cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Культура лінейна-стужкавай керамікі
Грамадства
Сучаснае мадэляванне гаспадаркі культуры лінейна-стужкавай керамікі дэманструе, што найбольш эфектыўнай формай яе дзейнасці была абшчына, якая складалася з вялікіх пашыраных сем’яў. Сям’я самастойна апрацоўвала палеткі, размяркоўвала іншыя гаспадарчыя працы паміж чальцамі. Аднак сямейная жывёла пасвілася ў агульным статку. Мелася магчымасць абшчыннай узаемадапамогі пры сяўбе або зборы ўраджаю. Ускосным сведчаннем існавання пашыраных сем’яў з’яўляюцца доўгія хаціны. Відавочна, кожная абшчына ўяўляла сабою самастойную палітычную арганізацыю. Аднак яе ўнутраны лад застаецца дыскусійным. Высоўваюцца думкі, што яна магла быць матрыярхальнай або кіравацца амбітнымі мужчынамі. Тое, што пахаванні з багатым інвентаром характэрны толькі для старых памерлых, сведчыць пра болей высокі сацыяльны статус, які набываўся з узростам.
Абшчыны культуры лінейна-стужкавай керамікі былі інтэграваны са сваімі суседзямі і мелі шырокія вонкавыя сувязі. Дзякуючы гэтаму адбываўся абмен на працягу сотняў кіламетраў, у тым ліку жыццёва неабходнымі матэрыяламі накштал крэмнію, а ракавіны малюскаў траплялі ад Чорнага і Эгейскага мораў у Цэнтральную Еўропу. Некаторыя абшчыны набывалі пэўную спецыялізацыю. Так, абшчына ў апрацоўвала скуры для абмену, а абшчыны ў  спецыялізаваліся на вытворчасці прадметаў паўсядзённага попыту накшталт керамічных і каменных вырабаў. Абмен закранаў аўтахтонныя плямёны паляўнічых і збіральнікаў, што працягвалі суіснаваць у наваколлі.
У мінулым лічылася, што працэс пашырэння культуры лінейна-стужкавай керамікі быў мірным. Аднак археолагі выявілі ўмацаванні, звычайныя для новых паселішчаў. Яны мелі форму V-падобных роваў з унутранымі частаколамі і траншэямі. Праз некаторы час, калі пагроза звонку абмінала перасяленцаў, іх засыпалі. Падчас даследаванняў шэрагу помнікаў культуры лінейна-стужкавай керамікі былі знойдзены сведчанні масавых забостваў, характэрных для ваенных дзеянняў. Іх ахвяр хавалі неахайна, яны мелі сляды траўмаў і раненняў, забойстваў стрэламі або ўдарам сякеры па галаве. Ахвярамі масавага гвалту часам станавіліся жанчыны і дзеці. Вядомы выпадкі канібалізму. Найлепей вывучаны выпадак у, дзе ахвярамі людажэрства маглі стаць каля 500 чалавек, забітых на працягу некалькіх дзесяцігоддзяў. Сярод іх былі дзеці ад 5 да 15 гадоў і чалавечыя эмбрыёны ад 34 да 36 тыдняў. Ва ўсходнім рэгіёне распаўсюджання культуры лінейна-стужкавай керамікі каля 2,2 % пахаваных мелі гвалтоўныя траўмы, атрыманныя падчас жыцця. У заходнім рэгіёне — каля 19 % пахаваных. Абедзве лічбы надзвычай высокія, але грамадства заходняй часткі культуры выглядае найбольш жорсткім.
Мала вядома пра рэлігійныя ўяўленні прадстаўнікоў культуры лінейна-стужкавай керамікі. Марыя Гімбутас уключала яе ў арэал іншых неалітычных культур, дзе нібы практыкавалася шанаванне багінь-маці. Меркаванні даследчыцы абапіраліся на знаходкі статуэтак з выявамі жанчын, але яна ігнаравалі іншыя тлумачэнні. У нашы дні рэканструкцыі М. Гімбутас прызнаюцца даволі адвольнымі. Пакуль адзінай надзейнай крыніцай, якая апавядае пра вераванні людзей той пары, з’яўляюцца пахаванні. У межах культуры лінейна-стужкавай керамікі практыкаваліся інгумацыя, крэмацыя і пахаванне толькі пэўнай часткі шкілета. Пахаванні адбываліся на могілках каля вёсак, радзей у паселішчах або ў асаблівых мясцінах — пячорах або агарожах. Яміны для нябожчыкаў мелі авальную форму, мёртвых клалі ў скручаным становішчы, часам цела арыентавалі з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад. Крэміраваныя рэшткі хавалі звонку паселішча, не так глыбока, як інгумаваных. Пахавальны інвентар незвычайна багаты, але найчасцей прадстаўлены ўпрыгожваннямі або элементамі вопраткі: вянкамі, грабянямі, пацеркамі, паясамі, бранзалетамі з ракавін малюскаў, косці, зубоў (у тым ліку чалавечых) і камянёў.
Рудольф фон Альт
Рудольф фон Альт (ням.: Rudolf von Alt;,  — , там жа) — аўстрыйскі мастак-акварэліст. Нарадзіўся ў Вене, сын літографа Якаба Альта (1789—1871) і братам мастака Франца фон Альта (1821—1914). Яго поўнае імя Рудольф Рытэр фон Альт, бо ў 1889 годзе ён атрымаў тытул Рытэра (рыцара).
Рудольф Альт навучаўся жывапісу спачатку ў свайго бацькі Якаба Альта, прызнанага мастака-акварэліста, а з 1828 года ў Венскай акадэміі выяўленчых мастацтваў; затым удзельнічаў у падарожжах свайго бацькі. Пасля паездкі ў Верхнюю Італію (1833) Рудольф фон Альт прысвяціў сябе архітэктурна-перспектыўнаму жывапісу. Ствараў пейзажы Венецыі, Неапаля, Вены, Альпаў, гарадоў Ламбардыі, Багеміі, Галіцыі, Далмацыі, Баварыі і Дунайскай вобласці да Пешта, а таксама Расіі. У 1863 годзе ён адправіўся ў Крым, а ў 1867 годзе здзейсніў падарожжа на Сіцылію.
У 1897 годзе па просьбе сваіх сяброў-мастакоў Рудольф фон Альт узначаліў Венскую Сецэсію. Ён таксама выдаваў штомесячны альманах аб’яднання «Ver Sacrum» (лац. «Вясна Свяшчэнная»). Рудольф фон Альт памёр у Вене ў 1905 годзе. Большасць яго карцін захоўваецца ў розных музеях Вены. У 2005—2006 гадах у венскім Галерэі Альберціна прайшла рэтраспектыўная выстава яго твораў.
Панізоўе
Назву Панізо́ўе маюць:
Гайгы
Гайгы (Qayğı) — селішча ў Лачынскім раёне Азербайджанскай Рэспублікі.
У 1992—2020 гадах было пад кантролем узброеных сіл Арменіі і ўваходзіла ў Кашатагскі раён непрызнанай Нагорна-Карабахскай Рэспублікі. У ходзе Другой карабахскай вайны 1 снежня 2020 года сяло было занята ўзброенымі сіламі Азербайджана (армяне лічаць гэта акупацыяй).
Расвет (Смаленская вобласць)
Расвет (Рассвет) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Чысцікоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 3 жыхары (2007).
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 10 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, за 1 км на поўнач ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Лешчанка. За 3 км на поўдзень ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Плоскае на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
У 1963 годзе ўказам Прэзідыума Вярхоўнага Савета РСФСР вёска Трутні Руднянскага сельскага раёна пераназвана ў Расвет.
