cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alice: Madness Returns
Ворагі
Асноўныя ворагі Алісы — пяць выглядаў істот рознай складанасці, аб’яднаных пад назвай Пагібель (Ruin), якія ўяўляюць сабою чорныя (у валадарствах Каралевы Чарвей — чырвоныя) алеістыя згусткі з лялечнымі галовамі і рукамі, якія тырчаць з іх. Існуюць таксама дасылкі да жывых істот, якія маюць месца ў рэальнасці і ў творах Люіса Кэрала: Ледзяны снарк (Ice Snark), Гарматны краб (Cannon Crab), некалькі выглядаў Вос-самураяў (Samurai Wasp). Бліжэй да канца гульні Алісе супрацьстаіць Картачная варта (Card Guards), прысутная ў папярэдняй гульні. Акрамя таго, існуе два выгляду ворагаў, якія цыклічна з’яўляюцца са стацыянарных прадметаў датуль, пакуль гэтыя прадметы не будуць знішчаны гульцом. Гэтым спіс ворагаў у гульні не абмяжоўваецца: існуюць таксама іншыя мобы, вялікая частка з якіх створана на аснове прадметаў рэальнага побыту.
Сюжэт
Як і папярэдняя гульня American McGee’s Alice, Alice: Madness Returns грунтуецца на класічных казках Люіса Кэрала «Аліса ў Краіне цудаў» і «Аліса ў Залюстаркоўе». Аднак гульні адрозніваюцца ад твораў Кэрала тым, што ўяўляюць іншы варыянт Краіны цудаў — змрочны, напоўнены жорсткасцю і гвалтам.
Перадгісторыя
Дзеянне гульні, як і яе папярэдніцы American McGee’s Alice, разгортваецца ў другой палове XIX стагоддзя. Па сюжэце, 11 лістапада 1863 года у хаце маленькай дзяўчынкі Алісы Лідэл і яе сям’і здарыўся пажар. Бацькі і старэйшая сястра Элізабет згарэлі, сама Аліса выжыла, атрымаўшы пры гэтым эмацыйную траўму, і, па версіі лекараў, захварэла кататоніяй. У згубе бацькоў Аліса лічыла вінаватай сябе. Дзяўчынка была адпраўлена ў псіхіятрычную лячэбніцу Ратлэдж, дзе правяла каля дзесяці гадоў. На працягу гэтага часу Аліса здолела ўяўна прайсці ў Краіну цудаў і разабрацца ў сабе, знішчыўшы Каралеву Чарвей.
Прыйдучы ў стабільны стан, але ўсё яшчэ знаходзячыся ў дэпрэсіі, Аліса выпісалася з лячэбніцы (атрымаўшы разам з тым невялікую спадчыну) і паступіла ў прытулак для душэўна траўміраваных сірот Хаўндсдіч у Лондане на апеку псіхіятра — доктара Ангуса Бамбі. Хоць Аліса жыве звычайным жыццём, яе працягваюць наведваць кашмарныя галюцынацыі. Аліса жадае пазнаць прычыну пажару і згубы сваіх бацькоў, злучыўшы свае ўспаміны ў цэласную карціну.
Частка першая
У пачатку першай часткі Аліса ляжыць пад гіпнозам Ангуса Бамбі і бачыць кашмары — успаміны, якія тычацца пажару, а затым збрыджаную Краіну цудаў. Пасля выхаду з гіпнозу Аліса кажа псіхіятру, што не можа выкінуць гэтыя ўспаміны з галавы насуперак старанням Ангуса. Бамбі пасылае Алісу па лекі перад наступным сеансам. Выйдучы з будынка, Аліса заўважае белага ката і ідзе за ім.
На лонданскай вуліцы Аліса сустрэла медсястру Уітлэс з лячэбніцы, якая, як сама растлумачыла, і дапамагла ёй пераехаць у Лондан. Падчас другой гутаркі з Уітлэс у Алісы зноў пачаліся галюцынацыі, і яна зноў апынулася ў Краіне цудаў. Аліса сустрэла Чэшырскага ката, які не змяніўся з часу мінулага візіту. Кот растлумачыў ёй, што ў Краіне цудаў пасялілася новае зло, пасля чаго Аліса зноў пачала свой шлях у Краіне цудаў, намерваючыся вызваліць яе з гэтага зла. У першую чаргу яна адправілася да Капялюшніка.
Ва ўладаннях Капялюшніка Аліса знайшла дзверы з надпісам «Лідэл», за якой гарэў агонь. Яна ўвайшла туды, пасля чаго зрабіла вынік, што пажар, які адбыўся ў яе дзяцінстве, мог пачацца з узгарання ў яе сямейнай бібліятэцы, прычынай якога паслужыў незгаслы камін.
Аліса аказала дапамогу Капялюшніку ў звароце яго механічных рук і ног, адабраных Сакавіцкім зайцам і Соняй. Капялюшнік правёў Алісу да чыгункі, і яна ўпершыню ўбачыла Пякельны цягнік, які, як зразумела Лідэл, перашкаджае ёй сабраць свае ўспаміны ў адзіную карціну. Капялюшнік не растлумачыў ёй паходжанне цягніка, а прапанаваў адправіцца да Чарапахі Квазі, якая, па яго словах, зможа пра гэта расказаць. Пасля гэтага Капялюшніка, зрынутых Сакавіцкага зайца і Соню заваліла металічнымі збудаваннямі, а Аліса пачала тануць у чаі, які пачаў запаўняць усё вакол.
Частка другая
Аліса ачулася дажджлівым вечарам на рачной прыстані Лондану: двое мужчын выцягнулі яе з ракі. Аліса накіравалася ў гасцініцу, да сваёй няні. Па дарозе яна сустрэла чалавека, які лаяўся з яе няняй, выглядаючай з акна. Мяркуючы па гутарцы, гэты чалавек не жадаў аддаваць няні гроша, а яна яму — «таўстазадых самадаек». Калі чалавек адышоў ад акна і схаваўся за завароткам, няня павітала Алісу. Затым Аліса адправілася ў нумар, дзе няня працавала. Каля ўваходу ў будынак Аліса сустрэла ахоўніка Ціма, які ляжаў без свядомасці. Тады ж яна пазнала, што хлопца, які яго знявечыў, клічуць Джэк Сплэтэр. Падняўшыся ў апартаменты, Аліса ўбачыла распасцёртую на падлозе няню і мужчыну, які патрабаваў звароту таго, што яму прыналежыць. Мужчына, заўважыўшы міс Лідэл, адышоў ад сваёй ахвяры і, стукнуўшы Алісу, сышоў. Дзяўчына знепрытомнела, зноў апынуўшыся затым у Краіне цудаў.
Увойдучы ў другія спатканыя дзверы «Лідэл», Аліса ўспомніла, як перад пажарам была ў бібліятэцы апошняй. Паводле гэтых думак Аліса кінула ў камін апошняе палена, і яно яшчэ дагарвала, калі дзяўчынка пайшла спаць, у сувязі з чым, верагодна, яна вінаватая ў згубе сваёй сям’і.
Па дарозе да Гусеніцы Аліса ўдзельнічала ў падрыхтоўцы шоу для Цясляра. Прыйдучы на шоу, Аліса назірала, як арганізатары паядаюць вустрыц. Па словах Цясляра, усё ігралі адведзеныя ім ролі. Тым часам ізноў з’явіўся Пякельны цягнік, пасля чаго Аліса ачулася ў рэальным свеце.
