cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лазар Маркавіч Хідэкель
Спадчына
С.А. Хан-Магамедаў у сваёй працы «Піянеры Савецкай архітэктуры» даследаваў больш за 150 дзяржаўных і прыватных архіваў і знайшоў жыццёва важныя звёны ў архіве Хідэкеля. «Аксанаметрычныя погляды Хідэкеля, заснаваныя на Супрематычных кампазіцыях», якія натхнілі яго серыю касмічных дамоў (1920—1921) і ператварыліся ў работы, звязаныя з Аэраклубам (1922—1923), былі, па словах Хан-Магамедава, «практычна першымі па-сучаснасці архітэктурнымі кампазіцыямі, заснаванымі на супрэматызме.»
Хан-Магомедаў адзначае, што, у адрозненне ад карцін Малевіча 1915—1918 гадоў, работы Хідэкеля, поруч з творамі некалькіх іншых вучняў, якія прайшлі клас Лісіцкага па праекцыйнаму малюнку, «складаліся не з каляровых геаметрычных фігур, вольна плаваючых у белам прасторы, а з выцягнутых прамавугольнікаў, спалучаных у жорсткую крыжападобную кампазіцыю». Хідэкель разглядаў гэтыя графічныя кампазіцыі як свой уклад у структурную трансфармацыю супрэматызму. Апісваючы ланцужок уплыву: Малевіч — Лісіцкі — Хідэкель — Нікольскі, Хан-Магомедаў ацаніў роляў Хідэкеля і ўплыў на яго прафесараў, а таксама яго архітэктурнае супрацоўніцтва з Нікольскім і Сіманавым у сярэдзіне 1920-х гадоў. Іх супольна рэалізаваныя работы грунтоўна паспрыялі з'яўленню своеасаблівага тыпа супрэматычнага канструктывізму, які характэрызаваў творчасць ленінградскага авангарда і «судзейнічаў замацаванню працэсу творчага эксперыментавання савецкіх архітэктараў».
NGC 5376
NGC 5376 (іншыя абазначэнні — UGC 8852, MCG 10-20-47, ZWG 295.25, IRAS13536+5945, PGC 49489) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Пампеяна
Пампеяна (Pompeiana) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лігурыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Імперыя.
NGC 5376
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Пампеяна
Насельніцтва складае 852 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 158 чал./км². Займае плошчу 5 км². Паштовы індэкс — 18015. Тэлефонны код — 0184.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santa Maria Assunta.
Яркасць
Яркасць фатаметрычная, стасунак сілы святла пэўнай паверхні да праекцыі святлівай паверхні на плоскасць, нармальную да кірунку прамяня зроку. Паняцце вызначаецца толькі для працяглых аб'ектаў.
B = I / (s cos φ) I — сіла святла, s — плошча святлівай паверхні, φ — кут паміж нармаллю да паверхні і кірункам назірання.
— стасунак бляску элемента святлівай паверхні у пункце назірання да цялеснага кута пад якім гэты элемент бачны з гэтага пункту.
B = E' / ω
Дубіна Юрздыцкая
Дубіна́ Юрзды́цкая (, Дубина Юрздыцкая) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Валожынскага сельсавета.
Антверпенская ратуша
Гарадская ратуша ў Антверпене — цэнтральны твор нідэрландскага Адраджэння і адзін з першых рэнесансных будынкаў на поўначы Еўропы. Пабудаваны ў 1561-65 гг., калі Антверпен быў гандлёвай сталіцай Еўропы, па праекце мясцовага архітэктара Карнеліса Флорыса. Распрацаваная Флорысам сістэма дэкаратыўнай арнаментыкі («Florisstil») аказала значны ўплыў на развіццё бельгійскай (фламандскай) мастацкай традыцыі.
Чатырохпавярховы будынак, які стаіць на галоўнай плошчы горада, арганічна спалучае элементы, запазычаныя ад італьянскіх маньерыстаў, з фламандскай традыцыяй будаўніцтва шматпавярховых гатычных ратуш. Ніжні паверх рустыраваны, верхні паверх — скразны (гульбішча). Ратуша пышна ўпрыгожаная геральдычнымі знакамі Антверпенскага маркграфа, іспанскіх Габсбургаў і герцагства Брабанцкага.
Падчас узяцця Антверпена іспанцамі (1576) ратуша выгарэла амаль дашчэнту. Стылізаваныя пад даўніну інтэр’еры з’явіліся ў сярэдзіне XIX стагоддзя (арх. П’ер Бруна Бурла).
Чэмпіянат Еўропы па футболе 2020
16-ы Чэмпіянат Еўропы па футболе 2020 (скарочана «Еўра-2020») — Чэмпіянат Еўропы па футболе, футбольны турнір для зборных еўрапейскіх краін пад эгідай УЕФА. Пераможца яго стане ўдзельнікам Кубка канфедэрацый 2022. З нагоды 60-годдзя з моманту першага чэмпіянату Еўропы турнір упершыню праводзіўся адразу ў шэрагу краін. У сувязі з пандэміяй COVID-19 спаборніцтвы былі перанесены на 2021 год.
Групавы этап
Лёсаванне групавога этапу адбылося 30 лістапада 2019 году ў Бухарэсце. У выніку жараб’ёўкі былі сфарміраваны наступныя групы:
Плэй-оф
У плэй-оф выйшлі 12 каманд, якія занялі ў групах першае і другое месцы, а таксама 4 каманды, якія паказалі найлепшыя вынікі сярод тых, што занялі трэція месцы ў сваіх групах.
Фінал
У фінале 11 ліпеня 2021 года на стадыёне «Уэмблі» ў Лондане зборная Італіі перамагла ў серыі пенальці каманду Англіі, здабыўшы гэты тытул другі раз у сваёй гісторыі.
Італія - Англія 1-1 (3-2 па пен.)
0-1 - Шоў (2 хвіл.), 1-1 - Банучы (67 хвіл.).
Серыя пенальці:
Англія: Кейн, Магуаер, Рэшфорд, Санчо, Сака.
Італія: Берардзі, Белоці, Банучы, Бернадэскі, Жаржыньо.
Андрыева-Іваніўка
Андрыева-Іваніўка (Андрі́єво-Іва́нівка) — вёска ў Мыкалаіўскім раёне Адэскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Андрыева-Іваніўскай вясковай абшчыны.
Бандон
Колькасны склад каля 400 салдатаў, прыблізна пароўну пяхоты і конніцы.
Іван Навумавіч Рахцеенка
Іван Навумавіч Рахце́енка ( — ) — вучоны ў галіне батанікі, экалогіі і лесаводства, доктар біялагічных навук (1961), прафесар (1967). Заслужаны дзеяч навукі БССР (1978). Бацька Л. І. Рахцеенкі.
Біяграфія
Нарадзіўся ў вёсцы Шэкі (зараз у Віцебскай вобласці Беларусі). У 1930 годзе скончыў лясны факультэт Беларускай сельскагаспадарчай акадэміі сельскай і лясной гаспадаркі. З 1931 года працаваў у Беларускім навукова-даследчым інстытуце лясной гаспадаркі, дзе займаў пасаду старэйшага навуковага супрацоўніка. У 1941—1945 гадах на пасадзе дырэктара Беларускага філіяла Усесаюзнага навукова-даследчага інстытута лясной гаспадаркі ў Арэнбургскай вобласці. У 1946—1955 гадах — старэйшы навуковы супрацоўнік ва Усесаюзным навукова-даследчым інстытуце лясной гаспадаркі ў горадзе Пушкіна Маскоўскай вобласці. У 1951—1955 гадах на пасадзе дырэктара Цэнтральнага батанічнага сада Акадэміі навук БССР. У 1957—1979 гадах у Інстытуце эксперыментальнай батанікі Акадэміі навук БССР на пасадзе загадчыка лабараторыі экалогіі раслін, у 1979—1988 гадах — галоўны навуковы супрацоўнік.
