cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мікалай Міхайлавіч Селяшчук
Творчасць
Жывапіс і графіка М. Селяшчука захоўваюцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва Беларусі, калекцыі Беларускага саюза мастакоў, Магілеўскага абласнога мастацкага музея імя П. В. Масленікава, Дзяржаўнай Траццякоўскай галерэі ў Маскве, Музеі сучаснага мастацтва Экватарыяльнай Гвінеі, Галерэі Костакі ў Афінах (Грэцыя), Галерэі Хагельстам у Хельсінкі (Фінляндыя), Салоне Світа Капланскага ў Таронта (Канада), Гандлёва-прамысловым цэнтры Мінеапаліса (ЗША), у Музеі сучаснага рускага мастацтва ў Нью-Джэрсі (ЗША) і інш., а таксама прыватных калекцыях Беларусі, Грэцыі, Францыі, Фінляндыі, Канады, ЗША, Ізраіля, Літвы, Чэхіі, Славакіі, Расіі, Германіі.
Узнагароды і прэміі
Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь у галіне літаратуры, мастацтва і архітэктуры (1992) за серыю графічных лістоў «Святы» («Каляды», «Гуканне вясны», «Вербніца»), цыкл карцін «Мая Беларусь», ілюстрацыі да кніг «Сымон-музыка» Я. Коласа і «Сказки белорусских писателей»). Узнагароджаны 18 дыпломамі і прэміямі рэспубліканскіх, усесаюзных і міжнародных конкурсаў кнігі. За малюнкі да казак беларускіх пісьменнікаў узнагароджаны залатым медалём і дыпломам біенале кніжнай ілюстрацыі ў Браціславе (1989).
1379
1379 — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 1379 год нашай эры, 379 год 2-га тысячагоддзя, 79 год XIV стагоддзя, 9 год 8-га дзесяцігоддзя XIV стагоддзя, 10 год 1370-х гадоў.
NGC 780
NGC 780 (іншыя абазначэнні — UGC 1488, MCG 5-5-41, ZWG 503.72, 5ZW 164, NPM1G +27.0080, PGC 7616) — галактыка ў сузор’і Трыкутнік.
Пракоп Дзянісавіч Малаковіч
Прако́п Дзяні́савіч Малако́віч (, в. Зубарэвічы, цяпер Магілёўскай вобласці — , Масква ) — дзяржаўны дзеяч БССР.
Біяграфія
Удзельнік Першай сусветнай вайны. У 1917 годзе старшыня палкавога камітэта. Адзін з арганізатараў разгрому бунту корпуса Ю. Доўбар-Мусніцкага ў Бабруйскім павеце і барацьбы з нямецкімі акупантамі.
У 1919—1920 гг. ваенны камісар Бабруйскага, Дарагабужскага паветаў, ваенны камісар сувязі Заходняга фронту. З 1920 года старшыня Бабруйскага павятовага выканаўчага камітэта. З 1922 года народны камісар унутраных спраў БССР. У 1923 годзе абраны першым старшынёй Вярхоўнага суда БССР.
З 1923 года старшыня Амурскага губернскага рэвалюцыйнага камітэта і выканкама.
З 1928 года сакратар Гомельскага акруговага камітэта КП(б)Б.
З 1931 года ў Народным камісарыяце сувязі СССР, начальнік Упраўлення падрыхтоўкі кадраў.
Арыштаваны 19 красавіка 1937 года ў Маскве па адрасе: вул. Серафімовіча, д. 2, кв. 48, 26 верасня асуджаны Ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР за «ўдзел у антысавецкай тэрарыстычнай арганізацыі правых», «шкодніцкую работу ў сістэме наркамата сувязі» і за «падрыхтоўку тэрарыстычных актаў, накіраваных супраць кіраўнікоў ВКП(б) і Савецкага ўрада» і ў той жа дзень расстраляны. 25 мая 1957 года рэабілітаваны.
Член ЦВК БССР у 1920—1923 і 1927—1931 гг., кандыдат у члены яго Прэзідыума ў 1927—1929 гг. Член ЦБ КП(б)Б у 1922—1923 гг. Член ЦК КП(б)Б у 1927—1930 гг. Кандыдат у члены Бюро ЦК КП(б)Б у 1928 і член Бюро ЦК КП(б)Б 1929—1930 гг.
Ян Прыс
Ян Прыс (Ian Preece;, ) — валійскі прафесійны гулец у снукер. Удзельнік 1/16 фіналу адкрытага чэмпіянату Уэльса 2009 года і адкрытага чэмпіянату Англіі 2016 года.
Мост Бялінскага
Мост Бялінскага — мост цераз раку Фантанку ў Цэнтральным раёне Санкт-Пецярбурга, які злучае Спаскі і Безыменны астравы. Помнік архітэктуры рэгіянальнага значэння, ахоўваецца дзяржавай.
Размешчаны ў створы вуліцы Бялінскага, злучаючы яе з плошчай Бялінскага. Побач з мостам размешчаны царква Сімяона і Ганны, цырк Чынізелі. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Панцеляймонаўскі мост, ніжэй — Анічкаў мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Гасціны двор».
Першапачаткова, з 20 жніўня 1739 года мост называўся Сімяонаўскім, ад царквы св. Сімяона і Ганны. Сучасную назву мост атрымаў 6 кастрычніка 1923 года — мост Пісьменніка Бялінскага. Удакладняльнае слова Пісьменніка перастала ўжывацца пасля 1929 года.
Свалеў (камуна)
Камуна Свалеў (Svalövs kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Сконэ ў паўднёвай Швецыі.
Свалеў 218-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Свалеў.
NGC 778
NGC 778 (іншыя абазначэнні — UGC 1480, MCG 5-5-39, ZWG 503.69, PGC 7597) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Трыкутнік.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
NGC 259
NGC 259 (іншыя абазначэнні — MCG −1-3-15, IRAS00455-0302, PGC 2820) — спіральная галактыка ў сузор’і Кіт.
У галактыкі выяўлены спадарожнік NGC 259b з эмісійнымі лініямі ў спектры, рухомы вакол NGC 259 у кірунку, што супадае з кручэннем дыска апошняй. Галактыкі знаходзяцца на адлегласці 376 кпк.
Македонскі ўніверсітэт
Македонскі ўніверсітэт (Πανεπιστήμιο Μακεδονίας) — грэчаская дзяржаўная даследчая вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта і з сядзібай у Салоніках.
Агульная характарыстыка
Універсітэт размешчаны ў цэнтры Салонікаў. Кампус прымыкае да Універсітэта Арыстоцеля і міжнароднага выставачнага комплексу і складаецца з групы будынкаў агульнай плошчай каля 40 000 м2, якая складаецца з амфітэатраў, вучэбных і семінарскіх залаў, офісаў, рэстарана (працуе на працягу ўсяго навучальнага года), бібліятэкі, баскетбольнай пляцоўкі, спартыўных залаў і кнігарні.
Ілава (Мядзельскі раён)
І́лава (, Илово) — вёска ў Мядзельскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Будслаўскага сельсавета.
Гісторыя
Упершыню згадваецца ў 1547 годзе як паселішча путных слуг маёнтка Ваўкалаты князя слуцкага Юрыя Алелькавіча, які скардзіўся, што ўраднік маёнтка Параф’янава Станіслаў Батагоўскі ўчыніў напад на дамы яго путных слуг, пабіў і параніў іх.