Частка трэцяя
Пачатак трэцяй часткі апавядае пра тое, як Аліса разам з няняй з’яжджала на возе ад падпаленага будынка. Па дарозе Аліса пазнала лёс чалавека, які ўдарыў яе. На пытанне няні, чаму Аліса ўмешваецца ў гэтыя справы, Лідэл адказала, што жадае ведаць прычыну пажару. Няня выказала свой погляд на раннія этапы ўтрапёнасці Алісы. Яна згадала пра містара Уілтана Рэдкліфа, адваката сем’і Лідэл, які, пераканаўшыся ва ўтрапёнасці Алісы, страціў цікавасць да яе праву ўспадкоўванні маёмасці сваіх бацькоў і хітрасцю выдаткаваў іх багатую спадчыну на свае патрэбы. Акрамя таго, няня згадала, што цацачны Трус, якога Аліса пакінула ў лячэбніцы, знаходзіцца ў адваката. Воз спыніўся ў хаты Уілтана, і Аліса пайшла да яго. Сустрэўшыся з Алісай, Рэдкліф не аддаў ёй Труса і расказаў сваю версію прычыны і ходу пажару, зафіксаваную ў яго дакладзе: прычына ўзгарання — кошка, якая перавярнула газавую лямпу, а сястра Алісы Элізабет не змагла выбрацца з пакоя і згарэла. Адвакат не адмаўляў, што гэта версія можа быць ілжывай. Пасля гэтага Аліса заўважыла, што адвакат знік з пакоя разам са сваімі рэчамі, і дзяўчына зноў патрапіла ў Краіну цудаў.
У Краіне цудаў Аліса працягнула вандраванне да Гусеніцы. Па шляху яна дапамагла папяровым казуркам пазбавіцца ад вос-самураяў, якія нішчылі іх.
Таксама па шляху Аліса сустрэла чарговыя дзверы з надпісам «Лідэл», за якімі ўспомніла, што яе кошка Дайна не з’явілася прычынай узгарання і лямпа ў гэты момант знаходзілася не ў бібліятэцы. Перад пачаткам пажару кошка выскачыла праз акно, ратуючы тым самым жыццё Алісе, і падчас яго пачатку Дайна знаходзілася разам з Алісай у яе пакоі апошняй.
Дабраўшыся да Гусеніцы, Аліса размаўляе з ёй, змешчанай у кокане. Гусеніца адпраўляе Алісу да Каралевы Чарвей, якая, па словах казачнай істоты, можа дапамагчы спыніць цягнік. Пасля гэтага Гусеніца ператвараецца ў матылька і ляціць. У канцы роліка паказана, як рэальная Аліса, знаходзячыся ў турэмнай камеры, глядзіць на матылька за акном.
Частка чацвёртая
З гутаркі паліцыянтаў, якія закрылі Алісу ў турэмнай камеры падчас яе галюцынацый і вартавалі гэту камеру, дзяўчына пазнала пра тое, што раней паліцыяй быў злоўлены нейкі Джэк Сплэтэр за забойства. Кіраваны паліцыянтамі, ён апраўдваўся, але, убачыўшы Алісу, якая тым часам таксама патрапіла ў паліцыю, абвінаваціў яе. Аліса адказала рэзка, але затым звалілася ў непрытомнасць. Пасля гэтага расказу паліцыянты адпусцілі Алісу да доктара Бамбі. Выйдучы з будынка турмы, Аліса знепрытомнела. У Краіне цудаў яна апынулася ў валадарствах Каралевы Чарвей і пайшла да іх уладальніцы.
Па дарозе Аліса сустрэла чарговыя дзверы з надпісам «Лідэл», за якімі ўспомніла, што сястра Элізабет не магла згарэць у пажары: пакой Элізабет знаходзілася далей ад цэнтра пажару, чым пакой Алісы. Элізабет не магла загінуць ад дыму, таму што трымала дзверы адкрытымі і ведала, што ў выпадку небяспекі выбрацца з хаты можна праз акно. Аліса робіць выснову, што хтосьці забіў Элізабет і затым уладкаваў пажар, каб схаваць сваё злачынства.
Сустрэўшыся з Каралевай Чарвей, твар якой уяўляў сабой твар Элізабет, Аліса размаўляе з ёй. Каралева намякае Алісе на таго, хто галоўны вінаваты яе ўтрапёнасці.
Частка пятая
Пасля шэрагу ўспамінаў Алісе пачынае здавацца, што яна знаходзіцца ў лячэбніцы Ратлэдж, без валасоў і ў уціхамірвальнай кашулі. Па дарозе праз калідоры лячэбніцы дзяўчына сустракае знаёмых ёй людзей, якія пераказваюць Алісе яе ўспаміны. Затым Аліса бачыць сябе на імглістай лонданскай вуліцы ў сваім звыклым абліччы. Ідучы па вуліцы, яна сустракае збрыджаную ляльку-дзяўчынку без ніжняй паловы цела, якая кажа, што новае зло, кіравальнае Краінай цудаў, перасягнула мінулы прыгнёт Каралевы Чарвей. Пасля гэтага Аліса вяртаецца ў Краіну цудаў.
Па далейшым шляху Аліса сустракае групу вар’яцкіх дзяцей (Insane Children), лідар якіх дае смутнае апісанне галоўнага ўвасаблення зла ў свядомасці Алісы — Лялечніка — і паказвае шлях да яго.
Пройдучы ўсе перашкоды, сустрэтыя ў Лялечнай хаце, Аліса сустракае дзверы з надпісам «Лідэл», за якой успамінае, што ў доктара Ангуса Бамбі, які раней быў студэнтам, меўся ключ ад пакоя Элізабет, і робіць вынік, што Бамбі з’яўляецца падпальшчыкам.
Выйдучы праз дзверы і пройдучы невялікі шлях, Аліса сустракаецца з Лялечнікам — увасабленнем Ангуса Бамбі ў Краіне цудаў. Яна вінаваціць Лялечніка ў тым, што Бамбі схаваў ад Алісы праўду і спрабаваў сцерці памяць ёй і іншым пацыентам, робячы з іх прастытутаў на продаж. Лялечнік прызнае яе абвінавачванні як праўду, тлумачачы свае дзеі неабходнасцю задавальнення апетытаў усіх пластоў грамадства. Ён кажа, што Пякельны цягнік створаны Алісай, у той час як Лялечнік толькі накіроўвае яго па вызначаным маршруце і раскладу. Аліса спрабуе спыніць Цягнік.
Частка шостая
У шостай частцы Аліса з’яўляецца на вуліцы Лондану, па якой блукаюць здані ў выглядзе маленькіх дзяцей з біркамі на шыях. Поруч чыгункі галоўная гераіня сустракае Ангуса Бамбі. На абвінавачванні Алісы ў сціранні памяці і пазбаўленні волі маленькіх дзяцей Бамбі адказвае кпліва, заве Алісу вар’яткай і кажа, што яго праца скончана. Аліса заяўляе яму, што доктар не зможа абдурыць і эксплуатаваць яе так, як астатніх. Антаганіст адказвае, што розум Алісы ўжо зменены яго ўмяшаннем, і даказвае, што Аліса не зможа аднавіць справядлівасць. Таксама гаворка дакранаецца Элізабет, якую Бамбі перад тым, як забіць, згвалтаваў. Аліса абяцае Ангусу, што ён адкажа за свае злачынствы.
Адначасова Аліса знаходзіцца ў Краіне цудаў, у Пякельным цягніку. Там яна сустракае Капялюшніка, Гусеніцу і Каралеву Чарвей, звяртаецца да іх за саветамі. Яны вінавацяць дзяўчыну ў бяздзейнасці і разбурэнні Краіны цудаў. Праняўшыся ў пярэднюю частку Цягніку, Аліса змагаецца з Лялечнікам і перамагае яго. Лялечнік валіцца пад колы Пякельнага цягніка, спыняючы яго. У рэальным свеце Аліса забірае ў Бамбі ключ ад пакоя Элізабет, пасля чаго пераўвасабляецца ў сваю казачную выяву і пхае Ангуса Бамбі пад цягнік, які прыбывае.
