cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Шыман Лігажэўскі
Шыман Лігажэўскі (Szymon Ligarzewski) (нар., Быдгашч, Польшча) — польскі гандбаліст, варатар. Выступаў за нацыянальную зборную Польшчы.
Кар’ера
Гандболам пачаў займацца ў 11 гадоў пад, першым трэнера быў Анджэй Качароўскі. У 1993 годзе выйграў юніёрскі чэмпіянат Польшчы ў складзе АЗС Быдгашч.
У 2018 годзе закончыў прафесійную кар’еру. У студзене 2023 года стаў трэнірам брамнікаў «АЗС УКВ Быдгашч».
SnatchBot
Гісторыя
Кампанія SnatchBot, якую заснавалі ў 2015 годзе Хенры Бэн Эзра і Аві Бэн Эзра, з'яўляецца адной з новых тэхналагічных кампаній у Херцлія Пітуах у Ізраілі.
У ліпені 2017 года Snatchbot была спонсарам Chatbot Summit ў Берліне, Германія. Па стане на снежань 2017 года, больш за 30 мільёнаў карыстальнікаў звярталіся да чат-ботаў, пабудаваных на платформе SnatchBot.
Паслугі
SnatchBot дапамагае карыстальнікам ствараць ботаў для Facebook Messenger, Skype, Slack, SMS, Twitter і іншых сацыяльных сетак. SnatchBot таксама прадастаўляе бясплатныя мадэлі апрацоўкі натуральнай мовы. У спалучэнні з інструментамі машыннага навучання, распрацаванымі кампаніяй, платформа дазваляе ствараць чат-боты, якія могуць аналізаваць намеры карыстальнікаў.
Сангавацца
Сангавацца (Songavazzo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Бергама.
Насельніцтва складае 616 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 51 чал./км². Займае плошчу 12 км². Паштовы індэкс — 24020. Тэлефонны код — 0346.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Bartolomeo apostolo.
Жэртумсык
Жэртумсык — сяло ў Паўладарскім раёне Паўладарскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Зарынскай сельскай акругі. Код КАТА — 556045300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 268 чалавек (137 мужчын і 131 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 234 чалавекі (115 мужчын і 119 жанчын).
NGC 5888
NGC 5888 (іншыя абазначэнні — UGC 9771, MCG 7-31-38, ZWG 221.37, PGC 54316) — галактыка ў сузор’і Валапас.
Адольф Белакоз
Адольф Белакоз (каля, маёнтак Лешна, Ваўкавыскі павет, Гродзенская губерня, цяпер Зэльвенскі раён, Гродзенская вобласць — , паводле іншых звестак 1865; Сібір) — выдавец, мемуарыст.
NGC 5888
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Адольф Белакоз
Вучыўся ў Свіслацкай гімназіі. Служыў у Гродзенскім цывільным судзе. У пачатку 1860-х г. жыў у Беластоку. Уваходзіў у канспіратыўную арганізацыю «чырвоных». У беластоцкай падпольнай друкарні надрукаваў (разам з Б. Шварцэ) некалькі рэвалюцыйных выданняў, сярод іх — «Гутарка старога дзеда» і «Гутарка двух суседаў» (вядомы 4 нумары; па сутнасці, гэта было першае перыядычнае выданне на беларускай мове). У пачатку 1863 года стаў паўстанцкім начальнікам Беластока. У красавіку 1863 года арыштаваны і знаходзіўся пад следствам. Пасля вызвалення быў пад наглядам паліцыі. Зноў арыштаваны ў чэрвені 1863 года; высланы ў Пермскую губерню. Праз год паводле пастановы ваеннага суда сасланы ў Сібір. Напісаў успаміны пра перыяд 1862—1865 гадоў: пра беластоцкую падпольную арганізацыю, зняволенне ў Віленскай турме, ссылку ў Сібір. Рукапіс мемуараў загінуў.
Галоўкаўскі сельсавет
Гало́ўкаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рэчыцкага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Галоўкі.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Васілевіцкага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Рэчыцкага раёна. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Бабіцкага сельсавета.
Нямецкая мова
Няме́цкая мова (ням., вымаўляецца: ; deutsche Sprache, вымаўляецца: ) — мова немцаў, аўстрыйцаў, ліхтэнштэйнцаў і большай часткі швейцарцаў, афіцыйная мова Германіі, Аўстрыі, Ліхтэнштэйна, адна з афіцыйных моў Швейцарыі, Люксембурга і Бельгіі. З’яўляецца адной з пасля кітайскай, арабскай, хіндзі, англійскай, іспанскай, бенгальскай, партугальскай, рускай і японскай. Нямецкая — адна з афіцыйных і рабочых Еўрапейскага саюза і рада.
Адносіцца да заходняй падгрупы германскіх моў індаеўрапейскай сям’і. Пісьменнасць на аснове лацінскага алфавіта, дапоўненага трыма графемамі, якія абазначаюць (ä, ö, ü), і лігатурай ß|эсцэт (ß). Найстаражытнейшыя помнікі пісьменнасці адносяцца да VIII стагоддзя.
Сучасная ўзнікла на аснове верхненямецкіх дыялектаў. У адрозненне ад яе асобныя (напрыклад, ніжненямецкія ці ), якія не поўнасцю ўдзельнічалі ў верхненямецкім зрушэнні ці ўдзельнічалі ў іншых фанетычных пераходах, захоўваюць сваю своеасаблівасць. У Аўстрыі і Швейцарыі склаліся ўласныя, сфарміраваныя на ўласнай дыялектнай аснове са сваімі спецыфічнымі рысамі фанетычнага і граматычнага ладу.
Гісторыя
Зыходзячы з асаблівасцей гістарычнага развіцця нямецкай мовы, выдзяляюць чатыры асноўныя перыяды (ступені) яе існавання (без уліку прагерманскай мовы). Кожная ступень характарызуецца прыблізнымі часавымі рамкамі і пэўнымі асаблівасцямі фарміравання фанетычнай, граматычнай і лексічнай структур, што дазваляе прасачыць галоўныя прычыны тых змен, якія адбываліся ў мове на працягу больш чым тысячы гадоў і ў тым ці іншым выглядзе прасочваюцца і па сёння. Выдзяляюць наступныя ступені.
Мовы старажытных германцаў
Германскія плямёны, якія паявіліся ў VI—V стст. да н. э. у паўночнай частцы нізіны паміж Эльбай і Одэрам, у Ютландыі і на поўдні Скандынавіі, паходзілі ад індаеўрапейскіх народаў, якія перакачавалі ў Еўропу. Іх мова, якая адасобілася ад іншых індаеўрапейскіх моў у выніку, стала асноваю моў германцаў. На працягу некалькіх стагоддзяў на мовы германцаў аказвалі ўплыў мовы суседзяў (у асноўным — кельтаў, а пазней і рымлян).
У многім развіццё мовы ў самым пачатку нашай эры звязана з міграцыямі носьбітаў племянных моў, а таксама з працэсамі паглынання невялікіх плямён большымі. Так утварыліся племянныя аб’яднанні франкаў, саксаў,, алеманаў і бавараў, мовы якіх сталі асновай сучасных франкскіх, , , і баварскіх дыялектаў. У V—IX стст. усе гэтыя плямёны былі аб’яднаны пад уладай Меравінгаў (паходы Хлодвіга), а пазней і Каралінгаў (заваяванні Карла Вялікага). Створаная Карлам імперыя, якая ахоплівала землі сучасных Францыі, Італіі і Германіі, у 843 годзе была падзелена яго сынамі на тры часткі, што садзейнічала аддзяленню кантынентальных германскіх народаў на ўсходнім баку Рэйна ад раманскіх народаў Галіі і Апенінскага паўвострава.
