cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Антс Лайкмаа
Біяграфія
Нарадзіўся 5 мая 1866 года на ферме Пайба (Paiba) пасёлка Арастэ (Araste) у воласці Вігала Ляэнемааскага павета ў сялянскай сям'і. Жаданне маляваць падштурхнула юнака да пераезду ў Санкт-Пецярбург, дзе ён уладкаваўся на працу ў.
У 1891 годзе без сродкаў да існавання пешшу з Рыгі дабраўся да Дзюсельдорфа, дзе пры падтрымцы дабрачынцаў вучыўся ў 1891—1997 гадах, з перапынкамі ў  1891—1893 і 1896—1897 гг., у Дзюсельдорфскай акадэміі мастацтваў. Працаваў 1897—1899 гадах у Дзюсельдорфе.
Пасля вяртання ў Эстонію, адкрыў у Таліне курсы малявання, ператвораныя пазней у мастацкую студыю, якая працавала ў 1903—1907 і ў 1913—1932 гадах. Сярод яе навучэнцаў многія эстонскія майстры, такія як А. Уўрытс, О. Каліс, Э. Брынкман, І. Выэрахансу, П. Аавік, Э. Роас і інш. У 1907 годзе ім было арганізавана першае эстонскае мастацкае таварыства.
У 1907—1909 гадах працаваў у Фінляндыі, у 1909—1913 гадах Італіі і Паўночнай Афрыцы. У доме Лайкмаа ў Таэбле створаны яго.
Краслевічы
Краслевічы (Краслевичи) — вёска ў Веліжскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Крутоўскага сельскага паселішча.
Warcraft II: Tides of Darkness
«Warcraft II: Tides of Darkness» (warcraft — ваеннае рамяство; — прылівы цемры) — працяг камп’ютарнай гульні ў жанры стратэгіі ў рэальным часе «Warcraft: Orcs & Humans», распрацаваны кампаніяй «Blizzard Entertainment». Версіі для «MS-DOS» і «Mac OS» былі выпушчаныя ў снежні 1995 года ў Паўночнай Амерыцы кампаніяй «Blizzard» і ў 1996 годзе ў Еўропе кампаніяй «Ubisoft». У 1996 годзе кампанія «Blizzard» выпусціла для «DOS» і «Mac OS» дадатак «Warcraft II: Beyond the Dark Portal», распрацаваны кампаніяй «Cyberlore Studios», і зборнік «Warcraft II: The Dark Saga» для гульнявых прыставак «PlayStation» і «Sega Saturn». Версія «Battle.net Edition», выпушчаная ў 1999 годзе, дадала магчымасць гульні праз інтэрнэт з дапамогай службы «Battle.net», у ёй DOS-версія была заменена на версію для «Microsoft Windows».
Сюжэт гульні разгортваецца ў фэнтэзійнай сусвеце «Warcraft», дзе ідзе вайна паміж двума бакамі — Альянсам людзей і Ардою оркаў. Падзеі ў гульні адбываюцца ў рэальным часе, а гулец кіруе эканомікай і вядзе баявыя дзеянні. Гульня ўключае ў сябе збор рэсурсаў, пабудову будынкаў, вытворчасць падраздзяленняў і тэхналагічнае ўдасканаленне. Ад гульца патрабуецца перамагчы суперніка ў баі на зямлі, у паветры і на моры. У другой частцы уведзены «шэры» туман вайны — карта мясцовасці становіцца вядомай гульцу пасля яе выведкі, а варожыя юніты бачныя толькі тады, калі яны застаюцца ў поле зроку дружалюбнага юніта. Гульня захавала сіметрычны геймдызайн прыквела, гульнявы працэс стаў больш разнастайным і прапрацаваным, былі пашыраны магчымасці шматкарыстальніцкага рэжыму, прадастаўлены рэдактар ​​карт, палепшаны гульнявы ​​штучны інтэлект.
Гульня была добра прынята крытыкамі і мела камерцыйны поспех: да канца 1999 года было прададзена больш за два мільёны асобнікаў. Пасля поспеху «Warcraft II: Tides of Darkness» ў 1998 годзе «Blizzard Entertainment» выпусціла стратэгію «StarCraft» на аснове гульнявога працэсу «Warcraft II», дзеянне было перанесена ў космас. У 2002 годзе сюжэт і сетынг «Warcraft II» атрымалі свой працяг і развіццё ў гульні «Warcraft III: Reign of Chaos», дзе былі выкарыстаныя частка персанажаў і сюжэт з нерэалізаванага праекта квэста «Warcraft Adventures: Lord of the Clans».
Уладзімір Рыгоравіч Масальскі
Уладзімір Рыгоравіч Масальскі (, Рэчыца, Гомельская губерня  —, Асінавая Рошча, Ленінградская вобласць цяпер — у складзе Выбаргскага раёна, ) — камандзір роты аўтаматчыкаў 270-га стралковага палка 136-й стралковай дывізіі 67-й арміі Ленінградскага фронту, капітан, Герой Савецкага Саюза.
Біяграфія
Уладзімір Масальскі нарадзіўся 22 студзеня 1920 года ў горадзе Рэчыца Гомельскай вобласці. у сям’і рабочага.
У РККА быў прызваны ў 1939 годзе. Прымаў удзел у Савецка-фінскай вайне. З чэрвеня 1941 года ўдзельнічаў у Вялікай Айчыннай вайне. За выратаванне параненага камандзіра ў ходзе баёў на паўвостраве Ханка Уладзімір Рыгоравіч атрымаў сваю першую ўзнагароду — медаль «За адвагу». У 1942 годзе скончыў курсы малодшых лейтэнантаў. Да студзеня 1943 года меў званне капітана.
Свой подзвіг Уладзімір Масальскі здзейсніў у ходзе бою за Воронню гару ля Краснага Сяла. У ходзе бою рота Масальскага першай пайшла ў атаку яшчэ падчас артпадрыхтоўкі. Уладзімір Масальскі быў паранены, але працягваў весці бой. Толькі пасля чацвёртага ранення, губляючы прытомнасць, ён перадаў камандаванне ротай свайму намесніку і загадаў у што бы то ні стала выканаць баявое заданне. Даведаўшыся, што вышыня ўзятая, Масальскі сказаў: «Я не сумняваўся, што мае арлы будуць там».
За праяўленую мужнасць і гераізм Прэзідыум Вярхоўнага Савета СССР 13 лютага 1944 года прысвоіў капітану Масальскаму званне Героя Савецкага Саюза.
Пасля заканчэння Вялікай Айчыннай Уладзімір Рыгоравіч заставаўся кадравым ваенным, пайшоў у запас толькі ў 1954 годзе. Пасля сыходу з узброеных сіл працаваў у будаўнічай арганізацыі.
Уладзімір Рыгоравіч Масальскі памёр 21 ліпеня 1965 года. Пахаваны на Брацкіх вайсковых могілках у пасёлку Асінавая Рошча, на могілках усталяваны гранітны помнік.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнам Леніна, двума ордэнамі Чырвонага Сцяга, ордэнамі Суворава 3-й ступені, Аляксандра Неўскага, Чырвонай Зоркі, медалямі.
Памяць
Імянем Уладзіміра Рыгоравіча ў 1975 годзе была названая вуліца ў Красным Сяле (Ленінград).
Маскаленка
Маскаленка — прозвішча.
