cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Антоніа Сальеры
Педагагічная дзейнасць
Сальеры быў выбітным музычным педагогам. Яго вучнямі былі Бетховен, Шуберт, Ліст, Чэрні, Меербер, Гумель, Франц Ксавер Вольфганг Моцарт і іншыя вядомыя кампазітары пачатку XIX стагоддзя. Па сведчанні сучаснікаў, адносіны Сальеры са сваімі вучнямі былі вельмі цёплымі і эмацыйнымі (лічыцца, што ад’езд Ліста з Вены стаў падставай для няўдалай спробы самагубства Сальеры у 1824 годзе).
Моцарт і Сальеры
Даўняя легенда злучае імя Сальеры з імем Моцарта, называючы Сальеры яго меркаваным забойцам; імя Сальеры шмат у чым стала намінальным для пазначэння зайздрасці неталенавітага чалавека да таленавітага. Гэтая рэпутацыя Сальеры ў значнай ступені заснавана на яго выяве ў мастацкіх творах: драме Пушкіна «Моцарт і Сальеры» (1831), пастаўленай па ёй оперы Рымскага-Корсакава (1898), п’есы Пітэра Шэфера «Амадэй» (1979) і заснаванаму на ёй аднайменнага фільму Мілаша Формана (1984).
Узаемаадносіны Моцарта і Сальеры былі няроўнымі, і вядома некалькі рэзкіх выказванняў аб Сальеры, якія належаць самому Моцарту і яго бацьку. Аднак выказванні гэтыя, у большасці, адносяцца да пачатку 1780-х гг. і не адрозніваюцца ад звычайных водгукаў тэмпераментнага Моцарта аб музыках-канкурэнтах. У той жа час у апошнім лісце Моцарта жонцы (14 кастрычніка 1791) Моцарт надае вялікую ўвагу наведвання Сальеры прадстаўлення Моцарта «Чароўнай флейты», апісваючы захопленую рэакцыю Сальеры як нешта вельмі важнае для сябе. Вядома, што ў другой палове 1780-х гг. Сальеры дырыжыраваў некалькімі творамі Моцарта, а пасля свайго прызначэння капельмайстрам прыдворнай оперы ў 1788 г. перш за ўсё вярнуў у рэпертуар оперу Моцарта «Вяселе Фігаро». Існавала нават музычнае сачыненне, напісанае Моцартам і Сальеры сумесна: кантата для голасу і фартэпіяна «На акрыянне Афеліі» (1785) з нагоды вяртання на сцэну спявачкі Ганны Старачэ. У цэлым няма падстаў меркаваць, што паміж Моцартам і Сальеры калі-небудзь існавала асаблівая варожасць.
Заводскі
Заво́дскі (, Заводский) — пасёлак у Шумілінскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каўлякоўскага сельсавета.
Да 20 мая 1960 года пасёлак уваходзіў у склад Навікоўскага сельсавета, да 13 студзеня 1984 года — у склад Бешанковіцкага сельсавета.
Анатоль Пінхусавіч Рубін
Анато́ль Пінху́савіч Ру́бін ( — ) — спецыяліст па лячэбнай фізкультуры, вязень гета, палітычны зняволены ў СССР, дысідэнт, удзельнік руху за правы яўрэяў у СССР.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Мінску ў 1928 годзе. Бацька быў рэлігійны, але астатнія ў сям’і да рэлігіі ставіліся абыякава. З пачаткам савецка-нямецкай вайны пасля беспаспяховых спробаў эвакуявацца трапіў у гета. У час вайны Рубін страціў усіх блізкіх: старэйшы брат служыў у войску і ў 1944 годзе прапаў без вестак на фронце; бацька быў забіты ў першыя дні вайны; старэйшая сястра Тамара ўцякла з гета, але была арыштаваная і забітая за ўдзел у антынацысцкім падполлі; маці і малодшая сястра Беці загінулі ў выніку адной з нацысцкіх «акцый» па вынішчэнні яўрэяў.
У сакавіку 1943 года ўцёк з гета з чужымі дакументамі на імя Сцяпанава, якія атрымаў ад тутэйшага, мінскага немца па прозвішчы Нікель. Сышоў з горада разам з жанчынай па прозвішчы Штэфан, якая працавала на электрастанцыі, да яе сваякоў у вёску Драбаўшчына Клецкага раёна. Хаваў сваё яўрэйскае паходжанне ад сялянскай сям’і Карсюкоў, у якой жыў, працаваў на гаспадарцы. Пасля заканчэння нацысцкай акупацыі ў ліпені 1944 года вярнуўся ў Мінск. Паступіў у рамеснае вучылішча, пасля сканчэння якога працаваў на ваенным заводзе.
З дазволу дырэктара завода паступіў у Інстытут фізкультуры, але 14 лістапада 1946 года быў арыштаваны. Выявілася, што дазвол дырэктара быў сумысля не аформлены папярова. Згодна з Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 26 снежня 1941 года Рубін быў асуджаны ваенным трыбуналам на 5 год лагераў за самавольны сыход з ваеннага прадпрыемства (мінімальны тэрмін па гэтым указе). Адбываў пакаранне ў лагеры на станцыі Яя Кемераўскай вобласці. Стрыечная сястра Рубіна дамаглася перагляду яго справы Ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР, тэрмін быў заменены на 1 год умоўна. Пасля вызвалення ў 1948 годзе вярнуўся ў Мінск, узнавіўся ў Інстытуце фізкультуры.
Пасля заканчэння інстытута працаваў выкладчыкам фізкультуры ў Беларускім політэхнічным інстытуце. Цікавіўся яўрэйскай гісторыяй, культурай, развіццём дзяржавы Ізраіль. Збіраў літаратуру адпаведнай тэматыкі, даваў чытаць іншым яўрэям Мінска. Сустракаўся з замежнымі турыстамі. У 1957 годзе паехаў на Міжнародны фестываль моладзі ў Маскву, дзе пазнаёміўся з прадстаўнікамі дэлегацыі Ізраіля, супрацоўнікамі ізраільскага пасольства, атрымаў ад іх літаратуру пра Ізраіль і супраць антысемітызму. Арыштаваны КДБ 8 снежня 1958 года, да суда ўтрымліваўся ў следчай турме КДБ БССР у Мінску (т. зв. «амерыканцы»).
Быў абвінавачаны ў падрыхтоўцы замаху на М. Хрушчова, «здрадзе радзімы» і «антысавецкай агітацыі і прапагандзе». Першыя два абвінавачанні разваліліся, бо былі цалкам плёнам фантазіі КДБ. «Антысавецкая агітацыя і прапаганда» ў разуменні КДБ заключаліся ў прыватных размовах пра палітычнае становішча і праявы антысемітызма ў СССР, чытанні і распаўсюдзе літаратуры пра Ізраіль (у якой не было ані слова пра СССР), капіраванні выдадзенай у першыя паслярэвалюцыйныя гады брашуры Максіма Горкага пра антысемітызм і іншыя падобныя дзеянні.
