cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мікалай Мікітавіч Пушкар
Творчасць
Мікалай Пушкар як скульптар прымаў удзел і ў стварэнні ў Мазыры мемарыяльнага комплексу «Курган Славы» — ён прысвечаны воінам і партызанам, што загінулі ў баях за вызваленне горада ад фашыстаў. На грамадскіх пачатках Пушкар стварыў на мясцовай фабрыцы мастацкіх вырабаў цэх керамікі, дзе навучаў усіх жадаючых, як ляпіць з гліны, як яе абпальваць.
Мікалай Пушкар быў прыняты ў Саюз мастакоў Беларусі, Саюз мастакоў СССР, атрымаў званне «Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларускай ССР». Яго работы пабывалі на шматлікіх выстаўках у гарадах Беларусі і былога СССР, а таксама ў Канадзе, Японіі, Польшчы, Венгрыі, Румыніі. Частка работ цяпер зберагаецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва.
Сіенскі сабор
Сіенскі сабор (Duomo di Siena) у гонар Узнясення Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Cattedrale di Santa Maria Assunta) — галоўная царква Сіенскай рэспублікі, найважнейшы помнік італьянскай готыкі. Размешчаны ў горадзе Сіена.
Сабор быў спраектаваны і пабудаваны ў перыяд з 1215 года па 1263 год на месцы больш ранняга будынка. Сабор мае форму лацінскага крыжа з трансептам, які злёгку выступае, таксама сабор мае купал і званіцу. Купал на васьмівугольным падмурку пры падтрымцы калон. Купальны ліхтар быў дададзены Джавані Ларэнца Берніні. Неф аддзелены ад двух праходаў паўкруглымі аркамі.
Знадворку і знутры сабор аздоблены белым і зелянява-чорным мармурам з даданнем чырвонага мармуру на фасадзе. Чорны і белы — геральдычныя колеры Сіены, іх паходжанне звязана з белым і чорным коньмі заснавальнікаў горада, Сенія і Аскія.
У інтэр’еры сабора характэрны выключны па мастацкай выразнасці мазаічны пол, пышна дэкараваная кафедра працы Нікола Пізана і статуя Іаана Хрысціцеля, вылепленая Данатэла. Некаторыя з мастацкіх скарбаў Дуома — як, напрыклад, знакамітая «Маэста» Дуча і вітражы па эскізах Чымабуэ — цяпер упрыгожваюць саборны музей.
Бярнунай (Ігналінскі раён)
Бярну́най (Berniūnai) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Рымшэўскай сянюніі. Размешчана за 1 км ад Гайдзе. Насельніцтва 11 чал. (2001) і 7 чал. (2011).
Ізабела II
Ізабе́ла II (Isabel II;, Мадрыд — , Парыж) — каралева Іспаніі ў 1833—1868 гадах, з 1837 года першы канстытуцыйны манарх краіны.
Біяграфія
Па распараджэнні Ізабелы ў Мадрыдзе пабудаваны Каралеўскі тэатр (Teatro Real) у 1850 годзе.
Зрынута ў 1868 годзе і пакінула краіну. У 1870 годзе ў эміграцыі адмовілася ад правоў на прастол на карысць сына, які стаў у 1874 годзе каралём як Альфонс XII. Падчас кіравання сына і ўнука працягвала жыць у Парыжы, дзе і памерла.
Сям’я
У 1846 годзе Ізабела выйшла замуж за свайго кузена інфанта Франсіска дэ Асіса Бурбона (1822—1902), сына Франсіска Іспанскага і Луізы Бурбон-Сіцылійскай. Выжылыя дзеці:
Мікалай Піліпавіч Каралёў
Мікала́й Пілі́павіч Каралё́ў (прозвішча пры нараджэнні — Каро́ль ;, в. Амінавічы, цяпер Асіповіцкі раён, Магілёўская вобласць — , Магілёў) — савецкі чыноўнік, дзеяч камуністычнай партыі, вайсковец, генерал-маёр (1943), Герой Савецкага Саюза (1944). Адзін з кіраўнікоў савецкага партызанскага руху ў Магілёўскай вобласці ў часе Другой сусветнай вайны.
Біяграфія
Нарадзіўся у в. Амінавічы Ігуменскага павета ў сялянскай сям’і. У Чырвонай Арміі з 1929 года. Член КПСС з 1939 года. У 1930—1932 гадах працаваў у Асіповіцкім леспрамгасе, на заводзе, з 1932 года старшыня калгаса, сельсавета, з 1937 года намеснік старшыні, старшыня Асіповіцкага райвыканкама.
У Другую сусветную вайну адзін з арганізатараў і кіраўнікоў партызанскага руху і камуністычнага падполля ў Магілёўскай вобласці. 3 ліпеня 1941 года камандзір групы, з сакавіка 1942 года — 210-га асобнага атрада, са студзеня 1943 года — камандзір 1-й Асіповіцкай партызанскай брыгады, з ліпеня 1943  года — Асіповіцкай ваенна-аператыўнай групы. З 2 красавіка па 15 верасня 1943 года член Магілёўскага падпольнага абкама КП(б)Б. Пастановай Савета Народных Камісараў СССР ад 16 верасня 1943 года № 1000 — аднаму з дзесяці камандзіраў партызанскіх фарміраванняў Беларускай ССР — прысвоена воінскае званне генерал-маёра.
1 студзеня 1944 года прысвоена званне Героя Савецкага Саюза. З жніўня 1944 г. старшыня Магілёўскага гарвыканкама. З 1946 года — у запасе. У 1953—1957 гадах першы сакратар Хоцімскага райкама КПБ. У 1956 годзе скончыў Вышэйшую партшколу пры ЦК КПСС. З 1958 года на савецкай рабоце ў Магілёве. Кандыдат у члены ЦК КП(б)Б у 1949—1952, 1954—1960 гадах. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 2—4 скліканняў у 1947—1959 гадах. Член Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР 2-га склікання ў 1947—1955 гадах
Пахаваны ў Магілёве на Машэкаўскіх могілках. У 1973 годзе на магіле пастаўлена стэла з барэльефам.
Ганаровы грамадзянін Магілёва. Аўтар кнігі «Сыны народа» (1955). Узнагароджаны двума ордэнамі Леніна, двума ордэнамі Чырвонага Сцяга, медалямі.
Памяць
Імем Мікалая Каралёва названыя вуліцы ў Магілёве, Асіповічах, Хоцімску, у вёсках Масток Магілёўскага і Вярхі Асіповіцкага раёнаў. У Магілёве на доме, дзе ён жыў, устаноўлены дзве мемарыяльныя дошкі, на радзіме ў вёсцы Амінавічы — бюст. У сярэдняй школе № 33 г. У Магілёве ладзіцца турнір па вольнай барацьбе памяці Мікалая Каралёва.
Зюнькава
Зюнькава (Зюньково) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва — 1 жыхар (2007).
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 43 км на паўночны ўсход ад горада Сафонава, за 17 км на поўнач ад аўтадарогі. За 21 км на поўдзень ад вёскі чыгуначная станцыя Алфёрава на лініі Масква — Мінск. Уваходзіць у склад Старасельскага сельскага паселішча.
Аляксандр Уладзіміравіч Захарчанка
Аляксандр Уладзіміравіч Захарчанка (Олександр Володимирович Захарченко;, , УССР, СССР — , , Украіна/ДНР ) — кіраўнік непрызнанай Данецкай Народнай Рэспублікі. Старшыня Савета міністраў (7 жніўня 2014 па 31 жніўня 2018 года) і вярхоўны галоўнакамандуючы ўзброенымі сіламі ДНР. Генерал-маёр ДНР (2016), генерал-маёр ЛНР (2015).