Новы Урэнгой
Новы Урангой (Новый Уренгой) — горад (з 1980) у Расіі, акружнога падпарадкавання на тэрыторыі Пураўскага раёна Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі. Насельніцтва 117,0 тыс. чал. (2007). Заснаваны ў 1973 годзе.
Размешчаны на рацэ Ева-Яха (прыток ракі Пур). Чыгуначная станцыя.
Газаздабываючая прамысловасць.
Грайскія Альпы
Грайскія Альпы — горы, частка Заходніх Альпаў на тэрыторыі Францыі (Савоя), Італіі (П’емонт і Вале-д’Аоста) і Швейцарыі (захад кантона Вале). У Грайскіх Альпах размешчана найвышэйшая вяршыня Заходняй Еўропы — Манблан (4807 м).
Грайскія Альпы аддзелены ад Коцкіх Альп (на поўдні) перавалам Мон-Сеніс, ад Пенінскіх Альп (на паўночным усходзе) — перавалам Ферэ і далінай ракі Дора-Бальтэа, ад Альп Дафінэ (на захадзе) — далінай ракі Арк. На паўночным захадзе ад Грайскіх Альпаў ляжаць савойскія перадальпійскія масівы.
Руан-Нармандскі ўніверсітэт
Руан-Нармандскі ўніверсітэт (Université de Rouen-Normandie) — французская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Руан.
HMS E37
HMS E37 — брытанская падводная лодка тыпу E. Пабудавана ў 1914-1915 гадах на верфі Fairfield Shipbuilding у, дзе судна было спушчана 2 верасня 1915 года. Яна пачала службу ў Каралеўскім флоце 17 сакавіка 1916 года.
Падчас Першай сусветнай вайны была размешчана ў Харыджы, дзе была ўключана ў Дзевятую падводную флатылію.
1 снежня 1916 года HMS E37 падарвалася на міне ў Паўночным моры. Уся каманда лодкі загінула.
Аквітаны
Аквіта́ны (Aquitani) — старажытны іберыйскі народ у паўднёва-заходняй частцы Галіі. Ад наймення аквітанаў узніклі назва Аквітаніі.
Паходжанне
Антычныя аўтары адасаблялі аквітанаў ад галаў і паведамлялі, што мяжой паміж гэтымі рознымі народамі з'яўляецца рака Гарона. На поўдні натуральнай мяжой Аквітаніі былі Пірэнеі.
Паходжанне аквітанаў даследчыкі звязваюць з носьбітамі Артэнакскай археалагічнай культуры, якая ўзнікла на захадзе Еўропы прыкладна ў 2400 г. да н. э. на аснове папярэдніх мясцовых археалагічных культур і да 1400 г. да н. э. ахоплівала тэрыторыю ад Пірэнеяў і Атлантычнага акіяна да Рэйна. Яе "спаўзанне" на паўднёвы захад тлумачыцца наступам носьбітаў Дунайскай культуры, продкаў кельтаў. Археолагі лічаць, што артэнакцы шырока ўжывалі лук, а таму іх саміх часам называюць "лучнікамі". Такім чынам, аквітаны былі старажытным ахтаўтонным насельніцтвам Еўропы.
Гісторыя
У 56 г. да н. э. Аквітанія была заваявана рымлянамі. На яе тэрыторыі вырас шэраг буйных гарадоў, у тым ліку Тулуза, Бардо, Пуацье і інш. Яны з'яўляліся цэнтрамі раманізацыі мясцовых жыхароў. Аднак, як паказваюць археалагічныя раскопкі, у часы Рымскай імперыі многія тубыльцы ўсё яшчэ карысталіся роднай мовай і нават пісалі на ёй.
У 418 г. землі аквітанаў былі далучаны да вестгоцкай дзяржавы. У VII - VIII стст. існавала незалежнае герцагства Аквітанія. Відавочна, у перыяд ранняга сярэднявечча адбылася далейшая раманізацыя большай часткі мясцовага насельніцтва і яго пераход да мовы ок. Астатнія аквітаны, пераважна тыя, хто жыў у перадгор'ях Пірэнеяў, змяшаліся з васконамі і сталі продкамі баскаў.
Альтык’ера да Дзэвіа
Альтык’ера да Дзэвіа (італ.: Altichiero da Zevio, Aldighieri da Zevio — Альдыг’еры да Дзэвіа, каля 1330, Дзэвіа, Верона — каля 1390, ) — італьянскі мастак, найбуйнейшы прадстаўнік падуанскай мастацкай культуры другой паловы трэчэнта.
Біяграфія і творчасць
Нарадзіўся ў мястэчку Дзэвіа пад Веронай і часам лічыцца родапачынальнікам Веронскай школы, нягледзячы на ​​тое, што творчасць яго больш звязана з Падуяй.
Разам з Джакапа д’Аванца ў 1376 годзе распісаў велічнымі і строгімі фрэскамі капэлу Сан-Фелічэ ў базіліцы Святога Антонія і ў 1377 годзе — капэлу св. Георгія, прыбудаваную да базілікі. Але наконт удзелу кожнага з гэтых двух вялікіх мастакоў паміж крытыкамі існуе рознагалоссе. Мяркуюць, што сем карцін з гісторыі св. Якава належаць Дзэвіа, які, верагодна, быў старэйшы за Аванца і па стылі з’яўляецца паслядоўнікам школы, заснаванай Джота. Апошні запіс Альтык’ера — гэта архіўны дакумент падуана за верасень 1384 года.
NGC 3010B
NGC 3010B (іншыя абазначэнні — UGC 5273, MCG 7-30-65, ZWG 239.35, PGC 28330) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дыкастэрыя
Дыкастэрыя (ад δικαστήριον - законны суд, ад δικάστης суддзя або прысяжны) - італьянскі тэрмін, які абазначае пасады Рымскай курыі.
Акрамя Дзяржсакратарыята Яго Святасці, большасць ватыканскіх дыкастэрый звычайна маюць назву кангрэгацый або рад. Членамі саветаў могуць быць, у прыватнасці, свецкія асобы, але ў склад кангрэгацый уваходзяць толькі кардыналы і біскупы. Кіраўнік кангрэгацыі называецца прэфектам або прапрэфектам, калі ён не з'яўляецца кардыналам. Гэтыя кіраўнікі прызначаюцца Папам на пяцігадовы тэрмін. Прэфектам кангрэгацыі звычайна з'яўляецца кардынал, але гэта не з'яўляецца абавязковай умовай. Штодзённую працу дыкастэрыі кантралюе сакратар, у кангрэгацыі — арцыбіскуп, у радзе — таксама святар.
Падсакратаром дыкастэрыі з'яўляецца духоўная асоба (у кангрэгацыі) або свецкая асоба (у радзе).
Прафесійны персанал складаецца са святароў і свецкіх, дапаможнага персаналу - у асноўным свецкія асобы, звычайна мясцовыя італьянцы.
Акрамя 9 кангрэгацый і 11 папскіх рад, дыкастэрыі таксама з'яўляюцца трыбуналамі, камісіямі і камітэтамі і іншымі папскімі службамі. Часцей за ўсё дыкастэрыя праводзіць даследаванні аб тым, наколькі вучэнне Касцёла дастасавальна да канкрэтных сітуацый. Дыкастэрыі арганізуюць канферэнцыі па такіх важных праблемах сучаснасці, як СНІД, аказанне гуманітарнай дапамогі, стан духоўнасці.
