cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Брацкая магіла (Баравікі)
Апісанне
Немцы з’явіліся на тэрыторыі раёна 28 чэрвеня 1941 года. Раніцай 21 ліпеня быў узяты раённы цэнтр Парычы. Вёска Баравікі была занята 12 жніўня, але ўжо вечарам 13 жніўня контрударам чырвонаармейцы выбілі нямцаў з вёскі. У палон была захоплена вялікая колькасць нямецкіх салдат, 10 афіцэраў, каштоўныя сакрэтныя дакументы. Але каб пазбегнуць акружэння, савецкае камандаванне аддало загад аб адыходзе 3-й арміі.
23 лістапада 1943 года да вёскі Селішчы Баравікоўскага сельскага савета падышло падраздзяленне 37-й гвардзейскай стралковай дывізіі. Тут ужо знахордзілася партызанская брыгада ім. В. І. Чапаева (камандзір М. Дз. Сцефановіч). Сумеснымі намаганнямі гвардзейцы і партызаны Гомельскага злучэння вызвалілі вёскі Селішчы і Аляксандраўка, а ў ноч на 25 лістапада — вёску Баравікі.
Спіс аб’ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Мексіцы
У спісе аб'ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Мексіцы значыцца 32 найменні (на 2014), гэта складае ад агульнай колькасці ( на  год).
У спіс уключаны: З гэтых аб'ектаў 10 прызнаны шэдэўрамі чалавечага генія (крытэрый i) і 4 — прыроднымі феноменамі выключнай прыгажосці і эстэтычнай важнасці (крытэрый vii).
Акрамя гэтага, станам на 2014 год, 25 аб'ектаў на тэрыторыі дзяржавы знаходзяцца ў спісе кандыдатаў на ўключэнне ў спіс Сусветнай спадчыны, у тым ліку 11 — па культурных, 4 — па прыродных і 4 — па змяшаных крытэрыях.
Папярэдні спіс
У табліцы аб'екты размешчаны ў парадку іх дадання ў папярэдні спіс. У гэтым спісе прыведзены аб'екты, прапанаваныя ўрадам Мексікі ў якасці кандыдатаў на ўнясенне ў спіс Сусветнай спадчыны.
Вуліца Кірылы Тураўскага (Мінск)
Вуліца Кірылы Тураўскага — вуліца на паўночным усходзе Мінска, у жылым раёне Маяк Мінска Першамайскага раёна. Размешчана паміж праспектам Незалежнасці і вуліцай Францыска Скарыны, працяг вуліцы Каліноўскага. Названа 16 лістапада 2010 года ў гонар старажытнабеларускага царкоўнага дзеяча, пісьменніка, багаслова, аднаго з найбольш шанаваных беларускіх святых Кірылы Тураўскага.
Брацкая магіла (Вялікі Бор)
Брацкая магіла — вайсковае пахаванне ў в. Вялікі Бор, Светлагорскі раён.
Апісанне
Вёска была акупіравана ў пачатку ліпеня 1941 года. Вызвалена 26 лістапада 399-й Навазыбкаўскай ордэна Суворава стралковай дывізіяй (камандзір — Герой Савецкага Саюза Д. В. Казакевіч) 48-й арміі і 37-й гв. Рэчыцкай двойчы Чырванасцяжнай ордэнаў Суворава, Кутузава і Багдана Хмяльніцкага стралковай дывізіяй (камандзіры — генерал-маёр Я. Р. Ушакоў і палкоўнік В. Л. Марозаў) 65-й арміі.
У брацкай магіле, якая размешчана перад уездам у вёску з боку г. Светлагорска, пахаваны 1550 воінаў 65-й і 48-й армій, якія загінулі ў 1943—1944 гадах у баях супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў. У 1958 годзе на магіле ўсталяваны помнік — скульптура воіна.
Асінавік (значэнні)
Асінавік
Вострава (Крупскі раён)
Во́страва (, Острово) — вёска ў Крупскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Ігрушкаўскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Нацкага сельсавета.
Гісторыя
У 1653 годзе згадваецца ў інвентары як вёска Востраў у складзе маёнтка Крупка (або Сангушкаў).
Тырнаўская кніжная школа
Тырнаўская літаратурная школа (Търновска книжовна школа) — балгарская літаратурная школа, якая існавала ў другой палове XIV—XV стагоддзях і ўнесла істотны ўклад у сярэдневяковую літаратуру.
Яна была часткай Тырновской школы мастацтваў, якая паказвала найвышэйшы ўзровень культуры Другога Балгарскага царства. Яўфіміева рэформа правапісу і літаратурная школа, прадстаўленая такімі пісьменнікамі і кніжнікамі як Грыгорый Цамблак і Канстанцін Філосаф паўплывалі не толькі на балгарскую культуру, але і на культуры блізкіх славянскіх дзяржаў.
З'яўленне і развіццё
Асноўнай і галоўнай перадумовай для ўзнікнення Тырнаўскай школы было культурнае адраджэнне Балгарскага царства з другой паловы XIV стагоддзя. Гэты рост шмат у чым залежаў ад асабістай зацікаўленасці цара Іаана-Аляксандра у развіцці літаратуры і мастацтвы. Яго спадчыннікі, Іаан-Шышман і Іван Срацімір, працягнулі справу свайго бацькі. Да стварэння Тырнаўскай літаратурнай школы далучыўся і патрыярх Феадосій Тырнаўскі, які выдатна разумеў, што такія школы дазволяць вызначыць незалежнасць балгарскай царквы, пашырыць і ўзмацніць яе ўплыў сярод праваслаўных краін славянскага свету.
Заснавальнікам Тырнаўскай літаратурнай школы, з цэнтрам у сталіцы Другога Балгарскага царства Тырнава, лічыцца патрыярх Яўфімій Тырнаўскі (Балгарскі). Рэформы правапісу і мовы Яўфімія ўсталявалі правілы, што ўжываліся пасля не толькі ў Балгарыі, але і ў рускіх княствах, у Сербіі, Валахіі і Малдавіі.
Дзейнасць пісьменнікаў у Тырнаўскай школе была звязана не толькі са стварэннем арыгінальных літаратурных твораў, але і з перакладамі грэчаскіх арыгіналаў і стварэннем зборнікаў.
Асаблівасці
Тырнаўская кніжная школа была цесна звязана з развітай візантыйскай літаратурай. У першую чаргу Тырновская школа характарызуецца высокай рэлігійнасцю яе прадстаўнікоў, у традыцыях праваслаўнай царквы. Большасць твораў Тырнаўскай кніжнай школы адносіцца да жыційнай літаратуры: панегірыкі, жыціі, гімны і інш. Асноўным заданнем аўтараў жыціяў было ўслаўленне адпаведнага святога, шыранне і павелічэнне ведаў пра яго культ. Тыповым для большасці пісьменнікаў школы (Яўфімій, Грыгорый Цамблак) з'яўляецца наяўнасць у іх творах абавязковых жанравых цудаў. Іх адносіны да такіх ерэтычных вучэнняў як багамільства, варлаамства, адаміцтва, ерась жыдоўствуючых былі вельмі варожымі і асуджальнымі, што адпавядала пазіцыям Тырнаўскага патрыярхата.