Хаім Ізраілевіч Мальцінскі
Хаім Ізраілевіч Мальцінскі (,, Літва — , Тэль-Авіў) — беларуска-ізраільскі паэт, празаік, драматург.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і рамесніка. Вучыўся ў Віцебскім яўрэйскім педагагічным тэхнікуме (1927—1929). Скончыў Кіеўскі інстытут народнай адукацыі (1931). Працаваў у яўрэйскіх газетах «Юны ленінец» (1932—1933) і «Акцябэр» (1935—1937) у Мінску. Служыў у Чырвонай Арміі (1933—1934). У 1939 г. накіраваны ў Пінск, дзе працаваў у абласной газеце. З 1940 г. зноў у Мінску, у газеце «Чырвоная змена». З пачатку Вялікай Айчыннай вайны на фронце. Удзельнічаў у Сталінградскай бітве, у вызваленні Беларусі, Польшчы, над Берлінам быў цяжка паранены. Пасля вайны быў рэдактарам Беларускага дзяржаўнага выдавецтва (1946—1947), выдавецтва Яўрэйскай аўтаномнай вобласці (Бірабіджан, 1947—1951). У 1951 г. рэпрэсіраваны. У 1956 г. рэабілітаваны. Жыў у Намангане (Узбекістан), з 1960 г. — у Мінску. У 1975 г. выехаў у Ізраіль. Член Саюза пісьменнікаў СССР (1934—1974).
Узнагароджаны ордэнамі Айчыннай вайны I і II ступеняў, Чырвонай Зоркі, медалямі.
Творчасць
У рэспубліканскім друку выступаў з 1929 г. Пісаў на мове ідыш. Аўтар зборнікаў паэзіі «Як жыццё, дарагое» (Кіеў, 1931), «Бадзёрым крокам» (1936), «Без ценю» (1936), «Гады, гады мае» (Масква, 1973), кніг драматургіі «На вышцы» (1934), «Наш фарпост» (1935), «Каля саду» (1936), апавяданняў для дзяцей «Дзеці» (1933), кніжак вершаў для дзяцей «Наш хор» (1933), «Юны ленінец» (1934), «Брацікам і сястрычкам» (1939, 1962). На беларускай мове выйшлі кнігі вершаў і паэм «Поплеч з сынам усталі» (1963), «Родны дом» (1965), вершаў «На сонечным баку» (1967), «Мой добры голуб» (1970), паэма «Ёлка пад акном» (1967), «Аднаактовыя п’есы» (1964), кніжкі паэзіі для дзяцей «Навагодняя ёлка» (1939, 1948), «Вясёлыя вароты» (1972), «Кола дружбы» (1973).
Белгародскае (Акмолінская вобласць)
Белгародскае — сяло ў Сандыктаўскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Белгародскай сельскай акругі. Код КАТА — 116437100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 760 чалавек (361 мужчына і 399 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 547 чалавек (266 мужчын і 281 жанчына).
Нікадзім (Ротаў)
Мітрапаліт Нікадзім (свецкае імя: Барыс Георгіевіч Ротаў;, Разанская вобласць, Расія — , Ватыкан) — праваслаўны дзеяч, мітрапаліт Ленінградскі і Наўгародскі, Патрыяршы Экзарх Заходняй Еўропы. З 4 жніўня па 9 кастрычніка 1963 года быў мітрапалітам Мінскім.
Біяграфія
Мітрапаліт Нікадзім (Ротаў) увайшоў у гісторыю Рускай Праваслаўнай Царквы як іерарх ХХ стагоддзя, які выхаваў цэлую плеяду архіерэяў і святароў, якія нясуць послухі ў Праваслаўнай Царкве па ўсім свеце. Адным з бліжэйшых вучняў мітрапаліта Нікадзіма з'яўляецца Прадстаяцель Рускай Праваслаўнай Царквы — Патрыярх Маскоўскі і ўсяе Русі Кірыл.
Юрый Хаджымуратавіч Караеў
Ю́рый Хаджымура́тавіч Кара́еў (нар., г. Арджанікідзэ, Паўночна-Асецінская АССР, РСФСР, СССР) — беларускі ваенны і дзяржаўны дзеяч у званні генерал-лейтэнанта міліцыі (2020). Міністр унутраных спраў Беларусі (2019—2020). Кіраўнік карных аперацый супраць мірнага насельніцтва ў перыяд акцый пратэсту 2020 года. Памочнік Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па Гродненскай вобласці з 2020 года.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Арджанікідзэ (цяпер Уладзікаўказ) у сям’і Хаджымурата Цімафеевіча Караева, які працаваў электраслесарам, і Раісы Міхайлаўны, якая працавала інжынерам. Аддаваў перавагу чытанню, а не актыўным гульням. У секцыю бокса яго адвёў дзядзька Саламгірэй Царахаў, які быў палкоўнікам унутраных войск. Прыклад дзядзькі вызначыў будучыню Караева.
У 1987 годзе скончыў Саратаўскае вышэйшае ваеннае каманднае Чырванасцяжнае вучылішча МУС СССР імя Ф. Э. Дзяржынскага.
У 1987 годзе атрымаў размеркаванне ў БССР. Спачатку служыў у Магілёве, праз паўгода быў пераведзены ў мінскі полк аператыўнага прызначэння МУС СССР. На розных афіцэрскіх пасадах праходзіў службу ў 43-й канвойнай дывізіі ўнутраных войскаў МУС СССР. У той перыяд правёў 22 месяцы ў камандзіроўках на Каўказ: Ерэван, Баку, Сцепанакерт, Нагорны Карабах, Агдам.
У 1992—1994 гадах камандаваў навучальнай ротай 3-й АБрСП (в/ч 3214) Унутраных войскаў МУС Беларусі.
Адзін з 20-ці першых беларускіх ваенных, якія атрымалі крапавыя берэты. Здаў кваліфікацыйныя выпрабаванні на права нашэння крапавага берэта ў маі 1993 года.
Затым Юрый Караеў служыў першым намеснікам начальніка аператыўнай і баявой падрыхтоўкі галоўнага ўпраўлення камандуючага ўнутранымі войскамі. З канца 2012 года па 11 чэрвеня 2019 года працаваў на пасадзе намесніка міністра ўнутраных спраў — камандуючага ўнутранымі войскамі МУС. Скончыў факультэт Генеральнага штаба Узброеных сіл Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь.
У 1996 годзе скончыў Ваенную акадэмію імя Фрунзэ ў Маскве. Быў прызначаны старшым афіцэрам у адну са структур галоўнага ўпраўлення камандуючага ўнутранымі войскамі. Камандаваў батальёнам 3-й АБрСП.
У 1999—2005 гадах камандаваў воінскай часцю 5527 у Бабруйску, або іначай 5-м асобным спецыяльным міліцэйскім батальёнам. Затым палкоўніка Караева перавялі ў Гомель, дзе з 13 красавіка 2005 па 21 чэрвеня 2008 года з’яўляўся камандзірам 6-й асобнай спецыяльнай міліцэйскай брыгады ўнутраных войск МУС Беларусі (воінская часць 5525).
У канцы ліпеня 2008 года прызначаны камандзірам палка міліцыі спецыяльнага прызначэння ГУУС Мінгарвыканкама, замяніўшы на гэтай пасадзе Юрыя Падабеда.
З кастрычніка 2008 па чэрвень 2009 года камандзір 3-й АБрСП, замяніў на пасадзе Дзмітрыя Паўлічэнку.
У 2009 годзе прызначаны першым намеснікам начальніка аператыўнай і баявой падрыхтоўкі ўнутраных войск МУС, у 2012 годзе — намеснікам міністра ўнутраных спраў — камандуючым унутранымі войскамі.
Паўль Піна
Паўль Ота Герман Піна (Paul-Otto-Hermann Pinna;, Талін — 25 сакавіка 1949, Талін) — эстонскі акцёр і тэатральны рэжысёр. Народны артыст эстонскай ССР (1942). і заснавальнік тэатра "Эстонія".
