cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Залатая пласцінка «Вояджэра»
Музыка
78 % запісаў «Вояджэра» прысвечаны музычным формам перадачы шматлікіх культур. З дапамогай дырыжора Мюрэя Сідліна і музыказнаўцаў Алана Лоцнакса, Роберта Брауна і Чу Венг Чанга было адабрана 27 разнастайных твораў для запіса. Заходняя класічная музыка прадстаўлена Бахам («Брандэрбургскі канцэрт № 2», «Гавот у форме ронда», «Добра тэмперыраваны клавір»), Бетховенам (5-я сімфонія, струнны квартэт № 13), Моцартам («Чароўная флейта») і Стравінскім («Вясна свяшчэнная»), а заходняя лёгкая музыка — Чакам Беры («Johnny B. Goode»), Луі Армстрангам («Melancholy Blues») і Сляпым Вілі Джонсанам («Dark Was the Night»). Але заходняя музыка складае менш за палову музычнай падборкі. Астатні запіс уключае класічную музыку Індыі, Явы і Японіі, а таксама кітайскі твор для 7-струннага інтсрумента цысяньцынь, складзены 2500 гадоў таму кітайскім кампазітарам Бо Я. Была ўключана таксама народная музыка Перу, Балгарыі, Аўстраліі, Афрыкі. У запіс таксама ўвайшлі гранне на жалейцы з Саламонавых астравоў, рытуальнае пенне з Новай Гвінеі, якое, верагодна, падобна да пення людзей каменнага века, калі першабытныя людзі толькі пачыналі складаць музыку.
Гукі
Астатнія 22 % запіса складаюцца з галасоў людзей, розных гукаў Зямлі і 116 выяў, закадаваных як відэасігналы. Чалавечыя галасы запісаны ў выглядзе прывітанняў Генеральнага сакратара ААН на 55 найбольш распаўсюджаных мовах Зямлі. Таксама запіс уключае 50 галасоў і гукаў планеты. Яны пачынаюцца с натуральных гукаў прыроды, акіяна, сушы, якія пазаземныя істоты змогуць распазнаць на падставе ўласных даследаванняў зямляпадобных планет і якія могуць даць дадзеныя аб плотнасці нашай атмасферы. Далей ідуць гукі біялагічнага свету: птушак, і насякомых, жаб, сабак, львоў, шымпанзэ, ваўкоў. Далей запісаныя гукі людзей і іх дзейнасці: крокі, удары молата, гукі пілы, удары тапара аб дрэва; гукі аўтамабіля, сірэны, рэактыўнага самалёта, запуска ракеты, плачучага дзіця, якое заспакойвае маці, і рэгулярнае шчоўканне пульсара (гэты гук можа даць ключ да прыроды пульсараў на футляры запіса).
Выявы
Фатаграфія сонечнага спектра — першая з 20 каляровых фатаграфій, якія знаходзяцца ў паслядоўнасці са 116 малюнкаў. Каляровыя фатаграфіі закадаваны як паслядоўныя манахромныя фатаграфіі, зробленыя праз розныя каляровыя фільтры. Паколькі набор ліній паглынання ў спектры Сонца з’яўляецца індыкатарам яго колера і свяцімасці, пазаземныя астраномы змогуць дакладна аб’яднаць тры манахромных выявы ў адну каляровую, зрабіўшы каліброўку на аснове вядомых ім дадзеных аб зорных спектрах. Зрабіўшы гэтую працу, яны змогуць такім жа чынам атрымаць іншы каляровыя фатаграфіі.
Потым зроблена выява Зямлі, як яе бачна з космаса, з дапамогай фатаграфіі, зробленай з нізкай арбіты. Схематычна паказаныя атамы для азнаямлення з элементарным складам газаў у нашай атмасферы. Гэтыя ж самыя атмныя схемы выкарыстоўваюцца для дэманстравання структуры і дзялення малекулы ДНК. Далей ідзе серыя фатаграфій і анатамічных схем, якія дэманструюць розныя стадыі мітатычнага дзялення клеткі, апладнення яйцаклеткі сперматазоідам, развіццё эмбрыёна і роды. Восемь анатамічных схем, якія знаходзяцца адна пад адной, паказваюць знешнюю і ўнутраную анатомію чалавека. Паслядоўнасць заканчваецца некалькімі малюнкамі чалавечых істот.
Пасля гэтага паказаныя фатаграфіі розных пейзажаў і ландшафтаў: гор, марскіх узбярэжжаў і астравоў, горных масіваў і рэк. Потым ідуць выявы формаў жыцця на Зямлі: дрэвы і палі, каралавыя рыфы, (аўстралійскі востраў Херон, насекомыя, кветкі, малюскі, дэльфіны, жывёлы марскіх глыбінь. Потым зноў ідуць фатаграфіі чалавечых істот ў розных сітуацыях: фермеры з Гватэмалы і Аўстраліі; працоўныя з Афрыкі, Тайланда і Тэхаса; алімпійскія бегуны, танцоры балета і г. д.
Зварот Джымі Картэра
На дыске запісаны таксама звароты Курта Вальдхайма і Джымі Картэра, якія ў 1977 годзе былі Генеральным сакратаром ААН і прэзідэнтам ЗША адпаведна. Вольны пераклад зварота Картэра гучыць так:
Гэты апарат створаны ў ЗША, краіне з насельніцтвам 240 млон. чалавек сярод 4-міліярднага насельніцтва Зямлі. Чалавецтва, ўсё яшчэ падзелен на асобныя нацыі і дзяржавы, але краіны хутка ідуць да адзінай зямной цывілізацыіі. Мы накіроўваем у космас гэта пасланне. Яно, верагодна, праіснуе на працягу мільярда гадоў нашай будучыні, калі наша цывілізацыя змаеніцца і цалкам зменіць аблічча Зямлі... калі якая-небудзь цывілізацыя перахопіць «Вояджэр» і зможа зразумець сэнс гэтага дыску, - вось наша пасланне: Гэта - падарунак ад маленькага далёкага міру: нашыя гукі, наша навука, нашы малюнкі, наша музык, нашы думкі і пачуцці. Мы спрабуем выжыць у наш час, каб жыць і у вашым. Мы спадзяемся, надыдзе дзень, калі будуць вырашаны праблемы, перад якімі мы стаім сёння, і мыдалучымся да галактычнай цывілізацыі. Гэтыя запісы ўяўляюць нашы надзеі, нашу рашучасць і нашу добрую волю ў гэтым Сусвеце, велізарным і які выклікае глыбокую павагу
Рудакоў (Хойніцкі раён)
Рудако́ў (, Рудаков) — вёска ў Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Стралічаўскага сельсавета.
