cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дыёкл (матэматык)
Дыёкл (, каля 240 да н.э. – каля 180 да н.э.) — грэчаскі матэматык. Пра яго жыццё вядома толькі тое, што ён быў сучаснікам Апалонія Пергскага.
Усеагульны саюз працоўных
Усеагульны саюз працоўных (УСП)  (Unión General de Trabajadores (UGT)) — прафесійны саюз Іспаніі, арганізаваны ў 1888 годзе ў Барселоне Пабла Іглесіясам. Першапачаткова меў марксісцкую, затым - рэфармісцкую сацыял-дэмакратычную арыентацыю.
Дыёкл (матэматык)
Урыўкі з працы Дыёкла «Пра запальныя люстэркі» захаваліся ў каментарыі Еўтокія да трактата Архімеда «Пра шар і цыліндр». У адным з урыўкаў рашаецца задача пра дзяленне шара плоскасцю такім чынам, каб атрыманыя аб'ёмы мелі паміж сабой дадзеныя адносіны. У іншым урыўку разглядаецца прапанаванае Дыёклам рашэнне задачы пра падваенне куба з дапамогай спецыяльнай геаметрычнай крывой — цысоіды. У яшчэ адным урыўку цысоіда выкарыстоўваецца для рашэння больш агульнай задачы пра ўстаўку двух сярэдніх прапарцыйных паміж дзвюма дадзенымі велічынямі.
Сачыненне Дыёкла аказала вялікі ўплыў на матэматыкаў ісламскага Усходу, і, у прыватнасці, на Ібн ал-Хайсама.
Усеагульны саюз працоўных
Гісторыя
З моманту ўзнікнення прафсаюз меў цесныя сувязі са створанай у 1879 годзе тым жа Пабла Іглесіясам Іспанскай сацыялістычнай рабочай партыяй (ІСРП). У перыяд Першай сусветнай вайны УСП падтрымліваў тактыку супрацоўніцтва з больш радыкальным сіндыкалісцкім прафсаюзам «Нацыянальная канфедэрацыя працы» (НКП). Аднак падчас правай дыктатуры Прыма дэ Рывэра іх шляхі разышліся: НКП знаходзілася ў радыкальнай канфрантацыі з рэжымам, а УСП спрабаваў знайсці спосабы легальнай працы.
Да і падчас грамадзянскай вайны Усеагульны саюз працоўных выступаў супраць анархічна настроенага канкуруючага прафсаюза «Нацыянальная канфедэрацыя працы».
Лонданскі Рэйвенсборнскі ўніверсітэт
Лонданскі Рэйвенсборнскі ўніверсітэт (Ravensbourne University London) — брытанская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Лондане.
Усеагульны саюз працоўных
Гісторыя
Падчас дыктатуры Франка Усеагульны саюз працоўных знаходзіўся ў падполлі і праводзіў свае з'езды на эміграцыі ў Тулузе. Легалізаваўся ў 1977 годзе пасля смерці Франка і на сённяшні дзень з'яўляецца самым шматлікім прафсаюзам Іспаніі, спаборнічаючы па колькасці членаў з камуністычнымі «Рабочымі камісіямі» і далёка апярэджваючы анарха-сіндыкалісцкую «Усеагульную канфедэрацыю працы» і «Нацыянальную канфедэрацыю працы».
Лонданскі Рэйвенсборнскі ўніверсітэт
Агульная характкрыстыка
Лонданскі Рэйвенсборнскі ўніверсітэт (раней Рэйвенсборнскі каледж дызайну і камунікацый) з'яўляецца лічбавым універсітэтам са спецыялізацыяй у галіне медыя і дызайну, з прафесійнай курсамі па модзе, тэлебачанню і вяшчанню, інтэрактыўным дызайне, архітэктуры і дызайну навакольнага асяроддзя, па графічным дызайне, анімацыі, малюнку і інш.
Ён быў створаны ў 1962 годзе шляхам аб'яднання Бромліўскай школы мастацтваў, Сідкапскай школы мастацтваў і Бекенхэмскай школы мастацтваў. Першапачаткова ён знаходзіўся ў Бромлі Каммон, а затым у Чыслхерсце і на паўвостраве Грынвіч ва ўнутраным Лондане, дзе восенню 2010 года адкрыўся новы кампус.
Вучэльня названа ў гонар ракі Рэйвенсборн, якая цячэ ад Бромлі Каммон да Грынвіча.
NGC 4953-2
NGC 4953-2 (іншыя абазначэнні — ESO 382-8A, MCG -6-29-9, VV 671, AM 1303-371, PGC 45343) — галактыка ў сузор’і Цэнтаўр.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Кызылуй (Жангільдзінская сельская акруга)
Кызылуй — сяло ва Улытаускім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Жангільдзінскай сельскай акругі. Код КАТА — 356041200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 238 чалавек (139 мужчын і 99 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 199 чалавек (109 мужчын і 90 жанчын).
Асака (рака)
Асака́ (у верхнім цячэнні — Асочка)  — рака ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Бобр (басейн Дняпра).
Даўжыня ракі 17 км. Плошча вадазбору 92 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,1 м/км. Пачынаецца на заходняй ускраіне вёскі Дунавік, вусце за 1 км на паўночны захад ад вёскі Сакалянка. Цячэ па заходняй ускраіне Аршанскага ўзвышша, у сярэдняй плыні праз лясное ўрочышча Смаляншчына.
Каля ракі вёскі Сані, Сакалянка.
Мей
Мей — прозвішча.
Высокаўскі сельсавет
Назву Высо́каўскі сельсавет маюць:
Вальфенера
Вальфенера (Valfenera) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Насельніцтва складае 2368 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 107 чал./км². Займае плошчу 22 км². Паштовы індэкс — 14017. Тэлефонны код — 0141.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Bartolomeo apostolo.
Краснае (торфапрадпрыемства)
Торфапрадпрыемства «Краснае» — прадпрыемства па здабычы выкапнёвага торфу з радовішча тарфянога масіву балота Чысць у Маладзечанскім і Вілейскім раёнах Мінскай вобласці. Заснавана ў 1955 годзе. Для пражывання працаўнікоў прадпрыемства запраектаваны і ўзведзены пасёлак Чысць побач з вёскамі Ракуцёўшчына і Асавец.
Іосіф Васілевіч Бертэнсон
Іосіф Васілевіч Бертэнсон (, Мікалаеў —, Пецярбург) — расійскі ўрач, гігіеніст, урачэбны інспектар, доктар медыцыны, тайны саветнік, ганаровы лейб-медык Высокага двара Расійскай імперыі.
Вядомы спецыяліст у галіне гігіены і санітарнай справы.
Навасілка (Скадоўскі раён)
Навасілка (Новосілка) — вёска ў Скадоўскім раёне Херсонскай вобласці Украіны.
Атыраўская вобласць
Атыраўская вобласць (Атырау облысы) — вобласць у складзе Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр — горад Атырау.
Іосіф Васілевіч Бертэнсон
Біяграфія
Нарадзіўся ў Мікалаеве, у яўрэйскай купецкай сям’і. Яго бацька, Гейнех Бертэнсон, пасля перавёў сваю справу ў Адэсу, таму яго сын вучыўся у ; у 1849 годзе скончыў гімназічныя класы і год вучыўся на юрыдычным факультэце ліцэя; затым перавёўся ў (на медыцынскі факультэт), адкуль студэнтам чацвёртага курса быў пераведзены ў, дзе і скончыў курс і 14 мая 1857 года абараніў дысертацыю «Nonnula de neochondroplasmatum articulorum origine et cura», у якой была абагульненая уся вядомая да таго часу сусветная статыстыка аперацый на суставах з мэтай выдалення новаўтварэнняў храсткоў.
