cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дунайкоўскі сельсавет
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 732 чалавекі, з іх 98,2 % — беларусы, 1,6 % — рускія.
Склад
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 9 населеных пунктаў: вёскі Барсукі, Вязьма, Гамарня, Дзедава, Дунаёк, Праточнае, Тартак, Уюн, Хамічы.
Гумінавыя кіслоты
Гумінавыя кіслоты — сумесь прыродных арганічных злучэнняў, найважнейшы складнік гумусу, торфу, глебы, каменнага і бурага вугалю.
Высокамалекулярныя оксікарбонавывыя араматычныя кіслоты. У сухім стане — парашок цёмна-бурага колеру. Утрымліваюць у сваім складзе 50—70 % вугляроду, 25—45 % кіслароду і 4—6 % вадароду.
Выкарыстоўваюцца у складзе арганіка-мінеральных угнаенняў, стымулятараў росту раслін, у мэтах паляпшэння структуры глебы, у складзе буравых раствораў нафтавых і газавых свідравін і інш.
Беларуская федэрацыя лёгкай атлетыкі
Гісторыя
Федэрацыя мае традыцыі ўдзелу ў спаборніцтвах рознага рангу, у тым ліку ў Алімпійскіх гульнях, чэмпіянатах свету і Еўропы. Пачынаючы з 1952 года, калі беларускія лёгкаатлеты ў складзе зборнай каманды СССР прынялі ўдзел у Алімпійскіх гульнях у Хельсінкі, прадстаўнікі БССР былі ўдзельнікамі ўсіх Алімпіяд. За гэты перыяд на Алімпійскіх гульнях беларускімі спартоўцамі заваявана 34 медалі: 6 залатых, 15 сярэбраных і 13 бронзавых. Першую алімпійскі медаль для Беларусі заваяваў лёгкаатлет-кідальнік молата Міхаіл Крываносаў. Самую сенсацыйную перамогу на Алімпійскіх гульнях у складзе суверэннай каманды Рэспублікі Беларусь атрымала ў 2004 годзе ў Афінах у бегу на дыстанцыі 100 метраў Юлія Несцярэнка.
З 1993 года беларускія лёгкаатлеты выступаюць на ўсіх міжнародных спаборніцтвах самастойнай камандай. На беларуская зборная заваявала рэкордную колькасць медалёў — 9.
Жыгалава (Іркуцкая вобласць)
Жыгалава (Жига́лово) — рабочы пасёлак у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Жыгалаўскага раёна Іркуцкай вобласці Расіі. Прыстань у верхнім цячэнні ракі Лены.
Аўтадарогамі злучаны з Іркуцкам (400 км) і бліжэйшай чыгуначнай станцыяй Залары (240 км). У 1947 годзе арганізаваны Жыгалаўскі дзяржаўны лясгас.
П’етракупа
П'етракупа (Pietracupa) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Малізэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кампабаса.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Дом па вуліцы Фралянкова, 50
Дом па вуліцы Фралянкова, 50 — будынак у горадзе Баранавічы. Знаходзіцца на вуліцы Фралянкова, 50. Да Першай сусветнай вайны выкарыстоўваўся пад акцызнае ўпраўленне, затым у іншыя гады — пад розныя дзяржаўныя ўстановы. З 2013 года ўласнік — В. В. Саган.
Архітэктура
На ўзроўні другога паверха, па вуглах справа і злева ад цэнтральнага ўвахода — балконы з вычурнымі металічнымі рашоткамі. У вертыкальным чляненні сцен выкарыстаны пілястры, якія надаюць кампазіцыі будынка манументальнасць і цэласнасць.
Бондары Тулаўскія
Бо́ндары Ту́лаўскія (, Бондары Туловские) — вёска ў Шаркаўшчынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Радзюкоўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Германавічы Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Да 9 снежня 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Шкунціцкага сельсавета.
Зэбжыдавіцы (гміна)
Зэбжыдаві́цы (Zebrzydowice) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Цяшынскага павета Сілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Зэбжыдавіцах. Плошча гміны складае 41,68 км². Станам на 2011 год у гміне Зэбжыдавіцы пражывалі 13 029 чалавек, шчыльнасць — 297,1 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 5 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 4 населеныя пункты.
Зборная Англіі па футболе
Зборная Англіі па футболе (England national football team) прадстаўляе Англію на міжнародных матчах і турнірах па футболе з 1872 года. Кіруецца і кантралюецца Футбольнай асацыяцыяй Англіі, якая з’яўляецца адным з 55 членаў УЕФА (Саюз еўрапейскіх футбольных асацыяцый) і ўваходзіць у ФІФА.
Чэмпіён свету 1966.
Мянушка: «Three Lions» — тры львы (намаляваны на эмблеме каманды).
Цяперашні склад
Наступныя 23 футбалісты былі выкліканыя на ўдзел у асноўнай стадыі чэмпіянату свету 2018 года.
Статыстыка прыведзена станам на 7 чэрвеня 2018 года пасля матчу супраць Коста-Рыкі.
Польскае таварыства «Асвета» ў Мінску
По́льскае тавары́ства «Асве́та» ў Мíнску, Тавары́ства «Асве́та», альбо «Асве́та» (Polskie Towarzystwo «Oświata» w Mińsku) — грамадская арганізацыя, якая была заснавана ў 1905 і дзейнічала ў Мінску і на тэрыторыі Мiнскай губерні Расiйскай імперыі. Да 1907 таварыства дзейнічала ў канспірацыі, у 1907—1909 — легальна, пазней — зноў у канспірацыі (верагодна, аж да 1917).
Вызначальная роля ў стварэнні і фінансаванні таварыства належала членам самай уплывовай у канцы XIX — пачатку XX ст. грамадскай арганізацыі Мінскай губерні — Мінскаму таварыству сельскай гаспадаркі (МТСГ), якое згрупоўвала ў сваіх шэрагах, галоўным чынам, прадстаўнікоў карэннага каталіцкага і польскамоўнага дваранства губерні, што менаваліся адначасова і як «літоўцы» (ці па-польску — «літвіны»), і як «палякі», лічачы сябе прамымі нашчадкамі шляхты Вялікага Княства Літоўскага. У дзейнасці і развіцці таварыства значную ролю ігралі і жанчыны, што былі блізкімі сваячкамі членам МТСГ.
Задачай «Асветы» было выхаванне жыхароў Мінскай губерні (асабліва дзяцей) у духу «польскасці», каб супрацьстаяць русіфікацыі края, — галоўным чынам праз арганізацыю і падтрымку прыватнай польскамоўнай і рэлігійнай (каталіцкай) адукацыі. Таварыства ўхілялася ад палітызацыі сваёй дзейнасці, афіцыйна дэкларуючы толькі асветніцка-культурныя мэты, але само распаўсюджанне польскай мовы і падтрымка каталіцызма выклікалі негатыўную рэакцыю і пераслед з боку афіцыйнай расійскай улады, бо ўваходзілі ў супярэчанне з неафіцыйнай (пасля ўвядзення ў 1905 законаў аб верацярпімасці і свабоды друку на роднай мове) палітыкай урада па русіфікацыі Заходняга края Расійскай імперыі. Гэта стала галоўным повадам самаскасавання таварыства ў 1909 і пераходу яго на нелегальныя ўмовы работы.
