cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Леў Мікалаевіч Рымінскі
Біяграфія
У 1946 годзе пры садзейнічанні М. П. Паруснікава вярнуўся ў Маскву. У 1947 годзе па пратэкцыі таго ж Паруснікава, які з’яўляўся ў той час магістральным архітэктарам Мінска, пераведзены ў сталіцу Беларусі. Увесну 1945 года пачалося ўзвядзенне будынка КДБ і тэатра (цяпер вядомы як клуб імя Дзяржынскага; арх. М. П. Паруснікаў і Г. П. Баданаў), але Паруснікаў заявіў тагачаснаму кіраўніцтву, што будынак немагчыма пабудаваць без архітэктара, які б увесь час курыраваў будоўлю, але ён можа прылятаць у Мінск не часцей, чым раз на месяц, і што ў яго такі архітэктар ёсць — адзін з яго найлепшых і ўлюблёных вучняў Леў Рымінскі, а на яго асуджанасць, у выглядзе выключэння, можна не зважаць.
Працаваў архітэктарам у Дзіпрагары. У 1947 годзе скончыў БПІ, паспяхова абараніўшы ў якасці дыпломнага праект аднаўлення галоўнага корпуса БПІ, які быў прыняты да будаўніцтва. Органамі дзяржбяспекі яму было адмоўлена ў мінскай прапісцы. У 1949 годзе пераведзены ў Магілёў, галоўны архітэктар Магілёўскага філіяла інстытута «Белдзяржпраект».
У 1953 годзе, пасля смерці Сталіна, перавёўся ў Мінск, дзе актыўна займаўся праектнай і навуковай дзейнасцю. Член Саюза архітэктараў СССР з 1953 года. Галоўны архітэктар праектаў інстытута «Белдзяржпраект». 14 лістапада 1955 года быў цалкам рэабілітаваны.
У 1958—1961 гадах галоўны архітэктар Інстытута будаўніцтва і архітэктуры АН Беларусі, з 1961 галоўны архітэктар інстытута «Белпрампраект», з 1963 выкладчык БПІ, дацэнт.
Творчасць
Асноўныя работы: адміністрацыйны будынак (1939—1940, у сааўтарстве) і чыгуначны вакзал (1940—1941) у Мядзвежагорску, галоўны корпус Беларускага політэхнічнага інстытута (1946—1948), тыпавыя праекты жылых дамоў серый 1-414 (1955 ), 434 (1957 ), 1-433 (усе 1956—1957), 53-кватэрны (1953) і 48-кватэрны (1957) жылыя дамы з буйных элементаў , санітарна-кантрольны пункт завода лічыльных машын (1965—1967), генеральная рэканструкцыя станкабудаўнічага завода імя С. М. Кірава (1963; усе ў сааўтарстве) у Мінску; жылыя 48-і 143-кватэрныя дамы (1951—1955) і праект рэканструкцыі цэнтра (1963, у сааўтарстве) у Магілёве; карпусы завода «Электрапрылада» ў Брэсце (1961—1962, у сааўтарстве); гасцініца ў Оршы (1955—1959); помнік Я. Купалу ў Радашковічах (1959).
Узнагароды
1-я прэмія за помнік Я. Купалу ў Мінску (1957) і 2-я прэмія за помнік Героям Брэсцкай крэпасці (1956) на рэспубліканскіх конкурсах.
Фішман
Фішман — яўрэйскае прозвішча.
П’ер-Франсуа-Шарль Ажэро
П'ер-Франсуа-Шарль Ажэро (Pierre Augereau, 21 кастрычніка 1757 — 12 чэрвеня 1816)  — французскі ваенны дзеяч часоў Французскай рэвалюцыі і Першай імперыі, Маршал Францыі, Пэр Францыі.
Паходзіў з сям'і П'ера Ажеро, ад гандляра ў парыжскім прыгарадзе Сен-Марсо. Атрымаў пачатковую адукацыю. 1774 годзе ўступіў у французскую армію. Пасля перайшоў на службу ў прускай арміі, дзе прымаў удзел у войскаў і па Баварскай спадчыну супраць Аўстрыі, а затым у войнах супраць Асманскай імперыі. Тут ён атрымаў пасаду сержвнту, але потым дэзерціраваў, перабраўшыся ў Саксонію. Тут ён некаторы час быў на службе ў мясцовым арміі, а ў 1790 годзе паступіў на службу да караля Неапаля. У 1791 годзе служыў каралю Партугаліі.
У 1792 годзе ён вярнуўся ў Францыю. На працягу шасці 1793 годзе атрымліваў званне капітана, падпалкоўніка і палкоўніка за паспяховыя дзеянні супраць Шуан ў Брэтані. У 1796—1797 гадах прымаў актыўны ўдзел у італьянскай кампаніі. У 1797 годзе дапамагаў здушыць мяцеж раялістаў у Парыжы. 23 снежня таго ж года атрымаў званне дывізіёнаў генерала. У тым жа годзе чолював паслядоўна Самбры-Мааську і Рэйнскай-мозельского арміі.
У 1799 годзе абіраецца сябрам Рады пяцісот. Выступіў супраць мецяжу 18 брумера, але затым далучыўся да Напалеона Банапарта. Таму атрымаў камандаванне батаўскага арміяй. У 1801 годзе адпраўлены ў адстаўку за свае рэспубліканскія выказванні.
Падчас каранацыі Напалеона апошні спытаў Ажеро: «Як Вам цырымонія?» Той адказаў: «Прыгожая. На жаль, тут не хапае 100 000 чалавек, якія склалі галаву, каб такіх цырымоній ніколі не было». Зрэшты імператар прадаставіў Ожеро званне маршала, ордэн Ганаровага легіёна.
У 1805 годзе паспяхова дзейнічаў супраць аўстрыйцаў пад Ульм, аднак не ўдзельнічаў у бітве пад Аўстэрліцам. У 1806 годзе звитяжив чале 7 корпуса Вялікай арміі ў бітву пры Ене і Гольмине. У бітве пры Прэйсіш-ЭЛАУ яго корпус быў разбіты, а сам Ожеро параненыя. Зрэшты, ў 1808 годзе ён становіцца герцагам Кастильоне.
У 1808—1812 гадах воювавв Іспаніі, дзе вызначыўся жорсткасцю. У 1812 годзе вяртаецца ў Францыю. У 1812 годзе прызначаецца старшынёй 11 корпуса, які стаяў у Прусіі. Аднак Ожеро не браў удзел у ваеннай кампаніі супраць Расеі. Пасля адступлення Напалеона I з Расіі Ожеро далучыўся да яго. Пасля гэтага быў актыўным удзельнікам усіх бітваў 1813.
У ваеннай кампаніі 1814 выявіў марудлівасць і нежаданне працягваць вайну. У рэшце рэшт 16 красавіка перайшоў на бок Бурбонаў. За гэта атрымаў званне пэра.
Падчас Ста дзён Напалеона Ажеро спрабаваў вярнуць давер апошняга, але дарэмна. Таму не ўдзельнічаў у ваеннай кампаніі ў 1815 годзе. Падчас другога вяртання Бурбонаў захаваў свае тытулы і званні, але вымушаны быў сысці ў адстаўку. Аддаліўся ў свой маёнтак, дзе і памёр 12 чэрвеня 1816 ад вадзянкі.
Дуброўнік
Дуброўнік (Dubrovnik, гістарычная назва Ragusa — Рагуза) — горад у Далмацыі, у паўднёвай частцы Харватыі, на адрыятычным узбярэжжы. Дуброўнік — адміністрацыйны цэнтр жупаніі Дуброўнік-Нерэтва, знакаміты міжнародны курорт, буйны марскі порт.
