cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Portal
Развіццё сюжэта
Машына баіцца хуткага канца і ўсяляк спрабуе выкруціцца, наколькі ёй можа хапіць яе камп’ютарнага інтэлекту, аднак, сама таго не ведаючы, выдае інфармацыю пра тое, што яна знішчыла ўсю лабараторыю, выпусціўшы ў памяшканні нейратаксіны. Гэты ж самы газ можа забіць дзяўчыну, калі яна не знішчыць машыну цягам пяці хвілін. Спусціўшы ў знішчальнік чатыры мазгавыя цэнтры камп’ютара, падобных на шары са святлівым сектарам, гераіня ўладкоўвае велізарны выбух. Перад сваёй гібеллю машына заяўляе, што знадворку адбылося штосьці жудаснае, і нейкая магутная сіла пагражае ўсяму, і толькі яна, машына, здольная была абараніць дзяўчыну ад гэтай сілы. «GLaDOS» запэўнівае, што разбурыўшы яе, гераіня здзейсніла непапраўнае. Пасля выбуху дзяўчыну і рэшткі машыны падымае ў неба і ўвесь выгляд залівае белым светам. На апошніх кадрах бачна навакольны свет: зялёныя расліны і КПП на заездзе ў Лабараторыю даследавання прыроды парталаў, засыпаны рознымі абломкамі. Потым нехта з механічным гукам падыходзіць ззаду да Чэл і мужчынскім камп’ютарызаваным голасам кажа: «Дзякуем вам за прыняцце позы чакання распарадчыка вечарыны», пасля чаго адцягвае яе з месца.
Пазней дэманструецца кароткая застаўка. Камера пралятае па тэхнічных каналах Лабараторыі, міма розных труб і іншых канструкцый. Пад канец лёту глядач бачыць цёмны пакой, застаўлены стэлажамі, на якіх ляжаць сферы, звонку падобныя з мазгавымі цэнтрамі «GLaDOS». У цэнтры пакоя стаіць торцік са свечкай і Куб-кампаньён. Шэраг са сфер па чарзе ўключаецца, апускаецца і тушыць свечку. Пачынаюцца цітры, падчас якіх гучыць фінальная песня «Still Alive». У ёй «GLaDOS» спявае пра тое, што яна ўсё яшчэ жывая і перажыве дзяўчыну-бяглячку, нягледзячы на тое, што тая «пабіла ёй сэрца на кавалкі і кінула кожны кавалачак у агонь».
Сувязь з іншымі гульнямі
Сюжэт «Portal» разгортваецца ў адным выдуманым сусвеце серыі гульняў «Half-Life». Лабараторыя даследавання прыроды парталаў (Aperture Science), у якой адбываюцца дзеянні «Portal», згадваецца ў ключавым сюжэтным моманце гульні «», таксама выпушчанай у 2007 годзе. У сюжэце кажацца, што ў імкненні абагнаць даследчы цэнтр «Чорная мёза» навукоўцы «Aperture Science» працавалі над высокай тэхналогіяй, што змяшчаецца на борце карабля «Барэй» (Borealis), але грэбавалі мерамі бяспекі, і карабель знік разам з камандай. У «Portal» гулец можа знайсці адзін з кабінетаў, у якім праектар змяняе слайды, што дэманструюць планы па абгоне «Чорнай мезы» і яе апярэджанню ў атрыманні ўрадавага. У працягу «Portal 2» у Лабараторыі можна выявіць пусты сухі док «Барэя». На дадзены момант гісторыя з караблём — адзінае, што непасрэдна злучае «Portal» і серыю «Half-Life», бо «Half-Life 2: Episode Two» пакуль што з’яўляецца апошняй выпушчанай гульнёй у гэтай серыі.
Чорны гумар
У гульні досыць важным аб’ектам 17-га ўзроўню Лабараторыі з’яўляецца Уцяжараны Грузавы Куб-кампаньён (Weighted Companion Cube), які адрозніваецца ад іншых шматлікіх кубоў намаляваным у цэнтры кожнай яго грані ружовым сэрцайкам. «GLaDOS» прапануе гульцу прайсці ўзровень разам з Кубам-кампаньёнам, клапоцячыся пра яго як пра сябра. Па ходзе ўзроўню гулец можа трапіць у памяшканні, што не з’яўляюцца часткай тэставай камеры, у якіх можна сустрэць сляды знаходжання папярэдніх падыспытных; насценныя малюнкі і надпісы наводзяць на думку, што шмат хто з іх,, сур’ёзна лічылі Куб сваім лепшым сябрам. Падчас праходжання ўзроўню «GLaDOS» раз-пораз клапатліва папярэджвае Чэл пра тое, што Куб не ўмее гаварыць, не можа «пагражаць пераразаць вам горла», і зусім не з’яўляецца жывой істотай. «У выпадку, калі Грузавы Куб усё ж загаворыць, Цэнтр настойліва рэкамендуе вам ігнараваць яго рады».
Узровень з Кубам-кампаньёнам з’яўляецца яркім прыкладам  — адной з ключавых асаблівасцей «Portal», якая дазволіла гульні заваяваць папулярнасць. Паколькі да самага фіналу гулец не ведае, што Лабараторыя закінута, а адзінай, апроч гераіні, разумнай істотай у ёй з’яўляецца камп’ютар, абсталяваны штучным інтэлектам, паводзіны «GLaDOS» выглядаюць цынічна і нячула. Апроч гэтага, гулец бачыць сцены па-за полем зроку камер назірання, на якіх іншыя ўцекачы пакінулі выявы і надпісы: фатаграфіі людзей, замест твараў якіх — малюнак Куба-кампаньёна з анёльскімі крыламі, замалёўкі звычайных Грузавых Кубоў, турэляў і энергетычных шароў, адбіткі далоняў; просьбы пра дапамогу, фразы «Торцік — хлусня», засечкі пра мінулыя дні і іншае.
Таксама, папярэднія ўцекачы пакідалі на сценах Лабараторыі змененыя ўрыўкі з вершаў аб смерці, прысвечаныя Кубу-кампаньёну. У прыватнасці, сустракаецца сатыра, заснаваная на вершы «Раз да Смерці я не ішла…» (Because I could not stop for Death…) амерыканскай паэтэсы Эмілі Дзікінсан :
а таксама, заснаваная на вершы «Старая і кветкі» (The Reaper and the Flowers), напісаным таксама амерыканцам, Генры Уодсвартам Лангфела.
Зэмбжыцы (гміна)
Зэмбжы́цы (Zembrzyce) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Сухскага павета Малапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Зэмбжыцах. Плошча гміны складае 39,9 км². Станам на 2004 год у гміне Зэмбжыцы пражывалі 5527 чалавек, шчыльнасць — 138,5 чал./км².
Portal
Распрацоўка
Папярэдніцай «Portal» з’яўляецца гульня «», якая распрацоўвалася групай студэнтаў з. Гульня была выпушчана і пададзена ў свабодны доступ. Пазней стваральнікі «Narbacular Drop», што выступалі пад назвай «Nuclear Monkey Software», уладкавалі прэзентацыю сваёй гульні ў офісе «Valve Corporation», падчас якой, паводле слоў Дага Ламбардзі, расчулены дырэктар Гэйб Ньюэл, не дачакаўшыся канца дэманстрацыі, падхапіўся з крэсла, ледзь не абняў студэнтаў і заявіў, што ім неадкладна варта увайсці ў склад «Valve». Дэбютным праектам новага аддзялення, што складалася з чатырох праграмістаў і трох дызайнераў з інстытута «DigiPen», стала «Portal».
Зэмбжыцы (гміна)
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 5 населеных пунктаў.
