cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мастэрс 1981 (снукер)
У турніры прыняло ўдзел 12 гульцоў, 8 з якіх займалі вышэйшыя пазіцыі у сусветным рэйтынгу. Першыя чатыры нумары пасеву пачалі турнір адразу з чвэрцьфінальнай стадыі. Астатнія 8 удзельнікаў разыгралі пуцёўкі ў 1/4 у папярэднім раундзе.
У фінальным матчы Алекс Хігінс перайграў валійскага снукерыста Тэры Грыфітса з лікам 9:6, такім чынам, узяўшы ў яго рэванш за паражэнне ў фінале год таму.
Зенькаўцы
Зе́нькаўцы (, Зеньковцы) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
Да 2017 года вёска ўваходзіла ў склад Славаціцкага сельсавета.
Ксанціпа
Ксанціпа (Ξανθίππη) — жонка Сакрата; нарадзіла яму трох сыноў. Ксенафонт і філосафы-кінікі выкарыстоўвалі імя Ксанціпы як сінонім сварлівай і заўсёды незадаволенай сужэніцы.
Станіслаў Вінцэнтавіч Шыманоўскі
Біяграфія
Вярнуўшыся ў 1918 на Радзіму, парабкаваў.
Творчасць
Друкаваўся з 1919 у газетах «Беларус», «Крыніца», часопісе «Рунь». У вершах «Скрыўджаная зямля», «Песня над магілай», «Голад» і іншых стварыў вобраз сваёй Радзімы, разбуранай падчас вайны і здушанай голадам. Селянін і рабочы — героі вершаў «Араты», «Гаспадары», «Жыў у няволі доўгі час мой бедны брат». Асобныя творы прасякнуты верай у абуджэнне народа («Зорка», «Усход сонца», «З нашага жыцця»). Запамінальныя малюнкі прыроды ў вершах «Усход сонца», «Зіма», «Хмызнякі». Мінорная танальнасць характэрна для інтымнай лірыкі («Жальба», «Шэрай гадзінай»). У ідэйна-творчым плане арыентаваўся на Я. Купалу.
Рукапісы вершаў Ш. зберагаюцца ў бібліятэцы АН Літвы.
Surianaceae
Surianaceae — сямейства кветкавых раслін парадку Бабовакветныя. Віды сямейства маюць незвычайны арэал: род расце ў Мексіцы, а адзіны прадстаўнік роду, Suriana maritima, распаўсюджаны ў Афрыцы, Азіі, Паўночнай і Паўднёвай Амерыцы, дзе насяляе на марскіх узбярэжжах. У гэты ж час астатнія тры роды з’яўляюцца эндэмікамі Аўстраліі.
Роды
Па інфармацыі базы дадзеных The Plant List (на ліпень 2016) сямейства ўключае 3 родаў і 6 відаў :
Яўген Фёдаравіч Мірановіч
Яўге́н Фё́даравіч Мірано́віч, пры нараджэнні — Анато́ль (Тэвель) Маісе́евіч Фінкельштэ́йн (,, , цяпер , Мінская вобласць — , ) — беларускі гаспадарчы дзеяч, заслужаны аграном БССР (1967). Дэпутат Вярхоўнага Савета СССР (1974—1979), Герой Сацыялістычнай Працы (1972).
Біяграфія
Яўген Мірановіч (Анатоль Фінкельштэйн) нарадзіўся 7 лістапада 1917 года ў мястэчку Смілавічы, цяпер Чэрвеньскі раён, Мінская вобласць ў беднай яўрэйскай сям’і.
Скончыў Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію (1936). Працаваў аграномам саўгаса «Вызваленне» Смалявіцкага раёна.
Малое Бахава
Мало́е Ба́хава (, Малое Бахово) — вёска ў Беларусі, у Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
Яўген Фёдаравіч Мірановіч
Біяграфія
Ад 1939 года ў Чырвонай Арміі. Удзельнік савецка-фінляндскай вайны 1939—1940.
Малое Бахава
Геаграфія
Знаходзіцца за 7 км у напрамку на поўдзень да горада Дуброўна, за 99 км ад Віцебска, за 16 км ад чыгуначнай станцыі Асінаўка. Каля вёскі працякае рака Міластоўка.
Яўген Фёдаравіч Мірановіч
Біяграфія
Падчас Вялікай Айчыннай вайны камандзір партызанскага атрада брыгады імя М. В. Фрунзэ, які дзейнічаў на тэрыторыі Вілейскай вобласці.
Малое Бахава
Гісторыя
У 1931—1954 гадах цэнтр Цілівіцкага сельсавета, у 1954—2019 гадах цэнтр Малабахаўскага сельсавета.
Яўген Фёдаравіч Мірановіч
Біяграфія
З 1944 года ў Любані працаваў дырэктарам Любанскага спіртзавода, з 1961 — дырэктарам саўгаса «Любань» Вілейскага раёна (пазней — саўгас «Любань» імя 50-годдзя СССР). Пад яго кіраўніцтвам саўгас вырас у буйную шматгаліновую гаспадарку з высокай культурай земляробства і жывёлагадоўлі. За поспехі ў павелічэнні вытворчасці і нарыхтовак сельскагаспадарчай прадукцыі яму прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы. Узнагароджаны ордэнам Леніна (1966, 1971).
Памяць
Імем Мірановіча названа вуліца ў вёсцы Любань Вілейскага раёна.
Шыманоўскі
Шыманоўскі — прозвішча.
Манцякі
Манцякі́ (, Монтяки) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
У 1940—1954 гадах цэнтр Манцякоўскага сельсавета Ружанскага раёна. Да 25 снежня 1962 года вёска ўваходзіла ў склад Кулянскага сельсавета Ружанскага раёна Брэсцкай вобласці, да 18 красавіка 2017 года — у склад Славаціцкага сельсавета.
Святаполк Мсціславіч
Біяграфія
Сын кіеўскага князя Мсціслава Уладзіміравіча. З 1132 года княжыў у Полацку пасля брата Ізяслава, які перайшоў у Пераяслаў. Аднак палачане прагналі яго, заявіўшы «лншается нас», і абралі князем Васільку Святаславіча. З 1138 года пасля смерці старэйшага брата Усевалада Святаполк Мсціславіч княжыў у Пскове. У 1140 годзе атрымаў ад кіеўскага князя Усевалада Ольгавіча Берасце, а ў 1142 годзе перайшоў княжыць у Ноўгарад. У 1148 годзе атрымаў ад кіеўскага князя Ізяслава Мсціславіча Уладзіміра-Валынскае княства, якім валодаў да смерці.
Усевалад Яраславіч
Усевалад Яраславіч (у хрышчэнні Андрэй; — ) — князь тураўскі, вялікі князь кіеўскі (1077, 1078—93).
