cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Езнас
Геаграфія
Знаходзіцца за 16 км на ўсход ад Прыеная, за 37 км на паўднёвы ўсход ад Каўнаса, за 38 км на паўднёвы захад ад чыгуначнай станцыі Кайшадорыс. Згодна з сучаснай афіцыйнай літоўскай класіфікацыяй горада належыць да этнаграфічнага рэгіёна Дзукія.
Гісторыя
Першы пісьмовы ўспамін пра Езну датуецца 1492 годам, уладанне вялікага князя (двор, цэнтр воласці Ковенскага павета). З 1507 года — ва ўладанні Галоўчынскіх, ад 1633 — Пацаў.
Пад 1581 годам упершыню згадваецца як мястэчка. У пачатку XVII стагоддзя тут існаваў кальвінскі збор, ператвораны пазней у касцёл. У 1645 годзе пры касцёле заснавалі шпіталь.
У 1710 годзе атрымала прывілей на штотыднёвыя таргі і мыта. Станам на 1776 год у Езне было 20 дымоў, 2 карчмы, 19 крамаў, вадзяны млын, тартак і шпіталь. З 1781 года дзейнічала школа.
З 1918 года — у складзе Літвы. У 1952—1960 гадах — цэнтр Езнаскага раёна. У 1956 годзе атрымаў статус горада.
Эканоміка
У горадзе знаходзіўся філіял Каўнаскага завода электрарухавікоў, дзейнічала швейная вытворчасць.
Пакрывец
Пакрыве́ц, анхуза (Anchusa)  — род кветкавых раслін сямейства.
Арэал
Налічвае каля 50 відаў, пашыраных у Еўропе, Паўночнай і Сярэдняй Азіі, Паўночнай і Паўднёвай Афрыцы. На тэрыторыі Беларусі сустракаюцца і.
Батанічнае апісанне
Аднагадовыя, двух- і шматгадовыя травяністыя расліны з прамастойнымі тоўстымі галінастымі сцёбламі вышынёй 30—100 см. Сцябло ўкрыта цвёрдашчаціністымі валаскамі, што сядзяць на бародаўках. Лісце сядзячае, падоўжанае, па краі хвалістае, з рэдкімі шчацінкамі. Кветкі сінега колеру, правільныя, сабраныя ў моцнааблісцелыя завіткі. Плод — чатырохарэшак.
Выкарыстанне
Лекавыя, дэкаратыўныя, меданосныя і фарбавальныя расліны.
Акісляльнік
Акісля́льнік – атам, малекула, іён, якія далучаюць электроны падчас акісляльна-аднаўленчай рэакцыі. Сам А. пры гэтым аднаўляецца.
Тыповымі моцнымі А. з’яўляюцца простыя рэчывы: фтор, кісларод, азон, хлор, а таксама пераксіды, іоны і злучэнні металаў (напрыклад, жалеза, марганцу, хрому) і неметалаў (напрыклад, серы, азоту, хлору) у высокай ступені акіслення.
Залежнасць ступені акіслення ад канцэнтрацыі акісляльніка
Чым актыўней метал, які рэагуе з кіслатой, і чым больш разведзены яе раствор, тым паўней працякае аднаўленне. У якасці прыкладу — рэакцыя азотнай кіслаты з цынкам:
Моцныя акісляльнікі
NOCl=NO + Cl
Царская гарэлка з'яўляецца моцным акісляльнікам дзякуючы атамарнаму хлору, які ўтвараецца ў растворы. Царская гарэлка акісляе нават высакародныя металы — золата і плаціну.
Яшчэ адзін моцны акісляльнік — перманганат калію. Ён здольны акісляць арганічныя рэчывы і нават разрываць вугляродныя ланцугі:
Сіла акісляльніка пры рэакцыі ў разведзеным водным растворы можа быць выяўлена стандартным электродным патэнцыялам: чым вышэй патэнцыял, тым мацней акісляльнік.
Жазеф-Мары В’ен
Жазеф-Мары В’ен (фр. Joseph-Marie Vien;,  — , ) — французскі жывапісец і педагог ранняга неакласіцызму.
Жыццё і творчасць
Вывучаў малюнак і жывапіс у Каралеўскай акадэміі жывапісу і скульптуры ў Парыжы пад кіраўніцтвам Шарля-Жазефа Натуара; пры яго падтрымцы браў удзел у выставах парыжскіх Салонаў. У 1743 годзе заваяваў прэстыжную Рымскую прэмію, якая давала права на стыпендыю для паездкі ў Італію. У пачатку 1744 года прыбыў у Рым і паступіў у Французскую акадэмію ў Рыме. У Італіі Ж.-М. В’ен падпаў пад уплыў мастацтва барока, але пасля паездкі ў Геркуланум і Пампеі, вывучаючы там насценныя роспісы старажытных рымлян, зрабіўся прыхільнікам неакласіцызму.
Пасля вяртання ў Парыж жыў і працаваў як вольны мастак; у 1750 годзе адкрыў уласную школу жывапісу. У 1750-я гады карыстаўся заступніцтвам вядомага гісторыка мастацтваў, збіральніка і аматара жывапісу, графа дэ Келюса. Таксама карыстаўся падтрымкай Дэні Дзідро, які рэкамендаваў яго карціны сваім сябрам і знаёмым, пісаў пра яго творчасць станоўчыя водгукі.
У сваіх «Салонах» (крытычных аглядах афіцыйных французскіх мастацкіх выставак) Дзідро назваў Ж.-М. В’ена «лепшым жывапісцам» парыжскай акадэмічнай школы пасля Ш.-А. Ван Лоа.
У 1770-х гадах В’ен працаваў для каралеўскай мануфактуры габеленаў. У 1775 годзе стаў дырэктарам Французскай акадэміі ў Рыме. У 1781 годзе вярнуўся ў Францыю і ў 1789 годзе стаў Першым мастаком караля (Premier peintre du Roi) Людовіка XVI. У пачатковы перыяд французскай рэвалюцыі заставаўся малазаўважным, аднак з прыходам да ўлады Напалеона I апынуўся ў цэнтры ўвагі першага консула. З узыходжаннем на імператарскі пасад Францыі ў 1804 годзе Напалеон Банапарт зрабіў В’ена сенатарам і графам Імперыі.
Жозэф-Мары В’ен памёр у 1809 годзе.
NGC 6604
NGC 6604 (іншае абазначэнне — OCL 56) — рассеянае скопішча ў сузор’і Змяя, уваходзіць у буйны кластар, што налічвае сотні мільярдаў блакітных зорак.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Назіранні на XMM-Newton у 2002 годзе дазволіла выявіць у дадзеным скопішчы прынамсі 31 крыніцу рэнтгенаўскага выпрамянення.
Тэрэс
Тэрэс (Terres) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 322 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 50 чал./км². Займае плошчу 6 км². Паштовы індэкс — 38010. Тэлефонны код — 0461.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santi San Filippo.
Адноўнік
Адно́ўнік — атам, малекула, іон, якія аддаюць электроны падчас акісляльна-аднаўленчай рэакцыі. Сам А. пры гэтым акісляецца.
Тыповымі моцнымі А. з’яўляюцца простыя рэчывы: металы, якія ў электрахімічным радзе напружанняў стаяць перад вадародам, іоны металаў і неметалаў (напрыклад, серы) у нізкай ступені акіслення.
