cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Чаротаўка садовая
Пашырэнне
Пашырана ў Цэнтральнай Еўразіі. Арэал: ад Нарвегіі, Швецыі, Фінляндыі, усход Польшчы і балтыйскіх краін да Усходняй Сібіры і праз Казахстан да горных вытокаў р. Лены і паўднёвага ўсходу Алтая. На подні да паўночнай часткі Афганістана. Распаўсюджваецца на поўнач і захад, засяляючы балтыйскія краіны, Фінляндыю і Швецыю.
Пералётны від. Спарадычна залятае ў Заходнюю Еўропу (Вялікабрытанія, Ірландыя, Францыя, Бельгія, Галандыя, Германія, Данія, Швейцарыя, Іспанія, Італія, Мальта, Балгарыя, Турцыя). На Беларусі рэдкі на гнездаванні пералётны і транзітна мігрыруючы від, распаўсюджаны ў паўночных, усходніх і цэнтральных частках краіны. Месца зімовак: Пакістан, Індыя, Непал, Шры-Ланка, Бірма.
Насяляе зараснікі кустоў (як на ўскраінах вялікіх лясоў, так і групы кустоў на лугах або берагах вадаёмаў), падтопленыя бярозавыя гаі, а таксама сухія мясціны ў лесастэпе, зараснікі тамарыску ў сухіх далінах рэк, схілы пагоркаў, якія параслі шыпшынай і малінай, краі бураломаў і палян у сасновых лясах, сады і паркі з групамі кустоў, пусткі. У гарах уздоўж вадацёкаў даходзіць да пласкагор’я на вышыні 1000 м над у.м. і нават вышэй за 1200 м.
Асаблівасці біялогіі
Скрытная птушка. Корміцца толькі насякомымі.
Гняздуе ў густой травяністай расліннасці (трыснёг, крапіва і г.д.) або ў кустах і малых дрэўцах па-суседству з сонечнымі месцамі. Гняздо падвешанае (звычайна 10-40 см над зямлёй, але не больш за 1 м або крыху болей) паміж сцёблаў або галінак, чашападобнае. Знешняя частка з лістоў і сцёблаў травы, валокнаў крапівы, расліннага пуху, аплеценых павуцінай; потым ідзе больш тонкі слой з такога ж матэрыялу, толькі без павуціны, унутраная частка — з дробных і мяккіх сцёблаў травы (часам з шэрсці і конскага воласу).
Яйкі (3-5, часам 6) звычайна крыху патоўшчаныя на адным з канцоў. Афарбоўка зменлівая: бледна-ружовыя, глыбокія плямы — шэра-фіялетавыя, паверхневыя — чорна-карычневыя з больш светлымі краямі; матавыя, малочна-белыя ці крэмавыя; глыбокія плямы — белыя (цямнейшыя за фон), паверхневыя — аліўкава-карычневыя; ярка-белыя з мноствам карычневых плямак; зеленаватыя або светла-зялёныя з аліўкава-зялёнымі або ржава-карычневымі плямамі і інш. Плямы часта сканцэнтраваны на шырэйшым канцы. Памеры: 17,5 х 14 мм.
Зялёная Рошча (гарадская адміністрацыя Экібастуза)
Зялёная Рошча — сяло ў Паўладарскай вобласці Казахстана. Знаходзіцца ў падпарадкаванні гарадской адміністрацыі Экібастуза. Уваходзіць у склад Акольскай сельскай акругі. Код КАТА — 552233300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 384 чалавекі (183 мужчыны і 201 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 347 чалавек (171 мужчына і 176 жанчын).
Рэвалюцыя ў Тунісе (2010—2011)
Хваляванні ў Тунісе (2010-2011) або (Другая) Язмінавая рэвалюцыя (Révolution de jasminRévolution de jasmin) і Фінікавая рэвалюцыя ) — хваля агульнанацыянальнай незадаволенасці палітыкай прэзідэнта Туніса Зін эль-Абідзіна Бэн Алі, якая прывяла да яго адстаўцы 14 студзеня 2011 года.
Перадгісторыя
Туніс — паўночнаафрыканская краіна з адным з самых высокіх узроўняў адукацыі ў рэгіёне. Пасля атрымання незалежнасці ад Францыі ў 1956 годзе ўзровень палітычнага развіцця істотна адставаў ад стандартаў заходнееўрапейскіх краін. З 1956 па 2011 год Тунісам кіравалі ўсяго два прэзідэнта: Хабіба Бургіба, адхілены ад улады ў 1987 годзе, і Зін эль-Абідзін Бэн Алі. У той час як карупцыя пры Бургібе ўтрымлівалася на адносна невысокім узроўні, а Бэн-Алі абяцаў праводзіць той жа курс, які раней праводзіў Бургіба, з часам вакол яго пачалі складвацца розныя групы ўплыву. У першую чаргу такую групу складала асяроддзе яго другой жонкі, Лэйлы Трабэлсі. У краіне рэзка вырас узровень карупцыі, пагоршылася эканамічнае становішча. Павялічылася беспрацоўе, у першую чаргу да таго выпускнікоў школ і універсітэтаў. Дробныя палітычныя партыі не былі забароненыя (за выключэннем ісламісцкіх), але не мелі ніякага ўплыву.
Прычыны рэвалюцыі
Туніс з'яўляецца аграрнай краінай з прамысловасцю, якая развіваецца, з якой на працягу 23 гадоў кіраваў нязменны прэзідэнт Зін Эль-Абідзін Бэн Алі, зрынуты ў выніку рэвалюцыі 14 студзеня 2011 года. Характэрнымі асаблівасцямі краіны з'яўляюцца адносна высокія эканамічныя паказчыкі ў рэгіёне і паспяховая праца ў галіне антытэрарыстычнай дзейнасці. Хуткі эканамічны рост характарызаваўся: павелічэннем сярэдняга класа, скарачэннем колькасці насельніцтва, які жыве за рысай беднасці, памяншэннем беспрацоўя. Два апошніх дзесяцігоддзі паказалі дастаткова высокія поспехі ў росце народнай гаспадаркі, які склаў каля 5 % у год.. За перыяд 2004-2009 гг. даход на душу насельніцтва вырас з 3,5 тыс тун. дын. (2, 7 тыс. дал.) да 5 тыс тун. дын. (3, 9 тыс. дал.). На сацыяльныя патрэбы дзяржава накіроўвала 20 % валавога ўнутранага прадукту. Калі ў 1984 г. ніжэй за ўзровень беднасці (менш за 2 тун. дын. на чалавека ў дзень) жыло 20 % тунісцаў, то ў 2005 г. — ужо 6 %, а ў 2010 г. — усяго 3,8 %. 80 % туніскіх сем'яў з'яўляюцца ўласнікамі жылля, 21 % валодае аўтамабілямі, 80 % сельскіх жыхароў маюць доступ да электраэнергіі, 70 % — да пітной вадзе. У краіне паўстаў шматлікі, які складае 60 % насельніцтва, сярэдні клас, на долю якога прыпадае 83 % спажывання. Характэрным для Туніса быў да таго ж нізкі, усяго толькі двухразовы разрыў у спажыванні паміж беднымі і багатымі пластамі грамадства.
Эканамічныя прычыны
Нягледзячы на рост эканомікі, вырашыць праблему беспрацоўя не ўдавалася. На 2010 год беспрацоўе ў Тунісе склала каля 13-14 %. Аднак у беспрацоўя ў Тунісе была адна характэрная рыса: больш за 60 % беспрацоўных займала моладзь і выпускнікі ВНУ. Адпаведна, дзеці, пасля велізарных выдаткаў на іх навучанне, станавіліся абузай для сям'і і цэлымі днямі сядзелі дома без магчымасці знайсці працу. Далей менавіта гэтая ўзроставая праслойка (19-25 гадоў) стала адной з асноўных рухаючых сіл рэвалюцыі.
