cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эндагамія
Эндагамія (ад грэч. энда — унутры + шлюб) — звычай, які дазваляў шлюб толькі паміж членамі адной грамадскай групы (племя, часам роду). Эндагамія племя найчасцей спалучалася з экзагаміяй родаў, што ўваходзілі ў яго. Каставай эндагаміі называлі забароны шлюбаў паміж людзьмі розных саслоўяў (напрыклад, У Старажытным Егіпце, кастах Індыі
Мініч
Мініч — прозвішча.
Кірыл Віктаравіч Дабрэга
Біяграфія
Скончыў БДУ і Інстытут цепла- і масаабмену імя А. В. Лыкава НАН Беларусі.
Да 2022 года займаў пасаду намесніка старшыні Вышэй атэстацыйнай камісіі Рэспублікі Беларусь.
Аўтар навуковых прац аб уздзеянні праменных цепластрат на характарыстыкі цеплавога выбуху і ўзгарання газаў.
Нябышына (Докшыцкі раён)
Нябы́шына (, Небышино) — вёска ў Докшыцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бягомльскага сельсавета.
Гісторыя
У часы Вялікай Айчыннай вайны пад нямецкай акупацыяй. З ліпеня 1941 года па верасень 1942 года ў вёсцы дзейнічала група падпольшчыкаў.
Звянігава
Звянігава (Провой, Звенигово) — горад (з 1974) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Звянігаўскага раёна Марый Эл. Насельніцтва 12,5 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1860 годзе.
Горад размешчаны на левым беразе Волгі (Куйбышаўскае вадасховішча), за на поўдзень ад Іашкар-Алы. Прыстань. Суднабудаўніча-суднарамонтны завод, лесакамбінат, леспрамгас, мяса-малочны камбінат.
Адокса мускусная
Адокса мускусная (Adoxa moschatellina) — від кветкавых раслін роду сямейства.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая травяністая расліна з кароткім паўзучым карэнішчам і прамастойным сцяблом. Вышыня 5—10 см. Мае слабы мускусны пах. Лісце супраціўнае. Прыкаранёвае лісце двойчытрайчастае, сцябловае трайчастае. Кветкі дробныя, жаўтавата-зялёныя, у верхавінкавых галоўках. Плод — зялёная касцянка з 1—5 костачкамі.
Распаўсюджанне
Распаўсюджана ва ўмераных зонах Паўночнага паўшар’я. Сустракаецца на ўсёй тэрыторыі Беларусі Расце ў цяністых сырых лясах і хмызняках, на схілах, у старых парках. Цвіце ў маі — чэрвені.
Значэнне
Лекавая расліна. Карані збіраюць увосень, выкарыстоўваюць як антысептычны і гаючы сродак.
Праска
Праска (Prasco) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Насельніцтва складае 522 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 86 чал./км². Займае плошчу 6 км². Паштовы індэкс — 15010. Тэлефонны код — 0144.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santi San Nazario.
Дамы па праспекце Незалежнасці, 31, 33, 35 і 34, 36, 38
Дамы па праспекце Незалежнасці, 31, 33, 35 і 34, 36, 38 — ансамбль жылых дамоў у Мінску. Размешчаны сіметрычна восі праспекта па баках аванплошчы. Пабудаваны ў 1951—1956 гг. паводле праекта архітэктара М. Баршча і Л. і Г. Аранаўскасаў.
Архітэктура
Уяўляюць сабой 2 аднолькавыя групы з трох 5-павярховых будынкаў. Фронт забудовы кожнай групы з’яўляецца самастойнай сіметрычнай кампазіцыяй. Сярэдні дом кожнай з груп прамавугольны ў плане з цзнтральным рызалітам, які акцэнтуе вось сіметрыі ўсёй франтальнай кампазіцыі. Верхні ярус рызаліта вырашаны ў выглядзе 4-калоннага порціка. Сярэднія дамы фланкіраваны Г-падобнымі ў плане будынкамі, якія завершаны невысокімі вуглавымі вежачкамі з увагнутымі шатровымі дахамі, пінаклямі. Група дамоў з паўднёвага цотнага боку аб’яднана каланадамі дарычнага ордара, якія прасторава звязаны з каланадай галоўнага ўвахода ў парк імя М. Горкага (1954 г., архітэктар Г. Заборскі). Паміж дамамі № 31, 33, 35 чыгунныя рашоткі. Сцены фасадаў усіх дамоў падзелены паміж 3-м і 4-м паверхамі шырокім міжпаверхавым поясам на 2 ярусы і завершаны балюстрадай. Пластыку фасадаў дамоў узбагачаюць лоджыі і балконы. Прасценкі ў верхнім ярусе дэкарыраваны рэльефнымі кампазіцыямі з картушаў, гірляндаў, медальёнаў. Буйное 2-яруснае чляненне фасадаў, увядзенне каланады надаюць забудове манументальны характар. У аснове планіровачнай структуры 4-кватэрная секцыя з трох 2-пакаёвых і адной 3-пакаёвай кватэр.
Сільвія Рэната Зомерлат
Яе вялікасць каралева Сільвія (Silvia, Sveriges Drottning), народжаная Сільвія Рэната Зомерлат (Silvia Renate Sommerlath, нар. 23 студзеня 1943, Хайдэльберг) — каралева Швецыі, жонка караля Швецыі Карла XVI Густава.
Біяграфія
Дачка нямецкага бізнесмена Вальтэра Зомерлат і бразільянкі Аліс Зомерлат, народжанай дэ Таледа.
Сільвія шмат гадоў жыла ў бразільскім горадзе Сан-Паўлу, дзе яе бацька быў прадстаўніком шведскай фірмы. Пасля таго, як сям’я Зомерлатаў вярнулася з Бразіліі ў Германію, Сільвія паступіла вучыцца ў Мюнхенскі інстытут перакладчыкаў і ў 1969 годзе ў скончыла яго як перакладчыца з іспанскай. У 1971 годзе ў яна была прызначана старэйшай перакладчыцай-гідам пры аргкамітэце Мюнхенскіх Алімпійскіх гульняў 1972 года. Падчас гэтых Алімпійскіх гульняў Сільвія Зомерлат і пазнаёмілася з Карлам Густавам, у той яшчэ час спадчыннікам шведскага трона. Іх заручыны адбыліся 12 сакавіка 1976 года, а 19 чэрвеня таго ж года ў Кафедральным саборы Стакгольма адбылася вясельная цырымонія. Належыць да Лютэранскай царквы Швецыі, як і Карл XVI Густаў.
Каралева Швецыі актыўна працуе ў галіне дапамогі інвалідам, яна — старшыня Вясельнага Каралеўскага фонду, сродкі якога ідуць на даследаванні, што дапамагаюць спартсменам-інвалідам. Узначальвае Міжнародны Дзіцячы Фонд (World Childhood Foundation) — http://www.childhood.se
Корзава (Хіславіцкі раён)
Корзава (Корзово) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Карзоўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Корзава абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Корзава не вярнулі БССР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
NGC 5136
NGC 5136 (іншыя абазначэнні — IC 888, MCG 2-34-15, ZWG 72.70, ARAK 416, IRAS13223+1359, PGC 46905) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Калумбіт-танталіт
Калтан — цвёрды раствор  — танталіту, танталавая, з якой здабываюць элементы ніобій (раней «калумбіт») і тантал.