Сіманіцкі сельсавет
Сі́маніцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лельчыцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 г. — вёска) Сіманічы.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Лельчыцкага раёна Мазырскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Лельчыцкім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Лельчыцкім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 17 снежня 1959 года ў склад сельсавета з Лельчыцкага сельсавета перададзена вёска Дубраўкі. З 25 снежня 1962 года па 6 студзеня 1965 года ў Мазырскім раёне.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1094 чалавек, з іх 97,8 % — беларусы.
Васіль Рыгоравіч Цішчанка
Васіль Рыгоравіч Цішчанка (1918 —) — беларускі ўрач, арганізатар аховы здароўя. Кандыдат медыцынскіх навук (1967). Заслужаны ўрач БССР.
Біяграфія
У 1954—1979 гадах галоўны ўрач Брэсцкай абласной бальніцы. Пад ягоным кіраўніцтвам быў пабудаваны лячэбны корпус і кансультатыўная паліклініка.
Астапаўшчына
Аста́паўшчына (, Астаповщина) — вёска ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Кубліцкага сельсавета.
Потак Гурны (гміна)
По́так Гу́рны (Potok Górny) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Білгарайскага павета Люблінскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Потаку Гурным. Плошча гміны складае 111,16 км². Станам на 2006 год у гміне Потак Гурны пражывалі 5,552 чалавекі, шчыльнасць — 50 чал./км².
Васіль Пятровіч Стаўроў
Васіль Пятровіч Стаўро́ў (Василий Петрович Ставров;, г. Кушва, Свярдлоўская вобласць, Расія — ) — беларускі вучоны, спецыяліст у галіне механікі і тэхналогіі кампазіцыйных матэрыялаў. Доктар тэхнічных навук (1981), прафесар (1984).
Біяграфія
Скончыў Чалябінскі політэхнічны інстытут (1962; аспірантура, 1967; дактарантура, 1981).
Працаваў на Уральскім машынабудаўнічым заводзе, Свярдлоўскім аддзяленні НДІ матэматыкі АН СССР, Уральскім політэхнічным інстытуце, Гомельскім дзяржаўным універсітэце, Гомельскім політэхнічным інстытуце (рэктар, 1981—1986).
Працаваў у Міністэрстве вышэйшай і сярэдняй спецыяльнай адукацыі БССР (намеснік міністра), Міністэрстве адукацыі і навукі Рэспублікі Беларусь (намеснік міністра)
Выкладаў у Беларускім дзяржаўным тэхналагічным універсітэце (з 1991, факультэт хімічнай тэхналогіі і тэхнікі, кафедра супраціўлення матэрыялаў, загадчык кафедры ў 1994—2005, з 2005 — кафедра механікі матэрыялаў і канструкцый, прафесар).
Навуковая дзейнасць
Навуковыя інтарэсы: механіка і тэхналогія кампазіцыйных матэрыялаў — мадэляванне структуры, працэсаў дэфармавання і ўзбурэння кампазітаў; распрацоўка і даследаванне метадаў атрымання кампазітаў з тэрмапластычнай матрыцай і працэсаў формаўтварэння вырабаў з іх.
Узнагароды
Узнагароды: медаль «За асваенне цалінных зямель», нагрудны знак «Выдатнік адукацыі» і інш.
Жамласлаўскі сельсавет
Жамласла́ўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Іўеўскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Жамласлаў.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Іўеўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Маладзечанскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 29 красавіка 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Суботніцкага сельсавета.
Любоў Мікалаеўна Уладыкоўская
Любоў Мікалаеўна Уладыкоўская (Liubou Uladykouskaja; у 1990—2006 гадах — Любоў Мікалаеўна Канаплянік; нар., Падарэссе, Старадарожскі раён, Мінская вобласць) — беларускі культуролаг, грамадскі дзеяч, асветніца. Заснавальнік і генеральны дырэктар установы «Міжкультурны дыялог», стыпендыят праграмы Фулбрайта (2014—2015, Універсітэт Фларыды, ЗША).
Біяграфія
Беларуска, каталічка. Скончыла Паўстынскую сярэднюю школу (Слуцкі раён) з залатым медалём (1984), філалагічны факультэт БДУ з дыпломам з адзнакай (1989), аспірантуру на кафедры гісторыі беларускай літаратуры (1992) і дактарантуру на факультэце міжнародных адносін БДУ (2009). У 1993 г. абараніла дысертацыю «Канцэпцыя нацыянальнага светапогляду ў творчасці Янкі Лучыны».
У снежні 1998 г., атрымаўшы падтрымку Вучонай Рады, узначаліла Нацыянальны навукова-асветніцкі цэнтр імя Ф.Скарыны, які набыў новае дыханне праз актывізацыю філасофскага і хрысціянскага напрамкаў. Павялічылася колькасць навуковых тэмаў і асветніцкіх праектаў, быў створаны аддзел Праблем хрысціянства і нацыянальнага развіцця, у Цэнтр былі запрошаныя вядомыя беларусазнаўцы Віталь Скалабан, Іван Саверчанка, Леанід Лыч, Мікола Крукоўскі, Анатоль Грыцкевіч і інш., умацавалася матэрыяльная база. Ініцыятыва распрацоўкі стратэгіі нацыянальна-культурнага і духоўнага развіцця Беларусі ва ўмовах глабалізацыі была падтрымана ЮНЕСКА. Выступала ў мас-медыя з ідэяй стварэння Інстытута Беларусі. У 2004 г. на хвалі барацьбы з беларушчынай пад маркай скарачэння колькасці юрыдычных асобаў Савет Міністраў рэарганізаваў Скарынаўскі цэнтр і далучыў яго да Мінскага дзяржаўнага педагагічнага ўніверсітэта імя Максіма Танка. У знак пратэсту ў чэрвені 2004 г. Любоў Уладыкоўская падала ў адстаўку.
З 2004 г. працавала на розных пасадах у Беларускім дзяржаўным універсітэце і ў Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі, намеснікам галоўнага рэдактара часопіса «Роднае слова». Перыядычна праходзіла навуковыя стажыроўкі і ўдзельнічала ў міжнародных праектах у Польшчы, Германіі, Літве, Украіне, Францыі, Нарвегіі, Швецыі, Вялікабрытаніі, ЗША.
З 2008 г. пасля наведвання ЗША па праграме абмену амерыканскага ўрада пачала рапрацоўваць праблему захавання культурнай самабытнасці і развіцця міжкультурнага дыялогу, прыцягнуўшы да гэтага пытання ўвагу інтэлектуальнай і творчай эліты Беларусі, дыпламатаў, бізнес-колаў, святароў. У 2010 г. заснавала Цэнтр міжкультурнага дыялогу пры Рэспубліканскай канфедэрацыі прадпрымальніцтва, у 2012 г — установу «Міжкультурны дыялог». З 2010 г. займаецца даследаваннем і папулярызацыяй амерыканістыкі ў Беларусі. Рэалізавала шэраг міжнародных праектаў, сярод якіх „Беларуска-амерыканскі культурны дыялог: стратэгія развіцця” (2011—2012).
Разам з В. Шалатоніным уключыла ў беларускі навукова-культурны кантэкст спадчыну Георгія Лахоўскага. У цяперашні час працягвае даследаваць духоўныя ідэалы беларускага грамадства і паслядоўна выступае за яго нацыянальнае адраджэнне і маральнае аздараўленне.
Асельская града
Асельская града (часам ўключаецца ў Шумяцка-Рослаўльскія грады) — узвышша, якое знаходзіцца на поўдні Еўрапейскай частцы Расіі. Найбольшая вышыня — гара Аселле — 292 м.
