cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Чавін-дэ-Уантар
Гісторыя
Рэшткі галоўнага храма вылучаліся ў XVI ст., калі былі ўпершыню апісаны іспанцамі. У канцы XIX ст. яны вывучаліся італьянскімі і нямецкімі даследчыкамі. У 1919 г. раскопкамі Чавін-дэ-Уантар займаўся перуанскі антраполаг. Ён увёў паняцце «культура Чавін» і палічыў яе пачаткам усіх Андскіх цывілізацый. Вывучэнне археалагічнага помніка працягваецца да нашых дзён.
Захаванне
Хаця ў 1985 г. Чавін-дэ-Уантар быў уключаны ў спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА, тут амаль не праводзіліся мерапрыемствы па кансервацыі археалагічных аб’ектаў. У 1998 г. звярнуўся за экстранай дапамогай для стабілізацыі і абароны гэтага месца. Для перанакіравання турыстычнага і іншага транспарту была пабудавана новая пад’язная дарога. Пры гэтым Стэнфардскі ўніверсітэт загадзя арганізаваў раскопкі, каб зберагчы любыя артэфакты, што маглі б быць пашкоджанымі ў выніку будаўніцтва. завяршыў інвентарызацыю, ачысьціў і захаваў усю калекцыю артэфактаў, што раней захоўваліся ў розных сховішчах і будынках для інструментаў. Для захавання помніка археалогіі былі прыцягнуты мясцовыя жыхары, якія атрымалі спецыяльныя веды на арганізаваных для іх курсах.
Натал (Рыу-Гранды-ду-Норты)
Натал (Natal) — горад у Бразіліі, адміністрацыйны цэнтр і самы буйны горад штата Рыу-Гранды-ду-Норты, размяшчаецца ў паўночна-ўсходняй частцы краіны на ўзбярэжжы Атлантычнага акіяна. Натал, паводле статыстыкі арганізацыі IPEA з'яўляецца самым бяспечным адміністрацыйным цэнтрам краіны.
Гісторыя
У 20 мілях на поўнач ад Натала размяшчаецца сама блізкая кропка з Лацінскай Амерыкі да Еўропы, якую ўпершыню наведалі еўрапейскія маракі ў 1501 годзе, гэта значыць партугальская экспедыцыя пад кіраўніцтвам Амерыга Веспучы. На працягу многіх дзесяцігоддзяў пасля гэтага, ніякіх сталых еўрапейскіх паселішчаў не было ў гэтай вобласці, населенай племянем партыгуар.
У 1597 годзе пасля некалькіх гадоў рэгулярна наладжаных сувязяў французскіх піратаў пад камандваннем Жака Рыфо з карэнным насельніцтвам, партугальскі генерал-губернатар Бразіліі, Франсішку ды Соўза, выгнаў французаў з гэтага месца. 25 снежня 1599 года Натал быў заснаваны як вёска каля форта. Форт, горад і прылеглыя раёны былі заняты нідэрландскімі сіламі з 1633 па 1654 гады і вобласць была вядома як Галандская Бразілія.
Дэмаграфія
Згодна са звесткамі на ліпень 2012 года ў горадзе налічваецца 950 820 чалавек, якія пражываюць у горадзе, і 1 363 547 чалавек пражываюць у раёне сталічнай акругі.
Карашылік (Усходне-Казахстанская вобласць)
Карашылік — сяло ў Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Церакцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635235500.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 403 чалавекі (206 мужчын і 197 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 346 чалавек (179 мужчын і 167 жанчын).
Дзітэр Херцаг
Дзітэр Херцаг (Dieter Herzog; нар. ) — нямецкі футбаліст, паўабаронца. Чэмпіён свету 1974 у складзе нацыянальнай зборнай ФРГ.
Царкоўнае брацтва
Царкоўнае брацтва — грамадскае або рэлігійна-культурнае аб'яднанне. Брацтвы на ўзор рамесніцкіх цэхаў ўзніклі у гарадах Рэчы Паспалітай ў 16-17 ст.. Звычайна арганізоўваліся пры цэрквах (касцёлах) і манастырах, ад іх часта і атрымоўвалі свае назвы. Існавалі праваслаўныя, а пазней каталіцкія і уніяцкія брацтвы. Паступова спынілі сваю дзейнасць у 18 ст. ва ўмовах эканамічнага і грамадскага крызісу ў Рэчы Паспалітай.
Брацтвы адстойвалі інтарэсы сваіх цэркваў і манастыроў, а таксама агульнаканфесіянальныя і карпарацыйныя інтарэсы. Кожнае брацтва мела статут, скарбонку, пэўнае месца сходаў. На сходах братчыкі абмяркоўвалі пытанні дзейнасці брацтва, прымалі абавязковыя для ўсіх братчыкаў пастановы, размяркоўвалі грашовыя сродкі. У склад брацтва ўваходзізі мяшчане (рамеснікі, купцы), духоўныя асобы, а таксама шляхта і ўраднікі, часам нават сяляне. Брацтвы займаліся дабрачыннай дзейнасцю — будавалі і ўтрымлівалі шпіталі, прытулкі для хворых і жабракоў, наймалі лекараў. Таксама займаліся культурна-асветніцкай дзейнасцю, амаль пры ўсіх брацтвах меліся пачатковыя школы куды запрашаліся настаўнікі, набывалі падручнікі, папера, абсталяванне і інш., брацтвы таксама прычыніліся да развіцця пісьменства, літаратуры і кнігадруку, мелі свае скрыпторыі і друкарні, дзе рэдагавалі і выпускалі слоўнікі, буквары, богаслужбовыя кнігі, палемічную літаратуру, творы айцоў царквы, павучальныя і гістарычныя зборнікі.
Першыя праваслаўныя брацтвы на Беларусі ўзніклі ў 2-й палове 16 ст. На пачатку 17 ст. існавалі ва ўсіх значных гарадах. Брацтвы будавалі цэрквы, дамы прытулку, дапамагалі збяднелым «братчыкам», сіротам. 3 канца 16 ст. актыўна змагаліся супраць паланізацыі, акаталічвання, уніі, супраць нацыянальнага прыгнёту, абаранялі беларускую мову, культуру беларускага народа. Вялі культурна-асветніцкую дзейнасдь, адкрывалі брацкія школы і брацкія друкарні, адыгралі значную ролю ў пашырэнні і дэмакратызацыі адукацыі, літаратуры, мастацтва, кнігадрукавання, школьнага тэатра.
Каталіцкія брацтвы спрыялі пашырэнню ў беларускіх гарадах польскай культуры, утрымлівалі прытулкі, багадзельні і шпіталі, старым і хворым «братам», іх удовам і сіротам выдаваліся пенсіі і інш.
Галоўнай мэтай уніяцкіх брацтваў (узніклі пасля Брэсцкай уніі 1596) была таксама рэлігійная дабрачынная і асветніцкая дзейнасць; яны зрабілі значны ўклад y развіццё беларускай нацыянальнай культуры.
Ратэрфорд Хейс
Ратэрфорд Бэрчард Хейс (Rutherford Birchard Hayes;  — ) — 19-ы прэзідэнт ЗША. На пасадзе прэзідэнта курыраваў заканчэнне Рэканструкцыі Поўдня і пачаў дзеянні, якія прывялі да рэформы дзяржаўнай службы; спрабаваў прымірыць рознагалоссі, якія засталіся пасля грамадзянскай вайны і Рэканструкцыі.
