cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пратэсты ў Эквадоры (2019)
Пратэсты
10 кастрычніка Эквадор быў паралізаваны, калі тысячы дэманстрантаў прайшлі маршам і скандавалі патрабаванні пра вяртанне паліўнай субсідыі і адстаўку прэзідэнта Марэна. Групы карэнных народаў заснавалі штаб-кватэру ў культурным цэнтры Кіта. Дэманстранты захапілі 10 паліцэйскіх, пасля чаго прымусілі іх зняць рыштунак і несці труну загінулага з ліку карэннага насельніцтва. У Casa de la Cultura Ecuatoriana, дзе пратэстоўцы зрабілі свой штаб, захопленыя былі выстаўленыя напаказ. Неўзабаве праваахоўнікаў адпусцілі.
Першапачаткова сутыкненні ўспыхнулі пасля таго, як дэманстранты сустрэлі паліцыю, якая спрабавала разагнаць іх з дапамогай слёзацечнага газу. У адказ дэманстранты кідалі камяні, кактэйлі Молатава і запускалі феерверкі ў конных афіцэраў паліцыі, накіраваных для разгону. Міністэрства энергетыкі паведаміла, што магістральны нафтаправод краіны спыніў функцыянаванне пасля захопу мясцовымі дэманстрантамі.
Пратэстоўцы з ліку карэнных народаў абвінавацілі прыватныя сродкі масавай інфармацыі краіны ў ігнараванні паведамленняў пра жорсткасць паліцыі і запатрабавалі, каб яны транслявалі заяву, зробленую дэманстрантамі, у прамым эфіры. Прынамсі тры прыватныя вяшчальнікі выканалі патрабаванне і ў прамым эфіры зачыталі дэкларацыю, у якой лідар пратэсту Хайме Варгас заклікаў да новых пратэстаў у выхадныя і прыгразіў «радыкалізацыяй пратэстаў з большай сілай», калі прэзідэнт працягне «гуляць» з карэнным насельніцтвам краіны.
14 кастрычніка начальнік аб’яднанага камандавання УС Эквадора генерал Роке Марэйра паведаміў, што Урад Эквадора адмяніў рэжым надзвычайнага становішча ва ўсёй краіне і каменданцкі час у сталіцы Кіта пасля адклікання прэзідэнцкага ўказа пра скасаванне субсідый на паліва, які справакаваў масавыя пратэсты.
Заклік да перамоваў
Канфедэрацыя карэнных народаў Эквадора (ККНЭ) пералічыла тры патрабаванні для пачатку дыялога з Марэна. У іх увайшлі: звальненне міністраў ўрада і абароны, адмена ўказу пра скасаванне субсідыі і просьба да ўрада «ўзяць на сябе адказнасць» за гібель людзей падчас пратэстаў. 11 кастрычніка Марэна абвясціў, што «краіна павінна атрымаць спакой... давайце сядзем і пагаворым». У адказ ККНЭ выкраслілі з ультыматуму для пачатку дыялогу патрабаванне пра вяртанне субсідый.
Фангарэі
Фангарэі  — партовы горад на востраве Паўночны (Новая Зеландыя). Рэгіянальны цэнтр Нортленда. Пасля адміністрацыйнай рэформы ў 1989 годзе сам горад Фангарэі быў аб’яднаны з найбліжэйшых раёнамі пад назвай акруга Фангарэі.
Таўранга
Таўранга (Tauranga, Tauranga-moana) — горад на востраве Паўночны ў Новай Зеландыі, цэнтр рэгіёну Бей-оф-Пленты. Па дадзеных перапісу насельніцтва 2013 года — 114 789 жыхароў.
Помнік Францыску Скарыну (Мінск, дворык БДУ)
Помнік Францыску Скарыну — помнік у Мінску, размешчаны ва ўнутраным дворыку Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Першы помнік у сталіцы, прысвечаны беларускаму першадрукару і асветніку Францыску Скарыну. Устаноўлены ў 1999 годзе, аўтарам помніка з’яўляецца скульптар Сяргей Адашкевіч. З’яўляецца часткай цэлага пантэону выяў нацыянальных герояў Беларусі ва ўнутраным дворыку Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Скульптурны твор Сяргея Адашкевіча нагядна дэманструе праблемы, звязаныя з персаніфікацыяй гістарычнай асобы. Звыклае, распаўсюджанае ў грамадстве стэрэатыпнае ўяўленне пра героя, дыктуе аўтару некаторыя мастацкія вырашэнні ў знешнім абліччы Ф. Скарыны. Скульптар імкнецца найбольш выразна падкрэсліць значнасць дзейнасці асветніка, гуманіста, уводзячы ў кампазіцыйную структуру выяўленчыя элементы, што асацыіруюцца з духоўнай спадчынай героя. Стэрэатыпнае ўяўленне аб выглядзе Скарыны робіць гэты твор пазнавальным.
Данідын
Данідын (Dunedin, Ōtepoti) — другі па велічыні горад на Паўднёвым востраве ў Новай Зеландыі, адміністрацыйны цэнтр рэгіёну Атага.
Заснаваны ў 1848 годзе калоніяй шатландцаў-прэсвітарыянаў. Універсітэт Атага.
Нейпір
Нейпір (Napier, Ahuriri) — горад на Востраве Паўночны Новай Зеландыі, цэнтр рэгіёну Хокс-Бей. Насельніцтва горада — 57 240 чалавек (2013). На мове карэннага насельніцтва краіны маары горад называецца Аўрыры (маары Ahuriri). Размешчаны на паўднёвым беразе заліва Хок.
Абрам Іосіфавіч Міхельсон
Абрам Іосіфавіч Міхельсо́н (, —, ) — вучоны, хірург і уролаг, доктар медыцынскіх навук (1956), прафесар (1960), Заслужаны дзеяч навукі БССР (1968).
Біяграфія
Нарадзіўся ў Мінску. У 1928 годзе скончыў медыцынскі факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Працаваў на Негарэльскім ўрачэбным участку і ў Койданаўскай раённай бальніцы (Мінская вобласць). У 1931—1941 і 1945—1958 гг. у Мінскім медыцынскім універсітэце, у 1941—1944 гадах у Башкірскім медыцынскім інстытуце. У 1958—1971 гадах А. І. Міхельсон на пасадзе загадчыка кафедрай уралогіі Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў.
Навуковая дзейнасць
Сярод апублікаванага:
Інверкаргіл
Па дадзеных 2005 г. насельніцтва горада — 48 200 жыхароў.
Джэйс Харгест Каледж, школа, размешчаная ў горадзе, з’яўляецца найбуйнейшым навучальнай установай рэгіёну. Адзіная вышэйшая навучальная ўстанова горада — Паўднёвы тэхналагічны інстытут, з’яўляецца таксама і адзінай навучальнай установай у краіне, якая прапануе бясплатную вышэйшую прафесійную адукацыю.
Гор (Новая Зеландыя)
Гор (Gore) — горад і аднайменная акруга ў новазеландскім рэгіёне Саўтленд. Размешчаны за 64 км на паўночны ўсход ад Інверкаргіла і за 70 км на захад ад Балклуты. Бліжэйшыя буйныя гарады — Данідын і Інверкаргіл.
Горад падзелены ракой Матаўра на дзве часткі: Гор і Іст-Гор. Большая частка горада знаходзіцца на заходнім беразе ракі. Праз горад праходзіць чыгунка, цягнецца ад горада Данідын да Інверкаргіла (пасажырскія перавозкі былі спыненыя ў 2003 годзе).