Атыраўская вобласць
Атыраўская вобласць мяжуе з Заходне-Казахстанскай вобласцю, Мангістаўскай вобласцю, Акцюбінскай вобласцю і Астраханскай вобласцю Расійскай Федэрацыі.
Утворана 15 студзеня 1938 года.
Іосіф Васілевіч Бертэнсон
Біяграфія
У 1861 годзе здзейсніў чатырохмесячную паездку за мяжу, дзе слухаў лекцыі ў Вене, Берліне, Празе, Парыжы прафесараў Вірхава,, , Гельмгольца і іншых.
Пасля вяртання паступіў у медыцынскі дэпартамент ; з 23 чэрвеня 1862 года ў чыне калежскага асессора ён заняў пасаду дарадчага сябра Санкт-Пецярбургскага фізіката. З 1865 года рэдагаваў «Архіў судовай медыцыны і грамадскай гігіены».
У 1866 годзе яму было даручана загадваць халерным прытулкам у будынку Каляднай часткі (на Пясках), ператвораным у 1867 годзе ў Першую гарадскую бальніцу. З 12 жніўня 1868 года ён працаваў на пасадзе Пецярбургскага губернскага медычнага інспектара. Упершыню ў Расіі ўвёў барачную сістэму бальніц. Па ініцыятыве Бертэнсона ў 1872 годзе былі заснаваны пры Каляднай бальніцы: «Школа для адукацыі лекарскіх памагатых» («Калядныя курсы») і бясплатная лякарня для прыходзячых хворых імя вялікай княгіні Марыі Аляксандраўны, герцагіні Эдынбургскай (1875 г.), дырэктарам якой, як і Каляднага барачнага лазарэта, ён быў 22 гады запар.
Падчас франка-прускай вайны Бертэнсон суправаджаў М. І. Пірагова на тэатр ваенных дзеянняў, адкуль напісаў шэраг лістоў у «Веснік Грамадства апекі аб хворых і параненых воінах», рэдактарам якога быў да 1876 года. Будучы блізкім сябрам знакамітага хірурга, Бертэнсон стаў яго першым біёграфам.
З 29 сакавіка 1894 года па 10 красавіка 1895 года быў Урадавым камісарам КМВ. Быў жанаты з дачкой генерал-маёра Міхаіла Пятровіча Храпавіцкага.
Пляменнік — лекар-бальнеолаг.
Дзейнасць
У сталым узросце прыняў лютэранства.
З’яўляючыся перакананым паслядоўнікам Пірагова, шмат у чым садзейнічаў развіццю ў Расіі бальнічнай гігіены.
Бертэнсон — удзельнік шэрагу міжнародных гігіенічных кангрэсаў у Бруселі (1862), Парыжы (1876) і Вене (1883), складаўся членам многіх медыцынскіх таварыстваў і сталічным губернскім медыцынскім інспектарам.
Выбраныя працы
Аўтар каля 58 навуковых прац, сярод якіх:
Хрысціян Хрысціянавіч Стэвен
Хрысціян Хрысціянавіч Стэвен (Christian von Steven; 19 [30] студзеня 1781, Фрыдрыхсгам, Выбаргская губерня (цяпер Хаміна, Фінляндыя) — 18 (30) красавіка 1863, Сімферопаль) — расійскі батанік шведскага паходжання, доктар медыцыны, садоўнік і энтамолаг, заснавальнік і першы дырэктар Нікіцкага сада ў Крыме, сапраўдны стацкі саветнік.
З 1849 года ганаровы член Пецярбургскай акадэміі навук, з 1815 года — член-карэспандэнт. Стэвен апісаў мноства раслін поўдня Расійскай імперыі.
Запруддзе (Валожынскі раён)
Запру́ддзе (, Запрудье) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дорскага сельсавета.
Дар’я Алегаўна Белавусава
Дар'я Алегаўна Белавусава (нар. ) — беларуская хакеістка (хакей на траве). Кандыдат у майстры спорту Беларусі.
Біяграфія
На ранніх этапах праходзіла падрыхтоўку ў СДЮШАР «Нёман» г. Гродна, трэнеры — Н. М. Мустафіна Н. Л. Болціна. У наш час атрымлівае падрыхтоўку ў РЦАП, асабістыя трэнеры — Н. І. Дашко, А. І. Кісель. Выступае за ХК «Рытм» і.
Дама з гарнастаем
«Дама з гарнастаем» (Dama con l'ermellino) — карціна, як лічаць, належыць пэндзлю Леанарда да Вінчы. На думку многіх даследчыкаў, гэта партрэт Чычыліі Галерані — палюбоўніцы Ладавіка Сфорца па мянушцы Іль Мора, герцага міланскага, што знаходзіць пацверджанне ў складанай сімволіцы карціны.
Разам з «Монай Лізай», «Партрэт Джынеўры дэ Бенчы» і «Цудоўнай Фераньерай» палатно належыць да ліку чатырох жаночых партрэтаў пэндзля Леанарда.
Верагодная мадэль партрэта
Традыцыйна лічыцца, што мадэллю была палюбоўніца міланскага герцага Чычылія Галерані. Раней існавала версія, што тая ж самая жанчына намаляваная на іншым партрэце Леанарда - «Цудоўная Фераньера», хоць на цяперашні момант мяркуюць, што ён адлюстроўвае наступную палюбоўніцу герцага - Лукрэцыю Крывелі.
Ідэнтыфікацыя гэтага партрэта як малюнка Галерані адносіцца да найноўшага часу. Яшчэ ў 1877 годзе даследчыкі творчасці Леанарда пісалі: «ад гэтага славутага паэтамі партрэта засталося не больш чым некалькі спрэчных копій і санет Белінчыёні. Паказваюць, што арыгінальны партрэт прыгажуні Чычыліі быў на працягу XVIII стагоддзя ў валоданні маркіза Boursane ў Мілане. Але дзе ён цяпер? Раней старажытная копія яго знаходзілася ў Амбразіянскай бібліятэцы; і ў Пінакатэцы Мюнхена ёсць "Святая Цэцылія", якая раней была ў валоданні прафесара Франкі і паходзіць ад копіі аднаго з вучняў Леанарда з вельмі несвятой Чычыліі Галерані. Таксама ёсць другі арыгінальны партрэт Чычыліі, які знаходзіцца ў сям'і Палавічыні ў Сан-Калачэра, напісаны на ўзлёце яе славы».
Гарнастай
Разварот мадэлі падкрэсліваецца звярком, традыцыйна званым гарнастаем. Яго прысутнасць на карціне тлумачаць некалькі версій:
Варвара Паўлаўна Мей
Варвара Паўлаўна Мей (—) — савецкая артыстка балета і педагог, аўтар вучэбна-метадычнага дапаможніка «Азбука класічнага танца». Заслужаны дзеяч мастацтваў Башкірскай АССР (1969).
Біяграфія
Варвара Мей нарадзілася 5 студзеня 1912 года ў Пецярбургу.
