cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Новая Гвінея
Адкрыццё еўрапейцамі
Значны ўнёсак у даследванне народаў Новай Гвінеі належыць расійскаму вучонаму і вандроўніку М. М. Міклуха-Маклаю, які працаваў на востраве ў 70-х — 80-х гадах XIX стагоддзя.
Эпоха каланіялізму
У 1828 годзе ў якасці першай еўрапейскай дзяржавы Нідэрланды набылі заходні паўвостраў Вогелькоп. У 1884 астатнюю частку вострава падзялілі паміж сабой Нідэрланды, Вялікабрытанія і Нямецкая імперыя. За Нідэрландамі засталася заходняя палова Новай Гвінеі, брытанцы набылі паўднёвы ўсход, немцы — паўночны ўсход, які яны назвалі Зямлёй кайзера Вільгельма І. Брытанская частка потым была аддадзена Аўстраліі ў 1906 годзе, а нямецкая пасля Першай сусветнай вайны стала аўстралійскім мандатам Лігі Нацый.
Другая сусветная вайна
Падчас Другой сусветнай вайны востраў быў акупаваны Японіяй. Адрынутыя зверствамі японскай ваеншчыны папуасы дапамагалі сілам саюзнікаў як маглі, транспартуючы рыштунак і параненых праз увесь востраў. Пасля вайны Інданезія, якая стала незалежнай у 1949 годзе, выказала прэтэнзіі на заходнюю частку Новай Гвінеі, якая, аднак, засталася пад адміністрацыяй Нідэрландаў.
Незалежнасць
З 1957 Нідэрланды і Аўстралія пачалі будаваць планы па наданні незалежнасці аб’яднанай Новай Гвінеі. У 1961 у заходняй частцы былі праведзеныя выбары і створаны парламент. Не жадаючы такога палітычнага развіцця, Інданезія ў адказ на гэта ўвяла свае войскі і абвясціла аб далучэнні заходняй паловы вострава да Інданезіі. Пасля гэтага пачаліся масавыя дэпартацыі папуаскага насельніцтва, на месца якога рушылі перасяленцы з Явы. Мяркуецца, што ў выніку «этнічнай чысткі» заходняй Новай Гвінеі да сённяшняга дня загінула каля 300 тысяч папуасаў. У 1975 ва ўсходняй частцы Аўстралія дала незалежнасць дзяржаве Папуа-Новая Гвінея.
Алена Юр’еўна Пятрова
Алена Юр'еўна Пятрова (Олена Юріївна Петрова;; нар., , Удмурцкая АССР) — украінская біятланістка, сярэбраны прызёр Алімпійскіх гульняў 1998 года ў індывідуальнай гонцы, 10-кратны прызёр Еўропы 2004 гады.
Біяграфія
З 1987 года займалася лыжамі, а ў 1989 годзе перайшла ў біятлон. У гэтым жа годзе Пятрова выйграе чэмпіянат СССР сярод юніёраў. Пасля распаду СССР яна з'яжджае ва Украіну, дзе, выйграўшы два нацыянальныя першынствы, трапляе ў склад асноўнай зборнай гэтай краіны.
Дэбютавала ў Кубку свету ў сезоне 1992/1993. Сапраўдным поспехам можна назваць выступленне Пятровай на Чэмпіянаце свету 1996 года ў Рупольдынгу, дзе яна заваявала тры медалі, а па выніках сезона заняла сёмае месца ў агульным заліку Кубка свету. У 1997 годзе Пятрова заваёўвае яшчэ адзін медаль Чэмпіянату свету, а на Зімовых Алімпійскіх гульнях 1998 года ў Нагана яна трапляе на подыум у індывідуальнай гонцы. Чатырохразовая віцэ-чэмпіёнка свету заўсёды адрознівалася добрай стральбой. Менавіта таму яе шануюць як добрага каманднага байца, незаменнага ў эстафетных спаборніцтвах.
Пасля завяршэння спартыўнай кар'еры стала функцыянерам НАК Украіны, і з'яўляецца кіраўніком Сумскага рэгіянальнага аддзялення.
Мажэйкава
Мажэ́йкава (, Можейково, да 2002 — Малое Мажэйкава ) — аграгарадок у Лідскім раёне Гродзенскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Мажэйкаўскага сельсавета.
Гісторыя
Каля 1826 г. маёнтак Малое Мажэйкава атрымаў у спадчыну ад бацькі Рамуальд Кастравіцкі. Ён меў адзіную дачку Казіміру (нар. 1830). Пасля смерці бацькі ў пятнаццаць год яна становіцца ўладальніцай маёмасці. У дваццаць год пабралася шлюбам з Аляксандрам Канстанцінам Брахоцкім (1819—1886). Шлюб доўжыўся нядоўга, Казіміра памерла ў 1852 годзе. У спадчыну ад жонкі муж атрымаў толькі частку Малога Мажэйкава, пра другую частку ён дамовіўся са сваякамі Казіміры, выплаціўшы ім грошы.
Да 1868 года Малое Мажэйкава належала шляхецкаму роду Ромераў. Эмілія Ромер атрымала ў спадчыну Малое Мажэйкава, пасля таго, як выйшла замуж за Рамуальда Кастравіцкага. Іх дачка Казіміра выйшла замуж за Аляксандру Брахоцкаму гербу Праўдзіц і атрымала маёнтак у пасаг. Апошнім гаспадаром сядзібы ў быў народжаны тут ў 1895 годзе Андрэй Брахоцкі — унук Аляксандра. У 1931 годзе становіцца гаспадаром Малога Мажэйкава. Актыўна ўдзельнічаў у грамадскім жыцці Лідчыны і матэрыяльна дапамагаў Віленскаму таварыству сяброў навукі.
Комиксы
«Комиксы» (Коміксы) — зборнік рэміксаў беларускага рок-гурта «Neuro Dubel», які быў выдадзены ў 2003 годзе.
Алендскі
Алендскі (Olędzki) — польскае прозвішча.
Айнабулак (аульная акруга Балкантау)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 336 чалавек (177 мужчын і 159 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 278 чалавек (149 мужчын і 129 жанчын).
Рыгор Мацвеевіч Ціханаў
Біяграфія
Нарадзіўся 10 красавіка 1912 года ў вёсцы Князева цяпер Рузаеўскага раёна Какчэтаўскай вобласці Казахстана ў сялянскай сям'і. Рускі. Член ВКП(б) з 1940 года. Скончыў 7 класаў. Працаваў машыністам паравоза на Паўднёва-Уральскай чыгунцы.
У Чырвонай Арміі ў 1934-1938 гадах і з 1940 года. Удзельнік савецка-фінскай вайны 1939-1940 гадоў. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны з чэрвеня 1941 года. У 1942 годзе скончыў курсы малодшых лейтэнантаў.
Камандзір 3-га сабельного эскадрону 62-га гвардзейскага кавалерыйскага палка гвардыі лейтэнант Рыгор Ціханаў 19 верасня 1943 года фарсіраваў раку Сноў, штурмам авалодаў паўночнай ускраінай вёскі Клачкова Чарнігаўскай вобласці Украіны, знішчыў да сарака салдатаў.
21 верасня афіцэр-кавалерыст, з даручаным яму эскадронам, уварваўся ў саўгас «1 Мая», дзе было знішчана і паранена да сотні гітлераўскіх салдатаў і афіцэраў. Блізу вёскі Івашоўка 3-й эскадрон лейтэнанта Ціханава быў атакаваны шасцю варожымі танкамі «Тыгр» і пяхотай. Гвардзейцы-кавалерысты адбілі атаку праціўніка.