Неаднаразова ў творах прадстаўнікоў Тырнаўскай літаратурнай школы сустракаліся расказы пра мошчы святых. Дагэтуль не існуе адзінай думкі, ці трэба іх разглядаць як пашыраны варыянт жыцця, ці як асобны паўнацэнны жанр. Разам з сцвярджэннем цудадзейнай сілы святых, аўтары ўсхваляюць правіцеляў і вяльможаў, якія захоўвалі мошчы святых. Менавіта таму ў гэтым тыпе твораў часта прысутнічаюць кароткія, але каштоўныя гістарычныя звесткі.
Адміністрацыйны падзел Казахстана
Адміністрацы́йна-тэрытарыя́льны падзе́л Казахста́на — сукупнасьць падзелу краіны на адміністрацыйна-тэрытарыяльныя адзінкі, якая прадстаўляе з сябе 14 абласцей і гарады рэспубліканскай значнасці. Варта зазначыць, што апрача гэтага горад Байканур мае статус горада федэральнага значэння Расійскай Федэрацыі.
Узроўнямі (далей у пералічэнні гэтага абзацу — паводле змяншэння) адміністрацыйна-тэрытарыяльнага падзелу Казахстана з’яўляюцца:
Структура
У склад Казахстана ўваходзяць 14 абласцей і 3 гарады рэспубліканскага падпарадкавання.
Па развале СССР і абвяшчэнні незалежнасці Казахстана адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел краіны зазнаў шэраг істотных змяненняў. Былі скасаваныя вызначаныя вобласці (Жэзказганская, Какшэтаўская, Сяміпалацінская, Талдыкарганская, Тургайская), шэраг абласцей былі пераназваныя. Змянілася ўнутрыабласная раённая сетка. Сталіца краіны была перанесеная ў Акмолу (пазней перайменавая ў Астану). Некалькі раёнаў Паўночна-Казахстанскай вобласці былі перададзеныя Акмолінскай вобласці, яе адміністрацыйным цэнтрам стаў горад Какшэтаў, абласны цэнтр Алмацінскай вобласці быў перанесены ў Талдыкарган. У 2018 годзе Шымкент быў выведзены са складу Паўднёва-Казахстанскай вобласці і атрымаў статус горада рэспубліканскага значэння, цэнтр Паўднёва-Казахстанскай вобласці быў пераведзены ў Туркестан, а сама вобласць перайменавана ў Туркестанскую.
Вуліца Пятра Мсціслаўца (Мінск)
Вуліца Пятра Мсціслаўца — вуліца на паўночным усходзе Мінска, у жылым раёне Маяк Мінска Першамайскага раёна. Адыходзіць ад вуліцы Кірылы Тураўскага ў напрамку да будынка Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі. Названа 16 лістапада 2010 года ў гонар беларускага друкара і асветніка Пятра Мсціслаўца, які выдаў у Маскве першую датаваную рускую друкаваную кнігу, а ў Вільні з дапамогай Мамонічаў заснаваў друкарню і адрадзіў кірыліцкае кнігадрукаванне.
Базарга
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 117 чалавек (65 мужчын і 52 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 70 чалавек (34 мужчыны і 36 жанчын).
Падасінавік (значэнні)
Падасінавік
Луі-Аляксандр Мерант
Луі-Аляксандр Мерант (Louis-Alexandre Mérante,  — ) — французскі танцоўшчык, педагог і харэограф італьянскага паходжання. Галоўны балетмайстар балетнай трупы Парыжскай оперы ў тэатры Ле Пелецье да яго знішчэння пажарам у 1873 годзе, а пасля галоўны балетмайстар ў новай Оперы Гарнье, якая адкрылася ў 1875 годзе.
Больш за ўсё яго памятаюць як харэографа балета «Сільвія, або німфа Дыяны» Леа Дэліба (1876). Разам з Артурам Сен-Леонам і Жулем Перо з’яўляецца адным з трох харэографаў, якія вызначылі традыцыі французскага балета падчас Другой французскай імперыі і Трэцяй рэспублікі, паводле харэографа П’ера Лакота.
Біяграфія
Паходзіў з італьянскай балетнай сям’і. Танцаваў на сцэнах Марселя і Мілана, затым перабраўся ў Парыж. У 1848 годзе дэбютаваў у парыжскай Оперы (у той час афіцыйна звалася Оперным тэатрам Нацыі, Opéra-Théâtre de la Nation) на сцэне тэатра Ле Пелецье.
Прымаў удзел у балетах Жазефа Мазілье, Люсьена Петыпа і Артура Сен-Леона, быў партнёрам балерын Фані Чэрыта і Эмы Ліўры. Выходзіў на сцэну да сталага ўзросту.
26 ліпеня 1861 года ажаніўся з балерынай Зінаідай Рышар, якая паходзіла з балетнай сям’і Рышар-Гюлень. З 1869 па 1887 кіраваў балетнай трупай Парыжскай Оперы (да 1871 года насіла назву імператарскай, Théâtre impérial de l’Opéra, затым — зноў нацыянальнай, Théâtre national de l’Opéra). Пасля балета «Сільвія» (1876) Луі Мерант паставіў балет-пантаміму «Фанданго», прэм’ера якога адбылася 26 лістапада 1877 года і ў якасці лібрэтыстаў для мімічнай акцыі была задзейнічына каманда Анры Мейляка і Людовіка Галеві, якія нядаўна стварылі лібрэта на аналагічную іспанскую тэму да оперы «Кармэн» Ж. Бізэ.
Яго балет «Два галубы» (Les Deux Pigeons) паводле байкі Лафантэна на музыку Андрэ Месажэ быў адноўлены з новай харэаграфіяй і стаў візітнай карткай для самых маленькіх танцораў балета Парыжскай оперы. Але іншыя балеты Меранта з пантамімным лібрэта, магчыма, сталі незваротна страчанай часткай балетнай гісторыі: La Korrigane, «фантастычны балет» Франсуа Капэ; Les Jumeaux de Bergame, «балет-арлекінада» Ш. Нюітэра і Меранта, на музыку Т. Лажарта і іншыя, якія выпускаліся сезон за сезонам для оперы Гарнье.
Сябраваў з мастаком Эдгарам Дэга, які быў частым госцем у тэатры. Дэга намаляваў Луі Меранта на сваёй карціне «Танцавальнае фае Оперы на вуліцы Ле Пелецье» (1872, у калекцыі музея Арсэ, Парыж).
Таксама стаў прататыпам аднаго з герояў мультфільма «Балерына» (Францыя, 2016).
Рэпертуар
(*) — першы выканаўца партыі (**) — першы выканаўца партыі ў Парыжы
Брацкая магіла (Давыдаўка)
Брацкая магіла — вайсковае пахаванне ў в. Давыдаўка, Светлагорскі раён.
Апісанне
У лістападзе 1943 года фронт набліжаўся да Давыдаўкі. Насельніцтву было вядома, што немцы, адступаючы, знішчалі мірнае насельніцтва. Таму партызаны дапамагалі жыхарам вёскі схавацца ў лясах.
26 лістапада 1943 года вёска была вызвалена. Савецкія войскі перайшлі раку Іпа, вызвалілі вёскі Мармавічы, Мехаўшчына, Палессе. Тут іх спынілі нямецка-фашысцкія захопнікі, і фронт у гэтым месце стаяў да лета 1944 года, да пачатку наступальнай аперацыі «Баграціён».
У брацкай магіле вёскі Давыдаўка пахаваны 729 воінаў 65-й арміі, якія загінулі ў 1943—1944 гадах у баях супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў у раёне вёсак Давыдаўка, Вялікая і Малая Людзвінаўка, Прасвет, Загор’е, Карані, Горкі. У 1976 годзе на магіле пастаўлены помнік — скульптура воіна. У 2005 годзе пасля рэканструкцыі ўсталяваны помнік у выглядзе жалезабетоннай пліты з сілумінавым барыльефам. .