Юрый Хаджымуратавіч Караеў
Біяграфія
11 чэрвеня 2019 года прызначаны Міністрам унутраных спраў Беларусі. Палітычны агляднік Аляксандр Класкоўскі адзначыў, што, стаўшы на чале МУС, Юрый Караеў спачатку спрабаваў выглядаць лібералам і гуманістам на фоне свайго папярэдніка Ігара Шуневіча, які набыў скандальную славу недарэчнымі ўчынкамі і выказваннямі. Але на фоне пратэстаў у Беларусі ў 2020 годзе «ўвесь велікасвецкі глянец з Караева зляцеў, ён стаў выглядаць тыповым вінцікам рэпрэсіўнай сістэмы».
29 кастрычніка 2020 года быў адпраўлены ў адстаўку з пасады міністра ўнутраных спраў і прызначаны памочнікам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па Гродзенскай вобласці. У той жа дзень Аляксандр Лукашэнка прысвоіў Юрыю Караеву воінскае званне генерал-лейтэнанта міліцыі.
Прыязджаў на Марш пенсіянераў у Гродне 23 лістапада 2020 года, абураўся, навошта яны там ходзяць.
4 сакавіка 2021 года ініцыятыва BYPOL апублікавала аўдыёзапіс меркаванага звароту Караева да супрацоўнікаў ГУБАЗіК восенню 2020 года. У аўдыёзапісе тагачасны міністр унутраных спраў дазваляе сабе абразы беларускага народа, а таксама інструктуе супрацоўнікаў ГУБАЗіК адносна спосабаў і метадаў пазасудовых распраў над людзьмі.
Міжнародныя санкцыі
2 кастрычніка 2020 года Савет Еўрапейскага саюза ўключыў Караева ў Чорны спіс Еўрасаюза як экс-міністра ўнутраных спраў, які застаўся актыўным пры рэжыме Лукашэнкі ў якасці памочніка прэзідэнта — інспектара па Гродзенскай вобласці і нясе адказнасць за «кампанію рэпрэсій і запалохвання, якую праводзяць сілы МУС у выніку прэзідэнцкіх выбараў 2020 года, у прыватнасці адвольныя арышты і жорсткае абыходжанне з мірнымі дэманстрантамі, а таксама запалохванне і гвалт у дачыненні да журналістаў». У той жа дзень Караеў трапіў у спіс спецыяльна прызначаных грамадзян і заблакіраваных асоб ЗША.
Акрамя таго, яго ў свае санкцыйныя спісы ўключылі Вялікабрытанія, Канада , Швейцарыя. 20 лістапада да кастрычніцкага пакета санкцый ЕС далучыліся Албанія, Ісландыя, Ліхтэнштэйн, Нарвегія, Паўночная Македонія, Чарнагорыя і Украіна.
Сям’я
Мае двух сыноў. Старэйшы сын Герман (нар. 6 студзеня 1993) працуе трэнерам па каратэ.
Мамуты
Мамуты (Мамуты) — вёска ў Веліжскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Крутоўскага сельскага паселішча.
Рэчыцкі сельсавет (Камянецкі раён)
Рэ́чыцкі сельсавет — адміністрацыйная адзінка ў складзе Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Рэчыца.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці БССР. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета была далучана тэрыторыя скасаваных Дварцоўскага і Прускаўскага сельсаветаў. 13 кастрычніка 1961 года ў склад Камянецкага пассавета былі перададзены 10 населеных пунктаў (вёскі Вугляны, Голы Барок, Жданкі, Камароўшчына, Мартынюкі, Падрачаны, Пруска Багуслаўская, Пруска Валгінова, Чабахі і Чамяры 1). 4 верасня 1972 года была скасавана вёска Дуброва. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 22 населеныя пункты. 15 красавіка 1985 года ў склад Камянецкага сельсавета былі перададзены 7 населеных пунктаў (вёскі Вялікі Лес, Грудавікі, Дварцы, Лескі, Мачульскія, Паўлюкоўшчына і Перасек). 19 мая 1986 года да сельсавета далучана частка скасаванага Камянецкага сельсавета (16 населеных пунктаў: Вугляны, Вялікі Лес, Голы Барок, Грудавікі, Дварцы, Жданкі, Камароўшчына, Лескі, Мартынюкі, Мачульскія, Паўлюкоўшчына, Перасек, Пруска Багуслаўская, Пруска Валгінова, Чабахі і Чамяры 1).
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1121 чалавек, з іх 87,5 % — беларусы, 5,3 % — украінцы, 5,2 % — рускія.
Хуан Веласка Альварада
Хуан Веласка Альварада (Juan Velasco Alvarado;, г. П'юра, Перу — ) — ваенны і дзяржаўны дзеяч Перу.
Скончыў афіцэрскую школу (1934). У 1962—1963 гг. ваенны аташэ ў Францыі. Дывізіённы генерал (1965). 3 1966 г. начальнік генеральнага штаба арміі, з 1968 г. галоўнакамандуючы сухапутнымі войскамі. У кастрычніку 1968 г. узначаліў выступленне ваенных. Прэзідэнт Перу (1968—1975, адначасова да 1972 года прэм'ер-міністр). Яго ўрад прыняў закон аб аграрнай рэформе, нацыяналізаваў уласнасць амерыканскіх нафтавых і гарнарудных кампаній. Скінуты ў выніку ваеннага путчу.
NGC 3121
NGC 3121 (іншыя абазначэнні — UGC 5450, MCG 3-26-27, ZWG 93.46, KCPG 224A, PGC 29387) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Хорст Антэс
Хорст Антэс (нар., Хепенхайм, Гесэн) — нямецкі мастак, графік і скульптар.
Ён вучыўся з 1957 па 1959 год у Дзяржаўнай акадэміі мастацтваў Карлсруэ.
У сваіх ранніх карцінах Антэс шукаў шлях дзесьці паміж фігуратыўным жывапісам і ташызмам. Адным з яго найважнейшых узораў для пераймання быў Вілем дэ Кунінг.
Прыкладна ў 1960 годзе Антэс адкрыў для сябе свой «Копфюслер» (літаральны пераклад: Верхні калантытул), форму, якая займала мастака ў шматлікіх варыяцыях і мастацкіх тэхніках. Да 1963 года яго «Копфюслер» быў цалкам развіты ў сваіх стылістычных і кантэкстуальных перадумовах.
Мастак атрымаў некалькі ўзнагарод у 1960-х гадах, у тым ліку прэмію Віла-Рамана ў Фларэнцыі ў 1962 годзе і стыпендыю Віла Масіма ў Рыме ў 1963 годзе. Праз тры гады, ва ўзросце 29 гадоў, Антэс заняў пасаду выкладчыка ў Акадэміі ў Карлсруэ.
Пасаду прафесара ён займаў з 1967 па 1973 год, а таксама аднагадовая пасаду запрошанага прафесара ў Дзяржаўнай вышэйшай школе мастацтваў у Берліне. Мастак аднавіў выкладанне ў Акадэміі ў Карлсруэ ў 1984 годзе і працягваў выкладаць там яшчэ 16 год. У 1989 годзе рэгіянальная сталіца прысудзіла яму прэмію Ханса-Мальфэнтэра.