28 верасня 1943 года гвардыі лейтэнант Рыгор Ціханаў вызначыўся ў раёне вёскі Ніўкі Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Яго эскадрон пад агнём праціўніка на падручных сродках пераправіўся праз раку Дняпро, захапіў плацдарм, затым уварваўся ў Ніўкі.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 15 студзеня 1944 года за ўзорнае выкананне баявога задання камандавання ў барацьбе з нямецка-фашысцкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераізм гвардыі лейтэнанту Ціханаву Рыгору Мацвеевічу прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.
Менш чым праз месяц пасля прысваення звання Героя, 13 лютага 1944 г., загінуў у адным з баёў. Пахаваны ў беларускім горадзе Мазыр.
Узнагароджаны ордэнам Леніна, ордэнамі Аляксандра Неўскага, Чырвонай Зоркі.
На кургане Славы Мазыра, у памяць пра Героя, ўстаноўлена мемарыяльная пліта. Імя Г. М. Ціханава высечана залатымі літарамі на мемарыяльных дошках разам з імёнамі ўсіх 78-і Герояў Савецкага Саюза 112-й Башкірскай кавалерыйскай дывізіі, устаноўленых у Нацыянальным музеі Рэспублікі Башкартастан і ў Музеі 112-й Башкірскай кавалерыйскай дывізіі.
Спасылкі
Рыгор Мацвеевіч Ціханаў. Сайт «Героі краіны». Праверана 8 чэрвеня 2014.
Гарадзішча (Бярэзінскі раён)
Гарадзі́шча (, Городище) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Багушэвіцкага сельсавета.
Да 21 снежня 2007 года вёска ўваходзіла ў склад Якшыцкага сельсавета.
Спіс газет Беларусі
Ніжэй прыведзены спіс газет, якія выдаюцца ў Беларусі.
Алеха Карпенцьер
Алеха Карпенцьер (Alejo Carpentier y Valmont;, — , ) — кубінскі пісьменнік, журналіст, музыкант і музыказнаўца.
Джордж К’юкар
Джордж Д’юі К’юкар ці Джордж Цукор (George Dewey Cukor; 7 ліпеня 1899 — 24 студзеня 1983) — амерыканскі кінарэжысёр і сцэнарыст, многія з фільмаў якога — «Абед у восем», «Філадэльфійская гісторыя», «Газавае святло», «Рабро Адама» «Мая цудоўная лэдзі» (1964, прэмія «Оскар» за лепшую рэжысуру) — увайшлі ў залаты фонд Галівуду.
Ракяцішке
Ракяці́шке (Reketiškė) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Міелагенайскай сянюніі. Размешчана за 8 км ад Цэйкінея. Насельніцтва 8 чал. (2001 г.).
Прэдыкатывы
Прэдыкатывы (сустракаюцца іншыя назвы: прэдыкатыўныя прыслоўі, безасабова-прэдыкатыўныя словы, словы катэгорыі стану) — лексіка-граматычны клас знамянальных слоў, якія маюць значэнні стану ці ацэнкі і выконваюць ролю адзінага галоўнага члена ці яго асноўнага кампанента ў безасабовых сказах: Пара было ехаць; Вас немагчыма зразумець; На душы было светла.
Сама назва гэтага класа слоў яшчэ канчаткова не замацавалася ў граматычнай традыцыі. Доўгі час прэдыкатывы асобна, як клас слоў, не разглядаліся, яны аб’ядноўваліся ў адзін клас з прыслоўямі. Сапраўды, прыслоўі і прэдыкатывы маюць шмат агульнага: і тыя, і другія словы — нескланяльныя і неспрагальныя; якасныя прыслоўі і падобныя да іх па форме прэдыкатывы маюць формы ступеняў параўнання; і прыслоўі, і прэдыкатывы — словы вытворныя. Аднак на фоне агульнага ў гэтых класах слоў даволі ярка выступаюць рысы, якія іх адрозніваюць. Прыслоўе — звычайна залежны кампанент словазлучэння, даданы член сказа. Прэдыкатыў — галоўны кампанент словазлучэння і амаль заўсёды адзіны галоўны член безасабовага сказа. Не супадаюць прыслоўі і прэдыкатывы і ў лексічным аб’ёме.
У адпаведнасці з лексічным значэннем сярод прэдыкатываў можна вылучыць некалькі груп. Яны могуць абазначаць: стан прыроды, стан асяроддзя, абставіны, фізічны стан жывых істот, псіхічны стан чалавека (цёмна, цёпла, светла, чыста, прыгожа, няўтульна, прыемна, смешна, сумна, боязна і інш.); аб’ектыўную ці суб’ектыўную ацэнку якога-небудзь стану або становішча (глыбока, лёгка, далёка, высока, вузка, рана, пара, шкада і інш.: Нам далёка да дому); меру чаго-небудзь (мала, многа, досыць, шмат, даволі і інш.: Мне і гэтага даволі); ацэнку чаго-небудзь з маральна-этычнага боку (сорам, грэх, смех, смехата, ганьба і інш.: Грэх казаць такое); мадальную ацэнку чаго-небудзь (трэба, нельга, можна, немагчыма і інш.: Трэба змагацца за мір); мадальна-валявыя імпульсы (лянота, ахвота, неахвота і інш.: Ахвота вам з імі звязвацца!); зрокавыя і слыхавыя ўспрыняцці (відаць, чуваць: 3 вышьші было добра відаць, як на луг апускаўся туман).
Ужыванне прэдыкатываў у ролі галоўнага члена безасабовага сказа абумовіла неабходнасць іх спалучэння са звязкамі (быць, стаць, станавіцца, здавацца і падобнае), таму што толькі дзякуючы звязкам можна выразіць абавязковыя ў любым сказе сінтаксічныя значэнні часу і ладу. Адсутнасць звязкі пры прэдыкатыве ў безасабовым сказе — паказальнік сінтаксічнага цяперашняга часу.
Тыя прэдыкатывы, якія аманімічныя прыслоўям на -а, могуць мець формы звычайнай і вышэйшай ступені параўнання. Адрозніць прэдыкатывы ў сказе ад вонкава падобных да іх прыметнікаў ці прыслоўяў у форме кампаратыва можна толькі па сінтаксічнай функцыі: На дварэ стала цяплей (цяплей — прэдыкатыў); Цётка сёння цяплей павіталася з дзядзькам (цяплей — прыслоўе).
Клас прэдыкатываў папаўняецца пераважна за кошт пераходу слоў з іншых часцін мовы. Невялікая колькасць слоў-прэдыкатываў ужо страціла непасрэдную словаўтваральную суадноснасць з тымі часцінамі мовы, ад якіх яны некалі ўтварыліся. Гэта т.зв. невытворныя прэдыкатывы: нельга, можна, трэба, сорамна, боязна і некаторыя іншыя. Пераважная ж большасць прэдыкатываў захоўвае жывую словаўтваральную сувязь з прыметнікамі, прыслоўямі, назоўнікамі і дзеясловамі. Так, з якаснымі прыметнікамі звязана паходжанне вялікай колькасці прэдыкатываў на -а (цёпла, горача, суха, мокра, змрочна, сцішна, сумна, смешна, весела і інш.). 3 прыметнікамі іх звязвае падабенства асноўнага прамога значэння (параўнайце: Дзень быў цёплы — На дварэ цёпла). Аманімічнае прыслоўе звязана не з прамым значэннем зыходнага прыметніка цёплы, а з яго пераносным значэннем (цёпла павітацца, цёпла сустрэць). Такія семантычныя адносіны прэдыкатываў і прыслоўяў з зыходнымі прыметнікамі паказваюць, што нельга сцвярджаць, быццам бы ўсе прэдыкатывы на -а паходзяць ад прыслоўяў ці наогул з’яўляюцца не чым іншым, як прыслоўямі. Асобныя ж прэдыкатывы (немагчыма, неабходна, вусцішна) наогул не маюць аманімічных прыслоўяў, а звязаны непасрэдна з прыметнікамі.