Біяграфія
Хейс быў адвакатам ў Агая, пасля стаў павераным у горадзе Цынцынаці з 1858 па 1861 гг. Калі пачалася Грамадзянская вайна, ён пакінуў палітычную кар'еру і далучыўся да войска Саюза ў якасці афіцэра. Хейс быў пяць разоў паранены, найбольш сур'ёзна ў бітве каля Паўднёвай горы, там ён зарабіў высокую рэпутацыю за адвагу ў баі і быў павышаны да звання генерал-маёра. Пасля вайны як рэспубліканец з 1865 па 1867 гг. ён служыў у Кангрэсе ЗША. Хейс пакінуў Кангрэс і балатаваўся на пасаду губернатара штата Агаё і быў абраны на два тэрміны запар у 1868—1872 гг., а затым і на трэці тэрмін у 1876-77 гг.
У 1876 годзе Хейс быў абраны прэзідэнтам у адніх з самых спрэчных выбарах у амерыканскай гісторыі. Ён прайграў галасы выбаршчыкаў дэмакрату Самуэлю Дж. Тілдзену, але выйграў пасля таго, як камісія Кангрэсу ЗША прысвоіла яму дваццаць аспрэчваемых галасоў выбаршчыкаў. У выніку быў заключаны Кампраміс 1877 году, у якім дэмакраты згадзіліся на вынікі выбараў Хейса ўзамен на сканчэнне ваеннага ўмяшання ЗША ў дачыненні да Паўднёвай палітыкі.
Хейс верыў у мерытакратычную ўраду, роўныя правы незалежна ад расы, а таксама паляпшэнне праз адукацыю. Загадаў федэральным войскам задушыць Вялікую чыгуначную стачку 1877 года. Хейс ажыццявіў сціплыя рэформы дзяржаўнай службы, якія заклалі аснову для далейшых рэформаў у 1880-х і 1890-х гадах. Ён наклаў вета на Закон Бленда-Алісана, у выніку якога ўводзіліся ў абарот сярэбраныя грошы і паднімаліся кошты. Хейс настойваў на тым, што падтрыманне залатога стандарту мае важнае значэнне для аднаўлення эканомікі. Яго палітыка ў дачыненні да заходніх індзейцаў апярэдзіла асіміляцыйную праграму Закона Дауэса 1887 года.
Хейс стрымаў сваё абяцанне не балатавацца на другі тэрмін, выйшаў на пенсію ў родным Агаё, і стаў прыхільнікам сацыяльнай і адукацыйнай рэформы. Даследчыкі адзначаюць яго самае вялікае дасягненне ў тым, што аднавілася народная вера ў прэзідэнта і спыненні пагаршэнні ролі выканаўчай улады, якія пазначыліся пасля смерці Аўраама Лінкальна. Хоць прыхільнікі і высока ацэньваюць прыхільнасць Хейса рэформам дзяржаўнай службы і абароны грамадзянскіх правоў, ён, як правіла, уваходзіць у лік ніжняй паловы ў рэйтынгах гісторыкаў прэзідэнтаў ЗША.
Андрэй Мікалаевіч Чарнякевіч
Андрэй Мікалаевіч Чарнякевіч (нар. ) — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук.
Біяграфічныя звесткі
Закончыў юрыдычны факультэт ГрДУ, магістр культуралогіі (Варшаўскі ўніверсітэт, Польшча), дактарант універсітэта Адама Міцкевіча ў Познані.
Працаваў выкладчыкам у Гродзенскім універсітэце імя Янкі Купалы, у верасні 2012 года звольнены з фармулёўкай «за парушэнне працоўнай дысцыпліны». Паводле некаторых меркаванняў, на праўдзе звольнены за ўдзел у напісанні кнігі «Гродназнаўства. Гісторыя еўрапейскага горада», у красавіку 2013 года пачаўся збор подпісаў супраць звальнення выкладчыка па палітычных матывах.
Тэма навуковых інтарэсаў: беларускі нацыянальны рух, польска-савецкая вайна, гісторыя Гродна. Займаецца распрацоўкай эфектыўных спосабаў пашырэння культуры гістарычнай памяці ў беларускім грамадстве. Мае шматгадовы досвед працы ў галіне аховы гісторыка-культурнай спадчыны Гродна. Рэдактар і адзін з аўтараў энцыклапедычнага даведніка «Біяграфіі гарадзенскіх вуліц: Ад Фартоў да Каложы» (Гродна, 2012), у якім сістаматызавана інфарамацыя пра гісторыю, архітэктурныя асаблівасці і сучасны стан захоўвання больш чым 600 аб'ектаў. Аўтар падручніка «Гродназнаўства» (Гродна, 2012) і біяграфічных слоўнікаў «Постаці беларускага нацыянальнага руху ў Гродна» (2001) ды «Памяць пра Гродна» (2015).
Адмовіўся ад прэміі Ядкоўскага (2012).
Выбраная бібліяграфія
Манаграфіі:
Артыкулы:
Змова Катыліны
Змова Катыліны — спроба часткі старажытнарымскіх патрыцыяў і вершнікаў захапіць уладу ў 63 да н.э. На чале змовы стаяў Луцый Сергій Катыліна.
У 60-я гады да н.э. у Рыме з'явілася значная колькасць патрыцыяў і вершнікаў, якія былі незадаволены становішчам. Шмат хто з іх удзельнічаў у грамадзянскіх войнах на баку Луцыя Карнелія Сулы і атрымаў землі і грошы ў час праскрыпцый. Але пасля смерці іх лідара яны хутка прамарнавалі сваю маёмасць і таму жадалі новага Сулу і новых грамадзянскіх войн.
Катыліна збіраў вакол сябе ветэранаў грамадзянскіх войн Сулы, а таксама моладзь. Ён абяцаў раздаць землі, грошы і высокія дзяржаўныя пасады сваім паплечнікам. Таксама ён абяцаў адмяніць ім усе абавязкі. Часам меркавалася, што ў змове ўдзельнічалі вядомыя палітыкі Марк Ліцыній Крас і Гай Юлій Цэзар.
Змоўшчыкі планавалі забіць консула Марка Тулія Цыцэрона, але яго папярэдзілі, і ён здолеў выратавацца. Шмат звестак пра змову Цыцэрону перадаў Квінт Курый, але ж у Цыцэрона не было доказаў намераў змоўшчыкаў. Цыцэрон атрымаў доказы ад амбасадараў гальскага племя алаброгаў, якім змоўшчыкі перадалі гарантыйныя лісты, каб заахвоціць іх удзельнічаць у змове. 8 лістапада Цыцэрон у сенаце вымавіў сваю першую выдатную прамову супраць Катыліны, якая мела велізарны поспех: Катыліна збег з Рыма. 15 лістапада сенат абвясціў Катыліну ворагам дзяржавы, і хутка супраць яго з паплечнікамі выйшлі рымскія войскі. 5 снежня па пастанове сената былі пакараны смерцю 5 змоўшчыкаў, а хутка апошнія паплечнікі Катыліны былі разбіты каля Пісторыі ў паўночнай Італіі.
За свае заслугі Цыцэрон атрымаў ганаровы тытул «бацька Бацькаўшчыны» (pater patriae).
Мікалай Тадэвуш Лапацінскі
Мікалай Тадэвуш Лапацінскі ( Лапаціна — Ляво́нпаль) — ваявода берасцейскі з 1777, вялікі пісар літоўскі 1764—1777, староста мсціслаўскі.
Біяграфія
З шляхецкага роду Лапацінскіх герба «Любіч». Сын мсціслаўскага мастаўнічага Лявона Лапацінскага і Рэгіны Свянціцкай. Меў братоў Яна Дамініка і Ігнацыя. Ажаніўся з Барбарай Копаць.
