Ганцавіцкі_раён
Спецатрад «Балотныя»
Спецатрад «Балотныя»-разведвальна-дыверсійная група, закінутая ў тыл ворага 22-га жніўня 1943 года. Кіраўнік — В. П. Лашчынін, партызанская клічка — Кастроў. Атрад базіраваўся на хутары Пароцін былога Лагішынскага раёна Брэсцкай вобласці. З успамінаў У.Жалезнага — былога партызана атрада «Балотныя»: "Налёты на камунікацыі праціўніка мы рабілі ў асноўным з хутара Ходава. Тут у нас былі свае людзі, якія аказвалі вялізарную дапамогу. Мелі мы сувязных і на Люсінскіх хутарах, сярод іх асобнага агента Аляксандра Глінскага. Па заданню камандзіра ён працаваў у фашастаў на чыгунцы і аказваў партызанам неацэнную дапамогу. Гэта было раніцай 5-га ліпеня 1944 года. Атрад «Балотныя» атрымаў заданне. Аперацыю ўзначаліў І. М. Крупеніч — намеснік камандзіра атрада па аператыўнай рабоце. З сабой прыхапілі ўзрыўчатку, міны і іншыя боепрыпасы. Да хутара Ходава мы дабраліся вечарам. Тут ад свайго даўняга знаёмага даведаліся аб жорсткіх здзеках фашыстаў над мясцовым насельніцтвам. Ноччу некалькі сем’яў з Люсіна пакінулі свае хаты і пайшлі ў лес. Фашыств выслалі на іх пошук карнікаў, якія напалі на след чатырох сем’яў і расралялі іх. Цудам выратавалася адна дзяўчына і яе 10-гадовая сястрычка. Іосіф Мартынавіч Крупеніч папрасіў, каб дзяўчат прывялі да нас. З болем у сэрцы і з нянавісцю да акупантаў слухалі мы ўсхваляваны расказ аб жорсткай раправе карнікаў над вяскоўцамі. Дзяўчаты паказалі месца, дзе адбыліся забойствы. І цяпер, здаецца, стаяць перада мною постаці гэтых сяцёр, не па гадах сталых, і іх вочы, у якіх затаіліся і перажыты страх, і цяжкае гора і помста акупантам. Трэба было неяк суцешыць сірот, дапамагаючы ім у бядзе. Іосіф Мартынавіч параіў дзяўчатам застацца на хутары Ходава. «Людзі тут добрыя, у крыўду не дадуць», — сказаў на развітанне. Тады мы пакляліся адпомсціць ворагам за здзекі. На світанку 7-га ліпеня 1944-га года на хутар Багоўка вярнуўся атрад на чале з С. М. Пытлевічам, не была і М. Крупеніча і І. А. Ярашэвіча. Яны адправіліся ў разведку пад Ганцавічы. Раніцай мы пачулі страляніну з боку Люсіна. Пытлевіч не стаў чакаць вяртання разведкі. Павёў партызан на дапамогу насельніцтву. Да Люсіна рухаліся па бальшаку. Недалёка ад вёскі ва ўрочышчы «Масцішча» партызаны наткнуліся на нямецкую засаду і вымушаны былі пачаць перастрэлку. Я застаўся ў Багоўцы чакаць Крупеніча. Ён вярнуўся, а Ярашэвіч застаўся, каб канчаткова высветліць абстаноўку ў Ганцавічах. У лесе мы абмеркавалі што рабіць далей. І. М. Крупеніч прапанаваў заманіць немцаў з"Масцішча" у лес і добра «пачаставаць» іх агнём. С. Пытлевіч узяў з сабой партызан, жыхароў вёскі Люсіна І. А. Цялушку і І. П. Жалезнага. Яны прабраліся да самой засады і выйшлі на дарогу. Немцы заўважылі іх, але не стралялі, відаць вырашылі ўзяць партызан жывымі. Адзін з немцаў выйшаў і пачаў махаць рукою, клікаць да сябе. Станіслаў Міхайлавіч з сябрамі павярнуліся ў бок нашай засады і пабеглі. Іх фігуры замільгалі паміж ствалоў векавых сосен. Фашысты кінуліся праследаваць партызан, адкрылі агонь. Мы сачылі і гатовы былі ў любую хвіліну дапамагчы сябрам. Пачалася страляніна. Мы вымушаны былі адступаць у Панамарава. Відаць у немцаў быў радыст, бо ў хуткім чаме паблізу сталі рвацца снарады. У Панамарава нас чакаў Ярашэвіч, які паведаміў аб тым, што немцы ў Ганцавічах узрываюць склады і ліхаманкава адступаюць. Вырашылі выйсці на боркаўскую дарогу, замініраваць яе і зрабіць засаду. Партызаны ведалі, што фашысты ў лес не пойдуць. Каля 20-ці кіламетраў ішлі яны, каб перахапіць адступаючых гітлераўцаў. На боркаўскую дарогу выйшлі ў другой палове дня і тут заўважылі, што ў напрамку Ганцавіч рухаецца калона салдат. Партызаны прытаіліся ў засадзе. А калі калона падышла бліжэй, мы ўбачылі, што гэта нашы. Тут атрад «Балотныя» сустрэўся з воінамі Савецкай Арміі. Гэта была наша апошняя баявая аперацыя.