Спіс аб’ектаў PGC (2535001—2536000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2535001—2536000)
Павел Алегавіч Лойка
Павел Алегавіч Лойка (,  — ) — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук (1984), дацэнт (2000). Сын пісьменніка Алега Лойкі.
Біяграфія
Сын беларускага філолага і пісьменніка Алега Лойкі. Скончыў у 1980 годзе гістарычны факультэт БДУ. З 1983 года супрацоўнік, у 1990—2000 гадах — загадчык аддзела гісторыі Беларусі XIII—XVIII стагодзяў Інстытута гісторыі НАН Беларусі.
У 1984 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю па тэме «Феадальная рэнта ў прыватнаўласніцкіх маёнтках Беларусі ў другой палове XVI—XVIII ст.»
Адначасова ў 1994—2006 гадах загадчык кафедры гісторыі Беларусі старажытнага часу і сярэдніх вякоў гістарычнага факультэта БДУ. У 2006—2010 гадах дацэнт кафедры. Выкладаў гісторыю Беларусі ў Беларускім гуманітарным ліцэі.
Навуковая дзейнасць
Даследаваў праблемы дзяржаўна-палітычнага развіцця Вялікага Княства Літоўскага ў XVI стагоддзі, аграрную гісторыю Беларусі XVI—XVIII стагоддзяў.
Працы
Друкаваўся з 1982 года ў Беларусі, Расіі, Польшчы, Германіі. Адзін з аўтараў, рэдактараў і складальнікаў школьных падручнікаў, навуковых зборнікаў і манаграфій па гісторыі.
Гавайцы
Гава́йцы (гавай. kānaka 'ōiwi) — карэннае насельніцтва Гавайскіх астравоў. Акрамя Гаваяў абшчыны гавайцаў ёсць у Каліфорніі, Невадзе і Вашынгтоне. Агульная колькасць - 1,4 млн (2019 г.), аднак толькі 350 тысяч - на Гаваях (2019 г.)
Паходжанне
Першыя палінезійцы перасяліліся на Гаваі з Маркізкіх астравоў у пач. I тыс. н.э. Згодна міфалагічным паданням, пазней яны былі заваяваныя выхадцамі з Таіці. Мяркуюць, што гэта адбылося прыкладна ў 1200 — 1300 гг. Таіцяне склалі аснову вышэйшых колаў жрацоў і правадыроў.
У гавайскіх паданнях таксама кажацца пра карлікавых першапасяленцах менехуне або менеўне, якія папярэднічалі палінезійцам. Негледзячы на тое, што частка даследчыкаў аднеслася да гэтай легенды надзвычай сур'ёзна, іх пошукі не прынеслі ніякага плёну. Археолагі не зафіксавалі слядоў дапалінезійскай прысутнасці.
Гавайскае каралеўства
У 1778 г. Гавайскія астравы былі адкрытыя Дж. Кукам. У той час мясцовае грамадства ўжо было даволі развіта. Мяркуецца, што колькасць карэннага насельніцтва вагалася ад 250 да 300 тыс. чал. Кантакты з еўрапейцамі прывялі да з'яўлення сучаснай зброі і ўзмацнення канфліктаў паміж правадырамі. Да 1810 г. астравы былі аб'яднаны правадыром Камехамеха Вялікім, які заснаваў Гавайскае каралеўства, што існавала да 1893 г. У выніку ваенных дзеянняў, а таксама прынесенных еўрапейцамі эпідэмічных захворванняў у XIX ст. колькасць карэнных жыхароў значна скарацілася.
Місіянеры з Еўропы і ЗША распаўсюдзілі сярод іх хрысціянства. Яны адчынялі для гавайцаў сучасныя школы, выдавалі кнігі на гавайскай мове, змагаліся супраць каставай няроўнасці, але разам з тым садзейнічалі вынішчэнню арыгінальнай культуры. Для забеспячэння заснаваных іншаземнымі прадпрымальнікамі і правадырамі плантацыйных гаспадарак таннай працоўнай сілай пачаўся масавы ўвоз перасяленцаў з Філіпін, Кітая і асабліва Японіі.
Кароль Камехамеха IV (1855 — 1863 гг.) спрыяў часоваму адраджэнню традыцыйнай гавайскай культуры. Аднак пасля яго кіравання на Гаваях пачаўся перыяд эканамічнай і палітычнай стагнацыі. Усё большую моц набывалі палітычныя саветнікі і прадпрымальнікі еўрапейскага паходжання. 14 студзеня 1893 г. створаны імі Камітэт Бяспекі зрынуў манархію і абвясціў рэспубліку. Звяржэнне манархіі фактычна значыла адхіленне ад улады карэнных гавайцаў.
У складзе ЗША
6 ліпеня 1898 г. амерыканскі сенат зацвердзіў анэксію Гавайскіх астравоў. Стваралася Тэрыторыя Гаваі, залежная ад ЗША. У 1959 г. яна была пераўтворана ў штат Гаваі.
9 ліпеня 1921 г. Кангрэс ЗША зацвердзіў закон аб стварэнні хоўмлендаў (англ. Hawaiian Homes Commission Act) - грамадскіх зямель, якія перадаваліся гавайцам для карыстання (810 км²). Меркавалася, што гэта спыніць зніжэнне колькасці гавайцаў на радзіме, дапаможа ім захаваць традыцыйную гаспадарку і культуру.
У міжваенны і асабліва пасляваенны перыяды назіралася цікавасць да культуры гавайцаў у ЗША і іншых краінах свету, шырока распаўсюдзіліся гавайскі від спорту сёрфінг, танец хула, гавайская гітара і інш. Цікавасці да мясцовых мовы, звычаяў і традыцый садзейнічалі развіццё турызму і кінаіндустрыі.
У 1974 г. быў заканадаўча зацверджаны статус карэнных гавайцаў, які прыраўноўваў іх да астатняга карэннага насельніцтва ЗША. Хаця ў адрозненні ад індзейцаў, гавайцы не маюць магчымасці весці прамыя перагаворы з федэральным урадам, з гэтай падзеі назіраецца паступовае адраджэнне гавайскай культуры.
22 снежня 1980 г. пачала дзейнічаць урадавая Камісія па вывучэнню карэнных гавайцаў.
23 лістапада 1993 г. прэзідэнт ЗША, Біл Клінтан, падпісаў закон, згодна якому ЗША афіцыйна прынеслі прабачэнне за зруйнаванне Гавайскага каралеўства.
У цяперашні час дзейнічаюць некалькі грамадскіх і ўрадавых арганізацый, якія сочаць за захаваннем правоў і адраджэннем культуры і адукацыі гавайцаў.
Заняткі і матэрыяльная культура
Асновай жыццезабеспячэння гавайцаў здаўна з'яўлялася абрашанае земляробства. Была пабудавана даволі складаная сістэма тэрас і шлюзаў. Звычайна вада пускалася на палеткі два разы на тыдзень. Важнейшая сельскагаспадарчая культура – тара. Вырошчвалі таксама іншыя культуры – садавіну, гародніну, карняплоды. Асноўнай прыладай земляробаў з'яўляўся звычайны завостраны кол.
