cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Палітыка Малдовы
У 1994 была прынята дзеючая Канстытуцыя Малдовы. Згодна з ёй незалежная Рэспубліка Малдова — унітарная дэмакратычная парламенцая рэспубліка з прэзідэнтам на чале дзяржавы.
Дзяржаўны лад
Заканадаўчы орган — аднапалатны парламент, 101 член якога абіраецца раз у 4 гады па партыйных спісах. Парламент можа ўносіць змены ў Канстытуцыю большасцю ў дзве траціны галасоў, за выключэннем выпадкаў вайны і нацыянальных надзвычайных сітуацый.
Прэзідэнт Малдовы ў 2000—2016 абіраўся парламентам шляхам патаемнага галасавання, для абрання было неабходна атрымаць больш за 61 голас. Такі спосаб абрання нацыянальнага лідара выклікаў наднаразовыя пратэсты і парламент урэшце рэшт унёс змяненні ў Канстытуцыю. У 2016 рэспубліка ўпершыню за 20 гадоў абрала прэзідэнта ўсеагульным прамым галасаваннем. Ім стаў Ігар Мікалаевіч Дадон.
Адміністрацыйны падзел
Малдова падзяляецца на 39 адміністрацыйных адзінак першага ўзроўню: 32 раёны, 5 муніцыпіі і 2 аўтаномныя ўтварэнні Гагаузія (Găgăuzia) і Прыднястроўе (Stînga Nistrului). Усяго ў Малдове 60 гарадоў і 917 вёсак.
Частку тэрыторыі краіны займае непрызнаная самаабвешчаная Прыднястроўская Малдаўская Рэспубліка. Тэрыторыі, якія знаходзяцца пад яе кантролем, афіцыйна ўваходзяць у Аўтаномнае тэрытарыяльнае ўтварэнне з асаблівым прававым статусам Прыднястроўе, якое з’яўляецца адной з аўтаномій. Бяспеку на левым беразе Днястра сёння супольна падтрымліваюць зброеныя сілы Расіі, Малдовы, Прыднястроўя і ваеннвя назіральнікі ад Украіны.
Адносіны з Беларуссю
Дыпламатычныя адносіны ўрады ўстанавілі 19 лістапада 1992 года.
Ян Янавіч Голер
Ян Янавіч Голер (Іван Іванавіч Голер; 1886—1980) — цымбаліст з трупы Ігната Буйніцкага.
Біяграфія
Вядома, што ў класічны склад капэлы трупы Ігната Буйніцкага ўваходзілі тры музыкі: дудар (Адам Шульга), скрыпач (Франак Голер) і цымбаліст (Ян Голер).
Ян Голер выступаў з тэатрам Ігната Буйніцкага ў Вільні, Варшаве і Пецярбургу. Захаваліся фотаздымкі, на якіх прысутнічае цымбаліст — наймалодшы з музыкаў.
З успамінаў Яна Голера вынікае, што ён быў заханы ў дачку Ігната Буйніцкага: «Гэрцю [сярэдняя дачка Буйніцкага ад першага шлюбу) я любіў. І яна мяне любіла, але падумаў я, што ў мужыцкіх стасунках жыву. Яда ў нас простая — капуста, поліўка, клёцкі з душой, а яна ўсё ж паненка — ёй і цукерак трэба, і кавы. Буйніцкія, праўда, ня паніліся, але я сам панімаў і да гэтага ўсяго аднёсься халаднакроўна».
Успаміны
Ян Янавіч Голер жыў у Празароках. У 1974 годзе з ім (яму тады было 88 гадоў) пагутарыў Рыгор Семашкевіч, які пазней апісаў гэта ў аб’ёмным эсэ ў газеце «Літаратура і Мастацтва». У эсэ «Світка Буйніцкага» Голер згадвае заснавальніка тэатру і апавядае пра цікавыя факты з дзейнасці першага прафесійнага беларускага тэатра.
«''Музыкаў нас траіх было — Адам Шульга, дудар, мой брат Франак на скрыпцы іграў і я на цымбалах. Ну і яшчэ восем танцораў — Буйніцкі са сваімі трыма дочкамі і гімназісты з Дзісны — хлопец і тры дзеўкі… Мы са сваімі выкрэнтамі паўсвету аб’ездзілі — два разы ў Пецярбурзе былі, у Варшаве, у Вільні''». З гэтай гутаркі відавочна, якім быў асноўны рэпертуар трупы: «''У Буйніцкага танцавалі найбольш скочныя танцы — „Лявоніху“, „Качана“, „Мяцеліцу“, „Ваўчка“. Яны танцавалі і падпявалі самі сабе, а мы, музыкі, таксама памагалі пець''».
Суперкубак Беларусі па футболе 2015
Суперкубак Беларусі па футболе 2015 — шосты розыгрыш Суперкубка Беларусі, штогадовага футбольнага матча, у якім сустракаюцца чэмпіёны Вышэйшай лігі Чэмпіянату Беларусі і пераможцы Кубка Беларусі мінулага сезону.
29 студзеня 2015 года на пасяджэнні БФФ, было прынята рашэнне ўпершыню правесці Суперкубак па-за межамі Мінска і Футбольнага манежа — месцам правядзення матчу быў абраны стадыён «Хваля» ў Пінску. У ім прынялі ўдзел БАТЭ з Барысава, чэмпіён Беларусі 2014, і «Шахцёр» з Салігорска, пераможца Кубка Беларусі 2014.
Асноўны час матчу скончыўся з лікам 0:0, і, згодна з рэгламентам, адразу была прызначана серыя пенальці. Героем серыі стаў брамнік БАТЭ Сяргей Чэрнік, які здолеў парыраваць тры ўдары суперніка і прынёс свайму клубу перамогу. Такім чынам, БАТЭ ў пяты раз стаў уладальнікам Суперкубка.
Ратна
Размешчаны за 130 км на паўночны захад ад Луцка, за 22 км на ўсход ад чыгуначнай станцыі Забалоцце, на аўтамагістралі Брэст — Кіеў.
Джон Біслі Грын
Джон Біслі Грын (, Гаўр, Францыя —, Каір, Егіпет) — выдатны егіптолаг і адзін з самых першых археалагічных фатографаў-дакументалістаў.
Біяграфія
Сын амерыканскага банкіра, Грын нарадзіўся ў Гаўры і потым жыў у 9-й акрузе Парыжа.
Яго праца аб'яднала дзве страсці: новую тэхналогію фатаграфіі і адкрыцці Старажытнага Егіпта. З бацькоўскага багацця, ён быў у стане прафінансаваць сваю першую паездку ў Егіпет у 1854 годзе.
Ён быў адным з заснавальнікаў французскага таварыства фатаграфіі, створанага 15 лістапада 1854 года.
У Алжыры ў канцы 1855 года і ў пачатку 1856 года ён фатаграфаваў раскопкі Маўрытанскага каралеўскага маўзалея, якія ўзначальваў Луі-Адрыен Бербругжэр.
Ён пакінуў Егіпет неўзабаве пасля гэтага і памёр ад туберкулёзу ў Каіры ва ўзросце 24 гадоў.
Чабачок амурскі
Чабачок амурскі (Pseudorasbora parva) — рыба сямейства карпавых атрада карпападобных.
Пашырана ў басейнах Амура, у Кітаі, Карэі, Японіі, на Тайвані; сустракаецца таксама ў сажалкавых гаспадарках Еўропы і Сярэдняй Азіі.