Біяграфічныя звесткі
Сын Яраслава Мудрага, бацька Уладзіміра Усеваладавіча Манамаха. Пасля смерці бацькі (1054) ад старэйшых братоў Ізяслава і Святаслава атрымаў Пераяслаўскае княства, Верхняе Паволжа, Растова-Суздальскую і Белазёрскую землі, у 1060 — частку Смаленскага княства. У 1060 у паходзе трох Яраславічаў на торкаў прымаў удзел і полацкі князь Усяслаў Брачыславіч. У 1066 у адказ на разгром Усяславам Ноўгарада Яраславічы арганізавалі сумесны паход на Полацкую зямлю, разбілі Усяслава ў Нямігскай бітве (1067), захапілі Менск. У 1073 саюз Яраславічаў распаўся, Усевалад Яраславіч дапамог Святаславу выгааць з Кіева Ізяслава і замяніў свае ўладанні на Чарнігаўскае княства і Тураўскае княства. Пасля смерці Святаслава 1.1.1077 стаў вялікім князем кіеўскім, але хутка быў вымушаны на год саступіць трон Ізяславу. Пасля таго, як другі раз стаў вялікім князем (1078), частку сваіх уладанняў раздаў сваякам; Тураўская зямля адышла Яраполку Ізяславічу (паводле «Аповесці мінулых гадоў») або Давыду Ігаравічу (паводле В. Тацішчава).
Адзін з найбольш адукаваных князёў, ведаў 5 моў. Разам з братамі склаў т.зв. «Праўду Яраславічаў» (гл. «Руская праўда»).
Мелехавічы (Зэльвенскі раён)
Мелехаві́чы (, Мелеховичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
Да 25 снежня 1962 года вёска ўваходзіла ў склад Кулянскага сельсавета Ружанскага раёна Брэсцкай вобласці, да 18 красавіка 2017 года — у склад Славаціцкага сельсавета.
Махначы (Дубровенскі раён)
Махначы́ (, Мохначи) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
Новае Гудава
Но́вае Гу́дава (, Новое Гудово) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
Нутацыя
Нута́цыя (ад nūtāre — вагацца) — слабы нерэгулярны рух цвёрдага цела, якое верціцца і здзяйсняе прэцэсію. Нагадвае «падрыгванне» восі вярчэння і зводзіцца да слабой змены так званага вугла нутацыі паміж восямі ўласнага і прэцэсійнага вярчэння цела.
Чыстая нутацыя — гэты такі рух восі вярчэння, пры якім першы вугал Эйлера застаецца пастаянным. У выпадку асіметрычнага ваўчка апісваецца траекторыямі імгненнай вуглавой хуткасці ваўчка (палодыя і герпалодыя ).
У астраноміі нутацыяй завуць невялікія ваганні зямной восі, якія накладаюцца на прэцэсійны рух. Гэта з’ява адкрыта ў 1728 годзе Джэймсам Брэдлі. З прычыны нутацыі змяняюцца нахіл экліптыкі да экватара, а таксама экватарыяльныя каардынаты нябесных свяцілаў.
Захоп брытанскага танкера ў Армузскім праліве (2019)
Захоп брытанскага нафтавага танкера Stena Impero у Армузскім праліве сіламі Корпуса вартавых Ісламскай рэвалюцыі Ірана адбыўся 19 ліпеня 2019 года. Затрыманне стала рэакцыяй на аналагічнае мерапрыемства брытанскага спецпрызну, які раней перахапіў панамскі супертанкер Grace 1, што перавозіў сырую нафту з Ірана ў Сірыю.
Папярэднія інцыдэнты
Адносіны паміж Іранам і заходнімі дзяржавамі і іх стратэгічнымі саюзнікамі на Блізкім Усходзе абвастрыліся пасля адмены прэзідэнтам ЗША Дональдам Трампам «ядзернай здзелкі» 2015 г. з Тэгеранам. Гэта падштурхнула іранскія ўлады таксама выйсці з дагавора.
У перыяд з мая па чэрвень у Персідскім заліве адбыліся два сур’ёзных інцыдэнтаў з нафтавымі танкерамі, якія падвергліся нападу БПЛА. У выніку нападаў, на двух з пяці суднах адбыўся пажар. Злучаныя Штаты абвінавацілі ў нападах Іран і абвясцілі аб разгортванні дадатковых войскаў на Блізкім Усходзе. Іран адмаўляў датычнасць да нападаў на танкеры і абвінаваціў ЗША ў прапагандзе «іранафобскай» кампаніі.
20 чэрвеня СПА Ірана збілі амерыканскі дрон RQ-4 Global Hawk, які праводзіў разведку на паўднёвым усходзе краіны.
4 ліпеня ўлады Гібралтару пры падтрымцы каралеўскіх марскіх пяхотнікаў з атрада «42 Каманда» захапілі супертанкер Grace 1, які займаўся перавозам іранскай сырой нафты ў Сірыю.
10 ліпеня фрэгат Каралеўскага флота HMS «Montrose» адагнаў тры іранскіх катэры, якія спрабавалі спыніць камерцыйнае судна «British Heritage».
Паўлавічы (Зэльвенскі раён)
Па́ўлавічы (, Павловичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
Да 2017 года вёска ўваходзіла ў склад Славаціцкага сельсавета.
Захоп брытанскага танкера ў Армузскім праліве (2019)
Папярэднія інцыдэнты
Урад Ірана паабяцаў адказаць на захоп нафтавага танкера.
Захоп Stena Impero
19 ліпеня байцы КВІР затрымалі брытанскі нафтавы танкер Stena Impero, які належыў кампаніі Stena Bulk & Northern Marine Management. Рашэнне прынята з-за парушэння суднам міжнародных нормаў.
Зыходзячы з відэа агенцтва Ruptly, апублікаванага 20 ліпеня, вайскоўцы Корпуса вартавых ісламскай рэвалюцыі ў масках прыбылі да судна на верталёце і катэрах. На палубу быў высаджаны дэсант з шасці вайскоўцаў у масках, які і перахапіў судна, спусціў брытанскі сцяг, замяніўшы яго сцягам Ірана, а таксама затрымаў экіпаж у складзе 23 чалавек.
Па словах афіцыйнага прадстаўніка КВІР Рамезана Шарыфа, танкер адключыў прыладу пазіцыянавання і не рэагаваў на папярэджанні іранскага боку. Замест таго, каб рухацца да месца ўваходу ў Персідскі заліў у Армузскім праліве, Stena Impero ішоў па маршруце, прызначанаму для выхаду на поўдні. З-за гэтага ён мог сутыкнуцца з іншымі судамі. Разам з танкерам ішоў брытанскі ваенны карабель, які спрабаваў перашкодзіць затрыманню.
Сілы бяспекі Вялікабрытаніі паведамілі, што іранскія беспілотнікі нібыта падрабілі сігналы GPS. Брытанскія спецслужбы абвінавацілі Расію ў прадастаўленні Ірану падобных тэхналогій.
Затрыманне Mesdar
Суднаходная кампанія Norbulk Shipping паведаміла, што яе танкер Mesdar, які рухаўся пад сцягам Ліберыі, быў спынены ў той жа дзень, што і Stena Impero, але пазней судна было адпушчана. Тэлеканал Press TV са спасылкай на інфармаваныя ваенныя крыніцы паведаміў, што КВІР не затрымоўваў танкер Mesdar. Па дадзеных тэлеканала, танкер быў ненадоўга спынены і працягнуў шлях пасля тлумачэнняў аб бяспечным суднаходстве.