Пасля гэтага Аліса вяртаецца ва двор. Яна бачыць яркае квітнеючае асяроддзе, пасля чаго Чэшырскі Кот заяўляе, што Краіна цудаў на нейкі час у бяспецы.
Распрацоўка
Гульня была анансавана студыяй Electronic Arts у лютым 2009 года пад рабочай назвай «The Return of American McGee’s Alice» (Вяртанне Алісы Амерыкан Макгіл).
Тэрсандр
Тэрсандр (Θέρσανδρος, Ферсандр, Фесандр) — персанаж старажытнагрэчаскай міфалогіі. Сын Палініка і Аргіі. Удзельнік паходу Эпігонаў. Цар Фіваў пасля ўзяцця іх эпігонамі. Бацька Тысамена.
Загінуў напачатку Траянскай вайны, калі ахейскі флот прыстаў да берагоў Місіі. Забіты Тэлефом, помнік Ферсандру ў горадзе Элеі ў даліне Каіка.
Alice: Madness Returns
Распрацоўка
20 ліпеня 2010 года Spicy Horse і Electronic Arts аб’ядналіся для працы над гульнёй і апублікавалі новую інфармацыю аб праекце, уключаючы яго цяперашнюю назву. Распрацоўшчыкамі былі прадстаўлены скрыншоты гульні, а таксама першы афіцыйны трэйлер. Ад Амерыкана Макгіла стала вядома, што гульня «Alice: Madness Returns» будзе разлічана як на фанатаў гульні «American McGee’s Alice», так і на гульцоў, не знаёмых з папярэдняй гульнёй, але будзе ўтрымоўваць і моманты, звязаныя з падзеямі першай частцы.
Тэрсандр
У Вергілія (Энеіда, II, 261) ён згадваецца сярод герояў драўлянага каня. Яго праўнук Ферас (Θήρας) быў заснавальнікам спартанскай калоніі на в-ве Каліст, які па яго імі стаў звацца Тэрай.
Статуя ў Аргасе разам з іншымі эпігонамі, статуя ў Дэльфах. Яго нашчадкам быў Ферон Акраганцкі. Паводле схоліяў да Піндара, Ферон — нашчадак Этэокла.
Alice: Madness Returns
Распрацоўка
15 верасня 2010 года на Tokio Game Show распрацоўшчыкамі быў апублікаваны другі афіцыйны трэйлер і новыя скрыншоты. У другім трэйлеры паказана, як Алісу, якая праходзіць міма крамы цацак і бачыць сярод гэтых цацак знаёмых персанажаў, выкрадае Чырвоная Каралева. Журналістам на TGS былі паказаны дзве вобласці гульні: першая вобласць утрымоўвала больш спакойную мясцовасць, дзеяннямі Алісы кіраваў Чэшырскі кот; другая паказаная вобласць належала вар’яту Капялюшніку і была запоўнена лавай і рознымі механізмамі. Па словах распрацоўшчыкаў, гульню на англійскую мову будуць агучваць акцёры, якія прынялі ўдзел у агучванні папярэдняй гульні.
15 лютага 2011 года быў апублікаваны трэці трэйлер да гульні, выпушчаны кампаніяй Electronic Arts. У ім паказана, як добрая Аліса прачынаецца на лісце гарлачыка, пасля чаго гусеніца, якая знаходзіцца непадалёк, убачыўшы Алісу, пачынае разбураць ландшафт. Затым Аліса паказана ў іншым, зласлівым «амплуа», — якая сядзіць за сталом падчас чаявання і нападае затым на аднаго з адмоўных персанажаў.
4 сакавіка 2011 года быў апублікаваны чацвёрты трэйлер да гульні пад назвай «Beautiful Insanity» (Прыгожае Вар'яцтва), у якім былі паказаны некаторыя дэталі геймплэя гульні.
Коўтун
Коўтун — прозвішча.
Translations
Translations — гэта трохактавая п'еса ірландскага драматурга Браяна Фрыла, напісаная ў 1980 годзе. Яна апісвае падзеі ў выдуманым паселішчы у ірландскім графстве  у 19 стагоддзі. Фрыл казаў, што Translations з'яўляецца «п'есай пра мову і толькі пра мову», але яна падымае шырокае кола пытанняў, прасціраецца ад мовы і камунікацыі ў ірландскай гісторыі да культурнага імперыялізму наогул. Фрыл моцна рэагуе на палітычныя і пытанні мовы ў сучаснай Паўночнай Ірландыі. Ён сказаў, што яго п'есы «павінны былі быць напісаныя на ірландскай», але, нягледзячы на гэта, ён стварыў славеснае дзеянне на англійскай мове, што ажыўляе п'есу і дапамагае сфакусіравацца на палітычных пытаннях.
Бэйлі Бег (Baile Beag — маленькі горад) з'яўляецца выдуманай вёскі, створанай Фрылам, як месца дзеяння некалькіх яго п'ес, але ў Ірландыі існуе некалькі рэальных вёсак з падобнай назвай.
Аляюнай
Аляю́най (Alejūnai) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана за 3 км ад Дукштаса.
Translations
Пастаноўкі і публікацыі
Translations была ўпершыню прадстаўлена ў Гільдхоле (Guildhall) у Дэры, Паўночная Ірландыя 23 верасня 1980 года. Пастаноўкай займалася кампанія, заснаваная Фрылам і. У спектаклі прымалі ўдзел наступныя акцёры:
Хількавічы
Назву Хі́лькавічы маюць:
Аляюнай
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Translations
Пастаноўкі і публікацыі
П’еса была пастаўлена ў Нью-Ёрку ў 1981. Праз кароткі час адбылася пастаноўка на Брадвеі з ў галоўнай ролі. У 2006—2007, Манхэтэнскі тэатральны клуб вярнуў пастаноўку на сцэну ў Прынстане, Нью-Джэрсі і ў  ў Нью-Ёрку.
П’еса была апублікавана ў 1981 брытанскім выдавецтвам, якое перавыдае яе і зараз. Правы на выдавецтва і пастаноўку п’есы ў ЗША належаць. У Брытаніі п’еса таксама карыстаецца папулярнасцю.
П’еса была перакладзеная на валійскую. Валійская версія наведала шэраг месцаў ва Уэльсе і была ўпершыню апублікавана выдавецкай кампаніяй, пад валійскай назвай Torri Gair у 1982 годзе. Пераклад таксама быў адаптаваны для радыё.
Беларускі пераклад
На беларускай мове п’еса пастаўлена Нацыянальным акадэмічным тэатрам імя Янкі Купалы ў перакладзе М. Паўловіча (рэжысёр-пастаноўшчык Мікалай Пінігін, мастак-сцэнограф Пётр Окунеў, мастак па касцюмах Вольга Шаішмелашвілі, кампазітар Андрэй Зубрыч, балетмайстар Алена Козіч, навуковы кансультант Алесь Жлутка). Прэм’ера адбылася 23 снежня 2009 года.
Беларуская версія мае толькі дзве дзеі.
Міхаіл Ісаевіч Таніч
Міхаі́л Іса́евіч Та́ніч (сапраўднае прозвішча Танхілевіч;,  — , ) — савецкі і расійскі -спеўнік.
