cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Заброддзе (Абідавіцкі сельсавет)
Забро́ддзе (, Забродье) — былая вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіла ў склад Абідавіцкага сельсавета.
Ліквідавана ў 2013 годзе.
Навагрудскі езуіцкі калегіум
Навагрудскі езуіцкі калегіум — установа ордэна езуітаў у Навагрудку, цяпер Гродзенская вобласць. З 1626 года місія, з 1631 — рэзідэнцыя, у 1714—1773 — калегіум.
Сродкі на стварэнне місіі ахвяравалі М. Галаўня, Я. Машынскі, першы кіраўнік місіі Я. Разнавольскі.
У XVII — першай палове XVIII стагоддзяў драўляныя збудаванні калегіума шмат разоў знішчаліся пажарамі. Каля 1754 года пабудаваны мураваны 3-нефавы касцёл, у 1752 — навучальны корпус. Калегіуму падпарадкоўваліся місіі ў Бурдыкаве (Бурдыкоўшчыне?), Варончы, Востраве, Гарадзiшчы, Любчы, Мажэйках, Моладаве, Пачапаве, Слонiме, Шчорсах.
У 1773 годзе калегіум закрыты, у 1815 касцёл пераабсталяваны пад ратушу.
Іскань
Іска́нь (, Искань) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
У 1924—1954 гадах цэнтр Ісканскага сельсавета.
Кругліца (Быхаўскі раён)
Кру́гліца (, Круглица) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
Інэлі
Інэ́лі (, Инели) — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах засценак у складзе гміны Друя Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства.
Грамада (Быхаўскі раён)
Грамада́ (, Громада) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
Ісачкі
Іса́чкі (, Исачки) — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Грамада (Быхаўскі раён)
Гісторыя
Паводле старажылаў, пасёлак заснаваны ў 1920-я гады, першымі жыхарамі былі перасяленцы з суседніх вёсак, у прыватнасці з Палянінавічаў. З 17 ліпеня 1924 года ў Быхаўскім раёне. У 1930-я гады вяскоўцы ўступілі ў калгас. Падчас Вялікай Айчыннай вайны з ліпеня 1941 года да ліпеня 1944 года акупаваны нямецка-фашысцкімі захопнікамі.
Ісачкі
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска, пазней засценак у складзе гміны Друя Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства.
Грамада (Быхаўскі раён)
Гісторыя
Паблізу вёскі, каля лесу, ёсць артэзіянская свідравіна — частка інфраструктуры былой сельскагаспадарчай фермы, якая дзейнічала ў савецкі перыяд і да пачатку XXI ст., дзе працавалі і жыхары Грамады. Ферма спецыялізавалася на мяса-малочнай жывёлагадоўлі. Станам на 2023 год захаваліся рэшткі падмурка фермы.
Населены пункт планіровачна складаецца з адной лінейнай вуліцы шыротнай арыентацыі. Забудова двухбаковая, драўляная, сядзібнага тыпу. Станам на 2023 год, ацяпленне пераважна пячное, адзін дом з электраацяпленнем.
Мікратапонімы
Побач вёскі змешаны, пераважна хвойны лес, невялікае балота, якое мясцовыя жыхары называюць Машок. Назва, напэўна, ад вялікай колькасці моху ў гэтай мясцовасці, таксама расце багун, грыбы, буякі і інш. Засталіся сляды здабычы торфу ручным спосабам — невялікія ямы, запоўненыя вадой. На ўскрайку вёскі бярозавы гай, мясцовая назва — Бярэзнік.
Кадаронцы
Кадаро́нцы (, Кадаронцы) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска, пазней засценак у складзе гміны Друя Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Кулага (Быхаўскі раён)
Кула́га (, Кулага) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
Кацярына Васілеўна Сумарава
Кацярына Сумарава (нар., Мінск) — беларускі мастак-жывапісец.
Біяграфія
З 2000 года прымае ўдзел у міжнародных мастацкіх пленэрах Беларусі, Польшчы, Літвы, Славеніі, Японіі, Арабскіх Эміратаў і іншых краін. З’яўляецца дыпламантам і стыпендыятам Спецыяльнага фонду Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па падтрымцы таленавітай моладзі (2001, 2003). У 2001 годзе таксама атрымала Гран-пры Рэспубліканскага конкурса, прысвечанага 550-годзю з дня нараджэння Леанарда да Вінчы. Творы Кацярыны Сумаравай знаходзяцца ў мінскам Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва, музеі Беларускай дзяржаўнай акадэміі мастацтваў, мастацкай галерэі Полацкага гісторыка-культурнага музея-запаведніка, мастацкай галерэі горада Оршы, прыватных калекцыях Беларусі і замежжа.
Ліпавіца
Лі́павіца (, Липовица) — былая вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіла ў склад Абідавіцкага сельсавета.
Руднае (Хойніцкі раён)
Карона Каралеўства Польскага
Упершыню вёска згаданая ў судовым акце ад 6 красавіка 1590 года. Гэта пратэст пана кіеўскага падкаморага Шчаснага Харлінскага на адрас князя Аляксандра Вішнявецкага, старосты чаркаскага, які наслаў быў некалькі соцень падданых сваіх брагінскіх на чале з ураднікам Кірыянам Вайніловічам на вёскі Руднае, Храпкаў, Навасёлкі, Багушы, да ключа Астраглядавіцкага прыналежныя, а яны людзей збілі і скалечылі, каморы і іншыя будынкі пашкодзілі, начынне рознае, худобу з быдлам пазабіралі і да ключа Брагінскага адвялі. Ад таго часу і да парэформеннага перыяду ўжо ў Расійскай імперыі Навасёлкі належалі тым уладальнікам, што і Хойнікі з Астраглядамі, г. зн. пасля Харлінскіх, — Абрамовічу, Бжазоўскім, Шуйскім і Прозарам.
У 1637 годзе М. Абрамовіч за плату ў 12 000 злотых перадаў фальварак і сяло Руднае ды сёлы Дворышча і Навасёлкі на тры гады ў карыстанне зямяніну Стэфану Воўку.
У тарыфе падымнага падатку Кіеўскага ваяводства 1734 года сказана, што вёска Руднае (Rudno) у складзе Хойніцкай воласці належала князю Ігнацыю Шуйскаму, харунжычу берасцейскаму. У 1754 годзе з 13 двароў (×6 — прыкладна 78 жыхароў) вёскі Навасёлкі Хойніцкага маёнтка «do grodu» (Оўруцкага замка) выплачвалася 2 злотых і паўгроша, «na milicję» (на вайсковыя патрэбы павета і ваяводства) 8 злотых і 2 грошы.
Расійская імперыя
Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Руднае — у межах Чарнігаўскага намесніцтва (губерні), з 1796 года ў складзе тэрытарыяльна ўпарадкаванага Рэчыцкага павета Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года Мінскай губерні Расійскай імперыі. У крыніцы, заснаванай на матэрыялах рэвізіі 1795 года, вёска Руднае згаданая сярод уладанняў пана Людвіка Прозара, якія былі перайшлі «в казну», але потым «по высочайшему повелению» вернутыя пані Луізе (з князёў Шуйскіх) Прозаравай, спадчыннай іх уладальніцы. Тады тут налічвалася 25 двароў з 85 душамі мужчынскага і 101 душой жаночага полу сялян.