Старажытнаверхненямецкая мова
У VIII ст. у выніку пачынаецца выдзяленне верхненямецкай мовы. Прагерманскія зычныя /p/, /t/ і /k/ (і часткова /b/, /d/ і /g/) перайшлі ў верхненямецкія /pf/, /ts/ і /kx/ у пачатковай пазіцыі і ў /f/, /s/ і /x/ — у канцавой. Гэтая фанетычная з’ява, якая пачала праяўляцца яшчэ ў VI ст., ахапіла паўднёванямецкія землі баварцаў і алеманаў, якія гаварылі на. У германскіх землях, размешчаных на поўнач ад, франкі і саксы гаварылі на. У землях паміж гэтымі мовамі другое перамяшчэнне прайшло нераўнамерна (напрыклад, у і ).
Яшчэ да падзення Рыма ў выніку рымска-германскіх зносін у мову германцаў пранікла вялікая колькасць лацінскіх слоў, якія адлюстроўвалі рэаліі жыцця рымлян, не знаёмыя германцам. Хрысціянізацыя германцаў у раннім сярэдневякоўі спрыяла распаўсюджанню лацінскага пісьма ў германскіх землях. Слоўнік германцаў у гэты час істотна ўзбагачаецца за кошт лацінскіх запазычанняў, звязаных, як правіла, з хрысціянскім культам. Сама лацінская мова яшчэ доўга заставалася моваю навукі і адукацыі ў нямецкіх землях.
Нямецкая мова ў сярэднія вякі і новы час
Усходне-Франкскае каралеўства было неаднародным, многаплемянным, аднак усведамленне яго жыхарамі свайго этнічнага і часткова моўнага адзінства прыйшло ўжо ў канцы X — пачатку XI ст., г.зн. к пачатку сярэдневерхненямецкага перыяду. Слова утворана ад прыметніка diutisc (diot, þiuda) і азначала «той, хто гаворыць на мове народа» (у адрозненне ад тых, хто гаворыць на латыні). Лацінскае theodisce (theodisca lingua) з’явілася ў лацінскіх крыніцах у канцы VIII ст. і апісвала народы, якія не гавораць на латыні, у тым ліку — германскія. У другой палавіне IX ст. у сустракаецца thiufrenkiska zunga, як абазначэнне агульнафранкскай мовы, а ў пачатку XI ст. diu diutisca zunge сустракаецца ў як абазначэнне мовы германскіх народаў. Упершыню ў якасці абазначэння народа diutisc сустракаецца толькі ў канцы XI стагоддзя.
Сатурн (планета)
Сатурн — шостая планета ад Сонца і другая па памерах планета ў Сонечнай сістэме пасля Юпітэра. Сатурн, а таксама Юпітэр, Уран і Нептун, класіфікуюцца як газавыя гіганты. Сатурн названы ў гонар рымскага бога земляробства. Сімвал Сатурна —.
Нямецкая мова
Нямецкая мова ў сярэднія вякі і новы час
У адрозненне ад сваіх раманскіх і славянскіх суседзяў, у нямецкім моўным арэале на працягу ўсяго сярэдневякоўя існавалі тэрытарыяльна раздробленыя палітычныя структуры, што прывяло да ўтварэння і развіцця вялікай колькасці розных. Рэгіянальныя асаблівасці ўжывання сярэдневерхненямецкай мовы абцяжарвалі працэс стварэння культурнай цэласнасці і стымулявалі паэтаў пачатку XIII ст. пазбягаць дыялектных форм з мэтай пашырыць круг патэнцыяльных чытачоў, што разглядаецца як першая спроба стварэння агульнанямецкай мовы. Але гэта стала магчыма толькі пры распаўсюджанні граматнасці сярод шырокіх слаёў насельніцтва ў перыяды позняга сярэдневякоўя і пазней — Адраджэння.
У XIII—XIV стст. фарміраванне нямецкай мовы прыводзіць да таго, што лацінская мова паступова страчвае свае пазіцыі мовы афіцыйна-дзелавой сферы (канчаткова гэта адбываецца толькі ў XVI—XVII стст.). Паступова змешаныя ўсходне-нямецкія гаворкі, якія паўсталі ў выніку каланізацыі славянскіх зямель на ўсход ад ракі Эльбы, атрымліваюць вядучую ролю і, узбагаціўшыся за кошт узаемадзеяння з паўднёванямецкай літаратурнай традыцыяй, ствараюць аснову нямецкай нацыянальнай літаратурнай мовы.
Сатурн (планета)
У асноўным Сатурн складаецца з вадароду, з прымесямі гелію і слядамі вады, метану, аміяку і цяжкіх элементаў. Унутраная вобласць ўяўляе сабой невялікае ядро з жалеза, нікелю і лёду, пакрытае тонкім слоем металічнага вадароду і газападобным вонкавым слоем. Знешняя атмасфера планеты здаецца з космасу спакойнай і аднастайнай, хоць часам на ёй з'яўляюцца доўгачасовыя ўтварэнні. Хуткасць ветру на Сатурне можа дасягаць месцамі 1800 км/г, што значна больш, чым на Юпітэры. У Сатурна ёсць планетарнае магнітнае поле, якое займае прамежкавае становішча па напружанасці паміж магнітным полем Зямлі і магутным полем Юпітэра. Магнітнае поле Сатурна распасціраецца на кіламетраў у напрамку Сонца. Ударная хваля была зафіксавана «Вояджэрам-1» на адлегласці ў 26,2 радыуса Сатурна ад самой планеты, магнітапаўза размешчана на адлегласці ў 22,9 радыуса.
Сатурн валодае сістэмай кольцаў, якая складаецца галоўным чынам з часцінак лёду, меншай колькасці цяжкіх элементаў і пылу. Вакол планеты абарачаюцца 82 вядомыя на дадзены момант спадарожнікі. Тытан — самы буйны з іх, а таксама другі па памерах спадарожнік у Сонечнай сістэме (пасля спадарожніка Юпітэра, Ганімеда), які пераўзыходзіць па сваіх памерах Меркурый і валодае адзінай сярод спадарожнікаў Сонечнай сістэмы шчыльнай атмасферай.
Нямецкая мова
Нямецкая мова ў сярэднія вякі і новы час
У адрозненне ад большасці еўрапейскіх моў, літаратурная форма якіх заснавана на дыялекце сталіцы, прадстаўляе сабой нешта сярэдняе паміж сярэдне- і верхненямецкімі дыялектамі і лічыцца мясцовай толькі ў Гановеры. У паўночнай частцы Германіі гэтая мова распаўсюдзілася ў сферах і школьнай адукацыі ў час Рэфармацыі. У эпоху росквіту Ганзы па ўсёй паўночнай Германіі панавалі ніжненямецкія дыялекты і нідэрландская мова. З часам літаратурная нямецкая ў паўночных абласцях Германіі практычна выцесніла мясцовыя дыялекты, якія толькі часткова захаваліся да сённяшняга часу. У цэнтры і на поўдні Германіі, дзе мова з самага пачатку была больш падобна на літаратурную, насельніцтва захавала свае дыялекты.
У 1521 годзе Марцін Лютэр пераклаў на тады яшчэ не ўстояную стандартную пісьмовую мову Новы, а ў 1534 годзе — Стары Запавет, што, на думку многіх вучоных-мовазнаўцаў XIX ст., паўплывала на развіццё мовы цэлых пакаленняў, бо ўжо ў XIV ст. было відно паступовае развіццё агульнарэгіянальнай пісьмовай нямецкай мовы, якую таксама называюць. Утварэнне літаратурнай пісьмовай нямецкай мовы было ў асноўным завершана ў XVII стагоддзі.