Казіцішкіс
Казі́цішкіс (Kazitiškis), традыцыйная беларуская назва — Казачызна  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Адміністрацыйны цэнтр Казіцішкіскай сянюніі. Размешчана каля аўтамабільнай дарогі, за 11 км на поўнач ад Ігналіны, на рацэ Швагіне і Гілучэйскім возеры, каля Аўкштайцкага нацыянальнага парку.
Варвара Паўлаўна Мей
Біяграфія
Пасля заканчэння Ленінградскага харэаграфічнага вучылішча (выпуск педагога Агрыпіны Ваганавай), з 1929 па 1967 год — артыстка балетнай трупы Ленінградскага тэатра оперы і балета ім. Кірава.
У 1938 годзе пачала выкладаць класічны танец у родным вучылішчы. Пачаўшы з малодшых класаў, пазней выкладала ў старэйшых і выпускных.
Казіцішкіс
Вялікае Княства Літоўскае
Упершыню Казачына ўпамінаецца ў XVII стагоддзі як двор у Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства.
Варвара Паўлаўна Мей
Біяграфія
У 1940 годзе скончыла педагагічныя курсы, якія вяла пры вучылішчы Агрыпіна Ваганава. У 1951 годзе пад кіраўніцтвам Ваганавай скончыла педагагічнае аддзяленне пры Ленінградскай кансерваторыі.
Казіцішкіс
Вялікае Княства Літоўскае
У XVIII стагоддзі Казачына перайшла да Бутлераў, якія ў 1745 годзе заснавалі тут манастыр базыльянаў з царквой Раства Багародзіцы.
Варвара Паўлаўна Мей
Біяграфія
У 1964 годзе сумесна з іншай вучаніцай Ваганавай, Надзеяй Базаравай, выпусціла ў свет прысвечаную балетнай методыцы кнігу «Азбука класічнага танца».
Казіцішкіс
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Казачына апынулася ў складзе Расійскай імперыі, у Новааляксандраўскім павеце Ковенскай губерні. У XIX стагоддзі мястэчка знаходзілася ў валоданні Беліковічаў.
На 1893 год у Казачыне было 3 двары.
Варвара Паўлаўна Мей
Біяграфія
Працавала ў Ленінградскім харэаграфічным вучылішчы да 1975 года, праявіўшы сябе як таленавіты педагог і ўдумлівы метадыст, прадаўжальніца педагагічных традыцый і падыходу, закладзеных Ваганавай.
Казіцішкіс
Найноўшы час
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Казачына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР. У 1920 годзе Казачына апынулася ў складзе Сярэдняй Літвы, у 1922 годзе — у складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі.
З пачаткам Другой сусветнай вайны ў верасні 1939 года ўлады СССР перадалі Казачыну Літве.
Варвара Паўлаўна Мей
Біяграфія
У 1975—1977 гадах працавала ў Ташкенцкім харэаграфічным вучылішчы, у 1977—1982 гадах — у Кіеўскім харэаграфічным вучылішчы, дзе вяла як выпускныя, так і малодшыя класы.
Торэ Агбар
Торэ Агбар, або Вежа Агбар (Torre Agbar) — сучасны 34-павярховы небаскроб на плошчы Глорыяс-Каталанес горада Барселона, Каталонія на мяжы новага тэхналагічнага квартала 22@. Назву будынак атрымаў ад уладальнікаў - холдынгавай кампаніі «Група Агбар». З 2005 года з'яўляецца галоўным офісам кампаніі па водазабеспячэнню «Агуас дэ Барселона».
Будынак узведзены фірмай Dragados па сумесным праекце французскага архітэктара Жана Нувеля і іспанскай фірмы b720 Arquitectos. Ён быў пабудаваны ў чэрвені 2005 года і ўрачыста адкрыты каралём Іспаніі 16 верасня 2005 года. Форма будынка навеяная ідэяй аб воднай стыхіі (са спасылкай на Агуас дэ Барселона), мудрагелістымі абрысамі скал горнага масіву Мансерат, які знаходзіцца непадалёк ад горада, і званіцамі сабора Святой Сям'і. Будынак 38-павярховы (чатыры з іх падземныя) вышынёй 145 метраў (трэцяе месца ў горадзе). Агульная плошча памяшканняў вежы 50.693 квадратных метраў, з якіх 30.000 прызначаны для офісаў, 3210 для тэхнічных памяшканняў, 8132 для агульных паслуг (у тым ліку глядзельная зала) і 9132 для аўтастаянкі. Будынак аздоблены рознакаляровымі металічнымі панэлямі. У іх размешчаны каля 4000 прылад ілюмінацыі, якія выкарыстоўваюць святлодыёдныя тэхналогіі. Яны ўтвараюць складаныя каляровыя спалучэнні (да 16-ці мільёнаў колераў). Звонку будынак пакрыты прамавугольнымі шклянымі панэлямі, якія могуць рухацца па сігналах датчыкаў тэмпературы на вонкавым боку вежы.
1933 год у гісторыі чыгункі
1933 год у гісторыі чыгункі
Гамбургская абсерваторыя
Гамбургская абсерваторыя (Hamburger Sternwarte) — астранамічная абсерваторыя, якая належыць універсітэту Гамбурга, Германія. Абсерваторыя размешчана ў гарадку Бергедорф. Код абсерваторыі «029» і «516».
Гісторыя абсерваторыі
Першапачаткова абсерваторыя была размешчана ў Міленторы. Будаўніцтва было завершана ў 1802 году. У 1825 абсерваторыю перанеслі ў будынак на гарадской сцяне. У 1830 годзе абсерваторыю ўзначаліў астраном Карл Румкер. З-за певелічэння лёгкага забруджвання і пагаршэння ўмоў назірання, у 1906 годзе было вырашана перамясціць абсерваторыю ў Бергедорф. У 1909 першыя прылады былі перамешчаны туды, і ў 1912 годзе новая абсерваторыя была афіцыйна адкрыта.
У гонар абсерваторыі названы астэроід (ад лацінскага mons — гара), адкрыты ў 1914 годзе. Гэта быў першы астэроід, адкрыты ў Бергсдорфе. А астэроід (906) Рэпсольда, адкрыты ў 1918 годзе названы ў гонар заснавальніка абсерваторыі Іагана Георга Рэпсольда.
Картахенскае паўстанне
Картахенскае паўстанне (4—7 сакавіка 1939) — эпізод грамадзянскай вайны ў Іспаніі.
Перадгісторыя
Пасля разгрому ў Каталоніі рэспубліканскае ўрад Іспаніі быў, фактычна, «спісаны з рахункаў» асноўнымі сусветнымі дзяржавамі. 27 лютага 1939 года ўрады Вялікабрытаніі і Францыі афіцыйна прызналі ўладу Франсіска Франка і разарвалі дыпламатычныя адносіны з Іспанскай Рэспублікай. Вельмі хутка іх прыкладу рушылі ўслед шматлікія дробныя дзяржавы; не зрабілі гэтага толькі СССР, ЗША, Мексіка і Швецыя.
28 лютага сышоў у адстаўку прэзідэнт Мануэль Асанья (які і так ужо месяц як жыў у Швейцарыі). Рэшткі картэсаў у Парыжы папрасілі Марцінес Барыа стаць часовым прэзідэнтам рэспублікі. 2 сакавіка ён пагадзіўся, але паставіў умову: Савет Міністраў павінен паспяшацца з заключэннем «годнага міру».
2 сакавіка прэм’ер Хуан Негрын падпісаў серыю загадаў па арміі, дзякуючы якім атрымала важныя прызначэнні цэлая група камуністаў, што знаходзіліся без справы пасля сыходу з Каталоніі. У прыватнасці, ваенным камендантам Картахены быў прызначаны Франсіска Галан.
