cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Прэпарыс
Геаграфія
Востраў Прэпарыс месціцца ў Бенгальскім заліве ў 350 км на паўднёвы захад ад Янгона, сталіцы М'янмы. Даўжыня з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад - 7,9 км. Найбольшая шырыня - 1,81 км. З'яўляецца часткай астраўной дугі, якая ўзнікла ў выніку сутыкнення геалагічных пліт Інда-Аўстралійскай і Еўразійскай. Паверхня даволі плоская, складзена вапнякамі.
Клімат трапічны вільготны, вызначаны мусонамі, якія пачынаюцца ў сярэдзіне мая і працягваюцца да пачатку кастрычніка.
Прырода
Большая частка вострава пакрыта нізкім лесам і хмызнякамі. Фаўна прадстаўлена марскімі птушкамі, малпамі, яшчаркамі, чарапахамі.
Гісторыя
Востраў быў здаўна вядомы арабскім маракам, якія, аднак, амаль не наведвалі яго з-за неспрыяльных марскіх плыняў і скал. У XVI ст. быў адкрыты партугальцамі. У 1948 г. увайшоў у склад М'янмы. Адміністрацыйна залежыць ад суседніх Какосавых астравоў.
Красны Пахар (Клінцоўскі раён)
Красны Пахар (Красный Пахарь) — пасёлак у Клінцоўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Мядзведаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Да Лютаўскай рэвалюцыі пасёлак у складзе Суражскага павета Чарнігаўскай губерні, сустракаецца таксама пад назвай Дуброва.
У складзе Гомельскай губерні РСФСР з 1919 года, з 1926 года ў Бранскай губерні. З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.
Да 1960 года ў Бутоўскім сельсавеце, у 1960—2005 гадах у Ківаеўскім сельсавеце.
З 2004 года пасёлак фактычна не існуе.
IC 4864
IC 4864 — галактыка тыпу SBa (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Актант.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мак-Клур (кратар)
Знешні край амаль круглы і крыху разбураны.
Названы ў гонар Роберта Мак-Клура.
Эруш Вежай
Эруш Вежай (Erüš Vežaj, Эрюш Вежай; 7 сакавіка 1955 года, сяло Ірэкла, Арэнбургская вобласць) — эрзянскі паэт і грамадскі дзеяч, каардынатар фонду «Руца».
Біяграфія
Дзіцячыя гады прайшлі ў Самарскай вобласці. У сувязі са знікненнем вёскі сям’я Вежая пераехала ў Пензенскую вобласць на ст. Пачелма. Там скончыў 8 класаў агульнаадукацыйнай школы. У 15 гадоў выехаў у Свярдлоўск на вучобу ў Сувораўскае вучылішча, якое скончыў з залатым медалём (1972). У тым жа годзе з’ехаў у Кіеў, дзе прайшоў навучанне ў ваенна-марскім палітычным вучылішчы (1976). У званні лейтэнанта быў накіраваны на службу ў Севастопаль, дзе на вайсковым караблі адслужыў 6 гадоў. Скончыў Ваенна-палітычную акадэмію імя У. І. Леніна (1985). Быў адпраўлены на Паўночнаморскі флот, дзе праслужыў на караблі і ў штабе да 1994 г. Скончыў службу капітанам другога рангу. Пачаў займацца прадпрымальніцкай дзейнасцю, адкрыў кнігарню «Эрзіяна».
Эрзянскі нацыянальны рух
З 1994 года актыўна ўдзельнічае ў эрзянскім нацыянальным руху. Вядомы сваімі нацыяналістычнымі і антыімперскімі поглядамі, а таксама вострай крытыкай Рускай праваслаўнай царквы.
Выступаў супраць удзелу эрзян у Другой чачэнскай вайне. У сваім артыкуле «Каланізацыя Эрзянь Мастор» назваў гэтую вайну каланіяльнай.
Аўтар вершаў і казак на эрзянскай мове. Асобныя яго вершы пакладзены на музыку, а казкі агучаны.
Бітала
Бі́тала (Битола) — горад у паўднёва-заходняй частцы Паўночнай Македоніі, адміністрацыйны цэнтр абшчыны Бітала, культурны і адукацыйны цэнтр, паводле некаторых даных, другі горад па насельніцтве ў краіне пасля Скоп’я. Важны транспартны вузел.
Этымалогія
Заснаваны Філіпам II Македонскім як Гераклія Лінкестыс (Ηράκλεια Λυγκηστίς), пачынаючы з ранняга Сярэднявечча вядомы пад славянскім імем Бітала (Біталя, Біталь), гэта значыць «манастыр», і грэчаскім імем Манастыры (Μοναστήρι), якое азначае тое ж самае (пасля з грэчаскай мовы гэта назва горада ўвайшла ў турэцкую, Manastır, і албанскую, Manastiri).
Гісторыя
У эпоху Асманскай імперыі у Бітале (Манастыр) было шмат консульстваў еўрапейскіх краін; яна атрымала мянушку «горад консулаў». Да 1912 года грэкі складалі значную частку насельніцтва. З Першай балканскай вайны 1912 года — у складзе Сербіі (пад назвай Битољ), з 1945 года — у складзе югаслаўскай рэспублікі Македонія.
Выхадцам горада быў Анастасіяс Вафіядыс (Αναστάσιος Βαφειάδης), які арганізаваў і што ўзначаліў у 1866 годзе атрад грэчаскіх добраахвотнікаў, удзельнікаў Крыцкага паўстання, загінуў у бітве пры Вафе.
Напачатку XX стагоддзя ў Манастыры жылі і працавалі браты Янакі і Мільтыяд-Мільтан Манакі (Γιαννης και Μιλτιαδης Μανακια), родам з грэчаскага заходне-македонскага нома Грэвена, піянеры кінематографа на Балканах. З 1905 года яны пачалі здымаць кароткаметражныя фільмы, у тым ліку: візіты ў Манастыры афіцыйных асоб, сярод якіх былі султан Мехмед V, кароль Сербіі Пётр I і спадчынны прынц Аляксандр (1913), кароль Грэцыі Канстанцін I і кронпрынц Павел (1918); мясцовыя святы.
25 красавіка 1979 года быў заснаваны дзяржаўны Універсітэт Св. Клімента Охрыдскага.
Якаў Раманавіч Каваленка
Якаў Раманавіч Кавале́нка (, в. Раніна, цяпер Віцебскі раён —, , РСФСР, СССР) — ветэрынарны мікрабіёлаг, эпізаатолаг. Акадэмік УАСГНІЛ (1964). Заслужаны дзеяч навук РСФСР (1974).
Біяграфія
Скончыў у 1931 годзе. З 1931 года ў Дзяржаўным кантрольным інстытуце ветэрынарных біяпрэпаратаў, у 1955—1986 гадах ва, у 1955—1977 гадах дырэктар інстытута.
Памёр 9 студзеня 1980 года ў Маскве. Пахаваны на Ваганькаўскіх могілках.
Навуковая дзейнасць
Навуковыя працы па анаэробных інфекцыях жывёл, імунітэце, малавядомых хваробах.
Іракская калода
Іракская калода (іншыя назвы: Most Wanted, калода смерці) — вядомая камбінацыя ігральных карт, выкананая ў выглядзе партрэтаў іракцаў, якія адшукваліся адміністрацыяй ЗША. Выкарыстоўвалася на працягу Іракскай вайны для пошуку звергнутых іракскіх лідараў.
