cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Узброенае паўстанне ў Лаёла
Сітуацыя
У першыя дні путчу нацыяналісты пад пачаткам генерала Анхеля Гарсія Бенітэса і палкоўніка Каміла Алонса Вега разгарнулі паўстанне на тэрыторыі Краіны Баскаў. Ім удалося захапіць горад Віторыя ў правінцыі Алава, аднак у рэгіёнах Біская і Гіпускаа мяцежнікі пацярпелі няўдачу. Шмат у чым гэтаму паспрыяла пазіцыя мясцовых баскскіх нацыяналістаў, якія праявілі лаяльнасць ураду за прадстаўленую аўтаномію. Для процідзеяння путчу баскі ва ўсіх гарадах і мястэчках стварылі «Хунты абароны» (Junta de defensa), арыштавалі правых дзеячаў і рэквізавалі іх аўтамабілі.
Паўстанне
19 ліпеня ваенны губернатар Сан-Себасцьяна палкоўнік Леон Караска Амілібія быў арыштаваны за сувязі з мяцежнікамі. У гэты час камандзір казармаў Лаёла палкоўнік Хасэ Валеспін Кабіян, падбухторваны Эміліа Мола, адным з кіраўнікоў путчу, вырашыў адкрыта выступіць супраць уладаў.
Валеспін накіраваў гарматы на будынак грамадзянскай адміністрацыі, чые супрацоўнікі неадкладна беглі. Тым часам Караска збег з-пад арышту і далучыўся да астатніх паўстанцаў. Мяцеж таксама падтрымала гарадская грамадзянская гвардыя.
Пернік Торунь
«Пернік» (Pierniki Toruń) — польскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Торунь. Клуб быў створаны ў 2004 годзе. У 2014 годзе клуб выйшаў у вышэйшую лігу.
Дасягненні
Чэмпіянат Польшчы:
Кубак Польшчы:
Суперкубак Польшчы:
Узброенае паўстанне ў Лаёла
Наступствы
Пасля разгрому мяцежнікаў іспанскія анархісты, якія змагаліся на баку ўладаў, захапілі вялікую колькасць зброі і расстралялі некаторых правых зняволеных, што пагоршыла іх адносіны з баскскімі нацыяналістамі.
14 верасня таго ж года падчас аднаго з наступленняў нацыяналісты занялі Сан-Себасцьян.
NGC 3005
NGC 3005 (іншыя абазначэнні — MCG 7-20-54, IRAS09461+4421, PGC 28232) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рангі біялагічных таксонаў паміж родам і відам
Рангі біялагічных таксонаў паміж родам і відам — рангі, якія ў таксанамічнай іерархіі знаходзяцца ніжэй за род, але вышэй за від.
Пералік такіх рангаў, як і іх назвы, адрозніваюцца ў розных кодэксах біялагічнай наменклатуры.
У батаніцы выкарыстоўваюцца шэсць рангаў паміж родам і відам (у парадку паніжэння ўзроўню):
Назвы таксонаў, якія маюць ранг паміж родам і відам
Правілы ўтварэння і ўжывання назваў таксонаў, якія маюць ранг паміж родам і відам, як і назваў таксонаў іншага рангу, устанаўліваюцца правіламі, зафіксаванымі ў міжнародных кодэксах батанічнай і заалагічнай наменклатуры і падобных да іх кодэксаў наменклатуры бактэрый і вірусаў.
Міжнародны кодэкс батанічнай наменклатуры прызнае шэсць таксанамічных катэгорый рангам ніжэй за род і вышэй за від. Назвы такіх таксонаў складаюцца з дзвюх, трох ці большай колькасці слоў, першым з якіх ідзе назва роду, да якога гэтыя таксоны адносяцца, за ёй ідуць словы, якія абазначаюць рангі таксонаў, і самі назвы таксонаў. Гэтыя назвы могуць пачынацца не з назвы роду, а з назвы таксона ніжэйшага рангу, калі гэта не прыводзіць да няяснасці. Самі назвы таксонаў, якія маюць ранг ніжэй за род і вышэй за від, могуць быць назоўнікамі ў адзіночным ліку ці прыметнікамі ў множным ліку — і пішуцца з вылікай літары.
Паводле Міжнароднага кодэкса заалагічнай наменклатуры і Міжнароднага кодэкса наменклатуры бактэрый назвы таксонаў у рангу падрода не адрозніваюцца па форме ад таксонаў у рангу рода: гэтыя назвы унінаміяльны, з'яўляюцца назоўнікамі ў адзіночным ліку і пішуцца з вялікай літары.
Брадніцкі павет
Брадніцкі павет (Powiat brodnicki) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Брадніца. Займае плошчу 1038,79 км². Насельніцтва павета складае 78,9 тыс. чалавек.
A&M Records
A&M Records («Эй-энд-эм рэ́кардз») — амерыканская фірма гуказапісу, заснаваная ў 196 годзе Гербам Алпертам і Джэры Мосам (у назве фірмы — ініцыялы іх прозвішчаў). Першапачаткова лэйбл займаўся выпускам пласцінак самога Алперта і яго аркестра Tijuana Brass. Затым, па меры камерцыйнага поспеху, на лэйбле сталі запісвацца таксама іншыя выканаўцы эстраднага жанру (Baja Marimba Band, Sergio Mendez, Brazil '66, Берт Бакарак, Кладзін Ланжэ). У наш час пад маркай лэйбла выдаецца музыка практычна любых кірункаў.
Выканаўцы
Asia Nitollano
Ayọ
Al Brown
Black Eyed Peas
Bryan Adams
Sheryl Crow
Duffy
Envy & Other Sins
Faders, The (Polydor/A&M)
Fergie (will.i.am Music Group/A&M)
Flyleaf (A&M/Octone)
Peter Frampton
The Hives (A&M/Octone)
Hollywood Undead (A&M/Octone Records)
Jonny Lang
Maroon 5 (A&M/Octone)
Melody Thornton
Metro
Mixi
Nicole Scherzinger
The Police
Richard Carpenter
Simian Mobile Disco
Snow Patrol (Polydor/A&M)
Sting (musician)
SLY (SWAMP THUG RECORDS)
TG4 (TUG/A&M)
Tommy Reilly
Michael Tolcher (A&M/Octone)
will.i.am (will.i.am Music Group/A&M)
Селма Капетанавіч
Селма Капетанавіч (Selma Kapetanović; нар. ) — баснійская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Босніі і Герцагавіны.
Клубная кар’ера
Выступала за зборную Герцагавіны па футболе WU-17 (2011—2012), у 2016 годзе дэбютавала за зборную Босніі і Герцагавіны па футболе.
9-я Яблыневая вуліца (Наваполацк)
9-я Яблыневая вуліца (, 9-я Яблоневая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Будаўнік 2003" недалёка ад берага Заходняй Дзвіны. Працягласць вуліцы складае 400 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца.
Бланда
Бланда — рака ў Ісландыі. Бярэ пачатак ад ледавіка Хофсёкюдль. Працягласць 125 км. На ёй знаходзіцца горад Блёндуос.
HMS E34
HMS E34 — брытанская падводная лодка тыпу E. Пабудавана ў 1914-1916 гадах на верфі John I. Thornycroft & Company у, дзе судна было спушчана 21 студзеня 1917 года. Яна пачала службу ў Каралеўскім флоце 1 сакавіка 1917 года.