Тантал з калтану выкарыстоўваецца ў вытворчасці электронных кандэнсатараў, якія выкарыстоўваюцца ў спажывецкіх таварах, такіх як мабільныя тэлефоны, DVD-плэеры і камп’ютары.
Вытворчасць і пастаўкі
Каля 71 % сусветных паставак у 2008 годзе было атрымана з руды, 20 % з перапрацоўкі, а астатняе з алавянага шлаку.
Мінералы танталу здабываюць у Дэмакратычнай Рэспубліцы Конга, Аўстраліі, Бразіліі, Канадзе, Кітаі, Эфіопіі, Руандзе і Мазамбіку. Тантал таксама атрымліваюць у Тайландзе і Малайзіі ў якасці пабочнага прадукту пры здабычы і выплаўленні волава.
Патэнцыйныя будучыя шахты ў парадку змяншэння знойдзены ў Саудаўскай Аравіі, Егіпце, Грэнландыі, Кітаі, Мазамбіку, Канадзе, Аўстраліі, ЗША, Фінляндыі, Афганістане і Бразіліі. Значнае радовішча калтану было адкрыта ў 2009 годзе на захадзе Венесуэлы. У 2009 годзе ўрад Калумбіі абвясціў, што ва ўсходніх правінцыях Калумбіі знойдзены запасы калтану.
Выкарыстанне і патрэбы
Калтан у асноўным выкарыстоўваецца ў вытворчасці танталавых кандэнсатараў, якія ўваходзяць у склад многіх электронных прылад.
У Дэмакратычнай Рэспубліцы Конга
Акупацыя Руандай усходняй часткі Дэмакратычнай Рэспублікі Конга (ДРК) стала галоўнай прычынай, якая перашкодзіла ДРК распрацоўваць запасы калтану ў сваіх інтарэсах. Здабыча карысных выкапняў вядзецца практычна выключна саматужным спосабам і ў невялікіх аб’ёмах. У справаздачы Савета Бяспекі ААН за 2003 год адзначалася, што вялікая частка руды здабываецца незаконна і кантрабандай праз усходнія межы краіны баевікамі з суседніх Уганды, Бурундзі і Руанды.
Кантрабанда колтану таксама з’яўляецца асноўнай крыніцай даходу, якая выкарыстоўваецца для ваеннай акупацыі Конга. Сайт Toward Freedom сцвярджае, што пошукі калтану прывялі да ваеннага канфлікту ў ДРК; у ім таксама гаворыцца, што попыт на калтан прывёў да таго, што вайсковыя групоўкі Руанды і заходнія горназдабыўныя кампаніі здабываюць рэдкага металу на сотні мільёнаў долараў, часта прымушаючы ваеннапалонных і нават дзяцей працаваць на калтанавых шахтах у краіне.
Гэта выклікала шмат этычных пытанняў. Праблема немагчымасці адрозніць законную і нелегальную здабычу калтана прывяла да таго, што некаторыя вытворцы электронікі цалкам адмовіліся ад калтану з Цэнтральнай Афрыкі і куплялі яго ў іншых крыніцах.
Бітва ста палкоў
Бітва ста палкоў — найбуйнейшая наступальная аперацыя Народна-вызваленчай арміі Кітая супраць японскіх акупацыйных войскаў падчас япона-кітайскай вайны. Пачалася 20 жніўня 1940 года і завершылася 5 снежня таго ж года.
Назва
З лета 1940 г. 8-я армія задзейнічала ў тыле ворага ў Паўночным Кітаі 105 палкоў (адсюль пайшла назва аперацыі) для шырокамаштабнага стратэгічнага наступлення на занятыя японскімі войскамі лініі камунікацый і апорных пунктаў. Наступленне працягвалася больш за 5 месяцаў.
Перадгісторыя
Вытокі гэтай аперацыі адносяцца да ліпеня 1940 годы, калі Генеральны штаб нацыянальна-рэвалюцыйнай арміі атрымаў даныя аб падрыхтоўцы японцамі сіламі 3-4 пяхотных дывізій са сродкамі ўзмацнення наступальнай аперацыі ў напрамку Лаян-Тунгуань і далей на Сіань з задачай авалодаць заходнім участкам Лунхайскай чыгункі і гэтым пазбавіць цэнтральныя правінцыі Кітая сувязі з Ланьчжоў — асноўнай базай забеспячэння зброяй, што паступала з Савецкага Саюза (гл. Аперацыя «Зэт»).
Кітайскае ваеннае кіраўніцтва прыйшло да высновы, што неабходна ўзмацніць абарону Лаянскага і Тунгуаньскага напрамкаў і прыняць меры да зрыву японскай аперацыі.
Мэты і падрыхтоўка
У гэты час партызаны і часці 8-й арміі займалі раёны, выгадныя для нападу размешчаных па дарогах у паўднёвай Шаньсі 41-й і 36-й японскіх пяхотных дывізій. На поўнач ад дарогі Чжэндзін-Таюань, дзе дзейнічала 120-я дывізія, мелася магчымасць нанесці ўдар па 26-й і 110-й японскім пяхотных дывізіях. Да гэтага часу войскі Чжу Дэ аперацыі супраць японцаў не вялі.
Стваралася абстаноўка, пры якой без сур’ёзных баёў супраць японцаў або канфліктаў з часцямі цэнтральнага падпарадкавання 8-я армія не магла аднавіць шляхі Шэньсі-Ганьсу-Нінсяскага савецкага асаблівага раёна. Атрыманая ад Чан Кайшы тэлеграма падавала такую ​​магчымасць без асаблівых перашкод.
У Яньань было прынята рашэнне падрыхтаваць аперацыю з галоўнай мэтай забяспечыць умовы перамоваў КПК з Гаміньданам па пытаннях партызанскіх баз і межаў Шэньсі-Ганьсу-Нінсяскага савецкага асаблівага раёна. Было задумана дэблакіраваць некаторыя часці і атрады 129-й і 115-й дывізій, якія дзейнічалі ў паўднёвай Шаньсі, і ўсталяваць іх сувязь з іншымі партызанскімі раёнамі; парушыць камунікацыі японцаў і тым сарваць рыхтуемае імі наступленне.
Ход аперацыі
Ваенныя сілы КПК складалі напярэдадні бітвы каля за 400 000 чалавек або 115 палкоў. Між тым, Японія валодала больш старымі звесткамі, якія адрозніваліся ад сапраўдных лічбаў у некалькі разоў у меншы бок. Гэта было звязана са шматразовым папаўненнем колькасці кітайскіх войскаў за папярэднія гады. Дадзеная акалічнасць заахвоціла Чжу Дэ і іншых ваеначальнікаў НВАК засяродзіць усе свае войскі (46 палкоў са 115-й дывізіі, 47 палкоў з 129-й дывізіі і 22 палка з 120-й дывізіі) у барацьбе супраць японскіх захопнікаў.
З 20 жніўня па 10 верасня войскі 4-й, 8-й армій, а таксама партызанскія злучэнні выступілі супраць японскіх акупантаў у правінцыях Шаньсі, Чахар, Хубэй і Хэнань, наносячы ўдары па японскіх камунікацыях. Каля 10 тысяч японскіх вайскоўцаў трапілі ў акружэнне.
