cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ксенія Кірылаўна Хачатранц
Біяграфія
Скончыла ў 1961 годзе БПІ. Працавала ў трэсце «Аргтэхбуд» Мінпрамбуда БССР. З 1964 года аспірант, асістэнт, старэйшы выкладчык, з 1971 года дацэнт, з 2001 — прафесар кафедры «Горадабудаўніцтва» БПІ (цяпер БНТУ). У 1971—1983 — намеснік дэкана архітэктурнага факультэта БПІ па навукова-даследчай працы.
Навуковая дзейнасць
Аўтар навукова-даследчых прац па праблемах тэорыі архітэктуры, сацыяльнай сутнасці архітэктуры, архітэктуры жылога асяроддзя, безбар’ернага асяроддзя для фізічна аслабленых асоб, шматлікіх публікацый, уключаючы падручнік, навучальныя і навучальна-метадычныя дапаможнікі, у т.л. «Сацыяльна-функцыянальныя перадумовы тыпалогіі будынкаў» (Мінск, 1974) і «Асновы сацыяльнай тыпалогіі жылля» (Мінск, 1983).
Вынікі даследаванняў укаранёныя ў навучальны працэс падрыхтоўкі архітэктараў, канкрэтна ў тыпавыя праграмы дысцыплін «Сацыяльныя асновы архітэктурнага праектавання», «Асновы навуковых даследаванняў у архітэктуры», у суаўтарстве з калегамі — «Архітэктурнае праектаванне», «Архітэктурная кампазіцыя», «Экалагічныя асновы і сацыяльныя абгрунтаванні архітэктурнага праектавання», а таксама ў стандарт 1-69 01 01—2008 «Вышэйшая адукацыя. Першая ступень. Спецыяльнасць 1-69 01 01 „Архітэктура“». Вынікі навукова-даследчай працы укаранёныя ў заканадаўчыя і нарматыўныя дакументы Рэспублікі Беларусь: «Жыллёвы кодэкс Рэспублікі Беларусь», «Закон Рэспублікі Беларусь аб архітэктурнай, горадабудаўнічай і будаўнічай дзейнасці ў Рэспубліцы Беларусь», Дзяржаўны стандарт Рэспублікі Беларусь СТБ 1154—1999 «Жыллё. Асноўныя палажэнні», Дзяржаўны стандарт Рэспублікі Беларусь СТБ 2010—30 «Асяроддзе пражывання фізічна аслабленых асоб. Асноўныя палажэнні», а таксама выкарыстаны пры напісанні і рэдагаванні Нацыянальнай справаздачы Рэспублікі Беларусь за 1996 аб чалавечым развіцці «Беларусь. Асяроддзе для чалавека», паняційна-тэрміналагічнага слоўніка «Горадабудаўніцтва і тэрытарыяльная планіроўка».
Пад яе навуковым кіраўніцтвам абаранілі дысертацыі 5 кандыдатаў і 5 магістраў архітэктуры.
Рудакі
Назву Рудакі́ маюць:
Беларускі слоўнік Мядзведскага
«Беларускі слоўнік» (Бѣлорусскій словарь) — рукапісны двухмоўны слоўнік, складзены ў 1910 годзе С. Мядзведскім з Талачына Магілёўскай губерні. Нароўні з «Беларуска-польска-расійскім слоўнікам» Я. Ціхінскага лічыцца адной з найбольш значных прац у галіне беларускай перакладной лексікаграфіі пачатку XX ст.
Змяшчае 1658 слоўнікавых артыкулаў. Складзены на падставе ўласных запісаў аўтара, зробленых, верагодна, на Талачыншчыне, і «Опыта описания Могилевской губернии» А. С. Дэмбавецкага. У рэестр, акрамя агульнай лексікі, уключаны асобныя ўласныя імёны (Аўлас, Ахрэм, Паланея, Самусь), назвы гарадоў (Амсціслаў, Вытыбск). Тлумачэнні вызначаюцца дакладнасцю і даступнасцю: апо́ўзлік 1) малое ползующее дитя; 2) ироническое название всякого человека малого ростом; ко́хлик — коклюш, детская болезнь; муро́г — луговая овсяница (Festuca elatior); па́жилка — связка, соединяющая нит с поножем (ножная педаль) в ткацком станке.
Аўтар спрабуе вырашыць шматлікія праблемы прыкладной лексікаграфіі: размежаваць амонімы і мнагазначныя словы, стварыць сістэму адсылак, распрацаваць падачу граматычных варыянтаў і ажыццявіць лексікаграфічнае апісанне спецыяльнай лексікі.
Побач з агульнаўжывальнымі, дыялектнымі адзінкамі, тапонімамі і антрапонімамі, у названых выданнях шырока прадстаўлена навуковая тэрміналогія: агре́стъ (1), ажави́ны (1), асо́тъ (2), ба́гунъ (2 адв.), бу́льба, бутя́нъ (5), во́жикъ (7), глуше́цъ (10), дереза́, дива́нна (12 адв.), дя́гилъ, дя́тилина (14 адв.), жа́ўронка (15 адв.), журави́ны, журавы́ (16 адв.), за́яччи ща́вель, звоне́цъ (18), зя́беръ, зязю́ля (19 адв.), ка́ня (21), кми́нъ (22 адв.), колоколу́ха (23), комани́ца (23), конюши́на (23 адв.), леще́вникъ (27), ма́лпа (28), минту́зъ (29), мокри́ца (29 адв.), оле́шина (33), смо́ўжъ (43), тхоръ (46 адв.) і інш. .
У слоўніку Мядзведскага навуковыя лексемы пераважна народнага характару (арнітонімы, заонімы, іхціонімы, фітонімы) паслядоўна праакцэнтаваны і патлумачаны (глуше́цъ - глухарь; птица, водящаяся въ бѣлорусскихъ лѣсахъ, жаўро́нка - жаворонокъ), дапаўняюцца звесткамі пра лекавае прызначэнне раслін (журавины - клюква; сокъ ягодъ употребл. при горячкѣ), этнаграфічнымі нататкамі пра нацыянальную культуру беларускага народа (каня - хищная птица изъ породы ястребовъ. По убѣжденію бѣлоруссовъ каня въ жару кружится въ воздухѣ и проситъ у Бога пить, такъ какъ она не пьет болотной воды. А только ту, которая остается на листьяхъ дерева послѣ дождя; вследствіе этого каня является прѣдвестником дождя).
Рукапіс захоўваецца ў аддзеле рукапісаў Расійскай акадэміі навук у Санкт-Пецярбургу.
NGC 6621
NGC 6621 (іншыя абазначэнні — UGC 11175, IRAS18131+6820, MCG 11-22-30, KAZ 194, ZWG 322.36, 7ZW 778, KCPG 534B, VV 247, Arp 81, PGC 61582) — галактыка ў сузор’і Дракон.
На фатаграфіі пададзены:
Конкурс песні Еўрабачанне 1965
Конкурс песні Еўрабачанне 1965 стаў 10-м конкурсам Еўрабачанне. Ён прайшоў 20 сакавіка 1965 года ў Неапале (Італія) ў канцертнай зале RAI. Удзел у конкурсе прыняло 18 краін. Першы раз удзельнічала Ірландыя, а вярнулася Швецыя. Выйграл конкурс Люксембург ў другі раз, яго прадстаўлў Франс Гале з песняй «Poupée de cire, poupée de son», напісаную Сержам Генсбуром. Другое месца заняла Вялікабрытанія ў пяты раз. Савецкі Саюз і іншыя ўсходнееўрапейскія краіны транслявалі конкурс, што адкрыла новыя гарызонты для шоу, аўдыторыя якога склала больш за 150 млн. чалавек. Швецкі выканавец прадставіў песню на англійскай мове, у сувязі з чым былі ўнесены змены ў правілы, тыя, што абавязваюць з наступнага конкурсу ўдзельнікаў выконваць песню толькі на дзяржаўнай мове сваёй краіны.
