cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Касцюковіцкі раён
Гісторыя
Раён утвораны 17 ліпеня 1924 года ў складзе Калінінскай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка Касцюковічы. 20 жніўня 1924 года раён падзелены на 16 сельсаветаў: Беладубраўскі, Брацькавіцкі, Ветухноўскі, Дзямідавіцкі, Забычанскі, Касцюковіцкі, Красніцкі, Негінскі, Нізькаўскі, Прусінскі, Пячарскі, Саматэвіцкі (Самацеевіцкі), Сілічоўскі, Студзянецкі, Царковішчанскі, Хоцімскі. 24 верасня 1926 года скасаваны Касцюковіцкі сельсавет. З 9 чэрвеня 1927 года раён у складзе Магілёўскай акругі. 4 жніўня 1927 года да раёна далучаны 10 сельсаветаў скасаванага Бялынкавіцкага раёна: Баронькаўскі (Барэйкаўскі), Батаеўскі, Бялынкавіцкі, Велікаборскі, Гаўрыленскі, Каніцкі, Машаўскі, Мокраўскі (Макранскі), Смолькаўскі, Сялецкі. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года раён у прамым падпарадкаванні БССР. 8 ліпеня 1931 года да раёна далучаны 11 сельсаветаў скасаванага Хоцімскага раёна: Баханскі (Баханоўскі), Бярозкаўскі, Бяседавіцкі, Васілёўскі, Вялікаліпаўскі (Ліпаўскі), Дубраўскі, Елавецкі, Ельненскі (Яльнянскі), Кацярынпольскі, Трасцінскі і Чарняўскі. 5 снежня 1931 года Дзямідавіцкі сельсавет перайменаваны ў Тупічынскі, Красніцкі — у Дзяражненскі. 12 лютага 1935 года Батаеўскі, Баханскі (Баханоўскі), Бярозкаўскі, Бяседавіцкі, Васілёўскі, Вялікаліпаўскі (Ліпаўскі), Дубраўскі, Елавецкі, Ельненскі (Яльнянскі), Кацярынпольскі, Трасцінскі і Чарняўскі сельсаветы перададзены ў склад зноў утворанага Хоцімскага раёна. У 1936 годзе Царковішчанскі сельсавет перайменаваны ў Пралетарскі. З 20 лютага 1938 года раён у складзе Магілёўскай вобласці. 27 верасня 1938 года Касцюковічы набылі статус горада.
У 1940 годзе ў раёне працавалі 4 МТС, 21 паштова-тэлеграфная станцыя, 11 ашчадных кас, гасцініца, 117 гандлёвых кропак, у тым ліку 98 крам, 8 прадпрыемстваў грамадскага харчавання, 100 агульнаадукацыйных школ, у якіх навучалася каля 15 тысяч вучняў, 57 клубных устаноў, 25 хат-чытальняў, 2 бальніцы на 106 ложкаў, 8 амбулаторый, 13 ФАПаў. У гады Вялікай Айчыннай вайны Касцюкоўшчына стала партызанскім краем. У лясах дыслацыравалася 4 партызанскія брыгады і 6 атрадаў. Нацыстамі было расстраляна, спалена і павешана 846 чалавек, 917 адпраўлена на катаргу, спалена 17 населеных пунктаў, разбураныя ўсе прамысловыя прадпрыемствы, калгасы, знішчаныя 58 школьных будынкаў, 12 медыцынскіх устаноў. Лёс Хатыні падзялілі вёскі Пань-Буда, Саматэвічы, Баравая.
Апостальская нунцыятура ў Беларусі
Гісторыя
Пасля ўтварэння нунцыятура некаторы час знаходзілася ў Ватыкане. 18 мая 1994 года рэзідэнцыя нунцыя была перанесена ў Мінск і часова размешчана ў гасцініцы «Беларусь», вул. Старажоўская, 15. Затым нунцыятура пераехала ў памяшканне па адрасе вул. Заслаўская, 25. З лютага 1997 года месцам знаходжання Апостальскай нунцыятуры з’яўляецца арандаванае памяшканне па вул. Валадарскага 6. Канчатковае месца для размяшчэння дыпламатычнага прадстаўніцтва Святога Прастола пакуль не вызначана.
Першым нунцыем у Беларусі стаў Габрыэль Мантальва Ігера. 21 мая 2020 года Папа Францішак прызначыў новым Апостальскім нунцыем у Беларусі харвацкага арцыбіскупа-наміната Антэ Ёзіча.
Касцюковіцкі раён
Гісторыя
16 ліпеня 1954 года скасаваны Беладубраўскі, Гаўрыленскі, Забычанскі, Мокраўскі, Смолькаўскі, Тупічанскі і Хоцімскі сельсаветы. 8 снежня 1959 года скасаваны Брацькавіцкі, Велікаборскі, Ветухноўскі, Каніцкі, Машаўскі, Негінскі, Нізькаўскі, Пячарскі, Сілічоўскі сельсаветы, утвораны Забычанскі і Мокраўскі сельсаветы, Студзянецкі сельсавет перайменаваны ў Беладубраўскі, Брусінскі сельсавет — у Дзямідавіцкі. 17 красавіка 1962 года да раёна далучаны гарадскі пасёлак Хоцімск, Батаеўскі, Баханскі, Бярозкаўскі, Бяседавіцкі, Вялікаліпаўскі, Чарняўскі сельсаветы скасаванага Хоцімскага раёна. 4 чэрвеня 1965 года ўтвораны Брацькавіцкі сельсавет. 30 ліпеня 1966 года Батаеўскі, Баханскі, Бярозкаўскі, Бяседавіцкі, Вялікаліпаўскі, Чарняўскі сельсавет і гарадскі пасёлак Хоцімск перададзены ў склад адноўленага Хоцімскага раёна. 26 лютага 1992 года скасаваны Брацькавіцкі, Дзяражненскі, Мокраўскі і Саматэвіцкі сельсаветы. 20 кастрычніка 1995 года Касцюковіцкі раён і горад Касцюковічы аб’яднаны ў адну адміністрацыйную адзінку. 19 красавіка 2017 года Бялынкавіцкі сельсавет перайменаваны ў Новасаматэвіцкі.
Насельніцтва
Насельніцтва (на 01.01.2007 г.) складае 26,8 тыс.чалавек; гарадскога — 15,3 тыс. чалавек, сельскага — 11,5 тыс.чалавек. Асноўнае насельніцтва — беларусы (89,4 %), жывуць таксама рускія (8,3 %), украінцы (1,6 %) і іншыя (0,7 %). Усяго акрамя Касцюковічаў налічваецца 116 сельскіх населеных пунктаў. У раёне знаходзяцца наступныя сельсаветы: Баронькаўскі, Беладубраўскі, Бялынкавіцкі, Дзямідавіцкі, Забычанскі, Пралетарскі, Сялецкі.
Транспарт
Праз раён праходзяць чыгунка Орша — Унеча, аўтамабільныя дарогі на Клімавічы, Краснаполле, Хоцімск, Чэрыкаў, Сураж, а таксама нафтаправод Унеча — Полацк (частка нафтаправода «Дружба»).
Антыёх II Тэас
Антыёх II Тэас (287—246 да н.э.): цар сірыйскі (261—246 да н.э.); сын Антыёха I і Стратонікі.
Быў жанаты з Беранікай, дачкой Пталамея II, быў у саюзе з Егіптам. Паспяхова ўдзельнічаў у Другой Сірыйскай вайне (260—255 да н.э.). Быў ушанаваны як Тэас (бог) жыхарамі Мілета (259 да н.э.), якіх вызваліў ад тыраніі.
Верагодныя выявы — на манетах.
Свенскі сельсавет
Све́нскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Слаўгарадскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Свенск.