Вёска знаходзіцца за 12 км на паўднёвы ўсход ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Хойнікі (на галіне Васілевічы — Хойнікі ад лініі Гомель — Калінкавічы), за 115 км ад Гомеля.
Каля вёскі знаходзіцца радовішча жалязняку.
Карона Каралеўства Польскага
Вёска Рудакоў вядомая з ліста 1574 года князя Аляксандра Аляксандравіча Вішнявецкага брату. На той час гэта быў аднайменны востраў у Брагінскім маёнтку, які дастаўся князю Міхаілу Аляксандравічу Вішнявецкаму: «… Ку тому остров Рудаков с полями, чертежами, дубровами и сеножатми до границы от Высокого, взявши от сеножатей до могилок, до дороги Хвойницское, которая идеть до Остроглядович, до рубежов, которые есмо сами зарубали водле выязду нашого братэрского…».
У часы Рэчы Паспалітай паселішча належала да Кіеўскага, з XVII стагоддзя да Оўруцкага павета Кіеўскага ваяводства Кароны Польскай, а уласнікамі яго былі тыя, хто валодаў Брагінскім ключом — малодшая галіна князёў Вішнявецкіх, Канецпольскія, застаўныя ўладальнікі Бандынэлі, князь Міхал Сервацы Вішнявецкі са старэйшай галіны роду, Замойскія, Ракіцкія.
14 верасня 1686 года ляснічы Лаўрын з Бабчына пад прысягай паведаміў у Оўруцкім гродскім судзе, што як з-за казакоў, так і з-за літоўкага войска, з вёскі Рудакоў адыйшлі 8 дымоў (×6 — прыкладна 48 жыхароў). У справе таго ж суда ад 28 чэрвеня 1687 года Рудакоў названы сярод паселішчаў часткі Брагінскага маёнтку ваяводзіча бэлзскага, каралеўскага палкоўніка Яна Канецпольскага, зруйнаваных працяглым (з лістапада 1686 года) пастоем казакоў палкоўніка Войска Запарожскага Паўла Апостала Шчуроўскага. Тады тут засталося 12 дымоў (каля 72 чалавек), а размясціліся на пастой 12 казакоў і 13 коней.
У акце ад 22 верасня 1715 года сказана, што губарэвіцкія сяляне пана маршалка мазырскага Антонія Аскеркі, узброеныя косамі, сякерамі і стрэльбамі, папалілі стагі сена, прыналежныя падданым пана войскага мельніцкага Аляксандра Антонія Бандынэлі, жыхарам вёсак Рудакоў, Бабчын і хутара Чахі. У выніку, убогія сяляне А. Бандынэлі, якія з-за адсутнасці сена не мелі чым карміць худобу зімой, вымушаныя былі ад яе пазбавіцца. У «Тарыфе падымнага падатку Оўруцкага павета» 1734 года Рудакоў — у палове Брагінскіх добраў, якую дагэтуль шмат гадоў трымаў у заставе ад паноў Канецпольскіх дорпацкі падкаморы А. Бандынэлі, які памёр у 1733 годзе. Вядома, што князь Міхал Сервацы Вішнявецкі менавіта ў тым жа 1733 годзе ці не ўлершыню падпісаўся, акрамя іншага, «графам на Брагіне», а значыць надалей і вёска Рудакоў належала яму. Паводле звестак на 1748 год ксяндза Караля Непамуцэна Арлоўскага, Рудакоў быў сярод паселішчаў, частка жыхароў якіх (відавочна, з ліку шляхты) належала да Астраглядавіцкай парафіі Оўруцкага дэканата Кіеўскай дыяцэзіі. У самым пачатку 1749 года Брагінская фартуна дасталася дачцэ князя пані Эльжбэце Замойскай, а потым яе дачцэ Катарыне Мнішак (гл.: Брагін).
Паводле яўрэйскіх перапісаў 1765, 1778 і 1784 гадоў у Рудакове жылі адпаведна 5, 5 і 3 чалавекі (głowy), якія належалі да Брагінскага кагала.
Расійская імперыя
Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Рудакоў — у межах Чарнігаўскага намесніцтва (губерні), з 1796 года ў складзе тэрытарыяльна ўпарадкаванага Рэчыцкага павета Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года Мінскай губерні Расійскай імперыі. У 1795 годзе фальварак Рудакоў з вёскай Мокіш былі ў заставе ў ротмістра Крэча, але належалі пану падстаросце рэчыцкаму Ігнацыю Аскерку, які годам раней страціў жонку пані Ізабэлу , дачку папярэдняга ўладальніка добраў графа Міхала Адама Ракіцкага. На 1796 год рыма-каталіцкім капелянам у Рудакове быў Томаш Чачот.
У шляхецкай рэвізіі 1811 года паведамляецца, што фальварак Рудакоў з вёскамі Рудакоў, Рудыя, Чахі, Варацец і іх 200 душамі прыгонных мужчынскага полу трымаў у шасцігадовай арэндзе ад дзедзічнага ўладальніка графа Людвіка Ракіцкага, мінскага губернскага маршалка, пан Марцэлін Вешэнеўскі.
Як засведчыў Аляксандр Ельскі, у 1816 годзе ўладанне, паводле сямейнага пагаднення, было падзеленае наступным чынам: Уладзіслаў, сын Ігнацыя, Аскерка, падкаморы рэчыцкі, атрымаў вёску Рудакоў з рэзідэнцыяй і вёскі Чахі, Рудыя, Варацец, а яго сястра Людвіка — фальваркі Мокіш і Бабчын з прылегласцямі. У 1834 годзе гаспадыняй Рудакоўскіх добраў была ўдава Уладзіслава пані Ядвіга з Гечэвічаў Аскерчына, якую настаяцель Бабчынскай Крыжаўздзвіжанскай прыходскай царквы І. Нямшэвіч у метрычных запісах хросту дзяцей яе сялян чамусьці называў Еўдакіяй. Тады, згодна з энцыклапедыяй «Гарады і вёскі Беларусі», у Рудакове было 46 двароў. 1 (13) лістапада 1844 года складзены інвентар, з якога вынікае, што Рудакоўскі маёнтак з фальваркамі Бабчын і Мокіш быў ўласнасцю непаўналетніх Генрыка Юстына, Аляксандра Юстыніяна і Зофіі Марцэлы Аскеркаў, але знаходзіўся ў арэндзе ў Міхаіла Ігнатавіча Быкава. На 1850 год, паводле С. В. Марцэлева, у вёсцы Рудакоў налічвалася 235 жыхароў. У «Списках населённых мест Минской губернии по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело]: 1857 г.» засведчана, што 231 жыхар вёскі Рудакоў абодвух полаў з’яўляўся прыхаджанінам Бабчынскай Крыжаўздзвіжанскай царквы, 14 мужчын і 10 жанчын з вёскі і з фальварка былі парафіянамі Астраглядавіцкага касцёла Унебаўзяцця Найсвяцейшай Панны Марыі.