Варэна (Трэнціна — Альта-Адыджэ)
Варэна (Varena) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 824 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 35 чал./км². Займае плошчу 23 км². Паштовы індэкс — 38030. Тэлефонны код — 0462.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы SS. San Pietro.
Сулістроўскі
Сулістроўскі — шматзначны тэрмін.
Мікалай Пятровіч Сінюцін
Мікалай Пятровіч Сінюцін (1911—1944) — савецкі вайсковец, удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза, камандзір батальёна 469-га стралковага палка 150-й стралковай дывізіі 13-й арміі Паўночна-заходняга фронту, старэйшы лейтэнант.
Біяграфія
У Чырвонай арміі з 1930 года. У 1936 годзе скончыў пяхотнае вучылішча. Удзельнік савецка-фінскай вайны 1939—1940 гадоў. Камандзір батальёна 469-га стралковага палка старэйшы лейтэнант Мікалай Сінюцін праславіўся ў перыяд з 8-га па 27 студзеня 1940 года падчас утрымання тактычна важных вышынь на Карэльскім перашыйкі, дзе даручаны яму батальён адбіў некалькі кантратак ворага, нанёсшы яму вялікія страты ў жывой сіле.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага савета СССР ад 7 красавіка 1940 года «за узорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з фінскай белагвардзейшчынай і паказаныя пры гэтым адвагу і геройства» старшаму лейтэнанту Сінюціну Мікалаю Пятровічу нададзена званне Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і медаля «Залатая Зорка».
З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны, герой «Зімняй вайны» на фронце. Камандзір 469-га стралковага палка Сінюцін Н. П. прапаў без вестак 5 лістапада 1941 года.
Узнагароджаны ордэнам Леніна, ордэнам Чырвонага Сцяга.
Квадратура (мастацтва)
Квадратура (, ад сяр.- — наданне квадратнай формы) — у позняй антычнасці, эліністычным і рымскім мастацтве, — прыём і стыль дэкаратыўнага роспісу сцен, якія ствараюць ілюзію працягу архітэктуры ва ўяўнай прасторы. Класічныя прыёмы квадратуры маюцца ў так званых архітэктурным і перспектыўным стылях роспісу дамощ старажытных Пампеяў (пачатак I ст. н. э.). Назва паходзіць ад характэрных выяў вертыкаляў і гарызанталяў архітэктурных канструкцый, прамавугольных і квадратных праёмаў накшталт вокнаў ці ўяўных парталаў, скрозь якія бачныя архітэктурныя і прыродныя ландшафты.
У мастацтве італьянскага Адраджэння, маньерызму і барока прыёмы квадратуры (quadri riportati — карціны ў абрамленні) жывапісцы-дэкаратары выкарыстоўвалі для стварэння ўражання працягу прасторы інтэр’ера ў экстэр’еры, напрыклад «падманныя» роспісы салона першага паверху вілы Фарнезіна ў Рыме, створаныя Бальдасарэ Перуцы з выявай панарамы горада, нібыта размешчанага ў праёмах намаляваных на сцяне калон (1508—1511). Пазней гэты жанр атрымае назву «падман зроку», ці «трамплёй» (trompe-l'œil).
У іншым значэнні тэрмін «квадратура» выкарыстоўваюць у гісторыі архітэктуры і ў тэорыі архітэктурнай кампазіцыі для абазначэння аднаго са спосабаў прапарцыянавання будынкаў (знаходжання аптымальных суадносін цэлага і частак). Гэта самы просты спосаб разліку памераў, які ўзыходзіць да антычных «квадратных фігур» і «егіпецкай сістэмы дыяганаляў». Усю пабудову ўпісвалі ў квадрат (у плане і вышынных адносінах), а вытворныя велічыні вызначалі дыяганаллю квадрата, пабудаванага на шырыні галоўнага фасада будынка. Такі спосаб атрымаў найбольшае распаўсюджанне ў архітэктуры раманскага перыяду. Іншы спосаб — трыянгуляцыя — у архітэктуры гатычнага стылю.
Лягаты
Ляга́ты (, Легаты) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Буховіцкага сельсавета.
Брацкая магіла (Міжрэчча)
Брацкая магіла — вайсковае пахаванне ў в. Міжрэчча, Пухавіцкі раён, Мінская вобласць. Знаходзіцца за 6 км на паўночны ўсход ад вёскі.
Апісанне
У 20 брацкіх магілах пахавана 350 мірных жыхароў і партызан брыгад 1-й Мінскай і «Полымя», якія загінулі ў 1941—1944 гадах у змаганні супраць нямецкіх захопнікаў.
У 1964 годзе на брацкіх магілах адкрыты стэлы. На бетоннай падстаўцы даўжынёй 7 м усталявана стэла і 5 мемарыяльных табліц. Стэла вышынёй 5 м, падставай 1,8×0,5 м, на якой знаходзіцца барэльеф адлюстравання жалобных воінаў, партызан і жанчын. У левым вуглу стэлы выбіты тэкст: «Вечная слава павшим героям». Злева на мемарыяльнай табліцы памерам 1,7×0,5 м — пяціканцовая зорка і тэкст: «Вечная слава павшим в боях за освобождение нашей Родины». На іншых чатырох мармуровых дошках вышынёй 2 м выбіты імёны загінулых. Магілы абнесены агароджай 50×60 м.
Мар’іна Поле
Ма́р’іна По́ле (, Марьино Поле) — былы пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіў у склад Старабудскага сельсавета.
У сувязі з радыяцыйным забруджваннем пасля катастрофы на Чарнобыльскай АЭС жыхары пераселены ў чыстыя месцы.
Размяшчэнне
У 18 км на паўднёвы захад ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 44 км ад Гомеля.
Транспартная сетка
Побач аўтадарога Жлобін — Гомель. Планоўка складаецца з кароткай прамалінейнай шыротнай вуліцы, забудаванай аднабакова драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.
Гісторыя
У 1925 годзе ў Недайскім сельсавеце Буда-Кашалёўскага раёна Бабруйскай акругі. Падчас Вялікай Айчыннай вайны загінулі 7 жыхароў вёскі. У 1959 годзе ўваходзіў у склад калгаса «Авангард» (цэнтр — вёска Старая Буда).
Скасаваны ў 2005 годзе.
Ватара
Ватара (Vattaro) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 1108 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 138 чал./км². Займае плошчу 8 км². Паштовы індэкс — 38049. Тэлефонны код — 0461.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Martino.
NGC 6622
NGC 6622 (іншыя абазначэнні — UGC 11175, KCPG 534A, MCG 11-22-31, Arp 81, ZWG 322.36, VV 247, 7ZW 778, PGC 61579) — галактыка ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога, а таксама ўключаны ў атлас пекулярных галактык.