Сатурн (планета)
Сатурн сярод планет Сонечнай сістэмы
Сатурн адносіцца да тыпу газавых планет: ён складаецца ў асноўным з газаў і не мае цвёрдай паверхні. Экватарыяльны радыус планеты роўны, палярны радыус — ; з усіх планет Сонечнай сістэмы Сатурн найбольш сплюшчаны. Маса планеты ў 95,2 разы перавышае масу Зямлі, аднак сярэдняя шчыльнасць Сатурна складае ўсяго 0,687 г/см3, што робіць яго адзінай планетай Сонечнай сістэмы, чыя сярэдняя шчыльнасць меншая за шчыльнасць вады. Таму, хоць масы Юпітэра і Сатурна адрозніваюцца больш, чым у 3 разы, іх экватарыяльны дыяметр адрозніваецца толькі на 19%. Шчыльнасць астатніх газавых гігантаў значна большая (1,27-1,64 г/см3). Паскарэнне свабоднага падзення на экватары складае 10,44 м/с², што супастаўна са значэннямі Зямлі і Нептуна, але нашмат менш, чым у Юпітэра.
Нямецкая мова
Станаўленне новаверхненямецкай мовы
Вялікае значэнне для мела інтэнсіўнае развіццё ў XVIII—XIX стст. свецкай мастацкай літаратуры. Фарміраванне норм сучаснай літаратурнай мовы завяршаецца ў канцы XVIII ст., калі нармалізуюцца граматычная сістэма, стабілізуецца арфаграфія, ствараюцца нарматыўныя слоўнікі, а ў канцы XIX ст. на аснове сцэнічнага вымаўлення выпрацоўваюцца арфаэпічныя нормы. У XVI—XVIII стст. новыя літаратурныя нормы распаўсюджваюцца на поўнач Германіі. У гэты час у нямецкую мову актыўна пранікаюць словы з французскай і славянскіх моў.
Сатурн (планета)
Арбітальныя характарыстыкі і кручэнне
Сярэдняя адлегласць паміж Сатурнам і Сонцам складае 1430 млн км (9,58 а. а.). Рухаючыся з сярэдняй хуткасцю 9,69 км/с, Сатурн абарочваецца вакол Сонца за 10759 дзён (прыкладна 29,5 гадоў). Адлегласць ад Сатурна да Зямлі змяняецца ў межах ад 1195 (8,0 а. а.) да 1660 (11,1 а. а.) млн км, сярэдняя адлегласць падчас іх супрацьстаяння каля 1280 млн км. Сатурн і Юпітэр знаходзяцца амаль у дакладным рэзанансе 2:5. Паколькі эксцэнтрысітэт арбіты Сатурна 0,056, то рознасць адлегласці да Сонца ў перыгеліі і афеліі складае 162 млн км.
Нямецкая мова
Станаўленне новаверхненямецкай мовы
Складаннем першых слоўнікаў нямецкай мовы займаліся (1781) і браты Грым (1852, завершаны ў 1961 годзе). Нямецкі правапіс фарміраваўся на працягу ўсяго XIX ст. Значны прарыў у стварэнні агульнага правапісу быў дасягнуты дзякуючы Конраду Дудэну, які ў 1880 годзе выпусціў «Арфаграфічны слоўнік нямецкай мовы». У 1901 годзе гэты слоўнік быў у трохі змененай форме прызнаны асновай нямецкага афіцыйнага правапісу на, але з 1956 года зноў устае пытанне аб рэфармаванні арфаграфіі, што вылілася ў.
Сатурн (планета)
Арбітальныя характарыстыкі і кручэнне
Бачныя пры назіраннях характэрныя аб'екты атмасферы Сатурна круцяцца з рознай хуткасцю ў залежнасці ад шыраты. Як і ў выпадку Юпітэра, ёсць некалькі груп такіх аб'ектаў. Так званая «Зона 1» мае перыяд кручэння 10 гадзін 14 хвілін 00 секунд (гэта значыць хуткасць складае 844,3°/дзень). Яна распасціраецца ад паўночнага краю паўднёвага экватарыяльнага пояса да паўднёвага краю паўночнага экватарыяльнага пояса. На ўсіх астатніх шыротах Сатурна, якія складаюць «Зону 2», перыяд кручэння першапачаткова быў ацэнены ў 10 гадзін 39 хвілін 24 секунд (хуткасць 810,76°/дзень). Пасля даныя былі перагледжаны: была дадзена новая ацэнка — 10 г, 34 хв і 13 с. «Зона 3», наяўнасць якой мяркуецца на аснове назіранняў радыёвыпраменьвання планеты ў перыяд палёту «Вояджэра-1», мае перыяд кручэння 10 гадзін 39 мін 22,5 с (хуткасць 810,8°/дзень).
Нямецкая мова
Станаўленне новаверхненямецкай мовы
Усё XX стагоддзе нямецкая мова змянялася нязначна: асноўныя змены закраналі лексікон, які папаўняюся новымі словамі. Пасля прыходу да ўлады Адольфа Гітлера на чале нацыянал-сацыялістычнай партыі мова стала сродкам актыўнай прапаганды, у выніку чаго ўзнікла такая з’ява, як  — нямецкая мова, напоўненая ідэалагічна афарбаванымі тэрмінамі і. Пасля заканчэння Другой сусветнай вайны і акупацыі Усходняй Германіі савецкімі войскамі ў пранікаюць словы з рускай мовы. Вялікі ўплыў на мову ў канцы XX — пачатку XXI ст. аказалі, што звязана з развіццём тэхналогій і папулярнасцю англамоўнай культуры ў свеце. Немалую ролю пры гэтым адыгрываюць Інтэрнэт і СМІ, якія паскараюць працэсы запазычання.
Сатурн (планета)
Арбітальныя характарыстыкі і кручэнне
У якасці працягласці абароту Сатурна вакол восі прынята велічыня 10 гадзін, 34 хвіліны і 13 секунд. Сатурн — адзіная планета, у якой восевая хуткасць кручэння на экватары большая за арбітальную хуткасць кручэння (9,87 км/сек і 9,69 км/сек адпаведна). Дакладная велічыня перыяду кручэння ўнутраных частак планеты застаецца цяжкавымернай. Калі апарат «Касіні» дасягнуў Сатурна ў 2004 годзе, было выяўлена, што згодна з назіраннямі радыёвыпраменьвання працягласць абароту ўнутраных частак прыкметна перавышае перыяд кручэння ў «Зоне 1» і «Зоне 2» і складае прыблізна 10 гадзін 45 хв 45 с (± 36 с).
Нямецкая мова
Сучасная рэформа правапісу
1 жніўня 1996 года ў Германіі былі ўведзены новыя правілы нямецкай арфаграфіі. Першы план рэформы прадугледжваў замену ß на ss пасля кароткіх галосных (напрыклад, як у словах Fluss, muss, dass), аднак ß|эсцэт захоўваўся пасля доўгіх галосных і (Fuß, heiß). Пры ўтварэнні новых слоў ці форм аснова слова захоўваецца (nummerieren пішацца з падвоенай mm, бо аснова Nummer). Для часта ўжывальных запазычанняў дазволена спрошчанае напісанне (Mayonnaise → Majonäse), у словах грэчаскага паходжання спалучэнне літар ph замянялася на f (Geographie → Geografie). Некаторыя складаныя дзеясловы, якія раней пісаліся ў адно слова, сталі пісацца асобна (kennen lernen, Halt machen, verloren gehen), а абазначэнні, якія суправаджаліся словамі gestern, heute, morgen (heute Nachmittag, morgen Vormittag), і субстантывіраваныя лічэбнікі (der Zweite, der Dritte) пачыналіся з вялікай літары. Было дазволена таксама патройваць зычную на стыку слоў, якія заканчваюцца і пачынаюцца на адзін і той жа зычны (Betttuch = Bett + Tuch). Змены закранулі і пунктуацыю: у са злучнікамі und ці oder, а таксама ў канструкцыі Infinitiv + zu коска не ставілася.
Сатурн (планета)
Арбітальныя характарыстыкі і кручэнне
Дыферэнцыяльнае кручэнне атмасферы Сатурна падобна кручэнню атмасфер Юпітэра і Венеры, а таксама Сонца. Хуткасць кручэння Сатурна мяняецца не толькі па шыраце і глыбіні, але і ў часе. Упершыню гэта выявіў А. Вільямс. Аналіз пераменнасці перыяду кручэння экватарыяльнай зоны Сатурна за 200 гадоў паказаў, што асноўны ўклад у гэтую пераменнасць ўносяць паўгадавы і гадавы цыклы.