Іракская калода была афіцыйна прадстаўлена 11 красавіка ў штабе Цэнтральнага камандавання ЗША ў Катары. Адразу пасля гэтага карты з’явіліся на сайце Цэнтральнага камандавання, прычым было спецыяльна паказана, што яны «не падлягаюць продажы і дыстрыбуцыі». Тым не менш праз два тыдні «неафіцыйныя» карты, якія нічым не адрозніваліся ад «вайсковых», хіба толькі без эмблемы DIA, сталі прадавацца ў сетцы, прычым на інтэрнэт-аўкцыёне eBay іх кошт даходзіў да 50 і нават 100 долараў ЗША за калоду.
Па словах былога намесніка міністра абароны ЗША Пола Вулфавіца, улады ЗША прызнавалі, што пагрозу для Ірака ўяўляюць не толькі намаляваныя на картах людзі, але калоду было неабходна выпусціць, каб абезгаловіць супраціў.
Абалёшава (Клінцоўскі раён)
Абалёшава (Оболёшево) — пасёлак у Клінцоўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Мядзведаўскага сельскага паселішча.
NGC 2309
NGC 2309 (іншае абазначэнне — OCL 557) — рассеянае скопішча ў сузор’і Аднарог.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Народны дом (Гродна)
Народны дом — помнік архітэктуры эклектыкі пачатку XX стагоддзя ў г. Гродне, пабудаваны па праекце архітэктараў М. Раманава і Л. Лангада. Помнік грамадзянскай архітэктуры эклектычнага кірунку.
Гісторыя
Пабудаваны ў 1904 г. з цэглы па праекце архітэктараў Л. Лангада і М. Раманава.
У пачатку ХХ стагоддзя тут працавала бібліятэка-чытальня папячыцельства аб народнай цвярозасці. У 20-30-я гады ў будынку ставіў спектаклі «Салдацкі тэатр». У жніўні 1944 года дом перададзены ў якасці рэпетыцыйнай і канцэртнай базы Беларускага дзяржаўнага ансамбля песні і танца пад кіраўніцтвам Р. Шырмы. З 1949 г. на працягу 40 гадоў тут працаваў Дом палітычнай асветы Гродзенскага абкама КПБ. У будынку таксама базаваўся народны ансамбль песні і танца «Нёман», заснавальнікі якога — А. Чопчыцу і Л. Ляшэнка ў 2009 годзе была адкрыта памятная дошка.
Цяпер у будынку знаходзіцца Гродзенскі гарадскі дом культуры.
Архітэктура
Будынак адпапавярховы, з цокалем, у плане складанай формы. Цэнтральная, больш высокая частка галоўнага фасада з глядзельнай залай на 350 месцаў крыху заглыблена і завершана трохвугольным франтонам. У дэкоры выкарыстаны фігурныя атыкі і прафіляваныя карнізы, пілястры, гарызантальны руст, абрамленні аконных і дзвярных праёмаў разнастайных форм. Унутраная планіроўка адпавядала прызначэнню будынка: тут былі пакоі для заняткаў, гурткоў, бібліятэка з чытальнай залай.
Таа Юаньмін
Таа Юаньмін (, 365 — 427) — кітайскі паэт і пісьменнік часоў Шасці царстваў.
Творчасць
Таа Юаньмін — аўтар шматлікіх паэм і невялікіх вершаў, дзе ён апявае сельскае жыццё, усхваляючы арыстакратыю ранейшых часоў, у цэлым прыватнае жыццё, супрацьпастаўляючы яму дзяржаўную службу. Найбольш вядомай паэмай з’яўляецца «Вяртанне ў сады і палі». Даволі цікавай з’яўляецца паэма «Забарона на каханне». Усяго ў актыве Таа Юаньміна каля 160 вершаў.
Таксама склаў зборнік апавяданняў аб дзіўных і незвычайных з’явах пад назвай «Персікавая крыніца». У далейшым такія апавяданні сталі папулярнымі сярод кітайскіх пісьменнікаў.
Беларускія пераклады
На беларускую мову перакладаў Мікола Мятліцкі.
Мірак Топаланек
Мірак Топаланек (нар. 15 мая 1956, Усецін) — прэм’ер-міністр Чэхіі (жнівень 2006 — 24 сакавіка 2009). З 2002 да 2010 года — старшыня правацэнтрысцкай Грамадзянска-дэмакратычнай партыі (член ГДП з 1994), змяніў на гэтай пасадзе Вацлава Клауса.
24 сакавіка 2009 года Ніжняя палата чэшскага парламента вынесла вотум недаверу ўраду прэм’ер-міністра Мірака Топаланека. М. Топаланек заявіў, што пакіне сваю пасаду, выканаўшы рашэнне дэпутатаў. У адпаведнасці з чэшскай канстытуцыяй 26 сакавіка 2009 года Топаланек падаў прэзідэнту краіны Вацлаву Клаусу афіцыйнае прашэнне аб адстаўцы.
Напачатку чэрвеня 2009 года Топаланек быў вымушаны абараняць сваю рэпутацыю ў сувязі з непрыстойнымі фатаграфіямі, апублікаванымі ў друку. Фатаграфіі голага мужчыны, падобнага на Топаланека, былі зроблены ў рэзідэнцыі італьянскага прэм’ер-міністра Сільвіа Берлусконі.
IC 4865
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Хутарская вуліца (Наваполацк)
Хутарская вуліца (, Хуторская улица) — невялікая вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўднёва-ўсходняй частцы горада ў раёне актыўнага будаўніцтва катэджнай забудовы. Цягнецца з усходу на захад ад вуліцы Славянскай да вуліцы Межавой. Працягласць вуліцы складае 270 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца.
Дом Воліна
Дамы́ Во́ліна — два суседнія даходныя дамы Самуіла Воліна ў Мінску, якія месцяцца па цяперашняй вуліцы Валадарскага, 12 і 12А
Пчала (Клінцоўскі раён)
Пчала (Пчела) — пасёлак у Клінцоўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Мядзведаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Пасёлак узнік у канцы 1920-х у сувязі з калектывізацыяй, утвораны аднайменны калгас.
Станам на 2005 год фактычна не існуе.
Лэн Мэй
Лэн Мэй  — кітайскі мастак.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Цзяачжоў, правінцыя Шаньдун, працаваў у 1677—1742 (канкрэтныя гады нараджэння і смерці невядомыя). Яго ветлівае імя было Цзічэнь (吉臣), а псеўданім Jinmen Waishi, або Jinmen Shushi. Ён быў вучнем. Спецыяльнасцю Лэн Мэя было маляванне чалавечых фігур, асабліва прыдворных дам.
NGC 2310
NGC 2310 (іншыя абазначэнні — ESO 309-7, MCG -7-15-1, AM 0652-405, PGC 19811) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Карма.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Scream (песня Сяргея Лазарава)
«Scream»  — песня расійскага спявака Сяргея Лазарава. Ён прадстаўляў Расію на конкурсе песні Еўрабачанне 2019 з гэтай песняй у Тэль-Авіве, Ізраіль і заняў трэцяе месца.