У парэформенны перыяд Руднае адміністрацыйна належала да Хойніцкай воласці. На пачатак 1870 года ў вёсцы налічвалася 120 гаспадароў з сялян-уласнікаў, прыпісаных да Руднаўскага сельскага таварыства, 1 аднадворац, прыпісаны да воласці.
Паводле перапісу 1897 года, у Рудным — 82 двары, 525 жыхароў, капліца, хлебазапасны магазін. На 1909 год у вёсцы было 96 двароў, 592 жыхары, побач — аднадворны хутар з 26 жыхарамі.
Найноўшы час
9 лютага 1918 года, яшчэ да падпісання Брэсцкага міру з бальшавіцкай Расіяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Руднае, аднак, у складзе Хойніцкай воласці апынулася ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губерні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 мая тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы» гетмана Паўла Скарападскага.
1 студзеня 1919 года, згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР. Паводле запіскі «Сведения о количестве учащихся школ Хойникской волости Речицкого уезда», на 8 снежня 1920 года і на 15 красавіка 1921 года ў Руднаўскай школе першай ступені (г. зн. пачатковай) было адпаведна 35 і 49 вучняў.
У 1926—1927 гадах цэнтр Руднаўскага сельсавета. Ліквідавана ў 2013 годзе.
Дворышча (Хойніцкі раён)
Дво́рышча (, Дворище) — вёска ў Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Судкоўскага сельсавета.
Геаграфія
Вёска знаходзіцца за 6 км у напрамку на паўднёвы захад ад горада Хойнікі, за 109 км ад Гомеля, каля Кажушкаўскага канала.
Карона Каралеўства Польскага
Упершыню паселішча згаданае ў судовым акце ад 30 сакавіка 1590 года. Гэта пратэст, заяўлены ў Кіеўскім гродскім судзе панам кіеўскім падкаморым Шчасным Харлінскім на адрас князя Аляксандра Вішнявецкага, старосты чаркаскага, і губернатара яго Брагінскага маёнтка Кірыяна Вайніловіча за насланне падданых брагінскіх на вёскі Дворышча і Стралічаў, да ключа Астраглядавіцкага прыналежныя, збіццё і калечанне людзей, забранне коней і быдла, пашкоджанне камораў, учыненне розных гвалтаў. Ад гэтага часу і да рэформеннага ўжо ў Расійскай імперыі перыяду Дворышча належала тым самым, што і Астраглядавічы з Хойнікамі, г. зн. пасля Харлінскіх — Мікалаю Абрамовічу (Абрагамовічу), Максіміліяну Бжазоўскаму, князям Шуйскім, сямейству Прозараў.
У судовым дэкрэце ад 7 чэрвеня 1623 года ўдава Гальшка Харлінская абвінавачвала паноў Станіслава, Юрыя і астатніх Харлінскіх, родных братоў і сваякоў мужа Мікалая, за гвалтоўны наезд на замак і вёску Астраглядавічы, мястэчка Новы Харленж (Хойнікі), вёскі Хойнікі, Дворышча, Храпкаў, Руднае, Стралічаў, Паселічы, Малішаў. Згодна з тарыфам падымнага падатку, у 1628 годзе з 8 дымоў дымоў (×6 — каля 48 жыхароў) застаўных вёсак Дворышча і Навасёлкі пан Зыгмунт Копець мусіў плаціць па тры злотыя — усяго 24 зл. . 8 ліпеня 1631 года запісам у актах Кіеўскага земскага суда нарэшце засведчана пагадненне на саступку часткі Астраглядаўскіх добраў Шчасным, сынам Станіслава, Харлінскім пану Лукашу Мадлішэўскаму, новаму мужу ўдавы Гальшкі, за суму ў 60 000 польскіх злотых. Сярод паселішчаў у дакуменце названае і Дворышча. У 1637 годзе М. Абрамовіч за плату ў 12 000 злотых перадаў фальварак і сяло Руднае ды сёлы Дворышча і Навасёлкі на тры гады ў карыстанне зямяніну Стэфану Воўку.
Паводле люстрацыі падымнага падатку Оўруцкага павета Кіеўскага ваяводства 1683 года, з дымоў вёскі Дворышча Хойніцкай воласці князя Шуйскага выплачвалася 3 злотых. На 1698 год, як вынікае з інвентара маёнтка Хойнікі, перададзенага князем Дамінікам Шуйскім, берасцейскім харунжым, у кіраванне пану Зыгмунту Шукшце, у Дворышчы было 12 двароў. 6 днём лютага 1711 года датаваная судовая скарга шляхцічаў Аляксандра і Базыля Нячай-Грузевічаў на князя Дамініка Шуйскага за жорсткае збіццё яго людзьмі падаўцаў скаргі і іх сялянаў пры наездзе і захопе ў пацярпелых вёсак Дворышча, Навасёлкі і Храпкаў. У рэвізіі года 1716-га сказана, што з 28 двароў цяглых і 4 агароднікаў у Дворышчы за папярэднюю пасэсію скарбнік берасцейскі Станіслаў Шуйскі выбраў 205 злотых. 25 лютага 1719 года, як і пастанавіў раней Жытомірскі гродскі суд, адбылася часовая перадача вёскі Дворышча і фальварка пры сяле Храпкаў, прыналежных князю Д. Шуйскаму, але арандаваных валоскім біскупам Юзафатам Парышэвічам, спадчыннікам чарнігаўскага падкаморага Канстанціна Залескага. Згодна з інвентаром 1721 года, калі абцяжараны даўгамі маёнтак ад біскупа Юзафата Парышэвіча перайшоў дзедзічнаму ўладальніку князю Мікалаю Шуйскаму, харунжычу берасцейскаму, з 30 двароў вёскі Дворышча, акрамя дзякла, выплачвалася чыншу 132 злотых. Паншчыну адпрацоўвалі «iako na włokach» ад Вялікадня (Wielkiej Nocy) да св. Міхайлы па тры дні, ад Міхайлы да Вялікадня па два дні, гвалты адбывалі, грэблі масцілі, з падводамі ездзілі або грашыма адкупаліся, «быдла рагатага і нерагатага», птушку, як і збожжа ярыннага давалі. плацілі па 4 з паловай грошы «dobrej monety» з кожнага вулею. Прозвішчы жыхароў: Якун (Якуненка), Пінчук, Іванчанка, Піліпенка, Белаш, Брыцько, Сцепаненка, Мікуленка, Мошанка (Мошчанка), Керус, Лобан, Дземідзенка, Сяменчанка, Лешчанка, Аўсянік, Ціток, Гладзенка, Сіроценка (Сіраценка).