З 1733 г. прыбываў у акружэнні вялікага маршалка літоўскага князя Аляксандра Сапегі, пазней у яго сына князя Юзафа Сапегі. Падчас вайны за польскую спадчыну падтрымаў Станіслава Ляшчынскага, пасля паражэння апошняга выдаўся з ім у выгнанне. У 1736 г. прысягнуў Аўгусту III.
У 1739 г. атрымаў пасаду крайчага мсціслаўскага, у 1742 г. падчашага, а ў 1744 г. войскага ваяводства мсціслаўскага. Дэпутат Літоўскага Трыбунала.
Быў паслом на 15 соймаў, у гадах: 1744, 1748, 1750, 1752, 1754, 1756, 1758, 1760, 1761, 1762, 1764, 1766, 1767. Падпісаў элекцыю Станіслава Аўгуста Панятоўскага. У 1766 г. узнагароджаны Ордэнам Святога Станіслава, у 1777 г. Ордэнам Белага Арла. У 1776—1777 г. прызначаны на пасаду маршалка Трыбунала Літоўскага.
Гістарычны цэнтр Гданьска
Гістарычны цэнтр Гданьска або Сяродмесце — раён і гістарычная мясцовасць у Гданьску. Тут знаходзіцца былы і сучасны цэнтр горада, адміністрацыя горада, сканцэнтраваны асноўныя славутасці, помнікі гісторыі і архітэктуры.
Структура
Гістарычны цэнтр Гданьска як раён падзяляецца на наступныя драбнейшыя марфалагічныя адзінкі (мясцовасці):
Транспарт
Праз цэнтр раёна праходзіць траса W-Z (Алея Арміі Краёвай), якая ўваходзіць у склад ваяводскай дарогі № 501, перасякае развязку імя Еўрасаюза з нацыянальнай дарогай № 91, якая з'яўляецца часткай асноўнай камунікацыйнай артэрыі Труймяста.
Чыгуначны вакзал Гданьск-Галоўны, які знаходзіцца тут, абслугоўвае ўсе віды пасажырскіх чыгуначных зносін. Гэта таксама пачатковы прыпынак хуткай гарадской чыгункі, якая праходзіць па агламерацыі Труймяста і суседніх гарадах. 1 красавіка 2015 года ўведзены ў эксплуатацыю прыпыначны пункт Гданьск-Цэнтр пад віядукам Алеі Арміі Краёвай.
Каля Доўгага ўзбярэжжа знаходзіцца прыстань Гданьскага параходства, якое ажыццяўляе экскурсійныя рэйы па Гданськім заліве і, раней, ў Калінінград. З Рыбнага рынку адпраўляецца водны трамвай па маршрутам Жабіны Крукі - Вестэрплятэ і Рыбны рынак - Заходнія пагоркі. Акрамя таго, круізныя судны курсіруюць з набярэжнай Малтавы ў Вестэрплятэ і Хель. Пасажырскі паром на Алавянку адпраўляецца ад Журава на Малтаве.
Амаль усе аўтобусы, якія ідуць на ўсход, захад і поўдзень ад горада, адпраўляюцца ці спыняюцца тут. Аўтобусныя платформы знаходзяцца на вуліцы Янай з Кольна, на галоўным чыгуначным вакзале, на Валах Пястоўскіх і ля Музея Другой сусветнай вайны. На вуліцы Трэццяга мая знаходзіцца аўтавакзал, які абслугоўвае міжгароднія і міжнародныя аўтобусы.
Алена Хэніг
Алена Хэніг, па нараджэнні Шычко (нар., Мінск, Беларусь) — беларуская баскетбалістка. Выступала за зборную Беларусі.
Біяграфія
У 1997 годзе дэбютавала за зборную Беларусі.
Алена Усцінаўна Шышкіна-Галіневіч
Алена Усцінаўна Галіневіч, замужам Алена Усцінаўна Шышкіна-Галіневіч (Елена Устиновна Голиневич / Елена Устиновна Шишкина-Голиневич;, Расійская імперыя — 1943 (?) ) — беларуская дваранка, выкладчыца, мастачка і скульптар Расійскай імперыі і СССР.
Біяграфія
Нарадзілася 1 кастрычніка 1868 г. у Расійскай імперыі ў сям'і беларускага праваслаўнага двараніна, інжынера і архітэктара Усціна Мікалаевіча Галіневіча (1829—1893) і яго жонкі Вольгі Акімаўны, дачкі тытулярнага саветніка. Належала да беларускага праваслаўнага дваранскага роду Галіневічаў, які не меў уласнага дваранскага гербу, бо яшчэ ў канцы XVIII ст. у Расійскай імперыі Галіневічы належалі да святарскага саслоўя.
Пасля заканчэння гімназіі выкладала маляванне. Праз год паступіла ў Санкт-Пецярбургскую малявальную школу Шцігліца. Са школы Шцігліца паступіла ў Маскоўскае вучылішча жывапісу, дзе займалася на малявальным аддзяленні ў Ісака Ілліча Левітана, а пасля ў скульптурнай майстэрні Сяргея Міхайлавіча Валнухіна. Там была таксама вучаніцай і блізкай сяброўкай Ганны Сямёнаўны Галубкінай, скульптаршы. Пасля заканчэння навучання ў вучылішчы ў 1893 г., пераехала ў Парыж (Францыя). Вярнуўшыся з Парыжа, паступіла выкладчыкам скульптуры ў Маскоўскае Строганаўскае вучылішча, дзе прапрацавала 15 гадоў. З 1890-х да 1917 г. працавала ў галіне дробнай пластыкі ў маскоўскім аддзяленні ювелірнай фірмы Фабержэ (Санкт-Пецярбург). Яе ювелірныя работы не падпісаны, а маюць фірмены знак Фабержэ. Пісала пейзажныя акварэлі і акварэлі інтэр'ера. Жыхарствавала ў Маскве на вуліцы Арбат дом 35.
У жніўні 1918 г. паміж Маскоўскім прафсаюзам скульптараў-мастакоў і аддзелам выяўленчым мастацтве Наркамасветы Расіі быў падпісаны дагавор на выкананне помнікаў у Маскве па ленінскім дэкрэце аб манументальнай прапагандзе. Тады ж складзены канчатковы спіс гэтых помнікаў. Яны былі размеркаваны паміж вядомымі і маладымі майстрамі. Алене Галіневіч-Шышкінай было даручана зваяць скультуру Георгія Пляханава.
Была членам маскоўскага мастацкага выставачнага аб'яднання "Аб'яднанае мастацтва" ("Объединённое искусство" (ОБИС)), існавалага ў 1925 г. у СССР, і ўдзельніцай выставак. Член Таварыства рускіх скульптараў і ўсіх яго выставак. Была ўдзельніцай выстаўкі "15 год РСЧА".
Была блізкім чалавекам сям'і рускага скульптара Уладзіміра Мікалаевіча Дамагацкага (1876—1939), хроснай маці яго сына.
Пасля замужжа мела прозвішча «Шышкіна», а сучасная даведачная інфармацыя падае яе імя як «Алена Усцінаўна Шышкіна-Галіневіч».
Шычко
Шычко — прозвішча.
Караой (Куршымскі раён)
Караой — сяло ў Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Церакцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635235600.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 608 чалавек (310 мужчын і 298 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражываў 341 чалавек (180 мужчын і 161 жанчына).
Слонімская друкарня
Сло́німская друка́рня — друкарня ў горадзе Слоніме, звязаная з дзейнасцю вялікага гетмана літоўскага Міхаіла Казіміра Агінскага (1730—1800). Дзейнічала, па адных звестках, да 1781, па іншых, да 1788 года.