Даўжыня да 11 см. На целе буйная луска, у верхняй частцы цела на лускавінках цёмны абадок. Уздоўж бакоў цела вузкая цёмная паласа. Рот маленькі, верхні, папярочны.
Корміцца ракападобнымі і лічынкамі хіранамід.
Ганчарная вуліца
Ганчарная вуліца:
Ганчарная вуліца (Віцебск)
Ганчарная вуліца — вуліца ў цэнтральнай частцы Віцебска ў Першамайскім раёне. Цэнтральны ўчастак вуліцы заняты скверам і паркоўкай крамы «Карона» (адкрыты ў красавіку 2016) — дом № 11. На вуліцы размешчаны інтэрнаты ААТ «ВІСТАН» і УА «Віцебскі дзяржаўны тэхнічны каледж». У будынку закрытага дзіцячага садка (дом № 3) інкубатар малога бізнэсу ТДА «Вітамед», ТАА «Рубікон» і іншыя.
З 1847 года на гэтай вуліцы працаваў кафляная завод Гарбуза. Асноўная забудова вуліцы адбывалася ў 1940—1960-х гадах. У 1958 годзе на вуліцы быў адкрыты Палац культуры будтрэста № 9 з некалькімі заламі, бібліятэкай і шматлікімі гурткамі. У канцы 1990-х клуб закінуты, а ў кастрычніку 2013 года знесены. На яго месцы пабудаваны жалезны ангар крамы «Карона».
Мікалай Мікалаевіч Вараб’ёў
Мікалай Мікалаевіч Вараб’ёў (нар., Віцебск) — беларускі матэматык. Доктар фізіка-матэматычных навук (2013), дацэнт (2004), прафесар.
Біяграфія
Скончыў Віцебскі дзяржаўны ўніверсітэт імя П. М. Машэрава (спецыяльнасць «Матэматыка і фізіка», 1996), Гомельскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Ф. Скарыны (аспірантура, спецыяльнасць «Матэматычная логіка, алгебра і тэорыя лікаў», 1999; дактарантура, 2012). Працуе ў Віцебскім дзяржаўным універсітэце імя П. М. Машэрава (1999—2009 і з 2013 — факультэт матэматыкі і інфармацыйных тэхналогій, кафедра алгебры і методыкі выкладання матэматыкі, прафесар).
Навуковыя інтарэсы: тэорыя алгебраічных рашотак класаў Фіцінга.
Міхайлаўскі раён (Алтайскі край)
Міха́йлаўскі раён (Миха́йловский райо́н) — адміністрацыйна-тэрытарыяльнае ўтварэнне (сельскі раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Алтайскім краі Расіі. Адміністрацыйны цэнтр — сяло Міхайлаўскае, размешчанае за 407 км ад Барнаула.
Геаграфія
Раён размешчаны на паўднёвым захадзе края. Рэльеф — раўнінны. Клімат рэзка кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня −17,6 °C, ліпеня +21 °C. Гадавая колькасць атмасферных ападкаў — 245 мм. Плошча — 3113,68 км ². На тэрыторыі раёна размешчана шмат прэсных і горка-салёных азёр, самае буйное з іх — Малінавае возера. Глебы — каштанавыя са шматлікімі саланцамі, у бары пясчаныя. Паўночная частка раёна — стэп, па паўднёвай праходзіць істужачны бор. Растуць хвоя, бяроза, асіна, таполя; травы — кавыль, палын. Фаўна — ліса, заяц, лось, казуля, вавёрка, суслік, корсак, барсук, тушканчык; з птушак — цецярук, рабчык.
Чэлсі Клінтан
Чэлсі Клінтан (нар. 27 лютага 1980, горад Літл-Рок) — дачка экс-прэзідэнта ЗША Біла Клінтана і Хілары Клінтан, публічная персона.
Адукацыя і кар'ера
Чэлсі Клінтан заканчвае аспірантуру Школы аховы здароўя пры Калумбійскім універсітэце. Да вяртання туды яна працавала ў фондзе хэджавання Avenue Capital, а таксама ў кансалтынгавай фірме McKinsey.
Грамадская і палітычная дзейнасць
З 12 гадоў Чэлсі з'яўлялася важнай часткай іміджу свайго бацькі — Біла Клінтана і ўвесь час знаходзілася пад прыцэлам тэлекамер. Яе асабістае жыццё таксама станавілася прадметам пільнай увагі грамадства.
Падчас перадвыбарчай кампаніі 2008 г. у лагеры дэмакратаў Чэлсі актыўна падтрымлівала сваю маці, Хілары Клінтан, як прэтэндэнта, каб стаць кандыдатам ад Дэмакратычнай партыі на выбарах прэзідэнта ЗША.
Хімоўскі сельсавет
Хімо́ўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бабруйскага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Хімы.
Гісторыя
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Бабруйскага 2-га раёна Бабруйскай акругі БССР. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Бабруйскага раёна Бабруйскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Бабруйскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Магілёўскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Бабруйскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года ў склад сельсавета з Казуліцкага сельсавета Кіраўскага раёна перададзены вёскі Глінішча, Думаноўшчына і Рэкорд.
У склад Хімоўскага сельсавета да 1967 года ўваходзілі вёскі Зарэчча (цяпер у складзе вёскі Хімы), Рэкорд, Новая Дзярэўня (у складзе вёскі Ганчароўка), да 1976 года вёскі Новае і Старое Вялічкава (аб’яднаныя ў вёску Вялічкава).
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1381 чалавек, з іх 74,4 % — беларусы, 23,0 % — рускія, 1,3 % — украінцы.
Падуанскі ўніверсітэт
Падуанскі ўніверсітэт (Università degli Studi di Padova) — адзін з найстарэйшых універсітэтаў Еўропы і Італіі, адкрыты ў Падуі ў 1222 годзе. Дэвіз — Universa universis patavina libertas «Свабода Падуі, усеагульная і для ўсіх».
Сучасны стан
65000 студэнтаў, 13 факультэтаў: гуманітарных навук і філасофіі, эканомікі, адукацыі, інжынерны, юрыдычны, фізіка-матэматычны, медыцынска-хірургічны, фармацэўтычны, сельскагаспадарчы, псіхалагічны, паліталагічны, статыстычны і ветэрынарны. Рэктар — Вінчэнца Міланезі.
Гісторыя
Заснаваны выкладчыкамі і студэнтамі, якія пакінулі Балонскі ўніверсітэт з-за канфлікту з начальствам. У Сярэднія вякі ў Падуі вучыліся студэнты з усёй Еўропы, падзеленыя на «нацыі» (зямляцтвы) па месцы паходжання. З 1339 па 1813 гады падзелены на дзве арганізацыі — Universitas Iuristarum, дзе выкладалася грамадзянская і кананічнае права і багаслоўе, і Universitas Artistarum, дзе выкладаліся астраномія, дыялектыка, філасофія, граматыка, медыцына і рыторыка.
Падуанскі ўніверсітэт стаў адным з цэнтраў навукі (астраномія, медыцына, права) эпохі Адраджэння, ім апекавалася Венецыянская рэспубліка, якая забяспечвала дух незалежнасці ад схаластычнай дагматыкі і ўплываў Рыма. Тут вучыліся ці працавалі такія дзеячы першай велічыні Адраджэння і ранняга Новага часу, як Піка дэла Мірандола, Мікалай Кузанскі, Капернік, адзін з заснавальнікаў італьянскай літаратурнай мовы П’етра Бемба, Тарквата Таса, Галілей, Везалій, беларускі першадрукар Францыск Скарына. У 1678 ступень доктара філасофіі ўпершыню ў свеце атрымала жанчына — Алена Лукрэцыя Карнара Піскапія.