Палава-кані
Палава-кані (palawa kani) — праект аднаўлення мовы тасманійскіх абарыгенаў на аснове захаваных нешматлікіх дадзеных аб тасманійскіх мовах, якія існавалі ў мінулым. Уяўляе з сабе ізалюючую мову з парадкам словаў SVO.
Прэдыкатывы
Разам з тым асобныя прэдыкатывы захоўваюць сувязь з прыслоўямі. Можна меркаваць, што прэдыкатывы рана, позна, далёка, блізка, мала, многа, дастаткова, недастаткова, а таксама досыць, даволі вядуць сваё паходжанне ад прыслоўяў. Адметнай марфалагічнай адзнакай, якая адрознівае гэтыя прэдыкатывы ад прыслоўяў, трэба лічыць аслабленне здольнасці ўтвараць форму кампаратыва: амонімы-прыслоўі на -а ў форме вышэйшай ступені параўнання — гэта норма, а амонімы-прэдыкатывы сярод пералічаных слоў — рэдкасць або адхіленне ад нормы. Напрыклад, можна сказаць: Было яшчэ рана, але нельга: Было яшчэ раней.
Нарэшце, прэдыкатывы відаць, чуваць суадносяцца з формай інфінітыва. (У гутарковай мове варыянтам прэдыкатыва чуваць з’яўляецца чуць. У К. Чорнага: Яго хаду стала чуць.) Словы відаць, чуваць у беларускай мове могуць ужывацца і як сінонімы дзеепрыметнікаў відзён (-дна, -дно, -дны), чуцён (-тна, -тно, -тны). Такія словы таксама спалучаюцца са звязкай, але яны ўжываюцца як кампанент састаўнога іменнага выказніка двухсастаўнога сказа і прэдыкатывамі не з’яўляюцца (Здалёк відаць былі людзі; Чуваць сталі крокі).
Нот (міфалогія)
Нот (Νότος) — у старажытнагрэчаскай міфалогіі бог паўднёвага (гарачага) вятра, званы «хуткім», прыносіў туманы і дажджы. Сын бога зорнага неба Астрэя і багіні світанку Эас, брат Зефіра, Эўра, і Барэя.
Гесіёд зваў яго «жудасным», за яго высокую тэмпературу. Быў згаданы ў «Іліядзе» і «Адысеі». Ноту прысвечаны адзін з арфічных гімнаў. Нота прысылаў тытан Геліяс.
Нот звычайна малюецца ў выглядзе крылатага бажаства, як правіла, пад праліўным дажджом.
Аксана Мікалаеўна Цыгулёва
Аксана Мікалаеўна Цігулёва (нар. года, Мікалаеў) — украінская спартсменка, якая спецыялізавалася ў скачках на батуце, прызёр Алімпійскіх гульняў 2000 года. Заслужаны майстар спорту Украіны.
Біяграфія
Пачала займацца скачкамі на батуце з пяці гадоў. З 14 гадоў паспяхова выступала на першынствах Украіны і міжнародных спаборніцтвах рознага ўзроўню.
Выпускніца Інстытута фізічнага выхавання і спорту Нацыянальнага педагагічнага ўніверсітэта імя М. П. Драгаманава.
Чатырохразовая чэмпіёнка Савецкага Саюза. Аксана Цыгулёва — чэмпіёнка Еўропы (1993), чэмпіёнка свету (1996, 1999), чэмпіёнка Сусветных гульняў (1997), уладальніца Кубка свету (1999), сярэбраны прызёр XXVII летніх Алімпійскіх гульняў у Сіднеі (2000). Таксама разам з Аленай Маўчан прымала ўдзел у паказальных выступах на гала-канцэрце на Гульнях. Усе гэтыя гады з ёй працавалі заслужаныя трэнеры Украіны Л. М. Горжы і В. М. Горжы. За свае спартыўныя поспехі ўзнагароджана ордэнам княгіні Вольгі 3 ступені.
У 2004 годзе Цыгулёва прыняла ўдзел у эстафеце алімпійскага агню перад Гульнямі ў Афінах.
Цігулёва замужам, пазнаёмілася з мужам у 2002 годзе ў ЗША, а ў наступным годзе ў пары нарадзіўся сын Багдан.
Спіс вуліц Докшыцаў
У гэтым спісе прыведзены бульвары, вуліцы, завулкі, паркі, плошчы, праезды, праспекты, спускі, тупікі, шасэ г. Докшыцы
Падліпкі (Ельнінскі раён)
Падліпкі (Подли́пки) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Паклёп
Паклёп — ганебная інфармацыя або распаўсюд заведама ілжывых звестак, якія ганьбяць гонар і годнасць іншай асобы або падрываюць яе рэпутацыю.
За даказаны факт паклёпу ідзе грамадзянская адказнасць. Таксама яна можа быць прызнана крымінальна каральным дзеяннем ў многіх краінах свету (у тым ліку і ў Рэспубліцы Беларусь).
Крымінальная адказнасць ў адпаведнасці з крымінальным правам Рэспублікі Беларусь
У адпаведнасці з арт.188 КК РБ:
Раашыа
Раашыа (Roascio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 84 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 14 чал./км². Займае плошчу 6 км². Паштовы індэкс — 12073. Тэлефонны код — 0174.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Мюнхенская гарадская электрычка
Мюнхенская гарадская электрычка (S-Bahn München) — прыгарадна-гарадскія цягнікі (S-Bahn), аснова грамадскага транспарту ў Мюнхене нароўні з метро. Абслугоўваецца кампаніяй DB Regio (Баварыя) і каардынуецца кампаніяй «Мюнхенскі транспартны і тарыфны саюз» (MVV).
Сістэма была адкрыта да летніх Алімпійскіх гульняў у 1972 годзе. Была створана з некалькіх прыгарадных чыгунак, якія электрыфікаваліся і злучаліся тунэлем пад цэнтрам горада ад галоўнага да ўсходняга вакзала.
У 2001 годзе яна была вылучана як Таварыства з абмежаванай адказнасцю ў межах канцэрна DB, але 1 лістапада 2005 года далучана зноў да DB Regio.
NGC 4779
NGC 4779 (іншыя абазначэнні — UGC 8022, MCG 2-33-34, MK 781, ZWG 71.68, IRAS12513+0958, PGC 43837) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Нешта накшталт татуіроўкі
«Не́шта накшта́лт татуіро́ўкі» — беларускі дакументальны кароткаметражны фільм рэжысёра Максіма Шведа, зняты на тэлеканале «Белсат» пры падтрымцы «Мастерская социального кино» ў 2017 годзе.
Сюжэт
Захару Тарасевічу было восем, калі ягоную сям’ю прыгналі ў лагер смерці Аўшвіц-Біркенаў. Ён добра памятае доктара Менгэле, які ставіў над ім і ягонымі сёстрамі медычныя эксперыменты. У лагеры загінула ўся сям’я героя стужкі, апрача бацькі, які тады быў у партызанах.
Яльмар Рысер-Ларсен
Яльмар Рысер-Ларсен (Hjalmar Riiser-Larsen, 7 чэрвеня 1890 — 3 чэрвеня 1965) — нарвежскі авіятар і палярны даследчык, адзін са стваральнікаў сучасных ВПС Нарвегіі.
