cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ганна Рыгораўна Лісянская
Біяграфія
У апошнія гады сваёй творчасці Ганна Лісянская зноў звярнулася да тэмы яўрэйскіх персанажаў. У тэатры мініяцюр «Эксперымент» падрыхтавала монаспектакль «Адэскае вяселле» М. Жванецкага. У 1989 годзе яна згуляла ролю цёткі ў «Мастацтве жыць у Адэсе», праз год — ролю мадам Вайнер ў фільме рэжысёра А. Зяльдовіча «Заняпад» па творы Ісаака Бабеля, і у 1991 годзе — роля маці шматдзетнай яўрэйскай сям’і ў фільме Дз. Астрахана «Ізыдзі!».
У 1993 годзе Ганна Лісянская цяжка захварэла і пры падтрымцы сваёй блізкай сяброўкі, актрысы Ліліян Малкінай, пераехала ў Ізраіль да сваякоў. Там прайшлі апошнія гады яе жыцця.
Памерла 2 снежня 1999 года ў Арадзе (Ізраіль). На помніку на яе магіле зроблены надпісы на рускай і іўрыце: «Актрысе тэатра і кіно Ганне Лісянскай ад прыхільнікаў».
ЖФК Пітэа
«Пітэа» (Piteå IF) — жаночы футбольны клуб з горада Пітэа. Утвораны ў 1985 годзе. У цяперашні час гуляе ў першай па рангу лізе Швецыі — Дамалсвенскане.
Латэранская базіліка
Сабор Святога Іаана Хрысціцеля на Латэранскім узгорку ці Базіліка Сан-Джавані ін Латэрана (Basilica di San Giovanni in Laterano, Базіліка Святога Іаана Хрысціцеля на Латэранскім узгорку; афиц. назва Archibasilica Sanctissimi Salvatoris) — кафедральны сабор горада Рыма і месца знаходжання кафедры рымскага біскупа (а таксама папскага трона). У каталіцкай іерархіі гэта царква стаіць вышэй усіх астатніх храмаў свету, не выключаючы і сабора Св. Пятра, пра што сведчыць надпіс над уваходам: «найсвятая Латэранская царква, усіх цэркваў горада і свету маці і глава».
У антычнасці на месцы базілікі знаходзілася памесце знатнага сямейства Латэранаў. Прыняўшы хрысціянства, імператар Канстанцін Вялікі падарыў Латэранскі палац (які дастаўся яму як пасаг) рымскаму біскупу. Папа Сільвестр I у 324 годзе асвянціў ізноў пабудаваную базіліку ў гонар Хрыста Выратавальніка, у X ст. яе нябесным заступнікам быў абвешчаны Іаан Прадцеча, а яшчэ праз дзвесце гадоў — Іаан Багаслоў. Нягледзячы на гэтыя змены ў прысвячэнні, храмавым святам заўсёды заставалася Праабражэнне Гасподне.
Падчас авіньёнскага палону пап базіліка двойчы гарэла і прыйшла ў заняпад. Па вяртанні ў Рым Папы абгрунтаваліся ў Ватыкане, а струхлелы Латэранскі палац быў знесены. Сікст V загадаў знесці і старажытную базіліку, вырашыўшы пабудаваць храм значна буйнейшы па памерах і багата ўпрыгожаны. Шматлікія пакаленні архітэктараў пакінулі след у яго архітэктуры; вядучая роля сярод іх належыць Даменіка Фантане і Франчэска Бараміні. Будаўніцтва завяршылася ў 1735 годзе, калі Алесандра Галілеі прыбудаваў да сабора каласальных прапорцый фасад, які больш падыходзіць палацу, чым храму. У сабор вядуць пяць дзвярэй і крайняя правая — «юбілейная» гэта значыць адкрываецца толькі ў Юбілейны год. У самым саборы захавалася фрэска Джота, якая адлюстроўвае Папу Баніфацыя VIII, які ўпершыню аб’яўляе 1300 год юбілейным.
Побач з базілікай захавалася некалькі збудаванняў выдатнай гістарычнай значнасці. Сярод іх вылучаецца баптыстэрый 440 года, які доўгі час заставаўся адзіным у Рыме, і некалькі пабудоў выдатнай гатычнай архітэктуры XII стагоддзя, якія захаваліся ад Латэранскага манастыра. Прама перад храмам устаноўлены абеліск чырвонага граніту з егіпецкага храма ў Карнаку, створаны для Тутмаса III і перанесены ў Рым пры Канстанцыі II. Сцены Латэранскай базілікі ўпрыгожваюць велізарныя статуі апосталаў. У самым храме пахаваны шэсць Пап — Аляксандр III, Сергій IV, Клімент XIII, Марцін V, Інакенцій III і Леў XIII.
Ігар Уладзіміравіч Гузь
Ігар Уладзіміравіч Гузь (, Луцк, Валынская вобласць) — украінскі палітык. Народны дэпутат Украіны VIII і IX скліканняў Вярхоўнай Рады. Намеснік старшыні Камітэта Вярхоўнай Рады Украіны па пытаннях арганізацыі дзяржаўнай улады, мясцовага самакіравання, рэгіянальнага развіцця і горадабудаўніцтва. Член дэпутацкай групы «За будучыню» ў Вярхоўнай Радзе. Дэлегат ад Украіны ў Парламенцкай асамблеі Арганізацыі Чарнаморскага эканамічнага супрацоўніцтва (ПАЧЭС).
Біяграфія
Нарадзіўся ў Луцку. Сям’я па матчынай лініі паходзіць з вёскі Свіржа на Холмшчыне, па бацькавай лініі — з вёскі Смідын Старавыжаўскага раёна Валынскай вобласці. Скончыў сярэднюю школу № 19 у Луцку. Выпускнік Валынскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Лесі Украінкі па спецыяльнасці «Палітолаг, выкладчык паліталогіі».
Акцыя «Чарнобыльскі шлях» і затрыманне ў Беларусі
26 сакавіка 2005 года разам з іншымі членамі «Нацыянальнага альянсу», падтрымліваючы беларускую апазіцыю ў яе імкненні зрынуць рэжым Лукашэнкі, разам з сотнямі іншых актывістаў далучыўся да акцыі пратэсту. Мітынгоўцы патрабавалі адстаўкі прэзідэнта Беларусі і вызвалення зняволеных паплечнікаў. Акцыю пратэсту жорстка падавіў беларускі АМАП. Ігар і яго паплечнікі былі арыштаваныя і змешчаныя ў Мінскае СІЗА. У знак пратэсту яны абвясцілі галадоўку і толькі праз 10 дзён былі вызваленыя. За ўдзел у акцыі пратэсту ўсіх прадстаўнікоў «Нацыянальнага альянсу» дэпартавалі з Беларусі на 5 гадоў.
Больш чым праз 10 гадоў ужо народнага дэпутата ад фракцыі «Народны фронт» Ігара Гузя не пусцілі ў Беларусь, калі ён спрабаваў прыехаць у краіну для ўдзелу ў акцыі «Чарнобыльскі шлях».
Праца ў органах мясцовага самакіравання
У сакавіку 2002 года быў абраны дэпутатам Луцкага гарадскога савета па выбарчай акрузе № 44. Быў членам камісіі, якая займалася пытаннямі моладзі, адукацыі і навукі.
У сакавіку 2006 года абраны дэпутатам Валынскага абласнога савета па спісе выбарчага блока «Наша Украіна». Быў старшынёй пастаяннай дэпутацкай камісіі па пытаннях маладзёжнай палітыкі, спорту і турызму.