Portal
Распрацоўка
У аснове «Portal» ляжыць мадыфікаваная версія «», выкарыстанага раней у гульні «Half-Life 2» і яе сіквелах. Тэхналагічна «Portal» ставіцца да «Orange Box»-гульняў, бо ўваходзіць у набор «The Orange Box», усе гульні якога пабудаваны на адной версіі рухавічка «Source». Гульня падтрымлівае дынамічную пабудову ценяў,, сістэму часцінак і кінематаграфічную фізіку. Паколькі гульня распрацоўвалася на аснове «Half-Life 2» і выкарыстоўвае яе рэсурсы, у ёй захаваліся ўсе віды зброі, праціўнікаў, персанажаў і транспартных сродкаў з «Half-Life 2». Хоць яны і не прысутнічаюць у сюжэтнай лініі, іх можна выклікаць з дапамогай кансольных камандаў ці выкарыстаць пры стварэнні карыстацкай карты. Прапісаны код таксама маюць новыя элементы геймплэя з «Half-Life 2: Episode Two», але могуць быць выкарыстаны толькі пасля перамяшчэння файлаў (CFG) «Episode Two» у тэчку гульні «Portal».
Змены ў гульні і тэхнічная рэалізацыя
Вялікая колькасць інфармацыі пра тое, як раней выглядала гульня, пра тэхнічныя аспекты і змену геймплэя распрацоўнікі ўключылі ў сістэму галасавых каментарыяў, якая ўпершыню з’явілася ў гульнях «Valve» з праектам «». Так, распрацоўнікі расказваюць, што прамалёўка выявы, бачнай праз партал, выконваецца для першых дзевяці ітэрацый: рухавічок «Source» падтрымлівае до дзевяці адлюстраванняў, а ілюзія бясконцасці дасягаецца шляхам капіявання выявы першага партала ў дзявяты. Іншы прыклад: у «Portal», у адрозненне ад астатніх гульняў сусвету «Half-Life», гулец пры падзенні з вялікай вышыні не атрылімвае шкоды. Стваральнікі тлумачаць гэта наяўнасцю адмысловых прыстасаванняў на нагах галоўнай гераіні, вядомых як універсальныя каленныя заменнікі. Некаторыя змены падчас распрацоўкі кранулі і гульнявога працэсу асобных. На ўзроўні з Кубам-кампаньёнам спачатку выкарыстоўваўся не куб, а сфера, якая падскоквала пры падзенні, што значна ўскладняла праходжанне ўзроўню. Аналагічная сфера выкарыстоўваецца ва ўскладненых версіях узроўняў з рэжыму праходжання. Апроч каментарыяў стваральнікаў, інфармацыю пра змены ў гульні нясуць і рэкламныя відэаролікі. Уважлівыя гледачы маглі заўважыць, што ў да «Portal» галоўны герой выглядае як мужчына ў памяранцавай адзежы, тым часам як «Valve» гаварыла аб дзяўчыне ў ролі галоўнага героя. Гэта можна вытлумачыць тым, што ў «Valve», не жадаючы дачасна раскрываць дэталі сюжэта, пры запісе роліка вырашылі падмяніць мадэль дзяўчыны іншай, прыкладам, некарыстанай мужчынскай.
Перад тым як анансаваць працяг гульні, 3 сакавіка 2010 года «Valve» абнавіла канцоўку «Portal», у якой да гульца, што ляжыць на зямлі, падыходзіць робат — распарадчык вечарыны — і адцягвае яго назад у Лабараторыю. З’яўленне распарадчыка вечарыны раней было часткай выразанага з гульні велікоднага яйка. Пад канец дзевятнаццатага тэсту, калі Чэл удаецца выратавацца ад полымя, «GLaDOS» просіць яе пакласці партальную прыладу і легчы побач на жывот — у «паставу чакання распарадчыка вечарыны», які нібы адвядзе яе на гэту вечарыну. Спачатку, пасля таго як персанаж гульца ратаваўся ад агню і здзяйсняў уцёкі, робат-распарадчык павінен быў увесь час ісці за ім, увесь час хаваючыся і дарэмна чакаючы, калі персанаж гульца ляжа на падлогу ў «паставе чакання распарадчыка вечарыны». Абноўленая канцоўка «Portal» паказвае, што распарадчык дачакаўся патрэбнага моманту.
«Portal: First Slice»
«Portal: First Slice» уяўляе сабою дармовую, якая складаецца з дзесяці першых тэставых камер. Дадзеная дэмаверсія была выпушчана ў студзені 2008 года і спачатку шырылася праз «Steam» падчас супольнай акцыі кампаній «Valve» і «NVIDIA» і была даступная толькі для ўладальнікаў відэакартаў «». Праверка наяўнасці карты «GeForce» адбывалася праз убудаваную ў «Steam»" сістэму збору звестак пра выкарыстаныя складнікі. Пазней, да мая 2008 года «Portal: First Slice» стаў даступны для ўсіх ахвотнікаў.
«Portal: Still Alive»
На прэс-канферэнцыі «Microsoft» падчас «E3» 2008 была анансавана пашыраная версія «Portal» для сервісу кансолі «Xbox 360» — «Xbox Live Arcade». Падчас прэзентацыі голас «GLaDOS» абвясціў, што «Aperture Science спецыяльна для самых жыццяздольных суб’ектаў распрацавала новыя выпрабаванні». «Portal: Still Alive» складаецца з поўнай версіі гульні «Portal», даступнай для куплі і спампавання праз «Xbox Live Arcade», дапоўненай новым «спаборніцкім» рэжымам, новымі дасягненнямі і новымі картамі, выбранымі з набору «Portal: The Flash Version Mappack».
Характэрна, што спачатку шэраг навінавых рэсурсаў прыняў «Portal: Still Alive» за чаканы працяг гульні, аднак пазней маркетынгавы дырэктар «Valve» Даг Ламбардзі удакладніў, што новая гульня з’яўляецца толькі дадаткам да арыгінальнага «Portal».
Промасайт гульні
Задоўга да выпуску гульні быў запушчаны яе промасайт «ApertureScience.com», які спачатку быў аформлены як камандная кансоль кіравання «GLaDOS» v. 1.07 (якая пазней змянілася на v. 1.09). Для ўваходу ў сістэму трэба было ўвесці «LOGIN», «LOGON» ці «USER» і любое слова ў якасці імя, а ў якасці пароля выкарыстаць «Portal» ці «PORTALS». Такім чынам можна было атрымаць доступ да карыстальніцкай часткі сістэмы з тузінам даступных камандаў. Апроч таго, можна было выкарыстаць логін і пароль, схаваныя ў гульні — «CJOHNSON» і «TIER3», адпаведна. Такім чынам можна атрымаць адміністрацыйны доступ да «GLaDOS», у якім, аднак, допуск да раней недаступных каманд па-ранейшаму закрыты. Розніца складаецца ў тым, што дадаўся яшчэ адзін файл — «NOTES». Яго можна выклікаць і прачытаць кароткую гісторыю Лабараторыі. У прыватнасці, вядома, што спачатку «Aperture Science» займалася стварэннем шторак для ваннай. А нехта «C. Johnson», пад чыім логінам быў здзейснены ўваход — не хто іншы, як Кэйв Джонсан, дырэктар «Aperture Science».