Біяграфія
Яльмар Рысер-Ларсен нарадзіўся ў Осла, ва ўзросце 19 гадоў ён паступіў у Ваенна-марскую акадэмію ў Бергене, якую скончыў у афіцэрскім званні. З 1915 года ён служыў на ваенна-марскім флоце, у Першай сусветнай вайне ўдзелу не прымаў, бо Нарвегія абвясціла аб сваім нейтралітэце. Пасля вайны Рысер-Ларсен быў прызначаны кіраўніком прадпрыемства па будаўніцтву самалётаў для марской авіяцыі, праз два гады яго змяніў на гэтай пасадзе іншы афіцэр. Рысер-Ларсен у 1921 годзе здаў экзамены на ліцэнзію пілота і перайшоў на працу ў ваеннае міністэрства, адначасова час ад часу выконваючы камерцыйныя рэйсы.
Ушанаванне памяці
У яго гонара названа мора Рысер-Ларсена ля берагоў Антарктыды.
Эўр (міфалогія)
Эўр (Euros) — у старажытнагрэчаскай міфалогіі — ранішні вецер, брат Барэя, Зефіра і Нота, спачатку ўсходні, пасля паўднёва-ўсходні вецер, што дзьме падчас зімовага павароту сонца. Эўр, разам з Нотам і Зефірам часта выклікае буры, наносячы шкоду караблям
Апісанне бур у антычнай літаратуры (Гамер, Вергілій, Мусей) часта выкарыстоўвае матыў барацьбы Эўра з іншымі вятрамі, напрыклад. У Вергілія замест сучаснай метафары «хутчэй вятры», часта выкарыстоўваецца «хутчэй за Эўра»
Ювенал перадае падданне пра тое, што цар Ксеркс I пасля паражэння пры Саламіне загадаў высекчы Эўра
Алег Аляксандравіч Радушка
Алег Аляксандравіч Радушка (нар., г. Пінск) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.
Клубная кар’ера
Выхаванец ДЮСШАР № 3 гарады Пінска.
За гродзенскі «Нёман» выступаў на працягу дзевяці сезонаў у 1996 па 2004 год.
З 2005 года на трэнерскай працы ў гродзенскім клубе. З 21 ліпеня 2008 года выконваў абавязкі галоўнага трэнера гродзенскай каманды, а са студзеня 2009 года стаў галоўным трэнерам.
Марбургскі ўніверсітэт
Марбургскі ўніверсітэт імя Філіпа (Philipps-Universität Marburg), універсітэт Марбурга — першы пратэстанцкі ўніверсітэт Германіі; заснаваны ў 1527 гесэнскім ландграфам Філіпам Вялікадушным у Марбургу.
Пра ўніверсітэт
Марбургскі ўніверсітэт разам з Гайдэльбергскім, Гётынгенскім, Цюбінгенскім і Фрайбургскім адносіцца да ліку гістарычных германскіх універсітэтаў, што сфармавалі на працягу многіх стагоддзяў Германію як агульнаеўрапейскі цэнтр навукі і асветы.
Марбургскі ўніверсітэт узнік як галоўны нямецкі пратэстанцкі ўніверсітэт. Вядомы сваімі даўнімі традыцыямі непрымання абскурантызма.
Сцяг Вялікабрытаніі
Сцяг Вялікабрытаніі (Union Jack — Юніен Джэк) уяўляе сабой спалучэнне тэрытарыяльных сцягоў манархіі: Англійскага (святога Патрыка) і Шатландскага (святога Андрэя Першазванага). На сцягу Уэльса выяўлены дракон.
Гісторыя
Сцяг Вялікабрытаніі вядзе сваю гісторыю з 1603 года, калі кароль Шатландыі Якаў VI успадкаваў пасад Англіі і стаў англійскім каралём пад імем Якава I. Пры гэтым саюз паміж Англіяй і Шатландыяй насіў характар асабістай уніі, і яны заставаліся незалежнымі дзяржавамі. 12 красавіка 1606 года быў зацверджаны новы сцяг саюза дзяржаў: на шатландскі сцяг святога Андрэя (белы касы крыж на сінім фоне) быў накладзены англійскі сцяг святога Георга (чырвоны крыж на белым фоне).
Пасля прыняцця ў 1707 годзе Акту аб Уніі, які аб’яднаў абодва каралеўствы ў адзінае Каралеўства Вялікабрытаніі, аб’яднаны сцяг стаў сцягам новай дзяржавы.
У 1801 годзе з прыняццем Акту аб аб’яднанні Вялікабрытаніі і Ірландыі было ўтворанае Злучанае каралеўства Вялікабрытаніі і Ірландыі. Да сцяга, які існаваў да гэтага, быў дададзены знак Ірландыі — крыж святога Патрыка. Пры гэтым белы шатландскі і чырвоны ірландскі крыж перасякаюцца вызначаным чынам. У такім выглядзе сцяг Вялікабрытаніі і дайшоў да нашых дзён. Варта адзначыць, што сіні колер сучаснага шатландскага сцяга святлей сіняга колеру, выкарыстоўванага ў «Юніён Джэку».
Дзік у Беларусі
Дзік для Беларусі — абарыгенны від сысуноў, прадстаўнік беларускай фаўны.
У Беларусі жыве кабан падвіду. Раней апісаны з Налібоцкай пушчы, у цяперашні час разглядаюцца ў якасці сіноніма вышэй згаданай формы.
Гістарычныя звесткі
Гістарычна быў распаўсюджаны ў Беларусі па ўсёй тэрыторыі.
З 1927 па 1939 год кабан засяляў большасць лясных угоддзяў Беларусі. Ён часцей і ў большай колькасці сустракаўся ў паўднёва-заходняй частцы рэспублікі. Да канца 70-х — пачатку 80-х гадоў прасторавая структура папуляцыі кабана цалкам змянілася і на паўночным усходзе яго шчыльнасць ў 3,9 разы, а на паўднёвым усходзе — у 1,6 разы стала вышэй, чым на паўднёвым захадзе Беларусі.
У 1967 годзе ў Беларусі налічвалася 5,4 тысяч дзікоў. Да 1973 года колькасць узрасла да 33,5 тысяч асобін. У наступныя гады назіралася паступовае зніжэнне колькасці звера. У 1981 годзе ўлічылі каля 24 тысяч дзікоў. У 90-я гады захавалася падвышаная шчыльнасць кабана ў паўночнай і ўсходняй частках рэспублікі. Найбольшая шчыльнасць (сярэдняя па раёнах) адзначана ў Віцебскай вобласці — 5,16 асобін/1000 га лясных угоддзяў, далей па ступені змяншэння ідуць Магілёўская (4,21), Гомельская (3,96), Гродзенская (3,42), Брэсцкая (3,23) і Мінская (2,99) вобласці. Да 1991 года колькасць жывёл павялічылася да 39,3 тысяч. У далейшым на працягу 5 гадоў назіраўся ўстойлівы спад колькасці да 22,2 тысяч асобін. У 1995 годзе ў паляўнічых гаспадарках Беларусі насяляла 24,89 тысяч галоў дзіка. Да 2002 года пагалоўе павялічылася да 35,011. У запаведніках і нацыянальных парках у 2002 годзе налічвалася яшчэ 3659 кабаноў.
