cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ФК Жодзіна-Паўднёвае
Гісторыя
У сезоне 2022 года «Жодзіна-Паўднёвае» дэбютавала ў Другой лізе. Увесь сезон «Жодзіна-Паўднёвае» ішлі ў верхняй палове табліцы зоны «Поўнач» дывізіёна Мінскай вобласці. Пасля перамогі па пенальці ў паўфінале дывізіёна Мінскай вобласці над «Бабоўняй», «Жодзіна-Паўднёвае» перамагло ў фінале «Вікторыю» з Мар’інай Горкі. На фінальным этапе Другой лігі клуб перамог у 1/8 фіналу «Новую Прыпяць», аднак у чвэрцьфінале саступіў «Крумкачам». Перамогі ў матчах за 5—8 месцы прынеслі клубу выніковы пяты радок.
У лістападзе 2022 года клуб падаў заяўку на праходжанне ліцэнзавання ў Першую лігу. 10 сакавіка 2023 года «Жодзіна-Паўднёвае» разам з іншымі клубамі атрымала ліцэнзію, такім чынам афіцыйна далучыўшыся да Першай лігі ў сезоне 2023.
Цяперашні склад
Станам на жнівень 2023 года.
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Станіслаў Мікалаевіч Пац
Станіслаў Мікалаевіч Пац (каля 1525—1588) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.
Біяграфія
Сын Мікалая Паца і Аляксандры Гальшанскай, брат Мікалая, Дамініка і Паўла.
Падстолі ВКЛ з 1552, ваявода віцебскі з 1566, староста суражскі, веліжскі і трабскі. Удзельнічаў у баях з крымскімі татарамі і ў Інфлянцкай вайне 1558—1582, абараняў Віцебск у 1568.
Сям’я
Ажаніўся з Крысцінай, дачкой Гераніма Аляксандравіча Хадкевіча, меў з ёй сыноў Юрыя (каля 1560—1608) і Самуэля (каля 1570—1598).
Іван Васілевіч Балычаў
Іван Васілевіч Балычаў (1891—1988) — беларускі ўрач. Заслужаны ўрач Беларускай ССР (1961).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1891 годзе ў г. Стары Аскол сучаснай Белгародскай вобласці. У 1917 годзе скончыў медыцынскі факультэт Казанскага ўніверсітэта. З 1918 па 1946 гады працаваў урачом у медыцынскіх установах Курскай, Чалябінскай,, з 1946 года ў г. Слоніме — урач, загадчык спецыялізаванага аддзялення Слонімскай цэнтральнай раённай бальніцы. З 1967 года на пенсіі.
Памёр у 1988 годзе.
Узнагароды
У 1961 годзе прысвоена званне «Заслужаны ўрач БССР».
Карбанара-дзі-По
Карбанара-дзі-По (Carbonara di Po) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Мантуя.
Тамара Сяргееўна Узунава
Тамара Сяргееўна Узунава (,  — ) — беларуская артыстка балета.
Карбанара-дзі-По
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Тамара Сяргееўна Узунава
Біяграфія
У 1921—1922 гадах вучылася ў харэаграфічнай студыі БДТ у К. Алексютовіча.
У 1923—1930 артыстка балета ў БДТ-1, у 1930—1933 гадах — Дзяржэстрады, у 1933—1959 гадах — салістка Дзяржаўнага тэатра оперы і балета Беларусі, адначасова ў 1934—1937 педагог балетнай школы пры тэатры, у 1940—1941— харэаграфічнага аддзялення тэатральнага вучылішча.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны выступала ў складзе франтавых канцэртных брыгад разам з Дорай Кроз, Верай Мальковай, Ісідарам Балоціным, Ларысай Александроўскай, піяністам Сямёнам Талкачовым, артыстамі балета Юліяй Хіраска, Сямёнам Дрэчынам і Аляксандрай Нікалаевай.
З 1960 года выкладала ў Беларускім тэатральна-мастацкім інстытуце.
Член Беларускага саюза тэатральных дзеячаў з 1947 года.
Чалавечы голас
Чалавечы голас — гукі, утвараемыя людзьмі для размоў, спеваў, смеху, плачу, крыку і г.д. з дапамогай галасавых складак.
Вышыня голасу залежыць ад частаты ваганняў галасавых звязак, якая, у сваю чаргу, абумоўлена іх даўжынёй, таўшчынёй і напругай; сіла голасу - ад размаху ваганняў галасавых звязак, якая вызначаецца сілай напору выдыханага паветра. Тэмбр голасу абумоўліваецца далучэннем да асноўнага тону дадатковых тонаў (абертонаў), якія ўзнікаюць пераважна ў рэзанатарнай частцы галасавога апарата; індывідуальная тэмбравыя афарбоўка голасу дазваляе па голасе адрозніваць людзей.
Фарміраванне голасу адбываецца паступова (часам скачкападобна) па меры развіцця арганізма, яго цэнтральнай нервовай і эндакрыннай сістэм. Голас нованароджаных і грудных дзяцей аднолькавы ва ўсіх па вышыні (прыкладна 1-я актавы ) і тэмбры; адрозніваецца толькі па сіле. З узростам паступова пашыраецца дыяпазон гукаў па вышыні і сіле, афармляецца тэмбр, які звычайна не змяняецца да старасці. Да старасці адбываецца звужэнне дыяпазону гукаў па вышыні і сіле. Найбольш інтэнсіўная змена голасу - мутацыя, адбываецца ў перыяд палавога паспявання ва ўзросце ад 11-12 да 18-19 гадоў і працягваецца ад 5-6 мес да 5 гадоў. У гэты час гартань хлопчыкаў павялічваецца больш чым у 1/2 разы, а ў дзяўчынак на траціну; галасавыя звязкі гіперэмуюцца, таму ў падлеткаў падчас мутацыі адзначаецца падвышаная стамляльнасць пры галасавой працы, а таксама часта ахрыпласць.
Парушэнне галасавой функцыі ўзнікае ў выніку паталагічных змен у любым аддзеле галасавога апарата, але найбольш часта - у выніку паталагічных змен у гартані (ларынгіт). Нярэдка змены галасавой функцыі ўзнікаюць пры прафесійным (напрыклад, у спевакоў, педагогаў ) або бытавой галасавой стоме, а ў дзяцей і падлеткаў у выніку вельмі гучнага размовы і спеваў, а таксама размоў і спеваў у тэсітуры, якая выходзіць за межы, уласцівыя гэтаму ўзросту. Змены голасу могуць утварыцца таксама пры захворваннях сардэчна-сасудзістай сістэмы, нервовай сістэмы і інш. і праяўляюцца з рознай інтэнсіўнасцю - ад лёгкай ахрыпласці (хрыпаты) да поўнай афаніі.
Інчхон
Інчхон — горад і порт на Карэйскім паўвостраве ў Рэспубліцы Карэя.
Аванпорт Сеула ў заліве Канхваман Жоўтага мора. Інчхон займае трэцяе месца па колькасці насельніцтва сярод гарадоў Карэі, пасля Сеула і Пусана. Інчхон з’яўляецца важнейшым транспартным вузлом краіны, бо ў горадзе знаходзіцца найбуйнейшы порт на заходнім узбярэжжы паўвострава, а таксама самы вялікі ў краіне аэрапорт Інчхон. У XXI стагоддзі горад ператварыўся ў міжнародны цэнтр бізнесу, засяроджанага вакол футурыстычнага высокатэхналагічнага праекта New Songdo City, у якім знаходзіцца самы высокі будынак краіны, Northeast Asia Trade Tower (305 м).
NGC 6216
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 6216, NGC 6222.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Цыбуля прычасночная
Цыбуля прычасночная, ракамболь, іспанскі часнок (Allium scorodoprasum) — агароднінная расліна падсямейства.
