cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Аляксандр Дзюма (бацька)
Аляксандр Дзюма (Alexandre Dumas, père; (, Віле-Котрэ —, Пюі) — французскі пісьменнік, прыгодніцкія раманы зрабілі яго адным з самых чытэльных французскіх аўтараў у свеце. Таксама быў драматургам і журналістам. Паколькі яго сын таксама насіў імя «Аляксандр» і таксама быў пісьменнікам, для прадухілення блытаніны пры яго згадванні часта дадаюць ўдакладненне-бацька.
IC 2764
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Лагяўнікі (гміна)
Лагяўні́кі (Łagiewniki) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Дзержанёўскага павета Ніжнесілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Лагяўніках. Плошча гміны складае 124,42 км². Станам на 2004 год у гміне Лагяўнікі пражывалі 7284 чалавекі, шчыльнасць — 58,5 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 14 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 19 населеных пунктаў.
Карская вобласць
Карская вобласць — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Расійскай імперыі (1878—1917 гг.) у паўднёва-заходняй частцы Закаўказзя. На поўначы межавала з Кутаіскай і Тыфліскай губернямі, на ўсходзе — з Эрыванскай губерняй, на поўдні — з Эрзерумскім вілаетам Асманскай імперыі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Карс.
Сёння на былой тэрыторыі Карскай вобласці знаходзіцца тры турэцкія правінцыі (ілы): Карс, Эрзурум і Ардахан.
Фізіка-геаграфічная характарыстыка
Плошча — 16 473 кв. вёрстаў, ці 18 646,6 кв. км.
Рэльеф галоўным чынам гарысты; нізінныя толькі даліны рэк Аракса, Карс-чаю і інш. Горы (6—10 т. футаў) утвараюць плато, пакрытыя пашамі. Глеба ўрадлівая, бясплодныя камяністыя прасторы нязначныя.
Рэкі прыналежаць басейнам Куры, Аракса і Чароха, з іх найболей значная — Аракс (у вобласці каля 140 вёрстаў), з азёр самае вялікае — Чалдыр (75 кв. вёрстаў) у паўночнай частцы вобласці на вышыні 6522 футаў.
Аргаяшскі раён
Аргаяшскі раён (Аргая́шский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і аднайменнае муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Чалябінскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр — сяло Аргаяш.
Геаграфія
Раён размешчаны ў паўночнай частцы Чалябінскай вобласці. Плошча — 2791 км², з іх 26 % складаюць лясы, 11 % — вадаёмы (50 азёр і 9 рэк). Плошча сельскагаспадарчых угоддзяў — 140,8 тыс. га. Агульная працягласць межаў 250 км. Ёсць радовішчы залатых руд, каляровага мармуру. Раён багаты сапрапелем і торфам.
Кліматычны і бальнеалагічны курорт Увільды.
Бамбардзіроўка Анконы
Бамбардзіро́ўка Анко́ны — марская аперацыя, праведзеная флотам Аўстра-Венгрыі супраць італьянскага ўзбярэжжа. Абстрэльваліся шматлікія ваенныя і грамадзянскія аб'екты правінцыі Анкона.
Дзеянні аўстрыйскіх караблёў не сустрэлі ніякага супраціву з боку італьянскага флоту. У далейшым італьянцы запрасілі дапамогу ў саюзнікаў для аховы свайго ўзбярэжжа ад падобных набегаў.
Артур Мілер
Біяграфія
Артур Мілер нарадзіўся і гадаваўся у Нью-Ёрку ў сям’і яўрэйскіх імігрантаў, якія паходзілі з Польшчы. Сям’я жыла ў дарагой кватэры на Манхэтане каля Цэнтральнага парку, пакуль бацька не страціў грошы падчас Вялікай амерыканскай дэпрэсіі.
Мілер скончыў Мічыганскі ўніверсітэт у спецыяльнасці журналістыка. Пачаў пісаць п’есы яшчэ ва ўніверсітэце. У 1949 годзе за п’есу «Смерць каміваяджэра» атрымаў прэмію Пуліцэра і іншыя прэстыжныя ўзнагароды. У 1953 годзе выдаў п’есу «Салемскія ведзьмы», якая таксама набыла вялікую папулярнасць, у тым ліку на Брадвеі.
У 1956 годзе пабраўся шлюбам з Мэрылін Манро (гэта быў яго другі шлюб). Развяліся яны ў 1961 годзе.
Таксама ў 1956 годзе Артур Мілер быў выкліканы на слуханні ў Кангрэс ЗША і абінавачваўся ў сувязях з камуністычнай партыяй. Ён падаў апеляцыю, і ў 1958 яна была задаволеная — з яго знялі падазрэнні.
Памёр ва ўзросце 89 гадоў ў мястэчку Роксбуры, штат Канектыкут, з прычыны спынення сэрца.
Апошнія паведамленні БАС
«Апошнія паведамленні БАС» («Aposznija paviedamlenni BAS») — інфармацыйны бюлетэнь Беларускага аб'яднання студэнтаў у Польшчы. Выдаваўся на беларускай мове, лацінкай, у Варшаве (1981, 1989) пад кіраўніцтвам Галоўнай рады БАС, яго рэдагавалі варшаўскія і беластоцкія студэнты. № 1, 2 — лістапад 1981, № 3 — канец 1981 (канфіскаваны ўладамі), тры нумары ў 1989.
Іосіф Іванавіч Саладкоў
Іосіф Іванавіч Саладко́ў (, вёска Падбелле, Магілёўскі павет, цяпер  — ) — беларускі гісторык. Доктар гістарычных навук (1959), прафесар (1962).
Біяграфія
У 1933 годзе скончыў Камуністычны інстытут журналістыкі ў Мінску, у 1950 — Акадэмію грамадскіх навук пры ЦК ВКП(б). У 1938—1941 гадах выкладчык Мінскага медыцынскага інстытута. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. 3 1946 года рэдактар часопіса «Бальшавік Беларусі». У 1950—1963 гг. працаваў выкладчыкам, загадчыкам кафедры Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, рэдактарам часопіса «Камуніст Беларусі», у Інстытуце гісторыі Акадэміі навук БССР, 3 1964 года выкладчык Беларускага політэхнічнага інстытута.
Навуковая дзейнасць
Аўтар прац «Сацыльна-эканамічнае становішча Беларусі да Вялікай Кастрычніцкай сацыялістычнай Рэвалюцыі (канец XIX — пачатак XX ст.)», «Бальшавікі Беларусі ў перыяд падрыхтоўкі і правядзення Вялікай Кастрычніцкай Рэвалюцыі (сакавік 1917 — люты 1918)», якія выдадзеныя ў 1957 годзе.
Сант’Анджэла-Лімазана
Сант'Анджэла-Лімазана (Sant'Angelo Limosano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Малізэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кампабаса.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Бабітэс
Бабітэс або Бабітэ (Babītes ezers) — рэліктавае возера ў цэнтральнай частцы Латвіі, размешчана ў Бабіцкай лагуне на Рыжскай раўніне ля паўднёвага ўзбярэжжа Рыжскага заліва, на мяжы Салскай і Бабіцкай валасцей у межах тэрыторыі Марупскага края. Адносіцца да басейна Ліелупэ. Плошча — 25,557 км², 7-е па велічыні возера Латвіі. Возеру прысвоены статус «Прыродны заказнік Латвіі».
Wrightia
Wrightia'' - род кветкавых раслін сямейства, упершыню апісаны як род у 1810 годзе. Віды роду сустракаюцца ў трапічнай Афрыцы, Кітаі, Індыі, Паўднёва-Усходняй Азіі, Папуасіі і Аўстраліі. Усе віды невялікія дрэвы або кусты.