У тарыфе падымнага падатку Кіеўскага ваяводства 1734 года сказана, што вёска Дворышча ў складзе Хойніцкай воласці належала князю Ігнацыю Шуйскаму, харунжычу берасцейскаму. Паводле звестак на 1748 год ксяндза Караля Непамуцэна Арлоўскага, Дворышча было сярод паселішчаў, частка жыхароў якіх (з ліку шляхты і яе службы) належала да Астраглядавіцкай парафіі Оўруцкага дэканата Кіеўскай дыяцэзіі. У 1754 годзе з 47 двароў (×6 — прыкладна 282 жыхары) вёскі Дворышча Хойніцкага маёнтка «do grodu» (Оўруцкага замка) выплачвалася 7 злотых і 9 грошаў, «na milicję» (на вайсковыя патрэбы павета і ваяводства) 29 злотых і 6 грошаў.
Згодна з перапісамі яўрэйскага насельніцтва 1765, 1778 і 1784 гадоў, у Дворышчы пражывалі адпаведна 5, 5 і 3 чалавекі (głowy), плацельшчыкі пагалоўшчыны, якія належалі да Хойніцкага кагала.
Расійская імперыя
Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Дворышча — у межах Рэчыцкай акругі Чарнігаўскага намесніцтва (губерні), з 1796 года ў складзе адноўленага Рэчыцкага павета Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года Мінскай губерні Расійскай імперыі.
Згодна з рэвізіяй 1795 года, у Дворышчы налічвалася 83 двары, у якіх жылі 305 мужчын і 292 жанчыны з людзей прыгоннага стану. Вёска з дваром Юзафавым была аддадзена панамі Прозарамі ў трохгадовую арэнду братам Мацею, рэчыцкаму павятоваму ротмістру, і Феліксу, рэгенту, Ястржэмбскім за 1 500 чырвоных злотых, пачынаючы з 2 красавіка 1794 года.
У спісе рэкрутаў Мінскай губерні, якія загінулі або памерлі на вайсковай службе ў 1808—1815 гадах, знойдзеным у НГАБ гісторыкам Уладзімірам Лякіным, сярод тых, хто загінуў у Барадзінскай бітве 26 жніўня 1812 года, названы грэнадзёр Сібірскага палка Арцём Навумаў Мельнік з вёскі Дворышча, прыгонны абозных Прозараў.
Інвентар Юзафаўскага (Езапоўскага) маёнтка 1844 года засведчыў прыналежнасць Дворышча пану Юзафу, сыну Караля, Прозару. У энцыклапедыі «Гарады і вёскі Беларусі» сказана, што на 1850 год у вёсцы было 80 двароў, 520 жыхароў. «Список населённых мест Минской губернии на 1857 год» паказвае прыналежнасць 522 жыхароў Дворышча да прыходу Загальскай Свята-Троіцкай царквы.
У парэформенны перыяд Дворышча — у Хойніцкай воласці. На пачатак 1870 года ў вёсцы налічвалася 264 гаспадары з сялян-уласнікаў, прыпісаных да Дварышчанскага сельскага таварыства. У спісе прыходаў і прычтаў па чатырох благачынных акругах (у межах Рэчыцкага павета) Мінскай епархіі на 1876 год вёска Дворышча пазначана ў прыходзе Свята-Пакроўскай царквы ў Хойніках. Пра тое сказана і ў даведніку 1879 года. У 1886 годзе ў вёсцы было 78 двароў, 620 жыхароў, працаваў конны млын.
Паводле перапісу 1897 года, у Дворышчы — 150 двароў, 918 жыхароў, школа граматы і хлебазапасны магазін. На 1909 год у вёсцы было 183 двары, 1088 жыхароў.
Найноўшы час
9 лютага 1918 года, яшчэ да падпісання Брэсцкага міру з бальшавіцкай Расіяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Дворышча, аднак, у складзе Хойніцкай воласці апынулася ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губерні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 мая тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы» гетмана Паўла Скарападскага.
1 студзеня 1919, згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР. Паводле запіскі «Сведения о количестве учащихся школ Хойникской волости Речицкого уезда», на 8 снежня 1920 і на 15 красавіка 1921 года ў Дварышчанскай школе першай ступені (г. зн. пачатковай) было адпаведна 37 і 72 вучні.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года Дворышча — цэнтр сельсавета ў Хойніцкім раёне Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены праз далучэнне тэрыторыі скасаванага Руднаўскага сельсавета. У 1930 годзе ў Дворышчы было 247 двароў, 1338 жыхароў, арганізаваныя калгасы «Свабода» і імя К. Я. Варашылава, працавалі дзве кузні, ваўначоска. З 20 лютага 1938 года вёска ў складзе Палескай вобласці. У гады Вялікай Айчыннай вайны на франтах і ў партызанскай барацьбе загінулі 173 жыхары.
З 8 студзеня 1954 года — у складзе Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да Дварышчанскага сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Навасёлкаўскага сельсавета. У 1954/1955 навучальным годзе працавала яшчэ сямігадовая школа; з 1955/1956 н. г. яна стала сярэдняй. Паводле перапісу 1959 года, у вёсцы налічвалася 1700 жыхароў. У складзе саўгаса «Судкова» (цэнтр — вёска Судкоў). Дзейнічалі аддзяленне сельгастэхнікі, камбінат бытавога абслугоўвання, сярэдняя школа, дом культуры, бібліятэка, фельчарска-акушэрскі пункт, аддзяленне сувязі, крама.
У пачатку 1970-х гадоў у Дворышчы існавала царкоўная грамада «истинно-православных христиан» альбо «непоминающих» (катакомбнікаў), арганізаваная пазбаўленым сану святаром Іосіфам Рынкевічам. 31 мая 1973 года пад хатай мясцовай жыхаркі ўлады знайшлі падземную бетанаваную царкву з двума выхадамі: адзін праз пограб да каморы, другі — да калодзежа. Катакомбны храм быў багата ўпрыгожаны іконамі, меў бібліятэку ў 160 найменняў кніг рэлігійнага зместу, частка якіх была пазначана штампам Ленінградскага музея гісторыі рэлігіі і атэізма. Тамсама ў лёхах — немалы запас харчавання і богаслужэбнага віна. Рэлігійна абумоўленае непрыйманне савецкай улады царкоўнай грамадой вёскі Дворышча прывяло яе не адно да разрыву з Маскоўскай патрыярхіяй, але, напрыклад, і да прынцыповай адмовы ад кантактаў з установамі аховы здароўя.
28 лістапада 1991 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Тульгавіцкага сельсавета. 1 снежня 2009 года ў склад сельсавета перададзены 6 населеных пунктаў (Загалле, Загальская Слабада, Казялужжа, Клівы, Небытаў, Паташня) скасаванага Казялужскага сельсавета, а таксама вёскі Будаўнік і Езапоў, якія знаходзіліся ў раённым падпарадкаванні, вёска Храпкаў перададзена ў склад Барысаўшчынскага сельсавета, цэнтр сельсавета перанесены ў аграгарадок Судкова, сельсавет перайменаваны ў Судкоўскі.