У 1668 годзе фальварак Ашмянскага павета Віленскага ваяводства, шляхецкая ўласнасць, у 1712 годзе фальварак. У 1885 годзе маёнтак Будслаўскай воласці Вілейскага павета Віленскай губерні з вінакурняй. У 1904 годзе ў маёнтку 41 жыхар, ва ўладанні памешчыка Акушкі.
У 1921 годзе фальварак Будслаўскай гміны Дунілавіцкага, потым Вілейскага павета Віленскага ваяводства Польшчы.
З лістапада 1939 года ў БССР. З 12.10.1940 года ў Вераб’ёўскім сельсавеце Крывіцкага раёна Вілейскай, з 20.09.1944 года Маладзечанскай абласцей, з 27.03.1959 года ў Будслаўскім сельсавеце, з 20.01.1960 года ў Мінскай вобласці, з 25.12.1962 года ў Мядзельскім раёне. З 1948 года працуе спіртзавод. З 1965 года вёска ў складзе саўгаса «Будслаўскі» (цэнтр — вёска Будслаў).
Інфраструктура
Пладова-кансервавы завод, клуб, бібліятэка, дом-інтэрнат для псіханеўралагічных хворых (у былой сядзібе), крама.
Лештукоў мост
Лештукоў мост — мост цераз Фантанку ў Цэнтральным раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Спаскі і Безыменны астравы. Размешчаны ў створы завулка Джамбула. Побач з мостам знаходзіцца Вялікі драматычны тэатр імя Г. А. Таўстаногава.
Вышэй па цячэнні знаходзіцца мост Ламаносава, ніжэй — Сямёнаўскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Звенігародская». Рух на мосце двухбаковы. Сваю назву мост атрымаў у гонар графа Лестока.
Ваўчуны
Ваўчуны́ (, Волчуны) — вёска ў Слонімскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзераўноўскага сельсавета.
Голас беларуса (1925)
«Голас беларуса» — штотыднёвая сялянска-работніцкая газета, орган беларускай нацыянальнай меншасці ў Латвіі, арганізаванай у 1921 г. у таварыства «Бацькаўшчына». Выдавалася ў 1925—1930 гг. у Рызе на беларускай мове. Рэдактар-выдавец К. Езавітаў. Ставіла мэту абуджаць нацыянальную свядомасць беларусаў у Латвіі, гуртаваць іх на сацыяльна-эканамічным і нацыянальным грунце, абараняць інтарэсы беларускага сялянства, работнікаў і інтэлігенцыі, развіваць культурную і нацыянальную самабытнасць. Пісала пра дзейнасць суполак, таварыстваў, інфармавала пра стан асветы, школьнай справы, жыццё беларусаў у Літве, Чэхаславакіі, Сібіры, Савецкай Беларусі. На старонках газеты змешчаны матэрыялы пра стварэнне Беларускага нацыянальнага камітэта ў Латвіі, арышты беларускіх грамадскіх дзеячаў і дэпутатаў сейма ў Польшчы, справаздача Езавітава пра Акадэмічную канферэнцыю па рэформе беларускага правапісу і азбукі (Менск, 1926), інфармацыя пра кніжныя навінкі ў Мінску, вершы В. Вальтара, П.Сокала і інш., пераклады на беларускую мову твораў Я. Райніса. Перадрукоўвала матэрыялы з газеты «Савецкая Беларусь», «Беларуская вёска» і інш.
Allium haemanthoides
Allium haemanthoides — від шматгадовых травяністых раслін сямейства, распаўсюджаны ў заходнім Іране і паўночным Іраку.
Апісанне
Лісточкі калякветніка лінейна-трохкутныя, бялёса-ружовыя, 14-18 мм даўжынёй, (1)1,5 мм шырынёй, тычынкавыя ніткі злёгку афарбаваныя, 1/5-1/4 даўжыні лісточкаў калякветніка.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў заходнім Іране і паўночным Іраку.
Гюльсэ Бірсель
Гюльсэ Бірсель (Gülse Birsel, народжаная Шэнер; 11 сакавіка 1971, Стамбул, Турцыя) — турэцкая актрыса, сцэнарыст і аглядальнік.
Біяграфія
Гюльсэ Бірсель нарадзілася 11 сакавіка 1971 года ў Стамбуле, трэцім дзіцем Гюльтэкіна і Семіхі Шэнер. Яе бацька быў юрыстам, маці — хатняй гаспадыняй. Імя дзяўчынкі было абрана з першых складоў імёнаў яе маці і бацькі.
Скончыла сярэднюю школу ў Беёглу Анадолу. Яна марыла аб прафесіі артыста яшчэ ў школьныя гады, аднак па жаданні сваёй сям’і яна спачатку паступіла ва ўніверсітэт Банязі на факультэт эканомікі. Паміж 1994 і 1996 гадамі яна атрымала прафесію магістра прыгожых мастацтваў у Калумбійскім універсітэце.
Яшчэ на другім курсе універсітэта Гюльсэ Бірсель пачала працаваць у часопісе Aktüel. Па вяртанні ў Турцыю ў 1996 годзе пачала працаваць у ATV (скар. Actual Television), дзе пісала інфармацыйныя бюлетэні. Праз год Гюльсэ была прызначана галоўным рэдактарам часопіса Esquire Turkey. Са снежня 1997 па 2003 год была галоўным рэдактарам Harper’s Bazaar Turkey. У 2001—2002 гадах працавала аглядальнікам у газеце Sabah. У гэты перыяд яна таксама працавала генеральным каардынатарам у забаўляльным часопісе FHM (For Him Magazine).
У сакавіку 2002 года яна дэбютавала на тэлебачанні з кліпам. У сакавіку 2003 года яна апублікавала сцэнар кліпа разам з артыкуламі, якія выйшлі раней у кнізе пад назвай «Gayet Ciddiyim». Да сакавіка 2004 года яна працавала вядучай і сцэнарыстам кліпаў.
У сакавіку 2003 года разам з Левент Оздзілекам яна згуляла галоўную ролю ў серыяле ATV «Эйва»! У лютым 2004 года пачала працаваць як актрыса і сцэнарыст у серыяле ATV Avrupa Yakası, які завяршыўся ў чэрвені 2009 года. У маі 2004 года выйшла ў свет яе другая кніга «Hâlâ Ciddiyim». Дэбютавала ў кіно ў 2005 годзе з фільмам «Hırsız Var!». У жніўні 2005 года выдадзена яе трэцяя кніга.
У красавіку 2008 года Гюльсэ ўдастоена гонару несці факел летніх Алімпійскіх гульняў 2008 года ў Стамбуле. У 2009 годзе яна з’явілася ў сваёй першай кінематаграфічнай ролі ў фільме 7 Kocalı Hürmüz.
Чацвёртая кніга Бірсель Velev ki Ciddiyim! была выпушчана ў снежні 2009 года, а затым у чэрвені 2011 года пабачыла свет яе пятая кніга «Язлык». У студзені 2012 года яна пачала працаваць у якасці актрысы і сцэнарыста ў серыяле «Канал Д», які доўжыўся чатыры гады.
У сакавіку 2013 года яна пачала працаваць аглядальнікам Hürriyet. Яе шостая кніга, Memleketi Ben Kurtaracağım! была выдадзена ў лістападзе 2015 года.