Абставіны стварэння
Пасля падаўлення паўстання 1863—1864 гадоў расійская ўлада пачала актыўную палітыку русіфікацыі паўночна-заходніх губерняў — як беларускамоўнага сялянства, так і мясцовага польскамоўнага і каталіцкага дваранства, аб’яўляючы забарону выкладання і ўжывання польскай мовы ў сферы адукацыі і ў публічных установах, а таксама ўводзячы жорсткія абмежаванні ў адносінах да каталіцкага касцёла. Галоўная роля ў масавай русіфікацыі адводзілася школе, асабліва царкоўна-прыходскай — для сялян. Цэнтрамі супраціўлення русіфікацыі і аправаслаўлення сталі каталіцкія касцёлы і шляхецкія двары, пры якіх пачалі стварацца нелегальныя польскамоўныя школы і рэлігійныя курсы (каталіцызма), асабліва актыўна з 1880-х. Толькі рэвалюцыя 1905—1907 гадоў увяла свабоду веравызнання і выкарыстання нацыянальных моў.
Самай уплывовай грамадскай арганізацыяй Мінскай губерні напярэдадні рэвалюцыі, дзе мясцовае каталіцкае дваранства мела перавагу і вызначальны ўплыў, было Мінскае таварыства сельскай гаспадаркі (МТСГ), якое аб’ядноўвала мясцовых сярэднезаможных і заможных маянткоўцаў і было арганізацыяй гаспадарчага характару, але дзейнасць таварыства ўжо даўно ахоплівала значна больш шырокі спектр інтарэсаў — таварыства мела свае ўласныя ці цесна з ім звязаныя моцныя фінансавыя, гандлёвыя, гуманітарныя (дабрачынныя) і нават навуковыя ўстановы. Лідары МТСГ актыўна супрацоўнічалі з губернскай уладай і мелі на апошнюю пэўны ўплыў. Па-за сферай легальнага ўплыву МТСГ у губерні знаходзілася сфера польскамоўнай адукацыі і рэлігійнага раўнапраўя. З увядзеннем ліберальных свабод лідары МТСГ (Эдвард Вайніловіч, Аляксандр Скірмунт, князь Геранім Друцкі-Любецкі і інш.) пачалі актыўна выступаць за скасаванне ўсіх абмежаванняў у адносінах да католікаў і польскамоўнага навучання. Так, 4 верасня 1905 у Мінску на пасяджэнні губернскага камітэта па справам гаспадаркі гласны Аляксандр Скірмунт (1830—1909) выступіў супраць фінансавання праваслаўных царкоўна-прыходскіх школ за кошт земскіх збораў з грамадзян усіх веравызнанняў; гласны князь Геранім Друцкі-Любецкі (1861—1919) звярнуў увагу, што Дзяржаўны савет Расійскай імперыі прадугледзеў у бюджэце 1903 г. неабавязковасць фінансавання царкоўна-прыходскіх школ з асігнаванняў земскіх збораў; а гласны Эдвард Вайніловіч (1847—1928), віцэ-старшыня (1888—1907) МТСГ, выказаўся, што земскія школы альбо школы міністэрства асветы лепш за царкоўна-прыходскія, бо танней і маюць больш абшырную праграму. Захаванне абмежаванняў і пагрозы абрусення падштурхоўвала лідараў МТСГ да заснавання ўласнай скаардынаванай сістэмы тайнага навучання, каб наглядаць за адасобленымі дагэтуль нелегальнымі школамі пры касцёлах і маёнтках.
Расійскія ўлады з 1904 прымалі рашэнні аб магчымасці выкладання ў Заходнім краі польскай мовы ў якасці факультатыўнага прадмета ў школе (за дадатковую плату), аднак на практыцы выкладанне польскай мовы і асноў каталіцызма па-польску сярод моладзі сустракаліся з непрыхаваным супрацьдзеяннем афіцыйных улад. Напрыклад, у Мінску з 1907 была толькі адна мужская рэальная школа, дзе выкладалася польская мова, што не задавальняла патрэбы жадаючых. Акрамя таго, у дзяржаўных школах гісторыя выкладалася з пункту гледжання афіцыйнай ідэалогіі «заходнерусізма», якая сцвярджала, што Паўночна-Заходні край з’яўляецца «існа рускім», «вернутым ад Польшчы» (г.зн. Рэчы Паспалітай), праваслаўнае насельніцтва (у тым ліку дваране) лічылася «рускім народам», адзіным у трох галінах (вялікарусах, маларусах і беларусах), а католікаў края адносіла да «палякаў». З той прычыны расійскія ўлады не дазвалялі адкрываць беларускамоўныя і ўкраінскамоўныя школы, а мовай навучання ў дзяржаўных школах для беларусаў і ўкраінцаў абвяшчалася і прапаноўвалася толькі руская мова (вялікаруская мова). Расійская ўлада (з ініцыятывы праваслаўнага духавенства) нават рабіла крокі ўвесці рускую мову ў дадатковае набажэнства ў каталіцкіх касцёлах, калі ў парафіі меліся беларусы-католікі, што грамадскасцю расцэньвалася як чарговы прыкрыты намер моўнай русіфікацыі беларусаў.
Заснаванне
У 1905 членамі МТСГ было прынята рашэнне арганізаваць нелегальнае Польскае таварыства «Асвета» ў Мiнску, што было даручана пачаць Мечыславу Пароўскаму, уплывоваму члену Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі і блізкаму сябру Эдварда Вайніловіча, а таксама Міхаліне Ленскай (1882—1940), якая была блізкай сваячкай Міхала Ленскага — члена Рады МТСГ. Галоўнай задачай таварыства была каардынацыя польскамоўнага тайнага навучання, якое — паводле рапартаў царскай паліцыі — ў Мiнскай губерні было шырока распаўсюджана дэгэтуль.
Праграма
Мечыслаў Пароўскі, падсумоўваючы вынікі 12-гадовай дзейнасці таварыства і аддаючы павагу працы ў ёй жанчынам, падкрэсліў, што стварэннем «Асветы» хацелі падтрымаць «неўміручы польскі дух, які на ўсходніх рубяжах Вялікай Рэчы Паспалітай бараніў яе межы перад маскоўскай прагнасцю і кідаў пасевы заходняй культуры».
«Польскасць» ў дзейнасці таварыства разумелася як падтрымка польскай мовы, культуры былой Рэчы Паспалітай і каталіцызма, а свядомасць заставалася той, якая была раней, бо лідары МТСГ і іншыя дваране, Мінскай губерні, за кошт якіх і ішло галоўнае фінансаванне арганізацыі, вызначалі сябе і як «літоўцы» (ці па-польску «літвіны»), і як «палякі». Самавызначэнне «літоўцы» («літвіны») зыходзіла ад таго, што карэнныя дваране (заможныя маянткоўцы; збяднелыя, што сталі гарадской інтэлігенцыяй; ці дэкласаваныя ў катэгорыю сялян ці «засцянкоўцаў») былі прамымі нашчадкамі шляхты ВКЛ і лічылі сябе пераемнікамі гісторыі і традыцый ВКЛ, а самавызначэнне «палякі» звязвалася з прыналежнасцю да гісторыі ўсёй «Польшчы» — былой федэрацыйнай Рэчы Паспалітай. Польскае таварыства «Асвета» ў Мінску дзейнічала інтэнсіўна як раз у 1905—1909, калі быў самы апагей дамінавання ліберальна-кансерватыўнай плыні «краёвасці», што была ў многім працягам г.зв. «літоўскага сепаратызму» ў Рэчы Паспалітай (калі шляхта ВКЛ супраціўлялася ўсялякім захадам скасаваць унію ВКЛ і Польскага каралеўства і ператварыць Рэч Паспалітую з польска-літоўскай федэрацыі ва ўнітарную і польскую дзяржаву), а таксама спробай супрацьстаяць ператварэнню свайго краю ў звычайную акраіну Расіі ці Польшчы ў цяперашні час.