Канапляншчына
Канапля́ншчына (, Коноплянщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска, пазней засценак у складзе гміны Друя Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Кажушкі (Хойніцкі раён)
Кажу́шкі (, Кожушки) — былая вёска ў Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіла ў склад Судкоўскага сельсавета.
Вялікае Княства Літоўскае
У акце абмежавання Брагінскай воласці ад 7 сакавіка 1512 года названы сумежны з ёй востраў Кажушкі – «...у Зварачанскія астравы праваю стараною зноў балотам беллю ўздоўж папалам з астравамі Дронкі Курылушкі і Кажушкі ў лазу, катораю папалам уздоўж у альсы, альсамі ў Тапіла, з Тапіла ў рэчку Ціхую, з Ціхай у рэчку Цеснаўку...». Напэўна, бліжэй да ракі Прыпяць існавала ўжо і аднаімённае сяло. У апісанні Чарнобыльскага замка 1552 года згаданыя «Кожушковцы на Припети Бискупа Киевскаго и иншие села по всемъ повете Чорнобыльскомъ...». У іншым месцы назва паселішча з указаннем прыналежнасці яго да Беласароцкай нядзелі прыведзена ў форме «Кожушковичи».
26 верасня 1568 года ў Кіеўскім замкавым судзе актыкаваны пратэст пана Шчаснага Харлінскага, харунжага кіеўскага, з нагоды адабрання грунту яго вёскі Навасёлкі і прылучэння да ўгоддзяў вёскі Кажушкі біскупа кіеўскага Мікалая Паца.
Напярэдадні падпісання акту Люблінскай уніі ўказам караля Жыгімонта Аўгуста ад 6 чэрвеня 1569 года Кіеўскае ваяводства (і Кажушкі з прылегласцямі) было далучана да Кароны Польскай.
Карона Каралеўства Польскага
7 днём верасня 1572 года датаваны ліст біскупа кіеўскага Мікалая Паца вознаму, у якім той паведаміў, што загадаў падданым сваім кажушкаўскім, каб да вострава Замошша, прыналежнага да вёскі Навасёлкі, «nie wdzierali się». 3 жніўня 1578 года біскуп М. Пац звярнуўся да пана Шчаснага Харлінскага, абы той забараніў свайму ўрадніку і падданым навасёлкаўскім чыніць крыўды яго кажушкаўцам і забірацца ў іх грунты. 26 днём лютага 1579 года пазначана размежаванне ўгоддзяў вёсак Кажушкі біскупа М. Паца і Навасёлкі пана Ш. Харлінскага, выкананае «przez sędziow obranych».
На 1581 год у сяле Кажушкавічы каталіцкага біскупа кіеўскага налічвалася 26 дымоў асадных сялян (×6 — каля 156 чалавек), з якіх выбіралася па 15 грошаў, і 4 агароднікі (≈24 чал.), з іх — па 6 грошаў падатку.
14 жніўня 1609 года ксёндз Крыштаф Казімірскі, біскуп кіеўскі, распачаў судовую справу ў дачыненні да пана Мікалая Стэцкага, цівуна кіеўскага, за насланне падданых сваіх на грунт біскупскі Кажушкаўскі, што пры беразе Прыпяці ніжэй Лысай гары месціўся ў востраве паміж новым рэчышчам і старыцай, ды ўчыненне там рабункаў. 1 чэрвеня 1618 года біскуп Крыштаф з капітулай выступілі ў судзе з пратэстам супраць пана Міхала Ратомскага за наезд да вёску Кажушкавічы, касцёлу прыналежную. Пры размежаванні Кіеўскага ваяводства Каралеўства Польскага і Мазырскага павета Вялікага Княства Літоўскага ў снежні 1621 — студзені 1622 гадоў сяло Kożuszkiewicze Кіеўскага біскупства паны камісары згодна запісалі прыналежным да ваяводства Кіеўскага. Паводле тарыфа падымнага падатку Кіеўскага ваяводства 1628 года, з сяла Кажушкавічы біскупства Кіеўскага ў асобе ксяндза-біскупа Багуслава Бокшы-Радашэўскага, з 9 дымоў мусіла выплачвацца па 3 злотыя, з 13 агароднікаў па 24 грошы, з 1 каморніка яшчэ 24 грошы. 11 чэрвеня 1649 года палонны казак Мацвей Шумейка, схоплены дома ў Брагіне, паведаміў на допыце пра казацкі загон блізка ў тысячу чалавек, што перапраўляўся праз Прыпяць каля Кажушак ці да Бабічаў, ці яшчэ куды.
У люстрацыі падымнага падатку Оўруцкага павета Кіеўскага ваяводства 1683 года сярод добраў біскупа кіеўскага геаграфічна ізаляваныя ад іх Кажушкі не названыя. 9 лістапада 1723 года кіеўскі Войцех Сянніцкі падаў скаргу на князя Мікалая Шуйскага за тое, што падданыя яго сяла Навасёлкі змянілі мяжу з біскупскім сялом Кажушкі. У тарыфах падымнага падатку Оўруцкага павета Кіеўскага ваяводства 1734 і 1754 гадоў Кажушкі зноў як быццам адсутныя, магчыма таму, што ўжо сталі часткай Нараўлянскіх добраў роду Аскеркаў, а тыя месціліся ў Мазырскім павеце, на карысць якога і выплачвалі падымнае.
Канвакацыйны сойм 1764 года прызнаў ленны маёнтак Нароўля на правабярэжжы Прыпяці дзедзічным уладаннем Рафала Алаізія Аскеркі, маршалка Мазырскага павета. Сярод ягоных уладанняў Кажушкі яшчэ не згаданыя. Але 13 і 15 лістапада 1773 года, паводле актаў Оўруцкага гродскага суда, узнавіліся памежныя канфлікты што да ўгоддзяў вёсак Навасёлкі Хойніцкага маёнтку князёў Шуйскіх (апякуноў Людвікі Шуйскай), старостаў ніжынскіх, і Кажушкі Нараўлянскага маёнтку войскага мазырскага Яна Мікалая Аскеркі (сына Рафала Алаізія Аскеркі). Пачаліся яны з пасечанага і папаленага хойніцкага (навасёлкаўскага) лесу. 28 лютага 1778 года ў оўруцкія кнігі было нават занесена размежаванне часоў біскупа М. Паца і харунжага Ш. Харлінскага (1579 г.). 8 лютага, 19 красавіка і 30 чэрвеня 1787 года датаваныя судовыя абвінавачванні сужэнствам Каралем і Людвікай Канстанцыяй з князёў Шуйскіх Прозарамі Яна Аскеркі, стражніка польнага літоўскага, у тым, што насланыя ім кажушкаўцы навасёлкаўцаў збілі-скалечылі, знішчылі межы, пакапалі капцы ды новыя, выгодныя для сябе насыпалі. 23 лютага 1793 года ў Оўруцкім гродзе «przez ugodę wieczystą» была зацверджана карта пазначанай капцамі мяжы паміж вёскамі Кажушкі стражніка Аскеркі і Навасёлкі абозных Прозараў.