З 20 верасня баі звадзіліся да дзеянняў супраць блакіраваных японскіх гарнізонаў. Пасля 6 кастрычніка 1940 года кітайскія войскі перашлі ў абарону, адбіваючы контрнаступленне падраздзяленняў японскай арміі. У гэты перыяд, з кастрычніка па снежань, японцы адказалі контратакамі, у выніку якіх змаглі вярнуць кантроль над многімі захопленымі гарадамі і станцыямі.
Усяго кітайскія вайскоўцы знішчылі каля 960 кіламетраў чыгуначнага палатна, сотні мастоў і тунэляў, а таксама буйную вугальную шахту, якая мела важнае значэнне для японскай прамысловасці.
Вынікі і страты
У ходзе баявых дзеянняў ваенныя часці КПК занялі тэрыторыю з насельніцтвам больш за 5 мільёнаў чалавек, 73 населеных пункта. Было праведзена 1824 бою з японскімі войскамі, забіта і паранена больш за 20 000 японскіх салдат і афіцэраў, не лічачы ваеннаслужачых калабарацыйных войскаў на тэрыторыі Кітая, захоплена звыш за 5400 вінтовак, 200 кулямётаў, 200 гранатамётаў, 16 гармат і вялікая колькасць боепрыпасаў. Страты НВАК склалі 22 000 чалавек. Таксама было разбурана 500 км чыгунак і каля 1500 км шашэйных дарог, падарвана 260 мастоў.
Хіросі Ніномія
(二宮 寛; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1958—1961 гадах выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Чарлз Эфраім Берчфілд
Чарлз Эфраім Берчфілд (Charles Ephraim Burchfield;  — ) — амерыканскі жывапісец, вядомы сваімі акварэлямі і гарадскімі пейзажамі. Найбольшая калекцыя карцін Берчфілда, архівы і часопісы знаходзяцца ў калекцыі Burchfield Penney Art Center у Бафала. Яго карціны знаходзяцца ў калекцыях больш чым 109 музеяў ЗША і былі прадметам выставак у Музеі Метраполітэн, Музеі амерыканскага мастацтва Уітні, Музеі Хамера і Музеі сучаснага мастацтва.
Пуні
Пу́ні (, Пуни) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Вішнеўскага сельсавета.
Да 25 мая 1967 года вёска ўваходзіла ў склад Багданаўскага сельсавета, да 30 кастрычніка 2009 года — у склад Падбярэзскага сельсавета.
Шклоўская парусінавая мануфактура
Гісторыя
Размяшчалася ў мураваным двухпавярховым будынку. Вырабляла тонкае і паруснае палатно з ільняных і пяньковых нітак.
У 1797 годзе працавала 255 чалавек, у тым ліку 130 ткачоў, 125 рознарабочых, мелася 138 ткацкіх станкоў; выпушчана 52 145 аршын палатна, якое пастаўлялася пераважна ў Рыгу.
Ёахім Тамашэвіч
Ёахім Тамашэвіч (–) — чыноўнік з Лепельскага павета, аўтар беларускага верша «Езусу Цвецінскаму скарга на Доўмантаў».
Ёахім Тамашэвіч быў асэсарам Ніжняга земскага суда Лепельскага павета (з 1820), а пазней падкаморым Лепельскім. У 1837 атрымаў ордэн святога Уладзіміра 4-й ступені. Імя Тамашэвіча ёсць сярод падпісчыкаў выдання паэмы Пан Тадэвуш Адама Міцкевіча ў перакладзе Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча. Захавалася магіла Тамашэвіча на Росе ў Вільні.
Адзіны вядомы верш Тамашэвіча, «Езусу Цвецінскаму скарга на Доўмантаў», захаваўся ў рукапіснай хрэстаматыі Браніслава Эпімаха-Шыпілы і прысвечаны маёмаснаму канфлікту паміж панамі Доўмантамі, уладальнікамі вёскі Цвеціна, і тамтэйшым праваслаўным прыходам. Зварот на каталіцкі лад да Езуса Цвецінскага адсылае да шанаванай яшчэ з уніяцкіх часоў драўлянай выявы Хрыста, што захоўвалася ў Цвецінскай царкве. Дакладная дата напісання верша невядомая, аднак згадкі аб судовых справах паміж Доўмантамі і царквою з'яўляліся ў прэсе ў 1840-х і 1850-х гадах.
NGC 5137
NGC 5137 (іншыя абазначэнні — ZWG 72.71, PGC 46907) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Халід Бэлаід Абумдас
Халід Бэлаід Абумдас (Khalid Belaied Abumdas; ) — лівійскі прафесійны гулец у снукер.
Фіналіст снукернага чэмпіяната Афрыкі 2013. Пасля быў запрошаны ў прафесійны тур, кар'ера прафесіянала працягвалася да 2015 года.
Сусветная прэмія саўндтрэкаў 2017
Пераможцы і намінанты
Ніжэй прыведзены спісы пераможцаў  і намінантаў. У межах адной катэгорыі намінанты ўпарадкаваны паводле беларускага алфавіта. Пераможца адзначаны жоўтым колерам фона    і прыводзіцца першым.
Аннаўка (Хіславіцкі раён)
Аннаўка (Анновка) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карзоўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Аннаўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Аннаўку не вярнулі БССР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Прыморскі край
Прымо́рскі край (Приморский край) — суб’ект Расійскай Федэрацыі, размешчаны на Далёкім Усходзе. Прыморскі край быў утвораны 20 кастрычніка 1938 года ўказам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР «Аб падзеле Далёкаўсходняга края на Хабараўскі і Прыморскі краі».
Знаходзіцца ў паўднёва-ўсходняй частцы Расійскай Федэрацыі. На поўначы мяжуе з Хабараўскім краем, на захадзе з КНР, на паўднёвым захадзе з КНДР, з поўдня і ўсходу абмываецца Японскім морам.
Плошча Прыморскага края складае 165,9 тыс. км². Насельніцтва — 2035,8 тысяч чалавек (2005). Шчыльнасць насельніцтва: 12,3 чал./км², удзельная вага гарадскога насельніцтва: 75,4 %. Нацыянальны склад: 89,89 % рускія, 4,54 % украінцы, 0,86 % карэйцы, 0,70 % татары, 0,56 % беларусы.
Адміністрацыйны цэнтр — горад Уладзівасток. Буйнейшыя гарады — Уладзівасток, Находка, Усурыйск, Арцём. Перасяленцамі з Беларусі заснаваны населеныя пункты Церахоўка і Рэчыца ў гонар аднайменных населеных пунктаў Беларусі.
Прэдоза
Прэдоза (Predosa) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Насельніцтва складае 2047 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 62 чал./км². Займае плошчу 33 км². Паштовы індэкс — 15077. Тэлефонны код — 0131.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Fusarium oxysporum
Fusarium oxysporum — від ніткападобных сямейства.
Распаўсюджанне
Пашыраны ва ўсіх кліматычных зонах. Гэтыя разнастайныя і лёгка прыстасавальныя грыбы былі знойдзены ў розных глебах: ад пустыні Санора, трапічных і ўмераных лясоў, лугоў да глеб тундры. Штамы F. oxysporum з’яўляюцца паўсюднымі насельнікамі глебы, здольнымі існаваць як сапрафіты.
Апісанне
Спарангій кароткі, слаба развіты і разгалінаваны або неразгалінаваны, фіялетава-ружовага колеру. серпападобныя, змяшчаюць ад 2 да 6 клетак. Яны маюць 13-45 мкм у даўжыню і 3-4 мкм у шырыню.