Складае заходнюю частку Якімавіцкага ўзвышша, якое цягнецца паралельна Рослаўльскай градзе (узвышшу). Іх падзяляе глыбокае паніжэнне — Сешчынская пратока. Над ім града узвышаецца ўступам вышынёй да 100 м. Яе шырыня змяняецца ад 2 да 6 км, а даўжыня дасягае 60 км. Абсалютныя вышыні часцей 240—250 м, а максімальная адзнака — 292 м (вёска Аселле). Магутнасць складаючай чацвярцічнай тоўшчы змяняецца — ад 30-50 да 80 і больш м. Напорная марэнная града паўстала пад уздзеяннем напору ледавіковага языка на яго левы борт.
Града характарызуецца буйна-ўзгорыста-грядовым моранага рэльефам з уключэннем адторжанцаў юрскіх парод. Іх пласты, змятыя ў зморшчыны ледніком, утвараюць на паверхні грэбніпадобныя павышэння вышынёй у 2-3 м. Паўночная, больш прыпаднятая частка грады, у адрозненне ад паўднёвай, пазбаўленая покрыўных суглінкаў. Амаль на ўсім працягу яна характарызуецца глыбокай і адносна густы эразійны сеткай.
Іван Міхайлавіч Качура
Іва́н Міха́йлавіч Качу́ра (, мястэчка Турын, цяпер аграгарадок Пухавіцкі раён, Мінская вобласць — ) — беларускі эканаміст, спецыяліст у галіне эканомікі сельскай гаспадаркі. Член-карэспандэнт АН БССР (1950), Акадэміі сельскагаспадарчых навук БССР (1959—1961). Заслужаны дзеяч навукі БССР (1972).
Біяграфія
Закончыў Мар’інагорскі аграрна-тэхнічны каледж (1930). У 1930 годзе Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію, аспірантуру Усесаюзнага навукова-даследчага калгаснага інстытута (1933). У 1935—1937 гадах на пасадзе намесніка дырэктара Беларускага навукова-даследчага інстытута рэканструкцыі сельскай гаспадаркі.
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.
З 1947 года — дырэктар Інстытута эканомікі АН БССР, у 1951—1956 гадах — Гродзенскага сельскагаспадарчага інстытута, з 1956 года — Беларускага навукова-даследчага інстытута эканомікі і арганізацыі сельскагаспадарчай вытворчасці.
З 1971 года старшы навуковы супрацоўнік-кансультант БелНДІ эканомікі і арганізацыі сельскай гаспадаркі.
Навуковая дзейнасць
Аўтар больш за 100 навуковых прац па арганізацыі і аплаце працы ў калгасах, укараненні гаспадарчага разліку, павышэнні прадукцыйнасці працы і эфектыўнасці выкарыстання тэхнікі ў сельскай гаспадарцы.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнамі Працоўнага Чырвонага Сцяга (1966 г.), «Знак Пашаны» (1971 г.), медалямі.
Кіт Харынг
Кіт Харынг (Keith Haring;, Рэдынг — , Нью-Ёрк) — амерыканскі , і грамадскі дзеяч.
Біяграфія
Харынг нарадзіўся ў Пенсільваніі, рана пачаў маляваць, выхоўваўся на амерыканскай папулярнай культуры коміксаў, мультфільмаў, рэкламы. Два семестра правучыўся на дызайнера ў мастацкай школе ў Пітсбургу, кінуў заняткі. Затым перабраўся ў Нью-Ёрк, увайшоў у кругі альтэрнатыўнага мастацтва. Займаўся насценнай жывапісам у нью-ёркскай падземцы, а таксама ў Мельбурне, Сіднэі, Рыа-дэ-Жанейра, Амстэрдаме, Парыжы, Берліне.
Сябраваў з Жанам-Мішэлем Баскія,, Эндзі Уорхалам і Мадонай, супрацоўнічаў з Уільямам С’юардам Бероузам, , Ёка Она і.
Першая персанальная выстаўка Кіта Харынга была арганізавана ў Нью-Ёрку ў 1982. Удзельнічаў у (1982),  і іншых буйных міжнародных выстаўках. У 1986 годзе мастак адкрыў у Манхэтане краму Pop Shop, якая гандлявала самымі рознымі таварамі з нанесенымі на іх малюнкамі мастака. Крама праіснавала да верасня 2005 года, ды і цяпер працягвае працаваць у выглядзе інтэрнэт-крамы. З’яўленне гэтага крамы адпавядала інтарэсам мастака зрабіць свае працы як мага больш даступнымі і прыбраць мяжу паміж сваім мастацтвам і масавай культурай. З той жа мэтай да «Поп-Шопа», а таксама пасля яго адкрыцця, мастак часта і памногу маляваў і падпісваўся ў блакнотах, на часопісах і на саколках людзей, якія падыходзілі да яго.
Кіт Харынг быў адкрытым геем. Нягледзячы на тое, што мастак з’яўляўся актыўным прыхільнікам бяспечнага сэксу, у 1988 годзе ён атрымлівае дыягназ СНІД. З гэтага моманту Кіт Харынг разгортвае актыўную агітацыйную работу супраць замоўчвання праблем хворых на СНІД, небяспека гэтай хваробы становіцца адной з пастаянных тэм у яго працах (як правіла, роля ВІЧ/СНІД у яго графіцы выконваў сперматазоід з рожкамі, як у чорта). І па гэты дзень Кіт Харынг застаецца самым вядомым і найбольш актыўным мастаком — змагаром супраць СНІД.
Смерць напаткала мастака 16 лютага 1990 года, прычынай з’явіліся ўскладненні, выкліканыя СНІД.
Творчасць
Адчуў уплыў Дзюбюфэ, П’ера Алешынскага,, Уорхала, Джэксана Полака. Быў блізкі да руху.
Спадчына
У 1989 стварыў Фонд Кіта Харынга ў дапамогу дзіцячым арганізацыям і хворым на СНІД, дзеючы да гэтага дня.
У 2008, у сувязі з 50-годдзем Харынга, яго рэтраспектыўныя выстаўкі прайшлі ў Тэрасе, Ліёне, Будапешце і іншых.
У 2010 годзе кампанія «Ravensburger Puzzle» выпусціла гульню-мазаіку, якая складаецца з 32 256 элементаў, якая стала новай найбуйнейшай у свеце мазаікай. На ёй намаляваны калаж з 32 ілюстрацый мастака.
Сыраежка чырвоная
Сыраежка чырвоная
Восаўцы (Драгічынскі раён)
Во́саўцы (, Осовцы) — аграгарадок у Драгічынскім раёне Брэсцкай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Асавецкага сельсавета.
Старая Руса
Стара́я Ру́са (Старая Русса) — горад у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Старарускага раёна Наўгародскай вобласці. Насельніцтва 33 694 чал. (1.01.2007). Прыстань на рацэ Палісць (басейн возера Ільмень). Машынабудаванне, харчовая прамысловасць.
Давід-Гірш Беньямінавіч Кантар
Давід-Гірш Беньямінавіч Кантар (1891—1971) — беларускі ўрач-афтальмолаг. Кандыдат медыцынскіх навук (1937), дацэнт (1940).
Біяграфія
Скончыў Бернскі ўніверсітэт (1919). Працаваў у бальніцах г. Мінска, Народным камісарыяце аховы здароўя БССР, Мінскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1936—1941, 1944—1968), у гады Вялікай Айчыннай вайны — у паліклініцы г. Сталінграда, Дубанскай раённай бальніцы (Баскурыя), эвакашпіталі (1-ы Беларускі фронт).