Напрыклад, старшыня Польскага таварыства «Асвета» ў Мінску князь Геранім Друцкі-Любецкі (1861—1919) быў плённым творцам тэатральных п’ес (асабліва патрыятычнага характару), сярод якіх самую вялікую папулярнасць у літоўска-беларускіх губернях атрымала драма «Так паміралі літоўцы», якую Гелена Ромер-Ахенкоўская так ацаніла: ''«складанай была драма князя Г. Друцкага-Любецкага, пастаўленая некалькі разоў па прычыне свайго зместу (здабыццё крэпасці і смерць на вогнішчы незалежных літоўцаў), але не прадстаўляла мастацкай вартасці»''. Самавызначэнне «беларусы» было непапулярным сярод многіх карэнных каталіцкіх дваран Беларусі, што азначала б факт абрусення, бо ў Расійскай імперыі «беларусы» (галоўным чынам, сялянскае праваслаўнае насельніцтва края) паводле афіцыйнай расійскай ідэалогіі і навукі лічыліся за складовую частку «рускага народа», адзінага ў трох галінах («вялікарусах», «беларусах» і «маларусах») Графіня Марыя Чапская (дачка члена Рады МТСГ — графа Ежы Чапскага) у сваім эсэ «Florian Czarnyszewicz» (1965 г., Парыж) напісала пра палеміку паміж польскамоўным пісьменнікам (1895—1964) і беларускамоўным пісьменнікам Кастусём Акулам (1925—2008), калі апошні, жадаючы польска-беларускага паразумення, усё ж папракаў Чарнышэвіча ў фальшаванні гісторыі Беларусі і казаў, што землеўласнікі-«палякі» і беззямельная шляхта гэта чарвякі, якія крывавілі цела яго айчыны і сялян-«беларусаў». У эсе графіня патлумачыла, якія адносіны былі ў карэннага дваранства да сялян і чаму «польскія» дваране не прымалі слова «беларусы», прыводзячы вытрымкі з палемічных лістоў Фларыяна Чарнышэвіча, напісаных па-беларуску да Кастуся Акулы і перасланых копіяй пазней Марыі Чапскай: «Сяляне станавіліся шляхтай, а шляхта выгасала, пераходзячы ў становішча сялян. <…> Важна тое, што спадар з’яўляецца сынам свайго краю. Я таксама ёсць сын Вялікага Княства Літоўскага. Мой бацька і дзед, і дзед майго дзеда нарадзіліся і злажылі свае косці ў гэтай зямлі; і суджу, што можна мне родны край кахаць і тужыць па ім, і думаць аб ім, і цешыцца, калі гаспадары чыняць штось мудрае і шляхетнае, і самоціцца, калі памнажаюць памылкі. <…> І не былі гэта караняжы, а сыны Вялікага Княства Літоўскага, многія ў доме не мовілі па-польску, але назвы „бела-“ ці „чарнарусаў“ не прымалі, бо „рускі“ для іх азначаў тры чацвёртых маскаля. Называлі сябе палякамі, але чулі сваю своеасаблівасць. І калі б тады якая мудрасць, якісь аўтарытэт пагадзіўся і прывёў у жыццё найменне „літоўца“ (у значэнні міцкевічаўскім) альбо крывічаніна, ахвотна бы тое прынялі». (Гл.: Czapska, M. Florian Czarnyszewicz … С. 166—167.). Фларыян Чарнышэвіч, хоць і не належаў да ідэолагаў «краёвасці», выказваў тыповыя для краёўцаў думкі. .
Беларускі гісторык Алесь Смалянчук, апісваючы сітуацыю ў «Краёвага кола Літвы і Русі», дэпутатам якой быў князь Геранім Друцкі-Любецкі (1861—1919), адзначае, што граф Юзаф Патоцкі прызнаваў існаванне супярэчнасцяў і з раздражненнем заўважыў пра дэпутатаў «Краёвага кола Літвы і Русі»: «Я заўсёды выказваюся як паляк, а некаторыя іншым разам выступаюць як беларусы». Алесь Смалянчук таксама дадае, што ў польскамоўнай газеце «Дзеннік Кіёўскі» у 1906 г. быў апублікаваны ананімны ліст «грамадзяніна Забранага краю П. В.», дзе аўтар быў абураны паводзінамі польскіх дэпутатаў ад Мінскай губерні, якія нібыта публічна прызналі, што з’яўляюцца «тутэйшымі», а таксама «беларусамі польскай культуры», а ў якасці гэтых «здраднікаў» фігуравалі дэпутаты «Краёвага кола Літвы і Русі» ад Мінскай губерні — князь Геранім Друцкі-Любецкі, Віктар Янчэўскі, Раман Скірмунт і Пётр Масоніус. У ананімным лісце сцвярджалася існаванне ў «Краёвым коле Літвы і Русі» двух дэпутатцкіх груповак, якія змагаюцца паміж сабой — пры гэтым дэпутаты-«беларусы» нібыта абзываюць дэпутатаў апанентаў «ляхамі» і г.д. Беларускі гісторык Алесь Смалянчук заўважае, што «ляхамі» аказаліся якраз дэпутаты «Краёвага кола Літвы і Русі» з украінскіх губерняў («паўднёва-заходніх губерняў»), у т.л. дэпутат граф Юзаф Патоцкі.
Для дасягнення адукацыйных і выхаваўчых мэт планавалася засноўваць і ўтрымліваць прытулкі, школы розных тыпаў, чытальні, бібліятэкі, курсы ліквідацыі непісьменнасці для дарослых; выдаваць падручнікі і перыёдыку на польскай мове, прадстаўляць моладзі стыпендыі для атрымання адукацыі; апрацоўваць дадзеныя аб стане і патрэбах школьнай сістэмы. На практыцы план стварэння польскамоўных школ не рэалізаваўся, бо для адкрыцця кожнай школы быў патрэбны новы дазвол расiйскай улады. За ўвесь перыяд легальнай дзейнасці таварыства ўлады не далі ні аднаго дазволу адчыніць польскамоўную школу на тэрыторыі Мінскай губерні і на іншых зямлях былой Рэчы Паспалітай на ўсход ад Мiнска.
Польскамоўнае і каталіцкае насельніцтва Мінскай губерні
У ходзе, не праводзілася апытанне насельніцтва аб этнічнай прыналежнасці асобы (ці як казалі ў тыя часы па-руску — «народности»), а толькі аб роднай (ужыванай) мове і веравызнанні. Дакладнасць вынікаў перапіса аспрэчваецца, але іншай усеахопнай статыстычнай інфармацыі няма. Так, перапіс паказаў, што ў Мінскай губерні польскую мову ўказалі роднай 64 617 чалавек (3 % ад усяго насельніцтва губерні), а ў Мінску — 10 369 чалавек (11,4 % ад усяго насельніцтва горада). Да рымска-каталіцкай канфесіі ў Мінскай губерні належала 217 959 чалавек (10,14 % ад усяго насельніцтва губерні).