Першае выданне «Рэлігійны куль Брунона, патрона картузаў» пры ўдзеле дамініканцаў выйшла ў 1777 годзе на лацінскай мове. Сярод выдадзеных — «Кніжка для дзяцей, або ўяўленне пра рэчы, якія дзеці павінны вывучаць» (1778) з паралельным тэкстам на польскай і італьянскай мовах. Выдадзена 6 экзэмпляраў: адзін захоўваецца ў Гродзенскім гісторыка-краязнаўчым музеі, адзін у Нацыянальнай бібліятэцы Беларусі ў Мінску і чатыры ў Польшчы.
У крыніцах згадваецца, што Агінскі выдаваў свае творы — лібрэта опер на польскай мове, якія ставіліся ў яго тэатры, і звычайна называюць тры оперных лібрэта: «Сілы свету», «Становішча салоўяў», «Елісейскія палі». Але гэтыя слонімскія выданні не выяўлены, самі лібрэта выходзілі ў Польшчы, і, магчыма год пастаноўкі опер быў прыняты за год выдання іх лібрэта ў Слоніме.
Спіс аб’ектаў PGC (1992001—1993000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1992001—1993000)
Крысціян Маджа
Крысціян Маджа (Christian Maggio; нар., Мантэк’я-Маджорэ, Італія) — італьянскі футбаліст, абаронца. Ігрок нацыянальнай зборнай Італіі (2008—2014). Акрамя пазіцыі абаронцы таксама часам гуляў і як паўабаронца.
«Вічэнца»
Крысціян Маджа з’яўляецца выхаванцам клуба «Вічэнца». У сезоне 2000/01 ён стаў выклікацца ў аснову каманды настаўнікам клуба. 1 кастрычніка 2000 года Крысціян дэбютаваў у асноўным складзе каманды ў матчы супраць «Мілана», у якім яго клуб атрымаў паражэнне з лікам 0:2. Усяго ў першым сезоне ён правёў 6 гульняў. Пасля вылету клуба ў Серыю B, Маджа стаў іграком асновы каманды, правёўшы ў сезоне 2001/02 27 гульняў; таксама ён забіў свой першы мяч за клуб у браму «Напалі», тым самым прынёсшы перамогу сваёй камандзе з лікам 2:1. Аднак у наступным сезоне Маджа страціў месца ў складзе і правёў толькі 7 гульняў; прычынай гэтага стала траўма правага калена.
«Фіярэнціна»
У ліпені 2003 года Маджа перайшоў у склад «Фіярэнціны», дзе стаў іграком асновы. У гэтым клубе яго выкарыстоўвалі на пазіцыі латэраля, які «зачыняе» адзін з ускрайкаў поля. У сезоне 2004/05 Маджа страціў месца ў стартавым складзе клуба, правёўшы ў Серыі A толькі 13 гульняў. У 2005 годзе Маджа зноў траўмаваў правае калена, з-за чаго амаль не выступаў. Для таго, каб футбаліст набраў форму, яго аддалі, на правах арэнды, у клуб «Трэвіза», якому ён не дапамог выратавацца ад вылету ў Серыю B.
«Сампдорыя»
У ліпені 2006 года Маджа, на правах арэнды, перайшоў у «Сампдорыю» з правам выкупу. Пасля ўдалага сезона, у якім ён правёў 37 матчаў і забіў 2 галы, клуб выкупіў палову правоў на футбаліста. Галоўны трэнер каманды, Вальтэр Мадзары, у сезоне 2007/08 пачаў выкарыстоўваць схему 3-5-2, дзякуючы чаму Маджа перамясціўся ў паўабарону. Змена пазіцыі дапамагла Крысціяну часцей забіваць: ён забіў 9 галоў у Серыі A і гол у Кубку Інтэртота.
«Напалі»
11 чэрвеня 2008 года Маджа быў набыты клубам «Напалі», які заплаціў за трансфер хаўбека 8 млн еўра. Пакінуў неапалітанскі клуб па заканчэнні сезону 2017/18.
Апошнія гады
У ліпені 2018 года падпісаў кантракт з клубам Серыі B «Беневента» і па выніках сезона 2019/20 дапамог яму выйсці ў Серыю A. У лютым 2021 года перайшоў у «Лечэ», дзе гуляў да канца сезона 2020/21.
У лютым 2022 года вярнуўся ў «Вічэнцу», а па заканчэнні сезона 2021/22 завяршыў прафесійную кар’еру.
Міжнародная кар’ера
У 2008 годзе Крысціян упершыню быў выкліканы Раберта Данадоні ў склад першай зборнай Італіі, аднак на чэмпіянат Еўропы не патрапіў, што выклікала ў яго расчараванне. 5 кастрычніка 2008 года ён атрымаў выклік у склад зборнай на матчы адборачнага турніру чэмпіянату свету, аднак на поле не выйшаў. 19 лістапада 2008 года Маджа дэбютаваў у складзе зборнай у таварыскай гульні супраць каманды Грэцыі.
Аўгуст Цэсарац
Аўгуст Цэсарац (August Cesarec;, Заграб, Харватыя — , Заграб, Харватыя) — харвацкі , , і грамадскі дзеяч.
Біяграфія
Яшчэ ў сярэдняй школе захапіўся сацыялістычнымі ідэямі, таму знаходзіўся пад пастаянным назіраннем паліцыі і некалькі разоў быў арыштаваны. Мабілізаваны ў аўстра-венгерскую армію. Пад уражаннем ад Кастрычніцкай рэвалюцыі перайшоў на бальшавіцкія пазіцыі і ўдзельнічаў у нелегальнай працы камуністычных арганізацый.
Друкаваўся з 1909 года. Разам з Міраславам Крлежам пачаў у 1919 годзе выданне часопіса «Plamen» («Полымя»), які прапагандаваў рэвалюцыйныя ідэі, супрацоўнічаў у перыядычным друку «левіцы».
Арыштаваны ўсташамі 15 мая 1941 года і кінуты ў лагер Кярэсцінац (Kerestinac). У ліпені прыняў удзел у няўдалых уцёках зняволеных. Усе яны былі схоплены — і 17 ліпеня 1941 года Цэсарац быў расстраляны па прысудзе суда На турэмнай сцяне Цэсарац пакінуў надпіс «Živjela sovjetska Hrvatska!» (Жыве савецкая Харватыя!)
Хжонхаў
Хжонхаў (Chrząchów) — вёска на паўднёвым усходзе Польшчы, ў гміне Каньскаволя, Пулаўскага павета, Люблінскага ваяводства. Хжонхаў стаіць на рацэ Кураўцы, непадалёк ад вёскі Кураў. Насельніцтва вёскі Хжонхаў складае 736 жыхароў (2005).
Аўгуст Цэсарац
Творчасць
У кнігах аповесцей і апавяданняў «Судзіце мяне» (1925), «За новай дарогай» (1926), «Навелы» (1939), раманах «Імператарскае каралеўства» (1925), «Залаты юнак і яго ахвяры» (1928), «Уцекачы» (1933) і інш. сацыяльныя матывы, падпарадкаваныя духу часу. Аўтар зборніку паэзіі «Вершы» (1919), п'есы «Сын айчыны» (1940), кніг публіцыстыкі «Са свету прыгнечаных» (1925), «Іспанскія сустрэчы» (1938), «Падарожжа па Савецкім Саюзе» (1940) і інш.
Перакладаў з нямецкай, французскай, чэшскай і рускай моў.
Хжонхаў
Паводле легенды, назва вёскі паходзіць ад рохкання дзікаў.