Нягледзячы на тое, што «HELP» выводзіць усе дапушчальныя каманды, існуе яшчэ і адна недакументаваная. Калі ўвесці часта сустраканую ў гульні фразу «THECAKEISALIE» («Торцік — хлусня»), то можна ўбачыць паведамленне, пакінутае адным з супрацоўнікаў Лабараторыі, у якім ён выкладае свае страхі і сумневы. «''Калі ты апошні раз пакідаў будынак? А нехта пасля цябе выходзіў вонкі? Я не ведаю, чаму комплекс ізаляваны. Я не ведаю, хто ў нас за галоўнага. Не думаю, што фраза „пайду дахаты“ зараз ставіцца да нашай працы''». Таксама ў запісцы кажацца, што нягледзячы на праблемы з фінансаваннем і абсталяваннем у радавых супрацоўнікаў, у комплексе быў пабудаваны Цэнтр развіцця (Enrichment Center). «''Але я выявіў некалькі рэчаў, прыкладам, на гэтых тэрміналах надпісы могуць выводзіцца не палітарна, а адразу цалкам. Пакуль мы працуем на абсталяванні дваццацігадовай даўнасці, у іх аднекуль знайшліся сродкі на тое, каб выбудаваць Цэнтр развіцця''». Гэты зварот падмацаваны выявай з камеры назірання. На выяве — нешта, што напамінае камеру, у якой напачатку гульні з’яўляецца Чэл. Аднак, уся абстаноўка ў гэтай камеры старая (прыкладам, замест капсулы — іржавая кушэтка, такая была паказана на «»). Выява камеры падпісана «01 падвал адпачынку» (01 Relaxation Vault). «''Паглядзі на запіс камеры. Чым бы гэты „падвал адпачынку“ не з’яўляўся, дзвярэй у яго няма''». Пад канец паведамлення ёсць прыпіска, што, калі будзе праходзіць начальнік, трэба націснуць « ». Калі гэта зрабіць, або націснуць на любую літарную клавішу, то з’явіцца табліца з інфармацыяй пра выдаткі. У прыватнасці, амаль мільён долараў быў укладзены ў штосьці, абазначанае «INTUB-XLG».
Саўндтрэк
Спачатку афіцыйны саўндтрэк не выпускаўся асобна якім-небудзь спосабам, і ўся музыка здабывалася прама з GCF-архіва «Portal». З усіх музычных файлаў толькі апошні, «Still Alive» (Усё яшчэ жывая), з’яўляецца песняй: яе выконвае актрыса, якая агучыла «GLaDOS», Элен Мак-Лейн, а напісана песня музыкантам. Гэта песня гучыць падчас фінальных цітраў гульні, а яе інструментальная версія іграецца радыёпрымачамі, якія можна знайсці на некаторых гульнявых картах. Усе астатнія кампазіцыі ў саўндтрэку «Portal» напісаны  — гукарэжысёрам «Valve» і аўтарам саўндтрэкаў амаль да ўсім гульням серыі «Half-Life». У «Portal» суаўтарам Кэлі Бэйлі па саўндтрэку выступае амерыканскі кампазітар.
Ніжэй пададзены поўны спіс гукавых тэм, што былі ў гульні, прыблізна ў парадку з’яўлення:
Водгукі
«Portal» быў прызнаны адной з лепшых гульняў складанкі «The Orange Box» і часта атрымліваў больш высокія ацэнкі рэцэнзентаў, чым «Half-Life 2: Episode Two» ці «Team Fortress 2». Журналістамі была адзначана ўнікальная, а таксама чорны гумар. Некаторыя крытыкі няўхвальна паставіліся да празмерна пустых памяшканняў гульні і яе невялікай працягласці. Нягледзячы на гэта, гульня атрымала мноства ўзнагарод па выніках 2007 года.
Нямала гульнявых журналістаў выдалі «Portal» узнагароду «Лепшая гульня 2007 года». Сярод іх былі аўстралійская відэагульнявая перадача «Good Game» («Game of the Year»), прысвечаны гульням партал «» («Game of the Year») і забаўляльны рэсурс «The A.V. Club» («Best Game of 2007»). Брытанскі партал «Way of the Rodent» падчас цырымоніі «Rodent Game Awards» назваў распрацоўку «Valve» «Deep Silver Game of the Year 2007» («Цёмна-срэбная гульня 2007 года»), заявіўшы, што «Portal — экстраардынарны. Ніколі раней гулец не атрымліваў ва ўзнагароду магчымасць падгледзець і даведацца, што нашы ўяўленні пра відэагульнявыя сцены хібныя; магчымасць пабываць па іншы бок матавага шкла, магчымасць пракрасціся ў самае нутро гульні». Еўрапейскі відэагульнявы сайт «Eurogamer» паставіў гульню на першае месца ў рэйтынгу «Top 50 Games of 2007» («50 лепшых гульняў 2007 года»). Калегі «Valve» па індустрыі таксама ацанілі працу кампаніі. На канферэнцыі «Game Developers Conference» у рамках праграмы ўзнагароджання выбітных гульняў «Portal» атрымаў найвышэйшую прэмію года — «2007 Game of the Year» («Гульня года 2007»). Расійскія друкаваныя часопісы падтрымалі заходніх агляднікаў, але не ацанілі гульню гэтак жа высока. «Игромания» ганаравала ёй пятае месца ў рэйтынгу «Вынікі 2007 года: 10 лепшых гульняў», а «Страна Игр» прызнала «Лепшай галаваломкай».
Усе крытыкі безумоўна прызналі «Portal» звышарыгінальным прадуктам гульнявой прамысловасці. Далей усіх пайшоў забаўляльны амерыканскі канал «G4tv», які абагульніў усе думкі, назваўшы працу дызайнераў «Valve» як «Most Original Game» («Самая арыгінальная гульня»). Іншыя аглядальнікі былі больш канкрэтнымі. Павагу і хвалу заслужылі гульнявыя механіка і дызайн. Аўтары папулярных комік-стрыпаў «» ацанілі гульнявы працэс словамі «Best New Game Mechanic» («Лепшая новая гульнявая механіка»), а ўжо памянёная «Страна Игр» знайшла ў праекце «Лепшы арыгінальны геймдызайн». Апроч «Лепшай гульні» мужчынскі часопіс «Way of the Rodent» узнагародзіў «Portal» за Тэставы пакой 19, які ён назваў «Best Game Level» («Лепшы гульнявы ўзровень»). А распрацоўнікі відэагульняў ацанілі і дызайн, і геймплэй адразу, падарыўшы камандзе гульні на «Game Developer Choice Awards» трафеі «2007 Best Game Design» («Лепшы гульнявы дызайн 2007») і «2007 Innovation» («Інавацыя 2007»).
Значнай доляй арыгінальнасці «Portal» надарылі сцэнарысты, стварыўшы займальны сюжэт і незвычайных персанажаў. «GLaDOS» атрымала ад канала «G4tv» узнагароду «Best New Character» («Лепшы арыгінальны персанаж»), а Куб-кампаньён атрымаў ад «Страны Игр» прыз «Лепшы персанаж другога плана»  , якая была ў кроку ад таго, каб узнагародзіць «GLaDOS». Увесь сюжэт цалкам атрымаў прызнанне ад «Penny Arcade» («Best Writing» — «Лепшы сюжэт»). Музыка, напісаная для гульні, таксама атрымала некалькі ўзнагарод і была ацэнена гульцамі. «Penny Arcade» прызналі музыку як «Best Soundtrack» («Лепшы саўндтрэк»). Са стана крытыкаў выступіў інфармацыйны партал пра індустрыю забавак «IGN», знойдучы песню «Still Alive» Джонатана Колтана «Лепшай песняй для фінальных цітраў» («Best End Credit Song»).