Конкурс песні Еўрабачанне 1963
Конкурс песні Еўрабачанне 1963 стаў 8-м конкурсам Еўрабачанне. Ён прайшоў 23 сакавіка 1963 года ў Лондане (Вялікабрытанія) ў Шеппардс-Буш. Удзел у конкурсе прыняло 16 краін. Выйграла конкурс Данія ў першы раз, яе прадстаўлялі Грэта і Юрген Інгманн з песняй «Dansevise». Другое месца заняла Швейцарыя ў другі раз. Нідэрланды ўпершыню ў гісторыі конкурсу другі год запар не атрымалі ні аднаго ачка. Як і Нідэрланды ў 1960 годзе, Францыя адмовілася арганізоўваць конкурс 1963 у сябе на радзіме, і зноў на дапамогу прыйшла Вялікабрытанія. Упершыню прадзюсарам конкурсу з'яўлялася жанчына. Трансляцыя праводзілася адначасова з двух розных студый.
У ходзе конкурсу адбыўся інцыдэнт, які складаўся ў тым, што ў ходзе галасавання нарвежскае журы абвясціла вынікі не ў парадку выступу ацэньваных ім краін, а па змяншэнні колькасці балаў, аддаўшы Вялікабрытаніі 5 балаў, Італіі - 4, Швейцарыі - 3, Даніі - 2, Германіі - 1; гэтыя балы былі залічаны і Адлюстраваць на табло. Вядучая Кэці Бойл папрасіла аб'явіць вынікі ў парадку выступу краін, на што аб'яўляе вынікі нарвежскага журы адказаў просьбай абвясціць вынікі ў самым канцы галасавання. Пасля аб'явы вынікаў усіх журы ў выніку апынулася, што найбольшая колькасць галасоў набрала Швейцарыя - 42, а Данія набрала 40. Вынік гэты не павінен быў змяніцца з-за паўторнага аб'явы галасоў нарвежскім журы, так як яму трэба было толькі аб'явіць іх у іншым парадку, не змяняючы самі балы. Аднак пры паўторным абвяшчэнні выніку нарвежскае журы танственным чынам памяняла іх: Вялікабрытанія - 5, Данія - 4 (замест абвешчаных у першы раз 2), Італія - ​​3 (замест 4), Германія - 2 (замест 1), Швейцарыя - 1 (замест 3 ). У выніку агульны вынік змяніўся - суседняя з Нарвегіяй Данія (Грэта і Юрген Інгманн) выйшла на першае месца з 42 баламі, а Швейцарыя (Эстэр Офарім) апынулася другі з 40 баламі.
Змены ў правілах
Колькасць членаў нацыянальных журы было павялічана да дваццаці, а колькасць ачкоў, прысуджаюцца кожным членам, - з трох да пяці, што дазволіла галасаваць за пяць лепшых песень.
Крысі Гівенс
Крысі Гівенс (Chrissy Givens; нар., Манро, ЗША) — амерыканская баскетбалістка. Выступала за зборную Паўночнай Македоніі. Магістр спорту і аховы здароўя.
Кар’ера
Гуляў у Румыніі, Турцыі, Грэцыі, Беларусі і Іспаніі.
У 2014 годзе дэбютавала за зборную Паўночнай Македоніі.
Прэмія Цёткі
Прэмія Цёткі — прэмія ў гонар беларускай пісьменніцы Алаізы Пашкевіч (псеўданім: Цётка). Заснавальнікі прэміі — РГА «Саюз беларускіх пісьменнікаў», дабрачынны фонд «Вяртанне» і Беларускі ПЭН-цэнтр. Заснавана ў канцы 2015 года, уручаецца з 2016 года. Адзіная недзяржаўная беларуская літаратурная прэмія, якая даецца за дасягненні ў галіне дзіцячай літаратуры і кнігавыдання.
Прысуджаецца штогод за найлепшую кнігу для дзяцей і падлеткаў, напісаную на беларускай мове, а таксама за найлепшае мастацкае афармленне кнігі для дзяцей. Уручацца ў дзвюх намінацыях: за найлепшы твор для дзяцей і падлеткаў (аўтару, незалежна ад роду літаратуры — проза, паэзія, драматургія), і за найлепшае мастацкае афармленне кнігі (мастаку-ілюстратару кнігі).
Гісторыя
Прэмія заснаваная Беларускім ПЭН-цэнтрам і дабрачынным фондам «Вяртанне». Апякункай прэміі за найлепшую беларускую кнігу для дзяцей і падлеткаў абраная Алаіза Пашкевіч (Цётка), аўтарка «Першага чытання для дзетак беларусаў», стваральніца першай беларускай школы ў Вільні, рэдактарка часопіса для дзяцей і моладзі «Лучынка». Упершыню прэмія была ўручана ў 2016 годзе. Лаўрэатамі першай прэміі Цёткі сталі Надзея Ясмінска, аўтарка кнігі «Сем ружаў» і Кацярына Дубовік, ілюстратарка гэтай жа кнігі. Цырымонія ўзнагароджання адбылася 3 мая ў прасторы «Корпус8».
У 2020 годзе ўпершыню цырымонія ўручэння адбывалася без асобнага мерапрыемства. У сувязі з праблемамі з-за COVID-19 ва ўмовах часовай ізаляцыі ўсе абмеркаванні праходзілі анлайн. 14 кастрычніка 2021 года, калі ў чарговы раз былі абвешчаны пераможцы Прэміі Цёткі, імпрэзы, прысвечанай дзіцячай літаратуры, таксама не было.
2022 год
Не праводзілася (з прычыны масавага закрыцця грамадскіх арганізацый з боку дзяржаўных органаў).
Тандучхон
Тандучхо́н — горад у правінцыі Кёнгі, Паўднёвая Карэя.
NGC 6605
NGC 6605 (іншае абазначэнне — OCL 47) — рассеянае скопішча ў сузор’і Змяя.
Фарталеза
Фарталеза (Fortaleza) — горад на паўночным усходзе Бразіліі, на беразе Атлантычнага акіяна. Адміністрацыйны цэнтр штата Сеара. Важны гандлёва-прамысловы цэнтр. Транспартны вузел.
Гісторыя
Заснаваны ў 1609.
Прамысловасць
Алейная і цукровая прамысловасць, гарбарна-абутковая, тэкстыльная, бавоўнаачышчальная прамысловасць.
Адукацыя, навука, культура
Дзейнічаюць універсітэты, музеі, тэатры.
Транспарт
Міжнародны аэрапорт. Марскі порт.
Буховічы
Бухо́вічы (, Буховичи) — аграгарадок у Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці, на аўтадарозе Мінск—Брэст. Уваходзіць у склад і з'яўляецца цэнтрам Буховіцкага сельсавета. Цэнтр калгаса. За 12 км на паўночны ўсход ад г. Кобрын, 58 км ад Брэста.
Інфраструктура
У Буховічах працуюць млын, базавая школа, Дом культуры, бібліятэка, аддзяленне сувязі.
Сезар (прэмія, 1985)
10-я цырымонія прысуджэння прэміі «Сезар» адбылася 2 сакавіка 1985 года ў Парыжы.
АЭС Мохаўцы
АЭС Мохаўцы — атамная электрастанцыя ў Славакіі.
Станцыя размешчана за 15 км на паўночны захад ад горада Левіцы. Цяперашняя магутнасць АЭС Мохаўцы пакрывае каля 20 % электраэнергіі, што спажываецца ў Славакіі.
Пачатак будаўніцтва першай чаргі станцыі з рэактарамі ВВЭР-440 магутнасцю 470 МВт быў пакладзены ў кастрычніку 1983 года. У сакавіку 1993 года будаўніцтва было афіцыйна прыпынена, аднак ужо сакавіку 1996 года зноў адноўлена. У наш час абодва рэактары ВВЭР-440 першай чаргі знаходзяцца ў працы.