Па дадзеных няўрадавай арганізацыі па барацьбе з карупцыяй Transparency International Туніс займае 73 месца з рэйтынгам 3.8, якія азначаюць дастаткова бядотнае становішча ў гэтым ключы. Высокі ўзровень карупцыі з'яўляецца сур'ёзным бар'ерам для развіцця эканомікі, і цалкам відавочна, што сярэдні клас, які ўздымаецца на хвалі росту эканомікі, быў вельмі незадаволены карупцыйнай сітуацыяй, якая не дазваляла яму расці далей.
23 гады ва ўладзе аднаго чалавека не маглі не пакінуць пэўнага адбітка на эканоміцы, якая, як ўласціва большасці ісламскіх краін (краін Магрыба), знаходзіцца ў руках у некалькіх уплывовых сем'яў(кланаў). Такім чынам, за 23 гады Зін Эль-Абідзін Бэн Алі, разам са сваёй жонкай Лэйлай Трабелсі, якая таксама паходзіла з уплывовай сям'і, здолеў падпарадкаваць сабе амаль усе сектара эканомікі, што стала падставай для незадаволенасці іншых ўнутрыпалітычных і ўнутрыэканамічных фактараў, а таксама маладой бізнес-эліты, якой не хапала прасторы для развіцця.
Сацыяльныя прычыны
Туніс, былая французская калонія, якая нягледзячы на тое, што з'яўляецца аднанацыянальнай дзяржавай, так як 98 % насельніцтва з'яўляюцца арабамі, і монаконфесійнай, ісламскай дзяржавай (98 % насельніцтва вызнае іслам), мае празаходні (праеўрапейскі) курс, з чаго вынікае раскол паміж нацыянальнымі каштоўнасцямі і тымі, на якія яны арыентаваны, а калі ўлічваць працэсы глабалізацыі і развіцця сродкаў масавай інфармацыі, то не цяжка зразумець, адкуль у арабскай кансерватыўным грамадстве зарадзіліся ідэі рэвалюцыі. У гэтым плане варта згадаць такія рэчы, як Twitter і Facebook, якія аказалі значны ўплыў на ход рэвалюцыі, так і на яе аснову.
Нагода
Штуршком да пачатку масавых выступаў паслужыла публічнае самаспаленне 17 снежня 2010 года вулічнага гандляра садавіны і агародніны ў Сідзі-Бузід (вілает Сядзі-Бу-Зід) Махамеда Буазізі, чые тавары былі канфіскаваныя ўладамі. Мяркуецца, што гэта быў спосаб вымагальніцтва хабару. Публічнае самаспаленне ініцыявала шэраг падобных інцыдэнтаў сярод людзей, якія апынуліся ў падобнай сітуацыі, прычым пахаванне часта ператвараліся ў дэманстрацыі пратэсту.
Звяржэнне Бэн Алі
Пік народных хваляванняў, якія прывялі да ўцёкаў прэзідэнта з краіны, прыйшоўся на 14 студзеня. Улада тым часам пераходзіць у рукі вайскоўцаў. Афіцыйным кіраўніком дзяржавы становіцца прэм'ер-міністр Махамед Ганушы. Гэтым падзеям папярэднічала шматтысячная антыўрадавая дэманстрацыя ў сталіцы краіны і другім па велічыні горадзе Сфакс. Перад сваімі ўцёкамі Бэн Алі адправіў урад у адстаўку, абвясціў датэрміновыя парламенцкія выбары, а таксама паабяцаў знізіць цэны, разабрацца з карупцыяй і беспрацоўем.
Позна ўвечары кіраўнік Камуністычнай партыі працоўных Туніса Хама Хамамі быў арыштаваны ў сваім доме непадалёк ад Туніса. У Дузе, у горадзе на поўдні краіны, двое грамадзянскіх асоб былі забітыя, адзін з іх Хатем Беттахар (38 гадоў), выкладчык інфарматыкі ў Універсітэце тэхналогіі ў горадзе Камп'ень (Францыя). Ён прыбыў у Туніс па сямейных абставінах і быў першай замежнай ахвярай гэтых пратэстаў.
Міжнародная федэрацыя па правах чалавека абвяшчае спіс імёнаў з 66 чалавек, забітых з пачатку падзей.
Часовы ўрад
15 студзеня (субота) — прэзідэнт туніскага парламента Фуад Мебаза быў абвешчаны прэзідэнтам паводле канстытуцыі Туніса, выключаючы магчымасць вяртання Зін аль-Абідзіна Бен Алі. Фуад Мебаза павінен арганізаваць прэзідэнцкія выбары ў працягу шасцідзесяці дзён, як таго патрабуе канстытуцыя. Між тым, на фоне адыходу паліцыі ў краіне акрэслілася новая праблема — банды марадзёраў. Палац збеглага прэзідэнта Бэн Алі разрабаваны. Стратэгічныя аб'екты кантралююць вайскоўцы. Вядуцца перамовы аб стварэнні ўрада нацыянальнага адзінства (часовага ўрада). У краіну вяртаюцца лідары палітычнай эміграцыі. На фоне гэтых падзей туніскае тэлебачанне са спасылкай на крыніцу ў сілавых структурах паведамляе аб перастрэлках ваенных з супрацоўнікамі службы бяспекі былога прэзідэнта ў раёне прэзідэнцкага палаца.
17 студзеня ў Тунісе сфармаваны ўрад нацыянальнага адзінства, у якім захавалі свае пасады кіраўніка «старарэжымнага» МЗС, МУС, Мінабароны, Мінфіна, роўна як і прэм'ер-міністр (яны з старой якая кіравала партыі). Акрамя іх ва ўрад увайшлі шэраг апазіцыянераў (Ахмед Ібрахім, Мустафа бэн Джафар і Наджыб Шебі). Новы ўрад заявіла аб прыхільнасці ідэям свабоды. Абвешчаная свабода інфармацыі, свабода дзеянняў няўрадавых арганізацый, вызваленне ўсіх палітычных зняволеных, расследаванне карупцыі. Дэманстрацыя ў сталіцы, 1 тыс. чалавек, з патрабаваннем ліквідаваць партыю улады Бэн Алі.
Скліканне Ўстаноўчага сходу
23 кастрычніка ў Тунісе прайшлі выбары ў Устаноўчы сход, у склад якога ўвойдуць 217 дэлегатаў. Устаноўчы сход павінен прыняць новую канстытуцыю краіны. Яўка на выбарах склала 90 %. Фаварыт выбараў — ісламісцкая Партыя адраджэння («Эль-Нахда»).
Ахвяры і шкода
МУС паведаміў пра 78 загінулых, 94 паранена праваабаронцы кажуць пра сто загінулых. Агульны ўрон склаў 3 мільярды дынараў (1, 6 мільярда еўра) 1 лютага ААН ўдакладніла дадзеныя: ахвяр 219, параненых 510, дадзеныя могуць змяніцца.
Міжнародная рэакцыя
У канцы снежня брытанскі журналіст The Guardian Браян Уітакер апісаў падзеі як дастатковыя, каб пакласці канец панаванню Зін эль-Абідзіна Бэн Алі. На яго думку, сітуацыя нагадвае канец рэжыму Нікалае Чаўшэску ў Румыніі ў снежні 1989 года. Інтэрв'ю для тэлеканала Аль-Джазіра: гэта «паўстанне з'яўляецца вынікам смяротнага спалучэння галечы, беспрацоўя і палітычных рэпрэсіяў — трох характарыстык большасці арабскіх краін». Дадзенае заява знаходзіцца ў рэчышчы боязі, што туніскія падзеі спародзяць эфект даміно ў арабскіх краінах. Хваля публічных самаспаленняў супраць беспрацоўя ўжо пракацілася па Паўночнай Афрыцы. У Іарданіі прайшлі антыўрадавыя дэманстрацыі салідарнасці з тунісцамі пад лозунгам: «Туніская рэвалюцыя будзе распаўсюджвацца».
