cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Стаклішкес
Вялікае Княства Літоўскае
У 1513 годзе Стаклішкі сталі мястэчкам. У 1586 годзе тут збудавалі першы касцёл. 16 студзеня 1792 года кароль і вялікі князь Станіслаў Аўгуст Панятоўскі надаў Стаклішкам Магдэбургскае права і герб.
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Стаклішкі апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Троцкім павеце Віленскай губерні.
На 1866 год у Стаклішках было 272 будынкі.
Найноўшы час
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж міжваеннай Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Стаклішкі апынуліся ў складзе Літвы. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка знаходзілася пад акупацыяй Трэцяга Рэйха.
Намюр (графства)
Гра́фства Намю́р (Comté de Namur) — сярэднявечнае графства са сталіцай у Намюры, якое размяшчалася на тэрыторыі сучаснай Бельгіі.
Гісторыя
У Генрыха была толькі дачка, Эрмезінда II (1186 — 12 лютага 1247). Але яшчэ ў 1171 годзе бяздзетны тады Генрых прызначыў спадчыннікам графства свайго пляменніка Бадуэна (Балдуіна) V (1150 — 17 снежня 1195), графа Эно. І Бадуэн пасля нараджэння ў Генрыха дачкі ў 1186 годзе, звярнуўся да імператара Фрыдрыха I Барбаросы, які ў 1189 годзе ўзвёў Намюр у маркграфства і перадаў яго Бадуэну V дэ Эно, Эрмезінда павінна была атрымаць у спадчыну Дзюрбюі і Ла Рош, а Люксембург імператар перадаў графу Бургундыі Атону I, але ён у 1197 годзе вярнуў Люксембург Эрмезіндзе. Генрых захоўваў тытулы графа Намюра і Люксембурга да сваёй смерці.
Пасля смерці Бадуэна Намюр атрымаў у спадчыну яго другі сын Філіп I Высакародны (1175 — 12 кастрычніка 1212). Пасля таго, як яго браты адправіліся ў Чацвёрты Крыжовы паход, ён стаў рэгентам уладанняў старэйшага брата, Балдуіна. Пазней ён быў апекуном дочак Балдуіна, але прадаў у 1208 апякунства каралю Францыі. Перад смерцю бяздзетны Філіп перадаў Намюр сыну сваёй сястры Іаланды і П'ера II дэ Куртэнэ (які стаў у 1216 годзе імператарам Лацінскай імперыі), Філіпу II дэ Куртэнэ (1195—1226).
У 1263 годзе былы імператар Лацінскай Бадуэн (Балдуін) II (1217—1273), якому ў 1237 годзе перайшлі правы на Намюр, прадаў іх сыну графа Фландрыі Гі дэ Дамп'еру (1225—1305). Але Намюр яшчэ ў 1256 годзе захапіў граф Люксембурга Генрых Бялявы (1216—1281), сын Эрмезінды II і ўнук графа Генрыха I Сляпога. Гі распачаў вайну супраць Генрыха Люксембургскага, якая скончылася ў 1264 годзе заключэннем дагавора, паводле якога Гі ажаніўся з дачкой Генрыха, Ізабелай (каля 1247 — 1298), і атрымаў у пасаг Намюр. Пасля яе смерці Намюр атрымаў Жан I, старэйшы сын Гі ад гэтага шлюбу. Яго нашчадкі кіравалі маркграфствам да смерці ў 1429 года ўнука Жана I, Жана III (пам. 1429), які прадаў у 1421 годзе правы на Намюр герцагу Бургундыі Філіпу III Добраму. З гэтага моманту Намюр увайшоў у склад Бургундскага герцагства.
Віктар Уладзіміравіч Стасяловіч
Віктар Уладзіміравіч Стасяловіч (нар., Мінск ) — беларускі плывец. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа.
Дасягненні
Срэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі на кароткай вадзе 2011 года ў камбінаванай эстафеце 4 × 50 м. Бронзавы прызёр на дыстанцыях 50 м і 200 м на спіне, а таксама ў эстафеце 4 × 50 м вольным стылем.
На Чэмпіянаце Еўропы на кароткай вадзе 2013 года заняў 7-е месца на дыстанцыі 4×50 комплексным плаваннем.
Чэмпіён Беларусі 2014 года на дыстанцыі 100 м на спіне.
Чэмпіён Беларусі 2016 года ў эстафеце 4 × 100 м вольным стылем, а таксама ў камбінаваных эстафетах 4 × 100 мікст і 4 × 100 мікст. Срэбраны прызёр на дыстанцыях 50 м і 100 м на спіне. Бронзавы прызёр на дыстанцыі 50 м вольным стылем.
Калодзезнае
Кало́дзезнае (, Колодезное) — вёска ў Капыльскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Цімкавіцкага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Вялікараёўскага сельсавета.
Асі аль-Кавалі
Асі аль-Кавалі — лідар іракска-курдскіх паўстанцаў і былы добраахвотнік апалчэння «Пешмерга». Як мяркуецца, з’яўляецца адным з кіраўнікоў групоўкі «Белыя сцягі».
Біяграфія
Кавалі родам з горада Туз-Хурмату мухафазы Салах-эд-Дзін. Жыў у беднай сям'і. Зарабляў за кошт паставак вады, якую чэрпаў з ракі каля дома і развозіў на сваім трактары. Знаёмыя апісвалі як спакойнага чалавека. У нейкі момант звязаўся з мулой Крэкарам, мусульманскім святаром і заснавальнікам «Ансар аль-Іслам». Меркавана таксама займеў сувязі з членамі ІДІЛ.
Некаторы час Кавалі быў членам Дэмакратычнай партыі Курдыстана і прыхільнікам Масуда Барзані, а таксама добраахвотнікам «Пешмергі». Разам са сваімі аднадумцамі здзяйсняў напады на сілы бяспекі і праўрадавыя ваенізаваныя фарміраванні.
У красавіку 2016 года атрымаў вядомасць пасля распаўсюджвання курдскімі СМІ фотаздымкаў, дзе Кавалі зрывае сцяг апалчэння «Катаіб Хезбала», якое ваявала на баку ўладаў у складзе кааліцыі «Сілы народнай мабілізацыі».
У кастрычніку 2017 года на фоне ўзброенага канфлікту паміж цэнтральным урадам Ірака і ўладамі Курдскай аўтаноміі ўзначаліў напад на штаб Сіл народнай мабілізацыі ў Туз-Хурмату.
У снежні таго ж года далучыўся да арганізацыі «Белыя сцягі», стаўшы адным з яе кіраўнікоў. Ужо 28 снежня ён быў арыштаваны іракскімі сіламі бяспекі разам з некаторымі іншымі членамі групоўкі па падазрэнні ў адказнасці за абстрэл камандных пунктаў туркменскіх атрадаў Сіл народнага мабілізацыі ў Кіркуку.
Ландман (сяло)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 81 чалавек (39 мужчын і 42 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражываў 51 чалавек (25 мужчын і 26 жанчын).