Будаўніцтва другой чаргі з аналагічнымі рэактарамі стартавала ў студзені 1987 года. У сакавіку 1993 года будаўніцтва было прыпынена, рашэнне пра працяг будаўніцтва было прынята ў чэрвені 2009 года. Меркаваныя тэрміны завяршэння праектаў — май 2017 для 3-га энергаблока і чэрвень 2018 для 4-га энергаблока.
Фелікс Ян Пац
Чашнік вялікі літоўскі з 1643, стольнік вялікі літоўскі з 1645, вялікі падкаморы літоўскі ў 1646—1698 (займаў пасаду 52 гады — адзін з найдаўжэйшых тэрмінаў у Вялікім Княстве Літоўскім), староста браслаўскі, ракіборскі, даўгялішскі, дзісенскі і курылаўскі.
Сям'я
Сын Пятра Паца і яго другой жонкі Гальшкі Шэмет, брат Гераніма Дамініка, Баніфацыя Тэафіла, Міхала Казіміра і Казіміра. Тройчы быў жанаты. Першы раз ажаніўся ў 1651 з Ганнай Канстанцыяй з Завішаў, але яна памерла на наступны год. Другой жонкай у 1653 стала Альжбета Шмелінг, якая таксама хутка памерла ў 1655. Трэці шлюб узяў з Ганнай Янай Зіберг (Зіберг цу Вішлінг), яна памерла ў 1692. Дзяцей не пакінуў.
Тэрцолас
Тэрцолас (Terzolas) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 610 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 122 чал./км². Займае плошчу 5 км². Паштовы індэкс — 38027. Тэлефонны код — 0463.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Тэхаскі холдэм
Тэхаскі холдэм (Texas hold'em), часам званы проста холдэм — самая папулярная ў XXI ст. разнавіднасць покера, гульня з дзвюма кішэннымі і пяццю агульнымі картамі, якія выкарыстоўваюцца ўсімі гульцамі пры складанні камбінацый (разнавіднасць відаў гульняў, званых «»).
Вядзерка
Вядзе́рка — рака ў Клічаўскім і Бялыніцкім раёнах Магілёўскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Друць (басейн Дняпра).
Вольга Васілеўна Церашчатава
Вольга Васілеўна Царашчатава (, Лоеў —, Мінск) — беларускі мастацтвазнавец.
Біяграфія
Да Вялікай Айчыннай вайны скончыла толькі няпоўную сярэднюю школу. Два гады жыла на акупаванай тэрыторыі, хавалася ад угону ў Германію. Калі ў 1943 годзе Чырвоная Армія вызваліла Лоеў, Вользе ішоў 18-ы год, яна запісалася ў разведшколу, вучылася на радыстку. Аднак, у тыл ворага не была закінута, бо фронт ужо перайшоў у Польшчу і без валодання польскай і нямецкай дзейнасць разведгрупы была немагчымай. Служыла радысткай у падраздзяленнях НКУС у Германіі. Пад час службы ў Германіі выйшла замуж за савецкага афіцэра і нарадзіла сына, але праз пяць гадоў сям'я распалася. Звольнілася са службы і пераехала з сынам у Мінск.
Працавала сакратаром у апараце аддзялення гуманітарных навук АН БССР. Вучылася ў вячэрняй школе, каб атрымаць атэстат. Грошай на сябе, сына і аплату пакоя не хапала, таму падрабляла яшчэ і пашывам адзежы на заказ. Паступіла завочна ў Маскоўскі паліграфічны інстытут (скончыла ў 1961 г). Потым у аспірантуру пры Інстытуце мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору АН БССР (ІМЭФ АН БССР). У 1968 годзе абараніла кандыдацкую дысертацыю па даваеннай беларускай кніжнай графіцы. З 1978 года загадавала Адзелам старажытнабеларускай культуры ІМЭФ АН БССР.
Дзейнасць
Даследавала старажытнабеларускае і беларускае выяўленчае мастацтва. Аўтар манаграфій «Беларуская кніжная графіка 1917—1941» (1978), «Старажытнабеларускі манументальны жывапіс ХІ—ХVІІІ стст.» (1986) і змястоўных артыкулаў у кнігах «Гісторыя беларускага мастацтва» (1987—1994), «Музей старажытнабеларускай культуры. Каталаг экспазіцыі» (1983), «Помнікі старажытнабеларускай культуры. Новыя адкрыцці» (1984), «Помнікі культуры. Новыя адкрыцці» (1985).
Бацанія трохраздзельная
Апісанне
Сцябло ляжачае ці ўзыходнае, пілавата разгалінаванае, да 10—15 см даўжыні, са шматлікімі брушнымі плёткападобнымі парасткамі. Лісце чаргаванае, амаль супраціўнае, ад яйца- ці трапецападобнага да авальна-прамавугольнага, двух-, трохзубчастае на верхавінцы ліста. Амфігастрыі (відазмененае лісце) буйныя, зубчастыя. Гаметангіі на кароткіх брушных галінках. Каробачка на доўкай ножцы, авальная або цыліндрычная.
Пашырэнне
Расце на вільготнай глебе ў цяністых месцах пры аснове ствалоў, радзей на гнілой драўніне. Утварае буйныя цёмна-зялёныя дзернавінкі або рассеяна сярод іншых імхоў. Спадарожнік елкі.
Акісленне
Акісле́нне — страта электронаў атамам, малекулай, іонам. Пры гэтым ступень акіслення элемента, ад якога адлучаюцца электроны, павышаецца.
Прыклады акіслення ў арганічнай хіміі
Прыкладам прымянення акіслення ў арганічнай хіміі можа служыць лабараторны метад атрымання бензойнай кіслаты з талуолу:
Бялава
Бяла́ва, Бяла́я, Бяля́ва — рака ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці, правы прыток ракі Чапунька (басейн Нёмана). Даўжыня 10 км. Пачынаецца на паўднёвы захад ад вёскі Косці, упадае ў Чапуньку за 0,5 км на паўднёвы захад ад вёскі Забялаўцы. Рэчышча звілістае, у вярхоўі (2,2 км) і ніжнім цячэнні (4,2 км) каналізаванае, прымае сцёк з меліярацыйных каналаў.
Пскоўская школа дойлідства
Пско́ўская шко́ла до́йлідства — адна з мясцовых школ старажытнарускага дойлідства.
Гісторыя
Першыя храмы не мелі адметных рыс, іх будавалі з плінфы і каменю ў традыцыях Наўгародскай школы дойлідства (саборы Міражскага манастыра,  ).
Як самастойная школа выявілася ў 14 ст. Для яе характэрна аднакупальная, трохапсідная кубічная кампазіцыя храма; пашыраны і бесслуповыя цэрквы з сістэмай ступеньчатых скляпенняў. Звычайна плоскія пабеленыя сцены падзяляліся плоскімі лапаткамі на тры часткі з паўкруглымі аркамі ў завяршэнні (царква Успення ў Мялётаве, 1463).
Адметнасць Пскоўскай школы дойлідства — увядзенне ў кампазіцыю храмавага комплексу прытвораў, прыдзелаў, галерэй, шматпралётных званіц: цэрквы (1413), (1535), (16—17 ст.).