«Саўдзельнікамі» па справе праходзілі ўрач Яўген Рафаілавіч Хейфец (1925 г. н., арыштаваны 9 снежня 1958 г.) і трэнер па класічнай барацьбе Гірш Срольевіч Ясялевіч (1915 г. н., арыштаваны 11 снежня 1958 г.). Хейфец супрацоўнічаў са следствам, агаварыў сябе і Рубіна. Хейфец і Ясялевіч абвінавачваліся ў размовах пра палітыку ўрада СССР у дачыненні да яўрэяў. Хейфец таксама браў у Рубіна яўрэйскую літаратуру і распаўсюджваў сярод сваіх знаёмых, а Ясялевіч прывёз з Варшавы, дзе быў на спаборніцтвах, ізраільскія выданні.
Справа Рубіна, Хейфеца і Ясялевіча № 19121-с захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі.
28-29 красавіка 1959 г. у закрытым рэжыме прайшоў суд. Ясялевіч, як і Хейфец, прызнаў сябе вінаватым, Рубін не прызнаў, бо не лічыў літаратуру, якую распаўсюджваў, антысавецкай. На судзе Рубін казаў пра дзяржаўны антысемітызм у СССР і свой намер выехаць у Ізраіль. Вярхоўны Суд БССР асудзіў Рубіна да 6 год пазбаўлення свабоды, Хейфеца — да 2 год, Ясялевіча — да 6 месяцаў. Усе асуджаны па артыкуле 7 Закона СССР ад 25.12.58 («Призывы к насильственным свержению или изменению советского государственного и общественного строя или к насильственному нарушению единства территории Союза ССР», тагачасны аналаг «антысавецкай агітацыі і прапаганды»). Хейфец быў вызвалены ўмоўна-датэрмінова 11 красавіка 1960 г.
Рубін адбываў свой тэрмін у мардоўскіх лагерах. Там пазнаёміўся з палітычнымі зняволенымі самых розных перакананняў (ад марксістаў да манархістаў), у тым ліку з сіяністамі з розных гарадоў СССР (Масквы, Ленінграда, Рыгі, Кіева і інш.).
20 снежня 1964 г., пасля адбыцця Рубіным тэрміна, Судовая калегія па крымінальных справах Вярхоўнага суда БССР рэабілітавала Рубіна, Хейфеца і Ясялевіча. Пасля вызвалення Рубін вярнуўся ў Мінск, працаваў у гарадской бальніцы старшым метадыстам па лячэбнай фізкультуры. Падтрымліваў кантакты з прадстаўнікамі яўрэйскага руху (у тым ліку былымі сулагернікамі) з Масквы, Рыгі. Працягваў распаўсюджваць яўрэйскую, у тым ліку сіянісцкую, літаратуру.
Пасля Шасцідзённай вайны КДБ БССР вырашыў распачаць справу супраць сіяністаў. 29 мая 1968 года быў арыштаваны Маісей Саламонавіч Грынблат (1901 г. н.), інжынер-энергетык на пенсіі, які капіраваў і распаўсюджваў яўрэйскую літаратуру, у тым ліку атрыманую ад Рубіна самвыдавецкую кнігу Аркадзя Цімора пра Шасцідзённую вайну «Письма русскому другу». Рубін шмат разоў выклікаўся на працяглыя допыты па справе, у тым ліку на вочную стаўку з Грынблатам, але ўсе факты захоўвання, памнажэння ці перадачы літаратуры іншым асобам адмаўляў, а з дому ўсю літаратуру вынес адразу ж пасля арышта Грынблата.
Грынблат прызнаў сябе вінаватым, супрацоўнічаў са следствам. 4 снежня 1968 г. Вярхоўны Суд БССР асудзіў яго да 1 года 6 месяцаў лагераў па артыкуле 67 КК БССР («Антысавецкая агітацыя і прапаганда»). Тэрмін Грынблат адбываў у Дубраўлагу. Справа № 36834-с захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі. Л. Грынблат быў рэабілітаваны ў 1996 г.
Як толькі яўрэям СССР ізноў пасля Шасцідзённай вайны пачалі даваць дазволы на выезд у Ізраіль, Анатоль Рубін падаў дакументы ў АВІР. Увесну 1969 года ён з’ехаў з СССР у Ізраіль. Пасяліўся ў Іерусаліме. Працаваў урачом. Узяў шлюб з Карні, унучкай знакамітага сіяніста Уладзіміра (Зэева) Жабацінскага. У Ізраілі арганізоўваў выклікі для жыхароў Мінска, якія таксама хацелі з’ехаць, у прыватнасці, для Ісака Жытніцкага.
У 1972 годзе напісаў успаміны пра сваё жыццё да пераезда ў Ізраіль пад назвай «Карычневыя і чырвоныя боты». Памёр 16 студзеня 2017 года.
Барок (Стаўбцоўскі раён)
Баро́к (, Борок) — вёска ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзераўнянскага сельсавета.
Сонечны сарас 147
Сонечны сарас 147 — серыя з 80 сонечных зацьменняў, якія адбываюцца кожныя 18 гадоў 11 дзён і 8 гадзін у перыяд з 12 кастрычніка 1624 года па 24 лютага 3049 года.
Тухум (Іркуцкая вобласць)
Тухум (Тухум, Тγхэм — «нізіна») — вёска ў Баяндаеўскім раёне Іркуцкай вобласці Расіі. Знаходзіцца прыкладна за 12 км на ўсход ад раённага цэнтра.
Сфынту-Георгэ
Сфынту-Георгэ (Sfântu Gheorghe) — горад у цэнтральнай Румыніі, у рэгіёне Трансільванія, адміністрацыйны цэнтр жудзеца Кавасна. Размешчаны на рацэ Олт. Упершыню горад згадваецца ў 1332 годзе. Назва горада паходзіць ад мясцовага заступніка, святога Георгія. Размешчаны за 33 км на паўночны ўсход ад Брашова, за 198 км ад Бухарэста.
NGC 1500
NGC 1500 (іншыя абазначэнні — ESO 201-13, AM 0356-522, PGC 14187) — галактыка ў сузор’і Залатая Рыба.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Халупаўка (Клімаўскі раён)
Халупаўка (Холуповка) — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Сачкавіцкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У 1929 годзе з пачаткам калектывізацыі ў Бранскай губерні пачынаецца працэс рассялення хутароў. Пасёлак узнікае ў выніку аб’яднання хутароў і атрымлівае назву пасёлак Буднецкі. Сучнасную назву пасёлак атрымаў пасля вайны.
З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.
Станам на 2020 год пасёлак фактычна не існуе.
Кавасна (жудзец)
Кавасна (Judeţul Covasna) — румынскі жудзец у рэгіёне Трансільванія. У 2007 годзе насельніцтва жудзеца складала (у тым ліку мужчынскае насельніцтва —  і жаночае — ), шчыльнасць насельніцтва — 103,73 чал./км². У жудзецы знаходзяцца 2 муніцыпіі, 3 гарады і 40 камун.
Анастасія Васільеўна Шведава
Анастасія Васільеўна Шведава (, Ленінград, РСФСР) — беларуская лёгкаатлетка (скачкі з шастом).
Удзельніца Алімпіяды 2004, Алімпіяды 2008 у складзе расійскай каманды. На Чэмпіянаце Свету 2011 — 18-я, Чэмпіянаце Еўропы 2010 — 4-я, Чэмпіянаце Еўропы 2011 — 8-я, Чэмпіянаце Еўропы 2012 — 9-я.