IC 4866
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Ямантавічы
Ямантавічы (Ямантовічы) — княжацкі род літоўскага паходжання. Паходжанне роду ў XIII стагоддзі не прасочваецца. У XVI ст. на пячатках Ямантавічы карысталіся выявай арла. Пазней празваны Ямантавічамі-Падбярэзскімі, каб адрозніваць ад Падбярэзскіх, іх нашчадкаў па кудзелі, але не князёў і ад папярэднікаў на Падбярэззі — кн. Друцкіх-Падбярэзскіх. Нашчадкі Ямантавічаў, шляхцічы Падбярэзскія, спрабавалі карыстацца княжацкім тытулам і прозвішчам Друцкія, таму ўсе тры роды ўладальнікаў Падбярэззя нярэдка блытаюць.
Ямант Тулунтавіч пэўна вядомы з 1390 года, калі разам з князем Вітаўтам выехаў да Ордэна ў Прусію. У верасні 1395 года вял.кн. Вітаўт даручыў кн. Яманту разам з Васілём Барэйкавічам кіраваць далучаным Смаленскім княствам. У 1398 годзе, між іншымі князямі, староста (намеснік) клецкі Ямант быў сведкам Салінскага дагавора з Ордэнам. Тым часам заховаў і ўрад намесніка смаленскага, тытулуецца ім сярод палеглых у бітве на Ворскле (1399).
Сынамі Яманта, напэўна, былі Сямён (Сенька) (нар. да 1380, зг. 1401—1411, пам. да 15.9.1445) і Міхаіл (пам. да 1442). Сямён быў смаленскім намеснікам пасля 1441 і да 15.9.1445 года, пра яго нашчадкаў нічога не вядома. Міхаіл, напэўна, меў прынамсі трох сыноў, Юрыя (Юшку) (зг. 1450, пам. пасля 16.9.1464) і невядомых Ю. Вольфу Івана і Фёдара Ямантавічаў, якія каля 1455 года размежавалі сваё Падбярэззе з Варанцэвічамі, маёнткам Івана Іллініча, які пры гэтым атрымаў сяло Мікулінскае і два з паловай селішчы ў нейкім «горадзе Коч». Дзецьмі кн. Фёдара Ямантавіча былі кн. Сямён Фёдаравіч Ямантавіч-Падбярэзскі (зг. з 1506), безпатомна памерлы да 1540 года, і Юліянія, якіх Ю. Вольф лічыў дзецьмі Юрыя.
Паводле Ю. Вольфа, па мячы род Ямантавічаў згас на Сямёне Ямантавічы-Падбярэзскім, памерлым да 1540 года, але сам Ю. Вольф пад 1548 годам згадвае гаспадарскага баярына Лаўрына Іванавіча Ямантавіча, які наехаў на маёнтак князёў Свірскіх.
Перад 1540 годам князь Сямён Ямантавіч-Падбярэзскі валодаў маёнткам Падбярэззе (з «прысёлкамі» Перавалочня, Астрашапкі, Башарова, Палюдава) каля Друцка, Бачэйкавым у Полацкай зямлі, часткай «даннікаў» на Грушцы (пазнейшая Грушка-Гапонаўская) і ў Ельнянах (цяпер мясціны на стыку Крупскага і Талачынскага раёнаў — р. Еленка, в. Еленка і Ільяні), а таксама часткамі валасцей Басея за Дняпром і Зарэмцы (уключна з суседнімі Лагамі) за Бярэзінай.
Каваленкаўскі
Кавале́нкаўскі — летні сорт яблыні селекціі БелНДІ пладаводства. Атрыманы з сеянцаў сорту Лаўфам свабодным апыленнем. На Беларусі перспектыўны для вырошчвання ў прамысловых і прысядзібных садах.
Апісанне
Дрэва сярэднярослае, з кронай сярэдняй гушчыні, круглаватай формы, расце хутка. Сорт высокаўраджайны, сярэднеўстойлівы да паршы. Пладаносіць на клонавых прышчэпах на 3-і год пасля пасадкі, на насенных — на 5-ы год. Плады буйныя (сярэдняя маса 160 г), правільнай круглавата-канічнай формы. Асноўная афарбоўка зялёная, покрыўная — размытая цёмна-чырвоная. Мякаць белая, сярэдняй шчыльнасці, сакаўная, салодкая, са слабым пахам. Збор пладоў у жніўні; захоўваюцца месяц.
Дом Воліна (1890)
Дом Во́ліна — двухпавярховы будынак у Мінску, колішні даходны дом. Пабудаваны ў 1890 годзе. Месціцца па вуліцы Валадарскага 12.
Гісторыя
У 1921 годзе маёмасць нацыяналізаваная.
Архітэктура
Двухпавярховы з цокальным паверхам будынак накрыты двухсхільным дахам. Вуглавыя часткі будынка акцэнтаваныя плоскімі лапаткамі. Сіметрычна па баках на другім паверсе размешчаныя балконы. Галоўны фасад завершаны карнізам з дэнтыкуламі. Фасадная плоскасць расчлянёная на першым паверсе прамавугольнымі аконнымі праёмамі, на другім — лучковымі ў простых абрамленнях. Пад вокнамі першага паверха праходзіць прафіляваны карніз.
Кажушкы (Наваград-Валынскі раён)
Кажушкы (Кожу́шки) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Межавая вуліца (Наваполацк)
Межавая вуліца (, Межевая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўднёва-ўсходняй частцы горада ў раёне катэджнай забудовы. Цягнецца з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад ад вуліцы Экіманскай да вуліцы Хутарской. Працягласць вуліцы складае 460 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца.
Калодзянка
Калодзянка (Коло́дянка) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Андрэй Міхайлавіч Хрыпач
Андрэй Міхайлавіч Хрыпач (нар., ) — беларускі футбаліст і трэнер. У цяперашні час працуе трэнерам у бабруйскай «Белшыне».
Клубная кар’ера
Пачынаў дарослую кар’еру ў бабруйскім «Фандаку», пазней гуляў за мазырскі МПКЦ. У 1996 годзе вярнуўся ў Бабруйск, стаўшы іграком «Белшыны», у складзе якой стаў уладальнікам медалёў чэмпіянату Беларусі ўсіх якасцей.
У 2003 годзе далучыўся да «Баранавічаў», якія ўзначаліў былы таварыш па «Белшыне» Андрэй Хлебасолаў, і дапамог клубу перамагчы ў Другой лізе. Гульнявую кар’еру завяршыў у 2005 годзе ў складзе рагачоўскага «Дняпра-ДЮСШ-1».
Міжнародная кар’ера
У 1994—1997 гадах прыцягваўся да нацыянальнай зборнай Беларусі.
Трэнерская кар’ера
Пасля завяршэння гульнявой кар’еры стаў працаваць у структуры «Белшыны». У 2010—2011 быў трэнерам дубліруючага складу бабруйчан, а ў 2017 годзе ўвайшоў у трэнерскі штаб асноўнай каманды, дзе стаў дапамагаць Уладзіміру Гольмаку.
У красавіку 2018 года стаў галоўным трэнерам другалігавай «Вікторыі» з Мар’інай Горкі. Пад яго кіраўніцтвам склад каманды папоўніў шэраг маладых бабруйскіх футбалістаў. У сезоне 2019 года ўзначальваў каманду «Белшына-2», якая гуляла ў Другой лізе. У пачатку 2020 года вярнуўся ў «Вікторыю», пазней у тым жа годзе стаў трэнерам у штабе «Белшыны».