Род быў названы ў гонар Уільяма Райта (1735-1819), шатландскім лекарам і батанікам.
Wrightia antidysenterica ужо даўно вядома ў індыйскай аюрведычнай традыцыі і называецца "kuţaja" на санскрыце.
Іеранім Пятровіч Убарэвіч
Іеранім Пятровіч Убарэвіч (, в. Антандрыя, Зарасайскі павет, Ковенская губерня (цяпер Уценскі павет, Літва) —, Масква, НКУС) — савецкі ваенны дзеяч. Камандарм 1-га рангу (1935).
Біяграфія
Пасля сканчэння з залатым медалём Дзвінскага рэальнага вучылішча (1914) і да пачатку 1-й сусветнай вайны вучыўся ў Пецярбургскім універсітэце. З 1915 у арміі (падпаручнік). У 1916 скончыў Канстанцінаўскае артылерыйскае вучылішча. У кастрычніку 1917 адзін з арганізатараў Чырвонай гвардыі ў Бесарабіі. У студзені—лютым 1918 года камандаваў рэвалюцыйным палком у баях супраць румынскіх і аўстра-германскіх войск. Быў паранены, трапіў у палон, адкуль у жніўні 1918 уцёк. Накіраваны на Паўночны фронт. З кастрычніка 1919 года камандуючы 14-й арміяй, якая змагалася супраць арміі Дзянікіна. З сакавіка 1920 камандуючы 9-й, 13-й арміямі на Каўказскім, Паўд.-Зах. франтах. Са студзеня 1921 памочнік камандуючага войскамі Украіны і Крыма, намеснік камандуючага войскамі Тамбоўскай губерні. З 1921 у БССР, член Рэвалюцыйнага ваеннага савета Мінскага раёна і камандуючы войскамі Мінскай губерні; удзельнік барацьбы супраць атрадаў Н. Махно, С. Пятлюры, С. Булак-Балаховіча, кіраваў баявымі дзеяннямі войск супраць армій Польшчы, генерала П.Урангеля. Са жніўня 1921 года камандуючы 5-й арміяй і войскамі Усходне-Сібірскай ВА. У жніўні— кастрычніку 1922 ваенны міністр Далёкаўсходняй рэспублікі і галоўнакамандуючы Народна-рэвалюцыйнай арміяй. З ліст. 1924 нам. камандуючага войскамі і начальнік штаба Украінскай ВА. З лютага 1925 камандуючы войскамі Паўночна-Каўказскай, з лістапада 1928 Маскоўскай ВА. З чэрвеня 1930 намеснік наркама абароны СССР. З 1931 камандуючы войскамі Беларускай ваеннай акругі. Аўтар ваенна-тэарэтычных прац («Падрыхтоўка камсаставу РСЧА» (1928), «Аператыўна-тактычная і авіяцыйная ваенныя гульні» (1929).
Узнагароды
Тройчы ўзнагароджаны ордэнам Чырвонага сцяга.
Арышт
Арыштаваны 29.5.1937 супрацоўнікамі НКУС у цягніку «Мінск-Масква». Асуджаны 11.6.1937 за «ўдзел у ваеннай змове ў Чырвонай арміі і падрыхтоўку звяржэння савецкай улады шляхам узброеннага паўстання» да ВМП. Расстраляны ў Маскве ў наступную пасля прысуду ноч на Данскіх могілках. Рэабілітаваны 31.1.1957 ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР. Яго імем названа вуліца ў Мінску.
Шандар Пецёфі
Ша́ндар Пе́цёфі (Petőfi Sándor;, г. Кішкёрэш, Венгрыя — ) — венгерскі паэт, прадстаўнік рэвалюцыйнага рамантызму.
Быў статыстам у тэатры, салдатам, вандроўным акцёрам. Друкаваўся з 1842 года.
У ранняй паэзіі (зборнік «Вершы», 1844; паэма-казка «Віцязь Янаш», 1845), прасякнутай фальклорнымі матывамі, галоўныя тэмы — прыгажосць роднага краю, багаты духоўны свет людзей. Песімістычна-рамантычныя настроі выразіліся ў лірычным цыкле «Хмары» (1845—1846), драме «Тыгрыца і гіена» (1845), паэмах «Пішта Сілай», «Шалга», рамане «Катава вяроўка» (усе 1846). Пад уплывам паўстання 1846 г. у Галіцыі і рэвалюцыйных падзей у Пешце 1848—1849 гг. яго паэзія набыла яскрава рэвалюцыйна-дэмакратычны характар (вершы «Мае песні», «Венгерац я...», «Нацыянальная песня», «На шыбеніцу каралёў!» і інш.). У вершах «Еўропа змоўкла», «Эрдэйская армія», «Мадзьяр пераможа» выказваў упэўненасць у перамозе рэвалюцыйных ідэалаў. Паэма «Апостал» (1848, поўнасцю апублікавана ў 1874 г.) пра трагічны лёс рэвалюцыянера.
На беларускую мову яго вершы пераклалі А. Зарыцкі, Я. Семяжон, М. Хведаровіч, М. Аўрамчык, апавяданні — Г. Сапрыка, М. Татур.
Супрасльскі ірмалой
Гісторыя
Складзены ў 1598—1601 гг. у Супрасльскім манастыры пеўчым Багданам Анісімавічам, родам з Пінска. На працягу XVII стагоддзя рукапіс шматразова папаўняўся, дапісываўся.
Пасля таго, як Ірмалой трапіў у  збор Кіева-Пячэрскага манастыра, ён аказаў заметны ўплыў асабліва на ўкраінскую музычную праваслаўную традыцыю. Месцазнаходжанне Супрасльскага ірмалоя з 1930-х гадоў было невядомым, пакуль рукапіс не быў знойдзены ў 1970-я гг. мастацтвазнаўцам А. Канатопам.
Апісанне
Рукапіс добра захаваўся і ўключае ў сябе 576 аркушаў (1130 старонак). Супрасльскі ірмалой упрыгожаны 5 манахромнымі (малінавага колеру) мініяцюрамі, 16 застаўкамі ў выглядзе рознакаляровай пляцёнкі балканскага тыпу. Для аздаблення першай старонкі ўжыў выразаную з кнігі гравюру Ф. Скарыны з выявай сонца і маладзіка. Ініцыялы песнапенняў расцвечаны ўзорамі, на палях шмат малюнкаў.
На беларускае паходжанне ірмалоя ўказываюць геаграфічныя назвы напеваў, якія змяшчаюцца ў ім (напрыклад, мірскі), а таксама славесны тэкст песнапенняў і каментарыі, запісаныя на старабеларускай мове.
Аляксандр Дзюма (сын)
Ранняя творчасць
Яго маці, Катрына Лабе, была простая парыжская працаўніца, ад якой Дзюма атрымаў у спадчыну любоў да акуратнага і спакойнага ладу жыцця, гэта рэзка адрознівае яго ад чыста багемнай натуры бацькі. Разарваўшы сувязь з рахманай, непатрабавальнай грызеткай, Дзюма-бацька ўзаконіў свайго сына і даў яму добрае выхаванне. З 18-ці гадоў ён пачаў пісаць вершы ў перыядычных выданнях; ў 1847 г. з'явіўся яго першы вершаваны зборнік, «Péchés de jeunesse» («Грахі юнацтва»); за ім рушыў услед шэраг дробных аповесцяў і апавяданняў, на якіх адчуваўся ўплыў бацькі («Aventures de quatre femmes et d'un perroquet» («Прыгоды чатырох жанчын і папугая»), «Le Docteur Servans» («Доктар Серван»), «Cesarine», «Le Roman d'une femme», "Trois hommes forts "etc.), a потым і больш арыгінальныя раманы і аповесці: «Diane de Lys», «Un paquet de lettres», «La dame aux perles», "Un cas de rupture"і інш.