Ход падзей
У адказ на прызначэнне Галана 4 сакавіка гарнізон Картахены паўстаў. Вайскоўцы арыштавалі мясцовых камуністаў, захапілі берагавыя батарэі, радыёстанцыю, і выклікалі па радыё на дапамогу флот і ВПС нацыяналістаў. Аднак адміралы нацыяналістаў Марэна і Сервера не рызыкнулі накіраваць у Картахену эскадру, і паслалі на дапамогу толькі авіяцыю і дэсантнае судна «Касціла дэ Алітэ» з пяхотнай брыгадай (3500 чалавек) на борце.
Камуністы з Эльды (пасля ад’езду з Мадрыда ён стаў франтавым горадам, урад Іспаніі размясціўся на віле Эльда пад Алікантэ) далі Галану загад здушыць мяцеж, не пытаючыся павольнага прэм’ер-міністра і не ўзгадняючы аперацыю з Ваенным міністэрствам. У падначаленні Галана заставаліся пяхотная брыгада (3000 чалавек) і некалькі танкетак. Дзейнічаючы рашуча і энергічна, ён за паўдня разграміў мяцежнікаў, і ўступіў у камандаванне ваенна-марской базай. У выніку, калі на знешнім рэйдзе Картахены з’явілася «Касціла дэ Алітэ», артылерыя некалькімі залпамі пусціла няўзброены транспарт на дно; з-за саманадзейнасці і непрадбачлівасці флоцкага камандавання нацыяналістаў перастала існаваць цэлая пяхотная брыгада (загінула 2300 чалавек).
Аднак, пакуль вяліся баі на вуліцах Картахены, спраўныя караблі рэспубліканцаў зняліся з якара і выйшлі на знешні рэйд. Па загадзе адмірала Мігуэля Буісы флоцкія камуністы былі ўзяты пад варту, пасля чаго тры крэйсеры і восем эсмінцаў, узяўшы на борт каля паўтысячы картахенцаў (рабочых порта, арсенала і іх сем’і) сышлі ў Паўночную Афрыку (адна з падводных лодак сышла на Мальёрка, дзе яе экіпаж здаўся нацыяналістам). Там былі ў Бізерце інтэрнаваны французамі. Да вечара 5 сакавіка ў Картахене заставаліся чатыры эсмінцы, чатыры падводныя лодкі і розныя дробныя судны; стан іх механізмаў выключаў далёкі марскі паход.
Чахціцкі замак
Чахціцкі замак (Čachtický hrad, Burg Schächtitz, Csejte vára), разваліны замка ў Чахціцах, заходняя Славакія. Размешчаны на ўзгорку 375 м. над узроўнем мора. Знакаміты дзякуючы сумна вядомай «Чахціцкай пані» — Елізавеце Батары.
Месцазнаходжанне
Паміж Вішнёвым і Чахціцамі: 48.72472°N, 17.76083°W
Гісторыя
Узнік у першай палове XIII стагоддзя як каралеўская вартаўнічая крэпасць на заходніх межах. У 1273 замак пашкоджаны падчас аблогі чэшскім каралём Пржэмыслам Отакарам II. Першымі ўладальнікамі была дваранская сям'я Гунт-Познан славацкага паходжання. У 1392 уладальнікам стаў Сцібар са Сцібожыц, з 1569 уладальнікамі стала сям'я Надашдзь. У 1708 замак узялі куруцы Ферэнца Ракацы і разбурылі яго. З тых часоў замак у развалінах.
Ігар Аўрунін
Ігар Аўрунін (16 ліпеня 1957, Гомель, Беларусь — 7 студзеня 2020, Ашдод, Ізраіль) — савецкі і ізраільскі лёгкаатлет. Майстар спорту міжнароднага класа.
Жыў у Каўнасе (Літва), удзельнічаў у розных ўсесаюзных спаборніцтвах. 25 жніўня 1983 года ў Кіеве ўсталяваў асабісты рэкорд у штурханні ядра 20.68 м, 8 мая 1984 года ў Вільнюсе — асабісты рэкорд у кіданні дыска 67.14 м.
Рэпатрыяваўся ў Ізраіль у 1990 годзе. Ён усталяваў ізраільскі рэкорд у кіданні дыска 1 чэрвеня 1991 года (62,24 м) і ў штурханні ядра 22 чэрвеня 1991 года (19,09 м).
Рэкорд Ігара Аўруніна ў кіданні дыска не пабіты да гэтага часу. Нацыянальнае дасягненне Ігара Аўруніна ў кіданні ядра было пабіта толькі ў 2018 годзе: Ітамар Леві паказаў вынік 19 метраў і 36 сантыметраў, перакрыўшы ранейшы рэкорд Ігара Аўруніна на 27 сантыметраў. Ігар Аўрунін двойчы выйграваў чэмпіянат Ізраіля па кіданні дыска (1991, 1992), чатыры разы першынстваваў на такіх турнірах у спаборніцтвах кідальнікаў ядра (1991, 1992, 1995, 1996).
Сын — баскетбаліст Артур Аўрунін. Дачка, Ангеліна Аўруніна — чэмпіёнка Ізраіля па кіданні дыска.
Стаката
Стаката (staccato — адарваны, аддзелены) - музычны штрых, які прадпісвае выконваць гукі адрывіста, адлучаючы адзін ад іншага паўзамі. Стаката — адзін з асноўных спосабаў здабывання гуку (артыкуляцыі), супрацьпастаўлены легата.
Пазначаецца словам staccato або кропкамі над або пад нотамі каля іх галовак.
Акцэнтаванае стаката (таксама званае staccatissimo або «стаката клінам») — разнавіднасць гэтага штрыху, якая пазначае яшчэ больш адрывістае выкананне гукаў. Пазначаецца клінамі (адкуль беларуская назва рыскі) — кароткімі вертыкальнымі, завостранымі да ноты рысачкамі.
Струнна-смычковых
Стаката пры гульні на струнных інструментах — адрывісты рух смыка з прыпынкам; мае шэраг разнавіднасцяў - saltando, sautillé і інш.
Духавых
Для выканання стаката на духавым інструменце выкарыстоўваецца язык для рэзкага перапынення бруі паветра. Звычайна выкарыстоўваюць некалькі паўтораў:
Лёгкая атлетыка на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Спаборніцтвы па лёгкай атлетыцы на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года праводзіліся на Алімпійскім стадыёне Жааа Авеланжа ў Рыа-дэ-Жанейра з 12 па 21 жніўня 2016 года.
Катэгорыі і каляндар
Спартсмены змагаліся ў дзённай і начной сесіях.
Талдыкудук (Карагандзінская вобласць)
Талдыкудук — сяло ва Улытаускім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Жангільдзінскай сельскай акругі. Код КАТА — 356041300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 120 чалавек (57 мужчын і 63 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 74 чалавекі (35 мужчын і 39 жанчын).
NGC 4954
NGC 4954 (іншыя абазначэнні — NGC 4972, ZWG 353.8, UGC 8157, IRAS13009+7540, MCG 13-9-44, KAZ 248, ZWG 352.53, PGC 44988) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 4954, NGC 4972.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Анатоль Іванавіч Лукашоў
Анатоль Іванавіч Лукашоў (нар. 14 жніўня 1960, с. Вялікі Бор, Гардзееўскі раён, Бранская вобласць, РСФСР) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Навасілка (Дэражнянскі раён)
Навасілка (Новосілка) — вёска ў Дэражнянскім раёне Хмяльніцкай вобласці Украіны.