NGC 1016
NGC 1016 (іншыя абазначэнні — UGC 2128, MCG 0-7-67, ZWG 388.76, PGC 9997) — эліптычная галактыка (E) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
IC 5167
IC 5167 — галактыка тыпу * (зорка) ў сузор’і Вадаліў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
NGC 2556
NGC 2556 (іншыя абазначэнні — ZWG 119.45, NPM1G +21.0177, PGC 23325) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Рак.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Курган
Курга́н — разнавіднасць пахавальных помнікаў, распаўсюджаных на ўсіх кантынентах, акрамя Аўстраліі і Антарктыды.
Характарызуецца, як правіла, утварэннем землянога насыпу над пахавальнай ямай. Вылучаюцца шматлікія тыпы курганоў, якія характарызуюцца асаблівасцямі канструкцыі пахавальнай камеры і насыпу. Курганы насыпаліся зверху штучных збудаванняў: зруба, шатра, агароджы, над выкапанымі ў зямлі магіламі, над пахаваннямі на паверхні зямлі. Часам пахаванні знаходзіліся ў насыпу кургана.
Курганы адрозніваюцца па форме насыпу і памерам, унутранай будове, размяшчэнню пахаванага чалавека і абраду пахавання. Адрозніваюць круглыя, авальныя, прамавугольныя і выцягнутыя курганы. Вышыня ад 30 см да 20 м, даўжыня (дыяметр) ад 3 да 100 метраў. Пахаванні ў курганах бываюць адзіночнымі і калектыўнымі (курганныя могільнікі). Сустракаюцца «пустыя» курганы без пахаванняў (кенатафы), насыпаныя на ўшанаванне тых, хто памёр ці загінуў на чужыне.
У народзе курганы маюць свае назвы — Валатоўкі, Капцы, Курганкі, Шведскія магілы, Французскія магілы, Дзявочыя магілы, Змяенкі, Сопкі, Старыя кладкі.
Гурджары
Гурджа́ры або Гуджа́ры (саманазвы गुर्जर, گُرجر) — народ у Індыі, Пакістане, Непале і Афганістане. Агульная колькасць - 12 002 тыс. чал. (2011 г.)
Качавое племя гурджараў з'явілася ў Індыі ў сяр. 1 тысячагоддзя н. э. з Цэнтральнай Азіі. Некаторыя сучасныя даследчыкі адносяць іх да эфталітаў або тахараў, іншыя сцвярджаюць, што гурджары мелі цюркскае паходжанне. Некаторы час яны займалі землі на захадзе Утар-Прадэш, але ў VI - VII стст. прасунуліся на тэрыторыю сучаснай паўночна-заходняй Індыі. Лічыцца, што ад імя гурджараў узнікла назва штата Гуджарат. Старажытныя гурджары ушаноўвалі сонца, лічыліся добрымі воінамі, як стралкі з луку не мелі сабе роўных. Яны заснавалі дзяржаву Гурджара-Праціхара, якая дамінавала ў VI - XI стст. на поўначы і захадзе Індыі. Дынастыі гурджарскага паходжання працягвалі кіраваць пэўнымі раёнамі на тэрыторыі Індыі, Пакістана і Афганістана да XIX ст.
Частка гурджараў асела ў гарадах або ператварылася ў землеўладальнікаў і далучылася да варнаў кшатрыяў і брахманаў, змяніла мову і звычаі, але захавала саманазву. Частка працягвала прытрымлівацца паўкачавога ладу жыцця. У XI - XIV стст. многія з іх прынялі іслам, а ў XVI ст. - сікхізм. У XIX ст. гурджары аказалі жорсткі супраціў брытанскім заваёўнікам. З-за іх нежадання падпарадкоўвацца каланіяльным законам гурджараў нават адносілі да людзей, схільных да крымінальных злачынстваў.
У нашы дні гурджары жывуць на поўначы і паўночным захадзе Індыі, у Пакістане, памежных раёнах Афганістана і Непала. Аселыя гурджары ў Індыі як правіла мала вылучаюцца са складу суседняга насельніцтва і адрозніваюцца толькі высокім каставым становішчам. У маі 2008 г. у Раджастхане аселыя гурджары запатрабавалі надаць ім статус племянной супольнасці, што гарантавала б ім большыя правы. Сутычкі з паліцыяй скончыліся праліццём крыві з абодвух бакоў і фактычна не прывялі да станоўчага выніку.
Гурджары-качэўнікі працягваюць займацца жывёлагадоўляй, захоўваюць старыя звычаі і традыцыі.
Мова гурджараў мае індаеўрапейскае паходжанне. Карыстаюцца рознымі пісьмовымі сістэмамі.
Колбейн Сігтарсан
Колбейн Сігтарсан (Kolbeinn Sigþórsson; нар., Рэйк’явік) — ісландскі футбаліст, нападнік шведскага клуба АІК і нацыянальнай зборнай Ісландыі. Другі бамбардзір у гісторыі зборнай Ісландыі пасля Эйдура Гудзьёнсена.
Адкрыты чэмпіянат Еўропы па снукеры 2001
Адкры́ты чэмпіяна́т Еўро́пы 2001 (European Open 2001) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 23 лістапада па 1 снежня 2001 года ў Mediterranean Conference Centre, у Валеце, Мальта. Турнір стаў 9-м розыгрышам адкрытага чэмпіяната Еўропы, які быў заснаваны ў 1989 годзе і раней праводзіўся ў Францыі. Прызавы фонд турніру склаў £250,000, з якіх £44,000 атрымаў пераможца.
Жылінскія (род)
Жылі́нскія — княжацкі род у Вялікім Княстве Літоўскім. Паводле расійскіх радаводных кніг паходзіў ад Івана Андрэевіча Жылкі, сына вяземскага князя Андрэя Уладзіміравіча, які загінуў у бітве з манголамі на рацэ Калка ў 1223. Жылка валодаў невялікім удзелам з цэнтрам у сяле Жыліна каля Рослава. Гэтыя землі пад канец XV ст. адышлі да Вялікага княства Маскоўскага, але князь Сямён Фёдаравіч Жылінскі (? — пасля 1500) застаўся ў Вялікім Княстве Літоўскім, ад вялікага князя Аляксандра атрымаў двор Тулава каля Віцебску. Род скончыўся ў 1602 на яго праўнуку Андрэі (? — 1602).
Радавод
Фёдар
Бярозаўскі сельсавет (Брэсцкі раён)
Бяро́заўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брэсцкага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Бярозаўка.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Брэсцкага раёна Брэсцкай вобласці БССР. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Трышынскага сельсавета.
Багрынава (археалагічны помнік)
Багрынава  — археалагічны помнік каля вёскі Багрынава Талачынскага раёна Віцебскай вобласці. Уключае гарадзішча, замчышча і курганны могільнік.
Гарадзішча
Знаходзіцца за 0,5 км на поўнач ад вёскі. Часткова знішчана кар’ерам. Памеры захаванай часткі — 20 × 8 м. Культурны пласт дасягае 0,5—0,7 м.