Батанічнае апісанне
Двухгадовая расліна з яйцападобнай цыбулінай, укрытай скурыстай карычневай абалонкай. Лісце лінейнае, недудкаватае, вельмі кароткае. Кветкавая стрэлка 40—80 см. Парасон з фіялетавымі цыбулінамі, шматкветкавы.
Таксанамія
Класіфікацыя Кронквіста (1988) адносіла гэты род да, пазней паводле вынікаў філагенетычных даследаванняў род быў выдзелены ў асобнае сямейства  , аднак у больш позняй Сістэме класіфікацыі APG III (2009) роды, якія ўваходзілі ў гэта сямейства, былі ўключаны ў сямейства.
У культуры
Размнажаецца цыбулінамі і паветранымі бульбачкамі. Азімая расліна. Вырошчваецца ракамболь, як і азімы часнок.
Выкарыстанне
Выкарыстоўваецца ў ежу ў сырым выглядзе, цыбуліны соляць. Ужываюць як мачагонны сродак.
Конкурс песні Еўрабачанне 2012
Гэта першы конкурс, які прымаў у сябе Азербайджан. Да 2011 года, лепшым рэзультатам краіны было 3 месца, якое занялі Араш і Айсель у 2009 годзе.
Спонсарамі трансляцыі выступілі «Schwarzkopf», азербайджанскі аператар сотавай сувязі «Azercell» , мясцовы філіял піваварнай кампаніі «Балтыка» і нямецкая кампанія «Brainpool».
Месца правядзення
Конкурс песні «Еўрабачанне 2012» прайшоў у сталіцы Азербайджана — Баку, з 22 па 26 мая 2012. 16 мая 2011 было афіцыйна аб'яўлена аб пачатку будаўніцтва спецыяльнай канцэртнай пляцоўкі на плошчы Дзяржаўнага Сцяга (у цэнтры Баку) для правядзення конкурса.
Лёсаванне
Лёсаванне прайшло 25 студзеня 2012 года ў Баку. У той жа час была праведзена ўрачыстая цырымонія ўручэння сімвалічнага ключа Конкурсу песні Еўрабачанне. На гэтай цырымоніі мэр горада-гаспадара Конкурсу Песні Еўрабачанне 2011 Дзюсельдорфа Дырк Эльсберс перадаў сімвалічны ключ конкурсу Гаджыбале Абуталыбаву, мэру горада Баку. З гэтага моманту Баку афіцыйна стаў горадам-гаспадаром Еўрабачання 2012. Аднымі з самых важных момантаў мерапрыемства з'яўляліся прэзентацыя тэмы афармлення конкурсу і афіцыйная аб'ява арэны, на якой пройдзе песенны фестываль; таксама быў прадстаўлены лагатып і названы слоган конкурсу.
Першы паўфінал
Галасуюць краіны-удзельніцы, а таксама, і. Блакітным пазначаны удзельнікі, якія прайшлі ў фінал.
Другі паўфінал
Галасуюць краіны-удзельніцы, а таксама, і.
Ліст Ераміі
Ліст Ераміі (Επιστολή Ιερεμίου) — другакананічная кніга Старога Запавету. Не прызнаецца іўдзеямі і пратэстантамі і лічыцца імі апокрыфам. У Вульгаце — адзінае цэлае з Кнігай прарока Баруха, якая была напісана праз 100 гадоў пасля гэтага ліста і не мае да яго ніякага сэнсавага дачынення.
Аўтар і час напісання
Згодна з тэкстам ліста, ягоны аўтар — прарок Ерамія. Кніга прарока Ераміі ўжо ўтрымлівае словы ліста, які Ерамія адправіў «з Іерусаліма» тым, хто знаходзіцца ў палоне, у Вавілон. Ліст Ераміі пазіцыянуецца як аналагічная перапіска: «Копія ліста, адпраўленага Ераміяй тым, каго цар Вавілонскі павінен быў вывезці ў палон у Вавілон, каб сказаць ім, што Бог загадаў яму». Ліст быў напісаны не раней за 540 г. да н.э. .
Змест
У кнізе іранічна апісваецца стварэнне ідалаў, іх набажэнствы, клопат пра ідалаў, святароў, якім усё гэта выгадна. Такім чынам, аўтар ліста перасцерагае яўрэяў дыяспары ў Вавілоне і не адварочваецца ад сапраўднага Бога да культу бліскучых на выгляд бажаствоў Вавілона. Пры гэтым выкарыстоўвае саркастычную палеміку супраць вавілонскіх ідалаў, якія не маюць уплыву і сілы. Аўтар заклікае не баяцца іх і ні ў якім разе не даваць ім веры. Усе яны «падобныя на пудзіла на бахчы, якое ні ад чаго не абараняе, таксама іх багі — драўляныя, пакрытыя золатам і срэбрам». У выніку аўтар прыходзіць да высновы, што годныя людзі не будуць займацца такім марным заняткам. Такім чынам, аўтар ліста не толькі перасцерагае яўрэяў ад ідалапаклонства, як гэта зрабіў прарок Ісая, але і ўмацоўвае яўрэяў у іх веры у адзіным Богу.
Ліст Ераміі надзвычай актуальны ва ўсе эпохі, калі людзі звяртаюцца да ідалапаклонства, засяроджваючы ўсю сваю энергію і ўвагу выключна на матэрыяльным дабрабыце і камфорце. Ствараючы сабе ідалаў, людзі забываюць пра сапраўднае прызначэнне чалавека на зямлі — пакланяцца Богу і рабіць ад яго імя дабро для іншых.
Славене
Славе́не, ці ільменскія славяне — усходнеславянскае этнапалітычнае аб'яднанне, якое ў другой палове 1 тысячагоддзя н.э. займала тэоыторыю ў басейне возера Ільмень, у X—XIII стст. рассяляліся на Іжорскім плато, па рацэ Малога дасягалі Яраслаўскага Паволжа і Волга-Окскага міжрэчча. Займаліся земляробствам, паляваннем, рыбалоўствам, будавалі наземныя зрубныя дамы з пячамі-каменкамі. Асноўным тыпам іх паселішчаў былі селішчы. Першыя гарадзішчы ўзніклі ў VIII ст. Найбольш старажытныя помнікі славен — пахавальныя сопкі з абрадам трупаспалення.
У IX—X стст. побач з сопкамі пашыраны курганы з трупаспаленнем. З пачатку XI ст. пераважаў пахавальны абрад з трупапалажэннем. Наяўнасць у сопках фінскіх элементаў пахавальнага абраду адлюстроўвае працэс славянізацыі мясцовых фіна-угорскіх плямён. Лічаць, ўто продкі славен рухаліся ў Прыільменне праз землі балтаў, у якіх запазычылі іх звычай рабіць курганныя насыпы над нябожчыкамі. Этнавызначальныя рысы славен — ромба — і авальнашчытковыя скроневыя кольцы XI—XIV стст. (на Беларусі падобныя рэчы знойдзены каля Радашковіч і ў Чапліне). У IX ст. славене і крывічы разам з фінскім племем утварылі палітычны саюз. Цэнтр славен — горад Ноўгарад. Землі славен сталі ядром уладанняў Наўгародскай феадальнай рэспублікі.
Таццяна Васільеўна Ананька
Таццяна Васільеўна Ананька (нар., Мінск) — беларуская гімнастка, сярэбраны прызёр Алімпійскіх гульняў 2000 года па мастацкай гімнастыцы ў групавым мнагаборстве. Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь (2000).
У 2001 годзе па стане здароўя завяршыла кар’еру. Пасля сыходу з вялікага спорту год дапамагала трэніраваць дзяцей. Потым стала працаваць у танцавальных шоу ў Сінгапуры. Пасля вяртання на радзіму стварыла танцавальны калектыў «Загадка».