«In quotes: Reaction to Tunisian Crisis»
15 студзеня 2011 года BBC News апублікавалі артыкул «In quotes: Reaction to Tunisian Crisis», у якой сабраны ацэнкі і меркаванні на рэвалюцыю ў Тунісе афіцыйных прадстаўнікоў дзяржаў і арганізацый.
Злучаныя Штаты Амерыкі Вялікабрытанія Францыя Германія Еўрапейскі саюз Ліга Арабскіх Дзяржаў ААН
Эвакуацыя турыстаў
Некаторыя буйныя брытанскія і нямецкія турфірмы пачалі эвакуацыю турыстаў з Туніса. Эвакуіравана 240 расійскіх турыстаў самалётам у Маскву.
Вольга Раманаўна
Вольга Раманаўна (? — пасля 1289) — княгіня ўладзімірская.
Біяграфія
Вядома з Галіцка-Валынскага летапісу, як дачка чарнігаўскага князя Рамана і жонка ўладзімірскага князя Уладзіміра Васількавіча. У 1287 годзе князь Уладзімір Васількавіч, падчас цяжка хваробы напісаў у сваёй рэзідэнцыі ў Камянцы два тастаменты, якія прынамсі часткова захаваліся ў складзе Галіцка-Валынскага летапісу. Адзін з тастаментаў тычыўся яго жонкі Вольгі, ён пакідаў ёй горад Кобрын і сяло Гарадзел (цяпер Гарадзец), апроч гэтага запісаў «… а княгіня мая оже восхочет у чэрніч поіті поідеть, Аже не восхочет ити, а како ёй любо мне не воставши глядеті, што, хто мае чыніть по моем жывоте». Таксама Уладзімір узяў цалаванне крыжа са свайго пераемніка луцкага князя Мсціслава Данілавіча, якому запісаў «зямлю сваю ўсю і гарады», што той не аддасць прыёмную дачку Уладзіміра — Ізяславу, замуж супраць яе волі, а толькі са згоды Вольгі.
Уладзімір Васількавіч памёр 10 снежня 1288 года, княгіня Вольга на пахаванні мужа была з Ізяславай і з сястрой мужа манашкай Аленай. Апошні раз згадана Іпацьеўскім летапісам пад сакавіком 1289 года.
Некаторыя даследчыкі, грунтуючыся на асаблівасці напісання часткі Іпацьеўскага летапісу, якая атрымала назву «Аповесці пра Уладзіміра Васількавіча», лічаць яе аўтарам княгіню Вольгу. У гэтай частцы летапісу ёсць і празмернасць пачуццяў у апісанні Уладзіміра Васількавіча, бліжэйшая простая аналогія якому — панегірык растоўскаму князю Васільку, напісаны роднай цёткай Вольгі Раманаўны. Апісанне сітуацый, у якіх былі толькі князь Уладзімір Васількавіч і княгіня Вольга, падрабязнае апісанне іх вяселля, а таксама яго пахавання.
На думку гэтых даследчыкаў, апошнія частка Галіцка-Валынскага летапісу магла пісацца ў Кобрыне, куды пераехала княгіня Вольга пасля смерці мужа, бо запісы пра смерці пінскага і сцяпаньскага трапілі ў летапіс менавіта таму, Сцяпаньскае і Пінскае княствы размешчаны паблізу Кобрына. Паводле мясцовага падання, неўзабаве княгіня Вольга загінула і пахавана ў месцы, якое цяпер завецца Княжай гарой паблізу вёскі Ляхчыцы.
Філіп Ар’ес
Філіп Ар'ес (Philippe Ariès,, Блуа — , Парыж) — французскі гісторык, медыевіст, прадстаўнік школы «Аналаў».
Аўтар прац па гісторыі штодзённасці, сям'і і дзяцінства. Прадметам яго найбольш вядомай кнігі «Чалавек перад тварам смерці» з'яўляецца гісторыя адносін да смерці ў еўрапейскім грамадстве. Аўтар прац, прысвечаных дзяцінству, дзіцяці і стаўленні да яго пры «старым парадку», пераважна ў XVI—XVIII стст. У сваіх працах паказаў, што і стаўленне да дзяцінства і ўспрыманне смерці сутнасць важныя прадметы гістарычнага аналізу.
Сваі раннія працы прысвячаў гістарычнай дэмаграфіі, у далейшым далучыўся да распрацоўкі праблематыкі гісторыі менталітэту. У яго паспяховых на інтэрнацыянальным узроўні, аднак і даволі спрэчных манаграфіях даследаваў таксама гісторыю дзяцінства і гісторыю смерці. Разам з Жоржам Дзюбі і Полем Венье ажыццявіў выданне 5-і томнай «Гісторыі прыватнага жыцця».
Ян Бук
Ян Бук (Jan Buk, 2 жніўня 1922, Небельчыцы, Верхняя Лужыца, Германія — 1 красавіка 2019, Хросчыцы) — лужыцкі мастак.
Біяграфія
Нарадзіўся 2 жніўня 1922 года ў лужыцкай вёсцы Небельчыцы (Небельшуц). Атрымаўшы сярэднюю адукацыю, працаваў мастаком-афарміцелем. Удзельнічаў у Другой сусветнай вайне. У 1949—1950 гадах навучаўся ў Акадэміі прыгожых мастацтваў ва Уроцлаве і з 1950 па 1953 гады — у Вышэйшай школе выяўленчых мастацтваў у Дрэздэне. З 1953 года на працягу наступных сарака гадоў працаваў пазаштатным мастаком у Баўтцэне. Быў членам Таварыства лужыцкіх мастакоў і Саюза мастакоў ГДР. У 1956—1976 гадах выкладаў выяўленчае мастацтва ў Сербскай гімназіі ў Баўтцэне. У 1974 годзе ўдзельнічаў разам з лужыцкімі мастакамі Евай Воршай Ланзінай і Мерчынам Новак-Нехарньскім у VII з’ездзе Таварыства мастакоў ГДР у Карл-Маркс-Штаце. З 1980 года па 1989 год выкладаў у вячэрняй школе ў Баўтцэне.
NGC 3630
NGC 3630 (іншыя абазначэнні — NGC 3645, UGC 6349, MCG 1-29-31, ZWG 39.124, PGC 34698) — галактыка ў сузор’і Леў.
Адкрыты чэмпіянат Шатландыі па снукеры 2016
Адкрыты чэмпіянат Шатландыі 2016 (Scottish Open 2016) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 12 па 18 снежня 2016 года ў «Emirates Arena», у Глазга, Шатландыя. Прызавы фонд турніру склаў £366,000, з якіх £70,000 атрымаў пераможца. Турнір стаў трэцім спаборніцтвам новай «Серыі хатніх нацый», якая была заснавана ў сезоне 2016/2017 і ўключала ў сябе таксама адкрыты чэмпіянат Англіі, адкрыты чэмпіянат Паўночнай Ірландыі і адкрыты чэмпіянат Уэльса, а таксама 23-м розыгрышам адкрытага чэмпіянату Шатландыі, які таксама меў назву «International Open» і праходзіў з 1981 да 2004 года і ў сезоне 2012/2013 у рамках серыі Players Tour Championship.
NGC 3630
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 3630, NGC 3645.