У перыяд Sede vacante, пасля смерці Папы або яго адрачэння ад пасаду, кіраўнікі дыкастэрый губляюць свае пасады, што вызначана ў спецыяльнай апостальскай канстытуцыі.
Львоўская нацыянальная акадэмія мастацтваў
Львоўская нацыянальная акадэмія мастацтваў (Львівська національна академія мистецтв) — вышэйшая навучальная ўстанова ў Львове (Украіна). Ажыццяўляе прафесійную падрыхтоўку і выхаванне спецыялістаў у галіне выяўленчага і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, дызайну, рэстаўрацыі, культуралогіі, мастацтвазнаўства і менеджменту мастацтва.
Структура
Мае 5 вучэбных факультэтаў (адзін з іх да 2014 г. знаходзіўся ў Севастопалі), Інстытут прыкладнога і дэкаратыўнага мастацтва ў г. Косіў (Івана-Франкоўская вобласць), факультэт павышэння кваліфікацыі, падрыхтоўчае аддзяленне для тых, хто паступае, навукова-даследчы аддзел, аспірантура і дактарантура, спецыялізаваны савет па абароне доктарскіх і кандыдацкіх дысертацый у галіне мастацтвазнаўства, бібліятэка, музей, галерэя сучаснага мастацтва, выдавецкі аддзел, мастацка-вытворчыя майстэрні.
Гісторыя
Сваю гісторыю ЛНАМ вядзе ад Мастацка-прамысловай школы (1876), Вольнай акадэміі мастацтваў (1905), Мастацкай школы А.Навакоўскага (1923) і інш. У гэтых мастацкіх установах вучыліся, а затым і выкладалі мастакі Іван Труш, Іосіф Курылас, Антон Манастырскі, Алена Кульчыцкая, Дзмітрый Крвавіч, Эмануіл Місько і іншыя.
Афіцыйна створана ў верасні 1946 года (раней — Інстытут прыкладнога і дэкаратыўнага мастацтва), ў 1994 годзе рэарганізавана ў Львоўскую дзяржаўную акадэмію мастацтваў, а 21 жніўня 2004 года указам Прэзідэнта Украіны акадэміі прысвоены статус нацыянальнага навучальнай установы.
Ганарат Арэлацкі
Ганарат Арэлацкі (Honoratus Arelatensis, Ганарат Арльскі, Honorat d'Arles; каля 365 —, Арль) — біскуп Арля (Арэлата). Шануецца як святы ў каталіцкай царкве (памяць 16 студзеня), і ў праваслаўнай царкве.
Біяграфія
Нарадзіўся ў бельгійскай Галіі ў сям’і консула, разам са старэйшым братам Венанцыем распачаў паломніцтва ў Грэцыю (па дарозе, у Карынфе, Венанцый памёр). Вярнуўшыся з паломніцтва ў 410 годзе Ганарат пасяліўся ў пячоры ў горным масіве Эстэрэль (Праванс), а затым пераправіўся на адзін з Лерынскіх астравоў, дзе заснаваў манастыр (Лерынскае абацтва), які стаў пасля буйным духоўным цэнтрам поўдня Францыі. Ганарат быў пасвечаны ў святары, а ў 427 годзе ў біскупы горада Арля. Памёр 6 (па некаторых дадзеных 14 або 15) студзеня 429 года.
ЖФК ЦСК ВПС Самара
«ЦСК ВПС» — расійскі жаночы футбольны клуб з горада Самара, заснаваны ў 1988 годзе. Выступае ў чэмпіянаце Расіі сярод жанчын.
Камянец-Падольскі нацыянальны ўніверсітэт
Камянец-Падольскі нацыянальны ўніверсітэт імя Івана Агіенка — вышэйшая навучальная ўстанова ў горадзе Камянец-Падольскі (Украіна).
Гісторыя
Заснаваны ў 1918 годзе як Камянец-Падольскі дзяржаўны ўкраінскі ўніверсітэт. Першым рэктарам быў абраны вядомы мовазнавец прафесар І. Агіенка. У 1919 годзе налічвалася 5 факультэтаў: гісторыка-філалагічны, фізіка-матэматычны, юрыдычны, багаслоўскі і сельскагаспадарчы. У 1920 быў ператвораны ў Акадэмію тэарэтычных ведаў, якая ў 1921 была падзеленая на Інстытут народнай адукацыі і Сельскагаспадарчы інстытут. У наступныя гады Інстытут народнай адукацыі (пераемнік Акадэміі) быў неаднаразова ператвораны: у 1930 — у Інстытут сацыяльнага выхавання, у 1933 — у педагагічны інстытут, у 1939 — у настаўніцкі інстытут, у 1948 — у педагагічны інстытут.
Сучасны стан
На сённяшні дзень функцыянуе 10 факультэтаў:
Веласпорт на Еўрапейскіх гульнях 2019
Спаборніцтвы па веласпорце на Еўрапейскіх гульнях 2019 прайшлі ў Мінску з 22 па 30 чэрвеня 2019 года.
У шашэйных гонках былі разыграны 4 камплекты ўзнагарод, удзел прынялі 226 велагоншчыкаў. Трасы былі пракладзены па вуліцах Мінска.
Тоўстая магіла
Тоўстая магіла — буйны скіфскі курган IV стагоддзя да нашай эры, размешчаны каля гарадоў Пакроў і Нікапаль (Днепрапятроўская вобласць). Ускрыла і даследавала ў 1971 годзе экспедыцыя АН УССР (кіраўнік Б. М. Мазалеўскі, намеснік кіраўніка — Я. В. Чарненка).
Унутры насыпанага кургана вышынёй 8,6 м і дыяметрам 70 м выяўлены два пахаванні (адно — разрабаванае) скіфскіх правадыроў са слугамі, коньмі, зброяй, металічным і гліняным посудам, знойдзены больш 600 залатых упрыгожванняў. Найбольш каштоўнымі знаходкамі лічацца меч у ножнах з дзяржальняй у залатой асадцы, і залатая пектараль, упрыгожаная жывёльнымі сцэнамі і сюжэтамі з жыцця скіфаў. Знаходкі захоўваюцца ў Музеі гістарычных каштоўнасцяў Украіны ў Кіеве. Паводле падлікаў Мазалеўскага, у будаўніцтве кургана ўдзельнічала да двух з паловай тысяч чалавек, якія, завяршыўшы працу, зладзілі там трызну па цару, пра што сведчыла процьма аскепкаў амфар, а таксама мноства костак — коней, дзікіх кабаноў, аленяў — у рове вакол кургана.
Цэнтральнае пахаванне
Цэнтральнае (разрабаванае) пахаванне мела плошчу 4 м² і вышыню 1,3 м. Рэшткі знойдзенага шкілета належалі даросламу мужчыну. Тут археолагамі былі знойдзены рэшткі залатых спражак, абломкі металічных пласцін даспеха, баявы пояс, упрыгожаны бронзавымі пласцінамі, нагайка з залатымі ўпрыгожваннямі, два нажы, двухзубцовы відэлец, фрагмент булавы і абломкі двух жалезных наканечнікаў дроцікаў, чатыры сайдакі са стрэламі, бронзавыя катлы і гліняная амфара з трыма ручкамі. У кароткім калідоры — дромасе, які злучае пахавальную камеру з уваходнай ямай, былі выяўленыя залатая пектараль і жалезны меч з абкладзенай золатам дзяржальняй, у ножнах, таксама пакрытых залатой абкладкай з рэльефнымі ўпрыгажэннямі. Абкладку ножнаў мяча ўпрыгожваюць малюнкі ў скіфскім «звярыным стылі»: сцэны барацьбы жывёл. Пад перакрыжаваннем мяча ў геральдычнай аснове стаяць пеўні, якія б'юцца, ніжэй фантастычны грыфон, што раздзірае аленя, конь, на якога ззаду напаў леў, а спераду — грыфон, яшчэ ніжэй — леапард, які напаў на аленя, і, нарэшце, паядынак льва і леапарда. На выступе для падвешвання меча да партупеі намаляваны фантастычны рагаты ільвінагаловы грыфон, хвост якога канчаецца змяінай галавой.