У 16—17 стст. у Пскове будавалі вялікія, на некалькі паверхаў, купецкія дамы з таўшчынёй сцен да 2 м. Унутры сцен размяшчалі лесвіцы, міжпаверхавыя пераходы, нішы, тайнікі. Аконныя праёмы мелі выгляд крапасных амбразур, зачыняліся каванымі аканіцамі і кратамі. Фасады звычайна не аздаблялі. З боку двара ставілі характэрны пскоўскі ганак на шырокіх стойках з аркамі (, да 1645).
NGC 6606
NGC 6606 (іншыя абазначэнні — UGC 11174, MCG 7-37-25, ZWG 227.21, PGC 61633) — спіральная галактыка (Sb) ў сузор’і Ліра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Аднаўленне (хімія)
Аднаўле́нне — далучэнне электронаў атамам, малекулай, іонам. Пры гэтым ступень акіслення элемента, да якога далучаюцца электроны, паніжаецца.
Бяроза (Кобрынскі раён)
Бяро́за (, Берёза) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Буховіцкага сельсавета.
Вермланд (лен)
Лен Ве́рмланд (Värmlands län) — лен, размешчаны ў заходняй Швецыі, у правінцыі Вермланд. Мяжуе з ленамі Даларна, Вестра-Гёталанд і Эрэбру. Адміністрацыйны цэнтр — Карлстад.
Лен утвораны ў 1779 годзе ў выніку падзелу лена Нерцы і Вермланд.
Межы лена галоўным чынам супадаюць з межамі гістарычнай правінцыі Вермланд, аднак невялікія часткі лена ставяцца да гістарычных правінцый Даларна і Дальсланд, а правінцыя, у сваю чаргу, складаецца з камуны Карлскуга і часткі камуны Дегерфорс лена Эрэбру.
Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел
Лен складаецца з 16 камун:
Тыярна-дзі-Сопра
Тыярна-дзі-Сопра (Tiarno di Sopra) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 976 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 26 чал./км². Займае плошчу 38 км². Паштовы індэкс — 38060. Тэлефонны код — 0464.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santi Pietro apostolo.
Эдуар Вюяр
Жан Эдуар Вюяр (фр. Jean-Édouard Vuillard;, Кюізо — , Ла-Боль-Эскублак) — французскі мастак-сімваліст. Разам з П’ерам Банарам, Марысам Дэні і Полем Серузье ўваходзіў у мастацкую групу «Набі».
Біяграфія
Эдуар Вюяр нарадзіўся ў маленькім мястэчку Кюізо, у перадгор’ях Юры, недалёка ад швейцарскай мяжы. Бацька яго, Анарэ Вюяр, быў капітанам марской пяхоты, але раней вывучаў жывапіс у Парыжы. Ён памёр, калі Эдуару споўнілася 20 гадоў. Але з самага дзяцінства Эдуар апынуўся, галоўным чынам, пад уплывам жанчын — маці, бабулі і старэйшай сястры. Яго старэйшы брат Аляксандр абраў ваенную кар’еру і рана пакінуў дом. Эдуар застаўся ў сям’і і разам з ёю пераехаў у Парыж. Эдуар жыў з маці да 60 гадоў, да самай яе смерці. Яна была краўчыхай і крыху мадысткай, і таму з ранніх гадоў Эдуара атачаў свет тканін і ўбораў. Ён быў ціхім, сімпатычным чалавекам, але часам яго перапаўнялі эмоцыі, якія патрабавалі творчага выхаду, таму ён аддаў перавагу ваеннай кар’еры мастацтву.
У ліцэі Кандорсэ, дзе Вюяр навучаўся разам з Марысам Дэні і Кер-Ксаўе Руселем, будучым жывапісцам і мужам старэйшай сястры Вюяра, ён зацвердзіўся ў сваім жаданні стаць мастаком. Ён паступае спачатку ў мастацкую вучэльню, дзе сустракае П’ера Банара, а затым у парыжскую Акадэмію Жуліяна. З 1886 года вучыўся ў Школе прыгожых мастацтваў і Акадэміі Жуліяна ў Парыжы. Сумесна з Марысам Дэні і Кер-Ксаўе Руселем заснаваў групу «Набі», у 1892 годзе, супрацоўнічаў у сімвалісцкім часопісе «Рэвю бланш». Эдуар Вюяр шмат падарожнічаў, вывучаў мастацтва ў розных гарадах Еўропы — Венецыі, Фларэнцыі, Мілане, Лондане. Ездзіў у Іспанію. Але больш за ўсё любіў праводзіць лета сярод някідкіх пейзажаў Нармандыі і Брэтані.
Акісляльна-аднаўленчыя рэакцыі
Акісля́льна-аднаўле́нчая рэа́кцыя — хімічная рэакцыя са змяненнем ступені акіслення элементаў, якія ўваходзяць у састаў рэагуючых рэчываў. У акісляльна-аднаўленчых рэакцыях адбываецца пераход валентных электронаў ад адных атамаў да іншых.
Акісляльна-аднаўленчая рэакцыя паміж вадародам і фторам
Падзяляецца на дзве паўрэакцыі:
1) Акісленне:
2) Аднаўленне:
Акісленне, аднаўленне
У акісляльна-аднаўленчых рэакцыях электроны ад адных атамаў, малекул ці іонаў пераходзяць да другіх. Працэс аддачы электронаў — акісленне. Пры акісленні ступень акіслення павялічваецца:
Працэс далучэння электронаў — аднаўленне. Пры аднаўленні ступень акіслення паніжаецца:
Атамы ці іоны, якія ў гэтай рэакцыі далучаюць электроны з’яўляюцца акісляльнікамі, а якія аддаюць электроны — адноўнікамі.
Асноўная цяжкасць у састаўленні ўраўненняў для акісляльна-аднаўленчых рэакцый заключаецца ў падборы каэфіцыентаў. Пры гэтым акрамя балансу колькасці атамаў розных элементаў у правай і левай частцы ўраўнення ўлічваюць змяненне ступеней акіслення атамаў. Пры гэтым колькасць далучаных акісляльнікам электронаў павінна быць роўнаю з колькасцю страчаных аднаўляльнікам. На гэтых прынцыпах распрацавалі спецыяльныя фармалізаваныя працэдуры падбору каэфіцыентаў: метад электроннага балансу і метад паўрэакцый.
Акісляльна-аднаўленчыя рэакцыі надзвычай шырока распаўсюджаны ў прыродзе і прамысловасці. Яны з’яўляюцца асноваю такіх працэсаў як гарэнне, работа хімічных крыніц току, карозія металаў, жыццядзейнасць жывых арганізмаў.
Улус
Улус (манг. — дзяржава, народ, людзі) — доля, вобласць імперыі Чынгіс-хана; вядомасць атрымалі сярэднеазіяцкі улус сына Чынгісхана Чагатая (Чагатайскі улус) і Улус Джучы (больш вядомы як Залатая Арда).
У 1920—1943 гадах улус — адміністрацыйная адзінка Калмыкіі, аналаг раёна.
У сучаснай Расіі улусамі мянуюцца вёскі і сёлы Бураціі і Калмыкіі, а таксама раёны Якуціі.
20-ы літоўскі ўланскі полк
20-ы літоўскі ўланскі полк (Пінскі) — полк лёгкай кавалерыі, створаны дэкрэтам Напалеона I Банапарта ад 5 ліпеня 1812 года з рэкрутаў і добраахвотнікаў з земляў Вялікага Княства Літоўскага.
Гісторыя
Камандзірам палка быў прызначаны Ксаверый Абуховіч, маёрам — В. Гутакоўскі (да таго ад’ютант генерала А. Ражнецкага). Шэф першага швадрону — Г. Забела (сын былога гетмана), шэф другога швадрону — К. Мікашэўскі (пераведзены з роты коннай артылерыі Тызенгаўза). Галоўная кватэра палка размяшчалася ў горадзе Пінску Менскага дэпартамента. Набор кавалерыстаў праходзіў у Пінскім павеце, а таксама Брэсцкім, Кобрынскім і Пружанскім паветах Гарадзенскага дэпартамента.
