cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Антаніна Іванаўна Васільева
Творчасць
Сярод партый: Раймонда («Раймонда» А. К. Глазунова), Адэта — Адылія («Лебядзінае возера» П. І. Чайкоўскага), Аўрора («Спячая прыгажуня» П. І. Чайкоўскага), Кітры («Дон Кіхот» Л. Мінкуса), Сванільда, Эсмеральда («Эсмеральда» Ц. Пуні), Тао Хоа, Марыя («Бахчысарайскі фантан» Б. Асаф’ева), Папялушка («Папялушка» С. С. Пракоф’ева); Лілея («Лілея» К. Данькевіча), Маўка («» ), Расціслава («Расціслава» ) і інш.
Паставіла ў «Лебядзінае возера» і «Папялушку» (1965, сумесна з Я. В. Зайцавым)
Харальд Крота
Сэр Харальд Уолтар Крота (Harold Walter Kroto; 7 кастрычніка 1939, Уісбек, Англія — 30 красавіка 2016, Люіс, Англія) — брытанскі хімік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі за 1996 год, сумесна з Робертам Кёрлам і Рычардам Смелі— «за адкрыццё фулерэнаў». Лаўрэат медаля Коплі (2004).
Пасвечаны ў рыцары-бакалаўры ў 1996 годзе. Член Лонданскага каралеўскага таварыства (1990), замежны член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (2006), ганаровы член Эдынбургскага Каралеўскага таварыства (1998).
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і Эдзіт і Хайнца Кроташынер. (Сям’я скароціць сваё прозвішча да Крота ў 1955 годзе.) Яго імя мае сілезскія карані. Бацькава сям’я паходзіць з Баянова (Польшча), а матчына — з Берліна. Яго бацькі нарадзіліся ў Берліне, але ўцяклі ў Вялікабрытанію ў 1930-х гадах, бо яго бацька быў яўрэем.
У дзяцінстве яго захаплялі наборы Meccano, і Крота адзначаў, што яны, у тым ліку, дапамаглі яму развіць неабходныя для навуковых даследаванняў навыкі. Потым у яго ўзнікла цікавасць да хіміі, фізікі і матэматыкі. Яго настаўнік хіміі лічыў, што ва Універсітэце Шэфілда лепшая кафедра хіміі ў Вялікабрытаніі, і Крота паступіў туды.
Хаця Крота быў выхаваны ў традыцыях яўрэйскай веры, ён пісаў, што рэлігія ніколі не мела для яго сэнсу, і з гадамі стаў перакананым атэістам. Ён падтрымліваў брытанскую гуманістычную асацыяцыю. У 2003 годзе стаў адным з 22 нобелеўскіх лаўрэатаў, якія падпісалі Трэці гуманістычны маніфест.
Памёр ад бакавога аміятрафічнага склерозу (хвароба Лу Герыга).
Раннія працы
У Шэфілдскім універсітэце атрымаў ступені бакалаўра хіміі з адзнакай (1961) і доктара філасофіі па малекулярнай спектраскапіі (1964). Яго даследаванне для апошняй уключала ў сябе высокараспазнавальны электронны спектр свабодных радыкалаў, якія вырабляюцца імпульсным фатолізам (разбурэнне хімічных сувязяў святлом).
Сярод іншага, як то стварэнне першых фосфаалкенаў (злучэнняў з падвоенай сувяззю вуглярод-фосфар), яго Доктарская праца ўключала ў сябе некаторыя неапублікаваныя даследаванні па дыяксідзе трывуглерода, і гэта прывяло да агульнай цікавасці да малекул, якія змяшчаюць ланцугі вугляродных атамаў з мноствам кратных сувязяў. Ён пачаў сваю працу, ахоплены цікавасцю ў арганічнай хіміі, але, сутыкнуўшыся са спектраскапіяй, усё ж рашыў заняцца пытаннямі квантавай хіміі. Пазней ён пачаў цікавіцца астрахіміяй.
Пасля постдактарантуры ў Нацыянальным навукова-даследчым савеце Канады (1964—66) і Bell Labs у ЗША (1966—67) ён з 1967 года стаў выкладаць і займацца навуковай дзейнасцю ва ўніверсітэце Сусекса, прафесар з 1975 года, у 1991—2007 гадах даследчы прафесар Каралеўскага навуковага таварыства.
Наступная праца
У 1980-х гадах ён запусціў даследчую праграму ў Сусексе, якая разглядае вугляродныя ланцугі ў міжзоным асяроддзі. Раннія даследаванні дазволілі выявіць малекулу цыанаацэтылену H-C≡C-C≡N. Група Крота выявіла спектральным метадам доказ існавання падобных даўжэйшых малекул, такіх як цыанабутадыін H-C≡C-C≡C-C≡N і цыанагексатрыін H-C≡C-C≡C-C≡C-C≡N, і знайшла іх у 1975 — 1979 гадах.
Спробы растлумачыць гэта прывялі да адкрыцця малекулы C60. Ён даведаўся, што ў той жа час над падобнай тэмай працуюць Роберт Кёрл і Рычард Смелі, ужываючы метад лазернай спектраскапіі, ва Універсітэце Райса ў Тэхасе. Ён прапанаваў ідэю выкарыстоўваць абсталяванне Універсітэта Райса, каб стварыць умовы, максімальна набліжаныя да ўмоў атмасферы вугляроднай зоркі, і паглядзець, як будуць сябе весці ў ёй арганічныя злучэнні.
Эксперымент, праведзены ў верасні 1985, не толькі даказаў, што вугляродныя зоркі могуць вырабляць вугляродныя ланцугі, але і выявіў існаванне малекул віду C60. Трое навукоўцаў праводзілі эксперымент з аспірантамі Джымам Хітам (цяпер прафесар Каліфарнійскага тэхналагічнага інстытута), Шонам О’Браенам (працуе ў Texas Instruments) і Юанем Ліу (цяпер працуе ў Нацыянальнай лабараторыі Оўк-Рыдж). Нобелеўская прэмія па хіміі 1996 года была падзелена паміж Кёрлам, Крота і Смелі.
У 1995 ён быў адным з заснавальнікаў брытанскай дабрачыннай адукацыйнай арганізацыі «Vega Science Trust» з мэтай стварэння фільмаў, якія папулярызуюць навуку і даюць магчымасць самому павысіць свой адукацыйны ўзровень, уключаюць у сябе лекцыі, інтэрв’ю з Нобелеўскімі лаўрэатамі, абмеркаванні актуальных пытанняў навукі, прафесійныя і навучальныя рэсурсы для тэлебачання і інтэрнэт-вяшчання. Было знята больш за 280 праграм, з якіх каля 50 транслявала BBC. Увесь паток праграм бясплатна можна паглядзець на сайце арганізацыі, які грае ролю тэлевізійнага навукова-адукацыйнага канала. Вэб-сайт, які прагледзелі карыстальнікі больш чым 165 краін, створаны самім Гары Крота і адлюстроўвае адну з яго галоўных цікавасцяў — графічны дызайн.
З 2002 па 2004 год прэзідэнт Каралеўскага хімічнага таварыства, яго ганаровы фела (2000).
З 2004 года займаў пасаду прафесара Francis Eppes на хімічным факультэце ва Універсітэце штата Фларыда, праводзіў даследаванні ў галіне нананавукі і нанатэхналогіі.
У кастрычніку 2010 года Крота ўдзельнічаў у амерыканскім навукова-інжынерным фестывалі, на якім школьнікі і студэнты мелі магчымасць узяць удзел у неафіцыйнай гутарцы з навукоўцам-лаўрэатам Нобелеўскай прэміі.
