cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вірус імунадэфіцыту чалавека
Паходжанне
Генетычныя даследаванні паказваюць, што апошні агульны продак ВІЧ-1 групы М існаваў каля 1910 года. Прыхільнікі гэтай даты звязваюць распаўсюджванне ВІЧ з развіццём каланіялізму ў Афрыцы і ростам вялікіх гарадоў. Гэтыя фактары прывялі да такіх сацыяльных змен у грамадстве, як павелічэнне частаты беспарадкавых палавых сувязей, распаўсюджванне прастытуцыі і захворванняў, якія перадаюцца палавым шляхам (ЗППШ). ЗППШ, такія як сіфіліс, могуць суправаджацца генітальнымі язвамі. Даследаванні паказваюць, што імавернасць перадачы ВІЧ падчас вагінальнага палавога акту, досыць нізкая пры звычайных умовах, можа быць павялічана ў дзясяткі, калі не ў сотні разоў, калі адзін з партнёраў мае генітальныя язвы. Пра ступень распаўсюджанасці ЗППШ у каланіяльных гарадах у пачатку 1900-х можна судзіць па наступных лічбах: у 1928 годзе прынамсі 45 % жыхарак усходняга Леапольдвіля (цяпер — Кіншаса, ранні цэнтр распаўсюджання ВІЧ групы М) былі прастытуткамі, а ў 1933 годзе каля 15 % усіх жыхароў гэтага ж горада былі заражаныя адной з формаў сіфілісу. Рэтраспектыўны аналіз паказаў, што пачатак эпідэміі ВІЧ-інфекцыі ў Кіншасе супаў з пікам эпідэміі генітальных язваў у сярэдзіне 1930-х гадоў.
Паводле альтэрнатыўнага пункту гледжання, асноўным фактарам, якія спрыяў адаптацыі ВІЧ да людзей і яго распаўсюджванню, была небяспечная медыцынская практыка ў Афрыцы ў гады пасля Другой сусветнай вайны, такая як выкарыстанне нестэрыльных шматразовых шпрыцаў пры масавых вакцынацыях, ін'екцыях антыбіётыкаў і супрацьмалярыйных сродкаў.
Натуральная ўстойлівасць да ВІЧ
Апісаныя выпадкі ўстойлівасці людзей да ВІЧ. Пранікненне віруса ў клетку імуннай сістэмы звязана з яго ўзаемадзеяннем з паверхневым рэцэптарам, бялком CCR5. Дэлецыя (страта ўчастку гена) CCR5-дэльта32 прыводзіць да неўспрымальнасці яе носьбіта да ВІЧ. Мяркуецца, што гэта мутацыя ўзнікла прыкладна дзве з паловай тысячы гадоў таму і з часам распаўсюдзілася ў Еўропе. Цяпер да ВІЧ фактычна ўстойлівы ў сярэднім 1 % жыхароў Еўропы, 10—15 % еўрапейцаў маюць частковую супраціўляльнасць да ВІЧ. Навукоўцы Ліверпульскага ўніверсітэта тлумачаць распаўсюджанне мутацыі гена CCR5 тым, што яна ўзмацняе супраціўляльнасць да бубоннай чумы. Эпідэмія «чорнай смерці» 1347 года (а ў Скандынавіі яшчэ і 1711 года) спрыяла павелічэнню частаты гэтага генатыпа ў Еўропе.
Важны клетачны кампанент абароны супраць ВІЧ — антывірусны бялок APOBEC3G, які выклікае дэамінаванне ДНК, якое прыводзіць да мутацыйных замен G на A у віруснай ДНК, сінтэзаванай падчас зваротнай транскрыпцыі. APOBEC3G інактывуецца бялком Vif ВІЧ-1, які выклікае яго ўбіквіцінілаванне і дэградацыю.
Выяўлена, што адным з галоўных элементаў антывіруснай абароны чалавека і іншых прыматаў з'яўляецца бялок TRIM5a, здольны распазнаваць капсід вірусных часціц і перашкаджаць размнажэнню віруса ў клетцы. TRIM5a чалавека і шымпанзэ некалькі адрозніваюцца адзін ад аднаго і эфектыўныя супраць розных вірусаў: гэты бялок абараняе шымпанзэ ад ВІЧ і роднасных яму вірусаў, а чалавека — ад віруса PtERV1. Малпы Новага Свету, за выключэннем мірыкіны, якая мае хімерны ген TRIM5-CypA, устойлівасцю да ВІЧ не валодаюць.
Іншы важны элемент антывіруснай абароны — інтэрферон-індуцыраваны трансмембранны бялок CD317/BST-2 (bone marrow stromal antigen 2). CD317 — трансмембранны бялок 2-га тыпу з незвычайнай тапалогіяй: ён мае трансмембранны дамен побач з N-канцом і гліказілфасфатыдыліназітол (GPI) на С-канцы, паміж якімі размешчаны пазаклетачны дамен. Адзначана, што CD317 непасрэдна ўзаемадзейнічае са спелымі даччынымі вірыёнамі, «прывязваючы» іх да паверхні клеткі. Для тлумачэння механізму такога «прывязвання» прапанавана некалькі альтэрнатыўных мадэлей, якія, тым не менш, сыходзяцца ў наступным. Малекулы CD317 фарміруюць паралельны гомадымер; адзін ці два гомадымеры звязваюцца адначасова з адным вірыёнам і клетачнай мембранай. Пры гэтым з мембранай вірыёна ўзаемадзейнічаюць або абодва мембранныя «якары» (трансмембранны дамен і GPI) адной з малекул CD317, або адзін з іх. Спектр актыўнасці CD317 уключае, прынамсі, чатыры сямействы вірусаў: рэтравірусы, філавірусы, арэнавірусы і герпесвірусы. Актыўнасць гэтага клетачнага фактару інгібіруецца бялкамі Vpu ВІЧ-1, Env ВІЧ-2 і SIV, Nef SIV, глікапратэінам абалонкі віруса Эбола і бялком К5 герпесвіруса саркомы Капашы. Выяўлены кафактар бялку CD317 — клетачны бялок ВСА2 (Breast cancer-associated gene 2; Rabring7, ZNF364, RNF115) — Е3-убіквіцінлігаза класа RING. BCA2 узмацняе інтэрналізацыю вірыёнаў ВІЧ-1, «прывязаных» бялком CD317 да паверхні клеткі, у CD63+ унутрыклеткавыя везікулы з іх наступным разбурэннем у лізасомах.
IC 1009
IC 1009 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) у сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Глухалазы (гміна)
Глухала́зы (Głuchołazy) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Ныскага павета Апольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Глухалазах. Плошча гміны складае 167,98 км². Станам на 2004 год у гміне Глухалазы пражывалі 25 994 чалавекі, шчыльнасць — 154,7 чал./км².