Утвораны 30 лістапада 1961 года ў складзе Слаўгарадскага раёна Магілёўскай вобласці БССР шляхам аб’яднання тэрыторыі скасаваных Прудоцкага і Рэкценскага сельсаветаў. З 25 снежня 1962 года ў складзе Быхаўскага раёна, з 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Слаўгарадскага раёна. 24 чэрвеня 1992 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Баханскага сельсавета. 26 лютага 2002 года скасавана вёска Бахань, 10 снежня 2009 года — пасёлак Сасновіца. 23 снежня 2009 года ў склад сельсавета з Васькавіцкага сельсавета перададзены вёскі Бязуевічы і Церахоўка.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2019 чалавек, з іх 97,0 % — беларусы, 2,4 % — рускія, 0,4 % — украінцы.
Станам на 2011 год у сельсавеце налічвалася 919 двароў, 2185 жыхароў.
Сонечнае зацьменне 10 снежня 1806 года
Сонечнае зацьменне 10 снежня 1806 года — кольцападобнае сонечнае зацьменне 129 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,9591 і дасягнула свайго максімуму ў 02:19:40 UTC у пункце з каардынатамі 32° пд. ш. 143° у. д. Працягласць максімальнай фазы зацьмення склала 4 хв. 32 с., а месяцавы цень на зямной паверхні дасягнуў шырыні 151 км.
Зацьменне 10 снежня 1806 года стала 2-ім сонечным зацьменнем у 1806 годзе і 17-ым у XIX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 16 чэрвеня 1806 года, наступнае — 6 чэрвеня 1807 года.
Усходні Азербайджан
Усходні Азербайджан ( — Āzarbāijān-e Sharqi, Şərqi Azərbaycan) — адзін з трыццаці астанаў Ірана. Размешчаны на паўночным захадзе краіны, мяжуе з Арменіяй і Азербайджанам. Плошча — 47,830 км², насельніцтва — 3,603,456 чалавек (2006 год). Адна з чатырох правінцый Іранскага Азербайджана. Адміністрацыйны цэнтр — Тэбрыз.
Благадаць (Слаўгарадскі раён)
Благада́ць (, Благодать) — вёска ў Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці.
Назва
Назва паходзіць ад прыгожага мясцовага геаграфічнага ландшафту.
Геаграфія
Уваходзіць у склад Кабінагорскага сельсавета.
Гісторыя
Да 2006 года вёска ўваходзіла ў склад Каменкаўскага сельсавета.
NGC 3316-2
NGC 3316-2 (іншыя абазначэнні — ESO 501-54, MCG -4-25-46, AM 1035-271) — галактыка ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Ісак Самуйлавіч Рубінштэйн
Ісак Самуйлавіч Рубінштэйн (Рубинштейн Исаак Самуйлович;,  — , ) — беларускі вучоны ў галіне мікрабіялогіі. Кандыдат медыцынскіх навук (1941), дацэнт (1947).
Біяграфія
Скончыў гандлёвую школу (1916), рэальнае вучылішча ў Мінску (1919); з адзнакай скончыў фельчарскую школу (1922). Скончыў медыцынскі факультэт БДУ (1931). Дырэктар Беларускага дзяржаўнага мікрабіялагічнага інстытута (1931—1941). У час Вялікай Айчыннай вайны галоўны эпідэміёлаг Арміі (1941—1946). Дырэктар Беларускага інстытута мікрабіялогіі і эпідэміялогіі (1946—1950), адначасова выконваў абавязкі загадчыка кафедры мікрабіялогіі Мінскага медыцынскага інстытута (1946—1948). Загадчык цыклам эпідэміялогіі Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў (1948—1951); загадчык кафедры мікрабіялогіі і эпідэміялогіі Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў (1951—1970).
Член праўленняў Усесаюзнага і Беларускага навуковых таварыстваў мікрабіёлагаў, эпідэміёлагаў і інфекцыяністаў, Мінскага таварыства мікрабіёлагаў, эпідэміёлагаў і інфекцыяністаў (1963); дэпутат раённага Савета Мінска (1940).
Ежы Сапега
Ежы Сапега, або Юрый Сапега (1637—1640 — 1667, Іспанія) — палкоўнік каралеўскі.
Біяграфія
З чарэйскай лініі Сапегаў, сын пісара польнага літоўскага Мікалая Крыштафа Сапегі і Сюзаны з Гасеўскіх. Звесткі пра яго, у тым ліку на партрэце кодзеньскай серыі, у асноўным уяўныя. Ён не памёр у 1642 годзе ва ўзросце 35 гадоў, гэта не адпавядае жыццю бацькі (1613-2.6.1639), раней за якога Ежы нарадзіцца не мог. Мікалай Крыштаф ажаніўся ў 1637 годзе, таму на час смерці караля Уладзіслава Вазы (1648) Ежы было да 10 гадоў, ён не браў удзелу ў элекцыі гэтага караля і не выконваў яго даручэнняў як староста вілкавішскі. Староства мог атрымаць пасля бацькі, але крыніцамі гэта не пацверджана. Не быў і кавалерам ордэна Белай Стужкі, такая адзнака не вядома еўрапейскай фалерыстыцы. Памёр, напэўна, і праўда ў Іспаніі, што дало глебу паданню пра пасольства і ордэн.
Эрнст Іосіфавіч Неізвесны
Эрнст Іосіфавіч Неізве́сны (, Свярдлоўск, СССР—, Нью-Ёрк, ЗША) — савецкі і амерыканскі скульптар.
Ежы Сапега
Біяграфія
Аўтар уяўнай біяграфіі Ежы Сапегі — Алойзі Міштальт, са спасылкай на неназваныя кодзеньскія дакументы, а напэўна са словаў канцлера літоўскага Яна Фрыдэрыка Сапегі, паблытаў пісара польнага Мікалая Крыштафа (1613—1639) з вялікім кухмістрам Мікалаем Сапегам (†1611), злучыў іх у адну асобу і прыпісаў першаму сыноў і дачок другога, адвольна падаючы імёны і біяграфічныя звесткі.
Партрэт
Партрэт з генеалагічнай серыі роду (72 партрэты) створаны ў 1709 годзе на заказ Яна Фрыдэрыка Сапегі для кодзеньскай. Захаваўся таксама арыгінальны эскіз (цяпер у Нацыянальным музеі ў Кракаве) невядомага аўтара ўсёй серыі. Надпіс на патрэце: «Georgius 1. | Capitaneus Wilkowiscensis | Nicolai Notarii Campestris M.D.L. | Filio Legatus Vladislai 4. Catolicum | Ab Eodem Ordine Eques Albae Taeniae | Honoratus, Obiit Caelebs Anno 1642. AE:35.», — нязначна адрозніваецца ад надпісу на эскізе. Абнаўляўся ў 1876 годзе. Перарысоўка Юзафа Лоскага 1855 года дае іншы надпіс: «Georgius 2. | NICOLAI Notarii Campestri FILIUS | Capitaneus Vilkisicnsic | Poseł do Hiszpanii orderu | Albae Themiae kawaler». На думку М. Каламайскай-Саед, цяперашні надпіс з’явіўся пасля абнаўлення партрэта ў 1876 годзе, а першапачатковы зафіксаваны перарысоўкай Ю. Лоскага, але параўнанне з эскізам не пацвярджае такое меркаванне.
Ежы Сапега выяўлены з іспанскай востраканечнай барадой і ў іншаземным строі — вузкай вопратцы з вытанчаным каўнерам, што, напэўна, лічылі важным элементам падання пра меркаваную дыпламатычную місію ў Іспанію, дзе ён памёр. Падоўжаны твар з вялікім прамым носам і міндалепадобнымі вачамі, характэрны ўсім партрэтам кодзеньскай серыі, напэўна, пацвярджаў належнасць да нашчадкаў Нарымонта. Стужцы і знаку ордэна Albae Taeniae і, напэўна, дэвізу ордэна Pietas et Iustitia (лац.: Дабро і Справядлівасць) бракуе праўдзівасці. На думку М. Каламайскай-Саед, патрэт цалкам уяўны.