Ён выступаў ва ўніверсітэце Махатмы Гандзі (Котаям, Керала, Індыя) у студзені 2011 года, дзе быў лектарам, спецыяльна запрошаным з боку ўрада Кералы. Крота выступіў на CSIcon 2011 года. Гэта была канвенцыя, прысвечаная навуковаму даследаванню і крытычнаму мысленню, арганізаваная Камітэтам па скептычных даследаваннях у супрацоўніцтве з часопісам Sceptical Inquirer і Цэнтрам даследаванняў.
Крота праводзіў семінары для дзяцей і, у прыватнасці, у лютым 2013 правёў такі семінар на тэму «Фулерэны» для 250 дзяцей 7—11 гадоў ва Універсітэце штата Пенсільванія.
Асабістае жыццё
У 1963 годзе ажаніўся з Маргарытай Генрыеце Хантэр, таксама студэнткай універсітэта. Крота лічыў сябе перакананым атэістам. 15 верасня 2010 Крота, разам з 54 іншымі грамадскімі дзеячамі, падпісаў адкрыты ліст, апублікаваны ў The Guardian, у якім выяўляецца апазіцыйнае стаўленне да візіту Папы Рымскага Бенедыкта XVI ў Злучанае Каралеўства.
Званні і ўзнагароды
У лік узнагарод уваходзяць:
Крота з’яўляецца членам Кансультатыўнага савета па Кампаніі аб навуцы і тэхніцы, а таксама членам Савета кіраўнікоў навукова-даследчага інстытута Скрыпса. Ён атрымаў званне ганаровага доктара Тэль-Авіўскага ўніверсітэта ў 2011 годзе.
Цытаты
Хімікі, па-мойму, хварэюць на адменную форму «шызафрэніі». Сапраўды, іх мысленне — гэта мудрагелістая сумесь самых абстрактных і самых наглядных уяўленняў. Яны ведаюць пра тонкія квантава-механічныя заканамернасці, што вызначаюць уласцівасці малекул, якія, у сваю чаргу, адказныя за ўсю шматстайнасць навакольнага свету… Ніхто не зрабіў так шмат для паляпшэння ўмоў жыцця людзей, як хімікі. Але іх заслугі ў належнай меры не ацэнены.
Бурдыкоўшчына
Бурдыкоўшчына — колішні маёнтак у Баранавіцкім раёне. Размяшчаўся паміж вёскамі Застарынне і Пачапава ва ўрочышчы Бурдыкоўшчына.
Гісторыя
14 (26) верасня 1794 года ў фальварку Бурдыкоўшчына ў Вікторыі з Жукоўскіх і Вінцэнта Петрашкевіча нарадзіўся першанец — Юстын-Ануфрый Петрашкевіч, польскі і беларускі паэт, заснавальнік таварыства філаматаў.
Дакладная дата пабудовы палаца невядома, але, мяркуючы па архітэктурным абліччы і стылі, ён, верагодна, узведзены ў канцы XVIII ст.
Палац быў разбураны пасля Вялікай Айчыннай вайны. Цяпер на тэрыторыі колішняга палацава-паркавага ансамбля месціцца летні лагер па доглядзе цялят. На сённяшні час захаваліся толькі рэшткі раскошнага некалі англійскага парку.
Архітэктура
Будынак быў цагляны, двухпавярховы, прамавугольны ў плане, меў два сіметрычна размешчаныя па баках крылы з парай комінаў на кожным.
На акварэлі Напалеона Орды з боку парку цэнтральны корпус палаца вылучаецца трохвосевым рызалітам з тэрасай на першым паверсе і балконам на другім. Выгляд фасада з цэнтральнага ўвахода і ўнутраная аздоба будынка невядомыя.
Нура (Нурынскі раён)
Нура — пасёлак у Нурынскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт пасялковай адміністрацыі Кіеўка. Код КАТА — 355230100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва пасёлка складала 6807 чалавек (3253 мужчыны і 3554 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у пасёлку пражывалі 5956 чалавек (2797 мужчын і 3159 жанчын).
Вызваленчая армія Арома
Вызваленчая армія Арома, ВАА (Waraana Bilisummaa Oromoo) — аромская ўзброеная групоўка, якая адкалолася ад Фронту вызвалення Арома ў 2018 годзе. Члены арганізацыі не прызналі падпісанае «фронтам» мірнае пагадненне з уладамі Эфіопіі і працягнулі ўзброеную барацьбу.
Гісторыя
У 1973 годзе аромскімі нацыяналістамі быў створаны Фронт вызвалення Арома. Падчас грамадзянскай вайны ў Эфіопіі арганізацыя вяла актыўныя баявыя дзеянні супраць Дэрга. Пасля падзення гэтага ваенна-сацыялістычнага ўрада фронт працягнуў сваю барацьбу супраць эфіопскіх уладаў.
У 2018 годзе парламент Эфіопіі выключыў арганізацыю са спісу тэрарыстычных, у які яна была ўнесена ў 2011 годзе. У жніўні 2018 года прэзідэнт рэгіёну Аромія Лема Мергеса і лідар фронту вызвалення Арам Давуд Ібса падпісалі пагадненне аб спыненні ваенных дзеянняў.
Аднак не ўсе члены групоўкі пагадзіліся з мірным пагадненнем, і частка баевікоў працягнула ўзброеную барацьбу, стварыўшы «Вызваленчую армію Арома».
Прававы статус
6 мая 2021 года Палата народных прадстаўнікоў Эфіопіі абвясціла ВАА тэрарыстычнай арганізацыяй.
Злачынствы
Групоўка абвінавачваецца ў забойствах на нацыянальнай глебе (так, ёй прад’яўлеецца забойства 54 прадстаўнікоў народнасці амхара ў вёсцы Гава Канке). Паводле агульных ацэнак, у 2018—2020 гадах члены арганізацыі забілі 700 мірных жыхароў.
Лужная (Смаленская вобласць)
Лужная (Лужная) — вёска ў Ершыцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Кузьміцкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй са жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Луі Армстранг
У маладосці вучыўся ў вулічных музыкантаў, спяваў у хоры, іграў у барах, выступаў з рознымі джазавымі аркестрамі. Арганізатар і ўдзельнік першых негрыцянскіх джаз-бэндаў у Новым Арлеане. У 1947 заснаваў джазавы секстэт «Усе зоркі Луі Армстранга», гастраліраваў з ім як саліст-трубач у многіх краінах Амерыкі, Еўропы, Азіі, Афрыкі. Стварыў уласны непаўторны стыль выканання, для якога характэрны надзвычайная віртуёзнасць, імправізацыйная свабода, разнастайнасць тэмбравых формаў і рытмаформул. Перанёс некалькі аперацый на галасавых звязках. Аўтар многіх блюзавых і джазавых песень. Выступаў з многімі вядомымі музыкантамі і спевакамі (Б. Сміт, Э. Фіцджэральд і інш.). Адносіцца да ліку найбольш славутых музыкантаў Амерыкі ХХ ст. Здымаўся ў многіх (звыш 50) музычных і мастацкіх фільмах. Выканаў (разам з Э. Фіцджэральд) джазавую версію оперы Дж. Гершвіна «Поргі і Бэс». Апублікаваў некалькі аўтабіяграфічных кніг.