IC 2765
IC 2765 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Псалом 83
Псалом 83 (84 паводле масарэцкай нумарацыі) уваходзіць у склад 11-й кафізмы. Аўтарства прыпісваецца сынам  — брамнікам Іерусалімскага храма, якія належаць да сямейства нашчадкаў Карэя — верагодна, таго самага, што ўзняў бунт супраць Майсея ( і далей). Галоўная тэма гэтага псалма — туга па храме.
Лагаў (гміна, Любушскае ваяводства)
Ла́гаў (Łagów) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Свебадзінскага павета Любушскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Лагаве. Плошча гміны складае 199,19 км². Станам на 2010 год у гміне Лагаў, Свебадзінскі пражывалі 5437 павет чалавек, шчыльнасць — 27,29 чал./км².
Іосіф Рыгоравіч Лангбард
Адзін з выдатных архітэктараў Еўропы ХХ стагоддзя, чыя мастацкая спадчына аказвае значны ўплыў на развіццё сучаснай архітэктуры. Яго архітэктурныя шэдэўры ў вялізнай ступені паўплывалі на фарміраванне аблічча Мінска і з’яўляюцца жамчужынамі беларускага дойлідства.
Біяграфія
Скончыў Адэскае мастацкае вучылішча ў 1906 годзе. У 1907—1914 гадах вучыўся на архітэктурным факультэце Вышэйшага мастацкага вучылішча пры Імператарскай Акадэміі мастацтваў. Сярод настаўнікаў Лангбарда быў знакаміты рускі архітэктар Аляксандр Памяранцаў, які спраектаваў будынак ГУМа ў Маскве. Менавіта пад яго кіраўніцтвам Лангбард у 1914 годзе абараніў дыпломны праект «Будынак Дзяржаўнага савета Расійскай імперыі».
Іона Эмануілавіч Якір
Іона Эмануілавіч Якір (,  — ) — савецкі ваенны дзеяч, камандарм 1-га рангу (1935). Член Камуністычнай партыі з 1917.
Іосіф Рыгоравіч Лангбард
Біяграфія
У час Першай сусветнай вайны Лангбард працаваў на фронце ў якасці начальніка інжынернага атрада. Пад яго кіраўніцтвам тым часам былі пабудаваны земская ўправа ў Кастраме, сельскагаспадарчы музей і тэатр мініяцюр у Петраградзе. Па заканчэнні вайны быў выканаўцам прац будаўнічай канторы пры аддзеле аховы здароўя ў Петраградзе.
Іона Эмануілавіч Якір
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і правізара. Вучыўся ў Базельскім, а затым у Харкаўскім тэхналагічным інстытуце (1915). З 1915 працаваў токарам на ваенным заводзе ў Адэсе. Пасля Лютаўскай рэвалюцыі 1917 вёў антываенную прапаганду ў Кішынёве. У снежні 1917 абраны член Бесарабскага савета, член губпарткама і рэўкама. У студзені 1918 узначаліў Чырвонагвардзейскі атрад, які змагаўся супраць румынскіх акупантаў. Увесну і ўлетку 1918 камандаваў батальёнам кітайскіх добраахвотнікаў у баях супраць аўстра-германскіх акупантаў. З верасня 1918 г. начальнік палітуправы Паўднёвай заслоны, з кастрычніка 1918 г. — член РВС (Рэўваенсавет) восьмай арміі, камандаваў групай войскаў у раёне Ліскі. З ліпеня 1919 начальнік сорак пятай стралковай дывізіі, у жніўні — верасні камандаваў Паўднёвай групай войскаў дванаццатай арміі пры яе выхадзе з акружэння з раёна Бірзула — Голт (цяпер Катоўск і Першамайск) у Жытомір і Кіеў. З лістапада 1919 па люты 1920 — начальнік 45-й стралковай дывізіі. У сакавіку — верасні 1920 камандаваў Фастоўскай, Злочаўкай і Львоўскай групамі войскаў Паўднёва-Заходняга фронту. У 1921-24 камандуючы войскамі Крымскага і Кіеўскага ваенных раёнаў і Кіеўскай ваеннай акругі. У 1924-25 — начальнік Галоўнага ўпраўлення ваенна-навучальных устаноў РЧСА. З лістападзе 1925 года па май 1937 — камандуючы войскамі Украінскай (пазней Кіеўскай) ваеннай акругі. У 1927-28 вучыўся ў Вышэйшай ваеннай акадэміі германскага генштаба. У 1930-34 член РВС (Рэўваенсавет) СССР, з 1936 член Ваеннага савета НКА СССР. Дэлегат 10-12-га з’ездаў РКП (б) і 14-17-га з’ездаў ВКП (б). З 1930 кандыдат у члены ЦК, з 1934 член ЦК ВКП (б). Быў сябрам ЦВК (Цэнтральны выканаўчы камітэт) СССР.
Узнагароды
Узнагароджаны 3 ордэнамі Чырвонага Сцяга.
Іосіф Рыгоравіч Лангбард
Біяграфія
У 1923 годзе архітэктурны праект Лангбарда, у колькасці сарака сямі прац іншых аўтараў, удзельнічаў у конкурсе праектаў Палаца працы ў Маскве — галоўнага грамадскага будынка СССР. У 1929 годзе выйграў усесаюзны конкурс на лепшы праект Дома ўрада Беларускай ССР.
У 1935—1950 гадах выкладаў у Акадэміі мастацтваў у Ленінградзе, з 1939 года прафесар.
Пабудовы
Асноўныя працы: Дом урада БССР і помнік У. І. Леніну (1929—1934), Акруговы Дом афіцэраў (1934—1939), Дзяржаўны тэатр оперы і балета БССР (1934—1937), галоўны корпус АН БССР (1939) у Мінску, Дом Саветаў у Магілёве (1937—1939), будынак ЦК КП Украіны ў Кіеве (1939), помнікі У. І. Леніну ў Кіеве, Сімферопалі (1935—1936), М. Ф. Харытонаву ў Васкрасенску (1947) — усё са скульптарам М. Г. Манізерам.
Адзін з аўтараў схемы генплана паваеннага Гомеля і эскіза планіроўкі Мінска (1944).
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнам «Знак Пашаны».
Рушанс
Рушанс (Rušons) — праточнае возера ў Латвіі. Размешчана на поўдні Латгаліі, на тэрыторыі Кастулінскай, Рушанскай і Фейманскай валасцей. Адносіцца да басейна Даўгавы. Плошча возера — 23,7 км² (восьмае па велічыні возера Латвіі). Максімальная глыбіня — 29,9 м, сярэдняя глыбіня 2,9 м. На возеры — 18 астравоў агульнай плошчай 62,8 гектараў. Басейн возера складае 287 км². З возера выцякае рака Тартакс.
Саламін
Саламі́н (Σαλαμίνα) — востраў у Эгейскім моры, найбуйнейшы з Сараніцкіх астравоў у Грэцыі недалёка ад Афін.
Пры Саламіне прайшла адна з самых вядомых бітваў старажытнай гісторыі, у якой грэкі пад камандаваннем Фемістокла разбілі персідскі флот у 480 годзе да н. э.
Саламін таксама вядомы як востраў Аякса — гамераўскага героя, які ўзначальваў саламінян ў Траянскай вайне. Сёння Саламін злучаецца з Пірэйскім раёнам на мацерыку паромнай пераправай.
1970 год у гісторыі астраноміі
1970 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
Тэадор Куодзіс
Тэадор (Фёдар Казіміравіч) Куодзіс ( — ) — беларускі, расійскі і амерыканскі хірург. Доктар медыцыны (1903).