Сістэма землекарыстання была даволі складанай. Уся зямля належыла вярхоўным правадырам аліі нуі, але толькі частка яе лічылася асабістай маёмасцю. Астатняя падзялялася на сектары моку, якія цягнуліся ад узбярэжжа таго ці іншага вострава да цэнтральных вяршынь. Ёю распараджаліся правадыры аліі аі моку. Моку падзяляліся на ахупуа на чале аліі аі ахупуа. Ахупуа – на ілі, якія перадаваліся ў карыстанне вялікім сем'ям ахана. Зямлю, якую апрацоўвалі пакаленнямі, таксама называлі аіна (літаральна “карміцелька”).
Ілі звычайна падзялялася на ўчасткі ў розных частках вострава - частка на ўзбярэжжы, частка - у гарах і г. д. У такім выпадку ахана таксама была вымушана падзяляцца на дворагаспадаркі, якія абменьваліся (у выглядзе падарункаў) ураджаем. Члены адной ахана аб'ядноўваліся пад час сумеснай працы, выплочвалі даніну правадырам, прымалі госцяў, святкавалі вяселлі.
Жывёлагадоўля мела другараднае значэнне. Разводзілі свінняў і сабак. Важнае месца займаў лоў марской рыбы. Вылучыліся прафесіі лаўцоў птушак, разьбяроў, будаўнікоў лодак, вытворцаў вопраткі і інш.
Гавайцы аддавалі перавагу малым паселішчам. Жытлы будавалі з драўляных жэрдак і травы, ладзілі двухсхільны дах. Хаціны аліі ўмяшчалі шэсць пакояў, прыбудоў і ганкаў. Адно памяшканне абавязкова служыла месцам культу продкаў, другое выкарыстоўвалася ў якасці спальні, тэцяя - для прыгатавання ежы, чацвёртае - як сталовая для жанчын (жанчыны не елі разам з мужчынамі) і г. д. Хатняе начынне - пераважна розныя пасудзіны і люстры з паліраванай лавы.
Гавайцы апраналіся проста. Мужчыны насілі насцегнавыя павязкі мала, а жанчыны - кавалак тканіны паў, што пакрываў цела ад грудзей да каленаў. Для аліі выраблялі плашчы, накідкі, шапкі з пер'я птушак. Толькі яны маглі апранацца ў чырвоны і жоўты колеры. Аб становішчы правадыра сведчыў таксама яго плашч. Вельмі доўгія плашчы насілі толькі аліі нуі. Папулярнасцю карысталіся ўпрыгожванні з птушыных скур, ракавін, косці жывёлін, кветак.
Сацыяльны лад
Гавайскае грамадства падзялялася на 4 буйныя пласты. Вышэйшы складалі правадыры аліі. Другі, самы буйны - свабодныя людзі макаінаа. Трэці - залежныя, не меўшыя сваіх надзелаў. Многія з іх займаліся рамяством. Рамеснікі аб'ядноўваліся ў прафесійныя карпарацыі, якія мелі сваю даволі складаную структуру і захоўвалі ад старонніх сакрэты майстэрства. Чацвёрты пласт складалі рабы-каўва. Сацыяльнае становішча было спадчынным. Дзеці аліі станавіліся аліі, а дзеці каўва заставаліся ў рабстве. Шлюбы паміж прадстаўнікамі розных пластоў забараняліся.
Лічылася, што аліі захоўваюць ману не толькі сваёй сям'і, але і падначаленых. На Гавайскіх астравах існавала мноства табу. Яны тычыліся як простых жыхароў, так і аліі. Асабліва сакралізавалася асоба аліі нуі. Яго перамяшчалі на насілках, каб ён не датыкаўся да зямлі. Ён не дакранаўся да ежы, і яго кармілі іншыя людзі. Просты гаваец мог быць пакараны смерцю толькі за тое, што яго цень захіліў першага правадыра. Смерць аліі нуі суправаджалася шматлікімі цырымоніямі і ахвярапрынашэннямі, у тым ліку чалавечымі. Гавайскія каралі мелі шмат жонак. Але асабліва свяшчэнным прызнаваўся шлюб караля з роднай сястрой.
Улада аліі трымалася на ваеннай моцы. Аліі нуі лічыліся першымі і лепшымі воінамі. Вакол караля фарміравалася сталая дружына. Яна выконвала ваенныя і паліцэйскія функцыі. Правадыры атрымоўвалі шчодрую даніну. Простыя абшчыннікі таксама адпрацоўвалі паншчыну.
Акрамя індывідуальных шлюбаў меліся і групавыя палануа, калі некалькі братоў жаніліся на групе жанчын.
Мастацтва
Гавайцы славяцца як выдатныя будаўнікі лодак, разьбяры, майстры пляцення, танцоры, спевакі, татуіроўшчыкі. Захаваліся багатая міфалогія і казкі гавайцаў.
Рэлігія
Гавайцы верылі ў шматлікіх багоў і духаў агульнапалінезійскага і мясцовага пантэону. Вылучаліся магутныя багі Каналоа, Ку, Кане і Лона. Ніжэй за іх былі Пеле, Лака, Хіна, Маўі і інш. Для шанавання багоў і памерлых правадыроў будаваліся стадолы. Для гавайцаў таксама быў характэрны культ продкаў, многія з якіх з цягам часу ператвараліся ў культурных герояў.
У XIX ст. большасць гавайцаў прыняла хрысціянства, пераважна ў форме пратэстантызму.
Мова
Родная мова гавайцаў належыць да палінезійскай групы. З XIX ст. распаўсюджана пісьмовасць на аснове лацінкі.
Уладзімір Міхайлавіч Івасюк
Уладзімір Міхайлавіч Івасюк (, Кіцмань, Чарнавіцкая вобл., УССР —, каля Львова) — украінскі кампазітар-выканавец, паэт, Герой Украіны (2009, пасмяротна).
Адзін з заснавальнікаў украінскай эстраднай музыкі (поп-музыкі). Аўтар 107 песень, 53 інструментальных твораў, музыкі да некалькіх спектакляў. Прафесійны медык, скрыпач, выдатна граў на фартэпіяна, віяланчэлі, гітары, па-майстэрску выконваў свае песні. Неардынарны жывапісец.
Сям’я
Нарадзіўся ў сям’і ўкраінскага пісьменніка і даследчыка гісторыі Букавінскага краю Міхаіла Івасюка і настаўніцы Сафіі Каракінай. Праз два гады нарадзілася малодшая сястра Галіна, праз адзінаццаць — Аксана. Для Аксаны Уладзімір напісаў песню «Калыханка для Аксаначкі». Сёння Галіна — урач-неўрапатолаг абласной клінічнай бальніцы, Аксана — дацэнт кафедры сучаснай украінскай літаратуры Чарнавіцкага нацыянальнага ўніверсітэта.
Загадкавая смерць
Уладзімір Івасюк знік 24 красавіка 1979 г., таго ж дня яго бацькі падалі заяву ў міліцыю, але ніякіх мер прынята не было. Пошукі вяліся з 27 красавіка да 11 мая. Менавіта тады справа была закрытая.