Анатоль Іванавіч Лукашоў
Біяграфія
У 1982 годзе скончыў Віцебскі ветэрынарны інстытут па спецыяльнасці «Ветэрынарыя». У 1982—1984 гадах служыў у Групе Савецкіх войскаў у Германіі.
У 2002 годзе прызначаны першым намеснікам старшыні, начальнікам упраўлення сельскай гаспадаркі і харчавання Дубровенскага райвыканкама. З лютага 2005 года старшынёй Дубровенскага райвыканкама.
У 2006 годзе скончыў Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «Кіраванне прадпрыемствамі аграпрамысловага комплексу».
З 2016 года дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання ад Сенненскай выбарчай акругі № 30.
15 кастрычніка 2019 года зноў прызначаны старшынёй Дубровенскага райвыканкама.
Беспартыйны.
Узнагароды
Узнагароджаны медалём «За працоўныя заслугі», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ордэнам Пашаны. У 2014 годзе прысвоена званне «Чалавек года Віцебшчыны».
Сям’я
Жанаты, мае дачку і сына.
Вяжышча
Назву Вяжы́шча маюць:
Навасілка (Гарадоцкі раён)
Навасілка (Новосілка) — вёска ў Гарадоцкім раёне Хмяльніцкай вобласці Украіны.
Катран
Катран, таксама Крамбе (Crambe) — род кветкавых раслін сямейства. У Цэнтральным батанічным садзе НАН РБ 6 інтрадукаваных відаў.
Батанічнае апісанне
Прадстаўнікі роду — аднагадовыя і шматгадовыя травы ці паўхмызнякі.
Лісце буйное, суцэльнае, пёрыста-паасобнае, або выемчата-лопасцевае, з пухам з простых валасінак або голае.
Значэнне і ўжыванне
Лісце раслін віду выкарыстоўваюцца ў ежу.
Від катран сэрцалісты ўжываецца як дэкаратыўная расліна для фарміравання бардзюраў.
З насення віду здабываець алей.
Віды
Паводле базы дадзеных The Plant List, род уключае 36 відаў :
Везімэ
Везімэ (Vesime) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Насельніцтва складае 683 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 51 чал./км². Займае плошчу 13 км². Паштовы індэкс — 14059. Тэлефонны код — 0144.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Martino di Tours.
Ігар Паўлавіч Філонаў
Ігар Паўлавіч Філонаў (, Магілёў — ) — беларускі спецыяліст у галіне тэхналогіі машынабудавання. Доктар тэхнічных навук (1988), прафесар (1989).
Біяграфія
Скончыў Магілёўскі машынабудаўнічы тэхнікум (1957), Беларускі політэхнічны інстытут (1964). Працаваў у Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (з 1960, машынабудаўнічы факультэт, кафедра «Тэхналогія машынабудавання», прафесар, у 1992—2005 — загадчык кафедры, з 1993 — прарэктар па вучэбнай рабоце, у 2000—2004 — першы прарэктар). Навуковыя інтарэсы: матэматычнае мадэліраванне працэсаў формаўтварэння прэцызійных паверхняў дэталей машын і прыбораў; стварэнне высокаэфектыўных спосабаў апрацоўскі, а таксама тэхналагічнага абсталявання і сродкаў аўтаматызацыі, алгарытмаў і праграм кіравання, якія забяспечваюць зніжэнне дынамічнай нагружанасці і энергаспажывання.
Узнагароды
Званне «Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Беларусь» (2000).
Зарэчча (Дорскі сельсавет)
Зарэ́чча (, Заречье) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дорскага сельсавета.
Навасілка (Ізяслаўскі раён)
Навасілка (Новосілка) — вёска ў Ізяслаўскім раёне Хмяльніцкай вобласці Украіны.
Крычаўская парусінавая мануфактура Галынскага
Гісторыя
Вырабляла белае і шэрае палатно (50 тысяч аршын у 1796 годзе), брызентавую тканіну (33 аршына ў 1797 годзе), суворае палатно (77 тысяч аршын у 1823 годзе). У 1786 годзе было 170 ткацкіх станкоў (па станку на 1 ткача). У 1797—1814 годзе працавала 120 рабочых, акрамя сялянак-прадзільшчыц, якія працавалі ў вёсках у залік баршчыны. Большая частка прадукцыі накіроўвалася на марскія і рачныя судны рускай арміі ў Херсон, Крамянчуг, іншыя чарнаморскія порты, а таксама ў Рыгу і Пецярбург.
Украінская авіяцыя ў македонскім канфлікце
У перыяд ваеннага канфлікту 2001 года паміж уладамі Македоніі і албанскімі паўстанцамі Украіна пастаўляла баявыя верталёты (Мі-8 і Мі-24) і самалёты (Су-25) для ўрадавай арміі. Акрамя таго, паступалі паведамленні аб непасрэдным удзеле ўкраінскіх пілотаў. Ваенная падтрымка Кіева выклікала незадаволенасць краін Захаду.
Гісторыя
З пачаткам баявых дзеянняў саюзнікі македонскага ўрада ў асобе краін НАТА абмежаваліся толькі ваеннымі саветнікамі. Аднак урадавым сілам патрабавалася зброя. Ваенную тэхніку далі Грэцыя, Балгарыя і Украіна. У сваю чаргу Югаславія пастаўляла стралковую зброю і боепрыпасы.
У сакавіку 2001 года ў Македонію пачало паступаць украінскае ўзбраенне. Уся тэхніка перадавалася на падставе двухбаковага дагавора аб ваенна-тэхнічным супрацоўніцтве па льготных цэнах. Пастаўкі ўзбраенняў выклікалі незадаволенасць у ЗША і НАТА. 25 ліпеня ў Кіеве праходзіць сустрэча Прэзідэнта Украіны Леаніда Кучмы з саветніцай прэзідэнта ЗША па нацбяспецы Кандалізай Райс. Амерыканскі бок патрабаваў спыніць ваенную падтрымку Македоніі. Аднак Кучма адмовіўся падпарадкоўвацца. Ужо праз два тыдні Украіна адпраўляе ў Македонію балгарскія 30 танкаў і 20 БТР, мадэрнізаваных на сваіх заводах. Заходняя прэса пісала, што ўрадавымі верталётамі і самалётамі кіруюць украінскія пілоты.
Самі албанскія баевікі паставіліся да ўзмацнення авіяцыі праціўніка сур’ёзна і назапасіліся ПЗРК амерыканскай і савецкай вытворчасці.
Пілоты
Афіцыйны Кіеў рашуча адхіліў такія сцвярджэнні, хоць самі верталётчыкі ў прыватных гутарках пацвярджалі, што зрабілі «пару-тройку баявых вылетаў» за «разумную плату» (сярод такіх — Ігар Шандрыгін ). Ускосна факт удзелу ўкраінцаў пацвярджае і тое, што даваенны налёт македонскіх лётчыкаў складаў усяго каля 20 гадзін у год. Акрамя таго, украінскія інструктары заставаліся ў Македоніі яшчэ цягам двух месяцаў. У большасці з іх быў вопыт вайны ў Афганістане.