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 21 населены пункт.
Мінесота Тымбервулвз у сезоне 2018/2019
Сезон 2018/2019 стаў 30-м сезонам у НБА ў гісторыі франшызы Мінесота Тымбервулвз.
Лідскі сельсавет
Лі́дскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лідскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — горад Ліда.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лідскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Дубровенскага сельсавета.
Гроцкаўшчына
Гро́цкаўшчына (, Гроцковщина) — былая вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Лынтупскага сельсавета. Ліквідавана 20 чэрвеня 2008 года.
Дубровенскі сельсавет (Лідскі раён)
Дубро́венскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лідскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Дуброўня.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лідскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Дуброўна. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаваных Лідскага і Цвермаўскага сельсаветаў. 30 жніўня 1957 года ў склад сельсавета з Траццякоўскага сельсавета перададзена вёска Перапечыца, у склад Гервянікаўскага сельсавета перададзены вёскі Кадаўбы, Пашкі, Сангайлы і Цвермы. 27 сакавіка 1978 года ў склад Крупаўскага сельсавета перададзены вёскі Малейкаўшчына, Колышкі, Споркаўшчына, Стругі, Чахаўцы. 5 сакавіка 1981 года цэнтр сельсавета перайменаваны ў Дуброўню. 9 верасня 1981 года ў склад сельсавета з Дварышчанскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (вёскі Пашкі, Сангайлы і Цвермы). 23 снежня 2002 года ў склад сельсавета ўключаны пасёлак Першамайскі. 21 лютага 2023 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Бердаўскага сельсавета (9 населеных пунктаў: аграгарадок Бердаўка, вёскі Бакуны, Бялундзі, Воўкаўцы, Касоўшчына, Кір’янаўцы, Сцеркава, Татарцы і Харужаўцы).
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 3268 чалавек, з іх 56,6 % — палякі, 34,9 % — беларусы, 5,7 % — рускія, 1,4 % — украінцы.
Мартынаўка (Пачынкаўскі раён)
Мартынаўка (Мартыновка) — вёска ў Пачынкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Стадолішчанскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Мартынаўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
1930—1961 года ў складзе Стадолішчанскага раёна Заходняй вобласці (з 1937 года — Смаленскай вобласці).
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года ..
Аарэ
А́арэ, А́рэ (Aare, Aar) — рака ў Швейцарыі, левы прыток Рэйна.
Глушонкі
Глушо́нкі (, Глушонки) — вёска ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Палатоўскага сельсавета.
Да 20 мая 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Палатоўскага сельсавета, пасля — у склад Грамоўскага сельсавета. Да 10 кастрычніка 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Юравіцкага сельсавета.
Аарэ
Даўжыня 295 км, плошча басейна каля 17,8 тыс. км². Сярэдні расход вады каля 560 м³/с.
Бярэ пачатак у ледавіку Аарэ на захад ад перавала Грымзель у Бернскіх Альпах. У верхнім цячэнні Аарэ — тыповая горная рака; у даліне Гаслі ўтварае вадаспад Гандэк вышынёй 46 м. Працякае праз шэраг азёр, у тым ліку праз Брыенцкае і Тунскае азёры, пасля чаго праходзіць праз горад Тун, а ніжэй па цячэнні фармуе стромкую лукавіну, абмывае высокую скалу, на якой і быў заснаваны горад Берн — сталіца Швейцарыі; далей цячэ па Швейцарскім плато. У месцы ўпадзення ў Рэйн размешчаны горад Кобленц. Рака суднаходная да Тунскага возера. На рацэ ГЭС.
Красны Беражок (прыпыначны пункт)
Кра́сны Беражо́к (, Красный Бережок)  — прыпыначны пункт Мінскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Размешчаны ў вёсцы Красны Беражок; на лініі Полацк — Маладзечна, паміж прыпыначным пунктам Зеніт і прыпыначным пунктам Даманаўскі.
Юрый Васілевіч Гаўрын
Юрый Васілевіч Гаўрын (, пасёлак Зіядзін, Пахтачыйскі раён, Самаркандская вобласць, СССР —, Мінск) — беларускі мастак-жывапісец, манументаліст.
Біяграфія
Пасля заканчэння Вялікай Айчыннай вайны пераехаў з маці з Узбекістана ў Дуброўна Віцебскай вобласці. У 1966 годзе скончыў Мінскае мастацкае вучылішча, у 1972 — Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут, аддзяленне манументальна-дэкаратыўнага мастацтва. Удзел у мастацкіх выстаўках пачаў браць з 1965 года. У 1978 стаў членам Саюза мастакоў БССР. Працаваў у галіне манументальна-дэкаратыўнага мастацтва і станковага жывапісу. 13 гадоў выкладаў жывапіс і малюнак у Інстытуце сучасных ведаў імя А. М. Шырокава, з 2011 года — дацэнт.
З’яўляўся Ганаровым грамадзянінам горада Дуброўна з 2003 года.
Дачка Юрыя Гаўрына Лада Стэфановіч таксама стала мастаком-манументалістам.
Творчасць
Выканаў роспіс «Медыцына» для будынка Мінскага дзяржаўнага медыцынскага інстытута (1966), вітражы для Беларускага тэатра імя Якуба Коласа ў Віцебску (1988), у будынках Прамбудбанка і Нацбанка ў Гомелі (1989), кінатэатра «Цэнтральны» ў Мінску (1990), будынку Міністэрства абароны Расіі ў Маскве (1993).
Творы мастака знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва, Літаратурным музеі Максіма Багдановіча ў Мінску і фондах Беларускага саюза мастакоў.
Котлас
Котлас (Котлас) — горад (з 1917 года) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Котласкага раёна Архангельскай вобласці. Насельніцтва 59,3 тыс. чалавек (2005). Заснаваны ў 1890 годзе.
Горад размешчаны ў раёне ўпадзення Вычагды ў Паўночную Дзвіну, за 600 км ад Архангельска.
Котласкі лесапільна-дрэваапрацоўчы камбінат, суднабудаўніча-суднарамонтны завод, электрамеханічны завод.
Ляхтоўка
Ляхто́ўка (Ляхтовка) — вёска ў Пачынкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Стадолішчанскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Ляхтоўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Да 1929 года ў складзе Рослаўскага павета Смаленскай губерні.
1930—1961 года ў складзе Стадолішчанскага раёна Заходняй вобласці (з 1937 года — Смаленскай вобласці).
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Касітэрыт
Касітэры́т, алавяны камень — мінерал класа аксідаў, аксід волава, SnO2. Дамешкі жалеза, ніобію, тытану, вальфраму, селену і інш.