Біяграфія
Луі, як называлі яго на крэольскі манер, нарадзіўся ў найбяднейшым негрыцянскім раёне Новага Арлеана. Рос у няшчаснай сям’і (маці — прачка, бацька — рабочы-падзёншчык). Яго бацька кінуў сям’ю, калі хлопчык быў яшчэ немаўляткам. Маці стала прастытуткай, і хлопчыка разам з малодшай сястрой Беатрыс аддалі на выхаванне бабулі Джазэфін, якая яшчэ памятала часы рабства. Праз некаторы час маці Армстранга, Мэйэн, забрала Луі, але належнай увагі яму ніколі не надавала. Армстранг з дзяцінства займаўся развозкай вугалю, продажам газет і іншай падобнай працай. У сем гадоў ён стаў дапамагаць па хаце ў сям’і гандляроў вуглём Карнофскі — яўрэяў, якія нядаўна імігрыравалі ў Амерыку з Расійскай імперыі. Пазней ён стаў заставацца ў іх начаваць і з часам стаў практычна прыёмным сынам у гэтай сям’і. Карнофскі жылі ў Сторывіле — раёне, вядомым сваімі свабоднымі норавамі, а таксама барамі, клубамі, танцзаламі і публічнымі дамамі. Менавіта Карнофскі пазней далі грошай Армстрангу на куплю карнета, яго першага ўласнага музычнага інструмента.
Армстранг рана пачаў спяваць у невялікім вулічным вакальным ансамблі, гуляў на барабанах і за некалькі гадоў натрэніраваў свой слых. Першую музычную адукацыю ён атрымаў у турме-інтэрнаце «Уэйф’с Хоум» для каляровых падлеткаў ў 1913 годзе, куды трапіў за выпадковы гарэзны ўчынак — стральбу з пісталета на вуліцы ў Новы год (пісталет быў выкрадзены ім у палісмена — аднаго з кліентаў маці). Там ён адразу далучыўся да лагернага духавога аркестра і навучыўся гуляць на тамбурыне, альтгорне, а затым асвоіў карнет. Аркестр выконваў традыцыйны для таго часу рэпертуар — маршы, полькі і папулярныя песенькі. Да часу заканчэння тэрміну Луі вырашыў стаць музыкам. Вызваліўшыся, ён пачаў хадзіць па клубах і гуляць на пазычаць інструментах у мясцовых аркестрах. Яго ўзяў пад сваё заступніцтва Кінг Олівер, які лічыўся тады лепшым карнетыстам горада і якога сам Луі Армстранг лічыў сваім сапраўдным настаўнікам. Пасля ад’езду Олівера ў Чыкага ў 1918 годзе Армстранга узяў у свой ансамбль вельмі аўтарытэтны трамбаніст Кід Оры. Луі эпізадычна пачаў выступаць у ансамблі «Tuxedo Brass Band» Оскара «Папы» Селясціна, дзе гулялі тады такія музыкі як Пол Дамінгес, Заці Сінглтан, Альберт Нікалз, Барні Бігард і Луіс Расел. Удзельнічаў у джазавых парадах па вуліцах роднага горада і гуляў у бэнде «Jazz-E-Sazz Band» Фэтс Мерэйбла, які выступаў у дансінг на параходах, якія плаваюць у летні сезон па Місісіпі. Пасля таго, як Мерэйбл, досыць прафесійны бэнд-лідар, мусіў даць юнаку асновы нотнай граматы, Армстранг стаў лічыцца кваліфікаваным музыкантам. За ім, паступова, у асяроддзі музыкаў замацоўваецца мянушку Сачма — скарачэнне ад англійскага Satchel Mouth («рота-футра»).
У 1922 годзе Оліверу спатрэбіўся другой карнетыст, і ён запрасіў Армстранга ў Чыкага гуляць у «Лінкальн Гарденс» (рэстаран на 700 месцаў) у сваім аркестры «Creole Jazz Band». Гэты бэнд быў у той час самым яркім джазавым складам ў Чыкага, і праца ў гэтым бэнде многае дала Армстрангу для яго будучай кар’еры. У складзе «крэольскага джаз-бэнда» Олівера ў Чыкага Армстранг зрабіў свае першыя запісы. У 1924 годзе ён у другі раз ажаніўся (першай яго жонкай была прастытутка, сімпатычная крэолка Дэйзі Паркер з Новага Арлеана) з піяністкай ансамбля, Ліў Хардзін, і па патрабаванні сваёй жонкі пачаў самастойную кар’еру. Армстрангі з’ехалі ў Нью-Ёрк, дзе Луі паступіў на працу ў аркестр Флетчара Хендэрсана. Там да яго прыйшла вядомасць, аматары джаза прыходзілі слухаць бэнд часцяком дзеля яго «гарачых» сола. Да гэтага часу канчаткова сфармаваўся ўласны стыль Луі Армстранга — яркі, імправізацыйны і вынаходлівы.
У гэты перыяд Армстранг ўдзельнічаў у запісах ансамбля «Blu Five» піяніста Кларенса Уільямса і працаваў у складах розных акампануе ансамбляў з многімі блюзавымі і джазавымі вакалістамі (Ма Рэйн, Трыкса Сміт, Кларай Сміт, Бэс Сміт, Альберт Хантэр, Мэгі Джонс, Евай Тэйлар, Вірджынія Лістан, Маргарэт Джонсан, Сіпі Уолес, Пэры Брэдфард).
У 1925 годзе па заканчэнні тэрміну ангажэмент у Флетчара Хендэрсана Луі Армстранг вярнуўся ў Чыкага і там шмат і паспяхова працаваў. Гуляў у Эрскін Тэйт ў тэатральным шоў-бэндзе, дзе ярка выявілася яго акцёрскае здольнасць. Менавіта ў гэты перыяд былі зроблены гістарычныя запісы са сваім лепшым студыйным складам «Hot Five». Запісы, зробленыя ў гэтыя гады пры ўдзеле трамбаніст Кіда Оры, кларнетыста Джоні Додса, выканаўцы на банджа Джоні Сэнт-Сіра і піяністкі Ліў Хардзін (пазней у запісах ўдзельнічаюць Фрэд Робінсан, Джымі Стронг, Эрл Хайнс і Затти Сінглтан) сталі шэдэўрамі джазавай класікі. У 1926 годзе Луі стаў салістам аркестра Кэрала Дзікерсана, а пасля яго сыходу сам стаў бэндлідарам і на працягу кароткага часу кіраваў уласным аркестрам «Louis Armstrong And His Stompers», членамі якога былі Бойд Аткінс, Джо Дыксан, Эл Вашынгтан, Эрл Хайнс, Рып Басет, Піт Брыгс, Табі Хол. У 1927 годзе да студыйнага квінтэта «Hot Five» далучыліся Піт Брыгс і Бэбі Додс (брат Джоні), утварыўшы новы студыйны склад «Hot Seven», з якім быў ажыццёўлены шэраг бліскучых сесійных запісаў. У гэты ж перыяд Армстранг адмовіўся ад карнета, цалкам перайшоўшы на трубу, ўпадабаную яму больш яркім гучаннем. Ён выступаў у дуэтах з піяністам Эрлам Хайнсам, пачаўшы спяваць у манеры «скэт» (упершыню гэта адбылося пры запісе п’есы «Heebie Jeebies»), атрымліваючы велізарны поспех у слухачоў.
У 1929 годзе Луі Армстранг канчаткова перабраўся ў Нью-Ёрк. Наступіла эра біг-бэндаў, і ён усё больш стаў канцэнтравацца на танцавальнай, папулярнай тады світ-музыцы (sweet music). Армстранг прынёс у гэты музычны стыль сваю яркую індывідуальную манеру, уласцівую хот-джазу, і хутка стаў зоркай нацыянальнага маштабу. Талент Сачма дасягнуў росквіту.