Дубешня
Дубе́шня (, Дубешня) — вёска ў Крупскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Ігрушкаўскага сельсавета.
Алеся Пушко
Алеся Пушко (нар., Мінск, Беларусь) — прафесійная беларуская баскетбалістка. Выступала за зборную Беларусі.
Струменскі сельсавет
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Кармянскага раёна Магілёўскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Кармянскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Рагачоўскага раёна, з 6 студзеня 1965 года — у складзе Чачэрскага раёна, з 30 ліпеня 1966 года — у складзе адноўленага Кармянскага раёна. 28 студзеня 1991 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Кароцькаўскага сельсавета.
Алеся Пушко
Біяграфія
У 2008 годзе перайшла з «Мінска-2006» ў клайпедскі «Лемінкайнен».
У 1996 годзе дэбютавала за зборную Беларусі.
Людміла Васільеўна Казлоўская
Людміла Васільеўна Казлоўская (, в. Бабчын, Хойніцкі раён, Гомельская вобласць — ) — беларуская эканамістка. Доктар эканамічных навук (1983), прафесар (1989).
Біяграфія
Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Фізічная геаграфія», 1958), Інстытут эканомікі АН БССР (аспірантура, 1965).
Працавала ў Інстытуце эканомікі АН БССР (1965—1988, у 1980—1983 — загадчык сектара, з 1983 — намеснік дырэктара па навуковай рабоце), Беларускім дзяржаўным універсітэце (1988—2015, геаграфічны факультэт, кафедра эканамічнай геаграфіі Беларусі і дзяржаў Садружнасці, прафесар, у 1988—2002 — загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: рэгіянальная эканоміка; тэрытарыяльная арганізацыя прамысловасці; тэрытарыяльная арганізацыя грамадства.
Узнагароды
Граматы Вярхоўнага Савета Беларускай ССР (1981, 1983), Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (2001, 2006), Вышэйшай атэстацыйнай камісіі Рэспублікі Беларусь (2001), нагрудны значок «Выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь» (1996).
Уінстан Чэрчыль
Сэр Уінстан Леанард Спэнсэр-Чэрчыль (Sir Winston Leonard Spenser-Churchill;, , Оксфардшыр, Англія — , , Англія) — брытанскі палітычны дзеяч, які быў прэм’ер-міністрам Вялікабрытаніі з 1940 па 1945, а потым зноў з 1951 па 1955. Шырока вядомы як адзін з найвялікшых лідараў ваеннага часу ў 20-м стагоддзі. Апрача таго, Чэрчыль быў афіцэрам Брытанскай арміі, гісторыкам, пісьменнікам і мастаком. З’яўляецца адзіным брытанскім прэм’ер-міністрам, які атрымаў Нобелеўскую прэмію па літаратуры, і першым чалавекам, які атрымаў статус ганаровага грамадзяніна Злучаных Штатаў Амерыкі.
Уінстан Чэрчыль нарадзіўся ў арыстакратычнай сям’і герцагаў Мальбара. Яго бацька, лорд Рэндальф Чэрчыль, быў харызматычным палітыкам, які займаў пасаду канцлера казначэйства, а маці, Джэні Джэром, была дачкой багатага амерыканскага бізнэсмэна. У якасці маладога афіцэра Чэрчыль прысутнічаў пры ваенных дзеяннях у Брытанскай Індыі, Судане, на Другой англа-бурскай вайне. Ён атрымаў вядомасць будучы ваенным карэспандэнтам, а таксама апісаў свае кампаніі ў кнігах.
На працягу 50-ці гадоў у авангардзе палітыкі Чэрчыль змяніў мноства розных палітычных і міністэрскіх пастоў. Да Першай сусветнай вайны ён займаў пасады міністра гандлю, міністра ўнутраных спраў, а таксама першага лорда адміралцейства ў складзе ліберальнага ўраду Герберта Эсквіта. Правал кампаніі ў Галіполі, ініцыяванай Чэрчылем, пацягнуў за сабой яго сыход з урада. Ён аднавіў сваю службу ў войсках на Заходнім фронце ў якасці камандзіра 6-га батальёну Каралеўскіх шатландскіх стралкоў. Ён вярнуўся ва ўрад, дзе стаў міністрам па ўзбраенні і пазней міністрам авіяцыі. Пасля вайны Чэрчыль быў канцлерам казначэйства з 1924 па 1929 у кансерватыўным урадзе Стэнлі Болдуіна, дзе кіраваў няўдалым вяртаннем фунта стэрлінгаў да залатога стандарту і павышэннем яго вартасці да даваеннага ўзроўню, што прывяло да дэфляцыі брытанскай эканомікі. Апроч таго, Чэрчыль выступаў супраць надання незалежнасці і нават статусу дамініёна Індыі.
Знаходзячыся ў палітычнай ізаляцыі ў 1930-х гадах, Чэрчыль узяў на сябе ініцыятыву ў папярэджанні аб пагрозе Нацысцкай Германіі і ў кампаніі па пераўзбраенні войск. Пасля пачатку Другой сусветнай вайны ён зноў заняў пасаду першага лорда адміралцейства. Пасля адстаўкі Невіла Чэмберлена 10 мая 1940 году, Уінстан Чэрчыль заняў пасаду прэм’ер-міністра Вялікабрытаніі. Яго катэгарычная адмова разгляду варыянтаў паражэння, капітуляцыі або кампраміснага міру змаглі натхніць брытанскі супраціў, асабліва ў першыя дні вайны, калі Брытанія была адзінай краінай, якая актыўна супрацьстаяла Адольфу Гітлеру. Чэрчыль быў вядомы сваімі прамовамі і выступамі на радыё, якія натхнялі брытанскі народ. Ён займаў пасаду прэм’ер-міністра да таго часу, пакуль перамога над Нацысцкай Германіяй не была забяспечаная.
Біяграфія
Уінстан нарадзіўся ў вядомай сям’і Мальбара, яго бацька Рэндальф Чэрчыль быў вядомым палітыкам-кансерватарам. Уінстан атрымаў добрую агульную і ваенную адукацыю, хаця ў яго заўсёды былі незадавальняючыя паводзіны. Удзельнічаў у ваенных кампаніях у Афганістане, Судане і Паўднёвай Афрыцы ў якасці афіцэра, аднак адначасова ён быў ваенным журналістам.
Пачатак палітычнай кар’еры
Пасля 1917 Чэрчыль, які заўсёды варожа ставіўся да бальшавізму, быў адным з галоўных ініцыятараў інтэрвенцыі Антанты ў Расію. У 1925 ён перайшоў у кансерватыўную партыю, аднак у 20-я і 30-я гады ён не быў буйной палітычнай фігурай. Толькі ў канцы 30-х, пасля таго, як ён крытыкаваў палітыку «супакаення» Чэмберлена ў адносінах да Гітлера (магчыма, ён рабіў гэта з палітычных прычынаў) і пасля пачатку Другой сусветнай вайны Чэрчыль зноў уваходзіць у склад вядучых палітыкаў Вялікабрытаніі як новы марскі міністр.