Даніэль Выгоўскі
Даніэль Выгоўскі (? — ) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч, кашталян менскі (1713—1740).
Бяіграфія
Паходзіў з роду Выгоўскіх герба «Габданк зменены», сын Канстанціна, кіеўскага войскага, пана на Лісянцы, і смаленскай чашнічанкі Рэгіны з Мяшчэрынаў герба «Польская Пагоня».
Быў старостам небароўскім і рэклінскім. Чашнік кіеўскі (1690—1704), канюшы вялікі літоўскі з 1708 года, кашталян менскі з 19 лютага 1713 года. У 1696 годзе быў паслом ад Вількамірскага павета на канвакацыйны сойм.
Быў жанаты з княжной Тэрэзай Друцкай-Сакалінскай. Меў дачу Рахелю, якая першы раз выйшла замуж за дарсунскага старосту князя Караля Агінскага, а другі раз за троцкага кашталяна Антонія Казіміра Сапегу.
Задар
Задар (Zadar, Zara) — горад у Харватыі. Знаходзіцца ў цэнтральнай частцы ўзбярэжжа Адрыятыкі, сталіца правінцыі Задар. Насельніцтва 69 556 чал. (2001).
Агульныя звесткі
Горад размешчаны па берагах густа парэзанага бухтамі Адрыятычнага ўзбярэжжа. Стары горад Задара, мелы вялікую культурна-гістарычную каштоўнасць, знаходзіцца ў межах рымскага горада.
Насельніцтва горада занята ў турыстычным сэрвісе, гандлю, харчовай прамысловасці, рыбалоўстве, машынабудаванні, караблебудаванні.
Задарскі Універсітэт быў заснаваны ў 1396 г. і з’яўляецца адным з найстарэйшых у Харватыі. У непасрэднай блізкасці ад горада размешчаныя тры нацыянальных парка — Карнаты, Пакленіца і Паўночны Велебіт.
Андрэй Аляксандравіч Гарбуноў
Клубная кар’ера
Выхаванец магілёўскага «Дняпро-Трансмаша», знаходзіўся ў сістэме клуба да 2008 года, калі перайшоў у мінскае «Дынама». Стаў асноўным брамнікам мінскага клуба, гуляў з ім у Лізе Еўропы. У чэрвені 2011 года пакінуў клуб у сувязі са сканчэннем кантракта і ў хуткім часе апынуўся ў гродзенскім «Нёмане».
БАТЭ
У студзені 2012 года перайшоў у барысаўскі БАТЭ. Дзякуючы добрай гульні амаль адразу стаў асноўным галкіперам клуба, здолеўшы выбіць са складу іграка нацыянальнай зборнай Аляксандра Гутара. Усяго праз некалькі месяцаў знаходжання ў стане клуба падоўжыў кантракт да 2015 года. Паводле вынікаў сезона 2012 быў абраны найлепшым іграком барысаўскага клуба за бягучы год, апярэдзіўшы на 2 пункты паўабаронцу Рэнана Брэсана. Акрамя таго, Гарбуноў стаў і найлепшым брамнікам чэмпіянату.
У студзені 2014 года склад барысаўскага клуба папоўніў брамнік нацыянальнай зборнай Беларусі Сяргей Чэрнік, пасля чаго галоўны трэнер БАТЭ Аляксандр Ермаковіч заявіў, что не бачыць Гарбунова ў складзе каманды. Некаторы час Андрэй падтрымліваў форму ў дубліруючым складзе БАТЭ. У сакавіку 2014 года, пасля пачатку футбольнага сезона, Гарбуноў ужо не з’яўляўся ў камандзе, і 1 красавіка 2014 года кантракт з БАТЭ быў разарваны.
«Атрамітас»
У першай палове 2014 года заставаўся без клуба. У ліпені 2014 года падпісаў кантракт з грэчаскім «Атрамітасам». Спачатку быў другім брамнікам клуба, а ў лістападзе 2014 года здолеў замацавацца ў стартавым складзе. Выдатна праявіў сябе ў сезоне 2014/15, калі правёў 12 «сухіх» матчаў у чэмпіянаце і дапамог «Атрамітасу» трапіць у Лігу Еўропы.
6 жніўня 2015 года, захаваўшы ў недатыкальнасці браму ў матчы Лігі Еўропы супраць шведскага АІКа (1:0), дасягнуў адзнакі ў 100 «сухіх» матчаў на вышэйшым узроўні і тым самым уступіў у беларускі клуб «сухіх» брамнікаў.
У пачатку 2016 года страціў месца ў аснове і да канца сезона не з’яўляўся на полі. «Атрамітас» прапанаваў падоўжыць кантракт, але Андрэй разглядаў іншыя варыянты працягу кар’еры. 27 чэрвеня футбаліст усё ж вырашыў застацца ў «Атрамітасе», адначасова змяніўшы нумар з 30 на 35. У сезоне 2016/17 быў трывалым асноўным брамнікам «Атрамітаса». У маі 2017 года стала вядома аб сыходзе Гарбунова з каманды.
«Дынама» Мінск
У другой палове 2017 года заставаўся без клуба, гуляў за каманду БАТЭ па пляжным футболе. У студзені 2018 года падпісаў кантракт з мінскім «Дынама». Замацаваўся ў якасці асноўнага брамніка каманды, выцесніўшы Сяргея Ігнатовіча. Па выніках сезона 2018 быў прызнаны найлепшым брамнікам чэмпіянату Беларусі.
У студзені 2019 года стала вядома, што Гарбуноў пакідае «Дынама» па заканчэнні кантракта.
«Тарпеда-БелАЗ»
У студзені 2019 года падпісаў двухгадовы кантракт з жодзінскім «Тарпеда-БелАЗ». У жодзінскай камандзе прайграў канкурэнцыю Уладзіміру Бушме, у выніку з’яўляўся на полі эпізадычна, а з верасня з-за траўмы выбыў да канца сезона.
У пачатку 2020 года заставаўся па-за складам каманды, не прымаў удзелу ў таварыскіх матчах. У сакавіку 2020 года кантракт з «Тарпеда-БелАЗ» быў разарваны.
Міжнародная кар’ера
У сакавіку 2015 года быў упершыню выкліканы ў нацыянальную зборную Беларусі. Дэбютаваў у зборнай 30 сакавіка 2015, правёўшы першы тайм у таварыскім матчы супраць Габона.
Трэнерская кар’ера
У студзені 2021 года стала вядома, што Гарбуноў завяршыў кар’еру, а ў лютым увайшоў у трэнерскі штаб «Іслачы». Працаваў у клубе да снежня 2022 года.
У студзені 2023 года стаў трэнерам у дзяржынскім «Арсенале». У ліпені 2023 года разам з усім трэнерскім штабам пакінуў клуб.
Сыраежка балотная
Сырае́жка балотная, сыраежка чырвоная (Russula paludosa) — шапкавы базідыяльны грыб з роду сямейства.
Апісанне
Ядомы грыб.
Экалогія і распаўсюджванне
Сыраежка балотная распаўсюджана на тэрыторыі Еўразіі і Паўночнай Амерыкі. Звычайны від на тэрыторыі Беларусі. Грыбы растуць у сыраватых хвойных лясах і сярод імхоў на верхавых балотах. Пладовыя целы з'яўляюцца ў ліпені—верасні, паасобку або невялікімі групамі.
Помнік на магіле Ігната Буйніцкага
Помнік на магіле Ігната Буйніцкага — помнік у цэнтры аграгарадка Празарокі Глыбоцкага раёна Віцебскай вобласці, прысвечаны памяці беларускага акцёра, рэжысёра, тэатральнага дзеяча, заснавальніка беларускага прафесійнага тэатра Ігната Цярэнцьевіча Буйніцкага.