NGC 7052
NGC 7052 (іншыя абазначэнні — PGC 66537, UGC 11718, MCG 4-50-6, ZWG 471.5) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Лісічка.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Аляксандр Іванавіч Бутакоў
Біяграфія
Быў пятым з дзесяці дзяцей вялікай сялянскай сям’і. Яшчэ ў час навучання ў пачатковых класах наведваў самадзейны драматычны гурток. Школьныя педагогі адзначалі працаздольнасць і стараннасць, самастойнасць, адказнасць і настойлівасць у дасягненні мэты. Тэатральная кар’ера пачалася ў 1936 годзе, калі ён падлеткам займаўся ў тэатральных гуртках Пскоўскага дзіцячага Дома культуры і выконваў рознахарактарныя ролі ў спектаклях па п’есах Ж.-Б. Мальера, М. Твэна, А. Астроўскага.
Рэалізацыю творчых планаў перапыніла вайна. У лістападзе 1941 годзе трапіў у мінамётную роту рэзерву, неўзабаве стаў намеснікам палітрука роты. З 1942 па 1945 год займаўся сакрэтным справаводствам 328-й дывізіі, адной з тых гераічных дывізій, што вызвалялі Мінск. Дзень Перамогі сустрэў у Мінску.
У лістападзе 1945 года здаў уступныя іспыты і атрымаў студэнцкі білет акцёрскага аддзялення Беларускага дзяржаўнага тэатральнага інстытута. Вучыўся на курсе знакамітага педагога і рэжысёра Еўсцігнея Міровіча, педагогамі інстытута былі знакамітыя акцёры і рэжысёры беларускага тэатра: Дзмітрый Арлоў, Канстанцін Саннікаў, Барыс Мардвінаў, Барыс Вішкароў, Вольга Галіна. Пасля заканчэння Тэатральнага інстытута паступіў у аспірантуру, пасля заканчэння якой у 1953 года абараніў ў Маскве дысертацыю і стаў першым мастацтвазнаўцам-тэатразнаўцам Беларусі. З 1953 года — дацэнт кафедры майстэрства акцёра і рэжысуры Беларускага дзяржаўнага тэатральна-мастацкага інстытута. У 1974—1981 гадах працаваў дэканам тэатральнага факультэта і ажыццявіў пастаноўку дыпломных спектакляў «Дачнікі», «Варвары», «На дне» М. Горкага, «Не было ні гроша, да раптам шастак» А. Астроўскага, «Раскіданае гняздо» Я. Купалы, «Ішла вайна» паводле твораў В. Быкава, "У добры час! " В. Розава, «Грошы для Марыі» В. Распуціна і інш. Пастаўленыя ім спектаклі вызначаліся дакладнай распрацоўкай характараў, глыбокім даследаваннем іх унутранага зместу.
Педагагічную дзейнасць А. І. Бутакоў удала спалучаў з навуковай і навукова-метадычнай. Ён аўтар манаграфіі «Мастацтва жыццёвай праўды» (1957) аб творчым шляху Беларускага тэатра імя Я. Купалы ў 1920-1940-я гадах. Кніга стала першым грунтоўным даследаваннем складанага перыяду дзейнасці вядучага тэатральнага калектыву краіны. Яму належыць шэраг артыкулаў у перыядычным друку па пытаннях тэатра і выхаванні акцёра.
Хайленд-Парк (Нью-Джэрсі)
Хайленд-Парк (Highland Park) — горад на ўсходзе ЗША, у штаце Нью-Джэрсі.
Сямялішкес
Сямялі́шкес (Semeliškės, традыцыйная беларуская назва — Сумілішкі) — мястэчка ў Эляктрэнайскім самакіраванні Вільнюскага павета Літвы. Цэнтр Сямялішкескай сянюніі. Размешчана на рацэ Стрэве, за 16 км на поўдзень ад Эляктрэная. Насельніцтва на 2011 год — 580 чалавек.
Вялікае Княства Літоўскае
Першы пісьмовы ўспамін пра Сумілішкі датуецца 1375 годам. У 1413 годзе яны ўвайшлі ў склад Троцкага павета Троцкага ваяводства.
Святлана Пятроўна Вінакурава
Святлана Пятроўна Вінакурава (нар., в. Дзмітравічы, Бярэзінскі раён, Мінская вобласць) — беларускі філосаф, сацыёлаг, чыноўніца. Доктар філасофскіх навук, прафесар.
Сямялішкес
Вялікае Княства Літоўскае
У 1501 годзе ў Сумілішках збудавалі першы касцёл.
Святлана Пятроўна Вінакурава
Біяграфія
Скончыўшы школу з залатым медалём, у 1969 годзе паступіла на філасофскае аддзяленне Белдзяржуніверсітэта, які скончыла ў 1974 годзе, атрымаўшы дыплом з адзнакай. Затым паступіла ў аспірантуру Інстытута філасофіі і права Акадэміі навук БССР, скончыўшы яе ў 1978 годзе. У 1980 годзе прысуджана ступень кандыдата філасофскіх навук. Працавала ў Інстытуце філасофіі і права Акадэміі навук БССР малодшым і старшым навуковым супрацоўнікам, паралельна выкладала ў вышэйшых навучальных установах. У 1988—1990 гадах — дацэнт кафедры філасофіі Мінскага педагагічнага інстытута імя М. Горкага. У 1990—1993 гадах праходзіла навучанне ў дактарантуры Інстытуце філасофіі і права Нацыянальнай Акадэміі навук Беларусі, у 1994—1995 гадах загадвала кафедрай, якая ажыццяўляла падрыхтоўку аспірантаў і суіскальнікаў. З 1995 года — дарадца-кансультант галоўнага ўпраўлення грамадска-палітычнай інфармацыі, галоўны дарадца эканамічнага ўпраўлення Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. У 2002 годзе была прызначана начальнікам галоўнага ўпраўлення кантролю за працай галін сацыяльнай сферы Камітэта дзяржаўнага кантролю Рэспублікі Беларусь.
Сямялішкес
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Сумілішкі апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Троцкім павеце Віленскай губерні.
Святлана Пятроўна Вінакурава
Біяграфія
З 2006 года працуе першым прарэктарам Беларускай дзяржаўнай акадэміі мастацтваў.
Сямялішкес
Пад уладай Расійскай імперыі
Каля 1890 года ў Сумілішках было 29 будынкаў.
Святлана Пятроўна Вінакурава
Навуковая дзейнасць
За перыяд працы ў Акадэміі мастацтваў апублікавала шэраг навуковых работ. Прыняла ўдзел у працы I з’езда вучоных Рэспублікі Беларусь, III Форуму навуковай і творчай інтэлігенцыі краін СНД (2008, Душанбэ). Вядзе навукова-арганізацыйную працу.
Сямялішкес
Найноўшы час
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж міжваеннай Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Сумілішкі апынуліся ў складзе Літвы. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка знаходзілася пад акупацыяй Трэцяга Рэйха.