Баявыя вылеты
Упершыню ўкраінская авіяцыя, у прыватнасці Мі-8 і Мі-24, была выкарыстаная блізу Цетава (23 сакавіка) і каля гары Шар Планіна (25 сакавіка). З раніцы 22 чэрвеня па пазіцыях баевікоў вакол Арачынава пачалі працаваць Мі-24. Тут удзел украінскіх верталётчыкаў адыграў адну з найважнейшых роляў. 23 чэрвеня над полем бою ўпершыню з’явіліся Су-25. Раніцай 10 жніўня чатыры Су-25, восем Мі-24 і чатыры Мі-8МТ падтрымалі сухапутныя часці пры адбіцці варожага наступленне на сяло Радуша і армейскі пост на захад ад [[Скоп’е]. Інтэнсіўныя атакі з паветра працягваліся да 14:00 наступнага дня, прычым упершыню было адзначана прымяненне бомбаў ФАБ-250. Паводле афіцыйных звестак Міністэрства абароны Македоніі страты баевікоў ад дзеянняў авіяцыі склалі не менш за 400 чалавек забітымі і параненымі.
Па ўспамінах украінскіх лётчыкаў, практычна ў кожным вылеце па штурмавікам і верталётам вёўся моцны агонь з зямлі, прычым гэта было не толькі стралковая зброя калібра 7.62-мм, але і буйнакаліберныя кулямёты (12.7-мм) і зеніткі калібраў 20, 23 і 30-мм. Практычна кожны верталёт меў баявыя пашкоджанні. На некаторых, украінскія ж механікі, налічвалі па некалькі дзясяткаў прабоін. Па штурмавіках было здзейснена некалькі пускаў ПЗРК, але самалётам удалося ухіліцца.
Лінкмяніс
Лі́нкмяніс (Linkmenys), традыцыйная беларуская назва — Лінкмяны  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Адміністрацыйны цэнтр Лінкмяніскай сянюніі. Размешчана за на аўтамабільнай дарозе, за 15 км на захад ад Ігналіны.
Гай Апулей Дыёкл
Гай Апулей Дыёкл (, 104—пасля 146) — старажытнарымскі каляснічы. Лічыцца самым высокааплатным спартсменам у гісторыі.
Нарадзіўся ў 104 годзе ў рымскай правінцыі Лузітанія. Прыехаўшы ў Рым, ён з 18 гадоў пачаў выступаць у гонках калясніц на найбуйнейшым стадыёне-іпадроме «Вялікі цырк». Спачатку Гай Апулей Дыёкл абараняў колеры «Белай каманды». Праз шэсць гадоў, ва ўзросце 24-х гадоў, ён стаў выступаць за «Зялёную каманду». У 27 гадоў Гай Апулей Дыёкл перайшоў у «Чырвоную каманду», у якой выступаў да самага канца сваёй кар'еры. Апошнюю гонку правёў ва ўзросце 42-х гадоў; кар'ера Гая Апулея Дыёкла незвычайна доўгая, з прычыны таго, што гонкі на калясніцах былі небяспечным відам спорту, часта ў выніку падзення з калясніц спартсмены гінулі альбо станавіліся інвалідамі.
Гай Апулей Дыёкл прыняў удзел у 4257 гонках, атрымаўшы 1462 перамогі. За сваю кар'еру ён зарабіў 35 863 120 сестэрцыяў (гэта сума была выбіта на помніку Гаю Апулею Дыёклу, узведзеным заўзятарамі), што, паводле ацэнак вучоных, прыблізна эквівалентна сучасным 15 мільярдам долараў ЗША.
Асеча
Асе́ча — рака ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Аўсянка (басейн Заходняй Дзвіны).
Даўжыня ракі 12 км. Плошча вадазбору 29 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,6 м/км.
Пачынаецца ў напрамку на поўдзень ад вёскі Кузюронкі, цячэ ў межах Гарадоцкага ўзвышша. Упадае ў Аўсянку (правы прыток Усвячы) за 1 км пасля выхаду яе з возера Нёгра, прыкладна за 1,5 км у напрамку на паўночны ўсход ад вёскі Гаране.
Павільён Канады і міру
Павільён Канады і міру, Canada and the World Pavilion — былы невялікі музей у горадзе Атава, Канада. Экспазіцыя была прысвечана дасягненням Канады ў спорце, мастацтве, культуры, міратворчых аперацыях, эканоміцы і навуцы. Таксама ў музеі і на адкрытым паветры праводзіліся інтэрактыўныя выстаўкі і мерапрыемствы.
Вязавая
Назву Вя́завая маюць:
Павільён Канады і міру
На поўнач ад будынка музея размяшчаюцца вадаспады Рыда і рака Атава. Побач, у доме 50 па Сасэкс-драйв, размяшчаецца пасольства Францыі ў Канадзе.
Наведвальнасць музея была нізкай, і музей зачыніўся ўвосень 2005 г.
Лонданскі ўніверсітэт імя Брунеля
Лонданскі ўніверсітэт імя Брунеля (Brunel University London) — брытанская дзяржаўная даследчая вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Лондане.
Названы ў гонар Ісамбарда Кінгдама Брунеля, англійскага інжынера, які пабудаваў шматлікія верфі, чыгункі, серыю параходаў, уключаючы першы трансатлантычны параход з прапелерным рухам, а таксама мноства важных мастоў і тунэляў. Яго праекты зрабілі рэвалюцыю ў грамадскім транспарце і тэхніцы Віктарыянскай эпохі.
Агульная характкрыстыка
Ва ўніверсітэце навучаецца больш за 16 000 студэнтаў і працуе 2 500 супрацоўнікаў, а агульны даход у 2019–2020 гадах склаў 237 мільёнаў фунтаў стэрлінгаў, з якіх 30 % прыпадае на гранты і даследчыя кантракты.
Універсітэт арганізаваны ў тры каледжы:
Універсітэт з'яўляецца членам Асацыяцыі універсітэтаў Садружнасці, Еўрапейскай асацыяцыі універсітэтаў і Асацыяцыі ўніверсітэтаў Вялікабрытаніі. Універсітэт уваходзіць у шэраг 400 лепшых універсітэтаў свету ў рэйтынгу QS World University Rankings 2022 і Times Higher Education World University Rankings 2022. Універсітэт атрымаў юбілейную прэмію каралевы Лізаветы ІІ ў 2011 годзе.
Нангапарбат
Нангапарбат (ننگا پربت) — гара ў горнай сістэме Гімалаяў. Вышыня 8126 м.
Аркадзь Самуілавіч Шпунт
Аркадзь Самуілавіч Шпунт (нар., Барысаў) — беларускі мастак, рэстаўратар. Заслужаны дзеяч культуры Рэспублікі Беларусь (2020).
Біяграфія
Нарадзіўся 28 мая 1947 года ў Барысаве. З дзяцінства выявіў мастацкія здольнасці. У 1962—1967 гадах вучыўся ў Мінскім мастацкім вучылішчы на скульптара.
Працаваў мастаком-афарміцелем кароткі час, а пасля ўладкаваўся на працу ў ляпны цэх новаствораных «Спецыяльных навукова-рэстаўрацыйных вытворчых майстэрняў».
Прафесійныя веды ў рэстаўрацыйнай справе атрымаў у Маскве ва у такіх майстроў, як Яўгенія Міхайлаўна Крысці, Вольга Уладзіміраўна Лялекава, і ў горадзе Уладзіміры ў.
Неаднаразова ўдзельнічаў у экспедыцыях для выратавання царкоўных твораў мастацтва, у тым ліку іканапісных.