Першы мастацкі фільм Aile Arasında, у якім яна выступіла як сцэнарыст і актрыса, быў зняты ў снежні 2017 года. У лютым 2018, яна пачала працаваць у якасці сцэнарыста і вядучай актрысы на Star TV. У кастрычніку 2019 года Бірсель абвясціла аб сваім сыходзе з пасады аглядальніка газеты Hürriyet.
Асабістае жыццё
Гульсе Бірсель выйшла замуж за Мурада Бірселя, журналіста і акцёра, з якім яна пазнаёмілася ў жніўні 1999 года ў Канах. У пары няма дзяцей. Яны жывуць у Ішанташы. У жніўні 2014 года памерла маці Семіха Шэнер.
Сахеіл Вахедзі
Сахеіл Вахедзі (, , Іран) — іранскі прафесійны гулец у снукер. Удзельнік 1/32 фіналу адкрытага чэмпіянату Індыі 2017 года і Шанхай Мастэрс 2017 года.
Стаў прафесіяналам, дзякуючы перамозе на чэмпіянаце свету сярод аматараў 2016 года.
Еўрапейская супольнасць па атамнай энергіі
Еўрапейскае супольнасць па атамнай энергіі (скар. Еўратам) — міжнародная арганізацыя членаў Еўрапейскага саюза.
Еўрапейскае супольнасць па атамнай энергіі была створана ў сувязі з падпісаннем Рымскіх пагадненняў у 1957 годзе.
Поспехі ЕАВС і правал планаў стварэння Еўрапейскай абароннай супольнасці замацавалі прыярытэты заходнееўрапейскай інтэграцыі: ад асобных галін да комплексу фінансава-эканамічнай сферы, ад эканомікі да палітыкі. На канферэнцыі ў Месіна ў 1955 годзе міністры замежных спраў шасці краін-членаў ЕАВС вылучылі новую ініцыятыву, «стварэння адзінай Еўропы», яны выказалі імкненне распаўсюдзіць прынцыпы ЕАВС на іншыя галіны эканомікі.
У 1956 г. камітэт пад старшынствам міністра замежных спраў Бельгіі П.-А. Спаака прадставіў даклад, які стаў асновай для наступных перамоў прадстаўнікоў «шасцёркі».
Гэтыя перамовы завяршыліся падпісаннем у сакавіка 1957 года Рымскіх дагавораў, што засноўваюць Еўрапейскую супольнасць па атамнай энергіі (Еўратам) і Еўрапейская эканамічная супольнасць (ЕЭС), якая ў публіцыстыцы пачалі называць «агульны рынак».
Дамовы аб ЕЭС і Еўратаме ўступілі ў сілу з 1 студзеня 1958 года.
Першапачаткова яго членамі былі Францыя, Італія, Нідэрланды, Бельгія, Люксембург і ФРГ. Па меры пашырэння Еўрапейскай эканамічнай супольнасці, а затым і Еўрапейскага саюза ўсё новыя дзяржавы-члены далучаліся таксама і да Еўратама. На цяперашні момант у Еўратаме - ўсе 27 дзяржаў-членаў Еўрасаюза.
Еўратам закліканы быў садзейнічаць:
Завяшчанне
Завяшчанне, таксама тастамент — пісьмовае волевыяўленне спадчынадаўцы, здзейсненае ва ўстаноўленай законам форме, скіраванае на вызначэнне юрыдычнага лёсу яго маёмасці пасля смерці.
Заканадаўства і судовая практыка Рэспублікі Беларусь, а таксама іншых краін, не дапускаюць напісання завяшчання асобамі, якія з-за свайго душэўнага здароўя не могуць зразумець і ацаніць значэння распараджэнняў у змесце завяшчання. Несапраўднымі прызнаюцца завяшчанні, зробленыя пад уплывам гвалту, пагрозы, падману і г.д.
Фалей
Фале́й — прозвішча.
Стэфан Ліў
Стэфан Даніэль Патрык Ліў (Stefan Liv,, Гдыня - , Яраслаўская вобласць) — хакейны брамнік.
Біяграфія
Ліў нарадзіўся ў горадзе Гдыня ў Польшчы пад імем польск. Patryk Śliż, але быў аддадзены ў прытулак яго біялагічнымі бацькамі, а пасля, калі яму было каля двух гадоў, прыняты шведскай сям'ёй. Пакінуў сваё арыгінальнае імя Патрык у якасці другога імя.
Ліў з'яўляўся стартавым брамнікам ў «HV71» і яго часта запрашалі ў зборную Швецыі. Ліў адыграў сваю першую гульню 18 студзеня 2000 года ў камандзе «HV71» супраць «Лулеа». Яго першае з'яўленне ў нацыянальнай зборнай было ў матчы супраць Чэхіі. Ліў быў абраны ў 2000 годзе на драфце НХЛ камандай «Дэтройт Рэд Уінгз» у чацвёртым раундзе, 102. Агульны нумар. 22 снежня 2005 ён быў прызначаны ў якасці трэцяга брамніка ў зборнай Швецыі на зімовых Алімпійскіх гульнях 2006.
Ліў падпісаў гадавы кантракт з «Дэтройт Рэд Уінгз» у траўні 2006 года, але пачаў сезон 2006-07 ў «Гранд-Рапідс Грыфінс» (АХЛ). Быў выкліканы ў «Дэтройт Рэд Уінгз» 17 лістапада 2006. Аднак праз дзесяць дзён, Ліў вярнуўся ў «Гранд-Рапідс» гуляць супраць «Х'юстан Аэрас». Праз два дні, быў выкліканы ў «Storm Таледа» (ECHL).
Пасля аднаго сезона з арганізацыяй «Дэтройт Рэд Уінгз», гуляючы ў асноўным у «Гранд-Рапідс», ён падпісаў трохгадовы кантракт са сваім былым шведскім клубам, «HV71». У 2007/08, выйграў чэмпіянат Швецыі і быў узнагароджаны як гулец года ў Шведскай элітнай серыі.
У маі 2010 года падпісаў кантракт з «Сібір'ю». Менавіта дзякуючы намаганням Стэфана «Сібір» доўгі час ішла ў лідарах Усходняй канферэнцыі КХЛ і ўпершыню за доўгі час змагла прабіцца ў плэй-оф. Быў прызнаны заўзятарамі самым карысным гульцом сваёй каманды па выніках усяго сезону. Пазней Ліў вырашыў падпісаць кантракт тэрмінам на два гады з яраслаўскім «Лакаматывам».
NGC 777
NGC 777 (іншыя абазначэнні — UGC 1476, MCG 5-5-38, ZWG 503.67, PGC 7584) — эліптычная галактыка (E1) у сузор’і Трыкутнік.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Норфалк (Вірджынія)
Норфалк (Norfolk) — горад-порт у вусці Чэсапікскага заліва, у паўднёва-ўсходняй частцы штата Вірджынія, ЗША. Галоўная ваенна-марская база ЗША ў Атлантычным акіяне. Насельніцтва складае 238832 жыхароў (2006).
Гісторыя
Заснаваны ў 1682 г.. Падчас Вайны за незалежнасць штаб-кватэра брытанскага губернатара. Спалены паўстанцамі; ад горада каланіяльнай эпохі захавалася толькі царква з прастрэленай ядром сцяной.
Абмежаванні на гандаль з Брытаніяй, частыя пажары і суперніцтва з іншымі партамі абмяжоўвалі развіццё Норфалка да 1870 года, калі тут злучыліся некалькі галін важных чыгунак.