Канвентуальныя францысканцы
Канвентуальныя францысканцы або канвентуалы або мінарыты, афіцыйна: Ордэн Братоў Меншых Канвентуальных (OFM Conv.) — адна з галін францысканцаў, вылучаная ў асобны ордэн у 1517 г. рашэннем папы Льва X. У адрозненні ад абзервантаў, канвентуалам дазволена менш жорстка прытрымлівацца патрабаванняў правіла св. Францыска аб адмове ад маёмасці. Генерал (глава ордэну) абзервантаў мае права не зацвердзіць абранага генерала канвентуалаў, аднак ніколі за ўсе стагоддзі гэтым правам не карыстаўся, так што фактычна канвентуалы могуць лічыцца цалкам незалежным ордэнам.
У ВКЛ канвентуалы былі нешматлікія ў параўнанні з абзервантамі і першапачаткова не мелі асобнай правінцыі, утвараючы толькі кантрату, званую Літоўскай, ў правінцыі Польска-Чэшскай. Цэнтрам кантраты быў канвент у Вільні, таксама ў яе ўваходзілі кляштары ў Коўне, Ашмянах, Лідзе і Пінску.
Сёння ордэн прадстаўлены ў Беларусі (у Гродне) дэлегацыяй варшаўскай правінцыі Беззаганнай Маці Божай.
Зінью
Крыза́м Се́зар Аліве́йра Фі́лью (Crizam César de Oliveira Filho; нар., ), больш вядомы пад імем Зі́нью (Zinho) — бразільскі футбаліст, паўабаронца. Чэмпіён свету 1994 у складзе нацыянальнай зборнай Бразіліі.
Другая бітва за Эз-Завію
Другая бітва за Эз-Завію — бітва за горад Эз-Завія падчас грамадзянскай вайны ў Лівіі.
Сітуацыя
13 жніўня паўстанцы пасля начнога штурму авалодалі горадам Гар’ян — найбуйнейшым горадам у гарах Нафуса, што знаходзіцца на найважнейшай дарозе з Трыпалі на поўдзень. Пра гэта паведаміў прадстаўнік Зінтанскага ваеннага камандавання Фатх-эль-Айіб. Сілы апазіцыянераў зайшлі ў горад з паўночнага боку. Па словах Фатх-эль-Айіба, штурм горада і сутыкнення «з рэшткамі войскаў рэжыму» працягваліся 4 гадзіны, затым ўрадавымі сілы адступілі.
Пасля Гар’яна паўстанцы працягнулі развіваць наступленне на Эз-Завію. Стратэгічнае значэнне горада было абумоўлена магчымасцю блакаваць пастаўкі забеспячэння войскаў Кадафі з Туніса.
Бітва
Увечары 13 жніўня з’явіліся першыя паведамленні аб тым, што перадавыя часці паўстанцаў увайшлі ў горад. Хоць прадстаўнік урада Лівіі ў Трыпалі заявіў, што «вельмі малая група паўстанцаў увайшла ў Эз-Завію, але была спынена нашымі ўзброенымі сіламі», шэраг інфармагенцтваў пацвердзіў развіццё наступленне рэвалюцыянераў у самім горадзе. Карэспандэнт інфармацыйнага агенцтва Associated Press, які ўвайшоў у горад з атрадам мяцежнікаў, паведамляў, што «сотні жыхароў выйшлі на вуліцу, сустракаючы паўстанцаў». Затым, па словах карэспандэнта, пачаўся бой з контратакуючымі часткамі ўрадавых войскаў.
14 жніўня Ваенны Савет Зінтана абвясціў аб узяцці горада Сарман на ўзбярэжжы Міжземнага мора, за 10 км на захад ад Эз-Завіі. Адначасова ў самой Эз-Завіі вяліся баі паміж рэвалюцыянерамі і войскамі Кадафі, якія атрымалі падмацаванні з Трыпалі. Паведамлялася пра мінамётны агонь і вялікую колькасць снайпераў на дахах вышынных дамоў.
15 жніўня з’явіліся першыя паведамленні паўстанцаў аб баях у Сабраце і Эль-Аджэйлаце, размешчаных на захад ад горада Сарман. У гэты ж дзень паўстанцы заявілі, што ім удалося адбіць ва ўрадавых войскаў горад Тыджы — апошні аплот лаялістаў у раёне гор Нафуса і пачаць баі за Бадр — горад, які адкрывае шлях да прыбярэжнага горада Зувара, населенаму, як і горы Нафуса, пераважна амазігамі.
16 жніўня прадстаўнік паўстанцаў пацвердзіў інфармацыю аб узяцці горада Тыджы і заявіў, што цяпер баі вядуцца за суседні (17 км ад Тыджы) горад Бадр, з якога напярэдадні вёўся абстрэл пазіцый паўстанцаў. Ён таксама пацвердзіў, што ідуць баі за нафтаперапрацоўчыя прадпрыемствы Завіі, а ўрадавыя войскі кантралююць прыблізна 30% горада, у асноўным — усходнія і паўночна-ўсходнія ўскраіны.
18 жніўня паўстанцы захапілі нафтаперапрацоўчы завод Эз-Завіі, адначасова журналісты пацвердзілі, што Гар’ян таксама знаходзіцца пад кантролем іх сіл.
19 жніўня прадоўжыліся баі ў цэнтры Эз-Завіі. Пазіцыі паўстанцаў, а таксама бальніцы і іншыя будынкі абстрэльваліся мінамётамі, артылерыяй і цяжкімі кулямётамі, аднак з надыходам цемры паўстанцам атрымалася выцесніць урадавыя войскі з шматпавярховай гасцініцы і цэнтральнай плошчы горада. Авіяцыя НАТА працягнула наносіць ўдары па падмацаванні праціўніка, якое рухалася да Эз-Завіі з боку Трыпалі.
20 жніўня паўстанцы цалкам авалодалі Эз-Завіяй, пачаўшы наступленне на Трыпалі (50 км ад Эз-Завіі). Неўзабаве пачалася штурм сталіцы.
Супрацьстаянне ў Адэсе (2014)
Супрацьстаянне ў Адэсе паміж праціўнікам і прыхільнікамі Еўрамайдана — эпізод агульнага палітычнага крызісу ва Украіне.
Першы час (лістапад 2013 года — студзень 2014 года) адбывалася у прававых рамках, без відавочных праяваў гвалту: прыхільнікі Еўрамайдана выступалі за змену ўлады і вяртанне Украіны на шлях еўраінтэграцыі, а праціўнікі — за інтэграцыю з Расіяй у рамках Мытнага саюза, супраць экстрэмізму праварадыкальных груповак. У сярэдзіне студзеня 2014 года кароткачасовы ўсплёск напружанасці ў горадзе быў выкліканы абвастрэннем сітуацыі ў Кіеве, масавымі сутыкненнямі паміж пратэстоўцамі і супрацоўнікамі праваахоўных органаў, хваляй захопаў адміністрацыйных будынкаў на Заходняй Украіне. Да гэтага часу адносіцца супрацьстаянне паміж супернікамі Еўрамайдана і яго прыхільнікамі каля будынка Адэскай абласной дзяржадміністрацыі (АДА), а таксама фарміраванне антымайданаўскімі арганізацыямі «народных дружын».
Супрацьстаянне абвастрылася ў канцы лютага — пачатку сакавіка, калі прыход былой апазіцыі да ўлады прывёў да змены палітычнай атмасферы ў краіне, а адміністрацыю і праваахоўныя органы Адэскай вобласці ўзначалілі прадстаўнікі новага кіраўніцтва. Спрыяла гэтаму развіццё пратэстнага руху на поўдні і ўсходзе Украіны ў цэлым і, у прыватнасці, аддзяленне Крыму ад Украіны і яго далучэнне да Расіі. Першыя крокі новага кіраўніцтва Украіны па рэвізіі палітычных рашэнняў, прымалі пры прэзыдэнце Януковічы, і свабода дзеянняў, якую атрымалі ў гэтай сітуацыі праварадыкальныя групоўкі, прывялі да змены патрабаванняў антимайдановских сіл — на першы план выйшлі патрабаванні захавання статусу рускай мовы, федэралізацыі (дэцэнтралізацыі ўлады), абароны правоў рускамоўнай меншасці, уліку інтарэсаў поўдня і ўсходу Украіны ў агульнадзяржаўнай палітыцы, аднаўлення добрасуседскіх адносін з Расіяй, адпору праваму экстрэмізму.