Ігнат Буйніцкі спачатку быў пахаваны каля Палачан, потым прах перавезены і перапахаваны дачкой у Палівачах. У 1975 годзе, напярэдадні адкрыцця помніка, перапахаваны ў цэнтры вёскі. Адбылося гэта ў значнай меры дзякуючы клопатам Уладзіміра Караткевіча і Уладзіміра Няфёда, якія адшукалі амаль страчуную магілу Буйніцкага ў Палівачах і дамагліся ўсталявання помніка.
Помнік, створаны скульптарам І. Міско і архітэктарам М. Бурдзіным, адкрыты года. Размешчаны на прамавугольнай пляцоўцы каля магілы сярод клёнаў і ліп. Пляцоўка і дарожка выкладзены бетоннай пліткай. Помнік просты і сціплы на форме: прамавугольная (5×1 м) адлітая з бетону стэла, у яе ўрэзаны блок (0,9×0,9×0,8 м) з выявай твару Ігната Буйніцкага, выкананай у тэхніцы алюміневага ліцця. Падкрэслена тыповае ў твары: вялікі выпуклы лоб, шырокія бровы, звіслыя пышныя вусы. Па стэле дзвюма плаўнымі лініямі сімвалічна пазначана тэатральная заслона.
Крупэ
Крупэ (Krupe) — вёска ў Польшчы, Люблінскага ваяводства Красныстаўскага павета, у складзе гміны Красныстаў. У 1975—1998 гадах гэтая тэрыторыя была правінцыяй горада Хэлм (Холмская зямля). У сяле Крупэ ёсць Гімназія сярэдняй і пачатковай школы № 5. Сяло размешчана ў 10 км на поўнач ад г. Красныстава і ў 20 км на паўднёвы захад ад г. Хелма (Холмская зямля). Праз сяло праходзіць ваяводская аўтатраса № 812. — Замак Крупэ знаходзіцца па дарозе «Красныстаў-Рэёк».
Гісторыя
Пасля 1434 года адміністрацыйна паселішча Крупэ ўваходзіць у склад Рускага ваяводства Каралеўства Польскага. Этнічна — Холмшчына.
Спачатку тут быў невялікі ўмацаваны дом сядзібы Крупскіх, іх радавога гнязда (dziedzictwo Krupskich ). Потым, у 1492 годзе шляхціч Ежы Крупскі тут заснаваў замак (першае фартыфікацыйнае збудаванне ў паўночна-ўсходняй частцы замка). У 1577 годзе замак Крупэ быў набыты ў сямейную ўласнасць Ажэхаўскіх, якія пашырылі замак і атачылі яго ровам з вадою, збудавалі раскошную рэзідэнцыю ў стылі эпохі Адраджэння. У першую чаргу пашырана было паўночна-заходняе крыло. Будынак быў увянчаны парапетам, аркавымі галерэямі на абодвух паверхах, каменнымі паўкалонамі, цаглянымі слупамі. У двары замка былі памяшканні. Жылая частка аформлена ў суседняй заходняй вежы. Паўднёва-заходняе крыло — зачынены ўнутраны двор, ён пабудаваны ў 1604—1608 гады. Пакоі і залы замка прасторныя. Крыло ўвянчана парапетам. Фасад выкананы ў тэхніцы сграфіта. Уезд у замак — праз пад'ёмны мост, далей праз вароты можна было захаць у вялікі двор. Па кутах замка — бастыёны, у сценах — абарончыя амбразуры. Над уязнымі варотамі Самуіл Збароўскі ўсталяваў барэльеф свайго герба «Ястрабец», ён жа пабудаваў сем вежаў гэтага замка. У 1648—1651 гадах архітэктура замка была пашкоджана нашэсцем казацкага войска Хмяльніцкага з татарамі, а ў 1655 годзе — ад нападу войска шведаў (так званая польска-шведская «Паўночная вайна» 1655-1660 г.). З 1670 г. да канца XVIII ст. не змаглі аднавіць паўразбураны асабняк паслядоўна якім валодалі ўладальнікі: Нямірыч, Бучацкі і Рэй. У распараджэнні Ажэхаўскіх замак заставаўся да 1644 г., пасля чаго яго ўладальнікамі былі: Збароўскі, Гнаінскі; Нямірыч, Бучацкі і Рэй.
Пасля 1795 г. вёска Крупэ па адміністрацыйным дзяленні ўваходзіла ў склад Расійскай імперыі Царства Польскае Люблінскага ваяводства, пасля 1837 г. — у Люблінскую губерню гміны в. Руднік (у Rudka) Краснастаўскага павета, судовай акругі і паштовай экспедыцыі Красностаў. У сяле Крупэ была Пачатковае вучылішча «Крупскае» і царкоўны прыход (плябан святар Антоній Носковіч).
У канцы XVIII стагоддзя замак быў адрэстаўраваны, і ў 1779 г. Ян Міхал Рэй аднавіў маёнтак Крупэ. І ў 1840 г., асабняк перабудаваны ў класічным стылі, сядзіба пабудавана з цэглы і каменя, які мае багатае архітэктурнае аблічча.
У 1827 г. — было 27 двароў (137 жыхароў) з нацыянальным складам — русіны.
У 1905 г. было 80 двароў (987 жыхароў): праваслаўных 435, рыма-каталікоў 537, іўдзеяў 15. У сяле дзейнічала царква і гмінная вучэльня.
У 1962 г. рэшткі руінаў замка і баронскага асабняка часткова былі ўмацаваны і абноўлены. Музей г. Красностава захоўвае 1500 экспанатаў з замка Крупэ. Прыватны ўладальнік займаецца аднаўленнем былой пышнасці замка Крупэ, і турыстычны ўдзел у дзвюх падзеях у год поруч замка Крупэ спрыяе яго адраджэнню. Дзяржаўныя ўлады Польшчы (муніцыпалітэт г. Красныстаў) афіцыйна ўключылі яго ў турыстычныя маршруты, вычышчана тэрыторыя, праводзяць падсвятленне, у падножжа замка ёсць бясплатны паркінг. Ля замка ў чэрвені праходзіць фальклорны канцэрт і забаўка пускання вянкоў на ваду ў ноч Івана Купала, у жніўні праводзіцца кірмаш «Падзамча» (тавары народнага мастацтва і рамёстваў, рэгіянальныя стравы, маладзёжныя ансамблі, камедыянты і т.п.).
Бараўляны (Ушацкі раён)
Бараўля́ны (, Боровляны) — вёска ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Кубліцкага сельсавета.
Карл Аляксандр Клерк
Карл Клерк (Carl Alexander Clerck; 1709—1765)— шведскі энтамолаг і арахнолаг.
Біяграфія
Член Каралеўскага навуковага таварыства Упсалы (en:Royal Society of Sciences in Uppsala) з 1756 года, вучань і сябар Лінея, напісаў дзве важныя працы па энтамалогіі: 1) «Aranei suecici» (Стакгольм, 1757; английский перевод Martyns'a, Лондан, 1793); 2) «Icones insectorum rariorum, cum nominibus eorum trivialitus etc.» (Стакгольм, 1759). Апошную праца ў свой час Ліней зваў лепшай. Калекцыі насякомых Кларка больш 200 гадоў лічыліся прапаўшымі і былі «пераадкрыты» толькі ў 1970-я гады ў Батанічным садзе «Bergianska trädgården» у Стакгольме, дзе яна захавалася ў вельмі добрым стане. Сёння яны захоўваюцца ў музеі прыродазнаўства Швецыі (en:Swedish Museum of Natural History).