Зюнькава
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў верасні 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Аляксандр Уладзіміравіч Захарчанка
Раннія гады
Нарадзіўся 26 чэрвеня 1976 г. у Данецку ў сям'і шахцёра з 35-гадовым стажам Уладзіміра Захарчанка (цяпер пражывае ў Арцёмаўску). Бацька па нацыянальнасці — украiнец, а маці — руская.
Скончыў сярэднюю агульнаадукацыйную школу № 4 Данецка.
Пасля заканчэння з адзнакай Данецкага тэхнікума прамысловай аўтаматыкі пачаў працаваць на шахце горным электрамеханікам. Па прафесіі — тэхнік-электрамеханік 6-га разраду. Вучыўся ў Данецкам юрыдычным інстытуце МУС Украіны (няскончаная вышэйшая адукацыя).
Займаўся прадпрымальніцкай дзейнасцю ў галіне вугальнай прамысловасці. Па дадзеных стваральніка ўкраінскага інтэрнэт-выданні Insider журналіста Сяргея Шчарбіна, які спасылаецца на рэестр юрыдычных асоб, Захарчанка быў у ліку сузаснавальнікаў размешчанага ў Данецку ТАА «Дэльта-Форт» (выданне кніг, аптовая продажа харчавання.i алкаголю). Ён паказвае, што ў 2006 годзе Захарчанка займаў пасаду дырэктара ТАА «Гандлёвы дом Кантынент», які ўваходзіў у склад «Азоўскай харчовай кампаніі» ўладальнікам якой з'яўляецца А. Ляшчынскі, i які меў судовы працэс з «Дэльта -Форт»; таксама адзначаецца, што адным з заснавальнікаў фірмы з’яўляецца С. Кій, блізкі да Р. Ахметава; у той жа час прэс-служба групы «System Capital Management» паведаміла Шчарбіна, што Захарчанка ніколі не працаваў у яе структурах: «Пералічаныя кампаніі («Дэльта-Форт», «ГД Кантынент», «Азоўская харчовая кампанія», «Шчыт») ніякага дачынення да групы SCM не маюць». Таксама Шчарбіна адзначаў, што чалавек з такім жа імем, як і ў Захарчанка, з’яўляўся кіраўніком філіяла ТАА «Комплекс Агромарс» (уладальнік Е. Сігал) у Данецку, якое называе адным «з найбуйнейшых вытворцаў курынага мяса».
ДНР
Са снежня 2013 года ўзначальваў Данецкай аддзяленне харкаўскай грамадскай арганізацыі «Апора». У ходзе пратэстаў на паўднёвым усходзе Украіны вясной 2014 года, 16 красавіка ўзначаліў групу з 7 ўзброеных чалавек, якія занялі будынак данецкай гарадской адміністрацыі.
7 жніўня 2014 года, пасля сыходу ў адстаўку з пасады старшыні Савета Міністраў Данецкай Народнай Рэспублікі Аляксандра Барадай, заняў яго пасаду. 8 жніўня зацвердзілі на пасадзе Вярхоўным саветам ДНР: за — звыш 50 дэпутатаў, устрымаліся — 6, супраць — 1. У гэты ж дзень прыняў прысягу на вернасць народу ДНР.
30 жніўня 2014 года на Захарчанка было здзейснены замах. Сам ён не пацярпеў, аднак кіроўца машыны, на якой ён ехаў, атрымаў раненне.
3 лістапада, пасля выбараў у ДНР, ЦВК рэспублікі абвясціла, што Захарчанка перамог на іх: за яго аддалі галасы 765 тысяч чалавек, што склала каля 75% грамадзян, якія галасавалі. МЗС РФ заявіла пра павагу волевыяўлення жыхароў Данецкага рэгіёну, кіраўніцтва краін Еўрасаюза, ЗША, Украiны, а таксама генеральны сакратар ААН Пан Гі Мун, назвалі мінулыя выбары нелегітымнымі і парушаючымі зняволеныя ў верасні 2014 года мінскія пагаднення ..
4 лістапада ў Данецкам акадэмічным музычна-драматычным тэатры прайшла інаўгурацыя Захарчанка. Аляксандр Уладзіміравіч прыняў прысягу, паклаўшы руку на Бiблiю. Кіраўнік Цэнтрвыбаркама рэспублікі Раман Лягін ўручыў Захарчанка пасведчанне кіраўніка ДНР.
12 лютага 2015 года Аляксандр Захарчанка і кіраўнік ЛНР Ігар Платніцкі падпісалі дакумент, ўзгоднены з «нармандскай чацвёркай».
17 лютага 2015 года быў паранены ў нагу падчас баёў за Дэбальцева, з-за чаго доўгі час перасоўваўся на мыліцах або з кіем.
28 лютага 2015 года на I з’ездзе грамадскага руху «Данецкая рэспубліка» абраны яго старшынёй.
10 чэрвеня 2018 года абраны старшынёй Грамадскай арганізацыі «Апора Данбаса». Па прозвішчы Захарчанка была створана дзіцячая арганізацыя «захараўцы», падобная піянерскай.
Смерць
Аляксандр Захарчанка загінуў на 43-м годзе жыцця 17:28 па мясцовым часе, 31 жніўня 2018 года ў выніку выбуху ў кафэ «Сепар» у цэнтры Данецка, атрымаўшы чэрапна-мазгавую траўму, ня сумяшчальную з жыццём. Прычынай гібелі кіраўніка самаабвешчанай Данецкай народнай рэспублікі стала выбуховае прыстасаванне, закладзенае над уваходам у кафэ ; разам з ім загінуў адзін з целаахоўнікаў Вячаслаў Дацэнка, яшчэ 11 чалавек пацярпелі (сярод іх міністр падаткаў і даходаў ДНР Аляксандр Цімафееў і кіраўнік моладзевага крыла арганізацыі «Апора Данбаса» Наталля Волкава). Пазней увечары таго ж дня з’явілася інфармацыя аб тым, што праваахоўныя органы самаабвешчанай Данецкай Народнай Рэспублікі затрымалі некалькіх падазраваных у замаху, якіх лічаць украінскімі дыверсантамі.
Бенін (заліў)
Бені́н (Bight of Benin) — заліў у Атлантычным акіяне на паўднёвым узбярэжжы Заходняй Афрыкі, складовая частка Гвінейскага заліва.
Распасціраецца на 640 км на ўсход ад мыса Сент-Пол (Гана) да вусця ракі Нігер. Даўжыня заліва 125  км, глыбіні больш за 3  км. Бераг нізінны, забалочаны, з лагунамі і пратокамі. Воды заліва Бенін абмываюць узбярэжжы Ганы, Тога, Беніна, Нігерыі. У вусцях рэк і па берагах лагун — мангравыя зараснікі, за імі другасныя саванны (на захадзе) і вечназялёныя лясы (на ўсходзе). Прылівы паўсутачныя, вышынёй да 1,7  м. У заліў упадаюць шмат рэк, у т.л. правы рукаў дэльты Нігера, буйныя рэкі Вольта і Мона. Буйныя парты — Ламэ, Катану, Лагас.
Узбярэжжа заліва вядома як адным з галоўных раёнаў гандлю рабамі ў Афрыцы ў XVI—XVIII стагоддзях.
Езярышчанскі замак
Езярышчанскі замак — дрэва-земляное фартыфікацыйнае збудаванне XIV—XVII стст. каля былога мястэчка Азярышча Вялікага Княства Літоўскага (цяпер у Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці).