Сучасная папуляцыя
У Беларусі ў 2013 годзе ў сувязі з небяспекай афрыканскай чумы свіней было прынята рашэнне аб памяншэнні колькасці дзікоў, якое перарасло ў адабранне гэтага віду з беларускай прыроды. Афіцыйна канфіскацыя адмаўляецца, бо вельмі нагадвае «» узору 1958 года. Аднак калі ў 2013 годзе ў Беларусі налічвалася 80,4 тысяч дзікоў, якія жылі ў паляўнічых угоддзях, то ўжо ў 2014 толькі 8,6 тыс. Дадзеныя пра 2015 год замоўчваюцца і прыводзіцца ўсё тая ж леташняя лічба.
Можна сцвярджаць, што на дадзены момант папуляцыя дзіка па-варварску знішчана практычна на ўсёй тэрыторыі Беларусі і гэта на фоне пераканаўчых сцверджанняў вучоных, што эфектыўнасць дэпапуляцыі дзіка як меры барацьбы з АЧС сумніўная, а ажыццяўляць яе мэтазгодна толькі ў межах 5-10-кіламетровай зоны вакол агмяню заражэння
Утрыманне ў няволі
У Беларусі дзікі жывуць у Гродзенскім, Віцебскім, Жлобінскім і Мінскім заапарках , у Магілёўскім заасадзе.
Біялогія
Месцы пражывання кабаноў у Беларусі розныя. На Палессі яны жывуць у дубова-грабавых, хваёва-дубовых лясах, часта наведваюць алешнікі і густыя зараснікі хваёвых маладнякоў, радзей бываюць у саспелых хваёвых лясах. У паўночнай частцы рэспублікі асноўнымі стацыямі кабаноў з’яўляюцца змешаныя саспелыя насаджэнні, асабліва з дамешкам дуба, густыя хваёвыя і яловыя маладнякі, алешнікі. У Бярэзінскім запаведніку кабаны жывуць у ялова-шыракалістых лясах, перасечаных палянамі, вясной і летам прытрымліваюцца алешнікаў.
У Белавежскай пушчы стацыі кабаноў з’яўляюцца саспелыя змешаныя (хваёва-ялова-дубовыя) насаджэнні, густы сасновы маладняк з прымешкай маладых елак, алешнікі і груды (грабава-дубова-ясеневыя саспелыя насаджэнні), альховыя-Ясенева насаджэнні, дубровы і бары. Іншыя стацыі — лугі, балоты і высечкі ў жыцці кабаноў маюць меншае значэнне.
Ахова
Аб’ект палявання.
Бесаба (Карагандзінская вобласць)
Бесаба — сяло ў Каркаралінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Бесабінскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 73 км на захад ад раённага цэнтра, горада Каркаралінска. Код КАТА — 354847100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1302 чалавекі (697 мужчын і 605 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1062 чалавекі (552 мужчыны і 510 жанчын).
Канструктарскае бюро
Канструктарскае бюро (КБ) — абазначэнне савецкіх часоў для галіновых арганізацый, якія займаліся распрацоўкай новай тэхнікі.
ОКБ або КБ мела нумар, ведамасную прыналежнасць і, часам, найменне.
У цяперашні час канструктарскія бюро ўяўляюць сабой камерцыйную арганізацыю, падрадчыка (аутсорсер), якая займаецца распрацоўкай інжынернага праекта.
Піскунова
Піскунова — прозвішча і тапонім.
Томас Чэк
Томас Роберт Чэк (Thomas Robert Cech; нар., Чыкага, ЗША) — амерыканскі хімік, які падзяліў Нобелеўскую прэмію па хіміі ў 1989 годзе з Сіднеям Олтменам за адкрыццё каталітычных уласцівасцяў РНК. Чэк выявіў, што РНК сама можа разрэзаць ніткі РНК, што сведчыць аб тым, што жыццё магло пачынацца з малекул РНК. Ён таксама вывучаў целамеры, і яго лабараторыя выявіла фермент TERT (зваротная транскрыптаза целамеразы), які з’яўляецца часткай працэсу аднаўлення тэламераў пасля таго, як яны скарачаюцца падчас дзялення клетак. Будучы прэзідэнтам Медыцынскага інстытута Говарда Х’юза, ён спрыяў навуковай адукацыі, а таксама выкладае курс хіміі ва Універсітэце Каларада.
Ранняе жыццё і кар’ера
Чэк нарадзіўся ў сям’і чэшскага паходжання (яго дзед быў чэхам, іншыя бабулі і дзядулі былі амерыканцамі ў першым пакаленні) у Чыкага, ён вырас у Аява-Сіці, штат Аява. У малодшай школе ён пастукаў у дзверы прафесараў геалогіі Універсітэта Аёвы і папрасіў іх абмеркаваць крыштальныя структуры, метэарыты і закамянеласці.
Нацыянальны навуковец Чэк паступіў у каледж Грынэл у 1966 годзе. Там ён вывучаў Адысею Гамера, Інферна Дантэ, канстытуцыйную гісторыю і хімію. Ён ажаніўся са сваёй партнёркай па лабараторыі арганічнай хіміі Кэрал Лін Марцінсан. Атрымаў ступень бакалаўра ў 1970 годзе У 1975 годзе Чэк атрымаў ступень доктара філасофіі па хіміі ў Каліфарнійскім універсітэце ў Берклі і ў тым жа годзе паступіў у дактарантуру ў Масачусецкі тэхналагічны інстытут. У 1978 годзе ён атрымаў сваю першую пасаду выкладчыка ва Універсітэце Каларада, дзе ён чытаў студэнтам бакалаўрыяту лекцыі па хіміі і біяхіміі, дзе ён дагэтуль застаецца на факультэце, у цяперашні час у якасці заслужанага прафесара на кафедры біяхіміі. У 2000 годзе Чэк змяніў Пурнела Чапіна на пасадзе прэзідэнта Медыцынскага інстытута Говарда Х’юза ў Мэрылендзе. Ён таксама працягваў кіраваць сваёй біяхімічнай лабараторыяй ва Універсітэце Каларада ў Боулдэры. 1 красавіка 2008 года Чэк абвясціў, што сыдзе з пасады прэзідэнта Інстытута, каб вярнуцца да выкладання і навуковых даследаванняў вясной 2009 года. Вярнуўшыся ў Боулдэр, Чэк стаў першым выканаўчым дырэктарам Інстытута BioFrontiers, пасаду, якую ён займаў да 2020 года. Ён таксама выкладаў першакурснікам агульную хімію.
Даследаванне
Другая вобласць даследаванняў Чэка — целамеры, структура, якая абараняе канцы храмасом. Целамеры кароцяцца з кожным дубляваннем ДНК і павінны падаўжацца зноў. Ён вывучае целамеразу, фермент, які капіюе целамерныя паслядоўнасці і падаўжае іх. Субадзінкі бялку актыўнага цэнтра целамеразы ўключаюць новы клас зваротных транскрыптаз, ферментаў, якія раней лічылі абмежаванымі толькі вірусамі і элементамі, што транспануюцца. Тэламераза актывуецца ў 90 % выпадкаў раку чалавека. Такім чынам, прэпарат, які інгібіруе яго актыўнасць, можа быць карысным пры лячэнні рака.
Узнагароды
Праца Чэка была адзначана ўматлікімі ўзнагародамі і прэміямі, у тым ліку:
У 1987 годзе Чэк быў абраны ў Нацыянальную акадэмію навук ЗША а ў 1988 годзе — у Амерыканскую акадэмію мастацтваў і навук. Чэк быў абраны ў Амерыканскае філасофскае таварыства ў 2001 годзе.
Проніна (Смаленская вобласць)
Проніна (Пронино) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Альхоўка (басейн Нёмана)
Альхоўка, Атцэдка , Атцэда  — рака ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Нёман.