Рэакцыя
Прэм’ер-міністр Вялікабрытаніі Тэрэза Мэй 22 ліпеня правяла экстранныя перамовы з міністрамі-сілавікамі і прадстаўнікамі спецслужбаў, на якіх абмяркоўвалася рэакцыя на захоп Іранам нафтавага танкера. Сярод магчымых варыянтаў адказу брытанскія ўлады разглядалі магчымасць увядзення эканамічных санкцый супраць Ірана.
Тым часам амерыканскія вайскоўцы заявілі, што хочуць паспрыяць стабільнасці на моры, забяспечыць бяспечны праход і знізіць напружанасць у міжнародных водах па ўсім Персідскім заліву, Армузскім праліве, праліву Баб-эль-Мандеб і Аманскім заліву.
Лета (міфалогія)
Лета, Латона — у старажытнагрэчаскай міфалогіі — «тытаніда» дачка тытана Кея і Фебы, жонка Зеўса, з якой ён растаўся дзеля Геры, ці яго каханка па-за шлюбам, маці двайнят Апалона і Артэміды.
Пасуддзева
Пасу́ддзева (, Посудьево) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
Луідор
У пачатку XVIII стагоддзя вага луідора крыху павялічылася — да 8,158 г; пасля вага і дыяметр манеты неаднаразова мяняліся. Рэкордным луідорам стала манета вагой 9,79 г. Існуе вялікая колькасць разнастайных па афармленні луідораў.
Рыбалтова
Рыбалто́ва (, Рыбалтово) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Малабахаўскага сельсавета, да 17 ліпеня 1964 года — у склад Пірагоўскага сельсавета.
Канвекцыя
Канве́кцыя (ад convectiō — «перанясенне») — з’ява пераносу цеплыні ў вадкасцях ці газах, або сыпкіх асяроддзях патокамі рэчыва. Існуе т.з. натуральная канвекцыя, якая ўзнікае ў рэчыве самаадвольна пры яго нераўнамерным награванні ў полі прыцягнення. Пры такой канвекцыі ніжнія слаі рэчыва награваюцца, становяцца лягчэйшымі і ўсплываюць, а верхнія слаі, наадварот, астываюць, становяцца цяжэйшымі і апускаюцца ўніз, пасля чаго працэс паўтараецца зноў і зноў. Пры некаторых умовах працэс перамешвання самаарганізуецца ў структуру асобных віхраў і атрымліваецца больш-менш правільная рашотка з канвекцыйных ячэек.
Адрозніваюць ламінарную і турбулентную канвекцыю.
Натуральнай канвекцыі з’яўляецца прычанай шматлікіх атмасферных з’яў, у тым ліку, утварэння аблокаў. Дзякуючы той жа з’яве рухаюцца тэктанічныя пліты. Канвекцыя адказвае за з’яўленне гранул на Сонцы.
Пры вымушанай (прымусовай) канвекцыі перамяшчэнне рэчыва абумоўлена дзеяннем нейкіх знешніх сіл (помпа, лопасці вентылятара і г.д.). Яна ўжываецца, калі натуральная канвекцыя з’яўляецца недастаткова эфектыўнай.
Канвекцыяй таксама завуць перанос цеплыні, масы ці электрычных зарадаў рухомым асяроддзем.
Матэматычнае апісанне
Найбольш папулярнай мадэллю для апісання канвекцыі ў вадкасцях і газах з’яўляецца прыбліжэнне Бусінеска
Гл. таксама
Іншыя спосабы пераносу цеплыні Метэаралагічны аналаг
Славацічы
Слава́цічы (, Словатичи) — аграгарадок у Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці, на аўтадарозе Зэльва—Ружаны. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета. Знаходзіцца за 25 кіламетраў на поўдзень ад гарадскога пасёлка і чыгуначнай станцыі Зэльва, 153 кіламетры ад Гродна.
Інфраструктура
Дзейнічаюць сярэдняя школа, Дом культуры, бібліятэка, амбулаторыя, аддзяленне сувязі.
Пічукі
Пічукі́ (, Пичуки) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
Да 25 снежня 1962 года вёска ўваходзіла ў склад Кулянскага сельсавета Ружанскага раёна Брэсцкай вобласці, да 18 красавіка 2017 года — у склад Славаціцкага сельсавета.
Свіракі
Свіра́кі (, Свираки) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Малабахаўскага сельсавета, да 17 ліпеня 1964 года — у склад Пірагоўскага сельсавета.
Каля вёскі працякае рака Табора, на якой створана сажалка.
Цілевічы
Ці́левічы (, Тилевичи) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
У 1924—1931 гадах цэнтр Цілівіцкага сельсавета.
Хамічы (Зэльвенскі раён)
Хамічы́ (, Хомичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
Да 2017 года вёска ўваходзіла ў склад Славаціцкага сельсавета.
Церахавічы (Зэльвенскі раён)
Церахаві́чы (, Тереховичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
Інфекцыйныя захворванні
Інфекцыйныя захворванні — гэта група захворванняў, якія выклікаюцца пранікненнем у арганізм патагенных (хваробатворных) мікраарганізмаў. Для таго каб патагенны мікроб выклікаў інфекцыйнае захворванне, ён павінен мець вірулентнасць (атрутнасцю; virus — яд), гэта значыць здольнасць пераадольваць супраціўляльнасць арганізма і праяўляць таксічнае дзеянне. Адны патагенныя агенты выклікаюць атручванне арганізма вылучаемымі імі падчас жыццядзейнасці экзатаксінамі (слупняк, дыфтэрыя), іншыя — вызваляюць таксіны (эндатаксіны) пры разбурэнні сваіх целаў (халера, брушны тыф).
Церахавічы (Зэльвенскі раён)
Да 25 снежня 1962 года вёска ўваходзіла ў склад Кулянскага сельсавета Ружанскага раёна Брэсцкай вобласці, да 18 красавіка 2017 года — у склад Славаціцкага сельсавета.
Інфекцыйныя захворванні
Адной з асаблівасцей інфекцыйных захворванняў з'яўляецца наяўнасць інкубацыйнага перыяду, гэта значыць перыяду ад часу заражэння да з'яўлення першых прыкмет. Працягласць гэтага перыяду залежыць ад спосабу заражэння і віду ўзбуджальніка і можа доўжыцца ад некалькіх гадзін да некалькіх гадоў (апошняе бывае рэдка). Месца пранікнення мікраарганізмаў у арганізм завуць уваходнымі варотамі інфекцыі. Для кожнага віду захворвання маюцца свае ўваходныя вароты, так, напрыклад, халерны вібрыён пранікае ў арганізм праз рот і не здольны пранікаць праз скуру.
Класіфікацыя
Існуе вялікая колькасць класіфікацый інфекцыйных захворванняў. Найбольш шырока выкарыстоўваецца класіфікацыя інфекцыйных захворванняў Л. У. Грамашэўскага:
Эпідэміялогія
thumb|[[Гады жыцця, скарэктаваныя паводле непрацаздольнасці|Disability-adjusted life year (DALY) па прычыне інфекцыйных і паразітарных захворванняў на 100000 чалавек у 2004 годзе. {{legend|#b3b3b3|няма даных}} {{legend|#ffff65|≤250}} {{legend|#fff200|250-500}} {{legend|#ffdc00|500-1000}} {{legend|#ffc600|1000-2000}} {{legend|#ffb000|2000-3000}} {{legend|#ff9a00|3000-4000}}
{{legend|#ff6e00|5000-6250}} {{legend|#ff5800|6250-12500}} {{legend|#ff4200|12500-25000}} {{legend|#ff2c00|25000-50000}} {{legend|#cb0000|≥50000}} ]]
Лідыруюць па колькасці смерцяў ВІЧ/СНІД, сухоты і малярыя. Колькасць смерцяў амаль па ўсіх захворваннях зменшылася, аднак у СНІДа гэты паказчык узрос у 4 разы. Дзіцячыя хваробы ўключаюць коклюш, поліяміэліт, дыфтэрыю, адзёр і слупняк, а таксама высокі працэнт захворванняў ніжніх дыхальных шляхоў і кішэчных захворванняў.
