галоўная перадача – 4,16. Прывад на пярэднія колы.
Падвеска спераду — незалежная, тыпу МсPherson, з ніжнімі трохкутнымі рычагамі. У параўнанні з "Фаварытам" вугал развалу пярэдніх колаў змяніўся на адмоўны. Задняя падвеска — паўзалежная, з пругкай папярочнай бэлькай, падоўжнымі рычагамі, спружынамі і стабілізатарам папярочнай устойлівасці.
Пасля таго, як у маторны шэраг дадалі цяжэйшыя рухавікі Фальксвагена 1.6 MPI і асабліва дызельны 1.9 D, у Felicia паўстала праблема трываласці кузава, таму Škoda стала ўсталёўваць распорку ў маторным адсеку для павелічэння жорсткасці на кручэнне. Гэтыя версіі таксама атрымалі пярэдні стабілізатар папярочнай устойлівасці.
Царква ў гонар Раства Іаана Прадцечы
Царква ў гонар Раства Іаана Прадцечы — хрысціянскія храмы, асвячоныя ў імя свята ражства Іаана Прадцеча.
Škoda Felicia
Камплектацыі
Ад пачатку выпуску аўтамабіль прапаноўваўся ў двух варыянтах камплектацый: стандартнай LX і палепшанай GLX, якая адрознівалася наяўнасцю тахометра на прыборнай панэлі (у базавай камплектацыі на яго месцы быў гадзіннік), супрацьтуманнымі фарамі, велюравай абіўкай сядзенняў, кнопкай дыстанцыйнага адчынення багажных дзвярэй і падзеленымі заднімі сядзеннямі. Акрамя гэтага, Felicia магла быць абсталявана электрычным рэгуляваннем люстэркаў, цэнтральным блакаваннем замкоў, электрападаграваннем сядзенняў, кандыцыянерам, ABS, падушкамі бяспекі. Камплектацыі LXi і GLXi мелі больш магутны рухавік.
Толькі на машыны з рухавіком VW 1,6 маглі адначасова ўсталёўвацца і гідраўзмацняльнік руля і кандыцыянер. Версія з рухавіком VW 1,9 D мела ўзмацняльнік у стандартнай камплектацыі, але ў яе не магло быць кандыцыянера. Для мадыфікацый з рухавіком Шкода 1,3 магчыма было выбраць толькі адну з гэтых опцый.
Пасля рэстайлінгу 1998 года прайс-ліст быў уключаў версіі LX, LX special і GLX.
Спецыяльныя серыі
За час выпуску быў створаны шэраг спецыяльных серый. Іх асноўным адрозненнем былі розныя варыяцыі дадатковага абсталявання, а часам і каляровае афармленне экстэр’ера ці інтэр’ера. Вонкава адзначаліся налепкамі на кузаве.
«Atlanta» на базе камплектацыі LX была прысвечана Летнім Алімпійскім гульням 1996 года, што праходзілі ў Атланце (ЗША). Гэты варыянт быў даступны ў кузавах хэтчбэк і ўніверсал выключна ў зялёным, белым або чырвоным колеры. Усе машыны мелі рухавік 1,3 BMM (50 кВт). У абсталяванне ўваходзілі 14-цалёвыя лёгкасплаўныя дыскі, аўтамагнітола Blaupunkt, падушка бяспекі кіроўцы, тахометр з лічбавым гадзіннікам, цэнтральны тунэль і іншыя элементы. Акрамя таго, пакупнік атрымліваў падарункі з сімволікай Алімпійскіх гульняў і Škoda.
«Color Line» таксама была заснаваная на камплектацыі LX, пры гэтым асноўная ўвага надавалася цікавейшаму каляроваму афармленню. Напрыклад, першая серыя Color Line прапаноўвала афарбоўку кузава ў жоўты колер Fun або сіні Laguna. Ручкі дзвярэй і вонкавыя люстэркі таксама афарбоўваліся ў колер аўтамабіля. Абіўка ўнутры была жоўтай, сіняй ці нават камбінацыяй жоўтага, сіняга, чырвонага і зялёнага. Да базавага абсталявання дадаліся чатырохспіцавы руль, падзеленае задняе сядзенне, супрацьтуманныя фары.
На базе камплектацыі LX таксама былі выпушчаныя версіі «Family», абсталяваная дадатковымі месцамі для захоўвання і функцыямі бяспекі, і «Mystery», у якую былі дададзены некаторыя элементы з больш высокага абсталявання GLX і спецыяльныя аксэсуары. Напрыклад, рэгуляваныя па вышыні пярэднія сядзенні, храміраваная выхлапная труба, цэнтральны замок з дыстанцыйным кіраваннем і сігналізацыяй ці электрапрывад пярэдніх шыбаў і вонкавых люстэркаў. Аўтамабілі серыі Mystery былі афарбаваны выключна ў зялёны металік Майскі або фіялетавы колер Esprit.
Версія «Safe Line» пашырала абсталяванне LX франтальнымі і бакавымі падушкамі бяспекі, сігналізацыяй аб непрышпіленых рамянях бяспекі кіроўцы, ABS або вушамі ў багажным аддзяленні. У дадатак да функцый бяспекі ў абсталяванне дададзены, напрыклад, пярэднія супрацьтуманныя фары, задняя падзеленая канапа, цэнтральны замок з дыстанцыйным кіраваннем і сігналізацыяй. Аўтамабілі гэтай серыі фарбаваліся ў чырвоны пастэльны колер Rallye.
Спартыўны варыянт «Sport Line» спалучаў абсталяванне LX з рухавікамі са шматкропкавым упырскам MPI (1,3 і 1,6). Апроч спецыфічнай абіўкі салона, ён атрымаў, напрыклад, скураны пакет, тахометр, электрапрывад пярэдняга шклапад’ёмніка, падушку бяспекі кіроўцы, прыцемненае шкло бакавых вокнаў, лабавае шкло з зялёнай паласой у верхняй частцы, 14-цалёвыя алюмініевыя дыскі, храміраваны наканечнік выхлапной трубы. Кузаў мог быць афарбаваны ў чырвоны колер Rallye або ў чорны Магічны з перламутравым эфектам.
Выпуск люксавай серыі «Laurin & Klement» быў прымеркаваны да святкавання 100-годдзя кампаніі Шкода. Гэтая серыя выпускалася ў абедзвюх версіях кузава: хэтчбек абсталёўваўся 1,3-літровым рухавіком магутнасцю 50 кВт, а ўніверсал атрымаў 1,6-літровы рухавік 55 кВт. Заснаваная на камплектацыі GLX, яна мела ABS, падушкі бяспекі вадзіцеля і пасажыра, цэнтральны замок з сігналізацыяй, 14-цалёвыя лёгкасплаўныя дыскі, люк на даху, абітыя скурай сядзенні і дзвярныя панэлі, абаграванне пярэдніх сядзенняў, люстэркі задняга віду з электрычным прывадам, радыё з картай бяспекі і бартавым кампутарам. З іншага боку, не было электрапрываду вокнаў — механізмы адкрывання заставаліся ручнымі. Бамперы і люстэркі задняга віду былі афарбаваныя ў колер аўтамабіля. Combi пастаўляўся з багажнікам на даху. Зроблена ўсяго 3806 машын гэтай версіі (1477 хэтчбекаў і 2329 універсалаў).