Маркунішке
Марку́нішке (Morkūniškė) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Насельніцтва 5 чал. (2001 г.). Размешчана за 3 км на паўночны захад ад Шакарвы.
Гарадзішча (Дзяржынскі раён)
Гарадзі́шча (, Городище) — вёска ў Дзяржынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Негарэльскага сельсавета.
У вёсцы размешчаны філіял БДТУ.
Чалавек разумны
Чалаве́к (Homo Sapiens Sapiens) (у біялогіі) — від роду Людзі (Homo) з сямейства гамінід у атрадзе прыматаў, адзіны ў наш час. Ад сучасных чалавекападобных, апроч шэрагу анатамічных асаблівасцяў, адрозніваецца значнай ступенню развіцця матэрыяльнай культуры (уключаючы выраб і выкарыстанне прылад), здольнасцю да выразнай мовы і абстрактнага мыслення. Чалавек, як біялагічны від — прадмет даследавання фізічнай антрапалогіі. Прырода і сутнасць чалавека з'яўляецца прадметам як філасофскага, так і рэлігійнага дыспуту.
Неаантрапы (νέος — новы і  — чалавек) — абагульненая назва людзей сучаснага віду, выкапнёвых і сучасных.
Чалавецтва — сукупнасць чалавечых індывідаў. Разнастайнасць культур, формаў грамадскага жыцця і сацыяльнай арганізацыі — прадмет сацыяльных і гуманітарных навук (сацыяльнай і культурнай антрапалогіі, сацыялогіі, эканомікі, гісторыі і інш.).
Вядомыя асобы Смалявічаў
Вядомыя ўраджэнцы Смалявічаў:
NGC 6217
NGC 6217 (іншыя абазначэнні — UGC 10470, MCG 13-12-8, ZWG 355.14, ARP 185, KAZ 73, IRAS16350+7818, PGC 58477) — галактыка ў сузор’і Малая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Cephalanthera damasonium
Cephalanthera damasonium — травяністая расліна; від роду сямейства.
Батанічнае апісанне
Шматгадовая травяністая расліна вышынёй 30-60 см. Лісце яйцападобнае, завостранае. Суквецце — друзлая гронка, якое складаецца з 3-6 кветак. Кветкі бялёсага колеру. Цвіце ў маі-чэрвені. Плод — каробачка.
Расце ў лісцевых лясах, на палянах, у зарасніках кустоў.
Арэал
Расце ў сярэдняй і Атлантычнай Еўропе, Міжземнамор’і, Малой Азіі. Сустракаецца на Каўказе і Краснадарскім краі.
Сенніцкая вуліца (Мінск)
Сенніцкая вуліца - вуліца ў Кастрычніцкім раёне Мінска побач са старым аэрапортам.
Швейцарская Рыўера
Швейцарская ці Ваацкая рыўера — умоўная назва паласы прыбярэжных курортаў, размешчаных уздоўж паўночнага берага Жэнеўскага возера на тэрыторыі кантона Во (паўднёвы бераг з Танонам належыць  Францыі). У вузкім сэнсе пад Рыўерай разумеюць толькі курорты на паўночным усходзе возера, на ўсход ад Лазаны.
Альпы абараняюць яе ад халодных паўночных вятроў, таму мікраклімат носіць амаль субтрапічны характар і набярэжныя часта пасаджаны пальмамі, а навакольныя пагоракі аддадзены пад вінаграднікі. Тэрасныя вінаграднікі Лаво ўваходзяць у спіс аб'ектаў сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Швейцарыі. На возеры шмат вадаплаўных птушак (чайкі, нырцы, лебедзі, качкі).
Неафіцыйная сталіца швейцарскай Рыўеры — невялікае мястэчка Мантро ля ўсходняга ўзбярэжжа возера. Іншыя курорты — Вевэ, Вільнёў, Лютры, Ньён, Верн’е; паміж імі размешчаны больш дробныя гарады і вёскі. Адносна недалёка знаходзяцца горналыжныя курорты — Вілар, Лезэн, Шамперы.
Chaetomium
Chaetomium  — род грыбоў сямейства. Назва ўпершыню была апублікаваная ў 1817 годзе.
Распаўсюджанне і асяроддзе пражывання
Сапрафітны грыб, які шырока распаўсюджаны ва ўсім свеце. Жыве ў асноўным на раслінах, у глебе, у саломе, у гноі.
Макраскапічныя асаблівасці
Калоніі прадстаўнікоў роду хутка растуць, першапачаткова маюць баваўняна-белы колер. Спелыя калоніі ад шэрых да аліўкавых. З іншага боку, колер становіцца карычневым да чырвонага альбо карычневым да чорным.
Віды
База дадзеных відаў Fungorum па стане на 21 кастрычніка 2019 года ўключае 208 відаў роду Chaetomium (падрабязней гл. Спіс відаў роду Chaetomium).
Хубсугул
Плошча паверхні возера 2620 км². Даўжыня 136 км, найбольшая шырыня 36,5 км. Даўжыня берагавой лініі 414 км. Аб'ём вады ў возеры — 480,7 (381 ) км³. Плошча вадазбору 5300 км². Берагі пераважна абрывістыя і высокія. У возера ўпадаюць 96 рэк і ручаёў. З Хубсугула выцякае рака Эгійн-Гол (басейн Селенгі). Замярзае са снежня па май. На возеры востраў Далайн (плошча каля 7 км²).
Возера суднаходнае, складовая частка транспартнага шляху з Расіі (Іркуцкая вобласць) у Манголію. Прыстані Хатгал (на поўдні) і Ханх (на поўначы). У раёне Хубсугула адкрыты паклады фасфарытаў.
Веды
Ве́ды — вынік пазнання прадметаў і з’яў рэчаіснасці, правільнае яе адлюстраванне ў свядомасці чалавека. Як ідэальнае выражэнне ў знакавай форме аб’ектыўных уласцівасцей і сувязей свету, прыроды і грамадства, веды з’яўляюцца перадумовай і непасрэднай мэтай працэсу пазнання, авалодання вопытам і разуменнем, неабходнымі для спасціжэння аб’ектыўнай ісціны і стваральна-творчай дзейнасці людзей. У ходзе гэтага працэсу ажыццяўляецца пераход ад няведання да ведаў, ад аднаго узроўню пазнання да другога, больш высокага і дасканалага.
Правілы і нормы грамадскіх паводзін, умельствы і навыкі перадаюцца з пакалення ў пакаленне сродкамі народнай педагогікі (традыцыі, звычаі, вусная народная творчасць, сямейнае выхаванне і інш.). Веды чалавек набывае ў школе, ВНУ, у практычнай дзейнасці. Роля ведаў расце ў сувязі з камп’ютэрызацыяй усіх сфер вытворчай і духоўна-культурнай дзейнасці.
Прырода ведаў
Даследаванне прыроды ведаў пачалося ў антычнай філасофіі, якая аддзяляла свет вечных і нязменных сутнасцей — ідэй або форм ад невыразнага і няўстойлівага свету з’яў. Арыстоцель і Платон лічылі, што веды можна мець толькі аб сапраўдным існым («свеце па ісціне»), а зменлівы пачуццёвы вопыт («свет па меркаванні») з’яўляецца крыніцай ілюзій, меркавання і веры.
Георг Вільгельм Фрыдрых Гегель зыходзіў з таго, што духоўнае развіццё індывіда паўтарае стадыі самапазнання безасобаснага (сусветнага, аб’ектыўнага) духу, пачынаючы з акта вызначэння пачуццёва дадзеных «рэчаў» і канчаючы «абсалютным веданнем», якое абумоўлівае ўнутранае развіццё ўсіх частак духоўнай культуры чалавецтва — навукі, маралі, рэлігіі, мастацтва і інш. Рацыянальныя элементы гэтага падыходу ўвайшлі ў марксісцкую канцэпцыю ведаў, паводле якой яны — прадукт гістарычнага развіцця і адлюстравання, характэрнага для ўсіх форм практычнага і духоўнага засваення свету.