У 1930-я гады Луі Армстранг шмат гастраляваў, выступаў са знакамітымі біг-бэндамі Луіса Расэла і Дзюка Элінгтана, затым у Каліфорніі — з аркестрам Лявона Элкінса і Леса Хайта, удзельнічаў у кіназдымках ў Галівудзе. У 1931 годзе наведаў з біг-бэндам Новы Арлеан; вярнуўшыся ў Нью-Ёрк, гуляў у Гарлеме і на Брадвеі. Шэраг турнэ, учыненых у Еўропу (у даваенны перыяд з 1933 года ён некалькі разоў выступаў у Англіі, гастраляваў у Скандынавіі, Францыі, Галандыі) і Паўночную Афрыку, прынеслі Армстрангу шырокую вядомасць як у сябе на радзіме (раней у ЗША ён быў папулярны ў асноўным у негрыцянскай публікі), так і за мяжой. У прамежках паміж гастролямі ён выступаў з аркестрамі Чарлі Гейнза, Чыка Уэба, Кіда Оры, з вакальным квартэтам «Mills Brothers», у тэатральных пастаноўках і радыёпраграмах, здымаўся ў кінастужках.
У 1933 годзе ён зноў стаў кіраваць джаз-бэндам. З 1935 года ўсю дзелавую частку жыцця Армстранга ўзяў пад свой кантроль яго новы менеджар Джо Глейзер — прафесіянал у сваёй справе. У 1936 годзе ў Нью-Ёрку выйшла аўтабіяграфічная кніга Армстранга «Swing That Music». Затым наступілі праблемы са здароўем: ён перанёс некалькі аперацый, звязаных з лячэннем траўмы верхняй губы (дэфармацыя і разрыў тканін з-за празмернага ціску муштука і няправільнага амбушюры), а таксама аперацыю на галасавых звязках (з яе дапамогай Армстранг спрабаваў пазбавіцца ад хрыплага тэмбру голасу, каштоўнасць якога для яго непаўторнай выканальніцкай манеры ён усвядоміў толькі пасля).
У 1938 годзе Луі Армстранг ажаніўся чацвёрты (і апошні) раз з танцоркай Люсіль Уілсан, з якой ён пражыў да канца сваіх дзён.
У 1947 годзе Джо Глейзер, яго менеджар, сабраў для Армстранга ансамбль «All Stars» («Усе зоркі»). Першапачаткова гэта сапраўды быў аркестр ўсіх зорак — у яго тады ўваходзілі акрамя Луі Армстранга (труба, вакал) Эрл Хайнс (фартэпіяна), Джэк Тыгардэн (трамбон), Барні Бігард (кларнет), Бад Фрыман (тэнар-саксафон), Сід Кэтлет (ударныя) і іншыя знакамітыя майстры джаза. Пасля музыкі часта мяняліся і дзякуючы свайму ўдзелу ў групе многія малавядомыя да таго часу джазмэны набывалі вялікую вядомасць.
«All-Stars» арыентаваліся на выкананне ў стылі «дыксіленда», а таксама джазавыя апрацоўкі папулярных песень, прычым апошнія ўсё ж пераважалі ў рэпертуары ансамбля. Да сярэдзіны 1950-х гадоў Луі Армстранг быў адным з самых знакамітых у свеце музыкаў і шоўменаў, да таго ж ён зняўся больш чым у 50-ці фільмах. Дзярждэпартамэнт ЗША прысвоіў яму неафіцыйны тытул «Амбасадар джаза» і неаднаразова спансіраваў яго сусветныя турнэ. У сярэдзіне 50-х, калі Дзярждэп пры Эйзенхауэры быў гатовы фінансаваць яго паездку ў СССР, Луі адмовіўся:
Пасля, у 1960-я, неаднаразова абмяркоўваліся розныя варыянты яго гастролей у СССР, але ўсё гэта так і засталося ў праектах.
У 1954 годзе Армстранг напісаў другую аўтабіяграфічную кнігу «Satchmo. My Life in New Orleans».
У далейшым папулярнасць артыста працягвала ўзрастаць дзякуючы яго нястомнай і рознабаковай творчай дзейнасці. Характэрная яго сумесная праца з Сіднэем Бешэ, Бінга Кросбі, Саем Оліверам, Дзюкам Элінгтанам, Оскарам Пітэрсан і іншымі зоркамі джаза, удзел у джаз-фэстах (1948 — Ніца, 1956—1958 — Ньюпарт, 1959 — Італія, Мантерэй), гастролі ў многіх краінах Еўропы, Лацінскай Амерыкі, Азіі, Афрыкі. Пры яго садзейнічанні быў арганізаваны шэраг філарманічных джазавых канцэртаў у Таун-холе і на сцэне Метрапалітэн-оперы. Класічнай стала зробленая ім і Элай Фіцджэральд у 1950-я гады запіс оперы Гершвіна «Поргі і Бес».
У 1959 годзе Армстранг перанёс інфаркт, і з гэтага моманту здароўе ўжо не дазваляла яму выступаць у поўнай меры, аднак ён ніколі не спыняў канцэртныя выступленні.
У 1960-я гады Армстранг працаваў часцей у якасці вакаліста, запісваючы як новыя версіі традыцыйных кампазіцый у стылі госпел («Go Down Moses»), так і новыя песні (напрыклад, тэма да фільма «На сакрэтнай службе Яе Вялікасці», "We Have All the Time in the World "). Разам з Барбарай Стрэйзанд ён прыняў удзел у мюзікле «Прывітанне, Долі!»; выпушчаная асобным сінглам песня «Hello, Dolly!» у яго выкананні дайшла да першага месца ў амерыканскім хіт-парадзе продажаў. Апошнім хітом Армстранга стала жыццесцвярджальная песня «What a Wonderful World» (першае месца ў Вялікабрытаніі).
У канцы 1960-х гадоў здароўе артыста стала рэзка пагаршацца, але ён працягваў працаваць. 10 лютага 1971 года ён у апошні раз гуляў і спяваў у тэлешоў са сваім старым партнёрам па сцэне Бінга Кросбі. У сакавіку Сачма і яго «All Stars» яшчэ два тыдні выступалі ў «Уолдарф-Асторыя» ў Нью-Ёрку. Але чарговы сардэчны прыступ зноў прымусіў яго легчы ў бальніцу, дзе ён прабыў два месяцы. 5 ліпеня 1971 годзе Армстранг папрасіў сабраць яго аркестр для рэпетыцыі. 6 ліпеня 1971 года найвялікшы джазмэн сышоў з жыцця: сардэчная недастатковасць прывяла да адмовы нырак.
Смерць Армстранга выклікала сапраўдны паток самых шчырых і глыбокіх спачуванняў. Многія газеты не толькі ў ЗША, але і ў іншых краінах (у тым ліку і савецкая газета «Весткі») змясцілі на першай паласе паведамленне пра яго смерць. Пахаванне прайшлі вельмі ўрачыста і трансляваліся па тэлебачанні на ўсю краіну. 8 ліпеня цела было выстаўлена для ўрачыстага развітання ў навучальны манеж Нацыянальнай гвардыі, прадастаўленым для гэтых мэтаў па асабістым распараджэнні прэзідэнта ЗША. У заяве, зробленым прэзідэнтам Ніксанам, гаварылася: «Спадарыня Ніксан і я падзяляем гора мільёнаў амерыканцаў у сувязі са смерцю Луі Армстранга. Ён быў адным з творцаў амерыканскага мастацтва. Чалавек яркай індывідуальнасці, Армстранг заваяваў сусветную вядомасць. Яго бліскучы талент і высакароднасць ўзбагацілі наша духоўнае жыццё, зрабілі яго больш насычаным».
Маэстра джаза
Біёграф Армстранга Джэймс Лінкальн Коліер пісаў: «Азіраючыся на творчасць Армстранга, дзівішся таму, якое велізарнае ўздзеянне яна аказала на музыку XX стагоддзя. Амаль немагчыма, уключыўшы радыё ці тэлевізар, пачуць музыку, у якой бы не адбіўся яго ўплыў».