Сярод іншых спецыяльных серый, якія прапаноўваліся чэшскім пакупнікам, былі таксама версіі «Country», «Excellent», «Magic», «Magic 2», «Pacific», «Space Line», «Trumf» і «X-Line». Выпускі «Safe», «Conte», «Friend», «Special», «Sole», «Sound» і «Sport Line» пастаўляліся ў Германію і Аўстрыю. Для польскага рынку прапаноўвалася версія «Active», якая дапаўняла камплектацыю GLX падушкамі бяспекі кіроўцы і пасажыра і электрычным прывадам апусканнем шкла пярэдніх вокнаў. У Польшчы таксама прадаваліся «Color Line», «Family», «Gemini», «Klif», «Lato», «Milena», «Perfekt», «Saga», «Samba», «Tango», «Tango 2», «Trend» і «Twist». У Вялікабрытанію імпартаваліся выпускі «Bohemia», «Moravia», «Classic», «LXi Plus», «Popular», «Laurin & Klement», «Magic» і «Pacific». Пакупнікі з Францыі і Нідэрландаў атрымалі Felicia выпускаў «Arcane», «Bergamote», «Grand Air», «Mangas», «Morzine», «Tipi», «Yellix». Італьянцам была даступная «Fun Line».
Felicia VanPlus
На базе ўніверсала быў пабудаваны фургон Felicia VanPlus. Заднія бакавыя дзверы не мелі шкла, а зверху для павелічэння аб’ёму быў усталяваны пластыкавы дах-калпак. Аб’ём грузавога адсеку складаў 2,2 куб. м., а грузападымальнасць — 450 кг. VanPlus быў прызначаны для кліентаў, якім трэба было перавозіць грувасткія, але лёгкія грузы.
Было выраблена 5160 фургонаў Felicia VanPlus.
Pickup
У жніўні 1995 года быў прадстаўлены двухмесны Pickup (пазыцыянаваўся як асобная мадэль, без імя Felicia ў назве).
Вырабляўся на заводах у Квасінах і Врхлабі з 1995 па 2001 год. Выраблена 124 589 пікапаў.
Volkswagen Caddy (Typ 9U)
На некаторых рынках Volkswagen прапаноўваў шкодаўскі пікап пад маркай Volkswagen Caddy. Знешне адрозніваўся рашоткай радыятара, эмблемай «Volkswagen» і дыскамі колаў ад мадэлі Volkswagen Polo III (6N). Абсталёўвалася толькі рухавікамі Фальксвагена: бензінавым 1.6 MPI і дызельным 1.9 D.
Было выраблена 18 592 аўтамабіляў пад гэтай маркай.
Felicia Fun
На Франкфурцкім аўтасалоне 1993 года Škoda паказала яркі пляжны пікап на базе мадэлі Favorit. Аналагічная версія на базе мадэлі Felicia была паказана на Жэнеўскім аўтасалоне 1996 года, а ў канцы 1997 года першыя машыны «Феліцыя Фан» паступілі ў продаж. Гэтая мадыфікацыя найперш прызначалася для экспарта ў краіны Паўднёвай Еўропы, але разам з тым, каля чвэрці вырабленых аўтамабіляў было прададзена ў Вялікабрытаніі.
Перагародка паміж кабінай і грузавой пляцоўкай раскладалася, утвараючы другі шэраг сядзенняў. Перагародка паварочваецца ўгару і назад і мацуецца да пары фіксатараў на арках задніх колаў. Затым адкідваецца падушка задняга сядзення, якое абсталявана трохкропкавымі інерцыйнымі рамянямі бяспекі і падгалоўнікамі. У двухмесцавым варыянце даўжыня грузавой пляцоўкі складае 1430 мм, пры адкінутых задніх сядзеннях скарачаецца да 960 мм.
Выбар колеру быў абмежаваны трыма адценнямі жоўтага — ад ярка-цытрынавага да гарчычнага, прычым аздабленне салона, руль, колавыя дыскі і цыферблаты прыбораў былі аднаго колеру з кузавам. Фірмовы знак гэтай мадэлі — жаба, выява якой была намалявана на стойках кузава і сядзеннях.
Да 2000 года было выраблена 3992 машын версіі Fun.
MTX Cabrio
Выпускаўся ў 1997—2000 гадах, усяго зроблена каля 30 машын.
Laureta
У 1998—2001 гадах фірмай Laureta Auto чэшскага прадпрымальніка і аўтагоншчыка Яраслава Елінэка (Jaroslav Jelínek) выпускаліся аўтамабілі, якія ўяўлялі сабой пікап Škoda Felicia з падоўжанай на 60 сантыметраў колавай базай і спецыяльнай надбудовай.
Елінэк закупляў большую частку дэталяў у Шкоды, аднак яна не падтрымала праект і не дазволіла выкарыстоўваць сваю марку на аўтамабілях. У выніку ўсе машыны неслі ўласныя лагатыпы, а таксама мелі ўласны VIN, які пачынаўся з «TN9». Каркасы зварваліся на спецыялізаванай фірме ва Угерске-Градзіштэ, там жа прасаваліся падоўжаныя бакавіны кузава і часткі падлогі. Катафарэзная апрацоўка кузава ажыццяўлялася на заводзе Avia ў Празе. Канчатковая зборка адбывалася ў майстэрні Елінэка ў Млада Болеславе.
Усяго вырабілі амаль 200 пікапаў з надбудовай, каля чатырох дзясяткаў катафалкаў і дваццаць пяць машын хуткай дапамогі.
У спорце
У 1995 годзе з'явілася ралійная Škoda Felicia Kit Car. Стандартным застаўся каркас кузава, дах, капот і шыбы. Для магчымасці ўсталявання буйнейшых і шырэйшых колаў з'явіліся крылы з шырокімі аркамі, але ўвогуле габарыты былі практычна ідэнтычныя серыйнай Felicia. У салоне быў усталяваны каркас бяспекі, спераду былі гоначныя сядзенні. Задніх сядзенняў не было для зніжэння вагі. Прыборная панэль была стандартная, але самі прыборы замянілі на спецыялізаваныя гоначныя.
Акрамя праверанага рухавіка 1,3 л (136 к.с.), які быў вядомы яшчэ па мадэлі Favorit, таксама быў амалагаваны матор аб'ёмам 1,5 л (156 к.с.). Гэты рухавік атрымаў каваныя поршні і каленчаты вал, шматкропкавы ўпырск паліва OBR, фарсункі Bosch, дроселі Jenswey, свечкі запальвання Champion, а таксама выкарыстоўваліся адмысловыя спартыўныя каталітычныя нейтралізатары, якія не змяншалі магутнасць. Дзякуючы інтэграцыі з Volkswagen Group, Škoda атрымала чатырохцыліндравы рухавік аб'ёмам 1,6 літра са шматкропкавым упырскам. Volkswagen ніколі не выкарыстоўваў гэты агрэгат для гонак і амаль уся распрацоўка праходзіла пад кіраўніцтвам чэшскай каманды. Дапрацаваны матор атрымаў каваныя поршні, шатуны і каленчатыя валы. Магутнасць склала 128 кВт (174 к. с.).