Пачынаючы з сярэдзіны сакавіка, на фоне крымскіх падзей, узмацніўся ціск на антымайданаўскі рух з боку Службы бяспекі Украіны. Адзін з лідараў пратэстнага руху Антон Давідчанка быў затрыманы па абвінавачваннях у замаху на тэрытарыяльную цэласнасць Украіны і ў канцы лета паўстаў перад судом. Адразу ж пасля вызвалення Антон Давідчанка пакінуў Украіну. Дэпутат гарсавета ад партыі «РОДИНА» Аляксандр Васільеў пасля допыту ў СБУ быў вымушаны 22 сакавіка перабрацца ў Крым, каб пазбегнуць арышту. Расціслаў Барда, абраны адзіным кандыдатам у мэры Адэсы ад Кулікова поля, пасля трагічных падзей 2 мая 2014 года лічыўся зніклым без вестак, а дэпутат Адэскага абласнога савета Вячаслаў Маркін памёр у шпіталі ў ноч на 3 мая.
2 мая напружанасць дасягнула піка і вылілася ў маштабныя сутыкненні на вуліцах горада. У выніку, паводле дадзеных МУС Украіны, загінулі каля 50 чалавек, большасць з іх — пры пажары ў Доме прафсаюзаў, дзе актывісты антымайданаўскага руху паспрабавалі схавацца пасля сутыкнення на Куліковым Поле.
З другой паловы 2014 года ў Адэскай вобласці адбываецца серыя дыверсій і тэрактаў, накіраваных супраць аб’ектаў прамыслова-транспартнай інфраструктуры і аб’ектаў, звязаных з украінскай арміяй, а таксама актывістаў руху за адзінства Украіны. Адзначалася падабенства з аналагічнымі акцыямі ў Харкаве.
Лістапад — снежань 2013 года
21 лістапада ўрад Украіны абвясціў аб рашэнні прыпыніць працэс падрыхтоўкі да падпісання пагаднення аб асацыяцыі з ЕС.
Увечары 22 лістапада ў Адэсе была афіцыйна аб’яўлена бестэрміновая акцыя «Адэса — курс еўра». Гэтая акцыя, якую яшчэ назвалі «Адэскім майданом», згодна з яе арганізатарамі, была закліканая выказаць народны пратэст супраць рашэння ўрада. Лідар «Демальянса» Аляксей Чорны патлумачыў журналістам, што акцыя ўзгодненая з Адэскім гарсаветам. На Думскай плошчы сабралася каля 150 чалавек. Ля помніка Пушкіну яшчэ раніцай былі ўсталяваныя дзве палаткі з лозунгамі ў падтрымку еўраінтэграцыі. Перад прысутнымі выступілі прыхільнікі курсу на еўраінтэграцыю, у асноўным прыхільнікі нацыяналістычных поглядаў — лідар адэскіх Гайдамакаў Сяргей Гуцалюк, адзін з кіраўнікоў «Генеральнага пратэсту» Сяргей Дзіброў, кіраўнік адэскай арганізацыі партыі «УДАР» Андрэй Юсаў.
У ноч з 22 на 23 лістапада Акруговы адміністрацыйны суд Адэсы разгледзеў пазоў выканкама Адэскага гарсавета аб забароне масавых акцый у цэнтральнай частцы горада і часткова задаволіў яго. Улады горада патрабавалі забараніць масавыя акцыі ў перыяд з 23 лістапада па 9 снежня на Думскай плошчы (ля будынка мэрыі), на праспекце Шаўчэнкі, 4 (ля будынка аблсавету), на Ліннай, 83 (каля аблдзяржадміністрацыі) і на Куліковым полі. Іншымі словамі, пазоў мэрыі уключаў і патрабаванне забараніць правядзенне «Еўрамайдана». Суд разгледзеў пазоў мэрыі і ў ходзе пасяджэння, пачатак якога было прызначана на гадзіну ночы, задаволіў яго, але толькі часткова: суд падтрымаў ідэю забароны масавых акцый паблізу адміністрацыйных будынкаў, але забарона тычылася толькі Адэскай абласной арганізацыі «УДАРа».
Лідар адэскага «УДАРа» Андрэй Юсаў заявіў 23 лістапада, што гарадскія ўлады спрабуюць перашкодзіць правядзенню масавых акцый пратэсту, запланаваных на 24 лістапада ў Кіеве. Продаж квіткоў з Адэсы ў Кіеў абмежавалі, а аўтаперавозчыкам забаранялі везці ў сталіцу арганізаваныя групы. Адэскія «удараўцы», аднак, мелі намер дастаўляць актывістаў у сталіцу групамі па чатыры-пяць чалавек на ўласным аўтатранспарце.
Як заявілі ў прэс-службе партыі «Бацькаўшчына», каля 21:00 23 лістапада ў Катоўску аўтобус з актывістамі «Бацькаўшчыны», які накіроўваўся ў Кіеў для ўдзелу ў Еўрамайдане, закідалі камянямі. У выніку нападу транспартны сродак аказалася выведзеным з ладу.
Тым часам бестэрміновая акцыя за еўраінтэграцыю, якая перамясцілася 23 лістапада на плошчу ля помніка Дзюка дэ Рышэлье на Прыморскім бульвары, працягнулася. Удзельнікі акцыі усталявалі новыя палаткі, збіралі грошы на ежу і бензін. Паводле слоў арганізатара адэскага Еўрамайдана Аляксея Чорнага, у першы дзень у намётах начавалі чатыры чалавекі, у другую ноч у лагеры засталіся ўжо восем удзельнікаў пікету. Раніцай 24 лістапада да разрослага намётавага мястэчка прыйшоў судовы выканаўца, які нагадаў удзельнікам, што суд забараніў правядзенне палітычных акцый. Арганізатары акцыі заявілі, што праводзяць не палітычную, а грамадскую акцыю. Паводле слоў Аляксея Чорнага, патрулюючыя бульвар супрацоўнікі МУС заявілі, што «выступаюць на баку закона» і ніякіх дзеянняў супраць «еўрамайдана» прадпрымаць не сталі. На мітынг сабралася, паводле розных падлікаў, ад 200 да 500 чалавек. Аляксей Чорны заявіў, што адэская акцыя цалкам падтрымлівае патрабаванні да ўрада, вылучаныя ў Кіеве. Аляксей Чорны заявіў, што адэскі «Еўрамайдан» працягнецца як мінімум да 28 лістапада, калі ў Вільнюсе пачнецца саміт Украіна-ЕС, дзе, як спадзяюцца ўдзельнікі акцый пратэсту, адбудзецца падпісанне пагаднення аб асацыяцыі паміж Украінай і Еўрасаюзам.