Канавалаўшчына
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Кажушкі (Хойніцкі раён)
Расійская імперыя
Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Кажушкі — у межах Рэчыцкай акругі Чарнігаўскага намесніцтва (губерні), з 1796 года ў складзе тэрытарыяльна ўпарадкаванага Рэчыцкага павета Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года Мінскай губерні Расійскай імперыі. У крыніцы, заснаванай на звестках рэвізіі 1795 года, Кажушкі названы ў пераліку паселішчаў, адабраных у стражніка польнага літоўскага Яна Мікалая Аскеркі ў «казённое ведомство за клятвопреступление», г. зн. за ўдзел у вызвольным паўстанні 1794 года.
Канавалаўшчына
Гісторыя
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Друйскага сельсавета.
Кажушкі (Хойніцкі раён)
Расійская імперыя
У парэформенны перыяд сяло належала да Юравіцкай воласці. Каля 1864 года маёнткам Нароўля (і фальваркам Кажушкі) завалодаў Артур Даніэлевіч Горват (1831—1903). У тым жа 1864 годзе згаданая прыпісная да прыхода Тульгавіцкай царквы прыналежная Кажушкаўская Свята-Троіцкая царква. На пачатак 1870 года ў сяле Кажушкі — 93 мужчынскія душы з ліку сялян-уласнікаў, прыпісаных да сельскага таварыства, 4 аднадворцы, прыпісаныя да воласці. У даведніку 1879 года паведамляецца, што прыпісная Троіцкая царква выконвала ролю прыходскай, бо царква ў Тульгавічах колькі гадоў перад тым згарэла. У 1886 годзе ў сяле 41 двор, 210 жыхароў, царква, млын. На 1889 год сярод шматлікіх службаў маёнтку Нароўля (33 500 дзесяцін) Артура Горвата названы і фальварак Кажушкі.
Паводле перапісу 1897 года, у Кажушках — 334 жыхары, працавалі школа граматы, хлебазапасны магазін, вятрак. У аднаімённым фальварку — 57 жыхароў. 20 ліпеня 1898 года Артур Горват перадаў права валодання маёнткам Нароўля сыну Эдварду Артуравічу Горвату. У 1909 годзе у вёсцы налічвалася 89 двароў, 667 жыхароў, у аднадворным фальварку — 31 жыхар. На 1913 год маёнтак Нароўля (з фальваркам Кажушкі) складаў 16 678 дзесяцін угоддзяў.
Найноўшы час
9 лютага 1918 года, яшчэ да падпісання Брэсцкага міру з бальшавіцкай Расіяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Кажушкі ў складзе Юравіцкай воласці Рэчыцкага павета, аднак, апынуліся ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губерні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 мая тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы» гетмана Паўла Скарападскага.
1 студзеня 1919, згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года Кажушкаўскі (Кажушкінскі) сельсавет — у Юравіцкім раёне Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Мазырскай акругі. 10 лістапада 1927 года сельсавет узбуйнены праз далучэнне тэрыторыі скасаванага Кухнаўшчынскага сельсавета. У 1930 годзе вёска — цэнтр калгаса імя А. Р. Чарвякова, працавалі паравы млын, дзве кузні. З 8 ліпеня 1931 года Кажушкі ў складзе Хойніцкага раёна. З 20 лютага 1938 года ў Палескай вобласці з цэнтрам у Мазыры.
Напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны ў Кажушках было 230 двароў, 872 жыхары. У маі 1943 года акупанты спалілі вёску і загубілі 92 жыхароў. 98 вяскоўцаў загінулі на франтах і ў партызанскай барацьбе.
З 8 студзеня 1954 года Кажушкі — у Гомельскай вобласці. У вёсцы, згодна з перапісам 1959 года, налічвалася 869 жыхароў. Цэнтр калгаса імя XXII з'езда КПСС. Дзейнічалі 8-гадовая школа, клуб, бібліятэка, фельчарска-акушэрскі пункт, аддзяленне сувязі, крама. 8 студзеня 1987 года Кажушкаўскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Тульгавіцкага сельсавета. На момант скасавання сельсавет налічваў 4 населеныя пункты: вёскі Кажушкі, Навакухнаўшчына, Новапакроўск, Слабада.
Лосеўка (Быхаўскі раён)
Ло́сеўка (, Лосевка) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
3-і Украінскі фронт
3-і Украінскі фронт — аператыўна-стратэгічнае фарміраванне (аб'яднанне, фронт) савецкіх войскаў у Вялікай Айчыннай вайне.
Гісторыя
У далейшым у яго ўваходзілі 5-я ўдарная, 4-я і 9-я гвардзейскія арміі, 26-я, 27-я, 28-я, 37-я, 57-я арміі, 6-я гвардзейская танкавая армія, 1-я, 2-я і 4-я балгарскія арміі. У аператыўным падпарадкаванні 3 Укр.Ф знаходзілася Дунайская ваенная флатылія ВМФ УС СССР.
У кастрычніку — лістападзе 1943 года войскі 3-га Украінскага фронту падчас бітвы за Днепр вызвалілі гарады Днепрапятроўск і Дніпрадзэржынск, прасунуліся на захад ад Днепра на 50 — 60 кіламетраў. У наступным, дзейнічаючы на крыварожскім кірунку, сіламі 6-й арміі захапілі плацдарм на поўдзень ад Запарожжа, а да канца снежня разам з 2-м Украінскім фронтам утрымлівалі на Дняпры буйны стратэгічны плацдарм.
Пры вызваленні Правабярэжнай Украіны войска 3-га Украінскага фронту ва ўзаемадзеянні з 4-м Украінскім фронтам, правёўшы Нікопальска-Крыварожскую аперацыю 1944 года, выйшлі на р. Інгулец, адкуль у сакавіку — красавіку разгарнулі наступ на мікалаеўска-адэскім кірунку. Правёўшы паслядоўна Беразнегавата-Снігіроўскую і Адэскую аперацыі, яны пры садзейнічанні Чарнаморскага флоту завяршылі вызваленне поўдня Украіны, вызвалілі значную частку Малдаўскай ССР і прасунуліся да Днестра, захапіўшы плацдармы на яго правым беразе, у тым ліку кіцканскі плацдарм.
У жніўні 1944 года 3-і Украінскі фронт удзельнічаў у Яска-Кішынёўскай стратэгічнай аперацыі, у выніку якой была вызвалена ўся Малдаўская ССР, а Румынія абвясціла вайну Германіі.
8 верасня войскі 3 Укр.Ф уступілі на тэрыторыю Балгарыі і да канца месяца вызвалілі яе. 28 верасня — 20 кастрычніка 1944 года 3-і Украінскі фронт ва ўзаемадзеянні з Народна-вызваленчай арміяй Югаславіі пры ўдзеле войскаў Айчыннага фронту Балгарыі правёў Бялградскую стратэгічную аперацыю, у выніку якой былі вызвалена сталіца Югаславіі Бялград і большая частка Сербіі.