Крышталізуецца ў тэтраганальнай сінгоніі. Утварае дыпірамідальныя, слупкаватыя і ігольчатыя крышталі, зярністыя, радыяльна-прамянёвыя агрэгаты. Колер карычневы з рознымі адценнямі, чорны, шэры. Бляск алмазны. Цвёрдасць 6—7 па шкале Моаса. Шчыльнасць 6,98—7,01 г/см³.
Важная алавяная руда. Радовішчы гідратэрмальнага паходжання, грэйзенавыя, пегматытавыя. Сустракаецца ў радовішчах разам з вальфрамітам, шэелітам, арсенапірытам. Радовішчы ў Германіі, Францыі, Кітаі, Расіі, Аўстраліі, Партугаліі, Чэхіі, Балівіі, Бразіліі, Інданезіі, Нігерыі, Намібіі.
Васіль Канстанцінавіч Зыль
Васіль Канстанцінавіч Зыль (, вёска Востраў, Смалявіцкі раён, Мінская вобласць — ) — Герой Савецкага Саюза.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям'і. З 1916 года працаваў пільшчыкам лесу ў Мінску. З 1921 года жыў у роднай вёсцы, дапамагаў бацьку ў сельскагаспадарчых працах. У 1923 годзе добраахвотнікам сышоў у Чырвоную Армію. У 1925 годзе быў накіраваны ў Маскоўскую артылерыйскую школу імя Красіна, якую скончыў у 1929 годзе. У 1927 годзе стаў камуністам. У 1931—1933 гадах вучыўся ў Ваеннай артылерыйскай акадэміі. У час Вялікай Айчыннай вайны ў баях удзельнічаў з чэрвеня 1941 года на Заходнім, Калінінскім, Паўночна-Заходнім, Сталінградскім, Данскім, 1-м Украінскім франтах.
Камандзір 299-га гвардзейскага танкавага корпуса гвардыі палкоўнік Васіль Канстанцінавіч Зыль здзейсніў подзвіг 25 студзеня 1945 пры фарсіраванні ракі Одэр. Полк пад яго камандаваннем першым пераправіўся праз раку, захапіў плацдарм на другім беразе, умацаваўся на ім і мінамётным агнём па праціўніку садзейнічаў наступу пяхотных падраздзяленняў. 10 красавіка 1945 г. Васілю Канстанцінавічу Зылю было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.
Пасля заканчэння вайны Васіль Канстанцінавіч служыў у войску, у званні палкоўніка.
Памяць
Яго імем названы школа і вуліца ў Цярнопалі, школа ў Калінінградзе. З'яўляўся ганаровым грамадзянінам горада Волхаў Арлоўскай вобласці Расійскай Федэрацыі.
Рыўера
Рыўе́ра (Riviera) — паласа ўзбярэжжа Міжземнага і Лігурыйскага мораў каля падножжа Альпаў ад горада Кан (Францыя) да горада Спецыя (Італія). Таксама рыўерай называюць прыбярэжныя вобласці з тыповым міжземнаморскім кліматам у іншых рэгіёнах (Албанская Рыўера, Аўстрыйская Рыўера, Швейцарская Рыўера, Ямайская Рыўера і іш.).
Цягнецца прыкладна на 370 км. Падзяляецца на французскую (Лазурны Бераг) і італьянскую (Рыўера-Лігурэ ). Невялікая частка Рыўеры належыць княству Манака. Клімат субтрапічны, міжземнаморскі. Сярэдняя тэмпература паветра ў студзені 9—12 °C, у ліпені — 24 °C. Ападкаў выпадае 500—700 мм за год.
Буйны курортны раён. З пачатку XIX стагоддзя з’яўляецца зонай курортаў, месцаў турызму і адпачынку. Да Першай сусветнай вайны — буйнейшы еўрапейскі цэнтр лячэння туберкулёзу, пазней — парушэнняў нервовай сістэмы, дыябету і іншых хвароб.
Развіты садаводства, вінаградарства, кветкаводства.
Жэрэмі Тулалан
Жэрэмі Тулалан (Jérémy Toulalan; нар., , Францыя) — былы французскі футбаліст, апорны паўабаронца. Ігрок нацыянальнай зборнай Францыі (2006—2010).
Шырока вядомы тым, што забівае вельмі мала нават для апорнага паўабаронцы, гэта значыць у 230 матчах чэмпіянату Францыі забіў толькі адзін раз у сезоне 2004/05 у браму клуба «Страсбур», аднак пры пераходзе ў іспанскае першынства адзначыўся тройчы за першы сезон.
«Нант»
Жэрэмі з’яўляецца выхаванцам футбольнай школы «Нанта», у якім дэбютаваў у сезоне 2001/02. У 2005 годзе быў прызнаны найлепшым маладым футбалістам чэмпіянату Францыі.
«Алімпік»
У 2006 годзе за 7 мільёнаў еўра перайшоў з «Нанта» ў «Алімпік» Ліён, дзе яго разглядалі як замену малійцу Мамаду Дыяра, які перайшоў у мадрыдскі «Рэал». У складзе «Алімпіка» Жэрэмі два разы запар станавіўся чэмпіёнам Францыі. У сезонах 2004/05 і 2007/08 быў уключаны ў сімвалічную зборную чэмпіянату. Да Тулалана праяўляў цікавасць лонданскі «Арсенал», аднак Жэрэмі вырашыў застацца ў Францыі.
«Манака» і «Бардо»
26 ліпеня 2013 года Жэрэмі падпісаў 2-гадовы кантракт з клубам «Манака». Улетку 2016 года перайшоў у «Бардо». У студзені 2018 года разарваў кантракт з клубам і завяршыў кар’еру.
Міжнародная кар’ера
Першы матч за зборную Францыі згуляў 11 кастрычніка 2006 года супраць зборнай Фарэрскіх астравоў.
Дасягненні
Алімпік Ліён:
Аленкаўцы
Але́нкаўцы (, Оленковцы) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мажэйкаўскага сельсавета.
IC 1010
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
The Great War
Выканаўцы
Запрошаныя музыкі:
Мантэкапіёла
Насельніцтва складае 1241 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 35 чал./км². Займае плошчу 36 км². Паштовы індэкс — 61014. Тэлефонны код — 0722.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Віншаванне бондара Савасцея
«Віншаванне бондара Савасцея», або ў рэдакцыі М. Дзмітрыева «Паўстанне» — ананімны твор беларускай літаратуры.
На думку К. Цвіркі, аўтарам быў сам бондар Савасцей.
Найвялікшы аб’ёмам варыянт «Віншавання бондара Савасцея» («Паўстання») запісаны М. Дзмітрыевым — 88 радкоў, што на 30 радкоў болей за тэкст пададзены ў «Иллюстрации», а таксама за версію Яна Чачота (апублікаваную У. Казберуком). Нягледзячы на значную колькасць дадатковых радкоў, новых матываў або змены канцэптуальнага характара твора няма.