Удзельніца Алімпійскіх гульняў 2012 года ў катэгорыі Скачкі з шастом, дзе ў кваліфікацыі заняла 17 месца і ў фінал не патрапіла.
IC 3884
IC 3884 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
7.7 cm FK 96
7.7 cm Feldkanone 96 (7.7 cm FK 96) — нямецкая палявая гармата ўзору 1986 года. Стаяла на ўзбраенні Германскай імперыі, выкарыстоўвалася падчас Першай сусветнай вайны.
Гісторыя
FK 96 была мадэрнізаванай версіі папярэдняй гарматы Krupp FK 73 і ў існасці мела стандартную канструкцыю тых часоў. Гармата была цвёрда замацавана на лафеце, адсутнічала якая альбо супрацьадкатная сістэма апроч наяўнасці сошкі на станіне гарматы. Таксама на гармаце адсутнічаў гарматны шчыт. Калі ў 1897 году французы прэзентавалі свой Canon de 75 modèle 1897, FK была прызнана састарэлай, і падпала пад мадэрнізацыю. Узор 1896 года атрымаў пазначэнне 7.7 cm FK 96 a.A, дзе a.A расшыфроўвалася як «alte Art» (з ням. — «стары ўзор»), а n.A., адпаведна, як «neuer Art» (з ням. — «новы ўзор»).
Варыянт 7.7 cm FK 96 a.A прадаваўся  Аранжавай Рэспублікі і Трансваалю пад пазначэннем 7.5 cm Krupp L/24. Гармата добра праявіла сябе супраць англічан у. 7,7 см. FK 96 a / A выкарыстоўвалася таксама нямецкімі каланіяльнымі (Schutztruppen) батарэямі ў 1904 годзе падчас і падчас нападу Германіі ў паўднёва-заходнюю Афрыку ў 1914-1915 годзе.
Рымскія помнікі, Кафедральны сабор і царква Лібфраўэнкірхе (Трыр)
Аб'ект Рымскія помнікі, Кафедральны сабор і царква Лібфраўэнкірхе складаецца з шэрагу рымскіх і сярэднявечных культурных помнікаў у Трыры і ў суседняй з ім камуне Ігель, якія ў 1986 годзе былі ўключаныя ў Спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. У заснаваным у 16 г. да н.э. Трыры добра захаваліся шматлікія помнікі рымскай архітэктуры, а таксама помнікі Сярэднявечча, частка з якіх была пабудавана на падмурках рымскіх будынкаў.
1 кастрычніка 2009 была выдадзена памятная залатая манета наміналам у 100 еўра, прысвечаная гэтаму аб'екту ЮНЕСКА.
Рыгор Война
Рыгор Войнавіч Грычынавіч (?—1605) — ротмістр каралеўскі (1565—1568), дваранін каралеўскі (1569), (1576—1593), суддзя земскі ваўкавыскі (1578—1593), кашталян берасцейскі (1593—1605).
Таксама ў літаратуры называецца дзяржаўцам радашковіцкім (1569), на праўдзе дваранін Рыгор Война пасланы вялікім князем Жыгімонтам Аўгустам як гаспадарскі ўраднік пасля звестак пра смерць дзяржаўцы Івана Гарнастая для складання рэестра даходаў і пажыткаў, праз месяц дзяржаву атрымаў Цішковіч.
Біяграфія
З роду Войнаў-Грычынавічаў, сын Войны Мацвеевіча. Складаны герб Рыгора Войны падобны да герба брата Лаўрына, але ў 4-м полі пададзена іншая выява, герб бабкі па маці выклікаў у братоў прынамсі сумненні.
Як ротмістр найманай коннай роты вызначыўся ў бітве пад Сушай (ліпень 1567), браў удзел ва ўзяцці Улы (жнівень 1568). Служыў у Інфлянтах пад камандаваннем іх адміністратара Я. Г. Хадкевіча. Напэўна, вайсковая дзейнасць стала грунтам грамадскай актыўнасці і кар’ернага росту. Быў прадстаўніком Берасцейскага ваяводства ў дэлегацыі Вялікага Княства Літоўскага на з’езд у Варшаве ў канцы чэрвеня 1576 годзе, дзе літвіны прызналі Стэфана Баторыя каралём і вялікім князем. Паводле К. Нясецкага, загінуў падчас штурму Полацка ў 1579 годзе на вачах караля Стэфана Баторыя: «odważnie nacierając poległ kulą postrzelony», — аднак, Нясецкі папросту не зразумеў Віюк-Каяловіча: «Hrehory Woyna kasztel[an] Brzeski z postrzału pod Połockiem odniesionego vmarł», — Рыгор Война памёр ад раны, але адбылося гэта пазней.
Дэпутат Трыбунала Вялікага Княства Літоўскага ад Берасцейскага павета (1594).
За бітву пад Сушай атрымаў наданне ў Пінскім павеце. Пасагам за Раінай з Клочкаў атрымаў ¼ частку мястэчка Межырэчы — дом на Рынку, Карбатоўскую стадолу каля дарогі з Ваўкавыска на Слонім, пляцы з мяшчанамі на вуліцах Славацічоўскай, Крывой і Слонімскай, і ¼ частку мястэчка Лыскава, такім чынам стаў абывацелем Ваўкавыскага павета і пазней абіраны на суддзі земскія ваўкавыскія.
Сям’я
Быў жанаты двойчы, з Раінай Мацееўнай Клачкоўнай Падароскай і Багумілай з чарэйскай лініі Сапегаў.
Пакінуў сына Філіпа Рыгоравіча Войніча і прынамсі чатырох дачок. Філіп, напэўна, памёр маладым, бо апроч адзінкавай згадкі пра яго няма звестак. Дачка Багдана, жонка Мікалая Вольскага, другая дачка, невядомая імем, жонка паэта Яна Пратасовіча, трэцяя — Марыя, жонка, чацвёртая — Таццяна, другая жонка Гаўрылы Тышковіча. Нейкая з дачок, у адным са шлюбаў была з Канстанцінам Кунцэвічам, земянінам Гарадзенскага павета.
Франчэска Лебрэн
Франчэска Лебрэн (Francesca Lebrun, уласна Franziska Dorothea Danzi, 24 сакавіка 1756, Мангейм - 14 мая 1791, Берлін) — нямецкая спявачка (сапрана), піяністка і кампазітар італьянскага паходжання.
Чадзіца
Чадзіца (Чадица) — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Сачкавіцкага сельскага паселішча.
Гісторыя
Пасёлак узнікае ў 1930-х гадах у складзе Клінцоўскай акругі Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.
Станам на 2020 год пасёлак фактычна не існуе.
Сіямана
Сіямана (Siamanna) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Сардзінія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Арыстана.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святая Люцыя.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
NGC 1501
NGC 1501 (іншае абазначэнне — PK 144+6.1) — планетарная туманнасць у сузор’і Жырафа.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ксенія Аляксандраўна Прыемка-Дзяцук
Ксенія Аляксандраўна Прыемка-Дзяцук  — беларуская лёгкаатлетка (патройны скачок).
Удзельніца Алімпійскіх гульняў 2012 года ў катэгорыі патройны скачок, дзе ў кваліфікацыі ніводны яе з трох скачкоў не быў залічаны.