Цела Уладзіміра Івасюка выпадкова знайшоў 18 мая 1979 г. салдат, які, «палюючы на ліс» (форма навучання радыстаў), наткнуўся на паўвісячы-паўстаячы труп чалавека. Следства мела версію, што Уладзімір Івасюк скончыў жыццё самагубствам пасля «лячэння» у абласной псіхіятрычнай бальніцы. Версія таго, што «лячэнне» ў стацыянары праводзілася ім фармальна з мэтай аднаўлення ў кансерваторыі і апраўдання прагулаў, не разглядалася следчымі. Следчыя адстойвалі версію «вар’ята-самазабойцы». 4 чэрвеня 1979 г. СМІ перадалі паведамленне пра ток, што прычынай смерці Уладзіміра Івасюка было самапавяшэнне, а чуткі пра іншыя абставіны смерці ёсць выдумкі. Іншыя версіі следствам не разглядаліся. На магчымасць іншых прычын смерці паказвалі наступныя факты: адарваныя гузікі на куртцы кампазітара; людзі, якіх супрацоўнікі інстытута бачылі ўпершыню, шукалі Івасюка ў калідорах кансерваторыі перад яго знікненнем; дзіўная смерць двух маладых закаханых, якія бачылі Івасюка аднымі з апошніх; адна студэнтка нават сцвярджала, што бачыла Уладзіміра ў Роўна 3 мая (па высновах следчых, ён памёр 27 красавіка). Падчас аднаго журналісцкага расследавання былы палітвязень, якому давялося бачыць нямала павешаных, заўважыў, што ўсе яны віселі з высунутым языком. У трупа язык высунуты не быў, не было выдзяленняў. Гэтыя прыкметы судмедэксперты пакінулі без увагі.
Афіцыйная версія — самагубства — выклікала вялікі сумнеў грамадскасці як тады, так і цяпер. Паводле неафіцыйнай версіі, смерць Івасюка — забойства, ажыццёўленае органамі КДБ па загадзе вышэйшага кіраўніцтва СССР. Пахаванне Уладзіміра Івасюка 22 мая 1979 г. у Львове ператварылася ў масавую акцыю пратэсту супраць савецкай улады.
26 студзеня 2009 г. Генеральная пракуратура Украіны аднавіла закрытую крымінальную справу пра смерць Уладзіміра Івасюка, але ў лістападзе 2012 г. справа была закрытая быцца праз адсутнасць складу злачынства. 12 чэрвеня 2014 г. Генеральная пракуратура Украіны аднавіла крымінальную справу, пракурор Львоўскай вобласці Раман Федзік у лютым 2015 г. заявіў, што Уладзімір Івасюк быў забіты супрацоўнікамі КДБ СССР.
13 чэрвеня 2019 г. Кіеўскі навукова-даследчы інстытут судовых экспертыз прыйшоў да высновы, што кампазітар-выканаўца Уладзімір Івасюк фізічна не мог здзейсніць самагубства і адпаведна — забіты нявызначанымі асобамі.
Оамару
Оамару  — найбуйнейшы горад у Паўночным Атага на Паўднёвым востраве Новай Зеландыі, адміністрацыйны цэнтр акругі Уаітакі. Размешчаны за 80 км на поўдзень ад Тымару і за 120 км на поўнач ад Данідына, на ціхаакіянскім узбярэжжы. Праз горад праходзіць Дзяржаўная шаша 1 і Галоўная паўднёвая лінія чыгункі, якія злучаюць Оамару з Тымару і Данідынам.
Ы.Ы.Ы.
Ы.Ы.Ы. — мінскі рок-гурт, створаны Васілем Шугалеем у 1989 годзе.
Гісторыя
Створаны паэтам Васілем Шугалеем ў 1989 годзе пасля яго вяртання ў Мінск з падарожжаў па Маскве і Ленінградзе. Першае выступленне маладога калектыва ў складзе чатырох чалавек адбываецца ў Магілёве падчас першага рок-фестывалю «Рок-сырок», дзе ён нечакана займае другое месца пасля сэту з трох песень (першымі сталі «Би-2»). Пасля фестывалю з’явіўся крытычны артыкул у беларускай прэсе: «''Новы жанр — рок-клоўн Вася Шугалей з гуртом «Ы.Ы.Ы.», аднак гурт — занадта гучна сказана, ёсць толькі некалькі музыкаў, якія кепска падыгрываюць В. Шугалею''». Два наступныя гады Шугалей спрабаваў сфарміраваць стабільны склад гурта, які ў выніку дасягаў 15 чалавек і ўключаў, акрамя традыцыйных рок-інструментаў, трамбон, трубу, саксафон, ударныя і некалькі дзяўчын на бэк-вакале. Найбольшую вядомасць з творчасці гурта ў той час атрымала песня «Бу-бу». Асноўнай тэмай творчасці стала любоўная тэматыка, стыль гурта з лёгкай рукі беларускага рок-крытыка называўся «клоўн-рокам». Журналіст вызначыў стыль калектыва, як «пата-рок» (ад слова «паталогія»).
Гурт удзельнічаў у навагоднім эфіры на 31 снежня 1990 года. Прыняў удзел у здымках ў культавай у 1991 годзе. У 1991 годзе гурт запісвае свой першы альбом «Только для девочек» (Толькі для дзяўчынак). Восенню гурт выступае на фестывалі «Будь спок», які праводзіў Магілёўскі рок-клуб у залі магілёўскага тэатра лялек.
У выніку творчых пошукаў Шугалея адбываецца распад гурта і збор новага складу. У 1993 годзе калектыў рыхтуе новую праграму адмыслова для выступу на кішынёўскім рок-фестывале «Рок-индепендент», якая цалкам увайшла ў новы альбом гурта «Зелёное золото» (Зялёнае золата). Пасля гэтага гурт спыняе сваё існаванне, Шугалей пачынае займацца прадзюсінгам (працуе з гуртамі «Ляпіс Трубяцкі», «», «»).
7 сакавіка 2004 года Васіля Шугалея забілі ў маскоўскай кватэры. Былыя музыкі гурта ў 2005 годзе аднавілі альбом «Зелёное золото», які так і не пабачыў свет у 1993 годзе. Замест вакалу Шугалея на дыску запісаны голас Змітра Вайцюшкевіча. У 2010 годзе Павел Юрцэвіч ініцыяваў, запісаў і выпусціў патройны альбом памяці Васіля Шугалея — «Ы.Ы.Ы. Васька — Ж.Ы.В.!». 4 лістапада 2011 года гурт «Ы.Ы.Ы.» даў першы за 18 гадоў канцэрт у мінскай галерэі «Ў» на адкрыцці выставы графічных работ Васіля Шугалея. У якасці вакалістаў выступіў лідар гуртоў «Петля Пристрастия» і «Кассиопея» Ілля Чарапко-Самахвалаў, а таксама Аляксандр Памідораў.
Трапічны клімат
Для трапічнага клімату характэрны невялікія сезонныя ваганні тэмпературы. У Паўночным паўшар’і на поўначы тропікі пераходзяць у субтропікі, на поўдні — у субэкватарыяльны пояс.
Трапічны клімат падзяляецца (па ўляганнях) на два падпаясы: трапічны сухі клімат і трапічны вільготны клімат. Першы тып клімату характэрны для амаль усіх трапічных пустынь, другі — для акіянічных астравоў, якія знаходзяцца ў нізкіх шыротах.
Трапічны пустынны клімат
Клімат сухі і гарачы. Характэрны вялікія сутачныя і гадавыя ваганні тэмпературы (каля 20 °C). Тэмпература самага халоднага месяца не ніжэй +10 °C, цёплага — ад +30 да + 35 °C. Сутачныя ваганні тэмпературы дасягаюць 40 °C. Ападкаў выпадае да 150 мм за год.
Уласцівы заходнім і цэнтральным рэгіёнам мацерыкоў (пустыні Сахара, Калахары, Наміб, Атакама, большая частка Аўстраліі, паўднёвая частка Аравійскага паўвострава).