Падчас сусветных войнаў у Норфалку быў пабудаваны вялізны прамыслова-транспартны комплекс, які абслугоўвае Атлантычны флот ЗША. Тут знаходзіцца Мемарыял Мак-Артура, у якім пахаваны генерал Дуглас Мак-Артур.
Поль-Анры Спаак
Поль-Анры Шарль Спаак (Paul Henri Charles Spaak; 25 студзеня 1899, Схарбек — 31 ліпеня 1972, Брусель) — бельгійскі палітычны і дзяржаўны дзеяч; адзін з кіраўнікоў Сацыялістычнай партыі Бельгіі (з 1944); адзін з ініцыятараў пасляваеннай еўрапейскай інтэграцыі, якая дала пачатак Еўрапейскаму саюзу.
Allium hamrinense
Allium hamrinense — від травяністых раслін сямейства, распаўсюджаны ва ўсходняй Турцыі і Іраку.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў паўднёва-ўсходняй Турцыі і Іраку.
Быстрыца (Астравецкі раён)
Бы́стрыца (, Быстрица) — вёска ў Астравецкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Варнянскага сельсавета.
Знаходзіцца на р. Вілія. За 29 км на поўнач ад Астраўца, 34 км ад чыгуначнай станцыі Гудагай. Насельніцтва 251 чал., 86 двароў (1991).
Гісторыя
Упершыню Быстрыца ўспамінаецца пад 1390 годам, як уладанне вялікага князя Ягайла, дзе ён заснаваў касцёл Узвышэння Святога Крыжа канонікаў рэгулярных і запісаў яму фундуш. У канцы XIV — пачатку XVI ст. пры касцёле дзейнічаў кляштар белых аўгусцінаў. Затым Быстрыца была ва ўласнасці вялікага князя Вітаўта, з якой ён у 1407 годзе даў трох рыбакоў і возера Віленскаму кафедральнаму касцёлу.
Да пачатку XVI ст. Быстрыцкія вялікакняскія ўладанні сфарміраваліся як Быстрыцкае староства («дзяржава») Віленскага ваяводства. Цэнтрам староства быў «двор» Быстрыца, які знаходзіўся паміж мястэчкам Быстрыца і ракой Віліяй на самым яе беразе. Пры ўездзе на «двор» з боку мястэчка стаяла вялікая драўляная брама з двума турэмнымі памяшканнямі па баках. Насупраць брамы, над самой Віліяй, узвышаўся вялікі сядзібны дом. Апроч гэтага на дзядзінцы былі стары флігель, свірны, новая і старая пякарні, сырніца, а каля ракі — бровар. Побач з дваром асобна знаходзілася гумнішча з гаспадарчымі пабудовамі.
З пачатку XVI ст. у Быстрыцы знаходзілася мытня для сплаву лесу, збор мыта быў уведзены віленскім ваяводам Мікалаем Радзівілам. За кожны плыт з будаўнічага дрэва назначалася аплата ў 3 грошы, а за плыт з дроў — 1,2 гроша (12 пенязяў), іншы тавар спагнанню мыта ў Быстрыцы не падлягаў.
Упершыню Быстрыца як горад («места») згадваецца ў дакуменце 1547 года. Галавой гарадской адміністрацыі, якой падпарадкоўваліся мяшчане і іншыя каралеўскія падданыя, што жылі ў горадзе, быў войт. У дакументах на працягу 1541—1559 гадоў быстрыцкім войтам фігуруе Андрэй Гроцкі.
З 2-й паловы XVII і цягам усяго XVIII ст. Быстрыца як і раней цэнтр староства, якое ўвесь гэты час трымалі ад караля Бжастоўскія.
Станам на 1612 год у Быстрыцы 56 двароў. Паводле інвентара 1624 года, у цэнтры мястэчка размяшчалася Рыначная плошча, ад якой адыходзілі тры вуліцы — Папоўская (на ёй стаяў касцёл, што даў назву вуліцы), Трокская і Віленская; агулам у мястэчку было 72 мяшчанскія дамы. Войтам Быстрыцы быў Юргель Навіковіч.
Пасля 3-га падзелу Рэчы Паспалітай (1795) Быстрыца ў складзе Расійскай імперыі — цэнтр Быстрыцкай воласці Віленскага павета, дзяржаўная ўласнасць.
У 1851 годзе у Быстрыцы адкрыта сельскае вучылішча, дзе вучылася 47 вучняў, пры вучылішчы была бібліятэка (204 кнігі). У 1861 годзе ў казённым мястэчку Быстрыца — 33 двары, 247 жыхароў, на працягу года праходзілі 4 кірмашы. У 1865 годзе Быстрыцкі Крыжаўзвіжанскі касцёл перадалі пад праваслаўную царкву. Станам на 1886 год у мястэчку дзейнічала народнае вучылішча, прытулак, крама, 2 карчмы.
У 1-ю сусветную вайну Быстрыцу занялі нямецкія войскі. У 1918—1926 гадах будынак касцёла вернуты каталікам і рэканструяваны па першапачатковым прызначэнні. З кастрычніка 1920 года мястэчка ўваходзіла ў склад Сярэдняй Літвы, а з 1922 года — міжваенннай Польскай Рэспублікі.
З 17 студзеня 1969 года (пасля пераносу цэнтра сельсавета ў Трокенікі) да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Трокеніцкага сельсавета.
Інфраструктура
У Быстрыцы працуе няпоўная сярэдняя школа.
Рэй (горад)
Рэй — горад у паўночным Іране, у правінцыі Тэгеран, у старажытнасці вядомы пад назвай Арсакія. Размешчаны за 10 кіламетраў на поўдзень ад сталіцы краіны — горада Тэгеран і звязаны з ім лініяй метро. Адміністрацыйны цэнтр шахрэстана Рэй. Насельніцтва — 250 тыс. чалавек (1996).
Сведала (камуна)
Камуна Сведала (Svedala kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Сконэ ў паўднёвай Швецыі.
Сведала 246-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Сведала.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 19 904 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 5 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Галічы
Га́лічы (, Галичи) — вёска ў Клімавіцкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Мілаславіцкага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца на рацэ Сураў, за 28 км на ўсход ад Клімавічаў, за 21 км ад чыгуначнай станцыі Шасцёраўка, на аўтамабільнай дарозе Клімавічы — Галічы. Каля вёскі — найвышэйшы пункт раёна — 211.7 м.
Гісторыя
Упамінаецца ў крыніцах у 1604 годзе як сяло Чыста Поле-Галічы ў Крычаўскай воласці Вялікага Княства Літоўскага, дзяржаўная ўласнасць. У 1737 годзе згадваецца царква.
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе Галічы ўвайшлі ў склад Клімавіцкага павета Магілёўскай губерні Расійскай імперыі як памешчыкае ўладанне. Сяло моцна пацярпела ў час французска-рускай вайны 1812 года — ацалеў толькі 1 двор і 6 жыхароў.
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Галічы абвяшчаліся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года, згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі, яны ўвайшлі ў склад БССР. 16 студзеня вёска апынулася ў складзе РСФСР, дзе 26 красавіка таго ж года яна ўвайшла ў Клімавіцкі павет Гомельскай губерні.
У выніку першага ўзбуйнення БССР вёску вярнулі БССР, дзе 20 жніўня 1924 года яна сталі цэнтрам сельсавета ў Мілаславіцкім, потым Клімавіцкім раёне Калінінскай (у 1927—1930 гадах — Магілёўскай) акругі, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці.