Жанчыны ў белым
«Жанчы́ны ў бе́лым» (Damas de Blanco) — кубінскі грамадскі рух, заснаваны ў 2003 годзе пасля хвалі рэпрэсій, вядомай як «Чорная вясна». Пачынаўся як штотыднёвыя шэсці ў белых вопратках (сімвал чысціні і цноты) жонак і іншых сваякоў зняволеных кубінскіх дысідэнтаў. Рух пратэстуе супраць таталітарызму кубінскага рэжыму, пераследу праваабаронцаў, турэмнага зняволення шматлікай колькасці палітвязняў.
У 2005 годзе Еўрапейскі парламент узнагародзіў рух «Жанчын у белым» прэміяй «За свабоду думкі» імя Сахарава.
Заснаванне
Падчас «Чорнай вясны» 2003 года кубінскія ўлады арыштавалі, безсудова катавалі і зняволілі 75 праваабаронцаў, незалежных журналістаў і бібліятэкараў на турэмныя тэрміны да 28 гадоў за патрабаванне правядзення рэферэндума наконт увядзення свабодных выбараў, свабоды прэсы, слова і веравызнання. Дзяржава абвінаваціла ўсіх у «дзейнасці супраць незалежнасці ці тэрытарыяльнай цэласнасці дзяржавы», у тым ліку прыналежнасці да «нелегальных арганізацый», прыняцці грошай ад, «рабаўніцтвах», «тэрарыстычнай дзейнасці» і супрацоўніцтве з замежнымі СМІ.
На думку Камітэта па абароне журналістаў, «Чорная вясна» парушыла фундаментальныя нормы міжнароднага права, уключна з артыкулам 19 Міжнароднага пакта па грамадзянскіх і палітычных правах, які гарантуе кожнаму чалавеку права на «пошук, атрыманне і распаўсюд інфармацыі і ідэй любых відаў, незалежна ад межаў, як вусна, так і пісьмова ці друкавана, у мастацкай форме альбо на любым іншым носьбіце па сваім выбары».
Праз два тыдні пасля прысудаў сваякі зняволеных склалі ядро руху, лідаркай якога стала Лаўра Палан (памерла 14 кастрычніка 2011 года). Жанчыны пачалі штонядзельныя малітвы за вязняў ля касцёла святой Рыты ў Гаване. Пасля кожнай імшы яны ладзілі шэсце ад касцёла да найбліжэйшага парка, прычым кожная з жанчын несла фота свайго зняволенага сваяка з колькасцю гадоў турмы. Белую вопратку апраналі ў 1970-я гады аргенцінскія Маці з плошчы Мая, якія такім чынам дамагаліся ад хунты інфармацыі пра сваіх зніклых дзяцей.
Дзейнасць
Кубінскія ўлады неаднаразова заяўлялі, што рух «Жанчын у белым» фінансуецца з ЗША, а сапраўдныя намеры ўдзельніц — разбурэнне дасягненняў Кубінскай рэвалюцыі. Якія-небудзь доказы датычнасці ЗША да стварэння «Жанчын у белым» адсутнічаюць, аднак існуюць прадстаўленыя WikiLeaks дакументы, якія сведчаць пра актыўнае супрацоўніцтва з імі Аддзела інтарэсаў ЗША ў Гаване і пра запыт сродкаў на дапамогу руху.
Акцыі руху рэгулярна скончваюцца разгонамі і арыштамі. На Вербную нядзелю 2005 года адбыўся напад на пратэстоўцаў 150 удзельніц праўрадавай Федэрацыі кубінскіх жанчын.
30 лістапада 2010 года прадстаўніца руху Івона Мальеса Галана з мужам Ігнасіа Марцінесам Мантэхам былі арыштаваныя за тое, што трымалі плакат «Спыніць голад, пакуты і беднасць на Кубе». Разам з імі была затрыманая Ізабель Гайдзі Альварэс Маскеда, якая спрабавала перашкодзіць арышту. Іх змясцілі ў турму без прад’яўлення абвінавачванняў, што адразу асудзілі шматлікія праваабарончыя групы, у тым ліку і Кубінская камісія правоў чалавека і нацыянальнага прымірэння. 20 студзеня 2011 года, на 52-і дзень зняволення, усе трое былі вызваленыя праз некалькі гадзін пасля таго, як Міжнародная амністыя прызнала іх «вязнямі сумлення».
Да 2010 года камуністычныя ўлады вызвалілі 23 з 75 зняволеных, асуджаных на працяглыя тэрміны зняволення пасля «Чорнай вясны» — пераважна з прычыны кепскага стану здароўя. 4 мая 2010 года ў акцыі пратэсту «Жанчын у белым» узяў удзел архіепіскап Гаваны кардынал Хаймэ Лукас Артэга і Аламіна. У гэтым жа месяцы дзякуючы пасярэдніцтву каталіцкай царквы былі вызваленыя яшчэ 52 вязні, большасць з якіх былі вымушаныя эміграваць.
У сакавіку 2011 года кубінскія ўлады вызвалілі апошніх з 75 палітвязняў. Аднак рух жанчын працягнуў праваабарончую дзейнасць, нягледзячы на затрыманні, дыскрымінацыю дзяцей, праблемы з працай.
16—17 сакавіка 2012 года каля 70 удзельніц руху на чале з лідаркай Бертай Солер былі арыштаваныя па дарозе ў касцёл ці пасля імшы. 19 сакавіка ўсе былі вызваленыя без прад’яўлення абвінавачванняў, аднак з папярэджаннямі ад таемнай паліцыі пра цяжэйшыя наступствы ў выпадку далейшых пратэстаў. Такім чынам улады ізалявалі «Жанчын у белым» на час візіту папы рымскага Бенедыкта XVI.
21 сакавіка Міжнародная амністыя прызнала вязнямі сумлення ўдзельніцу руху Ясмін Канеда Рыверон і яе мужа Юсмані Рафаэля Альварэса Эсморы, арыштаваных у студзені пасля канфлікту з прадстаўніком камуністычнай партыі і абвінавачаных у «гвалце з службовай асобы». 5 красавіка сямейная пара была вызваленая пад заклад.
9 снежня 2012 года кубінская паліцыя ізноў арыштавала з прымяненнем гвалту каля 100 «Жанчын у белым», сарваўшы святкаванне Дня правоў чалавека.
У студзені 2015 года дзякуючы дзейнасці «Жанчын у белым» былі вызваленыя 53 палітвязні.
19 сакавіка 2016 года перад прыездам на Кубу прэзідэнта ЗША Барака Абамы кубінскія ўлады арыштавалі на шэсці больш як 50 «Жанчын у белым».
Прэмія Сахарава
У 2005 прэмія Сахарава за свабоду думкі была ўручана некалькім лаўрэатам: «Рэпарцёрам без межаў», нігерыйскай праваабаронцы Хауве Ібрагім і «Жанчынам у белым». Для атрымання ўзнагароды былі выбраныя пяць прадстаўніц руху: Лаўра Палан, муж якой Эктар Маседа атрымаў 20-гадовы вырак; Мірыям Лейва, муж якой Оскар Эспіноза Чэпэ быў вызвалены датэрмінова з прычыны цяжкай хваробы; Берта Солер, муж якой Анхель Моя Акоста атрымаў 20-гадовы вырак; Лёйда Вальдэс, муж якой Альфрэда Феліпэ Фуэнтэс атрымаў 26-гадовы вырак; Хулія Нуньес, муж якой Адольфа Фернандэс Сайнс атрымаў 15-гадовы вырак. Аднак кубінскі ўрад не выпусціў лідарак руху на цырымонію ўзнагароджання прэміі ў Страсбуры. У 2013 годзе Берта Солер змагла выехаць за мяжу і атрымаць узнагароду.