Фраўэнфельд
Фраўэнфельд (ням. Frauenfeld) — горад у Швейцарыі, сталіца кантона Тургаў.
Уваходзіць у склад акругі Фраўэнфельд. Насельніцтва складае 22313 чалавек (на 31 снежня 2007 года).
Аляксандр Яўхімавіч Рабухін
Аляксандр Яўхімавіч Рабухін (Рабухин Александр Ефимович;,  — , ) — савецкі вучоны ў галіне фтызіятрыі. Доктар медыцынскіх навук (1938), прафесар (1939). Заслужаны дзеяч навукі РСФСР (1960).
Біяграфія
Скончыў у 1922 г. медыцынскі факультэт Харкаўскага ўніверсітэта, затым працаваў у яго тэрапеўтычнай клініцы, з 1925 г. на кафедры туберкулёзу 2-га Харкаўскага медыцынскага інстытута; з 1939 загадчык кафедры. Адначасова (1934—1940) узначальваў тэрапеўтычны і сацыяльна-гігіенічны аддзелы Харкаўскага інстытута туберкулёзу. З 1940 па 1952 г. намеснік дырэктара па навуковай рабоце Інстытута туберкулёзу АМН СССР, адначасова (1940—1979) загадчык кафедры туберкулёзу Цэнтральнага інстытута ўдасканалення ўрачоў. Апублікаваў 280 навуковых прац.
З'яўляўся намеснікам старшыні Усесаюзнага таварыства фтызіятраў, членам камісій па лячэнні пры Міжнародным саюзе па барацьбе з сухотамі, членам рэдкалегіі часопісаў «Клінічная медыцына» і «Праблемы сухотаў», рэдактарам рэдактарскага аддзела «Фтызіятрыі» 3-га выдання Вялікай медыцынскай энцыклапедыі.
Цвермаўскі сельсавет
Цве́рмаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лідскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Цвермы.
Scythris setiella
Scythris setiella — від матылькоў сямейства. Навуковая назва была ўпершыню апублікавана ў 1870 годзе .
Насяляе ў Еўропе.
Глухаў (гміна)
Глу́хаў (Głuchów) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Скернявіцкага павета Лодзьскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Глухаве. Плошча гміны складае 111,31 км². Станам на 2004 год у гміне Глухаў пражывалі 6052 чалавекі, шчыльнасць — 54,4 чал./км².
Красны Брод (станцыя)
Кра́сны Бро́д (, Красный Брод)  — станцыя Магілёўскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Бабруйскім раёне Магілёўскай вобласці. Размешчана ў станцыі Красны Брод; на лініі Бабруйск — Рабкар, паміж прыпыначным пунктам Туголіца і прыпыначным пунктам Глебава Рудня.
Гурніца
Гу́рніца (, Гурница) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.
Навіны (Пачынкаўскі раён)
Навіны (Навины) — вёска ў Пачынкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Стадолішчанскага сельскага паселішча.
Кевін Файгі
Кевін Файгі (Kevin Feige; нар. 2 чэрвеня 1973, Бостан, Масачусетс, ЗША) — амерыканскі прадзюсар і кіраўнік Marvel Studios, вядомы дзякуючы прадзюсіраванню высокабюджэтных экранізацый коміксаў кампаніі Marvel Entertainment. Газета The New York Times у 2011 годзе назвала Файгі «адным з самых магутных людзей у кіно».
Навіны (Пачынкаўскі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Навіны абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Кевін Файгі
Асабістае жыццё
Жанаты. Жонка па прафесіі спецыяліст па сэрцава-судзінных захворваннях (cardiothoracic nurse). Выхоўваюць двухгадовую дачку. Жывуць у Вэстфілдзе.
Зацікаўленасці, захапленні
Захапляецца коміксамі. Адпачываць аддае перавагу ў Walt Disney World.
Навіны (Пачынкаўскі раён)
Гісторыя
Да 1929 года ў складзе Рослаўскага павета Смаленскай губерні.
1930—1961 года ў складзе Стадолішчанскага раёна Заходняй вобласці (з 1937 года — Смаленскай вобласці).
Геаграфія
Праз вёску праходзіць аўтадарогі і.
IC 1011
IC 1011 — галактыка тыпу C (кампактная галактыка) у сузор’і Дзева.
Нічыпаравічы
Гісторыя
У 1924—1954 гадах цэнтр Нічыпаравіцкага сельсавета. Да 11 сакавіка 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Заходскага сельсавета.
Славутасці
За 0,5 км на паўднёвы захад ад вёскі, на правым беразе р. Арціслаўка знаходзіцца курган IX—XII стагоддзяў, які ўключаны ў спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей.
Глуск (гміна)
Глуск (Głusk) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Любэльскага павета Люблінскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Глуску (Люблін). Плошча гміны складае 64 км². Станам на 2012 год у гміне Глуск пражывалі 8703 чалавекі, шчыльнасць — 108,9 чал./км².
Тургау
Тургау, Тургаў (Thurgau; Thurgovie; Turgovia; Turgovia)  — нямецкамоўны кантон на паўночным усходзе Швейцарыі. Сталіца - горад Фраўэнфельд. Насельніцтва 228 тыс. чалавек (13-е месца сярод кантонаў; дадзеныя 2003 г.)
Дразды (Полацкі раён)
Дразды́ (, Дрозды) — вёска ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Палатоўскага сельсавета.
Да 20 мая 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Захарніцкага сельсавета, пасля — у склад Грамоўскага сельсавета. Да 10 кастрычніка 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Юравіцкага сельсавета.
Крыс Саліван
Крыс Саліван (Chris Sullivan; нар., Палм-Спрынгс) — амерыканскі акцёр тэлебачання, тэатра і кіно, музыкант. Найболей вядомы па ролях Тома Кліры ў тэлесерыяле «Лякарня Нікербокер» (2014—2015), Тобі Дэймана ў серыяле «Гэта мы» (2016—2017) і Шокерфэйса ў фільме «Вартавыя Галактыкі 2».
Шры-Джаявардэнепура-Котэ
Шры-Джаявардэнепура-Котэ (таксама вядомы як Котэ) — афіцыйная сталіца Шры-Ланкі (з 1982 г.), месца знаходжання парламента краіны. Знаходзіцца ў межах гарадской тэрыторыі, а таксама горада-спадарожніка, Каломба.
З 29 красавіка 1982 года Котэ — афіцыйнае месца знаходжання Парламента Шры-Ланкі. Парламенцкі комплекс быў пабудаваны на востраве ў цэнтры возера на рацэ Дыявана Оя. Працэс пераносу ўрада да гэтага часу не завершаны.