Катастрофа Вялікай арміі і яе хуткае адступленне не дазволілі сфарміраваць полк цалкам, таму з 4 пакладзеных па штаце швадронаў было ўкамплектавана толькі 2.
Пасля зыходу з Літвы разам з рэшткамі Напалеонаўскай арміі полк у пачатку 1813 года апынуўся ў ваколіцах Варшавы. У студзені гэтага года, па распараджэнні маршала Берцье, адзін са швадронаў 20-га ўланскага палка быў накіраваны ў Данцыг, дзе ўключаны ў склад 9-га ўланскага Княства Варшаўскага. 20-ы полк, у складзе адзінага швадрону, быў уключаны ў зводную кавалерыйскую дывізію генерала Сулкоўскага. Пасля пакідання Варшавы адышоў разам з войскамі да Кракава. Наступныя тыдні аднаўляў сваю баяздольнасць і атрымаў папаўненне ў м. Паўлавічы. Затым, разам з войскам Княства Варшаўскага, полк здзейсніў марш праз Чэхію ў Саксонію для злучэння з Вялікай Арміяй.
Паводле заключанай з аўстрыйцамі канвенцыі, палкі ішлі па іх тэрыторыі асобнымі калонамі, стралковую і халодную зброю пры сабе мелі толькі генералы і афіцэры, астатняе везлі ў абозе ў апячатаных скрынях. 17 чэрвеня каля саксонскага горада Цытау 20 уланскі злучыўся з галоўнымі сіламі напалеонаўскай арміі. Літоўскія кавалерыйскія палкі (18-ы і 20-ы ўланскі) па распараджэнні імператара агледзеў герцаг Басано, які загадаў выплаціць асабістаму складу жалаванне, а таксама забяспечыць недастатковым абмундзіраваннем і рыштункам.
Пры чарговай рэарганізацыі Вялікай арміі 20-ы літоўскі ўланскі полк быў далучаны за значна парадзелага 16-га ўланскага палка Княства Варшаўскага. Вядома, што ў складзе гэтага палка літвінскія ўланы вызначыліся на палях бітваў у Германіі. Яны змагаліся 9 і 10 верасня ў Дрэздэна, 14 верасня 16-ы ўланскі прыкрываў цяжкае адступленне французскай дывізіі генерала Ж. Мутона, на якую наваліўся цэлы расійскі корпус, а 16 верасня паспяхова атакаваў у г. Петэрсвальдзе рускую кавалерыю генерала Палена. 22 верасня, калі Напалеон атакаваў у Дрэздэна і адкінуў авангард Сілезскай арміі саюзнікаў, уланы зноў цэлы дзень не выходзілі з бою. Калі асноўныя супрацьстаялыя сілы былі сцягнуты да Лейпцыга, Дрэздэн працягвала абараняць 35-тысячная групоўка маршала Л. Гувіёна Сэн-Сіра. У яе складзе знаходзілася і 20-я кавалерыйская брыгада генерала Я. Вайсэнгофа (13 гусарскі і 16 уланскі).
Але, калі раззброеныя напалеонаўскія салдаты адышлі на некаторую адлегласць ад горада, ім паведамілі, што саюзнае камандаванне не зацвердзіла ўмовы капітуляцыі. Маршалу прапанавалі альбо вярнуцца ў горад і працягнуць змагацца, альбо здацца ў палон. Камандзір групоўкі абраў палон. Кавалерысты моцна парадзелай 20-й брыгады, выконваючы законы воінскага гонару, вырашылі разам з іншымі ісці ў аўстрыйскі палон.
У складзе 9-га ўланскага палка швадрон 20-га ўланскага прымаў удзел у баях за Данцыг. Горад абараняў 10-ы корпус Вялікай арміі пад камандаваннем генерала Ж. Рапа (30 тыс. чалавек). Горад быў блакіраваны ў студзені 1813 рускім корпусам генерала Ф. Ф. Левіза з войска П. Х. Вітгенштэйна. Абложнікі ўвесь час атрымлівалі падмацаванне, у ліку якіх з вясны былі і часткі прускага ландвера. Гарнізон жа да канца аблогі скараціўся ўдвая з-за чаго пастаянна бушавала эпідэмія.
4 лютага дзве калоны напалеонаўскіх войск пад камандаваннем генералаў Ш. Гранжана і Ж. Башлю, наперадзе якіх ішлі польскія і літвінскія ўланы, распачалі паспяховую вылазку дзеля выведкі, збору харчавання і фуражу. Праз некалькі дзён яшчэ адна паспяховая вылазка была зроблена сіламі адной толькі кавалерыі.
Аднак, востры недахоп харчавання прымусіў генерала Ж. Рапа 24 сакавіка распачаць далёкую вылазку значнымі сіламі, у якой прыняла ўдзел яго адзіная кавалерыйская брыгада. У цэлым яна скончылася ўдала: было захоплена каля трохсот палонных і шмат сельскагаспадарчых жывёлін. 27 красавіка значны атрад французскай пяхоты з 12 гарматамі і палова 9-га ўланскага распачалі чарговую вылазку.
Аднак, пасля ўпартага бою, салдаты Вялікай арміі былі вымушаны адысці да горада. 3 чэрвеня абложнікі распачалі атаку на заходнім участку фронту, але яна была адбітая. 9 чэрвеня 9-ы ўланскі, прыкрываючы вялікую пяхотную калону, прыняў удзел у нападзе на мястэчка Ора. Бой доўжыўся ўвесь светлавы дзень і скончыўся толькі ўвечары, калі ардынарац Напалеона прывёз афіцыйную вестку аб заключэнні Плейсвіцкага перамір’я. Варожыя бакі аднаўлялі сілы для працягу супрацьстаяння. 29 жніўня абложаныя зрабілі вылазку значнай часткай пяхоты гарнізона і ўсёй кавалерыяй у раёне прадмесця Лангфур.
Становішча змянілася кардынальным чынам толькі пасля Лейпцыгскай бітвы, калі спадзяванні на дэблакіраванне горада зніклі. Пасля гэтага больш за тысячу іспанскіх, галандскіх і саксонскіх салдат перабеглі на бок суперніка. Уланы засталіся вернымі прысязе і не пакінулі французскае войска. 2 студзеня 1814 г., праз год пасля пачатку аблогі, гарнізон, страціўшы надзею на прарыў і ганаровую капітуляцыю, склаў зброю. Па ўмовах капітуляцыі, польскія і літвінскія ўланы былі адпраўленыя ў Польшчу.
Вядома, што з усіх уланаў 20-га ўланскага палка на радзіму вярнуліся толькі 9 чалавек (3 афіцэры, 3 падафіцэры і 3 шараговыя).
Строй
Вядома, што канчаткова полк быў абмундзіраваны вясной 1813 г. у Саксоніі. Адзінымі крыніцамі выступаюць партрэты афіцэраў, адзін з якіх — гэта партрэт штабнога афіцэра Лякшынскага. З чаго атрымліваецца, што 20 полк меў цёмна-сінія мундзіры, жоўты рабат, кармазінавыя каўняры і манжэты.