Глеб Віталевіч Вяршынін
Глеб Вяршынін (нар., ) — беларускі футбаліст, паўабаронца магілёўскага «Дняпра».
Клубная кар’ера
У 2019 годзе выступаў за дубль магілёўскага «Дняпра». У студзені 2020 года падпісаў кантракт з адроджаным клубам, які заявіўся ў Другую лігу. Па выніках сезона 2020 дапамог камандзе выйсці ў Першую лігу. У першай палове 2021 года знаходзіўся ў асноўнай камандзе «Дняпра», дзе пераважна выхадзіў на замену, а ў ліпені быў пераведзены ў «Дняпро-Юні» ў Другой лізе.
Да сезона 2022 стаў рыхтавацца з асноўнай камандай «Дняпра», якая пазней атрымала месца ў Вышэйшай лізе. У першай павлое сезона 2022 гуляў пераважна за дубль магіляўчан. Дэбютаваў у Вышэйшай лізе 7 мая 2022 года ў матчы супраць жодзінскага «Тарпеда-БелАЗ» (0:1), калі выйшаў на замену ў канцы сустрэчы.
У ліпені 2022 года быў аддадзены ў арэнду ў «Оршу», дзе замацаваўся ў стартавым складзе. У снежні 2022 года па заканчэнні арэнды стаў трэніравацца з «Дняпром».
Валоцкі сельсавет
Вало́цкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Хойніцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Валокі.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Хойніцкага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаванага Малешаўскага сельсавета. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў складзе Хойніцкага раёна БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — у складзе Гомельскай вобласці. 16 красавіка 1959 года скасаваны, тэрыторыя перададзена ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Хойніцкага пассавета.
Барыс Пятровіч
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1959 г. у в. Вялікі Бор у Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці. Скончыў факультэт журналістыкі БДУ ў 1984 годзе. Працаваў у абласным і рэспубліканскім друку «Гомельская праўда», «Звязда», «Літаратура і Мастацтва», часопісе «Полымя». З 1990 — адказны сакратар штотыднёвіка «Літаратура і мастацтва». "«Праца ў „Гомельскай праўдзе“ — доўгіх шэсць гадоў. Пры ўсім пры тым — слаўныя былі часы. Пачалася перабудова. Пры газеце мы з Сяргеем Дубаўцом стварылі моладзевае аб’яднанне, якое потым перарасло ў гомельскую „Талаку“, якая існуе і па сёння і на базе якой узраслі ці не ўсе дэмакратычныя суполкі ды партыі гораду. Дзіўна, але беларускамоўнай моладзі ў, здавалася б, самым русіфікаваным беларускім краі аказалася нямала. „Мы будзем змагацца за незалежную Беларусь нават са зброяй у руках“, — наіўна гаварылі мы між сабою. І ніхто не думаў, што „волат на гліняных нагах“ і сам разваліцца праз пяць гадоў. Такім чынам, менавіта там, у Гомелі, адбылося і маё канчатковае далучэнне да незалежніцкага руху… У 1990 годзе пераехаў у Мінск. Спачатку на працу ў „Звязду“, а праз чатыры месяцы перайшоў у „ЛіМ“. Дыхалася тут лягчэй, ды і сама праца была больш творчай. Прыдумаў сабе рубрыку „Кола дзён“, якую рабіў фактычна адзін… З 1997 года далучыўся да праваабарончага руху, да „Вясны“ Алеся Бяляцкага. Як журналіст і рэдактар да апошняга часу рабіў „вясноўскі“ бюлетэнь „Права на волю“ (1998—2010).»"
У 2002 годзе ён заснаваў і стаў галоўным рэдактарам новага літаратурнага часопіса «Дзеяслоў», які за адносна кароткі час здолеў заваяваць папулярнасць і вядомасць у краіне, зрабіўшыся самым аўтарытэтным незалежным літаратурна-мастацкім выданнем Беларусі. Вакол «Дзеяслова» аб’ядналіся самыя знакамітыя ў краіне пісьменнікі, а таксама перспектыўныя маладыя аўтары, што дало магчымасць паўнавартасна адлюстроўваць сучасны літаратурны працэс.
У снежні 2011 г. Барыс Пятровіч абраны старшынёй Рады ГА «Саюз беларускіх пісьменнікаў» — найстарэйшай творчай арганізацыі Беларусі, што аб’ядноўвае ў сваіх шэрагах больш за 450 сяброў. У якасці куратара серыі і рэдактара выдаў больш 60 кніг беларускіх аўтараў у серыі «Кнігарня пісьменніка» (сярод іх намінанты і лаўрэаты прэміі імя Гедройца «Час збіраць косткі» В. Казько, «Жанчына і леапард» Т. Барысік і інш.), а таксама больш дзесятка кніг ў бібліятэчцы часопіса «Дзеяслоў».
Творчасць
Творы Барыса Пятровіча перакладзеныя на англійскую, французскую, нямецкую, рускую, польскую, чэшскую, балгарскую, славацкую, літоўскую, украінскую і іншыя мовы. Сярод найбольш удалых перакладаў сталіся творы «Плошча» і «Фрэскі» (Barys Pjatrovitj, «Fresker». Malmö (2008); Barys Pjatrovitj «Torget», Malmö, (2011) пераствораныя па-шведску Дзмітрыем Плаксам. Водгукі чытача і крытыкаў былі прыхільнымі і шматлікімі. "«Барыс Пятровіч — мадэрніст, такога ж кшталту, як Маякоўскі і Бруна К. Эйер — глыбокі рамантык, які не пазбягае ні асабістага, ні палітычнага» — Кайса Эбэр Ліндстэн, «Гётеборгс-Постэн»" Літаратурная аглядальніца адной з найбуйнейшых шведскіх газет «Сьвенска Дагбладэт» Ёганна Ліндблад прапануе цёпла папляскаць выдавецтву, якое прадставіла шведскім чытачам настолькі актуальнага аўтара.
Бібліяграфія
Дэбютаваў апавяданнем «Успамін. Яблыкі» у 1988 (часопіс «Крыніца»). Аўтар кніг «Ловы» (1992), «Сон між пачвар» (1994), «Фрэскі» (1998), «Шчасце быць» (2004), «Жыць не страшна» (2008), «Піліпікі» (2009), «Плошча» (2010), «Спакушэнне» (2013), «Спачатку была цемра» (2013), «Пуціна» (2015).
Карытышча
Карытышча (Кори́тища) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Лебяда добрага Генрыха
Лебяда добрага Генрыха (Chenopodium bonus-henricus) — шматгадовая травяністая расліна, від роду сямейства. Раней уключалася ў сямейства. Рудэральная расліна.
Батанічнае апісанне
Травяністая шматсцябловая расліна вышынёй 15-60 см, пакрытая мучністым, часта клейкім, налётам. Сцеблы тоўстыя, малагалінастыя, шчыльна пакрыты лісцем.
Лісце на доўгіх хвосціках, 5-10 см у даўжыню, у ніжняй частцы расліны трохвугольна-коп'епадобнае або стрэлападобнае, у верхняй частцы — яйцападобна-ланцэтнае і ланцэтнае, суцэльнакрайняе, злёгку хвалістае.