Член Шведскай каралеўскай акадэміі навук з 1764 года.
Потак Велькі (гміна)
По́так Ве́лькі (Potok Wielki) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Яноўскага павета Люблінскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Потку Велькім. Плошча гміны складае 98,33 км². Станам на 2014 год у гміне Потак Велькі пражывалі 4808 чалавек, шчыльнасць — 48,9 чал./км².
Кастэль-Сант’Элія
Кастэль-Сант'Элія (Castel Sant'Elia) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лацыа, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Вітэрба.
Насельніцтва складае 2528 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 105 чал./км². Займае плошчу 24 км². Паштовы індэкс — 1030. Тэлефонны код — 0761.
Сяргей Міхайлавіч Бялоў
Сяргей Міхайлавіч Бялоў (, в. Дзяшоўкі, Казельскі раён, Калужская вобласць, Расія — ) — беларускі спецыяліст у галіне трактарабудавання. Кандыдат тэхнічных навук (1963), прафесар (1986). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.
Кастэль-Сант’Элія
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Sant'Anastasio.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Сяргей Міхайлавіч Бялоў
Біяграфія
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут (кваліфікацыя «Інжынер-механік трактарабудавання», 1956). Выкладаў у Магілёўскім машынабудаўнічым інстытуце (1969—1975, рэктар), Беларускай дзяржаўнай політэхнічнай акадэміі (1956—1969 і з 1975, аўтатрактарны факультэт, кафедра «Трактары», прафесар, у 1975—1988 — прарэктар па вучэбнай рабоце).
Навуковыя інтарэсы: стварэнне абсталявання і распрацоўка методык правядзення выпрабаванняў аўтатрактарнай тэхнікі; педагогіка вышэйшай школы.
Узнагароды
Ордэны Айчыннай вайны II ступені, Дружбы народаў, медалі «За ўзяцце Кёнігсберга», «За баявыя заслугі», «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» і інш., званне «Заслужаны работнік вышэйшай школы Беларускай ССР» (1977).
Дзяржаўная прэмія Рэспублікі Беларусь у галіне навукі і тэхнікі (1996, у аўтарскім калектыве) — за цыкл падручнікаў і навучальных дапаможнікаў «Трактары» для вышэйшых навучальных устаноў.
Андрэй Завіша (кашталян менскі)
Андрэй Завіша (? — ) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага. Кашталян менскі (з 1628).
На сойме 1629 года быў запісаны камісарам па аплаце войска Вялікага Княства Літоўскага.
З роду Завішаў герба «Лебедзь зменены», сын віцебскага кашталяна Мальхера.
Гута (Драгічынскі раён)
Гу́та (, Гута) — вёска ў Драгічынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Асавецкага сельсавета.
Аляксандр Генадзьевіч Рацькоў-Ражноў
Аляксандр Генадзьевіч Рацькоў-Ражноў (Александр Геннадьевич Ратьков-Рожнов),,  — , Сент-Жэнеўеў-дэ-Буа, Францыя, — слуцкі павятовы маршалак (прадвадзіцель дваранства) (1892—1897), мінскі губернскі маршалак (1897—1904), дэпутат IV Дзяржаўнай Думы (1912—1917) Расійскай імперыі.
Паходжанне і сям'я
Аляксандр Генадзьевіч Рацькоў-Ражноў ажаніўся з дачкой адстаўнога гвардыі штабс-ротмістра Марыяй Аляксандраўнай Кожынай (1866—?), ад якой меў дзяцей: Надзея (нар.25.02.1887); Сяргей (03.09.1888—1930), конны грэнадзёр, штабс-ротмістар Экспедыцыйнага корпуса рускіх войск у Францыі; Наталля (нар.10.09.1894); Генадзь (31.08.1901—1987). Жонка і дзеці былі рускімі і праваслаўнымі. Быў пляменнікам расійскага сенатара Уладзіміра Аляксандравіча Рацькова-Ражнова.
Служба ў Дэпартаменце мытных збораў
Пасля сканчэння навучання ў імператарскім Аляксандраўскім ліцэі ў Санкт-Пецярбургу, з чынам ІХ класа загадам па Міністэрству ўнутраных спраў ад 7 чэрвеня 1880 паступіў на службу ў Міністэрства ўнутраных спраў Расійскай імперыі (з залічэннем да яго з 17 мая 1880).
17 верасня 1881 паводле ўласнага прашэння пераведзены ў Дэпартамент мытных збораў памочнікам экзекутара і казначэя. 7 мая 1882 прызначаны на пасаду малодшага памочніка начальніка Падліковага стала гэтага Дэпартамента. Па прычыне ўходу столаначальніка ў адпустку Аляксандр Рацькоў-Ражноў быў дапушчаны да выканання абавязкаў столаначальніка, якія і выконваў з 28 мая па 21 ліпеня 1883. Паводле загаду Сената Расійскай імперыі ад 3 снежня 1883 за выслугу гадоў атрымаў чын калежскага асэсара (з адлікам з 2 ліпеня 1883). Па прычыне камандзіроўкі столаначальніка ў Маскву Рацькоў-Ражноў зноў выконваў абавязкі столаначальніка з 15 сакавіка 1884. 5 красавіка 1884 прызначаны на пасаду старшага памочніка столаначальніка Дэпартамента мытных збораў.
Служба ў Імператарскім Санкт-Пецярбургскім Выхавальным доме
1 мая 1884 паводле ўласнага прашэння Аляксандр Рацькоў-Ражноў быў пераведзены на службу ў Імператарскі Санкт-Пецярбургскі Выхавальны дом з прызначэннем выканання абавязкаў памочніка загадчыка вучэбнай справы Выхавальнага дома, на 4-месячны пробны тэрмін з 1 мая 1884. Выконваў абавязкі загадчыка вучэбнай справы з 15 чэрвеня па 15 жніўня 1884. 20 верасня 1884 зацверджаны на пасадзе памочніка загадчыка вучэбнай справы Выхавальнага дома (з адлікам службы з дня дапушчэння на пробны тэрмін, г.зн. з 1 мая 1884). Выконваў абавязкі загадчыка вучэбнай справы з 15 ліпеня 1884 на працягу 15 дзён. З дазволу прынцэсы Яўгеніі Максіміліянаўны Ольдэнбургскай 21 красавіка 1884 прызначаны на пасаду дырэктара аддзялення дарослых Санкт-Пецярбургскага дома міласэрнасці (з захаваннем пасады і службы ў Выхавальным доме). Указам Сената Расійскай імперыі ад 14 чэрвеня 1888 за выслугу гадоў атрымаў чын надворнага саветніка са старшынствам (з адлікам з 2 чэрвеня 1888). Загадам уласнай канцылярыі расійскага імператара Аляксандра III ад 24 снежня 1888 Аляксандру Рацькову-Ражнову аб'яўлена афіцыйна падзяка за асаблівыя заслугі, аказаныя Імператарскаму Санкт-Пецярбургскаму дому міласэрнасці на пасадзе дырэктара аддзялення дарослых гэтага дома. Выконваў абавязкі загадчыка вучэбнай справы Санкт-Пецярбургскага Выхавальнага дома з 5 ліпеня па 27 жніўня 1889 і з 1 лютага 1890 па 1 лютага 1891. Указам Сената Расійскай імперыі ад 8 кастрычніка 1890 за выслугу гадоў атрымаў чын калежскага саветніка са старшынствам (з адлікам з 2 чэрвеня 1890). З 1 лютага 1891 быў пакінуты на агульных падставах па-за штатам Імператарскага Санкт-Пецярбургскага Выхавальнага дома з-за скасавання (паводле імператарскага загаду ад 23 студзеня 1891) пасады памочніка загадчыка вучэбнай справы.