Даўжыня ракі 17 км. Плошча вадазбору 72 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,9 ‰. Пачынаецца з сажалак на паўднёвым захадзе ад вёскі Атцэда, упадае ў Нёман за 1 км на паўднёвы захад ад горада Стоўбцы. На працягу 3,8 км каналізаваная (выток — 1,5 км на паўночны захад ад вёскі Кучкуны). У горадзе Стоўбцы на рацэ пабудавана сажалка.
Алена Дзмітрыеўна Касцевіч
Алена Дзмітрыеўна Касцевіч (Олена Дмитрівна Костевич;, ) — украінская спартсменка, якая выступае ў стральбе з пісталета; алімпійская чэмпіёнка 2004 года, чэмпіёнка свету; заслужаны майстар спорту Украіны. Трохразовы бронзавы прызёр Алімпійскіх гульняў (2012 і 2020).
Біяграфія
Маці Алены Наталля Аляксандраўна — кандыдат эканамічных навук, дацэнт Кіеўскага Нацыянальнага ўніверсітэта тэхналогій і дызайну, а бацька Дзмітрый Леанідавіч — інжынер.
У дзяцінстве Алена займалася спартовай гімнастыкай, затым вялікім тэнісам. У стральбу, па яе ўласным прызнанні, прыйшла выпадкова: у 11 гадоў па ініцыятыве маці пайшла ў абласны спартыўна-стралковы клуб у Чарнігаве. Перавагу кулявой стральбе Касцевіч аддала праз год пасля пачатку трэніровак, калі адчула, што не паспявае сумяшчаць стральбу, тэніс і вучобу ў агульнаадукацыйнай школе № 12.
Пётр Фёдаравіч Бандарчук
Пётр Фёдаравіч Бандарчук (, в. Забараўцы,  —, Пінскі раён, Брэсцкая вобласць) — стралок 275-га стралковага палка 117-й стралковай дывізіі 69-й арміі, радавы, поўны кавалер ордэна Славы.
Біяграфія
Нарадзіўся 6 студзеня 1911 года ў вёсцы Забараўцы, Пінскага раёна, Брэсцкай вобласці. Беларус. Скончыў пачатковую сярэднюю школу, працаваў у калгасе.
У перыяд Вялікай Айчыннай вайны на фронце з 1944. Удзельнік вайны са жніўня 1944 года на пасадзе стралка 275-га стралковага палка.
Вызначыўся ў баях у пачатку студзеня 1945 года. Двое сутак адбіваў варожыя контратакі, утрымліваючы захоплены рубеж да падыхода асноўных сіл батальёна. 12 студзеня 1945 года ў баі за паўночна-заходняе прадмесце горада Познань падавіў варожую агнявую кропку, якая перашкаджала руху нашай пяхоты. 22 студзеня 1945 года ўзнагароджаны ордэнам Славы 3-й ступені.
Падчас бою 14 студзеня 1945 года за будынак у Познані скрытна прабраўся да яго і гранатамі падавіў варожую агнявую кропку. Быў цяжка паранены.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 6 лістапада 1947 года радавы Бандарчук Пётр Фёдаравіч узнагароджаны ордэнам Славы 3-й ступені. 19 жніўня 1955 года пераўзнагароджаны ордэнам Славы 1-й ступені.
У 1945 годзе П. Ф. Бандарчук дэмабілізаваны. Жыў у вёсцы Вулька Лаўская Пінскага раёна Брэсцкай вобласці. Працаваў цясляром у калгасе. Памер 15 верасня 1986 года.
Узнагароджаны ардэнамі Айчыннай вайны 1-й ступені, Славы 3-х ступеняў, медалямі.
Парадокс бульбы
Парадокс бульбы — прыклад матэматычнага разліку, вынік якога супярэчыць інтуіцыі. Гэты парадокс прадугледжвае высушванне бульбы на нязначную на першы погляд велічыню, аднак вылічваемае змяненне масы аказваецца больш інтуітыўна чаканага.
Апісанне
Парадокс фармулюецца такім чынам:
Падручнік The Universal Book of Mathematics Дэвіда Дарлінга вызначае задачу так :
У класіфікацыі парадоксаў Куайна парадокс бульбы належыць да «пэўных».
Спосаб 1
Адно з тлумачэнняў пачынае з таго, што першапачаткова маса сухога рэчыва складае 1 кг, што складае 1 % ад 100 кг. Затым задаецца пытанне: 1 кг — гэта 2 % ад колькіх кг? Для таго, каб гэтая доля стала ў два разы большай, агульная маса павінна быць у два разы меншай.
Спосаб 2
100 кг бульбы, 99 % вады (па масе), азначае 99 кг вады і 1 кг сухога астатку. Гэта суадносіны 1:99.
Калі колькасць вады паменшыцца да 98 %, сухое рэчыва складае 2 % ад масы. Суадносіны 2:98 памяншаецца да 1:49. Паколькі сухое рэчыва па-ранейшаму важыць 1 кг, вада павінна важыць 49 кг, што дае ў адказе сумарную масу 50 кг.
Томас Харт Бентан
Томас Харт Бентан (Thomas Hart Benton;, Неоша, Місуры — , Канзас-Сіці, Місуры) — амерыканскі мастак. Разам з Джонам Сцюартам Керы і Грантам Вудам — ​​адзін з галоўных прадстаўнікоў амерыканскага рыджыяналізму і муралізму.
Парадокс бульбы
Спосаб 1
Пасля выпарэння вады, астатняя агульная маса x змяшчае 1 кг чыстай бульбы і (98/100) вады. Гэта выяўляецца ў раўнанні:
Томас Харт Бентан
Жыццё і творчасць
Томас Бентан нарадзіўся ў заможнай сям’і дэпутата палаты прадстаўнікоў ЗША і адваката, дзед яго быў сенатарам ЗША (таксама Томас Харт Бентан). Дзяцінства прайшло як у Місуры, так і ў сталіцы краіны Вашынгтоне.
Парадокс бульбы
Спосаб 1
рашэнне якога дае x = 50 кг.
Спосаб 2
Маса вады ў свежай бульбе складае.
Томас Харт Бентан
Жыццё і творчасць
Насуперак планам бацькі, які спадзяваўся на палітычную кар’еру для сына, Бентан абраў жывапіс. Маці падтрымлівала яго фінансава і маральна, каб ён мог займацца мастацтвам. Юнаком ён супрацоўнічаў з мясцовай газетай Joplin American (Місуры), маляваў для яе карыкатуры і коміксы. У 1907 годзе Бентан паступіў у чыкагскі Інстытут мастацтваў, а ў 1909 годзе з’ехаў у Парыж, дзе вучыўся ў Акадэміі Жуліяна. У Парыжы Бентан пазнаёміўся з некаторымі амерыканскімі і мексіканскімі мастакамі, сярод якіх былі Дыега Рывера і Стэнтан Макдональд-Райт, прадстаўнік сінхрамізму ў жывапісе. Пад уплывам Райта ў творах Бентана таксама адчуваюцца элементы сінхрамізму.
Парадокс бульбы
Спосаб 2
Калі x — гэта маса вады, страчанай пры сушцы бульбы, то — гэта вага вады ў высушанай бульбе. Таму:
Томас Харт Бентан
Жыццё і творчасць
Пасля вучобы ў Еўропе, Бентан у 1912 годзе вярнуўся ў Нью-Ёрк. Падчас Першай сусветнай вайны ён служыў у ВМС ЗША і быў накіраваны ў Норфалк, штат Віргінія. Тут займаўся стварэннем асляпляльнага (ахоўнага) камуфляжу для амерыканскіх караблёў.