10 мая 1918 года E34 каля Харыджа паспяхова тарпедавала германскую падводную лодку SM UB-16.
20 ліпеня 1918 года лодка трапіла на міннае поле каля вострава. Уся каманда лодкі загінула.
Дзьюла Іеш
Дзью́ла І́еш (, Фельшэрацэгрэшпуста, медзье Тольна —, Будапешт) — венгерскі паэт, пісьменнік і перакладчык, адзін з лідараў «народных пісьменнікаў» — рэалістычнага кірунку ў венгерскай літаратуры другой чвэрці XX стагоддзя.
У 1919—1926 гг. у эміграцыі. Вучыўся ў Сарбоне (Францыя).
Творчасць
Як паэт пачынаў пад уплывам экспрэсіянізму і сюррэалізму, паступова пераходзячы да рэалістычнага метаду. У 1950-1960-я гг. ў яго паэзіі ўзмацніліся экзістэнцыялісцкія тэндэнцыі. У творах Іеша праблемы нацыянальнай памяці, узаемадачынення гісторыі і сучаснасці, асобы і улады, індывідуальнага і народнага быцця: паэтычныя зборнікі «Цяжкая зямля» (1928), «Скошаныя шэрагі» (1930), «Пад лятучымі нябёсамі» (1935), «Гармонія сярод руін» (1937), «Гледзячы ў вочы» (1947), «Поціскі рук» (1956), «Нахілены ветразь» (1965), «Незакончаныя вершы» (1971), «Дзіўны тэстамент» (1977), шматлікія паэмы. Аўтар раманаў «Людзі пушты» (1936), «У ладдзі Карона, або Сімптомы старасці» (1969), «Пажы Беатрычэ» (1979); драм «Псіхааналітык» (1948), «Прыклад Азоры», «Полымя паходні» (абедзве 1952), «Фаварыт» (1963), «Чыстыя» (1969), «Усё ці нічога, або Два жыцці ці ніводнага» (1974) і інш.; дарожных нататак «Расія» (1935), біяграфічнай кнігі «Пецёфі» (1936), крытычных артыкулаў і інш.
Верш «Настылы дом» пераклаў на беларускую мову Сяргей Грахоўскі.
Вільгельм Конрад Рэнтген
Вільгельм Конрад Рэнтген (Wilhelm Conrad Röntgen; — ) — нямецкі фізік. Правёў шмат важных даследванняў па крышталяграфіі і электрадынаміцы. У 1895 годзе адкрыў рэнтгенаўскае выпраменьванне. Першы лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1901).
Біяграфія
Вільгельм Конрад Рэнтген нарадзіўся 27 сакавіка 1845 пад Дзюсельдорфам, у вестфальскім Лінепе (сучасная назва Рэмшайд) адзіным дзіцем у сям'і. Бацька быў купцом і вытворцам адзення. Маці, Шарлота Канстанца (у дзявоцтве Фравейн), была родам з Амстэрдама. У сакавіку 1848, сям'я пераязджае ў Апелдорн (Нідэрланды). Пачатковую адукацыю Вільгельм атрымлівае ў прыватнай школе Марцінуса фон Дорна. З 1861 года ён наведвае Утрэхцкую Тэхнічную школу, аднак у 1863 годзе яго адлічваюць з-за нязгоды выдаць намаляваную карыкатуру на аднаго з выкладчыкаў.
У 1865 годзе Рэнтген спрабуе паступіць ва Утрэхцкі ўніверсітэт, нягледзячы на ​​тое, што па правілах ён не мог быць студэнтам гэтага ўніверсітэта. Затым ён здае экзамены ў Федэральны політэхнічны інстытут Цюрыха, і становіцца студэнтам аддзялення механічнай інжынерыі, пасля чаго ў 1869 годзе выпускаецца са ступенню доктара філасофіі.
Аднак, зразумеўшы, што яго больш цікавіць фізіка, Рэнтген вырашыў перайсці вучыцца ва ўніверсітэт. Пасля паспяховай абароны дысертацыі ён прыступае да працы ў якасці асістэнта на кафедры фізікі ў Цюрыху, а потым у Гісене. У перыяд з 1871 па 1873 Вільгельм працаваў у Вюрцбургскім універсітэце, а затым разам са сваім прафесарам Аўгустам Адольфам Кунтоам перайшоў у Страсбургскі ўніверсітэт у 1874 годзе, у якім прапрацаваў пяць гадоў у якасці лектара (да 1876 года), а затым у якасці прафесара (з 1876). Таксама ў 1875 годзе Вільгельм становіцца прафесарам Акадэміі Сельскай Гаспадаркі ў Канінгеме (Вітэнбергу). Ужо ў 1879 годзе ён быў прызначаны на кафедру фізікі ва ўніверсітэце Гісена, якую пасля ўзначаліў. З 1888 года Рэнтген узначаліў кафедру фізікі ва Універсітэце Вюрцбурга, пазней, у 1894 годзе, яго абіраюць рэктарам гэтага ўніверсітэта. У 1900 годзе Рэнтген стаў кіраўніком кафедры фізікі ўніверсітэта Мюнхена - яна стала апошнім месцам яго працы. Пазней, па дасягненні прадугледжанага правіламі гранічнага ўзросту, ён перадаў кафедру Вільгельму Віну, але ўсё роўна працягваў працаваць да самага канца жыцця.
Хвар (востраў)
Хвар (Hvar) — востраў у Адрыятычным моры. Уваходзіць у склад Харватыі. Плошча — 297,37 км². Насельніцтва — чалавек (2011). Адміністрацыйны цэнтр — горад Хвар.
Вільгельм Конрад Рэнтген
Біяграфія
У Вільгельма Рэнтгена былі сваякі ў ЗША, і ён хацеў эміграваць, але нават нягледзячы на ​​тое, што яго прынялі ў Калумбійскі ўніверсітэт у Нью-Ёрку, ён застаўся ў Мюнхене, дзе і працягвалася яго кар'ера.
Хвар (востраў)
Прырода
Востраў Хвар знаходзіцца на поўдні Далмацыі. Выцягнуты ў даўжыню на 72 км, у шырыню — усяго на 10,5 км. Сфарміраваны пераважна вапнякамі. Найвышэйшая кропка — гара Святога Мікалая (628 м).
Вільгельм Конрад Рэнтген
Біяграфія
Памёр 10 лютага 1923 г ад раку і быў пахаваны ў Гісене.
Хвар (востраў)
Прырода
Клімат міжземнаморны ўмераны з доўгім спякотным летам і мяккай зімой. Заходняе ўзбярэжжа вельмі засушлівае. У раёне горада Хвар ападкі не перавышаюць у сярэднім 686 мм у год.
Крыніцы пітной і саланаватай вады маюцца толькі на паўночным захадзе. Глебы схільныя да эрозіі.
У гарах захаваліся рэшткі хваёвых і дубовых лясоў.
Гісторыя
Хвар быў населены ў неалітычную эпоху. У 4 — 3 тысячагоддзях да н. э. на ім існавала развітая ганчарная культура. У 384 г. быў каланізаваны старажытнымі грэкамі, якія далі яму імя Фарос («маяк»), ад якога пайшла сучасная назва вострава. У 219 г. да н. э. быў заваяваны рымлянамі.