Таксама былі ўсталяваныя спартыўныя тармазы (дыскавыя на ўсе колах) і амартызатары, а таксама самаблакаваны дыферэнцыял. Задняя вось была ўзмоцнена, пры гэтым яна была зроблена не на базе падвескі хэтчбека, а на аснове версіі Pickup.
Felicia Kit Car выехала на трасы ў 1995 годзе, але на міжнароднай арэне ў машыны была кароткая кар'ера. Ужо ў 1997 годзе завадская каманда замяніла аўтамабіль на Škoda Octavia Kit Car. Далей Felicia Kit Car выкарыстоўвалі толькі прыватныя каманды. Усяго было пабудавана 48 аўтамабіляў Felicia Kit Car.
Таксама ў Чэхіі праводзіўся монакубак кальцавых гонак сярод пікапаў Matador Škoda Pickup Free Style. Аўтамабілі падрыхтавала кампанія Autospektrum 2000 s.r.o. з. У гонках удзельнічала каля 25 машын. Аўтамабілі мелі рухавік Škoda аб’ёмам 1490 см³ (дыяметр цыліндра і ход поршня – 78 мм, ст. сціску – 11,9, карбюратар LEKR, магутнасць – 94 кВт / 128 к.с. пры 6500 аб/хв, круцільны момант – 140 Нм пры 5500 аб/хв). Каробка перадач шасціступеньчатая. Вага – 780 кг. Максімальная хуткасць – 205 км/г і разгон да 100 км/г за 9 с.
У Беларусі
Большая частка продажаў прыйшлася на машыны з чэшскім 1,3 літровым карбюратарным рухавіком.
У 1996 годзе разглядалася магчымасць вытворчасці аўтамабіляў Škoda Felicia і Škoda Felicia Combi на Дзяржынскім заводзе «Аграмаш».
Вяснін
Вяснін — прозвішча.
Аперацыя «Зорнае святло»
«Старлайт» («Зорнае святло») — ваенная аперацыя, праведзеная корпусам марской пяхоты ЗША ў жніўні 1965 года падчас В’етнамскай вайны.
Падраздзяленні марской пяхоты і арміі ЗША праводзілі наступальныя аперацыі ў Паўднёвым В’етнаме з мая па чэрвеня 1965 года, сустракаючы спачатку толькі эпізадычны супраціў партызан НФВПВ. У жніўні камандаванне 3-й дывізіі марской пяхоты атрымала ад партызана-перабежчыка інфармацыю, што 1-ы полк НФВПВ рыхтуецца атакаваць амерыканскую базу «Чулай» (правінцыя Куангнгай). Было вырашана нанесці папераджальны ўдар па вядомых пазіцыях праціўніка.
Аперацыя «Старлайт» была распрацавана ў самыя кароткія тэрміны і прадугледжвала правядзенне адначасовага марскога і верталётнага дэсанту ў раёне вёскі Вантыонг на поўдзень ад Чулай, што павінна было прывесці да акружэння 1-га палка. Вылучэнне войскаў пачалося 17 жніўня. Высадка дэсанту з 4 батальёнаў была праведзена раніцай 18 жніўня. Амаль адразу амерыканскія сілы сутыкнуліся з сур’ёзным супрацівам праціўніка. Асноўныя баявыя дзеянні разгарнуліся вакол вышыні 43 і вёскі Анкуонг. Акрамя таго, у засаду партызан трапіла амерыканская калона забеспячэння. Дзякуючы масіраванай артылерыйскай і авіяцыйнай падтрымцы марской пяхоце ва ўсіх выпадках удалося выбіць праціўніка з займаных ім пазіцый. Да канца дня падраздзяленні НФВПВ адступілі, відавочна, знайшоўшы пралом у коле акружэння. Аперацыя «Старлайт» доўжылася да 24 жніўня, аднак больш не суправаджалася кантактамі з праціўнікам.
У ходзе аперацыі марская пяхота страціла каля 50 чалавек загінулымі. Страты НФВПВ ацэньваюцца прыкладна ў 600 чалавек загінулымі. Амаль усе страты бакоў прыпадаюць на бой 18 жніўня. Аперацыя лічыцца буйной перамогай сіл ЗША. 1-ы полк НФВПВ пасля панесеных страт на некаторы час (верагодна, да кастрычніка) страціў баяздольнасць. Аперацыя атрымала шырокую вядомасць дзякуючы таму, што прывяла да першай буйной бітвы В’етнамскай вайны з удзелам наземных сіл ЗША.
Бастнезіт
Бастнезіт — мінерал класа фторкарбанатаў, соль цэрыю (Ce,La,Y)CO3F. Празрыстыя крышталі жоўтага, чырвонага і бурага колераў. Назва паходзіць ад радовішча Бастнес у Швецыі.
Выкарыстанне
З’яўляецца адной з асноўных крыніц атрымання цэрыя, у прымесях характэрна ўтрыманне лантана і ітрыя, з мінералаў часцей за ўсё сустракаецца з барытам, кальцытам і флюарытам. Не з’яўляецца каштоўным або дэкаратыўным камянём.
Радовішчы
Найбуйнейшае радовішча знаходзіцца ў ЗША (Маўнцін-Пас). Апрацоўка — гравітацыйнае і флатацыйнае ўзбагачэнне. Таксама ў Пакістане.
Петралія-Сапрана
Петралія-Сапрана (Petralia Soprana) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Сіцылія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Палерма.
Насельніцтва складае 3685 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 66 чал./км². Займае плошчу 56 км². Паштовы індэкс — 90026. Тэлефонны код — 0921.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы апосталы Пётр і Павел.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Дзевяць Годных
Дзевяць Годных (les neuf preux) — дзевяць гістарычных і легендарных ваяроў, якія лічыліся ў Сярэдневеччы ўзорамі рыцарскіх цнот.
Дзевяць годных жанчын
Ідэя дадаць да мужчынскай дзявяткі жаночую была ўжо ў 14 ст., але канкрэтнымі імёнамі яе напоўніў толькі Ганс Бургкмайр у перыяд Рэнесансу:
Таймер
Таймер (timer < time: час) — прылада вытворча-тэхнічнага, ваеннага або бытавога прызначэння, якая ў зададзены момант часу выдае вызначаны сігнал або якая ўключае/выключае якое-небудзь абсталяванне праз сваю прыладу камутацыі электраланцугу. Большай часткай пад таймерамі маюцца на ўвазе прылады, якія адмяраюць зададзены інтэрвал часу з моманту запуску (уручную або электрычным імпульсам) з секундамерам зваротнага адліку, разам з тым існуюць таймеры, момант спрацоўвання якіх задаецца ўстаноўкай неабходнага часу сутак (так званыя таймеры рэальнага часу), у гэтым выпадку таймер мае ў сваім складзе гадзіннік або прыладу захоўвання часу, найпростым таймерам такога роду з’яўляецца будзільнік.