Таксама ў пахаванні знойдзеныя парэшткі 6 коней у багата ўпрыгожанай золатам і срэбрам і трох конюхаў, старэйшы з якіх меў на шыі залатую грыўню.
Пабочнае пахаванне
Два калідоры-дромасы вялі ў больш позняе пабочнае пахаванне. У ім былі выяўленыя 5 шкілетаў. Галоўны з іх належаў жанчыне, другі па значэнні — малалетняму дзіцяці. Абодва пакрытыя вялікай колькасцю залатых упрыгажэнняў. Яшчэ тры шкілеты, відавочна, належалі слугам (па меркаванні археолагаў, кухарцы, воіну і возніку), якія памёрлі гвалтоўнай смерцю. Ідэнтыфікацыя прафесійнай прыналежнасці слуг грунтуецца на прадметах, знойдзеных каля шкілетаў: бронзавы посуд каля парэшткаў кухаркі, сайдак са стрэламі каля воіна і абломкі рытуальнай падводы каля возніка. Цела дзіцяці (узрост каля 2-3 гадоў) знаходзілася ў драўляным саркафагу, упрыгожаным алебастрам. У саркафагу таксама знаходзіліся залаты бранзалет і залаты пярсцёнак, масіўная залатая грыўня, залатыя завушніцы. Адзенне была цалкам пакрыта залатымі пласцінамі. У падгалоўі знаходзіліся святыя для скіфаў сярэбраныя пасудзіны: рытон у форме рога, паўсферычная чаша і невялікі збан з акруглым дном, па форме падобны да знакамітых вазаў з курганоў і Часці.
Бырукы (Данецкая вобласць)
Бырукы (Бирюки́) — вёска ў Данецкім гарсавеце Данецкай вобласці Украіны.
Тоўстая магіла
Пабочнае пахаванне
Шляхетная скіфская жанчына з пабочнага пахавання знаходзілася ў багата ўпрыгожаным уборы. На яе галаве была высокая шапка канічнай формы, вышываная залатымі пласцінамі. Яе сукенка з пашыранымі на канцах рукавамі ўпрыгожвалі два шэрагі залатых пласцін, а абутак — залатая вышыўка. Акрамя гэтага ў пахаванні таксама былі выяўленыя:
Савоя
Савоя (Savoie, Savouè, Sapaudia) — гістарычная вобласць на паўднёвым усходзе Францыі ля падножжа Альп. Некаторы час існавала ў якасці самастойнага герцагства, якое ў перыяд свайго росквіту ўключала тэрыторыі Ніцы, Генуі, Жэневы і П’емонта. З 1860 года ў складзе Францыі, хоць Савойская дынастыя становіцца кіруючай у зноў створанай Італіі. У сучаснай Францыі на тэрыторыі Савоі размешчаны два дэпартаменты — Савоя і Верхняя Савоя.
Гісторыя
Савоя ўпершыню згадваецца ў IV стагоддзі як мясцовасць у Рымскай Галіі. У 443 годзе яе з дазволу рымлян занялі рэшткі пераможаных гунамі бургундаў, якія зрабілі яе зыходным пунктам для далейшых заваяванняў у даліне Роны. Пасля распаду манархіі Каралінгаў Савоя ўвайшла ў склад Бургундыі.
У складзе Свяшчэннай Рымскай імперыі
У 1032 годзе Савоя разам з Бургундыяй увайшла ў склад Свяшчэннай Рымскай імперыі. Першым графам Савоі стаў Гумберт Белая Рука (яго нашчадкі пасля займалі італьянскі трон). Яго сын Ода пасродкам шлюбу, заключанага ў 1050 г. з Адэльгейдай, дачкой і спадчынніцай Манфрэда, маркграфа Турынскага, злучыў пад адной уладай Савою і П’емонт.
Усе савойскія графы, якія рушылі за ім у барацьбе паміж гвельфамі і гібелінамі былі пастаяннымі саюзнікамі імператараў; ім атрымалася пашырыць некалькі свае спадчынныя ўладанні як у Італіі, так і ў Альпійскай вобласці (цяпер Швейцарыі); так, напрыклад, граф Пётр II (памёр у 1268) далучыў да Савоі кантон Во. Пры яго пляменніках, Томасе III і Амадэі V, П'емонт і Савоя падзяліліся. Амадэй V, граф Савойскі, быў збудаваны ў званне імперскага князя (курфюрста). Амадэй VII (1383—1391) далучыў у 1388 г. да Савоі графства Ніцу.
Савойскае герцагства
У 1416 годзе — савойскі граф Амадэй VIII становіцца герцагам у складзе Свяшчэннай Рымскай імперыі. У 1418 годзе да савойскага герцагства далучаны П'емонт, а ў 1422 годзе — Генуя.
У 1530—1536 гадах, пры герцагу Карле III, Савоя страціла Жэневу, Во і іншыя ўладанні ў Швейцарыі. У 1536 г. французы падчас вайны з імператарам Карлам V занялі Турын, потым амаль увесь П'емонт і Савою; толькі ў 1559 г. Эмануіл Філіберт, сын Карла III, паспеў адваяваць назад свае радавыя ўладанні, акрамя некаторых крэпасцяў, якія былі вернуты яму пазней. Яго кіраванне можа лічыцца канцом феадальнай сістэмы і пачаткам асвечанага абсалютызму.
Сын яго Карл-Эмануіл I (1580—1630), славалюбівы і клапатлівы, уцягнуў краіну ў шматлікія войны, асабліва з Францыяй. Герцаг Віктар-Амадэй II у Вайне за іспанскую спадчыну далучыўся перш да Людовікаа XIV, потым (1703) перайшоў на бок Аўстрыі. З прычыны гэтага амаль уся яго дзяржава была занята французамі, і толькі перамога Яўгенія Савойскага пры Турыне (1706) аднавіла яго ўладу.
Паводле Утрэхцкага міру 1713 г. Віктар-Амадэй II атрымаў Манферат, значную частку герцагства Міланскага і востраў Сіцылію, з тытулам караля. Наўзамен Сіцыліі, якая ў 1718 г. была заваявана іспанцамі, ён атрымаў па Лонданскім дагаворы 1720 г. востраў Сардзінію. З тых часоў Савоя, П'емонт і Сардзінія склалі адно Сардзінскае каралеўства.
У складзе Францыі
У 1792—1794 гг. тэрыторыя Савоі была акупавана войскамі рэвалюцыйнай Францыі і ўклучана ў склад гэтай краіны (у якасці т.з. дэпартамента Манблан). Пад уладай Францыі Савоя заставалася да 1815 года, пасля чаго Венскім кангрэсам яна была вернута ў склад Сардзінскага каралеўства.