Альбінізм
Альбінізм ( — белы) — адсутнасць ад нараджэння пігменту скураных покрываў, валасоў, радужнай і пігментнай абалонак вачэй. Альбінізм - спадчынная прыкмета, якая характарызуецца адсутнасцю ў клетках меланіну праз адсутнасць (ці блакаду) ферменту тыразіназы, што і вызначае афарбоўку. Вочы ў альбіносаў ружова-чырвоныя ў выніку прасвечвання крывяносных сасудаў у дэпігментаванай радужыне. Сустракаюцца поўныя альбіносы і частковыя, у апошніх пігментацыя адсутнічае толькі на асобных частках цела. Сярод дарослых амфібій і рэптылій, якія трапляюцца на тэрыторыі Беларусі, поўныя альбіносы сустракаюцца вельмі рэдка, крыху часцей можна ўбачыць зусім белых апалонікаў. Частковая адсутнасць пігментацыі трапляецца ў змей, яшчарак і некаторых амфібій. У прыродзе альбіносы гінуць хутчэй за іншых асобін, бо яны менш жыццяздольныя, у большай ступені схільныя да захворвання і часцей становяцца здабычай для драпежных жывёл.
Езярышчанскі замак
Лакалізацыя замка
Размяшчаўся на паўвыспе возера Езярышча, за 3 км ад пасёлка, каля вёскі Мясцечка. У плане чатырохвугольнік (100 х 120 м.). Быў абкружаны землянымі валамі (вышыня 2—4 м.) з 3 вежамі (дыяметрам каля 15 м.) і з поўначы ровам (7 м.), які аддзяляў замак ад астатняй тэрыторыі паўвыспы. У час паводкі замак ператвараўся ў астраўную крэпасць. Паводле храніста Р. Гейдэнштэйна, у XVI ст. замак меў значныя ўмацаванні і разам з Полацкам панаваў «над усім краем».
Гісторыя
У Інфлянцкую вайну (1558—1582) узяты маскоўскімі войскамі і спалены (1565), потым адбудаваны. Вось як было апісана ўзяцце замку:
У 1579 годзе яго знішчылі ў час штурму войскі караля С. Баторыя, пазней зноў адноўлены. У пачатку XVII ст. у час пажару ўмацаванні замка згарэлі, адбудаваны ў 1616 годзе на загад караля Жыгімонта III Вазы азярышчанскім старостам К. М. Друцкім-Саколінскім. У жніўні 1654 года замак захоплены расійскімі войскамі на чале з ваяводам С. Стрэшневым. Захаваліся толькі рэшткі валоў.
Археалагічныя даследаванні замка
У 1950 годзе замчышча абследаваў Л. В. Аляксееў. У 1971 годзе Г. В. Штыхаў зрабіў план замчышча і правёў шурфоўку (2х2 м). У 1979 годзе В. М. Ляўко правяла раскопкі на плошчы 100 і прарэзку паўднёвай вежы з валам.
Даследаванне В. М. Ляўко паказала, што вышыня насыпу ад цэнтра да асновы 6 м, радыус — 12 м, ядро пачатковага вала са шчыльнай ярка-чырвонай гліны, вышыня 1,5 м. Вал і насып пад аснаваннем вежы раздязляліся ровам глыбінёй 0,8 — 1 м. На пляцоўцы, што была асновай вежы, выяўлены фрагмент (каля 1 м) з сумесі гліны, пяску, гравію і дробнага камення. Вышэй яго залягала праслойка цьмянай афарбоўкі з вуголлем і попелам. Над ёй зафіксаваны рэшткі драўляных канструкцый, перакрытых культурным пластом каля 1 м, дзе быў больш позні падмурак вежы, складзены з 2 ярусаў буйных валуноў. Знойдзеная кераміка сведчыць, што пабудова і аднаўленне вежы адносіцца да XIV—XV ст.
Вынікі археалагічных даследаванняў пацвярджаюць пісьмовымі крыніцамі, паводле якіх у XIV ст. існавала Азярышчанская воласць з цэнтрам у Азярышчы (цяпер Езярышча). Замак, напэўна, пабудаваны для абароны насельніцтва парубежнай воласці. У раскопе на паўднёвай ускраіне гарадзішча каля вала культурны пласт мае таўшчыню 0,15 — 0,4 м. У мацерыку выяўлена шмат ям, запоўненых попелам і шлакам. Большасць керамікі адносіцца да XIV—XV ст., блізкая паводле формы і арнаменту да матэрыялаў з Арэшка і Пскова, датаваных тым жа часам. Адзінкавыя знаходкі XVI—XVII ст. (паліваная кераміка, кафля) сведчаць, што ў гэты перыяд замак выкарыстоўваўся насельніцтвам як сховішча падчас ваенных дзеянняў.
Частка выяўленай керамікі адносіцца да VIII—X ст., што пацвярджае існаванне паселішча да пабудовы замка.
Іван Федасеевіч Гаркуша
Іван Федасеевіч Гарку́ша (, Гарадзішча, Гарадзішчанскі раён,  — Мінск, ) — беларускі глебазнавец, акадэмік Акадэміі навук БССР (1961), акадэмік Акадэміі сельскагаспадарчых навук (1959), доктар сельскагаспадарчых навук, прафесар (1954), заслужаны дзеяч навукі БССР (1956).
Біяграфія
У 1919—1920 гадах служба ў Чырвонай Арміі. З 1920 па 1923 год працаваў настаўнікам. Скончыў (1928), Вышэйшыя Педагагічныя курсы пры Харкаўскім сельскагаспадарчым інстытуце (1930). З 1930 года аспірант, навуковы супрацоўнік Усесаюзнага інстытута ўгнаенняў, агратэхнікі і аграглебазнаўства, адначасова загадчык кафедры глебазнаўства і земляробства Ленінградскай вышэйшай камуністычнай школы.
Навуковая дзейнасць
Аўтар прац па эвалюцыі дзярнова-падзолістых і тарфяна-балотных глеб пад уздзеяннем акультурвання. За падручнік «Глебазнаўства» (1940, 6-е выд. 1962) і за манаграфію «Акультурванне глебаў як сучасны этап глебаўтварэння» (1956) прэмія імя акадэміка Вільямса (1947, 1957) АН СССР. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 4—6 скліканняў.
Узнагароды
Узнагароджаны двума ордэнамі Леніна (1961, 1964), Працоўнага Чырвонага Сцяга (1958), «Знак Пашаны», медалямі, Ганаровымі граматамі Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР.
Памяць
На корпусе № 10 БСГА ўстаноўлена мемарыяльная дошка (1994).
Гіліс Клас дэ Хондэкутэр
Гіліс Клас дэ Хондэкутэр (нідэрл. Gillis Claesz. d’Hondecoeter, каля 1575—1580 —, ) — нідэрландскі жывапісец і малявальшчык.
Біяграфія
Гіліс Клас працаваў пераважна ва Утрэхце (з 1600 або 1602 года). У 1610 або 1615 годзе перасяліўся ў Амстэрдам, дзе заставаўся да самай смерці. Быў двойчы жанаты: у 1602 годзе ажаніўся з Марыйке Гійбрэхтс (Marijke Gijbrechts), а пасля яе смерці, у 1628 годзе, — з Ганнай Спірынкс (Anna Spierinx). У 1636 годзе ён узначаліў гільдыю Святога Лукі.