Даследавалі Еўдакім Раманаў (1893), Аляксандр Каваленя (1930), Вольга Ляўко (1990). Знойдзены рэшткі ляпной і ганчарнай керамікі. У раскопе плошчай 52 м² прасочваецца канструкцыя валоў, якія моцна аплылі і па краях пляцоўкі амаль непрыкметныя.
Па дадзеных матэрыялаў, на месцы гарадзішча ў жалезным веку ў сярэдневякоўі ўзнікла сядзіба
Замчышча
Размешчана на ўсход ад гарадзішча, на высокім мысе. З поўначы і ўсходу да яго прымыкае кар'ер, з поўдзеня і захада абмежавана ярамі са стромкімі схіламі. На ўсходнім схіле тэраса шырынёй 4 м і роў глыбінёй да 5 м, шырынёй 5—7 м. З боку ракі Іржэўкі мае вышыню 15—18 м.
У 1990 годзе даследавала В. М. Ляўко. Пляцоўка памерамі 40 × 23 м з паўночнага боку пашкоджана вялікай ямай. У двух раскопках агульнай плошчай 40 м² культурны пласт 1,2—1,5 м складаецца з верхняга і ніжняга гарызонтаў. Былі знойдзены ганчарная кераміка XIV—XVII стагоддзяў, кафля XVII стагоддзя, цэгла-пальчатка, абпаленыя камяні.
Рэшткі пабудоў з дрэва і цэглы прасочаны ў шурфе па-за межамі замчышча, дзе выяўлены цэгла-пальчатка і гзымсавая кафля з выявай арла.
Курганны могільнік
Знаходзіцца абапал дарогі на Варанцэвічы. Захаваліся 6 насыпаў (раней было 12) вышынёй 1,5—2 м, дыяметрам 10—12 м. Даследавалі Л. В. Аляксееў (1959), А. Р. Мітрафанаў (1972), Ш. I. Бекцінееў (1981). У 1967 годзе 3. М. Сяргеева раскапала 4 курганы. Пахавальны абрад — трупапалажэнне на гарызонце. Знойдзены бранзалетападобныя скроневыя кольцы з пазалочанымі шклянымі і сердалікавымі прызматычнымі пацеркамі.
У 1969 годзе даследаваны яшчэ 2 насыпы. У адным выяўлены мужчынскае і жаночае пахаванні галавою на захад, знойдзены 6 скроневых кольцаў з сярэбранага дроту, 4 арабскія дырхемы дынастыі Саманідаў з адтулінамі для падвешвання, пацеркі, бронзавы пласціністы пярсцёнак, жалезны нож з рэшткамі драўляных тронкаў, віты сярэбраны бранзалет з завязанымі канцамі, жалезны абруч і дужка ад драўлянага вядра, білонавая падковападобная фібула, баявая сякера, невялікі бронзавы пласціністы бранзалет з канцамі ў выглядзе звярыных галовак, 2 пасудзіны. У другім кургане выяўлены тры пахаванні: у насыпе, на мацерыку, на пясчанай падсыпцы.
Могільнік датуецца ХІ стагоддзем, належаў крывічам.
Карл Эрнст фон Бэр
Карл Эрнст Рытэр фон Бэр Эдлер фон Хутхорн (Karl Ernst Ritter von Baer Edler von Huthorn, у Расіі вядомы як Карл Максімавіч Бэр;, Эстонія — ) — расійскі прыродазнавец, заснавальнік эмбрыялогіі. Акадэмік Пецярбургскай Акадэміі навук (1828—1830; 1834—1862; член-карэспандэнт у 1826—1828, ганаровы член у 1830—1834 і з 1862). Адзін з заснавальнікаў Рускага геаграфічнага таварыства, прэзідэнт Рускага энтамалагічнага таварыства. Замежны член Лонданскага каралеўскага таварыства (1854), Парыжскай акадэміі навук (1876; карэспандэнт з 1858).
Біяграфія
У 1814 годзе скончыў (Тартускі) універсітэт. Працаваў у Аўстрыі і Германіі, у 1829—1830 і з 1834 года — у Расіі.
Навуковая дзейнасць
Адкрыў яйцаклетку ў млекакормячых, апісаў стадыю бластулы, вывучыў эмбрыягенез у кураняці, устанавіў падабенства эмбрыёнаў вышэйшых і ніжэйшых жывёл, паслядоўнае з’яўленне ў эмбрыягенезе адзнак тыпу, класа, атрада і інш.; апісаў развіццё ўсіх асноўных органаў пазваночных.
Удзельнік экспедыцый на Новую Зямлю (1837) і Каспійскае мора (1853—1856).
Растлумачыў заканамернасць падмыву берагоў рэк (Закон Бэра).
Рэдактар серыі выданняў па геаграфіі Расіі.
Ушанаванне памяці
Імем Бэра названы мыс на Новай Зямлі і востраў у Таймырскім заліве, грады ў Прыкаспійскай нізіне.
Праабражэнне (Маларыта)
Праабражэнне — абраз сярэдзіны XVII стагоддзя са Свята-Мікалаеўскай царквы ў г. Маларыта. Захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь.
Паходжанне
Абраз выяўлены экспедыцыяй Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору Акадэміі навук БССР у Свята-Мікалаеўскай царкве г. Маларыта Брэсцкай вобласці ў 1970 годзе. Раскрыты рэстаўратарам вытворчага аб’яднання «Расрэстаўрацыя» М. Я. Сакаленкам у 1974—1991 гадах (Растоў-на-Доне).
Святлана Аляксееўна Карпінская
Святлана Аляксееўна Карпінская (Светла́на Алексе́евна Карпи́нская;,  — , ) — савецкая і расійская актрыса тэатра і кіно, народная артыстка Расійскай Федэрацыі (2009).
Біяграфія
Нарадзілася ў сям’і настаўнікаў, яе бацькі выкладалі гісторыю. У гады Вялікай Айчыннай вайны бацька ваяваў на Ленінградскім фронце і быў паранены. Маці была дырэктарам школы ў эвакуацыі. Вучылася на філалагічным факультэце ЛДУ імя А. А. Жданава (кафедра рускай мовы і літаратуры).
У 1957 годзе, не маючы акцёрскай адукацыі, знялася ў галоўнай ролі ў фільме Э. А. Разанава «Дзяўчына без адрасу». Пасля гэтага была прынята адразу на другі курс ЛГІТМіК у клас прафесара Б. В. Зона.
З 1963 года служыла ў Ленінградскім тэатры камедыі (цяпер — Санкт-Пецярбургскі тэатр камедыі імя Н. П. Акімава).
Памерла 18 лютага 2017 года пасля цяжкай хваробы. Пахаваная 22 лютага на Смаленскіх могілках Санкт-Пецярбурга.
Аўгуст з Прыма-Порта
Аўгуст з Прыма-Порта — двухмятровая статуя Аўгуста, знойдзеная ў 1863 годзе на віле Лівіі, жонкі імператара Аўгуста.
Віла была выяўлена недалёка ад Рыма на Фламініевай дарозе каля раёне Прыма-Порта. Вілу ў антычныя часы звалі Ad Gallinas Albas. Статуя з'яўляецца копіяй з бронзавага арыгінала, вырабленага па заказе рымскага сената ў 20 годзе да н.э. Мяркуюць, што статуя, у адрозненне ад большасці захаваных выяў Аўгуста, мае партрэтнае падабенства. Вельмі верагодна, што па антычнай традыцыі яна была паліхромнай. У наш час статуя захоўваецца ў ватыканскім музеі К'ярамонці.