Нямецкая мова
Сучасная рэформа правапісу
Рэформа была ўспрынята неадназначна. Незадоўга да намечанага заканчэння рэфармавання некалькі вядучых газет і часопісаў ФРГ (найперш тыя, што ўваходзяць у выдавецкі канцэрн Axel Springer SE) заявілі аб вяртанні да традыцыйных правіл. Адна з самых кансерватыўных і паважаных газет ФРГ, Frankfurter Allgemeine Zeitung, у 1999 годзе, як і ўся краіна, перайшла на новую арфаграфію, але скора вярнулася да звыклага правапісу. Таксама ад новай арфаграфіі адмовіўся найважнейшы грамадска-палітычны часопіс краіны «Der Spiegel». Большасць нямецкіх пісьменнікаў і філолагаў з самага пачатку адмовіліся прыняць новыя арфаграфічныя правіла, аднак іх просьбы прыпыніць рэформу так і не былі выкананы. Другі варыянт рэформы 2005 года таксама не быў прыняты грамадскасцю.
Сатурн (планета)
Арбітальныя характарыстыкі і кручэнне
У сакавіку 2007 года было выяўлена, што кручэнне радыёвыпраменьвання Сатурна спараджаецца канвекцыйнымі патокамі ў плазменным дыску, якія залежаць не толькі ад кручэння планеты, але і ад іншых фактараў. Было таксама паведамлена, што ваганне перыяду кручэння дыяграмы накіраванасці звязана з актыўнасцю гейзераў на спадарожніку Сатурна — Энцэладзе. Зараджаныя часціцы вадзяной пары на арбіце планеты прыводзяць да скажэння магнітнага поля і, як вынік, карціны радыёвыпраменьвання. Выяўленая карціна спарадзіла меркаванне, што на сённяшні дзень наогул не існуе карэктнага метаду вызначэння хуткасці кручэння ядра планеты.
Паходжанне
Паходжанне Сатурна (як і Юпітэра) тлумачаць дзве асноўныя гіпотэзы. Паводле гіпотэзы «кантракцыі», падабенства саставу Сатурна з Сонцам ў тым, што ў абодвух нябесных цел маецца вялікая доля вадароду, і, як вынік, малую шчыльнасць можна растлумачыць тым, што ў працэсе фарміравання планет на ранніх стадыях развіцця Сонечнай сістэмы ў газапылавым дыску ўтварыліся масіўныя «згушчэнні», якія далі пачатак планетам, г. зн. што Сонца і планеты фарміраваліся падобным чынам. Тым не менш, гэтая гіпотэза не можа растлумачыць адрозненні складу Сатурна і Сонца.
Нямецкая мова
Сучасная рэформа правапісу
З 1 жніўня 2006 года ў Германіі ўступіў у сілу трэці і канчатковы варыянт закона аб рэформе нямецкага правапісу. Новыя правілы пунктуацыі і арфаграфіі абавязковыя для ўсіх без выключэння дзяржаўных устаноў і для сістэмы адукацыі. Рэформа скасоўвае 87 з 212 правіл арфаграфіі, замест 52 правіл пунктуацыі засталося толькі 12.
Распаўсюджанасць нямецкай мовы
Нямецкая мова шырока як родная і як. Акрамя асноўных трох нямецкамоўных краін Заходняй Еўропы, сярод якіх Германія, Швейцарыя і Аўстрыя, нямецкая мова ўжываецца ў іншых дзяржавах, трапляючы ў катэгорыю мясцовых моў. Так, нямецкая з’яўляецца роднай мовай ці мовай зносін для асоб нямецкага паходжання ў краінах Цэнтральнай і Усходняй Еўропы, для больш чым двух мільёнаў чалавек у ЗША, Канадзе і Бразіліі, шырока выкарыстоўваецца ў Аўстраліі і ў некаторых посткаланіяльных краінах Афрыкі. Пры гэтым нямецкая мова з’яўляецца адною з афіцыйных моў Еўрапейскага саюза, і многіх іншых.
Сатурн (планета)
Паходжанне
Гіпотэза «акрэцыі» сцвярджае, што працэс утварэння Сатурна адбываўся ў два этапы. Спачатку на працягу 200 мільёнаў гадоў ішоў працэс фарміравання цвёрдых шчыльных цел, накшталт планет зямной групы. Падчас гэтага этапу з вобласці Юпітэра і Сатурна рассеялася частка газу, што затым паўплывала на адрозненне ў хімічным саставе Сатурна і Сонца. Затым пачаўся другі этап, калі самыя буйныя целы дасягнулі падвоенай масы Зямлі. На працягу некалькіх соцень тысяч гадоў доўжыўся працэс акрэцыі газу на гэтыя целы з першаснага протапланетнага воблака. На другім этапе тэмпература вонкавых слаёў Сатурна дасягала 2000 °C.
Нямецкая мова
Распаўсюджанасць нямецкай мовы
У кожнай дзяржаве нямецкае мова валодае ўласнай спецыфікай ужывання (гл. раздзел Разнавіднасці мовы). У табліцы ніжэй прыведзены толькі некаторыя дзяржавы, дзе нямецкая мова з’яўляецца афіцыйнай ці адною з афіцыйных, шырока распаўсюджана як мова меншасцей ці мае адметнасці свайго гістарычнага развіцця. Даныя аб колькасці нямецкамоўных прыведзены па без уліку рада дыялектаў.
Сатурн (планета)
Атмасфера і будова
Верхнія слаі атмасферы Сатурна складаюцца на 96,3% з вадароду (па аб'ёме) і на 3,25% — з гелію (у параўнанні з 10% у атмасферы Юпітэра). Маюцца прымешкі метану, аміяку,, этану і некаторых іншых газаў. Аміячныя воблакі ў верхняй частцы атмасферы магутнейшыя, чым на Юпітэры. Воблакі ніжняй часткі атмасферы складаюцца з гідрасульфіду амонію (NH4SH) або вады.
Нямецкая мова
Разнавіднасці мовы
Нямецкая мова, неаднародная. Гэтая неаднароднасць праяўляецца ў адрозненнях, характэрных для тых ці іншых груп носьбітаў мовы. Даследаванні мовазнаўцаў XVIII—XIX ст. стварылі падмурак для развіцця нямецкай дыялекталогіі, якая ўжо к пачатку XX ст. дазволіла скласці поўнае ўяўленне аб дыялектах заходнегерманскага кантынуума. Наддыялектнымі формамі з’яўляюцца нацыянальныя варыянты, якімі карыстаюцца носьбіты нямецкай мовы ў Германіі (уласна, літаратурная нямецкая мова), Аўстрыі і Швейцарыі. Разам з гэтым узнікалі і развіваліся першыя кантактныя мовы на нямецкай аснове, даследаванні якіх былі праведзены значна пазней. Сфарміраваныя ў выніку пранікнення іншамоўных разнавіднасці ўзнікаюць і развіваюцца да канца XX — пачатку XXI ст. (напрыклад, ), некаторыя ж — поўнасцю знікаюць пад уздзеяннем мясцовых моў ці ў выніку наўмыснай поўнай асіміляцыі ( у Аўстраліі).