Луі Армстранг быў адным з найвялікшых музыкаў, калі-небудзь якія гулялі джаз і адначасова адной з самых супярэчлівых постацей у ім. Труба Армстранга гучала чароўна, асабліва, калі ён быў ва ўдары. Ад таго, напэўна, многіх музыкаў і слухачоў літаральна асляпляюць яго талент. Таму і сёння для большасці джаз — гэта перш за ўсё Луі Армстранг. Усё, за што людзі любяць джаз, ўвасоблена ў гэтым імя. І хоць Луі Армстранг — гэта яшчэ не ўвесь джаз, але ён — гэта душа джазавай музыкі.
Армстранг-трубач перш за ўсё дзівіў сваёй дзіўнай тэхнікай. Характарызуючы яго сольны «чыкагскі» стыль (створаны на аснове новаарлеанскага) амерыканскі крытык і даследчык джаза Джэймс Лінкальн Коліер пісаў: «Яго тон быў насычаным і ясным, атака — чыстай. Ён пышна валодаў верхнім рэгістрам, мог выконваць у хуткім тэмпе самыя складаныя пасажы. Сучасная тэхніка гульні на медных духавых інструментах была распрацавана ў 1930-х — 1940-х гадах амерыканскімі музыкантамі, якія выступалі ў складзе танцавальных аркестраў. Варта, аднак, прызнаць, што ўсе яны пры гэтым у значнай меры адштурхваліся ад таго, што яшчэ да іх зрабіў Армстранг».
Вядомы свінгавы бубнач Джын Крупа не перабольшваў, калі казаў: «Які б ні быў стыль джазавай музыкі, ён не згуляе і 32 тактаў, не аддаўшы музычнай даніны Луі Армстрангу. Усё зрабіў Луі, і зрабіў першым».
А вядомы прадзюсар Джордж Авакян пісаў: «Ён быў найбольш адораным і майстэрскім з усіх імправізатараў джаза. Хоць тады яшчэ і не было такога тэрміна, але менавіта ён „свінгаваў“ больш, чым хто-небудзь іншы, — запар і побач цьмянае выкананне любога нумары азаралася іскрай жыцця, калі Луі пачынаў сваё сола, нават калі гэта сола доўжылася ўсяго восем тактаў. Як наватар, ён увёў у джаз мноства новых прыёмаў і ўнёс шэраг свежых ідэй, якія потым станавіліся клішэ для іншых музыкаў, але з іх зноў жа з’яўляліся новыя парасткі добрай музыкі, якія дзякуючы Луі станавіліся знаёмымі кожнаму чалавеку ў джазе».
Армстранг — ці ледзь не самая ўнікальная асоба ў гісторыі джаза. У сваёй творчасці маэстра здолеў спалучыць неспалучальнае: непаўторна індывідуальны тып самавыяўлення з бязглуздай агульнадаступнасцю музыкі, грубаватую прастату і спантаннасць, традыцыяналізм з наватарствам, негрыцянскі ідэал гуказдабывання з еўрапеізаванымі ідыёмамі свінга і мэйнстрыму.
Армстранг заставаўся бясспрэчным каралём джаза да самай сваёй смерці, і ні на адну хвіліну не слабеў яго талент, не змяншаецца сіла яго ўздзеяння на слухачоў. Яго цеплыня і гумар нязменна рабілі яго дарагім і блізкім для ўсіх, з кім ён сустракаўся. Яго смерці спачуваць ўсе вядучыя майстры джаза — Дзюк Элінгтан, Дзізі Гілеспі, Джын Крупа, Бені Гудмен, Ал Хірці, Эрл Хайнс, Тэры Глен, Эдзі Кондан і многія іншыя.
«Калі каго-небудзь і варта назваць Спадар Джаз, дык гэта Луі Армстранг, — казаў Дзюк Элінгтан. — Ён быў і назаўжды застанецца эпітоміяй джаза».
Кажучы ад імя музыкаў і ад імя мільёнаў прыхільнікаў яго таленту, Дзізі Гілеспі падкрэсліваў: «Луі не памёр, таму што яго музыка застаецца і застанецца ў сэрцах многіх і многіх мільёнаў людзей ва ўсім свеце і ў гульні сотняў тысяч музыкаў, якія сталі яго паслядоўнікамі».
Дыскаграфія
{{Схаваны |Рамка = |Спасылка = |Выроўноўванне_загалоўка = |Загаловак = Выбраная дыскаграфія |Нахіл_тэкста = |Фон_загалоўка = |Змест =
Выбраныя DVD
}}
Станіслаў Лорэнц
Стані́слаў Лорэнц (Stanisław Lorentz;, г. Радам, Польшча — 15 сакавіка 1991, Варшава) — польскі мастацтвазнавец. Прафесар Варшаўскага ўніверсітэта (1947), ганаровы член многіх еўрапейскіх акадэмій, эксперт ЮНЕСКА.
Біяграфія
С. Лорэнц нарадзіўся ў сям’і выкладчыкаў. Сям’я мела шведскія карані. Бацька быў германістам, маці — географам. У сям’і панаваў культ навукі і ў вызначанай меры лёс будучага навукоўца быў наканаваны яго выхаваннем у бацькоўскай хаце.
З юных гадоў Станіслаў Лорэнц праяўляў цікавасць да гісторыі, мастацтва і архітэктуры. Скончыў гімназію Войцеха Гурскага ў Варшаве, вучыўся на філасофскім факультэце Варшаўскага ўніверсітэта. Вывучаў гісторыю мастацтва. У 1924 годзе абараніў доктарскую ступень па творчасці. У час і пасля навучэння ён праходзіў практыку ў Германіі, Італіі і Францыі. У прыватнасці, вывучаў архітэктурныя планы Гародні XVIII ст. у Дзяржаўным архіве ў Дрэздэне.
Навучальны працэс быў перапынены прызывам С. Лорэнца ў войска, у сувязі з пачаткам польска-савецкай вайны ў 1919 годзе. Служба праходзіла ў званні падпаручніка рэзерву. Пасля дэмабілізацыі ў 1920 годзе змог вярнуцца да навукі.
Пасля заканчэння аспірантуры ўвосені 1924 г. навуковец застаўся працаваць у Варшаўскім універсітэце. У 1927 г. С. Лорэнц стаў чыноўнікам у Міністэрстве веравызнанняў і народнай асветы. У сферу яго адказнасці ўваходзілі міжнародныя навуковыя сувязі і музейная справа.
У 1929—1935 гадах узначальваў аддзелы аховы помнікаў у Віленскім і Навагрудскім ваяводствах, адначасова выкладаў у Віленскім універсітэце імя Стэфана Баторыя, з’яўляўся загадчыкам аддзела мастацтваў у віленскім ваяводскім кіраванні.
3 1935 года віцэ-дырэктар, з 1936 дырэктар Народнага музея, у 1945—1951 узначальваў Дырэкцыю нацыянальных музеяў і аховы помнікаў у Варшаве.
У 1947 г. атрымаў званне прафесара Варшаўскага ўніверсітэта, з 1949 г. член Польскай акадэміі ведаў, з 1952 г. член карэспандэнт, а з 1964 г. сапраўдны член Польскай акадэміі навук. З’яўляўся экспертам ЮНЕСКА па пытаннях аховы помнікаў.
У 1965—1969 уваходзіў у сейм ПНР ад дэмакратычнай партыі. Меў шэраг дзяржаўных узнагарод.
Памёр у Варшаве ў 1991 г. Пахаваны на лютэранскіх могілках.