Вёска была ўпершыню згадана ў 1430. У 1795, пасля Трэцяга падзела Рэчы Паспалітай, Хжонхаў перайшоў пад кіраўніцтва Аўстрыі; з 1815 увайшоў у склад Царства Польскага. Падчас Першай Сусветнай вайны быў знішчаны аўстрыйскімі войскамі. Падчас Другой Сусветнай вайны (10 верасня 1939) стаў ахвярай нямецкай бамбардыроўкі.
Цяпер у вёсцы знаходзяцца 160 невялікіх фермаў і хат, невялікі каталіцкі касцёл, пачатковая школа, пошта і дзве крамы.
Касцёл Святога Вінцэнта і кляштар місіянераў (Смілавічы)
Касцёл Святога Вінцэнта і кляштар місіянераў — колішні мураваны касцёл у гарадскім пасёлку Смілавічы Чэрвеньскага раёна Мінскай вобласці.
Гісторыя
Заснавальнiца кляштарнага комплексу,, асадзiла айцоў з аб’яднання ксяндзоў місіянераў у 1747 годзе першапачаткова пры драўляным касцёле.
Узвядзенне мураванай святынi i кляштарных пабудоў пачалося ў 1767 годзе. У 1774 годзе пабудаваны двухпавярховы мураваны кляштарны будынак, пры якiм да 1831 года дзейнічала місіянерская школа. Кансекрацыя касцёла ў гонар святога Вінцэнта адбылася ў 1785 годзе.
Значныя ахвяраванні на кляштар зрабіў гетман Міхал Казімір Агінскі, які багата абсталяваў касцёл. У крыпце касцёла вяліся пахаванні Агінскіх, пазней — Манюшкаў.
Пасля падзелаў Рэчы Паспалiтай мiсiянеры працягваюць сваю дзейнасць, але пасля паўстання 1830 года царскім загадам ад 19 ліпеня 1832 года кляштар скасаваны, але касцёл заставаўся парафіяльным.
Картузскі павет
Картузскі павет (Powiat kartuski) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Паморскага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе. Цэнтр павета — горад Картузы. Займае плошчу 1121 км². Насельніцтва павета складае 136,5 тыс. чалавек (на 2018 год).
Бітва пад Вільняй
Бітва пад Вільняй (1655) - бітва, якая адбылася падчас вайны Расіі з Рэччу Паспалітай (1654—1667) 7-9 жніўня 1655 г. пад Вільняй.
Літоўскія войскі пад камандаваннем гетманаў Януша Радзівіла і Вінцэнта Корвіна Гасеўскага былі разбіты рускай арміяй цара Аляксея пры падтрымцы казакоў Івана Залатарэнкі. Пасля перамогі ў бітве над рэгулярнымі літоўскімі войскамі (7-8 жніўня) руская армія хутка зламала супраціў жыхароў гораду і 10 жніўня цар Аляксей трыумфальна ўвайшоў у Вільню.
Упершыню іншаземныя войскі захапілі ўвесь горад, уключаючы замак. Па
сля заходу Вільні, пачаліся пажары, марадзёрства і забойстваў жыхароў расійскімі войскамі (у асноўным казакамі), горад быў значна пашкоджаны. Паводле падлікаў, было забіта больш за 20 000 чалавек. Забойствы жыхароў працягвалася 3 дні, а горад гарэў 17 дзён. Шмат будынкаў былі разбураны, і больш не аднаўлялісь. Вільня доўга не магла аправіцца ад гэтага разбурэння (паводле падлікаў гісторыкаў, каля 1650 г. у Вільні было 45 000 жыхароў, а праз 50 гадоў - толькі 4000, толькі каля 1850 г. насельніцтва Вільні перавысіла 45 000 )
Ян Цадроўскі (1617-1688), падчашы новагародскі і мемуарыст, пісаў пра перыяд расійскай акупацыі: "Наступіў такі страшны голад, што ён працягваўся да жніва 1657 года, так што ўсіх кошак, усіх сабак людзі паелі, да таго ж яны забівалі людзей і елі чалавечыя целы, і не давалі чалавечым трупам ляжаць у магіле"
Горад быў адваяваны войскам Рэчы Паспалітай пад кіраваннем Міхала Казіміра Паца толькі ў жніўні 1660 г. (гл .: Бітва пад Вільняй (1660)).
Марына Мікалаеўна Шаптурэнка
Марына Мікалаеўна Шаптурэнка, па нараджэнні Кіш (нар. 1973, Мінск, БССР) — беларускі генетык. Доктар біялагічных навук (2019), дацэнт.
Завочна скончыла ў 1997 годзе біялагічны факультэт БДУ. Галоўны навуковы супрацоўнік лабараторыі экалагічнай генетыкі і біятэхналогіі Інстытута генетыкі і цыталогіі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Даследуе генетыку збожжавых і інш. 21 чэрвеня 2018 года абараніла доктарскую дысертацыю па тэме «Генетычная дывергенцыя і гетэрозіс у раслін».
Сябар Свабоднага прафсаюза Беларускага. У час палітычнага крызісу 2020-х гадоў, у канцы мая 2021 года вымушана да звальнення «па пагадненні бакоў» адначасова з іншымі сябрамі СПБ.
Навэ (Фасціўскі раён)
Но́вае ці Навэ (Нове́) — вёска ў Кіева-Святошынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Тарасіўскага сельсавета.
Сібіла Саксен-Кобург-Гоцкая
Прынцэса Сібіла Саксен-Кобург-Гоцкая (Sibylla von Sachsen-Coburg und Gotha) (Sibylla Calma Marie Alice Bathildis Feodora) (1908—1972) — прынцэса Швецыі, маці цяперашняга караля Швецыі Карла XVI Густава.
Біяграфія
Прынцэса Сібіла нарадзілася ў Саксоніі-Кобург-Гоце ў якасці дачкі герцага Карла Эдварда Саксоній-Кобург-Гоцкага (які быў стрыечным братам кронпрынцэсы Маргарэт Швецыі) і прынцэсы Вікторыя Адэлаіда Шлезвіг-Гальштэйн-Зондэрбург-Глюксбург. Праз маці Сібіла была нашчадкам шведскага двараніна Габрыэля Бенгтсана Оксенстыерны.
Прынцэса Сібіла атрымала першае навучанне дома, перш чым прайсці адукацыю ў Александрыненскай школе ў Кобургу, пасля чаго вучылася ў школе мастацтва ў Веймары.
Па просьбе бабулі, брытанскай каралевы Вікторыі, у 1900 годзе бацька атрымаў у спадчыну тытул прынца Саксоніі-Кобург-Готы. Ён быў зрынуты разам з іншымі нямецкімі князямі ў 1918 годзе падчас Нямецкай лістападаўскай рэвалюцыі, якая таксама паўплывала на становішча прынцэсы Сібілы. Пасля прыходу да ўлады Гітлера ў 1933 г. Карл Эдвард стаў членам НСДАП, а ў перыяд з 1934 па 1945 г. ён быў старшынёй Нямецкага Чырвонага Крыжа. Пасля Другой сусветнай вайны бацька быў прыцягнуты да адказнасці па падазрэнні ў злачынствах супраць чалавечнасці.
Прынцэса ў Швецыі
Падчас візіту ў Лондан у лістападзе 1931 г., дзе Сібіла, як і Інгрыд Шведская, была нявестай на вяселлі паміж лэдзі Мэй Кембрыдж (пляменніца каралевы Марыі) і Генры Абелем Смітам, яна сустрэла свайго жаніха, наследнага прынца Швецыі Густава Адольфа.