Дзяцінства і адукацыя
Нарадзіўся ў сям’і беззямельнага літоўскага селяніна Казіміра Куодзіса і літоўскай татаркі Эміліі Мархелевічайтэ  ў в. Рамігала Панявежыскага павета Ковенскай губерні (Літва).
Сям’я жыла сціпла, але імкнулася даць адукацыю здольнаму сыну. Пачатковую адукацыю Т. Куодзіс атрымаў дома ў бацькоў, а потым паступіў у Шавельскую гімназію, дзе прабыў да 1882 года і атрымаў атэстат сталасці. З г. Шаўлі ён накіраваўся ў 1882 годзе ў Пецярбург, дзе паступіў на фізіка-матэматычны факультэт універсітэта, дзе прымаў актыўны ўдзел у студэнцкіх хваляваннях, з-за чаго быў адлічаны з універсітэта.
Няўдаламу студэнту давялося эмігрыраваць. Ён аднавіў заняткі ў Лейпцыгскім універсітэце, але ўжо на медыцынскім факультэце.
Падчас навучання ён меў зносіны з кампаніяй студэнтаў-землякоў, якія падзялялі яго дэмакратычныя погляды. Раз у тыдзень навучэнцы з Польшчы, Літвы, Беларусі і Украіны збіраліся ў адной з кватэр, дзе яны жылі, каб абмеркаваць надзённыя пытанні. Сярод іншых там ён пазнаёміўся і пасябраваў з, які пазней стаў першым перакладчыкам «» К. Маркса на польскую мову.
У Лейпцыгу Т. Куодзіс працягваў падтрымліваць сувязь з нарадавольцамі, атрымліваў ад іх нелегальныя выданні, што прывяло да канфліктаў з паліцыяй. У 1886 годзе Т. Куодзіс пакінуў Лейпцыг, вучыўся ва ўніверсітэце ў Страсбургу, які належаў тады Германіі, а затым у Цюрыху. У Швейцарыі ён зблізіўся з дзеячамі польскай марксісцкай групы «Пралетарыят». Па іх ініцыятыве Т. Куодзіс увайшоў у групу рэвалюцыянераў, якія рыхтавалі замах і на рускага цара, і на германскага кайзера. Бомбы для замаху рыхтавалі нарадавольцы І. Дземба і. Выпрабаванні выбухоўкі скончыліся трагічна: І. Дземба загінуў, а А. Дзембскага цяжка параніла. Агалоска заахвоціла тэрарыстаў адмовіцца ад сваёй задумы. Перапалоханыя швейцарскія ўлады сталі прыгнятаць рэвалюцыйных эмігрантаў з Расіі.
У 1889 годзе ў Страсбургскім універсітэце абараніў дысертацыю на суісканне вучонай ступені доктара медыцыны. У 1891 годзе Т. Куодзіс здаў экзамен у Пецярбургскай ваенна-медыцынскай акадэміі на права медыцынскай практыкі ў Расіі.
За актыўную антыўрадавую дзейнасць (меў выразныя намеры стварыць прыладу для забойства цара ) быў арыштаваны паліцыяй. Пасля вызвалення на парукі эміграваў у ЗША.
У ЗША
Там спачатку жыў у Чыкага, дзей займаўся медыцынскай практыкай і працягваў рэвалюцыйную прапаганду і асветніцкую дзейнасць сярод працоўных. Ён выступаў за яднанне рабочых па-за межамі мовы, на якой яны гавораць. Чытаў лекцыі ў Народным універсітэце для працоўных-імігрантаў з Польшчы, Літвы і Беларусі, а таксама ў спецыяльным аддзяленні Чыкагскага ўніверсітэта для асоб без сярэдняй адукацыі (так званым аддзяленні «пашырэння універсітэта»).
У 1895 годзе Куодзісы перажылі смерць гадавалага сына.
У 1896—1901 гадах узначальваў кафедру паталогіі і паталагічнай анатоміі ва ў г. Сент-Луіс (Місуры).
Вяртанне на радзіму
Т. Куодзіс не пакідаў спробы дамогчыся дазволу вярнуцца ў Расійскую імперыю, але гэта здарылася толькі ў 1901 годзе, калі яны з жонкай і дачкой вярнуліся і пасяліліся ў доме сваіх бацькоў у в. (Літва).
У 1904 годзе Т. Куодзіс пераехаў у Мінск, дзе правяла дзяцінства і юнацтва яго жонка. Працаваў хірургам у губернскай бальніцы. Ён рэарганізаваў хірургічнае аддзяленне і зрабіў яго буйным цэнтрам лячэбнай дапамогі насельніцтву. Т. Куодзіс усяго сябе аддаваў працы: рабіў па 6-7 аперацый днём і да 3-4 ноччу, кансультаваў і апераваў ў іншых бальніцах горада. Толькі ў 1913 годзе ў гэтым аддзяленні на 1302 хворых было зроблена 1723 аперацыі, у тым ліку 192, 165 , 30 умяшанняў з нагоды ушчэмленых грыж, 52 аперацыі з нагоды апендыцыту, 36 аперацый з нагоды , 20 , паражанай новаўтварэннямі і інш.
Т. Куодзіс пісаў:
З 1914 года — загадчык лазарэта Земскага саюза пры пажыўным пункце на Віленскім вакзале.
Самааддана працаваў Т. Куодзіс у гады Першай сусветнай вайны, калі ў прыфрантавым Мінску была разгорнутая сетка шматлікіх шпіталяў. «Безнадзейных» параненых ён прасіў накіроўваць да сябе ў земскую бальніцу і выходжваў іх там так, што смяротнасць у ёй не перавышала 2-3 %. У часы, калі антыбіотыкі яшчэ не былі вынайдзеныя, жыццё цяжкапараненых залежала найперш ад майстэрства хірурга і дбайнасці догляду сядзелак.
У час Курлоўскага расстрэлу ён знаходзіўся на Прывакзальнай плошчы, там ён аказваў першую дапамогу параненым і адпраўляў іх у губернскую бальніцу.
Памёр ад хваробы сэрца ў 1917 годзе.
Навуковая дзейнасць
Падчас працы хірургам Мінскай губернскай бальніцы (1904—1917) адным з першых зрабіў аперацыі па перасадцы хворым мачаточніка ў мачавы пузыр, стварэнні штучнага мачавога пузыра, накладання швоў на сэрцы.
Пастаянна прыязджаў у Пецярбург, дзе ў ваенна-медыцынскай акадэміі праводзіў вопыты па ажыўленні астуджанага арганізма. Вынікі даследаванняў абагульніў у дысертацыйнай працы «Пераахаладжэнне жывёльнага арганізма» (1903). Вучоны астуджаў жаб да тэмпературы −10 ° С і ніжэй, затым саграваў іх, і тыя скакалі і плавалі ў вадзе, як і да замарожвання.
Грамадскае жыццё
Т. Куодзіс заставаўся верным сваім юнацкім ідэалам. У 1905-1906 гадах на яго кватэры на Юр'еўскай вуліцы (якая была адносна бяспечнай, паколькі размяшчалася насупраць жылля паліцмайстара) праводзіліся сходы рэвалюцыянераў. Урач дапамагаў ім грашыма.
Т. Куодзіса адрознівалі высокія гуманістычныя ідэалы: ад бедных хворых ён ніколі не браў ганарару. Ён быў інтэрнацыяналістам, падтрымліваў беларускі нацыянальна-вызваленчы рух. Па ўспамінах яго дачкі З. Кодзіс-Фрэер, яго сям'я сябравала з сям'ёй Янкі Купалы.
Нягледзячы на медыцынскую адукацыю, Т. Куодзіс цікавіўся самалётабудаўніцтвам і астраноміяй і ведаў іх на дастаткова высокім узроўні.