Чарговы перапіс насельніцтва Міншчыны (з-за баявых дзеянняў у час Першай сусветнай вайны) быў праведзены толькі ў 1919 Грамадзянскай управай усходніх зямель (часовай польскай грамадзянскай адміністрацыяй на літоўска-беларускіх землях, не інкарпараваных у склад Польшчы, а занятых у 1919—1920 польскім войскам), паказаў, што на тэрыторыі Мінскай акругі колькасць палякаў складала 159 706 чалавек (14,6 % ад усяго насельніцтва акругі), а ў Мінску — 18 713 чалавек (18,3 % ад усяго насельніцтва горада). Польскай адміністрацыяй крытэрыем прыналежнасці да палякаў было выбрана каталіцкае веравызнанне.
Структура і дзейнасць
Паводле статуту дзейнасць таварыства распаўсюджвалася на Мінск і ўсю Мінскую губерню. Таварыства мела галоўную сядзібу ў Мінску і пяць філіялаў (адзяленняў) у Мінскай губерні: у Мазыры, Пінску (кіраваў філіялам Ежы Асмалоўскі), Уздзе, Наваградку і Ракаве (кіраваў фліліялам Казімір Здзяхоўскі). Просьбы аб адкрыцці дадатковых аддзяленняў Польскага таварыства «Асвета» ў іншых гарадах сустракалі адмовы ў мясцовых павятовых улад, якім з Мінска ад губернскай адміністрацыі высылаліся цыркуляры «няўхільна адмаўляць у рэгістрацыі іншародцкіх таварыстваў». Многія структурныя аддзелы таварыства (пачатковае навучанне, настаўніцкая семінарыя, дзіцячыя летнікі, лекцыя, бібліятэка) узніклі тайна яшчэ ў 1905.
Таварыства падзялялася на секцыі, якія займаліся рознымі галінамі дзейнасці: пачатковае навучанне, адукацыя непісьменных дарослых, настаўніцкая семінарыя, дзіцячыя летнікі, лекцыя, бібліятэка, чытальня, фінансаванне асветы.
Члены таварыства падзяляліся на ганаровых, дзейных і звычайных. Членскі ўзнос у касу таварыства складаў 6 рублёў штогадова, што ў сукупнасці было невялікай сумай. Большасць членаў належала да катэгорыі гараджан і малазаможнага дваранства, але актыўную і галоўную ролю спаўняла невялікая колькасць чалавек. Таварыства моцна залежала ад пазачленскіх узносаў.
Праект газеты «Pogoń»
17 кастрычніка 1907 года таварыства «Асвета» прэзентавала праект выдання ў Мінску польскамоўнай газеты пад сімвалічнай назвай «Pogoń» («Пагоня») — ад назвы герба «Пагоня», што быў гербам Вялікага Княства Літоўскага. Планавалася, што гэта павінен быў быць штотыднёвік, які б у першую чаргу публікаваў артыкулы рэлігійна-маральнай тэматыкі, а таксама артыкулы аб гісторыі, грамадcкіх і палітычных падзеях, літаратурнага і спецыялізаванага характару. Маючы падтрымку ад таварыства, просьбу даць дазвол на яго выданне накіраваў афіцыйным уладам паляк Уладзімеж Дваржачак  — кіраўнік мінскага аддзела газеты «Kurier Litewski», галоўнай газеты «краёўцаў»-кансерватараў. 18 студзеня 1908 года расійскія ўлады далі станоўчы адказ. Ідэя выклікала вялікую зацікаўленасць: наконт характару будучай газеты ладзіліся абмеркаванні і дыскусіі, у тым ліку ў польскамоўнай прэсе ў Вільні. Ішлі спрэчкі, ці павінна газета «Pogoń» быць штодзённікам альбо штотыднёвікам. Канчаткова аднак ідэя выдання газеты не была здзейснена, бо не ўдалося атрымаць 4000 падпісчыкаў, што б дазволіла акупіць выданне газеты. Звычайна стварэнне новых польскамоўных перыядычных выданняў і іх актывізацыя ў Мінску ініцыявалася ў час сходаў Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі, калі з’язджаліся заможныя ўласнікі, што маглі выдаткаваць грошы.
Умовы працы настаўніц
Да працы ў нелегальныя школы накіроўваліся як выпускніцы настаўніцкай семінарыі таварыства «Асвета», так і непадрыхтаваныя спецыяльна асобы, у тым ліку мужчыны. Умовы працы былі цяжкімі. Настаўніцы і настаўнікі атрымлівалі невялікую зарплату, якой ледзь хапала на пражытак, у дадатак яна не выплочвалася ў перыяд вакацыяў. Асаблівую праблему гэта рабіла на вёсцы, дзе з улікам працы ў сельскай гаспадарцы школьны год трываў з 1 кастрычніка па 1 красавіка, а часам яшчэ карацей. Часта галоўным фактарам, які вырашаў лёс далейшай асветніцкай працы была «удзячнаць і прывязанасць дзяцей».
Стаўленне з боку насельніцтва
Тайныя школы для дзяцей ініцыянаваліся дваранамі-каталікамі і арганізоўваліся таварыствам у першую чаргу для дзяцей мяшчан і асабліва сялян каталіцкага веравызнання. Стаўленне сялян-каталікоў Мінскай губерні да асветніцкай дзейнасці таварыства звычайна было прыхільным. Бацькі ахвотна адпраўлялі сваіх дзяцей на вучобу ў тайныя школы, нягледзячы на тое, што ў выпадку раскрыцця дзейнасці школы паліцыяй, ім пагражала пакаранне. На вёсцы лічылася, што гэтыя школы даюць значна большы аб’ём ведаў, чым царкоўна-прыходскія ці свецкія ўрадавыя (на рускай мове), таму бацькі праваслаўнага веравызнання таксама хацелі аддаць сваіх дзяцей у тайныя школы. Аднак дзеці праваслаўнага веравызнання прымаліся ў школы зрэдку — у тактычных мэтах (каб у выніку выкрыцця тайнай школы не было асабліва жорсткіх рэпрэсій з боку ўлады), бо праваслаўнае святарства заўсёды рэзка негатыўна рэагавала на выпадкі навучання праваслаўных дзяцей.
Звычайна тайныя школы на вёсцы знаходзіліся пад патранажам жанчын-землеўласніц каталіцкага веравызнання і мясцовых ксяндзоў. Здараліся выпадкі даносаў уладам на «народных настаўніц». Часам іх рабілі нават ксяндзы і маянткоўцы-каталікі, якія традыцыйна асацыяваліся на гэтых землях з польскасцю. Верагодна, што імі кіраваў страх рэпрэсій альбо нежаданне асветы ніжэйшых сацыяльных слаёў як шкоднае для іх інтарэсаў. Аднак гэта былі адзінкавыя выпадкі. Здаралася таксама, што сяляне тлумачылі адпраўку сваіх дзяцей у школы таму, што «так хацеў пан».
Супраць пашырэння польскамоўнай і каталіцкай адукацыі пратэставалі некаторыя расійскія арганізацыі, у тым ліку «чарнасоценцы». 28—31 жніўня 1908 у Мінску адбыўся сход «праваслаўнага брацтва», які прапанаваў зрабіць больш жорсткімі законы ў справе пакарання за сакрэтнае навучанне. Негатыўныя каментарыі з’яўляліся таксама ў расійскай прэсе.