Гіліс Клас Хондэкутэр памёр у 1638 годзе. Яго сын Гісберт пайшоў па шляху бацькі, стаўшы мастаком, спецыялізаваўся на пейзажах і нацюрмортах. Аднак самым вядомым прадстаўніком дынастыі Хондэкутараў стаў унук Гіліса Класа Мельхіёр, мастак-анімаліст.
Ян Заранак
Ян Заранак (таксама Ян Заранэк; Jan Zaranek, Joannes Zaranek; 22 кастрычніка 1758, Беларусь — 12 кастрычніка 1817, Білева ля Віцебска) — каталіцкі дзеяч, педагог, рэктар Віцебскага езуіцкага калегіума.
Біяграфія
Нарадзіўся 22 кастрычніка 1758 г. на Беларусі. Уступіў у Таварыства Ісуса 19 ліпеня 1772 г. Пасля скасавання Ордэна езуітаў папам Кліментам XIV (1773) пераехаў на Беларусь. Выкладчык рыторыкі і паэзіі ў Полацку і Віцебску. У 1785—1789 гг. вывучаў тэалогію ў Полацкім езуіцкім калегіуме, потым — прафесар рыторыкі і паэзіі (1789—1790) і прэфект школ (1791—1793) у Віцебску. 2 лютага 1792 г. склаў апошнія зарокі. З 1793 па 1805 гг. — працаваў у Мсціславе, Оршы і Дынабургу.
Шматгадовы рэктар Віцебскага езуіцкага калегіума (1805—1809 і 1813—1817). Шмат зрабіў для аднаўлення навучальнай установы ад наступстваў вайны 1812 года. У 1809—1811 гг. — прэфект друкарні Полацкага езуіцкага калегіума.
Памёр у 1817 г. у рэктарскім загарадным доме ў вёсцы Білева ля Віцебска, а пахаваны на малой радзіме ў сямейным склепе.
Себежскі замак
Себежскі замак — абарончае збудаванне ў горадзе Себеж (цяпер у Расіі).
У 1414 годзе вялікі князь Вітаўт здабыў Себеж як прыгарад Пскова і ўлучыў яго ў склад Вялікага Княства Літоўскага.
У 1535 годзе маскоўскія войскі зрубілі на месцы Себежскага гарадзішча драўляную крэпасць, г. зв. Іван-горад на Себежы, які ўжо праз год беспаспяхова спрабавала ўзяць штурмам войска Вялікага Княства Літоўскага. У 1562 годзе Себеж быў заняты ліцвінамі, аднак канчаткова адыйшоў да іх у час пахода Стэфана Баторыя ў 1579 годзе. Замак быў адбудаваны.
Алянкіна (Смаленская вобласць)
Алянкіна (Аленкино) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пакроўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Замак Няшчорда
Замак Няшчо́рда — абарончае збудаванне на мысе возера Нішча, узведзенае ў 1563 годзе маскоўцамі па захопе Полаччыны.
13 снежня полацкі ваявода Іван Дарагастайскі захапіў і спаліў маскоўскую крэпасць, у якой упарта абараняліся і загінулі каля 2000 маскоўцаў. Мясцовасць, дзе стаяў замак, мае назву Гарадок. На гэтым месцы знаходзіцца вялікі курган — Княжая магіла.
Daphne mucronata
Daphne mucronata — расліна роду сямейства.
Батанічнае апісанне
Дасягае ў вышыню 1-3 (радзей да 3) метраў.
Цвіце ў маі-чэрвені, плоданасіць у ліпені-жніўні.
Арэал
Натуральнымі абласцямі распаўсюджвання з’яўляюцца Каўказ, Турцыя, Іран, Афганістан, Пакістан і Індыя.
Фандзі
Фандзі  (Bay of Fundy, Baie de Fundy) — заліў у паўночна-ўсходняй частцы заліва Мэн, абмывае ўзбярэжжа Канады і ЗША.
Свята-Прачысценская царква (Чарняны)
Свята-Раства-Багародзіцкая царква — праваслаўны храм у Беларусі, у аграгарадку Чарняны Маларыцкага раёна Брэсцкай вобласці.
Фандзі
Фандзі, нараўне з залівам Унгава, вядомы сваімі рэкорднымі прылівамі (да 18 м). Даўжыня заліва каля 300 км, шырыня да 90 км, глыбіня да 214 м.
Свята-Прачысценская царква (Чарняны)
Гісторыя
У паўднёва-ўсходняй частцы аграгарадка. Пабудавана ў 1871 годзе з дрэва.
Фандзі
Акваторыя заліва — адзін з прыкладаў ватавага мора.
Свята-Прачысценская царква (Чарняны)
Архітэктура
Помнік архітэктуры рэтра-рускага стылю. Асноўны зруб накрыты шатровым дахам з макаўкай. Да яго з заходняга боку далучана 3-ярусная шатровая званіца, з усходняга — 5-гранная апсіда з бакавымі рызніцамі, завершаная макаўкай. Уваход вылучаны ганкам. Фасады расчлянёны на 3 ярусы фігурнай вертыкальна-гарызантальнай шалёўкай. Цэнтральны гарызантальна ашаляваны ярус прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў ліштвах.
Фандзі
Найбуйнейшы порт на берагах заліва — Сент-Джон (Нью-Брансуік).
Заліў мае велізарны патэнцыял гідраэнергіі, плануецца пабудова некалькіх прыліўных электрастанцый. Акрамя таго ў заліве развіта рыбалоўства.
Рэкі, якія ўпадаюць у заліў: Сен-Круа, Сент-Джон.
Былая назва заліва Фандзі — Французскі заліў.
Puzzle Chronicles
«Puzzle Chronicles» (працоўная назва — Deathbringer) — кампутарная гульня-галаваломка з ролевымі элементамі, распрацаваная «Infinite Interactive» і выдадзеная «Konami» ў 2010 годзе. Першапачаткова гульня выйшла для платформаў «PlayStation Portable», «Nintendo DS», але пазней з’явіліся версіі для «Microsoft Windows», «Xbox 360» і «PlayStation 3». Версія для «Nintendo Wii» была анансаваная, але так і не выйшла.
Гульня апавядае пра варвара, чыё племя было выкрадзена і пераўтворана ў рабоў. Герой павінен вызваліць свой народ, змагаючыся з рознымі ворагамі. Як і ў гульнях серыі «Puzzle Quest», бітвы прадстаўлены ў выглядзе галаваломак.
Пракоп’еўск
Пракоп'еўск (Прокопьевск) — горад (з 1931) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Пракоп'еўскага раёна Кемераўскай вобласці. Насельніцтва 218,9 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1731 годзе. Горад размешчаны ў цэнтры вобласці. Чыгуначная станцыя. Вуглездабыча, машынабудаванне, прадпрыемствы лёккай і харчовай прамысловасці.
Наначасцінка
Наначасці́нка (nanoparticle) — часцінка, у якой адно ці некалькі вымярэнняў знаходзяцца ў нанамаштабе (таксама сустракаецца азначэнне тэрмінам nanoparticulate (літар. «наначасцінкавы»), але звычайна гэтае слова ўжываецца як прыметнік).
Паводле паходжання, выдзяляюць часцінкі валавыя, сканструктаваныя і выпадковыя. Ва́лавыя часцінкі (bulk particles): часцінкі, якія выпускаюцца прамысловасцю валавым спосабам. Прыкладамі такіх з'яўляюцца вугляродная чэрнь, дыаксід тытана, дымавы крэмній. Сканструктаваныя часцінкі (engineered nanoparticles): наначасцінкі, адмыслова распрацаваныя дзеля таго, каб мець пэўныя якасці або пэўную структуру. Выпадковыя наначасцінкі (incidental nanoparticles): наначасцінкі, створаныя як старонні вынік працэсаў чалавечай або прыроднай дзейнасці, напрыклад, зваркі, абмалоту, тачэння, згарання і інш.