Як ужо было сказана, «Portal» быў вельмі цёпла прыняты не толькі гульнявой крытыкай, якая часам звала гульню геніяльнай. Гульцы пры першай жа магчымасці выявілі сябе ў вобласці стварэння мадыфікацый і новых гульнявых карт, у тым ліку і дзякуючы таму, што ў «Portal» з самага пачатку была закладзена зручная сістэма дадання цэлых набораў узроўняў галаваломак. Карыстальніцкія распрацоўкі з’яўляюцца не толькі на буйных парталах накшталт «GameBanana». З моманту выхаду гульні адкрыліся спецыялізаваныя рэсурсы, на якіх ёсць аматарскія карты ў вялікай колькасці. Сур’ёзным адкрыццём стваральнікаў мадыфікацый быў той факт, што механіка «Portal» дастасоўная і да іншых аднакарыстальніцкіх гульняў на рухавічку «Source» — дастаткова толькі скапіяваць карты гульні ў каталог «Portal». Нарэшце, аматары Flash-гульняў, група «We Create Stuff», стварылі двухмерную версію «Portal: The Flash Version» са сваімі, арыгінальнымі ўзроўнямі, якія пазней былі перанесены ў якасці набору дадатковых карт «Portal: The Flash Version Mappack» у ПК-выданне гульні. Апроч таго, натхніўшыся, паводле слоў аўтара, «Portal: The Flash Version», французскі распрацоўнік, вядомы пад мянушкай «T4ils», стварыў -гульню для «Nintendo DS» — «StillAliveDS». У ёй захаваны асноўныя рысы гульнявой механікі арыгінальнай гульні, аднак у мэты кожнага ўзроўню ўваходзіць не толькі дасягненне выхаду, але і збор чатырох кавалачкаў торта. Таксама ў гульні ёсць просты, які дазваляе хутка ствараць новыя гульнявыя карты , якія прапанавалася выкладваць на афіцыйным сайце праграмы. «StillAliveDS» таксама адрознівае, выкананы ў стылі, непадобным да арыгінальнай гульні.
Апроч таго, фанаты выявілі вялікую актыўнасць у іншай вобласці. Аматары гульні ацанілі чорны гумар, што атачаў Куба-кампаньёна, і самі прывязаліся да гэтага нежывога героя. Па Сусветнаму павуцінню сталі шырыцца розныя ы, шпалеры для працоўнага стала і больш крэатыўныя варыянты рэалізацыі сваёй прыхільнасці да героя гульні. Апроч гэтага, у Інтэрнэце з’явіўся шаблон-, які можна надрукаваць, і склеіць сваю ўласную невялікую копію Куба-кампаньёна. Магнус Персан пайшоў яшчэ далей і зрабіў з функцыянуючы корпус сістэмнага блока ў выглядзе Куба-кампаньёна. Аўтары вебкомикса «Penny Arcade» не прамінулі магчымасці пасмяяцца з папулярнага стварэння і памянулі Куб у адным са сваіх мастацкіх твораў. Каманда «Valve Corporation» чакала такую рэакцыю публікі, таму ў іх краме сувенірных тавараў амаль адразу пасля выхаду гульні з’явілася мяккая цацка «Weighted Companion Cube», якая была спрададзена ў пярэдадне Каляд і Новага года. Іншыя распрацоўнікі камп’ютарных гульняў таксама аддалі даніну павагі вынаходству «Valve». Так, у камп’ютарнай гульні «» у якасці велікоднага яйка у некалькіх лакацыях можна знайсці пакрытыя куродымам фрагменты Куба-кампаньёна. Пазней «Portal» выйшла за межы індустрыі забавак. У 2010 годзе прафесар Майкл Эбат з невялікага амерыканскага прыватнага каледжа «» пераканаў сваіх калег уключыць гульню ў праграму «Што значыць быць чалавекам і як мы разумеем саміх сябе, нашы адносіны і наш свет», абавязковую для кожнага першакурсніка. На гэту ідэю Эбата наштурхнуў артыкул на сайце «», у якой праводзіцца паралель паміж гульнявым светам «Portal» і ранняй працай сацыёлага «Самапрэзентацыя ў штодзённым жыцці» (The Presentation of Self in Everyday Life) 1959 года.
«Хто я?» з’яўляецца засяроджваннем гофманскага даследавання. Ён сцвярджае, што мы імкнёмся кантраляваць тое, як нас успрымаюць астатнія, і прыводзіць у якасці метафары акцёра, які выступае на сцэне з мэтай прадэманстраваць свае ідэі. апісвае гэта так: «…Мы гуляем сваю ролю, што патрабуе сталага ўмення… узаемадзейнічаць з іншымі. У аснове сцэны ляжыць пастаноўка. За кулісамі мы рэдка калі хочам адкрыцца іншым, там утрымліваецца праўда пра нашы цяжкасці, і раскрыць яе значыла б выставіць нашу асобу падманам для гледачоў — гэта лёгка б разбурыла ілюзію, у якой мы знаходзім сабе месца для ўзаемадзеяння з іншымі». Гэта напружанасць паміж закуліснымі махінацыямі і гульнёй на сцэне — менавіта тое, што «Portal» абмалёўвае гэтак бездакорна і, што немалаважна, гэтак інтэрактыўна. Гофман знайшоў бы ідэальны аб’ект даследавання ў «GLaDOS». Бінга! Задаць студэнтам гофманскую «Самапрэзентацыю» і адправіць праходзіць з ёю «Portal».
«Portal: The Flash Version Mappack»
Пасля выхаду «Portal» фанацкая супольнасць прапанавала сваё бачанне перадгісторыі гульні. Так, пры стварэнні «Portal: The Flash Version Mappack», набору дадатковых карт па матывах «»-версіі гульні, група «We Create Stuff» дадала не толькі новыя гульнявыя элементы, але і паспрабавала зрабіць некаторыя сюжэтныя моманты. Прыкладам, у адным з пакояў гулец, каб прасунуцца далей, змушаны націснуць на кнопку. У выніку, апроч руху наперад, гулец таксама апускае некалькі мазгавых цэнтраў «GLaDOS» на карабель «Барэй». Апроч таго, аўтары паўтарылі недаказанасць «GLaDOS» пра нейкую «небяспечную сілу, якая чакае Чэл знадворку» — калі гулец пакідае сцены Лабараторыі, на яго нападае штурмавік Альянсу. Распрацоўнікаў «We Create Stuff» заўважылі ў «Valve», і частка карт «The Flash Version Mappack» была ўлучана ў «Portal: Still Alive».
«Portal: Prelude»
Іншы буйны праект — «Portal: Prelude», дзеянне якой адбываецца ў тыя часы, калі Лабараторыяй даследавання прыроды парталаў яшчэ кіравалі людзі. Гулец прымае на сябе ролю іншай паддоследнай дзяўчыны, Эбі, і праходзіць іншыя дзевятнаццаць тэставых камер пад назіраннем вучоных «Aperture Science». Пад канец гульні Эбі трапляе на абяцаную вечарыну з тортам, якая яшчэ не з’яўлялася падманам, а пазней робіцца сведкам запуску «GLaDOS». Калі ж суперкамп’ютар выходзіць з-пад кантролю і распыляе па Лабараторыі атрутны газ, вучоны, які выжыў, просіць Эбі ўсталяваць на «GLaDOS» модуль маралі (адзін з мазгавых цэнтраў камп’ютара, што змякчаў яго паводзіны), каб хоць як-небудзь абясшкодзіць ашалелы ШІ.
Працяг
21 лютага 2008 года вядучым геймдызайнерам «Portal» у эфіры канала «G4tv» была пацверджана распрацоўка другой часткі гульні. Пасля гэтага, цягам амаль двух гадоў «Valve» трымала дэталі распрацоўкі і сюжэта «Portal 2» у сакрэце. Выняткам была выстаўленая ў 2008 годзе на сайце «Breakdown Express» інфармацыя пра пошук людзей для агучвання новага персанажа ў гульнях серыі «Portal» — Кэйва Джонсана, дырэктара «Aperture Science».