У эпоху ранняга сярэднявечча Хвар быў населены славянамі. Уладу над ім аспрэчвалі некалькі дзяржаў, але ў XI ст. ён трапіў пад кантроль Венецыі. Венецыянцы прывезлі на востраў вінаград, які паступова ператварыўся ў важную сельскагаспадарчую культуру. Акрамя таго, тут былі створаны плантацыі араматычных алейных культур. У часы позняга Рэнесанса Хвар з’яўляўся адным з галоўных цэнтраў развіцця паўднёваславянскай культуры, асабліва літаратуры. Аднак складаныя ўзаемаадносіны з венецыянскімі патрыцыямі прывялі да паўстання 1510—1514 гг. на чале Мацея Іваніча.
У 1797 г. далучаны да Аўстрыйскай імперыі. У 1918—1921 гг. быў акупаваны італьянцамі. У 1921 г. уключаны ў склад Югаславіі. З 1991 г. у складзе незалежнай Харватыі.
Эканоміка
Хвар мае развітую камунікацыйную і транспартную інфраструктуру. Асновы эканомікі: лоў і перапрацоўка рыбы, вырошчванне вінаграду і лаванды, турызм.
Ардоўка (Смаленская вобласць)
Ардоўка (Ордовка) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Смалігоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 41 жыхар (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 22 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, за 5 км на поўнач ад аўтадарогі, на беразе ракі Бярэзіна. За 7 км на паўднёвы ўсход ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Гусіна на лініі Масква — Мінск.
Кшэнскі
Кшэнскі (Кше́нский) — пасёлак гарадскога тыпу на ўсходзе Курскай вобласці Расіі, адміністрацыйны цэнтр Савецкага раёна.
Ардоўка (Смаленская вобласць)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Кшэнскі
Насельніцтва — 5540 чал. (2017).
У 1958 года пасёлак атрымаў статус пасёлка гарадскога тыпу.
Югорск
Югорск (Югорск) — горад (з 1992) у Расіі, у складзе Савецкага раёна Ханты-Мансійскай аўтаномнай акругі. Насельніцтва 31,0 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1962 годзе.
Газавая прамысловасць, лесанарыхтоўка і лесаперапрацоўка.
Язэп Францавіч Сушынскі
Язэп Сушынскі (май 1885, в. Юроны, Дрысенскі павет, Віцебская губерня — 1967, Мінск) — беларускі палітык, мемуарыст, хімік, мовазнаўца, педагог.
Скончыў Пецярбургскі ўніверсітэт. Сябра БСГ. У 1917 годзе старшыня Беларускай народнай партыі сацыялістаў. Блізкі знаёмы Янкі Купалы, першая сустрэча з якім адбылася на кватэры Браніслава Эпімах-Шыпілы ў Пецярбургу.
У 1921—1926 гадах працаваў у розных установах Наркамасветы БССР, потым у Інбелкульце. У 1929—1930 гадах у Інстытуце мовазнаўства АН БССР, займаўся распрацоўкай беларускай навуковай тэрміналогіі.
Па вяртанні ў Мінск выступаў у друку і публічна з успамінамі пра Янку Купалу, грамадска-культурнае жыццё беларусаў у Пецярбургу да 1917 года. Рукапіс успамінаў захоўваецца ў Літаратурным музеі Я. Купалы.
Быў жанаты, гадаваў пяцярых дзяцей.
Гаршэчнае
Гаршэчнае (Горше́чное) — пасёлак гарадскога тыпу, адміністрацыйны цэнтр Гаршэчанскага раёна Курскай вобласці Расіі.
Насельніцтва — 6348 жыхароў (2008). Размешчаны на паўднёвым усходзе вобласці; звязаны з абласным цэнтрам аўтастрадай А144 (128 км). Аднайменная чыгуначная станцыя на электрыфікаванай лініі Ялец — Стары Аскол — Валуйкі.
Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1967 года.
У пасёлку працуюць нафтабаза, друкарня, лясгас, рыбгас.
Боткіны
Боткіны — род рускіх купцоў.
Халангіт
Класіфікацыя
Бывае востры і хранічны халангіт.
Па характары змен у пратоках адрозніваюць катаральны, дыфтэрыйны і гнойны (найбольш цяжкі) халангіт.
Сімптомы захворвання
Асноўныя прыкметы — боль у вобласці печані, павелічэнне яе памераў, ліхаманка, жаўтуха.
Лячэнне
Лячэнне тэрапеўтычнае і хірургічнае.
Бамбарда
Бамба́рда (bombarde) — тып гарматы, які быў на ўзбраенні ў Еўропе ў 14 — 16 стагоддзях; адзін з першых еўрапейскіх тыпаў гармат. Ужываўся пры аблозе і абароне крэпасцяў.
Апісанне
Ствол жалезна-каванай, пазней — бронзава-літай канструкцыі, адносна кароткі (5 — 6 калібраў) і тоўстасценны. Калібр да 1000 мм, маса да 14—19 т. Маса каменнага ядра да 300—400 кг; дальнасць стральбы да 700 м, у іншых крыніцах — да 200 м. Зарадная камора магла быць меншага дыяметру. Лафет звычайна брусовы, радзей колавы.
Гісторыя
Тып бамбарды як абложнай гарматы асабліва вялікага калібру быў выпрацаваны на працягу 14 ст. і заставаўся на ўзбраенні даволі доўга; яшчэ ў сярэдзіне 16 ст. бамбардамі ўзбройваліся караблі міжземнаморскіх флотаў дзяржаў Еўропы і Асманскай імперыі.
Назвы
Па меры замацавання стандартызацыі артылерыі на працягу 16 стагоддзя існавалыя на той час узоры гармат паступова набывалі ўстойлівыя назвы.
Тып бамбарды (як і canon — даўгаствольная пушка) меў устойлівую назву ўжо на пачатку 15 ст.
Некаторыя гістарычна вядомыя бамбарды: канстанцінопальская бамбарда, Dulle Griet.
Фёдар Уладзіміравіч Кадол
Фёдар Уладзіміравіч Кадол (нар., в. Васькоўка, Мазырскі раён, Гомельская вобласць) — беларускі педагог, спецыяліст у галіне тэорыі і методыкі навучання і выхавання навучэнскай і студэнцкай моладзі. Доктар педагагічных навук (2004), прафесар (2010). Член-карэспандэнт Міжнароднай акадэміі тэхнічнай адукацыі (2005).
Біяграфія
Скончыў Гомельскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя В. П. Чкалава (спецыяльнасць «Фізіка», 1967; аспірантура, спецыяльнасць «Тэорыя і гісторыя педагогікі», 1977). Працаваў у Слабадской сярэдняй школа Мазырскага раёна Гомельскай вобласці (1973—1974, дырэктар), Гомельскім дзяржаўным універсітэце імя Ф. Скарыны (з 1974, факультэт псіхалогіі і педагогікі, кафедра педагогікі, з 2003 — загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: тэорыя і методыка навучання і выхавання навучэнскай і студэнцкай моладзі.
Узнагароды
Ганаровая грамата Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (2006), нагрудны знак «Выдатнік адукацыі» (2009).
Сонцава (Курская вобласць)
Сонцава (Со́лнцево) — пасёлак гарадскога тыпу, адміністрацыйны цэнтр Сонцаўскага раёна Курскай вобласці Расіі, утварае гарадское паселішча пасёлак Сонцава.
Насельніцтва — 4359 жыхароў (2006).