Імператар паказаны ў выглядзе палкаводца з жазлом у руцэ. Нагадваючы скульптуры Паліклета некаторай масіўнасцю, выява Аўгуста вызначаецца гераізаванымі і ідэалізаванымі рысамі, увасабленнем волі, энергіі, унутранай стрыманасці асобы.
Кабінет міністраў Украіны
Кабінет Міністраў Украіны (Кабінет Міністрів України) — вышэйшы орган выканаўчай улады ў Украіне. Кіраўніком кабінета міністраў з’яўляецца прэм’ер-міністр, які прызначаецца Вярхоўнай радай Украіны па прадстаўленні Прэзідэнта Украіны. Намеснікамі Прэм’ер-міністра з’яўляюцца Першы віцэ-прэм’ер-міністр і тры віцэ-прэм’ер-міністры. Таксама ў Кабінет ўваходзяць міністры, якія ўзначальваюць адпаведныя міністэрствы і міністр «без партфеля» (Міністр Кабінета Міністраў Украіны) — які не ўзначальвае міністэрства, але мае права голасу на пасяджэннях ўрада.
Размяшчэнне
Рэзідэнцыяй Кабінета міністраў Украіны з’яўляецца Будынак Урада Украіны, размешчаны па вул. Міхаіла Грушэўскага (Кіеў), 12/2.
Бэр Аршанскі
Бэр Аршанскі (, Гарадок —, Масква) — беларускі савецкі дзяржаўны і партыйны дзеяч, літаратар.
Уладзімір Галакціёнавіч Караленка
Уладзімір Галакціёнавіч Караленка (,,  — рускі пісьменнік украінска-польскага паходжання, журналіст, публіцыст, славуты сваёй  дзейнасцю. За свае погляды быў рэпрэсаваны царскім урадам. Значная частка твораў Караленкі навеяна ўражаннямі дзяцінства, якое ён правёў ва Украіне, і ссылкай у Сібір, дзе ён адбываў пакаранне.
Бэр Аршанскі
Біяграфічны нарыс
Нарадзіўся на Віцебшчыне ў яўрэйскай сям’і. Працоўную біяграфію пачаў пераплётчыкам. З юнацкіх гадоў уключыўся ў рэвалюцыйную дзейнасць. З 1902 г. жыў у Рызе. У 1903 уступіў у Бунд. У 1908 пераехаў у Вільню. З 1913 у Санкт-Пецярбургу, друкаваўся ў нелегальным друку. Вёў рэвалюцыйную прапаганду, за што неаднаразова арыштоўваўся. У 1918 накіраваны ў Віцебск сакратаром губкама РСДРП. З’яўляўся членам Віцебскага губернскага Савета рабочых і салдацкіх дэпутатаў. У 1919 на падпольнай рабоце ў Літве. Да пачатку 1920-х гадоў пераехаў у Мінск. З 1920 намеснік старшыні выканкама Мінскага гарадскога Савета, наркам працы БССР. У 1925—1926 гады рэдагаваў газету «Октобэр» («Кастрычнік», выдавалася на ідыш). Быў намеснікам загадчыка агітацыйна-прапагандысцкага аддзела ЦК КП(б)Б. Член ЦВК БССР (1920—1926). У 1927 годзе накіраваны на партыйную работу ў Свярдлоўск. З 1929 года зноў у Мінску. Працаваў загадчыкам яўрэйскага сектара АН БССР. У 1930-ыя гады пабываў на Калыме.
Творчасць
Літаратурную працу пачаў у Вільні, дзе выдаў некалькі п’ес, у тым ліку драму «Пачатак усходу» пра рэвалюцыйныя падзеі 1905—1906 г. Апублікаваў некалькі зборнікаў займальных апавяданняў для дзяцей. Некаторыя з іх прысвечаны Кастрычніцкай рэвалюцыі, грамадзянскай вайне.
Даследаваў яўрэйскую літаратуру Беларусі, праблемы тэатра.
П’еса Б. Аршанскага «Кроў» ставілася на сцэне яўрэйскага тэатра БССР.
Пісаў на ідыш, беларускай і рускай мовах.
Уладзімір Галакціёнавіч Караленка
Раннія гады
Караленка пачаў вучобу ў Жытомірскай гімназіі. Пасля таго як бацька перайшоў працаваць у Роўна, працягнуў асвету ў Ровенскім рэальным вучылішчы, закончыўшы яго ўжо пасля смерці бацькі.
У 1871 годзе паступіў у Пецярбургскі тэхналагічны інстытут, але з-за недахопу грошай перайшоў у 1874 годзе на стыпендыю ў (Масква).
Рэвалюцыйная дзейнасць і высылка
У юнацтве Караленка далучыўся да рэвалюцыйнага народніцкага руху. У 1876 годзе за ўдзел у народніцкіх студэнцкіх гуртках ён быў выгнаны з акадэміі й высланы ў Кранштат пад паліцэйскі нагляд. У Кранштаце Караленка быў рэпетытарам, карэктарам у друкарні, спрабаваў уладкавацца рабочым.
Як скончыўся тэрмін высылкі — Караленка вярнуўся ў Пецярбург і ў 1877 паступіў у Горны інстытут. У гэты час пачынаецца і літаратурная дзейнасць Караленкі. У ліпені 1879 у часопісе «Слово» было надрукована першае ягонае апавяданне: «Эпизоды из жизни „искателя“». Караленка збіраўся публікаваць яго ў часопісе «Отечественные записки», аднак Міхаіл Салтыкоў-Шчадрын — рэдактар — вярнуў твор са словамі: «Оно бы и ничего… да зелено… зелено очень…»
Але Караленку ўсё яшчэ падазравалі ў рэвалюцыйнай дзейнасці, вясною 1879 года ён быў выключаны з інстытута і накіраваны ў высылку.
3 чэрвеня 1879 года пісьменнік разам з братам Іларыёнам пад кантролем жандараў прыбыў у Глазаў Вяцкай губерні. Ён застаўся там да кастрычніка, покуль — пасля скарг на дзеянні адміністрацыі — не было вырашана ўзмацніць яму пакаранне. 25 кастрычніка Караленка высланы ў, дзе пратрываў да снежня 1880 года. За наведванне без дазволу вёскі пераведзены ў вяцкі астрог, а пасля — у Вышневалоцкую перасыльную турму.
З Вышнега Валочка накіраваны ў Сібір, але вернуты ў час дарогі. 9 жніўня 1880 года разам з чарговай партыяй высланых Караленка прыбыў у Томск. «В Томске нас поместили в пересыльную тюрьму, большой каменный одноэтажный корпус. Но на следующий день в тюрьму явился губернаторский чиновник с сообщением, что верховная комиссия Лорис-Меликова, рассмотрев наши дела, постановила освободить несколько человек, а шестерым объявить, что они возвращаются в пределы Европейской России под надзор полиции. В их числе оказался и я…»
З верасня 1880 году па жнівень 1881 жыў у Пермі, як палітычны высланы; служыў табельшчыкам і загадчыкам чыгуначнай канцылярыі. Даваў прыватныя ўрокі.
Тэрмін сібірскай высылкі адбываў у Якуціі у сяле Амга. Цяжкія акалічнасці жыцця не зламілі ягонай волі. Шэсць гадоў высылкі сталі часам гартавання пісьменніка, далі багатую глебу ягонай далейшай творчасці.