Існаванне цёмна-зялёных мундзіраў у 20 палку ў 1813 г. пацвярджае таксама гісторык. Ён сцвярджаў, што ўланы 20 уланскага, улітыя ў склад 16 уланскага Княства Варшаўскага, захавалі свае палкавыя колеры. Гэта выснова зроблена на падставе замалёвак Піцера фон Геса, які рабіў выявы з натуры, па гарачых слядах, падчас бітвы пад Дрэздэнам. Гембаржэўскі прадставіў іх цалкам экіпіраваных у мундзір цёмна-зялёнага колеру, пашытым па польскім узоры. Рабат, фалды, манжэты і каўнер былі кармазінавага, колеру, выпушка была белай.
Таксама Гембаржэўскі сцвярджаў, што ўланам 20 уланскага пасля іх пераабмундзіравання ў цёмна-зялёныя мундзіры былі выдадзены чапракі (пакрышка сядла) гвардзейскіх конных стральцоў з імператарскім вензелем «N». Вымпелы на ўланскіх піках па сцвярджэнні большасці даследчыкаў былі чырвона-белыя.
Зброя
Шабля, піка, 2 пісталеты ў ольстрах на сядле.
У фланкераў карабін, шабля, 2 пісталеты.
NGC 6607
NGC 6607 (іншыя абазначэнні — MCG 10-26-23, ZWG 301.20, PGC 61550) — спіральная галактыка (Sb) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дакрыміцэс
Дакрыміцэс (Dacrymyces) — род грыбоў сямейства. Назва ўпершыню была апублікаваная ў 1817 годзе.
Класіфікацыя
Род Dacrymyces налічвае 171 від:
Пажарніца (род раслін)
Батанічнае апісанне
Шматгадовыя травяністыя расліны вышынёй да 1,5 м (да 2 м ) з прамымі, звычайна шурпатымі, сцёбламі. Лісце лінейнае. Кветкі ў мяцёлчатых (зрэдку ў коласападобных) суквеццях. Плод — зярняўка.
Арэал
Налічвае больш за 150 відаў, пашыраных у нетрапічных паясах абодвух паўшар’яў. На тэрыторыі Беларусі вядомыя 5 відаў.
Значэнне
Кармавыя, тэхнічныя, дэкаратыўныя расліны.
Вестэрботэн (лен)
Лен Вестэрботэн (Västerbottens län) — лен, размешчаны ў паўночнай Швецыі, у правінцыях Вестэрботэн, Лапланд і Онгерманланд. Мяжуе з ленамі Емтланд, Вестэрнорланд і Норботэн. Цэнтральны горад — Умеа.
У культуры
Падзеі папулярных дэтэктываў «Срэбная дарога» (2018) Сціны Джэксан і «Паехаць на поўнач, каб памерці» (2014) Іды Ліндэ адбываюцца ў лене Вестэрботэн.
Слоўнік геаметрычных і трыганаметрычных тэрмінаў і сказаў
Структура слоўнікавага артыкула вар’іруецца ў залежнасці ад канкрэтнага слова, часам у яе ўваходзяць паметы, якія адлюстроўваюць уласныя адносіны аўтара да тэрміна :
Батрыдыум зярністы
Батрыдыум зярністы (Botrydium granulatum) — від аднаклетачных жоўта-зялёных водарасцей сямейства батрыдыевых.
Апісанне
Звычайна ўтварае жоўта-зялёныя зараснікі на глініста-глеістых адкладах берагоў розных вадаёмаў, на дне сажалак, якія падсыхаюць, па вільготных, багатых пажыўнымі рэчывамі глебах з павышанай колькасцю вапны. Надземная частка талома шара-, груша- або булавападобнай формы, з пасценнымі пласціністымі ці дыскападобнымі хларапластамі, ядрамі, кроплямі алею і іншымі ўключэннямі, паступова пераходзіць у падземную частку — дыхатамічна разгалінаваныя бясколерныя рызоіды. Размнажаецца зааспорамі, зрэдку аўта- і апланаспорамі. Пры неспрыяльных умовах утвараюцца рызацысты (спарацысты, размешчаныя у рызоідах).
Аланін
Аланін (амінапрапанавая кіслата) — аліфацічная амінакіслата. α-аланін ўваходзіць у склад шматлікіх бялкоў, β-аланін - у склад шэрагу біялагічна актыўных злучэнняў.
Аланін лёгка ператвараецца ў печані ў глюкозу і наадварот. Гэты працэс носіць назву глюкоза-аланінавага цыкла і з'яўляецца адным з асноўных шляхоў глюканеагенеза ў печані.
Народны камісарыят харчовай прамысловасці СССР
Наро́дны камісарыя́т харчо́вай прамысло́васці СССР (руск.: Нардный комиссариа́т пищево́й промы́шленности СССР, Наркомпищепром) — цэнтральны орган кіравання, які рэгуляваў ў 1934—1946 гадах дзяржаўную харчовую прамысловасць у СССР.
Народны камісарыят у розны час узначальвалі: А. І. Мікаян (1934—1938), А. Л. Гілінскі (1938), І. Р. Кабанаў (1938—1939), В. П. Зотаў (1939—1946).
Гісторыя
Утвораны па прапанове І. В. Сталіна Пастановай ЦВК і СНК СССР ад 29 ліпеня 1934 г. № 1813 «Аб падзеле Народнага камісарыята забеспячэння Саюза ССР на два самастойных народных камісарыята: Народны камісарыят унутранага гандлю Саюза ССР і Народны камісарыят харчовай прамысловасці Саюза СCP».
Пастанова СНК СССР № 2125 «Аб структуры цэнтральнага апарата Народнага камісарыята харчовай прамысловасці» была зацверджана 11 верасня 1934 года.
У 1938 годзе пры Наркамхарчпраме ствараецца Усесаюзная кантора «Союзпищепромреклама», якая ажыццяўляла рэкламную дзейнасць харчовай прамысловасці.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 19 студзеня 1939 года быў падзелены на тры народныя камісарыяты: Народны камісарыят рыбнай прамысловасці СССР, Народны камісарыят мясной і малочнай прамысловасці СССР і Народны камісарыят харчовай прамысловасці СССР.
У 1946 годзе наркамат ператвораны ў Міністэрства харчовай прамысловасці СССР.
Узнагароды
Для ўзнагароджання работнікаў харчовай прамысловасці сістэмы Наркамхарчпрама ў 1938 годзе быў заснаваны ганаровы знак «Выдатнік сацыялістычнага спаборніцтва Наркамхарчпрама СССР».
Чалатэнанга
Чалатэнанга (Chalatenango) — горад у Сальвадоры, адміністрацыйны цэнтр аднайменнага дэпартамента.
Гісторыя
Быў заснаваны ў 1550 годзе індзейцамі. У 1831 годзе атрымаў статус горада.
Геаграфічнае становішча
Цэнтр горада размешчаны на вышыні 396 м над узроўнем мора.
Эканоміка
Жыхары горада займаюцца сельскай гаспадарцы, прадукты экспартуюцца ў суседні Гандурас.
Дэмаграфія
Насельніцтва горада па гадах :
Спіс аб’ектаў PGC (1933001—1934000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1933001—1934000)
Ёнішкеліс
Ёнішкеліс (Joniškėlis, традыцыйная беларуская назва — Янішкеле) — горад у паўночнай Літве, знаходзіцца ў Пасваліскім раёне Панявежыскага павета ў 17 км ад Пасваліса. Колькасць насельніцтва складае каля 1,4 тыс. чалавек. Горад адносіцца да этнаграфічнага рэгіёна Аўкштота.
Гісторыя
28 лютага 2005 года Ёнішкеліс атрымаў герб.