Навуковая дзейнасць
Можна сцвярджаць, што С. Лорэнц пакінуў яркі след у гісторыі Заходняй Беларусі. Ён непасрэдна ўзаемадзейнічаў з ключавымі культурнымі і палітычнымі дзеячамі рэгіёна, як палякамі, так і беларусамі, акцэнтуючы іх увагу на пытаннях аховы помнікаў.
Навуковец сфармуляваў канцэпцыю кансервацыі руін замкаў Навагрудчыны і Віленшчыны, якой пасля прытрымваліся архітэктары аж да верасня 1939 г., і якая не страціла сваёй актуальнасці і дасёння. Навукоўцам былі выяўлены і ўлучаны ў спіс ахаваных аб’ектаў шматлікія рухомыя і нерухомыя помнікі, прааналізаваны матэрыялы па гісторыі мастацтва Вялікага княства Літоўскага, апублікаваны важныя працы па культурнай спадчыне Віленскага і Наваградскага ваяводстваў.
Па сутнасці, С. Лорэнц разам са сваім папярэднікам на пасадзе кансерватара Віленскага і Наваградскага ваяводстваў Ежы Рэмерам, стаіць у вытокаў сістэмы аховы помнікаў на тэрыторыі Заходняй Беларусі. Дзякуючы дзеянням гэтага навукоўцы і чыноўніка, скіраваным на захаванне культурнай спадчыны ў міжваенны перыяд, а таксама пакінутым ім звесткам, мы валодаем каштоўнымі матэрыяламі, якія асвятляюць дэталі мерапрыемстваў па кансервацыі помнікаў і могуць служыць падказкай пры правядзенні адпаведных прац у нашыя дні.
Вадзім Францавіч Гігін
Вадзі́м Фра́нцавіч Гі́гін (нар., ) — беларускі гісторык і публіцыст. Кандыдат гістарычных навук (2003). Прыхільнік ідэалогіі заходнерусізму, прапагандыст рэжыму Лукашэнкі.
Біяграфія
Нарадзіўся 21 кастрычніка 1977 года ў Мінску, скончыў мінскую школу № 211. Скончыў гістарычны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Вучыўся ў аспірантуры Рэспубліканскага інстытута вышэйшай школы БДУ, дзе ў 2003 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Фарміраванне аднапартыйнай сістэмы ў Беларусі (1917—1925 гг.)» (кіраўнік — Мікалай Сташкевіч).
Выбіраўся сакратаром Мінскага гарадскога камітэта БРСМ, з 2006 года — ягоны кіраўнік. З 2008 па 2016 гады галоўны рэдактар часопіса «Беларуская думка», які выдаецца Адміністрацыяй Прэзідэнта. У 2016—2021 гадах быў дэканам факультэта філасофіі і сацыяльных навук БДУ. У верасні 2021 года абраны старшынёй праўлення Рэспубліканскага дзяржаўна-грамадскага аб’яднання «Беларускае таварыства „Веды“».
У чэрвені 2023 года быў прызначаны дырэктарам Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі.
Навуковая дзейнасць
З 2001 года займаецца выкладчыцкай дзейнасцю. Выкладаў у Акадэміі МУС, Камандна-інжынерным інстытуце, Беларускім дзяржаўным універсітэце і Акадэміі кіравання. Стваральнік шэрагу тэлевізійных праграм, фільмаў. Выступае як публіцыст. Вядомы як прыхільнік заходнерусізму.
Міжнародныя санкцыі
У кастрычніку 2022 года санкцыі супраць Гігіна ўвяла Украіна.
Кубак Беларусі па футболе 1998/1999
Кубак Беларусі па футболе 1998/1999 — 8-ы розыгрыш Кубка Беларусі. Пераможцам Кубка стаў футбольны клуб «Белшына» з Бабруйска (другі раз у гісторыі), які ў фінале ў серыі пенальці перамог мазырскую «Славію».
1/16 фіналу
Усе 32 клубы-ўдзельнікі пачалі са стадыі 1/16 фіналу, сярод іх:
Клубы ніжэйшых ліг супрацьстаялі клубам Вышэйшай лігі.
Гульні прайшлі 18 ліпеня 1998.
1/8 фіналу
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матча.
Чвэрцьфіналы
Гульні прайшлі 30 красавіка 1999.
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матча.
Паўфіналы
Гульні прайшлі 11 мая 1999.
Згодна з рэгламентам, на дадзенай стадыі пераможца вызначаецца па выніку аднаго матча.
Торэзіна
Торэзіна (Torresina) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 63 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 21 чал./км². Займае плошчу 3 км². Паштовы індэкс — 12070. Тэлефонны код — 0174.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Giorgio.
Пярэспа (рака)
Пярэспа — рака, левы прыток ракі Свіслач, які даў назву гістарычнаму раёну Мінска.
Гісторыя
Па легендзе на вадаспадзе ў месцы ўпадзення Пярэспы ў Свіслач быў пабудаваны млын волата Менска, з чаго пачаў сваё існаванне горад Мінск. У 1922 годзе ў раку ўпадаў магістральны канал асушальнай сеткі Камароўскага балота. У Пярэспу ўпадала рака Віранка, якая цяпер не існуе. У 1975 годзе рака была заключана ў падземны ліўневы калектар, які ў асяроддзі мінскіх дзігераў завецца Фарфоравым, а афіцыйна Камароўскім.
Геаграфія
Выток Пярэспы знаходзіўся на тэрыторыі былога Камароўскага балота (цяпер Парку Дружбы народаў), поруч месца скрыжавання вуліц Кахоўскай і Карастаянавай. Ручай працякаў па тэрыторыі, дзе цяпер размяшчаецца кацельня Цэнтральнага раёна, затым уздоўж вуліцы Гая, і па тэрыторыі фарфора-фаянсавага заводу ў бок скрыжавання вуліц Машэрава, Даўмана і Старажоўскай. Вусце размяшчаецца паміж спорткомплексам Дынама і праспектам Машэрава, рака ўпадала ў Свіслач невялікім вадаспадам. Побач з вусцем знаходзіцца 150 мятровы вадасцёк, які канчаецца ўваходам у калектар.
Сеткакрылыя
Сеткакры́лыя (Neuroptera) — атрад насякомых.
Вядома каля 5 тыс. відаў. Даўжыня цела 1—3 см, размах крылаў да 12 см. Цела тонкае, светла-зялёнае, чорнае і інш. Крылаў дзве пары, звычайна аднолькавых, празрыстых сеткавых (адсюль назва). Ротавы апарат грызучага тыпу. Ногі тонкія, хадзільныя, з 5-членікавымі лапкамі, у некаторых відаў пярэднія — капальныя.
Адзначаны з пермскага перыяду. Пашыраны ўсюды, акрамя Антарктыды. На тэрыторыі Беларусі найбольш сустракаюцца прадстаўнікі сямействаў і. Кормяцца тлёй, какцыдамі і іншымі насякомымі, шкоднымі для сельскай і лясной гаспадарак.
Развіццё з поўным ператварэннем. У лічынак сківіцы ўтвараюць смактальныя трубкі. Многім з іх уласціва пазакішэчнае страваванне (у цела ахвяры ўводзяць стрававальныя ферменты, потым высмоктваюць ператраўленую ежу).
Роўлінг
Роўлінг — прозвішча.
Вераніка Уладзіміраўна Набокіна
Вераніка Уладзіміраўна Набокіна (нар., Гомель, Беларусь) — беларуская спартсменка (гімнастыка, акрабатыка спартыўная), чэмпіёнка (2019) і мнагакратны бронзавы прызёр І і ІІ Еўрапейскіх гульняў (2015, Баку; 2019, Мінск). Скончыла БДУФК. Інструктар нацыйнай каманды Рэспублікі Беларусь па акрабатыцы спартовай.