У 1924 годзе ў будынку дарэвалюцыйнай адкрылася пачатковая школа, дзе ў 1925 годзе налічвалася 58 вучняў. Школе быў перададзены дом памешчыка. Дзейнічалі бібліятэка і хата-чытальня. У 1931 годзе ўзнік калгас «Шлях да сацыялізацыі», які ў 1932 годзе аб’ядноўваў 75 гаспадарак і 368 га ворыва, меў кузню і млын.
З сярэдзіны ліпеня 1941 да 28 верасня 1943 года Галічы знаходзіліся пад нямецкай акупацыяй. 30 снежня 1942 года партызаны атрада «За Савецкую Беларусь» ліквідавалі ў вёсцы паліцэйскі гарнізон. На ўшанаванне 252 ураджэнцаў сельсавета, якія загінулі ў Вялікую Айчынную вайну, у 1969 годзе быў пастаўлены абеліск.
У 1980-я гады ў вёсцы працавалі аддзяленне сувязі, бальніца, бібліятэка з фондам звыш 11.9 тысяч кніг, дзіцячы сад, камбінат побытавага абслугоўвання насельніцтва, крама, клуб, сталовая, стацыянарная кінаўстаноўка, рамонтныя майстэрні, сярэдняя школа, фельчарска-акушэрскі пункт, ферма буйной рагатай жывёлы. Па звестках 1997 года, дзейнічалі аддзяленне сувязі, амбулаторыя, бібліятэка, камбінат бытавога абслугоўвання, клуб і школа.
Інфраструктура
Дзейнічаюць клуб, крама, пошта, праваслаўная царква, фельчарска-акушэрскі пункт.
Забудова
Галічы забудоўваюцца паводле плана, распрацаванага «Белкалгаспраектам» у 1968 годзе. Планіровачна вёска складаецца з чатырох прамалінейных, амаль паралельных паміж сабой вуліц, арыентаваных з паўднёвага ўсходу на паўночны захад і злучаных крывалінейнай вуліцай з завулкамі. Забудавана пераважна традыцыйнымі сялянскімі хатамі, у цэнтры — мураванымі жылымі дамамі. На ўсходняй ускраіне размешчаны гаспадарчыя будынкі.
Алесь Фалей
Але́сь (Аляксандр Аляксандравіч) Фале́й (нар. 28 студзеня 1959, в. Задзвея, Баранавіцкі раён) — беларускі мастак, графік, каваль. Член Саюза мастакоў Беларусі.
Біяграфія
Мае брата Генадзя (нар. 1957), таксама мастака.
У 1992 годзе скончыў Віцебскі тэхналагічны інстытут лёгкай прамысловасці па спецыяльнасці мастацкае праектаванне вырабаў тэкстыльнай і лёгкай прамысловасці.
У час вучобы захапіўся жывапісам, потым асвоіў іншыя тэхнікі выяўленчага мастацтва. Працуе ў тэхніцы жывапісу, графікі, скульптуры, ручнога ткацтва, інсталяцыі, арт-аб’екта, мастацкага кавання і інш. З 1986 года ўдзельнічаў у больш за 90 выставах, 15 з якіх былі персанальнымі.
Першая персанальная выстаўка адбылася ў 1992 годзе ў Баранавічах. Выстаўкі мастака праходзілі ў розных гарадах Беларусі, Расіі, а таксама ў Польшчы, Германіі, Саудаўскай Аравіі, Францыі, Літве, Шатландыі, Ірландыі, Аўстрыі.
Аляксандр Аляксандравіч з’яўляецца лаўрэатам конкурсу «Art-Mark», першай выстаўкі візуальных мастацтваў у Віцебску (1992). Удзельнічаў у пленэры, прысвечаным памяці мастака Мікалая Селешчука (Брэст, 2002), у міжнародным фестывалі брутальнага мастацтва «Барэй» (Санкт-Пецярбург, 2003), у нацыянальным пленэры, прысвечаным 200-годдзю з дня нараджэння Напалеона Орды (Іванаўскі раён, 2006).
Алесь Фалей — член творчага аб’яднання «Аршыца» (1991), член Беларускага саюза мастакоў з 1999 года. У 2004 годзе быў прыняты ў члены Міжнароднай акадэміі графікі (Санкт-Пецярбург).
На міжнародным біенале графікі (Манеж, Санкт-Пецярбург, 2004) Аляксандр Фалей атрымаў першую прэмію і медаль у намінацыі «Станковая графіка». У 2006 годзе на XIV Міжнародным фестывалі мастацтваў «Майстар Клас» яму было прысвоена званне Майстра.
У 2014 годзе мастак паўтара месяца правёў у горадзе Чанчунь у Кітаі, дзе на міжнародным сімпозіуме выканаў з метала трохметровую скульптуру коніка, якая ўсталявана ў адным з гарадскіх паркаў Чаньчуня. У лютым 2016 года Фалей стварыў у Каіры дзве скульптуры з металалому.
Работы мастака знаходзяцца ў дзяржаўных музеях Беларусі (Мінск, Брэст, Орша, Баранавічы), у музеі Марка Шагала ў Віцебску, у музеі «Эрарта» ў Санкт-Пецярбургу, універсітэце візуальных мастацтваў (г. Корк, Ірландыя), прыватных калекцыях у Расіі, ЗША, Францыі, Германіі, Шатландыі, Фінляндыі, Турцыі, Канады, Ізраіля, Літвы.
Жыве ў г. Баранавічы. Займаецца жывапісам і графікай, а таксама мастацкім кавальствам у суполцы «Каваль» разам з Іванам Квятко і Сяргеем Сяргейчыкам.
Фалей Халкідонскі
Фалей Халкідонскі (Φαλέας ὁ Χαλκηδόνιος, меркавана V ст. да н.э. — пачатак IV ст. да н.э.) — старажытнагрэчаскі мысляр з Халкідона, тэарэтык ідэальнага грамадскага ладу антычнага поліса.
Адзінае захаванае згадванне пра яго маецца ў «Палітыцы» Арыстоцеля. Паводле «Палітыкі» Арыстоцеля, Фалей Халкідонскі — адзін з першых распрацоўшчыкаў тэорыі ідэальнага справядлівага грамадскага ладу. «Фалей Халкідонскі першы зрабіў на гэты конт такую прапанову: зямельная ўласнасць у грамадзян (τὰς κτήσεις τῶν πολιτῶν) мусіць быць роўнай (ἴσας)» (Палітыка, II, 4, 1).
NGC 769
NGC 769 (іншыя абазначэнні — UGC 1467, IRAS01567+3040, MCG 5-5-37, ARAK 70, ZWG 503.66, KUG 0156+306B, PGC 7537) — спіральная галактыка (Sc) у сузор’і Трыкутнік.
Валянціна Іванаўна Цыбульская
Валянціна Іванаўна Цыбульская (нар., Растоў-на-Доне) — беларуская лёгкаатлетка. Майстар спорту міжнароднага класа.
NGC 769
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі новага агульнага каталога.