Стаўленне з боку польскіх «эндэкаў»
Віленскія прыхільнікі Польскай нацыянальна-дэмакратычнай партыі (т.зв. «эндэкаў»), што былі галоўнымі супернікамі і праціўнікамі «краёўцаў», негатыўна савіліся да азнаямлення вучняў з навінкамі беларускамоўнай літаратуры і навучання беларускай мовы ў школах Польскага таварыства «Асвета» ў Мінску побач з рускай і польскай мовамі. Ананімны аўтар пад крыптанімам «Z» у калонцы пра навіны з Мінска ў галоўнай газеце віленскіх «эндэкаў» у літоўска-беларускіх губернях «Dziennik Wileński», не прыводзячы доказы, напісаў, што настаўніц, якія выказвалі думку, што школы не павінны мець рэлігійны (каталіцкі) характар або выкладанне ў іх варта весці толькі на беларускай мове, звальняліся з працы.
Стаўленне з боку расійскай ўлады
Польскае таварыства «Асвета» ў Мінску ад заснавання да афіцыйнай рэгістрацыі ў 1907 вяло сваю дзейнасць у падполлі і нелегальна. Яшчэ з 1905 таварыства знаходзілася пад пільным наглядам расійскай улады, якая рабіла пераслед арганізацыі, але не вельмі інтэнсіўна. Легалізацыя ў 1907 дзейнасці таварыства не значыла, што яго праца была цалкам простай. Праводзіліся несупынныя і падрабязныя праверкі, падчас якіх шукаліся парушэнні статуту, што дало б падставу для закрыцця таварыства. Улады лічылі, што такая дзейнасць ідзе «насуперак з асноўнымі задачамі рускай дзяржаўнай палітыкі ў краі», бо з’яўляецца перашкодай да «стварэння нацыянальна-палітычнага адзінства ў мэтах асімілявання рускай народнасцю <…> польскага элемента», таму рознымі спосабамі стваралі цяжкасці ў дзейнасці «Асветы» і іншых падобных арганізацый ў Заходнім краі Расійскай імперыі. Па гэтай прычыне праваслаўная царква негатыўна глядзела на існаванне тайных «польскіх» школ. Хоць у статуце таварыства было ўказана, што арганізацыя не ставіць перад сабой палітычных мэт, расійскі ўрад вырашыў, што «сілаю абставін і нават міжволі сваіх заснавальнікаў [таварыства] непазбежна стане на слізкі шлях вузка-нацыянальнай палітычнай дзейнасці». Самай шкоднай урад лічыў дзейнасць таварыства на вёсцы, бо з-за адлегласці ад Мінска і павятовых цэнтраў і слабаразвітой сеткі ўрадавых і царкоўна-прыходскіх школ кантраляваць установы «Асветы» было цяжка.
З 1908 у Расійскай імперыі рэакцыйная палітыка ўрада, пасля завяршэння агульнарасійскай рэвалюцыі 1905—1907 гадоў, пачала няўхільна пашырыцца амаль ва ўсіх сферах жыцця дзяржавы. З 1909 пачалося ўзмацненне барацьбы супраць польскамоўнага нелегальнага навучання. Повадаў для закрыцця таварыства знаходзілася шмат, бо «Асвета» арганізоўвала тайныя школы без дазволу ўлад, мелі месца выпадкі прыцягнення да судовай адказнасці за такую дзейнасць. У верасні 1909 у Мінску адбылася беспрэцэдэнтая рэвізія ўсіх дакументаў таварыства, але нічога нелегальнага не было знойдзена.
Афіцыйнае самаскасаванне і пераход на нелегальную дзейнасць (1909)
5 снежня 1909 Польскае таварыства «Асвета» ў Мінску было афіцыйна самаскасавана на агульным сходзе і перайшло зноў на нелегальную дзейнасць, якая з рознымі поспехамі працягвалася аж да 1917. Прычым галоўная роля ў практычнай дзейнасці належала жанчынам, многія з якіх арыштоўваліся і прыцягваліся да судовай адказнасці (5—10 сутак арышту ці 5—10 рублёў штрафу). Раней былі скасаваны і перайшлі на нелегальную работу падобныя арганізацыі ў Кіеве і Вільні.
Работа на нелегальнай аснове (1909—1917)
Каб зменшыць верагоднасць раскрыцця тайных школ, у 1911 кіраўніцтва «Асветы» пастанавіла, каб яны налічвалі не больш за 4 дзяцей кожная. Гэта значна абмежавала колькасць вучняў, аднак разам з тым мацней уцягнула ў польскамоўную асвету гараджан Мінска. Напрыклад, у кастрычніку 1911 паліцыя атрымала даносы пра тое, што Мечыслаў Пароўскі разам з ксяндзом Казімірам Букрабам арганізуюць цэнтры нелегальнай польскамоўнай адукацыі ў Мінску. Таварыства кожны год арганізоўвала нелегальныя сходы сваіх настаўніц, дзе чыталіся рэфераты, рабіліся дыскусіі, абмен вопытам і г.д. Настаўніцы мелі свае касы ўзаемадапамогі на выпадак хваробы ці няздольнасці працаваць. Пасля пераходу таварыства на нелегальны, канспіратыўны характар дзейнасці ўзрастала колькасць тайных школ, але сукупная колькасць вучняў у іх змяншалася.
Нелегальныя школы працавалі бясплатна, хоць імкнуліся ўвесці прынцып выплаты па 20 капеек з вучня штомесяц, аднак галоўнае фінансаванне зыходзіла ад штогадовых складак з боку членаў таварыства. На карысць школ таксама паступалі прыбыткі ад арганізацыі канцэртаў і «паненскіх баляў».
З пачаткам Першай сусветнай вайны пераслед тайных школ трошкі зменшыўся, бо ўлады былі заняты ваеннымі праблемамі, аднак адначасова спадала зацікаўленнасць людзей удзельнічаць у нелегальнай польскамоўнай адукацыі і памяншаліся ахвяраванні з-за цяжкасцей ваеннага часу. Адначасова ў Мінск і Мінскую губерню прыбывалі ссыльныя і шмат бежанцаў з польскіх губерняў (да 100 тысяч чалавек ), занятых нямецкімі войскамі. Былі створаны Цэнтральны грамадзянскі камітэт і Польскае таварыства дапамогі ахвярам вайны, якія арганізавалі для гэтых польскіх бежанцаў асобную сетку школ, да якіх пераходзілі некаторыя настаўніцы з «Асветы», бо там аплата працы была больш высокай. Фінансаванне гэтых школ зыходзіла ад польскіх эмігранцкіх арганізацый, самаападаткавання і ахвяраванняў польскіх бежанцаў.
Пераемніца таварыства
Непасрэднай пераемніцай Польскага таварыства «Асвета» ў Мінску стала Польская школьная маціца Мінскай зямлі, якая была ўрачыста заснавана ў дзень ўгодак Канстытуцыі 3 мая 1791 года ўплывовымі членамі МТСГ 20 красавіка (3 мая) 1917 у Мінску падчас арганізацыйнага сходу ў залі Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі. На пасаду старшыні «маціцы» быў абраны Мечыслаў Пароўскі, а з 15 лютага 1918 яго месца заняў Канстанцін Рдултоўскі (1880—1953), уплывовы член МТСГ.