Маладосць
Нарадзіўся ў Таганрогу ў яўрэйскай сям’і. Бацька Таніча, які кіраваў камунальнай гаспадаркай гораду, быў расстраляны ў 1938 годзе. У 1942 годзе Міхаіла прызваны ў дзейснае войска. Ваяваў на 1-м Прыбалтыйскім і 1-м Беларускім франтах. У складзе 33-й знішчальна-процітанкавай брыгады мінуў шлях ад Беларусі да Эльбы ў якасці камандзіра процітанкавай гарматы. Апошнія 11 месяцаў непасрэдна ўдзельнічаў у баях.
Пасля заканчэння вайны паступіў у Растоўскі інжынерна-будаўнічы інстытут, скончыць які не паспеў, паколькі ў 1947 годзе быў арыштаваны па 58 артыкуле пункт 10 («за шпіянаж», падставай да арышту стала выказванне аб нізкай якасці савецкіх радыёпрыёмнікаў у параўнанні з нямецкімі). У турмах і лагерах (у асноўным у раёне Салікамска, на лесапавале) Таніч правёў шэсць гадоў і быў вызвалены па амністыі толькі ў 1953 годзе.
Творчая дзейнасць
Пасля вызвалення адправіўся ў Маскву і працаваў на радыё і ў прэсе. Тады жа змяніў прозвішча. Першая зборнік вершаў выйшла ў 1959 годзе. У пачатку 1960-х гадоў набыла вядомасць яго песня, напісаная ў суаўтарстве з Янам Фрэнкелем — «Текстильный городок», якая выконвалася шматлікімі спявачкамі, сярод якіх Раіса Няменава, Мая Крысталінская.
У наступным здабыў іншых суаўтараў, сярод якіх былі Юрый Саўльскі, Аркадзь Астроўскі, Вадзім Гамалія, Оскар Фельцман, Мікіта Багаслоўскі, Уладзімір Шаінскі.
У наступным Таніч працаваў з Ігарам Мікалаевым, Аркадзем Укупнікам, Вячаславам Малежыкам, а таксама арганізаваў групу «Лесоповал» на чале з Сяргеем Каржуковым, які трагічна загінуў у 1994 годзе. Група атрымала другое нараджэнне ў 1995 годзе з прыходам маладых музыкантаў. З тых часоў «Лесоповал» — галоўны праект Міхаіла Таніча.
Член Саюза пісьменнікаў з 1968 года, аўтар 15 кніг, уключаючы песенныя. Апошнія датаваныя 1998 годам: «Жизнь» (вершы) і «Погода в доме» (песні).
Аўтар шматлікіх знакамітых дзіцячых песень, такіх як «Когда мои друзья со мной», «По секрету всему свету», «Из чего наш мир состоит», «Песенка про папу» і іншых.
Міхаіл Таніч памёр у 3:10 17 красавіка 2008 года ў Маскве, прычынай смерці стала нырачная недастатковасць. Міхаіла Таніча пахавалі ў суботу 19 красавіка 2008 года на Ваганькаўскіх могілках у Маскве.
Сям’я
Жонка — паэт-спеўнік Лідзія Мікалаеўна Казлова. Дачкі — Святлана і Іна, унукі Леў і Веніямін.
Дубасарскі раён (Прыднястроўе)
Насельніцтва
Нацыянальны склад:
NGC 4181
NGC 4181 (іншыя абазначэнні — MCG 9-20-111, ZWG 269.41, NPM1G +53.0123, PGC 38938) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі (2010)
Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі 2010 года — чацвертыя прэзідэнцкія выбары з часу атрымання незалежнасці ў 1991 годзе. Адбыліся 19 снежня 2010 года. Дата правядзення была абрана 14 верасня на сесіі Палаты прадстаўнікоў 108 дэпутатамі адзінагалосна.
У выбарах удзельнічала найбольшая колькасць кандыдатаў за ўсю іхную гісторыю: дзесяць чалавек. Паводле афіцыйных звестак, перамогу ў першым туры атрымаў Аляксандр Лукашэнка.
Перадвыбарчае становішча
Выбары адбыліся паводле двойчы змененай пасродкам рэферэндумаў Канстытуцыі 1994 года. У выніку першага ў 1996 годзе адбылося пашырэнне паўнамоцтваў прэзідэнта і ператварэнне парламента ў дзвюхпалатны. У выніку другога ў 2004-ым знялі абмежаванне на колькасць прэзідэнцкіх тэрмінаў. Ад часу ўвядзення ў 1994 годзе пасаду прэзідэнта Беларусі займаў Аляксандр Лукашэнка. Лад прэзідэнцкай рэспублікі даваў яму права на:
Большасць з 15 улічаных партый падтрымлівалі Лукашэнку. Апазіцыя дзейнаму прэзідэнту не мела ніводнага прадстаўніка ў складзе абедзвюх палат парламент. Свабода сходаў і выказ меркаванняў абмяжоўваліся ўжо больш за дзесяцігоддзе. Урад таксама абмяжоўваў дзейнасць апазіцыйных партый і грамадскіх аб’яднанняў. Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь касавала ўлік грамадскіх аб’яднанняў, што не адпавядалі патрабаванню артыкула 272 Грамадзянскага кодэксу аб наяўнасці юрыдычнага адрасу ў нежылым будынку. Артыкул 193 Крымінальнага кодэксу (КК) прадугледжваў зняволенне да 2 год за ўдзел у мерапрыемствах няўлічаных грамадскіх рухаў.
Прававыя ўмовы
Артыкул 4 ВК пазбаўляў права голасу і выбрання асоб у дасудовым зняволенні. Паводле артыкула 60 ВК раней судзімым грамадзянам забаранялася вылучацца ў прэзідэнты. УВК не абавязваліся падлічваць галасы ўслых і паказваць бюлетэні назіральнікам. ВК не вымагаў выдання папярэдніх і канчатковых вынікаў выбараў з разбіўкаю да ўчасткаў.
Падрыхтоўка
Выбары ладзілі выбарчыя камісіі: цэнтральная (ЦВК), 155 тэрытарыяльных і 6390 участковых. 45 выбарчых участкаў працавала пры дыпламатычных прадстаўніцтвах Беларусі за мяжой.
ЦВК працавала на сталай аснове і складалася з 12 асоб, першую палову з якіх прызначыў Лукашэнка, другую — ускосна абіраемы Савет Рэспублікі. Тэрмін паўнамоцтваў камісіі складаў 5 гадоў і ў тагачасным складзе сканчаўся ў 2012 годзе, аднак прэзідэнт мог распусціць яе датэрмінова. На пасяджэнні 9 лістапада ЦВК выказала падтрымку дзейнаму прэзідэнту і падчас выбараў бараніла яго зацікаўленасці. Кожнаму ўлічанаму вылучэнцу далі права прызначыць свайго прадстаўніка з дарадчым голасам для ўдзелу ў пасяджэннях ЦВК. Ім дазвалялася знаёміцца з дакументамі камісіі. Пастановы аб тэхнічных баках падрыхтоўкі выбараў на сайце ЦВК не публікаваліся.
Пры прызначэнні складу ТВК мясцовыя ўлады вылучылі:
Урлюцюб
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 306 чалавек (142 мужчыны і 164 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 124 чалавекі (64 мужчыны і 60 жанчын).
Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі (2010)
Падрыхтоўка
З 781 вылучэнца ад пралукашэнкаўскіх згуртаванняў у склад ТВК дапусцілі 729 (93 %). З 72 апазіцыйных — 14 (20 %), якія склалі 0,7 % ад агульнай колькасці членаў ТВК. Чыноўнікі складалі большасць у ТВК і кіравалі іх працаю. З 25 492 вылучэнцаў ад пралукашэнкаўскіх згуртаванняў у склад УВК дапусцілі 23 689 (93 %). З 1073 вылучэнцаў ад апазіцыйных — 183 (17 %), якія склалі 0,26 % ад агульнай колькасці членаў УВК.