У кастрычніку 1944 — лютым 1945 года 3-і Украінскі фронт часткай сіл удзельнічаў у Будапешцкай стратэгічнай аперацыі. Яго войскі фарсіравалі Дунай і захапілі плацдарм на яго правым беразе. У студзені 1945 года яны адбілі контрудары праціўніка, які спрабаваў дэблакаваць акружаную ў Будапешце групоўку, а ў сакавіку, падчас Балатанскай аперацыі, сарвалі контрнаступленне нямецкіх войскаў у раёне возера Балатан. Паспяховае завяршэнне гэтай аперацыі дазволіла без аператыўнай паўзы пачаць 16 сакавіка ва ўзаемадзеянні з левым крылом 2-га Украінскага фронту Венскую стратэгічную аперацыю, завяршыць вызваленне Венгрыі, выгнаць ворага з усходняй часткі Аўстрыі і вызваліць яе сталіцу Вену.
15 чэрвеня 1945 года, па дэмабілізацыі СССР, на падставе дырэктывы Стаўкі ВГК ад 29 мая 1945 года 3 Укр.Ф быў расфарміраваны, палявое кіраванне фронту рэарганізавана ў кіраванне Паўднёвай групы войскаў.
Камандаванне
Камандуючыя войскамі :
Члены Ваеннага савета:
Начальнікі штаба:
Камандуючыя БТ і МВ фронту:
Малыя Боркі
Малы́я Бо́ркі (, Малые Борки) — былая вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіла ў склад Абідавіцкага сельсавета.
Ліквідавана ў 2013 годзе.
Зорны шлях VI: Не адкрытая краіна
Зорны шлях VI: Не адкрытаяя краіна (Star Trek VI: The Undiscovered Country) — шосты поўнаметражны навукова-фантастычны фільм, дзеянне якога адбываецца ў сусвеце Зорнага шляху. Не адкрытаяя краіна стала апошнім фільмам з удзелам экіпажа карабля «USS Enterprise» пад камандаваннем капітана Кірха (але ж некаторыя персанажы ўсёж сустракаюцца ў наступных фільмах).
Прэм'ера фільма: 6 снежня 1991 года; Бюджэт фільма: 30 млн даляраў; Касавыя зборы ў кінатэатрах ЗША ў год паказу:'74 810 000 даляраў; Касавыя зборы па ўсім свеце: 94 млн даляраў.
Сюжэт
2293 год (пачатак фільма - зорная дата 9521). Даследуючы газавыя скупнасці Бэта-квадранту, карабель Федэрацыі «USS-2000 Эксэльсіор» пад камандаваннем капітана Хікару Сулу трапляе ў падпрастранственную ўдарную хвалю. Крыніца выбуху — клінгонскі месяц Праксіс, якой ў выніку гэтага быў амаль цалкам разбуран.
Праз два месяцы экіпаж Кірка прыбывае на сакрэтную нараду Зорнага флота. У выніку катастрофы, выкліканай занадта актыўнай распрацоўкай карысных выкапняў, складнікаў аснову Клингонской энергетыкі, Клингонская імперыя засталася без ключавых вытворчых магутнасцяў і, акрамя таго, шэраг планет, у прыватнасці метраполія Кронас, былі заражаны атрутнымі прадуктамі выбуху. Пры цяперашнім супрацьстаянні аднаўленне немагчыма, і Клінгонскай імперыі засталося існаваць каля 50 гадоў.
На нарадзе высвятляецца, што месяц назад клінгонскі канцлер Горкан паслаў у Федэрацыю таемную прапанову пра ўсталяванне міру. Частка камандавання флота пярэчыць гэтаму, бо ў выніку Федэральны флот таксама падвергнецца скарачэнню — скароціцца флот ваенных караблёў Зорнага Флота. Да таго ж, ёсць магчымасць размаўляць з Клінгонами з пазіцыі сілы. Але кіраўніцтва Федэрацыі прымае ініцыятыву Горкана. «USS 1701-А Энтерпрайз» адпраўляецца да месца сустрэчы з крэйсерам Горкана «Кронас-1», каб суправадзіць яго да Зямлі.
Mesosa nebulosa
Mesosa nebulosa — від жукоў-вусачоў падсямейства. Распаўсюджаны ў Еўропе, Паўночнай Афрыцы (Тунісе, Марока), Іране и Азербайджане. Даўжыня цела дарослых насякомых 9-16 мм. Кармавымі раслінамі лічынак з'яўляюцца розныя шыракалістыя дрэвы:, , , , , , ,.
Качэргі (Друеўскі сельсавет)
Качэ́ргі (, Кочерги) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Друйскага сельсавета.
Палкі
Па́лкі (, Палки) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
Ламііны
Ламііны (Lamiinae) — падсямейства вусачоў, якое ўключае больш за 13 000 відаў жукоў.
Кандзершчына
Кандзе́ршчына (, Кондерщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска i фальварак у складзе гміны Друя Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства.
Спіс аб’ектаў PGC (2126001—2127000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2126001—2127000)
Лізавета Венгерская
Біяграфія
Прынцэса Лізавета нарадзілася 7 ліпеня 1207 года, паводле адных крыніц у Браціславе, згодна з іншымі ў Шарашпатаку. Яна была трэцім дзіцём Андраша II і яго першай жонкі Гертруды. З чатырох гадоў Лізавета жыла пры двары ландграфаў Цюрынгіі ў Марбургу і замку Вартбург каля Айзенаха, і разглядалася як будучая жонка прынца Людвіга. Калі Лізавеце споўнілася 14, яна і Людвіг, які да таго часу стаў правіцелем Цюрынгіі, звянчаліся. Шлюб аказаўся шчаслівым, Людвіг і Лізавета мелі трох дзяцей: Германа, Сафію і Гертруду.
У 1223 годзе манахі-францысканцы пазнаёмілі Лізавету з ідэаламі бядноты і міласэрнасці, якія прапаведаваў ордэн. Францысканства моцна ўзрушыла Лізавету, і яна рашыла жыць паводле яго духу, дапамагаючы бедным і жабракам. Вялікі ўплыў на Лізавету займеў Конрад Марбургскі, суворы прапаведнік крыжовых паходаў і інквізітар. У Айзенаху дзякуючы ландграфіні была пабудавана вялікая бальніца для бедных. Увесь свой вольны час Лізавета аддавала служэнню гаротным. У малітоўных вобразах яна паказана ў атачэнні жабракоў і калек, якія чакаюць ацалення.