З 2007 па 2011 год — саветнік Луцкага гарадскога галавы на рэгулярнай аснове, начальнік аддзела па справах сям’і і моладзі Луцкага гарадскога савета.
У кастрычніку 2010 года абраны дэпутатам Валынскага абласнога савета па аднамандатнай выбарчай акрузе № 27 (Старавыжаўскі раён). Быў членам камісіі па пытаннях бюджэту, фінансаў і цэнавай палітыкі.
Дзейнасць падчас Еўрамайдана
Быў адным з каардынатараў луцкага Еўрамайдана. За ўдзел у акцыях пратэсту праваахоўныя органы распачалі крымінальную справу супраць Ігара Гузя за здзяйсненне правапарушэння, прадугледжанага арт. 296 ч. 295, 341 Крымінальнага кодэкса Украіны. Палітыку інкрымінавалі «вынясенне партрэтаў» Віктара Януковіча з памяшкання Валынскага абласнога савета; заклікі да дзеянняў, якія пагражаюць грамадскаму парадку; захоп дзяржаўных або грамадскіх будынкаў ці збудаванняў".
25 снежня 2013 года Луцкі гарраёны суд пастанавіў прымяніць да Ігара Гузя меру стрымання ў выглядзе 60-дзённага хатняга арышту з выкарыстаннем электроннага бранзалета для кантролю за перамяшчэннем падазраванага. Але ўжо 30 снежня 2013 года Апеляцыйны суд Валынскай вобласці вынес рашэнне аб змякчэнні меры стрымання ў дачыненні да падазраванага.
Удзел у парламенцкіх выбарах
На парламенцкіх выбарах 2014 года быў кандыдатам у аднамандатнай выбарчай акрузе № 19 ад «Народнага фронту» (Нававалынск, Уладзімір-Валынскі, Іванічыўскі, Любомльскі, Уладзімір-Валынскі раёны) і перамог з вялікім адрывам, атрымаўшы 30,69 % (27 243) галасоў.
У 2019 годзе балатаваўся на пазачарговых выбарах у Вярхоўную Раду па мажарытарнай акрузе № 19 як самавылучэнец. Па выніках галасавання, устаноўленых акруговай выбарчай камісіяй, дзеючы народны дэпутат атрымаў перамогу на 217 выбарчых участках (97,7 %) з 222. Вынікі выбараў паказалі 59,69 % падтрымкі. За яго аддалі свае галасы 41 106 выбаршчыкаў.
Замежная палітычная дзейнасць
Удзельнік акцыі «Чарнобыльскі шлях — 2005» у Мінску. Асуджаны на 10 сутак адміністрацыйнага арышту. Дэпартаваны з Беларусі з забаронай на ўезд на 5 гадоў. Міжнароднай праваабарончай арганізацыяй Amnesty International быў прызнаны вязнем сумлення.
Праца ў Вярхоўнай Радзе
Намеснік старшыні камітэта па арганізацыі дзяржаўнай улады, мясцовага самакіравання, рэгіянальнага развіцця і горадабудаўніцтва ў Вярхоўнай Радзе Украіны IX склікання (з 29 жніўня 2019 года).
Грамадская дзейнасць
Належаў да Маладзёжнага нацыяналістычнага кангрэса, з 2001 па 2005 год быў старшынёй валынскай арганізацыі, з 2002 па 2005 год быў намеснікам старшыні ўсеўкраінскай арганізацыі. З 2005 па 2013 гады быў старшынёй Усеўкраінскай маладзёжнай грамадскай арганізацыі «Нацыянальны альянс».
22 красавіка 2015 года заснаваў Фонд Ігара Гузя «Прыбужжа», які дзейнічае на тэрыторыі Іванічаўскага, Уладзімір-Валынскага, Любомльскага раёнаў і гарадоў Нававалынска і Уладзіміра-Валынскага. Фонд далучаўся да розных мерапрыемстваў на тэрыторыі Прыбужжа, а таксама падтрымлівае дзейнасць розных асяроддзяў: удзельнікаў Антытэрарыстычнай аперацыі, грамадскіх арганізацый дзяцей з асаблівасцямі псіхафізічнага развіцця, аб’яднанняў суўладальнікаў шматкватэрных дамоў, творчай моладзі і г.д.
11 красавіка 2016 года па ініцыятыве дэпутата Ігара Гузя пачала сваю працу Асацыяцыя мясцовага самакіравання «Прыбужжа». Асноўная мэта Асацыяцыі — садзейнічанне актыўнаму правядзенню рэформы дэцэнтралізацыі, а таксама актывізацыі міжнароднага супрацоўніцтва ўкраінскіх органаў мясцовага самакіравання з рознымі замежнымі супольнасцямі. Тады ж адбылося ўрачыстае падпісанне Мемарандума пра намеры паміж Асацыяцыяй мясцовага самакіравання «Прыбужжа» і Саюзам гмінаў Любліншчыны.
Захапленні
Захапляецца бегам і плаваннем, у тым ліку на вялікія дыстанцыі. 22 жніўня 2012 года ў рамках кампаніі «Выратуем Свіцязь», накіраванай на прыцягненне ўвагі грамадскасці да праблемы разбудовы Хаціслаўскага кар’еру з боку Беларусі, Ігар Гузь пераплыў найбольшае з Шацкіх азёраў — Свіцязь. 20 жніўня 2016 года Ігар Гузь разам з пабрацімам Валерыем Макаруком пераплыў Свіцязь уздоўж, прысвяціўшы заплыў 25-годдзю незалежнасці Украіны.
З мэтай папулярызацыі здаровага ладу жыцця, па ініцыятыве Ігара Гузя 26 жніўня 2017 года ўпершыню на Валыні ў вёсцы Смідын Старавыжаўскага раёна прайшлі спаборніцтвы па крос-трыятлоне (спрынт), удзел у якіх узяў 81 спартсмен з усёй Украіны.
Фестываль «Бандэрштат»
У 2007 годзе ўпершыню ініцыяваў правядзенне ўсеўкраінскага фестывалю «Бандэрштат». Мерапрыемства зараз з’яўляецца арт-візіткай Валыні. Гэта — безалкагольны сямейны патрыятычны фестываль, узбагачаны інтэлектуальнай музыкай і мае прыемную атмасферу. «Бандэрштат» — адзіны ва Украіне трохдзённы музычны фестываль, які ў 2019 годзе адбыўся 13 разоў запар.
Фестываль «Княжы»
У 2017 годзе запачаткаваў двухдзённы гісторыка-культурны фестываль «Княжы» на тэрыторыі вёскі Зарэчча Уладзімір-Валынскага раёна. Мерапрыемства паклікана адрадзіць турыстычны патэнцыял рэгіёна, папулярызаваць якасную музыку, літаратурныя сустрэчы, рэканструяваць княжацкую эпоху, культуру таго часу, рамёствы і побыт. Таксама па рашэнні арганізатараў фестываль вольны ад алкаголю і накіраваны на прапаганду здаровага ладу жыцця. У 2017 і 2018 гадах яго наведала па 9000 чалавек. У 2019 годзе на фестывалі пабывала рэкордная колькасць людзей — 10 500.
Polissia Challenge Cup
У 2017 годзе па ініцыятыве Гузя ўпершыню на Валынскім Палессі стартавалі спаборніцтвы па крос-трыятлоне «Polissia Challenge Cup 2017». 81 удзельнік з усёй Украіны і іх трэнеры з’ехаліся на Валынь, каб узяць удзел у мерапрыемстве. Прафесійныя спартсмены, бізнесмены, чыноўнікі і проста людзі, якія вядуць здаровы лад жыцця і займаюцца спортам, праявілі сваю сілу і вынослівасць на трасе, якая прайшла праз тры вёскі Валыні: Сомін, Лукаў і Смідын.