Афогнак
Афо́гнак (Afognak) — востраў у складзе Кадзьякскага архіпелага. Належыць да амерыканскага штата Аляска. Плошча — 1 812,6 км². Насельніцтва (2000 г.) — 169 чалавек.
Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі (2010)
Улік выбаршчыкаў
Зводнага спісу выбаршчыкаў на ўзроўні вышэйшым за ўчастак не існавала, як і папярэджання шматразовых уліку выбаршчыкаў і галасавання. УВК выдалі спісы выбаршчыкаў 3 снежня, аднак з улікам перапісу 2009 года ў спісы не ўнеслі 300 тысяч выбаршчыкаў.
Афогнак
Геаграфія
Афогнак — другі па плошчы і насельніцтву востраў Кадзьякскага архіпелага. Мае вулканічнае паходжанне. Уваходзіць у зону Ціхаакіянскага вогненнага кальца. Тут часцяком здараюцца землятрусы. Берагі моцна парэзаны фіёрдамі, утворанымі ледавікамі плейстацэнавай эпохі. Для ландшафтаў характэрны скалістыя ўзвышшы. Найвышэйшае ўзвышша дасягае 776 м над узроўнем акіяна.
Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі (2010)
Улік вылучэнцаў
Правам вылучэння на пасаду прэзідэнта валодалі старэйшыя за 35 гадоў грамадзяне, якія стала пражывалі ў краіне прынамсі 10 гадоў перад выбарамі. Вылучэнне праводзілася ініцыятыўнымі групамі колькасцю не менш як у 100 выбаршчыкаў шляхам збору 100 тысяч подпісаў. Партыям не дазвалялася мець вылучэнцаў. ТВК не дазвалялі назірання за праверкаю сапраўднасці пададзеных за вылучэнцаў подпісаў, якую праводзілі цягам 10 дзён. Кіраўнікі ўрадавых устаноў змушалі падначаленых падпісвацца ў падтрымку Лукашэнкі і пагражалі звальненнем за збор подпісаў за іншых вылучэнцаў. ЦВК адмовіла ва ўліку Уладзіміру Правальскаму на падставе колькасці несапраўдных подпісаў. 18 лістапада ўлік прайшлі 10 вылучэнцаў.
Афогнак
Прырода
Значную частку вострава займаюць яловыя лясы, лугі, балоты і тундра. Фаўна прадстаўлена шматлікімі птушкамі, грызунамі, лісамі, бурымі мядзведзямі, ластаногімі, ласямі. Каля берагоў сезонна з'яўляюцца кіты. У 1892 г. для захавання мясцовай дзікай прыроды быў створаны дзяржаўны парк.
Асаблівасці культуры
Значная частка астравіцян прадстаўлена карэннымі насельнікамі — сугпіят, якія арганізаваны ў аўтаномную абшчыну. Іх продкі пасяліліся на архіпелаге ў 2 тысячагоддзі да н. э. У канцы XVIII ст. востраў практычна спусцеў з-за эпідэмій вірусных захворванняў, выпадкова занесеных расійскімі здабытчыкамі. Зноў пачаў засяляцца толькі пасля 1840-х гг. Многія сучасныя сугпіят спавядаюць праваслаўе.
Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі (2010)
Перадвыбарчае агітаванне
Значныя сродкі ў свае перадвыбарчыя фонды ад грамадзян і юрыдычных асоб прыцягнулі Лукашэнка, Някляеў і Саннікаў. Кожны вылучэнец таксама атрымаў на друк улётак па 2300 «базавых адзінак» грошай (80,5 млн рублёў ; каля 19 500 еўра). Артыкул 48 ВК абмяжоўваў асабістыя выдаткі вылучэнцаў на перадвыбарчыя мерапрыемствы 50 «базавымі адзінкамі» (прыблізна €420), паступленні ад грамадзян — 10-цю (прыблізна €85), ад юрыдычных асоб — 30-цю (прыблізна €255). Выдаткі вылучэнца са сродкаў асабістага перадвыбарчага фонду не маглі перавышаць 3000 «базавых адзінак» (103 мільёны рублёў ; прыблізна 25 300 €).
Вяшчанне
У краіне дзейнічала 77 тэлевізійных станцый, 9 інфармацыйных агенцтваў і больш за 1300 друкаваных выданняў. Аднак дзяржава кіравала агульнакраёвымі вяшчальнымі прадпрыемствамі і сеткамі распаўсюджвання друкаваных выданняў. Закон аб СМІ, што набыў моц у лютым 2009 года, абмяжоўваў правы на атрыманне, захоўванне і распаўсюджанне інфармацыі. Артыкулы 367 і 368 КК прадугледжвалі зняволенне да 5 год за паклёп, зняслаўленне і абразу кіраўніка дзяржавы. Рашэнне ЦВК № 82 ад 14 кастрычніка 2010 года аб асвятленні выбараў СМІ надавала вылучэнцам па гадзіне бясплатнага эфірнага часу і па 5 друкаваных палосаў (аркуш А3) у 4 агульнакраёвых і 7 мясцовых газетах. Упершыню з 1994 года ў прамым эфіры між вылучэнцамі, аднак без удзелу Лукашэнкі, праводзілася два абмеркаванні — адно па тэлебачанні, другое на радыё.
Падчас вечаровых навін 6 і 7 снежня «АНТ», «Першы нацыянальны тэлеканал» і «Сталічнае тэлебачанне» ў прамым эфіры перадавалі трохгадзінны выступ Лукашэнкі на 4-ым Усебеларускім народным сходзе. Зварот Лукашэнкі размясцілі на першай старонцы газетаў, тады як іншых вылучэнцаў — на ўнутраных старонках, што пярэчыла артыкулу 46 ВК. Рэдактары дамагаліся цэнзуры зваротаў апазіцыйных вылучэнцаў. 22 лістапада Някляеў звярнуўся ў ЦВК з нагоды перадузятасці ўрадавага вяшчання на карысць Лукашэнкі. Аднак ЦВК заявіла, што артыкул 25 Закона аб прэзідэнце Рэспублікі Беларусь ад 21 лютага 1995 года дае яму на гэта права.
Скаргі
Да дня выбараў у суды паступіла 105 скаргаў на спосаб утварэння УВК і ТВК мясцовымі органамі ўлады. Суды адхілілі ўсе скаргі без права далейшага абскарджання іх пастановаў у вышэйшых судах. Заканадаўства не прадугледжавала абскарджанне вынікаў выбараў у судзе. Да выбараў ЦВК атрымала 421 скаргу, усе з якіх адхіліла без належнага юрыдычнага тлумачэння. Толькі 5 спраў разглядаліся не аднаасобна старшынёю і сакратаром камісіі. Вярхоўны суд адхіліў скаргу на адмову ЦВК ва ўліку вылучэння Правальскага.
Страгаўскі стадыён
Стра́гаўскі стадыён (Velký strahovský stadion) — стадыён на вяршыні Страгаўскага ўзгорка ў чэшскім горадзе Прага. Паводле некаторых крыніц, ён мае самую вялікую ў свеце плошчу поля (63 000 м²), а трыбуны могуць змясціць больш 220 000 гледачоў. З'яўляўся адным з самых вядомых у Чэхаславакіі будынкам з жалезабетонных панэляў, будаўніцтва ўнесла ўклад у распрацоўку тэхналогій сучаснага будаўніцтва. Асноўным прызначэннем было правядзенне злётаў Сокальскага руху.
Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі (2010)
Скаргі
ЦВК адхіліла без разгляду ўсе скаргі пададзеныя ў дзень выбараў. 22 снежня Кастусёў звярнуўся ў ЦВК для аспрэчання вынікаў выбараў. 24 снежня ЦВК адхіліла яго зварот. 3 студзеня 2011 года Кастусёў падаў скаргу на адмову ЦВК у Вярхоўны суд, якую той адхіліў 6 студзеня на падставе непадсуднасці пастановы ЦВК. 10 студзеня Беларускі Хельсінкскі камітэт таксама падаў у Вярхоўны суд пазоў аб аспрэчванні вынікаў выбараў, які той зноў адхіліў па тоеснай прычыне.
Назіранне
Закон не прадугледжваў права назіральнікаў на атрыманне засведчаных копій пратаколаў з вынікамі галасавання, як і назірання за праверкаю спісаў подпісаў ініцыятыўных груп, перадачаю пратаколаў з УВК у ТВК і абагульненнем вынікаў у ТВК. УВК і ТВК улічылі 36’096 мясцовых назіральнікаў. 20’715 (57 %) з іх прадстаўлялі пралукашэнкаўскія аб’яднанні — Федэрацыю прафсаюзаў Беларусі, Беларускі рэспубліканскі саюз моладзі , «Белую Русь» , Беларускае грамадскае аб'яднанне ветэранаў і Беларускі саюз жанчын. «Праваабаронцы за свабодныя выбары» мелі 600 назіральнікаў. ЦВК акрэдытавала 1031 замежнага назіральніка. 452 (44 %) з іх прыцягнула Арганізацыя па бяспецы і супрацы ў Еўропе (АБСЕ). Назіральнікі ад АБСЕ здолелі правесці назіранне за апрацоўкаю вынікаў выбараў на 138 (89 %) з 155 ТВК.
Галасаванне і падлік галасоў
Паводле ЦВК у 5-дзённым датэрміновым галасаванні брала ўдзел 23,1 % выбаршчыкаў. Кіраўніцтва вучылішчаў змушала да ўдзелу ў ім сваіх навучэнцаў. 30 лістапада ЦВК аднагалосна адхіліла патрабаванне пяці вылучэнцаў у прэзідэнты аб допуску назіральнікаў на выбарчыя ўчасткі ўначы для назірання разам з прызначанай міліцэйскай аховай. Асобнае абвяшчэнне вынікаў падліку галасоў па перанасной і стацыянарнай скрынях і скрыні для датэрміновага галасавання ажыццяўлялася менш як на палове ўчасткаў. ЦВК не апублікавала вынікі выбараў з разбіўкай па ўчастках.
Вынікі
Паводле ЦВК у выбарах прыняў удзел 6 433 681 выбаршчык (90,72 %). Паводле афіцыйных звестак галасы размеркаваліся наступным чынам :
Недзяржаўныя сацыялагічныя даследаванні паказалі, што на выбарах-2010 за А. Лукашэнку прагаласавала 58% выбаршчыкаў, якія прыйшлі на ўчасткі. Гэта істотна менш, чым паводле версіі Цэнтрвыбыркама. Пры тым У. Някляеў набіраў 9,7%, а А. Саннікаў — 7% галасоў.
Каляндар выбараў
15 верасня 2010 года на пасяджэнні Цэнтрвыбаркаму быў прыняты асноўны пакет дакументаў, якія тычацца правядзення прэзідэнцкіх выбараў. Каляндарны план па днях распісвае кожную фазу хады выбарчай кампаніі.
Хада кампаніі
14 верасня 2010 года на пазачарговай сесіі Палаты прадстаўнікоў адзінагалосна была прынята пастанова аб правядзенні выбараў прэзідэнта Рэспублікі Беларусь 19 снежня 2010 года. Паводле словаў старшыні парламенцкай камісіі па дзяржаўным будаўніцтве, мясцовым самакіраванні і рэгламенце Васіля Байкова, пры вызначэнні даты выбараў зыходзілі з таго, каб забяспечыць максімальны ўдзел грамадзян у выбарчай кампаніі і «з пачатку наступнага года прыступіць да выканання найважнейшых сацыяльна-эканамічных задачаў». Раней планаваныя магчымыя даты выбараў у пачатку 2011 года былі адкінуты, па словах старшыні профільнай камісіі, з прычыны «ня самага зручнага часу як пары́, насычанай свецкімі і рэлігійнымі святамі».
Паводле іншага меркавання, дата 19 снежня нязручная з прычыны таго, што другі тур выбараў у такім выпадку будзе прыпадаць на 26 снежня або 2 студзеня. Абодва дні акурат прыпадаюць на «пару́, насычаную свецкімі і рэлігійнымі святамі».
16 верасня:
30 верасня:
18 лістапада:
6 снежня: Адбыліся першыя пасля выбараў 1994 года тэледэбаты ў жывым эфіры з удзелам 9 кандыдатаў у прэзідэнты (акрамя Лукашэнкі).
14—18 снежня:
Праваабаронцы заявілі аб масавых парушэннях падчас выбарчай кампаніі. Сярод найбольш распаўсюджаных правапарушэнняў — прымус да датэрміновага галасавання і перашкоды працы незалежных назіральнікаў. Ад назіральнікаў кампаніі «За справядлівыя выбары» ў цэнтральную выбарчую камісію было даслана ля 270 скаргаў. Уладзімір Някляеў і Андрэй Саннікаў паведамілі, што гатовы прадаставіць замежным назіральнікам доказы фальсіфікацыі прэзідэнцкіх выбараў, і чарговы раз запрасілі сваіх прыхільнікаў сабрацца 19 снежня а 20:00 на Кастрычніцкай плошчы ў Мінску.
19 снежня:
Галасаванне ў асноўны дзень выбараў ладзілася з 8 да 20 гадзін. Працавалі 6390 выбарчых участкаў, у тым ліку 44 за мяжой. За выбарамі сачылі больш за тысячу міжнародных і звыш 27 тысяч унутраных назіральнікаў.
Па стане на 14:00 удзел у выбарах прынялі 65,2 % выбаршчыкаў, што азначала, што выбары адбыліся.
А 15-й гадзіне па Беларускім тэлебачанні былі абвешчаны вынікі экзітполу, зладжанага аналітычным цэнтр «EcooM». Паводле яго вынікаў, за Лукашэнку прагаласавалі 83 % апытаных. Паводле аналагічнага апытання расійскага Агенцтва эфектыўных камунікацый «Inside», на 14 гадзін за Аляксандра Лукашэнку прагаласавалі 37,8 %.
У другой палове дня сталі з’яўляцца паведамленні пра блакаванне на тэрыторыі Беларусі навінасных сайтаў незалежных СМІ: «Хартыі’97», «Салідарнасці» (праз ананімайзеры адчыняліся), GMail, сацыяльных сетак Facebook, Twitter і LiveJournal; тэлефонаў журналістаў і праваабаронцаў, якія займаюцца назіраннем на выбарчых участках. Упершыню былі створаны сайты-фальшыўкі беларускіх інтэрнэт-СМІ ў дамене.in. Іхныя IP-адрэсы належаць кампаніі «Белпак».
Падзеі пасля выбараў
Яшчэ напярэдадні выбараў Някляеў, Рымашэўскі, Саннікаў і Статкевіч заклікалі сваіх прыхільнікаў да сходу на Кастрычніцкай плошчы Мінску 19 снежня. Да яе былі сцягнуты ўзмоцненыя сілы міліцыі. Яшчэ да пачатку збору, а палове на восьмую, невядомымі ў чорным быў здзейснены напад на калону Уладзіміра Някляева. Падчас збіцця Уладзімір Някляеў страціў прытомнасць, яго забрала «хуткая дапамога». З лякарні яго пазней вывезлі супрацоўнікі КДБ.