Екпіндзі (Акмолінская вобласць)
Екпіндзі — сяло ў Каргалжынскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Кенбідаікскай сельскай акругі. Код КАТА — 116037200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 118 чалавек (60 мужчын і 58 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 54 чалавекі (25 мужчын і 29 жанчын).
Кацура Тара
Кацура Тара (桂 太郎, Katsura Tarō,  — ) — 11-ы, 13-ы, 15-ы прэм'ер-міністр Японіі (1901 — 1906), (1908 — 1911), (1912 — 1913). Беспартыйны.
Біяграфія
Падчас перавароту 1868 года стаяў на баку імператара, ахоўваў яго палац у Кіёта, затым удзельнічаў у вайне з прыхільнікамі сёгуната на поўначы Японіі. У 1870—1873 гадах вучыўся ў Берліне ў Ваенным вучылішчы. У 1875—1878 гадах быў ваенным аташэ пры японскім пасольстве ў Берліне.
Вызначыўся ў Япона-Кітайскай вайне 1894—1895 гадоў. З студзеня 1898 быў міністрам арміі; ў лістападзе 1900, калі быў утвораны кабінет графа Іта Хірабумі, выйшаў у адстаўку. У чэрвені 1901, пасля адстаўкі Іта, сфармаваў новы кабінет ўрада. Ён заключыў англа-японскі дагавор і правёў вайну з Расіяй.
100-я Глуская партызанская брыгада
100-я Глуская партызанская брыгада — партызанская брыгада, створаная 6 верасня 1943 года. Дзейнічала на тэрыторыі Глускага і Акцябрскага раёнаў. 28 чэрвеня 1944 года брыгада (512 партызан, тры атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.
Гісторыя
Баявыя дзеянні партызаны праводзілі на чыгуначным участку Калінкавічы — Лунінец і на шашэйных дарогах. Правялі больш за 140 адкрытых і засадных баёў, у выніку разбілі нямецкія гарнізоны ў вёсках Бярозаўка, Касарычы, Катка Глускага, Альбінск, Ламавічы Акцябрскага раёнаў. 8 верасня 1943 года на чыгуначным участку Калінкавічы — Пціч падарвалі каля 700 рэек. Атрад імя Будзённага за час дзейнасці падарваў 16 эшалонаў, 38 аўтамашын, 2 цягачы, 2 бронетранспарцёры, знішчыў 18 км тэлефонна-тэлеграфнай лініі. У красавіку 1944 года брыгаду блакіравалі карнікі. У выніку 14-дзённых баёў партызаны прарвалі блакаду.
NGC 3317
NGC 3317 (іншае абазначэнне — ESO 501-**55) — патройная зорка ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Антыёх III Вялікі
Антыёх III Вялікі (241—187 да н.э.): цар сірыйскі (223—187 да н.э.); сын Селеўка II і Лаодыкі.
Прыдомак «Вялікі» атрымаў за паход на ўсход, слядамі Аляксандра Македонскага, у выніку чаго дадаў да сваёй дзяржавы Арменію, Бактрыю, Парфію.
Спроба заваяваць Грэцыю выклікала канфлікт з Рымам, якога Антыёх, відавочна, не здолеў прадбачыць, а ў выніку прывяла да паразы ад Сцыпіёна (190 да н.э.) і заключэння  (188 да н.э.) згодна з якім Антыёх мусіў саступіць частку тэрыторыі.
Верагодныя выявы — на манетах рознага часу праўлення; таксама — мармуровая галава, што захоўваецца ў Луўры (была знойдзеная ў Італіі Напалеонам III; з'яўляе Антыёха на вяршыні магутнасці).
Галавыя нематоды
Га́лавыя нематоды (Meloidogyne) — род паразітычных чарвей атрада тыленхід класа нематод. Выклікаюць мелайдагінозы раслін.
Біялагічнае апісанне
Развіты полавы дымарфізм. Самкі грушападобныя (даўжыня 0,5—2, шырыня 0,4—0,7 мм), малочна-белыя. Самцы чэрвепадобныя (даўжыня 30—40 мм, шырыня 1—1,3 мм), празрыстыя. Самкі, якія жывуць у гале, адкладваюць да 1000 яец у слізісты мяшок. 3 яец развіваюцца лічынкі і заражаюць карані суседніх раслін або ўтвараюць галы побач з мацярынскімі. Так узнікаюць буйныя (да 2—3 см) складаныя галы. У каранях лічынкі праходзяць 4 стадыі развіцця і ператвараюцца ў дарослых. Цыкл развіцця 25—45 сутак. За сезон галавыя нематоды даюць да 7 пакаленняў. Захоўваюцца ў глебе ў выглядзе лічынак 2-га ўзросту і яец. Пашыраюцца з глебай, якая прыліпла да сельскагаспадарчага інвентару, з клубнямі і каранямі заражаных раслін, з расталымі водамі і інш.
Арэал і экалогія
Пашыравы ва ўсіх краінах. Паразітуюць больш як на 2 тыс. відах раслін (агароднінныя, бахчавыя, тэхнічныя, пладовыя, дэкаратыўныя, бульба, пустазелле).
Сонечнае зацьменне 16 чэрвеня 1806 года
Сонечнае зацьменне 16 чэрвеня 1806 года — поўнае сонечнае зацьменне 124 сараса.
Галавыя нематоды
Арэал і экалогія
Пашкоджваюць карані, карэнішчы і клубні раслін і ўтвараюць на іх круглаватыя галы.
Сістэматыка
У сусветнай фауне 100 відаў. Род быў упершыню вылучаны швейцарскім натуралістам.
На Беларусі ў цяплічных гаспадарках і адкрытым грунце ачагамі на лёне, бульбе, агароднінных культурах трапляюцца галавыя нематоды і. У Расіі знойдзена 5 відаў, у ЗША — 31.
Сонечнае зацьменне 16 чэрвеня 1806 года
Зацьменне 16 чэрвеня 1806 года стала 1-ым сонечным зацьменнем у 1806 годзе і 16-ым у XIX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 21 снежня 1805 года, наступнае — 10 снежня 1806 года.
Галавыя нематоды
Меры барацьбы
Меры барацьбы: супрацьнематодныя хімічныя сродкі, часовае выключэнне з севазвароту культур, якія пашкоджваюцца нематодамі.
Арганізацыя ўкраінскіх нацыяналістаў
Арганізацыя ўкраінскіх нацыяналістаў (АУН, Організація українських націоналістів) — украінская палітычная арганізацыя.
Створана ў 1929 Я. Канавальцам. У сваёй праграме абвяшчала непрымірымыя адносіны да камунізму. Паставіла сябе над іншымі ўкраінскімі партыямі і рухамі, пачаўшы з імі барацьбу. Імкнулася пры дапамозе ўсенароднага паўстання аб'яднаць усе ўкраінскія землі ва Украінскую Самастойную Саборную Дзяржаву (УССД). У 1940 з-за ўнутраных рознагалоссяў распалася на АУН (м) — мельнікаўцаў і АУН (б) — бандэраўцаў (паводле прозвішчаў кіраўнікоў — А. Мельніка і С. Бандэры). На пачатку ІІ сусветнай вайны выступіла супраць Польшчы, потым супраць СССР на баку Германіі. Пасля адмовы гітлераўскіх уладаў прызнаць Акт аднаўлення Украінскай Дзяржавы (30.6.1941) АУН (б) перайшла ў апазіцыю да акупацыйнага рэжыму, разгарнула супраць яго прапаганду. На гэта нацысты адказалі арыштамі і расстрэламіі бандэраўцаў. Мельнікаўцы стаялі на змоўніцкіх пазіцыях да нацыстаў. Вясной 1943 АУН (б) абвясціла стратэгію «двухфрантавой» барацьбы супраць Берліна і Масквы — «Украінская паўстанцкая армія» («УПА») пачала на Валыні і Палессі дзеянні супраць гітлераўцаў і савецкіх партызанаў. Улетку 1943 антынямецкая барацьба з Валыні перакінулася на тэрыторыю Галічыны. 3 1944 галоўныя сілы АУН разгарнулі антысавецкую барацьбу, якая ахапіла пераважна заходнія вобласці Украіны і працягвалася да сярэдзіны 1950-х гадоў.