Чэмпіянат Украіны па крос-трыятлоне ў 2019 годзе праводзіўся трэці раз. У ім прынялі ўдзел амаль 120 спартсменаў з розных рэгіёнаў Украіны і нават іншых краін.
Араменга
Араменга (Aramengo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santi Anna e Gioacchino.
Ілья Сяргеевіч Галюза
Ілья Галюза (нар., , РСФСР) — былы ўкраінскі футбаліст, паўабаронца.
Малодшы брат Ільі, Сяргей Галюза, таксама з’яўляецца прафесійным футбалістам. З 2008 па 2014 год браты праводзілі штогадовы дзіцячы турнір па футболе «Кубак мары».
Клубная кар’ера
Выхаванец дзіцячай школы луганскай «Зары». Першыя трэнеры — Аляксандр Шакун і Валерый Галустаў.
Пачаў кар’еру ў «Зары», пазней перайшоў у адэскі «Чарнаморац». З 2003 па 2005 (з невялікім перапынкам) гуляў у чэмпіянаце Беларусі за магілёўскі «Дняпро-Трансмаш».
У 2006 годзе выступаў за літоўскі «Шаўляй». У складзе каманды забіў у чэмпіянаце Літвы 16 мячоў, стаў другім бамбардзірам першынства, стаў лепшым асістэнтам A Лігі і быў прызнаны лепшым легіянерам па версіі сайта Futbolas.lt.
«Таўрыя»
З сярэдзіны сезону 2006/07 выступаў за сімферопальскую «Таўрыю». Разам з камандай стаў уладальнікам Кубка Украіны 2009/10. Усяго за «Таўрыю» ў чэмпіянаце Украіны правёў 123 матчы і забіў 6 мячоў. Пасля таго як віцэ-прэзідэнтам «Таўрыі» стаў Дзмітрый Сялюк Галюза разарваў кантракт з клубам і пакінуў яго ў статусе свабоднага агента.
«Зара»
У сярэдзіне сезону 2011/12 падпісаў двухгадовы кантракт з луганскай «Зарой». У снежні 2013 года пакінуў луганскі клуб.
«Шахцёр»
У сакавіку 2014 года пасля прагляду падпісаў кантракт з салігорскім «Шахцёрам». У салігорскім клубе замацаваўся ў якасці асноўнага апорнага паўабаронцы. Па выніках сезону 2014 быў прызнаны аматарамі «Шахцёра» лепшым іграком каманды.
У студзені 2015 года стала вядома, што Ілья пакіне «Шахцёр». 27 студзеня было афіцыйна абвешчана аб раставанні з гарнякамі.
«Белшына»
У сакавіку 2015 года прыбыў на прагляд у бабруйскую «Белшыну» і ў выніку пачаў сезон 2015 у складзе гэтага клуба. У сезоне 2015 перастаў лічыцца легіянерам у чэмпіянаце Беларусі. Здолеў замацавацца на пазіцыі атакуючага паўабаронцы, стаў адным з лідараў каманды, якой дапамог заняць высокае чацвёртае месца ў чэмпіянаце Беларусі 2015.
У студзені 2016 года стала вядома, што новае кіраўніцтва «Белшыны» не будзе падаўжаць кантракт з большай часткай ігракоў, у тым ліку і Галюзам.
«Дняпро»
У лютым 2016 года Ілья стаў трэніравацца разам з магілёўскім «Дняпро» і неўзабаве падпісаў кантракт з клубам. У «Дняпро» Галюза стаў капітанам каманды і дапамог ёй па выніках сезону 2016 вярнуцца ў Вышэйшую лігу, аднак сам пакінуў каманду.
У студзені 2018 года, завяршыўшы кар’еру, стаў працаваць дзіцячым трэнерам у структуры магілёўскага клуба.
Пагарэльская воласць
Пагарэльская воласць — адміністрацыйная адзінка ў складзе Ігуменскага павета Мінскай губерні, існавала да 1924 года. Адміністрацыйны цэнтр — Пагарэлае.
Гісторыя
Пагарэльская воласць створана ў 1860-х гадах.
З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай воласць абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў пад акупацыяй Польшчы (Gmina Pohorełe; Ігуменскі павет, Мінская акруга ГУУЗ).
ФК Энергетык-БДУ
«Энергетык-БДУ» — беларускі футбольны клуб з Мінска, прадстаўляе Рэспубліканскі цэнтр алімпійскага рэзерву Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (раней таксама Ваенную акадэмію). У цяперашні час выступае ў Вышэйшай лізе чэмпіянату Беларусі.
Гісторыя
Клуб быў заснаваны ў 1996 годзе і заявіўся ў Другую лігу пад назвай «Зорка», адкуль праз некалькі гадоў павысіўся спачатку да Першай, а потым і да Вышэйшай лігі. У эліце беларускага футбола клуб правёў чатыры гады, увесь час знаходзіўся ў зоне вылету і нарэшце вярнуўся ў Першую, а потым і ў Другую лігу, дзе выступаў з 2008 па 2013 гады.
2014
У сезоне 2014 склад каманды амаль не змяніўся ў параўнанні з папярэднім. Стаўка рабілася на ўласных маладых выхаванцаў. Калі не лічыць капітана каманды, вопытнага Валерыя Апанаса, то ўзрост ігракоў не пераўзыходзіў 27 гадоў (а пасля зыходу ўлетку 2014 года з каманды лідараў — Сяргея Русецкага і Аляксея Хадневіча — увогуле 23 гадоў). Доўгі час каманда знаходзілася ўнізе турнірнай табліцы. Але, набраўшыся вопыту, маладыя ігракі бліжэй да канцу чэмпіянату сталі набіраць усё больш ачкоў, і ў выніку каманда скончыла сезон на 9 месцы. Пры гэтым, па колькасці забітых галоў (50 у 30 турах) «Зорка-БДУ» апынулася на другім месцы ў лізе пасля мазырскай «Славіі».
2015
У сезоне 2015 склад каманды папоўніў шэраг вопытных ігракоў, як Юрый Мархель, Аляксандр Быліна, вярнуліся Сяргей Русецкі і Аляксей Хадневіч. Сезон каманда пачала ўпэўнена і ішла сярод лідараў, але потым гульня пайшла на спад, і сезон «Зорка-БДУ» скончыла на 10-м месцы.
2016
У сезоне 2016 «Зорка-БДУ» зноў амаладзіла склад — ветэраны пакінулі каманду, за якую сталі выступаць у асноўным ігракі 1997 года нараджэння і маладзейшыя. Каманда доўгі час ішла ў сярэдзіне табліцы, аднак няўдалы фініш адкінуў яе на 10-е месца з 14.
2017
У пачатку 2017 года на чале каманды стаў трэнерскі дуэт Уладзіміра Бяляўскага і Анатоля Юрэвіча, які падоўжыў камплектаванне каманды ўласнымі маладымі выхаванцамі, запрасіўшы ў склад некалькі вопытных ігракоў. У сакавіку 2017 года стала вядома, што каманда, якая доўгі час была вядома як «Зорка-БДУ», змяніла назву на «Энергетык-БДУ». Пасля няўдалага пачатку каманда стала набіраць ачкі, першую палову чэмпіянату «Энергетык-БДУ» скончыў на пятым месцы. Пазней справы пайшлі горш, і клуб апусціўся ў сярэдзіну табліцы, аднак паспяховы фініш дазволіў атрымаць выніковы шосты радок.