Размешчаны на левым беразе ракі Сейм (прыток Дзясны). Аднайменная чыгуначная станцыя на лініі Курск — Белгарад (магістралі Масква — Сімферопаль), за 55 км на паўднёвы ўсход ад Курска.
Вамбжэскі павет
Вамбжэскі павет (Powiat wąbrzeski) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Вамбжэзьна. Займае плошчу 501,31 км². Насельніцтва павета складае 34,8 тыс. чалавек.
10-я Яблыневая вуліца (Наваполацк)
10-я Яблыневая вуліца (, 10-я Яблоневая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Любанскі бой
Любанскі бой:
Бара (вецер)
Бара (bora, ад βορέας — паўночны вецер; «барэй» — халодны паўночны вецер) — моцны парывісты халодны вецер, што дзьме на ўзбярэжжы параўнальна цёплых мораў ці буйных азёр, што аддзеленыя нізкімі горнымі хрыбтамі ад моцна астуджаных кантынентальных раўнін.
Апісанне
Ўтвараецца пераважна ў халодную пару года пры затрымцы халоднай масы паветра нізкімі горнымі хрыбтамі. Перавальваючы праз іх, вяршыня халоднай масы паветра апярэджвае ніжнюю частку; паветра не паспявае прагрэцца, як пры фёне, і абвальваецца ўніз да нагрэтай паверхні з нізкім атмасферным ціскам. Працягласць бары — ад сутак да тыдня. Сутачны перапад тэмператур падчас бары можа дасягаць 40 °C.
Геаграфія
У Расіі асабліва моцныя бары Наварасійскай бухты і Геленджыкскай бухты, дзе вятры маюць паўночна-ўсходні кірунак і дзьмуць больш за 40 дзён у год; берагоў Байкала (сарма на Малым моры) і баргузін на процілеглым беразе), чукоцкага горада Певек (т. зв. «южак»). У Еўропе найбольш вядомыя бары Адрыятычнага мора (у раёне гарадоў Трыест, Рыека, Задар, Сень і інш.). У Харватыі гэты вецер называюць «бура». Падабенства з барой мае і вецер «норд» у раёне Баку, містраль на Міжземнаморскім узбярэжжы Францыі ад Манпелье да Тулона, «нортсер» у Мексіканскім заліве. Асаблівы тып бары — сцёкавы вецер у Антарктыдзе і на паўночным востраве Новай Зямлі.
Новарасійская бара
Перад з’яўленнем бары ля вяршыняў гор можна назіраць густыя аблокі, якія жыхары Новарасійска называюць «бароды». Першапачаткова вецер вельмі няўстойлівы, але паступова ён набывае пэўны накірунак і велізарную хуткасць — да 60 (і нават да 80) м/с. У сярэднім хуткасць наварасійскай бары складае больш за 20 м/с. Падаючы на паверхню мора, бара выклікае моцнае хваляванне. Узмацнелыя хвалі затапліваюць берагі і таксама прыносяць разбурэнне; пры моцных маразах (у Наварасійску парадку −20…-24 °C) яны застываюць, і ўтвараецца ледзяная корка.
Бушардон
Бушардо́н (Bouchardon) — французскае прозвішча.
Вядомыя носьбіты:
Боязь ліку 39
Боязь ліку 39 — распаўсюджанае ў Афганістане непрыманне ліку 39, заснаванае на тым, што гэты лік атаясамліваецца з прастытуцыяй.
Паходжанне
У 2011 годзе замежныя сродкі масавай інфармацыі паведамілі пра павер’е. Па распаўсюджанай легендзе, лік 39 пачаў асацыявацца з прастытуцыяй з-за герацкага сутэнёра, які нібыта жыў у кватэры нумар 39 і ў якога была машына з нумарам, які ўтрымоўваў лічбу 39. Па іншых дадзеных, табу на лік 39 існавала ў Гераце доўгія гады, а распаўсюдзілася па іншых гарадах Афганістана дзякуючы паляпшэнню доступу да інтэрнэту і выкарыстанню мабільных тэлефонаў. Ёсць таксама меркаванне, што чуткі распаўсюджвалі аўтасалоны і члены арганізаваных злачынных груповак, каб танна скупляць машыны з нумарамі 39 і перапрадаваць іх па больш высокім кошце пасля змены нумара. У сваю чаргу, кіраўнік аб’яднання кабульскіх аўтадылераў ускладае віну на карумпіраваных афіцэраў паліцыі. Яшчэ адна версія гаворыць, што лік 39 сугучны са словазлучэннем «мёртвая карова» і азначае сутэнёра на мясцовым слэнгу.
Лік 39 у аўтамабільных нумарах
У Афганістане асацыяцыя з сутэнёрам з’яўляецца абразлівай: найменне чалавека сутэнёрам можа пацягнуць смяротныя наступствы. Уладальнікаў аўтамабільных нумароў з лікам 39 нярэдка дражняць іншыя аўтамабілісты, вулічныя дзеці, аднакурснікі і сябры. Ахмад Гафор, кабульскі таксіст з адпаведным нумарам аўтамабіля, кажа, што сітуацыя ўскладняецца яшчэ больш, калі ён падвозіць жанчын. Уладальнікі такіх нумароў часта прабіваюць адтуліны ў лічбе «3», каб яна стала падобная на «8», прыкрываюць нумары кавалкам пластыка ці нават зафарбоўваюць іх. У 2011 годзе сітуацыя ўскладнілася тым, што аддзел дарожнай паліцыі Кабула стаў выдаваць пры рэгістрацыі аўтамабіляў выключна нумары, якія пачынаюцца на 39 (раней выкарыстоўвалася серыя, якая пачыналася на 38). Пасля гэтага колькасць наведвальнікаў аддзела прыкметна скарацілася: па словах намесніка кіраўніка дарожнай паліцыі Кабула, у аддзел стала заходзіць 2-3 чалавекі ў дзень, хоць раней штодня рэгістравалі 70-80 нумароў. Па словах жыхароў Кабула, нумар без непажаданага ліку можна атрымаць за хабар у 230—500 $, а пры продажы машын, чый нумар змяшчае 39, даводзіцца рабіць скідку ў некалькі тысяч долараў ЗША. Тым не менш, па словах аўтамабіліста з іншай правінцыі, гэтыя забабоны вядомыя не ва ўсім Афганістане.
Успрыманне колькасці 39 у іншых выпадках
Рэпутацыя ліку 39 распаўсюджваецца не толькі на аўтамабільныя нумары. Уладальнікам кватэр з нумарам 39 практычна немагчыма прадаць іх ці здаць у арэнду. Мець паштовую скрыню з гэтым нумарам таксама лічыцца ганебным. Нават 39-гадовы ўзрост выклікае праблемы: па словах мясцовага жыхара, яму даводзіцца казаць, што яму 40 гадоў без года, каб пазбегнуць згадкі колькасці 39. Тыя ж, чый тэлефонны нумар утрымлівае лік 39, часта атрымліваюць званкі з пытаннямі пра прастытутак і нярэдка мяняюць нумар альбо хаваюць яго пры выкліку.