Некаторыя крыніцы кажуць, што яе муж быў грубым і бессардэчным, дакараў жонку за тое, што яна марнатравіць грошы і ежу, забараняў ёй займацца дабрачыннасцю, пасля таго, як з’явілася чутка, што ландграфіня хоча прадаць замак, каб дапамагчы гаротным. У жыціі Лізаветы расказана, як аднойчы муж сустрэў яе на вуліцы, калі яна несла хлеб у хвартуху, каб перадаць яго жабракам. Калі ён раскрыў хвартух, каб паглядзець, што ў ім, то пабачыў многа руж. (Гэтая ж легенда, запазычаная жыхарамі Іспаніі і Партугаліі, была дастасавана да яе траюраднай пляменніцы Ізабелы Партугальскай, гл. Цуд з ружамі).
Легенда аб міласэрнасці Лізаветы кажа, што аднойчы яна паклала пракажонае дзіцянё ў свой ложак. Яе муж, вярнуўшыся дадому, гнеўна адкінуў пакрывала і знайшоў не хворае дзіця, а Немаўля Ісуса, якое ляжала там. Пасля гэтых цудаў, згодна з паданнем, ландграф дазволіў жонцы працягваць дабрачыннасць.
Іншыя крыніцы падаюць ганіцелямі Лізаветы прыдворных, якія кпілі з яе, і распаўсюджвалі аб ёй плёткі яшчэ тады, калі яна жыла пры двары як нявеста спадкаемцы. Да кааліцыі прыдворных нібыта належала і Сафія, маці Людвіга, якая ў сапраўднай гісторыі клапацілася аб Лізавеце. Сам Людвіг абараняў жонку ад паклёпаў, удзельнічаў у яе дабрачынных справах, падзяляў яе пабожнасць.
У 1226 Людвіг ад’ехаў у Крэмону, дзе прадстаўляў імператара Фрыдрыха II у рэйхстагу Свяшчэннай Рымскай Імперыі. Лізавета прыняла ў свае рукі кіраванне ў Цюрынгіі, дзе лютаваў голад і эпідэміі, выкліканыя моцнай паводкай. На дапамогу тым, хто апынуўся ў нястачы, пайшлі нават уласныя строі каралевы і царкоўнае начынне.
У 1228 годзе яна заснавала ў Марбургу бальніцу для бедных, дзе працавала нароўні з іншымі. Яна даглядала хворых, а ў астатні час збірала міласціну для бальніцы. 17 лістапада 1231 года Лізавета памерла ў Марбургу, маючы ўсяго толькі 24 гады.
Шанаванне
У 1235 годзе Папа Рыгор IX кананізаваў Лізавету Венгерскую.
У часы рэфармацыі, у 1539 годзе рэшткі святой Лізаветы былі захоплены і апаганены, але праз некалькі гадоў былі вернуты ў Марбург. Цяпер рэшткі святой заховаюцца таксама ў Вене, Бруселі, Вітэрба і ў царкве Святой Цэцыліі (Дзюсельдорф-Бенрат). Лізавета Венгерская лічыцца апякункай францысканцаў-тэрцыярыяў, медыцынскіх работнікаў, пекараў і членаў дабрачынных таварыстваў.
Памяць святой Лізаветы Венгерскай у Каталіцкай царкве — 17 лістапада.
У гонар Лізаветы Венгерскай асвечаны знакаміты Блакітны касцёл у Браціславе і іншыя храмы. На Беларусі ёсць касцёл св. Лізаветы ў мястэчку Падароск Ваўкавыскага раёна.
Кірыліна
Кіры́ліна (, Кирилино) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Друйскага сельсавета.
Клімпаўшчына
Клі́мпаўшчына (, Климповщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Друйскага сельсавета.
Пірагоў
Пірагоў — прозвішча.
Зарэцкая
Зарэцкая — жаночая форма прозвішча Зарэцкі.
Погаркі
По́гаркі (, Погорки) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
Кандратовіч
Кандратовіч — беларускае прозвішча.
Кокаўшчына
Ко́каўшчына (, Коковщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Старое Сяло (Быхаўскі раён)
Старо́е Сяло́ (, Старое Село) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Абідавіцкага сельсавета.
Кокаўшчына
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Друйскага сельсавета.
Ферэнц Дзьюрчань
Фе́рэнц Дзью́рчань (Дзю́рчань) (Gyurcsány Ferenc;, Папа, заходняя Венгрыя) — буйны венгерскі прадпрымальнік, палітычны і дзяржаўны дзеяч. З 29 верасня 2004 па 14 красавіка 2009 прэм'ер-міністр Венгрыі. Лідар Венгерскай сацыялістычнай партыі. 21 сакавіка 2009 года абвясціў аб сваім сыходзе з пасады прэм’ер-міністра
Біяграфія
Вучыўся на педагога, потым атрымаў адукацыю ва ўніверсітэце Януса Паноніўса (Janus Pannonius university, горад Печ).
Палітычную кар’еру пачаў у Асацыяцыі маладых спецыялістаў, а з 1990 года перайшоў з палітыкі ў бізнес, заснаваў шэраг кампаній, самая буйная з якіх — «Альтус», і заняў 50 месца ў рэйтынге самых багатых людзей Венгрыі.
У 2002 вярнуўся ў палітыку ў якасці галоўнага стратэгічнага саветніка Петэра Медьешы, папярэдняга прэм’ер-міністра Венгрыіі. Потым у 2003 стаў міністрам па справах спорту, дзяцей і моладзі.
Прэм’ер-міністр
Прэм’ер-міністр Венгрыі з 29 верасня 2004 года.
За некалькі месяцаў да гэтага адбылося далучэнне Венгрыі да Еўрасаюза. Эканамічнае становішча ў краіне ўжо тады было значна напружаным, што было звязана са значным ростам дэфіцыту дзяржаўнага бюджэту.
У праграме новага ўрада ўпор рабіўся на ўмацаванне прынцыпа размеркавнання дзяржаўных сродкаў, стварэнне роўных магчымасцей для ўсіх сацыяльных груп. Новы ўрад таксама быў намераны актывізаваць удзел Венгрыі ў дзейнасці ЕС і выканаць да 2008 года ўсе патрабаванні Еўрасаюза, звязаныя з пераходам на еўра. Гэта запатрабавала прыняцця шэрага непапулярных захадаў і строгай эканоміі дзяжбюджэту.
18 верасня 2006 года ў венгерскай сталіцы пачаліся хваляванні — пратэстуючыя нападалі на дзяржаўныя ўстановы, падпальвалі аўтамабілі, нападалі на паліцыю, абвінавачваючы прэм’ер-міністра ў тым, што, як стала вядома з уцечак у СМІ, ён хлусіў выбаршчыкам, прыўкрашваючы эканамічнае становішча ў краіне.
У першы ж дзень вулічных хваляванняў Дзьюрчань абвясціў: «Я застаюся і буду выконваць сваю працу. Я сур’ёзна настроены на рэалізацыю сваёй праграмы… Разумею ўсю крытыку ў свой адрас, але трэба адрозніваць здаровую крытыку ад простага вандалізму. Калі дзве-тры тысячы людзей не разумеюць, што можна рабіць. а чаго нельга, гета не з’яўляецца падставай для таго, каб парушаць мір і пакой у краіне».