Устройства і прынцып дзеяння
У наш час выкарыстоўваюцца большай часткай электронныя лічбавыя таймеры, па прынцыпе дзеяння аналагічныя электронным гадзіннікам, разам з тым, застаюцца яшчэ і механічныя таймеры, базавым элементам якіх з’яўляецца гадзіннікавы механізм, а таксама электрамеханічныя, асновай якіх з’яўляецца рэле часу. Тэарэтычна магчыма стварэнне простых таймераў на якіх-небудзь іншых прынцыпах (электрахімічны лічыльнік часу, аналагавы электронны лічыльнік), аднак на практыцы такія прылады не выкарыстоўваюцца. Для аўтаматызацыі прац на персанальным камп’ютары прымяняюцца праграмна рэалізаваныя таймеры або сеткавыя сэрвісы.
Харызматычны рух
Харызматычны рух (Charismatic movement — ад χαρισμα — дар, здольнасць) — плынь у хрысціянстве.
Апісанне
Харызматычны рух уяўляе сабой аўтаномныя рэлігійныя грамады, аб’яднаныя агульнымі ідэямі, метадамі праведзення рэлігійных цэрымоній. Сярод назваў харызматычных грамад сустракаюцца «Слова жыцця», «Жывая вада», «Жывая вера», «Новае жыццё», «Жывой раднік», «Слова істіны», «Царква новага пакалення», «Царква жывога Бога», «Царква Завета», «Церковь праслаўлення», «Справа веры», «Раса», «Благадаць», «Царква любові Хрыста», «Царква Ісуса Хрыста», «Царква Полнага Евангелля», розныя «Хрысціянскія цэнтры» и г. д.
Харызматычны рух развіўся на базе традыцыйнага пяцідзясятніцтва.
Царква ў імя святога праведнага Іаана Кранштацкага
Царква ў імя святога праведнага Іаана Кранштацкага — хрысціянскія храмы, асвячоныя ў гонар Іаана Кранштацкага.
Цынклідыум стыгійскі
Цынклідыум стыгійскі (Cinclidium stygium) — від імхоў сямейства мніевых (Mniaceae).
Апісанне
Дзярнінкі звычайна акруглыя, густыя, карычнева-зялёныя або чырвона-бурыя, знізу чарнаватыя, густалямцавыя да асновы новых гадавых парасткаў. Сцябло прамастойнае, даўжынёй да 10 см, простае або з каляверхавінкавымі парасткамі. Лісце рыхла размешчанае, каля звужанай асновы акруглае або адваротнаяйкападобнае, раптоўна коратка і рэзка завостранае, на верхавінцы сцябла ў малалістай разетцы, шпатэлепадобнае, з выцягнутым вострым кончыкам; усё — з чырвона-бурай аблямоўкай. Жылка простая, бура-чырвоная, заканчваецца ў верхавінцы ліста або выступае з яго кончыка. Клеткі ліста авальна-6-вугольныя, пры аснове падоўжаныя. Каробачка на ножцы, павіслая, прадаўгаватая, жоўта-карычневая. Перыстом двайны. Вечка пуката-канічнае, з бародаўкай.
Пашырэнне
Аркта-альпійскі від з цыркумпалярным арэалам у паўночным паўшар’і, які ахоплівае арктычную, таежную і падтаежную зоны; на поўдні трапляецца ў гарах. У паўднёвым паўшар’і мае ізаляваны фрагмент арэала, які займае паўднёвую частку Паўднёвай Амерыкі. Знаходзіцца ў Беларусі ў ізаляваных лакалітэтах на паўднёвай мяжы пашырэння, трапляецца толькі ў заходніх раёнах Беларускага Паазер’я. Месцы росту: нізінныя, асакова-гіпнавыя балоты з удзелам у покрыве пуханосу альпійскага, часцей на берагах невялікіх азёр; трапляецца невялікімі групамі курцін на абмежаваных плошчах.
Ахова
Занесены ў Чырвоная кніга Беларусі, ахоўваецца ў Бярэзінскім запаведніку.
Сенненская пушча
Се́нненская пушча — лясны масіў у Сенненскім раёне, на паўночны ўсход ад г. Сянно, на тэрыторыі Багушэўскага лясгаса. Плошча складае каля 1,7 тыс. га.
Рэльеф хвалісты з градава-ўзгорыстымі і ярыста-лагчыннымі формамі. Глебы дзярнова-падзолістыя сугліністыя на сярэдніх і цяжкіх водна-ледавіковых суглінках. На поўначы пушчы возера Сянно. Карэнныя яловыя лясы на 70 % змяніліся вытворнымі драбналістымі і займаюць толькі 15,3 % плошчы. Пераважаюць вытворныя асінавыя, бярозавыя, шэраальховыя лясы кіслічнага і сніткавага тыпаў, чорнаалешнікі крапіўныя і вятроўнікавыя. Ландшафт прыдатны для турызму і адпачынку.
IC 3319
IC 3319 — галактыка тыпу NF (у працэсе падцверджання) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Кветкавы гадзіннік
Кветкавы гадзіннік таксама Гадзіннік Фло́ры — дэкаратыўны гадзіннік з набору травяністых раслін, кветкі якіх распускаюцца і закрываюцца ў пэўны час сутак.
Для кожнай мясцовасці павінен складацца свой кветкавы гадзіннік, бо час цвіцення, гэта значыць адкрыцця і закрыцця кветак, у розных мясцовасцях адбываецца не ў адну і тую ж гадзіну; ён альбо спазняецца, альбо надыходзіць раней. Прамыя назіранні паказалі, што, напрыклад, у Інсбруку адбываецца запазненне раскрыцця раслін ад кветкавага гадзінніка Лінея на 1-2 гадзіны, а закрыццё спазняецца на 1-6 гадзін. Каб скласці кветкавы гадзіннік, патрэбна рабіць шматгадовыя назіранні над мноствам раслін і абраць з іх такія, цвіценне якіх здзяйсняецца ў найболей вызначаны час.
Механічны кветкавы гадзіннік
Падбор раслін для сапраўдных кветкавых гадзін — занятак карпатлівы, які не заўсёды заканчваецца поспехам. Ужо з канца XIX стагоддзя сапраўдны кветкавы гадзіннік усё часцей замяняўся чыста дэкаратыўнымі кампазіцыямі на аснове механічных гадзіннікаў з кветкавым фонам або дэкаратыўнымі элементамі, створанымі з квітнеючых або дэкаратыўна-лісцяных раслін.
Кур’янці
Кур’янці (Кур'янці́) — вёска ў Пагрэбішчанскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Сурэн Гургенавіч Аруцюнян
Сурэн Гургенавіч Аруцюнян (Սուրեն Հարությունյան; 5 верасня 1939, Тбілісі — 1 сакавіка 2019) — армянскі дзяржаўны і партыйны дзеяч, дыпламат.
Сезон 2020 ФК Горкі
У 2020 годзе футбольны клуб «Горкі» з г.Горкі прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
Склад каманды
Станам на жнівень 2020 года.
Снігурыўскі раён
Снігурыўскі раён (Снігурівський район) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Мікалаеўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр — Снігурыўка (Снігурівка).
Сезон 2020 ФК Горкі
Склад каманды
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Снігурыўскі раён
Утвораны ў 1923 годзе. Насельніцтва раёна на года складае 40757 чалавек, плошча — 1395 км².
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя раёна адміністрацыйна складаецца з 1 гарадскога і 19 сельскіх саветаў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі раёна размешчаны 1 горад раённага значэння, 12 пасёлкаў сельскага тыпу і 46 сёлаў.