На службе ў канцылярыі імператрыцы
Загадам уласнай канцылярыі расійскага імператара Аляксандра III па ўстановах імператрыцы Марыі ад 27 сакавіка 1891 Аляксандр Рацькоў-Ражноў быў прылічаны да гэтай канцылярыі (з адлікам з 19 лютага 1891). За асаблівыя заслугі, аказаныя Імператарскаму Санкт-Пецярбургскаму дому, 20 жніўня 1890 атрымаў ордэн Святога Станіслава 2 ступені. Паводле ліста міністра ўнутраных спраў Расійскай імперыі да Галоўнага кіраўніка ўласнай канцылярыі расійскага імператара Аляксандра III па ўстановах імператрыцы Марыі, Аляксандр Рацькоў-Ражноў з 20 снежня 1891 быў часова камандзіраваны ў канцылярыю міністра ўнутраных спраў (з захаваннем службы ў канцылярыі расійскага імператара Аляксандра III па ўстановах імператрыцы Марыі). У 1892 атрымліваў 1 800 рублёў жалавання, а таксама — 500 рублёў на канцылярскія і 200 рублёў на праяздныя патрэбы.
На пасадзе Слуцкага павятовага маршалка (1892—1897)
Пасля таго як слуцкі павятовы маршалак (1878—1892) і старшыня слуцкай павятовай установы па сялянскім справам (1878—1892) Аляксей Уладзіміравіч Даненштэрн падаў у адстаўку з-за разладжанага здароўя, 18 верасня 1892 Аляксандр Рацькоў-Ражноў паводле распараджэння кіраўніка Міністэрства ўнутраных спраў Расійскай імперыі быў прызначаны на пасаду слуцкага павятовага маршалка (прадвадзіцеля дваранства) і старшыні слуцкай павятовай установы па сялянскім справам, і 29 кастрычніка 1892 афіцыйна заступіў на пасаду. 5 сакавіка 1893 паводле імператарскага рэскрыпта на імя цэсарэвіча атрымаў імператарскую падзяку, у шэрагу іншых асоб, выконваўшых даручэнні Асаблівага камітэта. Пастановай Рады імператарскага чалавекалюбівага таварыства ад 10 мая 1893 Аляксандр Рацькоў-Ражноў быў зацверджаны на пасадзе старшыні Слуцкага папячыцельнага камітэта аб бедных (паводле выбрання на трохгоддзе з 7 лютага 1893). 30 жніўня 1894 атрымаў ордэн Святой Ганны 2 ступені. Указам Сената Расійскай імперыі ад 22 верасня 1894 за выслугу гадоў атрымаў чын стацкага саветніка са старшынствам (з адлікам з 2 чэрвеня 1894).
Імператарскім загадам па Міністэрству юстыцыі Расійскай імперыі ад 22 чэрвеня 1895 Аляксандр Рацькоў-Ражноў быў зацверджаны ў званні ганаровага міравога суддзі Слуцкай акругі. Па даручэнні Міністэрства народнай асветы Расійскай імперыі ад 6 лютага 1896 Папячыцель Віленскай навучальнай акругі аб'явіў Аляксандру Рацькову-Ражнову ўдзячнасць міністра народнай асветы «за спачувальныя адносіны да народнай адукацыі». 26 лютага атрымаў срэбны медаль на Аляксандраўскай стужцы ў памяць царавання імператара Аляксандра III. 14 мая 1896 атрымаў ордэн Святога Уладзіміра 4 ступені, 20 жніўня 1896 — срэбны медаль для нашэння ў пятліцы Андрэеўскай стужкі ў памяць свячэннага каранавання расійскага імператара Мікалая II, а ў 1897 — цёмнабронзавы медаль на стужцы з дзяржаўных кветак за працу па першым усеагульным перапісу народанасельніцтва Расійскай імперыі. Імператарскім загадам па грамадзянскаму ведамству ад 7 чэрвеня 1896 быў на пасаду ганаровага міравога суддзі Слуцкай акругі на трохгоддзе з 1 красавіка 1896.
На пасадзе Мінскага губернскага маршалка (1897—1904)
У 1902 Аляксандр Рацькоў-Ражноў быў выбраны гласным Рыбінскай павятовай земскай управы (Яраслаўская губерня) на трохгоддзе 1901—1904. Імператарскім загадам па грамадзянскаму ведамству ад 23 жніўня 1902 быў прызначаны на пасаду ганаровага міравога суддзі Мінскай і Слуцкай акруг на трохгоддзе з 1 красавіка 1902. 11 жніўня 1903 атрымаў ад расійскага імператара Мікалая II права нашэння заснаванага 3 лютага 1869 знака адрознення «24 лістапада 1866 года» за пазямельнае ўладкаванне былых дзяржаўных сялян. Указам Сената Расійскай імперыі зацверджаны на пасадзе ганаровага міравога суддзі Рыбінскай акругі на трохгоддзе 1903—1905.
У часы руска-японскай вайны (1904—1905)
У часы руска-японскай вайны быў упаўнаважаным пры санітарна-лячэбным атрадзе Яраслаўскага губернскага земства на Далёкім Усходзе.
На службе яраслаўскага дваранства
З'яўляўся выбаршчыкам ад яраслаўскага дваранства на выбарах у Дзяржаўны савет імперыі. З 1908 быў прадстаўніком Яраслаўскага губернскага земства ў Савете па справах мясцовай гаспадаркі Міністэрства ўнутраных спраў Расійскай імперыі.
З 1909 быў членам Савета міністра фінансаў і членам Маскоўскага аддзялення Дзяржаўнага дваранскага зямельнага банка па выбары дваран Яраслаўскай губерні. Таксама ўвайшоў у склад рады Злучанага банка і, па запрашэнні міністра фінансаў, рады Дваранскага зямельнага банка (з 1909). Быў членам Рады Санкт-Пецярбургскага Ольгінскага дзіцячага прытулка (з 1909).
Дэпутатам у IV Дзяржаўнай Думе Расійскай імперыі (1912—1917)
У 1912 Аляксандр Рацькоў-Ражноў быў выбраны дэпутатам у IV Дзяржаўную Думу (1912—1917) Расійскай імперыі ад Яраслаўскай губерні на з'ездзе землеўласнікаў. Уваходзіў у Фракцыю цэнтра, быў таварышам (г.зн. намеснікам) старшыні бюро фракцыі. У 1915 увайшоў у склад Прагрэсіўнага блока партыйных фракцый у Дзяржаўнай Думе Расійскай імперыі. Стаў членам многіх камісій і дакладчыкам камісій: па выкананні дзяржаўнага роспісу прыбыткаў і выдаткаў, бюджэтнай, фінасавай.
Падчас Першай сусветнай вайны быў выбраны ў Асобную раду па забеспячэнні палівам шляхоў зносін, дзяржаўных і грамадскіх устаноў і прадпрыемстваў, працуючых для мэт дзяржаўнай абароны.