Адкрыты чэмпіянат Шатландыі па снукеры 2016
Пераможцам турніру стаў Марка Фу, які перайграў на сваім шляху да тытула Сандэрсана Лэма (4:1), Ліама Хайфілда (4:1), Робіна Хала (4:0), Ніла Робертсана (4:3), Марка Дэвіса ў чвэрцьфінале (5:1), Юя Дэлу ў паўфінальным матчы (6:1) і Джона Хігінса ў фінальным паядынку (9:4). Такім чынам, 38-гадовы снукерыст з Ганконга выйграў свой трэці рэйтынгавы турнір у кар'еры, першы прафесійны турнір з 2015 года (пасля перамогі на нізкарэйтынгавым адкрытым чэмпіянаце Гібралтара) і першы рэйтынгавы турнір за тры з паловай гады (пасля перамогі на адкрытым чэмпіянаце Аўстраліі ў ліпені 2013 года). Апроч таго, перамога на спаборніцтве дапамагла Фу падняцца ў рэйтынгу з 14-й на 8-ю пазіцыю.
NGC 3630
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Адкрыты чэмпіянат Шатландыі па снукеры 2016
Прызавыя грошы
Спонсарам адкрытага чэмпіянату Шатландыі 2016 года ўпершыню стала кампанія Coral. Прызавы фонд турніру склаў £366,000, а першы прыз — £70,000.
Згодна з рэйтынгавай сістэмай, якая прыняла статус афіцыйнай з сезона 2014/2015, прызавыя грошы сталі эквівалентнымі рэйтынгавым ачкам. Такім чынам, рэйтынг снукерыста адлюстроўвае суму прызавых грошай, якія ён зарабіў на рэйтынгавых турнірах за апошнія два гады.
Брэйкі, вышэйшыя за 50 ачкоў
Ніжэй прадстаўлены ўдзельнікі, упарадкаваныя па іх найвышэйшай серыі на турніры. Насупраць пералічаны ўсе соценныя і паўсоценныя брэйкі кожнага гульца.
Змены ў рэйтынгу
У табліцы прадстаўлены змены ў сусветным рэйтынгу ў рамках топ-64 пад дзеяннем вынікаў адкрытага чэмпіянату Шатландыі 2016.
Бярозаўскі (Кемераўская вобласць)
Бяро́заўскі (Берёзовский) — горад (з 1965) у Расіі, у складзе Кемераўскай вобласці. Насельніцтва 47,4 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1965 годзе.
За 27 км ад Кемерава. Вядучай галіной эканомікі горада з’яўляецца вугальная (97% аб'ёму прамысловай прадукцыі).
Клепачы
Назву Клепачы́ маюць:
Іван Уладзіслававіч Жалтоўскі
Іва́н Уладзісла́вавіч Жалто́ўскі (, Плотніца — ) — беларускі савецкі архітэктар, тэарэтык, педагог, заслужаны дзеяч мастацтваў БССР (1944), ганаровы член Акадэміі навук БССР (1947), акадэмік Акадэміі архітэктуры СССР (1939—1956), Акадэміі будаўніцтва і архітэктуры СССР (1956).
Біяграфія
Нарадзіўся ў двары Бродчы на паўночнай ваколіцы вёскі Плотніца (сучасны Столінскі раён Брэсцкай вобласці) Пінскага павета Мінскай губерні ў шляхецкай сям’і. 29 студзеня 1868 г. быў ахрышчаны ў Асавецкай філіі Пінскага рымска-каталіцкага касцёла.
У 1878 г. паступіў у першы клас Пінскага рэальнага вучылішча «из домашнего приготовления». У 1884-86 вучыўся ў Астраханскім рэальным вучылішчы, дзе атрымаў дыплом 11 чэрвеня 1886 года.
З 1887 г. — студэнт архітэктурнага аддзялення Акадэміі мастацтваў. Вучоба ішла ў першыя часы цяжка, бо бацькі не маглі матэрыяльна дапамагчы сыну. Стаў падпрацоўваць у якасці памочніка ў вядомых пецярбургскіх архітэктараў.
Паралельна наведваў майстэрню акадэміка Роберта Марфельда, таксама вядомага архітэктара, аўтара цікавага праекта Музея антрапалогіі ў Мытным завулку. Менавіта Марфельд і даручыў свайму вучню зрабіць першы самастойны праект даходнага дома. Пазней гэты будынак быў узведзены на грошы прамыслоўца А.Сіпягіна. А потым Жалтоўскі стаў усё часцей атрымліваць добрыя, хаця і невялічкія, праектныя заказы. Малады архітэктар займаўся і іншымі справамі: сачыў за ходам правядзення будаўнічых ды аддзелачных работ і нават кіраваў перабудовай інтэр’ера палаца графа Юсупава.
На апошнім курсе акадэміі Жалтоўскага запрасілі на працу ў архітэктурны аддзел Міністэрства шляхоў зносін, дзе юнак праектуе чыгуначныя станцыі і іншыя вытворчыя аб’екты. У 1895 г. Жалтоўскі атрымаў адразу дзве ўзнагароды: Першую прэмію — за праект помніка архітэктару К. Тону — і залаты медаль французскай Акадэміі архітэктуры — за праект помніка заснавальніку гамеапатыі А.Ганеману.
У 1898 годзе закончыў свой дыпломны праект «Народны дом», што быў зроблены ім у майстэрні прафесара Л. І. Тамішка, і атрымаў званне архітэктара-мастака. Па сканчэнні Акадэміі Жалтоўскі выправіўся ажно ў Іркуцк, дзе меўся працаваць, але прыпыніўся ў Маскве, дзе атрымаў запрашэнне выкладаць у Строганаўскім вучылішчы. Так Жалтоўскі звязаў свой лёс з Масквою, дзе і жыў да канца свайго жыцця. Адной з першых ягоных работ тут стаў праект гатэля «Метраполь», што, аднак, згарэў ужо ў 1902 годзе, не паспеўшы адчыніць дзверы для гасцей.
У 1903 годзе Жалтоўскі выйграў конкурс на пабудову будынка Скаковага таварыства. Паводле ўмоваў конкурсу, будынак патрабавалася запраектаваць у модным тады кшталце англійскае готыкі. Але, выйграўшы конкурс на праектаванне, Жалтоўскі выканаў адразу і новы праект — у духу варыяцыі на тэмы расійскага ампіру і італьянскага рэнесансу. Іншы тагачасны праект Жалтоўскага тых  гадоў,  загарадны дом у маёнтку Руперт пад Масквою, быў пастаўлены ў высакародным духу паладыянскіх вілаў блізу Вінчэнцы. Потым архітэктар будуе для гандлёвага прадпрымальніка Гаўрылы Тарасава сядзібу на вуліцы Спірыдонаўка (цяпер там — Інстытут Афрыкі). У аснову праекта Жалтоўскага стаў палац Т’енэ ў Віченцы, дзе фасады становяцца ўгару больш грувасткімі, манументальнымі.
У 1909 за бліскучае выкананне ідэй класічнай спадчыны ў сучаснай архітэктуры атрымлівае званне акадэміка. Шмат праектуе: будынкі ў Маскве і Падмаскоўі, удзел у стварэнні Музея прыгожых мастацтваў, для якога робіць чарцёж параднай лесвіцы, што вядзе да стылабата (пярэдняй каланады), і шмат чаго іншага. У той жа час выкладае ў Строганаўцы, дзе арганізуе школу-майстэрню, заснаваную, зноў жа, на стылістыцы італьянскай архітэктуры Рэнесанса.
Да 1917 года Жалтоўскі стаў адным з найбольш запатрабаваных архітэктараў, які будаваў дамы для самых багатых людзей Расіі. Але не толькі асабнякі, менавіта яго запрасілі браты Рабушынскія, каб узвесці паселішча для работнікаў арганізаванага ў 1916 г. маскоўскага завода АМО.