Першы прэм’ерскі тэрмін
10 мая 1940, калі было відавочна, што Чэмберлен цалкам скампраметаваў сябе як кіраўнік, Чэрчыль быў абраны прэм’ер-міністрам кааліцыйнага ўрада. Ён рашуча выказваўся за вайну да перамогі над Германіяй. Вядома яго фраза з прамовы да англійскай нацыі, што яму «няма чаго прапанаваць, акрамя крыві, поту і слёз». Чэрчыль актыўна наведваў месцы, разбураныя нямецкай авіяцыяй і ракетамі, шмат разоў выступаў па радыё. Яго дзейнасць дапамагла кансалідацыі брытанскай нацыі і падтрымцы іх настрою ў гады вайны.
22 чэрвеня 1941 вядомы сваімі антыкамуністычнымі поглядамі Чэрчыль заявіў аб падтрымцы СССР, дадаўшы, аднак, што «калі б Гітлер уварваўся ў пекла, я б прадставіў станоўчую справаздачу аб д’ябле». Чэрчыль удзельнічаў у працы антыгітлераўскай кааліцыі.
У 1945 перад парламенцкімі выбарамі ён спадзяваўся на свой ваенны аўтарытэт і амаль не вёў выбарчую кампанію. Аднак брытанцы аддалі свае галасы лейбарыстам на чале з Клементам Этлі, якія прапаноўвалі крокі па стабілізацыі эканамічнага становішча пасля вайны, а таксама абяцалі ўсеагульную занятасць і рэформу нацыянальнай сістэмы аховы здароўя.
5 сакавіка 1946 Чэрчыль вымавіў вядомую Фултанскую прамову, ад якой часам пачынаюць адлічваць час халоднай вайны. У гэты ж час Чэрчыль пачынае актыўна займацца літаратурнай дзейнасцю. У прыватнасці, ён піша вялікую працу «Другая сусветная вайна».
Другі прэм’ерскі тэрмін
У 1951 кансерватары перамаглі на парламенцкіх выбарах, і 26 кастрычніка 1951 прэм’ер-міністрам стаў ужо 77-гадовы і атрымаўшы інсульт Чэрчыль. Нягледзячы на свой дрэнны стан, Чэрчыль заставаўся прэм’ерам да 7 красавіка 1955, калі перадаў сваю пасаду Энтані Ідэну.
У 1953 яму была прысуджана Нобелеўская прэмія па літаратуры, хаця на прэмію таксама прэтэндаваў Эрнест Хемінгуэй. У апошні раз Чэрчыль прысутнічаў на паседжанні парламента 27 ліпеня 1964.
Уінстан Чэрчыль памёр 24 студзеня 1965.
Чэрыкаўскі раён
Чэ́рыкаўскі раён — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Чэрыкаў.
Геаграфія
Раён займае тэрыторыю 102,02 тыс. га, мае працягласць з поўначы на ​​поўдзень — 46 км, з захаду на ўсход — 40 км. Тэрыторыя раёна знаходзіцца ў межах Аршанска-Магілёўскай раўніны, агульны нахіл з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад уздоўж ракі Сож. Сярэдняя вышыня масіва над узроўнем мора 180—200 м. Клімат — умерана-кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня — мінус 7,9 °C, ліпеня — плюс 18,3 °C. Вегетацыйны перыяд — 187 сутак. Ападкаў выпадае ў сярэднім 594 мм за год. Колькасць насельніцтва Чэрыкаўскага раёна складае 13965 чалавек, з якіх у горадзе пражывае 8222, у сельскай мясцовасці — 5743. Сярэдняя шчыльнасць насельніцтва — 13,7 чал./км².
Ва ўсходняй, паўднёва-ўсходняй і паўднёвай частках раёна знаходзяцца пераважна пясчаныя суглінкавыя глебы. У паўночнай, заходняй і паўднёва-заходняй частцы раёна — супясчаныя і пясчаныя глебы. Разам з тым значнае распаўсюджванне маюць тарфяныя і пойменныя глебы. Глебы сельгасугоддзяў дзярнова-падзолiстыя тарфяна-балотныя — 0,6 %, алювiяльныя — 14,2 %. З мінеральных глеб 51,0 % суглiнкавых, 41,7 % супясчаных, 7,3 % пясчаных, 61,2 % дзярнова-падзолiстыя; забалочаныя — 17,3 %, дзярнова забалочаныя — 4,9 %. Пад лесам 41 % тэрыторыi раёна. (1994)
Асноўныя рэкі — Сож з прытокамі Волчас, Удага, Лобчанка. Найбуйнейшае возера — Сіняе (старычнае).
Гісторыя
Раён утвораны 17 ліпеня 1924 года ў складзе Калінінскай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка Чэрыкаў. 20 жніўня 1924 года раён падзелены на 15 сельсаветаў: Вепрынскі, Верамейскі (Верамееўскі), Глінскі, Горацкі (Горкаўскі), Зябенскі, Каменкаўскі (Каменскі), Лабанаўскі, Мірагошчанскі, Рынкоўскі, Рэчыцкі, Ушакоўскі, Халмоўскі (Халмянскі), Чэрыкаўскі, Шароеўскі, Язёрскі. 3 ліпеня 1925 года Чэрыкаў атрымаў статус горада. 24 верасня 1926 года скасаваны Чэрыкаўскі сельсавет. З 9 чэрвеня 1927 года раён у складзе Магілёўскай акругі. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года раён у прамым падпарадкаванні БССР. 5 снежня 1931 года Верамейскі (Верамееўскі) сельсавет перададзены Чавускаму раёну, 20 студзеня 1932 года гэты сельсавет вернуты ў склад Чэрыкаўскага раёна. Па дадзеных 1933 года, у перыяд калектывізацыі ў Чэрыкаўскім раёне было створана 98 калгасаў і 2 саўгаса. З 20 лютага 1938 года раён у складзе Магілёўскай вобласці. У 1939 годзе ў раёне працавалі 2 бальніцы, 5 амбулаторый, паліклініка, 10 фельдшарска-акушэрскіх пунктаў, 66 школ, 94 калгасы, ветэрынарны тэхнікум, 31 прадпрыемства, 2 МТС, 15 паштовых аддзяленняў, 20 бібліятэк, 3 электрастанцыі, 16 млыноў і крупадзёрак, выходзіла газета «Сацыялістычная перамога». 16 ліпеня 1954 года скасаваны Каменкаўскі і Рынкоўскі сельсаветы. 16 верасня 1959 года раён скасаваны, Вепрынскі, Верамейскі, Глінскі, Горацкі, Зябенскі, Лабанаўскі, Мірагошчанскі, Рэчыцкі, Ушакоўскі, Халмоўскі, Шароеўскі, Язёрскі сельсаветы перададзены ў склад Крычаўскага раёна.
Дэмаграфія
Насельніцтва раёна складае 18,1 тыс. чалавек. Усяго разам з Чэрыкавам налічваецца 84 населеных пунктаў.
Транспарт
Праз раён праходзяць чыгунка Магілёў — Крычаў, аўтадарогі Крычаў — Рагачоў, Магілёў — Чэрыкаў.
Дхалавіра
Дхалаві́ра (ધોળાવીરા) — археалагічны помнік на месцы старажытнага горада Харапскай (Індскай) цывілізацыі ў раёне Качскі Ран на захадзе індыйскага штата Гуджарат. У 2014 г. унесены ў спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Даследаванне
Месцазнаходжанне Дхалавіры было адкрыта ў 1956 г. Археалагічныя даследаванні пачаліся ў 1990 г. навукоўцамі Археалагічнага ўпраўлення Індыі. Сучасная назва дадзена па найменню вёскі, што знаходзіцца непадалёку.