Прыродныя ўмовы
Клімат трапічны, паколькі сталіца размешчана недалёка ад экватара. Таму круглы год трымаецца роўная высокая тэмпература. На нізінах сярэднегадавыя тэмпературы складаюць +26-28 градусаў Цэльсія. Розніца сярэдніх тэмператур самага гарачага і адносна прахалоднага месяца не перавышае 2-5 градусаў. Найбольшая колькасць дажджоў прыпадае на лета, калі пануюць насычаныя вільгаццю паўднёва-заходнія мусонныя вятры. Летні мусон пачынаецца ў маі і згасае ў верасні. У разгар мусоннага перыяду, у чэрвені-жніўні, дажджы штодзённыя, нярэдка гэта бурныя залевы. Сярэдняя колькасць ападкаў да 2000 мм у год.
Багданаўцы
Багда́наўцы (, Богдановцы) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мажэйкаўскага сельсавета.
Мантэфельчына
Мантэфельчына (Montefelcino) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Марке, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Пезара-э-Урбіна.
Насельніцтва складае 2805 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 73 чал./км². Займае плошчу 39 км². Паштовы індэкс — 61030. Тэлефонны код — 0721.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Sant'Esuperanzio.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Мязень
Назву Мязень маюць:
1944 год у гісторыі літаратуры
1944 год быў адзначаны шэрагам літаратурных падзей.
Мязень (горад)
Мязе́нь (Мезе́нь) — горад (з 1780 года) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Мязенскага раёна Архангельскай вобласці. Насельніцтва 3,8 тыс. чалавек (2005). Заснаваны ў XVI стагоддзі.
Горад размешчаны на правым беразе ракі Мязень, за 45 км ад Белага мора, за 215 км ад Архангельска. Аэрапорт Мязень выкарыстоўваецца для сувязі з абласным цэнтрам. За 7 км ад горада (у пасёлку Каменка) — Мязенскія марскі і рачны парты.
Лесапільна-дрэваапрацоўчы камбінат.
Вышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2010
Вышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2010 (20-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па футболе ў Вышэйшай лізе) — чэмпіянат па футболе сярод беларускіх каманд 2010 года.
У турніры прымала ўдзел 12 каманд. Турнір прайшоў у тры кругі: спачатку 12 каманд вышэйшай лігі правялі класічны двухкругавы турнір — хатнія і гасцявыя матчы, а потым у трэцім круге згулялі паміж собой яшчэ па аднаму разу, пры гэтым каляндар трэцяга круга нацыянальнага першынства быў вызначаны шляхам жараб’ёўкі. Вышэйшая ліга ўпершыню праходзіла ў такім фармаце.
Чэмпіёнскі тытул пяты раз запар заваяваў клуб БАТЭ з Барысава (сёмы тытул у гісторыі клуба).
Прадстаўніцтва па рэгіёнах
Упершыню ў гісторыі адзін з рэгіёнаў не быў прадстаўлены ў вышэйшай лізе.
Асістэнты
Крыніца: Football.By
па турах
{| Cellpadding="0" CellSpacing="1" style="font-size:100%; border:1px solid #a0a0a0; padding:1px; text-align:center;"
па кругах
{| Cellpadding="0" CellSpacing="1" style="font-size:100%; border:1px solid #a0a0a0; padding:1px; text-align:center;"
Ірына Міхайлаўна Глуская
Ірына Міхайлаўна Глуская (нар., Арэнбург) — грамадскі дзеяч беларускай дыяспары ў Расійскай Федэрацыі, расійскі дзяржаўны служачы. Прэзідэнт Самарскай абласной грамадскай арганізацыі беларусаў і выхадцаў з Беларусі «Руска-Беларускае Братэрства 2000», член Савета па міжнацыянальных адносінах пры губернатары Самарскай вобласці, член Грамадскага савета пры Самарскай губернскай Думе, член Грамадскага савета па нацыянальных пытаннях гарадской акругі Самара , член Грамадскага савета пры Упраўленні МУС Расіі па г. Самара
Біяграфія
Ірына Міхайлаўна Глуская нарадзілася ў беларускай сям’і кадравага афіцэра Савецкай Арміі, улічваючы паходнае жыццё бацькоў, месцам яе нараджэння стаў расійскі горад Арэнбург.
З маленства дзяцей у сям’і знаёмілі з беларускай культурай, традыцыямі, звычаямі і беражліва перадавалі з пакалення ў пакаленне. Вельмі шмат ведаў па нацыянальнай беларускай культуры сёстрам Ірыне і Яўгеніі перадалі іх прабабуля Еўдакія Міхайлаўна Луцкевіч, і бабуля Яўгенія Фёдараўна.
У Расію старэйшае пакаленне пераехала з Мінскай вобласці (Беларусь), з сяла Забашавічы. Прадзед Фёдар Луцкевіч большую частку свайго жыцця праслужыў на ваенным караблі, а прабабуля Еўдакія Міхайлаўна лічылася вельмі адукаванай жанчынай у вёсцы (мела, па тых часах, аж 4 класа адукацыі), была адным з арганізатараў правядзення першага Усебеларускага з’езда работніц і сялянак, які адбыўся 5 сакавіка 1924 году ў Мінску.
Па лініі бацькі ўсе карані з Магілёўскай вобласці. Сваё прозвішча Ірына Міхайлаўна не стала змяняць нават у шлюбе, а яе дачка Святлана — прадаўжальнік роду, таксама носіць гэтае ж прозвішча. Сям’я ганарыцца тым, што ў Магілёўскай вобласці ёсць горад Глуск, відавочна і прозвішча продкаў неяк звязана з яго назвай.
У 1974 годзе ў сувязі з прызначэннем бацькі да новага месца праходжання службы сям’я Глускіх пераехала ў Самару (тады г. Куйбышаў), а Ірына Міхайлаўна, скончыўшы ў 1987 годзе юрыдычны факультэт Куйбышаўскага дзяржуніверсітэта (цяпер Самарскі дзяржаўны універсітэт), доўгі час займалася юрыдычнай практыкай. у 1997 годзе атрымала другую вышэйшую адукацыю, скончыўшы Акадэмію Грамадзянскай Авіяцыі ўСанкт-Пецярбургу (цяпер СПбДУГА) — факультэт менеджменту і эканомікі.
У 1995 годзе балатавалася ў дэпутаты Дзяржаўнай Думы Федэральнага Сходу Расійскай Федэрацыі другога склікання, а ў 2004 годзе — у дэпутаты Самарскай гарадской Думы чацвёртага склікання.
Рашэннем Думы гарадской акругі Самара № 393 ад 13 лютага 2014 г. Ірына Міхайлаўна Глуская зацверджана членам грамадскага Савета па нацыянальных пытаннях гарадской акругі Самара.
Распараджэннем губернатара Самарскай вобласці ад 2015/02/20 № 85-р «Аб прадастаўленні Губернскіх прэмій у галіне культуры і мастацтва за 2014 год» у намінацыі «Музычнае мастацтва» за папулярызацыю беларускай і рускай культуры ў Самарскай вобласці («Фестывалі яе душы») Глуская Ірына Міхайлаўна ўдастоена губернскай прэміі ў галіне культуры і мастацтва за 2014 год.