Дыялекты
Усе нямецкія дыялекты ўваходзяць у заходнегерманскі, у які таксама ўваходзіць і нідэрландская мова. На тэрыторыі сучасных Германіі, Аўстрыі, Швейцарыі, Люксембурга, Ліхтэнштэйна, Італіі і Нідэрландаў выдзяляюць тры вялікія групы дыялектаў: ніжненямецкую (Niederdeutsch), сярэдненямецкую (Mitteldeutsch) і паўднёванямецкую (Oberdeutsch), прычым апошнія дзве групы прынята разглядаць у складзе верхненямецкіх дыялектаў (Hochdeutsch). Граніца паміж ніжне- і верхненямецкімі дыялектамі называецца. Асобныя дыялекты і нацыянальныя варыянты, якія ўваходзяць у кожную з гэтых груп, маюць акрамя геаграфічных таксама выразныя моўныя адрозненні, узніклыя з часам пад уплывам культурных, геаграфічных і гістарычных фактараў. Так, свае асаблівасці ў фанетыцы і лексіцы маюць аўстрыйскі і швейцарскі варыянты, для якіх характэрны іншая артыкуляцыя пачатковых p-, t-, k-, ужыванне ў маўленні іншамоўных слоў, і  і іншыя асаблівасці, не характэрныя для. З’яўляючыся наддыялектнымі формамі, яны тым не менш не могуць разглядацца ў адрыве ад дыялектаў — баварскіх і, адпаведна.
Сатурн (планета)
Атмасфера і будова
Паводле даных «Вояджэраў», на Сатурне дзьмуць моцныя вятры, апараты зарэгістравалі хуткасці паветраных патокаў 500 м/с. Вятры дзьмуць у асноўным ва ўсходнім кірунку (ў напрамку восевага кручэння). Іх сіла слабее пры аддаленні ад экватара; пры аддаленні ад экватара з'яўляюцца таксама і заходнія атмасферныя плыні. Рад даных паказвае, што цыркуляцыя атмасферы адбываецца не толькі ў слоі верхніх аблокаў, але і на глыбіні, па меншай меры, да 2 тыс. км. Акрамя таго, вымярэнні «Вояджэра-2» паказалі, што вятры ў паўднёвым і паўночным паўшар'ях сіметрычныя адносна экватара. Ёсць меркаванне, што сіметрычныя патокі неяк звязаныя пад слоем бачнай атмасферы.
У атмасферы Сатурна часам паяўляюцца ўстойлівыя ўтварэнні, якія ўяўляюць сабой звышмагутныя ўраганы. Аналагічныя аб'екты назіраюцца і на іншых газавых планетах Сонечнай сістэмы (гл. Вялікая чырвоная пляма на Юпітэры, Вялікая цёмная пляма на Нептуне). Гіганцкі «Вялікі белы авал» з'яўляецца на Сатурне прыкладна адзін раз у 30 гадоў, у апошні раз ён назіраўся ў 1990 годзе (менш буйныя ураганы ўтвараюцца часцей).
12 лістапада 2008 г камеры станцыі «Касіні» атрымалі выявы паўночнага полюса Сатурна ў інфрачырвоным дыяпазоне. На іх даследчыкі выявілі палярныя ззянні, падобных якім не назіралася яшчэ ні разу ў Сонечнай сістэме. Таксама дадзеныя ззянні назіраліся ва ўльтрафіялетавым і бачным дыяпазонах. Палярныя ззянні ўяўляюць сабой яркія непарыўныя кольцы авальнай формы вакол полюса планеты. Кольцы размяшчаюцца на шыраце, як правіла, у 70-80°. Паўднёвыя кольцы размяшчаюцца на шыраце ў сярэднім 75 ± 1°, а паўночныя — бліжэй да полюса прыкладна на 1,5°, што звязана з тым, што ў паўночным паўшар'і магнітнае поле некалькі мацнейшае. Часам кольцы становяцца спіральнай формы замест авальнай.
У адрозненне ад Юпітэра палярныя ззянні Сатурна не звязаныя з нераўнамернасцю кручэння плазменнага слоя ў знешніх частках магнітасферы планеты. Як мяркуецца, яны ўзнікаюць з-за пад дзеяннем сонечнага ветру. Форма і выгляд палярных ззянняў Сатурна моцна змяняюцца з цягам часу. Іх размяшчэнне і яркасць моцна звязаныя з ціскам сонечнага ветру: чым ён большы, тым ззянне ярчэй і бліжэй да полюса. Сярэдняе значэнне магутнасці палярнага ззяння складае 50 ГВт ў дыяпазоне 80-170 нм (ультрафіялет) і 150-300 ГВт ў дыяпазоне 3-4 мкм (інфрачырвоны).
Laticauda laticaudata
Апісанне
Тулава змяі мае яркі блакітнаваты фон, па якім чаргуюцца шырокія чорныя кольцы. Брушны бок афарбаваны ў больш светлыя блакітна-жоўтыя тоны.
Спосаб жыцця
Гэтая змяя ў вялікіх колькасцях сустракаецца на каралавых рыфах і сярод выкідаў у паласе прыбою. Далёка ад берага не заплываюць, нярэдка сустракаецца на сушы.
Сатурн (планета)
Атмасфера і будова
Падчас бур і штормаў на Сатурне назіраюцца магутныя разрады маланак. Электрамагнітная актыўнасць Сатурна, выкліканая імі, вагаецца з гадамі ад амаль поўнай адсутнасці да вельмі моцных электрычных бур.
Нямецкая мова
Сярэдненямецкія дыялекты
Сярэдненямецкая група дыялектаў (Mitteldeutsch) распаўсюджана ў сярэдняй частцы Германіі, прычым вобласць яе распаўсюджання ўяўляе сабой вузкую паласу, якая аддзяляе ніжненямецкія дыялекты ад паўднёванямецкіх. Сярэдненямецкія дыялекты, як і паўночная група, дзеляцца на дзве часткі — заходнюю і ўсходнюю. Заходняя ў асноўным уключае, якія працягваюцца да паўднёванямецкай прасторы, пераходзячы ў. Ва ўсходняй частцы пераважаюць, якія займаюць вялікія тэрыторыі на захад ад лужыцкай дыялектнай групы.
Сатурн (планета)
Атмасфера і будова
28 снежня 2010 года «Касіні» сфатаграфаваў шторм, які нагадвае цыгарэтны дым. Яшчэ адзін, асабліва магутны шторм, быў зафіксаваны 20 мая 2011 года.
Шасцівугольнае ўтварэнне на паўночным полюсе
Воблакі на паўночным полюсе Сатурна ўтвараюць гіганцкі шасцівугольнік. Упершыню гэта выяўлена падчас пралётаў «Вояджэра» каля Сатурна ў 1980-х гадах, падобная з'ява ніколі не назіралася ні ў адным іншым месцы Сонечнай сістэмы. Шасцівугольнік размяшчаецца на шыраце 78°, і кожны яго бок складае прыблізна, гэта значыць больш чым дыяметр Зямлі. Перыяд яго кручэння — 10 гадзін 39 хвілін. Гэты перыяд супадае з перыядам змены інтэнсіўнасці радыёвыпраменьвання, які, у сваю чаргу, прыняты роўным перыяду кручэння ўнутранай часткі Сатурна.
Нямецкая мова
Паўднёванямецкія дыялекты
Паўднёванямецкая група дыялектаў (Oberdeutsch) распаўсюджана ў паўднёвай частцы Германіі, у Швейцарыі і Аўстрыі. Паўночная частка паўднёванямецкай прасторы занята ўсходне- і паўднёвафранкскімі дыялектамі, якія ўваходзяць у буйную групу франкскіх дыялектаў, у якіх пазней адбылося другое перамяшчэнне. Гэтая група працягваецца на паўночным захадзе да Нідэрландаў і Бельгіі. Адпаведна, заходнюю і ўсходнюю частку займаюць дзве найбуйнейшыя групы прасторы — алеманскія і баварскія дыялекты.
Сатурн (планета)
Шасцівугольнае ўтварэнне на паўночным полюсе
Дзіўная структура аблокаў паказаная на інфрачырвоным здымку, атрыманым касмічным апаратам «Касіні» у кастрычніку 2006 года. Здымкі паказваюць, што шасцівугольнік заставаўся стабільным ўсе 20 гадоў пасля палёту «Вояджэра», прычым шасцівугольная структура аблокаў захоўваецца падчас іх кручэння. Асобныя аблокі на Зямлі могуць мець форму шасцівугольніка, але, у адрозненне ад іх, шасцівугольнік на Сатурне блізкі да правільнага. Усярэдзіне яго могуць змясціцца чатыры Зямлі. Мяркуецца, што ў раёне гексагона маецца значная нераўнамернасць воблачнасці. Вобласці, у якіх воблачнасць практычна адсутнічае, маюць вышыню да 75 км.