На фатаграфіі пададзены:
Філон Александрыйскі
Філон Александрыйскі (21 або 28 да н.э. — 41 або 49), антычны філосаф-эклектык, прадстаўнік іўдзейска-грэчаскай філасофіі ў Аляксандрыі (Егіпет).
Капліца Святога Мікалая (Урэчча, Вілейскі раён)
Свята-Мікалаеўская капліца — праваслаўная капліца паміж вёскамі Урэчча і Кардон Вілейскага раёна Мінскай вобласці. Прыпісная да прыходу Свята-Ільінскай царквы ў аг. Нарач Вілейскага раёна.
Намыслоўскі павет
Намыслоўскі павет (Powiat namysłowski) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Апольскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Намыслаў. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 747,67 км². Насельніцтва павета складае 42,7 тыс. чалавек.
Капліца Святога Мікалая (Урэчча, Вілейскі раён)
Гісторыя
Урэцкая могілкавая царква пабудаваная ў 1796 годзе, але з 1864 г. з-за трухлявасці літургія не адбывалася. У 1906 годзе, пасля рамонту, богаслужэнні аднавіліся. У 1960 годзе царкву зачынілі, абразы былі забраныя прыхаджанамі або паступілі ў Гануцкую, ці Нароцкую цэрквы. Царква гніла і яе хацелі разабраць на дровы, але ніхто не паквапіўся. На пачатку 1990-ых гадоў прытвор разабралі, астатнюю частку будынка аднавілі і ператварылі ў капліцу на могілках. Цяпер богаслужэнні вядуцца толькі пры пахаванні нябожчыкаў і на прастольнае свята ў гонар Св. Мікалая, калі бывае традыцыйны фэст..
Архітэктура
Кубападобны двух’ярусны зруб накрыты шатровым дахам.
Зальцбург (федэральная зямля)
Зальцбург (Land Salzburg, Salzburger Land, Såizburg, Såizburga Lãnd) — федэральная зямля ў цэнтры Аўстрыі. Сталіца і найбуйнейшы горад — Зальцбург. Зальцбург — пятая па велічыні федэральная зямля Аўстрыі, размешчаная паміж землямі Ціроль, Карынтыя, Штырыя, Верхняй Аўстрыяй і Баварыяй (Германія). Сталіца федэральнай зямлі — Зальцбург — чацвёрты па велічыні горад пасля Вены, Граца і Лінца.
На тэрыторыі зямлі знаходзіцца Танталава пячора.
Гарыхвостка-чарнушка
Гарыхвостка-чарнушка, рудахвостка-чарнушка (Phoenicurus ochruros) — птушка сямейства мухалоўкавых.
Апісанне
Даўжыня цела 14-15 см, размах крылаў 23-26 см. Дарослы самец чорны з белым люстэркам на крыле, у негнездавы перыяд крыху больш светлы і без люстэрка. Самка, маладыя і самец у першым уборы (без люстэрка на крыле) з цёмным, карычнева-бурым нізам цела. Хвост вельмі рухавы, рыжавата-чырвоны. Песня ціхая, аднатонная, нагадвае скрып. Крык — звонкае «ф'юіць-цік-цік».
Пашырэнне
Арэал: Еўропа (акрамя паўночнага ўсходу), Крым, Каўказ, Малая Азія, Блізкі Усход, поўнач Ірана і Ірака, Цэнтральная і Усходняя Азія, паўночны захад Афрыкі. На Беларусі звычайны на гнездаванні від.
Жыве ў гарах да снегавой мяжы, насяляе патрэсканыя скалы паблізу адкрытых месцаў, скалістае ўзбярэжжа, будынкі і руіны; на нізінных тэрыторыях — рознага тыпу прамысловыя пабудовы, будынкі ў гарадах і вёсках.
Папуляцыі з Заходняй і Паўднёвай Еўропы, а таксама з Азіі — аселыя, іншыя — пералётныя. Месца зімовак: Паўднёвая Еўропа і Азія, Аравійскі паўвостраў, Паўночная Афрыка.
Асаблівасці біялогіі
Корміцца пераважна насякомымі.
Гняздо ў шчылінах пабудоў і скал, часам у напаўадкрытых штучных гнездавых скрынках, часам займае старыя гнёзды ластавак. Яно вельмі няшчыльнае, заўсёды прыкрытае чым-небудзь зверху (навіс скалы, дах будынка і г.д.). Знешняя частка гнязда з вялікай колькасці карэньчыкаў і сцёблаў раслін, унутраная — з карэньчыкаў, укладзеных па крузе. Багатая высцілка з валосся, шэрсці і пёраў. Гнёзды ў гарах з прымессю вялікай колькасці моху і сухога лісця.
Новы мост (Браціслава)
Новы мост (Nový Most; раней называўся Мост СНП — мост Славацкага нацыянальнага паўстання) — аўтамабільны мост цераз Дунай у Браціславе, сталіцы Славакіі. Гэта найбуйнейшы ў свеце вісячы мост з адным пілонам. З'яўляецца адзіным мостам, уключаным у Сусветную федэрацыю вышынных вежаў, займаючы 32-е, апошняе месца ў спісе.
Галоўны пралёт моста мае даўжыню 303 метры, агульная працягласць 430,8 м, шырыня 21 м, вага 7537 тонаў.
Галоўнай славутасцю моста з'яўляецца рэстаран «UFO» на вяршыні пілона на вышыні 85 м, названы так з-за падабенства да лятаючай талеркі (раней называўся «Bystrica»). Рэстаран злучаны з агляднай пляцоўкай. Да яе вядзе ліфт у левай апоры моста, а ў правай размешчаны аварыйны выхад з 430 прыступкамі. «UFO» лічыцца адной з дамінант Браціславы і турыстычнай славутасцю, штогод яго наведваюць 200 тысяч наведнікаў.
Будаўніцтва
Мост быў пабудаваны ў 1967—1972 гадах па праекце інжынераў Арпада Тэсара і Ёзафа Звары і архітэктараў Ёзафа Лацкі, Ладзіслава Кушніра і Івана Сламеня. Афіцыйнае адкрыццё адбылося 26 жніўня 1972 года. Дзеля таго, каб правесці да яго аўтадарогу, была зруйнавана вялікая колькасць будынкаў у раёне замка, у тым ліку амаль увесь яўрэйскі квартал з неалагічнай сінагогай; з іншага боку, мост палепшыў сувязь паміж жылым раёнам Петржалка і астатняй часткай Браціславы.
Фёдар Кірылавіч Юрчанка
Фёдар Кірылавіч Юрчанка (партызанская мянушка Вятроў;, с. , Смаленская вобласць — , Вісяты (возера)) — адзін з кіраўнікоў партызанскага руху на тэрыторыі Вілейскай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны.
Біяграфія
З 1931 года на педагагічнай працы.
У партызанах з ліпеня 1941 года: камандзір атрада, з лютага 1942 года выконваючы абавязкі сакратара Усвяцкага РК ВКП(б) Смаленскай вобласці. З кастрычніка 1942 года камандзір партызанскага атрада, у верасні 1943 — чэрвені 1944 — партызанскай брыгады «Кастрычнік», адначасова ў жніўні 1943 — маі 1944 сакратар Пліскага падпольнага РК КП(б)Б.