З 1999 года працуе ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь. У 2008 годзе стаў загадчыкам аддзела навукова-рэстаўрацыйных майстэрняў, значна пашырыў штат мастакоў-рэстаўратараў і рэарганізаваў структуру аддзела, падзяліўшы яго на чатыры спецыялізаваных сектары.
Творчасць
Удзельнічаў у рэстаўрацыі алтароў касцёла Прасвятой Дзевы Марыі ў Пінску (1980—1986), дзе адпрацоўвалі методыкі і тэхналогіі выкарыстання новых сінтэтычных матэрыялаў.
У 1985 годзе Усесаюзнай атэстацыйнай камісіяй Міністэрства культуры СССР атэставаны як мастак-рэстаўратар вышэйшай катэгорыі.
Літаратурная дзейнасць
З’яўляецца аўтарам шматлікіх аповесцяў-эсэ («Блікі адыходзячага дня» (1989), «Момант Нуль» (2000); навуковых публікацый, шэрагу сцэнарыяў дакументальных фільмаў (фільм «Маці Мізэрэкордыя» рэжысёра Ю. Гарулёва узнагароджаны Гран-пры (Польшча), а таксама пастаянным аўтарам рэлігійна-культурнага часопіса «Наша вера».
Чычылія Галерані
Чычылія Галерані (Cecilia Gallerani; 1473—1536) — у замужжы графіня Бергаміна, таксама сустракаецца лацінізаваны варыянт Цэцылія Галерані — адна з каханак герцага міланскага Ладавіка Сфорца, маці яго бастарда Чэзарэ, мяркуемая мадэль знакамітага партрэта «Дама з гарнастаем» працы Леанарда да Вінчы.
Ёнас Юозавіч Пятраўскас
Ёнас Пятраўскас (нар., г. Мінск) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.
Клубная кар’ера
Выхаванец мінскай школы «Змена». Першы трэнер — Сяргей Уладзіміравіч Паляшчук.
Выступаў за клубы БАТЭ, «Дарыда» і «Мінск». Правёў адзін матч за моладзевую зборную Беларусі.
У кастрычніку 2012 года прызначаны старэйшым трэнерам, а напачатку 2015 года — галоўным трэнерам жаночай каманды «Мінска».
Качырскі раён
Качырскі раён - раён у паўночнай частцы Паўладарскай вобласці. Утвораны ў 1963 годзе. Плошча 6,8 тыс. км².
Сестэрцый
Сестэ́рцый  — старажытнарымская сярэбраная (пасля Аўгуста аўрыхалкавая) манета вартасцю ў два аса і адзін семіс (1/2 аса), што і зафіксавана ў яе назве. Даслоўна яна азначае «палова трох», г. з. два з паловай. Намінал манеты пазначаўся абрэвіятурай IIS (HS або  IIS ), дзе II — рымская лічба, якая азначае два аса, S — семіс (палова)".
Паводле адной з версій паходжання сімвала долара, пры скарочаным напісанні дзве літары-лічбы II накладваліся на літару S, утвараючы знак долара —.
Чога-Занбіль
Чога-Занбіль  — археалагічны помнік у іранскай правінцыі Хузестан на месцы старажытнага эламскага горада Дур-Унташ. Чога-Занбіль знакаміты зікуратам, узведзеным каля 1250 г. да н. э.
Гісторыя
Горад Дур-Унташ быў заснаваны валадаром Унташ-Напірышам, які кіраваў паміж 1275 г. да н. э. і 1240 г. да н. э. на невысокім засушлівым плато адносна не далёка ад Суз, тагачаснай сталіцы Элама. Ён павінен быў стаць галоўным сакральным цэнтрам краіны. Плошча горада складала каля 1 км². Ён быў абаронены 3 мурамі. Знешні быў даўжынёй 4 км. Відавочна, большасць насельніцтва складалі жрацы і служкі храмаў. Для абрашэння быў прарыты канал, дзе ўзровень вады ўздымаўся з дапамогай гідратэхнічных збудаванняў і вадасховішчаў. Горад быў славуты сваімі садамі.
Найважнейшай часткай сакральнага комплекса Чога-Занбіль з'яўляўся зікурат, прысвечаны багам Іншушынаку і Напірышы. Першапачаткова ён меў 105,2 м у даўжыню і 53 м у шырыню, складаўся з 5 паверхаў. Наверсе быў узведзены храм. У нашы дні вышыня зікурата не перавышае 24,75 м. Мяркуецца, што пры Унташ-Напірышы ён быў удвая вышэй. Тым не меней, зікурат лічыцца добра захаваным, найбуйнейшым за межамі Месапатаміі.
У 646 г. да н. э. Дур-Унташ быў захоплены і зруйнаваны асірыйскім валадаром Ашурбаніпалам.
Археалогія
Чога-Занбіль быў адкрыты і ўпершыню даследаваны французскім археолагам Раманам Гіршманам у 1951 г. Ён праводзіў даследаванні да 1961 г. Чога-Занбіль застаецца другім па важнасці археалагічным аб'ектам старажытнага Элама пасля Сузаў.
Ахова
У 1970 г. Чога-Занбіль быў абвешчаны нацыянальным помнікам Ірана. У 1979 г. уключаны ў спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Ла-Мерсэ (Барселона)
Царква Ла-Мерсэ (Царква Маці Божай Міласэрнай, Basílica de Nuestra Señora de la Merced, Basílica de la Mare de Déu de la Mercè) — храм, прысвечаны Маці Божай Міласэрнай, заступніцы Барселоны. Пабудаваны ў перыяд 1765-1775 гг. Аўтар - Жасеп Мас-і-Дардаль, які выкарыстоўваў для будаўніцтва і аздаблення царквы рэшткі былога гатычнага храма Святога Міхаіла. Культ Маці Божай Міласэрнай звязаны з паданнем аб з'яве ў 1218 годзе Дзевы Марыі святому Пятру Наласка ў Барселоне. Дзева Марыя заклікала святога заснаваць новы манаскі ордэн, мэтай якога стаў бы выкуп хрысціянскіх палонных з нявольніцтва. Пазней гэты ордэн стаў вядомы пад імем мерседарыяў. У царкве захоўваецца адзін са старажытных культаў - драўляная статуя Маці Божай Міласэрнай, аўтар - Пера Марагес. У яе гонар кожны год (23 верасня) праводзіцца грандыёзнае свята.
11 ліпеня 1918 года папа Бенедыкт XV надаў царкве статус Малай папскай базілікі (Basilica minor). Царква Ла-Мерсэ знаходзіцца ў партовым раёне Барселоны, побач з помнікам Калумбу.
Амран
Амран (عمران) — горад у Емене, ў мухафазе Амран.
Геаграфія
Размешчаны ў паўночна-заходняй частцы краіны, за 48 км наўпрост і 52,9 км па дарозе на паўночны захад ад сталіцы Саны, на дарозе, якая вядзе са сталіцы краіны ў горад Саада, на вышыні 2256 м над узроўнем мора. Адміністрацыйны цэнтр аднайменнай мухафазы.
Апісанне горада
Стары горад Амрана знаходзіцца на невялікім пагорку, ён акружаны сценамі. Стары горад цікавы сваімі дамамі, якія пабудаваны з сырой гліны з саломай, што, зрэшты, традыцыйна для засушлівых рэгіёнаў краіны.
Сучасны горад знаходзіцца за межамі гарадскіх сцен.