Навуковая і грамадская дзейнасць
Аўтар больш за 200 навуковых прац (у тым ліку 8 манаграфій) у галіне падсочкі лесу, экалогіі каранёвых сістэм дрэвавых парод, эколага-фізіялагічных і біялагічных асноў ўзаемадзеяння раслін у супольнасцях. Даследаваў працэсы росту і развіцця каранёвых сістэм драўняных раслін у розных глебава-грунтовых умовах, тэрміны жыццядзейнасці актыўных каранёў, сезонныя цыклы паглынання і вылучэнні мінеральных пажыўных рэчываў каранямі драўняных раслін і перадача іх ад аднаой расліны да другой, узаемаадносіны драўняных парод у лясных насаджэннях рознай тыпалагічнай прыналежнасці. Высветліў новыя палажэнні ў галіне фізіёлага-біяхімічнага ўзаемаўплыву раслін у раслінных супольнасцях. Даследаваў працэсы ўзаемнага ўплыву каранёвых выдзяленняў раслін. Абгрунтаваў прынцыпы сумяшчальнасці відаў раслін у змешаных пасадках, якія адрозніваюцца большай прадуктыўнасцю ў параўнанні з чыстымі насаджэннямі. Распрацаваў прынцыпы падбору біялагічна сумяшчальных відаў у мэтах стварэння высокапрадукцыйных мяшаных лясных насаджэнняў.
Сярод апублікаванага:
У 1963—1968 гадах займаў пасаду акадэміка-сакратара Аддзялення біялагічных навук Акадэміі навук БССР. У 1965—1979 годзе уваходзіў у склад рэдакцыйнай калегіі часопіса «Весці Акадэміі навук БССР (серыя біялагiчных навук)».
Узнагароды
Узнагароджаны медалём «Знак Пашаны» і іншымі медалямі.
Багданіўка (Мыкалаіўскі раён)
Багданіўка (Богдані́вка) — вёска ў Мыкалаіўскім раёне Адэскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Андрыева-Іваніўскай вясковай абшчыны.
Хеле Торнінг-Шміт
Хеле Торнінг-Шміт (Helle Thorning-Schmidt; нар., Рэдоўрэ, Данія) — дацкі палітык, новы прэм’ер-міністр Даніі (пачне працу 4 кастрычніка 2011). Лідар Сацыял-дэмакратычнай партыі.
Скончыла Капенгагенскі ўніверсітэт і Каледж Еўропы ў Бругэ. Кандыдат палітычных навук. Працавала ў сакратарыяце сацыял-дэмакратаў у Еўрапарламенце, у Канфедэрацыі прафсаюзаў Даніі. З 1999 года — дэпутат Еўрапарламента ад СДП, дзе яна займалася пытаннямі сацыяльнай палітыкі, прамысловасці, гандлю, навукі і зносінамі з Латвіяй. У 2005 годзе была абрана дэпутатам Фолькетынга і, хутка, лідарам Сацыял-дэмакратаў. У верасні 2011 года СДП разам з партнёрамі па кааліцыі перамагла на парламенцкіх выбарах, і Торнінг-Шміт стала новым прэм’ер-міністрам.
Торнінг-Шміт — прыхільнік павялічэння падаткаў, развіцця аднаўляемых крыніц энергіі. Яна таксама выступае супраць пераходу Даніі з кроны на еўра.
Стала першай у гісторыі краіны жанчынай, якая ўзначаліла ўрад краіны.
Яе бацька выкладаў матэматыку і нацыянальную эканоміку ў Капенгагенскім універсітэце.
Ёсіро Морыяма
(森山 佳郎; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1994 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Роўз
Роўз — прозвішча.
Герб Беластока
Апісанне
Геральдычны шчыт падзелены насярэдзіне: зверху чырвоны, а знізу залаты. У верхняй частцы — срэбны арол з залатой каронай, залатымі дзюбай і кіпцюрамі, чырвоным языком. У ніжняй частцы — Пагоня. Конь срэбны з залатой конскай амуніцыяй і чырвонай патройнай папругай. Вершнік у сініх даспехах, сінім шлеме з адкрытым казырком і срэбным пяром, узнятым сінім мячом, залатымі шпорамі. На сінім шчыце вершніка — срэбны літоўскі крыж.
Вэсэлэ (Мыкалаіўскі раён)
Вэсэлэ (Весе́ле) — вёска ў Мыкалаіўскім раёне Адэскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Андрыева-Іваніўскай вясковай абшчыны.
Каланіялізм
Злом каланіяльнай сістэмы (дэкаланізацыя) адбыўся ў другой палове 20 стагоддзя з набыццём незалежнасці Індыяй і шэрагам афрыканскіх краін. Але і ў посткаланіяльны перыяд развітыя заходнія краіны захоўваюць сваё эканамічнае (а часам і палітычнае) панаванне над многімі краінамі Трэцяга свету (неакаланіялізм).
Ірвін Роўз
Ірвін Роўз (Irwin A. Rose; 16 ліпеня 1926, Бруклін, Нью-Ёрк, ЗША — 2 чэрвеня 2015, Дырфілд, Масачусетс, ЗША) — амерыканскі біёлаг і біяхімік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі 2004 года.
Член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (1979).
Біяграфія і навуковая праца
Нарадзіўся ў яўрэйскай сям’і ўкладчыкаў паркетных падлог Хэры Ройзе (родам з-пад Адэсы) і яго жонкі Элы Грынвальд, дачкі імігрантаў з Венгрыі. Да 13 гадоў вучыўся ў Бруклінскай сярэдняй школе № 134 і наведваў нядзельную яўрэйскую школу, а з 1939 года разам з сям’ёй перабраўся ў Спакан.
Вучыўся ва Універсітэце штата Вашынгтон, які скончыў у 1948 (з перапынкам на службу ў арміі ў час Другой сусветнай вайны). У 1952 годзе там жа абараніў дысертацыю.
Роўз быў кіраўніком групы навукоўцаў у Анкалагічным цэнтры ў Фокс Чэйзе (Філадэльфія), якая адкрыла ролю убіквітына у клеткавай сістэме дэградацыі бялкоў у пратэасомах. За гэта адкрыццё ў 2004 годзе ён атрымаў Нобелеўскую прэмію па хіміі разам з Ааронам Чэхановерам і Аўрамам Гершко.
Ганаровы прафесар у медыцынскім каледжы Універсітэта Каліфорніі ў Ірвіне.
Сям’я
Жонка (з 1955) — біяхімік Зельда Будэнстайн Роўз (Zelda Budenstein Rose, PhD), меў чацвёра дзяцей.
Понтэдасіа
Понтэдасіа (Pontedassio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лігурыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Імперыя.
Феадосія
Феадосія (Феодосія, Теодосія, Kefe, ад Θεοδοσία — «Богам дадзеная») — партовы і курортны горад поўдня Украіны ля Чорнага мора на паўднёва-ўсходнім узбярэжжы Крыма. Феадасійскі рэгіён Крыма — тэрыторыя, падпарадкаваная Феадасійскага гарсавету, уключае ў сябе акрамя ўласна Феадосіі шэраг пасёлкаў.
Понтэдасіа
Насельніцтва складае 2309 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 160 чал./км². Займае плошчу 14 км². Паштовы індэкс — 18027. Тэлефонны код — 0183.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santa Margherita d'Antiochia.