Яны ўступілі ў шлюб 16 чэрвеня 1932 г. у замку Каленберг каля Байерсдорфа ў Кобургу. Пара ўступіла ў грамадзянскі шлюб 19 кастрычніка, у царкоўны 20 кастрычніка 1932 г. у царкве Морыц у Кобургу. Вяселле адзначалася шматлікімі публічнымі ўрачыстасцямі, напрыклад, публічнай працэсіяй, бо сам прэзідэнт Гіндэнбург загадаў правесці ваенныя ўшанаванні, але, паколькі горад Кобург быў палітычна моцна нацыянал-сацыялістычным, грамадскія ўшанаванні азначалі, што ўрачыстасць атрымала рысу гэтай партыі, які зрабіў дрэннае ўражанне ў Швецыі. Пара адправілася ў мядовы месяц у Італію да прыбыцця ў Стакгольм 25 лістапада 1932 г. На чыгуначным вакзале іх прынялі прэм’ер-міністр Пер Альбін Хансан і каралеўская сям’я.
Прынц і прынцэса пасяліліся ў палацу Хага і на працягу 1934—1943 гадоў мелі чатырох дачок — так званых прынцэс Хага — і ў 1946 г. сына і спадчынніка трона ў будучыні Карла XVI Густава. Ужо пасля некалькіх дзён знаходжання ў Швецыі Сібіла пачала выступаць у якасці прызёра ў спаборніцтвах па фехтаванні пры дапамозе прынцэсы Інгрыд. Сібіла падзяліла зацікаўленасць Густава Адольфа скаўцкім рухам і жыццём на свежым паветры, і ў пары была каюта на Інгары і адна ў Шторліенф’ялене.
У студзені 1947 года прынц Густаў Адольф загінуў у авіякатастрофе ў Каструпе ў Капенгагене, і Сібіла раптам стала ўдавой з пяццю дзецьмі. Яна адразу ж стала старшынёй «Мемарыяльнага фонду прынца Густава Адольфа». Сярод іншых яе даручэнняў — старшыня Таварыства па доглядзе за дзецьмі (1948) і старшыня Нацыянальнай асацыяцыі інвалідаў па слыху (1935), Савет скаўтаў шведскіх дзяўчат (1939), Жаночы саюз аўтамабіляў (1939), Фонд Солстыкан (1941) і каралеўскі Фонд Вілагема Вілагема на Эландыі (1951). У 1938 годзе яна заснавала Фонд Святога Марціна прынцэсы Сібілы, які прадастаўляе гранты малазабяспечаным асобам у Сольне.
Першая лэдзі каралеўства
Пасля смерці каралевы Луізы ў 1965 г. Сібіла заняла неафіцыйную пасаду першай лэдзі каралеўства, бо яна была маці наследнага прынца, а Швецыя была без каралевы. Яна з’явілася побач з каралём і аказала яму моцную падтрымку. У многіх была магчымасць перагледзець стэрэатып стрыманай прынцэсы, і яна з’явілася жанчынай як з самаіроніяй, так і з гумарам. З 1950 года яна мела ўласны паверх ў Стакгольмскім замку, паверх прынцэсы Сібілы. Яна праводзіла лета ў Салідэне, дзе прысвяціла сябе ахове прыроды. Яна таксама працягнула так званыя абеды для дэмакратычных дам, якія праводзіла Луіза.
Кайнарлы (Усходне-Казахстанская вобласць)
Кайнарлы — аул у Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Церакцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635235700.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 346 чалавек (169 мужчын і 177 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 240 чалавек (133 мужчыны і 107 жанчын).
Ачынскі раён
Ачынскі раён (Ачинский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Краснаярскім краі Расіі.
Адміністрацыйны цэнтр — горад Ачынск.
Ян Міхал Салагуб
Ян Міхал Салагуб (? — ) — дзяржаўны дзеяч Вялікага княства Літоўскага. Вялікі лоўчы літоўскі ў 1724—1731, вялікі падскарбі літоўскі ў 1731—1746, ваявода берасцейскі ў 1746—1748, маршалак Трыбунала Літоўскага ў 1730 i ў 1747.
Біяграфія
Прадстаўнік шляхецкага рода Салагубаў герба «Праўдзіц», сын Гераніма, чашніка ковенскага, і Кацярыны з Гротусаў.
У 1713 атрымаў пасаду чашніка жамойцкага, у 1722 — падкаморыя гастынінскага. Пазней займаў шэраг высокіх дзяржаўных пасад. Таксама быў брыгадзірам войска Вялікага Княства Літоўскага ў 1724, маршалкам Галоўнага трыбунала ў 1729 і 1747.
У 1732 годзе быў узнагароджаны Ордэнам Белага Арла.
Памёр года ў Саве Аршанскага павета. Пахаваны 5 мая 1749 года ў Мінску ў касцёле езуітаў.
Сям’я
У 1706 ажаніўся з Аленай Шамоўскай (да 1685—1727), дачкой Яна Шамоўскага, кашталяна гастынінскага. Меў з ёй дачок Кацярыну і Ганну, а таксама сыноў Юзафа Антонія, ваяводу віцебскага і Антонія Юзафа, генерала літоўскай артылерыі.
Пасля смерці першай жонкі 28 лютага 1728 года ажаніўся з Канстанцыяй Крышпін-Кіршэнштэйн (памерла ў 1751), дачкой віцебскага ваяводы Андрэя Казіміра Крышпін-Кіршэнштэйна. У ліпені 1739 года трэцяй яго жонкай стала Тэрэза Агінская (1720—1773), дачка віленскага ваяводы Казіміра Дамініка Агінскага. Ад гэтых двух шлюбаў дзяцей не меў.
Горэнка
Горанка ці Го́рэнка (Го́ренка) — вёска ў Кіева-Святошынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Горэнскага сельсавета.
Лёгкая пяхота
Лёгкая пяхота — адменнік пяхоты як роду войскаў, прызначаная для далёкага (кідальнага, стралковага) бою, як правіла, урассыпную.
Гісторыя
Галоўнай баявой задачай лёгкай пяхоты было парушэнне варожага ладу цяжкай пяхоты і знішчэнне суперніка з тымі ж мэтамі. У блізкім бою лёгкая пяхота з прычыны адсутнасці таго ж строю не магла змагацца ні з варожай кавалерыяй, ні з цяжкай ці сярэдняй пяхотай. Безабароннасць перад нападамі кавалерыі з'яўлялася галоўным фактарам, які абмяжоўвае колькасць лёгкай пяхоты ў фармаваннях узброеных сіл дзяржавы.
У розных дзяржавах для абазначэння лёгкай пяхоты ў розны час ужываліся свае назвы:пелтасты — Старажытная Грэцыя, веліты — Старажытны Рым, псілы — Візантыя, пішчальнікі — Расія, шасёры, вальтыжоры і тыральеры — Францыя, егеры — Прусія, Расія, фузілёры — Францыя, Прусія, берсальеры — Сардзінія, Італія.
У сучасны перыяд слова словазлучэнне «лёгкая пяхота» ужываецца да фармаванняў стралкоў (пяхотнікаў), якія не маюць у сваёй арганізацыйна-штатнай структуры «цяжкіх узбраенняў» (танкаў, БМП, БТР і гэтак далей), навучаных для вядзення бою пры любым надвор'і, у гарадскіх умовах, на перасечанай мясцовасці, супраць партызан і тэрарыстаў. Не абцяжараная "цяжкімі ўзбраеннямі" лёгкая пяхота валодае больш высокімі аператыўнасцю і мабільнасцю.
Багатольскі раён
Багатольскі раён (Боготольский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Краснаярскім краі Расіі.
Адміністрацыйны цэнтр — горад Багатол.