У ноч на 25 лістапада Адэскі акруговы адміністрацыйны суд задаволіў пазоў выканкама Адэскага гарсавета і забараніў правядзенне любых масавых мерапрыемстваў аж да 31 снежня 2013 года. Забарона распаўсюджвалася на Дэрыбасаўскую, Пушкінскую, Рышэл’еўскую і Маразліеўскую вуліцы, Гарсад, Саборную, Думскую, Тэатральную і Кацярынінскую плошчы, Прыморскі бульвар, Пацёмкінскую лесвіцу і шэраг іншых месцаў, у прыватнасці, наваколлі Адэскай аблдзяржадміністрацыі, раённых адміністрацый, будынка абласнога і гарадскога упраўленняў МУС і т. п. Забарона тычылася любых арганізацый і асобных грамадзян: забаранялася ладзіць мітынгі, размяшчаць палаткі, усталёўваць гукавое абсталяванне, раздаваць агітацыйную літаратуру і т. п.
Прыкладна ў 05:30 раніцы 25 лістапада пачалася аперацыя па сілавому разгону «Еўрамайдана» каля помніка Дзюку Рышэлье. На плошчу прыбылі каля ста супрацоўнікаў міліцыі, якія ачапілі намётавы гарадок. Пасля гэтага работнікі камунальных службаў пачалі дэмантаж намётаў. Насельнікі «Еўрамайдана» паспрабавалі аказаць супраціўленне, якое было ў жорсткай форме задушана супрацоўнікамі міліцыі. Некалькі чалавек (у тым ліку Аляксей Чорны) былі затрыманыя і дастаўлены ў аддзел міліцыі. У дачыненні да іх былі складзеныя адміністрацыйныя пратаколы па артыкулах 173 (дробнае хуліганства) і 185 (злоснае непадпарадкаванне законнаму распараджэнню ці патрабаванню работніка міліцыі) Кодэкса Украіны аб адміністрацыйных правапарушэннях. Арганізатары «Еўрамайдана», зрэшты, ужо заклікалі прыхільнікаў сабрацца на Прыморскім бульвары ўвечары 25 лістапада.
Палітрада партыі «РОДИНА» асудзіла забарону мітынгаў у Адэсе і прымяненне міліцыяй сілы для разгону намётавага мястэчка каля помніка Дзюку Рышэлье. У заяве, распаўсюджанай прэс-службай партыі, гаварылася: «Нягледзячы на ​​тое, што мітынгоўцы з’яўляюцца нашымі прамымі і непрымірымымі палітычнымі апанентамі, мы лічым недапушчальным абмежаванне канстытуцыйнага права грамадзян на мірныя сходы і свабоднае выказванне сваіх поглядаў. Улады зноў пайшлі на сілавы сцэнарый, новую антыканстытуцыйную забарону масавых акцый і палітычна матываванае прымяненне сілы праваахоўнымі органамі. Адзіным разумным тлумачэннем гэтых дзеянняў з’яўляецца жаданне ўлады трымаць у страху і падпарадкаванні усіх адэсітаў, па-за залежнасці ад іх палітычных поглядаў. Адэса — вольны горад! За нашу і вашу свабоду!».
Увечары 25 лістапада каля 150 актывістаў сабраліся ля помніка Дзюку Рышэлье, каб працягнуць акцыі ў падтрымку падпісання пагаднення з ЕС. Акцыя юрыдычна была аформлена не як мітынг, а як сустрэча з дэпутатам гарсавета ад «Фронту змін» Аляксандрам Астапенкам. Найбольш своеасаблівым аказалася выступленне аднаго з актывістаў ВА «Свабода», які заклікаў удзельнікаў акцыі пераходзіць да больш радыкальных захадаў і начнать сапраўдную барацьбу, падобна «сапраўдным героям — Сцяпану Бандэры, Раману Шухевічу і Максіму Чайцы».
26 лістапада Прыморскі раённы суд Адэсы прысудзіў Аляксея Чорнага да 5 сутак арышту па абвінавачванні ў хуліганстве і супраціве супрацоўнікам міліцыі падчас разгону намётавага мястэчка адэскага «Еўрамайдана». 27 лістапада суд вызначыў меру пакарання для яшчэ двух удзельнікаў адэскага «Евромайдана». Актывісту «Дэмальянса» Вячаславу Шкрыбляку прысудзілі трое сутак адміністрацыйнага арышту за злоснае непадпарадкаванне супрацоўнікам міліцыі. Яшчэ адзін удзельнік «Еўрамайдана» Віталь Усціменка быў асуджаны да штрафу ў 119 грыўняў за дробнае хуліганства.
26 і 27 лістапада на мітынгі да помніка Дзюку Рышэлье выйшла толькі па некалькі дзясяткаў чалавек.
28 лістапада на заяўлены мітынг у падтрымку падпісання пагаднення аб асацыяцыі з Еўрасаюзам перад галоўным будынкам АНУ ім. Мечнікава выйшлі ў агульнай складанасці каля дзясятка студэнтаў, многія з якіх і так з’яўляліся ўдзельнікамі «Еўрамайдана». Тым часам стала вядома, што работнікаў бюджэтных арганізацый Адэскай вобласці — па 20 чалавек ад кожнага сельскага і пасялковага савета — пад пагрозай звальнення накіроўваюць у Кіеў на «антымайдан», які 29 лістапада арганізавала Партыя рэгіёнаў. Лідар «Дэмальянса» Аляксей Чорны заявіў, што ад 30 да 50 удзельнікаў адэскага «Еўрамайдана» таксама выязджаюць у Кіеў для ўдзелу ў масавых акцыях.
29 лістапада, выступаючы на ​​Вільнюскім саміце «Усходняга партнёрства», прэзідэнт Украіны Віктар Януковіч заявіў, што Украіна захоўвае прыхільнасць ідэям еўраінтэграцыі і мае намер у найбліжэйшай будучыні падпісаць Пагадненне аб асацыяцыі з ЕС, але перш гэтага чакае ад кіраўнікоў Еўрасаюза і звязаных з ім арганізацый «рашучых крокаў насустрач Украіне ў пытанні распрацоўкі і рэалізацыі праграмы фінансава-эканамічнай дапамогі з выкарыстаннем усіх наяўных механізмаў і рэсурсаў як інстытутаў, так і дзяржаў — членаў ЕС». У завяршэнне Януковіч выказаў надзею, што Украіна зможа падпісаць пагадненне аб асацыяцыі з ЕС ужо на наступным саміце «Усходняга партнёрства». Рана раніцай 30 лістапада падраздзяленні «Беркута» разагналі намётавы гарадок на Майдане Незалежнасці ў Кіеве, жорстка збіваючы удзельнікаў акцыі пратэсту, якія знаходзіліся ў ім. Больш за трыццаць чалавек былі затрыманыя. Па медыцынскую дапамогу звярнулася 35 чалавек, сямёра з іх былі шпіталізаваны.
30 лістапада ў Адэсе ля будынка абласнога УУС адбыўся мітынг пратэсту супраць разгону «Еўрамайдана». Мітынгоўцы падтрымалі патрабаванне адстаўкі прэзідэнта і міністра ўнутраных спраў, высунутае апазіцыяй у Кіеве.
2 снежня, пасля захопу прыхільнікамі Евромайдана адміністрацыйных будынкаў у Кіеве, Адэскі гарсавет звяртаўся да прэзідэнта Януковіча з заклікам навесці ў краіне парадак. Аналагічны зварот да прэзідэнта быў зроблены і 24 студзеня 2014 года, пасля чарговага абвастрэння сітуацыі ў цэнтры Кіева.
14 снежня да паўтары тысячы адэсітаў выйшлі на «Марш за альтэрнатыву» супраць Еўрамайдана, за федэралізацыю Украіны і ўступленне ў Мытны саюз ЕўрАзЭС. У акцыі прынялі ўдзел прадстаўнікі партыі «РОДИНА», «Моладзевага адзінства», «Блока Вітрэнка», КПУ, ветэранскіх арганізацый.