Святлана Пятроўна Вінакурава
Навуковая дзейнасць
Матэрыялы і высновы навукова-даследчай працы ўключаны ў 11 аўтарскіх выданняў, 2 манаграфіі, 4 энцыклапедычныя даведнікі, 5 падручнікаў і вучэбных дапаможнікаў (усяго каля 200 публікацый). Падрыхтавала двух кандыдатаў філасофскіх навук, кіруе аспірантамі і суіскальнікамі. Навуковыя інтарэсы звязаны з філасофска-этычнай праблематыкай, распрацоўкай метадалагічных падыходаў да даследавання маральнай практыкі. Асноўныя навуковыя працы звязаны з пытаннямі маральнага развіцця асобы, абгрунтаваннем асаблівасцей гуманітарных ведаў і неабходнасці павышэння прэстыжу філасофскіх навук у сучасным грамадстве. Член экспертнага савета пры Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. Узначальвае Каардынацыйны савет па навуковай дзейнасці ў сферы культуры і мастацтва пры Міністэрстве культуры. Член аргкамітэта штогадовай Міжнароднай навуковай канферэнцыі «Культура. Навука. Творчасць». Член экспертнага савета ВАК.
Грамадска-палітычная дзейнасць
У пачатку 2010-х гадоў была старшынёй грамадскага аб’яднання «Дыялог Еўразія». У 2020 годзе спрычынілася да выключэння з Беларускай дзяржаўнай акадэміі мастацтваў шэрагу студэнтаў за «парушэнне правілаў унутранага распарадку» (фактычна — за ўдзел у пратэстах супраць гвалту і фальсіфікацый на выбарах), патлумачыўшы: «У іх былі лялькаводы, хтосьці імі кіраваў з дарослых людзей, яны не здольныя ўзначаліць вось такі палітычны рух».
Бітва пад Мірам (1792)
Бітва пад Мірам 1792 года — бітва, якая адбылася пад сценамі Мірскага замка 10-11 чэрвеня 1792 года.
Перадгісторыя
Вайна Расіі з Рэччу Паспалітай 1792 года з’явілася адказам Кацярыны II на Чатырохгадовы сейм, які прыняў Канстытуцыю 1791 года, а таксама паспрабаваў рашуча рэфармаваць грамадска-палітычны лад дзяржавы, павялічыць войска і пазбавіцца ад навязанай апекі Расійскай імперыяй.
27 красавіка 1792 года ў Пецярбургу патаемна была створана Таргавіцкая канфедэрацыя, а для яе падтрымкі на мяжы з Вялікім Княствам Літоўскім стаялі тры карпусы расійскага войска: Ю. У. Далгарукага (Полацк), Б. П. Меліна (Талачын) і I. Я. Ферзена (Рагачоў) паді агульнай кіраўніцтвам М. М. Крачэтнікава. Далгарукаў павінен быў ісці на Вільню, Меліна Мінск, Ферзен на Бабруйск-Слуцк-Нясвіж, дзе знаходзіліся значныя запасы ваеннага рышунку і ўзбраенняў, якое Радзівілы ахвяравалі Рэчы Паспалітай.
Войска ВКЛ у 1791 годзе налічвала 14 792 чалавекі. Першая дывізія Юзафа Юдзіцкага знаходзілася пад Мінскам і складалася з татарскага палка Беляка (617 коннікаў) і гусарскай кавалерыі Нарадовай (1600 чалавек).
Корпус Б. П. Меліна, узмоцнены палком Л. Бенігсэна, налічваў 9602 чалавекі з 13-ю палявымі гарматамі. Мелін і Ферзен імкнуліся разбіць дывізію Юдзіцкага і захапіць яго гарматы. Юдзіцкі, каб не быць акружаным Ферзенам з боку Слуцка, з-пад Мінска адступіў на Койданава і Стоўбцы, пераправіўся праз Нёман і 7 чэрвеня стаў лагерам каля Старога Свержаня, дзе даведаўся пра каралеўскае прызначэнне галоўнакамандуючым войскам BKЛ.
Пачатак бою
Юдзіцкага турбавала пагроза акружэння, але даць рашучы бой ён ніяк не адважваўся. Юдзіцкі вырашыў адсунуць з багны і лесу на паўтары мілі да лепшай пазіцыі на бязлеснай раўніне паміж Запужжам і Мірам «над прыкрыццем вялікага замка, абведзенага валам і ровам».
У Стоўбцах Юдзіцкі пакінуў татарскі полк генерала Юзафа Беляка: ён павінен быў затрымаць расіян на пераправе праз Нёман. У выніку трох гадзіннага бою уланаў Беляка з расійскім авангардам, Бяляк разбурыў пантонны мост на лодках праз Нёман, аднак расіяне знайшлі для пераправы броды і ў хуткім часе адкінулі ліцвінаў.
Сілы бакоў
Галоўны бой пад Мірам адбываўся на наступны дзень. Агульныя суадносіны людскіх сіл праціўнікаў былі амаль роўныя: расіяне мелі значную перавагу ў пяхоце і асабліва ў артылерыі, ліцвіны — у конніцы. Войска Ю. Юдзіцкага налічвала 3782 чалавекі, Б. Меліна — 6340 чалавек. Кавалерыі нарадовай (гусараў): у Юдзіцкага 2450 чалавек, у Б. Меліна — 1500. Расійская старана мела перавагу ў артылерыі: у Б. Меліна было 13 гармат 6- і 12-фунтавага калібру, а таксама 3-фунтавыя, у той час як у Юдзіцкага толькі 10 малых 3-фунтавых батальённых гармат. 9 чэрвеня прыбыў з Вільні маёр Ветынгофэн з 12 гармагамі.
Генерал артылерыі Станіслаў Патоцкі пісаў у рапарце каралю пра новую пазіцыю: «Лагер стаў на ўзвышэнні, левае крыло абараняе вялізны замак, які пануе з усіх бакоў над бязмернай раўнінай, біцца трэба будзе ў чыстым полі, што не да густу казакам і башкірам, а іх шмат у Меліна».
Ход бою
Першай кінулася на ўцёкі кавалерыя нарадова пад камандай Патоцкага. Адступленне ішло хаатычна: конніца пайшла гродзенскай дарогай, а Юдзіцкі з пяхотай — у бок Нясвіжа. Генерал Бяляк страціў у абозе карэту з адкідным верхам, у якой было 18 450 злотых, парадная экіпіроўка і канцылярыя дывізіі. Нягледзячы на тое, што як камандуючы Юдзіцкі аказаўся не на вышыні, аднак асабіста вёў сябе бесстрашна, некалькі разоў стрымліваў ад панічных уцёкаў жаўнераў і фарміраваў рэшткі свайго войска, даючы адпор прадіўніку.
Вынікі бою
Сучаснікі бітвы і гісторыкі аднадушна сцвярджаюць, што толькі нерашучасць расійскіх генералаў, і перш за ўсё Меліна, уратавалі дывізію Юдзіцкага ад горшага разгрому. Юдзіцкі ў рапартах дакладваў, што супраць няспыннай непрыяцельскай кананады 12-фунтовых гранат мусіў стаць голькі з 3-фунтовымі, якія нават не дасягалі непрыяцеля.