Сям’я
У 1889 годзе ажаніўся з  (1865—1940), якая была філосафам, псіхолагам, феміністкай і выкладчыцай.
Радзюкі (Шаркаўшчынскі раён)
Радзюкі́ (, Радюки) — аграгарадок у Шаркаўшчынскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, адміністрацыйны цэнтр Радзюкоўскага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца за 5 км у напрамку на поўдзень ад гарадскога пасёлка Шаркаўшчына, за 213 км ад Віцебска, за 5 км ад чыгуначнай станцыі Шаркаўшчына, каля аўтамабільнай дарогі Шаркаўшчына — Глыбокае. Каля аграгарадка працякае рака Бярозаўка.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах маёнткі Радзюкі I i Радзюкі II у складзе гміны Шаркаўшчына Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Мома (рака)
Мо́ма (Мо́ма, Муома) — рака ва Усходняй Сібіры, у Расіі, у Рэспубліцы Саха (Якуція), правы прыток ракі Індыгірка (басейн Усходне-Сібірскага мора).
Даўжыня ракі 406 км. Плошча вадазбору 30 200 км². Сярэдні расход вады за 377 км ад вусця складае 13 м³/с, сярэдні аб’ём сцёку 0,41 км³/год. Выток ракі (зліццё рэк Ілін-Юрах і Кіенга ) знаходзіцца на паўночных схілах хрыбта Улахан-Чыстай (сістэма хрыбта Чэрскага). Працякае рака ў шырокай (30—40 км) міжгорнай даліне і забалочанай упадзіне. Упадае ў Індыгірку за 1086 км ад яе вусця. На рацэ вялікая колькасць парогаў. У даліне ракі ўтвараюцца вялікія наледзі. У сярэднім цячэнні ракі знаходзіцца Вялікая Момская наледзь (Улахан-Тарын), самая буйная ў Расіі, другая па велічыні ў свеце. На ўчастку наледзі рэчышча Момы разгаліноўваецца на рукавы, вышэй і ніжэй па цячэнню звілістае, з вымушанымі лукавінамі. Замярзае рака ў верасні — кастрычніку, вызваляецца да лёду ў маі — чэрвені.
Прытокі Момы: Ілін-Юрах, Кіенга, Куранах, Калгар, Хастах, Цірхцях, Кубалах, Буардах, Кутур, Дэлыгда, Тах, Матага-Эселях, Улахан-Тумул, Куранах, Бурус-Хаір, Эрэкіт (Эрыкіт), Сардыр, Хаірдах, Кіпчыстан-Цірэхцях і інш.
На рацэ знаходзяцца сёлы Сасыр і Хануу. У верхняй частцы басейна ракі знаходзіцца Прыродны парк «Момскі» (Аан Айылга).
IC 2766
IC 2766 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Дружэлюбіўка (Захарыўскі раён)
Дружэлюбіўка (Дружелю́бівка) — вёска ў Захарыўскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Арамат
Арамат (Аромат) — сяло ў Бахчысарайскім раёне (Аўтаномная Рэспубліка Крым, Украіна). Падпарадкоўваецца Галубінскаму сельскаму савету.
Ашынскі раён
Ашынскі раён (Аши́нский райо́н) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і аднайменнае муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Чалябінскай вобласці Расіі. Афіцыйная назва адміністрацыйнага раёна: горад Аша і Ашынскі раён.
Адміністрацыйны цэнтр — горад Аша (мае статус горада з тэрытарыяльным раёнам).
Геаграфія
Знаходзіцца на захадзе Чалябінскай вобласці. Мяжуе з Рэспублікай Башкартастан. Плошча — 2792 км², з якіх на сельскагаспадарчыя ўгоддзі — 35,9 тыс. га.
Гісторыя
Узнік 12 лістапада 1960 года ў выніку перайменавання Міньярскага раёна і пераносу раённага цэнтра ў Ашу. 21 снежня 1995 года на тэрыторыі раёна быў скасаваны Волкаўскі сельсавет.
Сант’Элія-а-П’янізі
Сант'Элія-а-П'янізі (Sant'Elia a Pianisi) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Малізэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кампабаса.
Насельніцтва складае 2276 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 34 чал./км². Займае плошчу 67 км². Паштовы індэкс — 86048. Тэлефонны код — 0874.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Квады
Квады (Quadi) — заходнегерманскае племя з групы свеваў, якое жыло ў I ст. да н.э. уздоўж Майна, а з пачатку н.э. да VI стагоддзя н.э. на поўнач ад сярэдняга цячэння Дуная, а таксама па вярхоўях Эльбы і Одэра — на тэрыторыі ніжняй Аўстрыі, Маравіі, Заходняй Славакіі і Паўночнай Венгрыі.
Квады былі саюзнікамі маркаманаў, уваходзілі ў склад царства Марабода, у 166—180 удзельнічалі ў Маркаманскай вайне з Рымам, былі разбіты і прызналі яго панаванне.
Напачатку V стагоддзя частка квадаў разам з вандаламі перасялілася ў Іспанію, заснаваўшы на паўночным захадзе Пірэнейскага паўвострава сваё каралеўства. У 585 яно было заваявана вестготамі. У Іспаніі квадаў часам завуць квада-свевамі, а іх каралеўства — свеўскім.
Юрый Іванавіч Лістапад
Ю́рый (Ю́рка, Гео́ргі) Іва́навіч Лістапа́д (7 красавіка 1897, Варкавічы, цяпер Слуцкі раён, Мінская вобласць — 5 ліпеня 1938, Бамлаг) — беларускі палітычны дзеяч, публіцыст. Удзельнік Слуцкага збройнага чыну.
Біяграфія
Увосень 1919 года накіраваны Беларускай школьнай радай Меншчыны школьным інструктарам у Слуцкі павет, дзе з дапамогай Андрэя Бараноўскага і іншых актывістаў стварыў восем беларускіх школ. Актыўна ўдзельнічаў у працы слуцкіх беларускіх арганізацый (Нацыянальны камітэт, «Папараць-Квета» ды інш.).
У лістападзе 1920 года абраны ў Беларускую раду Случчыны, удзельнік Слуцкага збройнага чыну 1920 года.
З 1921 года ў Заходняй Беларусі, вучыўся на Віленскіх беларускіх настаўніцкіх курсах (адначасова быў іх адказным сакратаром), увайшоў у арганізацыю «Нацыянальная сувязь», супрацоўнічаў з газетамі «Еднасць», «Беларускія Ведамасці», «Наша думка». Інструктар беларускіх школ на Віленшчыне.
У 1922 вярнуўся ў Слуцк. Настаўнічаў, у 1923—1925 гадах працаваў выкладчыкам беларусазнаўства на Слуцкіх агульнаадукацыйных педагагічных курсах, дзе блізка сышоўся з Якубам Коласам.
Быў жанаты з Марыяй Стагановіч, меў дачку Ніну.
Рэабілітаваны 16 ліпеня 1956 г.
Лагаў (гміна, Свентакшыскае ваяводства)
Ла́гаў (Łagów) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Кялецкага павета Свентакшыскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Лагаве. Плошча гміны складае 113,03 км². Станам на 2006 год у гміне Лагаў пражывалі 6899 чалавек, шчыльнасць — 61,7 чал./км².
Вінцас Кудзірка
Вінцас Кудзірка (Vincas Kudirka;, Паэжэрай, цяпер Вілкавішскі раён — , Уладзіславаў) — літоўскі ўрач, , празаік, крытык, , , , аўтар літоўскага дзяржаўнага гімна «Нацыянальная песня» («Tautiška giesmė»).