Пасля вайны асноўныя кадры абедзвюх частак АУН былі ў эміграцыі. 3 абвяшчэннем дзяржаўнага суверэнітэту Украіны ў 1991 АУН перанесла сваю дзейнасць на радзіму і скіравала яе на пабудову дэмакратычнай, палітычна і эканамічна незалежнай украінскай дзяржавы.
Дубна (Слаўгарадскі раён)
Ду́бна (, Дубно) — вёска ў Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Кабінагорскага сельсавета.
Да 2006 года ўваходзіла ў склад Каменкаўскага сельсавета.
Геаграфія
Непадалёк ад вёскі знаходзіцца возера Святое.
Гісторыя
У гістарычных крыніцах згадваецца Дубна (1675), Добна (1752). З 1835 году ўладанне Бенкендорфа. У 1884 годзе 25 двароў, 197 жыхароў. У 1926 годзе дзейнічала чатырохкласная школа
Аляксандр Алендскі
Аляксандр Алендскі (? — ?) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Алендскіх герба «Равіч», сын Януша і Канстанцыі з Чаховічаў.
Суддзя земскі, а потым падкаморы ваўкавыскі. Спадчыннік пасля бацькі і брата Станіслава ў 1799 годзе маёнтка Мачульна з фальваркам Канстанцінаў і пляцаў у Ваўкавыску, Вільні і Зэльве.
Сям’я
Другая жонка Францішка, дачка Алаізія Букатага і Тэафілі Багумілы з Глінскіх. З ёй дзеці:
Муфлон
Апісанне
Даўжыня да 130 см, вышыня ў карку да 80 см, маса да 40 кг; самкі драбнейшыя. Афарбоўка цёмна-карычневая, у самцоў са светлымі плямамі на баках. Рогі невялікія, тонкія.
Пашырэнне
Паходзіць з астравоў Кіпр, Корсіка, Сардзінія. Найбольш пашыраны ў Міжземнамор’і, трапляецца ў Крыме. Жывуць пераважна ў месцах з перасечаным рэльефам, у гарах, статкамі або невялікімі групамі. Папуляцыі муфлонаў на а-вах Корсіка і Сардзінія занесены ў Чырвоную кнігу МСАП.
Асаблівасці біялогіі
Кормяцца травой, галінкамі. Нараджаюць І—2 дзіцяняці.
Гасконская мова
Гасконская мова-дыялект (Gascon, ; ) — дыялект аксітанскай мовы. Часам разглядаецца як самастойная раманская мова.
Гасконская мова распаўсюджана ў Гасконі і Беарне (у Францыі: у частцы дэпартаментаў Атлантычныя Пірэнеі, Верхнія Пірэнеі, Ланды, Жэр, Верхняя Гарона, Ло і Гарона і Ар’еж, у большай частцы Жыронды; у Іспаніі — у невялікай даліне Валь-д’Аран на паўночным захадзе Каталоніі). У Іспаніі распаўсюджаны толькі паўднёвы варыянт гасконскай мовы — аранскі дыялект, на які аказала моцны ўплыў каталанская і іспанская мовы. У выніку гэтага ўздзеяння існуе тэндэнцыя аддалення аранскага дыялекту ад французскіх дыялектаў гасконскай мовы. Аранскі дыялект мае ў Валь-д’Аран статус афіцыйнай мовы (нароўні з іспанскай і каталанскай).
Паводле І. І. Чалышавай, сфера ўжывання гасконскай мовы/дыялекту ў наш час скарачаецца. Мова практычна не ўжываецца ў гарадах. Лепш за ўсё гасконскія гаворкі захаваліся ў Пірэнеях і ў сельскіх раёнах, сыходзячы ў сферу вусновых і бытавых зносін. У Францыі не мае афіцыйнага статусу. Колькасць тых, хто размаўляе на ёй, не вызначана, хоць паводле некаторых звестак у свеце мовай валодае каля 250 тыс. чалавек. Статус гасконскай мовы/дыялекту ў раманістыцы працягвае заставацца дыскусійным.
Баскскі субстрат
Мова, на якой размяўлялі ў Гасконі перад рымскім кіраваннем, была часткай баскскага дыялектнага кантынууму (гл. аквітанская мова). Само слова «Гасконь» паходзіць з лацінскага кораня vasco/vasconem і з'яўляецца аднакарэнным з «баск» (Vasconēs, з пераходам [v] → [gw] → [g]). Гэта можа сведчыць пра тое, што носьбіты мовы ў той час ідэнтыфікавалі сябе як баскі. Прысутнасць баскскага субстрата ў развіцці гасконскай мовы была даказана навукова. Гэта тэорыя тлумачыць некаторыя асаблівасці, якія адрозніваюць гасконскую ад іншых аксітанскіх моў.
Характэрнай рысай гасконскай мовы, якая можа паходзіць з мовы-субстрата, з'яўляецца змена «f» на «h». У словах, якія ў латыні першапачаткова пачыналіся на [f], (напрыклад festa — «урачыстасць»), гэты гук саслаблены да прыдыхальнага [h], а затым, у некаторых месцах увогуле знік (гасконскае hèsta ці ). Паводле субстратнай тэорыі, гэта магло адбыцца з-за адсутнасці ў баскскіх дыялектах фанемы /f/. Падобная змена адбылася ў кантынентальнай іспанскай мове: лацінскае facere стала іспанскім hacer (вымаўляецца як, а ў некаторых аддаленых раёнах, асабліва, у паўднёва-ўсходняй Андалусіі — ).
Некаторыя лінгвісты, аднак, лічаць субстратную тэорыю памылковай і тлумачаць гэтыя і іншыя змены ўнутрымоўнымі працэсамі. Пераход [f] у [h] як у гасконскай, так і ў іспанскай мовах, якія развіліся ў баскамоўных рэгіёнах, можа быць супадзеннем, хоць гэта і малаверагодна.
Сучасная баскская мова таксама зведала лексічны ўплыў з боку гасконскай, напрыклад, словы beira («шкло»), polit («мілы», гасконскае polit/polida).
Сучаснае становішча
Падчас апытання, праведзенага ў 1982 годзе ў Беарне, было ўсталявана, што 51 % насельніцтва размаўляў на гасконскай мове, 70 % разумелі яе, а 85 % падтрымлівалі абарону мовы. Аднак у апошні час выкарыстанне мовы значна скарацілася — галоўным чынам з-за таго, што мова не перадаецца наступным пакаленням. Асабліва прыкметна скарацілася ўжыванне мовы ў гарадах і на паўночным усходзе арэала.
У Францыі ў дачыненні да гасконскай мовы выкарыстоўваецца тэрмін «патуа», які пазначае мясцовую гаворку ў цэлым. У Беарне мясцовыя варыянты гасконскай мовы з XVI стагоддзі называюцца «Béarnais» (беарнская). Гэта звязана з палітычным мінулым Беарна, які з 1347 па 1620 год быў суверэннай дзяржавай.