Лэўкіўка (Пагрэбішчанскі раён)
Лэўкіўка (Ле́вківка) — вёска ў Пагрэбішчанскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
Мікола Ткачоў
Мікалай Гаўрылавіч Ткачоў (, в. Горанка, Чэрыкаўскі павет, Магілёўская губерня  —, Мінск) — беларускі , і.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Скончыў планава-эканамічны факультэт Беларускага дзяржаўнага інстытута народнай гаспадаркі імя В. Куйбышава. У 1940 годзе прызваны ў Чырвоную армію, удзельнічаў у баях на фронце і партызанскай барацьбе ў тыле ворага. Пасля вайны працаваў адказным сакратаром у рэдакцыі магілёўскай абласной газеце «За Радзіму». Узначальваў літаб’яднанне «Прыдняпроўе» пры абласной газеце, працаваў над рукапісам свайго рамана «Згуртаванасць» аб партызанскім руху на Магілёўшчыне, удзельнікам якога быў. Пасля пераезду ў Мінск працаваў адказным сакратаром часопіса «Полымя», галоўным рэдактарам газеты «Літаратура і мастацтва» (1957—1959). У 1959—1972 гадах займаў пасаду адказнага сакратара праўлення Саюза пісьменнікаў БССР, затым заснаваў і ўзначаліў як дырэктар выдавецтва «Мастацкая літаратура» (1972—1979).
Памяць
Цэнтральная раённая бібліятэка ў Краснаполлі носіць імя Міколы Ткачова.
Вялікае Княства Літоўскае (1811)
Вялікае Княства Літоўскае (План Агінскага 1811 года) — праект дзяржавы, згодна з планам Міхала Клеафаса Агінскага 1811 года, на тэрыторыі васьмі губерняў Расійскай імперыі: Віленскай, Валынскай, Гродзенскай, Віцебскай, Магілёўскай, Мінскай, Кіеўскай, Падольскай губерняў, а таксама Беластоцкай вобласці і Тарнопальскай акругі. Дзяржава стваралася ў процівагу герцагству Варшаўскаму.
План Агінскага
Ідэя стварэння з заходніх губерняў Расіі асаблівай правінцыі была выказана сенатарам М. К. Агінскім у красавіку 1811 года. Па прапанове імператара групай магнатаў (князь Міхал Клеафас Агінскі (1765—1833), князь Францішак Ксаверый Друцкі-Любецкі (1778—1846), граф Людвік Плятэр (1775—1846) і інш.) былі распрацаваны асноўныя палажэнні праекта. Згодна з планам меркавалася стварыць з Віленскай, Віцебскай, Валынскай, Гродзенскай, Кіеўскай, Мінскай, Магілёўскай, Падольскай губерняў, Беластоцкай і Тарнопольской абласцей асаблівую правінцыю пад назвай Вялікае Княства Літоўскае з цэнтрам у Вільні і на чале з намеснікам расійскага імператара. Прадугледжвалася стварэнне асаблівых органаў кіравання (Літоўскай канцылярыі ў Пецярбургу, Адміністрацыйнага савета і Вярхоўнага трыбунала ў Вільні). Заканадаўчым кодэксам павінен быў стаць Статут Вялікага княства Літоўскага 1588 года, а польская мова — мовай справаводства. Усе дзяржаўныя пасады планавалася замяшчаць толькі выхадцамі Княства. Прапаноўвалася вылучыць сродкі на адукацыю ў ВКЛ на асобны рахунак дзяржаўнага бюджэту.
Мэтай расійскага імператара Аляксандра I была нейтралізацыя прафранцузскага ўплыву ў «польскіх губернях», і ўмацаванне сваіх пазіцый. Аднак не менш важным, калі не галоўным, было жаданне Аляксандра I максімальна выкарыстоўваць людскія і матэрыяльныя (харчовыя) рэсурсы Беларусі. У цыдулках ад 15 (27) кастрычніка і 1 снежні 1811 Агінскі раіў імператару не абмяжоўвацца стварэннем Вялікага княства Літоўскага, а прапанаваў аднавіць Польскае каралеўства. На яго думку, падобны крок выбіў бы ініцыятыву з рук Напалеона, прымусіў палякаў бачыць у Аляксандры I абаронцы іх Радзімы. У выпадку ж вайны з Францыяй, Польшча выступіць на баку Расіі, і тады імператар павінен прыняць польскую карону. Прапанова не знайшла падтрымкі ў Аляксандра I. Праект стварэння аўтаномнага ВКЛ быў толькі складовай часткай, «тэхнічным» бокам абарончага стратэгічнага плана вайны, а таму і не мог істотна паўплываць на выпрацоўку самога плана.
Сідаравічы (зона адпачынку)
Сі́даравічы — зона адпачынку мясцовага значэння на тэрыторыі Магілёўскага і Быхаўскага раёнаў, за 20 км на поўдзень ад Магілёва, уздоўж ракі Дняпро. Устаноўлена ў 1981 годзе. Плошча складае 7,5 тыс. га. Разлічана на адначасовы адпачынак 17,7 тыс. чал. Прадугледжана размяшчэнне ўстаноў кароткачасовага адпачынку для насельніцтва Магілёва і Быхава.
Мікалай Дзмітрыевіч Вяснін
Біяграфія
Адукацыя няпоўная сярэдняя. З 15 гадоў пачаў працаваць у калгасе. З 1939 года жыў і працаваў у горадзе Куйбышевка-Усходняя (цяпер Белагорск) Амурскай вобласці. У чэрвені 1941 года быў прызваны ў Чырвоную Армію Куйбышаўскі райваенкаматам.
Летам 1944 года быў камандзірам аддзялення 938-га стралковага палка 306-й стралковай дывізіі. Асабліва вызначыўся пры фарсіраванні ракі Заходняя Дзвіна. 25 чэрвеня 1944 года першым пераправіўся праз раку ў раёне вёскі Шарыпіна (Бешанковіцкі раён). Выявіў схаваныя немцамі лодкі і пад агнём праціўніка, разам з Антонам Масліковым,  пераправіў іх на свой бераг, забяспечыўшы падраздзяленне переправочнымі сродкамі. Удзельнічаў у баях за ўтрыманне плацдарма, у той жа дзень загінуў.
Званне Героя Савецкага Саюза прысвоена пасмяротна 22 ліпеня 1944 года. Пахаваны ў брацкай магіле вёскі Саннікі.
Бой за базу агнявой падтрымкі «Голд»
Бой за базу агнявой падтрымкі «Голд» (таксама вядома як бой пры Суоі-Чэ) — узброенае сутыкненне паміж сіламі ЗША і В’етконгам, што адбылося ў сакавіку 1967 года падчас вайны ў В’етнаме.
Бой
У сакавіку 1967 года амерыканскія войскі праводзілі ў правінцыі Тэйнінь аперацыю «Junction City», найбуйнейшую з пачатку вайны. Для аказання пяхоце артылерыйскай падтрымкі будаваліся спецыяльныя ўмацаваныя базы, дзе артылерыя была добра абаронена ад нападаў сіл В’етконга. Адной з іх была база агнявой падтрымкі «Голд».