У выніку буйной акцыі гітлераўцаў супраць партызан у Беларусі трапіў у палон і потым — у канцэнтрацыйны лагер. Адтуль з дапамогай палякаў Ф. К. Юрчанка і А. Р. Стралец былі вывезены ў філіял у Эльблёнгу. У лістападзе 1944 года года Фёдар Юрчанка і Аляксей Стралец здзейснілі дзёрзкія ўцёкі з Эльблёнга, якія для Стральца апынуўся няўдалымі, бо пры спуску з высокай цаглянай сцяны ён атрымаў траўму і не змог сысці ад пагоні. Юрчанка паспяхова бег і да прыходу Савецкай Арміі хаваўся з дапамогай палякаў.
У 1945—76 на педагагічнай працы ў Шаркаўшчынскім раёне.
Беларуска-бенінскія адносіны
Дыпламатычныя адносіны паміж Рэспублікай Беларусь і Рэспублікай Бенін усталяваны 21 чэрвеня 2001 года.
Татары (значэнні)
Назву Тата́ры маюць:
Сінявір
Сінявір (Синевир) — найвялікшае высакагорнае возера ўкраінскіх Карпатаў. Месціцца ў Міжгірскім раёне Закарпацкай вобласці, у горным масіве Унутраныя Гарганы. Уваходзіць у склад нацыянальнага прыроднага парку «Сінявір».
Сінявір лічыцца самым цікавым аб’ектам Нацыянальнага прыроднага парку «Сінявір» і з’яўляецца адной з візітных картак Украінскіх Карпат. Яно размешчана на вышыні 989 метраў над узроўнем мора, мае сярэднюю плошчу 4—5 гектараў, сярэдняя глыбіня складае 8—10 м, максімальная — 24 м. З-за вышыні над узроўнем мора і параўнальнай глыбакаводнасці нават у самыя цёплыя дні праграваюцца толькі верхнія 1—2 метры возера.
Возера ўтварылася ў выніку магутнага апоўзня, выкліканага землятрусам каля 10000 гадоў таму. На вышыні 989 м горныя камяністыя пароды сталі на шляху хуткага ручая, утварыўшы дамбу і цалкам перагарадзіўшы вузкую даліну. Катлавіна, якая пры гэтым паўстала, запоўнілася вадою трох горных ручаёў.
У празрыстай вадзе возера добра адчуваюць сябе стронга азёрная, вясёлкавая і ручаёвая.
Пейзажы адрозніваюцца надзвычайнай маляўнічасцю і велічнасцю. Стромкія схілы пакрытыя гонкімі елкамі, узрост якіх складае 140—160 гадоў. Пасярэдзіне возера ёсць невялікая выспа плошчай некалькі метраў. Дзякуючы гэтай выспе возера атрымала сваю народную назву — «Марское вока».
Бярозка (род раслін)
Бяро́зка (Convolvulus) — род кветкавых раслін сямейства бярозкавых.
Апісанне
Шмат- і аднагадовыя травяністыя расліны з павойным галінастым або сцелістым ці прамастойным сцяблом, радзей паўкусты і кусты. Лісце суцэльнае, доўгачаранковае. Кветкі званочкавыя ці лейкападобныя, белыя або ружовыя, часам з палосамі і рознакаляровыя (у садовых форм), па 1—3 у пазухах лісця або сабраныя ў суквецці. Плод — каробачка.
Арэал
Налічваецца каля 250 відаў. Пашыраны пераважна ў Міжземнамор’і. На Беларусі трапляецца дзікарослая бярозка палявая, расце як пустазелле, а таксама ўздоўж дарог, на пустках і травяных схілах. Як дэкаратыўная расліна вырошчваецца.
Значэнне
Лекавыя, дэкаратыўныя, меданосныя, некаторыя — кармавыя і ядавітыя расліны.
Леановіч
Леановіч — беларускае прозвішча.
Kwartalnik historii kultury materialnej
«Kwartalnik historii kultury materialnej» (Квартальнік гісторыі матэрыяльнай культуры) — штоквартальны часопіс Інстытута археалогіі і этналогіі Полькай акадэміі навук. Выходзіць з 1953 года ў Варшаве. Станам на 2021 год выйшла 68 тамоў.
Змяшчае артыкулы па гісторыі і метадалогіі, методыцы даследавання матэрыяльнай культуры Польшчы і іншых краін Еўропы са старажытных часоў да XX ст., гісторыі матэрыяльнай вытворчасці (прамысловасці, сельскай і лясной гаспадаркі, будаўніцтва, горнай справы), гандлю, шляхоў і сродкаў зносін, вайсковай справы, дэмаграфіі, побыту. Публікуе гістарычныя дакументы і матэрыялы.
Шмат артыкулаў датычаць гісторыі Беларусі. Часопіс змяшчае рэцэнзіі на працы беларускіх навукоўцаў.
Ляскова (Кобрынскі раён)
Ляско́ва (, Лесково) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Буховіцкага сельсавета.
Днястроўскі каньён
Днястроўскі каньён — каньён, які ўтвораны ракой Днестр і размешчаны на мяжы чатырох абласцей Украіны: Івана-Франкоўскай, Цярнопальскай, Чарнавіцкай і Хмяльніцкай. Яго агульная даўжыня складае каля 250 км, што робіць каньён адным з найбуйнейшых каньёнаў не толькі ва Украіне, але і Еўропе.
Днястроўскі каньён, згодна з вынікам усеўкраінскага інтэрнэт-апытання, абвешчанага 26 жніўня 2008 года, прызнаны адным з 7 прыродных цудаў Украіны.
Каньён утварыўся ў выніку спецыфічнай геалагічнай будовы мясцовасці, а таксама тэктанічных рухаў і працэсаў воднай і ветравай эрозіі.
Прудніцкі павет
Прудніцкі павет (Powiat prudnicki) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Апольскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Пруднік. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 571,16 км². Насельніцтва павета складае 56 тыс. чалавек.
Слабадскі сельсавет (Лагойскі раён)
Слабадскі́ сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лагойскага раёна Мінскай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Слабада.
Леантовіч
Леантовіч — прозвішча.
Верва
Верва (Vervò) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 680 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 44 чал./км². Займае плошчу 15 км². Паштовы індэкс — 38010. Тэлефонны код — 0463.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Марцін Турскі.
Энталома выемчатапласціністая
Энталома выемчатапласціністая (Entoloma sinuatum) — атрутавы від грыбоў рода энталомавых.
Назвы
Навуковыя сінонімы :
Біялагічны тып у біномене паходзіць ад лацінскай «sinuatum» (звілісты, хвалісты), спасылаючай да формы шапкі грыба, у той час як родавая назва паходзіць ад грэчаскай «ἐντός/entós» (унутраны) і «λῶμα/lóma» (край), звязанага з падвярнутым краем шапкі.
Апісанне
Самы буйны прадстаўнік рода энталом.
Шапка грыба 5—17 (да 25) см. дыяметрам. Шапка ў маладых грыбоў — ад бруднавата-белай да шэра-вохранай, у сталасці — шэра-бурая, папялістая, гладкая, у цэнтры бывае дробнаскладкавая, у сырое надвор’е трохі клейкая, споры пры подсыханні — бліскучая. У маладых грыбоў шапка паўшарападобная ці конусна-званочкавая з падвярнутым краем, доўга захоўваючая гэтую форму, пазней бывае плоска-выпуклай ці распрасцёртай з апушчаным роўным ці хвалістым краем і шырокім прытупленым пагоркам у сярэдзіне, часта ў спелых экзэмпляраў — упадзістай, няправільна-акруглай формы.