У лінгвістычным плане не існуе ўніфікаванага беарнскага дыялекту, і ў розных рэгіёнах правінцыі мова значна адрозніваецца. Адрозненні ў вымаўленні могуць быць падзелены на ўсходнія, заходнія і паўднёвыя (у горных раёнах). Напрыклад, «a» на канцы слова на захадзе вымаўляецца як [a], на ўсходзе — [o], а на поўдні — [œ].
Пісьменнікі
Літаратура на гасконскай мове існавала пачынаючы са сярэдневяковага перыяду. У новы перыяд найбуйнейшы паэт - Жаку Жансемін.
Запазычанні з гасконскай мовы ў іншыя мовы
Некаторыя словы французскай мовы маюць гасконскае паходжанне. Напрыклад, французскае cadet (-te) — «малодшы, -ая», якое першапачаткова азначала «малодшы (сын)», «малады дваранін, які прызначаўся для ваеннай ці духоўнай кар'еры», узыходзіць да гасконскага capdèt — «камандзір, начальнік». Гасконскае berret — «шапка» трапіла ў беарнскую мова, а затым і ў літаратурную французскую: béret — «баскская шапка». Пры дапамозе французскага гэтыя словы трапілі і ў іншыя мовы: напрыклад, беларускія словы «кадэт» і «берэт». Англійская назва баравіка cep паходзіць ад гасконскага cep — «ствол», а izard — «пірэнейскі сарна» ад французскага ці гасконскага isard.
Майшукур
Майшукур — сяло ў Каргалжынскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Камунарскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 17 км на поўнач ад цэнтра пасёлка Каргалжын. Код КАТА — 116039100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 461 чалавек (246 мужчын і 215 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 209 чалавек (108 мужчын і 101 жанчына).
Квавар (аб’ект пояса Койпера)
Назва паходзіць ад імя стваральнай сілы племя Тонгва з басейну Лос-Анжэлес.
Дыяметр: верагодна ~1250 км (каля ½ плутонавых). Маса: —. Перыяд вярчэння: —. Арбітальны перыяд: ~288 г. Адлегласць ад Сонца: ~42 а.а, экс.арбіты: —, нахіл арбіты: —. Альбеда: 12 %. Нахіл восі вярчэння: ~7.9°.
Відавочна, аб’ект збольшага акруглы, і складаецца пераважна са скальных парод і лёду.
Аб’ект быў заўважаны на фатаграфіях М. Браунам, Ч. Трухільё з Лабараторыі рэактыўнага руху 4.6.2002, пра адкрыццё паведамлена ў кастрычніку 2002. Цікава, што Ч. Коваль у пошуках дзесятай планеты сфатаграфаваў Квавар яшчэ ў пач. 1980-х, але не адрозніў яго ад зорак. Аднак, яго здымкі былі выкарыстаны адкрывальнікамі, і арбіта Квавара вядомая лепей за арбіты іншых АПК.
Адметнасці
Найбольшы вядомы (да 2004) аб’ект поясу Койпера.
Бязуевічы
Бязу́евічы (, Безуевичи) — вёска ў Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці.
Назва
Існуе паданне, што жылі два асілкі Абіда і Вязула. Абіда жыў на месцы сучаснай вёскі Абідавічы Быхаўскага раёна, Вязула — там дзе цяпер Бязуевічы. Была ў іх адна сякера, якую браты перакідвалі адзін аднаму пры неабходнасці насячы дроваў. Мясцовыя старажылы сведчылі, што назва Бязуевічы паходзіць ад слова «бэз».
Геаграфія
Побач з вёскай цячэ рака Пацэя.
Уваходзіць у склад Свенскага сельсавета.
Гісторыя
У 1783 годзе ў вёсцы 45 двароў, 277 жыхароў. На карце 1882 года пазначана як Кезуевічы.
Да 23 снежня 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Васькавіцкага сельсавета.
Інфраструктура
У вёсцы працуюць школа, фельчарска-акушэрскі пункт, крама і дом сацыяльных паслуг.
Эдуарда Ароё
У 1958—1968 гадах жыў у Парыжы, пазней пераехаў у Мілан. Раннія карціны Ароё маюць уплыў экспрэсіянізму, а больш познія творы выкананыя ў стылізаванай манеры. Ароё выступаў крытыкам рэжыма Франка, так і турыстычнага буму ў Іспаніі, што сведчыць пра яго палітычную ангажаванасць.
Беарн
Беа́рн (Béarn,, Biarno) — паўднёвая памежная гістарычная вобласць Францыі, якая займае плошчу каля 4500 км². У наш час яе тэрыторыя вуваходзіць галоўным чынам у склад цяперашняга дэпартамента Атлантычныя Пірэнеі, тады як меншая частка адносіцца да дэпартамента Ланды. Галоўны горад вобласці — По.
Геаграфія
Пірэнеі, пакрытыя густымі ляснымі прасторамі, а месцамі вечным снегам, паступова спускаюцца тут да нізкіх перадгор'яў, якія шмат дзе збаразнёныя рэчкамі і маленькімі горнымі ручаямі. Клімат здаровы, і багатыя горныя пашы падтрымліваюць цудоўную жывёлагадоўлю, асабліва конегадоўлю. Горныя цясніны і ўзгоркі ўсеяныя вінаграднікамі; у нізінных месцах расце кукуруза, а на плоскіх узвышшах вырошчваецца лён.
Гісторыя
У часы Каралінгаў Беарн з'яўлязся асобным віконцтвам, першым кіраўніком якога быў Санцюль I. Сярод яго пераемнікаў асабліва праславіўся Гастон IV, які кіраваў у 1090—1130 гадах, адзін з герояў Першага крыжовага паходу, які атрымаў потым за свае вайсковыя подзвігі на службе караля Альфонса I Арагонскага ў леннае валоданне Сарагосу.
У 1134 годзе згасла па мужчынскай лініі дынастыя віконтаў Беарна, і краіне пагражала небяспека пазбавіцца сваёй самастойнасці і быць далучанай да Арагонскага каралеўства. Беарнцы ўзяліся за зброю, прагналі ад сябе Марыю, дачку апошняга віконта Санцюля VI, якая прызнала над сабой вярхоўную ўладу Альфонса II Арагонскага, і абвясцілі сваім кіраўніком аднаго двараніна з Бігора, які, аднак, быў забіты імі на другі год свайго кіравання. Тая ж доля спасцігла і яго пераемніка, нейкага рыцара з Аверна. Тады беарнцы выбралі сына прынцэсы Марыі, Гастона VI, пры нашчадках якога Беарн у выніку шлюбных саюзаў перайшоў спачатку да графаў Фуа, а потым разам з Фуа да Навары.
Шымановіч
Шымановіч — прозвішча.
NGC 3318
NGC 3318 (іншыя абазначэнні — ESO 317-52, MCG -7-22-26, AM 1035-412, IRAS10350-4122, PGC 31533) — галактыка ў сузор’і Ветразі.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ардэбіль (астан)
Ардэбіль, Ардабіль (, Ərdəbil) — адзін з трыццаці астанаў Ірана. Размешчаны на поўначы краіны, мяжуе з Азербайджанам. Плошча — 17 800 км², насельніцтва — 1 257 624 чалавекі (2005). Адна з чатырох правінцый Іранскага Азербайджана. Адміністрацыйны цэнтр — Ардэбіль.
Кулан
Кулан, азіяцкі асёл (Equus hemionus) — від з сямейства конскіх. Знешне вельмі нагадвае асла, але мае нямала агульных прыкмет з канём, з-за чаго кулана нярэдка называюць паўаслом. Лічыцца, што кулан ніколі не паддаваўся прыручэнню, у адрозненне ад афрыканскага асла.