Пачатак падзей
А 15:00 прыхільнікі Еўрамайдана сумесна з фанатамі футбольных клубаў «Чарнаморац» і «Металіст» (пазней прадстаўнікі ФК Металіст абверглі факт удзелу сваіх фанатаў у беспарадках ) збіраліся арганізаваць марш «За адзінства Украіны», для чаго збіраліся ў цэнтры горада на Саборнай плошчы, сярод іх прысутнічалі ўзброеныя бітамі і ланцугамі, многія са схаванымі маскамі тварамі , экіпіяваныя каскамі і шчытамі прадстаўнікі Самаабароны Майдана. Акрамя лозунгаў «За адзіную Украіну» і «Слава Украіне» прысутнічалі лозунгі «Смерць ворагам», «Маскалёў на нажы».
Насустрач ім рушыла калона прыкладна з 500 узброеных актывістаў з плошчы Кулікова поля, дзе знаходзіўся намётавы лагер прыхільнікаў «Антымайдана». Над калонай былі расійскія сцягі і некалькі чорна-жоўта-белых сцягоў імператарскага дома Раманавых.
Паводле паведамленняў некаторых журналістаў са спасылкай на ананімныя крыніцы ў МУС Украіны, на баку праўкраінскіх сіл удзельнічалі пераапранутыя ў цывільнае байцы спецбатальёна «Усход» і «Шторм», сфармаваных новым урадам Украіны, а таксама байцы 14-й сотні самаабароны кіеўскага Майдана, што на думку каментатараў, абумовіла пасіўныя паводзіны адэскай міліцыі. Па паведамленнях журналіста-відавочцы падзей, прысутнічалі 3-я, 8-я і 14-я сотні самаабароны. У падзеях таксама прымалі ўдзел баевікі праварадыкальных арганізацый з іншых гарадоў Украіны: Мікалаева, Днепрапятроўска, Вінніцы, Жытоміра, Херсона, Данецка. Усяго, паводле дадзеных, паведамленых навінавым агенцтвам Odessit.ua, у Адэсу напярэдадні падзей прыбыло 15 аўтобусаў з праўкраінскімі баявікамі. Агульная колькасць завезеных у Адэсу баевікоў журналісты інфармацыйнага агенцтва Таймер ацанілі ад 300 да 700 чалавек.
Сутыкненні на Грэчаскай
Марш «За адзінства Украіны» рушыў па Грэчаскай вуліцы, дзе ім спрабавала супрацьстаяць калона з прыхільнікаў федэралізацыі (касцяк гэтай групы склала «Адэская дружына» ), узброеных шчытамі, бітамі і агнястрэльнай зброяй, у якіх на руках былі георгіеўскія стужачкі і павязкі з чырвонай ізастужкі.
Пачаліся сутыкненні ля выхаду на плошчу. Прыхільнікі федэралізацыі пачалі будаваць імправізаваныя барыкады каля супермаркета «Афіна», заўважыўшы гэта, туды пабег натоўп іх праціўнікаў з палкамі і камянямі. Каля 16:30 на Грэчаскай пачаўся разліў «кактэйляў Молатава». У ходзе далейшых сутыкненняў у раёне Дэрыбасаўскай вуліцы, у якіх супрацьстаялыя бакі кідаліся адзін у аднаго брукам і «кактэйлямі Молатава», адзін праўкраінскі актывіст атрымаў агнястрэльнае раненне ў лёгкае і памёр да прыезду хуткай на рагу Дэрыбасаўскай і Праабражэнскай. Еўрамайданаўцы сагналі пажарную машыну, якая прыбыла на месца сутыкненняў па выкліку аб палаючым легкавым аўтамабілі, пагражаючы кіроўцу расправай. Таксама імі была ажыццёўлена спроба штурму пажарнай часці, якая знаходзіцца паблізу. Адагнаную пажарную машыну пачалі выкарыстоўваць у якасці тарана для прарыву барыкад праціўніка і ліній міліцэйскага ачаплення.
Далей каля 200 прарасійскіх актывістаў былі заблакаваныя на вуліцы Грэчаскай, іх ахоўвала мясцовая міліцыя. Прыхільнікі федэралізацыі адстрэльваліся з траўматычнай і аўтаматычнай зброі. Да 18:00 невялікая частка (каля трыццаці чалавек) праціўнікаў украінскай улады адступіла ў гандлёвы цэнтр «Афіна», размешчаны ў месцы сутыкненняў, і заняла там пазіцыі, у тым ліку размясціла стралкоў для абароны. Астатнія прарасійскія актывісты рассеяліся і прасачылася скрозь кардоны міліцыі. Большая частка прыхільнікаў Еўрамайдана рушылі на Кулікова поле, некаторае іх колькасць блакавала гандлёвы цэнтр «Афіна», спрабуючы ўзяць у палон праціўнікаў, якія схаваліся там.
Разгром лагера на плошчы Кулікова поле
«Антымайдаўцы» спрабавалі ўмацаваць лагер, аднак зразумелі, што ўтрымаць знешні перыметр уласнымі сіламі яны не ў стане, стварылі другую лінію абароны ля ўваходу ў Дом прафсаюзаў і заселі ў самім будынку.
Да 19 гадзін праўкраінскія актывісты дабраліся да плошчы Кулікова поле (пераадолеўшы 2,6 км ), дзе разграмілі і спалілі размешчаны каля Дома прафсаюзаў намётавы лагер прыхільнікаў федэралізацыі.
Пажар у Доме прафсаюзаў
Выцесненыя з Куліковага поля прыхільнікі федэралізацыі схаваліся ў змешчаным за лагерам Доме прафсаюзаў. Тыя, што знаходзіліся на даху, закідвалі нападнікаў камянямі, адтуль жа, магчыма, вялася стральба. Штурмавікі закідалі першы паверх будынка запальнай сумессю, ад чаго загарэліся цэнтральныя дзверы, а потым і хол першага паверха. Агонь распаўсюдзіўся на некалькі паверхаў, чаму паспрыяла затрымка ў пачатку ліквідацыі пажару. Па ўспамінах людей, якія выратаваліся, агонь пайшоў знізу, з першых паверхаў. Яшчэ да пачатку пажару тыя, хто нападаў, змаглі прарвацца ў будынак з чорнага ходу, размешчанага з тыльнага боку будынку, і авалодаць бакавымі калідорамі на паверхах.
Як сцвярджае кіраўнік галоўнага ўпраўлення ДСНС Украіны ў Адэскай вобласці В. Бадэлан, моцны пажар у холе будынка пачаўся пасля таго, як нападнікам удалося закінуць туды некалькі падпаленых аўтамабільных пакрышак. Па словах В. Бадэлана, у выратаванні людзей з будынка удзельнічала 50 супрацоўнікаў ДСНС, якім удалося вывесці з будынка 350 чалавек. Ён сцвярджаў, што пажарныя разлікі прыбылі на плошчу своечасова, але натоўп людзей на плошчы не прапускаў машыны да будынка і перашкаджаў пажарным у іх працы.
Частка актывістаў да прыбыцця пажарных не давала прыхільнікам федэралізацыі пакінуць будынак, змушаючы выскокваць з вокнаў    , стралялі па вокнах будынка і па пажарных лесвіцах , не даючы эвакуявацца. Паводле BBC News cа спасылкай на інтэрв’ю відавочцы расійскаму каналу RT: «Некаторыя людзі крычалі „Памрыце!“, калі іх апаненты падалі»}. Па ўспамінах відавочцаў, нападнікі забівалі людзей як з агнястрэльнай зброі, так і палкамі, спальвалі жыўцом, душылі.