Уладзімір Антонавіч Тамашэвіч
Уладзімір Антонавіч Тамашэвіч (, Мінск — ) — беларускі савецкі. Кандыдат эканамічных навук (1953). Рэктар Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта з 1946 па 1949 год.
Біяграфія
Нарадзіўся 22 лютага 1899 года ў Мінску ў рабочай сям’і. З пятнаццаці гадоў працаваў наборшчыкам у друкарні Лібава-Роменскай чыгункі. У 1918 годзе ўступіў у Чырвоную Армію.
У 1921 годзе быў накіраваны ў Камуністычны ўніверсітэт імя Я. М. Свярдлова ў Маскве, які скончыў у 1924 годзе па спецыяльнасці «Адміністрацыйнае права». Да 1928 года працаваў прапагандыстам.
З 1929 па 1932 год працаваў намеснікам рэктара па навучальнай частцы і загадчыкам кафедры савецкай эканомікі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. У 1933—1934 гадах працаваў намеснікам начальніка аддзела прапаганды і агітацыі Гомельскага гаркама УКП(б) Беларусі. У 1938—1941 гадах працаваў загадчыкам кафедры палітычнай эканоміі Усесаюзнага завочнага фінансава-эканамічнага інстытута (Масква). Дацэнт з 1939 года.
У 1941—1942 гадах знаходзіўся на фронце, у 1942 годзе быў паранены, лячыўся ў шпіталі.
У 1942—1944 гадах працаваў дацэнтам кафедры палітэканоміі Маскоўскага інстытута інжынераў транспарту, з 1944 па 1946 год быў сакратаром Мінскага абкама КП(б) Беларусі, а таксама загадчыкам кафедры палітэканоміі Мінскага педагагічнага інстытута.
З 1 снежня 1946 да лютага 1949 года працаваў рэктарам Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, з 1948 па 1965 год — загадчыкам кафедры палітэканоміі. Тамашэвіч стаў першым рэктарам БДУ паходжаннем з горада, а не з вёскі. Спрыяў таму, што БДУ атрымаў права абароны кандыдацкіх дысертацыі па палітэканоміі.
У 1949—1950 гадах быў сакратаром ЦК КП(б) Беларусі. У 1953 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Сацыялістычная індустрыялізацыя БССР». З 1954 па 1956 год праходзіў дактарантуру ў Маскве. У 1965 годзе сышоў у адстаўку і да пенсіі (1974) працаваў дацэнтам кафедры палітэканоміі БДУ.
Пахаваны на Усходніх могілках Мінска.
Аповесць мінулых часоў
Аповесць мінулых часоў, Аповесць мінулых гадоў, Першапачатковы летапіс, Нестараў летапіс — найбольш ранні з захаваных летапісных збораў Русі.
Уладзімір Антонавіч Тамашэвіч
Навуковая дзейнасць
Даследаваў працэс індустрыялізацыі народнай гаспадаркі Беларусі. Апублікаваў каля 30 навуковых артыкулаў, падрыхтаваў 10 кандыдатаў эканамічных навук.
Аповесць мінулых часоў
Традыцыйна лічыцца складзеным манахам Нестарам у Кіеве ў XII ст.(каля 1113 г.) Апісвае гісторыю Русі з IX па XIII стагоддзе. Збор гэты вядомы ў складзе шэрагу іншых летапісных збораў, якія захаваліся ў спісах, з якіх лепшымі і найбольш старымі з'яўляюцца Лаўрэнцеўскі 1377 (2-я рэдакцыя АМЧ) і Іпацьеўскі 1420-х (3-я рэдакцыя АМЧ). Летапіс увабраў у сябе вялікую колькасць аповесцяў, легенд, вусных паэтычных паданняў аб розных гістарычных асобах і падзеях пачатковай гісторыі Русі. Даследчыкі XVIII - XIX стст. лічылі Нестара першым летапісцам, а АМЧ - першым летапісам на Русі, але больш дасканалае вывучэнне паказала, што існавалі летапісныя зборы, якія папярэднічалі АМЧ, а сама аповесць не з'яўляецца адзіным творам.
«Аповесць» апісвае падзеі ўсяго рэгіёну, дзе ў тыя часы жылі ўсходнія славяне і балты. Твор дзеліцца на дзве часткі. Першая — без храналогіі — вядзе аповед ад часоў біблейскага прабацькі Ноя, які адзіны са сваёй сям'ёй выратаваўся ў каўчэгу пасля Сусветнага Патопу. Сыны Ноя — Сім, Хам, Афет (Яфет) — раздзялілі паміж сабой ўсю вызваленую ад вады зямлю. Славяне з'яўляюцца нашчадкамі Афета: яны, як і грэкі, германцы, балты, належаць да агульнай сям'і еўрапейскіх народаў.
Нестар цікавіцца лёсам славянскіх народаў у далёкім мінулым — у V—VІ стагоддзях, гаворыць пра рассяленне ўсходніх славянскіх плямёнаў у басейне вялікіх рэк. На самай справе гаворка ідзе не пра асобныя плямёны, а пра даволі вялікія саюзы, якія ўключалі ў сябе па 120—150 розных родаў і плямёнаў. Нестар тлумачыць некаторыя іх назвы, напрыклад, тыя, што «селі» ў лясах, называюцца драўлянамі, а тыя, што па рацэ Дзвіне — палачанамі — ад рэчкі Палаты, якая ўпадае ў Дзвіну. Ад іх жа паходзяць і крывічы, што «селі» па Волзе, у вярхоўях Дзвіны і ў вярхоўях Дняпра. Расповед пра рассяленне славянскіх плямёнаў у асноўным супадае з сучаснымі археалагічнымі дадзенымі.
Падкрэсліваючы роднасць славянскіх плямёнаў, Нестар адзначае і адрозненні між імі як у паходжанні, так і ў культуры. Радзімічы і вяцічы, падкрэслівае ён, з роду ляхаў, у якіх было два браты Радзім і Вятка. Радзім са сваім родам «сеў» па рацэ Сож, а Вятка — па рацэ Ака.
Гісторыі Кіеўскага і Полацкага княстваў паказваюцца звязанымі непарыўна, хоць вельмі часта — драматычна. Праўнук Рурыка Уладзімір Святаславіч у барацьбе за ўладу забіў полацкага князя Рагвалода, сілаю ўзяў шлюб з яго дачкой Рагнедай і авалодаў прастолам бацькі ў Кіеве. А ў 988 годзе ён жа хрысціў Русь. У Рагнеды і Уладзіміра было чатыры сыны і дзве дачкі. Рагнеда пакутавала ў палацы Уладзіміра, бо не магла дараваць яму жорсткага абыходжання з ёю і смерці блізкіх. Калі ў 988 годзе Уладзімір хрысціў Русь, ён запатрабаваў ад візантыйскага імператара Васіля ІІ яго сястру Ганну сабе ў жонкі. Таму Рагнеду са старэйшым сынам Ізяславам ён  адправіў у горад Ізяслаўль, спецыяльна для іх пабудаваны ў водападзеле паміж басейнамі Дняпра і Нёмана.
Тут Рагнеда заснавала ці не першы ва Усходняй Еўропе жаночы манастыр і стала ігуменняй у ім. Адсюль і пачало пашырацца па Полацкай зямлі хрысціянства. А Уладзімір аддаў сыну Ізяславу ў княжанне горад Полацк, вотчыну дзеда Рагвалода і маці Рагнеды. У 992 годзе Ізяслаў хрысціў палачан. Рагнеда памерла ў 1000 годзе, а ў 1001 — Ізяслаў. У летапісе ён характарызуецца як кніжнік і асветнік, першы па-еўрапейску адукаваны ўладар з усіх усходнеславянскіх князёў.