Патагеннасць
Патагенныя штамы F. oxysporum вывучаюцца больш за 100 гадоў. Дыяпазон гаспадароў гэтых грыбоў надзвычай шырокі і ўключае ў сябе жывёл, пачынаючы ад членістаногіх і заканчваючы чалавекам, а таксама расліны, уключаючы голанасенныя і пакрытанасенныя. У той час як у сукупнасці фітапатагенныя штамы F. oxysporum маюць шырокі спектр гаспадароў, кожны штам звычайна выклікае захворванне толькі на вузкім дыяпазоне відаў раслін.
Від з’яўляецца патагенным грыбам, які выклікае сасудзістае (трахеамікознае) завяданне раслін. Раслінамі-гаспадарамі грыба з’яўляюцца розныя сельскагаспадарчыя культуры, у прыватнасці, гарох, рапс, таматы, пшаніца, бавоўна і інш. Форма Fusarium oxysporum f.sp. cubense з’яўляецца ўзбуджальнікам панамскай хваробы бананаў.
Узбуджальнікі хваробы працяглы час захоўваюцца ў глебе і на раслінных рэштках, пранікаюць у расліны праз каранёвую сістэму і ніжнюю частку сцябла. Крыніцай інфекцыі таксама могуць быць заражаныя насенне і расада. Хуткаму развіццю захворвання спрыяюць неспрыяльныя фактары (рэзкія ваганні тэмпературы і вільготнасці паветра і глебы, недахоп у глебе пажыўных рэчываў і іншае), якія аслабляюць расліну і спрыяюць пашкоджванню яе насякомымі і інш.
Фузарыёз
Пры фузарыёзным завяданні пашкоджанне і гібель раслін адбываецца з-за рэзкага парушэння жыццядзейнасці з прычыны закаркавання сасудаў міцэліем грыба і выдзялення ім таксічных рэчываў (фузарыевай кіслаты, ). пачынаецца з каранёвай сістэмы. Трапляючы ў глебу, грыбок пранікае ў расліну праз тонкія карані, затым перамяшчаецца на больш буйныя карані і выклікае іх гніенне. Праз карані, па вядучых сасудах, ён падымаецца ў сцябло і лісце расліны. Заражанае ніжняе лісце вяне, а іншае становяцца вадзяністым па краях. Не выключана, што некаторыя яго ўчасткі змяняюць колер на светла-жоўты або бледна-зялёны. Лісце звісае ўздоўж сцябла, таму што сасуды хвосцікаў і лісця слабеюць. Калі тэмпература ніжэй +16 °C, гэта пагражае расліне хуткай гібеллю. Грыб, які трапіў у расліну, вылучае таксіны, якія выклікаюць загніванне каранёў, раскладанне тканак, пабурэнне і засыханне лісця і галін. Пры высокай вільготнасці паветра на лісці ўтвараецца белы налёт.
Бартэль Бехам
Біяграфія
Бартэль Бехам нарадзіўся ў горадзе Нюрнбергу ў сям’і мастака. Разам са старэйшым братам Хансам Зебальдам (1500—1550) вучыўся ў майстэрні Альбрэхта Дзюрэра, стыль якога сур’ёзна адбіўся на ўсёй яго творчасці.
За атэістычныя погляды, прапаганду рэвалюцыйных для XV стагоддзя ідэй і «бязбожны жывапіс», вучні Дзюрэра былі адданыя суду, а затым высланы з Нюрнберга.
З 1527 года Б. Бехам працаваў для Вільгельма Баварскага, якому абавязаны паездкай у Італію для ўдасканалення мастацкага майстэрства. Пераважна мастак увасабляў сюжэты антычных часоў, асабліва цікавіўся аголеным целам, а таксама ствараў цудоўныя партрэты, малюючы фігуры ландскнехтаў.
Карціны мастака выстаўляліся ў Берлінскім музеі, Мюнхенскай пінакатэцы і інш.
NGC 5138
NGC 5138 (іншыя абазначэнні — OCL 902, ESO 132-SC7) — рассеянае скопішча ў сузор’і Цэнтаўр.
Паўночна-Заходні ўніверсітэт
Паўночна-Заходні ўніверсітэт (Northwestern University) — прыватны амерыканскі ўніверсітэт, размешчаны ў паўночным прыгарадзе Чыкага — горадзе Эванстан, штат Ілінойс. З'яўляецца адным з найстарэйшых універсітэтаў у штаце Ілінойс. Заснаваны ў 1851 годзе.
NGC 5138
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Паўночна-Заходні ўніверсітэт
Гісторыя
Гісторыя стварэння Паўночна-Заходняга ўніверсітэта ўзыходзіць да сустрэчы 31 мая 1850 года дзевяці выдатных чыкагскіх прадпрымальнікаў, метадысцкіх лідараў і юрыстаў, якія прыйшлі да ідэі стварыць першы ўніверсітэт у Паўночна-Заходняй тэрыторыі. 28 студзеня 1851 года Генеральная асамблея Ілінойса падала чартар для апекуноў Паўночна-Заходняга ўніверсітэта, што робіць яго першым створаным універсітэтам у Ілінойсе.
Джон Эванс, у гонар якога быў названы горад Эванстан, купіў 379 акраў (153 га) землі ўздоўж возера Мічыган у 1853 годзе, і Філон Джадсан распрацаваў план для будаўніцтва горада Эванстана. Першы будынак універсітэта (Стары каледж) адкрыўся 5 лістапада 1855 года. Для збору сродкаў на яго будаўніцтва, Паўночна-Заходні ўніверсітэт прадаў па $ 100 «Вечных стыпендый», якія даюць права пакупніку і яго спадчыннікам бясплатна вучыцца ва ўніверсітэце. У 1873 годзе Эванстанскі каледж для дам зліўся з Паўночна-Заходнім універсітэтам, і Фрэнсіс Уілард, якая пазней атрымала вядомасць як суфражыстка і адна з заснавальніц Жаночага хрысціянскага саюза, стала першым дэканам-жанчынай. Уілард-каледж (1938) быў названы ў яе гонар. Паўночна-Заходні ўніверсітэт прызнаў сваіх першых жанчын-студэнтаў у 1869 годзе, і першая жанчына скончыла ўніверсітэт у 1874 годзе.
Школы бакалаўрыята і аспірантуры
Кампус у Эванстане
Вышэйшая адукацыя
Кампус у Эванстане
Кампус у Чыкага
Замасточча (Бягомльскі сельсавет)
Замасто́чча (, Замосточье) — аграгарадок у Докшыцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Бягомльскага сельсавета.
Праз вёску праходзіць рэспубліканская аўтадарога Мінск — Віцебск. За 40 кіламетраў на паўднёвы ўсход ад Докшыц, 177 кіламетраў ад Віцебска, 51 кіламетр ад чыгуначнай станцыі Параф'янава.
Трыятлон на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Спаборніцтвы па трыятлоне на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года праводзіліся ў форце «Капакабана» ў Рыа-дэ-Жанейра 18 жніўня 2016 года (мужчынскі турнір) і 20 жніўня 2016 года (жаночы турнір).
55 спартсменаў спаборнічалі ў плаванні, роварным спорце і бегу.