Усе астатнія вылучэнцы а 20-й гадзіне за выключэннем Лукашэнкі далучыліся да сваіх прыхільнікаў на плошчы. Праз гадзіну 5 вылучэнцаў узялі ўдзел у шэсці да плошчы Незалежнасці, дзе размяшчаецца парламент і ЦВК. Там быў зладжаны мітынг і спроба дамагчыся перамоў з урадам. Міліцыя без разбору збівала асоб, якія спрабавалі ўзламаць дзверы Дома ўраду, і мірных удзельнікаў шэсця, што прывяло да нанясення некалькім дэманстрантам чэрапна-мазгавых траўмаў і пакідання плошчы большасцю ўдзельнікаў шэсця. Каля 5 тысяч з іх засталіся разам з Саннікавым і Рымашэўскім. Апоўначы пасля спробаў арганізатараў мітынгу выклікаць на перамовы кіраўніцтва сілавых структур сотні міліцыянтаў разагналі і іх. Яны затрымалі Кастусёва, Міхалевіча, Някляева, Рымашэўскага, Саннікава, Статкевіча і Вуса, кіраўнікоў іх штабоў і давераных асоб, некалькі сотняў прыхільнікаў, таксама шэраг журналістаў і замежных грамадзян.
20 снежня Лукашэнка паведаміў аб арышце 639 асоб і пацвердзіў, што вылучэнцаў у прэзідэнты дапытвалі ў месцах зняволення КДБ. 29 снежня Някляева, Рымашэўскага, Саннікава і Статкевіча абвінавацілі ў ладжанні недазволенага грамадскага мерапрыемства, што паводле артыкула 293 КК прадугледжвала зняволенне ад 5 да 15 год. 17 лютага ўдзельніка кампаніі Някляева выраклі на 4 гады зняволення. Большасць арыштаваных суды выракалі на выплату спагнанняў да 30 «базавых адзінак» (каля 265 еўра) і 15-дзённага зняволення. 31 снежня Міністэрства замежных спраў паведаміла аб спыне паўнамоцтваў прадстаўніцтва АБСЕ ў Мінску па прычыне нежадання ўраду іх працягваць. 21 студзеня Лукашэнку прывялі да чацвёртай прэзідэнцкай прысягі.
Былі асуджаныя кандыдаты ў прэзідэнты:
Звычайны цвыркун
Звычайны цвыркун (Locustella naevia) — птушка сямейства Sylviidae.
Апісанне
Звычайны цвыркун даўжынёй прыкладна ад 12 да 14 см і вагой ад 14 да 20 грамаў. Верхні бок паласаты аліўкава-карычневага колеру, ніжні бок афарбаваны ў жоўта-белы колер. Мае рудыя ногі і клінаваты хвост. Самец і самка маюць аднолькавую афарбоўку. Спеў птушкі нагадвае стракатанне цвыркуноў. Нясмелая птушка, перасоўваецца ахвотней па зямлі і пазбягае палётаў.
Арэал
Цвыркун звычайны распаўсюджаны ў Еўропе. На зімоўку мігруе ў трапічную Афрыку. Жыве на раўнінах, сырых лугах, балотах і па берагах рэк.
Харчаванне
Сілкуецца павукамі, малюскамі, насякомымі і іх лічынкамі.
Размнажэнне
Палавая спеласць надыходзіць праз адзін год. Перыяд гнездавання з мая па ліпень. Пабудаванае з сцяблінак, лістоты і травы гняздо ў форме кубачка добра схавана на зямлі ў густой траве. Самка адкладае ад 4 да 6 бела-фіялетавых, у кропачку яек. Кладку выседжваюць ад 13 да 15 дзён абодва бацькі. Маладыя птушкі застаюцца ў гняздзе ад 10 да 12 дзён.
Дубасарскі раён
Дубасарскі раён:
Мільфлёр
Мільфлёр (mille-fleurs — «тысяча кветак») — асаблівы від шпалераў XV—XVI стст. з аднатонным фонам, усеяным кветкамі або лісцем.
Прыклады
Мільфлёры былі шырока распаўсюджаныя ў шпалерным ткацтве ўсяго франка-фламандскага рэгіёну, але верагодна, што першапачаткова яны з'явіліся ў Францыі, у прыватнасці ў Турэні — правінцыі, якая традыцыйна лічыцца галоўным цэнтрам выпрацоўкі такіх шпалераў. Іх узнікненне адносіцца да XV стагоддзя, калі вытворчасць французскіх шпалераў з-за Стогадовай вайны перамясцілася з Парыжа ў гарады, размешчаныя ў басейне Луары. Як мяркуецца, мільфлёры з'явіліся пад уплывам традыцыйнага звычаю, што існаваў у Францыі: маршрут працэсіі ў дзень Свята Цела Хрыстова ўпрыгожваўся тканінамі са мноствам прымацаваных да іх жывых кветак.
Характарыстыкі
Сюжэты мільфлёраў вельмі разнастайныя: гэта могуць быць алегорыі, сцэны са свецкага жыцця, рэлігійныя або міфалагічныя сюжэты. Акрамя раслінных матываў часта адлюстроўваюцца таксама жывёлы і птушкі.
Прыклады
Адзін з самых вядомых мільфлёраў — цыкл з шасці шпалераў «Дама з аднарогам». На сінім фоне прадстаўлены кветкі, сярод якіх гваздзікі, гладыёлусы, ружы, цюльпаны, язмін, браткі, барвенак, крокусы, ландыш, першацветы, касачы, фіялкі, лілеі, півоні, гіяцынты, цыкламены, рамонкі і іншыя. На чырвоным фоне намаляваныя зрэзаныя кветкі, якія ляжаць на зямлі. Як мяркуецца, гэта звязана з традыцыяй усыпаць зямлю кветкамі ў дні вялікіх святаў.
Іншыя вядомыя мільфлёры — «Сцэны з жыцця сеньёраў», «Канцэрты на ўлонні прыроды», «Трыумф смерці, ці Тры мойры».
Музей традыцыйнага ручнога ткацтва Паазер’я
Музей традыцыйнага ручнога ткацтва Паазер'я ў г. Полацку прысвечаны ручному ткацтву Паазер'я (Глыбоцкі, Міёрскі, Шаркоўшчынскі, Верхнядзвінскі, Пастаўскі, Докшыцкі і Полацкі раёны Віцебскай вобласці.
Гісторыя
У Беларусі ткацтва вядома з глыбокай старажытнасці. Пра гэта сведчаць шматлікія археалагічныя знаходкі. Ткацтва — найбольш распаўсюджаны від народнага дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва. Музей традыцыйнага ручнога ткацтва Паазер'я адкрыў свае дзверы ў снежні 1998 года.
Канцэпцыя
Мадэль ткацкага рамяства прадстаўлена ў музеі ў выглядзе, матыў якога сустракаецца ў дэкоры беларускіх тканых вырабаў, сімвалізуючы повязь паміж сусветам і чалавекам.
Экспазіцыя
Музейная экспазіцыя размяшчаецца ў трох залах і раскрывае сакрэты стварэння традыцыйных тканых вырабаў — ад пасадкі лёну да атрымання гатовага вырабы.
Царква Святых апосталаў Пятра і Паўла (Каханавічы)
Свята-Петра-Паўлаўская царква — былы мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Каханавічы Верхнядзвінскага раёна Віцебскай вобласці.
Гісторыя
Першае ўпамінанне пра царкву ў Каханавічах захаваў дакумент ад 1750 года пад назвай «Аб уступленні ў валоданне маёнткам Каханавічы Яўстафіем Храпавіцкім». На той час царква будавалася. Храм знаходзіўся каля могілак, якія зараз занялі і тэрыторыю былога храма. У 2010 годзе на месцы царквы быў знойдзены каменны крыж. Царква была драўлянай. Пасля 1876 года яна стала прыпісной, а ў 1884 годзе ужо ўлічана як старая, хаця дзейнічала яшчэ і ў 1897 годзе. У рэестрах 1909 года яна ўжо не ўпамінаецца.