Мякаць белая, тоўстая, шчыльная. Пры надломе не змяняе колер. Смак апісваецца як незразумелы ці непрыемны; пах мучністы, альбо празгорклы.
Пласцінкі 8—15 мм шырынёй, шырокія, рэдкія, слаба прырослы зубцом ці выемкавыя, слабасерпавідныя; спачатку бруднавата-жоўтыя, пазней жаўтавата-ружовыя, ружовыя ці чырвонаватыя, з больш цёмными краямі.
Ножка 4—15 см вышынёй і 1—3,5 см таўшчынёй, цэнтральная, звычайна выгнутая ў асновы, цыліндрычная, бывае сціснутая, часта патоўшчаная ў аснове, шчыльная, але знізу зноў згортваецца; у маладых грыбоў суцэльная, у спеласці з губчатым напаўненнем. Верхняя частка ножкі белая, шаўкавістая, пазней вохрана-жаўтаватая ці шэраватая, пры націсканні — бледна-бураватая; наверсе мучністая, унізе голая.
Споравы парашок ружовы. Споры 8—11 х 7—9,5 мкм., шасцівугольныя, ізадыяметрычныя (акруглыя) ці трохі выцягнутыя, гладкія, ружавата-жоўтыя, з 1—2 кроплямі масла. Базідыя з 4 базідыаспорами. Цісцыды адсутнічаюць. Верхавіна шапкі — іксакуціс, які складаецца з вузкіх, цыліндрычных гіф 2-5 мкм. таўшчынёй. Пігмент вельмі светлы, унутраклетачны.
Форма, пазбаўленая жоўтай афарбоўкі гіменафора, рэдка, але сустрачаецца ў Аўстрыі, Францыі і Нідэрландах.
Распаўсюджанне
Энталома атрутная — дастаткова рэдкі грыб. Расце на глебе з канца мая да пачатку кастрычніка ў светлых лісцевых і мяшаных лясах (асабліва ў дубровах) і парках, утвараючы мікарызу з дубам, букам, грабам, радзей — з бярозай ці вярбой. Аддае перавагу цяжкім глебам, гліністым ці глебам з вялікім зместам вапны. Сустрачаецца па аднаму грыбу ці малыми групамі.
Цеплалюбівы від. Сустракаецца ў Беларусі, ў Паўночнай Амерыцы (да Арызоны на поўдзень), ў Адыямане (Турцыя), у Іране, у Юньнані (КНР), ва Украіне, на поўдні еўрапейскай часцы Расіі, на Паўночным Кавказе і на поўдні Сібіры (Расія), у Аўстрыі, Францыі, Нідэрландах і інш.
Падобныя віды
Энталома выемчатапласціністая небяспечна для неспрыткаваных грыбнікоў сваім падабенствам да шэрагу ядомых відаў.
З атрутных грыбоў моцна падобна да энталомы выемчатапласціністай роднасная, якая таксама атрутная.
Ядавітаць
Лячэнне атручэння неспецэфічнае і заключаецца ў прамыванні страўніка і назначэнні солевых слабіцельных (да развіцця ірвоты і паносу), назначэнні энтэрасарбентаў; пры развіцці выражанага гастраэнтэрыту — у карэкцыі водна-электралітных расстройстваў шляхам увядзення кровазамяшчаючых вадкасцей і ў прафілактыцы другаснай інфекцыі СКТ. Прамыванне страўніка, слабіцельныя і энтэрасарбенты прызначаюцца ўсім членам сям’і, якія ўжывалі грыбы, нават калі калі сімптомаў няма.
Таксаномія
Від упершыню згадваецца ў 1788 годзе ў працы французскага натураліста П’ера Бюяра як «Agaricus lividus». Пазней, у 1801 годзе Хрысціян Персан упершыню апісвае яго як «Agaricus sinuatus». Сучасную назву «Entoloma sinuatum» грыб атрымаў у працы нямецкага міколага Паўля Кумера у 1871 годзе. Тым не менш, у літаратуры працягвалася сустракацца назва, дадзеная П’ерам Бюярам, пакуль не стала зразумела, што на ілюстрацыі Бюяра не энталома выемчатапласціністая, а аленевы грыб. З 1955 года «Entoloma sinuatum» становіцца агульнапрынятым навуковым найменнем грыба; назва «Entoloma lividum» з 2001 года лічыцца невалідна йі не выкарыстоўваецца ў якасці сіноніма.
Яшчэ адзін сінонім, «Rhodophyllus sinuatus», быў уведзены французскім міколагам Люсьенам Келе, у 1886 годзе аб’яднаўшым грыбы з ружовымі прыросшымі ці выемчатымі пласцінкамі гіменафора і вуглаватымі спорамі ў альтэрнатыўны род «Rhodophyllus».
Біномен, адносіцца да звычайнай формы (падвіду) «Entoloma sinuatum» — з пласцінкамі, маючымі жаўтаватую афарбоўку. Раней гэтая форма вылучалася ў асобны від, адрозніваючыйся ад «Entoloma sinuatum» (з пласцінкамі без жаўтаватай афарбоўкі).
Левітан
Левітан — прозвішча.
Дэліна Ібрахімай
Дэліна Ібрахімай (Delina Ibrahimaj) (, Народная Сацыялістычная Рэспубліка Албанія) — албанскі дзяржаўны і палітычны дзеяч. Міністр фінансаў і эканомікі Албаніі з 2021 года.
Біяграфія
Атрымала ступень бакалаўра гуманітарных навук у галіне міжнароднай эканомікі і менеджменту ва Універсітэце імя Луіджы Баконі ў Мілане, у снежні 2009 года — ступень магістра навук у галіне агульнага менеджменту ў тым жа ўніверсітэце, у лістападзе 2012 года — доктарскую ступень у вобласці кіравання банкаўскай справаай і фінансамі Рымскага ўніверсітэта «Тор Вергата».
З лістападзе 2016 года па ліпень 2019 года працавала генеральным дырэктарам нацыянальнага Інстытута статыстыкі (INSTAT). З 2017 года з'яўляецца членам Савета дырэктараў банка FED invest і членам адміністрацыйнага савета, а з 2021 года — старшынёй адміністрацыйнага савета Інстытута сацыяльнага страхавання (ISSH).
У жніўні 2019 года назначана генеральным дырэктарам Галоўнага падатковага ўпраўлення (DPT).
2 верасня 2021 года яна была прызначана прэм'ер-міністрам Эдзі Рамай міністрам фінансаў і эканомікі Албаніі у новым трэцім кабінеце Рамы пасля таго, як былы міністр фінансаў Аніла Дэнай была адхілена ад пасады.
Свабодна валодае англійскай, італьянскай і французскай мовах.
Агублены галосны задняга раду верхняга пад’ёму
Агублены галосны задняга раду верхняга пад'ёму — галосны гук, які выкарыстоўваецца ў некаторых мовах свету. Знак у алфавіце МФА —, у алфавіце X-SAMPA — <tt>u</tt>.
Закрыты варыянт (губны)
У некаторых мовах, напрыклад, у японскай і шведскай, прысутнічае такая разнавіднасць дадзенага гуку, адрозная ад яго агубленай версіі, званая экзалабічнай, або сціснутай (exolabial). Ні ў адной мове свету не існуе супрацьпастаўлення гэтага гуку з іншым, значна больш распаўсюджаным эндалабічным варыянтам (endolabial) (з выкручаныя вуснамі).