Інцыдэнт у Танкінскім заліве
Інцыдэнт у Танкінскім заліве або Танкінскі інцыдэнт — канфлікт паміж флотам ЗША і паўночнав’етнамскімі тарпеднымі катэрамі ў Танкінскім заліве, які паклаў пачатак маштабным баявым дзеянням амерыканскай арміі у В’етнаме.
2 жніўня 1964 года ў Танкінскім заліве амерыканскі эсмінец «Мэдакс» выконваў радыёэлектронную разведку ля берагоў Паўночнага В’етнама. Катэры берагавой аховы Паўночнага В’етнама ўступілі з імі у бой, падрабязнасці якога канчаткова не высветлены. У тым баю амерыканцы прымусілі адступіць в’етнамскую берагавую ахову.
У ноч на 5 жніўня 1964 года падчас шторму ў Заліве эсмінцы «Мэдакс» і «Тэрнэр Джой» зноў праводзілі радыёэлектронную разведку і, згодна паведамленню амерыканскіх маракоў, іх радары паказалі набліжэнне некалькіх аб’ектаў. З эмінцаў адкрылі агонь па магчымаму ворагу, але дакладных доказаў нападу в’етнамскіх ВМС не знайшлі. Тым не менш, з 5 жніўня амерыканская авіяцыя пачала бамбіць Паўночны В’етнам. А 2 жніўня 1964 года Кангрэс ЗША прыняў Танкінскую рэзалюцыю, якая дазваляла прэзідэнту Злучаных Штатаў права праводзіць актыўныя баявыя дзеянні ў Паўднёва-Усходняй Азіі сіламі амерыканскай арміі.
Ігар Шчорс
Ігар Шчорс ( — ) — беларускі грамадскі і ваенны дзеяч. Афіцэр БКА, сябра БНП і БККА. Брат Мікалая і Барыса Шчорсаў. Беларускі калабарант з нацыстамі ў часы Другой сусветнай вайны.
Біяграфія
Нарадзіўся 25 жніўня 1918 г. у в. Новы Свержань Мінскага павету ў Расійскай імперыі (сёння — Стаўбцоўскі раён Мінскай вобласці) у сям'і Васіля і Сафіі Шчорсаў. Меў братоў — Мікалая і Барыса.
У Другую сусветную вайну падчас нямецкай акупацыі спачатку працаваў у аддзеле дакументаў гарадской управы ў Мінску, а потым стаў начальнікам мінскай крымінальнай паліцыі. Грамадскі дзеяч Антон Шукелойць згадваў, што быў сведкам, як Ігар Шчорс выпісваў дакументы і пропускі жыдоўскім дзецям на выезд з Мінска, каб яны маглі ўратавацца.
У 1944 г. — камандзір 27-га батальёна Беларускай краёвай абароны. Летам таго ж году выехаў ў Германію. З восені 1944 г. усе Шчорсы разам з жонкамі апынуліся ў Берліне. Сябра Замежнага Сектару Цэнтральнага Камітэту Беларускай незалежніцкай партыі, мянушка «Палын».
Пасля вайны жыў у лагеры ў Міхельсдорфе, камендантам якога быў ягоны брат Барыс, належаў да тэатральнай трупы «Жыве Беларусь!» Вячаслава Селях-Качанскага. У Міхельсдорфе памёр бацька Васіль Шчорс (жонка Сафія перажыла яго на 34 гады).
NGC 6608
NGC 6608 (іншыя абазначэнні — MCG 10-26-24, FGC 2194, PGC 61556) — галактыка ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Тыярна-дзі-Сота
Тыярна-дзі-Сота (Tiarno di Sotto) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 689 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 77 чал./км². Займае плошчу 9 км². Паштовы індэкс — 38060. Тэлефонны код — 0464.
Заступнікам населенага пункта лічыцца Святы Барталомей.
Бяроза Касцінская
Бяро́за Касці́нская (, Берёза Костинская) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Буховіцкага сельсавета.
Да 11 жніўня 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Казішчанскага сельсавета.
Вестэрнорланд
Лен Вестэрнорланд (Västernorrlands län) — лен, размешчаны на балтыйскім ўзбярэжжы ў паўночнай Швецыі, у правінцыях Онгерманланд і Медэльпад. Мяжуе з ленамі Емтланд, Еўлеборг і Вестэрботэн. Цэнтральны горад — Хёрнесанд.
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў (23 ліпеня 1923 — 24 чэрвеня 1944) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, камандзір звяна 502-га штурмавога авіяцыйнага палка 214-й штурмавой авіяцыйнай дывізіі 4-й паветранай арміі Паўночна-Каўказскага фронту, старшы лейтэнант. Герой Савецкага Саюза (1944).
Біяграфія
Нарадзіўся 23 ліпеня 1923 года ў вёсцы Пакроўка цяпер Чарнушынскага раёна Пермскага края. У 1928 годзе яго сям’я пераязджае ў вёску Міхайлаўка Чарнушкінскага раёна. Скончыў няпоўную сярэднюю школу. У 1937 годзе паступіў у Сарапульскі кааператыўны тэхнікум, а з 1939 годзе паралельна займаецца ў Сарапульскім аэраклубе.
У 1940 годзе пасля заканчэння тэхнікума паступіў у Балашовскую ваенную авіяцыйную школу, якую заканчвае ў лістападзе 1942 года са спецыяльнасцю лётчык-штурмавік.
Батанічны сад Польскай акадэміі навук
Батанічны сад Польскай акадэміі навук знаходзіцца ў сталічным жылым раёне Поўсін непадалёк ад цэнтра Варшавы, Польшча.
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў
Біяграфія
На франтах Вялікай Айчыннай вайны з лістапада 1942 года ў складзе 765-га штурмавога авіяцыйнага палка. Баявое хрышчэнне атрымаў падчас Сталінградскай бітвы, за ўдзел у якой атрымаў ордэн Чырвонай Зоркі.
Батанічны сад Польскай акадэміі навук
Гісторыя
Батанічны сад Польскай акадэміі навук у Поўсіне быў заснаваны ў 1974 годзе. Сад займае плошчу ў 40 гектараў, з якіх у 1990 годзе каля 27 гектараў былі адкрытыя для наведвальнікаў.
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў
Біяграфія
З студзеня 1943 года ў складзе 502-га штурмавога авіяцыйнага палка.
14 сакавіка 1943 года С. Л. Краснапёраў здзяйсняе адзін за іншым два вылеты на штурмоўку порта Тэмрук. Ведучы шасцёрку «ілаў», ён падпаліў у прычала порта катэр. Падчас другога вылету варожы снарад трапіў у матор самалёта Краснапёрава. Лётчык выключыў запальванне, перакрыў бензін і паспрабаваў давесці самалёт да лініі фронту. Аднак, калі праз некалькі хвілін стала ясна, што выратаваць самалёт не атрымаецца, застаўся толькі адзін выхад: ісці на пасадку. А пад крылом — суцэльнае балота. Ледзь падпалены самалёт закрануў фюзеляжам балотных купін, і Краснапёраў паспеў выскачыць з самалёта і ледзь адбегчы ў бок, прагрымеў выбух… Праз плаўні, па прасёлкавых дарогах некалькі дзён дабіраўся да сваіх. 23 сакавіка 1943 года двума вылетамі С. Л. Краснапёраў знішчыў аўтакалону ў раёне станцыі Крымскай. Была знішчана адна аўтамашына і створана два ачагі пажару.