Прадстаўнікі крытычнага рацыяналізму падкрэслівалі цэласнасць навуковых ведаў разглядалі іх як непарыўны крытычны дыялог паміж рознымі тыпамі навуковых тэорый, паміж навукай і ненавукай. Паводле М. Шэлера, веды — гэта акт узыходжання і саўдзелу (любові), які суправаджаецца імгненным спасціжэннем вышэйшай каштоўнасці аб’екта; адваротны шлях ад вышэйшай да ніжэйшай каштоўнасці — нянавісць. А І. Кант сфармуляваў «закон трох стадый» гістарычнага развіцця, паводле якога ўсё думкі людзей праходзяць тры станы: тэалагічны (рэлігія), метафізічны (філасофія) і «пазітыўнага сінтэзу» (навука).
Пазнавальная роля ведаў узрастае з камп’ютэрызацыяй усіх сфер вытворчай і духоўна-культурнай дзейнасці, што дазваляе перадаваць, захоўваць, кадзіраваць і пераўтвараць разнастайную і багатую інфармацыю, ствараць спецыяльныя банкі даных, экспертныя сістэмы і інш. Працэсы атрымання, абгрунтавання і практычнай рэалізацыі ведаў вывучаюцца логікай, метадалогіяй, гнасеалогіяй, псіхалогіяй, а таксама спецыяльнымі навуковымі дысцыплінамі (навуказнаўства, сацыялогія ведаў, інфарматыка, кагнітыўная інжынерыя).
Разнастайнасць форм ведаў
Адрозніваюць веды данавуковыя (звычайныя), што канстатуюць факты і вызначаюць штодзённыя паводзіны чалавека, і навуковыя, якія даюць тлумачэнне фактаў, асэнсаванне іх у сістэме паняццяў дадзенай навукі, навуковай тэорыі. Акрамя таго ў грамадстве існуюць веды міфалагічныя, мастацкія, рэлігійныя і інш.
Штодзённа-практычныя веды існавалі яшчэ на ранніх этапах чалавечай гісторыі і дастаўляць элементарныя звесткі аб прыродзе і навакольнай рэчаіснасці (г. зв. здаровы сэнс, прыкметы, настаўленні, рэцэпты, асабісты вопыт, традыцыі і інш.). Яны носяць несістэмны, бяздоказны, непісьменны характар. Штодзённае веданне служыць асновай арыентацыі чалавека ў навакольным свеце, асновай яго паўсядзённага паводзінаў і прадбачання, але звычайна ўтрымлівае памылкі, супярэчнасці.
Эмпірычныя веды атрымліваюць у выніку прымянення эмпірычных метадаў пазнання — назіранні, вымярэнні, эксперымент. Гэта веды аб бачных ўзаемасувязі паміж асобнымі падзеямі і фактамі ў прадметнай вобласці. Яны, як правіла, канстатуюць якасныя і колькасныя характарыстыкі аб’ектаў і з’яў. Эмпірычныя законы часта носяць імавернасны характар ​​і не з’яўляюцца строгімі.
Тэарэтычныя ўяўленні ўзнікаюць на аснове абагульнення эмпірычных дадзеных. У той жа час яны ўплываюць на ўзбагачэнне і змяненне эмпірычных ведаў. Тэарэтычны ўзровень прадугледжвае ўстанаўленне законаў, якія даюць магчымасць ідэалізаванага ўспрымання, апісанні і тлумачэнні эмпірычных сітуацый, гэта значыць пазнання сутнасці з’яў. Тэарэтычныя законы маюць больш строгі, фармальны характар, у параўнанні з эмпірычнымі. Тэрміны апісання тэарэтычных ведаў ставяцца да ідэалізаваным, абстрактным аб’ектах. Падобныя аб’екты немагчыма падвергнуць непасрэднай эксперыментальнай праверцы.
Навуковыя веды
Працяглая эвалюцыя чалавечых уяўленняў аб свеце вызначыла шматузроўневы характар ведаў. Як элементы іх структура ўключае паняцці, катэгорыі, тэорыі і іншыя формы. Назапашванню навуковых ведаў спрыяе пастаяннае ўдасканаленне метадаў навуковых даследаванняў, якія падзяляюцца на агульналагічныя (аналіз, сінтэз, індукцыя, дэдукцыя і г.д.), тэарэтычныя (фармалізацыя, ідэалізацыя, узыходжанне ад абстрактнага да канкрэтнага і г.д.) і эмпірычныя (назіранне, вымярэнне, эксперымент, фізічнае мадэліраванне і інш.).
Навуковыя веды могуць быць эмпірычнымі (на аснове вопыту ці назірання) ці тэарэтычнымі (на аснове аналізу абстрактных мадэлей). У любым выпадку павінны быць абгрунтаванымі на эмпірычнай ці тэарэтычнай доказнай аснове. Тэарэтычныя веды — абстракцыі, аналогіі, схемы, якія адлюстроўваюць структуру і прыроду працэсаў, якія праходзяць у прадметнай вобласці. Гэтыя веды тлумачаць з’явы і могуць выкарыстоўвацца для прагназавання паводзін аб’ектаў.
Пазанавуковыя веды
Народная навука — асаблівая форма пазанавуковага і пазарацыянальнага ведання. Перш была прывілеем шаманаў, жрацоў, старэйшын роду, затым стала справай асобных груп або суб’ектаў (знахароў, лекараў, экстрасэнсаў).
Тыпы ведаў паводле Ломпшэра (1975)
Аўтар адрознівае чатыры тыпу ведаў, якія ўзаемна абумоўленыя і пранікаюць:
Міхаіл Іванавіч Ігнацік
Біяграфія
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны — сувязны Ленінскай партызанскай брыгады, партызан атрада «Непераможны».
У 1952 годзе скончыў Мінскі медыцынскі інстытут. З 1954 года працаваў у сістэме аховы здароўя Гродзенскай вобласці — галоўны ўрач Сапоцкінскай раённай бальніцы, потым у г. Слоніме — урач-інфекцыяніст, галоўны ўрач станцыі хуткай дапамогі, галоўны ўрач інфекцыйнай бальніцы. З 1995 года на пенсіі.
Узнагароды
У 1975 годзе прысвоена званне «Заслужаны ўрач БССР». Узнагароджаны ордэнам Айчыннай вайны II ступені, 7 медалямі.
Анарха-панк
Анарха-панк — музыкальны кірунак, разнавіднасць панк-року. Гурты анарха-панку прапагандуюць анархізм, апроч таго часта таксама прапагандуюць вегетарыянства, экалогію і пацыфічны лад жыцця. Першым анархічным гуртам быў лонданскі Crass, які ў сваіх захопленых тэкстах прапагандаваў ідэі Do It Yourself. З цягам часу з'явілася вялікая колькасць гуртоў, якія выраслі з панк-року, але былі захопленыя думкамі ідэалогіі анархізму.
Казальрамана
Казальрамана (Casalromano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Мантуя.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Giovanni Evangelista.
Каляды (Камянецкі раён)
Каляды́ (, Коляды) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Відамлянскага сельсавета.
Цыбуля-батун
Цыбуля-батун (Allium fistulosum) — агароднінная расліна падсямейства цыбулевых.
Падумбліс
Падумблі́с (Padumblys) — населены пункт у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчаны за 2 км на паўднёвы захад ад Шакарвы. Каля вёскі праходзіць аўтамабільная дарога.
Цыбуля-батун
Спажыванне
Па смаку лісце батуну крыху саступае зеляніне рэпчатай цыбулі, але паводле хімічнага саставу і колькасці вітамінаў яно блізкае да яе.