Трапічны вільготны клімат
Клімат цёплы і вільготны. Ваганні тэмператур адносна невялікія. Сярэднемесячныя тэмпературы ад +18 да +28 °C. Колькасць ападкаў складае 1500—2000 мм за год.
Характэрны ўсходнім узбярэжжам мацерыкоў, якія абмываюцца цёплымі цячэннямі (усход Бразільскага нагор’я, Цэнтральнай Амерыкі, Антыльскіх астравоў, усход Паўночнай Афрыкі і Аўстраліі і інш.).
Уладзімір Міхайлавіч Рунцэвіч
Уладзімір Рунцэвіч (нар. 28 лютага 1953, в. Дайнава, Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці) — беларускі пісьменнік. Член ГА «Саюз пісьменнікаў Беларусі» з 2015 года, народнага клуба паэтаў і кампазітараў «Жывіца» ДУ «Мінскі абласны цэнтр народнай творчасці».
Біяграфія
Скончыў Салігорскі горны тэхнікум (1973). Працаваў 38 гадоў рабочым на Пухавіцкім ільнозаводзе.
Неаднаразовы ўдзельнік «Талькаўскага фэсту».
Творчасць
Першы верш быў напісаны 10 траўня 1971 года, а дэбютная публікацыя адбылася ў Пухавіцкай раённай газеце «Сцяг працы» ў ліпені 1980 года. З гэтага часу пачалося прафесійнае станаўленне як паэта. Пастаянна друкуецца ў раённай газеце і рэспубліканскай перыёдыцы. Вершы гучалі на Першым нацыянальным канале радыё, а таксама на радыёстанцыях «Сталіца», «Культура».
У 1997 годзе быў выдадзены першы паэтычны зборнік «Голас чалавека на зямлі». На аўтарскі верш ансамбль «Свята» выконвае песню «Гасціннасць». Некалькі песень на вершы напісаныя самадзейнымі кампазітарамі.
Мікалай Андрыянавіч Міхін
Мікалай Андрыянавіч Мі́хін ( — ) — вучоны ў галіне ветэрынарнай мікрабіялогіі, доктар ветэрынарных навук (1936), прафесар (1919). Першы рэктар Маскоўскага ветэрынарнага інстытута.
Біяграфія
Нарадзіўся ў горадзе (Чавускі павет, Магілёўская губерня Расійскай імперыі, зараз у Магілёўскай вобласці Беларусі). У 1896 годзе скончыў Юр’еўскі (Дэрпцкі) ветэрынарны інстытут. Працаваў у ветэрынарнай лабараторыі Міністэрства ўнутраных спраў Расійскай імперыі, ветэрынарным ўрачом у Херсонскай губерні, стажыраваўся за мяжой, выкладаў у Варшаўскім ветэрынарным інстытуце, займаў пасаду начальніка Ветэрынарнага ўпраўлення МУС. У 1919 годзе прызначаны першым рэктарам Маскоўскага ветэрынарнага інстытута. Потым займаў пасаду загадчыка кафедрай мікрабіялогіі ў ім.
Навуковая дзейнасць
М. А. Мiхіну належаць навуковы працы па імуналогіі і бактэрыялогіі. Адкрыў узбуджальніка лептасірозу буйной рагатай жывёлы, распрацаваў методыкі прыгатавання шэрагу вакцын і сываратак. Яму таксама належаць працы па сібірскай язве і шаленству. Аўтар першага ў СССР падручніка па мікрабіялогіі для ветэрынарных вышэйшых навучальных устаноў: Курс частной микробиологии для ветеринарных врачей и студентов — М.—Л., 1926.
Палушнікавыя (сямейства)
Палушнікавыя (Isoetaceae) — сямейства раслін парадку.
Віды
Па інфармацыі базы дадзеных The Plant List (на ліпень 2016) сямейства уключае ў сябе 4 роды і 93 віды:
Спіс аб’ектаў PGC (2536001—2537000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2536001—2537000)
Гераніевыя
Гераніевыя (Geraniáceae) — сямейства двухдольных раслін парадку геранекветныя.
Распаўсюджанне і экалогія
Травы і паўкусты (мала), распаўсюджаныя па ўсім зямным шары, асабліва шмат на поўдні Афрыкі і па гарах трапічнага пояса; нешматлікія ў Аўстраліі.
Батанічнае апісанне
Лісце вельмі рознае, суцэльнае і круглае або рассечанае.
Кветкі ў большасці буйныя і прыгожыя, ярка афарбаваныя, правільныя і няправільныя. Тычынак у асноўным 10, пялёсткаў 5, за выключэннем прадстаўнікоў роду, у якіх іх 8. Тычынкі размешчаны ў два круга, адзін супраць чашалісцікаў, іншы супраць пялёсткаў. Завязь часцей за ўсё з 5 лопасцямі і 5 гнёздамі, верхняя. Плод прадстаўляе сабой каробачку з захаванымі чашалісткамі, якая раскрываецца па-асабліваму, ад ніжняй часткі да верхняй. Кветаложа часта ўдаецца больш-менш паміж долямі плоду.
Значэнне і прымяненне
Гераніевыя вядомыя як прыгожыя садовыя расліны з яркімі буйнымі кветкамі; сапраўдных гаючых, не лічачы ужыванняў ў народным лекаванні, паміж імі няма.
Раннія класіфікацыі
Сямейства Гераніевыя вылучалася ўжо ў ранніх класіфікацыях насенных раслін. Па Бентаму і Гукеру, яно складалася з 7 кален (або трыб):
Ужо тады два апошніх калена звычайна вылучалі ў самастойныя сямействы.
Сучасны падыход
Паводле дадзеных сайта Germplasm Resources Information Network (GRIN) у сямейства ўваходзяць пяць родаў :
Па інфармацыі базы дадзеных The Plant List (2013), сямейства ўключае 841 від у 7 родах :
Праваслаўная Беларусь (1927)
«Праваслаўная Беларусь» — рэлігійна-грамадскі і палітычны часопіс, орган Праваслаўнага беларускага дэмакратычнага аб'яднання.
Выдаваўся з кастрычніка 1927 да 1928 гг. у Вільні (у 1927 г. два разы, у 1928 г. тры разы ў месяц) на беларускай мове. Рэдактар Л. Голад. Выйшла больш за 10 нумароў, асобныя з іх былі канфіскаваны.
«Палітыка» часопіса
Часопіс выкрываў палітыку польскіх улад у адносінах да нацыянальных меншасцей, у т.л. беларусаў, у Заходняй Беларусі (артыкулы «Блок нацыянальных меншасцей», «Юрітэр злуецца» В. Васілевіча; «Польскі радыкалізм і справы нацыянальных меншасцей» У. Самойлы пад псеўд. Наглядчык), востра крытыкаваў іерархаў праваслаўнай аўтакефальнай царквы ў Польшчы за сервілізм і ўгодніцтва перад уладай («Аўтакеффалія», «Адказ мітрапаліта Дзіянісія мітрапаліту Сергію», «Мітрапалічы блок» В. Багдановіча). Шмат увагі аддаваў асвятленню выбарчай кампаніі напярэдадні выбараў у полські сейм і сенат (сакавік 1928 г.), праводзіў ідэю стварэння адзінага выбарчага блока нацыянальных меншасцей, крытыкаваў пазіцыю Рускага народнага аб'яднання за адмову ўдзельнічаць у ім («Мы і РНА» пад псеўд. Сябра), рыхтваў грамадскую думку Заходняй Беларусі да выбараў («Палітычная спеласць», «Чарговае заданне» Л. Голада; «Беларускія выбарныя справы» Сябра). На старонках часопіса змешчаны інфармацыя пра з'езд беларускіх выбаршчыкаў у Вільні (27 снежня 1927 г.) і прынятая ім платформа Беларускага цэнтральнага аб'яднання выбарчага камітэта блока нацыянальных меншасцей, пра дзейнасць створанага пасля выбараў Беларускага пасольскага клуба, працэс 56-і над дзеячамі Беларускай сялянска-работніцкай грамады, даклад Багдановіча «Беларускі пасольскі клуб і яго праца ў сейме і сенаце 1922 — 1927 гг.» і яго ўспаміны «Дзесяць гадоў таму назад» пра ўдзел у Вялікім царкоўным саборы ў лістападзе 1917 г. у Маскве, матэрыялы пра праследаванне польскімі ўладамі праваслаўных у Заходняй Беларусі («Маламажэйкаўская мураванка» пад псеўд. Мураванкаўскі прыхажанін, «Навадворская царква» Я. Гаротнага) і інш.