Батанічны сад Польскай акадэміі навук
Апісанне
Сад падзелены на 5 асноўных частак. Гэта польская флора, дэндрарый, дэкаратыўна-прыкладныя расліны, дэкаратыўныя расліны і экзатычныя расліны. Батанічны сад сабраў больш за 9,5 тысячы сартоў і разнавіднасцей раслін.
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў
Біяграфія
4 красавіка 1943 года С. Л. Краснапёраў штурмаваў жывую сілу і агнявыя сродкі ў раёне вышыні 204,3. У наступным вылеце штурмаваў артылерыю і агнявыя кропкі ў раёне станцыі Крымская. Пры гэтым знішчыў два танкі, адну гармату і мінамёт.
Батанічны сад Польскай акадэміі навук
Апісанне
Калекцыю польскай флоры складаюць расліны, якія натуральна сустракаюцца на тэрыторыі Польшчы. Калекцыя садавіны ўключае ў сябе фруктовыя дрэвы, кусты і шматгадовыя расліны. Акрамя добра вядомых, распаўсюджаных відаў і сартоў, можна пабачыць менш вядомыя, старыя сарты. Водныя расліны растуць у водных рэзервуарах, а на іх берагах — расліны, якія патрабуюць вільготных і балоцістых зямель.
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў
Біяграфія
Да жніўня 1943 года здзейсніў 74 баявыя вылеты на штурмоўку жывой сілы і баявой тэхнікі праціўніка. Як аднаму з лепшых, яму 20 разоў давяралася вадзіць на штурмоўку групы «ілаў», і заўсёды ён выконваў баявое заданне. Ім асабіста знішчана 6 танкаў, 70 аўтамашын, 35 павозак з грузам, 10 гармат, 3 мінамёты, 5 кропак зенітнай артылерыі, 7 кулямётаў, 3 цягача, 5 дзотаў, склад з боепрыпасамі, патоплены катэр, самаходная баржа, знішчаны дзве пераправы праз Кубань.
Батанічны сад Польскай акадэміі навук
Апісанне
У аранжарэях батанічнага саду сабраная багатая калекцыя экзатычных раслін з субтрапічных і трапічных раёнаў свету. Гэтая калекцыя падзеленая на пяць частак паводле патрабаванняў раслін адносна клімату і асяроддзя пражывання. Вялікую групу складаюць цытрусавыя расліны. Іх калекцыя з’яўляецца найбуйнейшай у Польшчы.
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў
Біяграфія
У кастрычніку 1943 года лейтэнант С. Л. Краснапёраў камандзіруецца на вучобу ў Вышэйшую афіцэрскую школу ВПС, сканчае яе ў маі 1944 года.
Батанічны сад Польскай акадэміі навук
Апісанне
Калекцыю дэкаратыўных раслін складаюць больш за 900 відаў і разнавіднасцяейфлоры, сярод якіх асаблівай увагі заслугоўвае адкрыты ў 2000 годзе разарый, з вялікай колькасцю разнавіднасцей ружы.
Сяргей Леанідавіч Краснапёраў
Біяграфія
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 4 студзеня 1944 года за ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецка-фашысцкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераізм малодшаму лейтэнанту Краснапёраву Сяргею Леанідавічу прысвоена званне Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і медаля «Залатая Зорка» (№ 3250).
Пасля заканчэння Вышэйшай афіцэрскай школы ВПС атрымлівае прызначэнне ў 874-ы штурмавы авіяцыйны полк на 1-ы Беларускі фронт.
Тут 24 чэрвеня 1944 года ў ходзе аперацыі «Баграціён» пасля паспяхова выкананага задання самалёт, пілатуемы экіпажам у складзе камандзіра старшага лейтэнанта С. Л. Краснапёрава і стралка інжынер-капітана Беўзюкова, быў падбіты, загарэўся і ўпаў у балота. Абодва члена экіпажа загінулі.
Пахаваны ў брацкай магіле ў цэнтры вёскі Чэрнін.
Леў Мікалаевіч Стахоўскі
Леў Мікалаевіч Стахоўскі (Лев Стаховський;  —, ) — украінскі ўрач, пісьменнік, грамадскі дзеяч.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і Міколы Стахоўскага (1879—1948), грамадска-палітычнага дзеяча і ўрача. Пасля заканчэння ўніверсітэта ў Празе працаваў урачом у Чэхаславакіі, а з 1947 года — у Венесуэле. Член Навуковага таварыства імя Шаўчэнкі і заснавальнік украінскага таварыства ў Каракасе. Публікаваў працы на медыцынскія тэмы і падарожныя артыкулы ў часопісе «Авадзень» (Буэнас-Айрэс).
Гол (футбол)
Гол — сітуацыя ў час футбольнага матча, калі мяч перасякае лінію варот. Палажэнні аб заліченні гола апісаны ў правіле 10 футбольных правілаў. Пераможцам матча вызначаецца тая каманда, якая забіла болей мачоў. Калі абедзве каманды забілі аднолькавую колькасць мачоў або не забілі ніводнага мача, матч лічацца згуляны ўнічыю.
Нападаючы (футбол)
Нападаючы або нападнік (forward) — гулец, асноўнай функцыяй якога з’яўляецца забіванне галоў.
Дзейнічае бліжэй за ўсіх з сваёй каманды да чужых варот. Выконваць свае функцыі нападнікам дапамагаюць паўабаронцы.
Вызначаюць цэнтральнага, краёвага і адцягнутага нападаючых.
У сучасных тактычных схемах ужываюцца ад аднаго да трох нападаючых. Звычайна на полі гуляюць два, прычым часцей за ўсё адзін размяшчаецца як мага бліжэй да варот, а другі знаходзіцца як бы за ім і падтрымлівае яго з глыбіні поля. У задачы першага ўваходзіць прыняць мяч, адцягнуць на сябе некалькі абаронцаў і аддаць галявы пас, альбо прабіць абарону і забіць самому. Задача другога — аддаваць пас з глыбіні да варот, перамяшчацца ў штрафны, адцягваючы ўвагу супернікаў, шукаць свабодныя зоны і прымаць там мяч.
Крыху радзей адзін з нападнікаў ссоўваецца на бок поля і робіць перадачу ў паветры ў штрафную пляцоўку суперніка.
Паколькі звычайна нападнікі забіваюць больш галоў, чым хтосьці іншы ў камандзе, яны з’яўляюцца найболей вядомымі.
Цэнтрфорвард
У цэнтральнага нападаючага або «чыстага форварда» адна задача — забіць гол. Большасць знаходзіцца ў штрафной або побач з ёй, стала шукаючы магчымасць прыняць мяч і ўдарыць па варотах. Такіх гульцоў часта завуць лісой у клетцы, таму што яны перамяшчаюцца ў асноўным па штрафной суперніка. Сярод нападаючых такога тыпу найболей вядомыя Рамарыа, Раналда, Герд Мюлер, Гары Лінекер, Эрнан Крэспа, Руд ван Ністэлрой, Габрыэль Батыстута, Робі Фаўлер. Ім неабавязкова мець высокую хуткасць, галоўнае — з’явіцца ў патрэбным месцы ў патрэбны час і тэхнічна ўдарыць па мячы.
Іншы тып цэнтральных нападаючых — магутныя, фізічна развітыя гульцы з уменнем добра гуляць галавой і затуляць мяч. Уся каманда працуе на тое, каб падаваць ім мячы, і яны альбо забіваюць ударам галавы, альбо, хаваючы мяч, праводзяць яго ў штрафную і забіваюць гол. Сярод такіх гульцоў вядомыя Алан Шырэр, Крысціян В’еры, Ян Колер, Фернанда Мар’ентэс.