Адзін з самых яскравых вобразаў у летапісным зводзе — полацкі князь Усяслаў Чарадзей, найбольш упарты супраціўнік Кіева. Яго жыццё перапоўнена ўдачамі і няўдачамі, падзеямі радаснымі і драматычнымі. Як сведчыць летапіс, Усяслаў — самая велічная асоба за ўвесь час існавання Полацкай зямлі. Летапіс апавядае пра адносіны кіеўскіх князёў і іх родзіча полацкага князя Усяслава.
У 1068 годзе качавыя плямёны, што з'явіліся на паўднёвых межах Кіеўскай дзяржавы, — полаўцы — нанеслі паражэнне Яраславічам. Кіяўляне запатрабавалі ў Ізяслава зброю, каб ісці супраць ворагаў, але Ізяслаў адмовіўся і збег з Кіева да палякаў. Жыхары горада вызвалілі Усяслава, і ён княжыў тут сем месяцаў, але ўсё ж вымушаны быў пакінуць Кіеў, калі да яго падступіў Ізяслаў з польскім войскам. У далейшым Усяслаў працягваў барацьбу з Яраславічамі з пераменным поспехам.
У летапісе выклад даволі лаканічны і амаль без каментарыяў.
Віктар Васільевіч Грышын
Віктар Васільевіч Грышын (Виктор Васильевич Гришин;, Серпухаў — , Масква) — савецкі палітык і дзяржаўны дзеяч.
Нарадзіўся ў сям’і рабочых. У 1928 годзе скончыў Серпухаўскую чыгуначную школу. У 1933 годзе скончыў Маскоўскі геадэзічны тэхнікум, а ў 1937 годзе — Маскоўскі тэхнікум паравознай гаспадаркі імя Ф. Э. Дзяржынскага.
З 1939 года — член УКП (б).
У 1956 годзе быў абраны старшынёй УЦСПС і членам Цэнтральнага Камітэта КПСС. Пасаду старшыні УЦСПС Віктар Грышын займаў да 1967 года. У 1967 годзе Грышын быў вызвалены ад пасады старшыні УЦСПС і прызначаны на пасаду першага сакратара Маскоўскага гаркама. У 1985 годзе, з пачаткам перабудовы, вызвалены ад гэтай пасады і адпраўлены на пенсію. Яго месца заняў Барыс Ельцын, будучы прэзідэнт Расіі.
Памёр 25 мая 1992 года. Пахаваны ў Маскве на Новадзявочых могілках.
Алена Багданаўна Выгоўская
Алена Багданаўна Выгоўская (нар. Статкевіч; ? —1664) — жонка гетмана Войска Запарожскага Івана Выгоўскага.
Біяграфія
У 1656 годзе выйшла замуж за Івана Выгоўскага, тады генеральнага пісара. Пасля абрання Івана вялікім гетманам, муж і жонка прыбылі ў, дзе Алена пачала ўкараняць свае «арыстакратычныя» парадкі, што не заўсёды падабалася казацкім старшынам. Так, менавіта яна забараніла п’яныя балі, якія былі так папулярныя ў часы Багдана Хмяльніцкага. Казакі былі незадаволеныя «панскімі» паводзінамі жонкі гетмана.
Падтрымлівала дзеянні Выгоўскага падчас супрацьстаяння з Маскоўскім царствам, заключэнне Гадзяцкага дагавора і рэфармаванне Рэчы Паспалітай у дзяржаву трох народаў. Пасля звяржэння мужа з гетманства ў 1659 годзе перабралася з ім на Правабярэжжа. Пасля ўдзельнічала ва ўсіх яго палітычных планах, знаходзячыся ў Чыгырыне. Потым перабралася ў Смілу, дзе ў 1660 годзе трапіла ў палон да. У кастрычніку таго ж года выехала ў Бар.
Брэдзінскі раён
Брэдзінскі раён (Брединский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і аднайменнае муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Чалябінскай вобласці Расійскай Федэрацыі.
Алена Багданаўна Выгоўская
Біяграфія
Пасля забойства Івана палякамі і паўстанцамі ў 1664 годзе Алена пераехала ў мястэчка Руда каля Жыдачыва (цяпер — Львоўская вобласць) — там нібыта перапахавала вялікага гетмана і напісала ў сваім завяшчанні, што хоча быць пахаванай разам з мужам, а праз некалькі месяцаў хваробы таксама памерла. На памінальныя службы ёю завешчана ігумену 1000 залатых, на пахаванне 3000 залатых, на прытулкі для бедных і жабракоў 140 залатых з даходаў Руднянскага маёнтка. За кошт маёнтка каля Оршы завяшчана манастыру 500 залатых, 2800 залатых — жаночай прыслузе і далёкім сваякам; 200 валокаў зямлі адмоўлена брату, падкаморыю браслаўскаму.
Брэдзінскі раён
Адміністрацыйны цэнтр: пасёлак Брэды.
Алена Багданаўна Выгоўская
Біяграфія
Пасаг у 12 000 залатых, каштоўнасці і іншая хатняя маёмасць размеркавана паміж бліжэйшымі сваякамі. Біскупу львоўскаму за яго паслугі Алена завяшчала французскую карэту, выезд і рыдван.
Брэдзінскі раён
Геаграфія
Плошча зямель муніцыпальнага раёна 5076 км². Мяжа раёна праходзіць па водападзеле рэк Табола і Урала, па мяжы Уральскай горнай краіны і Заходне-Сібірскай раўніны, у самай паўднёвай частцы Чалябінскай вобласці.
Алена Багданаўна Выгоўская
Біяграфія
Пасля яе смерці там застаўся жыць іх сын, пасля чаго гэты асабняк у Рудзе яшчэ больш 100 гадоў належаў Выгоўскім.
Сям’я
Муж — Іван Выгоўскі (каля 1608—1664). Сын — Астап-Астафій (1657-?)
Псалом 136
Псалом 136 (137 паводле масарэцкай нумарацыі) уваходзіць у склад 19-й кафізмы. Галоўная тэма гэтага псалма — песня на рэках Вавілона падчас Вавілонскага палону.
Гімн Літвы
Tautiška giesmė (Нацыянальная песьня) — нацыянальны гімн Літвы. Аўтар тэксту і музыкі Вінцас Кудзірка (1858—1899)
Гісторыя
Аўтар тэкста і музыкі Вінцас Кудзірка (1858—1899). Апублікаваны ў часопісе «Varpas» («Звон») у 1898 годзе. Публічна выкананы ўпершыню ў Пецярбургу 13 лістапада 1899 года хорам пад кіраўніцтвам Чэслава Сасноўскага. У Вільнюсе выкананы 3 снежня 1905 года. Афіцыйна зацверджаны ў якасці дзяржаўнага гімна дэкларацыяй Сойма ў 1919 годзе.
У перыяд савецкай улады, пачынаючы з 1940 года, быў забаронены. Пасля ўключэння Літвы ў склад СССР у якасці гімна ў 1940—1941 і 1944—1950 гадах выконваўся «Інтэрнацыянал». У 1950—1988 гадах функцыянаваў Гімн Літоўскай ССР (тэкст — Антанас Венцлова, музыка — Баліс Дварыянас і Ёнас Швядас).
У 1988 годзе яшчэ да абвяшчэння ўзнаўлення незалежнасці Літвы вернуты ў якасці гімна Літоўскай ССР.