У 50-я гг. XIX стагоддзя імператар французаў Напалеон III ізноў высунуў прэтэнзіі на Савою. Для мэт захопу гэтай вобласці напалеонаўскі ўрад выкарыстоўваў барацьбу Сардзініі з Аўстрыйскай імперыяй за аб'яднанне Італіі: паводле складзенага паміж Францыяй і Сардзініяй Пламб'ерскаму пагадненню 1858 года Сардзінія абавязалася саступіць Францыі ў абмен на яе дапамогу супраць Аўстрыі Савою і Ніцу.
У 1860 г. пасля аўстра-італа-французскай вайны 1859 г. і далучэння да Сардзінскага каралеўства Ламбардыі, Пармы, Тасканы, Модэны і Раманьі Напалеон дамогся ад сардзінскага ўрада скаладання Турынскага дагавора, паводле якога сардзінскі кароль Віктар Эмануіл II фактычна перадаваў Францыі Савою разам з Ніцай. Праўда, пры гэтым была выканана фармальнасць плебісцыту, але былі прыняты меры, каб плебісцыт апынуўся на карысць далучэння. Саступка гэтай тэрыторыі выклікала вялікае раздражненне супраць урада; яго выказаў у вельмі рэзкай прамове Гарыбальдзі, сам выхадзец Ніцы.
Далучаная да Францыі, Савоя ўтварыла два дэпартамента, Савою і Верхнюю Савою.
Савойская дынастыя
Раней лічылася, што Савойская дынастыя паходзіць ад Берольда Саксонскага, але, па найноўшых даследаваннях, гэта апынулася легендай. У рэчаіснасці яна паходзіць ад Берэнгара II (памёр 966) і яго сына Адальберта, каралёў Павіі. Старэйшая лінія Савойскага дому загасла ў 1831 г., і яе месца заняла, у асобе Карла-Альберта, малодшая, Карыньянская галіна, якая паходзіць ад Томаса, малодшага брата Віктара-Амадэя I, герцага Савойскага (1630—37). Сын Карла-Альберта ўступіў на сардзінскі прастол у 1849 г.; з 1861 г. ён клікаўся Віктарам-Эмануілам II, каралём Італіі. Яго сын, Умберта I, — які валадарыў з 1878 г. другі кароль аб'яднанай Італіі.
Славутасці
У Савоі размешчаны шматлікія горныя курорты. Таму ў 1992 годзе тут, у горадзе Альбервілі, праходзілі зімовыя Алімпійскія гульні. Таксама ў гэтым краі знаходзіцца горад Эвіян, сусветна вядомы сваімі мінеральнымі водамі.
Слабада (Казіміраўскае сельскае паселішча)
Слабада (Слобода) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Казіміраўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 8 жыхароў (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 10 км на поўдзень ад Рудні, за 13 км на поўдзень ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Сярцея. За 11 км на поўнач ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Рудня на лініі Смаленск — Віцебск.
Смотрыцкі каньён
Смотрыцкі каньён — помнік прыроды агульнадзяржаўнага значэння на Украіне ў горадзе Камянец-Падольскі (Хмяльніцкая вобласць) і яго наваколлях. Агульная плошча 80 га. Ахоўваюцца геалагічныя сілурыйскія вапняковыя адкладанні, рэліктавыя і рэдкія раслінныя супольнасці асокі нізкай, сяслерыі Гейфлера, кавыли валасістай, палыну пёрыстага. Вапняковыя сцены дасягаюць 50 м. Маюцца сталыя і сезонныя вадаспады.
Растуць рэдкія расліны міжнароднага і еўрапейскага значэння: шывярэкия падольская, ракітнік Блоцкага, сон вялікі; жывёльны: грабеністы трытон, вадзяны уж, зялёная яшчарка, белы бусел, берагавая ластаўка, звычайная пусцельга, малы падкованос, рудая вячэрніца. Па каньёне працякае рака Смотрыч (прыток Днястра).
Слабада (Казіміраўскае сельскае паселішча)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Алма-ацінскі метрапалітэн
Алмацінскі метрапалітэн (Алматы метросы, Алма-Атинский метрополитен) — сістэма падземнага грамадскага транспарту ў буйнейшым горадзе Казахстана.
Вэрбава Балка (Данецкая вобласць)
Вэрбава Балка (Ве́рбова Ба́лка) — вёска ў Данецкім гарсавеце Данецкай вобласці Украіны.
Алма-ацінскі метрапалітэн
Будаўніцтва пачата ў 1988 годзе, адкрыццё адбылося 1 снежня 2011 года.
Кен Кізі
Кен Элтан Кізі (Ken Elton Kesey,, Ла Хунта, штат Каларада, ЗША — ) — амерыканскі пісьменнік. Вядомы, у прыватнасці, як аўтар рамана «Палёт над гняздом зязюлі» (One Flew Over the Cuckoo's Nest). Кізі лічыцца адным з галоўных пісьменнікаў біт-пакалення і пакалення хіпі, які аказаў вялікі ўплыў на фарміраванне гэтых рухаў і іх культуру.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям'і ўладальніка маслабойні. У 1946 пераехаў у Спрынгфілд, штат Арэгон. Маленства прайшло на бацькавай ферме ў даліне Віламет, дзе ён рос і выхоўваўся ў пабожнай сям'і. У дзяцінстве і юнацтве К. Кізі захапляўся спортам, стаў чэмпіёнам штата па барацьбе. Пасля заканчэння школы ён уцякае з дому з аднакласніцай Фэй Хэксбі, якая потым стала яго спадарожніцай і нарадзіла ад яго чатырох дзяцей. У 1975 К. Кізі сончыў факультэт журналістыкі ўніверсітэта штата Арэгон.
У 1959, падчас навучання на курсах у Стэнфардскім універсітэце, каб падзарабіць грошай, К. Кізі пайшоў працаваць начным санітарам у псіхіятрычнае аддзяленне ветэранскага шпіталя ў Мэнла-парку, а таксама добраахвотна ўдзельнічаў у эксперыментах па вывучэнні ўплыву на арганізм ЛСД, мескаліну і іншых псіхадэлікаў, што паўтаемна праводзіліся з ведама ЦРУ.
У 1964 разам з сябрамі-аднадумцамі ён арганізаваў камуну пад назвай «Вясёлыя гарэзы» (Merry Pranksters). Камуна наладжвала канцэрты-хэпінінгі, т.зв. «кіслотныя тэсты» (Acid Tests) з раздачай ЛСД усім ахвотным. Гэтыя «тэсты» часта суправаджаліся светлавымі эфектамі і музыкай, якую ўжывую выконваў малады гурт Grateful Dead. Пазней такія вечарыны наведваў паэт Ален Гінзберг і многія іншыя.
Першыя творы Кен Кізі не былі апублікаваныя, аднак падчас працы санітарам у псіхіятрычным шпіталі ён пачаў працу над будучым культавым раманам «Палёт над гняздом зязюлі». Кізі бавіў час у размовах з пацыентамі, ён не верыў, што пацыенты былі ненармальнымі, хутчэй грамадства іх адрынула, бо яны не ўпісваліся ў агульнапрынятыя ўяўленні аб тым, як павінен паводзіцца чалавек. Раман быў апублікаваны ў 1962 годзе і тут жа выклікаў шырокі розгалас. У 1975 Мілаш Форман зняў аднайменны фільм, які атрымаў 5 прэміяў «Оскар», а таксама шэраг іншых узнагародаў.
У 1964 «Гарэзы» разам з К. Кізі здзейснілі легендарнае хіпоўскае падарожжа па ЗША на расфарбаваным старым школьным аўтобусе. Канцавым пунктам стала Міжнародная выстава.