Джэнтльмен і певень
«Джэнтльмен і певень» (іншая назва: Пеўні пераклікаюцца) — чорна-белая, нямая, сатырычная камедыя "Беларусьфільма". Рэжысёр: Уладзімір Балюзек. Сцэнарысты: І. Далгапольскі, Леанід Ерыхон
Прэм'ера: 22 жніўня 1929 (Масква), 16 верасня 1929 (Кіеў)
Акцёры: Леў Дабравольскі, В. Баранава, А. Валынцава, Кірыл Гун, Сцяпан Кузняцоў, Г. Радзелін
Сюжэт
Фільм пачынаецца цітрамі: «Устаноўленая Рыжскім мірным дагаворам 1921 года межы паміж панскай Польшчай і Савецкай Беларуссю прайшла праз маёнтак польскага графа Вадзецкага». На беларускай тэрыторыі апынулася лепшая частка маёнтка з палацам, дзе цяпер новыя гаспадары - вясёлы і шумны піянерскі атрад. А пеўні-пераклічнікі па розныя бакі мяжы нагадваюць графу аб тым, як калісьці рана раніцай пад такі ж крык пеўня ў яго палац ўварваліся збунтаваныя сяляне, і яны з жонкай і гасцямі ледзь не загінулі. Выпрабаваўшы ў чарговы раз панічны жах абуджэння пад ненавіснае «кукарэку», Вадзецкі страляе ў пеўняў пад вокнамі са стрэльбы і, падняўшы на ногі ўвесь дом, загадвае слугам знішчыць усіх навакольных пеўняў. Служанка Ядзя і пастух Васіль цікавяцца загадам, які развешвае па вёсцы вахмістр. Васіль успамінае, як калісьці граф выгнаў яго са школы за тое, што ён намаляваў на яго «пеўневы» шарж. А тым часам каровы пераходзяць мяжу. Васіль бяжыць за імі і застаецца ў БССР: бо толькі тут бядняк можа атрымаць адукацыю. Пакуль графскія слугі ловяць і рэжуць пеўняў, на тэрыторыі БССР рыхтуюцца да свята. На польскім баку - імяніны графіні. Нечакана Вадзецкі заўважае, што чайнік прыкрыты накрыўкай, стылізаваны пад пеўня. Раз'юшаны граф б'е посуд. У давяршэнне непрыемнасцяў піянеры (з імі і Васіль) пачынаюць іграць на мяжы «Марш Будзённага». Граф спрабуе забараніць сялянам слухаць варожую музыку. Незадаволеныя госці раз'язджаюцца. Граф заўважае на Ядзе чырвоны хустачку і кідаецца на яе. Але яна бяжыць праз мяжу. Граф з сям'ёй з'язджаюць. На савецкім баку музыка, ілюмінацыя, маладзёжнае свята. Ядзя сустракае Васіля, абодва шчаслівыя.
Фільм захаваўся без 4-й, 5-й і 6-й частак на ўкраінскай мове.
Альфрэд Леніца
Альфрэд Леніца (, Паб’яніцы —, ) — польскі жывапісец, бацька Яна Леніцы і Дануты Канвіцкай. Цесць Тадэвуша Канвіцкага.
Вучобу пачаў у 1922 годзе на юрыдычным і эканамічным факультэце Познанскага ўніверсітэта. Адначасова вучыўся музыцы ў музычнай кансерваторыі. Свае жывапісныя інтарэсы паглыбіў, вучыўшыся ў Прыватным інстытуце выяўленчага мастацтва пад кіраўніцтвам Адама Ганіткевіча.
У 1930-я гады Альфрэд Леніца пісаў фігуратыўныя карціны, пераважна нацюрморты і пейзажы, на ўзор кубізму.
На пачатку Другой сусветнай вайны высланая з Познані сям’я Леніца выехала ў Кракаў. Вайна стала пераломным момантам у кар’еры жывапісца. Кракаўская мастацкая супольнасць, засяроджаная вакол Тадэвуша Кантара, і асабліва яго сяброўства з Ежы Куяўскім, паглыбілі цікавасць жывапісца да авангарду.
Антыёх Гіеракс
Антыёх Гіеракс (Aντιoχoς Ιεραξ,  — ) — цар сірыйскі (246—227 да н.э.); сын Антыёха I і першай яго жонкі Лаадзікі I. Мянушка Антыёха перакладаецца як «каршун».
Спачатку кіраваў супольна з Селеўкам II, потым быў таму праціўнікам. Быў пераможаны Аталам II (229 да н.э.), загінуў у баі супраць кельтаў-галатаў.
Верагодныя выявы — на манетах.
Бярэзіна (прыток Заходняй Дзвіны)
Бярэзіна — рака ў Верхнядзвінскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Заходняя Дзвіна.
Даўжыня ракі 11 км. Плошча вадазбору 30 км². Пачынаецца каля вёскі Гвазды, вусце за 2 км на поўдзень ад вёскі Дадэкі. У ніжняй плыні цячэ праз лясістую мясцовасць.
Бушыр (астан)
Бушыр, Бушэр — адзін з трыццаці астанаў Ірана. Размешчаны на поўдні краіны на беразе Персідскага заліва. Плошча — 22,743 км², насельніцтва — 816,115 чалавек (2005 год). Адміністрацыйны цэнтр — Бушыр.
Канюковыя
Канюкі (Buteoninae) — падсямейства драпежных птушак з сямейства ястрабіных. Класіфікацыя дадзенага падсямейства змяняецца, нядаўна ў яго ўвайшлі роды птушак, якія раней прылічваліся да асобнага падсямейства арліных(Accipitridae).
На Беларусі 11 відаў.
Карл Арнольд
Карл Максіміліян Арнольд (ням.: Karl Maximilian Arnold,,  — , ) — нямецкі мастак-карыкатурыст і графік.
Жыццё і творчасць
Нарадзіўся ў сям’і баварскага прадпрымальніка і палітыка Макса Оскара Арнольда, быў чацвёртым з дзевяці дзяцей. Пасля атрымання сярэдняй адукацыі вывучаў маляванне і мадэляванне ў прамыслова-рамесніцкай школе ў родным горадзе. Увосень 1901 года прыязджае ў Мюнхен і паступае там у Акадэмію прыгожых мастацтваў, дзе вучыцца перш у класе малюнка ў Карла Раўпа, а затым жывапісу ў Людвіга фон Лёфца і Франца фон Штука. Малады мастак не атрымліваў ад сям’і матэрыяльнай падтрымкі, таму звярнуўся ў рэдакцыі вядучых ілюстраваных часопісаў Мюнхена. У верасні 1907 года яго першы малюнак апублікавалі ў адным з найвядомых у Нямеччыне сатырычных выданняў, у часопісе «Simplicissimus», у тым жа годзе яго пачаў публікаваць часопіс «Die Jugend». У 1913 годзе К.Арнольд стварае тытульны ліст «Сімпліцысімуса», у 1917 годзе становіцца адным з саўладальнікаў гэтага выдання. Да 1942 года ў часопісе было апублікавана каля 1.800 малюнкаў майстра.
З пачаткам Першай сусветнай вайны К.Арнольд быў мабілізаваны, аднак размеркаваны ў рэдакцыю створанай на акупаванай паўночнай Францыі для патрэб 6-й арміі вайсковай газеты «Liller Kriegszeitung», дзе працуе мастаком. Да 1917 года Арнольд публікуе на яе старонках 300 малюнкаў патрыятычнага і нацыяналістычнага зместу. У 1920-я гады ён — апроч «Сімпліцысімуса» — супрацоўнічае са швейцарскай сатырычнай газетай «Nebelspalter» (Раскольнік туману), з Münchner Illustrierte Presse, а таксама з часопісамі Die Dame і Праказа (Ulk). З прыходам да ўлады ў Германіі ў 1933 годзе нацыянал-сацыялістаў — нягледзячы на ​​вострую крытыку на яго старонках А.Гітлера — часопіс не быў зачынены, і К.Арнольд працягнуў там сваю працу. Не з’яўляючыся прыхільнікам рэжыму, мастак у той жа час аб’явіў, што не падыходзіць для пратэстнага Супраціву, аддаючы перавагу лавіраваць паміж партыямі. У 1936 годзе ён таксама працаваў на берлінскае выдавецтва Ульштэйн, у 1937 едзе ў Парыж на Сусветную выставу як журналіст-ілюстратар. У 1939 годзе яму прысвойваецца званне прафесара жывапісу. У той жа самы час у 1938 годзе апублікаваная ў 1924 годзе кніга К. Арнольда «Berliner Bilder (Берлінскія замалёўкі)» была прызнана Імперскай пісьменніцкай палатай як шкодніцкая і не рэкамендуемая. У 1942 годзе мастак перанёс інсульт, пасля якога ўжо не змог акрыяць, і спыніў мастацкую дзейнасць.