У парэформенны перыяд Рудакоў належаў да Мікуліцкай воласці Рэчыцкага павета Мінскай губерні. Да свайго спачыну ў 1866 годзе маёнткам валодаў Генрык Аскерка, а пасля яго дочкі Марыя і Гэлена. У 1875 годзе ў маёнтку Рудакоў была заснавана вінакурня (бровар). У 1876 годзе зямельныя ўгоддзі рудакоўскіх Аскеркаў складалі 7416 дзесяцін, працавалі два млыны. У 1884 годзе пані Гэлена Аскерчанка пабралася шлюбам са Станіславам Ваньковічам. Згодна са звесткамі на 1876 і 1879 гады, Рудакоў заставаўся ў прыходзе Бабчынскай Крыжаўздзвіжанскай царквы. На 1889 год маёнтак Рудакоў з фальваркамі Бабчын і Мокіш (усяго 7162 дзесяціны зямлі) належаў Гэлене, дачцэ Генрыка, Ваньковіч. Паводле перапісу 1897 года ў вёсцы Рудакоў было 66 двароў, 381 жыхар, школа граматы. У аднаіменным фальварку 6 двароў і 135 жыхароў, бровар. У 1903 годзе той бровар сіламі 8 рабочых вытвараў спірту на 35 200 рублёў у год, перарабляючы 120 000 пудоў бульбы і 4 200 пудоў жыта.
Нараўлянскі палац Эдварда Артуравіча Горвата (1866—1935), паводле здагадкі мемуарыста Андрэя Раствароўскага (1899—1980), быў месцам, дзе неўзабаве пасля расійскай рэвалюцыі (1905) адбыўся перадвыбарчы з’езд каля 60 землеўласнікаў Рэчыцкага павета, для выбрання ўпаўнаважаных для выбараў у парламент Расійскай імперыі, таму жанчыны з нараўлянскага палаца выехалі на той час у маёнтак Вадовічы, а дзеці — у маёнтак Рудакоў.
У 1905—1906 гадах Станіслаў Ваньковіч замест старога мураванага палаца (які палічыў занадта цесным) пабудаваў з чырвонай цэглы ў стылі неабарока новы мураваны палац у Рудакове, архітэктарам якога стаў вядомы Тадэвуш Раствароўскі (1860—1928), які быў у сваяцкіх стасунках з Аскеркамі і сяброўскіх стасунках з суседзямі Аскеркаў — нараўлянскімі панамі Горватамі. Ваньковіч таксама запланаваў стварыць каля новага палаца і шыкоўны пейзажны парк, але адклаў намер на пазнейшыя гады і карыстаўся маляўнічым садам, які быў створаны пры папярэднім палацы і разам з прыпалацавым гародам займаў плошчу ў 4 га.
На 1909 год у вёсцы 87 двароў, 484 жыхары, у фальварку 1 двор, 7 жыхароў. У тым самым 1909 годзе ў двары Рудакоў адбылося гучнае ва ўсім літоўска-беларускім краі «срэбранае вяселле» Станіслава і Гелены Ваньковічаў, на якое з’ехаліся многія вядомыя дваранскія сем’і. На вяселлі ў якасці ганаровых гасцей прысутнічалі старшыня Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі Эдвард Адамавіч Вайніловіч (як блізкі сваяк Ваньковічаў) і Раман Аляксандравіч Скірмунт (як блізкі сябар Вайніловічаў і Ваньковічаў). Сам «малады» Станіслаў Костка Ваньковіч быў віцэ-старшынёй Віленскага таварыства сельскай гаспадаркі, а таксама членам-заснавальнікам Краёвай партыі Літвы і Беларусі, калі быў у 1907 годзе выбраны дэпутатам III Дзяржаўнай думы Расійскай імперыі ад Віленскай губерні. На вяселлі былі, акрамя Горватаў, Аскеркаў і Ваньковічаў, прадстаўнікі сваяцкіх родаў — Кеневічаў, Гечэвічаў, Мінейкаў, Раствароўскіх.
У 1911 годзе ўладальніцай маёнтку Рудакоў у 7075 дзесяцін афіцыйна, як і раней, заставалася пані Гэлена Ваньковіч. За часы Ваньковічаў Рудакоў уяўляў сабой значны і заможны дваранскі маёнтак, гаспадарка якога была на вельмі высокім узроўні; дзейнічалі невялікія гарэлачны завод і паравы малаказавод, лесапілка. Узорна вялося і лесаводства ў маёнтку. Ваньковіч трымаў пры маёнтку шпіталь, школкі для сялян і своеасаблівы інтэрнат для сялянскіх дзяцей, якія не мелі апекі сваіх бацькоў. Службоўцы маёнтка мелі свае чытальні і пакоі.
Найноўшы час
1 студзеня 1919 года, згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР.
У Вялікую Айчынную вайну акупанты загубілі 10 жыхароў, 109 вяскоўцаў загінулі на фронце. Паводле перапісу 1959 года ў вёсцы было 936 жыхароў. У складзе саўгаса «Стралічаў». Працавалі сельскае прафесійна-тэхнічнае вучылішча механізацыі меліярацыйных работ, васьмігадовая школа, клуб, бібліятэка, фельчарска-акушэрскі пункт, аддзяленне сувязі, швейная і шавецкая майстэрні, сталовая, 3 крамы.
Забудова і транспартная сетка
Забудова вёскі — двухбаковая, драўляная, сядзібнага тыпу. Планіроўка складаецца з 2-х крывалінейных, амаль паралельных паміж сабой вуліц, арыентаваных з паўдневага ўсходу на паўночны захад.