ЛСД быў абвешчаны ў ЗША па-за законам, таму «Вясёлыя гарэзы» пераехалі ў Мексіку. Але па вяртанні К. Кізі быў арыштаваны за захаванне марыхуаны і асуджаны на 5 месяцаў турмы. Пасля вызвалення ён вярнуўся на сямейную ферму ў даліне Віламет, дзе правёў рэшту жыцця. Тут ён напісаў мноства артыкулаў і апавяданняў, вёў гаспадарку, у 1990-я зноў пачаў з'яўляцца на публіцы.
Апошнія гады жыцця Кен Кізі многа хварэў, у яго быў дыябет, рак печані, інсульт. Пасля адной з аперацый праз два тыдні ён памёр у лякарні.
Грышкы (Данецкая вобласць)
Грышкы (Гри́шки) — вёска ў Данецкім гарсавеце Данецкай вобласці Украіны.
Цзу Чунчжы
Біяграфія
Многія яго продкі вывучалі астраномію і каляндар, таму з дзяцінства ён атрымаў матэматычныя і астранамічныя веды. У 464 годзе, калі Цзу Чунчжы было 35 гадоў, ён пачаў займацца вылічэннем ліку \pi.
У апошнія гады жыцця займаў пасаду начальніка павета.
Тучын (гміна)
Тучын – былая вясковая гміна, існавала да 1939 года ў Валынскім ваяводстве. Адміністрацыйным цэнтрам гміны быў Тучын.
Паводле стану на 4 студзеня 1936 года гміна складалася з 45 абшчын. Пасля вайны тэрыторыя гміны Тучын увайшла ў склад Савецкага Саюза.
NGC 3010C
NGC 3010C (іншыя абазначэнні — UGC 5273, MCG 7-20-67, ZWG 239.35, KUG 0947+445B, MK 1237, PGC 28340) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Генрых Альтхер
Генрых Альтхер (Heinrich Altherr;,  — , ) — швейцарскі мастак. Пасля навучання ў Базелі і Мюнхене жыў у Рыме. У 1906 годзе пасяліўся ў Карлсруэ, дзе стварыў свае першыя фрэскі і вітражы, тэмай якіх з’яўляецца паказ стыхійных сілаў. Пафас яго твораў нагадвае Карла Хофера, яго мастацкая мова блізкая да экспрэсіянізму. У 1939 годзе Альтхер вярнуўся ў Швейцарыю.
Touch
touch — каманда Unix, якая прызначана для ўсталёўкі часу апошняга змянення файла ці часу доступу. Таксама ўжываецца для стварэння пустых файлаў.
Гісторыя
Утыліта <tt>touch</tt> з'явілася ў аперацыйнай сістэме AT&T UNIX Version 7. Версія ўтыліты <tt>touch</tt>, якая знаходзіцца ў камплекце з GNU coreutils, была распрацавана Полам Рабінам, Арнольдам Робінсам, Джымам Кінгданам, Дэвідам МакКінзі і Рэндзі Смітам.
Спецыфікацыя
Згодна POSIX утыліта <tt>touch</tt> змяняе час апошняга змянення файла ці час апошняга доступу да яго. Імя файла ці шлях да яго перадаецца ў якасці аргумента. Калі файл не існуе, утыліта стварае пусты файл с указаным імём і ўсталёвае час апошняй змены і апошняга доступу ў значэнне, перададзенае ў якасці аргумента. Калі аргумент часу не зададзены, ужываецца бягучы час.
Сінтаксіс каманды
<tt> СС — першыя дзве лічбы года.
YY — апошнія дзве лічбы года.
Калі параметр CC не зададзены і значэнне YY знаходзіцца ў межах 69 і 99, то СС вызначаецца роўным 19,
у адваротным выпадку ужываецца 20.
MM — двухзначны нумар месяца.
DD — двухзначны нумар дня.
hh — значэнне гадзін даты.
mm — значэнне хвілін даты.
SS — значэнне секунд даты.
</tt>
У розных UNIX-падобных сістэмах сінтаксіс каманды можа адрознівацца. Напрыклад, GNU <tt>touch</tt> змяшчае опцыю <tt>-d</tt>, якая дазваляе усталёўваць дату ў фарматах, якія адрозніваюцца ад згаданага вышэй.
Прыклады
Стварае файл <tt>myfile.txt</tt> і усталёўвае час апошняга змянення і доступу ў бягучы час у сістэме; калі файл існуе — аднаўляе час апошняга змянення і доступу не змяняючы пры гэтым зместу файла:
Усталёўвае дату апошняга змянення і доступу на 8:46:26 31 студзеня 2007 г.:
Барталамеа Альтамонтэ
Барталамеа Альтамонтэ (вядомы таксама як Гогенберг) (ням.: Bartolomeo Altomonte;, , Рэч Паспалітая — , Санкт-Фларыян, Аўстрыйская імперыя) — італьянска-аўстрыйскі мастак эпохі барока.
Біяграфія
Сын італьянскага жывапісца Марціна Альтамонтэ, які працаваў пры двары караля Яна III Сабескага. Першыя ўрокі жывапісу атрымаў у бацькі. У 1717 адправіўся вучыцца ў Італію, пасля чаго так і не вярнуўся ў Польшчу. Вучань Даніеля Грана.
Аўтар шэрагу вялікіх фрэсак. Працаваў пераважна ў аўстрыйскіх манастырах, такіх як манастыр Святога Фларыяна. У 1750 годзе ўпрыгожыў столь бібліятэкі манастыра велічнай фрэскай, якая паказвае «Шлюбны саюз Дабрадзейнасці і Мудрасці, заключаны з дапамогай Рэлігіі і вучэнняў Аўгустына». Таксама стварыў фрэскі ў бенедыктынскім манастыры Адманта ў горадзе Адмонце і ў Зайтэнштэтэнскім абацтве.
Кыслычэ
Кыслычэ (Кисличе) — вёска ў Данецкім гарсавеце Данецкай вобласці Украіны.
Міністэрства пошт і тэлеграфаў Расійскай імперыі
Міністэрства пошт і тэлеграфаў — міністэрства Расійскай імперыі, створанае 15 (27) чэрвеня 1865 шляхам вылучэння Паштовага дэпартамента і Тэлеграфнай частцы са складу Міністэрства ўнутраных спраў. 9 (21) сакавіка 1868 было ліквідавана і зноў увайшло ў склад МУС як Дэпартамент пошт і тэлеграфаў. 6 (18) жніўня 1880 года ўзноўлена і складалася з Дэпартамента пошт, Дэпартамента тэлеграфаў, Канцылярыі, Савета міністэрства (які складаўся з дырэктараў і віцэ-дырэктараў дэпартаментаў). 16 (28) сакавіка 1881 ліквідавана і дэпартаменты зноў увайшлі ў склад МУС, аднак 22 мая (3 чэрвеня) 1884 з іх было створана Галоўнае ўпраўленне пошт і тэлеграфаў.
Эўрэ
Эўрэ (Évreux) — горад у Францыі ў рэгіёне Нармандыя за 90 км на захад ад Парыжа.
Эўрэ размешчаны ў самым сэрцы даліны ракі Ітон, ён мяжуе з лесам, якому ён даў назву. Горад размешчаны на паўднёвым усходзе Нармандыі. Забудова, першапачаткова размешчаная ў даліне ракі Ітон, цягнецца на паўднёвы ўсход, на крэйдавае плато.