Гісторыя
Дхалавіра знаходзіцца на сезонным востраве пасярод саланчака Вялікі Качскі Ран, які ў старажытнасці мог з'яўляцца часткай плыткаводнага заліва Аравійскага мора. Горад на яе месцы існаваў у 3000 г. да н. э. — 1800 г. да н. э. У ранні перыяд паселішча належыла дахарапскай культуры. Прыкладна з сярэдзіны 3 тысячагоддзя да н. э. яго занялі харапцы. Пабудаваны імі горад месціўся на 47 га паміж 2 сезоннымі ручаямі Мансарам на поўначы і Манхарам на поўдні. Сучасныя даследчыкі вылучаюць у ім 3 зоны:
Старажытныя дхалавірцы шырока выкарыстоўвалі пры ўзвядзенні пабудоў пясчанік, рабілі з яго сегментаваныя калоны арыгінальнай формы. Вуліцы старанна планаваліся. Звычайныя дамы складаліся з 4 пакояў, прасторнага двара, ваннай, а таксама кухні. Археолагамі была знойдзена шыльда даўжынёй 3 м са знакамі, якія могуць быць надпісам.
Ужо ў той час раён Дхалавіры быў засушлівы. Гараджане былі вымушаны стварыць складаную водную сістэму, што ўключала высечаныя ў скалах рэзервуары, свідравіны, каменныя сцёкі для дажджавых вод, дамбы для сажалак на месцы навакольных ручаёў. Такім чынам яны забяспечвалі сябе вадою для штодзённага спажывання і ірыгацыі палеткаў. Рэзервуар у цытадэлі перавышае па плошчы вялікую купальню ў Махенджа-Дара. Усяго налічвалася 16 рэзервуараў.
Заняпад старажытнай Дхалавіры звязваюць з рэзкімі кліматычнымі зменамі канца 3 тысячагоддзя да н. э. — сярэдзіны 2 тысячагоддзя да н. э. Яны закранулі не толькі Харапскую, але і іншыя цывілізацыі паўночнага паўшар'я. Горад паступова спусцеў і ператварыўся ў сельскае паселішча. Яно праіснавала прыкладна 50 гадоў, а потым было канчаткова пакінута жыхарамі.
Ахова
У 2014 г. Дхалавіра была ўнесена ў спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Гарады Турцыі
Спіс гарадоў Турцыі паводле колькасці насельніцтва. У спіс уключаны гарады з насельніцтвам не менш за 100.000 чалавек па стане на 31 снежня 2007. Колькасць насельніцтва прыводзіцца адносна названага горада без уліку пасяленняў, якія складаюць яго прыгарады.
Манахамусы
Манахамусы (Monochamus) — род разнаедных цвёрдакрылых з падсямейства унутры сямейства. Гэтыя жукі адыгрываюць істотную ролю ў дынаміцы біяцэнозаў і ў лясной гаспадарцы. Некаторыя прадстаўнікі гэтага роду наносяць сур’ёзную шкоду іглічным дрэвам. Некаторыя вусачы з’яўляюцца пераносчыкамі некаторых відаў драўняных нематод роду.
Цела дарослых жукоў вялікае або сярэдніх памераў, радзей даволі дробнае; у даўжыню дасягаюць ад 15 да 40 мм.
Імага
Цела заўсёды больш-менш выцягнутае. Галава імага вялікая. Паміж вусікавымі грудкамі маецца вельмі глыбокі уціск, асабліва рэзка гэта выказана ў самцоў, у якіх уціск вельмі вузкі і глыбокі. Шчокі доўгія і звычайна трохі выступаўюць на вяршыні. Мандыбулы моцна развітыя. Вочы моцна выемкавыя; ніжняя доля вачэй прыкметна шырэй верхняй долі.
Вусікі больш ці менш тонкія, у самцоў значна даўжэй цела, у самак роўныя даўжыні цела альбо ледзь заступаюць за вяршыню надкрылляў. Першы членік вусікаў моцна патоўшчаны. Трэці членік вельмі доўгі; значна даўжэйшы за чацвёрты ці першы. Чацвёрты членік трохі даўжэйшы за пяты. Пачынаючы з шостага членіка ўсе наступныя членікі па даўжыні роўныя або амаль роўныя адзін аднаму, але 11-ы членік у самцоў вельмі доўгі, з больш ці менш ясна выяўленым прыдаткам, у самак звычайна толькі крыху даўжэйшы за 10-ы членік.
Пярэднеспінка злёгку або умерана папярочная, з добра намечанымі перацяжкамі, з вялікімі бакавымі грудкамі, выцягнутымі ў вострыя або вельмі тупыя шыпы, без грудоў на дыску. Шчыток вялікі паўкруглай формы або шырока закруглены.
Надкрыллі доўгія, у большасці выпадкаў моцна выцягнутыя, злёгку звужаныя да канца або амаль паралельныя, цыліндрычныя, на вяршыні без зубцоў, звычайна закругленыя, амаль заўсёды ў грубай скульптуры і асноўнай частцы, але без вялікіх, вострых грудкоў або шыпоў.
Ногі доўгія, сцёгны лінейныя, лапкі кароткія, кіпцікі супрацьпастаўленыя. Пярэднія ногі самца моцна падоўжаныя, даўжэй задніх ног, з больш ці менш прыкметна скрыўленымі галёнкамі і пашыранымі лапкамі.
Яйцо
Яйцо белага колеру, выцягнутае. На канцавоссях яйцо закругленае. Харыён яйца ў дробнай ячэістай скульптуры.
Лічынка
Лічынкі белыя. Галава плоская, напалову ўцягнутая ў пярэднегрудзі. Вусікі кароткія і конусападобныя. Збоку ад вусікаў з вентральнага боку маецца па адным выпуклым вочку.
Грудных ног у лічынак няма. Рухальныя мазалі развіты на 1-7 сегментах брушка; рухальныя мазалі пакрытыя ампулападобнымі грануламі, якія на дарсальным баку ўтвараюць чатыры папярочных шэрагі і адзін падоўжны бакавы шэраг. Анальная адтуліна складаецца з трох прамянёў: ніжні прамень кароткі, у два-тры разы карацейшы за два бакавыя або доўгі, толькі трохі карацей бакавых.
Экалогія
Лічынкі развіваюцца ў ствалах іглічных дрэў.
Прадстаўнікі роду і нематоды
Некаторыя вусачы з’яўляюцца пераносчыкамі некаторых відаў драўняных нематод з роду, якія выклікаюць. Жук, і некаторыя іншыя віды пераносчыкі нематод віду ; від  і  пераносчыкі нематод.
Таксанамія
У складзе роду ўваходзяць каля 150 відаў. Некаторыя з іх:
Кызбай
Кызбай — сяло ў Тарбагатайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Какжыранскай сельскай акругі. Код КАТА — 635845300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 204 чалавекі (99 мужчын і 105 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 243 чалавекі (140 мужчын і 103 жанчыны).
Пушкары (Рыпкынскі раён)
Пушкары́ (Пушкарі́) — вёска ў Рыпкынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Пушкарыўскага сельсавета.
Ворнаўскі сельсавет
Во́рнаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Кармянскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Ворнаўка.