Падзеі каля Мірскага замка
Вечарам пасля бою расійскія казакі натоўпам паімчаліся па грэблі блізка да замкавага саду рабаваць Мір. У Мірскім замку стаяў гарнізон з 250 жаўнераў радзівілаўскай міліцыі пад камандай капітана Людвіга Тэтау. Тэтау заўважыў праціўніка здалёк; схаваўшы сваіх жаўнераў за валамі замка, падпусціў ворага на пісталетны стрэл і даў залп па грэблі карцечамі з дзвюх гармат і з усіх стрэльб сваей пяхоты. Ашаломлены праціўнік не мог вызначыць, адкуль раздаліся нечаканыя стрэлы і палічыў за лепшае ўцячы. Неўзабаве капітан Тэтау заўважыў падыход галоўных сіл Меліна, і не марудзячы, вывеў сваю пяхоту і гарматы праз тыльны выхад з замка на шлях да мястэчка, хутка дайшоў да абозаў і прыкрыў іх адыход. 3 мястэчка паспешна вывезлі ваенныя абозы, у асноўным ацалеўшыя, страчана была нязначная частка. Мелін заняў у Міры толькі апусцелы лагер, 15 чэрвеня расіяне сталі на адпачынак ужо ў Карэлічах.
Абставіны пашкоджання Мірскага замка
У гісторыі Мірскага замка ўсё яшчэ застаецца загадкавым час і абставіны пашкоджання паўночна-ўсходняй вежы ад узрыву пораху. Найбольш вядома версія, што гэта адбылося ў чэрвені 1812 года падчас бітвы польскіх уланаў з расійскімі казакамі. Аляксандр Ельскі ў «Слоўніку геаграфічным зямель Польскіх» пісаў, што замак пацярпеў пры штурме расійскім войскам падчас Касцюшкаўскага паўстання 1794 года.
Аднак няма ніякіх дакументальных звестак наогул пра ваенныя дзеянні ў 1794 годзе ў наваколлі Міра. Легенда пра штурм замка ў 1794 годзе значна нагадвае эпізод пра штурм замка з «Пана Тадэвуша» Адама Міцкевіча. Таксама бой пад Мірам 1812 года быў большай часткай кавалерыйскім з нязначным удзелам артылерыі. Таму найбольш верагодным уяўляецца магчымае пашкоджанне вежы 10 чэрвеня 1792 года, калі замак прыняў эпізадычны ўдзел у ваеннай баталіі.
Высокае (Маларыцкі раён)
Высо́кае (, Высокое) — вёска ў Маларыцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Лукаўскага сельсавета.
Калоўка
Кало́ўка (, Коловка) — пасёлак у Капыльскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Цімкавіцкага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года пасёлак уваходзіў у склад Вялікараёўскага сельсавета.
NGC 7053
NGC 7053 (іншыя абазначэнні — PGC 66610, UGC 11727, IRAS21188+2252, MCG 4-50-9, 2ZW 124, ZWG 471.8, NPM1G +22.0620) — галактыка ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Міхаіл Аляксандравіч Сакалоў
Міхаіл Аляксандравіч Сакалоў (  — ?) — грамадзянскі інжынер, архітэктар.
Біяграфія
У 1868 годзе прызначаны малодшым інжынерам будаўнічага адзялення аланецкага, а ў 1869 годзе - яраслаўскага губернскага праўлення. У 1871 годзе зноў прылічыўся да і праз тры гады прызначаны малодшым інжынерам будаўнічага аддзялення пскоўскага губернскага праўлення, а ў 1875 годзе пераведзены малодшым архітэктарам у Мінскую губерню.
Уладзімір Святаслававіч Сяргееў
Уладзімір Святаслававіч Сяргееў (нар. ) — беларускі плывец. Майстар спорту Беларусі.
Дасягненні
Срэбраны прызёр Першынства Беларусі 2013 года на дыстанцыі 1500 м вольным стылем.
Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі на кароткай вадзе 2013 года на дыстанцыі 400 м комплексным плаваннем.
Срэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі 2014 года на дыстанцыі 1500 м вольным стылем.
Пераможца Кубка Беларусі 2015 года на дыстанцыі 1500 м вольным стылем.
Чэмпіён Беларусі 2016 года на дыстанцыях 400 м, 800 м і 1500 м вольным стылем, на дыстанцыі 400 м комплексным плаваннем і ў эстафеце 4 × 200 м вольным стылем.
1906 год у гісторыі астраноміі
1906 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
NGC 7055
NGC 7055 — группа звёзд ў сузор’і Цэфей.
Грушка
Гру́шка (, Грушка) — вёска ў Маларыцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Лукаўскага сельсавета.
NGC 7055
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дубайскі сельсавет (Столінскі раён)
Дубайскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Столінскага раёна Пінскай вобласці, з 8 студзеня 1954 г. Брэсцкай вобласці. Цэнтр сельсавета — вёска Дубай.
Гісторыя
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года. Скасаваны 31 сакавіка 1959 года, тэрыторыя сельсавета ўвайшла ў склад новаўтворанага Відзіборскага сельсавета.
Маяк (Усходне-Казахстанская вобласць)
Маяк — сяло ў Алтайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Бярозаўскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 7 км на паўднёвы ўсход ад раённага цэнтра, горада Алтая. Код КАТА — 634833400.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 912 чалавек (436 мужчын і 476 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 608 чалавек (275 мужчын і 333 жанчыны).
Рэчыцкія павятовыя маршалкі
Спіс маршалкаў дваранства Рэчыцкага павета.
NGC 7056
NGC 7056 (іншыя абазначэнні — IC 1382, PGC 66641, UGC 11734, MCG 3-54-8, ZWG 449.19, KARA 911) — галактыка ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Забалацце (Маларыцкі раён)
За́балацце (, Заболотье) — вёска ў Маларыцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Лукаўскага сельсавета.
23 верасня 1942 года 3-ці батальён 15-га паліцэйскага палка знішчыў вёску Забалацце разам з 289 жыхарамі.
Канатопы (Капыльскі раён)
Канато́пы (, Конотопы) — вёска ў Капыльскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Цімкавіцкага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Вялікараёўскага сельсавета.
Падарлёнак
Падарлёнак — сяло ў Алтайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Бярозаўскай сельскай акругі. Код КАТА — 634833500.
Амстэрдам (востраў, Інданезія)
Амстэрдам, ці Бесар (Amsterdam) — востраў з групы астравоў Су ў акрузе Тамбраув інданезійскай правінцыі Заходняе Папуа. Плошча — 0,84 км².
Усмань (значэнні)
Усмань — тапонім:
NGC 7057
NGC 7057 (іншыя абазначэнні — PGC 66708, ESO 287-17, MCG -7-44-4, AM 2121-424) — галактыка ў сузор’і Мікраскоп.
Юлія Пятроўна Фомчанка
Юлія Пятроўна Фомчанка (нар. ) — беларуская плыўчыха. Майстар спорту Беларусі.
Дасягненні
Бронзавая прызёрка Алімпійскіх дзён моладзі Беларусі 2013 года на дыстанцыі 100 м батэрфляем.
Пераможца Першынства Беларусі 2015 года на дыстанцыі 200 м батэрфляем.
Чэмпіёнка Беларусі 2016 года на дыстанцыі 200 м батэрфляем.