Прафілактыка
Прафілактычныя меры:
Карантын — гэта комплекс мерапрыемстваў па спыненні распаўсюджвання інфекцыі, сюды ўключаецца ізаляцыя раней захварэлых, дэзінфекцыя месца жыхарства, выяўленне тых, хто кантактуе з хворымі і г.д.
Яруцічы (Зэльвенскі раён)
Яру́цічы (, Ярутичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Дабраселецкага сельсавета.
Брэйк (снукер)
Серыя (snooker break), або «брэйк» — агульная колькасць ачкоў, заробленых гульцом у снукер ў выніку пачарговага забівання шароў без парушэння правілаў, за адзін падыход да стала на працягу аднаго фрэйма (партыі). Такім чынам, мінімальнае значэнне брэйка можа быць 1 ачко, а максімальнае - 147 ачкоў. Тэарэтычна, у гранічна рэдкіх выпадках, брэйк можа быць 148-155 ачкоў.
Чубакова
Чубако́ва (, Чубаково) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Малабахаўскага сельсавета.
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Малабахаўскага сельсавета, да 17 ліпеня 1964 года — у склад Пірагоўскага сельсавета.
Баброва (Дубровенскі раён)
Бабро́ва (, Боброво) — аграгарадок у Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
У 1954—1957 гадах цэнтр Баброўскага сельсавета.
Дзешкавічы
Дзе́шкавічы (, Дешковичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 24 жніўня 1981 года вёска ўваходзіла ў склад Чырвонасельскага сельсавета.
Вярчальны рух
Вярчальны рух — від механічнага руху. Пры вярчальным руху матэрыяльнага пункта яна апісвае акружнасць. Пры вярчальным руху абсалютна цвёрдага цела ўсе яго пункты апісваюць акружнасці, размешчаныя ў паралельных плоскасцях. Цэнтры ўсіх акружнасцей ляжаць пры гэтым на адной прамой, перпендыкулярнай да плоскасцей акружнасцей і званы воссю вярчэння. Вось вярчэння можа размяшчацца ўнутры цела і за яго межамі. Вось вярчэння ў гэтай сістэме адліку можа быць як рухомай, так і нерухомай. Напрыклад, у сістэме адліку, звязанай з Зямлёй, вось вярчэння ротара генератара на электрастанцыі нерухомая.
Пры выбары некаторых восяў вярчэння, можна атрымаць складаны вярчальны рух — сферычны рух, калі пункты цела рухаюцца па сферам. Вярчальны рух завецца кругавым пры вярчэнні вакол нерухомай восі, якая не праходзіць праз цэнтр цела ці матэрыяльны пункт, які верціца.
Кінематычныя характарыстыкі
Вярчэнне характарызуецца вуглом \varphi, які вымяраецца ў градусах ці радыянах, вуглавой хуткасцю (вымяраецца ў рад/с) і вуглавым паскарэннем  (адзінка вымярэння — рад/с²).
Пры раўнамерным вярчэнні (T — перыяд вярчэння),
Дынамічныя характарыстыкі
Уласцівасці цвёрдага цела пры яго вярчэнні апісваюцца момантам інерцыі цвёрдага цела. Гэта характарыстыка ўваходзіць у дыферэнцыяльныя ўраўненні, атрыманыя з ураўненняў Гамільтана ці Лагранжа. Кінетычную энергію вярчэння можна запісаць у выглядзе:
.
У гэтай формуле момант інерцыі мае ролю масы, а вуглавая хуткасць — ролю хуткасці. Момант інерцыі выражае геаметрычнае размеркаванне масы ў целе і можа быць знойдзены з формулы.
,
дзе: mi — маса i-га пункта, ri — адлегласць ад i-га пункты да восі.
Восевы момант інерцыі целы з’яўляецца мерай інэртнасці цела ў вярчальным руху вакол восі падобна таму, як маса целы з’яўляецца мерай яго інэртнасці ў паступальным руху.
Драпаўцы
Дра́паўцы (, Драповцы) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Юрый Львовіч
Юрый Львовіч (паміж 1253 і 1260 — ) — князь галіцка-валынскі (насіў тытул «караля Русі»).
Біяграфія
Сын галіцкага князя Льва Данілавіча, унук Данілы Раманавіча. Хросным бацькам Юрыя Львовіча быў літоўскі князь Войшалк. Пры жыцці бацькі трымаў Заходнюю Валынь з гарадамі Холм, Чэрвень, Мельнік і Дарагічын (пасля — толькі 2 апошнія). Каля 1277 разам з іншымі князямі ўдзельнічаў у татарскім паходзе на літоўскія ўладанні ў Панямонні. Калі ў Берасці даведаўся, што татары ваююць каля Новагародка, то самачынна з луцкім князем Мсціславам Данілавічам рушыў на Ваўкавыск, дзе быў разбіты літвой. Неўзабаве рушыў на Горадню, захапіў вежу перад гарадской брамай, пасля чаго заключыў з гарадзенцамі мір. Удзельнічаў у татарскім паходзе на Венгрыю (1285), паходах на Польшчу (1286, 1287). Разам з бацькам неаднаразова ўмешваўся ў міжусобіцы польскіх князёў. Дамагаўся ад стрыечнага дзядзькі, хворага князя Уладзіміра Васількавіча права на валоданне Берасцем, але атрьмаў адмову. У 1289 (?) з дапамогай мясцовых змоўшчыкаў захапіў Берасце, Каменец і Бельск-Падляшскі. Мсціслаў Данілавіч, якому гэтыя гарады належалі па спадчыне, прыгразіў Юрыю Львовічу татарамі, і той пакінуў усе тры гарады, абрабаваўшы там двары Уладзіміра Васількавіча. Пасля смерці бацькі (1301?) Юрый Львовіч атрымаў усе галіцкія і валынскія землі, у тым ліку Берасцейскую. Прыкладна ў 1303—1304 ён заснаваў Галіцкую мітраполію (другую на Русі пасля Кіеўскай), у якую ўвайшла і Тураўская епархія. Пры Юрыі Львовічу Галіцка-Валынскае княства дасягнула росквіту. Польскі храніст Ян Длугаш адзначаў: «Быў ён муж мудры, ласкавы і шчодры для духавенства, пры яго ўладзе Руская зямля цешылася спакоем і славілася сваім багаццем».
Барсукі (Дубровенскі раён)
Барсукі́ (, Барсуки) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Слатаўшчынскага сельсавета.