Феадосія
Дзень горада Феадосіі — апошняя субота ліпеня.
NGC 5377
NGC 5377 (іншыя абазначэнні — UGC 8863, MCG 8-25-52, ZWG 246.27, KARA 604, IRAS13542+4729, PGC 49563) — спіральная галактыка з перамычкай (SBa) ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Сусветная арганізацыя аховы здароўя
Сусветная арганізацыя аховы здароўя (СААЗ, World Health Organization, WHO) — адна з арганізацый, якая дзейнічае ў рамках ААН. Была cтвораная 7 красавіка 1948. Штаб-кватэра СААЗ знаходзіцца ў Жэневе.
Мэта дзейнасці СААЗ гэта павялічэнне супрацоўніцтва паміж краінамі ў сферы аховы здароўя і барацьбы з эпідэміямі, а таксама ўсталявання норм складу лекаў і якасці прадуктаў. Арганізацыя змагаецца таксама за ўсталяванне медыцынскай бяспекі для кожнага чалавека і змяншэння смяротнасці немаўлят.
Да асноўных поспехаў дзейнасці СААЗ належаць: перамога над эпідэміямі малярыі, чумы, халеры, сухотаў праз масавыя вакцынацыі. СААЗ таксама змагаецца са СНІДам.
Hardcoreманія: чаду!
«Hardcoreманія: чаду!» — зборнік песень беларускіх выканаўцаў у жанры хардкор, запісаны ў 2002 годзе і выдадзены лэйблам «БМАgroup».
Поўнае выданне
Касетная версія альбома за кошт выдалення песень «J:морс», IQ48 і Galina Bэzu і скарачэння Knuckleduster і «Адваротны сэнс», утрымлівае спевы магілёўскага гурта «Kryptos» (трэк «Чорны боль»), мінскіх «Diversia» і «The Panic», віцебскіх «Goldprick» feat. «Катафалк» (трэк «Замачы суседку»), «Катафалк» (трэк «Дыск О:\\\\») і гурта 5diez (сцежка «Вочы адкрый»).
Фрон
Фрон (Front) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Maria Maddalena.
Трубачы
Трубачы́, стэнтары (Stentor) — род прасцейшых класу раснічных інфузорый. Налічвае каля 20 відаў. Пашыраны ў морах і прэсных водах. На Беларусі найбольш трапляюцца: і.
Апісанне
Даўжыня 1 мм. Цела лейкападобнае, расшыранае на пярэднім канцы, укрытае шчыльнай пелікулай з густымі раснічкамі. Здольныя рэзка скарачацца. Размнажаюцца бясполым шляхам і палавым. Сілкуюцца дробнымі арганічнымі рэшткамі, бактэрыямі, водарасцямі, прасцейшымі. Могуць рэгенерыраваць: з кожнай часткі цела, у якой ёсць макрануклеус, аднаўляецца цэлы арганізм. Біялагічныя меліяратары. Свабодна плаваюць, могуць прымацоўвацца да субстрату.
Трохпальцы дзяцел
Трохпальцы дзяцел, жоўтагаловы дзяцел (Picoides tridactylus) — птушка сямейства дзятлавых, распаўсюджаная ў хвойных і мяшаных лясах Еўразіі.
Аддае перавагу забалочаным лясам. Ад іншых дзятлаў рэгіёну адрозніваецца цытрынава-жоўтай, а не чырвонай шапачкай пёраў на галаве. Гняздуе парамі, у астатні час года вядзе адзіночны лад жыцця. На большай частцы тэрыторыі аселая птушка. На Беларусі трапляецца пераважна на поўначы, занесены ў Чырвоную кнігу. Сілкуецца насякомымі, якія галоўным чынам жывуць у гнілой драўніне.
У від часам уключаюць паўночнаамерыканскую папуляцыю, якую разглядаюць як конспецыфічную ў адносінах да еўраазіяцкай. Тым не менш, генетычныя даследаванні паказваюць значныя адрозненні паміж гэтымі двума групамі, і па гэтай прычыне было прынята вылучыць амерыканскіх птушак у асобны від
Знешні выгляд
Невялікая птушка з даволі буйной галавой і вострай дзюбай; крыху драбнейшая за вялікага стракатага дзятла, аднак у палову буйнейшая за малога пярэстага. Даўжыня 21-24 см, размах крылаў 33-37 см, маса 50-90 г.
Дабрыдніўка
Дабрыдніўка (Добри́дні́вка) — вёска ў Мыкалаіўскім раёне Адэскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Андрыева-Іваніўскай вясковай абшчыны.
Трохпальцы дзяцел
Знешні выгляд
Апярэнне чорна-белае, але з боку выглядае хутчэй цёмным — за пераважна чорных бакоў і крылаў. Чырвоныя меткі на галаве і падхвосці, характэрныя для іншых дзятлаў, адсутнічаюць. Замест іх у самца і маладых птушак абодвух палоў на цемені развіта цытрынава-жоўтая, у самкі серабрыста-шэрая шапачка з цёмнымі стракацінамі. Па баках галавы чаргаванне чорных і белых палос, адна з якіх утварае вузкія «вусы» ад вугла дзюбы, а другая цягнецца ад вока і апускаецца ўздоўж бакавой часткі шыі. Уздоўж спіны ад патылiцы да надхвосця праходзіць белая паласа — выразна адрозная ў большасці формаў і слаба развітая ў падвіду alpinus, якія насяляюць горы Цэнтральнай Еўропы. Ніжняя частка бялёсая з цёмнымі меткамі падоўжнай, папярочнай альбо V-падобнай формы; інтэнсіўнасць гэтых метак памяншаецца з захаду на ўсход і з поўначы на ​​поўдзень. На назе 3 пальцы — два накіраваныя наперад і адзін назад. Чацвёрты палец рэдукаваны. Палёт хуткі і прамалінейны.
Голас
Дастаткова маўклівы і ў параўнанні з іншымі дзятламі валодае бяднейшым рэпертуарам. Звычайная пазыўка, якая выдаецца на працягу года — мяккае «цюк» або «цік» — ніжэй, чым у, але вышэй, чым у. Пры ўзбуджэнні выдае серыю аналагічных гукаў — дастаткова хуткую, хоць і павольней, чым такая ў вялікага і дзятлаў. У пачатку сезону размнажэння выдае шчабятухі або стракатлівыя гукі, больш ціхія і мяккія чым у вялікага дзятла. Барабаняць абодва полы, самкі ў меншай ступені. Дроб больш падобная на такую ​​ў і прыкметна адрозніваецца ад дробу вялікага дзятла — яна даўжэй і энергічней, нагадвае аўтаматную чаргу.
Арэал
Вобласць распаўсюджання — паласа хвойных і змешаных лясоў Еўразіі ад Скандынавіі і Цэнтральнай Еўропы на ўсход да Камчаткі, Сахаліна, Хакайда і Карэйскага паўвострава. У цэнтральных абласцях Еўропы арэал спарадычны, у асноўным абмежаваны горнымі раёнамі. Невялікія папуляцыі адзначаны ва французскіх Альпах і на захадзе Германіі; у Грэцыі, Паўночнай Македоніі, Чэхіі, Славакіі, Латвіі і Літве гняздуецца вельмі рэдка. Некалькі лепш ідуць справы ў Польшчы — дзятлы досыць шматлікія ў Карпатах і Белавежскай пушчы, а таксама ў невялікай колькасці гняздуюцца ў Аўгустоўскай пушчы. На Беларусі рэдкі на гнездаванні аселы і, магчыма, качуючы від. Асноўны ўчастак арэала знаходзіцца на тэрыторыі Расіі, а таксама ў Скандынавіі (каля 80 тыс. пар) і Фінляндыі (23 тыс. пар). У Казахстане гняздуецца толькі на крайнім усходзе і паўднёвым усходзе краіны ў гарах Цянь-Шаня і Джунгарскага Алатау. У Манголіі распаўсюджаны на поўдзень да паўднёвых схілаў Хангая і Хэнтэя, на паўночным усходзе Кітая на поўдзень да і правінцыі Хэйлунцзян, на ўсход да паўночна-ўсходняй часткі Карэі. Ізаляваны ўчастак маецца на поўдні Кітая ў раёне паўднёвага Ганьсу, паўночнай і заходняй Сычуань, усходнім і паўднёвым Цынхаі і паўночна-заходнім Юньнань. На ўсход ад мацерыка гняздуецца на Шантарскіх астравах, Сахаліне і Хакайда.