Некаторыя геаметрычныя формы наначасцінак маюць адмысловыя назвы: асікулярная (іголкавая) часцінка (acicular particle, needle shaped particle), якая мае форму іголкі; нанаро́г (nanohorn): конус у нанамаштабе і з скрыўленай воссю; нанацыбу́ліна (укладзеная наначасцінка) (nano-onion, nested nanoparticle), складзеная з канцэнтрычных малекулярных структур-абалонак; рад формаў аб'ядноўваецца назвай нанавалакно (нанавус, нанастрыжань, нанапровад, нанастужка (нанапояс), нанашнур).
Тэрміналогія ў сферы нана-навук і нанатэхналогій станам на канец 2000-х гг. заставалася неканчаткова аформленай. Яе стандартызацыяй займаліся ТК ІСО 229, а таксама розныя нацыянальныя арганізацыі па стандартызацыі. Адной з прапановаў на ўнармаванне нана-тэрміналогіі з'яўляецца тымчасовая Публічная спецыфікацыя PAS 71 Брытанскага інстытуту стандартаў (BSI), выпушчаная ў 2005.
Didelphimorphia
Didelphimorphia — атрад сумчатых сысуноў з адзіным сучасным сямействам апосумаў.
З позняга мелу вядомы ў Паўднёвай і Паўночнай Амерыцы; у сярэднім палеагене насялялі ў Еўропе, Афрыцы і Цэнтральнай Азіі. Засяляюць рознага тыпу раўнінныя і горныя лясы, саваны Паўднёвай, Цэнтральнай і часткай Паўночнай Амерыкі.
Скаленгэ
Скаленгэ (Scalenghe) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Насельніцтва складае 3156 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 99 чал./км². Займае плошчу 31 км². Паштовы індэкс — 10060. Тэлефонны код — 011.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Corpi Santi.
Калунбарг (камуна)
Калунбарг (Kalundborg Kommune) — дацкая камуна ў складзе вобласці Зеландыя. Плошча — 603,73 км², што складае 1,40 % ад плошчы Даніі без Грэнландыі і Фарэрскіх астравоў. Колькасць насельніцтва на 1 студзеня 2008 года — 49743 чал. (мужчыны — 24965, жанчыны — 24778; іншаземныя грамадзяне — 1429).
Нанаматэрыял
Нанаматэрыял (nanomaterial): матэрыял, адно ці некалькі вонкавых вымярэнняў якога, або ўнутраная структура якога знаходзіцца ў нанамаштабе.
Такі матэрыял можа з'яўляць новыя якасці (павышаная трываласць, хімічная рэактыўнасць, электраправоднасць і інш.) ў параўнанні з такім самым рэчыўна матэрыялам, які не мае нанамаштабных параметраў.
Страдань (возера)
Стра́дань — возера ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Дрыса, за 32 км на паўночны ўсход ад Полацка.
Плошча паверхні 0,57 км². Даўжыня 1,07 км, найбольшая шырыня 0,76 км. Найбольшая глыбіня возера дасягае 2,9 м, сярэдняя каля 1,6 м.
Возера дыстрафіруючае, зарастае да глыбіні 1,7 м. Шырыня прыбярэжнай паласы расліннасці (чарот, трыснёг) складае 30—80 м. З возера выцякае рака Марынец.
У возеры водзяцца шчупак, лешч, акунь, лінь, плотка і іншыя рыбы.
Яўген Іванавіч Барычэўскі
Яўге́н Іва́навіч Барычэ́ўскі (17 (29) снежня 1883, Мінск — 12 верасня 1934, Менск; Крыптанім: Е. Б.) — беларускі літаратуразнавец і перакладчык. Прафесар (1928).
У часы беларусізацыі пісаўся як Аўген Барычэўскі.
Біяграфія
Ахрышчаны праз два тыдні па нараджэнні па праваслаўным абрадзе ў мінскім кафедральным саборы, хросным бацькам быў мінскі гарадскі галава (1880—1889) Мікалай Мікалаевіч Галіневіч (1838—1889).
Скончыў Мінскую класічную гімназію (чэрвень 1902). Вучыўся добра, пяцёрак і чацвёрак прыкладна пароўну, але былі тройкі па старажытных мовах і не ўзорныя паводзіны. Паступіў у Берлінскі ўніверсітэт, два семестры вучыўся на філасофскім факультэце. У 1904 годзе перавёўся на гісторыка-філалагічны факультэт Маскоўскага ўніверсітэта, які скончыў у 1910 годзе і 12 студзеня 1911 года атрымаў дыплом 1-й ступені. Атрымаў залаты медаль за выпускную працу «Рэалізм Гартмана». У 1912—1913 гадах быў у Італіі. Вярнуўся ў Маскву, пачаў выкладаць рускую літаратуру ў прыватных жаночых гімназіях Патоцкай і Івановай. Таксама займаўся перакладамі і літаратурнай крытыкай, публікаваў артыкулы і даследаванні ў маскоўскіх часопісах і газетах, удзельнічаў у семінарах па пушкіністыцы, быў прыняты ў маскоўскіх літаратурных колах. Сярод знаёмых таго часу Хадасевіч, Брусаў і Пастэрнак (знаёмы яшчэ па ўніверсітэцкім філасофскім гуртку). Жыў з жонкай і маці па (№ 30), кабінет Барычэўскага быў у навіслай над завулкам шасціграннай вежы.
Пасля рэвалюцыі працаваў у Наркамасветы, восенню 1918 года прызначаны навуковым сакратаром Музейнага аддзела. Удзельнічаў у працы створанага пры наркамаце Інстытута мастацкай культуры разам з Кандзінскім, Родчанкам і Сінезубавым. На пачатку 1922 года запрошаны на працу ў БДУ і пераехаў з Масквы ў Мінск.
Працаваў у БДУ, Менскай цэнтральнай партыйнай школе (1924—1927), Інбелкульце, затым Інстытуце літаратуры і мастацтва АН БССР (1927—1933). Прафесар (1928). На пачатку 1930-х гадоў працаваў на кафедры літаратуры Вышэйшага педагагічнага інстытута.
На пачатку 1930-х гадоў, калі ў БССР пачаліся рэпрэсіі супраць нацыянальнай інтэлігенцыі, Барычэўскаму ставілі ў віну і «ідэалістычны» падыход да выкладанне, і сацыяльнае паходжанне («сын пана»), і «нацдэмаўшчыну». Акалічнасці смерці не ясныя, паводле адных крыніц рэпрэсаваны, паводле іншых не быў арыштаваны, памёр 12 верасня 1934 года ад раку.
Пахаваны на Вайсковых могілках, месца магілы не вядома.
Навуковая дзейнасць
У студэнцкія гады, разам з працаваў над перакладам брашуры  «Психология и теория познания» (Масква, 1907).
У 1922 годзе па матэрыялах сваёй дзейнасці ў Наркамасвеце і Інстытуце мастацкай культуры выдаў у Маскве хрэстаматыю «Мир искусств в образах поэзии: Архитектура, скульптура, живопись, танец, музыка».
Не забываўся і на нямецкую тэматыку, у 1925 годзе ў «Полымі» выйшаў вялікі артыкул Барычэўскага «Літаратурныя погляды і густ сучаснай Нямеччыны».