2018
У сезоне 2018 каманда працягвала стаўку на ўласных выхаванцаў, хоць некаторыя з іх і былі запрошаны ў клубы Вышэйшай лігі. З самага пачатку турніру «Энергетык-БДУ» ўпэўнена ішоў па дыстанцыі і апынуўся сярод лідараў. Барацьба з мазырскай «Славіяй» і бабруйскай «Белшынай» скончылася для сталічнага клуба другім месцам і вяртаннем у Вышэйшую лігу праз трынаццаць гадоў.
2019
Перад пачаткам сезона ў Вышэйшай лізе «Энергетык-БДУ» захаваў асноўных ігракоў, запрасіўшы таксама шэраг маладых футбалістаў, а таксама легіянераў. Каманда гуляла ў атакуючы футбол, забівала шмат галоў, аднак пры гэтым яшчэ больш прапускала. Доўгі час «Энергетык-БДУ» знаходзіўся ў канцы табліцы, змагаючыся за захаванне месца ў элітным дывізіёне, аднак паспяховы фініш дазволіў камандзе заняць выніковае дванаццатае месца. Нападнік «Энергетыка-БДУ» Ілья Шкурын з дзевятнаццаццю галамі стаў найлепшым бамбардзірам лігі.
2020
У 2020 годзе ў сувязі з новымі правіламі АБФФ каманда мусіла з мая праводзіць дамашнія матчы на пляцоўцы з натуральным пакрыццём, а паколькі стадыён РЦАП-БДУ не падыходзіў, то свае матчы «Энергетык-БДУ» праводзіў на гарадскім стадыёне ў Маладзечне. Каманда добра пачала сезон, ішла сярод лідараў турніру. Летам каманду пакінулі лідары, Жасурбек Яхшыбоеў і Дэвід Твэ, якія перайшлі ў салігорскі «Шахцёр» і брэсцкае «Дынама» адпаведна. У другой палове сезона «Энергетык-БДУ» стаў часцей цярпець паражэнні, у выніку апынуўся ў сярэдзіне табліцы і скончыў сезон на 10-м месцы, якое тым не менш стала найлепшым у гісторыі.
У снежні 2020 года памёр заснавальнік і нязменны кіраўнік клуба Уладзімір Пігулеўскі.
2021
У сезоне 2021 каманда працягвала рабіць стаўку на іншаземных (пераважна ўзбекскіх і афрыканскіх), а таксама маладых беларускіх ігракоў. З мая дамашнія матчы клуб праводзіў на гарадскім стадыёне ў Барысаве. Большую частку сезона «Энергетык-БДУ» знаходзіўся ў ніжняй палове табліцы, у канцы нават трапляў у зону вылету, але скончыў сезон на 13-м месцы.
2023
У пачатку 2023 года клуб пакінула значная колькасць ігракоў, якія былі лідарамі каманды ў мінулым годзе, яны перайшлі ў больш статусныя клубы. Сезон каманда пачала няўпэўнена і хутка апынулася ў ніжняй палове табліцы. 11 мая 2023 года па выніках справы па дагаварным матчам клуб быў пакараны: пазбаўлены сярэбраных медалёў 2022 года, 20 ачкоў у чэмпіянаце 2023 года і 10 ачкоў у чэмпіянаце 2024 года, атрымаў штраф; дыскваліфікацыі і штрафы таксама атрымалі прадстаўнікі клуба Анатоль Юрэвіч і Арам Абд-аль-Маджыд. У той жа дзень клубу было адмоўлена ў атрыманні ліцэнзіі УЕФА, з-за чаго ён быў пазбаўлены права ўдзельнічаць у Лізе канферэнцый. 22 мая 2023 года «Энергетык-БДУ» быў пазбаўлены яшчэ 3 ачкоў у чэмпіянаце 2023 года.
Цяперашні склад
Станам на жнівень 2023 года, згодна з афіцыйным сайтам клуба.
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Рэзервовы склад
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Шакялішке
Ша́кялішке (Šakeliškė), традыцыйная беларуская назва — Шакелішкі  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Цвярачускай сянюніі. Размешчана за 4 км ад Цвярачуса. Насельніцтва 3 чал. (2001 г.).
Вільнюская духоўная семінарыя Святога Іосіфа
Вільнюская духоўная семінарыя Святога Іосіфа (Vilniaus Šv. Juozapo kunigų seminarija) — вышэйшая каталіцкая спецыяльная навучальная ўстанова для падрыхтоўкі святароў. Знаходзіцца ў Вільнюсе (Літва) і рыхтуе каталіцкіх святароў для Вільнюскай мітраполіі.
Гісторыя
Семінарыя заснавана ў 1582 годзе і была першым універсітэтам, які выхоўваў будучых святароў, і другім універсітэтам у Вялікім Княстве Літоўскім, пасля Віленскага ўніверсітэта.
У 1945 годзе, калі Вільня была перададзена Літве, частка семінарыі была пераведзена ў Беласток (Польшча) і на яе аснове была адкрыта Беластоцкая семінарыя.
У савецкі час семінарыя не дзейнічала. У 1993 годзе намаганнямі архібіскупа Аўдрыса Юозаса Бачкіса работа семінарыі была адноўлена.
Іван Сямёнавіч Перасветаў
Іван Сямёнавіч Перасветаў (нар. XVI стагоддзе, Плюсы — XVI стагоддзе) — пісьменнік, публіцыст.
Біяграфія
Паводле адной з версій вядомага гісторыка А. Зіміна мог паходзіць з Браслаўшчыны. Месцам яго нараджэння называецца вёска Плюсы, якая ў старажытныя часы мела назву Перасвеціца. Таксама лічыцца, што быў «каралеўскім дваранінам» Вялікага Княства Літоўскага.
У 1520—1530-я гадах служыў у польска-літоўскіх войсках.
У канцы 1538 ці пачатку 1539 года прыехаў з Літвы ў Маскву. Да гэтага нёс вайсковую службу спачатку ў войсках польскага караля, затым у атрадах Ф. Сапегі і А. Тэнчынскага, прымаў удзел у вайне за венгерскую спадчыну (1532—1534). Пасля заканчэння вайны ў Венгрыі Перасветаў быў пасланы да малдаўскага ваяводы Пятра Рарэша, дзе пазнаёміўся з выхадцам з Масквы Васілём Мярцалавым. Мабыць, тут і была ў яго ахвота паехаць у Маскру. Знаходжанне за мяжой дало яму магчымасць добра пазнаёміцца з палітычнай барацьбой, якая вялася ў гэты час у Польшчы і Літве, а таксама засвоіць некаторыя ідэі польскіх і чэшскіх гуманістаў.
Прыход да ўлады ўрада Сільвестра Адашава некалькі змяніў становішча ў краіне. Скарыстаўшыся гэтым, 8 верасня 1549 года Іван Сямёнавіч падае Івану Грознаму дзве «кніжыцы», у якія ўваходзіла шэраг яго публіцыстычных твораў, у іх ён прапанаваў праект неабходных, на яго думку, дзяржаўных рэформаў. Разам з «кніжыцай» публіцыст уручае цару «Малую» чалабітную, дзе малюе сваё гаротнае становішча і просіць дапамогі. Адказу на яе не было, і таму ён неўзабаве падае другую — Вялікую чалабітную, да якой прыкладае копію пададзеных раней твораў. Хоць прапановы і просьбы яго былі пакінутыя без увагі, аднак рэформы Івана Грознага, праведзеныя ў 1550-я гадах, шмат у чым пераклікаюцца з тым, што лічыў неабходным зрабіць Іван Перасветаў.