Паводле гісторыка мастацтва С. Харэўскага, славутая званіца кафедральнага пінскага  касцёла Унебаўзяцця Найсвяцейшае Панны Марыі зробленая паводле яго праекта. Ніжняя частка званіцы была пабудаваная ў сярэдзіне ХІХ стагоддзя ў духу ампіру. Але пасля пажару Жалтоўскі склаў новы праект яе рэканструкцыі і надбудовы, у выніку чаго яна стала ўдвая вышэйшаю і цалкам змяніла сваё аблічча. Праект званіцы быў зацверджаны ў 1912 годзе, але з-за вайны і рэвалюцыі рэалізаваны толькі ў 1923—1924 гадах.
Пасля рэвалюцыі 1917 г. пачынаецца новы этап яго кар’еры. Пратэкцыю яму склаў сам наркам асветы А. В. Луначарскі, які ў 1919 годзе пісаў Леніну: «Горача  рэкамендую  Вам ледзь  не  самага выдатнага рускага архітэктара, які набыў усерасійскае і еўрапейскае імя — грамадзяніна Жалтоўскага». Неўзабаве Жалтоўскі быў асабіста прадстаўлены правадыру. Вядома, што ў ліпені 1919 года У. І. Ленін гутарыў з ім у будынку былой Маскоўскай гарадской думы пра распрацоўку першага бальшавіцкага плана рэканструкцыі Масквы. Пазней Жалтоўскі, які стаў і аўтарам мемуараў пра сустрэчы з Леніным, пісаў: «''Падчас размовы Уладзімір Ільіч надаў вялікую ўвагу пытанням азелянення горада. (…) Слухаючы Леніна, я выразна ўяўляў сабе, якім цудоўным горадам павінна стаць будучая Масква''». Натуральна, што галоўным архітэктарам і аўтарам праекта стаў сам Жалтоўскі, у першыя ж паслярэвалюцыйныя гады ён удзельнічаў у перапланіроўцы Масквы.
Распрацоўвае праект генеральнага плана і шэрагу павільёнаў І Усерасійскай сельскагаспадарчай і саматужна-прамысловай выстаўкі, якая адкрылася 19 жніўня 1923-га. У гэтым жа годзе накіроўваецца ў творчую камандзіроўку ў Італію, дзе займаўся абмерамі рэнесансных будынкаў, вывучаў у бібліятэках і архівах рукапісы Паладыа, спраектаваў Савецкі павільён для Міланскай сельскагаспадарчай выстаўкі.
Менавіта ў гэтыя гады пад кіраўніцтвам Жалтоўскага ўзводзяцца будынкі Маскоўскай ГЭС, Дзяржбанка на Нягліннай, кінатэатры «Слава» і «Буревестник».
У 1932 было нададзена званне заслужанага дзеяча навукі і мастацтва РСФСР. Трыццатыя гады былі вельмі плённымі. Ён шмат будуе ў Сочы, Грозным, Дом саветаў у Махачкале, распрацоўвае праекты Інстытута літаратуры імя Горкага ў Маскве, тэатра ў Таганрозе, дома на Махавой вуліцы ў Маскве.
У 1933 годзе «для практычнага выканання велічэзных архітэктурных работ, прадугледжаных планам рэканструкцыі Масквы», былі створаны архітэктурныя майстэрні Массавета — 10 праектных і 10 планіровачных. На чале трох першых майстэрняў былі пастаўленыя адпаведна найбуйнейшыя архітэктары, якія пачалі сваю творчую дзейнасць яшчэ ў дарэвалюцыйнай Расіі: акадэмікі І. В. Жалтоўскі, І. А. Фамін і А. В. Шчусеў. На працягу перадваеннага дзесяцігоддзя архітэктурная майстэрня № 1 Массавета праектавала  і  будавала  на ўсёймтэрыторыі СССР і ў Беларусі таксама. Так паступова складваўся калектыў маладых архітэктараў-аднадумцаў, які пасля перарасце ў майстэрню-школу І. В. Жалтоўскага.
У яго маскоўскай майстэрні праектаваліся і карэктаваліся планы паваеннага аднаўлення Гомеля і будаўніцтва паасобных аб’ектаў у Мазыры і Пінску. Менавіта вучні Жалтоўскага, архітэктары Баршч і Паруснікаў, стваралі ансамбль праспекта Сталіна ў Мінску.
Праект тэатра ў Гомелі, зроблены Жалтоўскім напярэдадні вайны, стаў асноваю для пабудовы тэатра ў 1947—1956 гадах. Праект быў распрацаваны яшчэ ў 1940—1941 гады ўсесаюзным трэстам «Тэатрпраект». Аб’ёмна-прасторавая кампазіцыя будынка падпарадкавана строгай сіметрыі з акцэтаваннем галоўнае восі, на якой размешчаныя ўсе памешканні, ад вэстыбюля да вялікае глядзельнай залы і падсобак. У мастацкім афармленні выкарыстаны традыцыйны для будынкаў Жалтоўскага чатырохкалонны порцік зразвітым франтонам, аздобленым скульптураю. У 1949 годзе пастановаю СНК БССР было вырашана аднавіць у Гомелі будаўніцтва тэатра. Паваенным будаўніцтвам гомельскага тэатра кіраваў адзін з вучняў Жалтоўскага — ленінградскі архітэктар Аляксандр Тарасенка, які, дарэчы, пабудаваў  таксама тэатры ў Ашгабаце, Ніжнім Тагіле і г. д. У будаўніцтве і абсталяванні тэатра з вялікім энтузіязмам удзельнічалі прадпрыемствы і будаўнічыя арганізацыі Гомеля. Відавочна, што працы, зробленыя архітэктарам А. В. Тарасенка пад кіраўніцтвам Жалтоўскага, вымагалі карэкціроўкі на месцы.
У сярэдзіне  1950-х  гадоў у  майстэрні-школе Жалтоўскага пад яго непасрэдным кіраўніцтвам выконваюцца ўсе конкурсныя работы, што праводзіліся ў Маскве: Барадзінская панарама, Палац піянераў, Палац працы, Палац Саветаў на Ленінскіх гарах (1957), там жа пантэон Вялікім людзям (1952—1954), серыя праектаў тыпавых клубаў і кінатэатраў, Дом саюзаў ВЦСПС на Крымскай набярэжнай (1953—1957). На жаль, не ўсе яны былі ажыццёўлены. Пры кансультацыі І. В. Жалтоўскага быў створаны комплекс элітнага санаторыя «Горны» ў Ялце. Па сутнасці ён выступаў натхняльнікам гэтага праекта, рэалізацыя і адказнасць за якаснае выкананне якога леглі на плечы членаў школы-майстэрні, ужо самастойных архітэктараў.
Напрыканцы 1940-х гадоў школа Жалтоўскага пачала падлягаць  крытыцы і ганенням, але ў 1950 годзе, калі майстрам школы на чале з мэтрам прысудзілі Сталінскую прэмію, крытыка і сумневы аціхлі.
Перад вайной ён праектуе, а ў канцы саракавых гадоў будуе два жылыя будынкі ў Маскве: на Смаленскай плошчы і на Вялікай Калужскай вуліцы.
Самымі буйнымі праектамі ў 1950-я гады былі генеральны праект плана і забудовы горада Сочы, праектаванне Маскоўскага іпадрома, буйнапанэльных жылых дамоў, школ і кінатэатраў у Маскве, Орску, Харкаве, дома Вышэйшага Савета народнай гаспадаркі на праспекце Міра ў Маскве, будынка Строганаўскага вучылішча на Валакаламскай шашы, санаторыя «Горны» ў Лівадыі (Крым).