У сувязі з будаўніцтвам у Вільнюсе помніка аўтару гімна (на помніку выбіты яго тэкст; скульптар Арунас Сакалаўскас, архітэктар Рычардас Крыштапавічус) разгарэлася дыскусія аб аўтэнтычнасці аднаго радка трэцяга куплету. У сапраўдным тэксце Вінцаса Кудзіркі радок мае выгляд — „Tegul saulė Lietuvos“ (літаральна «Хай сонца Літвы»), што, па меркаванні некаторых дзеячаў (напрыклад, дырэктары Дабрачыннага фонду падтрымкі памяці Вінцаса Кудзіркі Стасіса Тамошайціса ), гучыць абсурдна, паколькі ніякага свайго сонца ў Літвы няма. У афіцыйным тэксце гімна, зацверджаным Соймам Літвы, радок выглядае — „Tegul saulė Lietuvoj“ («Хай сонца ў Літве»), што выклікае пярэчанні прыхільнікаў аўтэнтычнага і традыцыйнага тэксту.
Тэкст
Кампазітар: Вінцас Кудзірка Словы: Вінцас Кудзірка
Lietuva, Tėvyne mūsų
Tu didvyrių žeme,
Iš praeities Tavo sūnūs
Te stiprybę semia.
Tegul Tavo vaikai eina
Vien takais dorybės
Tegul dirba Tavo naudai
Ir žmonių gėrybei
Tegul saulė Lietuvoj
Tamsumas prasalina,
Ir šviesa, ir tiesa
Mūs žingsnius telydi.
Tegul meilė Lietuvos
Dega mūsų širdyse,
Vardan tos Lietuvos
Vienybė težydi
Падрадкоўны пераклад
Літва, зямля бацькоў,
Краіна герояў,
Што ў слаўнай мінуўшчыне
Бяруць свае сілы.
Няхай дзеці твае заўжды
Ходзяць шляхамі праўды,
Няхай яны працуюць дзеля тваёй славы,
І дабрабыту народа.
Няхай літоўскае Сонца
Адгоніць цемру,
І светла і ясна, правам і праўдай
Вядзе нас наперад.
Хай любоў да цябе
Жарам гарыць у нашых сэрцах,
І вакол цябе, Бацькаўшчына,
Хай будзе наша адзінства!
Жыгайлавэ
Жыгайлавэ (Жи́гайлове) — вёска ў Захарыўскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Ксенія Сяргееўна Шайгу
Ксенія Сяргееўна Шайгу (Ксения Сергеевна Шойгу; нар. 10 студзеня 1991, Масква) — расійскі грамадскі дзеяч і топ-менеджэр. Кіраўнік праекта «Гонка герояў». Член Савета пры Урадзе РФ па развіцці фізічнай культуры і масавага спорту. Намеснік старшыні інвестыцыйнага камітэта мэтавага некамерцыйнага фонду па развіцці турысцка-рэкрэацыйнага кластара ў Кранштаце.
Біяграфія і кар’ера
Бацька — Сяргей Кужугетавіч Шайгу, маці — Ірына Аляксандраўна Шайгу (Анціпіна).
У 2013 годзе Ксенія скончыла МДІМА па спецыяльнасці «Міжнародныя эканамічныя адносіны».
Англічане
Англіча́не (English) — еўрапейскі народ, асноўнае насельніцтва Англіі. У Вялікабрытаніі складаюць этнічную большасць — (2022 г.). Англічане таксама жывуць у іншых краінах Заходняй Еўропы, Паўночнай і Паўднёвай Амерыкі, Афрыкі, Аўстраліі і Акіяніі. Болей дакладнае вызначэнне колькасці зацяжарана з-за таго, што ў Вялікабрытаніі многія англічане аддаюць перавагу тоеснасці «брытанцы», а ў замежных краінах да англічан адносяць або нашчадкаў выхадцаў з Вялікабрытаніі, якія не заўсёды маюць англійскае паходжанне, або нават людзей, якія стала размаўляюць на англійскай мове.
Ксенія Сяргееўна Шайгу
Біяграфія і кар’ера
У 2012—2013 гадах працавала памочнікам намесніка кіраўніка «Растэхнагляда».
Англічане
Родная мова — англійская, адна з найбольш распаўсюджаных моў свету.
Ксенія Сяргееўна Шайгу
Біяграфія і кар’ера
З 2013 па 2018 год была старшым аналітыкам дэпартамента праектнага і структурнага фінансавання «Газпрамбанка», з 2018 года — дарадцам намесніка старшыні праўлення банка.
Англічане
Гісторыя
Англійскі народ склаўся ў выніку змешвання і працяглай асіміляцыі разнастайных этнічных элементаў. Аднымі з найстаражытнейшых жыхароў Брытанскіх астравоў былі кельцкія плямёны (брыты і інш.), якія пасяліліся тут каля сярэдзіны I тыс. да н.э. У V—VI стст. н.э. на астравы перасяліліся з мацерыка германскія плямёны — англы, саксы, юты. Яны часткова асімілявалі кельтаў і адціснулі іх у горы Шатландыі, Уэльса і Корнуала. Народнасць англасаксаў, якая склалася ў VII—X стст. на аснове германскіх і кельцкіх плямёнаў, падверглася значнаму ўплыву скандынаваў (данаў, нарвежцаў), якія заваявалі ў VIII—IX стст. некаторыя раёны Англіі. Найбольш важная падзея ў этнічнай гісторыі англічан — Нармандскае заваяванне Англіі 1066 г. Пануючае становішча ў краіне занялі франка-нармандскія бароны; французская мова стала афіцыйнай мовай, хоць народ працягваў гаварыць на сваёй англасаксонскай мове. Паступова (да XIII—XIV стст.) англасаксы і нарманы зліліся ў адзіную англійскую нацыянальную агульнасць. У XVI ст. складаецца агульнаанглійская гутарковая і літаратурная мова. Англійская буржуазная рэвалюцыя XVII стагоддзя завяршыла галоўным чынам працэс фарміравання англійскай нацыі. У XVII—XIX стст. шматлікія англічане перасяліліся ў захопленыя Англіяй калоніі і сталі адным з галоўных кампанентаў у фарміраванні шэрагу нацый — амерыканцаў ЗША, англаканадцаў, аўстралійцаў, новазеландцаў.
Picture to Burn (песня Тэйлар Свіфт)
«Picture to Burn» (бел. «Карціна, якую трэба спаліць») — чацвёрты сінгл амерыканскай кантры спявачкі Тэйлар Свіфт  з яе першага студыйнага альбома «Taylor Swift », выпушчаны 3 лютага 2008 пад лэйблам Big Machine. Песня была напісана самой Тэйлар і Ліз Роуз. У ЗША яна двойчы атрымала плацінавы статус.
Ксенія Сяргееўна Шайгу
Біяграфія і кар’ера
У 2019 годзе стала членам Савета пры Урадзе РФ па развіцці фізічнай культуры і масавага спорту.
Англічане
Побыт
90 % англічан жыве ў гарадах. Сем'і нуклеарныя; шмат бяздзетных пар. Насельніцтва засяроджана ў сямі найбуйнейшых канурбацыях, найбуйнейшая з якіх — Вялікі Лондан (каля 7 млн чалавек). Планіроўка гарадоў часцей за ўсё — радыяльная, у цэнтры — плошча і сабор. Вельмі характэрны гатычныя саборы.
Picture to Burn (песня Тэйлар Свіфт)
Інфармацыя
Тэйлар прысвяціла песню аднаму са сваіх аднакласнікаў, які ёй падабаўся, але сустракаўся з іншай дзяўчынай. Як пазней адзаначала спявачка, яна вельмі злавала з-за таго, што хлопец быў вельмі самаўлюбёным, дзёрзкім і грубым, але ўсё роўна падабаўся ёй. Менавіта тады яна ўзяла ў рукі гітару і пачала пісаць песню, якую потым дапрацавала разам з Ліз Роуз. У выніку «Picture to Burn» увайшла у дэбютны студыйны альбом Свіфт, а потом нават стала сінглам.