У беларускай мове
У літаратурнай беларускай мове, верхняга пад'ёму задняга раду, моцна агублены (лабіялізаваны).
Характэрнай асаблівасцю гуку з'яўляецца тое, што ў моўнай плыні пераход ад артыкуляцыі папярэдняга зычнага да артыкуляцыі [у] ажыццяўляецца дастаткова хутка, таму што губы ўжо пры вымаўленні зычнага поўнасцю падрыхтаваныя да артыкуляцыі [у] (выцягнуты ўперад і акруглены), і ў выніку ўсе зычныя, якія знаходзяцца ў адным складзе з [у], аказваюцца агубленымі.
Гэты гук у беларускай мове выяўляе найменшую залежнасць ад фанетычнай пазіцыі, напрыклад, на яго вытрымку практычна не ўплываюць мяккія зычныя. Свае слыхавыя ўласцівасці гук [у] захоўвае і ва ўсіх ненаціскных пазіцыях.
Гукі [о] і [у] пасля мяккіх зычных маюць найменш падобны на [і] пераход, чым значна адрозніваюцца ад [а], [е].
Рускі Букер
Рускі Букер (У 1999—2001 — «Букер — Smirnoff», у 2002—2005 — «Букер — Адкрытая Расія») — літаратурная прэмія, якая прысуджалася ў 1992—2017 гадах за лепшы раман на рускай мове, апублікаваны ў часопісе або асобнай кнігай у прэміяльны год. З 2004 года разам з асноўнай прэміяй ўручаўся «Студэнцкі Букер». 19 верасня 2019 года прэмія афіцыйна спыніла існаванне.
На атрыманне прэміі мог быць вылучаны раман, напісаны на рускай мове, аўтарам, які цяпер жыве, апублікаваны з 16 чэрвеня папярэдняга года па 15 чэрвеня бягучага. Умовы конкурсу і склад журы вызначаў камітэт прэміі (Букераўскі камітэт), які складаўся з пяці членаў (чацвёра — пісьменнікі, крытыкі, філолагі, пяты член журы часцей за ўсё прадстаўляў які-небудзь іншы від мастацтва), спярша вызначаў шорт-ліст (ад трох да шасці раманаў), а затым аб’яўляў пераможцу.
Малыя Лепясы
Малы́я Лепясы́ (, Малые Лепесы) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Буховіцкага сельсавета.
Матылёўка
Матылёўка (, Мотылёвка) — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Крыўскага сельсавета.
Размяшчэнне
У 17 км на поўдзень ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 36 км ад Гомеля.
Гісторыя
Заснаваны напачатку 1920-х гадоў на былых памешчыцкіх землях перасяленцамі з суседніх вёсак. У 1920 годзе жыхары мястэчка ўступілі ў калгас. У 1959 годзе ў складзе калгаса імя В. І. Чапаева (цэнтр — вёска Крыўск.
Садам Хусейн
Біяграфічныя звесткі
Скончыў універсітэт аль-Мустансірыя (Багдад). 3 1956 у Партыі арабскага сацыялістычнага адраджэння (Баас), член (з 1963), намеснік старшыні (з 1969), старшыня (з 1979) яе Рэгіянальнага камандавання ў Іраку. Пасля няўдалага замаху ў 1959 на прэзідэнта А. Касема эмігрыраваў. Пасля прыходу Баас да ўлады (люты 1963) вярнуўся ў Ірак, калі ўлада Баас была скінута (лістапад 1963), зняволены ў турму. Удзельнік дзяржаўнага перавароту (ліпень 1968), які зноў прывёў да ўлады Баас і яе лідара А. Х. аль-Бакра (дзядзьку С. Хусейна). 3 лістапада 1969 віцэ-прэзідэнт Ірака і намеснік старшыні Савета рэвалюцыйнага камандавання (СРК). У 1979 адхіліў аль-Бакра ад улады і сам стаў прэзідэнтам Ірака і старшынёй СРК. Дзякуючы велізарным даходам ад экспарту нафты ажыццявіў масштабныя рэформы, зрабіў ўзровень жыцця ў Іраку адным з самых высокіх на Блізкім Усходзе.
У 1980 годзе развязаў спусташальную вайну з Іранам, якая доўжылася да 1988 года. У ходзе вайны Садам Хусейн ажыццявіў аперацыю «Анфаль» супраць курдаў, падчас якой яго войска ўжыла хімічную зброю. У жніўні 1990 здзейсніў агрэсію супраць Кувейта, што прывяло да Кувейцкага крызісу (1990—1991) і міжнародных санкцый супраць Ірака.
Скінуты ў красавіку 2003 года ў выніку ўварвання войскаў шматнацыянальнай кааліцыі на чале з ЗША і Вялікабрытаніяй і пасля пакараны па прысудзе Вярхоўнага суду Ірака праз павешанне.
Веццана
Веццана (Vezzano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 2100 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 67 чал./км². Займае плошчу 31 км². Паштовы індэкс — 38070. Тэлефонны код — 0461.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Valentino.
Завен Бадаян
Завен Бадаян (Զավեն Լևոնի Բադոյան; нар., ) — армянскі футбаліст, паўабаронца саудаўскага клуба «Афіф» і былы ігрок нацыянальнай зборнай Арменіі.
Клубная кар’ера
Гуляў за розныя армянскія клубы, але найлепей здолеў праявіць сябе ў дыліжанскім «Імпульсе». У снежні 2011 года перайшоў адтуль у барысаўскі БАТЭ. У барысаўскім клубе, аднак, не змог замацавацца і з’яўляўся ў асноўным складзе рэдка, у асноўным гуляў за дубль. Адзіны гол за асноўную каманду забіў 9 лістапада 2013 года ў браму «Тарпеда-БелАЗ», што дазволіла барысаўскаму клубу перамагчы (3:1) і стаць дзесяціразовым чэмпіёнам краіны.
У лютым 2014 года стала вядома, што трэнерскі штаб БАТЭ не разлічвае на Бадаяна. У сакавіку 2014 года, разаваўшы кантракт з БАТЭ, Бадаян стаў іграком «Гомеля». У складзе гомельскага клуба адразу замацаваўся на пазіцыі правага паўабаронцы, але пасля вяртання ў асноўную абойму ў ліпені 2014 Антона Мацвеенкі стаў толькі выхадзіць на замену. Па заканчэнні кантракта ў снежні 2014 года пакінуў «Гомель».
У лютым 2015 года вярнуўся ў Арменію, стаўшы іграком клуба «Пюнік». Хутка стаў адным з ключавых ігракоў клуба. Да канца сезона 2014/15 паспеў забіць 10 галоў у чэмпіянаце, чым дапамог «Пюніку» перамагчы ў турніры, таксама разам з клубам стаў уладальнікам Кубка Арменіі. Улетку 2015 года пакінуў «Пюнік» і паўгады заставаўся без клуба, пакуль вясной 2016 года не перайшоў у «Бананц». У снежні 2016 года падпісаў кантракт з «Алашкертам», але неўзабаве пагадненне было разарвана, і Завен зноў далучыўся да «Гомеля». У лютым 2017 года, аднак, па сямейным абставінам пакінуў «Гомель», так і не згуляўшы за яго ў афіцыйных матчах, і неўзабаве зноў далучыўся да «Алашкерта».