У часы Лютаўскай рэвалюцыі (1917)
Пасля падзення царскай улады ў ходзе Лютаўскай рэвалюцыі Аляксандр Рацькоў-Ражноў знаходзіўся ў Петраградзе і 5 сакавіка 1917 увайшоў у склад Часовага камітэта Дзяржаўнай думы (ЧКДД). 8 сакавіка 1917 быў выбраны Фракцыяй цэнтра Дзяржаўнай думы ў члены Савета старэйшын, а з 24 сакавіка 1917 быў камісарам ЧКДД і Часовага ўрада па Марыінскаму прытулку для ампутаваных і пакалечаных ваенных. Пасля ўзначальваў (з канца сакавіка 1917) камісію па забеспячэнні пакалечаных ваенных пратэзамі і (27 сакавіка — 11 лістапада 1917) камісію для разгляду хадайніцтваў аб выдзяленні грашовай дапамогі пацярпелым ад рэвалюцыі.
Жыццё ў эміграцыі ў Францыі
Пасля Кастрычніцкага перавароту (кастрычнік 1917) эміграваў у Францыю. Асеў у Парыжы, дзе ўвайшоў у склад Саюза рускіх дваран і страшынстваваў (1929) на яго сходах. Таксама ў Парыжы Аляксандр Генадзьевіч Рацькоў-Ражноў увайшоў у склад Аб'яднання былых выхаванцаў Аляксандраўскага імператарскага ліцэя.
Апошнія гады свайго жыцця правёў у Рускім доме Сент-Жэнеўеў-дэ-Буа (Францыя). Быў пахаваны ў Сент-Мішэль-сюр-Орж (Францыя), а пасля перапахаваны на могілках Сент-Жэнеўеў-дэ-Буа.
Маёнткі
Калі Аляксандр Генадзьевіч Рацькоў-Ражноў займаў пасаду мінскага губернскага маршалка (прадвадзіцеля дваранства), за ім лічыліся ўласныя набытыя маёнткі Чырвоны Рацькоў (974 дзесяціны зямлі), Старына Старобінская (989 дзесяцін), Гаўрыльчыцы (560,52 дзесяціны) у Слуцкім павеце Мінскай губерні.
Меў таксама маёнтак у 245 дзесяцін зямлі ў Рыбінскім павеце Яраслаўскай губерні.
Акцябрскі раён
Акцябрскі раён — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка на паўночным захадзе Гомельскай вобласці Беларусі. Працягласць з захаду на ўсход — 65 км, з поўначы на поўдзень — 43 км. Мяжуе з Петрыкаўскім, Калінкавіцкім і Светлагорскім раёнамі Гомельскай, Бабруйскім і Глускім раёнамі Магілёўскай абласцей, і Любанскім раёнам Мінскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — гарадскі пасёлак Акцябрскі.
Утвораны 28 чэрвеня 1939 года ў складзе Палескай вобласці з цэнтрам у вёсцы Карпілаўка. З 20 верасня 1944 года — у складзе Бабруйскай, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай абласцей. 25 снежня 1962 года скасаваны, тэрыторыя перададзеная ў Светлагорскі раён. 30 ліпеня 1966 года адноўлены ў якасці самастойнай адміністрацыйнай адзінкі.
У складзе раёна больш за 70 населеных пунктаў. Падзяляецца на 7 сельсаветаў — Акцябрскі, Валосавіцкі, Ламавіцкі, Любанскі, Парэцкі, Пратасаўскі (цэнтр — в. Рассвет), Чырвонаслабодскі.
Карысныя выкапні
Карысныя выкапні — нафта (поўнасцю ці часткова на тэрыторыі раёна размешчаны 7 радовішчаў), калійныя солі (2 участкі), будаўнічыя пяскі, жвір, мінеральныя воды і расолы, торф, сапрапелі.
Клімат
Клімат — умерана-кантынентальны з цёплым летам і ўмерана-халоднай зімою. Сярэдняя тэмпература студзеня −6,3 °C, ліпеня — 18,4 °C. Вегетацыйны перыяд — 190—195 дзён, безмарозны — 140—157 дзён, перыяд з сярэднесутачнымі тэмпературамі вышэй за 10 °C — 150—155, вышэй за 15 °C — 100—105 дзён. Колькасць дзён са снежным покрывам — да 90 (з 25-29 снежня па 10-15 сакавіка). Ападкаў — 612 мм за год. Часта назіраюцца вільготныя гады, калі колькасць ападкаў перавышае 650—700 мм, у асобныя ж сухія гады яна можа не дасягаць і 400 мм. Сярэдняя адносная вільготнасць паветра цягам года вагаецца ад 75 да 85 %, у маі-чэрвені яна падае ніжэй за 70 %, у лістападзе-снежні паднімаецца амаль да 90 %. Сярэдняя хуткасць ветру за год — 3,3-3,7 м/с, самая высокая яна зімой і вясною, самая нізкая — летам. У цёплую пару года пераважаюць вятры заходніх і паўночна-заходніх напрамкаў, зімою — усходніх і паўднёва-усходніх. Ясных дзён за год — 39, пахмурных — 142, з ападкамі — 162.
Воды
Раён мае добра развітую рачную сетку. Буйнейшая рака — Пціч з прытокамі Арэса (правы) і Нератоўка; Слаўкавіцка-Ямінскі асушальны канал (левы прыток Арэсы). На паўночным усходзе раёна — вярхоўі ракі Трэмлі. Гушчыня натуральнай рачной сеткі — 0,5 км/км². З-за раўніннага рэльефу цячэнне рэк павольнае, даліны забалочаныя, рэчышчы звілістыя. Ледастаў на рэках звычайна адбываецца у канцы снежня, ускрыццё іх — у першай палове сакавіка. Вясенняе палаводдзе звычайна невысокае, агульная працягласць — каля 85 дзён. Спад вады адбываецца вельмі павольна і нярэдка зацягваецца і на лета. Сярэднія шматгадовыя тэмпературы вады за цёплы перыяд (май-кастрычнік) — 16,2 °C, у ліпені — 20,9 °C. Найбольшыя азёры — Овінскае (плошча 6 га) і Заазерскае (плошча 5 га).
Глебы
Пераважаюць дзярнова-падзолістыя, у т.л. дзярнова-падзолістыя забалочаныя (каля 53 % тэрыторыі раёна) і тарфяна-балотныя (36 %) глебы. Тое ж датычыцца і сельскагаспадарчых земляў. 7,3 % тэрыторыі раёна займаюць алювіяльныя глебы, 3,4 % — дзярновыя, найбольш урадлівыя (размешчаны асобнымі невялікімі ўчасткамі ў асноўным у ўсходняй і цэнтральнай частках раёна). Па грануламетрычнаму складу сярод сельскагаспадарчых зямель пераважаюць пясчаныя (57,5 %), тарфяна-балотныя (27 %) і тарфяна-мінеральныя (13,2 %) глебы.
Расліннасць
Дзякуючы шырокаму распаўсюджанню водналедавіковых пяскоў і супесяў, якія слаба падыходзяць для вядзення сельскай гаспадаркі, лясістасць раёна застаецца адной з самых высокіх у Беларусі і складае 58 %. Пераважаюць буйныя масівы плошчай 500—1000 га, буйнейшыя — 2500-4000 га (Доўгі Лог, Зімовішча, Буралом, Старына, Пажэры). Асноўнай лесаўтваральнай пародай, як і на ўсім Палессі, з’яўляецца сасна (амаль 65 % усіх лесанасаджэнняў). Акрамя таго, буйныя ўчасткі займаюць пароды, якія добра растуць на пясках і пераносяць павышаны ўзровень грунтовых вод — бяроза (18,5 %) і вольха (10,5 %). Дубнякі займаюць 3,1 % плошчы ўсіх лесанасаджэнняў, ельнікі — 1,7 %. Сярэдні ўзрост лясоў складае 51 год; найбольшым узростам адзначаюцца цвёрдалістыя пароды (ясень, дуб) — 65-70 гадоў, найменшым — мяккалістыя — 35-40 гадоў.