Храм Артэміды Гемеры
Храм Артэміды Гемеры размяшчаецца ў грэчаскай вобласці Ахея на паўвостраве Пелапанес, прыкладна ў двухстах кіламетрах да захаду ад Афін. Прысвечаны старажытнагрэчаскай багіні Артэмідзе, якую ў гэтай мясцовасці шанавалі таксама пад імем Гемера (Дзень). Захаваныя разваліны адносяцца да храма III ст. да н.э., хоць першы храм быў прынамсі на сто гадоў старэйшы. Храм стаяў паблізу ад старажытнага горада Лусы. Раскопкі пачалі ў 1898-99 гадах аўстрыйскія археолагі, а працягнулі грэкі ў 1981 годзе.
Васіль Віктаравіч Мініч
Васіль Віктаравіч Мініч (8 сакавіка 1949, в. Сукачы Жыткавіцкага раёна Гомельскай вобласці БССР — 2008, Беларусь) — мастак.
Біяграфія
У 1972 г. паступіў у Мінскае мастацкае вучылішча імя А. К. Глебава і з адзнакай скончыў яго ў 1976 годзе. З 1979 г. жыў і працаваў ў Дзяржынску Мінскай вобласці. З 1980 года мастак аддзела культуры Дзяржынскага райвыканкама.
У Дзяржынску пабраўся шлюбам з мастачкай Галінай Русанавай. Іх дачка Марыя — мастацтвазнавец.
Творчасць
Маляваў партрэты, пэйзажы, нацюрморты. Аўтар праекта мастацкага афармлення Дзяржынскага гісторыка-краязнаўчага музея. Ажыццяўляў праектаванне і мастацкае афармленне гарадскіх святаў, інтэр’ераў будынкаў і рэклямы, нямала зрабіў для рэстаўрацыі ікон Свята-Пакроўскай царквы ў Дзяржынску. Удзельнік рэспубліканскіх і міжнародных мастацкіх выставак з 1982 г. Арганізаваў персанальныя выстаўкі ў Дзяржынску (1983, 1985). Галоўная тэма твораў мастака — прырода яго роднага Палесся: «Палескі пейзаж», «Парыў ветру», «Паводка на Палессі», «Кветкі палявыя», «Восеньскі змрок», «Восеньская раніца». Шэраг работ прысвяціў Дзяржынскаму раёну: «У старым парку Станькава», «Бярозавая алея», «Сад цвіце», «Дзяржынскі кальвінскі збор» і іншыя. Напісаў партрэты гісторыка Міколы Ермаловіча і ўдзельніка супраціўлення Андрэя Варанкова, які ваяваў у Бельгіі. Сёньня ягоныя карціны знаходзяцца ў фондах Дзяржынскага раённага гісторыка-краязнаўчага музея і ў шматлікіх калекцыях Беларусі і замежных краін.
Армянскае нагор’е
Армянскае нагор’е (Հայկական լեռնաշխարհ) — сярэдняе з трох Пярэднеазіяцкіх нагор’яў.
Геаграфічнае становішча
Большая частка Армянскага нагор’я знаходзіцца ў межах сучасных Турцыі і Арменіі. Да Армянскага нагор’я адносіцца таксама заходняя частка Ірана, поўдзень Грузіі і заходняя частка Азербайджана. Плошча каля 400 тыс. км². Сярэдняя вышыня 1700 м, найбольшая 5165 м (гара Вялікі Арарат).
Прырода
Паверхня — спалучэнне лавава-туфавых пласкагор’яў і плато вышынёй 1500 — 3000 м з міжгорнымі ўпадзінамі і далінамі. Шэраг хрыбтоў (Арсіянскі, Агрыдаг, Джавахецкі, Вардэнінскі) утвораны ланцугамі вулканаў. Найбольшыя ўпадзіны: Арарацкая, Эрзурумская, Мушская і інш.; дно некаторых упадзін занята азёрамі Ван, Севан, Урмія (Рэзайе). Вулканічныя конусы (Сюпхан — 4434 м, Арагац — 4090 м і інш.) і лававае покрыва ўтварыліся ў неагене і чацвярцічным перыядзе. Невулканічныя хрыбты: Зангезурскі, Паландзёкен, Бінгёль, Аладаг, Карадаг, Машудаг, Карабахскі і інш. Карысныя выкапні: нафта, мыш’як, медзь, храміты, жалезная руда, поліметалічныя руды, каменны вугаль, каменная соль; мінеральныя і тэрмальныя крыніцы.
Клімат Армянскага нагор’я субтрапічны кантынентальны. Сярэднія тэмпературы студзеня ад −3 да −15 °C, ліпеня ад 15 да 20 °C (у катлавінах 25 °C). Гадавая колькасць ападкаў на заходніх схілах 1000 мм і больш, у катлавінах 500—700 мм, на ўсходзе 300—500 мм. На Армянскім нагор’і пачынаюцца рэкі Еўфрат, Тыгр, Кура, Аракс.
Расліннасць стэпавая і паўпустынная на шэразёмах, светла-каштанавых, бурых і шэра-карычневых глебах. Па схілах гор — хмызнякі з маквісу, лясы з хвоі і дубу, фісташкавыя і арчовыя рэдкалессі. На менш увільготненых схілах зараснікі калючых падушкападобных хмызнякоў. На вышыні 4000 м горны стэп, вышэй — альпійскія лугі, на вяршынях вечныя снягі і ледавікі. Жывёльны свет: шмат грызуноў, паўзуны, трапляюцца казуля, безааравы казёл, муфлон, мядзведзь, барс, паласатая гіена.
Гаспадарчая дзейнасць
Развіваецца аазіснае земляробства.
Казьмадзям’янск
Казьмадзям’янск (Козьмодемьянск, Цикмӓ) — горад (з 1781) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Горнамарыйскага раёна Марый Эл. Насельніцтва 22,7 тыс. чал. (2008). Заснаваны ў 1583 годзе.
У горадзе размешчанае некалькі невялікіх заводаў: прыборабудаўнічы — «Капір», завод радыёэлементаў «Патэнцыял», а таксама: цагляны, масларобны, бровар, швейная фабрыка.
Адам Уічэрд
Адам Уічэрд (Adam Wicheard; нар., , графства Самэрсэт, Англія) — англійскі былы прафесійны гулец у снукер.
Хіросі Саэкі
(佐伯 博司; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1958—1961 гадах выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Радзюкі (Валожынскі раён)
Да 25 мая 1967 года вёска ўваходзіла ў склад Багданаўскага сельсавета, да 30 кастрычніка 2009 года — у склад Падбярэзскага сельсавета.
Хіджаз
Хіджаз (الحجاز al-Ḥiǧāz, Hiyaz — бар'ер) — рэгіён у заходняй частцы сучаснай Саудаўскай Аравіі. Размешчаны ўздоўж Чырвонага мора ад Хакла ў заліве  Акаба да Джызана. Гістарычнае месца ўзнікнення ісламу — тут знаходзяцца свяшчэнныя гарады мусульман Мекка і Медзіна. Адміністрацыйны цэнтр — Джыда. З арабскай «Хіджаз» перакладаецца як «бар'ер», у сэнсе размежавання Неджд а на ўсходзе ад Тыхама на захадзе.