На поўначы пашыраны да мяжы драўнянай расліннасці — селіцца па лістоўнічных астравах у паўднёвай частцы тундры, месцамі гняздуецца ў запаляр’е. Сустракаецца да поўначы ў Нарвегіі да 70° з. ш., у Швецыі да 60° з. ш., у Фінляндыі да 63° з. ш., на Кольскім паўвостраве да вусця, у даліне Пячоры да 67° з. ш., на захадзе Сібіры да раёна Обскай губы, у басейнах Енісея і Лены да 68° з. ш., у басейне Індыгіркі да 70° з. ш., у басейне Калымы да 68° з. ш., у даліне Анадыра да 67° з. ш. Найболей звычайны ў паўночнай частцы арэала, але ў многіх месцах рэдкі.
Месцы пасялення
Засяляе сталыя іглічныя і змешаныя лясы тайговага тыпу, часта прыгнечаныя або сухія. У Цэнтральнай і Усходняй Еўропе селіцца ў горнай лясістай мясцовасці ў прамежку паміж 650 і 1900 м над узроўнем мора, выбіраючы цяжкадаступныя схілы, парослыя іглічнымі пародамі дрэў — елкай, хвояй, еўрапейскім кедрам, альбо паўзабалочаныя ўчасткі з прымешкам ясеня і вольхі, а таксама дубова-грабавыя гаі. На поўначы Еўропы гняздуецца ў спелых і перастойных лясах з дамінаваннем елкі і піхты. У Сібіры звычайны ў суцэльнай цёмнахваёвай тайзе і лістоўнічніках. Паўсюль аддае перавагу нізінным затапляемым участкам старога лесу, дзе маецца шмат хворых і загінулых дрэў. Нярэдка сустракаецца на гарах, высечках, па ўскраінах балот. У Манголіі адзначаны да 2300 м, у паўднёва-ўсходнім Тыбеце да 3300—4000 м над узроўнем мора.
Харчаванне
Харчуецца насякомымі, галоўным чынам лічынкамі і кукалкамі. Сярод жукоў пераважаюць і, у меншай ступені харчуецца , , , , ,  і некаторымі іншымі. З моляў ужывае ў ежу, , і. Акрамя відаў, што харчуюцца драўнінай, часам есць і іншых бесхрыбетных — мурашак, павукоў, вяснянак, конікаў, мух, пчол, нават малюскаў. З раслінных кармоў харчуецца сокам драўніны, зрэдку ўжывае ў ежу ягады рабіны. Шышак не дзяўбе.
Корм часцей за ўсё здабывае з-пад кары дрэў, часам за дзень паспяваючы абадраць буйную елку, дзе можа хавацца да 10 тысяч лічынак караедаў. Улетку таксама часта ловіць адкрыта поўзаючых насякомых. Радзей дзяўбе гнілую драўніну альбо абшнырвае паверхню ствалоў і сукоў. Калі дрэва не цалкам ачышчана за раз, вяртаецца да яго на наступны дзень. Пасля раставання снегу даследуесукі, якія ляжаць на зямлі, і пакрытыя мохам гнілыя пні. На паверхні зямлі корм збірае вельмі рэдка. Корміцца ​​звычайна на вышыні 1-3 м ад зямлі, аддаючы перавагу загінулым дрэвам, нярэдка крывым або тым, што ляжаць на баку. У гнездавы перыяд самцы ў сярэднім здабываюць корм некалькі ніжэй самак, аддаючы перавагу пням і выбіраючы больш буйныя ствалы. З іншага боку, самкі часам кормяцца на жывых дрэвах.
Размнажэнне
Манагамны, хоць у Германіі былі адзначаны асобныя выпадкі класічнай паліандрыі. Палавая сталасць, відаць, настае да канца першага года жыцця. Як і, гняздуецца даволі рана: адкладка яек прыпадае на сярэдзіну ці другую палову мая, пры гэтым на поўдні Еўропы птушкі прыступаюць да размнажэння на два тыдні раней паўночных папуляцый. Шлюбнае абуджэнне птушак пачынаецца з лютага і працягваецца да канца мая — у гэты перыяд птушкі абодвух падлог выдаюць барабанны дроб і верашчаць. Утварэнне пар адбываецца ў прамежку паміж канцом сакавіка і пачаткам мая; падчас заляцання самцы пырхаюць як матылі, выцягваюць дзюбу, калыхаюць галавой і ускудлачваюць пёры на цемені. Дзятлы штогод выдзёўбваюць новае дупло, выбіраючы тое дрэва, што загінула альбо раз’едзена грыбком, з падгніўшым асяродкам — як правіла, гэта елка або іншае хваёвае дрэва, але можа быць таполя або бяроза. Вышыня дупла ад зямлі звычайна вар’іруе ў прамежку ад 1 да 10 м, хоць, вядома, і больш высокія пабудовы. На дзяўбаны сыходзіць больш за 5-і дзён, у будаўніцтве прымаюць удзел абедзве птушкі пары. Дыяметр дупла 8-14 см, глыбіня дупла 20-35 см, дыяметр лятка 4 — 5 см. У большасці выпадкаў ляток накіраваны ў паўднёвым кірунку. У якасці высцілання выкарыстоўваецца толькі драўняная труха.
У кладцы 3-6 (рэдка 7) даўгаватых белых яек з гладкай бліскучай шкарлупінай. Памеры яек: (21—28)х(17—21) мм. Наседжванне з апошняга яйка; сядзяць абедзве птушкі, за дзень змяняючыся 5-6 разоў. Тым не менш, у цёмны час сутак у гняздзе знаходзіцца толькі самец. Голыя і бездапаможныя птушаняты з’яўляюцца на свет сінхронна праз 11-14 дзён пасля пачатку наседжвання. Іх выкормліваюць па чарзе абодва бацькі, адрыгваючы прынесеную ежу з дзюбы ў дзюбу. Звычайна ціхія і непрыкметныя, пасля з’яўлення патомства дзятлы становяцца неспакойнымі і больш шумнымі; падрослае нашчадства крычыць, высунуўшыся з гнязда. Ва ўзросце 22-26 дзён птушаняты пакідаюць гняздо і пачынаюць перапырхваць, аднак яшчэ каля месяца трымаюцца каля бацькоў, пасля чаго канчаткова рассейваюцца. На паўночным захадзе Расіі слёткі з’яўляюцца з канца чэрвеня да сярэдзіны ліпеня.
Сістэматыка
Выданне «Handbook of the birds of the world» вылучае 5 падвідаў трохпальцага дзятла, без уліку паўночнаамерыканскай папуляцыі, чый статус раней быў павялічаны да самастойнага віду. Зменлівасць выяўляецца ў вар’іраванні суадносін чорнага і белага на розных частках апярэння, у характары і ступені развіцця цёмнага і белага малюнкаў.