У студзені 2018 года стаў іграком ліванскага клуба «Шабаб Аль-Сахель». У жніўні 2018 года вярнуўся ў Арменію, стаўшы іграком «Арарата». У ліпені 2021 года перайшоў у «Ван», а ў красавіку 2022 года падпісаў кантракт з казахстанскім «Акжайыкам». Застаўся ў «Акжайыку» і ў сезоне 2023, калі ён выбыў у Першую лігу.
У чэрвені 2023 года перабраўся ў саудаўскі «Афіф».
Міжнародная кар’ера
Гуляў за моладзевую зборную Арменіі. 10 жніўня 2011 года дэбютаваў у нацыянальнай зборнай Арменіі ў таварыскім матчы супраць Літвы.
NGC 6623-2
NGC 6623-2 (іншыя абазначэнні — MCG 4-43-27, ZWG 142.40, PGC 61749) — галактыка ў сузор’і Геркулес.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Марозавічы (Буда-Кашалёўскі раён)
Маро́завічы (, Морозовичи) — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Цэнтр Марозавіцкага сельсавета.
Размяшчэнне
У 5 км на поўдзень ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 45 км ад Гомеля.
Гідраграфія
Рака Уза (прыток ракі Сож).
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Буда-Кашалёва — Гомель.
Планоўка складаецца з прамалінейнай доўгай шыротнай вуліцы, да захаднага канца якой далучаецца кароткая мерыдыянальная вуліца. Забудова двухбаковая, драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. У 1987 годзе пабудаваны цагляныя дамы на 50 кватэр, у якіх змесцаваліся перасяленцы з забруджаных радыяцыяй месцаў пасля Чарнобыльскай катастрофы.
Гісторыя
Па пісьмовых крыніцах вядомая з XV стагоддзя як вёска ў Рэчыцкім павеце Менскага ваяводства Вялікага княства Літоўскага. Згадваецца ў 1503, 1526 — 27 гадах у матэрыялах пра канфлікты паміж ВКЛ і Маскоўскай дзяржавай. У 1560 годзе 4 дымы, 1 служба, пустаўшчызны Белавішчына і Міхалёўшчына. У 1640-х гадах па інвентары Гомельскага стараства сяло, 4 дымы, 2 службы, 5 валоў 3 каня, 2 пустаўшчызны. У 1752 годзе згадваецца ў актах Галоўнага Літоўскага трыбунала.
Пасля першага падзела Рэчы Паспалітай (1772 год) у складзе Расійскай імперыі. З 1855 года дзейнічалі прадпрыемства па вытворчасці цукру, вінакурня і хлебазапасны магазін. Па рэвізскіх матэрыялах 1859 года ў валоданні памешчыка Г. В. Ляшкевіча. У 1882 годзе мелася народнае вучылішча (у 1907 годзе 58 вучняў). Па перапісу 1897 года знаходзіліся: вёска (хлебазапасны магазін) і фальварак. У 1909 годзе 880 дзесяцін зямлі, школа, млын, у Чабатовіцкай воласці Гомельскага павета Магілёўскай губерні.
У 1925 годзе ў Буда-Кашалёўскім раёне Бабруйскай акругі. У 1930 годзе арганізаваны калгас. На франтах Вялікай Айчыннай вайны загінулі 118 жыхароў вёскі. З 16 ліпеня 1954 года цэнтр Марозавіцкага сельсавета. У 1959 годзе цэнтр саўгаса «Марозавічы». Базавая школа, Дом культуры, бібліятэка, фельчарска-акушэрскі пункт, дзетсад, аддзяленне сувязі, магазін.
Чынчора
Чынчора (Chinchorro) — археалагічная культура на захадзе Паўднёвай Амерыкі. Ахоплівала прыбярэжны рэгіён на поўдні Перу і поўначы Чылі ў перыяд 7 тысячагоддзя да н. э. — 2 тысячагоддзя да н. э.
Першаадкрывальнікам з'яўляецца нямецкі археолаг Макс Уле, які ў 1914 г. выявіў старажытны магільнік на поўначы Чылі. Сваю назву культура атрымала ад наймення пляжа, дзе была зроблена знаходка. Прадстаўнікі культуры былі аселымі рыбаловамі, першымі ў свеце навучыліся муміфікаваць нябожчыкаў.
Грамадства
Сярод археолагаў няма адзінай думкі пра вытокі носьбітаў культуры Чынчора. Некаторыя лічаць іх прамымі нашчадкамі старажытных перасяленцаў з Берынгіі ўздоўж ціхаакіянскага ўзбярэжжа. Іншыя мяркуюць, што продкі носьбітаў чынчора перасяліліся праз Анды з рэгіёна Амазоніі.
Знойдзеныя археалагічныя помнікі Чынчора месціліся на ўзбярэжжы, радзей ва ўнутраных раёнах і на ўзвышшах. Сметнікі на стаянках, а таксама хімічны аналіз тканак мумій дазваляюць лічыць, што асноўным харчам былі рыба, малюскі, марскія звяры і птушкі. Наземныя жывёлы і расліны складалі не болей за 10% рацыёна.
Відавочна, на этапе фарміравання носьбіты чынчора ўяўлялі сабою вандроўныя групы, але ўжо на раннім этапе пачалі будаваць сталыя паселішчы з паўкруглых хацін на слупах, абцягнутых скурай ластаногіх. У паселішчах магло жыць ад 30 да 50 чалавек. Малыя памеры хацін сведчаць пра дамінаванне малых нуклеарных сем'яў. Змены клімату, якія прыводзілі то да перасыхання Атакамы, то да павелічэння вільготнасці маглі ўплываць на перасяленне людзей углыб мацерыка.
Носьбіты чынчора стваралі каменныя і касцяныя прылады працы, аднак не былі знаёмы з керамікай. Хаця ў выніку культура прыйшла да заняпаду, многія даследчыкі лічаць чанга, што жылі на ўзбярэжжы ўздоўж Атакамы ў гістарычны час, прамымі нашчадкамі чынчорцаў.
Муміі
Носьбіты чынчора з'яўляюцца першымі вядомымі стваральнікамі мумій нябожчыкаў. Усяго вядома 282 муміі. Амаль 30% з іх ствараліся натуральным шляхам, калі нябожчыкаў закопвалі ў сухім салёным пяску і чакалі высыхання. Найстаражытнейшая мумія, створаная такім чынам, датуецца 7 тысячагоддзем да н. э.
У 5 тысячагоддзі да н. э. працэс муміфікацыі ўскладніўся. Чынчорцы пачалі ствараць так званыя «чорныя муміі». Пасля смерці ад цела аддзяляліся валасы, рукі і ногі, часта здымалася скура, з дапамогай каменных лёзаў мяса і вантробы адлучаліся ад костак. Косткі сушылі ў попеле або на вуголлях. Потым цела «збіралі» нанава і пакрывалі сумяссю попелу, травы і зямлі. З дапамогай гэтай жа сумяссі рэканструявалі рысы твару.
У 2500 г. да н. э. — 2000 г. да н. э. з'явілася тэхніка стварэння «чырвоных мумій». На жываце, плячах, у пахвіне і нагах рабіліся разрэзы для выдалення ўнутраных органаў і цягліц, далей цялесныя паражніны высушваліся і напаўняніліся глінай, поўсцю і пер'ем, для захавання формы ўстаўлялі галлё і латалі трыснягом. Галава адразалася для выдалення мозгу і потым прымацоўвалася з дапамогай плеценай з валасоў вяроўкі і штучнай загваздкі. Галаву і твар пакрывалі глінай, а скуру на целе — охрай, так што твар набываў чорны колер, а астатнія часткі — чырвоны. У трох дзіцячых мумій гэтага перыяду выкарыстоўвалася тэхніка спавівання.