Грамадская дзейнасць
У 90-я гады Ірына Глуская актыўна займаецца грамадска-палітычнай дзейнасцю. Падчас адной з выбарчых кампаній Канстанціна Аляксеевіча Цітова, ўзначальвала аддзел па ўзаемадзеянні з нацыянальнымі грамадскімі аб’яднаннямі, шмат працавала з прадстаўнікамі розных этнасаў, якія пражываюць у Самарскай вобласці.
Атрымаўшы досвед працы з людзьмі розных нацыянальнасцяў, якія пражываюць у Самарскім рэгіёне, у 2000 годзе са сваімі суайчыннікамі-беларусамі, выступіла з ініцыятывай, а затым і стварыла Самарскую абласную грамадскую арганізацыю беларусаў і выхадцаў з Беларусі «Руска-Беларускае Братэрства 2000», якая ўсё годы з’яўляецца актыўным членам Федэральнай нацыянальна-культурнай аўтаноміі «Беларусы Расіі».
У 2004 годзе заснавала і пачала штогод праводзіць у Самарскай вобласці фестывалі-конкурсы мастацтваў «Единство» і «Беларусь — мая песня!», апошні з якіх стаў візітнай карткай Рэспублікі Беларусь і беларускага мастацтва на самарскай зямлі. Ірына Міхайлаўна займае актыўную жыццёвую пазіцыю, з’яўляецца адным з самых прыкметных кіраўнікоў арганізацый беларусаў у расійскіх рэгіёнах. Яна садзейнічае развіццю гандлёва-эканамічных адносін Рэспублікі Беларусь і Самарскай вобласці і аказвае максімальнае садзейнічанне дзелавым дэлегацыям Рэспублікі Беларусь у ходзе іх візітаў у дадзены расійскі рэгіён. Грамадскія і палітычныя дзеячы Самары і Самарскай вобласці, калегі І. М. Глускай высока ацэньваюць яе чалавечыя, дзелавыя і прафесійныя якасці.
14 верасня 2004 года Самарская абласная грамадская арганізацыя «Руска-Беларускае Братэрства 2000» далучылася да Калектыўнага пагаднення аб узаемадзеянні Самарскай губернскай Думы і недзяржаўных некамерцыйных арганізацый у нарматворчай дзейнасці, а прэзідэнт арганізацыі Глуская Ірына Міхайлаўна на падставе рашэння абласнога заканадаўчага сходу стала членам Грамадскага савета пры Самарскай губернскай Думе.
Загадам начальніка Упраўлення Міністэрства Унутраных Спраў Расійскай Федэрацыі па горадзе Самара № 23 ад 10 студзеня 2017 года Глускага Ірына Міхайлаўна зацверджана членам Грамадскага савета пры Упраўленні МУС Расіі па г. Самара.
У красавіку 2018 года, згодна з Пастановай губернатара Самарскай вобласці ад 2018/04/19 № 56, Ірына Міхайлаўна Глуская ўвайшла ў склад Савета па міжнацыянальных адносінах пры Губернатары Самарскай вобласці.
У кастрычніку 2018 года, Глуская ўзначаліла творчую дэлегацыю Самарскай вобласці на V Форуме рэгіёнаў Беларусі і Расіі. У яе складзе ў Магілёў адправіліся: шматразовы лаўрэат міжнародных, усерасійскіх фестываляў і конкурсаў беларускі вакальны ансамбль «Каданс» (мастацкі кіраўнік Іна Ігараўна Сухачэўская) САГА «Руска-Беларускае Братэрства 2000» і пяць найбольш яркіх майстроў дэкаратыўна-прыкладнай творчасці Самарскай вобласці, якія прадставілі такія напрамкі, як лозапляценне, качанне, дэкаратыўная роспіс па дрэве, выраб нацыянальнай лялькі. Творчая дэлегацыя прыняла ўдзел у працы выставы-кірмашу «Горад майстроў» і канцэртнай праграме «Садружнасць культур — садружнасць народаў» лепшых творчых калектываў Беларусі і Расіі, з 10 па 12 кастрычніка 2018 года ў Магілёве.
У красавіку 2019 года ў рамках узаемадзеяння з гістарычнай радзімай І. М. Глуская ўзначаліла дэлегацыю Самарскай абласной арганізацыі беларусаў «Руска-Беларускае Братэрства 2000», якая з 7 па 13 красавіка з рабочым візітам наведала Мінск. У складзе дэлегацыі былі Мікалай Іванавіч Бойка, кіраўнік прэс-службы і галоўны рэдактар часопіса «Адзінства» /«Единство», Іна Ігараўна Сухачэўская, выканаўчы дырэктар арганізацыі.
IC 1012
IC 1012 — галактыка тыпу Sc (кампактная спіральна галактыка) у сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Шон Ган
Шон Ган (Sean Gunn; нар. 1974 у Сэнт-Луісе) — амерыканскі акцёр кіно і тэлебачанні, зрэдку выступае як прадзюсар і сцэнарыст. Найболей вядомы гледачу выкананнем ролі Кірка Глісана ў серыяле «Дзяўчынкі Гілмар» (137 эпізодаў за 7 гадоў) і Крагліна ў фільмах «Вартавыя Галактыкі» і «Вартавыя Галактыкі 2».
Берн (кантон)
Берн (Bern, Berne) — двухмоўны кантон на захадзе цэнтральнай частцы Швейцарыі. Сталіца — горад Берн. Насельніцтва 947 тыс. чалавек (2-е месца сярод кантонаў; дадзеныя 2003 г.).
Ваверскі сельсавет
Ва́верскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лідскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 г. вёска) Ваверка.
Synanthedon spheciformis
Synanthedon spheciformis — від молей сямейства .
Ваверскі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лідскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Мейраўскага сельсавета.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1811 чалавек, з іх 74,9 % — палякі, 14,2 % — беларусы, 4,7 % — рускія.
Synanthedon spheciformis
Апісанне
Размах крылаў складае 26-31 мм. Даўжыня пярэдняга крыла 12-14 мм. Лёт імага з мая па чэрвень у залежнасці ад месцазнаходжання.
Лічынкі харчуюцца на алешыне і бярозе . Яны жывуць ў сцеблах расліны-гаспадара.
Арэал
Сустракаецца ў Еўропе і Сібіры.
Нова-Галавачы
Нова-Галавачы (Ново-Головачи) — вёска ў Пачынкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Стадолішчанскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Нова-Галавачы абвяшчаліся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Да 1929 года ў складзе Рослаўскага павета Смаленскай губерні.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года ..
Геаграфія
Праз вёску праходзіць аўтадарога.