Гістарычна частка Хіджаза была ў складзе рымскай правінцыі Аравія. У 1519—1916 гадах Хіджаз уваходзіў у склад правінцыі Егіпет Асманскай імперыі. У 1916 годзе Саід Хусейн бін Алі абвясціў незалежнасць Хіджаза. Але ў 1924 Хіджаз быў захоплены Недждам пад кіраўніцтвам Абдэль Азіз ібн Сауд а, пры гэтым ўтворана Каралеўства Неджда і Хіджаза. У 1932 годзе ўвайшоў у склад Саудаўскай Аравіі.
Агульная плошча складае 300 тыс. км². Колькасць ападкаў 100—300 мм. Хіджаз размешчаны ўздоўж Вялікай рыфтавай даліны, у пустынным рэгіёне, вядомым цёмным, вулканічным пяском. У рэгіёне размешчаны горы Сарават, якія аддзяляюць Неджд ад Тыхама, вышэйшая кропка якіх 2446 м.
Сцебурака
Сцебура́ка — беларускае прозвішча.
Вашчылаўка
Вашчылаўка (Ващиловка) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карзоўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Адокса
Адокса, Мускусніца (Adoxa) — род шматгадовых травяністых раслін сямейства адоксавых.
Віды
У 1980-я і 1990-я гады было апісана яшчэ некалькі відаў адоксы:
Спіс суб’ектаў Расіі паводле плошчы
Спіс суб'ектаў Расійскай Федэрацыі, адсартаваны па іх плошчы. Плошча паказана ў км².
Бехам
Бехам — прозвішча.
Анатоль Мікалаевіч Сцебурака
Анатоль Мікалаевіч Сцебурака (нар., в. Амговічы, Слуцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі гісторык. Спецыяліст па гісторыі адукацыі другой паловы XVI — першай паловы XVII ст. і французскіх архіўных калекцыях Беларусі. Кандыдат гістарычных навук (2011), дацэнт (2015).
Біяграфія
Нарадзіўся года ў вёсцы Амговічы Слуцкага раёна. Мае старэйшага брата Усевалада, беларускага паэта і шоумена.
Скончыў у 2005 годзе гістарычны факультэт БДУ. У 2005—2010 гадах працаваў у Нацыянальнай бібліятэцы Беларусі. У 2010 годзе выкладчык Інстытута бізнесу БДУ.
У 2011 годзе скончыў аспірантуру Рэспубліканскага інстытута вышэйшай школы БДУ. У 2011 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю па тэме «Развіццё адукацыі ў Беларусі ў другой палове XVI — першай палове XVII стагоддзяў: этнаканфесійны і сацыяльны аспекты».
З 2011 года дацэнт кафедры гісторыка-культурнай спадчыны Беларусі Рэспубліканскага інстытута вышэйшай школы.
Навуковая дзейнасць
Напрамкі даследаванняў: этнаканфесійны і сацыяльны аспекты адукацыі ў Беларусі ў XVI—XVII ст., Беларусь у часы напалеонаўскіх войнаў, беларуска-французскія кніжныя і культурныя кантакты.
Вольга Яўгенаўна Новікава
Вольга Яўгенаўна Новікава (нар., Мінск, Беларусь) — беларуская футбалістка. Выступала за зборную Беларусі.
Клубная кар’ера
Скончыла Расійскі дзяржаўны ўніверсітэт фізічнай культуры, спорту і турызму.
Выступала за магілёўскую «Надзею», «Бабруйчанку», польскі «Медык», віцебскі «Універсітэт», а таксама расійскія ЖФК «Спартак» (Масква), ЖФК «Надзея» (Нагінск), ЖФК «Разань-ПДВ», ЖФК «Ізмайлава» (Масква) і ЖФК «Зоркі» (Краснагорск).
Азарыцкі сельсавет
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Азарыцкага раёна Мазырскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Азарычы. 24 верасня 1926 года перайменаваны ў Азарыцкі нацыянальны яўрэйскі сельсавет. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Азарыцкім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў Мазырскім раёне БССР. У 1935 годзе рэарганізаваны ў беларускі сельсавет. З 12 лютага 1935 года ў складзе Даманавіцкага раёна, з 21 чэрвеня 1935 года — Мазырскай акругі. 15 ліпеня 1935 года Азарычы атрымалі статус мястэчка. З 20 лютага 1938 года сельсавет у складзе Палескай вобласці. 27 верасня 1938 года статус Азарыч паніжаны да вёскі. З 8 студзеня 1954 года сельсавет у складзе Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Халмянскага сельсавета. 17 лістапада 1959 года Азарычы набылі статус гарадскога пасёлка, Азарыцкі сельсавет скасаваны, населеныя пункты перададзены ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Азарыцкага пассавета.
З 20 студзеня 1960 года пассавет у складе Калінкавіцкага раёна. 21 кастрычніка 1968 года да пассавета далучана тэрыторыя скасаванага Хаміцкага сельсавета (5 населеных пунктаў: Замашчаны, Кавалькі, Ніканава, Хамічы і Чырвоная Слабодка).
12 лістапада 2013 года Азарыцкі пассавет рэарганізаваны ў сельсавет, да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Крукавіцкага сельсавета (7 населеных пунктаў: аграгарадок Крукавічы, вёскі Беразнякі, Віша, Вуглы, Гара, Сышчыцы, Чыстая Лужа).
Насельніцтва пассавета паводле перапісу 2009 года (10 населеных пунктаў, без Азарыч) — 712 чалавек, з іх 93,8 % — беларусы, 3,9 % — рускія, 2,1 % — украінцы.
Сяргей Барысавіч Неўмывакін
Сяргей Барысавіч Неўмыва́кін (, с. Белаводскае, Калінінскі раён, Фрунзенская вобласць, цяпер Чуйская вобласць, Кыргызстан — ) — беларускі архітэктар. Заслужаны архітэктар Беларусі (1991).
Біяграфія
Скончыў у 1961 годзе Ленінградскі інстытут жывапісу, скульптуры і архітэктуры імя Рэпіна. У 1961—1967 працаваў у праектным інстытуце «Таджыкдзірпабуд» у Душанбэ. з 1967 года ў Мінску: галоўны архітэктар праектаў, начальнік аддзела праектнага інстытута «Белдзіпрагандаль», з 1990 па 1995 года кіраўнік творчай майстэрні пры Саюзе архітэктараў Беларусі.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1962 года. Пражываў у Мінску.
Творчасць
Запраектаваў у Таджыкістане жылыя дамы, прадпрыемствы грамадскага харчавання, гразелячэбніцу са спальным корпусам. Быў удзельнікам археалагічных экспедыцый Інстытута гісторыі Акадэміі навук Таджыкскай ССР. Працаваў над рэканструкцыяй будысцкага манастыра.
Асноўныя работы: генеральны план і добраўпарадкаванне тэрыторыі ў Кургана Славы у г. Мінску (1969); гандлёвыя цэнтры па вул. Маскоўскай у Брэсце (1977), па вул. Ракасоўскага ў Пінску (1990, у сааўтарстве), па Ракаўскай шашы (1984, у сааўтарстве) і ў жылым раёне Паўдневы Захад 1 і 2 у Мінску (1982, 1984, у сааўтарстве), Рэспубліканскі спартыўны комплекс «Раўбічы» (1973—1986), Палац шахмат па вул. К. Маркса (1982) у Мінску, клуб-сталовая (1982, у сааўтарстве), медыцынскі блок і добраўпарадкаванне пляжа санаторыя у Місхоры, рэканструкцыя будынкаў ГУМа (1984) і ЦУМа (1987—1990, абодва ў сааўт.) у Мінску; клуб аб’яднання «Мінскбуд» (1983); праект Палаца культуры Міністэрства гандлю Рэспублікі Беларусь (1989); праект ФАКа калгаса «Савецкая Беларусь» Камянецкага раёна (1990); серыя індывідуальных жылых дамоў катэджнага тыпу з маналітнага жалезабетону (сістэма 3D) і іншыя праекты і пабудовы жылога і грамадскага прызначэння на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь.