Транспартныя камунікацыі з вёскі да наваколля ажыццяўляюцца па прасёлкавай, а пасля — аўтамабільнай дарозе Хойнікі—Брагін.
Славутасці
У Рудакове захаваліся фрагменты ансамбля былой сядзібы Ваньковічаў (1910 г.): сядзібны дом, стайня, фрагменты парку.
У вёсцы ўстаноўлены помнік на брацкай магіле савецкіх партызан.
Галееўка (Быхаўскі раён)
Гале́еўка (, Галеевка) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Баядла (гміна)
Бая́дла (Bojadła) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Зеленагурскага павета Любушскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Баядле. Плошча гміны складае 102,55 км². Станам на 2004 год у гміне Баядла пражывалі 3378 чалавек, шчыльнасць — 32,9 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 9 салецтваў.
Галькоўка
Галько́ўка (, Гальковка) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Глухская Сяліба
Глу́хская Сялі́ба (, Глухская Селиба) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Баянова (гміна)
Баяно́ва (Bojanowo) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Равіцкага павета Велікапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Баянове. Плошча гміны складае 123,5 км². Станам на 2004 год у гміне Баянова пражывалі 8939 чалавек, шчыльнасць — 72,4 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 17 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 20 населеных пунктаў.
Галяўшчына
Галяўшчы́на (, Голевщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Відзаўскага пассавета.
Баянаў (гміна)
Бая́наў (Bojanów) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Сталевавольскага павета Падкарпацкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Баянаве. Плошча гміны складае 179,6 км². Станам на 2014 год у гміне Баянаў пражывалі 7486 чалавек, шчыльнасць — 41,68 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 13 салецтваў.
Вечароўшчына
Вечаро́ўшчына (, Вечеровщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Відзы Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Відзаўскага пассавета.
O tempora, o mores!
'''O tempora! O mores!''' (О часы! О норавы!) — лацінскі крылаты выраз. Звычайна выраз ужываюць, канстатуючы заняпад нораваў, асуджаючы цэлае пакаленне, падкрэсліваючы нечуваны характар падзеі.
Самы вядомы выраз Цыцэрона з «Першай прамовы супраць Катыліны», якая лічыцца вяршыняй рымскага прамоўніцкага мастацтва. Раскрываючы падрабязнасці змовы Катыліны на паседжанні сената ў прысутнасці апошняга, Цыцэрон гэтай фразай выражае абурэнне як нахабствам змоўшчыка, які асмеліўся з'явіцца ў сенат, так і бяздзейнасцю ўлад адносна злачынца, якія задумваў гібель Рэспублікі.
О часы, о норавы! (O tempora, o mores!) Сенат гэта разумее, консул бачыць; і, аднак, гэты [чалавек яшчэ] жывы. Жывы? Больш таго, ён нават з'яўляецца ў сенат, становіцца ўдзельнікам агульнадзяржаўнага савета; […] мы ж, дзяржаўныя мужы, лічым, што дастаткова зрабілі для рэспублікі, калі [самі] пазбеглі яго лютасці і зброі. Але ёсць версія, што першапачаткова фраза належыла Катону. Катон Марк Порцый (Катон Старэйшы, ён жа – Катон Цэнзар; 234-каля 148 да н.э.) – старажытнарымскі палітык, вайскавод і пісьменнік.
Грайтунішкі
Грайту́нішкі (, Грейтунишки) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Даброды
Дабро́ды (, Доброды) — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіў у склад Відзаўскага пассавета.
Хвашчоўка (Хойніцкі раён)
Хвашчо́ўка (, Хвощёвка) — былая вёска ў Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіла ў склад Стралічаўскага сельсавета.
Да 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Аравіцкага сельсавета.
Грудзічына
Грудзі́чына (, Грудичино) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Балешкавіцы (гміна)
Балешкаві́цы (Boleszkowice) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Мыслібожскага павета Заходнепаморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Балешкавіцах. Плошча гміны складае 129,92 км². Станам на 2007 год у гміне Балешкавіцы пражывалі 2921 чалавек, шчыльнасць — 22,5 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 9 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 11 населеных пунктаў.
Балеслаў (гміна, Дамброўскі павет)
Бале́слаў (Bolesław) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Дамброўскага павета Малапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Балеславе. Плошча гміны складае 35,41 км². Станам на 2004 год у гміне Балеслаў пражывалі 2889 чалавек, шчыльнасць — 81,6 чал./км².
Драздова Лаза
Драздо́ва Лаза́ (, Дроздова Лоза) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Чамкоў
Чамко́ў (, Чемков) — былая вёска ў Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіла ў склад Стралічаўскага сельсавета.
Да 8 студзеня 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Радзінскага сельсавета.
Дуброва (Быхаўскі раён)
Дубро́ва (, Дуброва) — аграгарадок у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Дамашы (Браслаўскі раён)
Дамашы́ (, Домаши) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Баляславец (гміна, Лодзьскае ваяводства)
Балясла́вец (Bolesławiec) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Верушоўскага павета Лодзьскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Баляслаўцы. Плошча гміны складае 64,58 км². Станам на 2004 год у гміне Баляславец пражывалі 4147 чалавек, шчыльнасць — 64,2 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 10 салецтваў.
Дварчына
Два́рчына (, Дварчино) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Да 21 верасня 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Далёкаўскага сельсавета, да 8 красавіка 2004 года — у склад Відзаўскага пассавета.
Даўблі (вёска)
Да́ўблі (, Даубли) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Балімаў (гміна)
Балі́маў (Bolimów) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Скернявіцкага павета Лодзьскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Балімаве. Плошча гміны складае 112,21 км². Станам на 2004 год у гміне Балімаў пражывалі 4035 чалавек, шчыльнасць — 36 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 21 салецтва.
Казёл (Быхаўскі раён)
Казёл (, Козёл) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Спіс аб’ектаў PGC (2133001—2134000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2133001—2134000)
Чырвонае Возера (Хойніцкі раён)
Чырво́нае Во́зера (, Чирвоное Озеро) — былы пасёлак у Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіў у склад Стралічаўскага сельсавета.
Ліквідаваны 2 лістапада 2009 года.
Дварышча (Браслаўскі раён)
Двары́шча (, Дворище) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Відзаўскага пассавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска Браслаўскага павета Віленскага ваяводства.