Згодна з распаўсюджанымі ў Кабуле чуткамі, на парламенцкіх выбарах 2010 года быў выпадак, калі кандыдата Мулу Таракіля, у якога быў нумар 39 у выбарчым бюлетэні, сталі дражніць, пасля чаго яго целаахоўнікі адкрылі агонь, і два чалавекі былі забітыя. Зрэшты, сам Таракіль адмаўляе, што яго целаахоўнікі каго-небудзь забілі. Нягледзячы на ​​рэзка адмоўнае стаўленне жыхароў Афганістана да ліку 39, Таракіля паспяхова пераабралі.
У 2011 годзе адпаведныя забабоны паўплывалі нават на працу лойі-джыргі — афганскага савета старэйшын. Дэлегаты лойі-джыргі падзяліліся на 40 камітэтаў, каб абмеркаваць адносіны з ЗША і магчымае прымірэнне з Талібанам, але многія дэлегаты адмовіліся ўвайсці ў камітэт № 39. Хоць дэлегат з поўначы краіны спрабаваў звярнуць увагу прысутных на тое, што перад лойяй-джыргай стаяць больш важныя пытанні, нумар камітэта прыйшлося замяніць на 41.
Рэакцыя
Афганскія ўлады распачалі спробы даказаць, што лік 39 — самы звычайны. Так, аддзел дарожнай паліцыі Кабула вывесіў аб’явы, дзе прыводзіліся згадкі колькасці 39 у Каране і мудрагелістая матэматычная формула, якая дазваляе вывесці лік з імя Алаха. Кіраўнік аддзела арганізаваў на афганскіх тэлеканалах круглы стол па праблеме ліку 39. Удзельнік гэтай дыскусіі, афганскі матэматык Сэдык Афган заявіў, што любое слова можна вывесці з выкарыстаннем нумаралогіі, незалежна ад таго, ці з’яўляецца яно абразлівым. Па словах выбітных афганскіх імамаў, якія таксама прынялі ўдзел у круглым стале, звязваць лік 39 з прастытуцыяй грэшна, паколькі гэты лік сустракаецца ў 57 сурах Карана.
NGC 3006
NGC 3006 (іншыя абазначэнні — MCG 7-20-55, ZWG 210.37, NPM1G +44.0144, KUG 0946+442, PGC 28235) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Алоры
Алоры — прозвішча.
Канышэўка
Канышэўка (Конышёвка) — пасёлак гарадскога тыпу ў Курскай вобласці Расіі, адміністрацыйны цэнтр Канышэўскага раёна, утварае гарадское паселішча пасёлак Канышэўка.
Насельніцтва — 3774 жыхара (2008).
Аднайменная чыгуначная станцыя на лініі Бранск — Льгоў, за 108 км на паўночны захад ад Курска. Пасёлак заснаваны ў 1910 годзе. Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1968 года.
Blink-182
«Blink-182» (чытаецца як «блінк-уан-эйт-ту», стылізавана пад blink-182) — амерыканскі панк-рок-гурт, заснаваны ў 1992 годзе гітарыстам і вакалістам, бас-гітарыстам і вакалістам Маркам Хопусам і бубначом у паўночным Сан-Дыега, горадзе Паўэй, Каліфорнія.
Тухольскі павет
Тухольскі павет (Powiat tucholski) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Тухоля. Займае плошчу 1075,27 км². Насельніцтва павета складае 48,4 тыс. чалавек.
Дэйвід Алан (мастак)
Дэйвід А́лан (фр.: David Allan;, Алаа — , ) — англійскі гістарычны жывапісец, празваны «шатландскім Хогартам».
Біяграфія і творчасць
Быў вызначаны ў Глазгаўскую акадэмію жывапісу, адкрытую братамі Робертам і Андрэем Фаўлі. Вярнуўшыся ў дом бацькі, які жыў на зямлі лорда Эрскіна, знайшоў у асобе землеўладальніка заступніка, на грошы якога адправіўся ўлетку 1764 года ў Рым, дзе прабыў 13 гадоў. У Рым ён з’явіўся з рэкамендацыйным лістом да суайчынніка, жывапісца Гэвіна Гамільтана (Gavin Hamilton, 1723—1798); пры яго дапамозе пачаў займацца ў акадэміі св. Лукі і хутка атрымаў за лепшы малюнак сярэбраны медаль, а за лепшую гістарычную кампазіцыю на тэму «Вынаходства жывапісу» — залаты. У апошнія гады жыцця ён жыў на чале Дыксанс Клоўз на Каралеўскай Мілі на ўсход ад Трон-Кірка[7].
Для сваіх апекуноў напісаў «Блуднага сына» — для лорда Каткарта, «Геркулеса і Амфалу» — для Эрскіна.
Ілюстраваў сачыненне Алена Рамсея (Allan Ramsay, 1685—1758) «Gentle Shepherd» (1788), дзе адлюстроўваў побыт роднай Шатландыі. Ажаніўся з дачкой спадарыні Шэрлі Уэлш, з якой меў дачку і сына.
Фрыгійскі каўпак
Фрыгійскі каўпак (таксама фракійскі) — мяккі закруглены каўпак чырвонага колеру з верхам, які звісае наперад. Завецца ў гонар Фрыгіі — вобласці ў цэнтры Малой Азіі. Вядомы як сімвал свабоды ці рэвалюцыі.
Уладзімір Рыгоравіч Скацецкі
Уладзімір Рыгоравіч Скаце́цкі ( — ) — вучоны, матэматык і педагог, доктар педагагічных навук (1996), прафесар (1997).
Фрыгійскі каўпак
Старажытны свет
Быў ва ўжыванні ў плямёнаў, якія ў старажытнасці засялялі Фракію, Дакію, Далмацыю. У Старажытным Рыме галаўны ўбор, які сімвалізаваў свабоду, зваўся pileus. Ён быў круглым ці спічастым і вырабляўся з лямцу, меха ці шэрсці.
Уладзімір Рыгоравіч Скацецкі
Біяграфія
Нарадзіўся ў пасёлку Ратамка (сучасны аграгарадок у Мінскім раёне Мінскай вобласці Беларусі). У 1959 годзе скончыў механіка-матэматычны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. З 1959 года асістэнт кафедры вышэйшай матэматыкі Беларускага інстытута механізацыі сельскай гаспадаркі. З 1964 года прафесар кафедры агульнай матэматыкі і інфарматыкі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Скончыў аспірантуру пры Інстытуце матэматыкі Акадэміі навук БССР. У 1967 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на ступень кандыдата фізіка-матэматычных навук.
Фрыгійскі каўпак
Старажытны свет
Такую шапку ў Грэцыі і Рыме насілі звычайна рамеснікі і іншыя свабодныя простыя людзі, гэта значыць раб, атрымаўшы свабоду, атрымліваў і права насіць такі каўпак. На манеце Брута пасля забойства Цэзара pileus намаляваны на рэверсе паміж двух клінкоў. Гэта выява паўторана на медалі Ларэнцача пасля забойства Джуліяна Медычы ў 1478 годзе. Падчас паўстанняў у Рыме pileus, падняты на кій, мог служыць сцягам для рабоў.
Уладзімір Рыгоравіч Скацецкі
Навуковая дзейнасць
Аўтар навуковых прац па дыдактыцы матэматыкі, навукова-тэарэтычных асновах методыкі навучання матэматыцы на факультэтах нематэматычнага профілю. Аўтар падручнікаў для вышэйшых навучальных устаноў.