1 сакавіка 2010 года разам з чарговым абнаўленнем «Portal» у гульню было дададзена новае дасягненне — «Transmission Received» («Перадача атрымана»), якое мае на ўвазе ўзаемадзеянне з радыёпрымачамі, што сустракаюцца ў гульні. У патрэбным месцы гэтыя радыёпрымачы пачынаюць атрымліваць сігналы кода Морзэ і перашкоды. Сігналы Морзэ пасылаюць паслядоўнасць -хэшаў розных пашыраных фраз, а перашкоды з’яўляюцца кадрамі выяў, якія атрымліваюцца пры. Фразы, у сваю чаргу, з’яўляліся паролямі да «» «Aperture Science», дзе асабліва настойлівыя гульцы маглі атрымаць дадатковыя звесткі пра свет «Portal». Такім чынам, «Valve» запусціла чарговую. 3 сакавіка яшчэ адно абнаўленне, «Added Valuable Asset Retrieval» («Дададзена эвакуацыя каштоўнага супрацоўніка»), злёгку змяніла канцоўку «Portal» — зараз Чэл нехта пачынае адцягваць з месца крушэння. Як высветлілася пазней, гэта канцоўка была дададзена ў якасці дадатковага «злучнага мастка» паміж першай і другой часткамі гульняў, а адцягваў Чэл назад Лабараторыю робат распарадчык вечарыны, які дачакаўся моманту, калі паддоследная ляжа на жывот у належную «паставу чакання распарадчыка».
Праз дзень пасля абнаўлення, 5 сакавіка 2010 года, кампанія «Valve» афіцыйна анансавала «Portal 2», паведаміўшы, што гульня выйдзе да «будучага святочнага сезона». Сюжэт працягу развіваецца праз некаторы час у разбуранай Лабараторыі даследавання прыроды парталаў. Персанажам гульца зноў робіцца Чэл (якая ўтрымлівалася ў анабіёзе), а галоўным ворагам — усё тая ж «GLaDOS», якая, як і абяцала, засталася ў жывых.
Сонечныя зацьменні III стагоддзя
У перыяд з 201 па 300 год адбылося 227 сонечных зацьменняў.
Спіс зацьменняў III стагоддзя
Ніжэй прыведзена табліца, у якой пералічаны ўсе сонечныя зацьменні III стагоддзя ў храналагічным парадку. Табліца змяшчае наступныя слупкі:
Дамінік Мараўскі
Дамінік Мараўскі (каля 1760 — ) — акцёр, тэатральны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў з шляхецкага роду герба «Наленч». Мяркуецца, што нарадзіўся ў Вялікай Польшчы. У пошуках фартуны прыбыў у Вільню, паступіў у адкрыты ў 1785 годзе Войцехам Багуслаўскім публічны тэатр. Выконваў абавязкі суфлёра, граў невялікія ролі. Ажаніўшыся з актрысай Марцыянай Корвель, разам з ёй сабраў уласную трупу, гастраляваў з ёй у Менску (1787—1788), Любліне (1791), Гародні (1791), Вільні (1791—1792). У 1792 годзе трымаў тэатр у Вільні супольна з Казімірам Жулкеўскім і Генрыкам Кваснеўскім, у 1793 годзе арганізаваў тэатр у Гародні. З 1794 года ў Львове, супрацоўнічаў з Багуслаўскім, які перавёз туды частку Нацыянальнага тэатра з Варшавы, у 1795 годзе вярнуўся ў Гародню, з 1796 года ў Вільні. Арандаваў пад тэатр заняпалы флігель Радзівілаўскага палаца на вул. Віленскай, які быў адрэстаўраваны з дапамогай архітэктара Пятра Pocі. У тэатр (атрымаў назву Вялікі) была прывезена заслона з Дзярэчынскага тэатра Сапегаў. У тэатры Мараўскага ігралі Саламея Дэшнер, Мацей Кажынскі, Юзаф Рагоўскі, Андрэй Руткоўскі. У сезон Мараўскі даваў каля 100 прадстаўленняў. Віленскі Вялікі тэатр дасягнуў высокага ўзроўню, супастаўляльнага з узроўнем Нацыянальнага тэатра ў Варшаве.
Правідэнці
Правідэнці (Provvidenti) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Малізэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кампабаса.
Насельніцтва складае 131 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 10 чал./км². Займае плошчу 13 км². Паштовы індэкс — 86040. Тэлефонны код — 0874.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Мікалай Цудатворац.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Парламент Францыі
Парламент Францыі (Parlement français) — заканадаўчы орган (парламент) Францыі.
Склад
Сучасны французскі парламент складаецца з дзвюх палат:
Кожная з палат засядае ў розных месцах:
Аднак часам для абмеркавання канстытуцыйнай ладу склікаецца аб'яднаны Кангрэс Парламента (Congrès du Parlement français).
Еўрапейская супольнасць
Еўрапейская Супольнасць (European Community) - створана ў 1992 годзе на месцы Еўрапейскай эканамічнай супольнасці. Пасля ратыфікацыі ў 2009 годзе Лісабонскага дагавора паглынутая  Еўрапейскім Саюзам.
IC 2730
IC 2730 — галактыка тыпу * (зорка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Беларуская сельскагаспадарчая бібліятэка імя Івана Сцяпанавіча Лупіновіча
Беларуская сельскагаспадарчая бібліятэка імя Івана Сцяпанавіча Лупіновіча Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (БелСГБ) — нацыянальны інфармацыйны цэнтр па сельскай і лясной гаспадарцы, харчаванню, харчовай прамысловасці, прыродных рэсурсах.
Заснавана ў 1960. У 1970 бібліятэцы было прысвоена імя вучонага-глебазнаўцы і аграхіміка акадэміка І. С. Лупіновіча.
З 1993 бібліятэка з'яўляецца нацыянальным інфармацыйным цэнтрам міжнароднай інфармацыйнай сістэмы Харчовай і сельскагаспадарчай арганізацыі ААН (ФАО).
Марыя Васілеўна Ялова
Марыя Васілеўна Ялова (нар., Уральск, Казахстан) — казахстанская футбалістка. Выступала ў нацыянальнай зборнай Казахстана.
Клубная кар’ера
Першым трэнерам быў Аляксей Аляксандравіч Кудзенка. З 2003 года гуляла за «Алма-КТЖ» і шэсць разоў была чэмпіёнам Казахстана.
У 2009 годзе цягам трох месяцаў гуляла ў складзе віцебскага «Універсітэта» ў гульнях кубка УЕФА.
Academi
Academi (да 2010 — Xe Services LLC, да 2009 — Blackwater) — адна з найвялікшых прыватных ахоўных кампаній ЗША, заснаваная ў 1997 Эрыкам Прынсам і Элам Кларкам. Офісы кампаніі размешчаныя ў Паўночнай Караліне, дзе таксама знаходзіцца цэнтр тактычнай падрыхтоўкі. У цэнтры праводзіцца трэніроўка больш за 40.000 чалавек у год, у асноўным з ЗША або іншых замежных ваенных і паліцэйскіх службаў. У трэніроўку ўваходзяць навыкі выканання ваенных наступальных і абарончых аперацый, а таксама ў меншых маштабах мерапрыемства забеспячэння бяспекі персаналу. Каля 90% прыбыткаў кампаніі паступаюць ад кантрактаў з урадам ЗША. Кампанія Academi з’яўляецца адной з трох найвялікшых прыватных ахоўных кампаній ЗША, якія выконваюць кантракты для ўраду краіны, у прыватнасці ў ваенных аперацыях у Іраку. У кастрычніку 2008 года працаўнікоў кампаніі абвінавацілі ў наўмысных забойствах мірных жыхароў падчас аперацыі ў Іраку, кантрабандзе зброі ды іншых злачынствах.