Апошняя згадка пра Івана Сямёнавіча знаходзіцца ў «Описи царского архива» (1562—1572); тут захаваўся «черный список Ивашки Пересветова да Петра Губастого и иные списки». Верагодна, з-за сваіх поглядаў у сярэдзіне XVI стагоддзя пісьменнік стаў ахвярай рэпрэсій.
Юрый Уладзіміравіч Васілевіч
Юрый Уладзіміравіч Васілевіч (нар., в. Селаўшчына, Бярозаўскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі спецыяліст у галіне механікі дэфармуемага цвёрдага цела, тэхнічнай акустыкі. Доктар фізіка-матэматычных навук (1992), прафесар (1997).
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (1972; аспірантура, 1976). Працаваў у Навукова-даследчым інстытуце прыкладных фізічных праблем Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (1976—1993, лабараторыя вібраакустыкі, загадчык лабараторыі), Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (з 1993, машынабудаўнічы факультэт, кафедра «Тэарэтычная механіка», прафесар; з 1998 — кафедра «Супраціўленне матэрыялаў машынабудаўнічага профілю», загадчык кафедры). Навуковыя інтарэсы: распрацоўка метадаў рашэння задач механікі дэфармуемага цвёрдага цела, тэхнічных рашэнняў па шума- і вібразасцярозе будынкаў, машын, тэхнічных аб’ектаў.
Рыебінскі край
Рыебінскі край (Riebiņu novads) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка на паўднёвым усходзе Латвіі, у вобласці Латгалія. Край складаецца з шасці валасцей; цэнтрам края з'яўляецца сяло Рыебіні.
Паводле ацэнкі на 1 студзеня 2015 года, насельніцтва края складае 5180 пастаянных жыхароў, на 1 студзеня 2010 года — 6179 чалавек. Плошча края — 630 км².
Міхал Стафан Аскерка
Міхал Стафан Аскерка ( — 1780) — дарадца прускага караля.
Біяграфія
Са шляхецкага роду Аскеркаў герба «Мурдэліа» зменены, сын Антонія.
Воляй маці ахрышчаны паводле кальвінскага абраду. З 1721 года вучыўся ў Караляўцы і Берліне. Каб уратаваць бацьку ад смяротнага прысуду, перайшоў у каталіцтва. Пасля 1736 года вярнуўся ў кальвінізм, выехаў у Прусію, набыў маёнтак каля Берліна і стаў дарадцам прускага караля Фрыдрыха II.
Выдаў эканамічны трактат «Неабавязковы план дзеля найхутчэйшага асваення пусткавых земляў у Брандэнбургскай марцы» («Unmaftgeblicher Plan wegen baldigen Besetzung derer wiisten contribuablen Hufen in der Chur Marek Brandenburg», Бернбург, 1762, беларускі пераклад Мн., 1995)
Гевея
Выкарыстанне
Найбольш вядомая, якая выкарыстоўваецца як крыніца прыроднага каўчуку.
Крынкі (значэнні)
Назву Кры́нкі маюць:
Найміты з былых савецкіх рэспублік у Афрыцы
Найміцтва ў былых савецкіх рэспубліках стала следствам цяжкага эканамічнага становішча і скарачэнняў узброеных сіл пасля распаду СССР, што прывяло да выезду часткі ваенных спецыялістаў на заробкі за мяжу, у тым ліку ў зоны баявых дзеянняў афрыканскага кантынента. Найбольш шматлікімі сярод усіх з’яўляліся групы «салдат удачы» з Расіі, Украіны, Беларусі.
Агляд
Як адзначаў вядомы французскі найміт Боб Дэнар, пасля падзення сацблока велізарная колькасць вайскоўцаў была выкінута з арміі. Многія воінскія часці расфарміроўвалі, а спецыялістаў звальнялі на пенсію. Некаторыя сыходзілі самі з-за нізкіх заробкаў. Не ўсе змаглі прыстасавацца да «грамадзянцы», таму частка звольненых пайшла ў найміты.
Люксембург на конкурсе песні Еўрабачанне
Люксембург удзельнічаў у конкурсе «Еўрабачанне» з 1956 па 1993 год. Люксембург — адна з сямі краін, якія ўдзельнічалі ў самым першым конкурсе (1956 года). У перыяд свайго ўдзелу краіна прапусціла толькі конкурс 1959 года, аднак пасля апошняга ўдзелу ў 1993 годзе, краіна адмовілася ад удзелу. 12 мая 2023 года стала вядома, што Люксембург вяртаецца на конкурс песні «Еўрабачанне 2024» праз 30 гадоў з апошняга ўдзелу.
Найміты з былых савецкіх рэспублік у Афрыцы
Агляд
Уладзімір Міголь, былы лётчык 339-га ваенна-транспартнага авіяпалка, успамінаў, што яго, прафесійнага авіятара з вопытам работы ў Афганістане і іншых краінах, адправілі на пенсію яшчэ ў 38 гадоў. Ён спрабаваў уладкавацца па сваёй спецыяльнасці на радзіме, але знайсці нічога не змог, а зусім сыходзіць са сферы не жадаў. Разам са сваім былым калегам Анатолем Курачкіным яму давялося з’ехаць за мяжу, у прыватнасці, у Судан.
Люксембург на конкурсе песні Еўрабачанне
Люксембург з’яўляецца адной з самых паспяховых краін на конкурсе. Дзяржава дасягала перамогі пяць разоў, па гэтым паказчыку, яе абыходзяць толькі Ірландыя (7 перамог) і Швецыя (6 перамог).
Найміты з былых савецкіх рэспублік у Афрыцы
Агляд
Афрыка стала галоўным месцам для замежных падзаробкаў. Прыток спецыялістаў з былога СССР спарадзіў падзенне цэн на паслугі наймітаў, паколькі тыя прасілі куды менш, чым выхадцы з краін Захаду. Так, напрыклад, са слоў Дэнара, калі брытанец браў чатыры тысячы долараў, то яго канкурэнт згаджаўся на дзве. У 2001 годзе расійская газета «Собеседник» пісала, што цяпер «англічан, немцаў і французаў адціскаюць прафесійныя вайскоўцы з Расіі, Украіны, Беларусі, гатовыя працаваць за сціплую плату».
Меўся попыт на спецыялістаў па эксплуатацыі ваеннай тэхнікі, асабліва савецкай, якой на кантыненце было досыць шмат, бо афрыканцы не былі добра падрыхтаваны для яе выкарыстання. Беларускі ваенны аглядальнік Аляксандр Алесін сярод найбольш запатрабаваных называў лётчыкаў, спецыялістаў па тэхнічным абслугоўванні, штабных афіцэраў і спецыялістаў спецаперацый.
Дэнар высока ацаніў дзейнасць ураджэнцаў постсавецкіх рэспублік у ролі «дзікіх гусей». Аднак, як лічыў найміт, у іх былі недахопы — дрэннае веданне замежных моў, у асаблівасці англійскай і французскай, і адсутнасць спецыяльных кантор, якія б адпраўлялі навучаныя групы ў Афрыку (прабіраліся ў асноўным адзіночкі).
У канфліктах
Падчас грамадзянскай вайны ў Заіры ў 1997 годзе прэзідэнт Мабуту Сесе Сека стварыў спецыяльнае карнае падраздзяленне з адстаўных спецназаўцаў з Расіі, Украіны і былой Югаславіі. Усяго — не менш за 200 чалавек. Ім у асноўным даручалі вядзенне контрпартызанскіх акцый.