Узнагароды
Ганаровая грамата Міністэрства спорту і турызму Рэспублікі Беларусь.
NGC 4832
NGC 4832 (іншыя абазначэнні — ESO 323-51, MCG -6-29-1, DCL 420, PGC 44361) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Цэнтаўр.
Уладзімір Кірылавіч Ярашэвіч
Уладзімір Кірылавіч Ярашэвіч (нар., в. Жукевічы, Гродзенскі раён, Гродзенская вобласць) — беларускі спецыяліст у галіне тэхналогіі машынабудавання, парашковай металургіі і кампазіцыйных матэрыялаў. Доктар тэхнічных навук (1987), прафесар (1981). Акадэмік Міжнароднай акадэміі інфармацыйных тэхналогій (1993), Беларускай інжынернай акадэміі (1998).
Біяграфія
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут (спецыяльнасць «Аўтамабільны транспарт», 1962), Цэнтральны навукова-даследчы інстытут механізацыі і электрыфікацыі сельскай гаспадаркі Нечарназёмнай зоны СССР (аспірантура, 1969). Працаваў у Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (1980—2017, аўтатрактарны факультэт, кафедра «Тэхнічная эксплуатацыя аўтамабіляў», прафесар, у 1990—2006 — загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: аднаўленчыя тэхналогіі; рамонт аўтамабіляў.
Узнагароды
Нагрудныя знакі «Ганаровы транспартнік», «Выдатнік адукацыі».
Малая Язаўка
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй са жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Аляксей Канстанцінавіч Глебаў
Аляксе́й Канстанці́навіч Гле́баў (, в. Звяровічы, Смаленская губерня (цяпер Краснінскі раён, Смаленская вобласць, Расія) —, , БССР) — беларускі , народны мастак БССР, лаўрэат Дзяржаўнай прэміі БССР (1976).
Біяграфія
А. К. Глебаў нарадзіўся ў вёсцы Звяровічы (сучасны Краснінскі раён Смаленскай вобласці). У 1926—1930 гадах вучыўся ў Віцебскім мастацкім тэхнікуме ў М. А. Керзіна. Адзін з арганізатараў у Віцебску Аб’яднання моладзі Асацыяцыі мастакоў рэвалюцыі. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.
З 1955 года выкладаў у Беларускім тэатральна-мастацкім інстытуце.
Творчасць
Працаваў у галіне партрэтнай, сюжэтна-кампазіцыйнай і манументальнай пластыкі. Лепшыя работы адметныя тонкай мадэліроўкай формаў, пластычнасцю і эмацыйнай выразнасцю, майстэрствам выканання ў матэрыяле.
Скульптар шмат гадоў працаваў над помнікам беларускаму першадрукару Францыску Скарыну. У 1946 годзе была створана невялікая па памерах мадэль першадрукара з глобусам у руках. У 1954 годзе з дрэва была выразаная новая статуя Скарыны, якая экспанавалася ў 1955 годзе на ВДНГ у Маскве.
У 1967 годзе Глебаў стварыў мадэль помніка Скарыну для Полацка. Адліць з бронзы скульптуру ён не паспеў, што зрабілі за яго яго вучні — скульптары Ігар Глебаў і Андрэй Заспіцкі.
У 1976 годзе Аляксею Глебаву пасмяротна была прысуджана Дзяржаўная прэмія БССР за помнік Францыску Скарыну ў Полацку.
Сям’я
Дзядзька скульптара Ігара Мікалаевіча Глебава.
Узнагароды і памяць
Імя А. К. Глебава прысвоена мастацкаму каледжу ў Мінску. У 1971 г. на доме па адрасе вул. Захарава № 25, у якім ён жыў, устаноўлена мемарыяльная дошка (скульпт. І. Краўчанка).
Эдуард Іванавіч Дземенкавец
Эдуард Іванавіч Дземенкавец (нар., г. Віцебск) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.
Клубная кар’ера
З 1986 па 1988 гады гуляў за «Шахцёр» (Салігорск). З 1989 па 1993 гады выступаў за віцебскі клуба КІМ. Сезон 1994/95 правёў у мінскім «Дынама».
З 2007 выступае галоўным трэнерам жаночага клуба «Гомель-ДЮСШАР-8». З 2015 па 2019 год быў галоўным трэнерам жаночай зборнай Беларусі па футболе. З 2019 года галоўны трэнер жаночай каманды «Іслач-РДВАР».
Сербія і Чарнагорыя на конкурсе песні Еўрабачанне
Краіна была павінна дэбютаваць на конкурсе 2003 года. Дзеля гэтага быў праведзены нацыянальны адбор, у выніку якога прадстаўніком Сербіі і Чарнагорыі быў абраны Тошэ Праескі (у будучым — прадстаўнік Македоніі на «Еўрабачанні 2004»).
У 2004 годзе на конкурс ад краіны паехаў Жэлька Ёксімавіч, які са сваёй песняй «Lane moje» (Лане моје) заняў другое месца. На наступны раз, краіну прадстаўляла група «No Name», якая выконвала песню «Zauvijek moja» (Заувијек моја). На гэты раз, Сербія і Чарнагорыя заняла 7 месца.
Гісторыя галасвання
Станам на год гісторыя галасавання Сербіі і Чарнагорыі выглядае наступным чынам:
Надзея Рыгораўна Бачыла
Надзея Рыгораўна Бачыла (нар. 1935, в. Калініна, Буда-Кашалёўскі раён) — беларуская вучоная-глебазнавец. Доктар сельскагаспадарчых навук (1991).
Навуковая дзейнасць
Навуковыя працы па праблемах рацыянальнага выкарыстання арганічных угнаенняў, па распрацоўцы прынцыпаў экалагічных і энергазберагальных сістэм апрацоўкі глебы і г. д.
Пячора Эўрыпіда
Пячора Эўрыпіда (Σπήλαιου του Ευριπίδη) — пячора каля мястэчка Пэрыстэрыа на поўдні вострава Саламін, Грэцыя. Пячора Эўрыпіда — гэта вузкая пячора глыбінёй каля 47 метраў з дзесяццю невялікімі пакоямі, размешчаная на схіле пагорку з выглядам на Сараніцкі заліў. Гэта месца праславілася са старажытных часоў, як месца, дзе драматург Эўрыпід напісаў трагедыю, адсюль паходзіць і назва.
Старажытныя аўтары Філохар і Сатыр апісвалі Эўрыпіда як мізантропа, які пазбягаў грамадства, хаваючыся ў пячоры. Рымскі аўтар другога стагоддзя Аўл Гелій сцвярджаў, што наведаў «злавесную і змрочную пячору» падчас свайго візіту ў Афіны (Атычныя ночы XV.20).
Археалогія
У 1990-х гадах раскопкі праводзіліся пад кіраўніцтвам Яноса Г. Ласоса, дацэнта дагістарычнай археалогіі Універсітэту Яніна (Эпір), у супрацоўніцтве з Дэпартаэентам Палеаантрапологіі Міністэрства культуры Грэцыі.
Знаходкі датуюцца познім неалітам і далей. Да іх адносяцца каменныя прылады і наканечнікі стрэлаў; мікенскія пахаванні; атычная кераміка з чорнай глазуры 5-га стагоддзя да н.э.; манеты рымскага перыяду і зарочныя статуэткі; а таксама ювелірныя вырабы францкага перыяду. Гэтыя прадметы паказваюць, што пячора працяглы час выкарыстоўвалася ў якасці месца для прытулку і пакланення.