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Ворнаўскі (Воранаўшчынскі) сельсавет у складзе Кармянскага раёна Магілёўскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Кармянскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. 8 красавіка 1957 года ў склад сельсавета з Кароцькаўскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (вёскі Добрыч, Новая Халапаўка, Рудня, Старая Халапаўка і пасёлак Ратнік Халапаўскі). З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Рагачоўскага раёна, з 6 студзеня 1965 года — у складзе Чачэрскага раёна, з 30 ліпеня 1966 года — у складзе адноўленага Кармянскага раёна. 3 лютага 2012 года скасавана вёска Халапаўка.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 730 чалавек, з іх 85,1 % — беларусы, 11,0 % — рускія, 3,0 % — украінцы.
Талмачова (Бранскі раён)
Талмачова (Толма́чево) — сяло ў Бранскім раёне Бранскай вобласці Расіі.
Гісторыя
Упершыню згадваецца (пад назвай Грыцава) у 1610 годзе.
Сучасная назва з’явілася ў XVII ст. і канчаткова зацвердзілася да канца XVIII ст.
Высакынь
Высакынь (Високи́нь) — вёска ў Чарнігаўскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны.
Уваходзіла ў склад Пушкарыўскага сельсавета.
Шышакы
Шышакы (Шишаки) — пасёлак гарадскога тыпу ў Мыргарадскім раёне Палтаўскай вобласці Украіны за 70 км ад Палтавы. Да 2020 года раённы цэнтр Шышацкага раёна.
Упершыню згадваецца ў пісьмовых крыніцах 12 жніўня 1399 г. у апісанні бітвы вялікага князя літоўскага Вітаўта з татарскім ханам Цімурам Катлуком. Уваходзіла ў склад Шышацкай воласці Міргарадскага павета Палтаўскай губерні.
Заполле (Крупскі раён)
Запо́лле (, Заполье) — вёска ў Крупскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Хацюхоўскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Нацкага сельсавета.
Зніжэнне ўзроўню Аральскага мора
Зніжэнне ўзроўню Аральскага мора — сукупнасць экалагічных, біялагічных, глебавых, кліматычных і сацыяльных з'яў, звязаных са ссыханнем Аральскага мора і ўтварэнні на яго месцы пустэлі Аралкум.
Прычыны і ход ссыхання
Аральскае мора да ссыхання з'яўлялася чацвёртым па плошчы возерам у свеце пасля Каспійскага мора, Верхняга возера (Паўночная Амерыка) і возера Вікторыя (Афрыка). Дэградацыя Аральскага мора пачалася ў 1960-х, калі вялікая частка сцёку Сырдар'і і Амудар'і стала праз сістэму каналаў сыходзіць на абвадненне і гаспадарчыя патрэбы Туркменіі, Узбекістана і паўднёвага Казахстана. У выніку мора значна адступіла ад свайго берага і агалілася дно, пакрытае марскімі солямі з дамешкам пестыцыдаў і іншых хімікатаў.
2011 год у параўнанні з 2010 годам для басейна Аральскага мора выдаўся засушлівым, дэльта Амудар'і перасохла і ўсе тры паўднёвыя сегменты Вялікага Аральскага мора (і асабліва ўсходні вадаём) таксама значна зменшыліся ў памерах. Адрэзанае ад Вялікага Аральскага мора дамбай, Малое Аральскае мора з'яўляецца больш стабільным, але ў 2011 годзе і яго плошча таксама скарацілася ў параўнанні з 2010 годам.
У жніўні 2014 года ўсходняя частка Вялікага Арала цалкам высахла.
Экалагічныя наступствы
Клімат у раёне Аральскага мора (над былой акваторыяй і ў радыусе 50—100 км ад яе) стаў больш кантынентальным і засушлівым, у вузкай узбярэжнай палосе (да 30 км ад былой берагавой лініі) зімы сталі халаднейшымі (на 1—3 градусы). На месцы дна былога мора ўтварылася пясчана-саляная пустэля Аралкум; пры моцных вятрах (якія назіраюцца ў дадзеным рэгіёне на працягу 30—50 дзён у годзе) над высахлым дном развіваюцца інтэнсіўныя пылавыя буры, шлейф пылу дасягае ў даўжыню 200—300 км і, у залежнасці ад кірунку вятроў, дасягае такіх гарадоў, як Кызыларда, Байканур, Шалкар, Нукус і г.д., выяўляючыся ў выглядзе імглы белаватага колеру, якая пагаршае празрыстасць паветра (далёкасць бачнасці). Паколькі солевыя адклады на высахлым дне ўтрымваюць вялікія колькасці хімічных угнаенняў і ядахімікатаў (якія выкарыстоўваліся ў сельскай гаспадарцы і змываліся з палёў у рэкі і далей траплялі ў мора), удыханне такога паветра можа негатыўна адбівацца на здароўе людзей і жывёл гэтых рэгіёнаў. Штогод з дна Аральскага мора вятрамі падымаецца да 75 мільёнаў тон солі. Атрутныя солі Аральскага рэгіёна выяўлены у крыві пінгвінаў Антарктыды, на ледавіках Грэнландыі, а таксама ў лясах Нарвегіі, на палях Беларусі і г.д.
Перспектывы
У 2005 годзе завяршылася будаванне Какаральскай плаціны, якая можа выратаваць паўночную частку Аральскага мора (так званае Малое мора) ад высыхання. Дзякуючы плаціне, абсалютны ровень вады ў Малым моры падняўся ўжо да 42 м, пачала адраджацца рыбная гаспадарка.
З 1950-х гадоў і па цяперашні час неаднаразова прапанаваліся праекты па будаванні канала для перакідання вод з басейна Обі у басейн Аральскага мора, што дазволіла б значна развіць эканоміку Прыаралля (у прыватнасці, сельская гаспадарка) і часткова адрадзіць Аральскае мора. Такое будаванне запатрабуе вельмі вялікіх матэрыяльных выдаткаў (з боку некалькіх дзяржаў — Расіі, Казахстана, Узбекістана), таму пра практычную рэалізацыю дадзеных праектаў гаворка пакуль не ідзе.
Малочкы (Рыпкынскі раён)
Мало́чкі ці Мало́чкы (Моло́чки) — вёска ў Рыпкынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Пушкарыўскага сельсавета.
Цеменічы
Цеменічы (Те́меничи) — сяло ў Бранскім раёне Бранскай вобласці Расіі.
Гісторыя
Упершыню згадваецца ў канцы XV ст. як запусцелае селішча, падараванае князю Івану Кромскаму.
У 1878 адкрылася царкоўна-прыходская школа, а ў пачатку XX ст. — земскае вучылішча.
Гомельавія
Гомельавія — скасаваная беларуская авіякампанія, якая ўваходзіла разам з аэрапортам Гомеля ў рэспубліканскае авіяцыйнае ўнітарнае прадпрыемства «Аэрапорт Гомельавія».
Хатылёва
Хатылёва (Хотылёво) — сяло ў Бранскім раёне Бранскай вобласці Расіі.
Археалогія
На тэрыторыі сяло і ў яе наваколлях выяўлены шэраг першабытных стаянак і селішчаў практычна ўсіх гістарычных эпох (пачынаючы з палеаліту); фактычна ўяўляе сабой унікальны шырокі археолага-гісторыка-культурны запаведнік.
Да сярэдняга палеаліту адносіцца стаянка Хатылёва 1. У Хатылёва знойдзены неандэртальскі нож — клінаваты нож, характэрны для мікоцкай культуры. Узрост — каля 80 тыс. гадоў.