Увосень 1998 года з’явіліся першыя паведамленні аб удзеле грамадзян Расіі і Украіны ў вайне ў Анголе. Яны пілатавалі ўдарныя верталёты Мі-24, штурмавікі Су-25, знішчальнікі МіГ-21 і МіГ-23, франтавыя бамбардзіроўшчыкі Су-24 і транспартнікі. Замежнікі таксама ўдзельнічалі ў супрацьпаветранай абароне, збіваючы з ПЗРК авіяцыю праціўніка. Спецыялісты з СНД служылі як ва ўрадавай арміі МПЛА, так і ў паўстанцаў УНІТА. Па дадзеных газеты «Собеседник», толькі з восені 1998 года па лета 1999 года было збіта не менш за 8 расійскіх транспартных самалётаў тыпу Ан-12 і Ан-26, ад 24 да 30 авіятараў трапілі ў рукі партызан. Усяго ў канфлікце, паводле інфармацыі выдання «Версия», зафіксаваны ўдзел не менш за 400 наёмных лётчыкаў на баку ўрадавых сіл і амаль столькі ж – на баку паўстанцаў з УНІТА. З іх загінулі не менш за сотню чалавек. У 2000 годзе Служба бяспекі Украіны апублікавала дакумент, які сведчыць аб тым, што за год яны як мінімум 150 разоў удзельнічалі ў прамых баявых сутыкненнях, а таксама ў паветраных баях адзін супраць аднаго. Характэрна, што для ваенных лётчыкаў не было сакрэтам з кім змагаюцца.
Люксембург на конкурсе песні Еўрабачанне
За ўсю гісторыю ўдзелу Люксембург атрымаў 1423 бала.
Найміты з былых савецкіх рэспублік у Афрыцы
У канфліктах
З лета таго ж года ўраджэнцы былога Саюза дзейнічалі ў зоне эфіопа-эрытрэйскага канфлікту. Тут яны таксама змагаліся па абодва бока, пераважна ў ВПС, СПА, разведцы і артылерыі. Баявыя дзеянні адзначыліся паветраным супрацьстаяннем паміж расійскімі і ўкраінскімі лётчыкамі, у сувязі з чым Аляксандр Мішын, сузаснавальнік Цэнтра даследавання Афрыкі, назваў гэтыя падзеі «першай расійска-ўкраінскай вайной». Агульная колькасць замежнага кантынгенту, па дадзеных выдання «Независимая газета», складала некалькі сотняў чалавек. Акрамя ўкраінцаў і расіянаў, у «гарачай кропцы» заўважаны беларускія авіятары і балгарскія тэхнікі.
На 1999 год ва ўрадавых войсках Сьера-Леонэ змагаліся ад 200 да каля паўтары тысячы наймітаў з постсавецкай прасторы. На баку іх праціўнікаў з Аб’яднанага рэвалюцыйнага фронту ваявалі некалькі сотняў адстаўных афіцэраў украінскай арміі. Зрэшты, былыя ўкраінскія вайскоўцы дзейнічалі ваенспецамі і ва ўрадавых баявых злучэннях.
Люксембург на конкурсе песні Еўрабачанне
Гісторыя галасавання
Станам на год гісторыя галасавання Люксембурга выглядае наступным чынам:
Найміты з былых савецкіх рэспублік у Афрыцы
У канфліктах
З канца 1999 — пачатку 2000 года грамадзяне постсавецкіх рэспублік грунтаваліся на аэрадромах Гома і Букаву на ўсходзе Дэмакратычнай Рэспублікі Конга. У снежні 2006 года пацярпеў крушэнне кангалезскі Су-25, пілот якога, найміт з Беларусі Ліхоткін, загінуў. У чэрвені 2007 года ўпаў іншы Су-25, на якім загінуў украінец Маргатаў. У лютым 2017 года ў раёне Рутшуру баевікі-тутсі збілі два верталёты Мі-24. У складзе экіпажа знаходзіліся грузіны і беларусы. Усе яны выжылі, але атрымалі траўмы. Адзін з грамадзян Грузіі трапіў у палон і праз некалькі месяцаў загінуў.
У 2004 годзе, у сувязі з інцыдэнтам у Буаке, усплыла інфармацыя аб прысутнасці ў Кот-д’Івуары наёмных пілотаў з Беларусі.
У 2011 годзе беларускія ваенспецы і найміты, у тым ліку былыя байцы 334-га ААСпП, былі заўважаны ў Лівіі, дзе аказвалі дапамогу ўрадавай арміі Муамара Кадафі ў барацьбе з паўстанцамі і замежнай інтэрвенцыяй. Яны займаліся падрыхтоўкай лівійскіх сілавікоў, рамонтам і эксплуатацыяй ваеннай тэхнікі, дзейнічалі ў ролі саветнікаў і снайпераў. Па некаторых звестках, у краіне маглі знаходзіцца таксама спецыялісты з Украіны, Расіі і Казахстана.
Група Вагнера
З 2018 года сярод наймітаў нарасцілі сваю прысутнасць супрацоўнікі расійскай ПВК «Вагнер». Фарміраванне ў самыя кароткія тэрміны зарэкамендавала сябе самым надзейным партнёрам у сферы бяспекі для ўрадаў на кантыненце, выцесніўшы Францыю. ПВК таксама аказала істотную канкурэнцыю беларускім ваенным спецыялістам.
Мілан Кучан
Мілан Кучан (Milan Kučan;, Крыжэўцы, Югаславія) — славенскі палітык, першы прэзідэнт Славеніі з 8 кастрычніка 1991 г. да 22 снежня 2002.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям'і настаўнікаў-лютэранаў. Яго бацька загінуў падчас Другой сусветнай вайны, а сям'я жыла ў Сербіі, з'ехаўшы з акупаванай Славеніі. Кучан атрымаў юрыдычную адукацыю ў Люблянскім універсітэце і пачаў рабіць паспяховую кар'еру ў камуністычных арганізацыях. У 1968 ён стаў старшынёй Славенскай моладзевай асацыяцыі, у 1974—1978 быў сакратаром Сацыялістычнага альянсу ў Славеніі, ажыццяўляў кіраўніцтва прафсаюзамі, у 1978 стаў старшынёй Нацыянальнай асамблеі, а ў 1982 прадстаўніком Саюза Камуністаў Славеніі ў ЦК Саюза Камуністаў Югаславіі ў Бялградзе. У 1986 Кучан стаў старшынёй Саюза камуністаў Славеніі. На гэтай пасадзе ён спрыяў росту ліберальных палітычных тэндэнцый у Славеніі і выступаў за збліжэнне з Еўропай і еўрапейскія каштоўнасці, што прывяло да канфлікту з лідарам сербскіх камуністаў Слабоданам Мілошавічам, які завяршыўся сыходам славенскай дэлегацыі на чале з Кучанам са з'езду партыі 23 студзеня 1990 г.. Гэта стала пачаткам развалу СКЮ.
Бунт на Хеймаркет
1 мая чыкагскія рабочыя, анархісты і прафсаюзныя актывісты арганізавалі забастоўку, у якой удзельнічала 40 тысяч чалавек. Мэтай забастоўкі было ўсталяванне васьмігадзіннага рабочага дня. Пасля першамайскага страйку на адным з заводаў Чыкага былі звольненыя 1,5 тысячы рабочых. Абураныя працоўныя абвясцілі яшчэ адну забастоўку. Праз два дні на завод прыбылі штрэйкбрэхеры. Іх сустрэлі мітынгам ля прахадной, але паліцыя разагнала яго, выкарыстоўваючы зброю. Чатыры чалавекі былі забітыя, дзесяткі параненыя.