Агратэхніка
Батун аддае перавагу ўрадлівым глебам. На адным месцы цыбулю-батун можна вырошчваць на працягу 4—5 гадоў. Участак пад яе адводзяць па-за севазваротам. Сяўбу можна праводзіць рана вясной або ў сярэдзіне лета, каб пад зіму расліны пайшлі памацнелымі. Менш эфектыўныя познія летнія пасевы. Цыбулю-батун высяваюць насеннем, размяшчаюць расліны радавым спосабам (40—50 см), стужачным (30х30х30—40 см), паміж раслінамі адлегласць 10—12 см. Усходы лёгка пераносяць замаразкі -7 -8°С, лепшая тэмпература для яго росту 10—12°С. Пасля збору лісця летам карысна адзін раз падкарміць цыбулю ўгнаеннямі
Арнем-Ленд
А́рнем-Ленд (Arnhem Land) — паўвостраў на поўначы Аўстраліі. Абмываецца Тыморскім і Арафурскім морамі, залівам Карпентарыя. Даўжыня каля 320 км. Шырыня да 460 км. Паверхня — паката-ўзгорыстае плато вышынёй ад 180 м на поўначы да 400 м на поўдні, складзенае з пясчанікаў і расчлянёнае рэкамі на астанцовыя масівы. На поўначы акаймаваны шырокай раўнінай, якая крута абрываецца да мора. Берагі моцна парэзаныя. На паўвостраве знаходзіцца Нацыянальны парк Какаду, які з'яўляецца аб'ектам Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. На паўночным захадзе — порт Дарвін.
Радовішча ўрана-радыевых (Рам-Джанглі), жалезных рудаў, баксітаў.
Клімат субэкватарыяльны. Сярэдняя тэмпература паветра на працягу года каля 25 °C, ападкаў ад 500 мм зімой да 2000 мм летам за год. У далінах рэк вільготныя субэкватарыяльныя лясы (пальмы, фікусы), на наветраных схілах гор і на вяршынях масіваў і саванны.
Жывёльны свет: мядзведзь каала, кенгуру, вамбаты, кусты; з птушак — казуары, папугаі, лірахвосты.
Мовы
Для рэгіёна характэрна выключная моўная разнастайнасць, параўнальная толькі з паўночнай часткай Новай Гвінеі. На ім прадстаўлены 7 з 14 моўных сем'яў аўстралійскіх моў і каля 8 ізаляваных і некласіфікаваных моў.
Плато
Плато́ (plateau, ад plat — «плоскі») — узвышаная раўніна з роўнай або хвалістай слаба рассечанай паверхняй, якая абмежавана выразнымі ўступамі ад суседніх раўнінных абшараў. Найвялікшае плато ў свеце - Тыбецкае плато, якое дзякуючы памерам называюць "дахам свету" (плошча плато - прыблізна 2,5 мільёнаў кв.км, знаходзіцца на вышыні болей за 5000 м над узроўнем мора).
NGC 6219
NGC 6219 (іншыя абазначэнні — MCG 2-43-1, ZWG 81.4, PGC 58944) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Геркулес.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Металкор
Металкор (Metalcore) — тэрмін, які ўжываецца для апісання жанраў музыкі, у якіх ёсць элементы хардкор-панку і хэві-металу. Тэрмін набыў сваё сучаснае значэнне ў сярэдзіне 1990-х гадоў, калі быў ужыты для такіх гуртоў, як Earth Crisis, Deadguy і Integrity. Самая ранняя з іх, Integrity, пачаткі сваю дзейнасць 1989 годзе. Металкор адрозніваецца ад іншых форм спалучэнняў панка і металу наяўнасцю ў музыцы брэйкдаўнаў: павольных пройгрышаў, якія падахвочваюць да слемінгу.
Красовер трэш
У выніку зліцці хардкору і металу, утварыўся красовер трэш, ў горадзе Беркелі штата Каліфорнія, у клубе Ruthie’s, у 1984 годзе. Тэрмін металкор пачынаюць ужываць для пазначэння красовер гуртоў. Хардкор гурты Corrosion of Conformity,   D.R.I. і Suicidal Tendencies граюць у жанры блізкім да трэш-металу. Гэтая сцэна ўплывае на музыку скінхэдаў нью-ёркскага хардкору, якая таксама пачынаецца ў 1984 годзе і ўключае ў сябе такія гурты, як Cro-Mags, Murphy's Law, Agnostic Front і Warzone. Самымі ўплывовымі з іх былі Cro-Mags, што вызнавалі straight edge. Іншымі нью-ёркскімі straight edge гуртамі ёсць Gorilla Biscuits, Crumbsuckers і Youth of Today, якія распрацавалі жанр youth crew.
Металік хардкор
Паміж 1989 і 1995 гадамі паўстала новая хваля металкор-гуртоў. Яна ўключае Integrity, Earth Crisis, Converge, Starkweather, Judge, Bloodlet, Strife, Rorschach, Cave In, Vision of Disorder, Hatebreed і Candiria. На гучанне гурта Integrity аказалі ўплыў такія гурты, як Cro-Mags, Slayer і Joy Division. Earth Crisis, Converge і Hatebreed выпрабавалі ўплыў дэз-металу. Гурты Biohazard, Coalesce і Shai Hulud таксама ёсць важнымі прадстаўнікамі ранняга металкору. Часам усе гэтыя гурты завуць металік хардкорам (metallic hardcore).
Маткор
Маткор бярэ свой пачатак з сярэдзіны 1990-х, з прац Converge, Botch і The Dillinger Escape Plan. Тэрмін мат-рок і маткор не тоесныя, але абодва яны характарызуюць музыку з нетыповымі для року рытмамі. Маткор цяжэйшы за мат-рок. Ion Dissonance, Fear Before the March of Flames, Behold... The Arctopus і The Number Twelve Looks Like You ёсць маткор гуртамі.
Мелодык металкор
У канцы 90-х узнікае трэцяя хваля металкору, арыентаваная на больш меладычнае гучанне. Такія гурты, як Trivium, Bullet For My Valentine, Still Remains, Darkest Hour, Poison the Well, Underoath і Atreyu сталі найбольш камерцыйна паспяховымі. Вялікі ўплыў на гучанне гэтых гуртоў аказаў мелодык дэт-метал, у прыватнасці такія гурты, як In Flames і At the Gates. У песнях часта выкарыстоўваецца чысты вакал. Адным з вядомых прадстаўнікоў меладычнага металкору ёсць аўстралійскі гурт Parkway Drive.
Дэзкор
Гэта сплаў металкора і дэз-металу. Першапраходцамі жанру былі Despised Icon і Job for a Cowboy. Гучанне больш цвёрдае чым у іншых жанраў металкору і характарызуецца большай хуткасцю, дысанансам і частай зменай танальнасці. Іншымі прадстаўнікамі дэткору ёсць Bring Me The Horizon, As Blood Runs Black, Through the Eyes of the Dead, Suicide Silence, All Shall Perish і германскія Heaven Shall Burn. Хрысціянскі гурт Underoath таксама мае ўзоры дэзкору ў першых двух альбомах.
Канстытуцыя ЗША
Канстытуцыя ЗША (United States Constitution) — асноўны закон ЗША, які мае вышэйшую юрыдычную сілу. Канстытуцыя ЗША была прынятая 17 верасня 1787 г. на Канстытуцыйным Канвенце ў Філадэльфіі і пасля ратыфікаваная ўсімі трынаццаццю існавалымі тады амерыканскімі штатамі. Лічыцца першай у свеце канстытуцыяй у сучасным разуменні. Складаецца з сямі артыкулаў, за час дзеяння Канстытуцыі былі прынятыя дваццаць сем паправак, якія з’яўляюцца яе неад’емнай часткай.