Ахова
Ахоўваецца Бернскай канвенцыяй (дадатак II). Паводле класіфікацыі відаў агульнаеўрапейскай прыродаахоўнай значнасці мае катэгорыю SPEC3, статус «Рэдкі».
Ахова ва Украіне
Унесены ў Чырвоную кнігу Украіны (2009) (статус — уразлівы). Ва Украіне ахоўваецца ў, , і  прыродных запаведніках і нацыянальных прыродных парках: , «», «». З мэтай эфектыўнай аховы неабходна ствараць заказнікі і помнікі прыроды, забараніць усе віды высечак лесу, пракладку турысцкіх маршрутаў у месцах канцэнтрацыі віду.
Ахова ў Беларусі
Унесены ў Чырвоную кнігу Беларусі (1981) (статус — мае неспрыяльныя тэндэнцыі).
Для аховы віду ад знішчэння патрэбна максімальнае захаванне барэальных векавых лясоў, а таксама участкаў бураломаў, гараў (адмова ад прымянення расчысткі і штучнага лесаўзнаўлення).
Ахова ў іншых краінах
Таксама ўключаны ў Чырвоныя кнігі Літвы, Латвіі і Польшчы.
Вадэрн
Вадэрн (Wadern) — горад у Германіі, у зямлі Саар. Уваходзіць у склад раёна Мерцыг-Вадэрн. Насельніцтва — 16,5 тыс. чалавек (2010). Займае плошчу 111,17 км². Афіцыйны код — 10 0 42 116.
Горад падзяляецца на 14 гарадскіх раёнаў.
Чырына (Дубровенскі раён)
Чы́рына (, Чирино) — аграгарадок у Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці, на левым беразе ракі Расасенка. За 21 кіламетр на паўднёвы ўсход ад Дуброўна, 128 кіламетраў ад Віцебска, 30 кіламетраў ад чыгуначнай станцыі Асінаўка. Уваходзіць у склад Зарубскага сельсавета.
Інфраструктура
За 1,5 кіламетры на паўднёвы захад ад вёскі гарадзішча.
Рачанята
Рачаня́та (, Раченята) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Валожынскага сельсавета.
Такафумі Огура
(小倉 隆史; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1994 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Бюро дапамогі Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі
Бюро дапамогі Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі пры ЦК КП(б)Б (мела таксама назву «закардоннае бюро». Дзейнічала з ліпеня 1924 да 21 лютага 1925 у Мінску. Створана пры садзейнічанні прадстаўніцтва ЦК Камуністычнай рабочай партыі Польшчы пры Выканкоме Камінтэрна з мэтай арганізацыі дапамогі Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі.
У розны час у Бюро ўваходзілі Я. А. Адамовіч, А. А. Асаткін-Уладзімірскі, У. М. Ігнатоўскі (да кастрычніка 1924 кіраваў тэхнічнай работай і аргнізоўваў выкананне рашэнняў), А. І. Крыніцкі, І. К. Лагіновіч (П. Корчык), А. С. Славінскі (агульнае кіраўніцтва), А. Р. Чарвякоў.
Бюро вяло перапіску па пытаннях палітычнага і арганізацыйнага характару з ЦК КПЗБ, які знаходзіўся ў падполлі, аказвала яму дапамогу ў выданні падпольнай літаратуры, рабоце друкарняў, фінансавала яго культурна-асветніцкую дзейнасць, рыхтавала кадры для падпольнай партыйнай работы ў Заходняй Беларусі і інш.
Да лістапада 1924 правяло 8 пасяджэнняў, на якіх было разгледжана каля 40 арганізацыйных, кадравых, палітычных і тэхнічных пытанняў. У сувязі з утварэннем у ЦК КПЗБ у лістападзе 1924 фракцыйнай групы інтэнсіўнасць работы Бюро значна павялічылася. Дзейнасць Бюро была спынена як вычарпаўшага свае функцыі рашэннем Бюро ЦК КП(б)Б.
Парнасіа
Парнасіа (Pornassio) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лігурыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Імперыя.
Насельніцтва складае 624 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 23 чал./км². Займае плошчу 27 км². Паштовы індэкс — 18024. Тэлефонны код — 0183.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Dalmazio.
Кахоўка (вёска)
Кахоўка (Кахо́вка) — вёска ў Мыкалаіўскім раёне Адэскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Андрыева-Іваніўскай вясковай абшчыны.
Бекінген
Абшчына падзяляецца на 9 сельскіх акруг.
Гідраплан
Гідрапла́н (гідрасамалёт) — лятальны апарат, які можа ўзлятаць і сядаць на паверхню  вады.
Гісторыя
У Першую сусветную вайну Расія выкарыстоўвала авіяносец  (авіяносец) «Арліца» з эскадрыллю лятаючых чаўноў М-5 і М-9, створаных канструктарам Д. Грыгаровічам. М-5 меў хуткасць 128 км/г, столлю — 4000 метраў, працягласць палёту — 5 гадзін. М-5 не меў узбраення — ён выкарыстоўваўся для паветранай разведкі, карэктавання артылерыйскага агню цяжкай артылерыі з лінейных караблёў.
Пад час Другой сусветнай баявыя гідрапланы нярэдка ўзбройваліся тарпедамі.
Да з'яўлення рэактыўнай авіяцыі, вялікія падводныя лодкі часам абсталёўваліся невялікімі  складнымі гідрапланамі, звычайна, з разведвальнымі мэтамі. Выключэннем быў японскі праект «Seiran», у рамках якога было пабудавана некалькі падводных авіяносцаў, якія неслі на борце некалькі баявых гідрасамалётаў (у бой яны так і не ўступілі з-за заканчэння Другой сусветнай вайны)
Тыпы
Адрозніваюць наступныя тыпы гідрапланаў:
Мінскі інавацыйны ўніверсітэт
Мінскі інавацыйны ўніверсітэт (да 2001 года — недзяржаўны інстытут кіравання) быў створаны ў 1991 годзе. Яго заснавальнік — доктар эканамічных навук, прафесар Мікалай Васілевіч Суша. Ён жа з’яўляецца нязменным рэктарам інстытута. Раней меў назву — Мінскі інстытут кіравання.
Спецыяльнасці
На сённяшні дзень навучанне ва ўніверсітэце праводзіцца па наступных спецыяльнасцях :
Дактарантура
Усё навучанне на платнай аснове.
Праблемы з акрэдытацыяй ў 2019—2020 гадах
13—18 сакавіка 2020 года МІУ зноў беспаспяхова спрабаваў прайсці акрэдытацыю, і тады большасць студэнтаў азначаных спецыяльнасцей накіравалі на атэстацыю ў Інстытут прадпрымальніцкай дзейнасці, Полацкі дзяржаўны ўніверсітэт і БІП - Інстытут правазнаўства.
1 ліпеня 2020 г. на агульным сходзе студэнтаў спецыяльнасці "праграмнае забеспячэнне інфармацыйных тэхналогій", навучэнцам гэтай спецыяльнасці рэктар МІУ параіў перавесціся ў БДТУ, з якім МІУ заключыў спецыяльнае пагадненне, а тым, хто застанецца падымуць аплату за навучанне. Пры гэтым, тым, хто вырашыць перавесціся, трэба будзе даплаціць больш за 1000 руб. і здаць да 17 экзаменаў акадэмічнай розніцы.
Перль (Саар)
Перль (ням. Perl) — камуна ў Германіі, у зямлі Саар. Уваходзіць у склад раёна Мерцыг-Вадэрн. Насельніцтва — 7,5 тыс. чалавек (2010). Займае плошчу 75,18 км².