Фрыгійскі каўпак
Старажытны свет
Выявы сустракаюцца на некаторых старажытнарымскіх помніках — у прыватнасці, у некаторых сюжэтах на знакамітай калоне Траяна. Падобныя галаўныя ўборы насілі кімерыйцы і скіфы, іх можна бачыць на грэчаскіх выявах скіфаў, у прыватнасці на знакамітай залатой скіфскай грыўні, выкананай у старажытнасці грэчаскімі майстрамі для продажу ў Скіфію.
Уладзімір Рыгоравіч Скацецкі
Навуковая дзейнасць
Сярод апублікаваных прац:
Фрыгійскі каўпак
Французская рэвалюцыя
Падчас Вялікай французскай рэвалюцыі pileus часта атаясамлялі з фрыгійскім каўпаком, які маляваўся часткай касцюма міфалагічных герояў з Азіі: Парыса ці вешчуноў, якія прыйшлія да немаўля Хрыста.
Ні фрыгійскі каўпак, ні pileus не былі абавязкова чырвонымі. Чаму каўпак як сімвал рэвалюцыі (bonnet rouge) набыў гэты колер, дакладна не вядома. Відавочна, некаторы час ён быў галаўным уборам катаржнікаў на галерах (забаронены для нашэння імі дэкрэтам 23 верасня 1793).
Бечы
Бе́чы (, Бечи) — вёска ў Жыткавіцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Азяранскага сельсавета.
Фрыгійскі каўпак
Французская рэвалюцыя
Агульнапрынятым сімвалам рэвалюцыі ён стаў не адразу: 19 сакавіка 1792 года ў Якабінскім клубе быў прачытаны ліст мэра Парыжа, які асуджаў нашэнне чырвонага каўпака. 19 чэрвеня 1792 года ў клубе зноў успомнілі забарону, але ўжо на наступны дзень падчас захопу Цюільры санкюлотамі кароль быў вымушаны надзець чырвоны каўпак, пададзены яму на піцы.
Карэл ван Мандэр
Карэл ван Мандэр (нідэрл. Carel van Mander) (май 1548, Мёлебеке — 11 верасня 1606, Амстэрдам) — паэт, пісьменнік і мастак з Заходняй Фландрыі, аўтар «Кнігі аб мастаках».
Бечы
На поўдні нацыянальны парк «Прыпяцкі».
Фрыгійскі каўпак
Французская рэвалюцыя
На знакамітай карціне Дэлакруа «Свабода на барыкадах» («Свабода, якая вядзе народ 28 ліпеня 1830 года») (1831) ён упрыгожвае галаву Свабоды. Марыяна, нацыянальны сімвал Францыі, малюецца ў выглядзе дзяўчыны ў фрыгійскім каўпаку.
Карэл ван Мандэр
Біяграфія
Да 1568 Карэл ван Мандэр быў чаляднікам ў генцкага мастака і паэта Лукаса дэ Херэ. У 1570 г. ён вярнуўся ў родны горад Мёлебеке і прысвяціў сябе драматургіі і паэзіі.
Фрыгійскі каўпак
Сучаснасць
Фрыгійскі (фракійскі) каўпак можна часта сустрэць у сімволіцы Злучаных Штатаў Амерыкі, у прыватнасці на шматлікіх манетах ЗША малюецца Свабода ў фрыгійскім каўпаку (напрыклад 50 цэнтаў з бюстам Свабоды ў каўпаку, долар са Свабодай, якая сядзіць і іншыя), Калумбіі. Таксама намаляваны на гербах Аргенціны, Сальвадора, Кубы, Нікарагуа, Балівіі, і Калумбіі.
Бечы
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Тураў — Лельчыцы. Планоўка складаецца з 2 прасталінейных, шчыльна размешчаных вуліц, блізкіх да шыротнай арыентацыі. Забудова драўляная, сядзібнага тыпу.
Пальцава (Руднянскі раён)
Пальцава (Пальцево) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Смалігоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 19 жыхароў (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 25 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, у 0,5 км на поўнач ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Леляква. За 3 км на паўночны захад ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Пасялковая на лініі Смаленск — Віцебск.
Карэл ван Мандэр
Біяграфія
У 1573 г. Мандэр распачаў падарожжа ў Італію і пабываў у Фларэнцыі. У Тэрне Мандэр атрымаў заказ на фрэску на тэму варфаламееўскай ночы ў памяць пра забітага ў яе ходзе Гаспара дэ Каліньі. Гэтая фрэска з палацца Спада часткова захавалася да цяперашняга часу. У Рыме Мандэр пазнаёміўся і пасябраваў з Барталамеусам Шпрангерам.
Бечы
Гісторыя
Выяўленае археолагамі гарадзішча ранняга жалезнага стагоддзя (у 1 км на поўдзень ад вёскі) сведчыць пра засяленне гэтых месцаў з даўніх часоў. Паводле пісьмовых крыніц вядомая з XVIII стагоддзя як паселішча ў Мазырскім павеце Менскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. Пасля 2-га падзела Рэчы Паспалітай (1793 год) у складзе Расійскай імперыі. У 1811 годзе валоданне казны. У 1834 годзе ў Тураўскім казённым маёнтку.
Пальцава (Руднянскі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Бечы
Гісторыя
У 1930 годзе арганізаваны калгас «Дзень ураджая», працавала гамарня. Падчас Вялікай Айчыннай вайны ў ліпені 1943 года нямецкія акупанты спалілі 76 двароў і забілі 27 жыхароў. Падчас наступу савецкіх войскаў мясцовы жыхар А. А. Ярмоленка правёў па малапрыкметных сцяжынках праз цяжкапраходныя балоты батальён савецкіх салдат у тыл суперніка, чым дапамог разграміць варожы гарнізон у вёсцы. За адвагу ў баю, знаходлівасць і дапамогу Чырвонай Арміі А. А. Ярмоленка быў узнагароджаны ордэнам Чырвонай Зоркі. Вызвалена 21 сакавіка 1944 года. 25 жыхароў загінулі на франтах. Паводле перапісу 1959 года ў складзе калгасу «Савецкая Беларусь» (цэнтр — вёска Азяраны). Дзейнічае бібліятэка.
Карэл ван Мандэр
Біяграфія
Ў 1577 г. Мандэр працаваў у Базелі, пазней пераехаў у Крэмс і далей у Вену, дзе разам з Хансам Монтам працаваў над трыумфальнай аркай з нагоды прыбыцця ў горад кайзера Рудольфа II у ліпені 1577
Пальцава (Руднянскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Карэл ван Мандэр
Біяграфія
Наведаўшы Нюрнберг, Карэл ван Мандэр вярнуўся ў Мёлебеке, аднак з-за рэлігійных пераследаў менанітаў, да якіх належаў Мандэр і яго сям’я, быў вымушаны бегчы ў Харлем, дзе пражыў 20 гадоў. Тут разам з галандскім мастаком Карнелісам Карнелісенам ён заснаваў акадэмію жывапісу. Вучнем Карэла ван Мандэра ў Харлеме быў Франс Халс.
Нанумеа
Нанумеа (на мове тувалу Nanumea) — атол у складзе астравоў Тувалу на поўдні Ціхага акіяна. Належыць да дзяржавы Тувалу. Агульная плошча сушы — 3,87 км². Насельніцтва — 512 чал. (2017 г.)
Геаграфія
На паўднёва-ўсходняй ускраіне Лакены размешчаны невялікі натуральны вадаём з прэснай вадой — вялікая рэдкасць для каралавых атолаў.