Гісторыя прыняцця
Прыняцце Канстытуцыі ЗША — гэта вынік барацьбы за незалежнасць англійскіх калоній у Паўночнай Амерыцы. Цалкам тэкст асноўнага закона дзяржавы, адобранага Кангрэсам Канфедэрацыі, быў гатовы да 17 верасня 1787 г. Мэтай Канстытуцыі стала юрыдычнае афармленне новай дзяржавы — Злучаных Штатаў Амерыкі.
Змест
У аснове Канстытуцыі ЗША ляжыць прынцып раздзялення ўлад паміж заканадаўчай (кангрэс), выканаўчай (прэзідэнт) і судовай (вярхоўны суд і ніжэйстаячыя суды) галінамі. Тры ўлады не толькі раздзелены, але і кантралююць адна адну праз т.зв. сістэму «стрымак і процівагаў». Штатам ЗША даюцца шырокія правы ў галіне заканадаўства.
Канстытуцыя ЗША — параўнальна кароткі дакумент. У ім змяшчаецца прыблізна 7 тыс. слоў. Структурна Канстытуцыя цяпер уключае прэамбулу, сем артыкулаў і дваццаць сем паправак. Дакумент адносіцца да ліку «жорсткіх», паколькі змяняецца ў больш складаным парадку, чым звычайныя законы: за час дзеяння нарматыўнага прававога акта былі прынятыя і ўступілі ў сілу толькі 27 паправак.
Першыя дзесяць з іх неафіцыйна называюцца Білем аб правах, які замацаваў найважнейшыя правы і свабоды чалавека, што практычна адсутнічалі ў першапачатковым тэксце Канстытуцыі. Наступныя папраўкі тычыліся пытанняў выбарчага права, расавага і нацыянальнага раўнапраўя грамадзян, пераемнасці ўлады ў выпадку датэрміновага спынення паўнамоцтваў прэзідэнта, асобных пытанняў правасуддзя і г.д.
У адрозненне ад канстытуцыйнай практыкі большасці іншых краін, папраўкі, прынятыя да Канстытуцыі ЗША, не ўключаюцца непасрэдна ў яе тэкст, а публікуюцца дадаткова да яго.
Cкладаная працэдура ўнясення паправак абумовіла таксама адсутнасць у ёй многіх інстытутаў, якія сталі ў цяперашні час традыцыйнымі ў агульнасусветнай практыцы канстытуцыяналізму, такіх як кампетэнцыя Вярхоўнага суда пры ажыццяўленні канстытуцыйнага кантролю, асновы прававога статусу палітычных партый, сацыяльныя правы грамадзян і інш. У сілу гэтага канстытуцыйныя прабелы папаўняюцца актамі Кангрэса і прэзідэнта, канстытуцыйнымі звычаямі, традыцыямі, судовымі прэцэдэнтамі.
Уплыў
Канстытуцыя ЗША — гэта палітыка-прававы акт, які значна паўплываў на канстытуцыі многіх краін свету і паклаў пачатак сучаснаму разуменню канстытуцыі як у матэрыяльным, так і ў фармальным сэнсе.
Ецкаўшчына
Е́цкаўшчына (, Ецковщина) — хутар у Дзяржынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Негарэльскага сельсавета.
Юзаф Ярашэвіч
Юзаф (Іосіф, Восіп) Бенядзіктавіч Ярашэвіч (Józef Jaroszewicz;, Бельск Гродзенскай губерні, цяпер Бельск-Падляскі, Падляскае ваяводства, Польшча — , Бельск) — правазнавец, гісторык і этнограф. Прафесар права Віленскага ўніверсітэта (1826—1831).
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і судовага пісара. Скончыў Беластоцкую гімназію (30.6.1812). У 1813 г. прыняты за ўласны кошт на аддзяленне маральных навук маральна-палітычнага факультэта Віленскага ўніверсітэта. Падчас навучання звярнуў на сябе ўвагу загадчыка кафедры гісторыі І. Лялевеля і выкладчыка біблейскай гісторыі М. Баброўскага. 24.6.1816 г. атрымаў узнагароду як адказны і здольны ва ўсіх навуках студэнт, у тым жа 1816 г. вытрымаў іспыты на кандыдата, а пасля на магістра права пра што сведчыць дыплом № 2426 ад 30.9.1816 г. Я. Снядэцкі рэкамендаваў Ю. Ярашэвіча ў якасці хатняга настаўніка ў сям’ю папячыцеля Віленскай навучальнай акругі князя А. Чартарыйскага, але Ярашэвіч не прыняў гэтае прапановы.
З 1817 г.працаваў выкладчыкам права ў Валынскай гімназіі ў Крамянцы (цяпер Цярнопальская вобласць Украіны), пазней гімназія пераўтвораная ў Крамянецкі ліцэй. У Крамянцы працаваў побач з І. Алдакоўскім (пазней прафесар права ў Віленскім універсітэце). Паводле польскага гісторыка М. Роле, Ю. Ярашэвіч у ліку найлепшых настаўнікаў «валынскай школы», яго лекцыі адрозніваліся высокім узроўнем, а сам выкладчык быў папулярны сярод навучэнцаў. Таксама Ю. Ярашэвіч праявіў сябе метадыст-творца, экзамен па праву ў яго праходзіў у выглядзе судовага працэсу. Разам з М. Хоньскім падрыхтаваў «Projеkt do ustaw sądów rozjemczych między uczniami gimnazjum wołyńskiego ustanowic się mających» (1818). У Крамянцы Ю. Ярашэвіч пазнаёміўся з М. Вішнеўскім, які значна паўплываў на яго погляды. Таксама вёў перапіску з І. Лялевелем.
Пасля справы філаматаў і сыходу І. Даніловіча і І. Лялевеля з Віленскага ўніверсітэта, у сувязі з праблемай кадраў на факультэце маральна-палітычных навук, у 1826 г. як «здольны і варты павышэння па службе» Ю. Ярашэвіч запрошаны выкладаць права ва ўніверсітэце. Прафесар Ю. Ярашэвіч выкладаў грамадзянскае і крымінальнае права ВКЛ і Каралеўства Польскага. Курс Ю. Ярашэвіча пачынаўся з шырокага агляду гісторыі ВКЛ і Польшчы. Выкладчык аналізаваў крыніцы, ацэньваў погляды іншых навукоўцаў, знаёміў студэнтаў са старажытнымі помнікамі права, яго лекцыі высока ацэненыя сучаснікамі. У Вільні зблізіўся з І. Анацэвічам і А. Каравіцкім. З 1828 г. Ю. Ярашэвіч выкладаў яшчэ і курс дзяржаўнай статыстыкі.
У 1828 г. рэктар В. В. Пелікан у сувязі з 250-годдзем заснавання ўніверсітэта прапанаваў Ю. Ярашэвічу зрабіць даклад пра культуру Літвы і значэнне Віленскага ўніверсітэта ў жыцці края. Даклад быў зроблены ў канцы чэрвеня 1828 г. Прафесар узняў цэлы шэраг актуальных праблем ад гісторыі балтаў і да гісторыі культуры і адукацыі ў ВКЛ. Даклад выклікаў шырокі рэзананс сярод выкладчыкаў і студэнтаў універсітэта і прыцягнуў увагу жыхароў Вільні.
У канцы 1820-х гг. у Віленскім універсітэце склаліся тры прафесарскія групы. «Старэйшыя» групавалася вакол загадчыка кафедры фізіялогіі медыцынскага факультэта М. Міаноўскага. Лідарам другой групы быў сам рэктар В. В. Пелікан. Групу «маладых» складалі пераважна маладыя выкладчыкі. А. Снядэцкі і Ю. Ярашэвіч не ўваходзілі ў гэтыя групоўкі, але карысталіся іх павагай. У 1825—1828 гг. на маральна-палітычным факультэце вучыўся Ю. Славацкі, будучы вядомы польскі паэт, якога Ю. Ярашэвіч апекаваў.