Поўнага тлумачэння гэтай з'явы пакуль няма, аднак навукоўцам удалося правесці эксперымент, які даволі дакладна змадэляваў гэтую атмасферную структуру. 30-літровы балон з вадой паставілі на вярчальную ўстаноўку, прычым ўнутры былі размешчаны маленькія кольцы, якія верцяцца хутчэй ёмістасці. Чым большая была хуткасць кальца, тым больш форма віхру, якая ўтваралася пры сукупным кручэнні элементаў устаноўкі, адрознівалася ад кругавой. У гэтым эксперыменце быў атрыманы, у тым ліку, і 6-вугольны віхор.
Нямецкая мова
Нацыянальныя варыянты
Наддыялектныя формы — і  — цесна звязаныя з дыялектамі, на тэрыторыі распаўсюджання якіх яны ўжываюцца. Так, аўстрыйскі варыянт адносяць да, а швейцарскі — адпаведна, да. Але ні той, ні другі нельга пераносіць выключна на дыялекты, бо абодва варыянты ўнармаваны і выкарыстоўваюцца на пісьме.
Аўстрыйскі і швейцарскі варыянты маюць уласныя адрозненні ад стандартнай нямецкай мовы, якія ўкосна адпавядаюць дыялектам гэтых рэгіёнаў і праяўляюць сябе ў першую чаргу ў зносінах з носьбітамі літаратурнай мовы. У цэлым немцы свабодна разумеюць швейцарцаў і аўстрыйцаў, аднак у радзе выпадкаў фанетычныя і лексічныя асаблівасці гэтых варыянтаў не адпавядаюць літаратурнай норме, тым самым ствараючы бар’еры для міжнацыянальных зносін. Напрыклад, аўстрыйскія назвы месяцаў Jänner і Feber адрозніваюцца ад нямецкіх Januar і Februar, а некаторыя граматычныя канструкцыі гэтага варыянта (напрыклад, часавая форма і ўсе часы ) носяць зусім іншую семантычную афарбоўку. У швейцарскім варыянце, як і ў аўстрыйскім, таксама існуюць шматлікія лексічныя неадпаведнасці, якія складана ўспрымаюцца носьбітамі нямецкай мовы. Напрыклад, часта выкарыстоўваюцца словы французскага паходжання (Billett замест Fahrkarte, Velo замест Fahrrad, Poulet замест Hühnerfleisch). Акрамя гэтага, існуюць адрозненні ў маўленні, якія ствараюць дадатковыя складанасці для разумення мовы: адрозненні ў вымаўленні /p/, /t/, /k/ (аўстрыйскі варыянт) і  /ç/, адсутнасць  (у швейцарскім варыянце).
І аўстрыйскі, і швейцарскі варыянты шырока распаўсюджаны ў краінах свайго ўжывання. Нягледзячы на тое, што дзяржаўнай мовай з’яўляецца літаратурная нямецкая, статус гэтых варыянтаў намнога больш трывалы, бо і  шырока ўжываюцца ў сродках масавай інфармацыі і ў.
Сатурн (планета)
Магнітнае поле
Магнітасфера Сатурна адкрыта касмічным апаратам «Піянер-11» у 1979 годзе. Па памерах саступае толькі магнітасферы Юпітэра. Магнітапаўза, мяжа паміж магнітасферай Сатурна і сонечным ветрам, размешчана на адлегласці парадку 20 радыусаў Сатурна ад яго цэнтра, а хвост магнітасферы працягваецца на сотні радыусаў. Магнітасфера Сатурна напоўнена плазмай, якая ствараецца планетай і яе спадарожнікамі. Сярод спадарожнікаў найбольшую ролю адыгрывае Энцэлад, гейзеры якога выкідваюць вадзяную пару, частка якой іанізуецца магнітным полем Сатурна.
Нямецкая мова
Нямецкая пісьменнасць
У нямецкім алфавіце выкарыстоўваецца 26 пар лацінскіх літар ( і вялікія) ; літары гукаў (ä, ö, ü), і лігатура ß (ß|эсцэт) у склад алфавіта не ўваходзяць. Пры алфавітным упарадкаванні ä, ö, ü не адрозніваюцца ад a, o, u адпаведна, за выключэннем слоў, якія адрозніваюцца толькі ўмлаўтам, — у гэтым выпадку слова з умлаўтам ідзе пасля; ß выкарыстоўваецца пасля доўгіх галосных і дыфтонгаў і прыроўніваецца да спалучэння ss. Аднак пры пералічванні нямецкіх літар літары ä, ö, ü прыводзяць не побач з адпаведнымі літарамі a, o і u, а ў канцы спіса. У слоўніках нямецкія словы размяшчаюцца без уліку умлаўта.
Да лацініцы ў нямецкай мове для пісьма ўжываліся руны, якія пасля хрысціянізацыі германскіх зямель поўнасцю выйшлі з ужытку. Да пачатку XX ст. афіцыйна выкарыстоўваўся (у тым ліку і ў слоўніках, выдадзеных у іншых краінах). Існавалі таксама асаблівы і  (выкладаліся ў школах да 1941 года). Антыква выкарыстоўваецца спачатку неафіцыйна з XIX ст., а пасля лістападаўскай рэвалюцыі 1918 года ўводзіцца афіцыйна. Пры нацыстах гатычны шрыфт быў вернуты і некаторы час ужываўся афіцыйна, але затым пачала ганенні на гатычныя шрыфты, угледзеўшы ў іх рысы. Цяпер яны выкарыстоўваюцца толькі ў дэкаратыўных мэтах ці пры выданні кніг.
Сатурн (планета)
Магнітнае поле
Узаемадзеянне паміж магнітасферай Сатурна і сонечным ветрам генеруе яркія авалы палярнага ззяння вакол полюсаў планеты, назіраныя ў бачным, ультрафіялетавым і інфрачырвоным святле. Магнітнае поле Сатурна, гэтак жа як і Юпітэра, ствараецца за кошт эфекту дынама пры цыркуляцыі металічнага вадароду ў вонкавым ядры. Магнітнае поле з'яўляецца амаль дыпольным, гэтак жа як і ў Зямлі, з паўночным і паўднёвым магнітнымі палюсамі. Паўночны магнітны полюс знаходзіцца ў паўночным паўшар'і, а паўднёвы — у паўднёвым, у адрозненне ад Зямлі, дзе размяшчэнне геаграфічных палюсоў процілеглае размяшчэнню магнітных. Велічыня магнітнага поля на экватары Сатурна 21 мкTл (0,21 Гс), што адпавядае дыпольныя магнітнаму моманту прыкладна ў 4,6 × 10 18 Tл•м3. Магнітны дыполь Сатурна жорстка звязаны з яго воссю кручэння, таму магнітнае поле вельмі асіметрычнае. Дыполь некалькі зрушаны ўздоўж восі кручэння Сатурна да паўночнага полюса.
Нямецкая мова
Фанетыка і фаналогія
Нямецкая фанетыка і фаналогія — гэта найперш фанетычная і фаналагічная сістэма літаратурнай нямецкай мовы, бо сама нямецкая мова неаднародная, мае некалькі, у залежнасці ад краіны распаўсюджання, і мноства , кожны з якіх мае свае ўласныя фанетычныя асаблівасці.