Літвіны (значэнні)
Літвіны мае некалькі значэнняў:
Біл Рычардсан
Уільям Блейн Рычардсан, больш вядомы як Біл Рычардсан (William Blaine «Bill» Richardson III; нар. 15 лістапада 1947, Пасадэна, Каліфорнія) — амерыканскі палітык, які працаваў на розных пасадах у адміністрацыі прэзідэнта ЗША Біла Клінтана. З 1 студзеня 2003 года па 1 студзеня 2011 года — губернатар штата Нью-Мексіка.
Швянцяжарыс
Швя́нцяжарыс (Šventežeris, традыцыйная беларуская назва — Святое Возера) — мястэчка ў Лаздзіяйскім раёне Алітускага павета Літвы. Цэнтр Швянцяжарыскай сянюніі. Размешчана на беразе, за 8 км на ўсход ад Лаздзіяя. Насельніцтва на 2011 год — 295 чалавек.
Вялікае Княства Літоўскае
У 1598 годзе ў Святым Возеры збудавалі евангелісцка-рэфарматарскі збор (з 1663 года — касцёл).
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Святое Возера апынулася ў складзе Прусіі, у 1807 годзе згодна з Тыльзіцкім мірным дагаворам — у складзе Расійскай імперыі, у Сейненскім павеце Сувалкаўскай губерні.
На 1827 год у Святым Возеры было 37 будынкаў.
Найноўшы час
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж міжваеннай Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Святое Возера апынулася ў складзе Літвы. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка знаходзілася пад акупацыяй Трэцяга Рэйха.
Вольнаўскі сельсавет
Во́льнаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Баранавіцкага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Цэнтр сельсавета — аграгарадок Вольна.
Гісторыя
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Гарадзішчанскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР, з 8 студзеня 1954 года ў складзе Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Стайкаўскага сельсавета. 14 красавіка 1960 года да сельсавета далучана частка скасаванага Паланечкаўскага сельсавета (4 населеныя пункты: Паланечка, Рэпічы, Серамовічы і Шчарбовічы), у склад Мядзеневіцкага сельсавета перададзена вёска Стайкі. У 1962 годзе ў склад сельсавета з Савіцкага сельсавета перададзены 7 населеных пунктаў (вёскі Верхняе Чэрніхава, Галынка, Ліхасельцы, Нагорнае, Ніжняе Чэрніхава, Цішкоўцы і Чэрніхава), наўзамен у склад Савіцкага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (вёскі Паланечка, Рэпічы, Серамовічы, Шчарбовічы і пасёлак Паланечка). З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Баранавіцкага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 12 населеных пунктаў. 26 чэрвеня 2013 года ў склад сельсавета былі перададзеныя ўсе населеныя пункты — Паланечка, Рэпічы, Шчарбовічы — скасаванага Паланечкаўскага сельсавета.
Склад
У склад сельсавета ўваходзіць 1 аграгарадок, 13 вёсак і 1 хутар :
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1890 чалавек, з іх 93,5 % — беларусы.
Фіцрой (рака, упадае ў заліў Кінг)
Фіцрой (Fitzroy River) — рака на паўночным захадзе Аўстраліі, у штаце Заходняя Аўстралія.
Міхаіл Казлоўскі
Міхаіл Казлоўскі:
Васточнае (Зыранаўскі раён)
Васточнае — сяло ў Алтайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Бярозаўскай сельскай акругі. Код КАТА — 634833700.
Фіцрой (рака, упадае ў заліў Кінг)
Даўжыня ракі каля 520 (525 ) км, разам з прытокам Ган — 733 км. Плошча вадазбору 86 500 км². Сярэдні расход вады каля 100 м³/с. Выток ракі знаходзіцца ў гарах Дзюрак. Працякае праз хрыбет Караля Леапольда, цясніну Гейкі , па тэрыторыі рэгіёна Кімберлі і ўпадае ў заліў Кінг Індыйскага акіяна каля горада Дэрбі.
Васточнае (Зыранаўскі раён)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 312 чалавек (167 мужчын і 145 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 172 чалавекі (94 мужчыны і 78 жанчын).
Міхаіл Андрэевіч Савіцкі
Міхаі́л Андрэ́евіч Саві́цкі (18 лютага 1922, в. Звянячы, Аршанскі павет, Віцебская губерня, БССР — 8 лістапада 2010, Мінск) — Народны мастак БССР (1972), Народны мастак СССР (1983), правадзейны член АМ Расіі, акадэмік Нацыянальнай АН Беларусі, Герой Беларусі (2006).
Біяграфія
Нарадзіўся 18 лютага 1922 года ў в. Звянячы Аршанскага павета Віцебскай губерні (цяпер — Талачынскі раён Віцебскай вобласці).
У 20-гадовым узросце, з пачаткам Вялікай Айчыннай вайны мабілізаваны у Чырвоную Армію, як шараговы браў удзел у баях за Севастопаль, трапіў у палон. Быў зняволеным канцлагераў Дзюсельдорфа, Бухенвальда, Дахау, дзе браў актыўны ўдзел у супраціўленні. Шчаслівым выпадкам не загінуў, саюзнікі вызвалілі лагер, калі Савіцкі паміраў у тыфозным бараку пасля 17-дзённага карцара за арганізацыю ўцёкаў.
Пасля вайны вучыўся ў Мінскім мастацкім вучылішчы, затым у Маскоўскім мастацкім інстытуце імя В. І. Сурыкава (скончыў у 1957).
Жыў і працаваў у Мінску. Быў кіраўніком дзяржаўнай установы культуры «Творчыя акадэмічныя майстэрні жывапісу, графікі і скульптуры».
Творчасць
Для мастака характэрна публіцыстычнае, эмацыйна-экспрэсіўнае расчыненне гістарычных і сучасных тэм («Песня», 1957; цыклы «Гераічная Беларусь», 1967, «Лічбы на сэрца» (у аснову якога пакладзены ўспаміны і ўражанні пра нялюдскую жорсткасць у нямецкіх канцлагерах), 1976; карціны «Партызанская мадонна», «Легенда пра бацьку Міная», «Дзеці вайны» і інш.). Гэтыя палотны — паніхіда загінулым героям і гімн патрыятызму савецкіх людзей.
Погляды
Гучны скандал здарыўся пасля першай дэманстрацыі цыклу карцін «Лічбы на сэрца», прысвечаных жахам канцэнтрацыйных лагераў. На палатне «Летні тэатр», дзе бульдозер звальвае ў канаву трупы забітых, побач з нямецкім карнікам, які смяецца і, відаць, толькі што здзейсніў гэтыя забойствы, дагодліва хіхікае і чалавек у лагернай вопратцы з характэрнымі яўрэйскімі рысамі і зоркай Давіда на грудзях. Ад мастака патрабавалі прыбраць зорку, ён адмаўляўся, але ўрэшце па асабістай просьбе Машэрава саступіў.