Ганна Зэгерс
Ганна Зэгерс (Anna Seghers, сапраўдныя імя і прозвішча Неці Радвані, народжаная Рэйлінг;, — , ) — нямецкая пісьменніца.
Біяграфія
Зэгерс нарадзілася ў яўрэйскай сям'і, бацька - антыквар і мастацкі эксперт. Вучылася ў Кёльнскім і Гайдэльбергскім універсітэтах. У 1925 годзе Зэгерс выйшла замуж за венгерскага пісьменніка і сацыёлага Ласла Радвані, з якім у Ганны Зэгерс нарадзілася двое дзяцей. Член Камуністычнай партыі Германіі з 1928 года (з 1947 года член СЕПГ).
У 1933 годзе пасля прыходу да ўлады нацыстаў Зэгерс была ненадоўга арыштаваная гестапа, а яе кнігі спалены, пасля чаго яна імігрыруе ў Францыю. Фактычна менавіта гэтая акалічнасць робіць са "звычайнай хатняй гаспадыні і маці сямейства" пісьменніцу, палымянага змагара з фашысцкай ідэалогіяй. У 1940 годзе гітлераўскія войскі акупіруюць Францыю, і Ганна Зэгерс з акупаванага Парыжа перамяшчаецца на поўдзень, у Марсель. У 1941 годзе яна перабралася ў Мехіка, дзе заснавала антыфашысцкі «Клуб Генрыха Гейнэ» і часопіс «Свабодная Германія».
Пасля заканчэння Другой сусветнай вайны, у 1947 годзе яна вярнулася ў Германію і пасялілася ў Берліне.
Зэгерс была членам Сусветнага Савета Міру і Камітэта па міжнародных Ленінскіх прэміях; старшынёй Саюза нямецкіх пісьменнікаў (1958-1978); членам Нямецкай акадэміі мастацтваў.
1945 год у гісторыі літаратуры
1945 год быў адзначаны шэрагам літаратурных падзей.
Патапава (Шклоўскі раён)
Пата́пава (, Потапово) — вёска ў Шклоўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Фашчаўскага сельсавета.
Да 11 сакавіка 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Заходскага сельсавета.
Нова-Маісееўка
Нова-Маісееўка (Ново-Моисеевка) — вёска ў Пачынкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Стадолішчанскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Нова-Маісееўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Да 1929 года ў складзе Рослаўскага павета Смаленскай губерні.
1930—1961 года ў складзе Стадолішчанскага раёна Заходняй вобласці (з 1937 года — Смаленскай вобласці).
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года ..
Глушыца (гміна)
Глушы́ца (Głuszyca) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Валбжыхскага павета Ніжнесілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Глушыцы. Плошча гміны складае 61,92 км². Станам на 2004 год у гміне Глушыца пражывалі 9379 чалавек, шчыльнасць — 151,5 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 5 салецтваў.
Нача (прыток Лані)
На́ча, Нач — рака ў Ляхавіцкім і Ганцавіцкім раёнах Брэсцкай вобласці і Клецкім раёне Мінскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Лань (басейн Дняпра).
Назва
Назва балцкага паходжання.
Нача — досыць шырока распаўсюджаная назва на тэрыторыі цяперашняй Беларусі (назва ў прытокаў нёманскай Дзітвы, Дзвіны, Бярэзіны, бярэзінскага Бабра). Таксама Нача — прыток дзвінскай ракі Обшы (у гэтую Начу ўцякаюць рэкі з балцкімі назвамі Рэкта, Вейна, Лебасціна, Вішанка — «Арэхавая», «Звілістая», «Павольная», «Плыткая»).
Гідранімічныя аналагі — літоўскія водныя назвы Nota, Notė, Notija, Notera, пруская *Nātangā (ад гэтага гідроніма назва прускага племя натангаў).
Гэтыя назвы ад захаванага ў гідраніміі балцкага *nātā «цячэнне», якое з дапамогай пашыральніка -t- ад індаеўрапейскага *(s)na- «цекці». Ад яго таксама рачныя назвы Сноўка,.
Назва Нача значыць «Плыткая (рака)». Назва звязаная з хуткасцю рачной плыні.
Гідраграфія
Даўжыня ракі 42 км. Плошча вадазбору 360 км². Сярэднегадавы расход вады ў вусці каля 2 м³/с. Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,8 м/км.
Асноўны прыток — рака Тучанка (леваруч).
Пачынаецца на захадзе ад вёскі Канюхі Ляхавіцкага раёна, вусце за 2 км на ўсход ад вёскі Нач Ганцавіцкага раёна. Цячэ па нізіне Прыпяцкага Палесся. Даліна пераважна трапецэпадобная, шырынёй 0,5—1 км, месцамі да 2—3 км. Абалона пераважна двухбаковая (шырыня 0,3—0,6 км). Рэчышча на вялікім працягу звілістае, у высокай плыні на працягу 20,8 км каналізаванае, яго шырыня 3—10 м.
На беразе Начы каля вёскі Заляшаны археалагічны помнік — стаянка старажытных людзей.
Паліца Геркулеса
Па́ліца Геркуле́са (Maczuga Herkulesa) — назва скалы, што знаходзіцца ў Польшчы каля замка Пяскова-Скала ў адміністрацыйных межах вёскі Сулашова аднайменнай вясковай гміны Кракаўскага павета Малапольскага ваяводства. Знаходзіцца на тэрыторыі Ойцаўскага нацыянальнага парка.
Паліца Геркулеса змяшчаецца ў ніжняй частцы тэрасы скалы з назвай «Фортэпіяна». Вышыня Паліцы Геркулеса складае 25 метраў. Скала з’яўляецца характэрным элементам ландшафту даліны Пронднік. Утварылася ў выніку дзеяння карставых вадзяных струменяў і складаецца з ізвестняку, устойлівага да атмасферных уздзеянняў.
Каля скалы праходзіць пешы турыстычны маршрут, які заканчваецца ў вёсцы Ойцаў.
У цяперашні час скала мае назву «Паліца Геркулеса». У мінулым скала мела назвы «Паліца Крака», «Саколя-Скала» и «Чарця-скала» («Скала Твардоўскага»), кожная была звязана з пэўнай легендай.
Бурцічы
Бу́рцічы (, Буртичи) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мажэйкаўскага сельсавета.