Парадокс бульбы
Спосаб 2
Раскрыццё дужак і спрашчэнне:
Томас Харт Бентан
Жыццё і творчасць
Пасля заканчэння вайны выкладаў у школе Ліга студэнтаў-мастакоў Нью-Йорка. Сярод яго вучняў у канцы 1920-х — пачатку 1930-х гадоў быў Джэксан Полак.
Парадокс бульбы
Спосаб 2
Адніманне множніка x з кожнага боку:
Томас Харт Бентан
Жыццё і творчасць
У 1922 годзе яго жонкай становіцца італьянская імігрантка Рыта П’ячэнцу, з якой ён пражыў амаль 53 гады.
Парадокс бульбы
Спосаб 2
І рашэнне:
Томас Харт Бентан
Жыццё і творчасць
У 1935 годзе Бентану было даручана стварыць серыю фрэсак для Капітолія штата Місуры ў Джэферсан-Сіці. Фрэскі пад назвай «Сацыяльная гісторыя Місуры» ўяўляюць сабой 13 панэляў са сцэнамі заснавання і гісторыі штата Місуры. Ён пасяліўся ў Канзас-сіці і заняў пасаду выкладчыка ў Мастацкім інстытуце.
Парадокс бульбы
Спосаб 2
Што дае масу страчанай вады:
І масу высушанай бульбы:
Следства
Адказ захоўваецца пры любым падваенні долі сухога рэчыва. Напрыклад, калі бульба першапачаткова змяшчае 99,999 % вады, зніжэнне працэнта да 99,998 % па-ранейшаму патрабуе памяншэння масы ўдвая.
Крупка (Бярэзінскі раён)
Кру́пка (, Крупка) — пасёлак у Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Багушэвіцкага сельсавета.
Да 21 снежня 2007 года пасёлак уваходзіў у склад Якшыцкага сельсавета.
Вяртанне (фільм, 2003)
«Вяртанне» (Возвращение) — мастацкі фільм 2003 года, першая рэжысёрская праца Андрэя Звягінцава.
Узнагароды і намінацыі
Фільм атрымаў мноства ўзнагарод па ўсім свеце:
Мядзведзіцы
Мядзведзіцы (Arctiinae) — падсямейства сямейства, часам вылучаюць у асобнае сямейства лускакрылых Arctiidae.
Апісанне
Матылькі часта з яркай і пярэстай афарбоўкай, касматыя, з тоўстым тулавам і большай часткай буйныя; дробныя віды пераважна афарбаваныя не ярка, не касматыя і з больш шырокімі крыламі. Вусікі кароткія, у самцоў часта грабеністыя; вочы голыя, ногі кароткія.
Вусені касматыя, у большасці відаў развіваюцца на травяністых раслінах — на лішайніках і пячоначніках. Большасць відаў лётае летам. На Беларусі каля 40 відаў.
NGC 4780
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Альхоўка (прыток Белай Натапы)
Альхо́ўка — рака ў Мсціслаўскім раёне Магілёўскай вобласці, правы прыток ракі Белая Натапа (басейн Дняпра). Даўжыня 9 км. Пачынаецца за 1 км на паўднёвы захад ад вёскі Залессе, вусце за 1 км на паўночны захад ад вёскі Клін. У ніжнім цячэнні 4 км рэчышча каналізаваныя. Каля вёскі Шэйкі плаціна і сажалка.
Карашакы (Карагандзінская вобласць)
Карашакы — сяло ў Каркаралінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Бесабінскай сельскай акругі. Код КАТА — 354847300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 188 чалавек (97 мужчын і 91 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 97 чалавек (48 мужчын і 49 жанчын).
Універсітэт Фрайбурга
Універсітэт Фрайбурга (Albert-Ludwigs-Universität Freiburg) — адзін з самых старых універсітэтаў Германіі.
Заснаваны ў Фрайбургу 21 верасня 1457 эрцгерцагам Аўстрыі Альбрэхтам VI. Ва ўніверсітэце праходзяць навучанне каля 21000 студэнтаў.
Факультэты
З 2002 года ва ўніверсітэце існуюць 11 факультэтаў:
Мора Роса
Мора Роса — ускраіннае мора ціхаакіянскага сектара Паўднёвага акіяна, ля берагоў Зямель Вікторыі і Мэры Бэрд (Заходняя Антарктыда), паміж мысамі Адэр і Колбек (170° у. д. — 158° з. д.). Плошча 439 тыс. км², глыбіні да 2972 м. Берагі гарыстыя, моцна парэзаныя. Паўднёвая частка мора пакрыта найбуйнейшым шэльфавым ледавіком Роса, разам з ім плошча мора дасягае 960 тыс. км ². Адкрытая частка мора амаль цэлы год занятая неабсяжнымі льдамі, якія ўскрываюцца толькі ў канцы лета. Шмат айсбергаў, сустракаюцца гіганцкія — перыметрам ў дзесяткі і сотні кіламетраў. Улетку утвараецца шырокая паласа чыстай вады, якая дазваляе суднам падысці да бар'ера шэльфавага ледавіка. Сярэднегадавая тэмпература вады на паверхні ніжэй −1 °C, улетку часам павышаецца да 2 °C. Салёнасць 33,7-34,4 ‰. Плыні ўтвараюць кругазварот па гадзіннікавай стрэлцы. Прылівы паўсутачныя, да 1 м. У моры жывуць цюлень Роса, цюлень Уэдэла, цюлень-крабаед, кіты.
Адкрыта ў 1841 годзе англійскім палярным даследчыкам Дж. К. Росам і названае ў яго гонар. У 1956 годзе на паўвостраве Роса створана асноўная база антарктычных экспедыцый ЗША Мак-Мерда, у 1957 тут жа была створана новазеландская база Скот, на мысе Халет — навуковая станцыя Халет (ЗША сумесна з Новай Зеландыяй).
Адзіная такая
«Адзі́ная така́я» — беларускі дакументальны кароткаметражны фільм рэжысёра Вольгі Дашук, зняты на тэлеканале «Белсат» у 2018 годзе.
Сюжэт
Ангеліна Уэльская нарадзілася з цэрэбральным паралюшам. Яна амаль не размаўляла і не магла хадзіць. У Беларусі такія людзі звычайна пражываюць жыццё вязнямі ў сваім пакоі — сярод гора і слёзаў. Магчыма, гэта чакала б і Ангеліну, каб не ейная мама. У нейкі момант Вольга Уэльская зразумела, што яны не могуць болей так жыць. Яна захацела, каб у Ангеліны была нечуваная для чалавека ў ейным стане прафесія. З гэтага моманту ў мамы і дачкі настаў новы, не менш цяжкі этап — насуперак. Усё стала мяняцца. Ангеліна зрабілася першаю беларускаю мадэллю з дзіцячым цэрэбральным паралюшам. Яе запрасілі ўзяць удзел у найпрэстыжнейшым конкурсе «Міс свету на інвалідным вазку». Аднак, аказалася, нават гэта не тое, чаго Ангеліна хоча найбольш.
Паштовы блок
Пашто́вы блок, або па́мятны блок — у філатэліі спецыяльная форма выдання знакаў паштовай аплаты, надрукаваных на невялікім аркушы з палямі. З'яўляюцца філатэлістычным сувенірам, што не выключае магчымасці іх выкарыстоўвання ў якасці знакаў паштовай аплаты (у адрозненні ад сувенірных аркушаў).