Нью-Плімут (Новая Зеландыя)
Нью-Плімут (New Plymouth) — горад і порт на заходнім узбярэжжы вострава Паўночны Новай Зеландыі, цэнтр раёна Таранакі. Па дадзеных перапісу насельніцтва 2001 г. насельніцтва горада — 48 500 чалавек, а агульнае насельніцтва горада і прылеглых раёнаў — 66 600 чалавек.
Віцебскі цэнтральны спартыўны комплекс
Віцебскі цэнтральны спартыўны комплекс — шматфункцыянальны спартыўны комплекс у Віцебску, Беларусь. З’яўляецца хатняй арэнай для футбольнага клуба «Віцебск», які выступае ў Вышэйшай лізе чэмпіянату Беларусі. Умяшчальнасць адзінай трыбуны на стадыёне складае 8 144 месцы.
Гісторыя
Гарадскі стадыён «Дынама» быў пабудаваны ў Віцебску на месцы сённяшняга спарткомплексу ў 1937 годзе на 5 000 чалавек. У пачатку 1978 спартыўны аб’ект быў перададзены з камунальнай уласнасці горада Віцебскаму абласному савету фізкультурна-спартыўнага таварыства «Дынама». У 1980—1986 гадах праводзілася рэканструкцыя стадыёна.
З 1992 года стадыён стаў прымаць матчы чэмпіянату Беларусі па футболе. У 1998 годзе было прынята рашэнне аб новай рэканструкцыі спартыўнай арэны. Праект рэканструкцыі распрацаваны інстытутам «Віцебскграмадзянпраект». Аўтары праекта — В. П. Андаралаў, А. А. Зафатаеў і інш. Першая чарга будаўніцтва новай арэны стартавала ў верасні 2001, падчас якога былі створаны футбольнае поле і трыбуна на 5 400 гледачоў. 8 красавіка 2003 года была зарэгістравана дзяржаўная ўстанова фізічнай культуры і спорту «Віцебскі цэнтральны спартыўны комплекс». Адпаведна, стадыён «Дынама» атрымаў новую назву.
У 2004—2005 гадах былі праведзены другая і трэцяя чэргі будаўніцтва. За гэты час умяшчальнасць пашырана да 8 тысяч месцаў, над адзінай заходняй трыбунай узведзены дах. Было ўзведзена лёгкаатлетычнае ядро з бегавымі дарожкамі і сектарамі для розных спартыўных дысцыплін. На стадыёне з’явіліся электроннае табло і асвятляльныя мачты, якія дазволілі праводзіць матчы ўвечары. У падтрыбунных памяшканнях былі абсталяваны распранальні для спартсменаў, спартыўная і трэнажорная залы, кафэ.
У 2016 годзе электроннае табло заменена на сучаснае мультымедыйнае. Газон на футбольным полі натуральны, усталяваны падагрэў. Памеры поля — 105×68 метраў.
Галоўная спартыўная арэна Віцебска двойчы прымала фінальныя матчы Кубка Беларусі па футболе. 26 мая 2002 года на ёй праходзіў вырашальны паядынак за перамогу ў Кубке Беларусі 2001/2002. У гэтым матчы футбольны клуб «Гомель» абыграў барысаўскі БАТЭ. 26 мая 2019 года адбыўся фінал Кубка Беларусі 2018/2019, у якім салігорскі «Шахцёр» атрымаў перамогу над мясцовым футбольным клубам «Віцебск».
Інфраструктура
У цяперашні час Віцебскі цэнтральны спартыўны комплекс уключае ў сябе:
На базе спарткомплексу праводзяцца вучэбна-трэніровачныя заняткі і спаборніцтвы па футболе, баскетболе, валейболе, лёгкай атлетыцы і інш.
Абій Ахмед Алі
Абій Ахмед Алі (አብይ አህመድ አሊ, нар. 23 красавіка 1976) — прэм’ер-міністр Эфіопіі з красавіка 2018 года. Лаўрэат Нобелеўскай прэміі міру.
Адразу пасля ўступлення на пасаду прэм’ер-міністр падпісаў мірную дэкларацыю з Эрытрэяй. У ліпені 2018 года Абій Ахмед пагадзіўся перадаць спрэчныя зямельныя тэрыторыі Эрытрэі і «пачаць новую эру міру і дружбы». Такім чынам ён спыніў 20-гадовую вайну паміж дзвюма краінамі.
У кастрычніку 2021 года Абій Ахмед афіцыйна прынёс прысягу на другі 5-гадовы тэрмін.
Акайхау
Акайхау  — горад на востраве Паўночны (Новая Зеландыя), у рэгіёне Нортленд. Знаходзіцца ля паўночнага ўзбярэжжа возера Амаперэ. 29 кастрычніка 1923 года да горада Акайхау была даведзена чыгунка, якая злучыла яго з горадам Окленд. Акайхау з’яўляўся самай паўночнай чыгуначнай платформай Новай Зеландыі. Аднак 1 лістапада 1987 года чыгуначная лінія была зачынена.
Па дадзеных 2001 года колькасць насельніцтва горада складала 687 чалавек (у 1996 годзе — 642 чалавека).
Хейстынгс (Новая Зеландыя)
Хейстынгс   — горад і аднайменная акруга ў новазеландскім рэгіёне Хокс-Бей, размешчаны за 20 км ад горада Нейпір. Паводле перапісу насельніцтва 2006 года, насельніцтва акругі Хейстынгс — 70 842 чалавека. Часцяком пры складанні статыстычных дадзеных горад аб’ядноўваецца з Нейпірам, агульная колькасць якіх складае звыш 120 тысяч чалавек, што робіць іх пятым па колькасці гарадскім утварэннем у Новай Зеландыі.
Помнік Францыску Скарыну (Мінск, каля Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі)
Помнік Францыску Скарыну — помнік у Мінску, размешчаны каля галоўнага ўвахода ў Нацыянальную бібліятэку Беларусі па праспекце Незалежнасці. Другі помнік у сталіцы, прысвечаны беларускаму першадрукару і асветніку Францыску Скарыну. Устаноўлены ў 2006 годзе. Аўтарамі помніка з’яўляюцца скульптар Алесь Дранец, архітэктары Аляксандр Камлюк і Яраслаў Ліневіч.