Пасля няўдачы рэалізаваць ідэю «краёўцаў» аб адзінстве ўсіх літоўска-беларускіх губерняў і звяржэння расійскага самаўладдзя ў лютым 1917, лідары МТСГ, якім была падначалена Польская маціца Мінскай зямлі — пераемніца Польскага таварыства «Асвета», узялі арыенцір на палітычную суб’ектнасць Беларусі, праявілі сябе патрыётамі Беларусі і выказваліся супраць інкарпарацыі Беларусі ў склад Польшчы, дапускаючы толькі дзяржаўны саюз з ёй. У Мінску, які падпарадкоўваўся тады ўладзе Часовага ўрада Расіі на чале з князем Георгіем Львовым, Мечыслаў Пароўскі 2 красавіка 1917 г. выступіў у гарадской думе з патрабаваннем увядзення школьніцтва на беларускай мове, якога афіцыйна не было ў Расійскай Імперыі, і выказаўся, што беларусы маюць права адрадзіць сваё пісьменства, якім шырока карысталіся яшчэ ў XVI ст. Акрамя таго, Польская маціца Мінскай зямлі планавала ліквідаваць ці падпарадкаваць сабе сетку часовых польскіх школ, што былі створаны ў Мінскай губерні арганізацыямі бежанцаў з польскіх губерняў. А сярод тых польскіх бежанцаў вызначальны ўплыў мелі польскія «эндэкі», якія выказваліся супраць палітычнай суб’ектнасці Беларусі і за інкарпарацыю Беларусі (ці яе часткі) у склад польскай дзяржавы ў статусе звычайных польскіх зямель з далейшай паланізацыяй мясцовых жыхароў.
Рознасць поглядаў на лёс і статус беларускіх зямель прывялі да канфлікту бакоў (лідараў МТСГ і лідараў польскіх бежанцаў) у складзе Польскай рады Мінскай зямлі, які завершыўся ў канечным выніку перамогай лідараў МТСГ у той арганізацыі, насаджэннем у шэрагах «польскай рады» ідэі палітычный суб’ектнасці Беларусі і заняццем у канцы 1917 — пачатку 1918 членам МТСГ Эдмундам Івашкевічам пасады кіраўніка адукацыйнага аддзела Польскай рады Мінскай зямлі, які загадваў сеткай школ для польскіх бежанцаў, хоць дзве сеткі польскамоўных школ у Мінскай губерні не былі аб’яднаны арганізацыйна. Пазней, у 1927 лідар МТСГ Эдвард Вайніловіч выказваўся, што паланізаванасць карэннага каталіцкага дваранства беларускіх зямель мела павярхоўны характар (беларуская мова не забывалася), а таксама, што пасля «адарвання» Беларусі ад Расіі і стварэння беларускай дзяржавы магчыма адмова ад тагачаснай павяхоўнай паланізаванасці мясцовага дваранства і інтэлігенцыі і вяртанне да пастаяннага выкарыстання беларускай мовы.
Ацэнка дзейнасці
У многім тайны, канспіратыўны характар дзейнасці Польскага таварыства «Асвета» ў Мінску, што прывяло да адсутнасці поўнай інфармацыі аб маштабе дзейнасці арганізацыі, фінансаванні і колькасці вучняў, этнічным і канфесійным складзе, не дае магчымасці поўнасцю аб’ектыўна ацаніць вынікі дзейнасці таварыства, а таксама прывесці статыстычныя паказчыкі (напрыклад, дынаміку ліквідацыі непісьменнасці, якасць выкладання і г.д.).
Польскі гісторык Дарыуш Тарасюк, імкнучыся вызначыць колькасць прадстаўнікоў польскага этнасу ў Беларусі ў той перыяд, лічыць, што галоўным крытэрыем польскасці з’яўляецца веравызнанне, у прыватнасці — прыналежнасць асобы да каталіцызма, што, на думку гісторыка, у большасці выпадкаў уплывала на зацікаўленасць асобы да польскамоўнай адукацыі і звязвалася з польскасцю. Тарасюк характарызуе дзейнасць «Асветы» як арганізацыі, дзе дзейнічалі палякі для мэт польскай адукацыі, польскай культуры і польскага патрыятызма, а тэрмін «літоўцы» ў сваіх даследаваннях ужывае толькі ў адносінах да балтамоўных сялян Ковенскай і Віленскай губерняў. На яго думку, вынік дзейнасці тайнай польскай асветы быў меншым, чым чакалася арганізатарамі.
Беларускі гісторык Аляксандр Смалянчук адзначае, што для карэннага каталіцкага дваранства Літвы і Беларусі ў той перыяд яшчэ было характэрным вызначаць сябе і як «літоўцы» («літвіны»), і як «палякі». Ён адхіляе меркаванне, што каталіцкае веравызнанне было крытэрыем прыналежнасці да польскага этнасу, бо ў касцёле традыцыйна панавала польская мова набажэнстваў, што лагічна і выклікала зацікаўленасць вернікаў да польскай мовы. Смалянчук сцвярджае, што слова «паляк» не мела этнічнага зместу, а было палітонімам (звязвалася з ідэяй адраджэння федэрацыйнай Рэчы Паспалітай). На яго думку, толькі пасля распада Расійскай імперыі ў ходзе Лютаўскай рэвалюцыі (1917) і грамадзянскай вайны ў Расіі «палякі» літоўска-беларускіх губерняў, калі Заходняя Беларусь увайшла ў склад Другой Рэчы Паспалітай па выніках Рыжскага мірнага дагавора, пачалі ўцягвацца ў працэс фармавання сучаснай польскай нацыі, а слова «паляк» пачало набываць у Літве і Беларусі этнічны змест. Смалянчук так сцвярджае пра нацыянальную свядомасць т.зв. «палякаў» («польскай грамадскасці») Літвы і Беларусі ў часы Расійскай імперыі: «Відавочна, што нацыянальная свядомасць гэтых колаў краёвай грамадскасці трымалася не на культурнай і моўнай ідэнтыфікацыі, а на ўсведамленні свайго паходжання і сваёй сувязі з мінуўшчынай і сучаснасцю гістарычнай Літвы». Смалянчук характарызуе дзеянні таварыства «Асвета» як «польскамоўную адукацыю», а таксама як яшчэ адзін эпізод канфлікту паміж «заходняй» і «праваслаўнай цывілізацыяй» у барацьбе за культурнае дамінаванне ў Беларусі.
Каэфіцыент паглынання
Каэфіцыент паглынання — безразмерная фізічная велічыня, якая характарызуе здольнасць цела паглынаць падаючае на яго выпрамяненне. У якасці літарнага пазначэння выкарыстоўваецца грэчаская \alpha.
Вызначэнне
Лікава каэфіцыент паглынання роўны адносіне патоку выпрамянення \Phi, паглынутага целам, да патоку выпрамянення \Phi_0, што ўпала на цела :
Сума каэфіцыента паглынання і каэфіцыентаў адлюстравання, прапускання і рассейвання раўняецца адзінцы. Гэта сцвярджэнне вынікае з закона захавання энергіі.
У тых выпадках, калі спектр падаючага выпрамянення настолькі вузкі, што выпрамяненне можна лічыць монахраматычным, кажуць аб монахраматычным каэфіцыенце паглынання. Іншая ўжывальная ў такіх акалічнасцях назва мае тое ж значэнне, — паглынальная здольнасць цела.
Калі спектр падаючага на цела выпрамянення шырокі, то адпаведны каэфіцыент паглынання называюць інтэгральным.
У агульным выпадку значэнне каэфіцыента паглынання цела залежыць як ад уласцівасцей самога цела, так і ад вугла падзення, спектральнага саставу і палярызацыі выпрамянення.