К.Арнольд быў з 1911 года жанаты з мастачкай Ганнай-Дорай Фальквардсен, з якой быў знаёмы яшчэ са студэнцкіх гадоў і жыў у Парыжы ў 1909—1910 гадах. У гэтым шлюбе ў іх было чацвёра сыноў.
К.Арнольд, разам з Олафам Гульбрансанам, Томасам Гейнэ і Бруна Паўлем адносіцца да найбольш значных нямецкіх мастакоў-карыкатурыстаў першай паловы XX стагоддзя.
Луі Ленен
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1593 годзе ў горадзе Лан (па іншых дадзеных у 1603 годзе). Луі быў перадапошнім з пяці сыноў заможнага селяніна і вінароба Ісака Ленена (фр. Isaac Le Nain). Разам са сваімі братамі некалькі гадоў вучыўся жывапісу, пакуль не адправіўся ў Парыж незадоўга да 1630 года. У Парыжы з братамі-мастакамі жыў у абацтве Сен-Жэрмен-дэ-Прэ.
Разам з Антуанам і Мацье Луі працаваў над упрыгожаннем знакамітай капліцы Юнай Дзевы ў Сен-Жэрмен-дэ-Прэ. У 1648 годзе ён стаў адным з першых чальцоў толькі што створанай Каралеўскай скульптуры (фр. Académie royale de peinture et de sculpture).
Памёр 23 мая 1648 года ў Парыжы, а праз два дні пасля яго смерці памёр брат Антуан. Работы мастака знаходзяцца ў многіх музеях свету, у тым ліку Лонданскую нацыянальную галерэю, Музей Вікторыі і Альберта, Musée national des beaux-arts (Алжыр).
Браты не заўсёды падпісвалі свае творы, і да гэтага часу такія працы без аўтарства цяжка аднесці асабіста да кагосьці з іх.
Сонечнае зацьменне 21 снежня 1805 года
Сонечнае зацьменне 21 снежня 1805 года — кольцападобнае сонечнае зацьменне 119 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,9134 і дасягнула свайго максімуму ў 00:17:38 UTC у пункце з каардынатамі 83° пд. ш. 144° з. д. Працягласць максімальнай фазы зацьмення склала 6 хв. 26 с., а месяцавы цень на зямной паверхні дасягнуў шырыні 692 км.
Зацьменне 21 снежня 1805 года стала 5-ым сонечным зацьменнем у 1805 годзе і 15-ым у XIX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 26 ліпеня 1805 года, наступнае — 16 чэрвеня 1806 года.
Кумколь (Акмолінская вобласць)
Кумколь — сяло ў Каргалжынскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Камунарскай сельскай акругі. Код КАТА — 116039300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 127 чалавек (73 мужчыны і 54 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 64 чалавекі (37 мужчын і 27 жанчын).
Віш
Віш (, Вишь) — пасёлак у Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Свенскага сельсавета.
Казакоўка (Слаўгарадскі раён)
Казако́ўка (, Казаковка) — былая вёска ў Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіла ў склад Кабінагорскага сельсавета. Да 2006 года ўваходзіла ў склад Каменкаўскага сельсавета.
Ліквідавана ў 2014 годзе.
Геаграфія
За 2 км на захад ад вёскі Казакоўка знаходзіцца вусце ракі Каменка.
Папялушка
Папялу́шка альбо Крышталё́вы панто́флік (Cendrillon або La Petite Pantoufle de verre, Aschenputtel, Cinderella) — заходнееўрапейская казка, найбольш вядомая ў рэдакцыях Шарля Перо, братоў Грым і іншых. Адзін з найбольш папулярных сюжэтаў, які мае больш за тысячу ўвасабленняў у фальклоры розных народаў свету.
Зенеўскі валун
Зе́неўскі валун — геалагічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння на Беларусі. Размешчаны за 0,2 км на поўнач ад в. Зенеўцы Шчучынскага раёна Гродзенскай вобласці. Буйны ледавіковы валун ружова-бурага граніту рапаківі з крышталямі палявога шпату ў выглядзе авоідаў. Даўжыня валуна складае 4,7 м, шырыня З м, вышыня 2,1 м, у абводзе 9,6 м, аб'ём 16 м³, маса каля 42 т. Прынесены ледавіком каля 220—110 тысяч гадоў назад са Скандынавіі. На бакавой паверхні захавалася 25 штучных паглыбленняў паўсферычнай формы (1—5 см у пяпярочніку, да 2,5 см глыбіні), зробленых чалавекам каля 2—2,5 тысяч гадоў назад. У язычніцкія часы — прадмет пакланення.
Dom kultury
«Dom kultury» (Дом культуры) — пяты студыйны альбом беларускага гурта «N.R.M.».
Гісторыя стварэння
Запіс альбома адбываўся вясной і летам 2002 года ў студыі «X-noise factory».
Крытыка
Паводле меркавання музычнага крытыка Зміцера Падбярэзскага, з’яўляецца лепшай з усіх праграм, калі-небудзь выдадзеных гуртам.
Музычны журналіст Сяргей Будкін лічыць:
Мазер
Мазер (MASER, maser — скарачэнне ад Microwave Amplification by Stimulated Emission of Radiation «узмацненне мікрахваляў з дапамогай індуцыраванага выпрамяне́ння»): агульная назва квантавых узмацняльнікаў і квантавых генератараў сантыметровага дыяпазону радыёхваляў.
Ужываецца ў радыёсувязі, радыёастраноміі, радыёлакацыі і інш.
Таксама : сінонім малекулярных генератараў.
Шукальнікі шчасця
«Шукальнікі шчасця» (іншыя назвы: Стварэнне свету, Сям'я, Бірабіджан) — фільм беларускага рэжысёра Уладзіміра Корш-Сабліна пра яўрэяў-перасяленцаў, якія пераехалі ў бірабіджанскі калгас «Ройтэ-Фелд».
Сюжэт
У 1928 годзе сям'я старой Двойры — дочкі Роза і Бася, сын Лёва і зяць Піня (муж Басі) прыязджаюць з-за мяжы (адкуль менавіта, не гаворыцца) на Далёкі Усход. Там яны ўступаюць у калгас «Ройтэ Фелд» і пачынаюць працаваць. Роза закахалася ў мясцовага рыбака Карнея. Аднак Піня не жадае працаваць. Ён хоча знайсці золата і збегчы з ім у Кітай, каб адкрыць там фабрыку і стаць «каралём шлеек». Калі Лёва раскрывае яго задуму, Піня амаль забівае яго і збягае. Падазрэнне падае на Карнея. На мяжы Піню ловяць, а золата, якое ён намыў, аказваецца падманкай. Адначасна разгортваюцца адносіны Басі і старшыні калгасу Натана. Фільм заканчваецца вяселлем Карнея і Розы.
Сарыбаба (Лачын)
Сарыбаба (Sarıbaba) — сяло ў Лачынскім раёне Азербайджанскай Рэспублікі.