Апошняй буйной працай стаў конкурсны праект Палаца на Ленінскіх гарах. Вялікаму майстру было ў той час дзевяноста гадоў.
Памёр Жалтоўскі ў Маскве 16 ліпеня 1959 года.
Сям’я
Нарадзіўся ў шляхецкай сям’і Уладзіслава Іванавіча (Янавіча) Жаўтоўскага герба Агоньчык (1832/04/18 — 1870/05/30, пахаваны на старых каталіцкіх могілках у цэнтры Пінска, магіла захавалася) і Ядзвігі Апалінараўны Савіцкай.
У сям’і было яшчэ трое дзяцей: два браты і сястра. Імя першага брата нам невядома, ён памёр яшчэ у 1910-х гг. Другі — Вацлаў (? — каля 1950 г.) — быў фармацэўт, жыў ва ўкраінскім горадзе Астрог. Па ўспамінах унука Вацлава, пасля 1917 г. браты не мелі зносіны з-за палітычных рознагалоссяў: «Вацлаў не мог дараваць Івану яго русіфікацыі і здрады шляхецкім традыцыям роду Жаўтоўскага». Сястра Марыя (1870—1939) у 1888 г. выйшла замуж за Зыгмунта Скірмунта (1863—1926), прадстаўніка буйной прамысловай дынастыі. Пасля 1939 г. многія члены сям’і пакінулі Астрог і Пінск і з’ехалі ў Варшаву. Найбольш вядомыя сярод іх — унук Вацлава, мастак Уладзімір Віктаравіч Цюніна (1915—1977), і ўнук Марыі — польскі палітык-эмігрант Юліюш Навіна-Сакальніцкі (1920—2009).
26 жніўня 1900 г. у Санкт-Пецярбургу ў рымска-каталіцкай царквы святой Кацярыны абвянчаўся з 24-гадовай Амаліяй Канстанцінаўнай Смароўскай. Відаць, шлюб не быў удалым, паколькі як муж і жонка разам не пражывалі.
Школа бізнесу (Умеа)
Школа бізнесу, (USBE) або (Handelshögskolan) — бізнес-школа ўніверсітэта Умеа на поўначы Швецыі. Каля 2000 студэнтаў навучаюцца на USBE. Школа прапануе адну праграму бакалаўра, чатыры праграм бакалаўрыяту (Civilekonomprogram), сем праграм магістра (у тым ліку Mundus магістарскай праграмы Erasmus ў галіне стратэгічнага кіравання праектамі) і доктарскіх праграм.
Міжнародная атмасфера мае важнае значэнне для бізнес-школы і прапануе адну праграму бакалаўрыяту (International Business Program) і праграмы кандыдацкіх і доктарскіх праграм на англійскай мове. USBE таксама прымае вялікая колькасць замежных студэнтаў.
USBE размешчаны ў самым цэнтры універсітэцкага кампуса і з'яўляецца месцам сустрэчы для ўсіх навучальных дысцыплін. Гэта таксама дае USBE-студэнтам магчымасць прыняць актыўны ўдзел у студэнцкім асяроддзі, што створана для 37 000 студэнтаў ва Універсітэце Умеа.
Чэраскі сельсавет
Чэ́раскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мёрскага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Чэрасы.
Школа бізнесу (Умеа)
Цэнтр кар'еры USBE
Цэнтр кар'еры USBE канцэнтруецца ў асноўным на аказанні дапамогі сваім выпускнікам ў пераходзе паміж заканчэннем адукацыі і дзелавым светам.
Чэраскі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Мёрскага раёна Вілейскай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Маладзечанскай вобласці. 12 чэрвеня 1958 года ў склад сельсавета з Глінаўскага сельсавета перададзены 12 населеных пунктаў (Астравы, Вялікая Кавалеўшчына, Дзянісова, Дульскія, Казлы, Кручкі, Кушняры, Маляўкі, Мнюхі, Папкоў Луг, Пацеенкі і Сухавержжа). 27 сакавіка 1959 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Якубаўшчынскага сельсавета.
24 жніўня 1992 года цэнтр Якубаўшчынскага сельсавета перанесены ў вёску Чэрасы, сельсавет перайменаваны ў Чэраскі. 8 красавіка 2004 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя ўвайшла ў склад адноўленага Мёрскага сельсавета.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 37 населеных пунктаў: Амбросенкі, Басяныя, Варанькі, Вільнова, Вялікая Глінаўка, Вялікая Кавалеўшчына, Гараўцы, Грэцкія, Дзянісова, Дульскія, Застарынцы, Захарні, Казлы, Кручкі, Кучняры, Ліпаўка, Літоўчыкі, Малая Глінаўка, Малая Кавалеўшчына, Маляўкі, Масеўцы, Мацюкі, Мнюхі, Новае Сяло, Новыя Крукі, Палякі, Пацеенкі, Пціцкія, Сілава, Слаўшчызна, Старыя Крукі, Сухавержжа, Сушкі, Татары, Франопаль, Чарасы і Якубаўшчына.
Сяргей Іванавіч Губкін
Біяграфія
Нарадзіўся ў Санкт-Пецярбургу ў сям’і настаўніка, пазней стаўшага акадэмікам Акадэміі навук СССР, І. М. Губкіна. У 1917 годзе скончыў гімназію і паступіў на суднабудаўнічае аддзяленне Ленінградскага політэхнічнага інстытута. З пачаткам Грамадзянскай вайны вучоба перарвалася і С. І. Губкін ужо ў 1923 годзе паступіў у Маскоўскую горную акадэмію, якую скончыў у 1928 годзе і застаўся ў аспірантуры пры ёй. З 1930 года працаваў у Маскоўскім інстытуце каляровых металаў і золата, дзе займаў пасады дацэнта, прафесара, загадчыка кафедры апрацоўкі металаў ціскам. У час Вялікай Айчыннай вайны займаў пасаду загадчыка кафедры апрацоўкі металаў Казахскага горна-металургічнага інстытута. У 1943 годзе зноў працаваў у Маскоўскім інстытуце каляровых металаў і золата і адначасова ў 1944—1948 гадах у Інстытуце металургіі Акадэміі навук СССР на пасадах намесніка дырэктара і загадчыка аддзела апрацоўкі металаў ціскам.
У 1948 годзе С. І. Губкін абіраецца правадзейным членам Акадэміі навук БССР і ў гэтым жа годзе ўзначальвае Фізіка-тэхнічны інстытут. Адначасова стварае кафедру апрацоўкі металаў ціскам у Беларускім політэхнічным інстытуце.
Навуковая дзейнасць
Аўтар навуковых прац па тэорыі пластычнай дэфармацыі і апрацоўкі металаў ціскам. Распрацаваў матэматычныя метады вывучэння працэсаў цячэння металаў у працэсах пракаткі, коўкі, штампоўкі. Прапанаваў метад фотапластычнасці, які дазваляе вывучаць напружаны стан пры пластычным цячэнні рэчыва, стварыў класіфікацыю відаў апрацоўкі металаў ціскам і інш.
Аўтар больш за 120 навуковых прац, у тым ліку 8 манаграфій. Сярод апублікаванага:
Уваходзіў у склад шэрагу камісій, у тым ліку Вышэйшай атэстацыйнай камісіі. Удзельнічаў у стварэнні, а потым быў старшынёй праўлення Беларускага аддзялення Усесаюзнага інжынерна-навуковага таварыства машынабудаўнікоў.
Узнагароды і памяць
Узнагароджаны Ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга (1949), медалямі.
Імя вучонага прысвоена кафедры машын і тэхналогіі апрацоўкі металаў ціскам Беларускага нацыянальнага тэхнічнага ўніверсітэта.