Бурая
Бу́рая (, Бурая) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Елка (Зэльвенскі раён)
Е́лка (, Елка) — аграгарадок у Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 18 сакавіка 1967 года вёска ўваходзіла ў склад Казловіцкага сельсавета. Да 31 сакавіка 1967 года — у склад Пляцяніцкага сельсавета.
Бяскі
Бяскі́ (, Бески) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Фердынанда I Медычы
Біяграфія
Быўшы малодшым сынам герцага Козіма Медычы і Элеаноры Таледскай, Фердынанда не прызначаўся для герцагскага трона і ўжо ў 14 гадоў атрымаў тытул кардынала без прыняцця святарскіх абрадаў (кардынал-парафіянін). Правядучы сваю маладосць у Рыме, ён збіраў італьянскія старажытнасці на пабудаванай ім жа віле Медычы, калі раптоўная смерць яго брата Франчэска зрабіла яго спадчыннікам усёй Тасканы. Узыйшоўшы на тасканскі прастол, ён заставаўся адначасова кардыналам, але адмовіўся ад тытула, калі праз два гады ён узяў шлюб з унучкай Кацярыны Медычы, Крысцінай Латарынгскай.
Фердынанда праявіў выдатную праніклівасць, падтрымаўшы Генрыха Наварскага пазыкамі яшчэ ў той час, калі той узначальваў антыкаталіцкую партыю. З узыходжаннем Генрыха на французскі прастол ён накіраваў свой флот у бухту Марселя, дзе авалодаў замкам Іф, на які замахваліся таксама іспанцы. Гэта выхадка прывяла да спрэчкі Фердынанда з французскім каралём, але ў знак прымірэння той ажаніўся (у 1600 годзе) з яго пляменніцай, Марыі Медычы. Каб супакоіць імператара наконт гэтага саюза з Бурбонамі, Фердынанда арганізаваў шлюб свайго спадчынніка з аўстрыйскай прынцэсай і накіраваў свае войскі ў Эгейскае мора і ў Афрыку на дапамогу аўстрыйцам у іх вайне з туркамі.
Сям’я
У сям’і Фердынанда I Медычы і Крысціны Латарынгскай нарадзіліся пяцёра сыноў і чатыры дачкі.
Ваўкулакава
Ваўкула́кава (, Волкулаково) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Зялёная Рошча (Зэльвенскі раён)
Зялёная Ро́шча (, Зелёная Роща) — хутар у Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 24 жніўня 1981 года Зялёная Рошча ўваходзіла ў склад Чырвонасельскага сельсавета.
Казловічы (Зэльвенскі раён)
Казло́вічы (, Козловичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
У 1954—1967 гадах цэнтр Казловіцкага сельсавета. З 18 сакавіка да 31 сакавіка 1967 года вёска ўваходзіла ў склад Пляцяніцкага сельсавета.
Аларых I
Аларых або Аларык (лат. Alaricus) (каля 370—410 н.э.) — правадыр вестготаў з 395 г. Ваяваў супраць рымлян. Як хаўруснік аднаго з варагуючых паміж сабой рымскіх імператараў у 395 г. захапіў Афіны, спустошыў Карынф, Аргас і Спарту. Усходне-рымскі імператар Аркадзій, сын Феадосія I, падпісаў мірнае пагадненне з Аларыхам, прызначыўшы яго намеснікам Ілірыі, дзе былі паселеныя вестготы на правах федэратаў. У 401 г. Аларых узняў паўстанне і прывёў войска ў Італію, але, двойчы разбіты ў 402 г. Стыліхонам, адступіў. У 408 г. уварваўся ў Італію зноў, тройчы браў у аблогу Рым і завалодаў ім толькі 14 жніўня 410 г., перадаўшы яго на тры дні рабаўнікам. Нашэсце Аларыха паскорыла заняпад і знікненне Заходняй Рымскай імперыі.
Крысціна Латарынгская
Крысціна Латарынгская (Cristina di Lorena, 16 жніўня 1565 — 19 снежня 1637) — вялікая герцагіня Тасканская.
Біяграфія
Крысціна нарадзілася ў 1565 годзе ў Нансі (герцагства Латарынгія). Яе бацькамі былі герцаг Карл III і яго жонка Клод Валуа — дачка Кацярыны Медычы. Імя сваё яна атрымала ў гонар бабулі па бацьку — Крысціны Дацкай. Пасля смерці маці, якая здарылася ў 1575 годзе, Крысціна жыла пры двары бабулі ў Парыжы.
Шлюб па даверанасці быў складзены 27 лютага, а афіцыйнае вяселле адбылося 3 мая. Велізарныя святы па выпадку шлюбу зрабілі ўражанне на ўсю Еўропу XVI стагоддзя. Крысціна прынесла багаты пасаг: 600.000 гатоўкай, а таксама каштоўнасці на суму 50.000 і правы на герцагства Урбіна, якія перайшлі да яе пасля смерці Кацярыны Медычы.
Пасля смерці мужа ў 1609 годзе новым вялікім герцагам стаў яго сын Козіма II Медычы, але калі ў 1621 годзе памёр і ён, яго сыну Фердынанду II было ўсяго 10 гадоў. Крысціна і Марыя Магдаліна (удава Козіма) сталі рэгентамі пры малалетнім герцагу. Пры іх Таскана прытрымлівалася кірунку палітыкі Папскай дзяржавы, у выніку чаго стаў магчымым працэс Галілея. Пасля смерці апошняга герцага Урбіна Крысціна замест таго, каб прад’явіць правы на герцагства ад імя Фердынанда II (жанатага на ўнучцы і спадчынніцы нябожчыка), пагадзілася з тым, каб Урбіна ўвайшло ў склад Папскай дзяржавы. У 1631 годзе сканала Марыя Магдаліна, і да паўналецця Фердынанда II у 1632 годзе Крысціна кіравала герцагствам у адзіночку.
Дзеці
У Фердынанда і Крысціны было дзевяць дзяцей:
Раўтовічы
Раўто́вічы (, Ревтовичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 12 сакавіка 1973 года вёска ўваходзіла ў склад Галынкаўскага сельсавета, да 24 жніўня 1981 года — у склад Чырвонасельскага сельсавета.
Ізяслаў Яраславіч
Ізяслаў Яраславіч, у хрышчэнні Дзмітрый ( — ) — князь тураўскі і вялікі князь кіеўскі.
Біяграфія
Старэйшы сын Яраслава Мудрага. Княжыў у Тураве, напэўна, з 1042 года, у 1052 годзе атрымаў і сталец у Ноўгарадзе.
Пасля смерці бацькі (1054) стаў вялікім князем кіеўскім. У 1058 годзе здзейсніў паход на вярхоўі Акі і перамог голядзь. У 1067 годзе з братамі Святаславам і Усеваладам ваяваў супраць полацкага князя Усяслава Брачыславіча, удзельнічаў у бітве на Нямізе. Падчас перамоў каля Ршы падступна захапіў Усяслава ў палон і пасадзіў у цямніцу ў Кіеў. У выніку народнага паўстання ў 1068 годзе Ізяслаў Яраславіч сагнаны са стальца.
Адзін са складальнікаў «Рускай праўды». Віслыя свінцовыя пячаткі Ізяслава Яраславіча выяўлены пры археалагічных раскопках у Ваўкавыску, Тураве, Брэсце.