1 кастрычніка 2006 года ў Венгрыі адбыліся мясцовыя выбары, на якіх правячая партыйная кааліцыя пацярпела поўнае паражэнне. Правая апазіцыя на чале з партыяй «Фідэс» атрымала большасць у абласных сабраннях як мінімум у 18 з 19 акруг і пасады мэраў не менш чым у 19 з 23 буйнейшых гарадоў краіны.
У той жа дзень прэзідэнт Венгрыі Ласла Шойом заклікаў Дзьюрчаня адправіць урад у адстаўку. Шойом крытыкаваў прэм’ер-міністра за выкарыстанне «недапушчальных метадаў палітычнай барацьбы, якія падрываюць давер да венгерскай дэмакратыі», і «маральны крызіс», у якім краіна апынулася з-за яго. Прэзідэнт заклікаў дэпутатаў вынесці ураду вотум недаверу.
Выступленне прэзідэнта прывяло да аднаўлення акцый пратэста ў сталіцы. Ужо ў ноч на 2 кастрычніка дзясяткі тысяч жыхароў Будапешта зноў выйшлі да будынка парламета, заклікаючы да адстаўкі ўрада. рэперкусіі назіраліся на працягу кастрычніка, і наступнай вясной, гэта значыць у гадавіны падзей 1956 года і венгерскай рэвалюцыі 1848 года, але з лета 2007 пазіцыі кабінета значна ўмацаваліся.
12 сакавіка 2009 года Дзьюрчань абвясціў аб сваім сыходзе з пасады прэм’ер-міністра. Яго пераемнікам на партыйным сходзе, які адбыўся 5 красавіка 2009 года, быў абраны Гордан Байнаі
Ясянёвы лубаед
Ясянёвы лубаед (Hylesinus fraxini) — від жукоў-даўганосікаў падсямейства караедаў. Распаўсюджаны ў Еўропе, на Каўказе і паўднёвым Урале.
Апісанне
Даўжыня цела дарослых насякомых 2,5-3,5 мм. Цела авальнае, чорнае, з бурымі і чырвона-бурымі  і лапкамі. Жукі пакрытыя светлымі лускавінкамі, якія ўтвараюць на пярэдняспінцы і надкрыллях стракаты, мармуровы ўзор.
Арэал і экалогія
Насяляюць у парках, садах і ясеневых насаджэннях, дзе паражаюць, , дубы (, і некаторыя іншыя), , , , , , , , , , , ,.
Значэнне
Можа наносіць шкоду паркавай гаспадарцы і дэкаратыўнаму садоўніцтву, часам істотную.
Chrysobothris affinis
Chrysobothris affinis — від жукоў-златак. Даўжыня цела дарослых насякомых (імага) 8-15 мм. Цела з боку спінкі бронзавае або бронзава-чорнае. Брушка аднакаляровае, бронзава-чырвонае ці металічна-зялёнае. Жывуць на дубе, буку, конскім каштане, бярозе і некаторых іншых лісцяных дрэвах.
Краснагорка (Друеўскі сельсавет)
Краснаго́рка (, Красногорка) — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Друеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска, пазней засценак у складзе гміны Друя Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства.
Да 2004 года ўваходзіў у склад Друйскага сельсавета.
Бішава
Геаграфія
Востраў Бішава месціцца ва ўсходняй частцы Адрыятычнага мора ў 4,25 км на паўднёвы захад ад вострава Віс, у 313,5 км на поўдзень ад Заграба, сталіцы Харватыі. Складзены пераважна вапнякамі, даволі гарысты. На паўднёвым усходзе ўзнімаецца масіў з найвышэйшым пунктам — гарой Стражэніца (239 м). На востраве маецца 25 пячор. Найбольш вядомая — Блакітная пячора.
Для Бішава характэрны так званы міжземнаморскі тып клімата з мяккім сонечным надвор'ем. Улетку сярэдняя тэмпература трымаецца каля 24°C, узімку — каля 6°C.
Схілы гор пакрыты ксерафітнай расліннасцю. Наземная фаўна бедная, прадстаўлена птушкамі, грызунамі, казуркамі, яшчаркамі. На захад ад вострава знаходзіцца важны раён здабычы тунца і крабаў.
Гісторыя
Лічыцца, што востраў Бішава быў населены ўжо ў антычнасці. Аднак у пісьмовых крыніцах вядомы з XI стагоддзя, калі на ім быў пабудаваны бенедыкцінскі кляштар. У XVI стагоддзі кляштар быў перанесены на суседні востраў Віс, хаця Бішава працягваў належыць бенедыкцінцам. Традыцыйнымі заняткамі мясцовага насельніцтва здаўна былі вырошчванне маслін і вінаграду, а таксама рыбалоўства. У нашы дні развіваецца турызм.
Андрэй Сяргеевіч Аршавін
Андрэ́й Сярге́евіч Арша́він (нар., Ленінград) — былы расійскі футбаліст, заслужаны майстар спорту Расіі (2008). Гуляе на пазіцыях другога нападніка, плэймэйкера, атакавалага паўабаронцы. Пры трэнеры Гусе Хідынку стаў адным з асноўных ігракоў нацыянальнай каманды Расіі.
У 2008 годзе пасля чэмпіянату Еўропы 2008 года патрапіў у сімвалічную зборную Еўропы па версіі УЕФА, а 2 снежня, у выніку галасавання на азначэнні лепшага іграка 2008 года і ўручэнне ўзнагароды «Залаты мяч» па версіі часопіса «France Football», заняў 6-е месца, што з’яўляецца лепшым вынікам для расійскага футбаліста пасля распаду СССР. Неаднаразова прызнаваўся лепшым футбалістам Расіі ў розных апытаннях. Паводле апытанняў УЦВГД і «Лявада-Цэнтра», займае 18-е месца ў спісе Топ-100 эліты Расіі за 2008 год.
Футбольная кар’ера
Футболам пачаў займацца з 7 гадоў. Выхаванец СДЮШАР «Змена», трэнеры — Сяргей Гардзееў і Віктар Вінаградаў. За дарослую каманду «Змены» пачаў гуляць у 16 гадоў. З 1999 стаў выступаць за рэзервовы склад ФК «Зеніт». У 19 гадоў дэбютаваў у асноўным складзе «Зеніта». 2 жніўня 2000 года Юрый Марозаў выпусціў яго на замену замест Андрэя Кобелева ў гасцявым матчы Кубка Інтэртота супраць англійскага «Брэдфарда» (3:0).
З тых часоў згуляў у складзе «Зеніта» 310 афіцыйных матчаў, забіў 71 мяч. Заваяваў з камандай залатую, срэбную і бронзавую медалі чэмпіянату Расіі.
«Арсенал»
За «Арсенал» Аршавін дэбютаваў 21 лютага 2009 года ў хатнім паядынку з «Сандэрлендам» (0:0). У гэтым матчы Андрэй быў прызнаны наведвальнікамі сайту BBC лепшым іграком.