Новарасійскі тралейбус
Інфармацыя аб сістэме
Тралейбусны рух у Новарасійску адчынены 1 красавіка 1969 года. У 70-я гады тралейбусная маршрутная сетка імкліва пашыралася, тралейбус прыйшоў, практычна ва ўсе раёны горада. Аднак, павялічваць колькасць тралейбусаў ня дазвалялі магчымасці дэпо, разлічанага на 50 адзінак рухомага складу. Для вырашэння гэтай праблемы было вырашана пабудаваць новую назапашвальную пляцоўку. У 80-я гады колькасць тралейбусаў у дэпо дасягала 90 адзінак, на лініі працавала 76 тралейбусаў па дзевяці маршрутах. Для далейшага развіцця электратранспарту ў горадзе было прынята рашэнне ўзводзіць другое дэпо. У канцы 80-х гадоў на вул. Хворостянского было пачата будаўніцтва: былі ўзведзены вытворчыя карпусы, адміністрацыйны будынак, падведзена кантактная сетка. У пачатку 90-х будаўніцтва было спынена, будынка здрахлелі, кантактная сетка дэмантаваная. Колькасць тралейбусаў у горадзе стала скарачацца. На 2020 год у Новарасійску працуюць 7 тралейбусных маршрутаў. На лінію выходзіць 35 тралейбусаў у працоўныя дні і 25 тралейбусаў у выходныя дні. За праезд у новарасійскім тралейбусе варта заплаціць 28 рублёў. Адзінае (якое функцыянуе) дэпо знаходзіцца па адрасе: г. Новарасійск, Анапскага шашы, в. 60. У канцы 1980-х гадоў ўзводзілася другое тралейбуснае дэпо на вуліцы Хворостянского, але будаўніцтва так і не было скончана.
Рэгулярныя тралейбусныя маршруты работают штодзённа з 5:00 да 22:50.
З 4 кастрычніка 2016 года прадпрыемства мяняе назву на МУП «Муніцыпальны пасажырскі транспарт Новарасійска».
20 жніўня 2019 года, пасля пяцігадовага прастою, быў адноўлены маршрут №10 «Шесхарис - 9-ы мікрараён». Да гэтага, з 26 мая 2014 года, вялося будаўніцтва транспартнай развязкі ў раёне ад НоворЭС да цэментнага завода "Кастрычнік". На ўчастку будаўніцтва тралейбусная лінія была цалкам дэмантаваная, рух не ажыццяўлялася.
Маршруты
На красавік 2021 года ў Новарасійску дзейнічаюць 8 тралейбусных маршрутаў:
Рухомы састаў
Усяго ў дэпо знаходзіцца 46 адзінак рухомага складу, з іх па мадэлям:
Спіс аб’ектаў PGC (1699001—1700000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1699001—1700000)
Жыхары (Полацкі раён)
Жы́хары (, Жихари) — вёска ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Палатоўскага сельсавета.
Да 20 мая 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Палатоўскага сельсавета, да 17 ліпеня 1964 года — у склад Грамоўскага сельсавета , да 10 кастрычніка 2013 года — у склад Юравіцкага сельсавета.
Дварчаны (Лынтупскі сельсавет)
Дварча́ны (, Дворчаны) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.
Гісторыя
Да 8 красавіка 2004 года вёска адносілася да Лынтупскага пассавета.
Астравы Гілберта
Астравы Гі́лберта (Gilbert Islands) — архіпелаг у Ціхім акіяне з 16 атолаў. Уваходзіць у склад Кірыбаці. Агульная плошча - 281,1 км². Насельніцтва (2005 г.) - 83382 чал., пераважна тунгару.
Ад назвы астравоў паходзіць назва Кірыбаці. На атоле Тарава знаходзіцца сталіца гэтай дзяржавы.
Геаграфія
Астравы Гілберта — ланцуг з 16 атолаў, які цягнецца на 799 км з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход праз лінію экватара. Найбуйнейшы атол Табітэўэа займае плошчу 38 км². Бліжэйшы кантынент Аўстралія знаходзіцца ў 3603 км. Астравы месцяцца на вяршыні падводнага вулканічнага хрыбта. Узвышаюцца ўсяго на некалькі метраў над воднай паверхняй. Складзены пераважна вапнякамі.
Клімат экватарыяльны. Сярэдняя тэмпература на працягу года трымаецца каля +25°C —+31°C. Штогадовы ўзровень ападкаў на атоле Тарава — 2020 мм. На поўначы ўзровень ападкаў падвышаецца да 3000 мм, на поўдні паніжаецца да 500 мм. З-за нізкай вышыні астравы Гілберта пакутваюць ад сталых паводак падчас трапічных цыклонаў, асабліва ў перыяд Эль-Ніньё. Астравам пагражае затапленне ў сувязі з сусветным пацяпленнем.
Прырода
З-за ізаляванасці і засоленых глебаў прырода астравоў Гілберта не адрозніваецца разнастайнасцю. Налічваецца каля 80 мясцовых відаў раслін. Найбольш распаўсюджана какосавая пальма. Фаўна прадстаўлена птушкамі, казуркамі, крабамі, марскімі чарапахамі і малюскамі. Значна больш уражвае фаўна навакольных каралавых рыфаў, населенных больш за 600 відамі рыб.
1946 год у гісторыі літаратуры
1946 год быў адзначаны шэрагам літаратурных падзей.
Кардэгарда
Кардэгарда таксама ўжываецца кардэгардыя (corps de garde) — збудаванне ў фартэцыях і замках XVI—XVIII стагоддзяў для размяшчэння каравула.
Кардэгарды будаваліся з цэглы, каменю, часам у тэхніцы прускага мура, але для ВКЛ і Беларусі найбольш характэрнымі былі кардэгарды з дрэва. Прыкладам у пачатку ХІХ стагоддзя ў Слуцкай фартэцыі ўсе чатыры кардэгарды ля брамаў былі драўлянымі.
Звычайна будавалася ў комплексе з брамай. Унутры месціліся памяшканні для варты і афіцэраў. Часам кардэгарды аб'ядноўваліся з астрогам-мытняй.
IC 1013
IC 1013 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) у сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мірны (Архангельская вобласць)
Мірны (Мирный) — горад (з 1966 года) у Расіі, у складзе Архангельскай вобласці. Насельніцтва 29,6 тыс. чалавек (2005). Заснаваны ў 1957 годзе як рабочы пасёлак пры злучэнні міжкантынентальных балістычных ракет. Пасля на базе злучэння быў створаны касмадром «Плясецк», а Мірны ў 1966 годзе ператвораны ў закрыты горад абласнога падпарадкавання (ЗАТУ).
Мантэ-Грымана-Тэрмэ
Насельніцтва складае 1250 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 52 чал./км². Займае плошчу 24 км². Паштовы індэкс — 61010. Тэлефонны код — 0722.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Сільвестр.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
1947 год у гісторыі літаратуры
1947 год быў адзначаны шэрагам літаратурных падзей.
Печкуры
Печкуры (Печкуры) — вёска ў Пачынкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Стадолішчанскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Печкуры абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Да 1929 года ў складзе Рослаўскага павета Смаленскай губерні.
1930—1961 года ў складзе Стадолішчанскага раёна Заходняй вобласці (з 1937 года — Смаленскай вобласці).