Артыкулы і даследаванні па пытаннях паэтыкі і эстэтыкі, прысвечаныя творчасці Янкі Купалы, Якуба Коласа, Максіма Багдановіча, Максіма Гарэцкага, рускіх, нямецкіх, французскіх пісьменнікаў, друкаваліся ў «Працах Беларускага дзяржаўнага універсітэта», у часопісах «Маладняк», «Узвышша», «Полымя», «Трыбуна мастацтва». Аўтар дапаможніка для студэнтаў-завочнікаў «Паэтыка. Курс для завочнага педфаку» (1929—1930).
Сям’я
Бацька — Іван Казіміравіч Барычэўскі (1848—пасля 1919), скончыў павятовае дваранскае вучылішча ў Рагачове (1868), служыў у Мінскай судовай палаце, з 1883 — натарыусам у акруговым судзе. Маці — Соф’я Аляксандраўна Фохт, дачка аптэкара, лютэранскага веравызнання, імаверна, з таго самага роду, што і маскоўскія Фохты і была родзічкай, вядомага расійскага філосафа. Напэўна гэтым тлумачыцца супрацоўніцтва Яўгена Барычэўсага з Фохтам і пазнейшая цікаўнасць да неакантыянства.
Сям’я жыла ва ўласным доме па Мала-Манастырскім завулку ў Мінску.
Сын Расціслаў (нар. 1915), падчас акупацыі ўдзельнік мінскага падполля, пасля вайны працаваў у Геафізічнай абсерваторыі імя Ваейкава ў Ленінградзе. Дачка Еўніка (нар. 1923), жыла ў Мінску, аўтарка кніг для дзяцей і юнакоў.
Іванікі (Бараноўскае сельскае паселішча)
Іванікі (Иваники) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва — 45 жыхароў (2007).
Гісторыя
Згадваецца ў 1503 у духоўнай грамаце вялікага князя Іван III, як вёска якая ўваходзіць у склад воласці Нягомля Дарагабужскага павета.
Уінслоў Хомер
Уінслоў Хомер (Winslow Homer;, , Масачусетс, ЗША — , Праутс-Нек, Мэн) — амерыканскі мастак і графік, заснавальнік (разам з Томасам Эйкінсам) амерыканскага рэалістычнага жывапісу. Найбольш знакаміты сваімі марскімі краявідамі. Вядомы як сваімі працамі алеем, так і акварэллю. Большасць даследчыкаў разглядаюць Хомера як найбуйную постаць у амерыканскім мастацтве XIX стагоддзі, якая аказала ўплыў на ўсё наступнае развіццё амерыканскага жывапісу.
Хомер належаў да першага пакалення амерыканскіх мастакоў, якія стварылі ўласную амерыканскую мастацкую школу. У той час як большасць яго сучаснікаў разглядалі еўрапейскае мастацтва ў якасці ідэалу, Хомер, хоць і адчуваў уплыў самых разнастайных мастацкіх плыняў, у сваёй творчасці перш за ўсё абапіраўся на чыста амерыканскія сюжэты.
Творчасць Хомера падзяляецца на два прыкметна адрозныя перыяды: да пачатку 1880-х гадоў, калі ён жыў пераважна ў Нью-Ёрку і ў яго жывапісе пераважаюць светлыя сонечныя пейзажы і сцэны, і з сярэдзіны 1880-х гадоў, у штаце Мэн, пасля двухгадовага. перапынку, які мастак правёў у Англіі. Для апошняга перыяду больш характэрны цёмныя фарбы і сцэны гвалту і трагедыі.
2010 год у гісторыі камп’ютарных гульняў
2010 год быў адзначаны шэрагам падзей у галіне камп’ютарных гульняў.
Азёрны (Пухавіцкі раён)
Азёрны (, Озёрный) — хутар у Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Навасёлкаўскага сельсавета.
Гісторыя
Створаны ў 2010 годзе.
Іаган Эвангеліст Хольцэр
Іаган Эвангеліст Хольцэр (Johann Evangelist Holzer;, Бургайс — ) — нямецка-аўстрыйскі мастак, прадстаўнік аўгсбургскага барока. Вучыўся ў Нікалаўса Аўэра і Іозефа Антона Мерца. У 1730 годзе адправіўся ў Аўгсбург, дзе вучыўся ў Ротблеца.
Слабадскі сельсавет (Халопеніцкі раён)
Слабадскі́ сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Халопеніцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Слабада.
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Грыцкавіцкі сельсавет у складзе Халопеніцкага раёна Барысаўскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Грыцкавічы. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Менскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Халопеніцкім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Крупскага раёна, з 12 лютага 1935 года ў складзе Халопеніцкага раёна БССР, з 20 лютага 1938 года — Мінскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Слабада, сельсавет перайменаваны ў Слабадскі. 26 жніўня 1959 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Вялікахальнявіцкага (3 населеныя пункты: Лісічына, Малы Каменец і Слабада) і Халопеніцкага (9 населеных пунктаў: Баркі, Валоба, Грыцкавічы, Дудзінка, Краснаўка, Мхерына, Падалец, Струга і Шамкі) сельсаветаў.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 12 населеных пунктаў.
Невельскі замак
Невельскі замак — абарончае збудаванне на возеры Невель пры ўпадзенні ў яго невялікай рэчкі Ёмінка. Ад аднайменнага гораду аддзяляўся валам і ровам.
У 1809 годзе замкавы вал быў зрыты, пляцоўка замка была забудавана.
Фрэнсіс Форд Копала
Фрэнсіс Форд Копала (Francis Ford Coppola; нар., , Мічыган, ЗША) — амерыканскі кінарэжысёр, журналіст, выдавец часопісаў і ўладальнік сеткі гатэляў. Найбольш вядомы дзякуючы кiнатрылогii «Хросны бацька» і фільму пра вайну ў В’етнаме «Апакаліпсіс сёння». Брат Таліі Шайр, дзядзька Нікаласа Кейджа і Джэйсана Шварцмана, бацька Сафіі Копалы і Рамана Копалы. Фрэнсіс з’яўляецца пяціразовым лаўрэатам прэміі «Оскар», у тым ліку «за выдатны прадзюсарскі ўнёсак у развіццё кінавытворчасці», тры з якіх ён атрымаў за сцэнарыі сваіх фільмаў, двухразовым уладальнікам «Залатой пальмавай галіны» за фільмы «Размова» і «Апакаліпсіс сёння», і лаўрэатам іншых кінематаграфічных узнагарод.
Міхаіл Герасімавіч Голчанка
Міхаіл Герасімавіч Голчанка (, вёска Плешчыцы, Шклоўскі раён, Магілёўская вобласць) — беларускі вучоны ў галіне меліярацыі. Кандыдат тэхнічных навук (1991), прафесар (1992). Заслужаны работнік народнай адукацыі (1990).
Біяграфія
Скончыў БСГА (1965), дзе і працуе дэканам гідрамеліярацыйнага факультэта. Аўтар звыш 250 навуковых прац па вільгацезабяспечанасці і арашэнні зямель, утылізацыі жывёлагадоўчых сцёкаў, дажджавальных прыстасаваннях, 30 вынаходніцтваў і патэнтаў.