Падчас выкладчыцкай дзейнасці Ю. Ярашэвіч працягваў працу, распачатую І. Даніловічам, па збору крыніц па гісторыі Вялікага княтсва Літоўскага і іх крытычным аналізе. Асабліва высока Ю. Ярашэвіч ацэньваў крыніцы па гісторыі права, бо быў упэўнены, што менавіта яны дапамагаюць лепш зразумець духоўнае жыццё народа. У 1830 г. І. Лялевель атрымаў з Вільні ад свайго былога вучня польскамоўны тэкст Першага статуту ВКЛ, знойдзены ў Віленскім кармеліцкім кляштары.
Пасля падаўлення паўстання 1830—1831 г. Віленскі ўніверсітэт у Вільні быў зачынены. Выкладчыкаў раскідалі па вышэйшых навучальных установах Масквы, Пецярбурга і Кіева, а некаторыя выкладчыкі, у т.л. Ю. Ярашэвіч наогул пакінулі педагагічную дзейнасць. Паводле характарыстыкі выкладчыкаў да ўладаў В. В. Пеліканам, яны дзяліліся тры групы: «надзейныя», «сумніўныя» і «ненадзейныя». Асабліва адмоўна характарызаваныя прафесары Л. Бароўскі, І. Фонберг, А. Вырвіч, А. Снядэцкі і Ю. Ярашэвіч. Ю. Ярашевіч, на думку колішняга рэктара, быў «асобай, якая не правільна мысліць». Паводле характарысткі М. Каяловіча Ю. Ярашэвіч належаў да невялікай групы «польскіх» людзей, якія задумалі прывесці (у навуцы) да самастойнасці «Заходняй Расіі» узяўшы за аснову старую ідэю палітычнай незалежнасці Літвы.
Ю. Ярашэвіч на працяглы час заставаўся без працы. Нарэшце, апякун Віленскай навучальнай акругі Г. Карташэўскі прапанаваў яму ўвайсці ў склад толькі што створанага Часовага Віленскага школьнага камітэта. Апроч Ю. Ярашэвіча, у камітэт увайшлі М. Палінскі (старшыня), Н. Кукальнік і І. Лабойка. Камітэт займаўся асветай і справамі, звязанымі з ліквідацыяй Віленскага ўніверсітэта, роля Ю. Ярашэвіча ў Камітэце была зведзена да мінімуму. Ю. Ярашэвіч займаўся выключна распрацоўкай праграм для сярэдніх школ і вырашэннем некаторых адміністрацыйных пытанняў.
Атрымаўшы пенсію, Ю. Ярашэвіч вярнуўся ў Бельск, працягваў займацца навуковай дзейнасцю. Пісаў на польскай мове. Супрацоўнічаў з часопісамі «Athenaeum» («Атэнэум»), «Pamiętnik Warszawski» («Варшаўскі дзённік»), «Biruta», «Znicz». У Бельку Ю. Ярашэвіч напісаў асноўную сваю працу «Вобраз Літвы з пункту гледжання цывілізацыі ад найстаражытнейшых часоў да канца XVIII стагоддзя» (Obraz Litwy pod wzgledem jéj cywilizacyi, od czasów najdawiuejszych do konca wieku XVIII; Вільня, т. 1—3, 1844—1845, 830 стар.), пры напісанні «Вобразу Літвы…» выкарыстоўвалася звесткі Літоўскай метрыкі і працамі М. Стрыйкоўскага, А. Нарушэвіча, І. Анацэвіча, Т. Нарбута, К. Богуша, М. Карамзіна, Е. Фойгта.
Таксама Ю. Ярашэвіч аўтар навуковых прац «Пра ўплыў хрысціянскай рэлігіі на цывілізацыю славян» («Dziennik warszawski», 1826), «Пра стан цывілізацыі Літвы перад i пасля заснавання акадэміі», «Матэрыялы да статыстыкі i этнаграфіі Гродзенскай губерні: Бельскі павет» (1848), публікацый пра Бельск, Драгічын, Супрасль i інш., артыкулаў пра культуру «паганскай» Літвы.
Пасля выхаду «Вобразаў Літвы…» Ю. Ярашэвіч працягваў займацца навуковай дзейнасцю, перапісваўся з І. Анацэвічам, М. Баброўскім, І. Трэмбіцкім. Вывучаў паходжанне колішніх плямёнаў на геаграфічнай Беларусі, фальклор i этнаграфію беларусаў. У сваіх працах часта зыходзіў з паланізатарскіх пазіцый. Цікавіўся археалогіяй, сумесна з Т. Нарбутам праводзіў раскопкі на Замкавай гары ў Беластоку. Калі з дапамогай Я. Тышкевіча 29.4.1855 г. з Пецярбургу быў атрыманы дазвол на стварэнне ў Віленскай археалагічнай камісіі, Ю. Ярашэвіч быў абраны пастаянным сябрам камісіі. Заснаванаму музею ў Вільні Ю. Ярашэвіч перадаў сваю археалагічную калекцыю.
NGC 6220
NGC 6220 (іншыя абазначэнні — UGC 10541, ZWG 25.4, NPM1G -00.0524, PGC 58979) — галактыка ў сузор’і Змеяносец.
Іркуцкае таварыства беларускай культуры імя Яна Чэрскага
Іркуцкае Таварыства Беларускай Культуры імя Яна Чэрскага (ІТБК) — згуртаванне беларусаў Іркуцка і Іркуцкай вобласці (Расія). Створана 31 мая 1996 года на першым З'ездзе беларусаў Іркуцкай вобласці.
Ініцыятарам стварэння грамадскай арганізацыі беларусаў у Прыбайкаллі быў Рудакоў Алег Васілевіч, які з'яўляецца Старшынёй ІТБК.
Лешня (Камянецкі раён)
Ле́шня (, Лешня) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Відамлянскага сельсавета.
Іркуцкае таварыства беларускай культуры імя Яна Чэрскага
Дзейнасць
На сённяшні дзень ІТБК вядзе працу па 19 асноўных напрамках, створана 10 філіялаў ва Усходняй Сібіры, падтрымліваецца кантакт з 14 раёнамі Іркуцкай вобласці.
Пры Таварыстве паспяхова дзейнічаюць 11 фальклорных ансамбляў, 1 Беларускі Народны хор, 3 танцавальныя групы. Пастаянна дзейнічаюць Маладзёжны клуб «Крывічы» і Дзіцячы клуб «Зярнятка», якія будуюць сваю працу па секцыях. Офіс знаходзіцца па адрасе: 664011, г. Іркуцк, вул. Чэхава, 2; у ім размяшчаюцца Бібліятэка Беларускай Літаратуры (адзіная беларуская ва ўсёй Расіі і адзіная нацыянальная ва ўсёй Іркуцкай вобласці), Музей-майстэрня «Беларуская хатка», рэдакцыя бюлетэня-газеты «Маланка», Кансультатыўны Цэнтр «Бусел» па пытаннях міграцыі і распаўсюдзе інфармацыі аб грамадзянскіх правах сярод перасяленцаў з Беларусі і іх нашчадкаў.
Крыўча
Кры́ўча (, Кривча) — вёска ў Брагінскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Малажынскага сельсавета.
Іркуцкае таварыства беларускай культуры імя Яна Чэрскага
Постаці
Сярод членаў Таварыства ёсць шмат вядомых у Іркуцку вучоных, пісьменнікаў, паэтаў, мастакоў, палітыкаў. У тым ліку Істомін Генадзь Васілевіч — намеснік старшыні Заканадаўчага сходу, Старшыня камітэта па бюджэце; Несцяровіч Генадзь Мікалаевіч — старшыня камітэта па сельскай гаспадарцы Заканадаўчага сходу; Сямёнаў Вадзім Аляксандравіч — мэр горада Чаромхава і інш.