Літаратурны шлях
У 1885 годзе Караленка атрымаў дазвол на жыццё ў Ніжнім Ноўгарадзе. Наступныя дзесяць гадоў (1885—1895) — час актыўнай працы Караленкі-пісьменніка, час, які зрабіў яго вядомым культурнаму грамадству Расійскай імперыі.
У 1886 годзе выйшла першая яго кніга «Очерки и рассказы», складзеная з сібірскіх апавяданняў. У той жа час Караленка публікуе «Павловские очерки» — вынік падарожжаў у вёску Паўлава Гарбатаўскага павета Ніжагародскай губерні. Твор гэты паказвае цяжкае жыццё майстроў-металістаў, прыгнечаных галечай.
Трыумфам Караленкі стаў выхад твораў «Макараў сон» (1885), «В дурном обществе» (1885) и «Слепой музыкант» (1886). Пісьменнік з глыбокім разуменнем чалавечай псіхалогіі падыходзіць да вырашэння праблемы адносін чалавека і грамады. Паводле погляду Караленкі, гармонію ў жыцці можна пачуць, толькі стаўшы на шлях служэння народу.
У 1890-я гады Караленка падарожнічае па Расійскай імперыі, наведвае Каўказ, Крым. У 1893 годзе ён прысутнічае на Сусветнай выстаўцы ў Чыкага (ЗША). Пасля вандроўкі стварае алегарычна-філасофскі твор «Без языка» (1895). Тым часам пашыраецца славутасць Караленкі за мяжой, з’яўляюцца пераклады на чужаземныя мовы.
У 1895—1900 Караленка жыве ў Пецярбургу, рэдактуе часопіс «». Публікуе навелы «Марусина заимка» (1899), «Мгновение» (1900).
З 1900 года пісьменнік жыве ў Палтаве.
З 1905 да 1919 года праводзіў кожнае лета разам з сям’ёю на хутары Хаткі.
Пахаваны ў Палтаве на Старых могілках. Пасля закрыцця гэтага некропаля 29 жніўня 1936 года труна Уладзіміра Караленкі была перанесена на зямлю Палтаўскага гарадскога саду (цяпер — Парк «Победа»).
Грамадская дзейнасць
Караленка звяртаў увагу на актуальныя і вострыя праблемы свайго часу, (цыкл нарысаў «В голодный год»), «», выступаў супраць рэакцыйнай палітыкі царскага ўрада ў час і пасля рэвалюцыі 1905 года («Сорочинская трагедия», 1906; «Бытовое явление», 1910).
Бараніў правы. У 1911—1913 гадах спрачаўся з шавіністамі ў напрамку «справы Бейліса», надрукаваў больш за дзесяць артыкулаў, выкрываючы фальсіфікацыі чарнасоценцаў.
Погляды на рэвалюцыю, сусветную і грамадзянскую войны
У 1917 годзе некаторыя мысліцелі (Анатоль Лунчарскі) лічылі, што кіраўніком новай Расійскай рэспублікі мог бы стаць Караленка . Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі Караленка адкрыта асудзіў некаторыя метады бальшавікоў у будаванні сацыялізму. Пазіцыя Караленкі — гуманіста, што імкнуўся к абароне асобы, адлюстрована ў «Письмах к Луначарскому» (1920) ды «Письмах из Полтавы» (1921).
Погляды Караленкі на Першую сусветную вайну былі складанымі. Таму Ленін адмоўна выказаўся наконт яго ў перапісцы з Горкім.
Памяць
Імя Караленкі мае вялікая колькасць бібліятэк, навучальных устаноў у Расіі ды Украіне; у тым ліку ды. Больш чым 25 вуліц у розных гарадах, а таксама ў Мінску, названыя іменем Караленкі.
Кіно
Творы Караленкі былі экранізаваны некалькі разоў:
Фарэрцы
Фарерцы (Føroyingar, []) — паўночнаеўрапейскі народ, карэннае насельніцтва Фарэрскіх астравоў. Размаўляюць на фарэрскай мове. Агульная колькасць (2012) - каля 50 тыс. чал.
Гісторыя
У VIII ст. Фарэрскія астравы былі населены кельцкімі манахамі-хрысціянамі. У 825 г. сюды перасяліліся выхадцы з Заходняй Нарвегіі, якія даволі хутка выціснулі кельтаў. Астравы з'яўляліся адным з галоўных транзітных пунктаў, праз якія вікінгі здзяйснялі напады на Брытанскія астравы і вандравалі ў Ісландыю.
Першапачаткова астравіцяне кіраваліся самастойна. У 1035 г. яны былі далучаны да Нарвегіі. У 1380 г. — Даніі. Да 1856 г. захоўвалася манаполія датчан на гандаль, што прывяло да ізаляванасці мясцовай абшчыны. У 1948 г. Фарэрскія астравы атрымалі аўтаномію.
Традыцыі і культура
Ужо кельты завезлі на Фарэрскія астравы авечак, якія перайшлі ў маёмасць нарвежскіх перасяленцаў. Асаблівасці клімату не дазвалялі фарэрцам паўнаварта займацца земляробствам. Зямлю апрацоўвалі лапатамі. Упершыню плуг трапіў на астравы толькі ў 1780 г. На паўднёвых схілах гор яны вырошчвалі ячмень і авёс, якіх хапала для забеспячэння збожжам, але аснову рацыёна складала бараніна. Авечая воўна з'яўлялася асновай гандлю з Даніяй, а потым і іншымі краінамі. У 1801 г. на кожнага фарэрца прыходзілася 14 - 15 авечак. Воўну часта не стрыглі, а выдзіралі. Таксама трымалі кароў, аднак мясцовая парода гэтай жывёлы не адрознівалася высокімі надоямі або добрай ялавічынай. Коні шырока ўжываліся як сродак пасажырскага транспарту, але цяжкія грузы мужчыны пераносілі самастойна.
Паселішчы будавалі на спадзістых паўднёвых і ўсходніх берагах. З-за моцных вятроў іх рабілі не высокімі. Дахі часта сутыкаліся са схілам гары. Сцены ладзілі з камянёў і зямлі, а знутры ставілі драўляныя слупы і панэлі для ацяплення сцен. Паміж задняй каменнай сцяной і панэллю размяшчалі алькоў для сну. Дахі накрывалі бярозавай карою, а зверху — дзёрнам, радзей ячменнай саломай. Жытло заможных сялян было шматпакаёвым, у астатніх — аднапакаёвым. У цэнтры жытла знаходзіўся агмень, драўляная скрыня, абкладзеная базальтам. Дрэва каштавала дорага, таму ў агмені палілі торф. З пачатку XX ст. з'явіліся хаціны з імпартаванай нарвежскай драўніны на высокіх каменных фундаментах. У XIX ст. шырока распаўсюдзілася сучасная еўрапейская вопратка, але захаваліся мужчынскія народныя строі, вязаныя з авечай воўны, у тым ліку шырокія ваўняныя капялюшы.
Кухня фарэрцаў даволі простая, заснаваная на выкарыстанні назапашаных мясцовых прадуктаў. У ёй мала солі. Нават мяса і рыбу сушылі на вятру. Бараніну і кітовае мяса варылі разам з водарасцямі. Такая ежа лічылася прысмакам. Распаўсюджаныя стравы — малочны суп, ячневая каша.
Фальклор прадстаўлены шматлікімі песнямі і генеалагічнымі паданнямі.
Мова
Фарэрская мова значна адрозніваецца лексічна і марфалагічна ад дацкай, але да XIX ст. яна была непісьменнай. Выкладанне фарэрскай мовы ў школах пачалося толькі ў 1906 г. У наш час выкарыстоўваецца ў літаратуры і сродках масавай інфармацыі.