Нікола Фічаў
Нікола Фічаў (Никола Иванов Фичев), або Уста Колю Фічэта (Уста̀ Колю Фичето;, г. , Балгарыя — , , Балгарыя) — балгарскі архітэктар; адзін з буйнейшых прадстаўнікоў эпохі Балгарскага адраджэння.
Біяграфія
Ва ўзросце трох гадоў Нікола стаў сіратой, страціўшы бацьку. Пачаў навучанне ва ўзросце 10 гадоў у Траўне. Калі яму было 17 гадоў, вывучаў каменячоснае рамяство ў майстроў заходнебалгарскай будаўнічай школы ў горадзе Горыца (Корча, у сучаснай Албаніі). Пасля гэтага працаваў на будаўніцтве цэркваў, званіц і мастоў у Брацыгаве. Нікола стаў чаляднікам ва ўзросце 23 гадоў, а ў 36 гадоў быў паўнапраўным членам будаўнічай гільдыі.
Апроч роднага балгарскай мовы, лёгка размаўляў на турэцкай і валодаў у дастатковай ступені грэчаскай і румынскай мовамі, аднак быў непісьменны, не ўмеў чытаць і пісаць.
Памёр архітэктар у Вяліка Тырнаве ў 1881 годзе, дзе і быў пахаваны.
Творчасць
Яго пабудовы ў традыцыях нацыянальнага балгарскага дойлідства, адметныя маляўнічасцю, арганічнай сувяззю з наваколлем. Сярод пабудоў:
Машчун
Машчун (Мощун) — вёска ў Кіева-Святошынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Горэнскага сельсавета.
Сяльцо (Бранскі раён)
Сяльцо (Сельцо) — вёска ў Бранскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Новасельскага сельскага паселішча.
Гісторыя
Заснавана не пазней за XVI ст.; згадваецца з 1620-х гг. (пад назвай Суздальцава).
У канцы XVIII ст. пабудавалі тут адзін з найбуйных вінакураных заводаў Бранскага павета.
З 1870-х гг. афіцыйная назва — Сяльцо Суздальцава; сучасная назва ўсталявалася ў першай палове XX ст.
Па назве вёскі Сяльцо ў 1900-я гг. была перайменавана станцыя Рыга-Арлоўскай чыгункі (першапачаткова названая Гарадзец), ад якой бярэ пачатак цяперашні горад Сяльцо.
Матабай
Матабай — сяло ў Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Церакцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635235780.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 21 чалавек (12 мужчын і 9 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 56 чалавек (32 мужчыны і 24 жанчыны).
Шэўчэнкавэ (Кіева-Святошынскі раён)
Шаўчэнкава ці Шэўчэнкавэ (Шевче́нкове) — вёска ў Кіева-Святошынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Білагародскага сельсавета.
Парэцкая царква
Парэцкая царква — праваслаўны храм, які знаходзіцца ў 6 км на поўнач ад Слоніма на ўзбярэжжы ракі Шчары, паміж вёскамі Парэчча і Задвор’е. Падрыхтоўчыя работы па яе будаўніцтву пачаліся 17 чэрвеня 1865 года па ініцыятыве святара А. П. Гарачкі, а пабудова закончылася 20 верасня 1867 года. Была зачынена бальшавікамі ў 1960-я гады, якія размясцілі ў ёй калгасны склад, а потым спалілі. Зараз адбудоўваецца на сродкі прыхаджан.
Гісторыя будаўніцтва
Святару Гарачку адмаўляюць ў пабудове каменнай царквы з-за таго, што на яе пабудову патрэбна было выдаткаваць 13 тысяч рублёў. Але 4 кастрычніка 1864 года ён праводзіць агульны сход прыхажан. Прыхаджане пагадзіліся завозіць бясплатна будаўнічыя матэрыялы і працаваць на будоўлі. Быў зацверджаны:
16 кастрычніка Царкоўны Савет прымае прысягу аб асабістай маёмаснай адказнасці яго членаў ў выпадках немэтанакіраванага выкарыстання выдзеленых сродкаў на пабудову царквы. Але 28 кастрычніка прыходзіць паведамленне аб забароне пабудовы царквы за подпісам Галоўнага Начальніка Края Міхаіла Мураўёва. Парэцкі святар з дапамогай Слонімскага Ваеннага начальніка Мердзера і Гродзенскага Губернатара Скварцова дабіваецца таго, што 19 снежня 1864 года Мураўёў дазваляе будаўніцтва каменнай царквы ў Парэччах, але не выдткоўвае на гэта дадатковых сродкаў.
2 жніўня 1865 года Гродзенскі губернатар Скварцоў атрымаў тэлеграму: «Поречский Церковный Совет почтительнейше доносит сегодня двенадцать часов после литургии закладывается Поречская Церковь. Священник Горечко».
У сувязі з непамернымі для сялян выдаткамі на будаўніцтва каменнай царквы святар Гарачка дабіваецца перагляду кошту будоўлі і павелічэнню яго на 2976 рублёў 80 капеек.
Пабудова царквы каштавала 9285 рублёў. Частка гэтых грошай пайшла на 4-павярховы іканастас. Дадаткова былі заказаны адмысловыя абразы і літыя крыжы.
Іканастас
Іканастас быў намаляваны таленавітым майстрам Цітовым. Асаблівай яркасцю напісання ўражвала «Тайная вячэра», якая месцілася над царскімі варотамі, аздобленымі «ўсебачным Божым вокам». Іканастас і сцены царквы ўпрыгожвалі 25 абразоў.
Адкрыццё і асвячэнне храма адбылося 15 жніўня (27 жніўня па новаму стылю) 1867 года на Успленне, самае значнае свята земляробаў канца лета. З гэтага дня Успленне доўгія гады лічылася храмавым святам у Парэччы.
Чэслаў Сэнюх
Чэслаў Сэнюх або Сенюх (псеўд.: Чэслаў Любча ;, Любча, гміна Любча, Навагрудскі павет, Навагрудскае ваяводства, Польшча — ) — польскі літаратар, перакладчык, публіцыст.
Біяграфічныя звесткі
Бацькі Чэслава добра ведалі польскую, украінскую і беларускую мовы, таму ў сям’і дзеці свабодна валодалі і размаўлялі на беларускай і на польскай мовах. Вучыўся Чэслаў у беларускай сямігадовай школе ў Любчы.
У 1941 годзе бацька памёр у турэмным лагеры пад Новасібірскам, куды быў вывезены перад вайной у 1940 годзе як «вораг народа», і сям’я засталася без бацькі і гаспадара. Падчас вайны Чэслаў Сэнюх быў у Саюзе беларускай моладзі.
У 1945 годзе сям’я Сэнюхаў пераехала ў Польшчу — спачатку ў Беласток, дзе ў 1950 годзе Чэслаў скончыў Беластоцкі ліцэй імя Жыгімонта Аўгуста, а потым ён паехаў у Варшаву, дзе паступіў на рускае аддзяленне філалагічнага факультэта Варшаўскага ўніверсітэта, якое скончыў у 1954 годзе.
Працаваць пачаў адразу дыктарам і рэдактарам на польскім радыё. У час работы ў польскай рэдакцыі радыё «Масква» займаўся перакладамі з усходнеславянскіх моў. Рэдагаваў рускамоўны дадатак да польскага штотыднё­віка «Przyjazn» з урокамі польскай мовы для рускіх чытачоў, працаваў у рэдакцыі Варшаўскай кінастудыі дакументальных фільмаў.
Пэўны час Чэслаў Сенюх быў галоўным рэдактарам часопіса «Tlumacz» пры таварыстве польскіх перакладчыкаў.