Лэвадзіўка
Лэвадзіўка (Лева́дівка) — вёска ў Мыкалаіўскім раёне Адэскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Андрыева-Іваніўскай вясковай абшчыны.
NGC 5378
NGC 5378 (іншыя абазначэнні — UGC 8869, MCG 6-31-27, ZWG 191.20, PGC 49598) — спіральная галактыка з перамычкай (SBa) ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Азярцо
Назву Азярцо́ маюць:
Трубкакруты
Трубкакруты, Трубакруты (Attelabidae) — сямейства насякомых з атрада цвердакрылых.
Класіфікацыя
Да сямейства адносяцца больш 2100 відаў, з якіх да адносяцца каля 1110 відаў, да астатніх падсямействаў трубкакрутаў каля тысячы відаў.
Значэнне і шкоднасць
Многія прадстаўнікі з'яўляюцца шкоднікамі пладовых культур. Характэрным для сямейства з'яўляецца развіццё лічынак у гнілой і закісальнай тканках кармавых раслін. Большасць трубкакрутаў насельнікі трапічных раёнаў. Букаркі звязаныя з 49 сямействамі раслін і астатнія трубкакруты — з 44 сямействамі.
Конінскае ваяводства
Конінскае ваяводства (Województwo konińskie) — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў 1975—1998 гадах у Польшчы. Яго цэнтрам быў горад Конін. У 1999 годзе тэрыторыя была ўключана ў склад Велікапольскага ваяводства.
Аляксандра Радзівіл
Аляксандра Радзівіл (каля 1560 — 1582) — арыстакратка з магнацкага княжацкага роду Вішнявецкіх.
Біяграфія
Дачка князя і Ганны Альжбеты Свіршч, старэйшая з іх дзяцей.
У мастацтве
Захаваўся пасмяротны партрэт невядомага мастака.
Кэндзі Хонамі
(本並 健治; нар. ) — былы японскі футбаліст. У 1994 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Курэнне
Курэнне (паленне) — удыханне дыму рэчываў, пераважна расліннага паходжання, якія тлеюць у патоку ўдыхальнага паветра, з мэтай насычэння арганізма актыўнымі рэчывамі, якія змяшчаюцца ў іх, шляхам іх узгонкі і наступнага ўсмоктвання ў лёгкіх і дыхальных шляхах. Як правіла, выкарыстоўваецца для ўжывання курыльных сумесяў, якія валодаюць наркатычнымі ўласцівасцямі (тытунь, гашыш, марыхуана, опіум, крэк і да т.п.) дзякуючы хуткаму паступленню насычанай псіхаактыўнымі рэчывамі крыві ў галаўны мозг.
Вайскірхен
Вайскірхен (Weiskirchen) — камуна ў Германіі, у зямлі Саар. Уваходзіць у склад раёна Мерцыг-Вадэрн. Насельніцтва складае 6,4 тыс. чалавек (2010). Займае плошчу 33,64 км². Афіцыйны код — 10 0 42 117.
Абшчына падзяляецца на 5 сельскіх акруг.
Агнёўка вуглялюбная
Агнёўка вуглялюбная, лускаўніца вуглялюбная (Pholiota highlandensis) — шапкавы базідыяльны грыб з роду сямейства.
Апісанне
Пладовае цела грыба — шапка на ножцы. Шапка дыяметрам 3—8 см, плоска-пукатая. Скурка слізістая, гладкая, шараватая або жоўта-карычневая, часта з святлейшым краем. Мякаць жаўтаватая. Пласцінкі прырослыя, брудна-жаўтаватыя, з узростам аліўкава-карычневыя. Ножка цыліндрычная, пустая, з карычняватым валакніста-камякаватым кольцам, слабалускаватая, жаўтаватая, каля асновы бураватая. Споры яйцападобна-эліпсаідальныя, гладкія, жоўта-бурыя.
Распаўсюджанне
Пашырана ў Еўразіі, Паўночнай Амерыцы. На тэрыторыі Беларусі трапляецца ўсюды. Расце звычайна групамі на месцы вогнішчаў. Пладаносіць у чэрвені—верасні.
Фрасаска
Фрасаска (Frossasco) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Агнёўка вуглялюбная
Распаўсюджанне
Неядомая.
Фрасаска
Насельніцтва складае 2699 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 135 чал./км². Займае плошчу 20 км². Паштовы індэкс — 10060. Тэлефонны код — 0121.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Donato d'Arezzo.
Алег Мікалаевіч Трубачоў
Алег Мікалаевіч Трубачоў (, Сталінград —, Масква) — савецкі і расійскі лінгвіст, адзін з вядучых расійскіх вучоных у галіне этымалогіі славянскіх моў і славянскай анамастыкі. Спецыяліст па параўнальна-гістарычным мовазнаўстве, славістыцы, лексікаграфіі, этымалогіі, доктар філалагічных навук, член-карэспандэнт АН СССР (1972), акадэмік РАН (1992).
Біяграфія
Нарадзіўся 23 кастрычніка 1930 года ў Сталінградзе. У 1952 годзе скончыў філалагічны факультэт Днепрапятроўскага ўніверсітэта. Кафедра рускай мовы, навуковы кіраўнік — Я. А. Спрынчак, спецыяліст па рускім гістарычным сінтаксісе. У дыпломе А. Трубачова пазначана спецыяльнасць «філолаг (руская мова і літаратура)», ён скончыў універсітэт ужо славістам, прадставіўшы дзве дыпломныя работы: асноўную — «Агульнаславянская лексіка ў асноўным слоўнікавым фондзе рускай мовы» і дадатковую — пра балгарскае адраджэнне (Хрыста Боцеў, Іван Вазаў).
Па сканчэнні Днепрапятроўскага ўніверсітэта запрошаны ў Маскву, у замежны аддзел газеты «Камсамольская праўда» і ў Антыфашысцкі камітэт савецкай моладзі. Як супрацоўнік маладзёжнай газеты і Антыфашысцкага камітэта, ён як перакладчык прыняў удзел у Сусветным фестывалі моладзі і студэнтаў у Аўстрыі. Паступіў у аспірантуру (спачатку — завочную) у Інстытут славяназнаўства АН СССР, пачаў займацца навуковымі праблемамі.
У 1952—1953 гадах — рэферэнт Антыфашысцкага камітэта савецкай моладзі.
З 1953 года — аспірант Інстытута славяназнаўства, з гэтага часу этымалогія стала дамінантным кірункам яго навуковай дзейнасці. З’яўляючыся супрацоўнікам маскоўскай рэдакцыі «Камсамольскай праўды», вучыўся таксама ў завочнай аспірантуры, затым да 1961 года працаваў пад кіраўніцтвам прафесара С. Б. Бернштэйна. У перыяд пасляваеннага ўздыму параўнальна-гістарычнага мовазнаўства, у тым ліку славянскага, у савецкай лінгвістыцы, Трубачоў стаў у шэраг такіх прызнаных спецыялістаў у славістыцы, балтыстыцы і індаеўрапеістыцы, як У. М. Тапароў, В. У. Іванаў, М. І. Талстой, У. М. Ілліч-Світыч, У. А. Дыбо, А. А. Залізняк. А. М. Трубачоў вызначаўся працаздольнасцю, пунктуальнасцю і веданнем моў: ужо ў маладосці ён гаварыў на асноўных еўрапейскіх і славянскіх мовах, ведаў на ўзроўні тэксту і параўнальнай граматыкі практычна ўсе старажытныя індаеўрапейскія мовы. У 1958 годзе атрымаў вучоную ступень кандыдата філалагічных навук, дысертацыя «Гісторыя славянскіх тэрмінаў сваяцтва і некаторых найстаражытнейшых тэрмінаў грамадскага ладу». З гэтага часу браў удзел ва ўсіх міжнародных з’ездах славістаў.