Вусце (Дубровенскі раён)
Ву́сце (, Устье) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Да 12 мая 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Маласавінскага сельсавета, да 16 верасня 1960 года — у склад Бельскага сельсавета.
Гуракі
Гуракі́ (, Гураки) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Слатаўшчынскага сельсавета.
Сынкавічы
Сы́нкавічы (, Сынковичи) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 18 сакавіка 1967 года вёска ўваходзіла ў склад Казловіцкага сельсавета, да 31 сакавіка 1967 года — у склад Пляцяніцкага сельсавета.
Ерамееўшчына
Ераме́еўшчына (, Еремеевщина) — аграгарадок у Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Малабахаўскага сельсавета.
Франкова (Зэльвенскі раён)
Франко́ва (, Франково) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 24 жніўня 1981 года Франкова ўваходзіла ў склад Чырвонасельскага сельсавета.
Яакаў Нахум Эпштэйн
Яакаў Нахум Эпштэйн (, Брэст-Літоўск —, Ерусалім) — вучоны, даследчык Талмуда.
Біяграфія
Па сямейных абставінах вымушаны быў вярнуцца ў Брэст-Літоўск, дзе, аднак, не перапыніў навуковай працы. У 1907 пераехаў у Вену і пасля гадавой падрыхтоўкі паступіў у Венскі ўніверсітэт, вывучаў семіцкую філалогію, філасофію і гісторыю. У 1923 годзе быў запрошаны ў якасці лектара ў «Хохшуле фюр ды вісэншафт дэс юдэнтумс» — найбуйнейшы ў той час цэнтр яўрэйскіх філалагічных і гістарычных даследаванняў, дзе выкладаў два гады. У гэты час Эпштэйн пачаў працу над поўным навуковым выданнем тэксту Мішны — каласальная праца ўсёй яго жыцця.
З 1925 быў прафесарам філалогіі Талмуда ў Яўрэйскім універсітэце ў Ерусаліме.
Эпштэйн — адзін з заснавальнікаў і рэдактараў навуковага альманаха «Двір», прысвечанага філалогіі мовы іўрыту, які выходзіў у 1923-24. Быў заснавальнікам і рэдактарам першых 23 тамоў навуковага штоквартальника «Тарбіц» (1930—1952) — вядучага ізраільскага выдання ў галіне яўрэйскай філалогіі і гісторыі. Бібліяграфія навуковых прац Эпштэйна ўтрымоўвае каля 130 прац.
Ліворна
Гісторыя
Упершыню Ліворна згадваецца ў 1017 годзе як рыбацкая вёсачка ў некалькі хат. Графіня Мацільда паднесла (1103) гэтыя землі ў дарунак пізанскім клірыкам. У XIV стагоддзі грамадзяне Пізы заняліся ўмацаваннем прыморскага паселішча, а на зыходзе стагоддзя прадалі яго сеньярыяльнаму роду Вісконці. Пасля нядоўгага перыяду генуэзскага валадарства (1407—1421) кантроль над вусцем Арно займелі фларэнтыйцы.
Ліворна абавязаны сваім ператварэннем у горад і цяперашнім значэннем кіраўнікам з роду Медычы. З прычыны заглейвання гавані старажытнай Пізы герцаг Козіма I у 1571 загадаў прыдворнаму горадабудаўніку Бернарда Буанталенці ператварыць Ліворна ў новыя марскія вароты сваёй дзяржавы. Тут знаходзілі прыстанак іншадумцы з розных краін Еўропы: праследуемыя ў Англіі каталікі, выгнаныя з Іспаніі яўрэі і маўры, выхадцы з Грэцыі, якая патрапіла пад уладу Асманскай Імперыі і г.д. Яны жылі за кошт гандлю, ператварыўшы Ліворна XVII стагоддзя ў буйны камерцыйны цэнтр Міжземнамор'я.
Герцаг Леапольд з дынастыі Габсбургаў у канцы XVIII стагоддзя заняўся добраўпарадкаваннем горада: пашырыў яго межы, прыцягнуў у гавань замежныя купецкія судны, загадаў збудаваць хвалярэз. Напачатку XIX стагоддзя праз Ліворна прыбывалі ў Таскану знакамітыя падарожнікі і паэты, тут жылі Байран і Шэлі.
На кангрэсе ў Ліворна 21 студзеня 1921 года была заснавана Італьянская камуністычная партыя (першапачатковая назва Камуністычная партыя Італіі).
У гады Другой сусветнай вайны горад моцна пацярпеў ад бамбардзіровак, але паступова быў адбудаваны. У 1950-я гады рэканструяваны і гарадскі сабор XVI стагоддзя.
Славутасці
Уздоўж узбярэжжа пракладзены маляўнічы праменад, абапал якога размясціліся арыстакратычныя вілы, санаторыі, аквапаркі і кампус Італьянскай ваенна-марской акадэміі.
Суднабудаванне
Ліворна — цэнтр італьянскага караблебудавання. Напачатку XX стагоддзя горад быў вядомы верфямі Арланда. Тут, у прыватнасці, быў пабудаваны (1911) браняносец «Георгіяс Авераф», які стаў флагманам грэчаскага флоту ў пераможных для Грэцыі Балканскіх войнах і ў Першай сусветнай вайне, і ўнёс значны ўнёсак у вызваленне астравоў Эгейскага мора ад турэцкага панавання. «Георгіяс Авераф» пераўтвораны ў карабель-музей і цяпер пастаўлены на вечны прыкол у прыгарадзе Афін Палья Фаліра.
Загваздзіна
Загва́здзіна (, Загваздино) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
У 1924—1927 гадах цэнтр Загваздзінскага сельсавета.
Станіслаў Сільвестравіч Гайдукевіч
Станіслаў Сільвестравіч Гайдуке́віч (,  —, , НКУС) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Нарадзіў у Мінску ў 1876 годзе ў шляхецкай сям’і. Меў сястру Ядвігу (1885—1938).
Скончыў каморніцкае вучылішча у 1892 годзе, Пецярбургскую акадэмію мастацтваў у 1910 годзе. Атрымаўшы дыплом, малады дойлід у тым жа годзе вярнуўся ў Мінск. У 1921—1927 гг. — загадчык праектнага аддзела Камітэта дзяржаўных пабудоў пры СНК БССР. У 1929—1937 выкладаў у Мінскім архітэктурна-будаўнічым тэхнікуме.
Член Саюза архітэктараў СССР з 1934 года.
Арыштаваны 5 мая 1937 года па адрасе вул. К. Маркса, д. 40, кв. 16. Ва ўнутранай турме НКУС скончыў жыццё самагубствам, ускрыўшы сабе вены. Рэабілітаваны ваеннай пракуратурай 22 жніўня 1957 года. Асабовая справа Г. № 11251-с захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі.
Творчасць
У аўтарскім калектыве распрацоўваў праект санаторыя «Беларусь» у Сочы (1935).
У творчасці выразна прасочваецца імкненне да адраджэння беларускіх архітэктурных традыцый і стварэння гарадской ансамблевай забудовы. Як прадстаўнік неакласіцызму свядома дамагаўся гратэскавай выразнасці будынкаў шляхам мадэрнізацыі форм і дэталей архітэктурнай класікі.