Гісторыя
Па эпіграфіцы вядомы з пачатку 1 тыс. да н. э. Быў адным з цэнтраў ранняй сабейскай каланізацыі ў еменскім нагор’і.
Амран акружаны гарадской сцяной, якая датуюцца 1720 годам.
У 2004 годзе Амран быў месцам сутыкнення паміж урадавымі войскамі і паўстанцамі з мясцовага племя Хуці.
Насельніцтва
Па дадзеных на 2013 год колькасць насельніцтва горада складала 92 763 чалавекі.
19-я партызанская брыгада імя В. М. Молатава
'''19-я партызанская брыгада імя В. М. Молатава''' — партызанская брыгада, створаная ў студзені 1944 года. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Ляхавіцкага раёна. 7—10 ліпеня 1944 года брыгада (538 партызан, тры атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.
Дзейнасць
У красавіку — чэрвені 1944 года партызаны зрабілі больш за 30 дыверсій на чыгуначных участках Баранавічы — Лунінец, Баранавічы — Быцень і на шашэйных дарогах, падарвалі 14 эшалонаў, 36 аўтамашын, разбурылі тры масты, знішчылі дзясяткі кіламетраў тэлефонна-тэлеграфнай лініі. 20 чэрвеня 1944 года на ўчастку чыгункі Брэст — Баранавічы паміж станцыямі Лясная і Гінцавічы падарвалі больш за 460 рэек. Правялі трынаццаць баёў, у тым ліку каля вёскі Залужжа (11 красавіка 1944 года), разам з брыгадай імя В. С. Грызадубавай каля вёскі Мінічы (4 ліпеня 1944 года) за мост цераз раку Шчара.
Памяць
У вёсцы Свяціца Ляхавіцкага раёна ў гонар брыгады пастаўлена стэла (1975 год).
NGC 4955
NGC 4955 (іншыя абазначэнні — ESO 443-62, MCG -5-31-34, AM 1303-292, PGC 45340) — эліптычная галактыка (E2) ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Таццяна Іванаўна Кузьменка
Таццяна Іванаўна Кузьменка (, в. Белазерскае, Белазерскі раён, Курганская вобласць) — беларускі інжынер-будаўнік.
Біяграфія
Скончыла Растоўскі інжынерна-будаўнічы інстытут у 1949 годзе. Працавала ў Душанбэ, з 1970 года — у Мінскпраекце, з 1979 года — галоўны спецыяліст-канструктар аддзела экспертызы ў Белдзяржпраекце.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1961 года. Пражывала ў Мінску.
Творчасць
Асноўныя працы: праекты дзіцячых садкоў, кінатэатраў, бальніц у Душанбэ, Курган-Цюбэ Таджыкскай ССР (1954—1969), серыі тыпавых жылых дамоў у Мінску (1972—1978).
Ян Друцкі-Сакалінскі (маршалак аршанскі)
Ян Юр’евіч Друцкі-Сакалінскі (каля 1570 — ) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх-Сакалінскіх герба «Друцк». Сын Юрыя Паўлавіча.
Маршалак аршанскі з 1622 года. У 1646 годзе прадаў Саколіна князя Ю. Галоўчынскаму.
Аляксандр Васілевіч Назаранка
Аляксандр Назаранка (Александр Васильевич Назаренко;, Панявежыс, ЛітССР — ) — доктар гістарычных навук, вядучы навуковы супрацоўнік Інстытута агульнай гісторыі РАН, кіраўнік праекту «Расія і краіны Цэнтральнай Еўропы ў IX—XV стст.» Інстытута агульнай гісторыі РАН, старшыня Навуковай рады Расійскай Акадэміі навук «Роля рэлігіі ў гісторыі», сябар рэдакцыйнай рады часопіса «Праваслаўны паломнік». Лаўрэат прэміі Мітрапаліта Макарыя за кнігу «Старажытная Русь на міжнародных шляхах».
Дзейнасць
Спецыяліст па гісторыі руска-заходнееўрапейскіх сувязяў сярэднявечча, гісторыі палітычнага ладу Русі і раннесярэднявечных дзяржаў каталіцкай Еўропы, гісторыі царквы, крыніцазнаўству лацінскай сярэднявечнай агіяграфіі і хранаграфіі.
Лічыць сябе навуковым нашчадкам У. Ц. Пашуты. Імкнецца да ліквідацыі адставання расійскіх медыевістыкі і візантыністыкі ад заходніх. Займаецца супастаўленнем рускіх і замежных крыніц, паглыбленым аналізам малавядомых і ўводзінамі ў навуку новых крыніц. Актыўна выкарыстоўвае дадзеныя дапаможных гістарычных дысцыплін.
Курлоўскі расстрэл (карціна Віера)
Курлоўскі расстрэл — карціна беларускага мастака Гаўрылы Віера, напісаная ў 1924 годзе.
Апісанне
У карціне мастак раскрывае трагедыю рэвалюцыі 1905 года, калі царскія войскі і паліцыя расстралялі мітынг у Мінску. На першы план ён высоўвае паўстаўшы народ, які пахіснуўся над яраснай атакай коннай наліцыі. Разгубленасць, бездапаможнаснь людзей у трагічнай сітуацыі паказана схематычна ў розных варыяцыях. Як сведка гэтых баёў Гаўрыла Віер убачыў у ёй толькі цяжкую драму і не змог раскрыць гістарычнае значэнне першых выступленняў узброенага пралетарыяту.
Францішак Марыя Ланцы
Франці́шак Мары́я Ла́нцы (Francesco Maria Lanci, Franciszek Maria Lanci; 1799, Фана, Італія — 1875, Варшава, Польшча) — архітэктар, італьянец па паходжанні, які з другой чвэрці ХІХ ст. стала працаваў на землях былой Рэчы Паспалітай.
Біяграфія
Навучаўся ў рымскай Акадэміі святога Лукі. Атрымаў залаты медаль за дыпломную працу — праект рэстаўрацыі рымскага касцёла «Санта-Марыя-ін-Арачэлі». У маладым веку стаў ганаровым прафесарам Акадэміі.
У 1825 годзе па запрашэнні прыехаў у Польшчу дзеля перабудовы родавай рэзідэнцыі ў Конскіх.
Каля 1830 года займаўся адбудовай касцёла св. Ядвігі ў Пемпова, якому надаў рысы англійскай готыкі. Пасля атрымаў запыт на праект перабудову замку на Вавелі, аднак з-за выбуху паўстання праект не быў рэалізаваны. У Кракаве Ланцы разам з разбяром Паола Філіпі спраекціраваў саркафаг Тадэвуша Касцюшкі.
У 1836—1840 на замову Эдварда Рачынскага спраектаваў і пабудаваў ў Познані.
Каля 1863 года з-за частковай страты зроку спыніў прыём замоў.
Дзейнасць
Займаўся праектаваннем будынкаў рознага прызначэння: палацаў, касцёлаў, гарадскіх жылых і адміністрацыйных збудаванняў, гаспадарчых пабудоў, корчмаў, капліц, мастоў і іншага. Працаваў у архітэктурнай плыні гістарызму. З 40-х гадоў ХІХ ст. пачынае цікавіцца рэнесансам і развіваць неарэнесансны кірунак у межах плыні гістарызму. Найбольш вядомым тыпам збудаванняў гэтага кірунку сталі сельскія вілы (напрыклад Пружанскі палацык).
Архітэктар стварыў вялікую колькасць праектаў, большасць з якіх засталася на паперы.