У познім (верхнім) палеалітах адносіцца стаянка Хатылёва 2.
У 150 м на паўночны захад ад заходняй ускраіны Хатылёва на мысе правага берага Дзясны знаходзіцца гарадзішча юхноўскай культуры Кудзеярка.
Кладзі
Кла́дзі (, Клади) — вёска ў Крупскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Ігрушкаўскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Нацкага сельсавета.
Чарнетава
Чарнетава (Чернетово) — сяло ў Бранскім раёне Бранскай вобласці Расіі.
Гісторыя
Упершыню згадваецца ў сярэдзіне XV ст., аднак да пачатку XIX ст. заставалася вёскай.
Мурсалім
Мурсалім — сяло ў Тарбагатайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Какжыранскай сельскай акругі. Код КАТА — 635845500.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 97 чалавек (46 мужчын і 51 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 96 чалавек (48 мужчын і 48 жанчын).
Тамарыўка
Тамараўка ці Тамарыўка (Тама́рівка) — вёска ў Рыпкынскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Пушкарыўскага сельсавета.
Урыцкі (Бранскі раён)
Гісторыя
Пасёлак пры раз’ездзе ўзнік у 1929 годзе, пры будаўніцтве чыгункі. У паселішчы жылі сем’і тых, хто абслугоўваў інфраструктуру раз’езда.
Бетпак-Дала
Каардынаты (46°02’N 70°12’E). На поўначы ля паралелі 46°30' мяжуе з Казахскім драбнасопачнікам. Плошча каля 75 000 км². Паверхня плато Бетпак-Дала месцамі мае гарысты характар, рассечана буйнымі западзінамі. Рэльеф паўднёва-заходняй часткі складзены марскімі, кантынентальнымі адкладамі палеазоя: галечнікам, пяском, глінай.
Флатацыя
Флата́цыя (flottation, flotation, літаральна — плаванне на паверхні вады) — працэсы раздзялення дробных цвёрдых часцінак у воднай суспензіі (пульпе) або растворы і вылучэння кропель дысперснай фазы з эмульсіі, заснаваны на адрозненні іх канцэнтрацыі (адсорбцыі) на мяжы падзелу фаз у залежнасці ад іх паверхневай актыўнасці і змочвальнасці вадкасцю.
Бетпак-Дала
У літаратуры
Гісторыя вывучэння пустыні «Бетпак-Дала» экспедыцыямі пад кіраўніцтвам заолага апісана ў кнізе М. Д. Зверава «Канец белай плямы». Яго экспедыцыя ў 1936 годзе праводзіла ў пустыні раскопкі Асказансорскай выкапнёвай фаўны.
Флатацыя
Гідрафобныя часцінкі (дрэнна змочваюцца) замацоўваюцца на мяжы падзелу фаз (звычайна газу і вадкасці) і аддзяляюцца ад гідрафільных (добра змочваюцца) часцінак.
Існуюць масляная, плёначная, пенная, іонная і электрафлатацыя.
Масляная і плёначная флатацыя
Здольнасць дробных гідрафобных часцінак утрымлівацца на паверхні вады была выкарыстана пры стварэнні метаду плёначнай флатацыі (А. Нібеліус, ЗША, 1892 г. і А. Мак-Куістэн, Влікабрытанія 1904 г.). Метад плёначнай флатацыі не атрымаў значнага выкарыстання на практыцы, аднак паслужыў асновай стварэння метаду пеннай флатацыі.
Іонная флатацыя
Метад іоннай флатацыі распрацаваны ў 1950-х гг. у ПАР з мэтай ачысткі вады і здабычы карысных складнікаў з разбаўленых раствораў. Асобныя малекулы іоны, таксама тонкадысперсныя і калоідныя часцінкі ўзаемадзейнічаюць з флатагентамі і пераносяцца пузыркамі газу ў пену або плёнку на паверхні раствору. Магчыма выкарыстанне гэтага метады ў перапрацоўцы прамысловых стокаў, марской вады, тэрмальных падземных вод і інш.
Электрафлатацыя
Метад электрафлатацыі выкарыстоўвае пузыркі вадароду і кіслароду, што ўтвараюцца пры электралітычным раскладанні вады.
Салінас-Грандэс
Салі́нас-Гра́ндэс (Salinas Grandes) — саланчак на паўночным захадзе Аргенціны.
Праз саланчак пралягае чыгунка Тукуман — Кордава і шаша.
Лянок (пасёлак)
Ляно́к (, Ленок) — пасёлак у Крупскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Ігрушкаўскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года пасёлак уваходзіў у склад Нацкага сельсавета.
Казёлкіна (пасёлак станцыі)
Казёлкіна (Козёлкино) — пасёлак станцыі ў Бранскім раёне Бранскай вобласці Расіі.
Гісторыя
Пасёлак пры раз’ездзе ўзнік у 1929 годзе, пры будаўніцтве чыгункі. У паселішчы жылі сем’і тых, хто абслугоўваў інфраструктуру раз’езда.
Помнікі
Усталяваны помнік байцам 1-й чыгуначнай брыгады, якія загінулі пры размініраванні чыгункі ў гады Другой сусветнай вайны.
Касцёл Святога Казіміра (Расна)
Касцёл Святога Казіміра — мураваны каталіцкі храм у цэнтры аграгарадка Расны Дрыбінскага раёна Магілёўскай вобласці, адзін з яскравых прыкладаў класіцызма XIX стагоддзя на тэрыторыі Беларусі, помнік архітэктуры рэспубліканскага значэння.
Гісторыя
Расненская каталіцкая супольнасць упершыню згадваецца ў 1744 годзе, на той час яна адносілася да Аршанскага дэканата Віленскай дыяцэзіі. У 1747 годзе ў мястэчку засноўваецца езуіцкая місія (дзейнічала да 1773 года), якая падпарадкоўвалася Мсціслаўскаму калегіуму. У год заснавання місіі ўладальнік Расны, рагачоўскі староста граф Міхаіл Пацей перадаў езуітам 10 чвэрцяў ячменю, 4 – грэчкі, 3 – пшаніцы, 1 – аўса, 5 – канапель і гароху, 1 дзіка і 1 бочку солі. Праз чатыры гады пры падтрымцы Пацеяў на грошы прыхаджан быў узведзены драўляны касцёл Святога Казьмы, перададзены езуітам пад апеку. У выніку ўвахода паселішча ў склад Расійскай імперыі пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай у верасні 1775 года храм быў зацверджаны парафіяльным.
Драўляны будынак першага касцёла згарэў падчас пажару 1804 года. Праз восем гадоў на яго месцы пачалося ўзвядзенне новага мураванага храма, якое вялося за кошт ахвяраванняў айцоў-езуітаў і Лявона Парчэўскага. Набажэнствы ў гэты перыяд адбываліся ў часовым памяшканні. У 1818 годзе будаўніцтва было амаль скончана, а ў наступным годзе завершаны касцёл асвяцілі ў гонар Святога Казіміра. Да 1868 года храм працягваў існаваць як парафіяльны, а пасля скасавання прыхода стаў філіяльным.