Раніцай 21 сакавіка база, на якой у той момант знаходзілася каля 450 амерыканскіх салдат, падвергнулася моцнаму абстрэлу, за якім рушыла ўслед наземная атака палка В’етконга колькасцю каля 2500 чалавек. Бой працягваўся з 6 гадзін 30 хвілін да 10 гадзін 45 хвілін. В’етконгаўцам, якія ішлі ў атаку «людской хваляй», удалося прарваць першую лінію абароны базы, справа нават дайшла да рукапашных сутычак. У амерыканцаў заканчваліся боепрыпасы, калі ім на дапамогу прыбыло танкавае падраздзяленне, якое дыслакавалася за некалькі кіламетраў ад базы. Танкі пачалі наносіць надыходзячым вялікія страты, у выніку чаго в’етконгаўцы спынілі атаку і сталі дэзарганізавана адступаць. База засталася ў руках амерыканцаў.
Бой быў вельмі кровапралітным — загінулі 31 амерыканец і 647 в’етнамцаў.
IC 3321
IC 3321 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
П’яна-дэльі-Альбанезі
П'яна-дель-Альбанезі (Piana degli Albanesi) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Сіцылія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Палерма.
Насельніцтва складае 6214 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 97 чал./км². Займае плошчу 64 км². Паштовы індэкс — 90037. Тэлефонны код — 091.
Заступнікам населенага пункта лічыцца Святы Георгій Перамаганосец.
Азатаванне
Азатаванне — тэхналагічны працэс хіміка-тэрмічнай апрацоўкі, пры якой паверхню розных металаў або сплаваў насычаюць азотам ў спецыяльным азатуючым асяроддзі. Павярхоўны пласт вырабу, насычаны азотам, мае ў сваім складзе раствораныя нітрыды і набывае падвышаную каразійную стойкасць і найвысокую мікрацвёрдасць. Па мікрацвёрдасці азатаванне саступае толькі барыраванню, у той жа час пераўзыходзячы цэментацыю і нітрацэментацыю (нязначна).
Парусныя караблі (серыя манет)
Серыя памятных манет «Парусныя караблі» — серыя беларускіх юбілейных манет Нацыянальнага банка Беларусі.
Серыя распачата манетай, прысвечанай караблю «Сядоў» 29 снежня 2008.
Кожны выпуск серыі складаецца з медна-нікелевай манеты наміналам 1 рубель і срэбнай манеты наміналам 20 рублёў.
Склад серыі
На сённяшні час выбіты наступныя манеты:
Сідзень
Сі́дзень, або Чортаў Мох  — балота пераважна вярховага тыпу (92 %) на захадзе Шумілінскага раёна, у міжрэччы вусцевай часткі Обалі і Заходняй Дзвіны. Мае значныя запасы гідролізнага торфу. Уваходзіць у склад Обальскай комплекснай базы бітумнай і гідролізнай сыравіны. Плошча складае 0,6 тыс. га, у межах прамысловага паклада 0,5 тыс. га. Глыбіня торфу да 8,5 м, сярэдняя 3,5 м, ступень распаду вярховага торфу 24 %, попельнасць 3 %. На 1 студзеня 1984 года запасы торфу 2,6 млн т. Балота ў натуральным стане пад рэдкім хваёвым лесам.
Леанід Іванавіч Калыхан
Леанід Іванавіч Калыхан (, в. Слабада, Мазырскі раён, Гомельская вобласць — ) — беларускі вучоны ў галіне ядзернай энергетыкі. Член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (1984), доктар тэхнічных навук (1977), прафесар (1979).
Біяграфія
Скончыў Маскоўскае вышэйшае тэхнічнае вучылішча імя Баўмана (1955). З 1955 года інжынер-выпрабавальнік, старшы інжынер, з 1956 года начальнік лабараторыі, затым аддзела Усесаюзнага навукова-даследчага цеплавознага інстытута. З 1966 года старшы навуковы супрацоўнік, загадчык лабараторыі, намеснік дырэктара па навуковай рабоце Інстытута ядзернай энергетыкі АН БССР. З 1991 года загадчык лабараторыі Інстытута праблем энергетыкі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі.
Навуковая дзейнасць
Працы ў галіне ядзернай энергетыкі. Пад яго кіраўніцтвам і пры непасрэдным удзеле выканана шырокая праграма даследаванняў цеплаабмену ў аднафазных і двухфазны патокаў пры дакрытычных і звышкрытычных параметрах, а таксама пры фазавых ператварэннях хімічна рэагавальнагу чатырвокісу азоту — новага тыпу цепланосбіта і працоўнага цела атамных электрастанцый. Вывучыў цеплаабмен і гідрадынаміку ў мадэлях і макетных узорах цеплаабменнага абсталявання і элементах актыўнай зоны рэактараў АЭС. Распрацаваў навукова-тэхнічныя асновы стварэння пасіўных сістэм бяспекі для АЭС новага пакалення з рэактарамі ВВЭР.
Аўтар больш за 100 навуковых прац, у тым ліку 3 манаграфій, 45 вынаходак.
Узнагароджаны ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга (1981), медалём.
Чамялоўскае вадасховішча
Чамялоўскае — вадасховішча ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі. Размешчана ў 14 км на паўночны ўсход ад горада Івацэвічы, каля вёскі Чамялы ў пойме ракі Шчара. Побач з возерам праходзяць аўтамабільныя дарогі і.
Збудавана для рыбаводства ў 1954 годзе на пойме ракі Шчара.
Брэсцкае гета
Брэсцкае гета (16 снежня 1941 — 18 кастрычніка 1942) — месца, куды прымусова былі пераселеныя яўрэі горада Брэста і наваколляў у ходзе пераследу і знішчэння яўрэяў падчас акупацыі тэрыторыі Беларусі немцамі ў Другую сусветную вайну.
Гісторыя
Гета было створана 16 снежня 1941 года. У яго ўвайшлі вуліца Маякоўскага, бульвар Касманаўтаў, вуліцы Гогаля, Маскоўская, Дзяржынскага, Кірава (шырокі кут), мяжа паміж былой бальніцай і Мухаўцам. Па стане на снежань 1941 года ў гета пражывала 18 тысяч чалавек.
Маскоўская вуліца (дарога з Варшавы ў Мінск і Маскву) была падзелена на дзве няроўныя часткі: вялікую, размешчаную на поўначы, і меньшую, якая ахоплівала паўднёвую частка раёна пражывання яўрэяў. У гета была бальніца і крамы.
У студзені 1942 года былі створаны падпольныя арганізацыі Супраціўлення. Адзін з арганізатараў — Міхаіл Амелінскі, афіцэр польскай арміі.
Увосень 1942 года немцы запатрабавалі ўзносы (грошы, каштоўнасці) ад яўрэяў пад пагрозай ліквідацыі гета. Нягледзячы на значныя ўзносы, у перыяд з 15 па 18 кастрычніка гета было ліквідавана. Большасць яўрэяў былі забітыя, а астатняя частка была сагнана на працу ў Германію. У жывых з усіх вязняў гета засталося 19 чалавек.
Ушанаванне памяці
У памяць аб ахвярах ліквідацыі гета пасля вайны быў усталяваны мемарыял і абеліск.