Кветкі дробныя, дыяметрам 3-5 мм, зялёнага колеру, з пяццю пялёсткамі, утвараюць коласападобна-мяцёлчатыя суквецці.
Насенне чырванавата-зялёнае, 2-3 мм у дыяметры.
Арэал
Вобласць натуральнага распаўсюджання пакрывае ўсю Еўропу, адкуль расліна была занесена ў многія іншыя рэгіёны свету, у тым ліку ў Амерыку. У Расіі сустракаецца толькі ў лясной зоне еўрапейскай часткі, рэдкая расліна; звычайна расце на смеццевых месцах і ўздоўж дарог, часам сярод пасеваў. На Беларусі вядома з наваколля прыпыначнага пункта Слабада Смалявіцкага раёна; расце каля платоў, на засмечаных мясцінах.
Значэнне і прымяненне
У Сярэдневяковай Еўропе расліна культывавалася як агароднінна, але была выцеснена, які быў завезены з Блізкага Усходу крыжакамі. З тых часоў у англійскай мове адна з назваў расліны — lincolnshire spinach (лінкальншырскі шпінат). Маладыя парасткі могуць замяніць. Суквецці могуць быць выкарыстаны для тушэння замест брокалі.
Расліна выкарыстоўвалася ў народнай медыцыне для лячэння скурных захворванняў, змяшчае жалеза і вітамін С і сапаніны. Лёгкі слабільны, процізапаленчы, проціглісны, антысептычны і абязбольвальны сродак.
Дыярыт
Дыяры́т  — інтрузійная магматычная горная парода сярэдняга складу.
Пашыраны ў ніжнепратэразойскіх пародах крышталічнага фундаменту. Утварае буйныя інтрузіі ў выглядзе баталітаў і штокаў.
Выкарыстоўваецца ў якасці будаўнічага матэрыялу (брук, прыступкі лесвіц, знешняя абліцоўка будынкаў і інш.),
IC 4867
IC 4867 — галактыка тыпу S0-a (спіральная галактыка) ў сузор’і Лебедзь.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Бондарства
Бо́ндарства — рамяство па вырабу ёмістасцей і посуду з драўляных клёпак.
Бондарства вядома са старажытных часоў. Клёпкі, ўяўляючыя сабой трапецападобныя або выгнутыя падоўжаныя планкі, выраблялі з дапамогай струга, гэбля і гэбліка. Для надання ім увагнутага профілю выкарыстоўвалі скоблі і шархебель. Форму клёпак і бакавы авал вырабу пры зборцы правяралі з дапамогай шаблонаў (модлаў). Абручы вырабляліся з ляшчыны, дуба і іншых парод дрэваў з дапамогай струга і нажа. Таксама ўжываліся абручы з металу (жалезныя абручы, злучаныя ў кола заклёпкамі). Абручы гнуліся непасрэдна на вырабе або на спецыяльным прыстасаванні — гбале (бабе). Днішча збіралася з дошак і размячалася цыркулем.
Уторны паз для мацавання днішчаў выпілоўваўся спецыяльным інструментам — заторам. У бандарнай справе таксама выкарыстоўваліся і іншыя інструменты і прыстасаванні (нацягуша, чакухі, вяроўкі, ланцугі, кліны і інш.)
У залежнасці ад мясцовых умоў і традыцый і прызначэння бандарных вырабаў, для іх вырабу выкарыстоўвалася драўніна розных парод дрэваў (дуб, елка, асіна, вольха і інш.).
Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных № 410
Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных № 410 — лагер сістэмы ГУЛАГа, які дзейнічаў у горадзе Баранавічы ў 1945-49 гг. У лагеры трымалі нямецкіх ваеннапалонных, якіх выкарыстоўвалі ў прымусовай працы на аднаўленне эканомікі СССР пасля Вялікай Айчыннай вайны. У лагеры маглі знаходзіцца і прадстаўнікі іншых нацыянальнасцяў, а таксама вайскоўцы з краін-саюзніц Германіі. Як і выпадку з аналагічным лагерам пад Мінскам (№ 168) акрамя ваеннапалонных у лагеры маглі знаходзіцца цывільныя грамадзяне, прымусова вывезеныя з Германіі згодна з пастановай Дзяржкамітэта абароны ад 3 лютага 1945 г. і загадам НКУС СССР Л. Берыя ад 6 лютага 1945 г.
Асноўная інфармацыя пра лагер 410 знаходзіцца ў занальным дзяржаўным архіве г. Баранавічы, у тым ліку планы работы зняволенных і спецданясенні аб пабегах ваеннапалонных.
Кембрыджская ўніверсітэцкая бібліятэка
Кембрыджская універсітэцкая бібліятэка (Cambridge University Library) — цэнтралізаваная акадэмічная і даследчая бібліятэка Кембрыджскага ўніверсітэта, якая складаецца з асноўнай бібліятэкі універсітэта і 15 афіляваных бібліятэк.
Кембрыджскі ўніверсітэт валодае 114 бібліятэкамі, найбуйнейшай з якіх з'яўляецца Універсітэцкая бібліятэка, вядомая таксама ўнутры універсітэта як «the UL». Сярод прыблізна 8 мільёнаў адзінак захоўвання ёсць геаграфічныя карты, ноты, рукапісы і малюнкі. У адрозненне ад Бадліянскай бібліятэкі Оксфарда або Брытанскай бібліятэкі многія кнігі з гэтай бібліятэкі даступныя на адкрытых паліцах. З'яўляючыся адным з пяці атрымальнікаў абавязковых асобнікаў, бібліятэка мае права запатрабаваць сабе любую кнігу, выдадзеную ў Вялікабрытаніі і Ірландыі. Штогод яе фонды папаўняюцца на 120 000 кніг, не лічачы дарэнняў. У дадатку да ўніверсітэцкай і афіляваных бібліятэк, кожны факультэт мае сваю ўласную спецыялізаваную бібліятэку памерам ад 30 000 да 150 000 кніг. Напрыклад, гістарычнага факультэта валодае больш чым 100 000 кнігамі. Таксама сваю бібліятэку мае, часткова ў мэтах падрыхтоўкі студэнтаў, часткова як сховішча старажытных кніг і рукапісаў. Так, Трыніці-каледжа валодае больш чым 200 000 кнігамі, выдадзенымі раней 1800 года, а  з'яўляецца адным з найбуйнейшых сховішчаў сярэднявечных рукапісаў. Агульная колькасць кніг ва ўніверсітэце — каля 15 мільёнаў.
Бібліятэка размяшчалася ў побач з, пакуль там хапала месца. Новы будынак пабудаваны ва ўсходняй частцы цэнтра Кембрыджа.
Бібліятэка адкрыта для ўсіх членаў універсітэта. У чэрвені 2010 года ўніверсітэт атрымаў ахвяраванне ў памеры £1 500 000 для правядзення лічбавання часткі калекцый і прадастаўлення да яе свабоднага доступу праз сайт.
Цыпа
Цыпа (Ци́па)  — рака ў Азіяцкай частцы Расіі, у Бураціі. Левы прыток ракі Віцім (басейн Лены).
Даўжыня ракі 692 км. Плошча вадазбору 42 200 км². Сярэдні расход вады 270 м³/с. Сярэдні шматгадовы сцёк да 8,521 км³/год. Выток ракі знаходзіцца на Ікацкім нагор’і. Да возера Баўнт рака мае назву Верхняя Цыпа, ніжэй возера — Ніжняя Цыпа, у ніжнім цячэнні — Цыпа. Большая частка басейна ракі знаходзіцца ў межах Віцімскага пласкагор’я.