У 1843 годзе касцёл быў пашкоджаны бурай, у выніку чаго апынуўся зламаным дах будынка. У 1853 годзе ў храме непрацяглы час праводзіліся буйныя рэстаўрацыйныя працы. Па звестках 1849 года, касцёл адносіўся да Чавускага дэканата Магілёўскай архідыяцэзіі. Станам на 1886 год, у парафіі налічвалася 971 вернікаў, дзейнічала капліца ў Забалоцці. Юзафат Жыскар у працы «Nasze kościoły» звяртаў ўвагу, што парафія невялікая, служыў толькі адзін ксёндз, а прыхаджанамі з’яўляліся, у асноўным, дробная шляхта і землеўладальнікі, беларусаў-вернікаў было толькі некалькі чалавек. Сам будынак пры гэтым знаходзіўся ў добрым стане і не патрабаваў рамонту. Каля храма была пастаўлена драўляная званіца з 5 званамі, размяшчаліся цвінтар даўжынёй 14 і шырынёй 13 сажаняў, драўляная плябанія, свіран, лядоўня, стайня, пуня, вазоўня і іншыя пабудовы.
У 1923 годзе касцёл Святога Казіміра ўжо значыцца ў спісе парафій без адказнага святара, а ў 1930-я гады сам храм быў зачынены і пераўтвораны спачатку ў клуб, пасля — у склад. Падчас Другой сусветнай вайны будынак моцна пацярпеў ад абстрэлу і больш не аднаўляўся. На цяперашні момант у Расне існуе адроджаная каталіцкая парафія Беззаганнага Зачацця Найсвяцейшай Панны Марыі і Святога Казіміра, дзейнічае часовая капліца. У 2007 годзе будынак былога касцёла быў унесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей.
Архітэктура
Помнік архітэктуры класіцызму з шырокім выкарыстаннем ордарных элементаў. Уяўляе сабой трохнефавую базіліку з прамавугольнай у плане апсідай і дзвюма сакрысціямі. Будынак накрыты двухсхільным дахам, першапачаткова драўляным, пасля — бляшаным (не захаваўся). Галоўны фасад вылучаны чатырохкалонным дарычным порцікам, завершаным трохвугольным франтонам з развітым антаблементам (з трыгліфамі і метопамі). Па баках порціка знаходзіліся невялікія конхавыя нішы з трохвугольнымі сандрыкамі. Бакавыя фасады таксама падкрэслены рызалітамі з чатырохкалоннымі порцікамі і паўцыркульнымі нішамі. 18 аконных і дзвярных прамавугольных праёмаў аздоблены сандрыкамі. У алтарнай частцы знаходзілася адзінае паўкруглае акно. Бабінец быў падзелены дзвюма драўлянымі перагародкамі. На галоўным франтоне раней знаходзіўся драўляны крыж. Існавалі тры ганкі, да кожнага з якіх вялі па тры прыступкі.
Унутраная прастора падзелена дзвюма шэрагамі з шаснаццаці калон дарычнага ордэру на тры нефы, злучаныя цыліндрычнымі скляпеннямі. Падлога драўляная, з хваёвых дошак. Паводле інфармацыі з «Ведамасцяў аб касцёлах за 1831 год», у інтэр’еры вылучаліся чатыры алтары, а таксама арган. Галоўны алтар змяшчаў абраз Святога Казіміра ў поўны рост, зверху знаходзіўся другі абраз Сэрца Збаўцы. Пад абразом Св. Казіміра вісеў герб ахвярадаўцаў Ельяшэвічаў. Другі алтар, па правым баку, з Укрыжаваным Ісусам Хрыстом, утрымліваў у падножжы 3 абразы: Святога Апостала Пятра, Святой Марыі Магдалены і Найсвяцейшай Дзевы Марыі. Трэці алтар, па левым баку, меў абраз Божай Маці ў срэбранай рызе і абраз-копію Божай Маці Чанстахоўскай. Зверху месцаваўся абраз Бога Саваофа са Збаўцам, які ўскладае карону на галаву Найсвяцейшай Дзевы Марыі. У чацвёртым алтары, па левым баку, былі выяўлены Збаўца і абраз Святога Антонія.
Хірасара
Хірасара (ખીરસરા) — археалагічны помнік на месцы старажытнага паселішча Індскай цывілізацыі ў раёне Качскі Ран на захадзе індыйскага штата Гуджарат.
Назва помніка дадзена па найменню вёскі, каля якой ён быў адкрыты. Першыя дробныя знаходкі на яго месцы былі зроблены ў 1970 г. У 1977 г. археолагі выявілі вялікія кубічныя вагі для шаляў, кавалкі керамікі, чырвоны паліраваны гліняны посуд. У выніку раскопак у 2009 г. быў даследаваны цагляны мур плошчай каля 300 м². Стала зразумела, што вучоныя маюць справу з цэлым паселішчам эпохі Індскай цывілізацыі.
Старажытная Хірасара не была не вялікай у параўнанні з іншымі вядомымі гарадамі Індскай цывілізацыі. Агульная плошча меркаваных раскопак займае 12 акраў. Паселішча існавала з 2600 г. да н. э. да 2200 г. да н. э. Тым не меней, колькасць знаходак дазваляе лічыць, што помнік мае значную каштоўнасць, трэці па багаццю сярод помнікаў гэтай эпохі ў Індыі пасля Латхала і Дхалавіры.
Сталіца Рэспублікі Казахстан
Сталіца Рэспублікі Казахстан — горад Астана. Штогод 6 ліпеня ў Казахстане адзначаецца Дзень сталіцы.
Храналогія сталіц Казахстана
Першай сталіцай Казахстана (Алашскай аўтаноміі) у 1917—1920 быў горад Сяміпалацінск, тым часам як Алеш-кала.
У створанай у складзе РСФСР Кіргізскай АССР з 1920 года сталіцай быў горад Арэнбург.
У 1925 годзе рэспубліка атрымала назву Казахская АССР, сталіца была перанесена ў Ае-Мячэць, у сувязі з гэтым пераназваную ў Кызыл-Арду.
У 1929 годзе сталіца рэспублікі зноў была перанесена, гэтым разам у Алма-Ату.
У 1936 годзе Казахская АССР была выведзена са складу РСФСР і ператворана ў Казахскую ССР.
У 1929—1936 гадах Алма-Ата з’яўлялася сталіцай Казахскай АССР, з 1936 па 1991 год — сталіцай Казахскай ССР, з 1991 па 1997 год сталіцай Рэспублікі Казахстан. Алма-Ата была апошняй сталіцай і найбуйнейшым горадам Казахскай ССР, потым стала першай сталіцай і адзіным горадам-мільянерам Рэспублікі Казахстан.
Афіцыйна Астана была абвешчана сталіцай Казахстана 10 снежня 1997 года. Міжнароднае прадстаўленне Астаны як новай сталіцы адбылося 10 чэрвеня 1998 года.
У 1998 годзе сталіцу перанеслі ў Астану, аднак за Алма-Атой замацаваўся статус Паўднёвай сталіцы Казахстана. З тых часоў тэрмін Паўднёвая сталіца Казахстана вельмі часта ўжываецца ў прэсе і пазначае менавіта Алма-Ату.
20 сакавіка 2019 года абедзве палаты парламента Казахстана прагаласавалі за закон «Пра ўнясенне папраўкі ў Канстытуцыю Казахстана пра змену назвы сталіцы дзяржавы з Астаны ў Нур-Султан». 23 сакавіка 2019 года прэзідэнт Казахстана Касым-Жамарт Такаеў падпісаў указ пра перайменаванне Астаны ў Нур-Султан. Перайменаванне сталіцы матывавалася імкненнем увекавечыць імя першага прэзідэнта Казахстана Нурсултана Назарбаева, які пакінуў пасаду.