Гісторыя
Імпульсам для ўвасаблення вобраза беларускага гуманіста XVI ст. у пластыцы стаў арганізаваны ў 1991 г. рэспубліканскі конкурс праектаў на помнік Францыску Скарыну для Мінска. За перыяд правядзення трох этапаў конкурсу вызначаліся розныя пляцоўкі пад устанаўленне помніка, сярод якіх тэрыторыя Верхняга Горада (схіл ля Свята-Духавага кафедральнага сабора), а таксама пешаходная зона перад будынкам Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Па выніках конкурса перамогу атрымаў зусім малады на той час скульптар Алесь Дранец. Помнік быў адліты ў бронзе, завершаная манументальная выява першадрукара захоўвалася на Мінскім скульптурным камбінаце. Устаноўлены перад будынкам Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі ў 2006 годзе.
Апісанне
Помнік Ф. Скарыну быў адліты з бронзы. У помніку Ф. Скарыну аўтар імкнецца ўзмацніць экспрэсіўнасць вобразу, звяртаецца да абагульнення форм, іх лаканічнасці. Выразны сілуэт будуецца на архітэктурнай канструкцыі манументальнай фігуры, вертыкальная калонападобная постаць асветніка з шырока разведзенымі, узнесенымі да гары рукамі, нібы ахінае, благаслаўляе беларускую зямлю. Ф. Скарына трымае кнігу — нязменны атрыбут у вырашэнні вобраза гуманіста. Строгія вертыкалі фігуры канцэнтруюць увагу на партрэтнай выяве героя. Скульптуры ўласціва дакладная прапрацоўка дэталяў. Пастамент помніка ўпрыгожваюць тры ажурныя рэльефы, якія прадстаўляюць краявіды Полацка, Прагі і Падуі, у якіх жыў і спыняўся ў сваіх падарожжах Францыск Скарына.
Помнік Ф. Скарыну, устаноўлены каля Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі, разлічаны на два этапы і два ракурсы ўспрымання: з адлегласці выразны, набліжаны да знака сілуэт фігуры, а блізка — рэльефы на п’едэстале, ілюстрацыі падзей з жыцця і дзейнасці героя. Дакладна характарызуе помнік І. Мятліцкая :
Даліна ценяў
Прэм’ера карціны адбылася 8 верасня 2017 года ў межах Міжнароднага кінафестывалю ў Таронта.
Сюжэт
Шасцігадовы Аслак жыве са сваёй маці ў маленькай вёсцы, размешчанай паміж морам і гарамі Нарвегіі. Аднойчы каля вёскі знаходзяць разадраных авечак. Дарослая частка насельніцтва лічыць, што гэта ваўкі, але Аслак упэўнены, што ў лесе жыве пярэварацень. І пасля таго, як сабака Аслака знікае без следу, ён, не доўга думаючы, сыходзіць у лес.
Саўндтрэк
Музычнае суправаджэнне да фільма «Даліна ценяў» напісаў польскі кампазітар Збігнеў Прайснер. Саўндтрэк быў намініраваны на Прыз глядацкіх сімпатый «Сусветнай прэміі саўндтрэкаў».
Палмерстан-Норт
Палмерстан-Норт  — горад на Востраве Паўночны ў Новай Зеландыі. Па дадзеных перапісу насельніцтва 2007 г. насельніцтва горада — 78 800 чалавек. Плошча горада — больш за 325 км². З’яўляецца адным з найважнейшых акадэмічных і універсітэцкіх цэнтраў краіны. У горадзе размешчаны міжнародны аэрапорт, сетка дарог, чыгунка звязвае горад з прамысловымі і культурнымі цэнтрамі Новай Зеландыі.
Уангануі
Уангануі  — горад і аднайменная акруга ў новазеландскім рэгіёне Манавату-Уангануі. размешчаны на беразе бухты Таранакі, недалёка ад вусця аднайменнай ракі. Горад знаходзіцца прыкладна за 200 км на поўнач ад Уэлінгтана і за 75 км на паўночны захад ад Палмерстан-Норта. Большая частка Уангануі размешчана на паўночна-заходнім беразе ракі, хоць частка прыгарадаў знаходзіцца на процілеглым беразе.
Сітападобныя
Сітападобныя (Juncaginaceae) — сямейства травяністых раслін парадку.
Апісанне
Мнагалетнікі (рэдка аднагадовыя) без апушэння, з карэнішчамі, прамыя, выпускаюць квітнеючыя сцеблы. Лісце разеткай або паблізу аснавання сцябла, лінейнае, вузкае, суцэльнае, сядзячае для, з паралельнымі пражылкамі. Кветкі больш-менш радыяльна сіметрычныя. Плод прадстаўляе сабой каробачку. Апыленне адбываецца з дапамогай ветру.
Распаўсюджанне
Сямейства-касмапаліт (распаўсюджанне ад Арктыкі да трапічных зон і ад ўзроўню мора да вялікіх вышынь), у значнай ступені прыбярэжнае. Расліны часта засяляюць забалочаныя (часам засоленыя) месцы.
Сланаягаднікавыя
Сланаягаднікавыя (Haloragáceae) — сямейства двухдольных раслін, якое ўваходзіць у парадак Каменяломнікакветныя і ўключае ў сябе 9 родаў і каля 145 відаў. Прадстаўнікі сямейства распаўсюджаныя па ўсім зямным шары, пры гэтым найбольшая разнастайнасць відаў назіраецца ў Паўднёвым паўшар’і.
Біялагічнае апісанне
Сланаягаднікавыя — водныя, балотныя, часам наземныя травы, асобныя прадстаўнікі якіх набліжаюцца да паўкустарнічкаў.
Лісце чарговае, супратыўнае або кальчаковае, рознай формы і памераў.
Кветкі дробныя, анемафільныя, сабраныя ў верхавінныя суквецці або сядзячыя ў пазухах лісця, радзей аднаполыя або двухполыя.
Плады дробныя, арэхападобныя або касцянкападобныя.
Літаратура
Жизнь растений. В 6-ти т. Т. 5. Ч. 2. Цветковые растения / Под ред. А. Л. Тахтаджяна. — М.: Просвещение, 1981
Таўпа (горад)
Таўпа  — горад на Востраве Паўночны Новай Зеландыі, размешчаны на паўночна-ўсходнім узбярэжжы возера з аднайменнай назвай. Па дадзеных перапісу насельніцтва 2001 г. насельніцтва горада — 20 310 чалавек. На поўнач ад горада размяшчаецца найбуйнейшая ў краіне геатэрмальная электрастанцыя. Лясная індустрыя і турызм з’яўляюцца асноўнымі галінамі эканомікі горада.
Вадаліснікавыя
Апісанне
Аднагадовыя, двухгадовыя або шматгадовыя травы. Лісце чарговае, простае, ад суцэльнага да двойчыпёрыстарассечанага.
Каітаія
Каітаія   — горад на востраве Паўночны (Новая Зеландыя), у рэгіёне Нортленд, прыкладна за 160 км на паўночны захад ад горада Фангарэі. Самы паўночны горад Новай Зеландыі. Клімат субтрапічны. Першы місіянерскі цэнтр у Каітаія з’явіўся ў 1834 годзе. Па дадзеных 2001 года колькасць насельніцтва горада складала 5151 чалавек. Галоўныя галіны гаспадаркі — турызм, лясная гаспадарка, сельская гаспадарка (вырошчванне авакада, вінаграду). У горадзе дзейнічае аэрапорт.
Вадаліснікавыя
Апісанне
Кветкі двухполыя, (4) 5-мерныя, сабраны ў манахазіі. Вяночак звычайна ад сіняга да фіялетавага, а таксама белага, ружовага або жоўтага колеру. Плод — каробачка.