Александрыя (Румынія)
Александрыя (Alexandria) — горад у Мунтэніі (Паўднёвая Румынія), адміністрацыйны цэнтр жудзеца Тэлеарман. Транспартны вузел. Заснаваны на правым беразе ракі Ведзя ў 1834 годзе па просьбе жыхароў Маўродзіна як чыгуначная станцыя, якая злучыла б іх з дунайскім портам Зімніча. У 1900 годзе колькасць насельніцтва складала, у гэты час горад быў вядомы як цэнтр гандлю збожжам.
У канцы 1960-х гадоў аснову эканомікі горада складалі мукамольная прамысловасць, металаапрацоўка, дрэваапрацоўка, а таксама першасная апрацоўка лёну і канапель. У 1986 годзе колькасць насельніцтва складала 53 тыс. чалавек, асновай эканомікі з’яўляліся машынабудаўнічая, металаапрацоўчая, тэкстыльная і харчовая прамысловасць.
Заграмадзіна
Заграма́дзіна (, Загромадино) — вёска ў Шумілінскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каўлякоўскага сельсавета.
Да 20 мая 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Навікоўскага сельсавета, да 13 студзеня 1984 года — у склад Бешанковіцкага сельсавета.
Акжэтпес (сяло)
Акжэтпес — сяло ў Бурабайскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Бароўскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 117035300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 761 чалавек (359 мужчын і 402 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 687 чалавек (305 мужчын і 382 жанчыны).
Карл Чэрні
Карл Чэрні (Carl Czerny, 21 лютага 1791, Вена —, ) — аўстрыйскі піяніст і кампазітар чэшскага паходжання; лічыўся ў Вене адным з лепшых выкладчыкаў гульні на фартэпіяна. Знакаміты стварэннем велізарнай колькасці эцюдаў для фартэпіяна.
Сярод яго вучняў былі Леапольд дэ Меер і Ферэнц Ліст. Чэрні напісаў больш за 800 твораў для фартэпіяна; з іх сусветнай вядомасцю карыстаюцца яго эцюды. Яму належыць таксама кніга: «Umriss der ganzen Musikgeschichte» (Майнц).
Матэматычная індукцыя
Матэматычная індукцыя — у матэматыцы — адзін з метадаў доказу. Звычайна выкарыстоўваецца, дзеля доказу нейкага сцвярджэння для ўсіх натуральных лікаў. Для гэтага, даказваецца «першае сцвярджэнне» — база індукцыі, і затым, даказваючы, што калі любое сцвярджэнне ў бясконцай паслядоўнасці сцвярджэнняў дакладна, то дакладна і наступнае — крок індукцыі.
Дакладнае апісанне
Выкажам здагадку, што патрабуецца ўсталяваць справядлівасць бясконцай паслядоўнасці сцвярджэнняў, занумараваных натуральнымі лікамі:
Прымем, што Тады ўсё сцвярджэнні нашай паслядоўнасці дакладныя.
Пэўнасць гэтага метаду доказу эквівалентная таму, што ў любым падмностве натуральных лікаў існуе мінімальны элемент. Існуе таксама варыяцыя, так званы прынцып поўнай матэматычнай індукцыі. Вось яго строгая фармулёўка:
Хай маецца паслядоўнасць сцвярджэнняў. Прымем, што Тады ўсё сцвярджэнні ў гэтай паслядоўнасці дакладныя.
Прынцып поўнай матэматычнай індукцыі таксама выцякае з аксіёмы індукцыі і яму эквівалентны, гэта значыць яго можна ўзяць замест аксіёмы індукцыі ў аксіёмах Пеана.
Прыклады
Задача. Даказаць, што, якое б ні было натуральнае n і сапраўднае q, адрозненае ад адзінкі, выконваецца роўнасць
Доказ. Індукцыя па n.
База, n = 1: Пераход: выкажам здагадку, што тады што і патрабавалася даказаць.
Каментар: пэўнасць сцвярджэння P_n у гэтым доказе — тое ж, што пэўнасць роўнасці
IC 3885
IC 3885 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
NGC 1502
NGC 1502 (іншае абазначэнне — OCL 383) — рассеянае зорнае скопішча ў сузор’і Жырафа.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Валерый Фёдаравіч Шкаруба
Валерый Фёдаравіч Шкаруба (, Барысаў, Мінская вобласць, БССР —, Мінск) — беларускі мастак-жывапісец.
Біяграфія
Нарадзіўся 10 снежня 1957 года ў Барысаве. З дзяцінства быў прывучаны да цяжкай сялянскай працы, а яго бацькі і дзяды ўсе моцна былі звязаны з працай на зямлі.
У шэсць гадоў Валерый узяўся маляваць, чым здзівіў сваіх бацькоў, таму што ў іх родзе ніхто такой справай не займаўся.
З 1965 па 1973 гады ў Барысаве займаўся ў выяўленчым гуртку Дома піянераў, а пасля тры гады ўдасканальваў сваё майстэрства ў студыі выяўленчага мастацтва Палаца культуры ў Барысаве. Пра той час юнацтва Валерый Шкаруба адзначыў: ''«Вельмі дапамагло мне тое, што ў Барысаве была адкрыта студыя выяўленчага мастацтва. Я меў магчымасць атрымаць першапачатковую мастацкую адукацыю. У мяне былі добрыя настаўнікі, энтузіясты сваёй справы»''. У 1975 г. скончыў сярэднюю школу № 16 горада Барысава.
У 1975—1981 гадах вучыўся і скончыў дызайнерскае аддзяленне Беларускага дзяржаўнага тэатральна-мастацкага інстытута ў Мінску.
Валерый Шкаруба пачаў свой творчы шлях як дызайнер ЭВМ у НДІ ЭВМ у Мінску, дзе працаваў дзесяць гадоў: ён распрацоўваў знешні выгляд першых камп’ютараў і меў шэраг прамысловых вынаходніцтваў. Праца прамысловага дызайнера яго не задавальняла, таму штовечар ён займаўся жывапісам, кіраваў дзіцячай мастацкай студыяй. Да тагож, было складана сумяшчаць працу і творчасць, бо яго вабіў жывапіс. З 1984 года пачаў удзельнічаць у мастацкіх выстаўках у Беларусі і за яе межамі.
Член Беларускага саюза мастакоў з 1989 года.
Жыў у Мінску.
Памёр 19 лістапада 2020 года ў Мінску.
Сям’я
Дачка — Вольга Валер'еўна Шкаруба (1990 г. нар.) скончыла Беларускую дзяржаўную акадэмію мастацтваў, таксама стала мастачкай.
Творчасць
Валерый Шкаруба працаваў у станковым жывапісе, пераважна ў жанры пейзажа. Пра свой выбар мастак адзначыў: ''«Мяне часта пытаюцца, чаму пішу толькі пейзажы. Былі ў маёй творчай біяграфіі і партрэты, і нацюрморты. Але „сціплы“ беларускі краявід бліжэй майму душэўнаму стану, светаадчуванню. Каб зразумець гэта, трэба зазірнуць у дзяцінства. Мне пашчасціла: маленства прайшло на ўскрайку Барысава, у прыватным доме. Я жыў у амаль вясковым асяродку. Побач — Бярэзіна, лес, палі. Шмат і з асалодай пісаў навакольныя краявіды.»''.