Узнагароды
Узнагароджаны некалькімі дыпломамі Саюза архітэктараў СССР на аглядах творчых дасягненняў савецкай архітэктуры ў перыяд з 1961 па 1991, дыпломам I ступені ВДНГ БССР за праект гандлёвага цэнтра ў Брэсце.
Ханс Зебальд Бехам
Ханс Зебальд Бехам (ням.: Sebald Hans Beham, 1500,  —, Франкфурт-на-Майне) — нямецкі мастак, графік, гравëр эпохі рэнесансу. Лічыцца самым выбітным пасля Альбрэхта Дзюрэра майстрам «малых формаў»: кляйнмайстарам.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і мастака. Разам з малодшым братам Бартэлем (1502—1540) вучыўся ў майстэрні Альбрэхта Дзюрэра.
Прыхільнік радыкальнага крыла Рэфармацыі. У 1525 годзе быў абвінавачаны ў ерасі (супраць лютэранства), блюзнерстве і адмове прызнаць аўтарытэт гарадской рады і разам з братам, выгнаны з Нюрнберга за так званы «бязбожны жывапіс» і гравюры адкрыта эратычнага зместу.
У 1528 годзе вярнуўся ў родны Нюрнберг. У 1529 годзе Бехам ізноў быў абвінавачаны ў распаўсюджванні парнаграфіі. Бег у Мюнхен, дзе стаў працаваць па заказах кардынала Альбрэхта Майнцcкага. Далейшы перыяд жыцця правёў бадзяючыся па розных гарадах Германіі, пакуль у 1532 годзе не пасяліўся ў Франкфурце, дзе жыў і тварыў да сваёй смерці ў 1550 годзе.
Юрый Аляксандравіч Паўлюкавец
Юрый Паўлюкавец (нар., ) — беларускі футбаліст, паўабаронца гродзенскага «Нёмана».
Герб Башкартастана
Апісанне
Герб Башкартастана ўяўляе сабой выяву помніка Салавату Юлаеву на фоне ўзыходнага Сонца і яго промняў, упісаную ў круг, апраўлены нацыянальным арнаментам. Ніжэй намалявана суквецце курая, стужка, афарбаваная ў колеры дзяржаўнага сцяга Рэспублікі Башкартастан, з надпісам па белым полі: «Башкартастан». У каляровым малюнку герба помнік Салавату Юлаеву і арнамент — залацістага, кветка курая — зялёнага, узыходнае сонца — светла-залацістага, промні сонца — жоўтага, фон паміж помнікам і арнаментам — белага, унутраная і знешняя акружнасці — цёмна-залацістага колераў.
Юрый Аляксандравіч Паўлюкавец
Клубная кар’ера
Выхаванец пінскай СДЮШАР-3, у 2009 годзе трапіў у структуру брэсцкага «Дынама», з 2011 года пачаў выступаць за дубль. 10 жніўня 2013 года дэбютаваў у асноўнай камандзе дынамаўцаў, выйшаўшы ў стартавым складзе ў матчы супраць «Дняпра» (2:0). У сезоне 2014 стаў часцей з’яўляцца ў аснове, звычайна выходзячы на замену, а ў сезоне 2015 ужо трывала асвоіўся ў асноўнай камандзе брэстчан.
У лютым 2018 года падпісаў кантракт з жыткавіцкім ЮАС. У ліпені таго ж года, пакінуўшы жыткавіцкі клуб, стаў іграком бабруйскай «Белшыны». У студзені 2019 года падоўжыў кантракт з бабруйскім клубам. У сезоне 2019 у якасці аднаго з асноўных ігракоў дапамог камандзе перамагчы ў Першай лізе.
У студзені 2020 года прыбыў на прагляд у жодзінскае «Тарпеда-БелАЗ» і ў лютым падпісаў кантракт. Чаргаваў выхады ў стартавым складзе і заставанне на лаўцы запасных. У студзені 2022 года пакінуў жодзінскі клуб. Хутка стаў трэніравацца з гродзенскім «Нёманам», з якім у сакавіку падпісаў кантракт.
Міжнародная кар’ера
11 чэрвеня 2015 года дэбютаваў у моладзевай зборнай Беларусі ў таварыскім матчы супраць Англіі. Усяго за зборную правёў чатыры матчы.
Біятлон
Біятло́н, састар. сучаснае зімовае дваяборства (ад bi «дзвюх» + athlon «барацьба»): від спорту, лыжныя спаборніцтвы на хуткасць са стральбой з вінтовак. Адлегласць і фармат гонкі, а таксама праграма стральбы бываюць рознымі.
Гісторыя
Сучасны біятлон паходзіць са Скандынавіі. Менавіта там прыгранічныя патрулі ў вольны час спаборнічалі між сабою ў хуткасці і трапнасці. Першае падабенства чэмпіянату па біятлоне адбылося ў 1767 годзе з удзелам пагранічнікаў Швецыі і Нарвегіі. Правобраз сучаснага біятлону пад назвай «Змаганні ваенных патрулёў» быў уключаны ў праграму Першых зімовых алімпійскіх гульняў у Шамані (Францыя) у 1924 годзе. У такім выглядзе гэты від спорту праіснаваў у алімпійскай праграме да 1948 года, але ў сувязі з антываеннымі настроямі пасля Другой светавой вайны быў выключаны як празмерна мілітарызаваны.
Але ўжо ў 1958 годзе мода на біятлон аднавілася, і з таго часу чэмпіянаты па біятлоне праводзяцца рэгулярна. У 1960 годзе біятлон амаль у сучасным выглядзе быў уключаны ў праграму Алімпійскіх гульняў у Скво-Вэлі (ЗША), і быў разыграны першы камплект алімпійскіх медалёў у мужчын. Жаночыя алімпійскія спаборніцтвы ўпершыню праводзіліся ў 1992 годзе ў Альбервілі (Францыя).
Амуніцыя
На працягу існавання дысцыпліны мяняліся як правілы, так і рыштунак біятланістаў. Раней замест дробнакаліберных стрэльбаў спартсмены карысталіся цяжкімі вінтоўкамі. Зараз біятланісты карыстаюцца адмыслова сканструктаванымі для іх дробнакалібернымі вінтоўкамі 22-га калібру (маса не менш за 3,5 кг), якія возяцца за спіной на спецыяльнай перавязі. Вінтоўка аднастрэльная, з абоймай на 5 патронаў, перазараджаецца зараднай рукаваткай, і мае механізм блакіроўкі спускавога кручка. Хуткасць кулі ў такіх вінтоўках не павінна перавышаць 380 м/с на адлегласці 1 метру ад зрэзу ствала. Мінімальная даўжыня лыжаў для біятлона павінна быць на 4 см меней за рост спартсмена, а іх насы не павінны быць моцна загнутымі ўверх.