Дукелі (Браслаўскі раён)
Дуке́лі (, Дукели) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Банева (гміна)
Бане́ва (Boniewo) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Улацлаўскага павета Куяўска-Паморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Баневе. Плошча гміны складае 77,72 км². Станам на 2004 год у гміне Банева пражывалі 3582 чалавекі, шчыльнасць — 46,1 чал./км².
Болькаў (гміна)
Бо́лькаў (Bolków) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Яворскага павета Ніжнесілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Болькаве. Плошча гміны складае 152,85 км². Станам на 2013 год у гміне Болькаў пражывалі 10 812 чалавек, шчыльнасць — 70,7 чал./км².
Камароўка (Быхаўскі раён)
Камаро́ўка (, Комаровка) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Кароткія (Быхаўскі раён)
Каро́ткія (, Короткие) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Чырвоны Рог
Чырво́ны Рог (, Чирвоный Рог) — былы пасёлак у Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіў у склад Стралічаўскага сельсавета.
Ліквідаваны 21 верасня 2010 года.
Борак Велькапольскі (гміна)
Бо́рак Велькапо́льскі (Borek Wielkopolski) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Гастыньскага павета Велікапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Борку Велькапольскім. Плошча гміны складае 127,58 км². Станам на 2004 год у гміне Борак Велькапольскі пражывалі 7730 чалавек, шчыльнасць — 60,6 чал./км².
Кароўчына (Быхаўскі раён)
Каро́ўчына (, Коровчино) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Чырвоны Бераг (Чачэрскі раён)
Чырво́ны Бе́раг (, Чирвоный Берег) — былы пасёлак у Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці.
Боркі (гміна)
Бо́ркі (Borki) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Радзыньскага павета Люблінскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Борках. Плошча гміны складае 111,83 км². Станам на 2014 год у гміне Боркі пражывалі 6217 чалавек, шчыльнасць — 56 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 15 салецтваў.
Краснаполле (Быхаўскі раён)
Краснапо́лле (, Краснополье) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Гарадоўка
Гарадо́ўка (, Городовка) — вёска ў Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Залескага сельсавета.
Да 23 лістапада 1961 года вёска ўваходзіла ў склад Покацкага сельсавета.
Кучын (Быхаўскі раён)
Кучы́н (, Кучин) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Ёдлавічы
Ёдлавічы (, Ёдловичи) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Кучын (Быхаўскі раён)
У 1924—1954 гадах цэнтр Кучынскага сельсавета.
Баркавіцы (гміна)
Баркаві́цы (Borkowice) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Пшысухскага павета Мазавецкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Баркавіцах. Плошча гміны складае 86,06 км². Станам на 2004 год у гміне Баркавіцы пражывалі 4683 чалавекі, шчыльнасць — 54,4 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 16 салецтваў.
Баброўскі (Чачэрскі раён)
Бабро́ўскі (, Бобровский) — былы пасёлак у Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіў у склад Залескага сельсавета.
Едагалі
Едага́лі (, Едогали) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
У 1971 годзе да вёскі далучана вёска Уладзіславава. Да 2004 года ўваходзіла ў склад Відзаўскага пассавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска Браслаўскага павета Віленскага ваяводства.
Ёдзішкі
Ёдзішкі (, Ёдишки) — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіў у склад Відзаўскага пассавета.
Малы Крушнікоўскі
Малы́ Крушніко́ўскі (, Малый Крушниковский) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Барова (гміна)
Баро́ва (Borowa) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Мялецкага павета Падкарпацкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Барове. Плошча гміны складае 55,47 км². Станам на 2005 год у гміне Барова пражывалі 5619 чалавек, шчыльнасць — 101,5 чал./км².
Баронаў (гміна)
Баро́наў (Boronów) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Люблінецкага павета Сілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Дольне. Плошча гміны складае 56 км². Станам на 2006 год у гміне Баронаў пражывалі 3 300 чалавек, шчыльнасць — 58 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 4 салецтвы.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 9 населеных пунктаў.
Новая Сяліба
Но́вая Сялі́ба (, Новая Селиба) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Борнэ Сулінова (гміна)
Бо́рнэ Суліно́ва (Borne Sulinowo) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Шчэцінэцкага павета Заходнепаморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Борнэ Сулінове. Плошча гміны складае 484,47 км². Станам на 2010 год у гміне Борнэ Сулінова пражывалі 9582 чалавекі, шчыльнасць — 19,8 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 19 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 36 населеных пунктаў.
Жыгуці
Жыгу́ці (, Жигути) — былы хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Опсаўскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіў у склад Відзаўскага пассавета.
Ліквідаваны ў 2011 годзе.
Загор’е (Чачэрскі раён)
Заго́р'е (, Загорье) — былая вёска ў Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіла ў склад Залескага сельсавета.
У 1926—1927 гадах цэнтр Загорскага сельсавета. У 1931—1959 гадах цэнтр Закрынічнага сельсавета. Ліквідавана 29 снежня 2011 года.
Жвірблі (Опсаўскі сельсавет)
Жві́рблі (, Жвирбли) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Новы Кучын
Но́вы Кучы́н (, Новый Кучин) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Барове (гміна)
Баро́ве (Borowie) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Гарвалінскага павета Мазавецкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Барове. Плошча гміны складае 80,41 км². Станам на 2004 год у гміне Барове пражывалі 5230 чалавек, шчыльнасць — 64,1 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 19 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 25 населеных пунктаў.
Бажэхаў (гміна)
Бажэ́хаў (Borzechów) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Любэльскага павета Люблінскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Бажэхаве. Плошча гміны складае 67,37 км². Станам на 2004 год у гміне Бажэхаў пражывалі 3847 чалавек, шчыльнасць — 57,1 чал./км².
КХЛ у сезоне 2015/2016
Сезон КХЛ 2015/2016 - 8-ы розыгрыш Кантынентальнай хакейнай лігі. Рэгулярны чэмпіянат пачаўся 24 жніўня 2015 года і завяршыцца ў красавіку 2016 года. Плэй-оф Кубка Гагарына пройдзе з лютага па красавік 2016 года.