Прытокі: Цыпікан, Амалат, Актрагда, Уакіт, Кэвэткэ, Жалю, Кавокта, Жальбан, Талакіт, Кудур, Уліглі, Буча і інш. У басейне ракі 3227 азёр агульнай плошчай 478 км².
У басейне Цыпы знаходзяцца радовішчы нефрыту.
(43) Арыядна
(43) Арыядна — няправільнай формы астэроід галоўнага пояса, які належыць да светлага спектральнага класа S і ўваходзіць у склад сямейства Флоры, з’яўляючыся другім па велічыні астэроідам у гэтым сямействе. Ён быў адкрыты 15 красавіка 1857 года англійскім астраномам Норманам Погсанам у Абсерваторыі Рэдкліфа, Англія і названы ў гонар Арыядны, дачкі крыцкага цара Мінаса і Пасіфаі, гераіні старажытнагрэчаскага міфа пра Тэсея і мінатаўра.
Апісанне
Астэроід уяўляе сабой прадаўгаватае, моцна выцягнутае цела (даўжыня амаль у два разы перавышае найменшы памер) і мае двухлопасцевую ці моцна вуглаватую форму. Круціцца ў зваротным кірунку, хоць яго полюс звернуты амаль паралельна экліптыцы з экліптычнымі каардынатамі (β, λ) = (-15°, 253°) і хібнасцю 10 °. Гэта дае нахіл восі каля 105 °. Максімальная бачная велічыня Арыядны роўная максімальнай бачнай велічыні Плутона. Па невядомых прычынах «Астэроід 43 Арыядна» быў уключаны ў спіс фундатараў касмічнага апарата НАСА Стардаст, які быў запісаны на мікрачыпе ўнутры апарата.
Лідзіўка
Лідзіўка (Лі́дівка) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Славянская вуліца (Наваполацк)
Апісанне
Размешчана ў паўднёва-ўсходняй частцы горада ў раёне актыўнага будаўніцтва катэджнай забудовы. Цягнецца з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход ад вуліцы Падворнай да вуліцы Вербнай з запланаваным працягам у паўднёва-ўсходнім кірунку. Працягласць вуліцы станам на сёння складае каля 400 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца.
Мала Гарбаша (Наваград-Валынскі раён)
Мала Гарбаша (Мала́ Горбаша) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
NGC 2312
NGC 2312 — група зорак у сузор’і Аднарог.
Сандаў
«Сандаў» (Sandow) — амерыканскі кароткаметражны дакументальны нямы фільм 1894 года рэжысёра Уільяма Кенэдзі Дыксана з бодыбілдарам Юджынам Сандаў у галоўнай ролі. Гэта частка серыі з трох фільмаў (разам з «Сандаў, № 2» і «Сандаў, № 3»), вядомай як «Сувенірная стужка кінетаскопа Эдысана» (Souvenir Strip of the Edison Kinetoscope), якую гісторыкі кіно вызначаюць як адзін з самых ранніх серыялаў.
Каменка (Рослаўльскі раён)
Каменка (Каменка) — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Любаўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Каменка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Геаграфія
Праз вёску праходзіць аўтадарога.
IC 4868
IC 4868 — галактыка тыпу *2 (падвойная зорка) ў сузор’і Тэлескоп.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Прэм’ер-міністр Чэхіі
Старшыня Урада Чэшскай Рэспублікі (Předseda vlády České republiky) ці Прэм’ер-міністр Чэхіі — кіраўнік Урада Чэхіі. Прэм’ер-міністр і Урад Чэхіі разам з кіраўнікамі міністэрстваў даюць справаздачу сумесна за свае дзеянні перад Палатай дэпутатаў Парламента Чэшскай Рэспублікі. Цяперашні прэм’ер-міністр — Петр Фіяла, кіраўнік Грамадзянскай дэмакратычнай партыі, які быў прызначаны на гэтую пасаду 28 лістапада 2021 года і стаў 13-м кіраўніком Урада Чэхіі з моманту распаду ЧССР.
Старшыня прызначаецца Прэзідэнтам Чэхіі і абавязваецца у першую чаргу сфарміраваць свой урад, якому Палата дэпутатаў абавязана даць вотум даверу. Згодна з Канстытуцыяй Чэхіі прэм’ер-міністр Чэхіі арганізуе нарады Урада і кантралюе яго дзейнасць.
Паўнамоцтвы і роля
Чэхія з’яўляецца парламенцкай рэспублікай, таму Прэм’ер-міністр і яго ўрад дае справаздачу перад Палатай дэпутатаў Парламента. Канстытуцыя прадугледжвае, што для таго, каб распачаць свае паўнамоцтвы, прэм’ер-міністр павінен атрымаць вотум даверу ад Парламента. У выніку страты даверу прэм’ер-міністр падае ў адстаўку, і прэзідэнт Чэхіі абавязаны абраць новага прэм’ер-міністра. Прэм’ер-міністр кіруе ўрадам і мае права прызначаць міністраў у ім.
Рэзідэнцыя
Афіцыйнай рэзідэнцыяй прэм’ер-міністра Чэхіі з’яўляецца віла Крамаржа (Kramářova vila), якая знаходзіцца па адрасе: Градчаны, вуліца Гогалава, дом 212.1. Пабудавана ў 1911—1914 гадах па праекце венскага архітэктара Фрыдрыха Амана.
Базыльянская батарэя
Базылья́нская батарэ́я — абарончае збудаванне Брэсцкай крэпасці, размешчанае ва ўсходняй частцы Кобрынскага ўмацавання, паміж Лабараторнай батарэяй і Паўбастыёнам V. Узведзена ў 1865—1867 гадах. Батарэя ўяўляе сабой земляное ўмацаванне, якое закрывае частку абарончай казармы, якая ляжыць ззаду, і служыць для абстрэльвання унутранасцей — першага, другога, трэцяга і чацвёртага франтоў і фланкавання абодвух рэдутаў. Роў наперадзе батарэі сухі. Пад валгангам батарэі знаходзіцца каменная аднапавярховая казематаваная казарма, якая служыла памяшканнем палівальнай майстэрні для крапасной артылерыі, а пасля яе ліквідацыі выкарыстоўвалася для канцылярыі і цэйхгаўзаў артылерыйскіх паркаў. Казарма складаецца з 9 казематаў і была разлічана на 175 чалавек. З 1922 года па 1939 у казармах былой батарэі пры дапамозе старшых афіцэраў і ваеннага святара, палкоўніка, быў створаны кааператыў 9-й ваеннай акругі Войска Польскага. Гэты кааператыў забяспечваў сем’і ваенных і вольнанаёмных, якія атрымалі працу пры гарнізоне, неабходнымі прадуктамі харчавання і іншымі таварамі. Тут мелася невялікая крама і буфет.
У 1941 годзе ў казематах батарэі дыслакаваўся 44-ы палявы аўтахлебазавод са сваёй санчасткай, ленінскім пакоем, казармай транспартнага і гаспадарчага ўзвода, упраўленнем, сталовай, пякарняй, складам і прыбіральні. У час ваенных дзеянняў у чэрвені 1941 года, аж да 26 чэрвеня, у гэтым месцы змагалася адна з груп абаронцаў крэпасці.