Валянціна Іванаўна Цыбульская
Дасягненні
Скончыла вучылішча алімпійскага рэзерву ў г. Магілёў. У 1996 годзе на Летніх Алімпійскіх гульнях у Атланце (ЗША) заняла 8-е месца ў спартыўнай хадзьбе на 10 км. У 1997 годзе на чэмпіянаце свету па лёгкай атлетыцы ў Афінах (Грэцыя) заняла 3-е месца ў спартыўнай хадзьбе на 10 км і атрымала бронзавы медаль. Працуе спартсменам-інструктарам Міністэрства спорту і турызму РБ.
Палітычныя погляды
Падпісала адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля жорсткіх падаўленняў народных пратэстаў у 2020 годзе.
C/1995 O1 (Хейла — Бопа)
Каме́та Хе́йла — Бо́па (C/1995 O1) — доўгаперыядычная камета, якая стала, магчыма, самай «назіранай» каметай XX стагоддзя, і адной з самых яркіх за некалькі апошніх дзесяцігоддзяў. Яна была бачная няўзброеным вокам рэкордны тэрмін — 18 месяцаў, і гэта ў два разы больш за папярэдні рэкорд, устаноўлены Вялікай каметай 1811.
Камета была адкрыта 23 ліпеня 1995 г. на вельмі вялікай адлегласці ад Сонца (каля 7,2 а. а.). Гэта дазваляла меркаваць, што яна будзе даволі яркай і пры падлёце да Зямлі. І хоць яркасць камет вельмі цяжка прадказаць з якой-небудзь ступенню дакладнасці, гэтая камета апраўдала і перасягнула чаканні, калі прайшла перыгелій 1 красавіка 1997 г. Часам яе называюць «Вялікай каметай 1997».
З’яўленне каметы Хейла — Бопа таксама выклікала замяшанне сярод людзей, якога не назіралася доўгі час. Шырокую агалоску атрымалі чуткі, што за каметай ляціць карабель прышэльцаў. Гэтыя ж чуткі сталі штуршком да масавага самагубства сярод паслядоўнікаў новага рэлігійнага руху «Брама раю».
Адкрыццё
Камета была адкрыта незалежна адзін ад аднаго двума амерыканскімі назіральнікамі — Аланам Хейлам і Томасам Бопам. Хейл правёў шмат соцень безвыніковых гадзін у пошуках камет, і каля свайго дома ў Нью-Мексіка ён назіраў за ўжо вядомымі каметамі, калі каля паўночы раптам наткнуўся на туманны аб’ект велічынёй 10,5m побач з шаравым зорным скопішчам M70 у сузор'і Стральца. Хейл спачатку ўстанавіў, што побач з гэтым скопішчам няма іншых аб’ектаў глыбокага космасу. Далей ён выявіў, што аб’ект прыкметна перамяшчаецца на фоне зорак (а значыць, знаходзіцца ў Сонечнай сістэме), і напісаў электронны ліст у Цэнтральнае бюро астранамічных тэлеграм, якое адсочвае астранамічныя адкрыцці.
У Бопа не было ўласнага тэлескопа. Ён быў на прыродзе са сваімі сябрамі каля Стэнфілда ў Арызоне, і назіраў зорныя скопішчы і галактыкі, калі ў акуляры тэлескопа, які належаў яго сябру, перад вачыма Томаса прамільгнула плямка святла. Зверыўшыся з эфемерыдамі вядомых аб’ектаў Сонечнай сістэмы, Боп зразумеў, што гэта плямка з’яўляецца новым аб’ектам, і паслаў тэлеграму туды ж, куды і Хейл.
Наступнай раніцай было пацверджана адкрыццё новай каметы, якой далі назву каметы Хейла — Бопа і абазначэнне C/1995 O1. Аб адкрыцці было абвешчана ў цыркуляры № 6187 Міжнароднага астранамічнага саюза. На час адкрыцця камета знаходзілася на адлегласці 7,1 а. а. ад Сонца.
Неўзабаве выявіліся больш раннія здымкі з каметай. Так, Тэрэнс Дзікінсан знайшоў камету на сваім здымку, зробленым 29 мая 1995 года, а Роберт Макнот — на здымку, зробленым 27 красавіка 1993 года, гэта значыць за два гады да адкрыцця каметы. У той час яе велічыня складала 18m, а адлегласць ад Сонца — 13,0 а. а.
Нарастанне яркасці «Вялікай каметы»
Камета стала бачная няўзброеным вокам у маі 1996 года. Нягледзячы на тое, што павелічэнне яркасці некалькі запавольвалася ў другой палове года, навукоўцы аптымістычна прадказвалі, што камета будзе вельмі яркай. З-за яе блізкасці да Сонца ў снежні 1996 года назіраць яе было складана, але ў студзені яна зноў стала добра бачная і была настолькі яркай, што яе можна было бачыць нават пры святле ліхтароў вялікіх гарадоў.
Пры праходжанні перыгелія 1 красавіка 1997 г камета ўяўляла сабой ашаламляльнае відовішча. З сярэдняй велічынёй -0,7 яна ззяла ярчэй за любую зорку (акрамя Сірыуса), а яе два хвасты расцягнуліся па небе на 15-20 градусаў (а нябачныя для простага назіральніка іх часткі — на 30-40°). Камету можна было назіраць адразу пасля змяркання; і хоць шмат «вялікіх» камет, праходзячы перыгелій, знаходзіліся недалёка ад Сонца, камету Хейла — Бопа можна было назіраць у паўночным паўшар'і ўсю ноч.
Развіццё Сеціва ў той час абумовіла ўзнікненне мноства сайтаў, якія адсочвалі падрабязнасці палёту каметы і нават публікавалі штодзённыя фатаграфіі. Такім чынам, Сеціва адыграла вялікую ролю ў абуджэнні небывалай грамадскай цікавасці да каметы Хейла — Бопа.
Камета Хейла — Бопа магла б быць яшчэ больш ўражальнаю. Калі б яна падышла на такую ж адлегласць да Зямлі, як гэта зрабіла камета Хякутакэ ў 1996 годзе (0,1 а. а.), яна перавысіла б па яркасці Венеру, дасягнуўшы -5-й зорнай велічыні.
Камета аддаляецца
Пасля праходжання перыгелія камета перамясцілася ў паўднёвую нябесную паўсферу, і яе яркасць стала слабець. Камета выглядала ўжо прыкметна не такою вялікаю для паўднёвых назіральнікаў, затое яны змаглі ўбачыць, як яе яркасць паступова спадае на працягу другой паловы 1997 года. Апошнія вядомыя назіранні каметы няўзброеным вокам адносяцца да снежня 1997 года, такім чынам, яна была бачнай на працягу каля 18 з паловай месяцаў. Гэты тэрмін пабіў папярэдні рэкорд у 9 месяцаў, устаноўлены Вялікай каметай 1811.
Зараз камета Хейла — Бопа аддаляецца, і яе яркасць працягвае спадаць. У жніўні 2004 года яна вылецела за межы арбіты Урана, і ў сярэдзіне 2008 яна знаходзілася на адлегласці каля 26,8 а. а. ад Сонца. Тым не менш, яна да гэтага часу адсочваецца астраномамі. Прычынаю гэтага з’яўляецца незвычайна доўгая актыўнасць каметы. Назіранні за кастрычнік 2007 сведчаць, што ў каметы ўсё яшчэ ёсць кома яркасцю каля 20m. Мяркуецца, што прычына незвычайна доўгай актыўнасці крыецца ў павольным астыванні гіганцкага ядра каметы.