Брыцікі (Шаркаўшчынскі раён)
Бры́цікі (, Бритики) — хутар у Шаркаўшчынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Радзюкоўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Шаркаўшчына Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 12 лютага 1965 года хутар уваходзіў у склад Дулінаўскага сельсавета, да 31 студзеня 1983 года знаходзіўся ў адміністрацыйным падпарадкаванні Шаркаўшчынскага пассавета.
Тышкавіцкі сельсавет
Ты́шкавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Іванаўскага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Тышкавічы.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў Іванаўскім раёне Пінскай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў Брэсцкай вобласці. Скасаваны 9 сакавіка 1959 года, тэрыторыя далучана да Моладаўскага сельсавета.
Чэшскі алфавіт
Алфавіты некаторых іншых усходнееўрапейскіх моў: (славянскіх, балтыйскіх, але і іншых, такіх як эстонская) базуюцца на аснове чэшскага алфавіту, у якім прыбіраюцца ці дадаюцца сімвалы ў адпаведнасці з іх патрэбнасцямі ў мове. Найбольш прыкметным адхіленнем ад чэшскай з'яўляецца польская мова, якая распрацоўвалася незалежна ад лацінскай мовы.
Сучасны чэшскі алфавіт складаецца з 42 літар:
Літары Q і W выкарыстоўваюцца выключна ў замежных словах, і замяняюцца на спалучэнні Kv і V як толькі слова становіцца «натуралізаваным»; дыграфы dz і dž таксама выкарыстоўваюцца галоўным чынам для замежных слоў і не маюць асобнага месца ў алфавіце.
Гісторыя
Большасць дыякрытычных літар (літар з дыякрытычнымі знакамі) былі дададзены ў алфавіт падчас рэформ Яна Гуса напачатку XV стагоддзя, каб замяніць дыграфы і трыграфы, якімі былі напісаны чэшскія гукі, у якіх не было эквіваленту ў лацінскім алфавіце (у польскім алфавіце дагэтуль выкарыстоўваюць дыграфы і нават тэтраграфы).
На працягу XVI стагоддзя літара Ů (гістарычна «Ó», але зараз вымаўляецца як «Ú») была дададзена ў спіс. Адзіным дыграфам у алфавіце засталося літараспалучэнне «Ch», якое спарадкавана паміж літарамі «H» і «I» і перадае гук, падобны на нямецкі гук «Ch» ці беларускі гук «Х». «Ch» лічыцца адной літарай — у некаторых крыжаванках гэта літараспалучэнне займае толькі адзін квадрат, а ў некаторых выпадках вертыкальнага пісьма (як на шыльдах), яно застаецца разам. Перавага сімвала «Ch», заключанага ў адной клетцы ў крыжаванках некалькі зменшылася з шырокім распаўсюджваннем камп’ютараў у Чэхіі.
Для пазначэння доўгіх галосных гукаў у чэшскім алфавіце ўжываецца акут (літары Á, É, Í, Ó, Ú, Ý) і літара Ů. Гэтыя літары маюць такі ж парадак у алфавіце, як і іх недыякрытычныя «калегі». Калі няма ніякай розніцы, акрамя акцэнтуацыі, дыякрытычныя літары павінны быць адсартаваны пасля звычайных. Знак «гачэк» (ˇ) указвае на гістарычную палаталізацыю базавай літары. Літары Č, Ř, Š и Ž у наш час уяўляюць сабой постальвеалярныя зычныя размяшчаюцца ў алфавіце да адпаведных ім базавых літар, у той час як Ď, Ň, Ť з'яўляюцца палатальнымі зычнымі і знаходзяцца ў такім жа алфавітным парадку, як іх недыякрытычныя «калегі».
Алфавітная табліца
Літара ě пазначае той жа гук, што і e, а літара y — той жа гук, што і i; аднак ě і i у пэўных выпадках пазначаюць таксама змену чытання папярэдняга зычнага.
Камп'ютарныя кадзіроўкі
У праграмаванні для чэшскага алфавіта існуюць розныя стандарты кадзіравання, некаторыя з іх:
Чырвоны Кастрычнік (Гомель)
Земпасад
У ліпені 1916 г. гомельскі тэхнічны аддзел Усерасійскага земскага саюза арэндаваў адпаведную дзялянку зямлі плошчай 145 дзесяцін для арганізацыі вытворча-гаспадарчай дзейнасці. Гэтая дзялянка атрымала назву «Земпасад». Земпасад падзяляўся на два двары — фабрычны і гаспадарчы. На дварах было ўзведзена 120 пабудоў (майстэрні, гаспадарчыя спаруды, склады). Галоўнай прадукцыяй былі пераносныя фанерныя баракі. Акрамя таго, працавалі мэблевая, механічная, бляшаная і павозачная майстэрні, кузня. Для забеспячэння усяго комплекса электрычнасцю служыла «сілавая станцыя» з лакамабілем і дынама-машынай. Была пракладзена тэлефонная сетка, арганізаваны пажарнае дэпо і ахова. Транспартныя патрэбы абслугоўвалі 65 коней, 4 грузавых і 2 легкавых аўтамабілі. Для службоўцаў і рабочых меліся сталоўка і інтэрнат, бальніца і амбулаторыя, лазня і пральня, харчовая крама і хлебапякарня.
Рабочы пасёлак
Станам на 1927 г. пасёлак Чырвоны Кастрычнік прыналежыў да Гарадскога раёна. Адносіўся да 126-га будаўнічага квартала, жыллёвыя ўмовы ў якім лічыліся найбольш спрыяльнымі з гледзішча жылой плошчы (14,1 квадратных аршынаў на чалавека). Разам з тым толькі адзін будынак пасёлка быў падключаны да вадаправода, а гандлёвых і прамысловых устаноў не было наогул. Насельніцтва пасёлка тады складала 686 чалавек, з якіх 449 значыліся беларусамі. Некаторыя сем’і трымалі свойскую жывёлу.
У лістападзе 1927 г. прэса адзначала, што ў Гомелі пры жыллёвым кааператыве «Чырвоны Кастрычнік» адкрылася школа.
Прынамсі частка пасёлка перажыла Другую сусветную вайну. У паваенны час адбывалася яго паступовае пераўладкаванне. 1-я, 2-я і 3-я вуліцы зніклі пад забудовай аўтарамонтнага завода, іншыя атрымалі новыя назвы: 4-я вуліца – вуліца  Федасеенкі; 5-я вуліца — вуліца Дынды; 6-я вуліца — вуліца Уткіна; 7-я вуліца — вуліца Барадзіна. Толькі 8-я вуліца захавала сваю назву. На абшары азначаных вуліц, дзе да канца 1980-х — 1990-х гг. часткова захоўвалася даваенная забудова, з цягам часу вырас вялікі жылы масіў «Мілавіца» (мікрараён №22).
Індзіра Гандзі
Інды́ра Га́ндзі (Indira Priyadarshini Gandhi;  — ) — прэм’ер-міністр Індыі (1966—1977, 1980—1984).