Каэфіцыент унутранага паглынання \alpha_i
У большай ступені характарызуе здольнасць паглынаць выпрамяненне матэрыяламі, а не целамі. Адпаведна, у адрозненне ад каэфіцыента паглынання ў яго вызначэнні выкарыстоўваецца не агульны паток \Phi_0, які ўпаў на на паверхню цела, а паток \Phi_{in}, што прайшоў праз уваходную паверхню цела.
Такім чынам, каэфіцыент унутранага паглынання \alpha_i вызначаецца з суадносін : Паток \Phi_{in} пры гэтым звязаны з \Phi_0 роўнасцю: дзе \rho — каэфіцыент адлюстравання.
У агульным выпадку, пры распаўсюджванні паралельнага пучка выпрамянення ў асяроддзі, дзе адначасова мае месца паглынанне і рассейванне выпрамянення, каэфіцыент унутранага паглынання звязаны з натуральнымі паказчыкамі паглынання a' і рассейвання r' суадносінамі: дзе l - адлегласць, пройдзеная выпрамяненнем у асяроддзі.
Мора Скоша
Мора Скоша (Scotia Sea) — міжастраўное мора паміж астравамі Паўднёвая Георгія, Паўднёвымі Сандвічавымі і Паўднёвымі Аркнейскімі.
Большая частка мора ляжыць у межах Атлантычнага акіяна, меншая — у межах Паўднёвага акіяна. На захадзе злучаецца пралівам Дрэйка з Ціхім акіянам. Плошча звыш 1,3 млн км². Глыбіні перавышаюць 5 тысяч метраў. З’яўляецца найглыбейшым паводле сярэдняй глыбіні морам у свеце. Максімальная глыбіня 6022 м. Сярэдняя тэмпература вады на паверхні ад 6 °C да −1 °C. Салёнасць каля 34 ‰.
IC 2726
IC 2726 — галактыка тыпу * (зорка) ў сузор’і Леў.
Мора Скоша
У асноўным знаходзіцца ў субпалярных шыротах. Воды ўмераных шырот пануюць толькі ў яго паўночна-заходняй частцы, у сярэдняй — пераважаюць паўднёвыя палярныя воды Антарктычнай цыркумпалярнай плыні, а ў паўднёва-ўсходнюю частку з поўдня паступае яшчэ халаднейшая вада з мора Уэдэла. Над морам пануюць моцныя заходнія вятры, часта здараюцца штормы. З’яўляецца адным з галоўных раёнаў зараджэння антарктычных айсбергаў, таму яны тут вельмі частыя.
IC 2726
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мора Скоша
У моры велізарная колькасць крыля, якая служыць кормам для рыб, марскіх птушак і вусатых кітоў. Развіта рыбная лоўля. Названа ў 1932 годзе па назве экспедыцыйнага судна «Скотыя» шатландскай антарктычнай экспедыцыі У. Бруса.
Фру-фру
Фру-фру (frou frou — гукаперайманне шоргату, шолаху або шамацення) — дэталь жаночага адзення апошняй трэці XIX стагоддзя, шырокая з шаўковай тканінай, якая моцна шамаціць, што прышываць да, гэтак жа называлі  з такой фальбонай ці зубчастымі або плісіраванымі. Дадатковы эфект «фру-фру» таксама ствараў пры судотыку з фальбонамі ніжняй спадніцы падшыты пад сукенку чахол з шоўку і тафты. Шолах зборкі пры руху лічыўся жаноцкім і элегантным. Распаўсюджванню тэрміна магла спрыяць пастаўленая ў 1869 годзе ў Парыжы аднайменная п’еса і  з Сарай Бернар у галоўнай ролі. У Расіі ў пастаноўцы перакладзенай п’есы бліскала ў модных уборах.
Фру-фру неаднаразова згадваецца ў рускай класічнай літаратуры. У «» А. М. Астроўскага ў французскай п’есе збіралася выступаць галоўная гераіня Негіна. Конь з мянушкай Фру-Фру быў у сям’і Л. М. Талстога, гэтым імем ён назваў  ў рамане «Ганна Карэніна». У рамане Ф. М. Дастаеўскага «» пад фру-фру маецца на ўвазе сам турнюр, модная канструкцыя сімвалізуе і параўноўваецца з крупам каня.
Тэгенарыя дэрамі
Тэгенарыя дэрамі (Tegenaria domestica) — від павукоў сямейства, блізкі родзіч.
Апісанне
Самка дасягае памера 7-12 мм, самец ад 6 да 9 мм. Цела жаўтаватай афарбоўкі з бурым малюнкам.
Распаўсюджанне
Від распаўсюджаны па ўсім свеце.
Ёсць меркаванне, што гэты від быў завезены ў Амерыку брытанскімі каланістамі.
Асаблівасці біялогіі
Часта пасяляецца ў жытле чалавека. Будуе варонкападобныя сеткі. Яд дамавы павук вывучаны недастаткова. Ёсць сведчанні, што ўкус тэгенарыі, калі яна здольная пракусіць скуру, не выклікае адчувальных наступстваў.
Рэтрыт
Рэтрыт (retreat; [ɹɪˈtɹiːt] — «адзінота», «выдаленне ад грамадства») — англійскае слова, якое ўвайшло ў многія іншыя мовы, у тым ліку і ў беларускую як міжнароднае абазначэнне баўлення часу, прысвечанага духоўнай практыцы.
Рэтрыты бываюць самотныя і калектыўныя; на калектыўных часцей за ўсё праводзіцца навучанне практыцы медытацыі. Некаторыя рэтрыты праводзяцца ў цішыні, тады як іншыя суправаджаюцца інтэнсіўным зносінамі ў залежнасці ад асаблівасцяў духоўнай традыцыі і ўдзельнікаў. Рэтрыты часта праводзяцца ў сельскай мясцовасці, у гарах ці ў іншых аддаленых ад цывілізацыі месцах. Існуюць ретрытныя цэнтры, да якіх таксама можна прылічыць манастыры. Некаторыя рэтрыты могуць праводзіцца ў цемры (цёмны рэтрыт), што шырока распаўсюджана ў практыцы Дзогчэн школы тыбецкага будызму.
Час рэтрыту выкарыстоўваецца для разважанняў, малітваў або медытацыі. Рэтрыты адыгрываюць надзвычай важную ролю ў будызме, у якім яны сталі агульнапрынятай практыкай з часоў васы — уведзенага заснавальнікам будызму Гаўтамай Будай звычаю штогод надаваць ретрыту тры месяцы на перыяд сезону дажджоў. У дзэн-будызме рэтрыты вядомыя пад назвай сешын (або сесін). Медытатыўныя рэтрыты з’яўляюцца важнай практыкай у суфізме — містычным шляху ісламу. Напісаная больш за 700 гадоў таму кніга суфійскага настаўніка пад назвай «Рысалат ал анвар» («Пасланні святла»)  — гэта даведнік для падарожжа ўнутр сябе. Выкарыстоўваюцца ў ёга-культуры. Рэтрыты таксама папулярныя ў многіх хрысціянскіх цэрквах, уключаючы пратэстантызм, каталіцызм і англіканства, дзе яны разглядаюцца як адлюстраванне саракадзённага посту Хрыста ў пустыні.
Рэтрыты з’яўляюцца агульнапрынятай практыкай у квакерстве.
Clathrus pertusus
Clathrus pertusus, ці Stemonitis fusca — від грыбоў роду, шырока распаўсюджаны ў прыродзе.
Таксанамія
Раней не адносілі да царства Грыбы і ўключалі ў клас міксаміцэтаў, род.