Карл Тэадор Дальберг
Карл Тэадор фон Дальберг (Carl Theodor Anton Maria Reichsfreiherr von Dalberg;, Мангейм — , Рэгенсбург) — апошні князь-біскуп і дзяржаўны дзеяч Свяшчэннай Рымскай імперыі. Прадстаўнік баронскага роду Дальбергаў. Першы і апошні архібіскуп Рэгенсбурга, адзіны вялікі герцаг Франкфурта.
Біяграфія
Дальберг, кіруючы з 1772 года эрфуртскай епархіяй, прыцягваў туды лепшых пісьменнікаў, мастакоў, вучоных і рамеснікаў; быў сябрам Віланда і Гётэ; шмат клапаціўся пра народную асвету і дабрабыт насельніцтва. У 1787 годзе ён блізка сышоўся з імператарам Іосіфам II і вёў з ім перапіску; дзякуючы яго заступніцтву атрымаў месца каад’ютара архібіскупа майнцкага.
У 1800 годзе Дальберг заняў месца біскупа ў Канстанцы, а праз два гады стаў архібіскупам і курфюрстам майнцкім. Спрабаваў па меры сіл спрыяць аб’яднанню Германіі калі не ў палітычным, то, прынамсі, у рэлігійным стаўленні, ускладаючы ў гэтым плане надзеі спачатку на прускую карону, а потым на Напалеона. У 1802—1803 гг. займаў вормсскую кафедру.
Калі зарэйнская частка яго ўладанняў адышла да Францыі, а астатняя была секулярызавана (1803), Дальберг захаваў званне архіканцлера і мітрапаліта ўсёй Германіі за выключэннем Прусіі і Аўстрыі. У 1804 годзе Дальберг ездзіў у Парыж, каб абмеркаваць з Папам Піем VII справы германскай царквы.
Калі Свяшчэнная імперыя была скасавана, Дальберг у якасці архібіскупа рэгенсбургскага далучыўся да Рэйнскага саюза з тытулам князя-прымаса і прэзідэнта. У 1810 годзе яму прыйшлося саступіць Рэгенсбург Баварыі, наўзамен чаго ён атрымаў графствы Ганау і Фульду. Напалеон I зрабіў яго вялікім герцагам франкфурцкім.
Калі Напалеон паў, прэлат выдаліўся ў Рэгенсбург, дзе і памёр. Частку яго ўладанняў атрымаў у спадчыну пляменнік — герцаг Эмерых Іозеф фон Дальберг.
Арыэль Шламо-Залман
Арыэль (Лейбовіч) Залман-Шламо (, г. Жлобін, Рагачоўскі павет, Магілёўская губерня, Расійская імперыя (цяпер Гомельскай вобласці) —, Ізраіль) — ізраільскі , рэдактар ізраільскіх энцыклапедый.
Сям’я
Сястра Бэла Лейбовіч была жонкай дзіцячага паэта на іўрыце. Іх сынам быў ізраільскі паэт, драматург, журналіст і перакладчык.
Чырвонае Сяло (Зэльвенскі раён)
Чырво́нае Сяло́ (, Чирвоное Село) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 1969 года вёска мела назву Пляцянічы. У 1940—1981 гадах цэнтр сельсавета.
Бені
Бе́ні (Río Beni) — рака ў Паўднёвай Амерыцы, у паўночнай частцы Балівіі.
Даўжыня ракі каля 1500 кіламетраў. Плошча вадазбору 266 км². Сярэдняя глыбіня ракі каля 9 метраў, найбольшая глыбіня 21,3 метра. Сярэдняя шырыня ракі 400 метраў, найбольшая шырыня 1069 метраў. Сярэдні расход вады 6200 м³/с. Выток ракі знаходзіцца ў Цэнтральных Андах. Перасякае плато і горныя хрыбты ў глыбокіх цяснінах. У ніжнім цячэнні працякае па ўскраіне Амазонскай нізіны. Рака Бені на працягу свайго шляху мае складаную гідраграфію, часта змяняе кірунак і мае шмат парогаў. На мяжы з Бразіліяй рака Бені разам з іншымі рэкамі Маморэ і Мадрэ-дэ-Дзьёс ўтварае раку Мадэйра, якая, у сваю чаргу, упадае ў Амазонку. Рака суднаходная ад горада Рурэнабаке да вадаспада Эсперанса на працягу 29 км.
Немезіда
Немезіда (Νέμεσις) — у грэчаскай міфалогіі багіня помсты; яна часам параўноўвалася з Геяй і Афрадытай.
Берагавы хрыбет
Берагавы хрыбет (Coast Mountains) — горны хрыбет, які працягнуўся ўздоўж узбярэжжа Паўночнай Амерыкі ад возера Атлін да ракі Фрэйзер. Берагавы хрыбет з'яўляецца часткай Ціхаакіянскіх берагавых хрыбтоў горнай сістэмы Кардыльеры. Даўжыня хрыбта каля 1600 км., шырыня да 300 км. Сярэдняя вышыня хрыбта складае каля 3000 метраў, найбольшая вышыня 4016 метраў (гара Уодынгтан). Складзены пераважна гранітамі. Моцна раздзелены глыбокімі папярочнымі далінамі і фіёрдамі, якія ўзніклі ўздоўж тэктанічных расколін. Утвараючы перашкоду вільготным вятрам з Ціхага акіяна, Берагавы хрыбет атрымлівае да 4000 мм ападкаў у год на заходнім наветраным схіле і да 2000 мм на ўсходнім схіле. Пакрыты густымі іглічнымі лясамі.
Карабанавічы
Караба́навічы (, Карабановичи) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Малабахаўскага сельсавета.
Ілья Маркавіч Фальковіч
Ілля Маркавіч Фальковіч (Фалькович Илья Маркович, г. Гомель — , Масква) — савецкі лінгвіст, спецыяліст па мове ідыш.
Вялікі герцаг
Вялікі герцаг — тытул самастойных манархаў, якія стаяць, паводле міжнароднага права, паміж каралямі і герцагамі; ім прысвоены тытул «Каралеўская Высокасць».
Ілья Маркавіч Фальковіч
Біяграфія
Скончыў лінгвістычны факультэт МДУ. Выкладаў ідыш ў ВНУ. У канцы 1920-х гг актыўна ўдзельнічаў у правядзенні рэформы яўрэйскага правапісу і ў распрацоўцы новых правіл арфаграфіі. Аўтар падручнікаў «Ідыш для дарослых» (М., 1929; 2-е выд. — 1936), «Ідыш. Фанетыка, лексіка і граматыка» (М., 1940). У 1941-45 — на фронце. У 1943-48 член ЯАК. У 1945-48 галоўны рэдактар маскоўскага выдавецтва «Дэр Эмес». Аўтар манаграфічнага агляду мовы ідыш ў 4-томніку «Мовы народаў СССР» (1967), нарыса «Аб мове ідыш» у вялікім «руска-яўрэйскім (ідыш) слоўніку» (1984), цыкла ўрокаў ідыша, апублікаваных у 1974-78 у часопісе «Саветыш геймланд».