Абураныя актам паліцэйскага гвалту, страйкоўцы арганізавалі дэманстрацыю на плошчы Хеймаркет 4 мая. Над дэманстрацыі адбылася як мяркуецца правакацыя, у выніку якой у натоўп паліцэйскіх была кінута бомба. У выніку адзін паліцэйскі загінуў. Паліцыя стала страляць у натоўп і ў выніку сілавым метадам разагнала мітынг.
Арганізатары мітынгу, у ліку якіх былі Аўгуст Спіс, Луіс Лінг і Альберт Парсанс, былі арыштаваныя. Судовы працэс над імі пачаўся 21 чэрвеня 1886 года. Працэс над арганізатарамі быў завершаны 11 лістапада 1887 года. Суд прысудзіў пяцёх арганізатараў мітынгу да смяротнага пакарання, трох - да пажыццёвага зняволення.
У памяць пра бунт на плошчы Хеймаркет Сацыялістычны інтэрнацыянал прыняў рашэнне аб правядзенні штогадовых дэманстрацый 1 мая. У далейшым гэты дзень быў абвешчаны міжнародным днём салідарнасці рабочых.
Беларуская партыя аб’яднаных левых «Справядлівы свет»
Беларуская партыя аб’яднанных левых «Справядлівы свет», да 2009 — Партыя камуністаў беларуская — палітычная партыя Беларусі. Партыя знаходзіцца ў апазіцыі да рэжыму Аляксандра Лукашэнкі.
Гісторыя
Пасля адмены ў лютым 1993 г. Вярхоўным Саветам XII-га склікання сваёй пастановы аб прыпыненні дзейнасці КПБ, прайшлі кансультацыі паміж кіраўніцтвам Партыі камуністаў Беларускай і прадстаўнікамі КПБ, у выніку якіх 25 красавіка і 29 — 30 мая 1993 г. прайшлі XXXII з’езд Камуністычнай партыі Беларусі і II з’езд Партыі камуністаў беларускай. Было прынята рашэнне пра ўваходжанне КПБ у ПКБ і перадачы ёй усіх правоў і паўнамоцтваў палітычнага, юрыдычнага і маёмаснага правапераемствавання Камуністычнай партыі Беларусі.
У выніку парламенцкіх выбараў 1995 г. ПКБ мела сваю самастойную фракцыю ў Вярхоўным Савеце Беларусі XIII-га склікання, у якую не прымалі беспартыйных дэпутатаў.
У 1996 г. частка членаў ПКБ, якія падтрымлівалі палітыку прэзідэнта А. Лукашэнкі, выйшла з партыі і стварыла новую палітычную структуру пад гістарычнай назвай «Камуністычная партыя Беларусі».
22 лістапада 2006 г. ПКБ падпісала дэкларацыю аб стварэнні Саюза левых партый.
25 кастрычніка 2009 г. на XIV (пазачарговы) з’ездзе было прынята рашэнне аб перайменаванні партыі ў Беларуская партыя аб’яднаных левых «Справядлівы свет» (89 дэлегатаў «за» з 158).
Мэты і задачы
ПКБ аб’ядноўвала прыхільнікаў сацыялістычнай перспектывы ў развіцці грамадства. Сцвярджаючы, што рынак не здольны вырашыць узнікшыя праблемы, партыя выступае за моцную ролю дзяржавы ў грамадскім развіцці, за магутны дзяржаўны сектар. Пры гэтым яна лічыць неабходнай падтрымку вытворчасці, заснаванай на рыначных формах уласнасці.
Мангеймскі палац
Палац будаваўся ў 1720-60 гг. падчас кіравання пфальцскіх курфюрстаў Карла III Філіпа і Карла Тэадора. Пры даўжыні фасада ў 450 метраў і ўладкаванай плошчы ў 6 гектараў, рэзідэнцыя належыць да найбуйнейшых палацаў Еўропы XVIII стагоддзя. Курфюрст настаяў, каб яго палац меў на адно акно больш, чым Версаль, які служыў для яго ўзорам. Будаўніцтва фінансавалася збольшага праз спецыяльны падатак, які спаганяўся з насельніцтва Пфальца. У летні час курфюрст, як правіла, з'яжджаў з Мангейма ў Шветцынгенскі палац. Мангеймскі двор славіўся на ўсю Еўропу сваёй любоўю да музыкі (гл. мангеймская школа).
Пачынаючы ад палаца і да ракі Некар распасціраецца гістарычны цэнтр горада — так званыя «квадраты» — прамавугольныя блокі будынкаў, падзеленыя вуліцамі, перпендыкулярнымі і паралельнымі сценам палаца Квадраты носяць назвы, якія складаюцца з літары і лічбы (напрыклад, «A1» ці «M7»), якія размеркаваны адносна палаца і галоўнай вуліцы горада, што праходзіць ад фасада палаца да моста праз Некар. Гэта вуліца носіць назву Kurpfalzstrasse, але гараджанамі называецца выключна як Шырокая вуліца (Breite Strasse ). Яна знаходзіцца напалову ў пешаходнай зоне, у якой размешчаны шматлікія крамы і адміністрацыйныя будынкі.
Падчас Другой сусветнай вайны палац быў амаль цалкам разбураны, з 1956 па 1961 адбудоўваўся нанова. Пазней часткова перабудоўваўся і прыводзіўся ў выгляд, больш адпаведны даваеннаму.
Glamourina
Glamourina (або Glam) (Наталля Грыцюк, нар. 15 мая 1988) — польскі стыліст i блогер моды, стварае ўласныя праекты моднага адзення. На блогу яна апісвае свае модныя праекты, якія яна носіць сама замест таго, каб выкарыстоўваць мадэлі. Некаторыя з яе вопратак створаны на заказ або для спансараваных мерапрыемстваў. Па-за модай, Glamourina з’яўляецца асноўным аўтарам курса украінскай мовы для палякаў.
Мода
У верасні 2011 года кампанія Gatta запрасіла блогераў моды на мерапрыемства, на якім яны павінны былі стварыць праект з адзення калекцыі Joannahorodyńskagatta, якую спраектавала Ёана Гарадыньска.
У кастрычніку 2011 года, Glamourina ўдзельнічала ў Warsaw Fashion Weekend пра падтрымцы BlackBerry і Play і на якім была прадстаўлена вядомая стылістка. На гэты раз, замест таго, каб блогеры дэманстравалі свае праекты самі, гэта зрабілі мадэлі ў дэфіле.
Акрамя ўдзелу ў падобных мерапрыемствах, Glamourina супрацоўнічае і з іншымі вядомымі брэндамі — напрыклад Atlantic, ствараючы вобразы з іх адзеннем або аксесуарамі і паказвае іх у сваім блогу.
Уладзімір Пятровіч Бельскі
Уладзімір Пятровіч Бельскі (?-?) — беларускі дыпламат, журналіст.
Біяграфія
Працаваў у газеце «Советская Белоруссия», выконваючым абавязкі рэдактара ў газеце «Знамя юности» (?-1989), галоўным рэдактарам газеты «Чырвоная змена» (1989—1996), старшынёй Дзяржаўнага камітэта па друку (1996—1997).
21 сакавіка 1997 года прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Чэшскай Рэспубліцы, а таксама Славакскай Рэспубліцы па сумяшчальніцтве. Адстаўлены з гэтых пасадаў быў 2 снежня 2002 года.
У 2000-х гадах працаваў галоўным рэдактарам газеты «Семья».