Кубак Адкрыцця 2015
Пачынаючы з сезона-2015/16 Кубак Адкрыцця будуць разыгрываць дзейсныя ўладальнікі Кубка Гагарына і Кубка Кантынента. У тым выпадку, калі плэй-оф і рэгулярны чэмпіянат будзе выйграны адной камандай, яе супернікам у матчы за Кубак Адкрыцця будзе фіналіст апошняга розыгрышу плэй-оф. Такім чынам у першым матчы сезона 2015/16 сустрэліся ўладальнік Кубка Гагарына санкт-пецярбургскі СКА і пераможца рэгулярнага чэмпіянату 2014/2015 маскоўскі ЦСКА. Маскоўскі клуб упершыню заваяваў дадзены трафей, абыграўшы суперніка ў авертайме з лікам 4:3.
Закрынічча (Чачэрскі раён)
У 1927—1931 гадах цэнтр Закрынічнага сельсавета. Ліквідаваны 29 снежня 2011 года.
Жылінда
Жылі́нда (, Жилинда) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Падгаварака
Падгавара́ка (, Подговорака) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Куклічы (Чачэрскі раён)
Ку́клічы (, Кукличи) — вёска ў Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Залескага сельсавета.
Каменка (Чачэрскі раён)
Ка́менка (, Каменка) — вёска ў Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Залескага сельсавета.
Пасека (Быхаўскі раён)
Па́сека (, Пасека) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Каменка (Чачэрскі раён)
Вёска знаходзіцца каля ракі Молінка.
Бажытухам (гміна)
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 12 населеных пунктаў.
Пісараўка
Пі́сараўка (, Писаревка) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Лонніца (рака)
Лонніца — рака ў Расонскім раёне Віцебскай вобласці, левы прыток ракі Свольна (басейн Дрысы).
Назва
Назва Лонніца ідзе ад формы "Лонна". Гідранімічны аналаг — назвы дзвюх невялікіх рэчак Лонна на Верхнім Падзвінні (адпаведна, у басейнах дзвінскіх ракі Касплі і Мёжы).
Назву Лонна можа далучыць да групы водных назваў з падвойным -нн-, разам з гідронімамі Клінна (рэчка ў басейне сожскай Іпуці), Сянно (возера ў басейне Дзвіны). З іх назва Сянно вытлумачваецца як балцкая.
Водаапісанне
Даўжыня 12 км. Сярэдні ухіл ракі 1 м/км. Плошча вадазбору 29 км².
Пачынаецца за 2,2 км у напрамку на паўночны ўсход ад вёскі Ізубрыца.
Пузан
Пуза́н (, Пузан) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Бажэнцін (гміна)
Бажэ́нцін (Borzęcin) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Бжэскага павета Малапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Бажэнціне. Плошча гміны складае 102,73 км². Станам на 2009 год у гміне Бажэнцін пражывалі 8459 чалавек, шчыльнасць — 82,2 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 7 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 6 населеных пунктаў.
Зялёнка (Браслаўскі раён)
Зялёнка (, Зелёнка) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Падасоўе
Падасо́ўе (, Подосовье) — былая вёска ў Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіла ў склад Залескага сельсавета.
Зялёнка (Браслаўскі раён)
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Відзаўскага пассавета.
Боцькі (гміна)
Бо́цькі (Boćki) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Бельскага павета Падляскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Боцьках. Плошча гміны складае 232,06 км². Станам на 2009 год у гміне Боцькі пражывалі 4893 чалавек, шчыльнасць — 21,08 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 36 салецтваў.
Бралін (гміна)
Бра́лін (Bralin) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Кэмпінскага павета Велікапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Браліне. Плошча гміны складае 85,16 км². Станам на 2004 год у гміне Бралін пражывалі 5579 чалавек, шчыльнасць — 65,5 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 12 салецтваў.
Стахоўшчына
Стахо́ўшчына (, Стаховщина) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Бораў (гміна)
Бо́раў (Borów) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Стшэлінскага павета Ніжнесілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Бораве. Плошча гміны складае 98,66 км². Станам на 2013 год у гміне Бораў пражывалі 5 281 чалавек, шчыльнасць — 53,5 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 25 салецтваў.
Сярэдні Крушнікоўскі
Сярэ́дні Крушніко́ўскі (, Середний Крушниковский) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Браніцы (гміна)
Брані́цы (Branice) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Глубчыцкага павета Апольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Браніцах. Плошча гміны складае 121,87 км². Станам на 2004 год у гміне Браніцы пражывалі 7791 чалавек, шчыльнасць — 63,9 чал./км².
Ілгайцы (вёска)
Ілга́йцы (, Илгайцы) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Начніцы (міфалогія)
Начніца — у беларускай міфалогіі дух, у які ператварылася пасля смерці жанчына, што ніколі не мела дзяцей праз шальмоўства ці праклятая людзьмі. Таксама персаніфікацыя дзіцячай аднаіменнай хваробы.
Аналіз
На Случчыне лічылі, што час найбольшага разгула начніц — лета, перыяд найбольшага росквіту расліннасці. Гэта родніць начніц са старажытным культурам урадлівасці і — адпаведна, — з русалкамі. Як і апошнія, у старажытны час яны маглі быць звязаны з культам язычніцкай багіні ўрадлівасці, а ў хрысціянскую эпоху «дэградыравалі» да звычайнай нячыстай сілы. Паводле В. У. Іванава і У. М. Тапарова, маглі быць звязаны з адной з версій так званага «асноўнага міфа» індаеўрапейцаў.
Камароўшчына (Браслаўскі раён)
Камаро́ўшчына (, Комаровщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Відзаўскага пассавета.
Залессе (Опсаўскі сельсавет)
Зале́ссе (, Залесье) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Пехцерава
Пе́хцерава (, Пехтерево) — пасёлак у Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Залескага сельсавета.
Заборнікі
Забо́рнікі (, Заборники) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Падыгрушка
Падыгру́шка (, Подыгрушка) — былы пасёлак у Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіў у склад Залескага сельсавета.
Заборнікі
Да 21 верасня 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Далёкаўскага сельсавета, да 8 красавіка 2004 года — у склад Відзаўскага пассавета.
Падыгрушка
Ліквідаваны 29 снежня 2011 года.
Браньск (гміна)
Браньск (Brańsk) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Бельскага павета Падляскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Браньску. Плошча гміны складае 227,3 км². Станам на 2004 год у гміне Браньск пражывалі 6565 чалавек, шчыльнасць — 28,9 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 43 салецтвы.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 43 населеныя пункты.