У той жа час іншыя еўрамайданаўцы спрабавалі выратаваць ад агню людзей, якія знаходзяцца ў Доме прафсаюзаў, з дапамогай вяровак і імправізаваных будаўнічых лясоў, дапамагалі ратавальнікам і пажарным. BBC News са спасылкай на газету «Kyiv Post» напісала: «праўкраінскія актывісты выратавалі дзесяткі людзей з палаючага будынка». Пры гэтым, тыя, што абараняліся, з даху будынка працягвалі закідваць натоўп ўнізе ўсім, што траплялася пад рукі.
Вынікі
Пад час сутыкненняў адэская міліцыя праяўляла пасіўнасць, а часам і адкрытыя сімпатыі сепаратыстам, губернатар Адэскай вобласці У. Неміроўскі заявіў, што міліцыя дзейнічала супольна з прарасійскімі радыкаламі. Паводле іншых дадзеных, адэская міліцыя атрымала каманду з Кіева не ўмешвацца ў падзеі, а сутыкненні справакавалі невядомыя людзі з чырвоным скотчам на рукавах
2 мая 2014 лагер прыхільнікаў федэралізаці на Куліковым поле ў Адэсе перастаў існаваць, а Дом прафсаюзаў згарэў. Паводле міністра ўнутраных спраў Украіны Арсена Авакава, у выніку сутыкненняў і пажару ў Доме прафсаюзаў на Куліковым полі Адэсы загінулі 42 чалавекі, 125 атрымалі цялесныя пашкоджанні і шпіталізаваны. Сярод пацярпелых — 21 праваахоўнік. Начальнік галоўнага ўпраўлення МУС у Адэскай вобласці быў вызвалены ад пасады. Пазней былі абнародваныя дадзеныя аб 48 загінулых асобах і да 250 пацярпелых.
24 жніўня 2014 Прэзідэнт Украіны Пётр Парашэнка падзякаваў адэсітам, якія «не дазволілі распаліць у горадзе полымя вайны» і «заплацілі за гэта дарагою цаною пад час падзей 2 мая». 25 верасня Галоўнае следчае ўпраўленне МУС Украіны заявіла аб завяршэнні дасудовага расследавання крымінальнай справы па факце масавых беспарадкаў у Адэсе 2 мая.
Кажан-Гарадоцкія дубы-веліканы
Кажан-Гарадоцкія дубы-веліканы — батанічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння ў аг. Кажан-Гарадок Лунінецкага раёна. 2 дрэвы дубу звычайнага. Першы дуб расце на прысядзібным участку дому 44 па вуліцы Савецкай, другі — у 100 метрах ад першага дуба, паміж птушкафабрыкай і прысядзібным участкам. Узрост каля 300 гадоў, вышыня 45 i 40 м дыяметр 152 i 164 см (1983). Ахоўны статус нададзены ў 1963 годзе.
Санкт-Пёльтэн
Санкт-Пёльтэн (Sankt Pölten, St. Pölten) — горад у Аўстрыі, сталіца і найбуйнейшы горад зямлі Ніжняя Аўстрыя. Насельніцтва — 49 121 чалавек (2001).
Транспарт
Праз горад праходзяць аўтамабільная і чыгуначная магістраль Вена — Лінц, дарогі на Крэмс і Марыяцэль, а таксама чыгуначная лінія на Крэмс, Тульн-на-Дунаі, Хайнфельд, Санкт-Эгід-ам-Нойвальдэ, Манк і Марыяцэль.
Дарога на цягніку ад Вены займае каля 40 хвілін, ад Лінца каля 50 хвілін.
Гісторыя
У часы Старажытнага Рыма на месцы Санкт-Пёльтэна размяшчаўся рымскі горад Эліум Цэнтыум (Aelium Cetium). Санкт-Пёльтэн сфарміраваўся ў VIII стагоддзі вакол бенедыкцінскага абацтва Св. Іпаліта (Sankt Pölten), заснаванага ў 771 годзе, якое і дало імя горада. Афіцыйна правы горада Санкт-Пёльтэн атрымаў у 1159 годзе.
Да 1490 года належаў біскупству Пасау, з 1785 года сам стаў цэнтрам біскупства. У 1986 годзе стаў сталіцай зямлі Ніжняя Аўстрыя.
Марэйніца
Марэйніца (Марейница) — вёска ў Веліжскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Крутоўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Кіеўскае ваяводства
Кіеўскае ваяводства  — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Вялікага Княства Літоўскага (з 1569 года ў складзе Каралеўства Польскага). Сталіца — горад Кіеў.
Сімволіка
Герб ваяводства ў складзе Каралеўства Польскага меў наступны выгляд: «у чырвоным полі белы Анёл, які трымае ў правай руцэ аголены меч, апушчаны канцом дадолу, у левай — ножны, край якіх дакранаецца да мяча».
У ВКЛ ваяводская харугва была зялёнага колеру і мела два рогі, на адным з якіх была выява Пагоні, на іншай — анёл і чорны мядзведзь.
Гісторыя
Утварылася ў 1471 на аснове колішняй Кіеўскай зямлі. Падзялялася на Асцёрскі, Жытомірскі, Кіеўскі, Любецкі, Мазырскі, Оўруцкі, Пуціўльскі, Чаркаскі і Чарнобыльскі паветы.
У 1507 і 1529 атрымала ад вялікага князя Жыгімонта Старога прывілеі, якія гарантавалі ваяводству пэўныя аўтаномныя правы.
Падчас складання Люблінскай уніі (1569) кіеўскія паслы выступілі за далучэнне да Каралеўства Польскага, што зацвердзіў каралеўскі прывілей ад 6 чэрвеня 1569 г. Тым часам шляхта Мазырскага павета адмовілася ад пераходу пад польскую юрысдыкцыю. Павет далучыўся да Менскага ваяводства.
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) тэрыторыя ваяводства апынулася ў складзе Кіеўскага і Валынскага намесніцтваў Расійскай імперыі.
Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел
У другой пал. XVI — першай пал. XVII падзялялася на Жытомірскі, Кіеўскі і Оўруцкі паветы, якія аб’ядноўвалі Белацаркоўскае, Багуслаўскае, Канеўскае, Корсунскае, Раманаўскае, Чаркаскае і Чыгірынскае староствы.
Ураднікі
У Сенаце Рэчы Паспалітай Кіеўскае ваяводства мела двух свецкіх прадстаўнікоў — ваяводу і кашталяна, а таксама духоўнага — біскупа.
Джавані Ланфранка
Джавані Ланфранка (іт. Giovanni Lanfranco;,  — , ) — італьянскі жывапісец, выбітны прадстаўнік фрэскавага роспісу высокага барока. Апроч фрэсак Ланфранка знакаміты сваімі алтарнымі карцінамі.
Джавані Ланфранка вучыўся ў Балонні ў Агасціна Карачы, а пазней у яго брата — Анібале Карачы. Апошні садзейнічаў свайму вучню ў атрыманні заказаў на афармленне палаца Фарнезэ. Потым Ланфранка жыў і працаваў у родным горадзе, а таксама ў П’ячэнцы, а пазней зноў з’явіўся ў Рыме. Вялікі роспіс купала «Ушэсце Марыі» карыстаўся асаблівым поспехам.
У 1634 г. рушыла ўслед праца па роспісе царквы ордэна езуітаў «Gesù Nuovo» у Неапалі. Апошняй працай Джавані Ланфранка былі роспісы капэлы «Сан Карла Катэнары».
NGC 3125
NGC 3125 (іншыя абазначэнні — ESO 435-41, MCG -5-24-22, AM 1004-294, TOL 3, IRAS10042-2941, PGC 29366) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Насос.