"«Ад мяне патрабавалі замаляваць, прыбраць гэтую зорку, але я стаяў на сваім. Гэта ж быў не проста нейкі мастацкі вобраз, але і гістарычны факт. Я ж прайшоў не адзін канцлагер і бачыў, што ўся ўнутрылагерная эліта так, пачынаючы з блокавага або капо і канчаючы апошнім санітарам у якім-небудзь канціне, дзе зняволеныя паміралі з тыфу, дызентэрыі, сухотаў, звычайна, у асноўным складалася з яўрэяў. І ў гэтым не было нічога дзіўнага, здаўна ж вядома, што гэты народ найбольш прыстасаваны і жывучы. І калі ад многіх іншых народаў і цывілізацый не засталося ўжо ні следу, ні ўспамінаў, то гэты народ не толькі выжыў, але і трыумфуе па ўсім свеце. Толькі ці мусім мы ва ўсім зайздросціць іх жывучасці і ісці іх шляхам? Вось пра што я думаў, працуючы над гэтай карцінай… Нават у той, апошняй вайне, яны паказваюць сябе толькі ахвярамі. А ўсе іншыя народы быццам перад імі вінаватыя. У Мітэльбаў-Доры, дзе я знаходзіўся, пакуль мог трымацца на нагах, большасць капо былі польскімі яўрэямі. І яны былі больш жорсткія за эсэсаўцаў. Так, я згодзен, у сям’і не без вырадка. Але нельга прыкідвацца, што нічога гэтага не было, і трывала гаварыць пра сябе, пра сваё»."
Кукавічы
Кукаві́чы (, Куковичи) — вёска ў Капыльскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Цімкавіцкага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Вялікараёўскага сельсавета.
NGC 7058
NGC 7058 — группа звёзд ў сузор’і Лебедзь.
NGC 7059
NGC 7059 (іншыя абазначэнні — PGC 66784, ESO 145-5, IRAS21236-6013) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Паўлін.
Мікіта Дзмітрыевіч Цмыг
Мікіта Дзмітрыевіч Цмыг (нар., Магілёў ) — беларускі плывец. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа.
Дасягненні
Чэмпіён Беларусі 2013 года на дыстанцыі 200 м на спіне.
Сярэбраны прызёр Еўрапейскіх гульняў 2015 года ў Баку на дыстанцыі 200 м на спіне.
Чэмпіён Беларусі 2016 года на дыстанцыях 50 м, 100 м і 200 м на спіне.
Філіп I Руўрскі
Філіп I Руўрскі (Philippe de Rouvre;, Шато дэ Рувес — , Шато дэ Рувес) — граф Артуа і пфальцграф Бургундыі з 1347, герцаг Бургундыі з 1350, граф Аверні і Булоні з 1360, адзіны сын Жанны (1326—1360), графіні Аверні і Булоні, і Філіпа Мансеньёра (1323—1346), сына бургундскага герцага Эда IV.
Біяграфія
У 1347 годзе атрымаў у спадчыну ад Жанны II, бабулі па бацькаўскай лініі, графства Артуа і пфальцграфства Бургундскае (Франш-Кантэ). Ад дзеда па бацькаўскай лініі ў 1350 годзе атрымаў у спадчыну Бургундскае герцагства. Ад маці — у 1360 годзе графствы Авернь і Булонь.
Быў жанаты (21 сакавіка 1356 года) на Маргарыце Дамп’ер. Памёр бяздзетным.
Філіп стаў апошнім бургундскім герцагам з дынастыі Капетынгаў. Праз два гады пасля яго смерці, у 1363 годзе кароль Францыі Іаан II Добры перадаў герцагства свайму сыну Філіпу II Смеламу, з дынастыі Валуа.
Графства Артуа і пфальцграфства Бургундскае адышлі яго цётцы Маргарыце Французскай.
Спасылкі
Біяграфія (ням.)
Насельніцтва Пакістана
Па колькасці насельніцтва ў 2018 годзе Пакістан апярэдзіў Бразілію і цяпер займае 5-е месца ў свеце. Дзяржаўныя мовы — урду і англійская, шырока ўжываюцца мовы пенджабі, сіндхі, пушту. Дзяржаўная рэлігія — іслам. Сталіца — Ісламабад, найбуйнейшыя гарады, галоўныя эканамічныя цэнтры — Карачы і Лахор.
Дэмаграфія
Пакістан адносіцца да найбольш населеных краін свету. У канцы ХХ стагоддзя па колькасці жыхароў Пакістан абышоў Японію і Расію, а ў 2018 (мяркуючы па ўсім) з 212 млн чалавек апярэдзіў Бразілію, такім чынам, замкнуўшы першую пяцёрку краін па колькасці насельніцтва. Сярэднегадавы прырорст складае 1,5 % (2017) — гэта найвышэйшы ў Паўднёвай Азіі і адзін з найвышэйшых у Азіі паказчыкаў. У 2030 годзе Пакістан "плануе" зрынуць Інданезію з яе чацвёртага месца і стаць буйнейшай мусульманскай краінай свету. Пры гэтым нельга не адзначыць, што ў параўнанні з канцом ХХ стагоддзя даволі моцна зменшылася нараджальнасць (сумарны каэфіцыент нараджальнасці — 2,62) і хуткія тэмпы росту насельніцтва яшчэ трымаюцца толькі дзякуючы яго маладой структуры (31,5 % складаюць дзеці і падлеткі да 15 гадоў) і павелічэнню працягласці жыцця (да 68 гадоў).
Этнічны склад
Пакістан — шматнацыянальная краіна. Найбуйнейшыя народы належаць да індаеўрапейскай моўнай сям'і: пенджабцы (пераважна правінцыя Пенджаб), сіндхі (паўднёвая частка даліны Інда) — прадстаўнікі індаарыйскае групы; пуштуны (раёны на паўночным захадзе), белуджы (Белуджыстан) — носьбіты іранскіх моваў. Жывуць таксама брагуі, кхто, кахістанцы, выхадцы з Індыі і Ірана. Дзяржаўнай мовай служыць агульнапакістанская урду (па-сутнасці лінгва франка).
Канфесійны склад
Амаль усе вернікі — мусульмане (сунітаў 77 %, шыітаў, паводле розных ацэнак, 5-20 %). Па 1,5 % складаюць індуісты і хрысціяне. Канстытуцыя Пакістана гарантуе ўсім вернікам свабоду веравызнання.
Размяшчэнне і рассяленне
Сярэдняя шчыльнасць насельніцтва 244 чал./км², найбольшая на арашальных землях у даліне Інда і яго прытокаў (Пенджабе) да 500 чал./км², у гарах і пустынных раёнах — каля 10-20 чал./км². Гарадское насельніцтва 36,7 %. Буйнейшыя гарады размешчаны ў Пенджабе і на крайняй поўначы краіны: Лахор (11,7 млн чал.), Фейсалабад (3,3), Хайдарабад, Равалпіндзі (2,2), Мултан, Пешавар, Гуджранвала. На Індыйскім узбярэжжы (ды і ўсім поўдні) знаходзіцца толькі адна (але ж агромністая) агламерацыя Карачы (15 млн чал).
У сельскай гаспадарцы занята 42 % эканамічна актыўнага насельніцтва, у прамысловасці — 23 %, астатнія ў галіне абслугоўвання.
Ірына Віталеўна Цясюль
Ірына Віталеўна Цясюль (нар. ) — беларуская плыўчыха. Майстар спорту Беларусі.
Дасягненні
Срэбраная прызёрка Спартакіяды Беларусі сярод ДЮСШ 2014 года на дыстанцыі 100 м на спіне.