Кемянцы
Кемя́нцы (, Кемянцы) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Бранева (гміна)
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 54 населеныя пункты.
Салтанаўка (Чачэрскі раён)
Салта́наўка (, Солтановка) — былая вёска ў Чачэрскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. Уваходзіла ў склад Залескага сельсавета.
У 1926—1927 гадах цэнтр Салтанаўскага сельсавета. У 1931—1939 гадах цэнтр Закрынічнага сельсавета. Ліквідавана 29 снежня 2011 года.
У вёсцы нарадзіўся Герой Савецкага Саюза Ціт Парфенавіч Новікаў (1907—1974).
Фрунзе (Быхаўскі раён)
Фру́нзе (, Фрунзе) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Карпішкі
Карпі́шкі (, Карпишки) — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Відзы Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 2004 года ўваходзіў у склад Відзаўскага пассавета.
Крукоўшчына
Круко́ўшчына (, Круковщина) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Опсаўскага сельсавета.
Цешам’е
Це́шам'е (, Тешемье) — пасёлак у Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Уласы (Хойніцкі раён)
Уласы́ (, Уласы) — былая вёска ў Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Межавала з урочышчам Тужыр. У сувязі з радыяцыйным забруджваннем пасля катастрофы на Чарнобыльскай АЭС жыхары вёскі (69 сем’яў) пераселены ў экалагічна бяспечныя мясціны.
Карона Каралеўства Польскага
Найранейшая з вядомых на сёння згадак пра паселішча датаваная 26 днём чэрвеня 1600 года, калі падкаморы кіеўскі Шчасны Харлінскі адпісаў свайму сыну Мікалаю Астраглядавіцкі двор з прыселкамі, 13 сёл, сярод якіх Уласы (Ułasy), 1 слабаду, частку пляцаў у Кіеве. 14 мая 1618 года пан Мікалай Харлінскі запатрабаваў у судзе ад паноў Самуэля Гарнастая, як, і Стэфана Нямірыча, як , вярнуць падданых, збеглых з Уласоў, Астраглядавічаў, Хойнікаў, Стралічава, Багушоў да добраў Гарнастайпаль і Самуэльпаль. 7 чэрвеня 1623 года ўдава Гальшка Харлінская судзілася з панамі Станіславам, Юрыем і астатнімі Харлінскімі, родзічамі мужа Мікалая, за гвалтоўны наезд на замак і вёску Астраглядавічы, мястэчка Новы Харленж (Хойнікі), вёскі Хвойнікі, Краснаселле, Уласы (яшчэ названыя 19 паселішчаў, акрамя «іншых вёсак і прыселкаў»).
8 ліпеня 1631 года запісам у актах Кіеўскага земскага суда засведчана пагадненне на саступку часткі Астраглядаўскіх добраў (з Уласамі) Шчасным, сынам Станіслава, Харлінскім пану Лукашу Мадлішэўскаму, наступнаму мужу ўдавы Гальшкі, за суму ў 60 000 польскіх злотых. Увогуле вёска альбо хутар Уласы да рэформеннага ўжо ў Расійскай імперыі перыяду належалі тым самым уладальнікам, што і Астраглядавічы з Хойнікамі, г. зн. пасля Харлінскіх — панам Мікалаю Абрамовічу (Абрагамовічу), Максіміліяну Бжазоўскаму, князям Шуйскім, сямейству Прозараў.
Паводле тарыфа падымнага падатку Оўруцкага павета Кіеўскага ваяводства 1683 года 6 дымоў у вёсцы Уласы трымалі астраглядаўскія айцы дамініканы. Інвентар 1698 года засведчыў, што жыхары Уласоў — Васіль Калечук, Міхед Іванчанка, Яцка Астапенка, Цімох Мелючэнка, Грышка, Хведараў сын, — з 5 сваіх гаспадарак не паасобку, але як і краснасельцы, грамадою мусілі плаціць уладальніку маёнтка князю Дамініку Яну Шуйскаму ў асобе адміністратара пана Зыгмунта Шукшты 30 злотых чыншу, даніны мядовай 5 бельцаў, рыбалоўны рыштунак вырабляць, рыбу лавіць, да замку Хойніцкага кожную сераду і пятніцу прысылаць, выконваць падводную і будаўнічую павіннасці на карысць двара Астраглядаўскага. Такія самыя памеры чыншу і даніны мядовай запісаныя ў рэвізіі 1716 года. У 1721 годзе ўласоўцы выплачвалі 15 злотых чыншу і аддавалі 5 бельцаў мёду.
Згодна з тарыфам падымнага падатку Оўруцкага павета 1734 года, Уласы разам з 16 іншымі паселішчамі (акрамя Багушоў, прыналежных астраглядаўскай плябаніі) Хойніцкай воласці былі ўласнасцю князя Ігнацыя Шуйскага. У 1754 годзе з 7 двароў (×6 — каля 42 жыхароў) вёскі Уласы князёў Шуйскіх «do grodu» (Оўруцкага замка) выплачваліся 1 злоты і паўтары грошы, «na milicję» (на вайсковыя патрэбы павета і ваяводства) 4 зл. і 6 гр.
Яўрэйскія перапісы 1778 і 1784 гадоў засведчылі, што ў вёсцы Уласы пражывалі адпаведна 3 і 2 чалавекі (głowy), плацельшчыкі пагалоўшчыны, якія належалі да Хойніцкага кагала.
Расійская імперыя
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Уласы апынуліся ў межах Рэчыцкай акругі Чарнігаўскага намесніцтва (губерні), з 1796 года — у складзе ўпарадкаванага Рэчыцкага павета Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года — Мінскай губерні Расійскай імперыі. Паводле рэвізіі 1795 года, ва Уласах налічвалася 13 двароў з 30 прыгоннымі мужчынскага і 30 жаночага полу. Разам з Краснаселлем вёска за 32 000 злотых была аддадзена панамі Прозарамі ў заставу ўдаве па падстолію Яну Караліне, дачцэ Габрыэля, Крушэўскай.
14 лютага 1811 года Людвіка Прозар пісьмова засведчыла шляхцічу Паўлу Жукоўскаму права на 6-гадовую арэнду фальварка Аркадзія з усімі прылегласцямі. З інвентара 1844 года маёнтку Юзафаў, прыналежнага Юзафу, сыну Караля, Прозару, вядома, што да фальварка Аркадзія належала вёска Уласы. У «Списках населенных мест Минской губернии по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело]: 1857 г.» засведчана, што 113 жыхароў вёскі Уласы з’яўляліся прыхаджанамі Параскевіцкай царквы ў Масанах.