Складовымі рысамі манеры пісьма мастака з’яўляюцца скрупулёзная тэхніка алейнага жывапісу, лесіроўка, тонкая прапрацоўка формы, гарманічнасць у святле і колеры, глыбокая пераменнасць святлопаветранай атмасферы. Галоўныя сюжэты яго карцін — таямнічыя лясы, ціхія рэчкі, заснежаныя палі, вясковыя пралескі, драўляныя хаты на фоне лірычных краявідаў, дарогі Беларусі, якія зафіксаваны на палатне заўсёды бязлюднымі і ў памежныя станы ў прыродзе: восень, вясна, вечар, туман, змярканне, апошні прамень сонца, час перад узыходам сонца і г.д.
Мастак ў 2015 годзе адзначыў пра сваю творчасць: ''«Менавіта Барысаўшчына стала для мяне кропкай адліку, якая ператварылася ў доўгую лінію эстэтыкі, заснаванай на пейзажным жывапісу. Мае працы — гэта ціхая песня ў славу Беларусі»''.
Мастацтвазнавец Кацярына Ізафатава ахарактарызавала магію карцін Валерыя Шкарубы так: ''«у іх ёсць асаблівая філігранная індывідуальна-непаўторная пластыка, што гіпнатызуе і дзякуючы якой някідкія пейзажныя матывы беларускай зямлі зменьваюцца і ўспрымаюцца як фрагменты Вечнасці. Уменне ствараць „высокую прастату“, здольнасць Малое пераўтварыць у Вялікае, пагрузіць гледача ў глыбіннае ўспрыманне Часу, якое цяжка перадаць словамі, — вось што робіць почырк майстра пазнавальным з першага погляду»''.
Мастацтвазнавец Валерый Жук заўважае: ''«У творах В. Шкарубы дзіўным чынам спалучаюцца аскетычнасць колеравага вырашэння і графічная дакладнасць ліній, што абумоўлівае хісткасць і няўлоўнасць выяўленага стану. Тонкія градацыі амаль манахромнага каларыту набываюць пераканаўчую праўдзівасць, даюць адчуванне каляровасці, узнаўляюць прастору, вільготнае восеньскае паветра, туманную смугу сырой халоднай раніцы. Мікракосмас і макракосмас нібы выраўноўваюцца ў правах, становяцца аднолькава каштоўнымі для нашага ўспрымання і важнымі ў іерархіі прыродных матываў»''.
Мастацкія творы Валерыя Шкарубы знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь («Белае змярканне» (1991), «Восеньскае святло» (2002) і інш.), Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск), Магілеўскім абласным мастацкім музеі імя П. Масленікава, Гродзенскім гісторыка-археалагічным музеі, Брэсцкім абласным краязнаўчым музеі, фондах Беларускага саюзу мастакоў, Нямецкім федэральным банку (Лейпцыг, Германія), Музеі мастацтваў «Джынтай» (Пекін, Кітай), Музеі замежнага мастацтва Міністэрства культуры Кітая (Кітай) і інш. , а таксама ў прыватных калекцыях у ЗША, Францыі, Італіі, Германіі, Бельгіі, Грэцыі, Аўстрыі, Славеніі, Даніі, Польшчы, Турцыі, Кітая, Расіі, Японіі.
У 1997 годзе Мерэт Меер-Грабер, якая з’яўляецца ўнучкай Марка Шагала і віцэ-прэзідэнтам Камітэта Марка Шагала, набыла на выстаўцы ў гонар 40-годдзя Валерыя Шкарубы ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь карціну мастака «Белае змярканне» (1991) і ў 1998 годзе падаравала гэты твор Нацыянальнаму мастацкаму музею Рэспублікі Беларусь, калі даведалася, што ў мастацкім музеі ў Мінску няма ніводнай карціны Валерыя Шкарубы. 20 лістапада 2015 года ў Барысаве на другім паверсе цэнтральнай бібліятэцы імя І. Х. Каладзеева адбылося ўрачыстае адкрыццё карціннай галерэі Валерыя Шкарубы. У памяшканні агульнай плошчай 130 квадратных метраў было выстаўлена 30 карцін, якія Валерый Шкаруба перадаў у дар роднаму гораду.
Фелікс Станіслававіч Марцінкевіч
Фелікс Станіслававіч Марцінкевіч ( — ) — беларускі вучоны-эканаміст, аўтар навуковых прац па перспектывах развіцця народнай гаспадаркі Беларускай ССР, размяшчэнні галін сельскай гаспадаркі і фарміравання сельскагаспадарчых зон БССР, навуковаму прагназаванні комплекснага выкарыстання прыродных рэсурсаў і развіцця вытворчых сіл Беларускага Палесся. Уся яго навуковая і выкладчыцкая дзейнасць была звязана з Інстытутам эканомікі АН БССР, у якім Фелікс Станіслававіч Марцінкевіч працаваў старшым навуковым супрацоўнікам, загадчыкам сектара, намеснікам дырэктара па навуковай рабоце, а з 1964 па 1980 гады дырэктарам Інстытута. Адначасова ў 1966—1970 гадах Ф. С. Марцінкевіч — прафесар Беларускага інстытута народнай гаспадаркі. У 1980—1987 гадах загадчык сектара, з 1987 года — дарадца пры дырэкцыі Інстытута эканомікі Акадэміі навук Беларусі.
Біяграфія
Нарадзіўся Ф. С. Марцінкевіч ў вёсцы Машчонае Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці ў сялянскай сям’і. Пасля заканчэння ў 1937 годзе сярэдняй школы Фелікс Станіслававіч паступае ў Беларускi дзяржаўны ўніверсітэт. Вялікая Айчынная вайна перапыніла вучобу ва ўніверсітэце, якую ён скончыў ўжо пасля вайны, а праз год ён паступiў у аспірантуру пры Інстытуце эканомікі АН БССР. З якiм звязана ўся яго наступная навуковая і педагагічная дзейнасть. З 1964 года па 1980 год ён з’яўляўся дырэктарам гэтага інстытута. Тут жа ён стаў кандыдатам, а затым і доктарам эканамічных навук, прафесарам, членам-карэспандэнтам, а потым і акадэмікам.
Вучоны, педагог актыўна ўдзельнічаў у грамадскім жыцці, Ф. С. Марцінкевіч унёс вялікі ўклад у развіццё эканамічнай навукі, абгрунтаванне кірункаў развіцця народнай гаспадаркі рэспублікі, павелічэння яе эканамічнага патэнцыялу і павышэння яго эфектыўнасці. Пад яго кіраўніцтвам і непасрэдным удзеле быў падрыхтаваны шэраг навуковых дакладаў па развіцці і размяшчэнні галін народнай гаспадаркi рэспублікі, навуковых прагнозаў па комплексным выкарыстанням прыродных рэсурсаў і развіццю прадукцыйных сіл Беларускага Палесся, сацыяльна-эканамічных праблемах сельскай гаспадаркі і інш.