Рэлігія
Большасць вернікаў — лютэране.
Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2014/2015
Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2014/2015 — 23-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па баскетболе.
Сільвія Крыстэль
Сільвія Марыя Крыстэль (Sylvia Maria Kristel;, Утрэхт, Галандыя — ) — нідэрландская мадэль, актрыса, пісьменніца.
Вядомая перш за ўсё як выканаўца галоўнай ролі ў французскай эратычнай стужцы «Эмануэль», што выйшла на экраны ў 1974 годзе. Пазней знялася ў некалькіх сіквелах да «Эмануэль», а таксама ў «Пятым мушкецёры», «Прыватных уроках» і інш.
IC 5168
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Святлана Уладзіміраўна Немаляева
Святла́на Уладзіміраўна Немаляева (Светла́на Влади́мировна Немоля́ева; нар., , РСФСР) — савецкая і расійская акрыса тэатра, кіно, тэлебачанні, агучвання і дубляжу; народная артыстка РСФСР (1980). З 1959 года — вядучая актрыса Маскоўскага акадэмічнага тэатра імя Уладзіміра Маякоўскага, лаўрэат нацыянальнай тэатральнай прэміі «Залатая маска» (2013, 2019) і прэміі глядацкіх сімпатый «Зорка тэатрала» (2012, 2014, 2019).
Пачала здымацца ў кіно яшчэ ў раннім дзяцінстве. Першую вядомасць атрымала ў 1958 годзе дзякуючы ролі Вольгі Ларынай у мастацкім фільме «Яўген Анегін» (1958). Шырокую вядомасць ёй прынеслі ролі ў кінакарцінах Эльдара Разанава — «Службовы раман» (1977), «Гараж» (1979) і «Нябёсы запаветныя» (1991).
На сцэне тэатра сыграла галоўныя ролі больш чым у 50 спектаклях, у тым ліку Афелія ў «Гамлеце», Маша ў «Іркуцкай гісторыі», Нягіна (у новай пастаноўцы — Домна Панцялееўна) у «Талентах і прыхільніках», Бланш Дзюбуа ў «Трамваі» Жаданне"", Лізавета Цюдар у «Жыве каралева, віват!».
NGC 1020
NGC 1020 (іншыя абазначэнні — ZWG 388.81, PGC 10018) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Бой ля Какосавых астравоў
Бой ля Како́савых астраво́ў адбыўся 9 лістапада 1914 года падчас Першай сусветнай вайны побач з Какосавымі астравамі, на паўночным усходзе Індыйскага акіяна. Нямецкі лёгкі крэйсер «Эмдэн» атакаваў Брытанскую кабельную станцыю на востраве, высадзіўшы дэсант для знішчэння кабельнай станцыі і радыёстанцыі, аднак тыя паспелі падняць трывогу. Праз некалькі гадзін на месца прыбыў аўстралійскі лёгкі крэйсер «Сіднэй». Бітва была першым боем адзін на адзін для ВМС Аўстраліі.
Павел Апанасавіч Семчанка
Павел Апанасавіч Семчанка (нар. 11 лістапада 1938) — беларускі мастак-каліграф, прафесар.
Біяграфія
У 1970 годзе скончыў Беларускую дзяржаўную акадэмію мастацтваў.
Член Беларускага саюза мастакоў, Беларускага саюза дызайнераў, Расійскага саюза каліграфаў.
Аўтар некалькіх кніг па каліграфіі «Асновы шрыфтавой графікі» (1978), «Мелодыі каліграфіі» (1993), «Мелодыяграфія» (2008).
Разам з Алесем Разанавым заснаваў творчае аб’яднанне каліграфаў «Літарт».
Выкладаў у БДУ.
Творчасць
Займаецца творчай дзейнасцю з 1976 года.
Творы Паўла Семчанкі знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі, Полацкім гісторыка-культурным запаведніку, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва, фондах Беларускага саюза мастакоў.
Трубнікаў
Трубнікаў — прозвішча.
Мікалай Цімафеевіч Вараб’ёў
Мікалай Цімафеевіч Вараб’ёў (нар., в. Кашалёўка, злілася з в. Гаўрыленка, Касцюковіцкі раён, Магілёўская вобласць) — беларускі матэматык. Доктар фізіка-матэматычных навук (1998), прафесар (1997).
Біяграфія
Скончыў Віцебскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя С. М. Кірава (спецыяльнасць «Матэматыка», 1972), Гомельскі дзяржаўны ўніверсітэт (аспірантура, спецыяльнасць «Матэматычная логіка, алгебра і тэорыя лікаў», 1976). Працуе ў Віцебскім дзяржаўным універсітэце імя П. М. Машэрава (з 1974, факультэт матэматыкі і інфармацыйных тэхналогій, кафедра алгебры і методыкі выкладання матэматыкі, з 1997 — загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: тэорыя класаў канечных груп; методыка выкладання матэматыкі ў школе і ВНУ.
Узнагароды
Нагрудны знак «Выдатнік адукацыі» (2006), Падзяка Старшыні Вышэйшай атэстацыйнай камісіі Рэспублікі Беларусь (2009), медаль Францыска Скарыны (2011) і інш.
Тайланд Мастэрс 2000 (снукер)
Тайланд Мастэрс 2000 — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 3 па 11 сакавіка 2000 года ў Montien Riverside Hotel у Бангкоку, Тайланд. Турнір стаў 15-м розыгрышам Тайланд Мастэрс, які быў заснаваны ў 1984 годзе, але быў нярэйтынгавым спаборніцтвам. Прызавы фонд чэмпіянату склаў £266,790, з якіх £44,000 атрымаў пераможца.
NGC 2557
NGC 2557 (іншыя абазначэнні — UGC 4330, MCG 4-20-21, ZWG 119.48, PGC 23329) — лінзападобная галактыка (SB0) ў сузор’і Рак.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Пётр Іосіфавіч Дзеншчыкоў
Пётр Іосіфавіч Дзеншчыкоў (, г. Цюмень —, в. Індура, Гродзенскі раён) — работнік сельскай гаспадаркі (старшыня калгаса), Герой Сацыялістычнай Працы (1971).
Біяграфія
З 1921 года разам з бацькамі жыў у вёсцы Магіляны Бераставіцкага раёна Гродзенскай вобласці. З ранняга дзяцінства быў парабкам у багатых людзей. Пасля далучэння Заходняй Беларусі да СССР у 1939 годзе быў прызначаны рахункаводам новастворанага калгаса, вясной 1941 года выконваў абавязкі старшыні.
У пачатку Вялікай Айчыннай вайны быў прызваны ў Чырвоную Армію, скончыў школу авіяцыйных спецыялістаў і служыў радыстам, прымаў удзел у баях.
Пасля звальнення ў запас у 1947 годзе вярнуўся ў сяло, некаторы час працаваў загадчыкам абутковай майстэрні ў вёсцы Індура, затым быў абраны старшынёй Індурскага сельскага Савета дэпутатаў працоўных. 2 лютага 1951 годзе быў абраны старшынёй калгаса імя Сталіна (пазней — калгас «Авангард») Гродзенскага раёна, створанага пасля аб’яднання пяці невялікіх гаспадарак.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 8 красавіка 1971 года за выдатныя поспехі, дасягнутыя ў развіцці сельскагаспадарчай вытворчасці і выкананні пяцігадовага плана продажу дзяржаве прадуктаў земляробства і жывёлагадоўлі, Пятру Іосіфавічу Дзеншчыкову было прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і залатога медаля «Серп і Молат».