Памёр 9 сакавіка 2002 года, пахаваны на Траякураўскіх могілках.
Агульнанавуковыя інтарэсы
Быў адным з вядучых спецыялістаў у галіне этымалогіі славянскіх моў і славянскай анамастыцы. Займаўся перакладам, рэдагаваннем і дапаўненнем «Этымалагічнага слоўніка рускай мовы» М. Фасмера. Пад яго кіраўніцтвам ствараўся шматтомны «Этымалагічны слоўнік славянскіх моў. Праславянскі лексічны фонд». Пры рэканструкцыі аўтар свабодна карыстаўся 15 славянскімі мовамі ў іх сучасным і старажытным выглядзе. Публікацыя слоўніка, які выходзіў з 1974 года рэгулярна, кожны год па выпуску, стала з’явай не толькі славянскай культуры, але і сусветнай славістыкі і індаеўрапеістыкі.
Навуковая дзейнасць у кантэксце славянскай філалогіі
Амерыканскі славіст Х. Бірнбаум адзначаў, што працы А. Трубачова па этнагенезе славян увялі ў навуковы ўжытак шэраг праніклівых меркаванняў і агулам, з’яўляючыся метадалагічна выдасканаленымі, уяўляюць сабой уражлівы перагляд існуючых лінгвістычных даных.
Расійскі археолаг В. В. Сядоў сцвярджаў, што ў працах А. Трубачова змяшчаецца мноства цікавых заўваг і назіранняў, якія маюць важнае значэнне для праблемы славянскага этнагенезу. А. М. Трубачоў з’яўляецца аўтарам спрэчнай тэорыі пра індаарыйскі лінгваэтнічны кампанент у Паўночным Прычарнамор’і, што, на яго думку, адбілася ў антычнай эпіграфіцы і тапаніміі рэгіёна. Ён займаўся гэтай тэмай з 1973 года, абагульнены напрацоўкі былі ў зборніку яго артыкулаў «Indoarica ў Паўночным Прычарнамор’і» (1999). Тым жа часам тэорыя Трубачова была падвергнута крытыцы многіх славістаў і іншых навукоўцаў.
Узбалаць
У́збалаць (, Узболоть) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Валожынскага сельсавета.
З 1940 года да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Узбалацкага сельсавета, у 1940—1973 гадах яго цэнтр.
Прэла
Прэла (Prelà) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лігурыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Імперыя.
Насельніцтва складае 510 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 33 чал./км². Займае плошчу 15 км². Паштовы індэкс — 18020. Тэлефонны код — 0196.
Вуліца Энгельса (Мінск)
Вуліца пачынаецца ў Верхнім горадзе. У XVII стагоддзі атрымала назву Дамініканскай у гонар закладзенага на ёй манастыра ордэна дамініканцаў. Таксама вуліца раней называлася Петрапаўлаўскай (да 1919 года), вуліцай Валадарскага (да 1922 года).
Вуліца перасякаецца з вуліцай Інтэрнацыянальнай, праспектам Незалежнасці, вуліцамі Карла Маркса, Кірава і Ульянаўскай. Разам з праспектам Незалежнасці вуліца ўтварае Кастрычніцкую плошчу.
Нумарацыя дамоў — ад плошчы Свабоды. На вуліцы размешчаны Мінскі абласны выканаўчы камітэт, Нацыянальны акадэмічны тэатр імя Янкі Купалы, кінатэатр «Піянер», Беларускі дзяржаўны тэатр лялек, гасцініца «Кастрычніцкая», Беларускі рэспубліканскі тэатр юнага гледача.
Агнёўка шышкавая
Агнёўка шышкавая (Dioryctria abietella) — від матылёў сямейства агнёвак.
Насяляе хваёвыя і мяшаныя лясы. Пашкоджвае хвою, елку, піхту, лістоўніцу. Лёт у чэрвені—жніўні.
Вусені (даўжыня 20—27 мм) жывуць у шышках і парастках хвойных, зімуюць у подсціле ў пляскатых шаравата-белых коканах.
Стаўковэ (Мыкалаіўскі раён)
Стаўковэ (Ставкове) — вёска ў Мыкалаіўскім раёне Адэскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Мыкалаіўскага пасялковага савета.
Нойнкірхен (Саар)
Нойнкірхен (Neunkirchen) — горад у Германіі, раённы цэнтр, размешчаны ў зямлі Саар. Уваходзіць у склад раёна Нойнкірхен. Насельніцтва — 47 398 чалавек (на 31 снежня 2010 года). Займае плошчу 75,08 км². Афіцыйны код — 10 0 43114.
Горад падзяляецца на 10 гарадскіх раёнаў.
NGC 5379
NGC 5379 (іншыя абазначэнні — UGC 8860, MCG 10-20-49, ZWG 295.26, PGC 49508) — галактыка ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Слупскае ваяводства
Слупскае ваяводства (Województwo słupskie) — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў 1975—1998 гадах у Польшчы. Яго цэнтрам быў горад Слупск. У 1999 годзе тэрыторыя была ўключана ў склад Паморскага і Заходнепаморскага ваяводстваў.
Мікалай Іванавіч Вараб’ёў
Мікалай Іванавіч Вараб’ёў (нар. ) — беларускі вучоны ў галіне хіміі. Доктар тэхнічных навук, прафесар. Акадэмік Беларускай інжынернай акадэміі, старшыня савета па абароне дысертацый пры БДТУ.
Біяграфія
Скончыў у 1959 годзе Ленінградскі тэхналагічны інстытут імя Ленсавета. З 1967 года працуе ў Беларускім дзяржаўным тэхналагічным універсітэце (прафесар кафедры тэхналогіі неарганічных рэчываў і агульнай хімічнай тэхналогіі).
Навуковыя інтарэсы
Хімія і тэхналогія мінеральных кіслот, солей і ўдабрэнняў. Кіруе даследаваннямі па тэхналогіі фосфарзмяшчальных солей і ўдабрэнняў, атрыманні новых матэрыялаў на аснове неарганічных фасфатаў, галагенідаў, аксідаў і нітрыдаў. Распрацаваў новыя безадыходныя тэхналагічныя працэсы атрымання ўдабрэнняў, спосабы перапрацоўкі пабочных прадуктаў і адыходаў вытворчасці фосфарных удабрэнняў з атрыманнем новых тэхнічных прадуктаў, спосабы сінтэзу новых матэрыялаў. Апублікаваў 250 навуковых прац. Аўтар 78 вынаходстваў.
Узнагароды
Заслужаны дзеяч навукі Беларусі, лаўрэат прэміі НАН Беларусі (2007), выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь, ганаровы хімік канцэрна «Белнафтахім»,
Рыгор Іванавіч Бутакоў
Рыгор Іванавіч Бутакоў (27 верасня (9 кастрычніка) 1820, Рыга — 31 мая (12 чэрвеня) 1882, Пецярбург) — расійскі ваенна-марскі і дзяржаўны дзеяч, адмірал, даследчык Чорнага мора, заснавацель тактыкі паравога браненоснага флота.