Адмысловы касцюм скроены дзеля лепшай абцякальнасці і дзеля ўтрымання цеплыні. Чаравікі жорсткія, каб паменшыць ціск на шчыкалатку.
Віды спаборніцтваў
На сённяшні дзень у біятлоне існуе 6 відаў спаборніцтваў: спрынт (для жанчын 7,5 км, для мужчын 10 км); гонка праследавання (для жанчын 10 км, для мужчын 12,5 км); масавы старт (для жанчын 12,5 км, для мужчын 15 км); класічная індывідуальная гонка (для жанчын 15 км, для мужчын 20 км) і 3 віды камандных спаборніцтваў — эстафета (для жанчын 4*6 км, для мужчын 4*7,5 км), змяшаная эстафета і Адзіночная змешаная эстафета.
Правілы
За кожную незакрытую мішэнь біятланіст павінен прабегчы штрафны круг (150 м), а ў індывідуальнай гонцы за кожную незакрытую мішэнь да часу спартсмена дадаецца адна хвіліна. У эстафетных гонках спартсмен мае 3 дадатковыя патроны, а калі і з імі не ўдаецца закрыць мішэні, тады за кожную незакрытую мішэнь біятланіст павінен прабегчы штрафны круг.
Стральба ў біятлоне пачынаецца заўсёды з пазіцыі лежачы, наступная стральба — з пазіцыі стоячы. У спрынце і эстафетах толькі два агнявыя рубяжы, у гонцы з пераследаваннем, масавым старце і індывідуальнай гонцы — 4 агнявыя рубяжы.
Звычайна, у спрынце і індывідуальнай гонцы, спартсмены выходзяць на старт кожныя 30 секунд. Кожны біятланіст за 10 секунд да старту атрымлівае гукавы сігнал, за 5 секунд да старту электронны гадзіннік пачынае гучна цокаць. На працягу гэтых 5 сек лыжы мусяць знаходзіцца ў адмысловых мацаваннях (упорах). Для эстафеты ці масавага старту каманду «старт» падаюць стартавым пісталетам.
Пасля фінішу зброя (яна не павінна быць зараджанай) і лыжы (павінны быць маркіраваныя) яшчэ раз правяраюцца, а біятланісты кіруюцца на допінг-кантроль.
Іванаў Стан (Хіславіцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Іванаў Стан абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Іванаў Стан не вярнулі БССР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Якаў Зевядзееў
Якаў (יַעֲקֹב Яхоб, ; памёр у 44 г. н.э.) — паводле Новага запавету, адзін з апосталаў — вучань Ісуса Хрыста, старэйшы брат евангеліста Яна Багаслова, сын галілейскага рыбака Зевядзея. Сведка здзейсненых Ісусам Хрыстом цудаў і Яго пакут. За ўзначальванне хрысціянскай суполкі Іерусаліма прыняў пакутніцкую смерць — паводле загаду цара Ірада Агрыпы, унука Ірада Вялікага, Якаву адсеклі галаву. Якаў традыцыйна лічыцца першым апосталам-пакутнікам. Яго часта таксама называюць Якавам Вялікім, каб адрозніць яго аб Якава Алфеева і Якава, брата Ісуса. Якаў Вялікі лічыцца святым патронам Іспаніі.
У Новым Запавеце
Сын Зеведзея і Саламеі, Якаў звычайна называецца «Вялікім», каб адрозніць яго ад апостала Якава «Меньшага». Якаў быў братам Яна, любімага вучня, і, верагодна, быў старэйшым з двух братоў.
Бацькі Якава, мяркуецца, былі паважанымі і заможнымі людзьмі. Бацька Зевядзей быў рыбаком з Галілейскага мора, і, верагодна, жыў у або каля Віфсаіды ці Капернаума; меў некалькіх лодачнікаў і наёмных работнікаў. Маці Саламея была адной з набожных жанчын, якія пасля пайшлі за Хрыстом і «служылі Яму сваёю маёмасцю», а яго брат Ян быў асабіста вядомы першасьвятару, і меў неабходныя сродкі для забеспячэння Маці Ісуса. Верагодна, што Якаў і яго брат не атрымалі навучання ў рабінскіх школах, таму у гэтым сэнсе лічыліся невукамі. Аднак, дзякуючы сацыяльнаму рангу сваіх бацькоў, яны павінны былі быць людзьмі звычайнай адукацыі, мелі магчымасць сутыкнуцца з грэчаскім ладам жыцця і мовай, шырока распаўсюджанымі ўздоўж берагоў Галілейскага мора.
Мая Бесядзь
«Мая Бесядзь» — верш Аркадзя Куляшова, напісаны ў 1940 годзе. Праграмны твор паэтычнай нізкі «Юнацкі свет», дзе галоўным героем з’яўляецца сам паэт, які выступае ў ролі абагульненага, тыпізаванага вобраза.
Тэматыка і змест
Верш складаецца з дзвюх частак, першая з якіх напісана накшталт прытчавага зачыну, у якім распавядаецца легенда аб нараджэнні рэк. Стваральнікамі іх былі птушкі, якія вялікімі намаганнямі капалі рэчышчы. Адна толькі каня цешылася адпачынкам ды кпіла з працавітых птушак, за што яны паслалі ёй вечны праклён:
Лірычны герой упарты ў сваім перакананні, ён аптыміст і працаўнік:
Засуха
Засуха — працяглы (ад некалькіх тыдняў да двух-трох месяцаў) перыяд ўстойлівага надвор'я з высокімі (для дадзенай мясцовасці) тэмпературамі паветра і малой колькасцю ападкаў (дажджу), у выніку чаго зніжаюцца вільготазапасы глебы і ўзнікае прыгнёт і гібель культурных раслін.
Пачатак засухі звычайна звязаны з усталяваннем маларухомага высокага антыцыклону. Багацце сонечнага цяпла і вільготнасць паветра, якая паступова зніжаецца, ствараюць падвышаную выпаральнасць (атмасферная засуха), у сувязі з чым запасы глебавай вільгаці без папаўнення іх дажджамі высільваюцца (глебавая засуха). Паступова, па меры узмацнення глебавай засухі, перасыхаюць сажалкі, рэкі, азёры, крыніцы — пачынаецца гідралагічная засуха.
Белая Натапа
Белая Натапа — рака ў Мсціслаўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Чорная Натапа (на правабярэжжы Сажа ў басейне Дняпра).
Назва
У гэтай мясціне абапал Сажа назвы Белая Натапа і Чорная Натапа адлюстроўваюць асаблівасць называння суседніх рэк або ракі з яе прытокам. Перад Рослаўлем у раку Асцёр (левы прыток Сажа) адна за другой уцякаюць Белая Рыдага і Чорная Рыдага (< Rūdaga «Рудая (рака)» ). Ніжэй па цячэнні Астра прыток Белая Немка ўцякае ў раку Немку (найверагодней раней Чорная Немка).
Таксама, у раку Сожанку (цячэ паралельна ніжняму цячэнню ракі Асцёр) адна за другой уцякаюць Чорная Натапа і Крапіўна (з другога, левага боку Сажа ад Чорнай Натапы і Белай Натапы).
Назва Натапа (< *Nat-ap-) балцкага паходжання, складаецца з дзвюх асноў. Першая аснова звязаная з прускім *nātis, латышскім natre, natra, літоўскім noterė, notra «крапіва».