Крыўча
Размяшчэнне
У 11 км на паўднёвы ўсход ад Брагіна, 39 км ад чыгуначнай станцыі Хойнікі (на галінцы Васілевічы — Хойнікі ад лініі Калінкавічы — Гомель), 130 км ад Гомеля.
Транспартная сістэма
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтадарозе Камарын — Брагін.
Планоўка складаецца з прасталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад, да якой з поўдня пад вострым кутом далучаецца кароткая прасталінейная вуліца. Забудова драўлянымі хатамі сядзібнага тыпу.
Гісторыя
Па пісьмовых крыніцах вядомая з XVI стагоддзя як сяло Крыўча ў валоданні князя Вішнявецкага, з 2-й палове XVII стагоддзя — Каняцпольскіх. Пасля 2-га раздзела Рэчы Паспалітай (1793 год) у складзе Расійскай імперыі. У 1811 годзе ў Рэчыцкім павеце Мінскай губерні, валоданне Ракіцкіх. У 1897 годзе знаходзіўся хлебазапасны магазін, вятрак. У 1908 годзе ў Брагінскай воласці.
З 8 снежня 1926 года цэнтр Крыўчанскага сельсавета Брагінскага раёна Рэчыцкай, з 9 чэрвеня 1927 года Гомельскай (да 26 ліпеня 1930 года) акруг, з 20 лютага 1938 года Палескай, з 8 студзеня 1954 года Гомельскай абласцей.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны у верасні 1943 года фашысты спалілі 115 двароў і забілі 11 жыхароў. У баях за вызваленне вёскі і яе наваколлі загінулі 22 салдата (пахаваны ў брацкай магіле ў цэнтры вёскі). Тут жа ўсталявана скульптура салдата, якая ўвекавечвае памяць 209 мясцовых жыхароў, якія загінулі на франтах і ў партызанскай барацьбе. У 1959 годзе цэнтр калгасу «XVIII партз'езд». Размяшчаліся сярэдняя школа, Дом культуры, бібліятэка, дзіцячы сад, амбулаторыя, аддзяленне сувязі, 2 крамы.
Паблізу ёсць радовішчы жалязняку.
Да 1998 года ў склад Крыўчанского сельсавета ўваходзіла цяпер не існая вёска Чырвоная Дуброва.
Канстытуцыя Расіі
Канстытуцыя Расійскай Федэрацыі — асноўны закон Расійскай Федэрацыі; адзіны, які мае вышэйшую юрыдычную сілу, прамое дзеянне і вяршэнства на ўсёй тэрыторыі Расійскай Федэрацыі палітыка-прававы акт, з дапамогай якога народ заснаваў асноўныя прынцыпы прылады грамадства і дзяржавы, вызначыў суб’екты дзяржаўнай улады, механізм яе ажыццяўлення, замацаваў ахоўныя дзяржавай правы, свабоды і абавязкі чалавека і грамадзяніна.
Канстытуцыя Расійскай Федэрацыі 1993 года
Канстытуцыя Расійскай Федэрацыі была прынята 12 снежня 1993 года па выніках усенароднага галасавання, праведзенага ў адпаведнасці з Указам Прэзідэнта Расіі ад 15 кастрычніка 1993 г. № 1633 «Аб правядзенні ўсенароднага галасавання па праекце Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі». Тэрмін «ўсенароднае галасаванне» (а не «рэферэндум») быў выкарыстаны для таго, каб абыйсці становішча Закона аб рэферэндуме РСФСР, паводле якога Канстытуцыя можа быць зменена толькі большасцю галасоў ад агульнай колькасці выбаршчыкаў краіны. Канстытуцыя Расійскай Федэрацыі 1993 года ўступіла ў сілу ў дзень яе апублікавання ў «Расійскай газеце» — 25 снежня 1993 года.
Кніга прарока Баруха
Кніга прарока Баруха (Βαρούχ) — другакананічная кніга Старога Запавету. Не прызнаецца іўдзеямі і пратэстантамі і лічыцца імі апокрыфам. У Вульгаце — адзінае цэлае з лістом Ераміі, які быў напісаны за 100 гадоў да гэтае кнігі і не мае да яе ніякага сэнсавага дачынення.
Аўтар і час напісання
Барух, сын Нерыі, быў спадарожнікам і сакратаром прарока Ераміі. Ягонай задачай было запісаць усе словы Ераміі і перадаць іх людзям. Такім чынам, калі цар Ёакім знішчыў скрутак з прароцтвамі Ераміі, Барух перапісаў тое, што Бог даў Ераміі раней, і дадаў словы «таго ж значэння». Хоць Барух і не быў прарокам, ён меў вялікі аўтарытэт у іўдаізме як той, хто выконваў важнае служэнне ў перадачы прароцкага паслання. Барух быў дастаўлены ў Егіпет разам з Ераміяй. Яўрэйская традыцыя кажа, што пазней ён пераехаў у Вавілон.
Ганна Львоўна Гарф
Ганна Львоўна Гарф (сап. прозв. Гарфункель, Смалявічы — ) — дзіцячая пісьменніца, збіральніца фальклору Алтая. Член Саюза пісьменнікаў СССР (1945), член Саюза пісьменнікаў Масквы.
Кніга прарока Баруха
Аўтар і час напісання
Асобныя часткі Кнігі Баруха з’яўляліся ў розныя часы як асобныя цэлыя. Такім чынам, «малітва аб пакаянні» ўзнікла ў часы Макавеяў, песня хвалы мудрасці — блізу 200 г. да н.э., а трэцяя частка — верагодна, ў сярэдзіне І ст. да н.э., неўзабаве пасля ўзяцця Іерусаліма Пампеем (63 г. да н.э.) і наступнага перыяду дэпартацыі. Менавіта ў тыя цяжкія часы рэдактар ​​і складальнік імкнуўся ўсяліць у землякоў новую надзею. Адчай і роспач, паводле ягоных слоў, не могуць паўплываць на тых, хто ведае, што можа разлічваць на Госпада, Бога Запавету. З іншага боку, ён кажа, што бяда, якая напаткала людзей, з’яўляецца вынікам непадпарадкавання Божаму закону. З-за таго, што Барух, сакратар Ераміі, знаходзіўся ў аналагічнай гістарычнай сітуацыі, і з-за таго, што некаторыя матэрыялы, змешчаныя ў Кнізе, маглі паходзіць ад яго, гэты твор у цэлым існуе пад гэтай назвай.
Ганна Львоўна Гарф
Біяграфія
Нарадзілася 12 жніўня 1908 года ў Смалявічах.
Кніга прарока Баруха
Раздзелы кнігі
Кніга названая імем Баруха і складаецца з трох асноўных частак:
Ганна Львоўна Гарф
Біяграфія
Скончыла МДУ імя М. В. Ламаносава.
Пачынаючы з 1926 года літаратурная дзейнасць была звязана з Горным Алтаем. Дзякуючы творчай садружнасці двух пісьменнікаў — Г. Гарф і П. Кучыяк — алтайскія народныя казкі атрымалі шырокую вядомасць. Большасць з іх падвяргалася значнай перапрацоўцы і ўяўляе творы, напісаныя па матывах алтайскіх народных казак. Алтайскія казкі Г. Гарф і П. Кучыяк перакладзеныя на мовы народаў СССР, а некаторыя з іх апублікаваныя на замежных мовах у выданнях для замежных чытачоў.
Капліца-пахавальня Караля Мараўскага
Капліца-пахавальня Караля Мараўскага — капліца ў в. Душкава Валожынскага раёна. Размешчана на могілках, на поўдзень ад драўлянай капліцы і на поўнач ад капліцы-пахавальні ў стылі позняга класіцызму.