Навуковай дзейнасці Фелікса Станіслававіча заўсёды быў уласцівы творчы характар, комплексны падыход да даследуемых эканамічных праблем, імкненне давесці навуковае даследаванне да практычнага выкарыстання. Ім было апублікавана больш за 200 навуковых прац, дзе кожная адрозніваецца сваёй арыгінальнасцю і пэўнай завершанай аб’ятасцю, знаходзіла шырокае прызнанне навуковай грамады ў рэспубліцы і за яе межамі. Сярод іх варта адзначыць такія, як «Спецыалiзацыя сельскай гаспадаркі і развіццё прамысловасці па перапрацоўцы сельскагаспадарчай сыравіны», «Размяшчэнне і спецыялізацыя сельскай гаспадаркі БССР», «Беларусь у народагаспадарчым комплексе страны», «Пытанні тэорыі і ацэнкі эканамічнай эфектыўнасці народнай гаспадаркі» і інш.
Значнае месца ў даследаваннях Ф. С. Марцінкевіч займае вывучэнне эканамічнай гісторыі Беларусі. У такіх буйных манаграфіях як «Эканоміка Савецкай Беларусі 1917—1967 гг.» і «Сацыяльна-эканамічныя пераўтварэнні ў Беларускай ССР за гады Савецкай улады», дзе Фелікс Станіслававіч з’яўляецца адным з кіраўнікоў і сааўтарам, у працы даецца разгорнуты выклад глыбіні і паслядоўнасці сацыяльна-эканамічных пераўтварэнняў, имеўшых месца за гады Савецкай улады ў Беларусі, раскрываюцца здарэннi, якія адбыліся ў сістэме грамадскага ўзнаўлення, паказываецца працэс фарміравання рэспубліканскага гаспадарчага комплексу як складовай часткі агульнасаюзнага народнохозяйственнаго комплексу.
Важкі ўклад Ф. С. Марцінкевіч унёс у падрыхтоўку навуковых кадраў. І як кіраўнік вядучага цэнтра эканамічнай навукі ў рэспубліцы, і як вучоны-педагог ён добра разумеў велізарнае значэнне гэтага для развiцця эканамічнай навукі, аддаваў на гэта многа сіл і энергіі. На працягу шэрагу гадоў ён з’яўляўся старшынёй Савета па абароне дысертацый. Пад яго непасрэдным навуковым кіраўніцтвам было падрыхтавана больш за 30 кандыдатаў навук, здольных вырашаць складаныя і важныя праблемы эканамічнага развіцця.
Шмат намаганняў і энергіі аддаваў Ф. С. Марцінкевіч каардынацыі Навуковых даследаванняў у галіне эканомікі ў рэспубліцы, ажыццяўляючы кiраўнiцтва і удзельнічаючы ў працы праблемных саветаў пры Аддзяленні агульных навук АН БССР і Дзяржплана БССР, а таксама з’яўляючыся членам шэрагу навукова — тэхнічных саветаў міністэрстваў і ведамстваў. Годна прадстаўляў Фелікс Станіслававіч Беларусь у шэрагу міжнародных арганізацый. У складзе дэлегацыі БССР ён браў удзел у працы Мiравой канферэнцыі па зямельным рэформам у Рыме, удзельнічаў у працы сусветнай харчовай канферэнцыі ў Рыме, з’яўляўся кіраўніком дэлегацыі Беларускай ССР на сесіях Еўрапейскай эканамічнай камісіі ў Жыневе, быў старшынёй міжрэгіянальнага семінара ААН па размешчэнню прамысловасці і рэгіянальнаму развіццю ў г. Мінску.
Хобатныя п’яўкі
Хобатныя п’яўкі (Rhynchobdellida) — атрад п’явак.
Экалогія
Водныя арганізмы, драпежнікі або эктапаразіты земнаводных, рыб, птушак і іншых жывёл. Жывяцца крывёю або сокамі сваіх ахвяр.
Выдзяляюцца сямействы: і. Цела памерамі да 5—7 см, сплюснутае, амаль лісцепадобнае, звужанае, на канцах у плоскіх п’явак; цыліндрычнае, зрэдку сплюснутае з рэзкаадмежаванай пярэдняй прысоскай у рыбіных п’явак.
Яйцы змяшчаюць у спецыяльны кокан і вырошчваюць яго на брушку або прымацоўваюць да розных падводных субстратаў.
Асобныя віды пры масавым размнажэнні могуць быць прычынай гібелі рыб, дзікіх вадаплаўных птушак, свойскіх гусей і качак.
Аксіёмы Пеана
Аксіёмы Пеана — сістэма аксіём, якія вызначаюць рад натуральных лікаў.
Аксіёмы Пеана дазволілі фармалізаваць арыфметыку. Пасля ўвядзення аксіём сталі магчымы доказы асноўных уласцівасцей натуральных і цэлых лікаў, а таксама выкарыстанне цэлых лікаў для пабудовы рацыянальных і рэчаісных лікаў.
Слоўная
b
, так і за лікам
c
і
тоесныя;
n
, вынікае, што яно праўдзіцца і для наступнага за
натуральнага ліку (індукцыйнае сцверджанне),
Матэматычная
Увядзем функцыю S(x), якая супастаўляе ліку x наступны за ім лік.
Даслоўны тэкст
Тэкст Пеанавых аксіём, як ён прыведзен у арыгінальным выданні Пеана:
Заўвага: тое, што першы элемент тут 0, а не 1, прынцыповага значэння не мае.
Гісторыя
Фармальнае азначэнне натуральных лікаў у XIX стагоддзі сфармуляваў італьянскі матэматык Джузэпэ Пеана.
Аксіёмы Пеана засноўваліся на пабудовах Грасмана, хоць іменна Пеана надаў ім сучасны выгляд.
Сарыбулак (Акмолінская вобласць)
Сарыбулак — аул у Бурабайскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Бароўскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 117035500.
Насельніцтва
Паводле дадзеных 1999 года, у ауле не было пастаяннага насельніцтва. Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 65 чалавек (29 мужчын і 36 жанчын).
Мікола Купава
Мікола (Мікалай Мікалаевіч) Купава (нар., ) — сучасны беларускі мастак. Працуе ў галіне кніжнай і станковай графікі, акварэлі, жывапісу.
Біяграфія
У 1963—1968 гг. вучыўся ў Мінскім мастацкім вучылішчы, дзе яго настаўнікам быў, паміж іншага, Алег Луцэвіч. У 1976 г. скончыў навучанне на аддзяленні графікі Беларускага дзяржаўнага тэатральна-мастацкага інстытута, дзе настаўнікамі былі прафесар Павел Любамудраў, дацэнт Васіль Шаранговіч.
З 1972 г. пачынае выставачную дзейнасць, з 1978 г. член Беларускага саюза мастакоў. У 1976—1978 гг. працаваў выкладчыкам у Мінскім мастацкім вучылішчы імя Глебава. У 1982—1984 гг. быў мастацкім рэдактарам часопіса «Маладосць». Удзельнічаў у маладзёжным грамадскім аб’яднанні «Беларуская Майстроўня» (1979—1984).
У 1990—1996 гг. — намеснік дырэктара Мінскага мастацкага вучылішча імя Глебава пры Беларускай акадэміі мастацтваў, у 1998—2004 гг. — старшыня суполкі «Пагоня».