У канцы існавання культуры Чынчора муміфікацыя зноў спрасцілася, што было звязана са зменай пахавальнага абрада. Унутраныя органы перасталі выдаляць, а цела пакрывалі глінай і гіпсам, замяшанымі на клейкім рэчыве накшталт яек або рыбінага клею. Пасля пахавання такія муміі літаральна шчапляліся з навакольным грунтам.
Характэрна, што чынчорцы муміфікавалі ўсіх чальцоў свайго грамадства, а не толькі правадыроў. Вядомы муміі дзяцей, старых і жанчын. Адно з арыгінальных тлумачэнняў першаснага з'яўлення культуры муміфікацыі абапіраецца на асаблівасці мясцовай экалогіі. Вялікая колькасць мыш'яку ў навакольным асяроддзі правакавала частыя выкіды і смерць немаўлят. У вандроўных калектывах засмучаныя маці працягвалі насіць з сабою памерлых дзяцей і муміфікавалі іх для даўжэйшага захавання.
Аэрапорт Варшава/Модлін
Аэрапорт Варшава/Модлін (Port Lotniczy Warszawa/Modlin) (IATA: WMI, ICAO: EPMO) — міжнародны аэрапорт, знаходзіцца паміж гарадамі Новы Двур Мазавецкі і Закрочым у межах Варшаўскай агламерацыі за 35 км ад цэнтра Варшавы.
Аэрапорт абслугоўвае кароткія і сярэднія рэйсы бюджэтных авіякампаній у еўрапейскія гарады, унутраныя і чартарныя рэйсы. У цяперашні час у аэрапорце працуе адна авіякампанія - Ryanair, якая выконвае рэгулярныя рэйсы ў 49 еўрапейскіх гарадоў.
Планаванае спалучэнне з пасажырскай чыгуначнай станцыяй у падвалах тэрмінала пакуль не рэалізавана. Максімальная прапускная здольнасць аэрапорта ў пачатку функцыянавання ацэньвалася ў 2-2,3 млн чалавек у год, цяпер яна вызначаецца ў 3-3,5 млн чалавек у год. Будаўніцтва аэрапорта абышлося ў 451, 4 млн злотых.
Аэрапорт Модлін не павінен выконваць функцыі доўгачаканага другога аэрапорта для Варшавы, рэалізацыя якога ўсё яшчэ разглядаецца. Па запэўненнях уладаў і інвестара, аэрапорт павінен быў быць уведзены ў эксплуатацыю да пачатку чэмпіянату Еўропы па футболе ў 2012 годзе. Справа ўскладнялася пратэстам эколагаў, якія выступалі супраць будаўніцтва аэрапорта, неспрыяльным становішчам аэрапорта паблізу Віслы, шматлікімі маршрутамі міграцыі птушак і туманамі.
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Ішчална)
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы — каталіцкі храм у в. Ішчална (Шчучынскі раён). Помнік дойлідства позняга барока. Пабудаваны ў 1758 г.
Архітэктура
Храм уяўляе сабой аднанефны дзвюхвежавы з пяціграннай апсідай і сакрысціямі храм. Дамінуючае становішча ў аб'ёмнай кампазіцыі займае галоўны фасад. Яго вузкую цэнтральную плоскасць фланкіруюць квадратныя ў плане вежы, якія рэльефна выступаюць з асноўнага аб'ёму, маюць нізкае шлемападобнае завяршэнне. Фасадныя і бакавыя плоскасці вежаў апяразаны карнізамі, расчлянёны плоскімі прамавугольнымі філёнгамі і прарэзаны прамавугольнымі, лучковымі і паўцыркульнымі аконнымі праёмамі. Бакавыя фасады будынку завершаныя карнізам і расчлянёныя ў верхняй частцы двума радамі лучковых акон.
Побач з касцёлам у XIX ст. пабудавана аднаярусная званіца.
Інтэр'ер
Інтэр'ер касцёла зальны, выцягнуты па падоўжнай восі. Асноўны аб'ём і апсіда перакрыты драўляным лучковым скляпеннем. Сцены дэкарыраваныя тонкімі спаранымі лапаткамі, завершаныя шырокім карнізам. Над бабінцам паміж аб'ёмамі вежаў ступеньчатыя ў плане хоры. Тры алтары і амбон выкананыя ў стылі ракако. Галоўны алтар двух'ярусны. Першы ярус, устаноўлены на высокім цокалі, падзелены калонамі карынфскага ордара на тры часткі, аддзелены ад другога яруса хвалепадобным антаблементам з ляпным дэкорам. У цэнтры другога ярусу — картуш з люнетам, па баках жывапісныя панэлі і дэкаратыўныя вазы. Два бакавыя алтары формай і дэкорам нагадваюць галоўны, але крыху меншыя за яго, увянчаныя скульптурнымі кампазіцыямі. Амбон хвалепадобнай формы, дэкарыраваны ляпнымі ракайлямі, скульптурнай кампазіцыяй на біблейскія тэмы.
Oracle
«Oracle» (Oracle Corporation) — амерыканская карпарацыя, другі па велічыні даходаў вытворца праграмнага забеспячэння (пасля «Microsoft»), найбуйнейшы вытворца праграмнага забеспячэння для арганізацый, буйны пастаўшчык сервернага абсталявання.
Барталамеа дэла Гата
Барталамеа дэла Гата (Bartolomeo della Gatta), сапраўднае імя П’етра д’Антоніа Дэі (Pietro di Antonio Dei,,  — , ) — італьянскі мастак і архітэктар.
У 1468 годзе следам за сваім братам Нікола ўступіў у ордэн Камальдулаў, змяніўшы імя на Барталамеа. Прыкладна ў 1481 годзе запрошаны для ўдзелу ў стварэнні фрэсак Сіксцінскай капэлы.
Oracle
Апісанне
Кампанія была заснавана ў 1977 годзе. Лары Элісан — сузаснавальнік, генеральны дырэктар у перыяд з 1977 года па 2014 год, найбуйнейшы акцыянер (25 % станам на 2014 год). Падраздзяленні карпарацыі размешчаны больш чым у 145 краінах. Станам на 2019 год налічвае 136 тыс. супрацоўнікаў. Штаб-кватэра карпарацыі размешчана ў ЗША, у штаце Каліфорнія, побач з Сан-Францыска.
Мінянка (вёска)
Міня́нка (, Минянка) — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Буховіцкага сельсавета.
Плясна
Плясна́, Гразь, Гнойніца — рака ў Чавускім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Раста (басейн Дняпра).
Даўжыня ракі 24 км. Плошча вадазбору 64 км². Пачынаецца за 1,4 км у напрамку на паўночны ўсход ад вёскі Хаўмы, упадае ў Расту за 1 км на захад ад аграгарадка Вайнілы. Вадазбор у межах Аршанска-Магілёўскай раўніны. Рэчышча часткова каналізаванае (на працягу 9,6 км ад вёскі Благавічы ).
Каля ракі населеныя пункты: Хаўмы, Каласоўшчына, Машок, Благавічы, Удоўск, Самулкі. Каля вёскі Благавічы на рацэ плаціна і сажалка.