Гісторыя
Нанумеа быў населены палінезійцамі ў першай палове другога тысячагоддзя н. э. Згодна паданням, усе мясцовыя жыхары паходзяць ад чальцоў экіпажа лодкі выхадцаў з Самоа або Тонга, якія прыбылі на чале правадыра Тэфалаха. Ён падманам завалодаў атолам у мясцовых абарыгенак Пай і Вау.
У 1781 г. атол быў адкрыты іспанскімі мараплаўцамі, хаця частыя кантакты яго насельнікаў з вонкавым светам пачаліся толькі ў XIX ст. Яны асабліва ўзмацніліся пасля прыняцця хрысціянства і ўсталявання пратэктарата Вялікабрытаніі ў 1892 г. Многія выхадцы з Нанумеа працавалі здабытчыкамі фасфатаў на востраве Банаба, гандлявалі копрай і рыбай, наймаліся маракамі на еўрапейскія і амерыканскія судны.
У 1978 г. Нанумеа ўвайшоў у склад незалежнай дзяржавы Тувалу.
Насельніцтва
Насельнікі атола Нанумеа размаўляюць на асаблівым дыялекце мовы народа тувалу, шчыльна звязаным з мовамі такелау і самоанцаў.
Сярод жыхароў атола шырока распаўсюджаная інфекцыйная трапічная хвароба фрамбезія.
Хатуса
Хатуса (Хаттус, Хаттусас, Хаттуш, Хаттушаш, Hattuşaş) — сталіца старажытнага Хецкага царства. Гарадзішча размяшчаецца каля сучаснай турэцкай вёскі Багазкале (Bogazkale), правінцыя Чарум у цэнтральнай Анатоліі на беразе ракі Будакёзю (стараж. Халіс) у 145 км на ўсход ад Анкары. Знойдзена ў 1834, раскопкі вядуцца з 1906. Хатуса вядомы з 3 тысячагоддзя да н.э. У 1986 уключаны ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Расійска-маўрыкійскія адносіны
Расійска-маўрыкійскія адносіны — двухбаковыя адносіны паміж Расійскай Федэрацыяй і Рэспублікай Маўрыкій.
Гісторыя
Дыпламатычныя адносіны паміж СССР і Маўрыкій былі ўстаноўлены 17 сакавіка 1968 года.
У 1970-я гады СССР і Маўрыкій падпісалі цэлы шэраг пагадненняў, савецкія ваенныя караблі амаль кожны год наведвалі Порт-Луі.
У кастрычніку 2006 года прайша сустрэча міністра замежных спраў РФ Сяргея Лаўрова і міністра замежных спраз Маўрыкій.
У кастрычніку 2022 года на міжнародным форуме «Паўночны Каўказ у свеце, які змяняецца», пасол Маўрыкія Хесвар Джанке паведаміў, што РФ і Маўрыкій фіналізуюць работу па запуску прамых авіяцыйных рэйсаў паміж.
Радыян
Радыя́н (беларускае абазначэнне: рад, міжнароднае: rad; radius — прамень, радыус) — асноўная адзінка вымярэння плоскіх вуглоў у сучаснай матэматыцы і фізіцы. Радыян вызначаецца як вуглавая велічыня дугі, даўжыня якой роўная яе радыусу. Такім чынам, велічыня поўнага вугла роўная 2π радыян.
Расійска-маўрыкійскія адносіны
Культурнае супрацоўніцтва
У 1997 годзе было заключана пагадненне аб супрацоўніцтве ў галіне спорту. У маі 2006 года года РФ наведваў міністр турызму Маўрыкія К. Дзюваль.
Радыян
Даўжыня дугі акружнасці радыуса R і вуглавой велічыні α, вымеранай ў радыянах, роўная Rα.
Велічыня вугла, выражаная ў радыянах, роўная дзелі даўжыні дугі акружнасці на даўжыню яе радыуса, таму радыян — велічыня безразмерная. Па той жа прычыне абазначэнне радыяна (рад) часта апускаецца.
Сувязь радыяна з іншымі адзінкамі
Суадносіны радыяна з іншымі адзінкамі вымярэння вуглоў апісваюцца формулай:
1 радыян = (1/(2π)) абароту = 180 / π градусаў = 200 / π градаў.
Відавочна, 180° = π радыян. Адсюль выцякае простая формула пераводу з градусаў, хвілін і секунд у радыяны і наадварот.
α [рад] = α [°] × (π / 180);
α [°] = α [рад] × (180 / π),
дзе α [рад] — вугал у радыянах, α [°] — вугал у градусах
1 рад ≈ 57,295779513° ≈ 57°17’44, 806" ≈ 206265".
Радыянная мера ў матэматычным аналізе
Пры разглядзе трыганаметрычных функцый у матэматычным аналізе, як правіла, лічаць, што аргумент вымяраецца ў радыянах, гэта спрашчае формулы і запісы разлікаў.
Пры малых вуглах сінус і тангенс вугла, выражанага ў радыянах, прыблізна роўныя самому вуглу, што зручна пры набліжаных вылічэннях:
3 тысячагоддзе да н.э.
3 тысячагоддзе да н.э. — прамежак часу ад 1 студзеня 3000 да н.э. да 31 снежня 2001 да н.э., які азнаменаваўся пераходам ад ранняга да сярэдняга Бронзавага веку.
Старажытнаегіпецкая цывілізацыя стварае Старое царства. Міграцыя індаеўрапейцаў у Анатолію, Еўропу і Цэнтральную Азію. Пачатак выдзялення праславян з індаеўрапейскай еднасці.
NGC 3007
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Урай
Урай (Урай) — горад (з 1965 года) у Расіі, акружнога падпарадкавання Ханты-Мансійскай аўтаномнай акругі. Насельніцтва каля 43 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1922 годзе.
Нафтаздабываючая прамысловасць.
HMS E35
HMS E35 — брытанская падводная лодка тыпу E. Пабудавана ў 1914-1916 гадах на верфі John Brown & Company у, дзе судна было спушчана 20 мая 1916 года. Яна пачала службу ў Каралеўскім флоце 14 ліпеня 1916 года.
Падчас Першай сусветнай вайны была размешчана ў Харыджы, дзе была ўключана ў Дзевятую падводную флатылію.
11 мая 1918 года E35 каля вострава Мадэйра паспяхова тарпедавала германскую падводную лодку SM U-154 (адна з 1,512-тонавых падводных лодак, якія былі спраектаваны для перавозкі грузаў).
У 1922 годзе лодка была прададзена на металалом.
Кармін (значэнні)
Кармін — шматзначны тэрмін.
Любанскі бой (1794)
Любанскі бой — бой паміж 2-тысячным паўстанцкім атрадам Стэфана Грабоўскага і расійскімі войскамі каля мястэчка Любань у час Паўстання 1794 года. Атрад накіраваны Цэнтральнай дэпутацыяй Вялікага Княства Літоўскага ў рэйд па Мінскай губерні з мэтай актывізаваць там паўстанне. 4 верасня каля Любані паўстанцы сутыкнуліся з рэгулярнымі расійскімі войскамі князя Паўла Дзмітрыевіча Цыцыянава, былі акружаны і пасля бою капітулявалі. Рускія захапілі 250 палонных (у тым ліку Стэфана Грабоўскага) і 5 гармат.