Ганна Іванаўна Барысаглебская
Ганна Іванаўна Барысаглебская (Ганна Іванаўна Сідарэнка-Свідзерская; 1 (13) ліпеня 1868,  —, ) — украінская актрыса, народная артыстка УССР (1936).
Біяграфія
Па нацыянальнасці лічыла сябе беларускай-украінкай-рускай. Разам з бацькамі перасялілася ў горад Ізюм на Харкаўшчыне, дзе і прайшло яе дзяцінства. Адукацыю атрымала ў Харкаве ў школе «Дабрачыннага таварыства». У 1886 годзе здала іспыты пры Харкаўскім універсітэце на званне настаўніцы, у тым жа годзе стала выкладаць у сяле Навасёлаўцы Ізюмскага павета.
Япанцы
Япа́нцы, або яп (саманазва: Wa’ab) — карэнныя насельнікі астравоў Яп у Мікранезіі. Агульная колькасць у Федэратыўных Штатах Мікранезіі — 7 000 чал. (2022 г.). Каля 600 чал. жывуць у ЗША.
Паходжанне і гісторыя
Лічыцца, што продкі сучасных япанцаў з’явіліся на астравах Яп каля 1500 г. да н. э. з Філіпін, пра што сведчыць іх мова, якая адносіцца да заходняй групы малайска-палінезійскіх моў аўстранезійскай сям’і. Але генетычныя даследаванні дэманструюць, што ў фарміраванні япанцаў таксама ўдзельнічалі выхадцы з Усходняй Мікранезіі і Меланезіі. Гэта можа азначаць, што да выхадцаў з Філіпін на Япе былі іншыя насельнікі, або тое, што япанцы падтрымлівалі шырокія кантакты падчас пазнейшых вандровак.
У 1525 г. астравы Яп былі адкрыты партугальцамі. Афіцыйна яны ўвайшлі ў склад Іспаніі, але, калі не лічыць не вельмі працяглай працы каталіцкай місіі ў XVIII ст., іспанцы амаль не цікавіліся астравамі. Сталыя кантакты з еўрапейцамі пачаліся толькі ў XIX ст.
Культура
Япанцы здаўна займаліся земляробствам, ловам рыбы, падтрымлівалі цесныя гандлёвыя зносіны з іншымі астравамі Мікранезіі і, магчыма, Заходняй Меланезіі. Яны славіліся як добрыя мараплаўцы і суднабудаўнікі. Умелі вырабляць керамічныя вырабы, хаця і не вельмі дасканалыя.
Характэрнай рысай япанскай культуры было шырокае выкарыстанне мясцовых грошай — ракавін, кавалкаў чарапахавых панцыраў, але найбольш вядомы грошы ў форме велізарных каменных дыскаў з дзіркай пасярэдзіне для магчымай пераноскі з месца на месца. Камень для вырабу такіх грошай здабывалі на Палау або Гуаме, транспартавалі на плытах. Грошы маглі захоўвацца на зямлі іх уладальніка або проста не далёка ад вёскі. Пры заключэнні гандлёвай дамовы жыхары аднаго паселішча звычайна застаўлялі дыскі на месцы, але знешнія гандлёвыя кантакты патрабавалі іх перамяшчэння. Акрамя таго, існавалі мужчынскія і жаночыя грошы.
Некалькі вёсак фарміравалі тэрытарыяльную адзінку на чале правадыра. Паміж імі маглі ўспыхваць канфлікты. У XIX ст. правадыры вобласці Гагіл усталявалі ўладу над астатнімі тэрыторыямі, ад якіх атрымоўвалі натуральную даніну. Падзел Яп на старажытныя тэрытарыяльныя адзінкі існуе да нашай пары. Міграцыя з адной адзінкі ў іншую магчыма толькі са згоды тубыльцаў.
Япанцы зберагаюць многія рысы традыцыйнай культуры, у тым ліку старажытныя вераванні і да нашых дзён карыстаюцца каменнымі грашыма.
Ельніца
Назву Е́льніца маюць:
Аццана-д’Асці
Аццана-д'Асці (Azzano d'Asti) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Насельніцтва складае 402 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 63 чал./км². Займае плошчу 6 км². Паштовы індэкс — 14030. Тэлефонны код — 0141.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Якаў Зевядзееў.
ЖФК Дынама Кіеў
«Дынама» (Жіночий футбольний клуб «Динамо» Київ) — украінскі жаночы футбольны клуб з горада Кіеў.
Гісторыя
Каманда была створана ў 1989 годзе на базе аднайменнага мужчынскага клуба. У канцы 1994 года каманда была расфарміравана.
Улетку 2021 года жаночы клуб «Дынама» быў адноўлены і стартаваў у Першай лізе Украіны, галоўным трэнерам каманды стаў Уладзімір Пяценка.
Касцёл Адведзін Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Тракелі)
Касцёл Адведзін Найсвяцейшай Дзевы Марыі — каталіцкі храм, знаходзіцца на галоўнай вуліцы ў вёсцы Тракелі (Воранаўскі раён). Дзейнічае. Помнік архітэктуры. Касцёл мае ў сваім архітэктурным выглядзе рысы і барока, і класіцызму.
Гісторыя
Пабудаваны ў 1809 г. з дрэва на месцы касцёла 1740 г. У 1928 г. адрамантаваны. Пасля апошняга рамонту страціў сваю аўтэнтычную вертыкальную ашалёўку і гонтавы дах, а разам з імі — мастацкую выразнасць і сапраўднасць.
Упершыню касцёл у Тракелях узгадваюцца ў 1433 годзе ў лісце вялікага князя Жыгімонта Кейстутавіча, дзе ён пацвярджае Яну Гаштольду ягоную ўласнасць Тракеляў. З канца XVI ст. тут аселі езуіты, і з таго часу да 1865 года Тракелі разам з Дворышчам утваралі адзіную гаспадарку. Пасля належалі Нікіціным, Языкавым.
Касцёл пад тытулам Наведзінаў Найсвяцейшай Марыі Панны (Звеставання Найсвяцейшай Марыі Панне), згодна з традыцыяй, быў заснаваны тут у 1500 годзе віленскім ваяводам Марцінам Гаштольдам. І першы касцёл, і новыя святыні, якія будавалі на гэтым месцы ў 1680 годзе (пасля знішчэння ў 1656 г. падчас «крывавага патопу», зноў знішчаны пажарам у 1674, адбудаваны езуітамі ў 1680 і кансэкраваны 4 ліпеня 1687 года біскупам Цернопальскім, суфраганам прэлатам віленскім Габрыэлем Сільніцкім) былі драўляныя. Аднак тады касцёл стаяў у паўночнай частцы вёскі, прыкладна ў 500—600 м ад цяперашняга, каля шашы на Ліпнішкі.
На новым месцы, дзе дзейнічае і сёння, таксама драўляны, касцёл быў узведзены ў 1830 годзе на ахвяраванні мясцовага землеўладальніка Стэфана Незабытоўскага, падкаморыя навагрудскага. Святыня рэстаўравалася на сродкі парафіян у 1866, у 1928 сцены былі ашаляваны звонку і ўнутры, у 1950-х гонтавы дах замянілі бляшаным.
Да тракельскай парафіі з ХVIII ст. адносіліся капліцы ў Гімбутах, Дворышчы і на мясцовых парафіяльных могілках (апошняя, драўляная васьмігранная з абразом Маці Божай у алтары, знікла прыкладна ў сярэдзіне ХІХ ст.). У ХVIII-ХІХ ст. пры парафіі дзейнічалі шпіталь і школка.