Апісанне
белы. Споранашэнне мае выгляд шматлікіх чырванавата-карычневых цыліндрычных «пярынак» (спарангіяў), размешчаных на субстраце групамі. Спарангій 6-20 мм вышынёй з чорнай бліскучай ножкай даўжынёй звычайна больш за чвэрць агульнай даўжыні спарангія. Унутры спарангія ножка пераходзіць у калонку, якая працягваецца звычайна да самага яго верху. Перыдый хутка знікае.
Споры дыяметрам 7-9 мкм, фіялетава-карычневыя, з бародаўкавай або шыпаватай паверхняй.
Падобны на, ад якога адрозніваецца больш цёмнай афарбоўкай спор і наяўнасцю на іх сеткаватай арнаментацыі.
Распаўсюджанне і экалогія
Распаўсюджаны сусветна. Сустракаецца галоўным чынам летам і восенню на гнілых дрэвах, адмерлых галінах, лісці.
IC 2727
IC 2727 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Лонг-Біч
Лонг-Біч (Long Beach) — горад у Каліфорніі, ЗША. Размешчаны ў паўднёвай частцы акругі Лос-Анджэлес, на ўзбярэжжы Ціхага акіяна, за 30 км ад дзелавога цэнтра Лос-Анджэлеса. З поўдня Лонг-Біч мяжуе з акругай Орындж. Лонг-Біч займае 38-е месца па насельніцтву ў ЗША, 6-е месца ў Каліфорніі і 2-е месца ў акрузе Лос-Анджэлес. Паводле перапісу, насельніцтва горада на 2009 год складае - 492.682 жыхароў.
Гарады-пабрацімы
Лонг-Біч мае наступныя гарады-пабрацімы (па стане на кастрычнік 2007 г.) :
1-я Бабруйская партызанская брыгада
1-я Бабруйская партызанская брыгада — партызанская брыгада, створаная ў лютым 1943 года на базе арганізаванага ў студзені 1942 года 752-га атрада Клічаўскага аператыўнага цэнтра, у красавіку 1943 года была перададзена Магілёўскай (абласной) ваенна-аператыўнай групе. Дзейнічала на тэрыторыі Асіповіцкага, Бабруйскага і Парыцкага раёнаў. 29 лістапада 1943 года брыгада (1127 партызан, 3 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй, 15 снежня 1943 была выведзена ў тыл і расфарміравана. Камандзіру брыгады Лівенцаву было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.
Гісторыя
20 сакавіка 1942 года 752-і атрад Лівенцава ўдзельнічаў у разгроме нямецкага гарнізона ў гарадскім пасёлку Клічаў, у чэрвені — жніўні 1942 — у абароне Клічаўскай партызанскай зоны, у прарыве блакады ў час карнай аперацыі. Партызаны ў лістападзе 1942 года каля чыгуначнай станцыі Талька падарвалі і спалілі эшалон з запчасткамі да самалётаў і аўтамашын. У жніўні 1943 года перабілі больш за 100 рэек. Пасля злучэння 29 лістапада 1943 года з Чырвонай Арміяй брыгада была ўключана ў баявы парадак 37-й гвардзейскай стралковай дывізіі, потым заняла рубеж 118-га гвардзейскага стралковага палка. 15 снежня 1943 года брыгада была выведзена ў тыл і расфарміравана.
Зэлеў (гміна)
Зэ́леў (Zelów) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Бэлхатоўскага павета Лодзьскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Зэлеве. Плошча гміны складае 167,08 км². Станам на 2011 год у гміне Зэлеў пражывалі 15 188 чалавек, шчыльнасць — 90,9 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 35 салецтваў.
Герт Фрэдрыксан
Герт Фрыдальф Фрэдрыксан (Gert Fridolf Fredriksson;, Нючопінг, Швецыя - , там жа) — шведскі спартсмен, вясляр на байдарцы, шасціразовы алімпійскі чэмпіён, выйграваў залатыя алімпійскія ўзнагароды на чатырох Алімпіядах запар.
З'яўляецца рэкардсменам Швецыі па колькасці алімпійскіх узнагарод, у тым ліку залатых. 7-разовы чэмпіён свету і 32-разовы чэмпіён Швецыі (усяго 71 медаль на чэмпіянатах Швецыі).
Дэбютаваў на Алімпійскіх гульнях у Лондане ў 1948 годзе ва ўзросце 28 гадоў і выйграў 2 залатыя медалі. На кожнай з сваіх 4 Алімпіяд Фрэдрыксан выйграваў па 2 узнагароды. Апошнія алімпійскія медалі (золата і бронза) Герт выйграў у 1960 годзе ў Рыме ва ўзросце 40 гадоў. 7 з 8 сваіх узнагарод Герт выйграў на аднамеснай байдарцы, і толькі 1 золата ў Рыме-1960 ён заваяваў у двойцы на дыстанцыі 1000 метраў разам са Свенам-Олавам Шэдэліусам.
Лепшы спартсмен Швецыі 1949 гады. У родным Нючопінгу Фрэдрыксан ўсталяваны помнік.
PlayStation 2
PlayStation 2 (プレイステーション2) — другая гульнявая прыстаўка, выпушчана кампаніяй Sony, спадкаемніца PlayStation і папярэдніца PlayStation 3. Пра пачатак распрацоўкі было абвешчана ў сакавіку 1999 года, продаж кансолі ў Японіі распачалася 4 сакавіка 2000 года, у Паўночнай Амерыцы — 26 кастрычнікa 2000 года і ў Еўропе — 24 лістапада 2000 года.
PS2 — гульнявая прыстаўка шостага пакалення, якая стала самай папулярнай гульнявой прыстаўкай ў гісторыі відэагульняў. Па стане на 2011 год у свеце прададзена больш за 154 мільёнаў экземпляраў PS2. З пачатку 2013 года вытворчасць спынена.
Тэхнічныя характарыстыкі
PlayStation 2 мае два USB-парты і порт IEEE 1394, 2 раздымы для геймпадаў, 2 слоты карт памяці, камбінаваны аўдыё/відэавыхад, лічбавай аптычны выхад. Жорсткі дыск можа быць усталяваны ў адсек пашырэння на задняй панэлі кансолі.
У PlayStation 2 маюцца два раздыма для падлучэння геймпадаў, для падключэнне дадатковых след дакупляць спецыяльны кантролер. PS2 здольная працаваць з геймпадам першай PlayStation.
Магчымасці
PlayStation 2 запускае відэагульні на CD-ROM і DVD-ROM. Акрамя таго, кансоль можа прайграваць аўдыё CD і фільмы на DVD, а таксама сумяшчальная з першай PlayStation. PS2 падтрымлівае карты памяці PlayStation і кантралёры, але пры гэтым карты памяці PS1 працуюць толькі з гульнямі для PS1, а кантралёры падтрымліваюць не ўсе функцыі, прадугледжаныя ў гульнях для PS2.
Пасля ўстаноўкі сеткавай карты некаторыя гульні для PlayStation 2 адкрываецца магчымасць шматкарыстальніцкай гульні праз інтэрнэт у гульнях, дзе гэта прадугледжана. Замест адзінага сэрвісу з сістэмай аплаты па падпісцы, сэрвісы для шматкарыстальніцкіх гульняў PlayStation 2 прадастаўляюцца выдаўцамі.
Гульні
Для PlayStation 2 выйшла 2501 гульня, з іх 18 сталі бэстсэлерамі, прададзена больш 5 млн. копій :