Біяграфія
Нарадзілася 19 лістапада 1917 года ў Алахабадзе, дачка Джавахарлала Нэру. Атрымала адукацыю ў лепшых навучальных установах Англіі, Швейцарыі і Індыі, вучылася ў Оксфардскім універсітэце. Калі ёй споўніўся 21 год, яна ўступіла ў партыю Індыйскі нацыянальны кангрэс (ІНК). Праз чатыры гады выйшла замуж за вядомага кангрэсмена, дадаўшы да свайго прозвішча Гандзі — прозвішча мужа. Пасля абвяшчэння незалежнасці стала афіцыйнай супрацоўніцай бацькі, была адказнай за прыняцце замежных дэлегацый. Разам з бацькам здзейсніла паездкі ў краіны Азіі, Афрыкі і Еўропы. Акрамя Швейцарыі, Францыі, Германіі ёй пашчасціла пабываць у Бірме, Малайзіі, Сінгапуры, Чэхаславакіі, Венгрыі, Егіпце. Акрамя таго, яна самастойна здзейсніла паездкі ў Партугалію і Паўднёвую Афрыку. Індыра вылучалася тым, што заўжды мела ўласную думку і ніколі не падпадала пад ніякі ўплыў, была вельмі дасведчанай і разумнай дзяржаўнай дзеячкай і сапраўднай індыйскай нацыяналісткай. Адзінае, што выгодна адрознівала Індыру Гандзі ад традыцыйнага вобразу «жалезнай лэдзі», быў моцны матчын інстынкт.
Палітычная кар’ера
У 1955 годзе Індыра Гандзі ўваходзіць у Цэнтральную выбарчую камісію ІНК як кіраўнік жаночай арганізацыі гэтай партыі. У 1959—1960 гадах яна — кіраўнік ІНК. У 1964 годзе ўвайшла ва ўрад Шастры як міністр інфармацыі і радыёвяшчання; у ліпені 1964-га стала членам Нацыянальнай рады абароны.
У сваіх заявах як кіраўнік ураду Гандзі неаднаразова падкрэслівала неабходнасць захавання асноўных прынцыпаў палітыкі Джавахарлала Неру, а найгалоўнае — няўдзелы Індыі ў ваенных блоках падтрымкі міру і міжнароднага супрацоўніцтва, далейшага развіцця і ўзмацнення сяброўскіх савецка-індыйскіх адносін, здзяйснення планавага развіцця нацыянальных асноваў эканомікі. Выступала з асуджэннем агрэсіі ЗША ў В’етнаме.
З 1969 па 1970 гады Індыра Гандзі правяла нацыяналізацыю 14 наймагутнейшых банкаў. Кансерватыўныя лідары Кангрэсу спрабавалі выключыць Гандзі з партыі. Партыя раскалолася на кіравальны Кангрэс (К) і апазіцыйны Кангрэс (А). Страціўшы большасць у парламенце, Гандзі прызначыла выбары на год раней тэрміну, і ў сакавіку 1971 прыхільнікі Гандзі атрымалі перамогу, атрымаўшы больш двух трацінаў галасоў. Індыра Гандзі зноў атрымала пасаду прэм’ер-міністра а таксама заняла пасады міністра ўнутраных спраў, міністра атамнай энергіі і міністра інфармацыі і радыёвяшчання.
З пагаршэннем эканамічнай сітуацыі і зрастаннем нутранай напружанасці знізілася і папулярнасць Гандзі. У 1975 годзе яна была абвінавачана судом за парушэнне ў 1971 закону пра выбары. У адказ Гандзі ўвяла надзвычайным палажэнне і ўнесла змены ў канстытуцыю, якія дазвалялі ёй засяродзіць уладу ў сваіх руках. Шырокая незадаволенасць насельніцтва надзвычайным становішчам і настырным прагненнем ураду правесці ў жыццё праграму планавання сям’і (у тым ліку прымусовую стэрылізацыю) прывяла да паразы Гандзі на выбарах 1977. У студзені 1978 Гандзі ініцыявала яшчэ адзін раскол у Кангрэсе. Кангрэс-І (за «Індыру») дасягнуў поспеху на выбарах да мясцовых заканадаўчых органаў, а ў лістападзе Гандзі была абрана да парламенту. У студзені 1980, пасля таго, як урад партыі Джаната спазнаў крах, Гандзі зноў заняла пасаду прэм’ер-міністра.
Неўзабаве пасля вяртання да ўлады Гандзі панесла цяжкую асабістую страту — у авіякатастрофе загінуў яе малодшы сын і галоўны палітычны дарадца Санджай. Пасля смерці Санджая Індыра Гандзі пераканала старэйшага сына Раджыва заняцца палітыкай.
Выкананне абавязкаў прэм’ер-міністра Індыі ніколі не было лёгкім. Велічэзны субкантынент меў найвастрэйшыя праблемы: надзвычайнае жабрацтва, хваробы, карупцыя, этнічныя і рэлігійныя канфлікты.
У 1984 годзе ўсе гэтыя праблемы, што стаялі перад Індырай Гандзі, ускладніліся сепаратысцкімі настроямі сярод сікхаў, якія засяляюць штат Пенджаб. Прэм’ер-міністра неаднаразова інфармавалі, што сікхськія экстрэмісты, патрабуючы аддзяленне гэтага штату ад краіны, назапашваюць зброю і боепрыпасы ў «Залатым храме» горада Амрытсар. Экстрэмістаў неабходна было раззброіць і выгнаць з храма як з палітычных, так і з рэлігійных меркаванняў.
У ваенным стаўленні гэтая аперацыя выявілася паспяховай: экстрэмістаў атрымалася выбіць з храму. Але ў вачах грамадскасці яна пацярпела крах. Адзін з біёграфаў Індыры Гандзі так апісвае рэакцыі мясцовага насельніцтва на штурм «Залатога храму»: «Для большасці сікхаў ваенная акцыя, у выніку якой памяшканне храму моцна папакутавала, суправаджалася вялікай колькасцю людскіх ахвяр. У страляніне загінула каля тысячы асобаў, уключаючы кіраўнікоў тэрарыстаў. Сікхі прысягнулі адпомсціць. Не праходзіла і дня, каб яны не пагражалі смерцю прем'єр-міністру, яе сыну і ўнукам».
Замах
Індыра Гандзі не сумнявалася, што яе жыццё ў небяспецы. Прем'єр-міністру не раз прапаноўвалі прыбраць з асабістай аховы ўсіх сікхаў, але такі крок, верагодна, здаваўся частцы ўраду лішнім.
Індыра Гандзі разумела, што яе жыццю пагражае небяспека. 30 кастрычніка 1984 года, за дзень да пагібелі, яна казала: «Сёння я жывая, а заўтра, магчыма, маё жыццё скончыцца… Але кожная кропля маёй крыві належыць Індыі». На раніцу 31 кастрычніка ў прэм’ер-міністра была запланавана сустрэча, якую Індыра Гандзі чакала з адмысловым задаволеннем, — тэлеінтэрвію з вядомым англійскім пісьменнікам, драматургам і акцёрам Пітарам Усцінавым. Яна доўга выбірала адзенне, абраўшы шафрановую сукенку, якая, на яе думку, мела б эфектна выглядаць на экране і да якой не пасавала куленепрабіўная камізэлька. Гэты дзень стаў для яе фатальным…
Беант Сінгх і Сатвант Сінгх стаялі на адным з пастоў, размешчаных уздоўж дарожкі, што вяла з рэзідэнцыі прэм’ер-міністра да яе офісу. Менавіта туды і накіроўвалася ў суправаджэнні аховы Індыра Гандзі. Падыйшоўшы да ахоўнікаў-сікхаў, яна ветліва ўсміхнулася. Выхапіўшы пісталет, Беант Сінгх тройчы стрэліў у прэм’ер-міністра. Адначасова Сатвант Сінгх прашыў цела Індыры Гандзі аўтаматнай чаргою. Забойцы былі адразу ж злоўлены аховай. Беант Сінгх закрычаў: «Я зрабіў, што хацеў. Цяпер вы рабіце, што хочаце». Яму не ўдалося ўхіліцца ад куль іншых ахоўнікаў — адна стала смяротнай. Другі забойца быў паранены, але ён выжыў.