Таксанамія
Сямейства ўключае 12 родаў (каля 250 відаў), распаўсюджаных у Паўночнай і на захадзе Паўднёвай Амерыкі:
Смалявіцкае благачынне
Смалявіцкае благачынне, Смалявіцкая благачынная акруга — акруга ў Барысаўскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Смалявіцкага раёна Мінскай вобласці.
Гісторыя
13 мая 2017 года на сходзе духавенства Смалявіцкага благачыння епіскап Барысаўскі і Мар’інагорскі Веніямін абвясціў указ пра падзел Смалявіцкай благачыннай акругі на два благачынні — Жодзінскае і Смалявіцкае.
Бленем
Бленем  — горад на Паўднёвым востраве ў Новай Зеландыі, адміністрацыйны цэнтр рэгіёну Марлбара. Размешчаны за 28 км ад Піктана. Адзін з буйных гарадоў ўсходняга ўзбярэжжа. У горадзе ёсць Музей-парк з шырокай гістарычнай калекцыяй, плошча Сеймур з некалькімі гістарычнымі славутасцямі, парк Палард з калекцыяй руж, садам камелій.
Віцебскі літаратурны музей
Віцебскі літаратурны музей — філіял Віцебскага абласнога краязнаўчага музея. Створаны ў горадзе Віцебску 26 кастрычніка 1988 года паводле пастановы Віцебскага гарвыканкама. Загадчыца філіяла С. М. Казлова. Зараз знаходзіцца на рэканструкцыі.
Музей мае экспазіцыйную і выставачную залы і галерэю. Плошча агульнай экспазіцыі 250 м².
Музейная экспазіцыя
Значная частка экспазіцыі прысвечана старажытнаму Полацку і знакамітым беларускім асветнікам: Ефрасінні Полацкай, Францыску Скарыну, Сімяону Полацкаму. На фоне арыгіналаў старадрукаў прадстаўлены муляжы страчаных рэліквій нацыянальнай культуры: Друцкае евангелле, «Евангелле» В. Цяпінскага і інш. Экспазіцыя знаёміць з творчасцю беларуска-польскіх пісьменнікаў 18—19 ст.: Ф. Князьніна, Я. Баршчэўскага, А. Рыпінскага, А. Вярыгі-Дарэўскага і інш.; рускіх пісьменнікаў, шляхі якіх пралягалі праз Віцебшчыну: А. Пушкіна, М. Гогаля, І. Лажэчнікава, І. Буніна, Г. Успенскага. Рэдкія дакументы і фотаздымкі расказваюць пра Віцебскую філію літаратурнага аб'яднання «Маладняк», пра пісьменнікаў 1920—30-х гг.: В. Ластоўскага, М. Зарэцкага, У. Дубоўку, І. Батрака (Казлоўскага), пра пісьменнікаў, што загінулі ў гады Вялікай Айчыннай вайны: А. Гейнэ, А. Дубровіча, Р. Жалязняка, А. Жаўрука і інш.
Музей таксама праводзіць часовыя выстаўкі, прысвечаныя ў асноўным сучасным пісьменнікам, значнае месца адводзіцца творчасці У. Караткевіча і В. Быкава.
Спіс аб’ектаў PGC (2537001—2538000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2537001—2538000)
Ратаруа
Ратаруа (Rotorua) — горад на Востраве Паўночны Новай Зеландыі, размешчаны на берагах возера з аднайменнай назвай. Насельніцтва горада — 70000 чалавек. Сярэдні паказчык бясхмарнага надвор’я ў Ратаруа — 2117 гадзін у год. Сярэдняя тэмпература ўлетку складае 25С°.
Біл Інгліш
Сайман Уільям «Біл» Інгліш (Simon William Bill English; нар. ) — прэм’ер-міністр Новай Зеландыі (2016—2017) і лідар Нацыянальнай партыі (2016—2018). У 2008—2016 гадах — віцэ-прэм’ер-міністр і міністр фінансаў Новай Зеландыі.
Свята-Мікалаеўская царква (Смалявічы)
Свята-Мікалаеўская царква — мураваны праваслаўны храм у горадзе Смалявічах Мінскай вобласці.
Гісторыя
Пабудавана ў пачатку XXI стагоддзя з цэглы.
Архітэктура
Знаходзіцца ў цэнтры горада. Вырашана па каноне 4-часткавага храма 2-й палавіны 19 ст.: 2-ярусная (васьмярык на чацверыку) шатровая званіца з макаўкай, кароткая трапезная, кубападобная малітоўная зала, завершана над шатровым дахам цыбулепадобнай галоўкай, апсіда з рызніцамі. Фасады расчлянёны вузкімі арачнымі аконнымі праёмамі з броўкамі, крапаваны лапаткамі.
Плывунцовыя
Плывунцовыя (Lentibulariáceae) — сямейства двухдольных раслін, якое ўваходзіць у парадак Ясноткакветныя, якое ўключае ў сябе 3 роды і больш за 180 відаў. Прадстаўнікі сямейства распаўсюджаныя па ўсім зямным шары. Усе віды сямейства — насякомаедныя расліны.
Біялагічнае апісанне
Кветкі зігаморфныя, двухполыя, адзінкавыя або сабраныя ў гронкападобныя або каласападобныя суквецці.
Плод — аднагнёздавая каробачка шарападобнай або яйкападобнай формы. Насенне дробнае з дрэнна развітым эндаспермам.
Роды
Па інфармацыі базы дадзеных The Plant List, сямейства ўключае ў сябе 4 роды і 312 відаў :
Лёнавыя
Лёнавыя (Linaceae) — сямейства кветкавых раслін парадку. Сямейства змяшчае больш за 500 відаў, распаўсюджаных у трапічных, субтрапічных і ўмераных зонах абодвух паўшар’яў. Самы вядомы від —, важная прамысловая, тэкстыльная расліна.
Апісанне
Гэта травы, кусты ці дрэвы з чарговым, радзей супратыўным, простым лісцем. Многія прадстаўнікі сямейства з’яўляюцца драўнянымі ліянамі, якія чапляюцца з дапамогай кручкападобных калючак. Кветкі правільныя, пяцічленныя, песцікава-тычынкавыя. Яны сабраны ў верхавінныя або пазухавыя суквецці, радзей адзінкавыя. Тычынак дзесяць, пры аснаванні зрастаюцца. Гінецэй сінкарпный з 5 пладалісткоў. Плод — маланасенная каробачка або касцянка. Насенне без эндасперму.
Класіфікацыя
Падсямейства
Касцёл Святой Тройцы і кляштар трынітарыяў (Орша)
Касцёл Святой Тройцы і кляштар трынітарыяў — колішні каталіцкі комплекс, які існаваў у 1714—1832 гадах у Оршы. Захаваўся жылы корпус, размешчаны па вул. Камсамольскай, 21.
Гісторыя
Фундаваны у 1714 г. . Да сярэдзіны 18 ст. узведзены мураваныя касцёл і жылы корпус. Скасаваны ў 1832 г., у 1835-40 гг. перабудаваны пад Акруговую лячэбніцу (дабудавана новае крыло). ,
Фундуш на будаўніцтва кляштар з драўляным касцёлам атрымаў 2 мая 1714 г. ад братоў Адама і Уладзіслава Саковічамі. Будаўніцтва пачалося ў тым жа 1714 г. і працягвалася 3 гады. У 1717 г. быў асвячоны касцёл Святой Троіцы.