Станцыя «Эўрэ-Нармандыя» ўваходзіць у сетку Нацыянальнае таварыства французскіх чыгунак. Асноўнымі лініямі з’яўляюцца Эўрэ — Бюэй — Парыж (вакзал Сен-Лазар) і Кан — Эўрэ — Парыж (вакзал Сен-Лазар).
Ян Пятроўскі
Біяграфія
Нарадзіўся ў беларускай мяшчанскай сям’і Дзям’яна і Юстыны Пятроўскіх. Крыніцы даюць розныя даты нараджэння, паводле гісторыка Наталлі Гардзіенкі, нарадзіўся 7 студзеня 1905 года.
Падчас 2-й сусветнай вайны ў 1941 годзе выехаў у Германію, браў удзел у працы Беларускага камітэта самапомачы ў Берліне. Працаваў у арганізацыі «Вінета», кіраваў групай беларускіх перакладчыкаў, якая дзейнічала ў Берліне пры выдавецтве Міністэрства прапаганды Трэцяга Рэйха. Апрацаваў у 1942 годзе з А. Калошам і В. Камароўскім «Нямецка-беларускі слоўнік» (27 тыс. слоў), які аднак не быў выдадзены. У 1944 годзе ў Берліне выдаў Нямецка-беларуска-расейска-польскі слоўнік, пра выхад якога паведамлялася ў газеце «Раніца». № 185—186. Паводле а. А. Надсана, Ян Пятроўскі быў мабілізаваны ў фольксштурм, бо жонка была «асобай нямецкай дзяржаўнай прыналежнасці».
У канцы 2-й сусветнай вайны выехаў у Аўстрыю, у 1945—1953 гг. жыў у Лінцы (Аўстрыя), займаўся прапаведніцкай дзейнасцю і выдаваў рэлігійную літаратуру на польскай, беларускай і рускай мовах. З 1953 г. жыў у ЗША. На эміграцыі ўзнавіў выданне евангельска-баптысцкага часопіса «Светач Хрыстовае навукі». У 1976 годзе разам з жонкай Аліцыяй ў Гейнсвілі (штат Фларыда) заснаваў Беларускі харытатыўна-адукацыйны фонд для дапамогі беларусаведным даследаванням і публікацыі матэрыялаў на беларускія тэмы. Адзін з пачынальнікаў беларускага евангельска-баптысцкага руху ў ЗША.
З жонкай Аліцыяй (памерла ў 1992) мелі двух сыноў -- Джорджа і Гэры.
Пераклаў на беларускую мову і выдаў 7 тамоў выбраных твораў старажытнагрэчаскага філосафа Платона. Падрыхтаваў і выдаў класічны «Грэцка-беларускі слоўнік». Таксама аўтар беларускіх перакладаў Марка Аўрэлія, Карла Вільгельма фон Гумбальта. Аўтар «Мемуараў» (т. 1-3, Гейнсвіл, 1983—1997).
Уільям Дадлі Хейвуд
Уільям Дадлі Хейвуд (William Dudley Haywood, больш вядомы як Вялікі Біл Хейвуд (Big Bill Haywood); 4 лютага 1869, Солт-Лэйк-Сіці — 18 мая 1928, Масква) — паўночнаамерыканскі леварадыкальны прафсаюзны лідар.
Біяграфія
Бацька Біла, які працаваў паштальёнам, памёр, калі хлопчыку было 3 гады. Ва ўзросце 9 гадоў ён пракалоў правае вока і застаўся сляпым на адно вока. Працаваў шахцёрам, каўбоем, на ферме. У раннія гады сваёй дзейнасці праяўляў відавочную схільнасць да анарха-сіндыкалізму. Ў 1896 годзе уступіў у Заходнюю федэрацыю гарнякоў Амерыкі, у 1901 годзе стаў яе сакратаром-скарбнікам. У 1901 годзе ўступіў у Сацыялістычную партыю ЗША, далучыўся да яе левага крыла. Адзін з заснавальнікаў і лідараў сіндыкалісцкай арганізацыіІндустрыяльныя працоўныя свету, з 1914 года – генеральны сакратар ІПС.
Арганізоўваў забастоўкі шахцёраў. Быў лідарам «Каларадскіх працоўных войнаў» — серыі канфліктаў паміж рабочымі і адміністрацыяй на шахтах у штаце Каларада, у якіх было забіта 33 рабочых — страйкоўцаў і штрэйкбрэхераў.
У 1906 годзе разам з Чарльзам Моерам і Джорджам Пецібонам абвінавачаны ў арганізацыі выбуху, у выніку якога загінуў былы губернатар Айдаха Фрэнк Сцюненберг, на падставе паказанняў Гары Орчарда, які непасрэдна заклаў бомбу. Прысяжныя апраўдалі Хейвуда.
У 1908 годзе зняты Моерам з кіруючых пазіцый у Заходняй федэрацыі гарнякоў. Арганізоўваў забастоўкі ў тэкстыльнай прамысловасці.
У аўтабіяграфіі распавядаў пра свой выступ у маі 1917 года перад рускімі рабочымі-імігрантамі, у якім казаў пра блізкую рэвалюцыю: «Мая парада, таварышы рабочыя: змагайцеся на баку той партыі, якая стаіць, па-першае, за ўладу рабочых і салдацкіх дэпутатаў, па-другое, за сепаратны мір з Германіяй і, па-трэцяе, за адмову ад прызнання царскіх даўгоў».
У 1917 годзе пасля ўступлення ЗША ў Першую сусветную вайну арыштаваны разам з 165 дзеячамі «Індустрыяльных працоўных свету» па абвінавачванні ў шпіянажы і супрацьдзеянні прызыву. У 1918 годзе судом прысуджаны да 20 гадоў турмы за падбухторванне да мецяжу. Вітаў з турэмнай камеры Кастрычніцкую рэвалюцыю ў Расіі, заявіўшы: «Гэта тое, пра што мы марылі». Стаў членам Камуністычнай партыі ЗША ў 1921 годзе. У тым жа годзе быў вызвалены пад заклад на час падачы апеляцыі і збег у Савецкую Расію. Працаваў у Міжнароднай арганізацыі дапамогі змагарам рэвалюцыі. Удзельнічаў у стварэнні Аўтаномнай індустрыяльнай калоніі «Кузбас». Неаднаразова меў зносіны з У. І. Леніным (упершыню сустрэўся з ім у 1910 годзе на кангрэсе II Інтэрнацыянала ў Капенгагене). Незадоўга да смерці быў прызначаны намеснікам старшыні негрыцянскага бюро Усходняга лендэрсакратарыята выканкама Камінтэрна.
Памёр у 1928 годзе. Урна з прахам пахавана ў крамлёўскай сцяне 4 жніўня 1928 года. У кнізе А. Абрамава «Ля Крамлёўскай сцяны» сказана, што палова праху Хейвуда замуравана ў Крамлёўскай сцяне, а другая, паводле яго апошняй волі, пахавана ў ЗША, у брацкай магіле рабочых, пакараных па «хаймаркетскай справе» у Чыкага ў 1887 годзе.
Надым (горад)
Надым (Надым) — горад (з 1972 года) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Надымскага раёна Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі. Насельніцтва 48,5 тыс. чал. (2007). Заснаваны ў 1598 годзе.
Газаздабываючая прамысловасць.
Львоўскі інстытут банкаўскай справы
Львоўскі інстытут банкаўскай справы (Льві́вський інститу́т ба́нківської спра́ви) — вышэйшая навучальная ўстанова фінансава-эканамічнага профілю, якая дзейнічала ў Львове ў 1940-2021 гадах.