У канцы XVIII ст. эталонным нямецкім вымаўленнем лічылася саксонскае, што тлумачыцца моцным уплывам саксонскіх дзеячаў мастацтва і навукі на ў цэлым. Ужо ў XIX ст. вымаўленне, характэрнае для мовы жыхароў паўночнай Германіі, істотна ўмацавала свае пазіцыі, што, з аднаго боку, было выклікана ўзмацненнем Прусіі і стварэннем пад яе эгідай аб’яднанай Германскай імперыі, з другога — ужо замацаванымі ў вуснай мове стандартамі паўночнагерманскага вымаўлення.
Сатурн (планета)
Магнітнае поле
Унутранае магнітнае поле Сатурна адхіляе сонечны вецер ад паверхні планеты, прадухіляючы яго ўзаемадзеянне з атмасферай, і стварае вобласць, званую магнітасферай і напоўненую плазмай зусім іншага віду, чым плазма сонечнага ветру. Магнітасфера Сатурна — другая па велічыні магнітасфера ў Сонечнай сістэме, найбольшая — магнітасфера Юпітэра. Як і ў магнітасферы Зямлі, мяжа паміж сонечным ветрам і магнітасферай называецца магнітапаўзай. Адлегласць ад магнітапаўзы да цэнтра планеты (па прамой Сонца — Сатурн) мяняецца ад 16 да 27 Rs (Rs = 60 330 км — экватарыяльны радыус Сатурна). Адлегласць залежыць ад ціску сонечнага ветру, які залежыць ад сонечнай актыўнасці. Сярэдняя адлегласць да магнітапаўзы складае 22 Rs. З іншага боку планеты сонечны вецер расцягвае магнітнае поле Сатурна ў доўгі магнітны хвост.
Нямецкая мова
Фанетыка і фаналогія
Гэтае вымаўленне было кадыфікавана ў «Сцэнічным вымаўленні» (Deutschen Bühnenaussprache) ў 1898 годзе. Сучасныя ў цэлым адпавядаюць нормам, устаноўленым Зібсам, адрозніваючыся ад іх толькі нязначна. Так, напрыклад, сучаснае вымаўленне гука ужо не адпавядае фанеме /r/. Прызнанымі сёння нормамі вымаўлення лічацца нормы Конрада Дудэна, прыведзеныя ў яго «Арфаэпічным слоўніку» (Duden-Aussprachewörterbuch), які апісвае ўсе асноўныя правілы фанетыкі і фаналогіі, але ў той жа час не заўсёды адлюстроўвае сучасны стан нямецкага вымаўлення. Прычынай гэтых неадпаведнасцей з’яўляюцца змены ў маўленні немцаў, выкліканыя радам фактараў, сярод якіх значнае месца занімае ўплыў сучаснай заходняй культуры. Тым не менш, нормы літаратурнай нямецкай мовы і яе фанетыкі і фаналогіі працягваюць выкладацца ў і вышэйшых навучальных установах.
Сатурн (планета)
Даследаванні Сатурна
Сатурн — адна з пяці планет Сонечнай сістэмы, лёгка бачных няўзброеным вокам з Зямлі. У максімуме бляск Сатурна перавышае першую зорную велічыню. Каб назіраць кольцы Сатурна, неабходны тэлескоп дыяметрам не менш за 15 мм. Пры апертуры інструмента ў 100 мм бачныя больш цёмная палярная шапка, цёмная паласа ў тропіках і цень кольцаў на планеце. А пры 150—200 мм стануць прыкметныя чатыры-пяць палос аблокаў у атмасферы і неаднароднасці ў іх, але іх кантраст будзе менш прыкметны, чым у юпітэрыянскіх.
Упершыню назіраючы Сатурн праз тэлескоп у 1609—1610 гадах, Галілеа Галілей заўважыў, што Сатурн выглядае не як адзінае нябеснае цела, а як тры целы, якія амаль дакранаюцца адно да аднаго, і выказаў меркаванне, што гэта два вялікія «кампаньёны» (спадарожнікі) Сатурна. Праз два гады Галілей паўтарыў назіранні і, да свайго здзіўлення, не знайшоў спадарожнікаў.
Нямецкая мова
Сістэма галосных і зычных гукаў
Фанетыка нямецкай мовы налічвае 44 гукі, сярод якіх адрозніваюць 16 галосных, 3, 22 зычныя і 3 (гукаспалучэнні [kv] і [ks] часта разглядаюць у радзе афрыкат, аднак у МФА яны не ўлічваюцца). Акрамя стандартнага набору гукаў у нямецкай могуць выкарыстоўвацца таксама гукі (Dublin),  (Canberra),  (New Jersey),  (Hall),  (Chef d'ɶuvre),  (Waterproof),  (Commonwealth),  (CiudadTrujillo),  (Gin), якія ўжываюцца пераважна ў словах іншамоўнага паходжання.
Сатурн (планета)
Даследаванні Сатурна
У 1659 годзе Гюйгенс пры дапамозе больш магутнага тэлескопа высвятліў, што «кампаньёны» — гэта на самай справе тонкае плоскае кольца, якое апяразвае планету і не датыкаецца яе. Гюйгенс таксама адкрыў самы буйны спадарожнік Сатурна — Тытан. Пачынаючы з 1675 года вывучэннем планеты займаўся Касіні. Ён заўважыў, што кольца складаецца з двух кольцаў, падзеленых выразна бачным зазорам — шчылінай Касіні, і адкрыў яшчэ некалькі буйных спадарожнікаў Сатурна: Япет, Тэфію, Дыёну і Рэю.
У далейшым значных адкрыццяў не было да 1789 года, калі Уільям Гершэль адкрыў яшчэ два спадарожніка — Мімас і Энцэлад. Затым групай брытанскіх астраномаў быў адкрыты спадарожнік Гіперыён, з формай, вельмі далёкай ад сферычнай, які знаходзіцца ў арбітальным рэзанансе з Тытанам. У 1899 годзе адкрыў Фебу, якая адносіцца да класа нерэгулярных спадарожнікаў і не круціцца сінхронна з Сатурнам як большасць спадарожнікаў. Перыяд яе абароту вакол планеты — больш за 500 дзён, пры гэтым абарот ідзе ў адваротным кірунку. У 1944 годзе Джэрардам Койперам была адкрыта наяўнасць магутнай атмасферы на іншым спадарожніку — Тытане. Дадзеная з'ява для спадарожніка ўнікальная ў Сонечнай сістэме.
Нямецкая мова
Сістэма галосных і зычных гукаў
У залежнасці ад становішча языка нямецкія галосныя падзяляюцца на (i, e, ä, ö, ü) і  (a, o, u). Яны бываюць доўгімі і кароткімі, прычым 8 галосных літар даюць 16 галосных гукаў. Працягласць галосных звязваецца з якасцю склада, які яны ўтвараюць. У гэтых адносінах адрозніваюць адкрытыя (заканчваюцца на галосны ці складаюцца з аднаго галоснага) і закрытыя склад і (заканчваюцца на адну або некалькі зычных). называецца злітнае вымаўленне ў адным складзе двух галосных. У залежнасці ад удзелу голасу нямецкія зычныя падзяляюцца на, ( і ) і  (гучныя). Пад разумеюць злітнае вымаўленне двух зычных.
Сатурн (планета)
Даследаванні Сатурна
У 1990-х Сатурн, яго спадарожнікі і кольцы неаднаразова даследаваліся касмічным тэлескопам «Хабл». Доўгачасовыя назіранні далі нямала новай інфармацыі, якая была недаступная для «Піянера-11» і «Вояджэраў» пры іх аднаразовым пралёце міма планеты. Таксама было адкрыта некалькі спадарожнікаў Сатурна, і вызначана максімальная таўшчыня яго кольцаў. Пры вымярэннях, праведзеных 20-21 лістапада 1995 года, была вызначана іх дэталёвая структура. У перыяд найбольшага нахілу кольцаў у 2003 годзе было атрымана 30 здымкаў планеты ў розных дыяпазонах даўжынь хваль, што на той момант дало найлепшы ахоп па спектры выпраменьванняў за ўсю гісторыю назіранняў. Гэтыя выявы дазволілі навукоўцам лепш вывучыць дынамічныя працэсы, якія адбываюцца ў атмасферы, і стварыць мадэлі сезонных паводзін атмасферы. Таксама шырокамаштабныя назіранні Сатурна вяліся Паўднёвай Еўрапейскай абсерваторыяй у перыяд з 2000 па 2003 год. Было выяўлена некалькі маленькіх спадарожнікаў няправільнай формы.