Кармазін (сукно)
Кармазі́н — старадаўняе дарагое цёмна-чырвонае (малінавае) сукно, на ўсходнеславянскіх землях выкарыстоўвалася для пашыву кунтушаў. Таксама так называлі і вопратку з гэтага сукна.
Кармазінавае адзенне лічылася прыкметай багацця і, у прыватнасці, была адзеннем багатых запарожцаў. Існавала адпаведная назва «кармазінавая шляхта».
Больш за тое, яны былі вядомы як шляхціцы, якія не адважваліся насіць кармазіны: тады ў кармазінах хадзілі толькі важныя і шабельныя людзі, а гараджане насілі сінія, зялёныя або гарохавыя колеры; убогія насілі лыкавае адзенне. Праз гэта казакі дражнілі мяшчан лычакамі, а мяшчане казакоў кармазінамі.
Алесандра Алоры
Алесандра Алоры (іт. Alessandro di Cristofano di Lorenzo del Bronzino Allori;  — ) — італьянскі (фларэнційскі) жывапісец, прадстаўнік маньерызму.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Фларэнцыі. Вучань свайго дзядзькі, Аньёла Бранзіна, і таму нярэдка называўся Алесандра Бранзіна, мастак вельмі таленавіты, але падвергся моцнаму ўплыву Мікеланджэла. Уплыў маньерызму асабліва адчуваецца ў яго рэлігійных карцінах, умоўных і цвёрдых па малюнку і рэзкіх па каларыце. Талент Алоры ярчэй праяўляецца ў партрэтах.
Найважнейшыя з яго твораў: «Хрышчэнне Гасподняе», «Ахвярапрынашэнне Ісаака», партрэты Джуліяна Медычы, Б’янкі Капэла, самога мастака (усе пяць у галерэі Уфіцы, у Фларэнцыі), партрэт кардынала Фердынанда Медычы (у Палаца Піці), «Хрыстос у Марфы і Марыі» (у Венскім музеі), «Вірсавія ў купальні» і партрэт маладога чалавека (у Эрмітажы), Венера і Купідон (Музей Фабра, Манпелье), Хрыстос і Самаранка (Санта-Марыя-Навела). Сярод суаўтараў быў Джавані Марыя Батэрлі, а яго вучнямі былі Джавані Бізелі, Джавані Батыста Вані, Крыстафора дэль Альтысіма, Чэзарэ Дандзіні, Аўрэліа Ломі, Джон Масье, Алесандра П’ероні і Манані.
Алесандра Алоры памёр 22 верасня 1607 года ў родным горадзе.
Грудзёндзкі павет
Грудзёндзкі павет (Powiat grudziądzki) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Куяўска-Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Грудзёндз. Займае плошчу 728,39 км². Насельніцтва павета складае 40,3 тыс. чалавек.
Алесандра Алоры
Біяграфія
Яго сын Крыстафана Алоры таксама стаў мастаком.
Джэк Керуак
Керуак, які яшчэ пры жыцці меў поспех сярод чытачоў, але не карыстаўся асаблівай увагай крытыкаў, сёння лічыцца адным з самых выбітных амерыканскіх пісьменнікаў. Яго спантанная мова натхняла такіх аўтараў, як Том Робінс, Рычард Бротыган, Хантэр Томпсан, Кен Кізі, Боб Дылан, яго называлі «каралём бітнікаў» і «бацькам хіпі».
Большую частку жыцця Керуак правёў альбо бадзяючыся па прасторах Амерыкі, альбо дома ў сваёй маці. Сутыкаючыся з краінай, якая ўвесь час мянялася, Керуак імкнуўся знайсці ў ёй сваё месца, што ў нейкі момант прывяло яго да адмаўлення каштоўнасцяў пяцідзясятых. У яго творчасці з’яўляецца жаданне вырвацца на свабоду з сацыяльных шаблонаў і знайсці ў жыцці сэнс. Пошукі прыводзілі яго то да эксперыментаў з наркотыкамі (ён выкарыстоўваў у тым ліку псілацыбін, марыхуану і бензедрын), то да асваення духоўных вучэнняў, такіх як будызм, то да падарожжаў па свеце. Яго кнігі часам называюць каталізатарам контркультуры 1960-х. Самыя вядомыя раманы Керуака — «У дарозе» і «Валацугі Дхармы».
Непер
Непер — беспамерная адзінка вымярэння адносін двух велічынь. Непер не ўваходзіць у сістэму адзінак СІ, аднак, па рашэнні Генеральнай канферэнцыі па мерах і вагам, дапускаецца яго прымяненне без абмежаванняў сумесна з СІ. Адзінка названая ў гонар Джона Непера, які ўвёў у матэматыку паняцце лагарыфма. Беларускае пазначэнне — Нп; міжнароднае — Np.
Гэтак жа, як бел і дэцыбел, непер з'яўляецца адзінкай лагарыфмічнай шкалы. Розніца паміж імі ў тым, што стаўленне велічынь, выказанае ў белах (дэцыбелах), мяркуе выкарыстанне дзесятковых лагарыфмаў, тады як для адносіны ў неперах выкарыстоўваюцца натуральныя лагарыфмы. Стаўленне велічынь x1 і x2 ў неперах:
Неперы можна выказаць праз дэцыбелы і наадварот:
= Гл. таксама =
Плоскае (Руднянскі раён)
Плоскае (Плоское) — вёска ў Руднянскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Смалігоўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 141 жыхар (2007). Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 11 км на паўднёвы ўсход ад Рудні, за 0,5 км на поўдзень ад аўтадарогі Арол — Віцебск. За 0,5 км на поўдзень ад вёскі размешчана чыгуначная станцыя Плоская на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў кастрычніку 1943 года.
Прэмія «Эні» за найлепшы анімацыйны поўнаметражны фільм
Прэмія «Эні» за найлепшы анімацыйны поўнаметражны фільм (Annie Award for Best Animated Feature) — гэта намінацыя прэміі «Эні», прадстаўленая ў 1992 годзе, якая штогод прысуджаецца найлепшаму анімацыйнаму поўнаметражнаму фільму.
Іжма
І́жма (Изьва, И́жма) — рака ў Еўрапейскай частцы Расіі, у Рэспубліцы Комі, левы прыток ракі Пячора.
Геаграфія
Даўжыня ракі 531 км. Плошча вадазбору 31 000 км². Іжма бярэ пачатак на поўдні Ціманскага кража, цячэ на паўночны захад. У вярхоўях берагі пакрытыя лесам, у ніжнім цячэнні па берагах больш лугоў і балот. Рэчышча звілістае, у верхнім і сярэднім цячэнні ў рэчышчы ёсць парогі і камяністыя перакаты. Самы вялікі парог — Селем-Косьет (Сардэчны) — знаходзіцца ніжэй Саснагорска. Ад вусця Ухты Іжма суднаходная. У ніжнім цячэнні Іжма моцна пашыраецца (да 400—1000 м), цячэнне слабее, рака пачынае ўтвараць пратокі, затокі і вялікія астравы. Упадае ў Пячору каля вёскі Усць-Іжма некалькімі пратокамі. Жыўленне ракі снегавое. Замярзае ў пачатку лістапада, вызваляецца ад лёду ў сярэдзіне мая. Найбуйнейшыя прытокі — Седзью, Ухта, Кедва (левыя); Аюва, Сэбысь (правыя).
Рака суднаходная на адлегласці 82 км ад вусця (да сяла Іжма).