Перапахаванне
У студзені-сакавіку 2019 года падчас будаўніцтва элітнага квартала ў цэнтры горада, на рагу вуліц Куйбышава і Машэрава былі знойдзеныя парэшткі забітых яўрэяў. На месцы расстрэла беларускія ваенныя пашукавікі працавалі каля двух месяцаў. Чалавечыя косткі знаходзілі на глыбіні 1,5 метра, у многіх чэрапах былі дзіркі ад агнястрэльных раненняў. Парэшткі 1214 вязняў Брэсцкага гета перапахавалі 22 мая. Жалобная цырымонія прайшла ў гэты дзень на Паўночных могілках пад Брэстам ля памятнага знака, дзе раней былі пахаваныя рэшткі 1549 яўрэяў, закатаваных фашыстамі ў гады вайны. Удзел у цырымоніі ўзялі кіраўніцтва горада, прадстаўнікі дыпламатычных місій Германіі, Польшчы, Расіі, ЗША, Украіны, Чэхіі і іншых краін, члены яўрэйскіх грамадскіх аб’яднанняў і іудзейскіх рэлігійных грамад Ізраіля і Беларусі і іншыя.
Рэдказямельныя элементы
Рэдказямельныя элементы — група з 17 элементаў, якая ўключае лантан, скандый, ітрый і лантаноіды. Усе гэтыя элементы - металы серабрыста-белага колеру, пры тым усе маюць падобныя хімічныя ўласцівасці (найболей характэрная ступень акіслення +3).
Гісторыя
У 1794 годзе фінскі хімік Юхан Гадалін, даследуючы рудныя узоры блізка ад шведскага мястэчка Ітэрбю, выявіў невядомую да таго «рэдкую зямлю», якую назваў па месцы знаходкі ітрый. Пазней, нямецкі хімік Марцін Клапрот падзяліў гэтыя ўзоры на дзве «землі», для адной з якіх ён пакінуў імя ітрый, а іншую назваў цэрый (у гонар нядаўна адкрытай малой планеты Цэрэра і па імі старажытнарымскай багіні Цэрэры). Трохі пазней шведскі вучоны К. Мосандэр здолеў вылучыць з таго ж узору яшчэ некалькі «зямель». Усе яны апынуліся аксідамі новых элементаў, якія атрымалі назву рэдказямельныя металы. Сумесна да 1907 года хімікі выявілі і ідэнтыфікавалі ўсяго 14 такіх элементаў. На аснове вывучэння рэнтгенаўскіх уласцівасцяў усім элементам былі прысвоены атамныя нумары ад 57 (лантан) да 71 (лютэцый), акрамя 61. Па ўзрастанні атамнай вагі яны размясціліся наступным чынам: Спачатку ячэйка пад нумарам 61 была незапоўненай, у далейшым гэта месца заняў праметый, які быў выдзелены з прадуктаў дзяленя урана і стаў 15-м членам гэтага сямейства.
Еўра
Е́ўра — афіцыйная валюта шэрага еўрапейскіх краін. Сімвал валюты: €, банкаўскі код: EUR. 1 еўра складаецца са 100 еўрацэнтаў. Валюта кіруецца і адмініструецца Еўрапейскім цэнтральным банкам (ЕЦБ) і Еўрапейскай сістэмай цэнтральных банкаў (ЕСЦБ).
Еўра быў уведзены ў безнаяўнае абарачэнне 1 студзеня 1999 года, а 1 студзеня 2002 года былі ўведзены ў наяўнае абарачэнне банкноты і манеты. Еўра замяніў у суадносінах 1:1 еўрапейскую валютную адзінку (ЭКЮ), якая выкарыстоўвалася ў еўрапейскай валютнай сістэме з 1979 па 1998 год.
Врадзііўскі раён
Врадзііўскі раён (Врадіївський район) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Мікалаеўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр — Врадзііўка (Врадіївка).
Еўра
Еўра кіруецца Еўрапейскай сістэмай цэнтральных банкаў (ЕСЦБ) на чале з Еўрапейскім цэнтральным банкам (ЕЦБ), размешчаным у Франкфурце-на-Майне (Германія). У ЕСЦБ, акрамя ЕЦБ, уваходзяць нацыянальныя цэнтральныя банкі ўсіх дзяржаў-членаў ЕС, незалежна ад таго, ці прынялі яны еўра ў якасці нацыянальнай валюты. ЕЦБ належыць выключнае права вызначаць грашова-крэдытную палітыку ў еўразоне. ЕСЦБ займаецца друкаваннем банкнот і чаканкай манет, размеркаваннем наяўных грошай па краінах еўразоны, а таксама забяспечвае функцыянаванне плацежных сістэм у еўразоне.
Врадзііўскі раён
Утвораны ў 1967 годзе. Насельніцтва раёна на года складае 18025 чалавек, плошча — 811 км².
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя раёна адміністрацыйна складаецца з 1 пасялковага і 11 сельскіх саветаў.
Еўра
Усе члены Еўрасаюза маюць права ўвайсці ў еўразону, калі яны задавальняюць вызначаным патрабаванням да крэдытна-грашовай палітыцы, а для ўсіх новых членаў Еўрасаюза абавязак раней ці пазней перайсці на Еўра з’яўляецца абавязковай умовай уступлення.
Врадзііўскі раён
Населеныя пункты
На тэрыторыі раёна размешчаны 1 пасёлак гарадскога тыпу і 36 сёлаў.
Еўра
Назва
Лацініцай назва валюты запісваецца як Euro (з вялікай ці маленькай літары — па-рознаму ў розных мовах), па-літоўскі — euras, па-латышскі — eiro, па-грэчаскі — ευρώ. Кірылічнае напісанне ў балгарскай, македонскай, рускай і сербскай мовах — евро, у Чарнагорыі ўжываецца варыянт еуро, у беларускай мове — еўра, ва ўкраінскай — євро. На банкнотах назва валюты паказана вялікімі лацінскімі і грэчаскімі літарамі. Назва чытаецца ў адпаведнасці з арфаграфіяй канкрэтных моў, звычайна па ўзору таго, як вымаўляецца ў гэтай мове слова Еўропа: па-французскі прыкладна ёро́, па-нямецкі — о́йро, па-іспанскі — э́уро, па-англійскі — ю́ро і г. д.
Гісторыя
У Швецыі і Даніі прайшлі рэферэндумы, на якіх большасць выказалася супраць прыняцця еўра. Вялікабрытанія таксама вырашыла не замяняць нацыянальную валюту. Латвія і Літва планавалі перайсці на еўра ў 2009 годзе, але з прычыны эканамічнага крызісу гэты пераход прыйшлося адкласці. У адрозненне ад Літвы і Латвіі, Эстонія змагла споўніць усе крытэрыі, неабходныя для пераходу на еўра, да 2011 года, і 12 мая 2010 года Еўракамісія выступіла з афіцыйнай прапановай аб далучэнні гэтай краіны да еўразоны 1-га студзеня 2011 года, што Эстонія і зрабіла. З 1 студзеня 2014 года да еўразоны далучылася Латвія, 1 студзеня 2015 года — Літва, а 1 студзеня 2023 года — Харватыя.
Манеты і банкноты
Выпускаюцца манеты еўра вартасцю 2 €, 1 €, 0,50 €, 0,20 €, 0,10 €, 0,05 €, 0,02 € и 0,01 €.