NGC 4325
NGC 4325 (іншыя абазначэнні — NGC 4368, MCG 2-32-19, ZWG 70.37, VCC 616, NPM1G +10.0298, PGC 40183) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект занесены ў новы агульны каталог некалькі разоў, з абазначэннямі NGC 4325, NGC 4368.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Іванікі (Старасельскае сельскае паселішча)
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 39 км на паўночны ўсход ад горада Сафонава, за 17 км на поўнач ад аўтадарогі, на беразе ракі Вязьма. За 20 км на поўдзень ад вёскі чыгуначная станцыя Алфёрава на лініі Масква — Мінск. Уваходзіць у склад Старасельскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў верасні 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Гастон Агюст Галіфэ
Гастон Аляксандр Агюст дэ Галіфэ (Gaston Alexandre Auguste de Galliffet;, Парыж — , Парыж) — маркіз, французскі кавалерыйскі генерал, ваенны міністр (1899—1900 гады), вядомы як стваральнік штаноў галіфэ.
Біяграфія
У 1848 годзе паступіў у 1-ы кавалерыйскі полк і 1853 быў падпарудчыкам гвардыі. Падчас Крымскай вайны 1853—1855 гадоў у штабе генерала Боске адправіўся ў Крым і за заслугі ў адным з штурмаў Севастопаля быў узнагароджаны Ордэнам Ганаровага легіёна. У 1857 пераведзены ў 2-і мусульманскі кавалерыйскі полк. З ім Галіфэ ўдзельнічаў у экспедыцыях у Афрыцы і ў італьянскай кампаніі 1859.
У 1862 камандзіраваны ў распараджэнне камандуючага экспедыцыйнымі войскамі ў Мексіцы. Удзельнічаў у паходзе ў Мексіку. Вызначыўся пры узяцці Гвадэлупскага манастыра пры Пуэбла, дзе быў цяжка паранены ў жывот (пасля насіў сталёвую пласціну, якая засцерагала пашкоджанае месца). У 1863 годзе прызначаны камандзірам эскадрона 1-га гусарскага палка, вярнуўся ў Францыю з узятымі у мексіканцаў сцягамі і пасля канчатковага выздараўлення быў зноў накіраваны на службу ў Афрыку, дзе служыў да 1866, калі быў пераведзены ў 12-ы кавалерыйскай-стралковы полк і зноў накіраваны ў Мексіку. Там, за баявыя заслугі ў бітве пры Медэліне атрымаў 7 студзеня 1867 г. званне палкоўніка і пераведзены ў 8-ы гусарскі полк.
Нанамаштаб
Нанамашта́б або нанапаме́р (nanoscale, nanosize) — дыяпазон лінейных памераў парадку 100 нм і меней; звычайна 1 — 100 нм.
Нана-навука
Нана-навука (nanoscience) — дысцыпліна, якая вывучае з’явы і маніпулюе матэрыяламі на атамным, малекулярным і макрамалекулярным узроўнях.
Гастон Агюст Галіфэ
Біяграфія
Пасля Седанскай капітуляцыі трапіў у палон і быў адпраўлены ў Кобленц, дзе прабыў да сакавіка 1871 года.
Нанамаштаб
Нана-навука
Тэрміналогія ў сферы нана-навук і нанатэхналогій па стане на канец 2000-х гг. заставалася неканчаткова аформленай. Яе стандартызацыяй займаліся ТК ІСО 229, а таксама розныя нацыянальныя арганізацыі па стандартызацыі. Адной з прапановаў на ўнармаванне нана-тэрміналогіі з’яўляецца тымчасовая Публічная спецыфікацыя PAS 71 Брытанскага інстытута стандартаў (BSI), выпушчаная ў 2005 годзе.
Гастон Агюст Галіфэ
Біяграфія
Па заключэнні міру камандаваў брыгадай версальскіх войскаў пры абароне Парыжа і вызначыўся пры падаўленні Парыжскай Камуны, дзе дзейнічаў з такой энергіяй і рашучасцю, што заслужыў папрокі ў расстрэле невінаватых. Гэтая акалічнасць пасля вельмі шкодзіла Галіфэ. Гамбета папракалі за яго сяброўства з Галіфэ. Але Гамбета апраўдваў Галіфэ імкненнем вярнуць рэспубліцы Рэйнскую вобласць і Страсбург, што адкупала яго віну.
Прызначаны 24 кастрычніка 1871 г. начальнікам атрада ў Кабільскім паходзе, Галіфэ здзейсніў хуткі і энергічны пераход праз пустыню Эт-Гале да аазіса Уаргла (на самым поўдні Алжыра), падавіўшы паўстанне арабаў.
Пасля вяртання ў Францыю, Галіфэ па асабістым жаданні быў прызначаны камандзірам пяхотнай брыгады. У 1875 годзе прызначаны камандзірам 15-й пяхотнай дывізіі ў Дыжоне. Ён далучыўся да рэспубліканскай партыі і стаў таварышам Гамбета. Карыстаючыся вялікім уплывам, ён задумаў план рэарганізацыі французскай кавалерыі, шмат пісаў пра кавалерыйскай службе, кіраваў вялікімі кавалерыйскімі манеўрамі, ім жа створанымі, і ўсяляк імкнуўся падрыхтаваць кавалерыю да вайны. У 1879 годзе ён быў прызначаны начальнікам 9 армейскага корпуса корпуса ў Туры і старшынёй кавалерыйскага камітэта.
Іран-контрас
Іран-контрас (Iran-Contra; таксама вядомы як «Ірангейт», па аналогіі з «Уотэргейтам») — буйны палітычны скандал у ЗША ў другой палове 1980-х гадоў. Разгарэўся ў канцы 1986 года, калі стала вядома аб тым, што асобныя члены адміністрацыі ЗША арганізавалі таемныя пастаўкі ўзбраення ў Іран, парушаючы тым самым зброевае эмбарга супраць гэтай краіны. Далейшае расследаванне паказала, што грошы, атрыманыя ад продажу зброі, ішлі на фінансаванне Нікарагуанскіх паўстанцаў-контрас у абыход забароны кангрэса на іх фінансаванне.
Гвардзейская стужка
Гвардзейская стужка — двухколерная стужка, якая выкарыстоўвалася ва ўзнагароднай сістэме СССР.
Гісторыя
З восені 1941 г. часткам, злучэнням і караблям узброеных сіл СССР, асабовы склад якіх учыніў баявы подзвіг, надавалася ганаровая назва «гвардзейскіх». Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 21 траўня 1942 г. для гвардзейцаў быў заснаваны нагрудны знак «Гвардыя». Не зважаючы на тое, што знак быў заснаваны як адзіны, у ВМФ вырашылі заснаваць свой гвардзейскі знак (народная назва - «Марская Гвардыя»). НК ВМФ капітан 2-га рангу Б.М.Хоміч прапанаваў ужываць прамавугольную (выкарыстоўвалася яшчэ ў рускай арміі і на флоце) пласціну, абцягненую чорна-аранжавай стужкай, а таксама скарыстоўваць апошнюю на бесказырках матросаў. Наркам ВМФ адмірал Т.Г.Кузняцоў зацвердзіў гэтыя ўзнагароды сваім загадам № 142 от 10 июня 1942 г. . У гэтым загадзе стужка мае назву «Гвардзейская». 5 мая 1943 г. ён жа зацвердзіў да выдання «Ілюстраванае апісанне знакаў адрознення асабовага складу ВМФ СССР», у якім яе выява падпісана гэтай жа назвай.
Апісанне
Гвардзейская стужка ўяўляе сабой шаўковую рыпсавую муаравую стужку залаціста-аранжавага колеру з нанесенымі на яе трыма падоўжнымі чорнымі палосамі.
Шырыня стужкі - 32,5 мм, даўжыня — 1420 мм. Шырыня чорных палос — 6 мм, шырыня аранжавых прасветаў між імі — 6,25 мм, шырыня аблямоўкі — 1 мм.