У 1992—2020 гадах было пад кантролем узброеных сіл Арменіі і ўваходзіла ў Кашатагскі раён непрызнанай Нагорна-Карабахскай Рэспублікі. У ходзе Другой карабахскай вайны 1 снежня 2020 года сяло было занята ўзброенымі сіламі Азербайджана (армяне лічаць гэта акупацыяй).
Хайнц Квяткоўскі
Ха́йнрых «Хайнц» Квятко́ўскі (Heinrich «Heinz» Kwiatkowski;, , Веймарская рэспубліка — , , Германія) — нямецкі футбаліст, брамнік. Чэмпіён свету 1954 у складзе нацыянальнай зборнай ФРГ.
Бярэзіна
Бярэ́зіна — рака ў Віцебскай, Мінскай, Магілёўскай і Гомельскай абласцях Беларусі, правы прыток Дняпра. Даўжыня 613 км. Вадазбор 24,5 тыс. км². Сярэднегадавы расход вады ў вусці 142 м³/с. Агульнае падзенне 69 м. Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,11 ‰.
Асноўныя прытокі
Справа: Гайна, Пліса, Уша, Уса, Свіслач, Каменка, Асовіна, Бабруйка. Злева: Сха, Бобр, Клява, Ольса, Ала.
На рацэ
Гарады: Барысаў, Беразіно, Бабруйск, Светлагорск. Зоны адпачынку: рэспубліканскага значэння — Беразіно і Асіповічы; мясцовага значэння — Дроздзіна, Прырэчча і інш.; Курорты: Бабруйск і Горваль. Водзяцца: шчупак, акунь, плотка, лешч, лінь, карась, верхаводка, гусцяра; каштоўныя — судак, мінога, галавень, падуст, сом, мянтуз.
Агульнае
Пачынаецца на паўднёвым захадзе ад г. Докшыцы, вусце ў 2 км на паўночны ўсход ад в. Берагавая Слабада Рэчыцкага раёна. Асаблівасць воднага рэжыму Бярэзіны — высокія паводкі позняй восенню і спад іх у перыяд ледаставу. Значная прыродная зарэгуляванасць сцёку. Веснавое разводдзе звычайна праходзіць адной, пры зацяжным снегараставанні — некалькімі хвалямі. Пад′ём узроўню (працягласць 20 — 30 сутак) пачынаецца з сярэдзіны сакавіка; сярэдняя вышыня 2,3 — 3,4 м над межанным узроўнем, найбольшая 4,8 м (у нізоўі). Прабег хвалі разводдзя ад вытоку да вусця на працягу 8 сутак. Спад узроўню ў вярхоўі 30 — 40 сутак, у ніжнім цячэнні да 2 месяцаў. Замярзае Бярэзіна ў 1-й пал. снежня, крыгалом пачынаецца ў канцы сакавіка. Найбольшая таўшчыня лёду 30 — 60 см (канец лютага — пачатак сакавіка). Веснавы ледаход 4 — 7 сутак. Сярэдняя тэмпература вады летам 18 — 20 °С. Гадавы сцёк завіслых наносаў каля Барысава 7,2 тыс. т.
Агульная даўжыня рачной сістэмы Бярэзіны (425 рэк) 8490 км, густата рачной сеткі 0,35 км/км². Паводле будовы даліны, рэчышча і ўмоў працякання Бярэзіна падзяляецца на 3 участкі: верхні (ад вытоку да вусця Гайны, 168 км), сярэдні (паміж вусцямі Гайны і Свіслачы, 205 км), ніжні (ад упадзення Свіслачы да вусця 240 км).
У верхнім цячэнні рака працякае праз Бярэзінскі біясферны запаведнік, перасякае азёры Медзазол і Палік. Каналізавана 12,8 км рэчышча ў вярхоўі. Даліна невыразная, амаль на ўсім працягу зліваецца з прылеглай забалочанай і аблесенай мясцовасцю. Пойма забалочаная, купістая, шырынёй 2 — 3 км, у асобных месцах звужаецца да 0,5 або пашыраецца да 6 км. У разводдзе затапляецца на глыбіню 0,3 — 1,8 м, часам да 3 м. Рэчышча моцназвілістае, багатае пратокамі і невялікімі пясчанымі астравамі. Шырыня ракі 15 — 20 м, найбольшая 60 м. Берагі нізкія (да 0,5 м), на асобных участках стромкія (вышыня да 1,5 м), пясчаныя, забалочаныя.
У сярэднім цячэнні даліна выразная, трапецападобная, шырыня яе 2 — 3 км, месцамі — да 1 км. Схілы спадзістыя і ўмерана стромкія, месцамі абрывістыя (вышыня 10 — 35 м), парэзаныя ярамі і далінамі прытокаў, пад лесам і хмызняком. Каля падэшвы схілаў багатыя выхады грувтавых водаў. Пойма да вусця Бабра левабярэжная, ніжэй двухбаковая, шырынёй 1,5 — 2 км, хмызнякова-лугавая. У разводдзе затапляецца на глыбіню 0,5 — 3 м, тэрмінам ад 10 — 20 сутак да 1,5 — 2 месяцаў. Рэчышча звілістае, разгалінаванае. Шырыня ракі 60 — 80 м, найбольшая 100 — 300 м. Берагі стромкія, вышынёй 1 — 2 м. У ніжнім цячэнні да вусця даліна пераважна трапецападобная, шырынёй 2 — 8 км, месцамі звужаецца да 0,3 — 0,5 км. Схілы стромкія, вышынёй 6 — 15 м, месцамі 20 — 25 м, парэзаныя ярамі і далінамі прытокаў. Пойма вельмі забалочаная, купістая, пераважна левабярэжная, радзей двухбаковая; шырыня яе 1,5 — 5 км. У разводдзе затапляецца на глыбіню 0,2 — 3,5 м тэрмінам да 1,5 месяца. Рэчышча звілістае, шмат плаўных лукавін, адмелін, заліваў, рукавоў, старыц і поймавых азёр. Шырыня ракі 80 — 130 м. Берагі ад спадзістых да абрывістых, вышынёй ад 1 — 2 м да 15 м.
Суднаходства ад в. Броды Барысаўскага р-на (494 км ад вусця). Лесасплаў. Выкарыстоўваецца як водапрыёмнік меліярацыйных каналаў.
Сушыльная машына
Сушыльная машына, машына сушыць бялізну альбо сушыльніца — гэта побытавая прылада, што ўжываецца дзеля аддзялення вільгаці ад адзення і іншых тэкстыльных вырабаў, звычайна адразу па выманні бялізны з пральнай машыны.
Бальшыня сушыльніцаў змяшчае круцільны барабан, цераз які цыркулюе нагрэтае паветра, што паруе вільгаць з бялізны. Барабан круціцца дзеля падтрымання прасторы паміж заложанымі рэчамі. Бялізна можа сесці альбо загрубець у выніку выкарыстання такіх машын, бо траціцца лінт г. зн. кароткія мяккія валокны. З гэтай прычыны, а таксама дзеля ашчаджэння энергіі, многія аддаюць перавагу вяровачным і рамным сушылкам.
Традыцыйныя сушыльніцы
Традыцыйныя сушыльніцы пастаянна забіраюць халоднае, сухое навакольнае паветра і награваюць яго перад тым, як прапусціць цераз барабан. Стаўшаеся ў выніку вільготным, паветра звычайна выводзіцца вонкі, каб вызваліць прастору для новага сухога паветра і працягнуць сушыльны працэс. Гэткая схема ніяк паўторна не выкарыстоўвае цеплыню, страчаную на награванне закладкі, і ўважаецца неашчаднай што да навакольных рэсурсаў. (Аддушына сушыльніцы таксама ёсць часткай дома.) Тым не менш, яна простая, надзейная, а таму шырока ўжываецца.