У 1876 годзе ў была пабудавана каменная царква. Знаходзілася правабоч ад дарогі на Задзежжа, на правым беразе рэчкі Водзьгі. На гэтым месцы захаваўся друз з асобнымі фрагментамі ляпніны і тынкоўкі, цэлымі цаглінамі. Побач пад выраслымі клёнамі за ўзорыстай каванай агароджай захаваліся крыжы на безыменных магілах святароў.
Архітэктура
Манументальны храм быў вырашаны ў рэтраспектыўна-рускім стылі: званіца, трапезная, кубападобная малітоўная зала, апсіда з бакавой рызніцай. Белакаменны будынак пакрываў бляшаны зялёнай афарбоўкі дах, увянчаны маляўнічым пяцікупаллем, магутная чатырох’ярусная званіца завяршалася макаўкай. Атынкаваныя фасады чляніліся 20 вялікімі аконнымі праёмамі. Мела тры ўваходы. Унутры апсіда вылучалася вялікім іканастасам. У рэестрах 1884 года царква лічыцца як «штатная, каменная, цёплая».
У 1880 годзе на пасаду святара стаў 28-гадовы Яўстафій Кушын, які меў набедранік. Дыяканам у 1877 годзе быў 61-гадовы Іаан Багаслоўскі, псаломшчыкам — 24-гадовы Іосіф Ласкі.
Храм быў узарваны ў 1930-я гады.
Валэцкі павет
Валэцкі павет (Powiat wałecki) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Заходнепаморскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Валч. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 1414,95 км². Насельніцтва павета складае 54 тыс. чалавек.
Хлусава
Назву Хлу́сава маюць:
2-я Дрысенская партызанская брыгада
2-я Дрысенская партызанская брыгада — партызанская брыгада, створаная ў кастрычніку 1943 года на базе атрадаў імя Калініна і імя Кутузава, вылучаных 1-й Дрысенскай партызанскай брыгадай. У снежні 1943 года пасля баёў з карнікамі брыгада (245 партызан, 1-ы і 2-і Калінінскія атрады) выйшла ў савецкі тыл. У студзені 1944 года камандаванне брыгады з асабовым складам (92 партызаны) вярнулася ў раён баявых дзеянняў. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Дрысенскага і Расонскага раёнаў. 12 ліпеня 1944 года брыгада (230 партызан, 3 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.
Гісторыя
Партызаны рабілі дыверсіі на чыгунцы Полацк — Даўгаўпілс, шашэйных і грунтавых дарогах Полацк — Даўгаўпілс, Асвея — Полацк, Клясціцы — Полацк, Расоны — Янкавічы, Боркавічы — Дрыса і іншых. У лістападзе — снежні 1943 года вялі баі з карнікамі, утрымлівалі абарону на рэкх Дрыса і Нішча каля вёсак Латышова, Залессе, Аляксееўцы, Пярэкі, Дзёрнавічы, Жукі. У лютым і ліпені 1944 года разграмілі нямецкія гарнізоны ў вёсках Зяленаўшчына і Пярэкі Дрысенскага раёна. У красавіку 1944 года ў час карнай экспедыцыі брыгада прарвала блакаду каля возера Акунёвец у Расонскім раёне. У «рэйкавай вайне» на чыгуначным участку Баравуха — Свольна падарвалі больш за 700 рэек. У ліпені 1944 года разам з часцямі Чырвонай Арміі праследавалі нямецкія войскі ў раёне вёсак Смалоўка, Шахавіца, Рудня, Юзафова да ракі Свольна.
Памяць
У 1964 годзе каля вёскі Новы Строй (былая Верасна) Верхнядзвінскага раёна ў гонар брыгады быў пастаўлены помнік.
Осмуссаар
Осмуссаар (Osmussaar) — востраў на паўночным захадзе Эстоніі. Уваходзіць у склад павета Ляэнэмаа. Агульная плошча — 4,8 км². Насельніцтва (2013 г.) — 4 чалавекі.
Геаграфія
Востраў Осмуссаар месціцца на ўсходзе Балтыйскага мора за 77 км на паўднёвы захад ад Таліна, сталіцы Эстоніі. Узнік 2 тысячы — 3 тысячы гадоў таму ў выніку разбурэння часткі мацерыковай сушы.
Поўнач і паўночны захад сфарміраваны вапнякамі, пакрытымі друзам. Астатняя частка вострава нізкая, тут вылучаюцца забалочаныя месцы, ёсць некалькі азёр. На Осмуссаары налічваецца каля 60 валуноў. Найбольшыя з іх маюць свае назвы.
Прырода
У 1996 г. для аховы навукова каштоўных геалагічных аб'ектаў і прыродных супольнасцей быў створаны ландшафтны запаведнік. Ён займае плошчу 486,6 га і ахоплівае некаторыя водныя аб'екты.
Гісторыя
Востраў вядомы з пісьмовых крыніц з 1250 г. Яго асноўнае насельніцтва складалі шведы, якія займаліся рыбалоўствам, сельскай гаспадаркай і паляваннем на цюленяў. На шведскай мове ён называўся Одэнсгольм (Odensholm) у гонар бога Одзіна. Згодна паданню, тут існаваў валун Одзіна з паглыбленнем, падобным на чалавечую ступню. Напярэдадні 1939 г. насельніцтва налічвала 125 чалавек. 12 чэрвеня 1940 г. тубыльцы былі вымушаны пакінуць востраў. Ён быў пераўтвораны чырвонаармейцамі ў ваеннае ўмацаванне. Захаваўся мемарыял савецкім салдатам, загінулым пры абароне Осмуссаара ў 1941 г.
У нашы дні Осмуссаар насяляе 1 эстонская сям'я, што займаецца жывёлагадоўляй. Дзейнічае маяк. Востраў адкрыты для наведвання турыстамі.
Холма
Назву Хо́лма маюць:
Афганская вайна (1979—1989)
Афганская вайна (په افغانستان کې شوروی جګړه‎,  — Савецкая вайна ў Афганістане, таксама першая грамадзянская вайна ў Афганістане і Афганска-савецкая вайна) — 9-гадовая ваенная кампанія СССР у Афганістане са снежня 1979 г. па люты 1989 года супраць баевікоў руху маджахедаў. Скончылася вывадам савецкага войска паводле пункта 5 аб узаемасувязі для ўладжання датычнага Афганістана становішча ад 14 красавіка 1988 года, якое падпісалі міністры замежных спраў Афганістану і Пакістану  (1986—1992) і  (1982—1991) адпаведна. У якасці паручальнікаў пагадненне падпісалі міністры замежных спраў ЗША і СССР Джордж Шульц (1982—1989) і Эдуард Шэварнадзэ (1985—1990) адпаведна.
Перадгісторыя
Адносіны Савецкага Саюза з Дэмакратычнай Рэспублікай Афганістан традыцыйна адрозніваліся дружалюбным характарам, незалежна ад палітычных рэжымаў у Кабуле. Пабудаваныя пры тэхнічным садзейнічанні СССР аб’екты прамысловасці складалі да 1978 года да 60 % усіх афганскіх прадпрыемстваў. Але на пачатку 1970-х гг. XX стагоддзя Афганістан па-ранейшаму ўяўляў сабой адно з самых бедных дзяржаў свету. Статыстыка сведчыла, што 40 % насельніцтва пражывала ў абсалютнай галечы.