Гвардзейская стужка пракладаецца па аколышку чырвонафлоцкіх фуражак (бесказырак) шараговага складу гвардзейскіх караблёў і частак і замацоўваецца ля задняга шва, прычым канцы стужкі застаюцца свабоднымі.
На гвардзейскіх стужках, у месцы, што супадае з перадам фуражкі, залатым цісненнем накладаецца назва карабля, часткі, злучэння, а на свабодных канцах - якары.
Падабенства да іншых сімвалаў
Апошнім часам часцяком узнікаюць спрэчкі і блытаніна наконт чорна-аранжавых стужак, звязаныя з распаўсюджаннем т.зв. «Георгіеўскай стужачкі», прымеркаванага да Дня Перамогі, і адсутнасцю дакладнага апісання ўсіх гэтых сімвалаў. Безумоўна толькі адно: усе яны бяруць пачатак ад сістэмы ўзнагарод і ваенных традыцый Расійскай Імперыі. Далей пачынаецца няпэўнасць. Калі адкінуць усе домыслы, атрымаецца наступнае:
Паколькі апошнія стужкі не маюць назвы, улічваючы ідэнтычнасць іх апісанняў, а таксама тое, што ордэн больш важкая ўзнагарода, мае больш кароткую і мілагучную назву, што ён быў зацверджаны значна раней за медаль, і тое, што медаль размяшчаўся на ордэнскай калодцы, мэтазгодней аб'яднаць іх пад адной назвай — «стужка ордэна Славы». Варта адрозніваць стужку ордэна Славы і Гвардзейскую стужку.
Часта можна пачуць меркаванне, што Гвардзейская і Георгіеўская стужкі — адно і тое ж. Аднак, Гвардзейская стужка не можа быць Георгіеўскай стужкай, бо:
Улічваючы адзначанае вышэй, больш лагічнай назвай для «Георгіеўскай стужачкі» будзе «Гвардзейская стужачка» або «стужачка ордэна Славы», бо менавіта гэтыя стужкі выкарыстоўваліся ў савецкай узнагароднай сістэме. Георгіеўская ж стужка не мае простага дачынення да СССР.
Нанаструктура
Нанаструктура (nanostructure) — структура, якая аформленая ў нанамаштабе.
Прыклады нанаструктураваных часціц — агламераты і агрэгаты наначасціц.
Зігмунд Гольбейн
Зігмунд Гольбейн (Sigmund Holbein; каля 1470, Аўгсбург (?) — да 18 лістапада 1540, ) — нямецкі жывапісец.
Зігмунд Гольбейн быў малодшым братам Ганса Гольбейна Старэйшага, у майстэрні якога ён працаваў прыкладна да 1517 года. Ён лічыцца «Майстрам (Нюрнбергскіх) Апостальскіх містэрый», большая частка пано якога была страчана падчас Другой сусветнай вайны. Пасля таго, як яго старэйшы брат пакінуў Аўгсбург, ён працягваў кіраваць сваёй майстэрняй, але больш не змог абапірацца на ранейшыя поспехі.
Ніводная з яго работ не падпісана і не забяспечана дакументамі.
Бяржынінкай (Дукштаская сянюнія)
Бя́ржынінкай (Beržininkai) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана за 4 км ад Сянас Дукштаса. Насельніцтва 44 чал. (2001 г.).
Спіс каралёў Іспаніі
Нумарацыя іспанскіх манархаў працягвае нумарацыю каралёў Кастыліі. Афіцыйна першым, хто прыняў тытул "кароль Іспаніі", быў Філіп II.
Дынастыя Габсбургаў
Вядомая ў Іспаніі як «Аўстрыйская» (Casa de Austria).
Бабаліцы
Бабаліцы (Bobolice, Bublitz — Бубліц) — горад на паўночным захадзе Польшчы. Размешчаны за 390 км на паўночны захад ад Варшавы, за 180 км на ўсход ад Шчэціна. Уваходзіць у Кашалінскі павет Заходнепаморскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Бабаліцы. Займае плошчу 4,77 км². Насельніцтва 4,1 тыс. чалавек.
Гольбейн
Гольбейн — прозвішча.
Джэйсан Шварцман
Джэйсан Шварцман (Jason Schwartzman; нар. 26 чэрвеня 1980,, ЗША) — амерыканскі , і музыкант. Сын актрысы Таліі Шайр і прадзюсара Джэка Шварцмана, пляменнік рэжысёра Фрэнсіса Форда Копалы.
Страсенне галаўнога мозга
Клінічная карціна
Пасля вяртання свядомасці хворыя скардзяцца на галаўны боль, галавакружэнне, млоснасць, часта - ірвоту, шум у вушах, патлівасць, парушэнне сну. Жыццёва важныя функцыі без значных адхіленняў. У неўралагічным статусе можна адзначыць мікрасімптомы. Агульны стан звычайна паляпшаецца на працягу першых, радзей - другіх сутак пасля траўмы.
Скарман’ё
Скарман'ё (Scarmagno) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Насельніцтва складае 784 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 98 чал./км². Займае плошчу 8 км². Паштовы індэкс — 10010. Тэлефонны код — 0125.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Michele.
Алег Анатолевіч Цароў
Алег Анатолевіч Цароў (нар., Днепрапятроўск, Украінская ССР, СССР) — украінскі палітычны дзеяч. Народны дэпутат Украіны 4, 5, 6, 7 скліканняў, былы намеснік кіраўніка фракцыі Партыі рэгіёнаў у Вярхоўнай радзе 7 склікання і былы член гэтай партыі (выключаны ў 2014 годзе). З’яўляўся кандыдатам на пост Прэзідэнта Украіны на датэрміновых выбарах 25 мая 2014 года, але 1 мая зняў сваю кандыдатуру. У ходзе ўзброенага канфлікту на ўсходзе Украіны перайшоў на бок сепаратыстаў.
Іванісава (Сафонаўскі раён)
Іванісава (Иванисово) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва – 24 жыхары (2007).
Геаграфія
Размешчана ў паўночнай частцы вобласці за 22 км на поўнач ад горада Сафонава, за 23 км на поўнач ад аўтадарогі. За 5 км на ўсход ад вёскі чыгуначная станцыя Якаўская на лініі Дурава — Уладзімірскі Тупік. Уваходзіць у склад Васільеўскага сельскага паселішча.
Вёска знаходзіцца на тэрыторыі біялагічнага заказніка рэгіянальнага значэння Міжрэчанскі.
Blaupunkt
Blaupunkt  (вымаўляецца Блаўпункт) — нямецкая кампанія па вытворчасці аўдыё- і відэатэхнікі (відэакамеры, тэлевізары). Заснавана ў 1923 годзе ў Берліне, пад назвай «Ideal». У 1938 пераназвана ў Blaupunkt, што ў перакладзе азначае «Блакітная кропка», нанясенне такой кропкі на аўдыёнавушнікі ў той час азначала праходжанне кантролю якасці. Пасля Другой сусветнай вайны кампанія пераехала ў Гільдэсгайм.
18 снежня 2008 года Blaupunkt, якая больш за 70 гадоў уваходзіла ў склад групы Bosch, была прададзена нямецкай інвестыцыйнай кампаніі Aurelius AG.
Кёгэ (камуна)
Кёгэ (Køge Kommune) — дацкая камуна ў складзе вобласці Зеландыя. Плошча — 255,47 км², што складае 0,59 % ад плошчы Даніі без Грэнландыі і Фарэрскіх астравоў. Колькасць насельніцтва на 1 студзеня 2008 года — 56637 чал. (мужчыны — 27997, жанчыны — 28640; іншаземныя грамадзяне — 2551).