Біяграфія
Скончыў Марскі кадэцкі корпус (1836). З 1837 — на Чарнаморскім флоце. У 1847—1850 праводзіў шырокія гідраграфічныя працы, склаў першую сістэматызаваную лоцыю Чорнага мора. У Крымскай вайне 1853—1856 камандаваў параходафрэгатам «Уладзімір». Падчас абароны Севастопаля 1854—1855 здзяйсняў агульнае камандаванне некалькімі параходафрэгатамі, падтрымліваў карабельнай артылерыяй сухапутныя войскі.
Узнагароджаны ордэнам Св. Георгія 4-й ступені, шэрагам іншых ордэнаў. З 1856 — ваенны губернатар Мікалаева і Севастопаля. У 1863—1867 — ваенны аташэ ў Англіі, Францыі і Італіі.
Праводзіў даследаванні асноў тактыкі паравога браненоснага флота (працы «Новыя асновы параходнай тактыкі», «Правілы манеўру паравога карабля» і інш.). У 1867—1877 камандаваў эскадрай браненосных караблёў. У 1867 годзе на сваёй эскадры Р. І. Бутакоў заснаваў першую лабараторыю мінных вопытаў, якая займалася вопытамі і выпрабаваннем гальванічных мін і мін загароды. Пры лабараторыі вяліся тэарэтычныя заняткі, якія з 1874 года былі развітыя ў Мінны афіцэрскі клас і Мінную школу для ніжніх чыноў.
Распрацоўваў тактыку баявых дзеянняў малых суднаў у шхерах Фінскага заліва. У 1874 годзе па праекце Р. І. Бутакова браненосны фрэгат «Петрапаўлаўск» быў упершыню абсталяваны супрацьміннай артылерыяй. У 1877 годзе Р. І. Бутакоў выказаў думку аб тым, што Расія не мае ні браненоснага, ні крэйсерскага флота, мае мноства выдатных, але адзінкавых суднаў, і прапанаваў будаваць крэйсеры і браняносцы серыямі, спраектаванымі ў адпаведнасці з верагоднымі задачамі флатоў, і загадзя рыхтаваць для іх кадры. Падчас руска-турэцкай вайны 1877—1878 гадоў Р. І. Бутакоў распрацаваў правілы пастаноўкі мін на фарватарах, якія ўжыў на практыцы пры міннай абароне Кранштата.
Летам 1878 года Р. І. Бутакоў увёў першы ў свеце шлюпачны трал для выяўлення і знішчэння якарных мін.
У 1878—1881 — начальнік берагавой і марской абароны крэпасці Свеаборг. З 1882 — член Дзяржаўнага Савета.
Кансерватызм
Кансерватызм (conservatisme, ад conservo — захоўваю) — ідэалагічная прывержанасць да традыцыйных каштоўнасцей і парадкаў, сацыяльных ці рэлігійных дактрын. У палітыцы — кірунак, які адстойвае каштоўнасць дзяржаўнага і грамадскага парадку, непрыйманне радыкальных рэформ і экстрэмізму. Галоўнай каштоўнасцю ў кансерватызме прымаецца захаванне традыцый грамадства, яго інстытутаў, хаця пры гэтым не адвяргаецца развіццё грамадства, калі яно будзе паступовым, эвалюцыйным. Дапушчае няроўнасць як уласцівасць грамадства.
У знешняй палітыцы кансерватызм праяўляецца праз стаўку на ўмацаванне бяспекі, прымяненне ваеннай сілы, падтрымку традыцыйных саюзнікаў, у знешнеэканамічных адносінах — пратэкцыянізм. Для кансерватызму характэрныя прыхільнасць да існуючых і ўсталяваных сацыяльных сістэм і нормаў, «скептычнае» ўспрыманне ідэй роўнасці людзей, непрыманне рэвалюцый і радыкальных рэформ, адстойванне эвалюцыйнага арганічнага, максімальна павольнага развіцця. Ідэалагічна кансерватызм супрацьстаіць як лібералізму, гэтак і сацыялізму. Кансерватызм варта адрозніваць ад рэтраградства як ад імкнення назад і варожасці да новаўвядзенняў, і ад традыцыяналізму. Сучасны кансерватызм часам аказваецца нават больш гнуткім і рухомым, чым іншыя палітычныя плыні.
Упершыню тэрмін «кансерватызм» ужыў у 1891 годзе французскі палітык і пісьменнік Франсуа Рэнэ дэ Шатабрыян, падчас Французскай рэвалюцыі. У заходняй палітыцы кансерватызмам часцяком называюць школу мыслення, распачатую Эдмундам Бёркам, Луі дэ Банальдам і падобнымі мыслярамі. Акрамя Бёрка, вялікі ўнёсак у афармленне кансерватызму зрабілі французскі езуіт Жазеф дэ Местр і аўстрыйскі канцлер Клемент Метэрніх.
Меркаванні кансерватыўных партый у свеце вельмі розныя. Асноўнымі кансерватыўнымі палітычнымі сіламі ў сваіх краінах лічацца Ліберальна-дэмакратычная партыя Японіі, Рэспубліканская партыя ЗША, Кансерватыўная партыя Вялікабрытаніі, Ліберальная партыя Аўстраліі. Светапогляд і палітыка ўсіх гэтых партый моцна адрозніваюцца адзін ад аднаго.
Кодзі Кандо
(今藤 幸治; нар. — ) — былы японскі футбаліст. У 1994 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Бюро па нелегальнай рабоце
Бюро па нелегальнай рабоце пры ЦК КП(б)ЛіБ — орган аператыўнага кіраўніцтва камуністычным падполлем на акупіраванай войскамі Польшчы тэрыторыі ЛітБел ССР. Дзейнічала з 3 верасня 1919 да верасня 1920. Старшыня В. С. Міцкявічус-Капсукас; члены В. Г. Кнорын, В. А. Багуцкі, З. І. Ангарэціс.
Кіравалася дырэктывамі ЦК РКП(б), ЦК КП(б)ЛіБ, у пытаннях, якія датычыліся Польшчы, — дырэктывамі Цэнтральнага выканаўчага бюро Камуністычнай рабочай партыі Польшчы. Пад кіраўніцтвам Бюро дзейнічалі падпольныя партыйныя арганізацыі і партызанскія атрады. Бюро накіроўвала на акупіраваную тэрыторыю арганізатараў камуністычнага падполля і партызанскага руху, палітычную літаратуру: творы У. І. Леніна, лістоўкі, адозвы, партыйныя газеты на беларускай, рускай, польскай і літоўскай мовах («Правда», «Звязда», «Савецкая Беларусь», «Młot», «Komunista», «Komunistas»). У Крупках, Мазыры, Полацку, Рагачове, Рэжыцы створаны транспарціровачныя пункты, у Бабруйску і Дзвінску — нелегальныя склады. З Дзвінска і Рэжыцы літаратура ішла ў Літву, з Полацка — у Вільню, з Рагачова — у Бабруйск і Мінск, з Крупак — у Барысаў, Вільню, Ігумен, Мінск, з Мазыра — у Брэст, Гродна, Мінск, Слуцк.
Жыццё насякомых
«Жыццё насякомых» («Жизнь насекомых») — другі раман рускага пісьменніка Віктара Пялевіна, напісаны ў 1993 годзе. Раман упершыню апублікаваны ў часопісы «Знамя» у 1993 годзе.
Алегорыя на чалавечае жыццё, дасягнутая шляхам яе супастаўлення з жыццём насякомых (відавочныя паралелі з п’есай Карала Чапека «З жыцця казурак»). Выбраныя аўтарам персанажы з’яўляюцца тыповымі прадстаўнікамі расійскага грамадства пачатку 1990-х гадоў. Аднак, гэты факт сам па сабе ролі не гуляе, бо тыпажы вельмі ўніверсальныя і адэкватныя для любога часу.