Пераможца Алімпійскіх дзён моладзі Беларусі 2015 года на дыстанцыі 100 м на спіне.
Бронзавая прызёрка чэмпіянату Беларусі 2016 года на дыстанцыях 100 м і 200 м на спіне.
Велікалуцкі сельсавет
Велікалу́цкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Баранавіцкага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Русіно (да 2019 г. вёска Вялікія Лукі).
Гісторыя
12 кастрычніка 1940 года ў складзе Навамышскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР быў утвораны Лукаўскі сельсавет. Цэнтр — вёска Вялікія Лукі. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Брэсцкай вобласці. З 8 красавіка 1957 года сельсавет у складзе Баранавіцкага раёна. 20 мая 1957 года ў склад Уцёскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (вёскі Багушы, Млынок і Рагозніца). 17 лістапада 1959 года сельсавет быў перайменаваны ў Велікалуцкі сельсавет. 22 сакавіка 1962 года да сельсавета далучана частка скасаванага Лаўрынавіцкага сельсавета (населеныя пункты Грабавец, Капані, Крыжыкі і Русіно). На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 8 населеных пунктаў. У 1975 годзе на тэрыторыі сельсавета ўзнікла вёска Крынкі. 2 жніўня 2019 года цэнтр сельсавета перанесены ў аграгарадок Русіно.
Склад
У склад сельсавета ўваходзяць 1 пасёлак, 1 аграгарадок і 7 вёсак :
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2362 чалавекі, з іх 86,0 % — беларусы.
Новая Бухтарма
Новая Бухтарма — пасёлак у Алтайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Нова-Бухтармінскай пасялковай адміністрацыі. Знаходзіцца прыкладна за 56 км на захад ад раённага цэнтра, горада Алтая. Код КАТА — 634835100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва пасёлка складала 6270 чалавек (2928 мужчын і 3342 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у пасёлку пражываў 5591 чалавек (2593 мужчыны і 2998 жанчын).
Куцаўшчына
Куцаўшчы́на (, Куцевщина) — вёска ў Беларусі, у Капыльскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Цімкавіцкага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Вялікараёўскага сельсавета.
Тэхналагічны інстытут Карлсруэ
Гісторыя
Політэхнікум Карлсруэ быў заснаваны 7 кастрычніка 1825 года па ўзоры Політэхнічнай школы ў Парыжы вялікім герцагам Людвігам Бадэнскім. З 1832 па 1920 год да яго адносілася і дзяржаўнае лясное вучылішча, якое пасля было далучана да Цюбінгенскага ўніверсітэта ў Фрайбургу-ім-Брайсгау. У 1865 годзе політэхнікум быў ператвораны вялікім герцагам Фрыдрыхам I у Вышэйшую тэхнічную школу, да гэтага перыяду адносіцца яго другая назва «Фрыдэрыцыяна». У 1900 годзе ўведзена права атрымання вучонай ступені доктара навук. У 1904 годзе ў Карлсруэ ўпершыню ў Германіі да навучання ў тэхнічным ВНУ была дапушчана жанчына. У 1967 годзе Вышэйшая тэхнічная школа «Фрыдэрыцыяна» была перайменаваная ва Універсітэт Карлсруэ. У 1969 годзе ўніверсітэт Карлсруэ першым у Германіі пачаў навучанне дыпламаваных праграмістаў. У 1972 годзе быў заснаваны першы ў Германіі факультэт інфарматыкі. У 2006 годзе быў падпісаны дагавор аб стварэнні Тэхналагічнага Інстытута Карлсруэ. Вышэйшая навучальная ўстанова, створаная шляхам аб’яднання Універсітэта Карлсруэ і Навукова-даследчага цэнтра Карлсруэ, адкрылася 1 кастрычніка 2009 года. Тут вучыліся вынаходнік аўтамабіляў Карл Бенц і «бацька амерыканскай вадароднай бомбы» Эдвард Тэлер. У 1888 годзе ва ўніверсітэце Карлсруэ Генрых Герц адкрыў электрамагнітныя хвалі, а двума гадамі раней ён са сваім вучнем Вільгельмам Хальваксам упершыню сістэматычна вывучыў фотаэфект. Паслядоўнік Герца на пасадзе загадчыка кафедры фізікі Ота Леман выконвае ў пачатку дваццатага стагоддзя фундаментальную працу па першым даследаванні ўласцівасцяў вадкіх крышталёў. Калега Герца па гэтай жа кафедры прафесар Фердынанд Браўн распрацаваў тут у 1897 годзе першы варыянт электронна-прамянёвай трубкі. У 1860 годзе на базе ўніверсітэта быў праведзены першы сусветны з’езд хімікаў, на якім абаронцы хімічнай атамістыкі ў вострай барацьбе з яе праціўнікамі атрымалі перамогу. Актыўным удзельнікам гэтага з’езда быў Дзмітрый Іванавіч Мендзялееў.
Windows Me
Windows Me даволі нязначна адрозніваецца ад сваіх папярэдніц - 95 і 98 - новымі версіямі MS-DOS 8.0 (якая стала апошняй), Internet Explorer 5.5 і Windows Media Player 7.0. Упершыню ў сістэму быў уключаны аматарскі відэарэдактар Windows Movie Maker, а інтэрфейс узбагаціўся за кошт некаторых магчымасцяў Windows 2000. Доступ да рэальнага рэжыму DOS быў абмежаваны, каб паскорыць загрузку сістэмы, што прывяло да немагчымасці запуску старых праграм, якія ім карысталіся.
Нягледзячы на станоўчыя ацэнкі крытыкаў пасля выпуску, сістэма здабыла рэпутацыю нестабільнай і пачала разглядацца як адзін з горшых прадуктаў Microsoft за ўсю гісторыю кампаніі. Рэліз у наступным 2001 годдзе папулярнай і стабільнай Windows XP, якая распрацоўвалася паралельна з Me і ўключала ў сябе большую частку яе новых функцый, таксама прывёў да згортвання падтрымкі сістэмы.
Сейрыяй
Сейры́яй (Seirijai, традыцыйнаяя беларуская назва — Сярэя ) — мястэчка ў Лаздзіяйскім раёне Алітускага павета Літвы. Цэнтр Сейрыяйскай сянюніі. Размешчана за 20 км на ўсход ад Лаздзіяя. Насельніцтва на 2011 год — 788 чалавек.
Вялікае Княства Літоўскае
Упершыню Сярэя ўпамінаецца ў XVI ст. У гэты час яна ўваходзіла ў склад Троцкага павета Троцкага ваяводства.
У 1537 годзе ў Сярэі збудавалі касцёл.
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Сярэя апынулася ў складзе Прусіі, у 1807 годзе згодна з Тыльзіцкім мірным дагаворам — у складзе Расійскай імперыі, у Сейненскім павеце Сувалкаўскай губерні.
На 1827 год у Сярэі было 279 будынкаў, на 1880 год — 215.
Найноўшы час
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж міжваеннай Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Сярэя апынулася ў складзе Літвы. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка знаходзілася пад акупацыяй Трэцяга Рэйха.
Вядомыя асобы
У мястэчку памёр савецкі літоўскі дзяржаўны і партыйны дзеяч, дыпламат (1903—1961).