Тады як Індыра Гандзі памірала ад куль уласных ахоўнікаў, Пітар Усцінаў і яго здымальная група чакалі сустрэчы з прэм’ер-міністрам. Адзін з гэтых людзей успамінае: «Я пачуў тры адзінкавыя стрэлы, а потым аўтаматную чаргу. Зразумела, забойцам хацелася выканаць сваё заданне на ўсе сто працэнтаў. Яны не пакінулі ахвяры ніводнага шанцу…»
Палітычная спадчына
Выбухам абурэння адказала Індыя на забойства прэм’ер-міністра. Народны гнеў паваліўся на сікхаў. Па ўсёй краіне пракацілася хваля стыхійных выступаў супраць сікхскіх экстрэмістаў, якая суправаджалася гвалтам. Улады намагаліся абмежаваць невінаватых, але на працягу далейшых тыдняў ахвярамі бясчынстваў сталі сотні жыхароў Пенджабу.
Пасады прэм’ер-міністра і лідара Кангрэсу заняў Раджыў Гандзі. Урад так і не даведаўся, хто аддаў наказ забіць Індыру Гандзі. Шмат хто дагэтуль упэўнены ў тым, што гэта справа рук двух фанатаў-адзіночак.
У гісторыю сваёй краіны Індыра Гандзі ўвайшла не толькі як першая жанчына, што на працягу некалькіх гадоў узначальвала ўрад Індыі. Разумны і энергійны палітык, яна шмат зрабіла для ўзмацнення міжнароднага аўтарытэту дзяржавы, якая стала адной з лідараў Руху недалучэння да ваенных блокаў.
Пачэсны доктар Кіеўскага ўніверсітэта (25.09.1982 г.)
Схаванае
«Схаванае» (Caché) — мастацкі фільм 2005 года рэжысёра Міхаэля Ханэке. Сумесная вытворчасць Францыі, Аўстрыі, Германіі, Італіі. Галоўныя ролі выканалі Даніэль Ацёй і Жульет Бінош.
Сюжэт
Жорж Ларан вядзе праграму літаратурнага агляду на тэлебачанні. Аднойчы ён атрымлівае па пошце пасылку: у ёй знаходзяцца відэаматэрыялы, на якіх зазняты ён сам і яго сям’я, акрамя гэтага ў скрынцы апынуліся нейкія дзіўныя і выклікаючыя трывогу малюнкі, разгадаць сэнс якіх ён не ў стане. Адпраўнік пасылак застаецца невядомым, і з часам яго пасланні набываюць усё больш асабісты характар, што кажа толькі аб тым, што таямнічы незнаёмец добра знаёмы з сямействам Ларан. Пасля гэтага адкрыцця Жорж пачынае вельмі турбавацца і звяртаецца па дапамогу ў паліцыю, бо адчувае рэальную небяспеку, якая навісла над яго сям’ёй. Але паліцыя адмаўляецца прымаць якія-небудзь меры, пакуль адсутнічаюць прамыя пагрозы Жоржу або яго блізкім.
Крытыка
Вядомы амерыканскі кінакрытык Роджэр Эберт адзначыў фільм чатырма зоркамі з чатырох магчымых і занёс у свой спіс «Выдатных фільмаў».
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 29 кінаўзнагародамі і яшчэ 37 намінацыямі.
Махаўскі сельсавет
Ма́хаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 года вёска) Махава.
Гісторыя
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Лупалаўскага раёна Магілёўскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Лупалаўскім раёне БССР. З 2 сакавіка 1931 года ў складзе Магілёўскага раёна БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 22 ліпеня 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Нядашаўскага сельсавета.
4 чэрвеня 1965 года Махаўскі сельсавет утвораны зноў у складзе 13 населеных пунктаў: Баброва, Вялікая Дубраўка, Запруддзе, Косцінка, Латанаўка, Ліпец, Малая Дубраўка, Малы Асавец, Махава, Пусты Асавец, Растаполле, Старая Мілееўка і Халмы, якія ўваходзілі ў склад Нядашаўскага сельсавета.
Склад
У склад сельсавета ўваходзіць 13 населеных пунктаў (2009 г.):
Вардзіа
Ва́рдзіа (ვარძია) — пячорны манастырскі комплекс XII—XIII стагоддзяў на поўдні Грузіі, у Джавахетыі. Выдатны помнік сярэднявечнага грузінскага дойлідства. Размешчаны ў крае Самцхэ-Джавахеці, у даліне ракі Кура (Мтквары), прыкладна ў 100 км на поўдзень ад горада Баржомі, паблізу ад .
На працягу 900 м уздоўж левага берага Куры ў стромай туфавай сцяне горы Эрушэці (Мядзведжая) высечана да 600 памяшканняў: цэркваў, капліц, жылых келляў, кладоўкаў, лазняў, трапезных, казнасховішчаў, бібліятэк. Памяшканні комплексу сыходзяць на 50 метраў углыб скалы і падымаюцца на вышыню ў восем паверхаў. Захаваліся патаемныя хады, якія злучалі памяшкання, рэшткі вадаправода і арашальнай сістэмы.
У цэнтры манастыра размешчаны галоўны храм у гонар Успення Прасвятой Багародзіцы. Храм зальнага тыпу перакрыты корабавым скляпеннем (на падпружных арках) і упрыгожаны пілястрамі, на сценах — унікальныя фрэсачныя роспісы (у тым ліку выявы цара і царыцы Тамары, 1180-я гг., майстар Георгій). Вялікую гісторыка-мастацкую каштоўнасць маюць фрэскі Успення Божай Маці, Узнясення Гасподняга і Перамянення Госпада нашага Ісуса Хрыста. Ансамбль манастыра быў створаны ў асноўным у 1156—1205 гг., падчас праўлення Георгія III і яго дачкі, царыцы Тамары. Размешчаны на паўднёва-заходняй мяжы Грузіі, манастыр-крэпасць перакрываў цясніну ракі Куры ад уварвання іранцаў і туркаў з поўдня. У той час усе памяшканні манастыра былі схаваныя скалой, з паверхней іх злучалі тры падземных хады, праз якія буйныя атрады воінаў маглі з’явіцца знянацку для ворага. У 1193—1195, падчас вайны з Сельджукамі, царыца Тамара знаходзілася са сваім дваром у Вардзіа.
Народная этымалогія тлумачыць паходжанне назвы «Вардзіа» наступнай легендай. Аднойчы, калі царыца Тамара была яшчэ маленькай дзяўчынкай, яна гуляла са сваім дзядзькам у пячорах тады яшчэ недабудаванага манастыра. У нейкі момант мужчына страціў дзіця з-пад увагі ў лабірынтах пячор, і тады малалетняя Тамара крыкнула: «Я тут, дзядзька!» («აქ ვარ, ძია», «Ак вар, дзіа!»). Цар Георгій III загадаў зрабіць усклік сваёй дачкі назвай манастыра.
У 1283 у Самцхэ адбыўся буйны землятрус, у выніку якога ад скалы аддзяліўся і ўпаў у Куру пласт пароды таўшчынёй да 15 метраў. Да двух трацін комплексу было разбурана або моцна пашкоджана, многія памяшканні агаліліся. Такім чынам, Вардзіа страціў абарончае значэнне. У канцы XIII — пачатку XIV стагоддзяў, у праўленне самцхійскага князя Бекі Джакелі, манастыр аднаўляўся і дабудоўваўся; у прыватнасці, звонку была пабудавана званіца.