У парэформенны перыяд Уласы належалі да Дзёрнавіцкай воласці. На пачатак 1870 года ў вёсцы — 60 мужчынскіх душ з ліку сялян-уласнікаў, прыпісаных да Уласоўскага сельскага таварыства.
Паводле перапісу 1897 года, у вёсцы Уласы — 43 двары, 158 жыхароў, хлебазапасны магазін. На 1909 год паселішча налічвала 55 двароў, 396 жыхароў.
Найноўшы час
9 лютага 1918 года, яшчэ да падпісання Брэсцкага міру з бальшавіцкай Расіяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Уласы ў складзе Рэчыцкага павета, аднак, апынуліся ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губерні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 мая тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы» гетмана Паўла Скарападскага.
1 студзеня 1919, згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР.
Пасля ўз’яднання з БССР, з 8 снежня 1926 вёска — цэнтр Уласоўскага сельсавета Камарынскага раёна Рэчыцкай акругі, з 9 чэрвеня 1927 года — Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года Уласоўскі сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Баршчоўскага сельсавета. У 1930 годзе арганізаваны калгас імя М. І. Калініна, працавала ваўначоска. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці з цэнтрам у Мазыры.
20 лютага 1964 года Баршчоўскі сельсавет быў скасаваны, а тэрыторыя далучана да Радзінскага сельсавета. У яго складзе вёска Уласы заставалася да 8 студзеня 1987 года, калі ўвайшла ў склад Стралічаўскага сельсавета.
Цвёрдава
Цвёрдава (, Твердово) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Браньшчык (гміна)
Бра́ньшчык (Brańszczyk) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Вышкоўскага павета Мазавецкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Браньшчыку. Плошча гміны складае 167,61 км². Станам на 2011 год у гміне Браньшчык пражывалі 8605 чалавек, шчыльнасць — 51,3 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 22 салецтвы.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 35 населеных пунктаў.
Чарнагразь
Чарнагра́зь (, Черногрязь) — вёска ў Быхаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чарнаборскага сельсавета.
Канчар
Мог выкарыстоўвацца замест кап’я. Па прычыне значных памераў канчар ў похвах мацаваўся да сядла, пад левым ці правым каленам. Рукаяць канчара мела мячовую, шпажную ці шабельную форму. Парадныя канчары маглі афармляцца ў арыентальным стылі. У пісьмовых крыніцах Вялікага Княства Літоўскага канчар вядомы з 2-й паловы XVI стагоддзя. Першапачаткова канчары не заўсёды дакладна размяжоўваліся ад мячоў і былі слаба распаўсюджаны, асабліва ў феадальным апалчэнні. У 1570—1580-х гадах канчары выступаюць ужо як звыклы элемент феадальных арсеналаў. Выйшлі з ужытку ў XVIII стагоддзі.
Чахі (Хойніцкі раён)
Чахі́ (, Чехи) — былая вёска ў Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіла ў склад Стралічаўскага сельсавета.
Ліквідавана 21 верасня 2010 года.
Карона Каралеўства Польскага
Найраней сяло Чахі (Czechi) згаданае ў 1638 годзе, калі князь Іерамія Міхал Вішнявецкі заставіў на чатыры гады за 65 000 злотых сваю палову Брагінскага маёнтку пану Мікалаю Лосятынскаму. Хутар Чахі з чатырма дымамі названы сярод паселішчаў Брагінскага маёнтку ваяводзіча бэлзскага Яна Аляксандра Канецпольскага, моцна пацярпелых зімой 1686—1687 гадоў і пазней ад пастою рэестравых казакоў палкоўніка Войска Запарожскага Паўла Апостала Шчуроўскага.
У дакуменце Оўруцкага гродскага суда ад 22 верасня 1715 года сказана пра тое, як губарэвіцкія сяляне, узброеныя косамі, сякерамі і стрэльбамі, пасланыя панам маршалкам мазырскім Антоніем Аскеркам, папалілі стагі сена, праналежныя падданым пана войскага мельніцкага Аляксандра Антонія Бандынэлі, жыхарам вёсак Бабчын, Рудакоў і хутара Чахі. Да 1733 года Чахі належалі да часткі застаўнага маёнтка Брагін падкаморага дэрпцкага А. Бандынэлі. Ад таго часу — у складзе маёнтку князя Міхала Сервацыя Вішнявецкага, які ўпершыню менавіта ў 1733 годзе пачаў пісацца «графам на Брагіне». У 1754 годзе з 10 двароў (×6 – каля 60 жыхароў) хутара Чахі Брагінскага маёнтка выплачваліся «do grodu» (Оўруцкага замка) 1 злоты, 17 грошаў, «na milicję» (на вайсковыя патрэбы павета і ваяводства) 6 злотых, 8 грошаў. У тым жа годзе маёнтак быў куплены ў пані Эльжбеты Замойскай, дачкі князя Міхала Сервацыя, панам войскім ашмянскім Францам Антоніем Ракіцкім.
Расійская імперыя
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Чахі апынуліся ў межах Чарнігаўскага намесніцтва, з 1796 года ў складзе адноўленага Рэчыцкага павета спачатку Чарнігаўскай, потым Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года Мінскай губерні Расійскай імперыі. У 1795 годзе хутар Чахі разам з Бабчынам, Рудымі і Губарэвічамі належаў пану падстаросце рэчыцкаму Ігнацыю Аскерку, які годам раней страціў жонку Ізабелу , дачку папярэдняга ўладальніка добраў графа Міхала Адама Ракіцкага.
На 1816 год Чахі ў складзе Рудакоўскага маёнтку паводле сямейнага пагаднення дасталіся пану Уладзіславу, сыну Ігнацыя, Аскерку, пасля — яго старэйшаму сыну Генрыку. У 1850 годзе — 12 двароў, 86 жыхароў. У «Списках населенных мест Минской губернии по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело] : 1857 г.» засведчана, што 87 жыхароў вёскі Чахі з'яўляліся прыхаджанамі Бабчынскай Крыжаўздзвіжанскай царквы, 1 мужчыны і 3 жанчыны былі парафіянамі Астраглядаўскага касцёла Унебаўзяцця Найсвяцейшай Панны Марыі.