Як пункт грамадскага харчавання, установа адкрылася ў 1973 годзе пад назвай «Сталовая № 18», а ўжо пасля распаду СССР атрымала сімвалічную назву — кафэ «Цытадэль». Пры будаўніцтве кухні была прыбрана гаржавая частка вала былой артылерыйскай батарэі, пабудаваны дапаможныя памяшканні.
Мацей Ракеты
Мацей Ракеты (Maciej Rakiety (Rachetti), Mithias Rakiety; 3 студзеня 1734, Варшава — 3 мая 1797, Полацк) — дзеяч каталіцкага касцёла і Ордэна езуітаў, педагог.
Наталіўка (Наваград-Валынскі раён)
Наталіўка (Ната́лівка) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Нэсалань
Нэсалань (Не́солонь) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Адольф Мішэк
Адольф Мішэк (Adolf Míšek; 29 жніўня 1875, Мадлецін, цяпер раён Гаўлічкуў-Брод — 20 кастрычніка 1955, Прага) — чэшскі кантрабасіст і кампазітар.
Біяграфія
У 15-гадовым узросце паступіў у клас басэтлі Франца Зімандля ў Венскай кансерваторыі.
Па заканчэнні курса ў 1894 годзе паступіў у аркестр Венскай прыдворнай оперы.
З 1898 года граў таксама ў Венскім філарманічным аркестры.
У 1910—1914 гадах выкладаў у Новай венскай кансерваторыі.
Мішэку належыць шэраг п'ес для басэтлі, у тым ліку тры санаты (найболей вядомая мі-мінорная Op. 6, 1911); кампазітарскі стыль Мішэка імкнецца да позняга рамантызму.
Пятро Васільевіч Мятла
Пятро Васільевіч Мятла (, в. Кухцінцы Дзісенскага павета Віленскай губерні, злілася з в. Завуцце — ) — беларускі грамадска-палітычны дзеяч Заходняй Беларусі. Член Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі з 1926.
Біяграфія
У 1906—1910 вучыўся ў Дзісенскім гарадскім вучылішчы, у 1911—1912 на педагагічных курсах у Коўне. Працаваў настаўнікам. У 1914—1917 у арміі. Знаходзіўся сярод юнкераў Аляксееўскага ваеннага вучылішча, якія «выступілі супраць рэвалюцыі і паўстаўшага пралетарыяту». Быў арыштаваны і зняволены ў турму. З канца 1917 да 1921 настаўнічаў. З 1921 у Вільні.
Адзін са стваральнікаў Беларускай сялянска-работніцкай грамады (БСРГ), член яе ЦК. Пасля яе разгрому 16 студзеня 1927 арыштаваны і прыгавораны польскімі ўладамі да 12 гадоў турмы. У 1930 годзе вызвалены з турмы і ў кастрычніку таго ж года пакінуў Польскую Рэспубліку, нелегальна перайшоўшы мяжу з СССР. Працаваў у Камісіі па вывучэнні Заходняй Беларусі пры Прэзідыуме Беларускай акадэміі навук (яе старшыня 1932—1933), у ВСНГ БССР намеснікам начальніка планавання, начальнікам сектара кадраў.
1 верасня 1933 арыштаваны ДПУ БССР па справе Беларускага нацыянальнага цэнтра. Пастановай калегіі АДПУ СССР ад 9 студзеня 1934 прыгавораны да вышэйшай меры пакарання, якая заменена 10 гадамі ППЛ. Зняволенне адбываў на будаўніцтве Беламорска-Балтыйскага канала. Памёр у лагеры. Рэабілітаваны 16 жніўня 1956 КДБ пры Савеце Міністраў БССР.
IC 4869
IC 4869 — галактыка тыпу Sm (змяшаная спіральная галактыка) ў сузор’і Паўлін.
Пылыповычы (Наваград-Валынскі раён)
Пылыповычы (Пилипо́вичі) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
IC 4869
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Французскі франк
Французскі франк (franc français, МФА: ) — гістарычная французская манета XIV—XVII стагоддзяў, а таксама грашовая адзінка Францыі з 7 красавіка 1795 года да 17 лютага 2002 года. З 1939 года існуе «Зона франка» — валютны саюз, у які ўваходзяць 17 дзяржаў і 9 заморскіх тэрыторый Францыі. Курсы валют Зоны франка былі прывязаны да курса французскага франка, а з 2002 года — да еўра.
Французская гістарычная манета
Першапачаткова Франкам называлася залатая французская манета. Упершыню выпушчаная У 1360 годзе з нагоды вызвалення караля Іаана Добрага, які знаходзіўся чатыры гады ў палоне ў англічан пасля бітвы пры Пуацье (1356). Гэта быў так званы «конны франк» — манета з выявай на аверсе коннага караля з мячом. Франк з чыстага золата (амаль 1000-я проба) вагой 3,885 г быў прыроўнены да аднаго Турскага ліўра (= 20 соляў турскіх = 240 дзенье. Існуюць розныя меркаванні з нагоды ўзнікнення назвы грашовай адзінкі «франк»: па адной версіі, назва паходзіць ад лац. francorum rex — легенды на манеце, па іншай версіі, назва паходзіць ад фр. franc,, што перакладаецца як «вольны», «свабодны», або «сапраўдны», «сапраўдны», «шчыры».
Пры Карле V (1365-80) адначасова з выпускам «коннага франка» пачалі чаканіць залатую манету «пешы франк» (па малюнку караля на аверсе). Яна важыла крыху менш «коннага франка» (3,824 г).
Выпуск залатога франка працягваўся да валадарання Людовіка XI (1461—1483), калі ён быў выцеснены залатым экю.
У 1575 годзе быў выпушчаны першы срэбны франк вагой 14,188 г. Па-ранейшаму франк прыраўноўваўся да 1 ліўраў = 20 соляў = 240 дзенье, гэта значыць служыў грашова-падліковай адзінкай. З прычыны псуты манет ў 1586 годзе выпуск франка быў спынены, аднак чаканка сярэбраных манет паўфранка і 1/4 франка працягвалася да 1642. Франкі выпускалі з срэбра 833-й пробы (у адрозненне ад экю, якія чаканілі з срэбра 917-й пробы).
NGC 2313
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных №281
Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных № 281 — адзін з лагераў НКУС/МУС СССР, у якім ў 1944-46 гг. трымалі нямецкіх ваеннапалонных. Заснаваны ў кастрычніку 1944 г ў Ваўкавыску. Ёсць звесткі што ўсяго там знаходзілася 5781 палонных, з якіх памерла і было пахавана на спецыяльных могілках (пазней ліквідаваных) 308 чал. Сярод зняволенных лагера знаходзіліся венгерскія вайскоўцы і грамадзяне іншых краін-саюзніц Германіі. З 1946 па 1953 г. лагер выкарыстоваўся для савецкіх грамадзян: крымінальных злачынцаў і калабарацыяністаў. На базе лагера дзейнічае сённяшняя Валкавыская калонія.
Іван Уладзіміравіч Баярчук
Іван Уладзіміравіч Баярчук (, в. Мацеевічы, Кобрынскі павет, Палескае ваяводства, Польская Рэспубліка) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Закончыў Маціевіцкую сямігодку, потым — сярэднюю школу № 1 г. Жабінка. У 1955 годзе паступіў у Беларускі політэхнічны інстытут на энергетычны факультэт, спецыяльнасць — электрастанцыі.