Чакаецца, што камета будзе даступнай для назіранняў пры дапамозе вялікіх тэлескопаў прыкладна да 2020 года, пакуль яе яркасць не ўпадзе да 30m. Камета вернецца да Зямлі прыкладна ў 4390 годзе. Мяркуецца, што ў адным з наступных вяртанняў камета Хейла — Бопа мае 15 %-ы шанец стаць калясонечнай, і спародзіць новае сямейства камет, такое, як каметы Крэйца.
Змены арбіты
Найбольш імаверна, што ў перадапошні раз камета праходзіла пэрыгелій каля 4200 гадоў таму. Яе арбіта амаль перпендыкулярная да плоскасці экліптыкі, таму блізка да планет яна падлятае вельмі рэдка. Але ў сакавіку 1996 года камета праляцела на адлегласці 0,77 а. а. ад Юпітэра — досыць блізка для таго, каб прыцягненне гэтай планеты паўплывала на яе арбіту. Пры гэтым самая далёкая ад Сонца кропка арбіты (афелій) наблізілася з 600 да 350 а. а. Перыяд абароту каметы скараціўся да 2400 гадоў, і цяпер наступнае яе з’яўленне ў Сонечнай сістэме чакаецца каля 4390 года.
Навуковыя даследаванні
Пры набліжэнні да Сонца камета інтэнсіўна вывучалася астраномамі. Пры гэтым былі зроблены некаторыя важныя і цікавыя адкрыцці.
Крыніца натрыю знаходзілася ўнутры галавы каметы, хоць і не ў самым ядры. Ёсць некалькі магчымых механізмаў утварэння такой крыніцы, напрыклад, сутыкненні паміж часціцамі пылу вакол ядра або «выцісканне» натрыю з гэтых часціц пад дзеяннем ультрафіялету. Пакуль яшчэ не зусім зразумела, які з механізмаў у большай ступені праяўляўся ў дадзеным выпадку.
У той час як пылавы хвост проста заставаўся ззаду каметы, апісваючы яе траекторыю, а іонны быў накіраваны прама ад Сонца, натрыевы хвост пралягаў паміж гэтымі двума. Гэта сведчыць аб тым, што атамы натрыю выкідваюць з галавы каметы пад ціскам святла.
Лішак дэйтэрыя
У каметы было выяўлена высокае ўтрыманне дэйтэрыю ў форме цяжкай вады: амаль у два разы большае, чым у зямных акіянах. Гэта азначае, што, хоць сутыкненні камет з Зямлёй маглі быць важнай крыніцай вады на планеце, яны не маглі быць адзінай крыніцай (канечне, калі падобная канцэнтрацыя характэрная для ўсіх камет).
Таксама была выяўлена наяўнасць дэйтэрыю ў складзе іншых злучэнняў вадароду. Суадносіны гэтых элементаў адрозніваліся ў розных структурах, таму астраномы выказалі здагадку, што льды каметы ўтвараліся не ў протапланетным дыску, а ў міжзорным воблаку. Тэарэтычныя мадэлі ўтварэння льдоў у туманнасці паказваюць, што камета Хейла — Бопа ўтварылася пры тэмпературы 25-45 К.
Выяўленне аргону
Камета Хейла — Бопа стала таксама першай каметай, у складзе якой выявілі газ аргон. Высакародныя газы хімічна інертныя і вельмі лятучыя, прычым розныя газы маюць розную тэмпературу кіпення. Апошняя ўласцівасць дапамагае пры адсочванні змянення тэмпературы каметных ільдоў. Так, крыптон выпараецца пры тэмпературы 116—120 K, і было выяўлена, што яго ўтрыманне ў каметы ніжэйшае ў 25 разоў у параўнанні з сонечным ; наадварот, тэмпература сублімацыі аргону 35−40 K, і яго ўтрыманне ў параўнанні з сонечным вышэйшае.
Так было ўстаноўлена, што тэмпература ўнутраных ільдоў каметы Хейла — Бопа ніколі не перавышала 40 К, і ў той жа час у нейкай кропцы іх тэмпература была вышэйшая за 20 К. Калі толькі ўтварэнне Сонечнай сістэмы не адбывалася пры тэмпературах больш нізкіх, чым мяркуюць у цяперашні час, і пры больш высокім пачатковым утрыманні аргону, то наяўнасць аргону ў каметы азначае, што камета Хейла — Бопа сфарміравалася за арбітай Нептуна дзесьці ў поясе Койпера, а затым перамясцілася да воблака Оарта.
Кручэнне
Актыўнасць каметы і выкіды газу не аднолькава размяркоўваліся па ўсёй паверхні ядра, а выяўляліся ў выглядзе моцных выкідаў з пэўных пунктаў. Па назіраннях за імі стала магчымым вылічыць перыяд кручэння ядра каметы. Было ўстаноўлена, што ядро каметы Хейла — Бопа сапраўды круціцца, аднак у розныя моманты часу былі атрыманы розныя значэнні перыяду: ад 11 г. 20 хв. да 12 г. 5 хв.. Накладанне кручэнняў з некалькімі перыядамі кажа пра тое, што ядро каметы мела больш чым адну вось кручэння.
Яшчэ адзін перыяд (названы «суперперыядам»), разлічаны па выкідах пылу з паверхні, аказаўся роўным 22 дням. А ў сакавіку 1997 года нечакана высветлілася, што ў прамежку з лютага па сакавік камета змяніла кірунак кручэння на процілеглы. Дакладныя прычыны падобных паводзін застаюцца загадкай, хоць падобна, што справа была ў моцных неперыядычных выкідах газу.
Спрэчкі пра спадарожнік
У 1999 годзе з’явілася праца, аўтар якой для поўнага тлумачэння характару выдзялення пылу выказаў здагадку пра наяўнасць у каметы падвойнага ядра. Праца была заснавана на тэарэтычных даследаваннях і не спасылалася на якія-небудзь непасрэдныя назіранні другаснага ядра. Было заяўлена, аднак, што яно павінна мець дыяметр 30 км, пры галоўным ядры ​​ў 70 км, адлегласць паміж імі — 180 км, а перыяд узаемнага абароту — 3 дні.
Палажэнні гэтай працы аспрэчваліся астраномамі-практыкамі, якія сцвярджалі, што нават здымкі каметы, зробленыя тэлескопам «Хабл» з высокім разрозненнем, не ўтрымліваюць слядоў падвойнага ядра. Акрамя таго, у выпадках камет з падвойным ядром, што назіраліся раней, яны нядоўга заставаліся стабільнымі: арбіта другаснага ядра лёгка парушалася пад дзеяннем гравітацыі Сонца і планет, раздзіраючы камету.
З дапамогай адаптыўнай оптыкі ў канцы 1997 — пачатку 1998 была паказана нейкая дваістасць ў свячэнні ядра каметы Хейла — Бопа. Праўда, нельга гарантаваць, што такі эфект узнікае менавіта з-за падвойнага ядра.
Невытлумачальнае
Многімі народамі спрадвеку каметы лічацца дрэнным прадвесцем, на іх глядзяць з вялікім падазрэннем. Магчыма, з-за доўгага падлёту да свайго перыгелія, яго незвычайнага размаху і актыўнасці, а таксама выказванняў боязі, звязанай з поглядамі міленарызму аб маючым адбыцца надыходзе «Y2K» — года 2000, камета стала прадметам шматлікіх мудрагелістых чутак і тэорый.