Усць-Кан (Рэспубліка Алтай)
За 4 км ад вёскі размешчана Усць-Канская пячора.
Браціслаўскі заапарк
Браціслаўскі заапарк (Zoologická záhrada Bratislava) — заапарк у раёне Браціславы Карлава Вес, размешчаны ў лесе на схілах Малых Карпат.
Першыя прапановы пра стварэнне заапарка ў Браціславе датуюцца 1948 годам. У якасці месцаў прапанаваліся Браціслаўскі лесапарк і Млынская даліна, якую і абралі, хоць перш там планаваўся парк культуры. Будаўніцтва заапарка пачалося ў 1959 годзе, а 9 мая 1960 года адбылося афіцыйнае адкрыццё. Спачатку заапарк размяшчаўся на плошчы каля 9 га, сёння плошча складае 96 га, якую ў 2006 годзе насялялі 1396 жывёл 174 відаў. У 2006 годзе ў Браціслаўскім заапарку пабывала 203 тыс. наведвальнікаў.
Арабскі алфавіт
Ара́бскі алфавіт, арабскае пісьмо, ара́біца — літарнае кансанантнае пісьмо, якім карыстаюцца арабскамоўныя народы, а таксама, з пэўнымі зменамі, некаторыя народы Ірана, Афганістана, Пакістана, Індыі (урду, брахуі, кашмірцы), уйгуры ў Сінь-цзян-Уйгурскім раёне Кітая, чамы ў Камбоджы, мусульмане ў заходніх раёнах В’етнама. З сярэднявечча арабскім пісьмом шырока карыстаюцца неарабскія народы (туркі, татары, узбекі і інш.).
Арабскае пісьмо склалася на аснове набацейскага пісьма (4 ст. да н.э. — 1 ст.), якое ўзыходзіць да старажытнаарамейскага (гл. заходнесеміцкае пісьмо). Уласна арабскае пісьмо з'явілася ў пачатку 6 ст. і развілося ў сярэдзіне 7 ст. пры першым запісе Карана (651). Спачатку уключала 28 літар толькі для зычных, затым былі ўведзены дадатковыя дыякрытычныя знакі для адрознення падобных у напісанні літар, абазначэння галосных або іх адсутнасці і для ўдваення зычных. Кірунак пісьма справа налева. Значная колькасць літар мае 4 напісанні ў залежнасці ад пазіцыі ў слове, некаторыя пары літар ствараюць на пісьме лігатуры. Арабскае пісьмо мае шмат адмен: арнаментальны куфічны шрыфт; насх, якім карыстаюцца для тыпаграфскага набору; насталік; магрыбі і інш.
Словы пішуцца так:
Зычныя
Кожная з 28 літар, апроч літары аліф, абазначае адзін зычны гук. Напісанне літар мяняецца ў залежнасці ад яе размяшчэння ўнутры слова. Усе літары аднаго слова пішуцца злітна, апроч літар (эліф, даль, заль, ра, зай, ваў), яны не злучаюцца з наступнай літарай.
Арабскія лічбы
З VIII стагоддзя для запісу лікаў выкарыстоўваецца пазіцыйная дзесятковая сістэма злічэння, са змененымі індыйскімі лічбамі. Лічбы ў ліку пішуцца злева направа.
Каліграфія
Важнае месца ў арабскай культуры пісьма займае мастацтва каліграфіі. У асноўным па прычыне рэлігійнай забароны на стварэнне выяў жывых істот каліграфія стала адным з асноўных відаў сакральнага мастацтва ў мусульманскім свеце. Ёсць некалькі стыляў каліграфічнага пісьма.
Каліграфічныя стылі
Адзін з самых старажытных стыляў арабскага пісьма — гэта куфі, ці куфічны (كوفي, ад назвы горада Куфа).
Шрыфт, які стаў стандартным сродкам запісу для арабскай мовы, — гэта насх (نسخ «капіраванне»).
Некаторыя каліграфічныя стылі выкарыстоўваліся толькі ў дэкаратыўных мэтах, г.зн. для каліграм — мастацкіх твораў каліграфаў. Такі шрыфт су́люс (ثلث «трэць») з яго шырокімі, свабоднымі росчыркамі.
Ляхавіцкі раён
Ля́хавіцкі раё́н — раён у складзе Брэсцкай вобласці Беларусі. Ляхавіцкі раён мяжуе з Баранавіцкім, Ганцавіцкім і Івацэвіцкім раёнамі Брэсцкай вобласці і Клецкім і Нясвіжскім раёнамі Мінскай вобласці.
Назва
Назва раёна паходзіць ад назвы горада Ляхавічы — адміністрацыйнага цэнтра раёна.
Адміністрацыйны падзел
Ляхавіцкі раён адміністрацыйна падзелены на 8 сельскіх Саветаў:
Расійская імперыя
Гістарычным папярэднікам Ляхавіцкага раёна можна лічыць Ляхавіцкую воласць (цэнтр воласці — Ляхавічы) у складзе Слуцкага павета Мінскай губерні Расійскай імперыі. Ляхавіцкая воласць была ўтворана ў 1795 г. і праіснавала так ажно да самога канца Расійскай імперыі. Пад канец Першай сусветнай вайны лінія фронту была нестабільнай, што абумоўлівала і нестабільнасць мясцовай улады. У БНР жа, якая абвяшчала права на валоданне амаль усімі этнічнымі тэрыторыямі беларусаў, у тым ліку тэрыторыяй Ляхавіцкай воласці, адміністрацыйны падзел адсутнічаў увогуле.
Міжваенная Польшча
Пасля Польска-савецкай вайны 1919—1921 гг. у выніку Рыжскага мірнага дагавора да Польшчы адышла 4,5-мільённая Заходняя Беларусь плошчай больш за 110 тыс. км². Гэта доля не абмінула і Ляхавіцкую воласць, якая была рэарганізаваная польскімі ўладамі ў Ляхавіцкую гміну ў складзе Баранавіцкага павета Навагрудскага ваяводства і праіснавала ў такім статусе ажно да 18 верасня 1939 г., калі Беларусь была ўз’яднана ў складзе БССР.
Рэспубліка Беларусь
З’яўляючыся правапераемніцай БССР, Рэспубліка Беларусь пакінула яе адміністрацыйны падзел, і ў наш час Ляхавіцкі раён працягвае існаванне ў складзе Брэсцкай вобласці Рэспублікі Беларусь у тых жа межах, што і ў савецкі перыяд. 23 снежня 1997 года з часткі Крывошынскага сельсавета ўтвораны Свяціцкі сельсавет, Малагарадзішчанскі сельсавет скасаваны. 20 снежня 2013 года Куршынавіцкі, Падлескі і Свяціцкі сельсаветы скасаваныя.
Геаграфічнае становішча
Ляхавіцкі раён знаходзіцца на поўначы ўсходняй часткі Брэсцкай вобласці і мяжуе на поўначы з Баранавіцкім раёнам Брэсцкай вобласці і Нясвіжскім раёнам Мінскай вобласці, на паўднёвым усходзе — з Ганцавіцкім, на паўднёвым захадзе — з Івацэвіцкім раёнамі Брэсцкай вобласці, на ўсходзе — з Клецкім раёнам Мінскай вобласці. Плошча раёна складае 1353,55 км². Горад Ляхавічы — адміністрацыйны цэнтр раёна — знаходзіцца за 226 км на паўночны ўсход ад абласнога цэнтра — г. Брэста, за 161 км на паўднёвы захад ад сталіцы — г. Мінска, за 22 км на паўднёвы ўсход ад г. Баранавічы.