Самым прыкметным адкрыццём стаў фрагментарны скіфас ў чорнай глазуры, датаваны канцом 5-га стагоддзя да нашай эры, з літарамі ΕΥΡΙΠΠ, відавочна якія з'яўляюцца часткай імя Эўрыпіда. Ласоса патлумачыў чару як зарочнае паднашэнне Эўрыпіду, пацверджанне адданасці, якую яго паэзія натхняла ў пазнейшыя перыяды. Ласоса таксама выявіў рэшткі простага капішча Дыяніса прыкладна ў 70 метрах на паўднёвы захад ад пячоры па набярэжнай вуліцы Эўрыпіда. На падставе мармуровага фаласа і іншых знаходках, ён інтэрпрэтаваў яго як святыню Дыяніса, апекуна грэчаскага тэатра.
Інфармацыя для турыстаў
Пячора знаходзіцца паміж мястэчкамі Пэрыстэрыя і Калянес. Дабрацца да пячоры можна ад набярэжнай па вуліцы Эўрыпіда, пасля па грунтавай дарозе трэба ісці каля 350 метраў да ўваходу ў пячору. Уваход у пячору сёння зачынены стальнымі дзвярыма.
Ульм
Ульм (Ulm) — горад у Германіі, у зямлі Бадэн-Вюртэмберг, на рацэ Дунай, за 90 км ад Штутгарта і 140 км ад Мюнхена. Насельніцтва — каля 120 тысяч чалавек. Адміністрацыйны цэнтр раёна Альба-Дунай. Вядомы з 854, з XIII стагоддзя імперскі горад (Reichsstadt). Буйны эканамічны цэнтр.
Геаграфія
Ульм знаходзіцца ў месцы зліцця рэк Блаў і Ілера з Дунаем, на вышыні 479 метраў над узроўнем мора. Бо́льшая частка Ульма, уключаючы стары горад, ляжыць на левым беразе Дуная. Насупраць старога горада, на іншым беразе ракі, у зямлі Баварыя, знаходзіцца Новы Ульм, да 1810 года частка Ульма.
Каменны век
Пасяленне на месцы сучаснага горада існавала яшчэ 30 тысяч гадоў таму назад. Яно хутка развівалася, дзякуючы свайму добраму геаграфічнаму становішчу. Найстаражытнейшыя знаходкі ў гарадской акрузе Ульма ўзыходзяць да позняга неаліту.
Сярэднявечча
У Сярэднявеччы тут знаходзіўся палац каралёў з дынастыі Каралінгаў. У ім 22 ліпеня 854 года кароль Людовік Нямецкі апублікаваў дакумент, у якім упершыню ўпамінаецца назва горада. Аднак заснаванне горада адносяць звычайна да XI стагоддзя.
У гады кіравання Саліераў Ульм становіцца найважнейшым горадам герцагства Швабія. Адсюль на Вялікдзень 1077 адправіўся ў свой пакутны паход у Каноссу Генрых IV для таго, каб вымаліць у папы Рыгора VII прабачэнне і ізноў атрымаць права быць імператарам. Двума гадамі пазней ён перадаў свой палац разам са ўсім герцагствам у прыдачу свайму зяцю Фрыдрыху фон Штауфену, які смог уступіць у валоданне ім толькі ў 1098 г пасля доўгай барацьбы з іншым прэтэндэнтам Бертольдам фон Рейнфельдэнам.
Фрыдрых Барбароса ў 1181 годзе аб’яўляе Ульм вольным імперскім горадам, была збудавана гарадская сцяна. Развіваецца гандаль і рамяство; з’яўляецца найважнейшы афіцыйны дакумент, дамова паміж патрыцыямі і гандлёвымі гільдыямі 1397 года.
Росквіт горада, у асноўным абавязанае экспарту высакаякаснай тканіны, прыйшлося на XV і XVI стагоддзі. Размешчаны на раздарожжы важных гандлёвых шляхоў у Італію, горад быў адным з найбуйнейшых у Германіі, саступаючы па памеры толькі Нюрнбергу. У той час былі збудаваны шматлікія выдатныя будынкі, і мастацтва Ульма знаходзілася ў зеніце, прадстаўленае такімі скульптарамі і жывапісцамі, як Ганс Мюльтшэр і Ёрг Сюрлін Старэйшы. Змены гандлёвых шляхоў і Трыццацігадовая вайна (1618—1648) пацягнулі за сабою паступовы заняпад Ульма. Каля 1700 года адбыліся шматразовыя папераменныя ўварванні сюды баварскіх і французскіх войскаў.
Новы час
Страціўшы ў 1803 годзе статус імперскага горада, Ульм увайшоў у склад Баварыі. У кампаніі 1805 года Напалеону атрымалася прывабіць сюды аўстрыйскае войска генерала Мака і прымусіць яго здасца ў бітве пры Ульме. У 1810 годзе Ульм быў уключаны ў склад Вюртэмбергскага каралеўства і страціў задунайскія ўмацаванні, цяпер вядомыя як Ной-Ульм.
Найноўшы час
Як і ўся Германія, з 1933 года Ульм знаходзіўся ва ўлады Нацыянал-Сацыялістычнай партыі. У 1933—1935 гадах на ўзгорку Куберг, у акрузе Ульма, быў заснаваны канцэнтрацыйны лагер. Падчас Другой сусветнай вайны горад моцна пацярпеў ад бамбардзіровак авіяцыі саюзнікаў, што ў значнай ступені змяніла яго знешняе аблічча.
У асноўным горад быў адбудаваны зноў ў стандартным стылю 1950-х і 60-х, хоць некаторыя знакамітыя будынкі адрэстаўравалі. Ульм перажыў значны рост у пасляваенныя дзесяцігоддзі, былі пабудаваны шматлікія жылыя раёны і прамысловыя зоны. У 1967 годзе быў заснаваны Ульмскі ўніверсітэт, які аказаў відавочны ўплыў на развіццё горада. У прыватнасці ў 1980-я паскорыўся пераход прамысловасці ад класічных галін да высокатэхналагічных. Сёння горад працягвае свой рост.
Хайнц Фішэр
Хайнц Фі́шэр (Heinz Fischer; нар., Грац) — аўстрыйскі палітык, Прэзідэнт Аўстрыі (2004—2016).
Атрымаў юрыдычную адукацыю ў Венскім універсітэце, з 1993 года прафесар палітычных навук Інсбрукскага ўніверсітэта.
Актывіст аўстрыйскай Сацыял-дэмакратычнай партыі. У 1971 годзе стаў дэпутатам аўстрыйскага парламента (Nationalrat), з 1990 да 2002 года быў спікерам (потым зноў быў абраны на спікера з 2002 да 2004 г.г.). З 1983 да 1987 года быў аўстрыйскім міністрам навукі.
25 красавіка 2004 года быў абраны прэзідэнтам Аўстрыі (атрымаў 52,41 % галасоў выбаршчыкаў). Афіцыйна ўтрымаў пасаду прэзідэнта 8 ліпеня 2004 года.
Жанаты з 1968 года, мае двух дзяцей. Захапляецца альпінізмам.
Лудзенскі край
Лудзенскі край (Ludzas novads) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка на ўсходзе Латвіі ў рэгіёне Латгалія. Край складаецца з аднаго горада і дзевяці валасцей, цэнтрам края з'яўляецца горад Лудза.
Паводле ацэнкі на 1 студзеня 2015 года насельніцтва края складае 13 250 пастаянных жыхароў, на 1 студзеня 2010 года складала 15 844 чалавекі. Плошча края составляет 966 км².
Цімашэнка
Цімашэнка — украінскае прозвішча, распаўсюджанае і ў Беларусі.
Роберт Шуман
Роберт Шуман (, —, Эндэніх (зараз адзін з гарадскіх раёнаў Бона) — нямецкі кампазітар, дырыжор, музычны крытык, педагог.