«Карабель прышэльцаў»
У лістападзе 1996 астраном-аматар Чак Шрамек з Х'юстана (Тэхас, ЗША) зрабіў лічбавы (ПЗС) фотаздымак каметы, на якім можна было адрозніць расплывісты, злёгку падоўжаны аб’ект побач з ёй. Калі камп’ютарная праграма не змагла ідэнтыфікаваць такую зорку, Шрамек пазваніў на радыё Арта Бэла, каб паведаміць, што ён выявіў «сатурнападобны аб’ект», які рухаецца за каметай. НЛА-энтузіясты, у прыватнасці Картні Браўн, неўзабаве заключылі, што за каметай ляціць іншапланетны касмічны карабель. Некаторыя эксперты ў астранамічнай супольнасці заявілі, што гэты аб’ект не што іншае, як зорка 8,5 велічыні — SAO 141894 — якая не з’явілася ў камп’ютарнай праграме Шрамека з-за няправільных настроек карыстальніка. Гэты факт сапраўды пацвярджаецца, але напалову: зорка паблізу была, але яна была іншай зорнай велічыні. Акрамя таго, яны заявілі, што светлыя «прамяні», якія выходзяць з аб’екта пад вуглом 45 градусаў, былі вынікам раскладання святла, і далі некалькі выяў з падобным эфектам (хоць на іх здымках прамянёў было 4, а не 2).
Пазней Арт Бэл нават заявіў, што ў яго ёсць свой здымак аб’екта — ад ананімнага астрафізіка, які мае намер пацвердзіць гэта адкрыццё. Але астраномы Олівер Хейнат і Дэвід Толен з Гавайскага універсітэта адказалі, што прадстаўленая фатаграфія з’яўляецца змененай копіяй іх уласнага здымка каметы.
Некалькімі месяцамі пазней, у сакавіку 1997 года, рэлігійны культ, які называў сябе «Брама раю», абраў з’яўленне каметы як сігнал для масавага самагубства. Яны заявілі, што пакідаюць свае зямныя целы, каб здзейсніць падарожжа да карабля, рушачага за каметай.
Спасылкі
Рускай мовай:
Англійскай мовай:
Вайна другой кааліцыі
Другая кааліцыя (1799—1802) — створаная па ініцыятыве Вялікабрытаніі пасля пераходу Швейцарыі пад французскі кантроль (гл. Гельветычная рэспубліка) з верасня 1798 па сакавік 1799 года, з удзелам Аўстрыі, Англіі, Расіі, Неапалітанскага каралеўства, Турцыі, некалькіх нямецкіх князёў і Швецыі, з мэтай абмежавання ўплыву рэвалюцыйнай Францыі падчас рэвалюцыйных войн 1792—1802 гг. і аднаўлення манархічнага ладу.
Асноўныя баявыя дзеянні звязаны з рэгіёнамі Італіі, Швейцарыі, Аўстрыі і Рэйна. У Італіі, аб’яднаныя руска-аўстрыйскія войскі пад камандаваннем Суворава атрымалі ў красавіка-жніўні 1799 года шэраг перамог над французскай арміяй пад камандаваннем Маро, выцесніўшы яе з даліны ракі По ў французскія Альпы і наваколлі Генуі.
У Швейцарыі 14-15 верасня французскія войскі пад камандаваннем Масены (каля 75 тыс. чалавек) у бітве пад Цюрыхам нанеслі паражэнне войскам кааліцыі пад камандаваннем Рымскага-Корсакава (каля 60 тыс. чалавек, з іх 34 тыс. рускіх). Прыбыўшы праз некалькі дзён у Швейцарыю 23-тысячны атрад Суворава замест саюзных войскаў сустрэў сілы французаў, якія ў чатыры разы пераўзыходзілі яго, і быў вымушаны прарывацца гарамі да Гларуса. Швейцарыя была саюзнікамі страчана.
У Галандыі высаджаны ў жніўні англа-рускі экспедыцыйны корпус дзейнічаў няўдала і ў лістападзе быў эвакуіраваны. Неўзабаве пасля гэтага Расія выйшла з кааліцыі.
Пасля разгрому Аўстрыйскай арміі ўчыненага Рэйнскай арміяй Францыі пад кіраўніцтвам Маро 3 снежня 1800 года ў бітве пад Гогенліндэнам 9 лютага 1801 года Аўстрыя падпісала Люневільскі мір, які зафіксаваў афіцыйнае прызнанне Аўстрыяй незалежнасці Батаўскай і Гельветычнай рэспублік (Галандыі і Швейцарыі, адпаведна), фактычна падкантрольных Францыі.
9 красавіка 1801 года англійскі флот пад правадырствам адмірала Паркера і яго намесніка віцэ-адмірала Нэльсана разграмілі дацкі флот у Капенгагенскай бітве.
Выхад Аўстрыі з вайны азначаў фактычны распад Другой кааліцыі — у стане вайны з Францыяй заставалася толькі Англія.
Другая кааліцыя
У Другую кааліцыю ўваходзілі краіны:
Таццяна Аляксандраўна Краўчанка
Таццяна Аляксандраўна Краўчанка (нар., Аха, Сахалінская вобласць, РСФСР) — беларускі палітык. Старшыня грамадскага аб’яднання «Беларуская асацыяцыя шматдзетных бацькоў».
Біяграфія
Нарадзілася 13 красавіка 1946 года ў г. Аха Сахалінскай вобласці РСФСР.
Скончыла Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава, эканаміст.
Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання. Была членам Пастаяннай камісіі Міжпарламенцкай Асамблеі дзяржаў — удзельніц Садружнасці Незалежных Дзяржаў па сацыяльнай палітыцы і правах чалавека. Старшыня Рэспубліканскай грамадскай наглядальнай камісіі пры Міністэрстве юстыцыі Рэспублікі Беларусь. Была членам Нацыянальнай камісіі па правах дзіцяці.
Узнагароды
Узнагароджана медалямі «Медаль мацярынства» II ступені, «За працоўныя заслугі», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Савета Міжпарламенцкай Асамблеі дзяржаў — удзельніц Садружнасці Незалежных Дзяржаў.
Заходне-Македонскі ўніверсітэт
Заходне-Македонскі ўніверсітэт (Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας) — грэчаская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта і з сядзібай у горадзе Казані.
Агульная характарыстыка
Універсітэт быў заснаваны ў горадзе Казані ў 2003 годзе. У 2015 годзе, пасля першых выбараў рэктара, універсітэт стаў самакіруемай установай. У 2019 годзе ўніверсітэт быў аб'яднаны з Інстытутам тэхналагічнай адукацыі Заходняй Македоніі. Новы ўніверсітэт кіруе 7 школамі і 22 дэпартаментамі ў 5 гарадах (Казані, Фларына, Касторыя, Пталемаіда і Грэвена).
Блужскі Бор
Блу́жскі Бор (, Блужский Бор) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Блужскага сельсавета. Месціцца за 15 км на паўднёвы ўсход ад Мар’інай Горкі, 57 км ад Мінска, 9 км ад чыгуначнай станцыі Талька, каля ракі Свіслач.
Назва
Назва паходзіць ад прыродных асаблівасцяў мясцовасці.
Гісторыя
За 1,5 і 1,2 км на поўдзень ад вёскі месцяцца гарадзішча жалезнага веку і курган, што сведчыць пра даўнюю заселенасць гэтых земляў.
З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў пад акупацыяй Польшчы (Мінская акруга ГУУЗ).