У 1991 годзе Мікола Купава разам з мастакамі Яўгенам Куліком, Уладзімірам Крукоўскім, Лявонам Бартлавым і Львом Талбузіным стварыў эталон дзяржаўнага герба «Пагоня» і сцяга Рэспублікі Беларусь.
У 2002—2006 гг. — выкладчык малюнка і акварэлі на Архітэктурным факультэце БНТУ.
Творы мастака захоўваюцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі, дзяржаўных літаратурных музэях Максіма Багдановіча, Янкі Купалы, Якуба Коласа і іншых установах.
Беламошша
Беламо́шша (, Беломошье) — вёска ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзераўнянскага сельсавета.
Antheraea helferi
Antheraea helferi — моль сямейства, упершыню апісаная Фрэдэрыкам Мурам у 1858 годзе. Сустракаецца ў паўночна-ўсходніх Гімалаях і Сундалендзе.
Мікалай Пятровіч Назаранка
Мікалай Пятровіч Наза́ранка (, г.п. Сямёнаўка, Крамянчуцкая акруга, УССР) — беларускі жывапісец.
Біяграфія
Скончыў Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут у 1961 годзе. У 1963—1976 гадах выкладаў у Мінскім педагагічным інстытуце, у 1978—1988 гадах у БПІ.
Член Беларускага саюза мастакоў з 1967 года.
Творчасць
Працуе ў розных жанрах жывапісу ў рэалістычнай манеры. Сярод твораў: «На вызваленай зямлі» (1967); гістарычныя карціны «Партызаны» (1968), «Вайной апаленыя» (1975), «3 ліпеня» (1981), «Памяць» (1982), «Вясна 45 года» (1985), «Рабіна чырвоная» (1987); пейзажы «Зямля» (1969), «Цішыня» (1976), «Магілёўшчына» (1977), «Лагойшчына» (1979), «Бярэзіна», «Родная зямля» (абодва 1980), «Мірны вечар» (1984), «На дачы», «Бэз», «Сядзіба Верашчакі», «Мінск. Дом Ванюшкі» (усе 1990-я г.); партрэты «Аўтапартрэт» (1966), «М. Багдановіч» (1976), «Наташа» (1989), «Жаночы партрэт» (1996) і інш.
Сям’я
Мае сыноў Пятра (нар. 1957) і Алега (нар. 1961), таксама мастакоў.
IC 3886
IC 3886 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Каралеўскі палац у Неапалі
Каралеўскі палац у Неапалі (Палацца Рэалі; Palazzo Reale di Napoli) — галоўная рэзідэнцыя манархаў Каралеўства Абедзвюх Сіцылій з дынастыі Бурбонаў. Пабудаваны вакол П'яцца-дэль-Плебісчыта ў Неапалі на месцы палаца, выбудаванага па праекце Даменіка Фантана для Філіпа III (які ніколі не быў ў Неапалі). Да будаўніцтва прыступілі ў 1600 годзе і працягвалася яно больш за 50 гадоў. У 1717 г. у тым будынку хаваўся царэвіч Аляксей перад арыштам і выдачай у Расію. Цяпер існуючае збудаванне — плод перабудовы, прадпрынятай у сярэдзіне XVIII ст. пад наглядам Луіджы Ванвітэлі. Перад заходнім фасадам палаца ўстаноўлены статуі найвялікшых кіраўнікоў у гісторыі каралеўства, а па баках садовай брамы — конныя статуі з Анічкава моста ў Санкт-Пецярбургу.
У наш час у крылах палаца размяшчаюцца розныя ўстановы, але асноўную частку будынка з 1814 г. займае Нацыянальная бібліятэка, дзе захоўваюцца тысячы тамоў кніг і ўнікальны збор папірусаў з Геркуланума. Сярод іншых памяшканняў варта вылучыць Цэнтральную залу, Тронную залу і Залу Геркулеса, якія нароўні са шматлікімі заламі каралеўскіх апартаментаў утвараюць Музей гістарычных апартаментаў Каралеўскага палаца. Тут выстаўлены працы такіх майстроў, як Тыцыян, Гверчына, Андрэа Вакара, Матыа Прэці, Спаньялета, Масіма Станцыёнэ і Лука Джардана.
Сімала
Сімала (Simala) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Сардзінія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Арыстана.
Насельніцтва — 309 чалавек (2019), шчыльнасць — 23,09 чал/км². Займае плошчу 13,38 км². Паштовы індэкс — 9090. Тэлефонны код — 0783.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Мікалай Цудатворац.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
NGC 1510
NGC 1510 (іншыя абазначэнні — ESO 250-3, MCG -7-9-6, IRAS04019-4332, PGC 14375) — эліптычная галактыка ў сузор’і Гадзіннік.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ступініджы
Ступініджы (Palazzina di caccia di Stupinigi) — загарадная рэзідэнцыя манархаў Савойскага дому ў аднайменным прадмесці горада Нікеліна (10 км на паўднёвы захад ад Турына), якая ў ліку іншых рэзідэнцый Савойскай дынастыі знаходзіцца пад аховай ЮНЕСКА як помнік Сусветнай спадчыны.
У Сярэднявеччы ўласнасць малодшай галіны Савойскага дому, паляўнічыя ўгоддзі ў Ступініджы ў XVI стагоддзі належалі маркізам з роду Палавічына. Кароль Віктар-Амадэй II даручыў Філіпа Ювару выбудаваць у Ступініджы паляўнічы домік для знаходжання двара падчас выездаў караля на паляванне. Будаўніцтва пачалося ў 1729 годзе і працягвалася з перапынкамі на працягу ўсяго XVIII стагоддзя. Над аздабленнем унутраных пакояў працавалі майстры з Венецыі.
У XIX стагоддзі Ступініджы выкарыстоўваўся манархамі для правядзення забаўляльных мерапрыемстваў і вясельных свят. У наш час палац займае музей дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва. На першапачатковае прызначэнне будынка ўказвае статуя аленя на даху.
Пхангнга (правінцыя)
Пхангнга (тайск. พังงา) — правінцыя на поўдні Тайланда, размешчана на ўзбярэжжы Андаманскага мора. Мяжуе з правінцыямі: Ранонг, Суратхані і Крабі; паўднёвей, праз вузкі праліў, размешчана правінцыя-востраў Пхукет.
Правінцыя размешчана на захадзе паўвострава Малака і ўключае ў сябе некалькі астравоў у заліве Пхангнга. Да правінцыі таксама адносяцца астравы Сімілан, размешчаныя за 70 км ад узбярэжжа.
Заручэўе (Шумілінскі раён)
Заручэ́ўе (, Заручевье) — вёска ў Шумілінскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Каўлякоўскага сельсавета.
Суперга
Суперга (Basilica di Superga) — каталіцкая базіліка, якая ўздымаецца над Турынам на вяршыні аднайменнага ўзгорка.
Заручэўе (Шумілінскі раён)
Да 16 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Навікоўскага сельсавета, да 13 студзеня 1984 года — у склад Бешанковіцкага сельсавета.
Суперга
Адсюль у 1706 г. будучы кароль Віктар Амадэй II і яго кузен Яўгеній Савойскі назіралі за аблогай горада французамі і іспанцамі. У выпадку паспяховага зыходу бітвы яны далі зарок узвесці на гэтым месцы храм.