Нямецкая мова
Транскрыпцыйныя знакі
Традыцыйна ў нямецкай для вывучэння або чытання складаных слоў выкарыстоўваюць адмысловыя знакі, якія паказваюць на розныя асаблівасці вымаўлення : [:] (працягласць), ['] (націск), [•] (паўпрацягласць), [’] ( галоснага ў пачатку слова). Так, напрыклад, слова Uhu мае транскрыпцыю ['’u: hu•]: відавочна, што слова чытаецца з прыступам на першым гуку, націск падае на першы склад, u — доўгі, канцавая галосная вымаўляецца паўдоўга, h — вымаўляецца (у адрозненне ад звычайнага ўжывання паміж двума галоснымі, як, напрыклад, у слове fliehen). У звычайных слоўніках, якія не прадугледжваюць раскрыцця фанетычных асаблівасцей слоў, знакі [’] і [•] апускаюцца.
Сатурн (планета)
Даследаванні з дапамогай касмічных апаратаў
У 1979 г. аўтаматычная міжпланетная станцыя (АМС) ЗША «Піянер-11» упершыню ў гісторыі праляцела паблізу Сатурна. Вывучэнне планеты пачалося 2 жніўня 1979 года. Канчатковае збліжэнне з Сатурнам адбылося 1 верасня 1979 года. Падчас палёту апарат наблізіўся да слоя максімальнай воблачнасці планеты на адлегласць. Былі атрыманы выявы планеты і некаторых яе падарожнікаў, аднак іх разрозненне было недастатковым для таго, каб разглядзець дэталі паверхні. Таксама, з-за малой асветленасці Сатурна Сонцам, выявы былі занадта цьмяныя. Апарат таксама праляцеў пад плоскасцю кольцаў для іх вывучэння. У ліку адкрыццяў было выяўленне тонкага F кольца. Акрамя таго, было выяўлена, што многія ўчасткі, бачныя з Зямлі як светлыя, былі бачныя з «Піянера-11» як цёмныя, і наадварот. Таксама апаратам была вымерана тэмпература Тытана. Даследаванні планеты працягваліся да 15 верасня, пасля чаго апарат стаў аддаляцца ад Сатурна і Сонца.
У 1980—1981 гадах за «Піянерам-11» рушылі ўслед таксама амерыканскія АМС «Вояджэр-1» і «Вояджэр-2». «Вояджэр-1» зблізіўся з планетай 13 лістапада 1980 года, але яго даследаванне Сатурна пачалося на тры месяцы раней. Падчас праходжання быў ​​зроблены рад фатаграфій у высокім разрозненні. Удалося атрымаць выявы спадарожнікаў: Тытана, Мімаса, Энцэлад, Тэфіі, Дыёны, Рэі. Пры гэтым апарат праляцеў каля Тытана на адлегласці ўсяго 6500 км, што дазволіла сабраць звесткі пра яго атмасферу і тэмпературу. Было ўстаноўлена, што атмасфера Тытана настолькі шчыльная, што не прапускае дастатковай колькасці святла ў бачным дыяпазоне, таму фотаздымкаў дэталей яго паверхні атрымаць не ўдалося. Пасля гэтага апарат пакінуў плоскасць экліптыкі Сонечнай сістэмы, каб засняць Сатурн з полюса.
Нямецкая мова
Націск
Націск у падае на якія-небудзь знамянальныя словы, г.зн. службовыя словы націску пазбаўленыя. Націск,, і паўзы ў сукупнасці даюць. Галоўны націск ва ўсёй фразе называецца, для якога характэрныя паніжэнні ці павышэнні тону: Was "machen Sie?. паказвае на слова, якое той, хто гаворыць, хоча лагічна вылучыць: "Er kommt heute — Er "kommt heute.
Багаславішкіс
Багаславі́шкіс (Bagaslaviškis, традыцыйная беларуская назва — Багуславішкі) — мястэчка ў Шырвінтаскім раёне Вільнюскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Гялванайскай сянюніі. Размешчана за 13 км на паўночны захад ад Шырвінтаса. Насельніцтва на 2011 год — 110 чалавек.
Сатурн (планета)
Даследаванні з дапамогай касмічных апаратаў
Годам пазней, 25 жніўня 1981 года, да Сатурна наблізіўся «Вояджэр-2». За час свайго пралёту апарат зрабіў даследаванне атмасферы планеты з дапамогай радара. Былі атрыманы даныя аб тэмпературы і шчыльнасці атмасферы. На Зямлю было адпраўлена каля фотаздымкаў з назіраннямі. На жаль, у час палётаў сістэма павароту камеры заклінавалася на некалькі сутак, і частку неабходных выяў атрымаць не ўдалося. Затым апарат, выкарыстоўваючы сілу прыцягнення Сатурна, развярнуўся і паляцеў у напрамку да Урана. Таксама гэтыя апараты ўпершыню выявілі магнітнае поле Сатурна і даследавалі яго магнітасферу, назіралі штормы ў атмасферы Сатурна, атрымалі дэталёвыя здымкі структуры кольцаў і высветлілі іх склад. Былі адкрыты шчыліна Максвела і шчыліна Кілера ў кольцах. Акрамя таго, каля кольцаў было адкрыта некалькі новых спадарожнікаў планеты.
Багаславішкіс
Вялікае Княства Літоўскае
Першы пісьмовы ўспамін пра Багуславішкі датуецца 1680 годам. У 1787 годзе быў пабудаваны касцёл.
У 1790 годзе Багуславішкі атрымалі статус мястэчка.
Сатурн (планета)
Даследаванні з дапамогай касмічных апаратаў
У 1997 годзе да Сатурна была запушчана АМС «Касіні-Гюйгенс», якая пасля 7 гадоў палёту 1 ліпеня 2004 года дасягнула сістэмы Сатурна і выйшла на арбіту вакол планеты. Асноўнымі задачамі гэтай місіі, разлічанай першапачаткова на 4 гады, з'яўлялася вывучэнне структуры і дынамікі кольцаў і спадарожнікаў, а таксама вывучэнне дынамікі атмасферы і магнітасферы Сатурна і дэталёвае вывучэнне найбуйнейшага спадарожніка планеты — Тытана.
Багаславішкіс
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Багуславішкі апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Віленскім павеце Віленскай губерні.
Нямецкая мова
Марфалогія
Па сваёй марфалагічнай структуры нямецкая мова з’яўляецца флектыўна-аналітычнаю. і пераважаюць у мове і ўтвараюць дамінанту яе марфалагічнага строю.
Сатурн (планета)
Даследаванні з дапамогай касмічных апаратаў
Фотаздымкі, зробленыя «Касіні», дазволілі зрабіць іншыя значныя адкрыцці. Па іх былі выяўленыя раней неадкрытыя кольцы планеты па-за галоўнай яркай вобласцю кольцаў і ўнутры кольцаў G і Е. Дадзеныя кольцы атрымалі назвы R/2004 S1 і R/2004 S2. Мяркуецца, што матэрыял для гэтых кольцаў мог ўтварыцца ад удару аб Янус або Эпіметэй метэарыта або каметы. У ліпені 2006 года здымкі «Касіні» дазволілі ўстанавіць наяўнасць вуглевадароднага возера недалёка ад паўночнага полюса Тытана. Канчаткова гэты факт быў пацверджаны дадатковымі здымкамі ў сакавіку 2007 года. У кастрычніку 2006 года на паўднёвым полюсе Сатурна быў выяўлены ўраган дыяметрам 8000 км.