Гісторыя
Заснаваны 10 мая 1940 гады як Львоўскі фінансава-эканамічны тэхнікум на базе эканамічнага ліцэя для жанчын імя Каралевы Ядвігі, які існаваў з 1887 года. У перыяд Вялікай Айчыннай вайны тэхнікум спыніў сваю дзейнасць і аднавіў яе 24 кастрычніка 1944 года.
5 лістапада 1948 года тэхнікум атрымаў назву Львоўскі фінансава-крэдытны тэхнікум і быў пераведзены ў падпарадкаванне Міністэрства фінансаў УССР. 4 верасня 1954 года тэхнікум перайшоў у падпарадкаванне Дзяржаўнага банка СССР як Улікова-крэдытны тэхнікум. 12 снежня 1991 года тэхнікум перададзены ў падпарадкаванне Нацыянальнага банка Украіны і ён атрымаў назву Львоўскі тэхнікум банкаўскай справы.
14 чэрвеня 1995 года зменена назва навучальнай установы на Львоўскі банкаўскі каледж Нацыянальнага банка Украіны. Пастановамі Кабінета Міністраў Украіны ад 28 студзеня 2000 года і Праўлення Нацыянальнага банка Украіны ад 17 лютага 2000 года на базе Львоўскага банкаўскага каледжа створаны Львоўскі банкаўскі інстытут Нацыянальнага банка Украіны.
Распараджэннем Кабінета Міністраў Украіны ад 29 снежня 2021 года інстытут далучаны да Львоўскага нацыянальнага ўніверсітэта імя Івана Франко.
Сабалі (Руднянскі раён)
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 7 км на паўднёвы захад ад Рудні, за 10 км на поўдзень ад аўтадарогі Арол — Віцебск. За 8 км на паўночны ўсход ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Рудня на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Марыя Мантэсоры
Марыя Мантэсоры (Maria Montessori; 31 жніўня 1870 — 6 мая 1952) — італьянскі педагог, вучоны, філосаф, гуманістка, каталічка.
Адным з сведчанняў міжнароднага прызнання Марыі Мантэсоры стала рашэнне ЮНЕСКА (1988), якое датычыцца ўсяго чатырох педагогаў, якія вызначылі спосаб педагагічнага мыслення ў ХХ стагоддзі.
Біяграфія
Нарадзілася ў К’яравале (Цэнтральная Італія, правінцыя Анкона). Мантэсоры была першай жанчынай у гісторыі Італіі, якая скончыла курсы медыцыны і адной з першых носбітак вучонай ступені доктара навук.
Старадубаўшчына
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Марыя Мантэсоры
Біяграфія
Мантэсоры пачынала з працы з разумова адсталымі дзецьмі, у далейшым яна пераключылася са спецыяльнай педагогікі на агульную, займаючыся і нармальнымі дзецьмі.
Пасля таго, як праца Мантэсоры ў рымскім Доме Дзіцяці атрымала вядомасць, на яе метад звярнулі ўвагу ў Паўночнай Амерыцы (каля 1913), пазней гэтая цікавасць спынілася.
Марыя Мантэсоры, акрамя Італіі, доўгія гады жыла і працавала ў Каталоніі і Нідэрландах.
З Нідэрландаў, дзе яна знаходзілася з 1936 года, Мантэсоры, па запрашэнні тэасофскага Таварыства, адправілася ў Індыю, дзе чытала лекцыі ў Мадрасе, Карачы і іншых гарадах, а пазней адкрыла сваю школу ў Кадайканале, якая працавала падчас Другой сусветнай вайны. Пасля Індыі яна пасялілася да канца свайго жыцця ў Нідэрландах, дзе яна памерла ў 1952 (Наардвейк-ан-Зэ). Міжнародная Мантэсоры-Арганізацыя (AMI) была таксама заснавана ў Нідэрландах у 1929 (дзейнічае па сённяшні дзень). Сын Марыі Мантэсоры Марыа ўзначальваў гэтую арганізацыю да сваёй смерці (1982).
Мыхайліўка (Данецкі гарадскі савет)
Мыхайліўка (Миха́йлівка) — вёска ў Данецкім гарсавеце Данецкай вобласці Украіны.
Надым
Надым — тапонім:
Крыстаф Амбергер
Крыстаф Амбергер (Christoph Amberger, каля 1500—1561 або 1562, ) — нямецкі жывапісец эпохі Адраджэння.
Біяграфія
Яго бацька быў мулярам, ​​а дзед — разьбяром па дрэве ў Амбергу. У 1530 годзе Амбергер быў прыняты ў цэх мастакоў Аўгсбурга, дзе ён і працаваў да сваёй смерці, спецыялізуючыся пераважна на партрэтах. Амбергер вывучаў жывапіс у Л. Бека ў Аўгсбургу. Амбергер лічыцца выдатным мастаком пакалення, наступнага за Дзюрэрам і Буркмайрам. У 1530 годзе Амбергер атрымаў званне майстра, неабходнае ў Сярэднія стагоддзі для таго, каб стаць грамадзянінам Аўгсбурга і карыстацца ўсімі грамадзянскімі правамі. Захаваўся шэраг партрэтаў яго вядомых і паважаных сучаснікаў. Амбергер напісаў шматлікія партрэты патрыцыяў Аўгсбурга і іх жонак, а таксама партрэты Карла V, якія заклалі аснову поспеху мастака, а таксама партрэты Георга фон Фрундсберга, Конрада Пейтынгера, Фугераў і Вельзераў, а таксама вядомы партрэт касмографа Себасцьяна Мюнстэра. У 1548 годзе Амбергер пазнаёміўся з Тыцыянам. Самым значным творам Амбергера лічыцца панэль галоўнага алтара аўгсбургскага кафедральнага сабора, створаны ў 1554 года пасля таго, як быў знішчаны алтар працы Ганса Гольбейна Старэйшага. Апроч гэтага захавалася каля 30 малюнкаў Амбергера.
Мікалай Аляксандравіч Безак
Мікалай Аляксандравіч Безак (1836—1897) — дзяржаўны дзеяч Расіі, генерал-лейтэнант.
Прымаў удзел у Руска-турэцкай вайне 1877—1878 гадоў, удзельнічаў у атацы на Целіш, аблозе Плеўны, заняцці Сафіі і бітве пад Філіпопалем. Пасля вайны быў са снежня 1878 года па люты 1880 года Яраслаўскім губернатарам, з лютага 1880 года па жнівень 1882 года — Ніжагародскім губернатарам. У 1882—1884 гадах быў дырэктарам тэлеграфнага дэпартамента МУС, затым у 1884—1895 гадах начальнікам Галоўнага ўпраўлення пошт і тэлеграфаў. Пры ім у 1886 годзе ў Санкт-Пецярбургу было адчынена першае ў краіне Тэхнічнае вучылішча Паштова-тэлеграфнага ведамства. Член Дзяржаўнага Савета з 1895 года.
Пляжны футбол на Еўрапейскіх гульнях 2019
Турнір па пляжным футболе на Еўрапейскіх гульнях 2019 пройдуць ў Мінску з 25 па 29 чэрвеня 2019 года на спартыўна-аздараўленчым комплексе «Алімпійскі». У турніры возьмуць удзел восем мужчынскіх зборных Еўропы, кожная з якіх складае з 12 гульцоў. Гэты турнір будзе адзіным чыста мужчынскім турнірам на Еўрапейскіх гульнях 2019 года.