Будаўніцтвам пышнага купальнага збудавання, якое пачалося ў 1717 г., ведаў майстар позняга барока — Філіпа Ювара. У базіліцы пахаваны ўсе п’емонцкія каралі, пачынаючы з Віктара Амедэя.
Фаевічы
Гісторыя
Да Лютаўскай рэвалюцыі 1917 года ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні Расійскай імперыі.
У 1917 годзе тут была ўсталявана савецкая ўлада, адноўленая пасля перыяду германскай акупацыі ў 1918 годзе. У 1919 годзе сяло перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.
З 1929 года ў складзе Чуравіцкага раёна Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Клімаўскім раёне Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Чуравіцкага раёна Бранскай вобласці. З 1956 года зноў у Клімаўскім раёне.
Луцый III
Луцый III (Lucius PP. III, свецкае імя Убальда Алючыньёлі (Ubaldo Allucingoli); 1097, Лука — ) — Папа Рымскі з 1 верасня 1181 года па 25 лістапада 1185 года.
Біяграфія
Ураджэнец незалежнай рэспублікі Лукі, цыстрэрцыянец. Прызначаны кардыналам Папам Інакенціем II, уплывовым кардыналам у часы Папы Аляксандра III. Пасля абрання Папам жыў у Рыме з лістапада 1181 па сакавік 1182 года, аднак сваркі паміж мяшчанамі прымусілі яго правесці амаль увесь свой ​​пантыфікат у іншых гарадах, як то Велетры, Ананьі і Верона.
Меў спрэчкі з імператарам Свяшчэннай Рымскай імперыі Фрыдрыхам I Барбаросам аб правілах атрымання ў спадчыну зямель графства Тасканскага. У лістападзе 1184 года правёў сінод у Вероне, дзе былі асуджаны ерэтыкі ад катараў, патарэнаў, вальдэнсаў і арнальдыстаў, якіх падвергнулі анафеме, што дало пачатак дзейнасці інквізіцыі.
У 1185 годзе пачаў падрыхтоўку да Трэцяга крыжовага паходу ў адказ на заклікі Балдуіна IV Іерусалімскага.
Камплексны лік
[[Выява:Complex number illustration.svg|thumb|right|Камплексны лік можна наглядна падаць як пару лікаў
(a,b)
, якія ўтвараюць вектар на так званай дыяграме Арганда, якая адлюстоўвае камплексную плоскасць. Re — рэчаісная вось, Im — уяўная вось, а
i
— уяўная адзінка, якая задавальняе
i2 = −1
.]]
Камплексныя лікі  — пашырэнне мноства рэчаісных лікаў. Мноства камплексных лікаў звычайна пазначаецца праз \mathbb{C}.
Камплексны лік вызначаюць як фармальную суму
, дзе
x
і
y
— рэчаісныя лікі,
— уяўная адзінка, гэта значыць лік, які задавальняе раўнанне Агульнапрынята гаварыць камплексны лік, хаця часам сустракаецца і вымаўленне комплексны лік. Рэчаісныя лікі ёсць асобным выпадкам камплексных лікаў і маюць выгляд
.
Камплексныя лікі ўтвараюць алгебраічна замкнёнае поле. Гэта азначае, што мнагачлен ступені
з камплекснымі каэфіцыентамі мае роўна
n
камплексных каранёў. Тэарэма, якая сцвярджае гэта, называецца асноўнай тэарэмай алгебры.
Стандартнае
Фармальна, камплексны лік
— гэта ўпарадкаваная пара сапраўдных лікаў
(x,y)
з аперацыямі складання і множання, вызначанымі наступным чынам:
Пры такім азначэнні ролю ўяўнай адзінкі выконвае пара i=(0,1). Заўважым, што ў якасці ўяўнай адзінкі можна ўзяць таксама пару (гэта прывядзе да замены кожнага камплекснага лікі спалучаным да яго).
Заўвага. Выраз выгляду i=\sqrt{-1} неадназначны і можа выклікаць шэраг непаразуменняў, бо арыфметычны корань вызначаецца над мноствам неадмоўных лікаў. Аж да канца XIX стагоддзя запіс на ўзор 5+\sqrt{-3} лічылі дапушчальным, аднак цяпер, каб пазбегнуць памылак, прынята запісваць гэты выраз як Прыклад магчымай памылкі пры неасцярожным выкарыстанні састарэлага запісу: тым часам правільны запіс дае іншы адказ:
Матрычнае
Камплексныя лікі можна таксама азначыць як сямейства рэчаісных матрыц выгляду са звычайным матрычным складаннем і множаннем. Рэчаіснай адзінцы будзе адпавядаць уяўнай адзінцы —
Акрамя таго, квадрат абсалютнай велічыні камплекснага ліку раўняецца вызначніку матрыцы, якая адпавядае гэтаму ліку:
Камплекснаму спалучэнню \overline z адпавядае транспанаванне матрыцы.
Усе гэтыя азначэнні прыводзяць да ізаморфных пашырэнняў поля сапраўдных лікаў \R, як і любыя іншыя пабудовы поля раскладання мнагаскладу
x2+1
.
Звязаныя азначэнні
Камплексную зменную звычайна пазначаюць як
z
. Хай
x
і
y
ёсць рэчаіснымі лікамі, такімі, што
. Тады
.
, то лік
называюць уяўным або чыста ўяўным.
Алгебраічная форма
Запіс камплекснага ліку z у выглядзе x + iy, x,y\in\R, называюць алгебраічнай формай камплекснага ліку.
Суму і здабытак камплексных лікаў можна вылічыць непасрэдным сумаваннем і перамнажэннем такіх выразаў, з улікам тоеснасці i^2 = -1.
Трыганаметрычная і паказнікавая формы
Калі рэчаісную x і ўяўную y часткі камплекснага ліку выразіць праз модуль r=|z| і аргумент \varphi, то камплексны лік z можна запісаць у трыганаметрычнай форме Таксама можа быць карыснай так званая паказнікавая форма запісу камплексных лікаў, цесна звязаная з трыганаметрычнай праз формулу Ойлера: дзе  — пашырэнне экспаненты на выпадак камплекснага паказчыка ступені.
Геаметрычнае паданне
Калі на плоскасці па восі абсцыс размясціць рэчаісную частку, а па восі ардынат — уяўную, то камплекснаму ліку будзе адпавядаць кропка з дэкартавымі каардынатамі x і y (або яе радыус-вектар, што тое ж самае), а модуль і аргумент будуць палярнымі каардынатамі гэтай кропкі.
У геаметрычным паданні сума камплексных лікаў адпавядае вектарнай суме адпаведных вектараў. Пры перамнажэнні камплексных лікаў іх модулі перамнажаюцца, а аргументы складаюцца. Адсюль, у прыватнасці, атрымоўваецца Формула Муаўра.
Формула Муаўра
Гэтая формула дастасавальная пры вылічэнні каранёў n-й ступені з камплекснага ліку.
Гісторыя
Упершыню, відаць, уяўныя велічыні з’явіліся ў вядомай працы «Вялікае мастацтва, або аб алгебраічных правілах» Кардана (1545), які злічыў іх непрыдатнымі да ўжывання.