Апісанне
Паштовыя блокі выдаюцца ў многіх краінах свету ў гонар выдатных падзей або юбілеяў. Іх мастацкае афармленне і знешні выгляд бываюць самымі разнастайнымі. Палі блока, як правіла, змяшчаюць памятныя тэксты (неслужбовага характару), малюнкі або іншае мастацкае афармленне. На блоку змяшчаюцца ад адной да, у асобных выпадках, 10—15 марак аднолькавага або рознага малюнка і наміналу, аб'яднаных адной тэмай або нагодай выпуску. Блокі бываюць рознымі па памеры і, як правіла, прамавугольнай формы. Маркі ў блоку могуць мець астраўную зубцоўку ці не мець яе. Паштовы блок з'яўляецца адзінкай уліку і прадаецца толькі цалкам, аднак маркі з яго ў большасці выпадкаў могуць выкарыстоўвацца для франкіроўкі паштовых адпраўленняў.
Паштовыя блокі, якія не маюць палёў і на якіх знак паштовай аплаты займае ўсю плошчу, часам называюць буйнафарматнымі маркамі. У шэрагу філатэлістычных каталогаў некаторыя з паштовых блокаў адносяцца да малых аркушаў. Існуе і спецыялізаваны каталог паштовых блокаў.
Нумарныя блокі
Часам на блоках друкуюцца іх унікальныя парадкавыя нумары ў накладзе канкрэтнага выпуску. У такіх выпадках кажуць, што гэта Нумарны блок. Прынята было лічыць, што гэта засцерагае ад фальсіфікацыі або наступных дадруковак. Такія блокі звычайна выпускаюцца абмежаванымі накладамі. Наяўнасць парадкавага нумара не з'яўляецца паштовай неабходнасцю, а мае выключна гандлёва-філатэлістычны характар. Нумарныя блокі выпускаюцца ў многіх краінах.
Папярэднікі
За папярэднікаў паштовых блокаў вызнаюць :
Першы блок
Прынята лічыць, што першы ў свеце паштовы блок быў выпушчаны 3 студзеня 1923 г. у Люксембургу з нагоды народзінаў 22 снежня 1922 г. прынцэсы Лізаветы. Ён уключаў адну марку з выглядам Люксембурга, які выкарыстоўваўся ў ранейшым выпуску, наміналам у 10 франкаў, быў без надпісаў на палях і меў памеры ад 78 × 59 мм да 79 × 61 мм. Па наяўных звестках, першапачаткова планавалася выпусціць паштовую марку. Аднак у тыпаграфіі, атрымаўшы друкаваную форму адной маркі замест размножанай формы для 50-марачнага аркуша, з прычыны непаразумення вырашылі надрукаваць марку на асобных мініяцюрных аркушах — па адной на кожным. І толькі ў сакавіку таго ж года гэта марка была выдадзена ў выглядзе звычайных марачных аркушаў.
24 мая 1924 г. у Бельгіі выйшаў блок з чатырох пяціфранкавых марак, якія знаходзіліся на аркушы памерам 130 × 145 мм. Блок прадаваўся ў якасці сувеніра на Міжнароднай філатэлістычнай выставе ў Бруселі.
Некаторыя незвычайныя блокі
Адзін з найбольш буйных у свеце паштовых блокаў памерам 210 × 287 мм быў выдадзены ў ГДР у 1964 г. з нагоды 15-годдзя рэспублікі. Ён складаецца з 15 марак розных малюнкаў. Найменшы ў свеце блок памерам 52 × 36 мм, з'явіўся ў Румыніі ў 1947 г. і ўяўляў паштова-дабрачынны выпуск з надбаўкай (5000 + 5000 леяў) у фонд дапамогі галадаючым. Блок змяшчаў адну неперфараваную марку і не меў клею.
Магілёўскія архібіскупы
Ніжэй прадстаўлены спіс біскупаў Магілёўскай архідыяцэзіі.
Гомельскі рамесніцкі рабочы саюз
Гомельскі рамесніцкі рабочы саюз. Дзейнічаў у Гомелі ў 1896 — 1900 гг. Склаўся пад уплывам агітацыі Гомельскай сацыял-дэмакратычнай групы на аснове цэхавых стачачных кас. З 1898 г. уваходзіў у склад Гомельскага рабочага саюз барацьбы, Гомельскага каміэта РСДРП 1898 – 1900 гг. У 1898 г. аб’ядноўваў 250, у 1899 — 430 рабочых — амаль 40% агульнай колькасці рабочых горада. Меў свой статут, складзены і выдадзены на гектографе Гомельскім камітэтам РСДРП у жніўні 1899 г. Саюз абвяшчаўся «мясцовым аддзяленнем РСДРП» і абавязваўся выконваць рашэнні агульнапартыйных з’ездаў і Гомельскага камітэта РСДРП. На камітэт ускладалася кіраўніцтва дзейнасцю саюза, распараджэнне стачачным фондам, дастаўка нелегальнай літаратуры, арганізацыя прапагандысцкіх гурткоў і сходаў.
Нюрнбергская гарадская электрычка
Нюрнбергская гарадская электрычка, Нюрнбергскі S-Bahn (S-Bahn Nürnberg) — сістэма прыгарадна-гарадскога рэйкавага транспарту (S-Bahn) у Сярэднефранконскай агламерацыі, якая размяшчаецца вакол Нюрнберга, Фюрта і Эрлангена. Сістэма заснавана ў 1987 годзе, складаецца з пяці ліній агульнай працягласцю 272 км. Плануецца будаўніцтва яшчэ адной лініі. Сістэма аплаты праезду такая ж, як на аўтобусах, трамваях, у метро.
Савасцьянава (Ельнінскі раён)
Савасцьянава (Савостья́ново) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Тжціньска-Здруй
Тжціньска-Здруй (Trzcińsko-Zdrój, Bad Schönfließ — Бад Шонфліс) — горад на захадзе Польшчы. Размешчаны за 520 км на захад ад Варшавы, за 70 км на поўдзень ад Шчэціна і за 20 км ад мяжы з Германіяй. Уваходзіць у Грыфінскі павет Заходнепаморскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Тжціньска-Здруй. Займае плошчу 2,33 км². Насельніцтва 2,4 тыс. чалавек.
Рабілантэ
Рабілантэ (Robilante) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 2356 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 98 чал./км². Займае плошчу 24 км². Паштовы індэкс — 12017. Тэлефонны код — 0171.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Donato.
Яленка
Яле́нка — рака ў Крычаўскім і Чэрыкаўскім раёнах Магілёўскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Волчас (прыток ракі Сож, басейн Дняпра).
Даўжыня ракі 15 км (6 км на тэрыторыі Крычаўскага раёна). Плошча вадазбору 41 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,7 м/км. Выток ракі знаходзіцца за 1,8 км у напрамку на захад ад вёскі Дарагая (Крычаўскі раён). Упадае ў Волчас каля былой вёскі Камаровічы, прыкладна за 2,5 км на поўнач ад вёскі Зоры (Чэрыкаўскі раён). Вадазбор у межах Аршанска-Магілёўскай раўніны. Прыток — рака Лена (злева). У вярхоўі перасыхае.
Мікалай Мікалаевіч Нікулін
Мікалай Мікалаевіч Нікулін (, с. Пагарэлка Малогскага павета Яраслаўскай губерні —, Санкт-Пецярбург) — савецкі і расійскі мастацтвазнаўца, вядучы навуковы супрацоўнік і сябра Вучонай рады Эрмітажа, спецыяліст па заходнееўрапейскаму мастацтву (Паўночнае Адраджэнне).
Біяграфія
Нарадзіўся 7 красавіка 1923 года ў сяле Пагарэлка Малогскага павета Яраслаўскай губерні. Паходзіў з сям’і карэнных расійскіх інтэлігентаў. У 1940 г. скончыў 10-гадовую школу.