Усе банкноты еўра маюць агульны дызайн для кожнай вартасці на абодвух баках ва ўсіх краінах. Выпускаюцца банкноты вартасцю 500 €, 200 €, 100 €, 50 €, 20 €, 10 € и 5 €. Некаторыя банкноты вялікай вартасці, такія, як 500 € и 200 €, не выпускаюцца ў некаторых краінах, але ўсюды з’яўляюцца законным плацежным сродкам.
Еўразона
Еўразона — гэта тэрыторыя, на якой еўра з’яўляецца афіцыйным плацежным сродкам. На 2023 год у еўразону ўваходзяць Аўстрыя, Бельгія, Германія, Грэцыя, Ірландыя, Іспанія, Італія, Кіпр, Латвія, Літва, Люксембург, Мальта, Нідэрланды, Партугалія, Славакія, Славенія, Фінляндыя, Францыя, Харватыя і Эстонія.
Жаночая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе
Жаночая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе праводзіцца з 1992 года. Найболей тытулаваны клуб у Беларусі — бабруйская «Бабруйчанка» (12 чэмпіёнскіх тытулаў).
Пераможцы
Пераможца лігі атрымлівае залатыя медалі чэмпіянату Беларусі па футболе і права прадстаўляць у наступным сезоне Беларусь у Лізе чэмпіёнаў.
Спіс аб’ектаў PGC (1761001—1762000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1761001—1762000)
Мантана (значэнні)
Мантана:
Заказнікі Беларусі (серыя манет)
Серыя памятных манет «Заказнікі Беларусі» — серыя беларускіх юбілейных манет Нацыянальнага банка Беларусі, прысвечаная беларускім заказнікам.
Серыя распачата манетай прысвечанай альманскім балотам 30 снежня 2005.
На сённяшні час выбіты наступныя манеты:
Анат
Анат (ענת) — заходнесеміцкая багіня вайны, культ якой у старажытнасці быў распаўсюджаны ў Ханаане і Сірыі. Шанаванне Анат аказала моцны ўплыў на фарміраванне культа Астарты.
Імя Анат упершыню сустракаецца ў угарыцкіх тэкстах каля 1400 г. да н. э. Мяркуецца, што магла быць засведчана ў Егіпце як Анат-эй яшчэ раней каля 1800 г. да н. э. У 1 тысячагоддзі да н. э. шанавалася пераважна арамеямі і хананеямі. Імя Анат сустракаецца ў тэкстах, знойдзеных на тэрыторыі сучасных Сірыі, Турцыі, Лівана, Кіпра, Ізраіля, Егіпта. У Ізраілі захаваліся тапонімы з імям Анат і асабістае жаночае імя Анат.
IC 3322
IC 3322 — галактыка тыпу SBc ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Парк імя Першага мая (Брэст)
Парк культуры і адпачынку — гарадскі парк у Брэсце.
Створаны ў 1906 годзе салдатамі дыслакаванага ў горадзе Лібаўскага палка Рускай імператарскай арміі. На пачатку парк займаў плошчу 4 га. Станам на 2021 год плошча больш за 20 га, парк найвялікшы ў Брэсце, яго складаюць дзесяткі відаў дрэваў, рэдкіх для гэтай часткі Еўропы, напрыклад, платан, тамарыск, вяз, елка і серпенцін.
Са студзеня 1941 года меў назву Парк культуры і адпачынку імя 1-га Мая і быў адкрыты 1 мая 1941 года. З чэрвеня 2001 года называецца Паркам культуры і адпачынку.
Зведаў татальную рэканструкцыю да свайго юбілею, якая пачалася ў 2004 годзе і доўжылася два гады. 16 кастрычніка 2004 года парк часткова адкрыты пасля першага этапу рэканструкцыі. У 2006 годзе, да 100-годдзя, рэканструкцыя завершана і парк цалкам адкрыты для наведвання.
Вольнае паветра
Гісторыя
16 ліпеня 2016 года прайшоў восьмы па ліку фестываль з удзелам Vuraj, Re1ikt, «Стары Ольса», Pawa, Iluzhan, сольны праект Андрэя Апановіча Triangle, капэла «На таку», дуэт Васіля Грыня і Юліі Літвінавай, Яўген Зінкевіч, «Варган» з Полацку, Алесь Лось. Мелі месца імправізаваны фестываль фарбаў Holi Fest, катанне на зорбах і тралеі, кіданне каровінымі лепяхамі, палёты на параплане, майстар-класы па запуску паветраных змеяў.
У 2017 годзе на «Вольным паветры» павінны былі выступіць групы Yegor Zabelov Trio, The Superbullz, PomidorOff. Другой часткай павінна была стаць праграма «Народны Альбом».
Эвены
Эвены (саманазва эвен) - народ, карэнныя насельнікі Усходняй і Цэтральнай Сібіры. Жывуць лакальнымі групамі галоўным чынам у Магаданскай вобласці, Якуціі, Хабараўскім краі, Камчацкім краі, Чукоцкай аўтаноміі. Асобныя эвенкі з'яўляюцца жыхарамі еўрапейскіх гарадоў Расіі, дзяржаў былога СССР, Фінляндыі. Агульная прыблізная колькасць 22 тыс. чал., прычым у Расіі жыве 21830 чал. (2010 г.).
Паходжанне і гісторыя
У XII - XIII стст. пад ціскам чжурчжэняў і манголаў эвены рушылі на поўнач да р. Вілюй, а адтуль пачалі рассяляцца на паўночным усходзе Якуціі і вакол Станавога хр. Заходнія эвены знаходзіліся пад моцным уплывам якутаў і нават пераймалі ў іх конегадоўлю. Частка эвенаў, у мове якіх бачны ўплыў манголаў, мігрыравала прыкладна ў XV ст. да Ахоцкага мора з поўдню, абмінуўшы Вілюй, і асімілявала мясцовых жыхароў, блізкіх да ніўхаў. Яны ператварыліся ў так званых "пешых тунгусаў", што займаліся пераважна ловам рыбы. У паданнях ахоцкіх эвенаў, аленяводаў і рыбакоў, узгадваюцца ваенныя сутычкі з каракамі. Але ў XVIII ст., калі аленныя каракі пацярпелі ад чукчаў, эвены таксама занялі поўнач Камчаткі. У друг. пал. XIX ст. некаторыя аленяводы з верхняй Калымы ўжо качавалі на чукоцкіх землях. Такім чынам, эвены ператварыліся ў адзін з найбольш тэрытарыяльна раскіданых народаў Сібіры.
У XVIII—XX стст. частка эвенаў пераняла рускі лад жыцця, пачала займацца агародніцтвам, працавала ў гарадах, на капальнях, заключала шлюбы з рускімі, хутка траціла свае мову і адметнныя культурныя рысы. Значная колькасць камчацкіх эвенаў далучылася да рускамоўных камчадалаў. Пасля калектывізацыі эвены былі ўцягнутыя ў сучасную вытворчасць. Насельнікі Ахоцкага ўзбярэжжа займаліся прамысловым ловам рыбы, іншыя — зверагадоўляй, таварнай аленегадоўляй, земляробствам, пілаваннем і пераапрацоўкай лесу. Гэта прывяло да разбурэння традыцыйнага грамадства і культуры.