Вялікі герцаг
Напалеон I стварыў новага вялікага герцага, калі дараваў у 1806 годзе Мюрату герцагства Бергскае, пасля чаго і ўладарныя князі Гесэн-Дармштацкі, Бадэнскі і Вюрцбургскі (перш вялікі герцаг Тасканскі), далучыўшыся да Рэйнскага саюза, прынялі той жа тытул. У 1810 годзе і князь-прымас фон Дальберг (раней курфюрст Майнцкі) быў узведзены Напалеонам I у вялікага герцага Франкфурцкага.
На падставе пастаноў Венскага кангрэса, гэты тытул (акрамя выгнанай з Тасканы галіны Габсбургска-Латарынгскага дому) насілі кіраўнікі Бадэна, Гесэна, Люксембурга, Мекленбург-Шверына, Мекленбург-Стрэліца, Ольдэнбурга і Саксен-Веймара, а таксама, у ліку іншых тытулаў, кароль Прускі, як вялікі герцаг Ніжнерэйнскі і Пазнаньскі.
Пасля рэвалюцыі 1918 года ў Германіі адзіным вялікім герцагствам у свеце застаецца Люксембург.
Малое Савіна
Мало́е Са́віна (, Малое Савино) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
У 1931—1954 гадах цэнтр Савінскага сельсавета. У 1954—1957 гадах у складзе Баброўскага сельсавета. У 1957—2021 гадах цэнтр Маласавінскага сельсавета.
Марчонкі (Дубровенскі раён)
Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Бельскага сельсавета.
Шулякі (Зэльвенскі раён)
Шулякі́ (, Шуляки) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 18 сакавіка 1967 года вёска ўваходзіла ў склад Казловіцкага сельсавета, да 31 сакавіка 1967 года — у склад Пляцяніцкага сельсавета.
Пецькі (Дубровенскі раён)
Пе́цькі (, Петьки) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Да 16 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Слатаўшчынскага сельсавета.
Мастэрс 1980 (снукер)
Мастэрс 1980 (Masters 1980, таксама вядомы як Benson and Hedges Masters 1980 — па назве спонсара) — прафесійны нярэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 6 па 10 лютага 1980 года ў «Уэмблі канферэнц-цэнтры», у Лондане. Турнір стаў шостым розыгрышам Мастэрс, які праводзіцца штогод з 1975 года. Спонсарам турніру ў чарговы раз стала тытунёвая кампанія Benson and Hedges. Прызавы фонд турніру склаў £7,000, з якіх £4,500 атрымаў пераможца.
У турніры прыняло ўдзел 10 гульцоў, 8 з якіх займалі вышэйшыя пазіцыі у сусветным рэйтынгу. Шэсць гульцоў пачыналі турнір адразу са стадыі 1/4 фіналу. Астатнія чацвёра разыгралі дзве астатнія пуцёўкі ў папярэднім раундзе.
Трафей турніру дастаўся дэбютанту Мастэрс валійцу Тэры Грыфітсу, які абыграў у фінальным матчы Алекса Хігінса з лікам 9:5.
Задвор’е (Каралінскі сельсавет)
Да 2017 года вёска ўваходзіла ў склад Тулаўскага сельсавета.
Юлій Цывіліс
Юлій Цывіліс (Julius Civilis; I ст. н.э.) — выхадзец з кельцкага племені батаваў; у 69-70 гг.; узначаліў паўстанне супраць рымскага прыгнёта. Яго падтрымалі германцы, галы і нават асобныя падраздзяленні рымскіх легіянераў. З прычыны разброду сярод паўстаўшых Цывіліс не дамогся незалежнасці, але батавы былі вызваленыя ад падаткаў.
Дзергілі
Дзергілі́ (, Дергили) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каралінскага сельсавета.
Славутасці
Пункт Дугі Струвэ
Слабада (Дубровенскі раён)
Слабада́ (, Слобода) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
Ярнева
Я́рнева (, Ярнево) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Сынкавіцкага сельсавета.
Да 18 сакавіка 1967 года вёска ўваходзіла ў склад Казловіцкага сельсавета, да 31 сакавіка 1967 года — у склад Пляцяніцкага сельсавета.
Калінаўка (Зэльвенскі раён)
Калі́наўка (, Калиновка) — вёска ў Зэльвенскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каралінскага сельсавета.
Да 2017 года вёска ўваходзіла ў склад Тулаўскага сельсавета.
Негаціна
Не́гаціна (, Негатино) — вёска ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Маласавінскага сельсавета.
У 1924—1954 гадах вёска ўваходзіла ў склад Негацінскага сельсавета, у 1924—1927 гадах яго цэнтр. Да 16 верасня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Малабахаўскага сельсавета.
Франчэска I Медычы
Біяграфія
Нарадзіўся ў Фларэнцыі, быў старэйшым сынам Козіма I, вялікага герцага Тасканы і яго жонкі Элеаноры Таледскай. У 1564 годзе яго бацька склаў з сябе ўладу і прызначыў Франчэска рэгентам. 18 снежня 1565 года Франчэска ажаніўся з Іаанай Аўстрыйскай, малодшай дачкой імператара Фердынанда I. Іх шлюб апынуўся нешчаслівым. Франчэска ігнараваў хваравітую, меланхалічную Іаану, да якой, у дадатак, з непрыязнасцю адносіліся падданыя з-за яе аўстрыйскага паходжання. За 12 гадоў шлюбу Іаана нарадзіла 8 дзяцей і сканала ва ўзросце 31 года.
Праз тры месяцы пасля смерці жонкі, 5 чэрвеня 1578 года Франчэска тайна абвянчаўся са сваёй даўняй палюбоўніцай Б'янкай Капела. 12 кастрычніка адбыўся ўрачысты публічны шлюб. У іх не было дзяцей, але Франчэска ўзаконіў Віргінію, дачку Б'янкі ад першага шлюбу і сына Антоніа (які ў рэчаіснасці не з'яўляўся сынам Б'янкі; 1576—1621). Б'янка выклікала нянавісць у гараджан і заслужыла мянушку «Вядзьмарка», раздаваліся абвінавачванні ў тым, што пара забіла Іаану Аўстрыйскую.
Падобна свайму бацьку, Франчэска часта быў дэспатычным; але ў той час як Козіма падтрымліваў выгляд незалежнасці Фларэнцыі, Франчэска часцей выступаў у ролі васала свайго цесця, а затым дзевера — імператараў Свяшчэннай Рымскай імперыі. Ён павялічваў падаткі, частка якіх цякла Габсбургам. Суровасць мер рабіла яго непапулярным у народзе.
Франчэска і Б'янка памерлі ў адзін дзень, 17 кастрычніка 1587 года падчас сустрэчы з братам і спадчыннікам Франчэска, Фердынанда ў загарадным доме Поджа-а-Каяна. Сучаснікі казалі пра атручэнне, хоць дактары паставілі дыягназ малярыя. Сучасныя даследаванні паказалі, што абодва былі атручаны мыш'яком. Рэшткі Франчэска былі пахаваны ў сямейным склепе ў базіліцы Сан-Ларэнца, месца пахавання Б'янкі невядома. Іх унутранасці, вынятыя пры бальзамаванні, былі пахаваны асобна — у царквы горада Баністала, непадалёк ад вілы, дзе наступіла смерць.
Тасканскі герцагскі прастол атрымаў у спадчыну брат Франчэска — Фердынанда I, які з'яўляецца адным з першых падазраваных у атручванні Франчэска.