Узначальваў калгас да 1980 года, у 1970—1974 гадах з’яўляўся дэпутатам Вярхоўнага Савета СССР, у 1962—1965 гадах уваходзіў у склад Вярхоўнага Савета БССР, быў членам рэспубліканскага Савета калгасаў.
Памяць
Імя Пятра Іосіфавіча Дзеншчыкова прысвоена калгасу «Авангард» (цяпер СВК імя П. І. Дзеншчыкова), на будынку праўлення ўстаноўлена мемарыяльная дошка. Прыз імя П. І. Дзеншчыкова штогод прысуджаецца лепшай гаспадарцы Гродзенскага раёна ў вытворчасці жывёлагадоўчай прадукцыі.
Узнагароды
Герой Сацыялістычнай Працы (1971), узнагароджаны двума ордэнамі Леніна (18.01.1958; 08.04.1971), ордэнамі Кастрычніцкай Рэвалюцыі (29.03.1978), Працоўнага Чырвонага Сцяга (31.12.1965), медалямі, у тым ліку «За працоўную доблесць» (30.12.1948), знакамі «Выдатнік аховы здароўя СССР» і «Выдатнік народнай адукацыі СССР».
Эльбрускі
Эльбрускі (Эльбру́сский) — пасёлак гарадскога тыпу ў Карачаева-Чаркескай Рэспубліцы. Насельніцтва — 291 чалавек (2021). Уваходзіць у склад муніцыпальнага ўтварэння «Карачаеўская гарадская акруга». Размешчаны ў горнай зоне, за 35 км (па дарозе) на паўднёвы ўсход ад Карачаеўска, па абодвух берагах ракі Кубань. Асноўная частка пасёлка знаходзіцца на левым беразе ракі.
Дамен верхняга ўзроўню
Дамен верхняга ўзроўню (top-level domain, скар. TLD) — апошняя частка назвы дамена, паслядоўнасць літар пасля апошняй кропкі ў назве любога дамена. Так, у назве дамена www.website.com, даменам верхняга ўзроўню з'яўляецца com (альбо COM, таму што падзелу на вялікія і малыя літары ў назвах даменаў няма).
Арганізацыя Internet Assigned Numbers Authority (IANA) на сённяшні дзень падзяляе дамены верхняга ўзроўню на тры тыпы:
Гістарычныя дамены верхняга ўзроўню
Дамен .nato быў утвораны ў канцы 1980-х арганізацыяй NIC для НАТА, але праз некаторы час высветлілася, што ні адзін з такіх даменаў не дазваляў адэкватна вызначыць статус міжнародных арганізацый. Таму неўзабаве NIC быў утвораны яшчэ адзін дамен з назвай .int для ўжывання міжнароднымі арганізацыямі, прапанаваўшы НАТА выкарыстоўваць замест існуючага варыянта nato.int. Такім чынам, дамен верхняга ўзроўню nato перастаў выкарыстоўвацца, але канчаткавае яго выдаленне адбылося толькі ў ліпені 1996 года.
Іншымі гістарычнымі даменамі верхняга ўзроўню былі .cs для Чэхаславакіі, .su для Савецкага Саюза і .zr для Заіра.
Ударны
Ударны:
Польскае Каралеўства (1385—1569)
Польскае Каралеўства (1385—1569), Каралеўства Ягелонаў, Каралеўства Ягайлавічаў — перыяд у гісторыі Польшчы ў часы ўладарання дынастыі Ягайлавічаў, які ахоплівае позняе Сярэднявечча і ранні Новы Час. Утварылася ў 1386 года пасля ўзыходжання на сталец Уладзіслава II Ягайлы, Вялікага князя Літоўскага.
У 1569 года дынастычны саюз паводле Люблінскай уніі быў пераўтвораны ў аб'яднаную дзяржаву — Рэч Паспалітую абодвух народаў. Неўзабаве спыніла існаванне і дынастыя Ягайлавічаў. У Вялікім Княстве яе ўладаранне доўжылася блізу 400 год (дынастыя Гедзіміна), у Польшчы — каля 200 год.
HMS B2
HMS B2 — брытанская падводная лодка тыпу B. Пабудавана ў 1904-1905 гадах кампніяй Vickers, на верфі Бараў-ін-Фёрнас, дзе судна было спушчана 30 кастрычніка 1905 года. Яна пачала службу ў Каралеўскім флоце 9 снежня 1905 года. Першым камандзірам быў лейтэнант. П.Б. O’Браян.
14 кастрычніка 1912 г. у вайсковых вучэннях у Ла-Маншы брала ўдзел разам з некалькімі іншымі падводнымі лодкамі. Прыкладна за чатырох мілі на паўночны ўсход ад Дуўра карабель сутыкнуўся з пасажырскім суднам нямецкай кампаніі Hamburg America Line, SS Amerika. HMS B2, надбудова якой была разбурана, адразу патанула. З усяго экіпажа выратаваўся толькі лейтэнант Рычард І. Пулэйн.
Лаза
Лаза — назва тонкай і доўгай разнавіднасці сцябла (травяністага або адраўнелага ), характэрны галоўным чынам для раслін роду, а таксама для некаторых іншых (у прыватнасці, некаторых відаў роду ) ; у вузкім сэнсе звычайна ўжываецца менавіта ў дачыненні да уцёкаў вінаграда і ўсяго сямейства. Часам лазой памылкова называюць усю расліну вінаграду.
Пры дапамозе асаблівых атожылкаў (вусікаў) лаза абвівае расліны і іншыя апоры, што дазваляе ёй ажыццявіць сваю асноўную функцыю — падтрымку ўсяго расліны для ажыццяўлення яго далейшага росту. Яна таксама служыць для вегетатыўнага размнажэння. Багацце мяккіх тканін забяспечвае лазе гнуткасць, меншую ўразлівасць перад пашкоджаннямі і здольнасць хутка аднаўляць ўцёкі ў выпадку іх з’яўлення. Гнуткасць лазы дазваляе таксама павялічыць шанцы выжывання расліны ў выпадку страты апоры.
Нярэдка расліны, якія развіваюцца дзякуючы лазе, ўступаюць у канкурэнтныя адносіны з раслінай-«апорай» (з-за святла і пажыўных рэчываў) або здольныя пашкодзіць яго.
Кастэланца
Кастэланца (Castellanza) — горад і камуна ў Італіі, размяшчаецца ў правінцыі Варэзэ вобласці Ламбардыя. Насельніцтва — чалавек (на 2004 г.), шчыльнасць насельніцтва — 2428 чал./км². Займае плошчу 6 км². Паштовы індэкс — 21053. Тэлефонны код — 0331. Заступнік камуны — святы Іулій Орцкі. Свята штогод святкуецца 31 студзеня.
Горад перасякае рака Алона.
Франтон
Франтон (fronton, frons, frontis — лоб, пярэдняя частка сцяны) — трохкутнае або паўцыркулярнае (рэдка) завяршэнне будынка, або асобнага архітэктурнага элементу (партала, каланады) абмежаванаe з бакоў двухспадным дахам і знізу карнізам.
Поле франтона завецца тымпан. Невялікі скос у верхняй частцы франтона (ці шчыта двухсхільнага даху) называецца залобак.