З пачаткам перакладніцкай дзейнасці пачаў выступаць з вострымі публіцыстычнымі артыкуламі на беларускія тэмы на старонках перыядычных выданняў «Gazeta Polska», «Oboz», «Czasopis», «Magazyn Literacki», «Наша слова», «Ніва», «Літаратура і мастацтва» і інш.
У верасні 1998 года Чэслаў Сэнюх напісаў заяву з просьбай лічыць сябе грамадзянінам БНР.
У 2009 годзе выйшаў дакументальны фільм «Беларусь пад нямецкай акупацыяй. 1941—1944», дзе Чэслаў Сэнюх здымаўся як сведка тых падзей. Гэтак жа Чэслаў працаваў у беларускай службе Польскага Радыё.
Перакладніцтва
Беларускай культурай Чэслаў Сэнюх пачаў актыўна займацца ў 1970-я гады. Працаваў над перакладамі беларускай паэзіі і прозы для часопіса «Literatura radziecka», які выдаваўся ў Маскве. Сярод ягоных першых перакладаў — верш Я. Купалы «Прарок» (1982), апавяданне Я. Брыля «Хуткі Нёман» (1989). Чэслаў Сэнюх таксама перакладаў раман У. Караткевіча «Хрыстос прызямліўся ў Гародні» (1989), аповесць В. Быкава «Аблава» (1991), паэмы С. Законнікава (1996), а таксама вершы М. Танка, В. Зуёнка, У. Арлова, С. Адамовіча, Р. Барадуліна , У. Някляева.
Таксама Чэслаў Сэнюх цягам 10 гадоў (1991—2001) займаўся перакладам «Новай зямлі» Якуба Коласа, на што яго зматываваў Янка Брыль. Гэта найбольш грунтоўная праца аўтара.
Нацыянальнасць
Пра сваё самавызначэнне Чэслаў Сэнюх распавёў: ''Па крыві я належу напалову Беларусі, напалову — Польшчы. разам з тым, нацыянальнасць мая — як у Адама Міцкевіча, калі трымацца ў гэтым пытанні таго падыходу, што вызначаецца яна свядомасцю і ёю ж ствараецца.''
Паўліны
Паўліны (Pavo) — род птушак сямейства фазанавых атрада курападобных.
Апісанне
У самцоў даўжыня цела да 125 см, хваста да 45 см, падоўжаных, упрыгожаных «вочкамі» пёраў надхвосця да 150 см; маса да 4,3 кг. Афарбоўка яркая, пераважна сіне-зялёная, з металічным адлівам. На галаве чубок. Самкі драбнейшыя, бурага колеру, без доўгага надхвосця. Кормяцца насеннем, зернем, травой, насякомымі. Палігамы. Пры такаванні самец разводзіць пёры надхвосця веерам і падымае іх амаль вертыкальна. Нясуць да 6 яец.
Распаўсюджанне
Адрозніваюць 2 віды. Паўлін звычайны, або індыйскі, або чубаты (P. cristatus), пашыраны на п-ве Індастан і в-ве Шры-Ланка. Драбнейшы паўлін сінякрылы, або яванскі (P. muticus), пашыраны ў Індакітаі і Інданезіі; занесены ў Чырвоную кнігу МСАП. Жывуць у зарасніках, на лясных высечках, па берагах рэк. У Еўропу (Старажытная Грэцыя) завезены ў IV ст. да н.э.
Вялікі Артэзіянскі басейн
Вялікі Артэзіянскі басейн (Great Artesian Basin) — вялізны падземны рэзервуар вады, размешчаны ў цэнтральнай Аўстраліі. Самы вялікі і глыбокі артэзіянскі басейн у свеце. Займае плошчу ў 1,7 млн кв.км. Адзіная крыніца вады ў засушлівых раёнах цэнтральнай Аўстраліі.
Геаграфія
Вялікі Артэзіянскі басейн займае 22 % плошчы Аўстралійскага кантынента ў межах чатырох адміністрацыйных адзінак, уключаючы большую частку штата Квінсленд, паўночную частку Новага Паўднёвага Уэльса, паўночны ўсход Паўднёвай Аўстраліі і паўднёва-ўсходні куток Паўночнай тэрыторыі. Цягнецца 2400 км з поўдня на поўнач, дзе абмежаваны морам, і на 1200 з захаду на ўсход, да ўзгоркаў Дарлінга. Басейн прасціраецца да глыбіні 3000 м і змяшчае каля 65 тыс.куб.км вады, што дадстакова каб 130 тыс. разоў напоўніць Сіднейскую гавань.
Геалогія
Водапранікальныя слаі складаюцца з пясчаніку і чаргуюцца з водатрывалымі гліністымі пародамі, залягаюць слаі парод сінклінальным чынам (увагнутымі складкамі). Зона жыўлення прыпадае на ўзгоркі Дарлінга — заходнія перадгор’і Вялікага Водападзельнага хрыбта. Тут ападкі — даволі багатыя — пратачваюцца ў пясчанікі, і вада паступова рухаецца па нахільна залеглай пародзе паміж вадаўпорнымі слаямі. Дайшоўшы да сярэдзіны складкі, вада працягвае рух, цяпер ужо да паверхні і шмат дзе выходзіць з-пад зямлі струменьчыкамі крыніц.
Уласцівасці вады
Салёнасць вады складае 0,5—1,5 праміле, што дазваляе разглядаць яе як прэсна-саланаватую. Тэмпература вар’юецца ў межах ад 30 °C на невялікай глыбіні да 100 °C на дне басейна. Лабараторныя даследванні паказалі, што максімальны ўзрост вады складае 2 млн гадоў.
Роля для чалавека
Для арашэння, а тым больш, для піцця, саланаватая вада Басейна лічыцца непрыдатнай.
Шматлікія крыніцы ігралі значную ролю ў жыцці і культуры абарыгенаў, яны фігуруюць у мясцовых міфах і паданнях. Падчас засухі яны заставаліся адзінай крыніцай вады. Сённяшняе насельніцтва Басейна выкарыстоўвае яго ваду ў асноўным для патрэб жывёлагадоўлі і камунальнай гаспадаркі. Найглыбейшыя свідравіны дасягаюць глыбіні 2 км.
Малы Качскі Ран
Малы Качскі Ран (કચ્છનું નાનું રણ) — саланчак на мяжы індыйскага штата Гуджарат і пакістанскай правінцыі Сінд. Разам з Вялікім Ранам складае мясцовасць Качскі Ран. Агульная плошча — 1 191 км².
Малы Ран сфарміраваўся на месцы плыткаводдзя Аравійскага мора, замкнёнага ў выніку тэктанічных зрухаў. Відавочна, некаторы час складаў адзінае цэлае з Вялікім Ранам і ў старажытнасці быў суднаходным. У нашы дні ўяўляе сабою саляную глеістую пустыню, якая затапляецца ў сезон мусонаў і часова ператвараецца ў салёнае забалочанае возера.
Тэрыторыі вакол Малога Рана населены такімі рэдкімі жывёламі, як куланы, каракалы, антылопы. Тут шмат птушак. Яны знаходзяцца пад аховай. Абмежавана вядзецца здабыча солі. Развіваецца турызм.
Хоціў
Хо́таў ці Хо́ціў (Хо́тів) — вёска ў Кіева-Святошынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Хоціўскага сельсавета.
HD 20367 b
HD 20367 b — экзапланета, размешчаная прыкладна ў 88 светлавых гадах ад Зямлі ў сузор’і Авена. Яна мае масу, падобную да Юпітэра і круціцца вакол зоркі на сярэдней адлегласці, на чвэрць далей, чым Зямля ад Сонца. Перыяд абароту складае амаль 470 дзён (1,3 года).