Мастацкі факультэт БДАМ
Мастацкі факультэт БДАМ — адзін з факультэтаў Беларускай акадэміі мастацтваў‎.
Апісанне
Па загадзе Міністэрства культуры СССР № 1359 ад 28.07.1953 1 верасня 1953 быў адкрыты мастацкі факультэт са спецыяльнасцямі «Жывапіс», «Графіка», «Скульптура» (першы выпуск спецыялістаў па названых спецыяльнасцях адбыўся ў 1959 годзе).
Факультэтам у розны час кіравалі дацэнт А. Казлоўскі, мастак-графік С. Герус, заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі, прафесар П. Любамудраў, дацэнт М. Бяляеў, народны мастак Беларусі, прафесар В. Грамыка, заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі, прафесар П. Крохалеў, дацэнт П. Свентахоўскі, старшы выкладчык М. Рой, прафесар Р. Раманка, дацэнт У. Басалыга, дацэнт Ю. Каралевіч, дацэнт Р. Кароткін, заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі У. Уродніч, скульптар А. Прохараў.
Спецыяльнасці (напрамках спецыяльнасцей)
I ступень вышэйшай адукацыі
Навуковыя напрамкі
Асноўнымі навуковымі напрамкамі даследаванняў факульта з’яўляюцца псіхафізічныя і творчыя працэсы ў перыяд навучання студэнтаў-акцёраў, сучасныя працэсы ў айчынным тэатральным мастацтве. На факультэце вядзецца навукова-даследчая работа па распрацоўцы тэмы «Удасканаленне працэсу падрыхтоўкі акцёрскіх кадраў».
На факультэце вядзецца навукова-даследчая работа па тэме «Кампазіцыя»
Асноўнымі навуковымі і творчымі напрамкамі даследаваннямі факульта з’яўляюцца сучасная скульптура. На кафедры вядзецца навукова-даследчая работа па распрацоўцы тэмы «Сучасная беларуская школа скульптуры».
На факультэце вядзецца навукова-даследчая работа па тэме «Акадэмічны малюнак (сучасны этап развіцця беларускай мастацкай школы)». Вынікі навуковай дзейнасці адлюстраваны ў публікацыях, навукова-метадычных распрацоўках.
Дабралюбаў
Дабралюбаў — прозвішча.
NGC 7060
NGC 7060 (іншыя абазначэнні — PGC 66732, ESO 287-22, MCG -7-44-6, AM 2122-423, IRAS21226-4237) — спіральная галактыка з перамычкай (SBa) ў сузор’і Мікраскоп.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рудаміна (мястэчка)
Рудаміна́ (Rudamina, традыцыйныя беларускія назвы — Урдамін, Рудаміна ) — мястэчка ў Лаздзіяйскім раёне Алітускага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лаздзіяйскай сянюніі. Размешчана за 7 км на паўночны захад ад Лаздзіяя. Насельніцтва на 2011 год — 256 чалавек.
Вялікае Княства Літоўскае
У 1592 годзе з фундацыі князёў Масальскіх ва Урдаміне збудавалі касцёл.
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Урдамін апынуўся ў складзе Прусіі, у 1807 годзе згодна з Тыльзіцкім мірным дагаворам — у складзе Расійскай імперыі, у Кальварыйскім павеце.
На 1827 год ва Урдаміне было 26 будынкаў.
Найноўшы час
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж міжваеннай Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Урдамін апынуўся ў складзе Літвы. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка знаходзілася пад акупацыяй Трэцяга Рэйха.
Уладзімір Канстанцінавіч Салаўёў
Уладзімір Канстанцінавіч Салаўёў — архітэктар, калежскі сакратар.
Біяграфія
З 1900 па 1905 год працаваў на пасадзе малодшага архітэктара ў мінскім губернскім будаўнічым аддзяленні.
Ксенія Віталеўна Чайка
Ксенія Віталеўна Чайка (нар. ) — беларуская плыўчыха. Майстар спорту Беларусі.
Дасягненні
Пераможца Першынства Беларусі 2014 года на дыстанцыі 100 м брасам.
Срэбраная прызёрка Кубка Беларусі 2015 года на дыстанцыі 100 м брасам.
Ізраіль Рувімавіч Леўтаў
Ізраіль Рувімавіч Леўтаў (, г. Санкт-Пецярбург, Расійская імперыя — ) — педагог, лектар, грамадскі дзеяч
Біяграфія
Быў дырэктарам Мінскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута імя А. М. Горкага (1937—1939). Сапраудны член Таварыства па распаўсюджванню палітычных і навуковых ведаў Беларускай ССР (1940—1950).
Ужова
Ужо́ва (, Ужово) — вёска ў Маларыцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Лукаўскага сельсавета.
Факультэт дызайну і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва БДАМ
Факультэт дызайну і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва БДАМ — адзін з факультэтаў Беларускай акадэміі мастацтваў‎.
Апісанне
Факультэт быў заснаваны ў 1976 годзе. У 1994 годзе факультэт быў перайменаваны ў факультэт дызайну, а ў 1998 — у факультэт дызайну і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва.
У цяперашні час факультэт — адна з вядучых школ у Беларусь у галіне падрыхтоўкі дызайнераў і мастакоў дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва.
Спецыяльнасці
Факультэт ажыццяўляе падрыхтоўку па спецыяльнасцях «Дызайн» і «Дэкаратыўна-прыкладное мастацтва».
Дызайн:
Дэкаратыўна-прыкладное мастацтва:
Міхаіл Васільевіч Нагаеў
Міхаіл Васільевіч Нагаеў — архітэктар, калежскі сакратар.
Біяграфія
З 1907 па 1908 год працаваў на пасадзе малодшага архітэктара ў мінскім губернскім будаўнічым аддзяленні.
NGC 7062
NGC 7062 (іншае абазначэнне — OCL 205) — рассеянае скопішча ў сузор’і Лебедзь.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
NGC 7061
NGC 7061 (іншыя абазначэнні — PGC 66785, ESO 236-13, AM 2123-491) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Індзеец.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дзмітрый Алегавіч Баркан
Ілья Мікалаевіч Шаламіцкі (нар., Мінск, Беларусь) — беларускі кёрлінгіст і аўтагоншчык. Майстар спорту Беларусі.
Кар’ера
Займаецца кёрлінгам з 2014 года, гуляе на пазіцыі чацвёртага. Член нацыянальнай змяшанай зборных камандаў Беларусі.
Дасягненні
Чэмпіянат Беларусі па кёрлінгу сярод змяшаных каманд
Чэмпіянат Беларусі па кёрлінгу сярод змяшаных пар
Адкрыты Кубак Беларусі па кёрлінгу
Карынф
Карынф (Κόρινθος) — старажытнагрэчаскі поліс і сучасны горад на Істмійскім перашыйку, які злучае Сярэднюю Грэцыю і Пелапанес. Пасяленне з'явілася ў неаліце, каля 6000 да н.э.
Сучасны Карынф размяшчаецца ў 78 км ад Афін. Ён адбудаваны пасля землятрусу 1858 года ў 3 км ад разбуранага горада. Насельніцтва: 35 тыс. чалавек.