Рэльеф
Паверхня большай часткі раёна ўзгорыста-раўнінная, плоская, на поўдні з участкамі дзюнна-бугрыстых форм; паўночная частка ў межах Баранавіцкай раўніны і Капыльскай грады, паўднёвая — у межах Прыпяцкага Палесся. Агульны нахіл з поўначы на поўдзень. 70 % тэрыторыі на вышынях 180—200 м, 28 % — ніжэй за 180 м, каля 1,5 % — вышэй за 200 м. Найвышэйшы пункт 223,2 м на паўночным усходзе (за 1,2 км на захад ад вёскі Шчаснавічы); найменшая абсалютная адзнака 151,2 м — урэз Шчары. Глыбіня расчлянення рэльефу да 20 м/км².
Геалагічная будова і карысныя выкапні
У тэктанічных адносінах тэрыторыя раёна прымеркавана да паўднёвага схілу Беларускай антэклізы. Зверху залягаюць пароды чацвярцёвага ўзросту магутнасцю ад 60—90 м да 160 м у ледавіковых лагчынах. Складзены на поўдні паазерскімі азёрна-алювіяльнымі адкладамі, на поўначы — сожскімі марэннымі і канцова-марэннымі ўтварэннямі. Ніжэй залягаюць марэнныя і водна-ледавіковыя адклады дняпроўскага, бярэзінскага і нараўскага зледзяненняў. Пад чацвярцёвымі адкладамі на старажытных водападзелах залягаюць палеагенавыя магутнасцю 15—20 м, у ледавіковых лагчынах — верхнемелавыя адклады магутнасцю да 40 м. Па ўсёй тэрыторыі пашыраны верхнепратэразойскія (рыфейскія і вендскія) адклады магутнасцю ад 50 м на захадзе да 340 м на поўдні і паўднёвым усходзе. Пароды крышталічнага фундамента залягаюць на абсалютных адзнаках ад 50—100 да −300 — −450 м.
Клімат
Клімат, як і ва ўсёй Беларусі, у Ляхавіцкім раёне ўмераны. Пры гэтым выконваецца агульнабеларуская тэндэнцыя да пераходу клімату з больш марскога да больш кантынентальнага з захаду на ўсход. Ляхавіцкі раён, як і іншыя раёны Брэсцкай вобласці, прыдатны для сельскай гаспадаркі.
Водная сістэма
Рэкі, якія працякаюць па раёне, пераважна прыналежаць басейну Нёмана (за выключэннем Начы — ракі з басейна Дняпра) і маюць наступную працягласць па тэрыторыі раёна:
На тэрыторыі раёна знаходзяцца чатыры вадасховішчы, якію маюць адпаведную плошчу:
Буйнейшае возера раёна — Качайла.
Лясы і паркі займаюць каля 510 км², што складае 37,6 % тэрыторыі раёна. Пад сельскагаспадарчыя патрэбы выкарыстоўваюцца каля 50 % зямель.
Насельніцтва
Станам на 1 студзеня 2014 года колькасць насельніцтва раёна складае 27 392 чалавекі, пры гэтым у сельскай мясцовасці пражывае каля 60 % усяго насельніцтва раёна. Сярэдняя шчыльнасць насельніцтва — 20,24 чалавек на км².
Этна-лінгвістычныя дадзеныя
Па выніках перапісу 2009 г. размеркаванне нацыянальнасцей Ляхавіцкага раёна адбылося наступным чынам:
Роднай мовай большасць насельніцтва раёна назвала беларускую (90,55 %), на другім месцы стаіць руская (8,08 %). Пры гэтым дома размаўляюць па-беларуску 78,17 % жыхароў раёна, а па-руску — 17,64 %.
ISO 9001
ISO 9001 — міжнародны стандарт ISO.
Масбатэ
Плошча вострава 3269 км². З поўдня абмываецца морам Вісаян, з захаду — морам Сібуян, з усходу — морам Самар. Найбольшая вышыня — 697 м. З поўдня ў востраў ўдаецца глыбокі заліў.
Асноўнай галіной эканомікі з’яўляецца сельская гаспадарка — вырошчваюць кукурузу, рыс, тытунь, цукровы трыснёг, какосавую пальму; рыбалоўства. Радовішчы металаў (золата, марганцу, медзі), вугалю. Расліннасць — трапічныя лясы, лугі.
Віктар Валяр’янавіч Бунак
Віктар Валяр’янавіч Бунак (10 [22] верасня 1891,, Расійская імперыя — , , СССР) — савецкі антраполаг і анатам, адзін з заснавальнікаў савецкай антрапалагічнай школы. Доктар біялагічных навук (1935), прафесар, заслужаны дзеяч навукі РСФСР (1971).
У 1922 годзе намаганнямі Д. М. Анучына і В. В. Бунака быў створаны Навукова-даследчы інстытут антрапалогіі пры Маскоўскім універсітэце. Пасля смерці Анучына ў 1923 годзе Бунак заняў пасаду дырэктара Інстытута антрапалогіі і загадчыка кафедры антрапалогіі Маскоўскага ўніверсітэта.
У 1948 годзе ён быў пазбаўлены пасад дырэктара Інстытута антрапалогіі і загадчыка кафедры антрапалогіі Маскоўскага ўніверсітэта, якія займаў з 1923 года. Зімой 1948—1949 гадоў вучонага адправілі ў Ленінград на пасаду лабаранта аддзела антрапалогіі ленінградскага філіяла Інстытута этнаграфіі Акадэміі навук СССР без права публікацыі навуковых работ. У Ленінградзе ён працаваў каля 7 гадоў да 1955 года, калі вярнуўся ў Маскву, у аддзел антрапалогіі Інстытута этнаграфіі АН СССР.
Быў жанаты з мастачкай Вольгай Фёдараўнай Амасавай-Бунак.
Сцяг Гамбіі
Дзяржаўны сцяг Гамбіі быў прыняты 18 лютага 1965 года. Уяўляе сабой палотнішча з трыма гарызантальнымі палосамі, сярэдняя паласа аблямавана дзвюма вузкімі палосамі. Арыгінальная ідэя сцяга належыць мастакам Гамбіі, але дызайн быў распрацаваны ў Лонданскай Гербавай калегіяй, Л. Томасі.
Апісанне сцяга
Верхняя паласа — чырвонага колеру, сярэдняя — сіняга. Ніжняя — зялёнага. Сіняя паласа вужэйшая за астатнія палосы за кошт аблямоўкі белага колеру, якая сімвалізуе адзінства народа, мір і росквіт. Чырвоны колер азначае сонца на небе, сіні колер сімвалізуе раку Гамбія, зялёны — зямлю краіны. Па іншай версіі: рака Гамбія (сіні колер) працякае паміж экватарыяльных джунгляў (зялёны колер) і чырвонымі глебамі саваны (чырвоны колер).
Прапорцыі шырыні палос — 6:1:4:1:6. Суадносіны шырыні сцяга да даўжыні 2:3.
Прысаўхозны
Прысаўхозны — былое сяло ў Паўладарскай вобласці Казахстана. Знаходзілася ў падпарадкаванні гарадской адміністрацыі Экібастуза. Скасавана 31 сакавіка 2012 года. Уваходзіла ў склад Акольскай сельскай акругі. Код КАТА — 552233600.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 129 чалавек (69 мужчын і 60 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 36 чалавек (20 мужчын і 16 жанчын).
Клетнае
Назву Кле́тнае маюць:
NGC 3633
NGC 3633 (іншыя абазначэнні — UGC 6351, MCG 1-29-32, ZWG 39.126, IRAS11178+0351, PGC 34711) — спіральная галактыка (Sa) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Жан-Франсуа Ле Галь
Быў узнагароджаны прэміяй Рола Дэвідсана ў 1986 годзе, прэміяй Ферма ў 2005 годзе.