cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Балканскі паўвостраў
Геапалітыка
З іншага боку, існаванне спрыяльных умоў для доступу ў рэгіён звонку (у т. л., існаванне працяглых берагавых ліній на Адрыятычным, Эгейскім і Чорным морах) і размяшчэнне паміж урадлівымі раўнінамі Еўропы (на поўначы і захадзе) і Малой Азіяй і Міжземнамор’ем (на ўсходзе і поўдні) робіць Балканы своеасаблівым скрыжаваннем шляхоў паміж Еўропай, Азіяй і Афрыкай. Праз Балканы праходзяць тры вялікія міграцыйныя (ці заваёўныя) шляхі: першы — на захад уздоўж паўночнага ўзбярэжжа Чорнага мора і далей уздоўж Дуная ў Цэнтральную Еўропу або на паўднёвы ўсход праз сучасную Балгарыю ў Стамбул (Канстанцінопаль); другі — з Цэнтральнай Еўропы Дунаем у Ніс і далей або Вардарам праз цясніну Скоп’е ў Салонікі, або Марыцай у Сафію і потым у Канстанцінопаль; трэці — з Італіі праз Адрыятычнае мора, далей праз Албанію і Паўночную Грэцыю ў Канстанцінопаль.
Кахедэс
Кахедэс (Cojedes) — адзін з 23 штатаў Венесуэлы. Адміністрацыйны цэнтр — горад Сан-Карлас.
Сонечны гадзіннік «Уайтхёрст і сын»
Сонечны гадзіннік «Уайтхёрст і сын» выраблены ў Дэрбі ў 1812 годзе пляменнікам Джона Уайтхёрста. У цяперашні час знаходзіцца ў музеі і мастацкай галерэі Дэрбі. Гадзіннік здольны паказваць час з дакладнасцю да хвіліны.
Вытворца
Сям'я Уайтхёрстаў была вядомая ў Дэрбі ў якасці механікаў. Джон Уайтхёрст (1713—1788) быў родам з Конглтана, але свой гадзіннікавы бізнес распачаў у Дэрбі. Па прызначэнні на пасаду інспектра вагаў ён пераехаў у Лондан, а яго справу працягнуў пляменнік пад шыльдай «Уайтхёрст і сын». Прадпрыемства было вядомае сваімі вежавымі гадзіннікамі.
Канструкцыя
Гэты бронзавы гадзіннік падпісаны «Уайтхёрст і сын/Дэрбі/1812» («Whitehurst and Son/Derby/1812») і меркавана прызначаўся для Джорджа Бенсана Страта (малодшага брата ўладальніка хлопкапральнай фабрыкі Уільяма Страта), для ўсталявання ў яго доме ў Белперы.
Гноман
Гадзіннік выраблены надзейна, мае тоўсты гноман, адзін бок якога адкідвае цень да палудня, а шпіль з іншага боку адкідвае цень пасля палудня. Цыферблат складаецца з двух паўкружжаў, падзеленых патаўшчэннем шпіля. У такім варыянце гадзінніка вугал паміж цыферблатам і шпілем у дакладанасці роўны шыраце 53° 1′ 49, на якой размяшчаўся дом Дж. Б. Страта. Цыферблат павінен быў знаходзіцца дакладана гарызантальна, аднак у выпадку недалёкіх перамяшчэнняў паказанні гадзінніка можна было падкарэктаваць, крыху змяняючы становішча цыферблату на паверхні. Напрыклад, у цяперашні час сонечны гадзіннік знаходзіцца на шыраце 0° 6′ 49″, ці каля 1/10 градуса на палудзень. Адпаведна і нос гноману павінен быць падняты на такую велічыню.
Цыферблат
У гарызантальных сонечных гадзінніках (або вонкавых), цыферблат, на які падае цень, знаходзіцца ў гарызантальным становішчы, і не перпендыкулярны шпілю, як у гадзінніках, што знаходзяцца на экватары. Таму цень нераўнамерна падае на яго ў розны час; пры стварэнні гадзіннікаў даводзіцца ўлічваць даўжыню гадзінавых рысаў. На цыферблаце выгравіраваная дакладнасць, даўжыня гадзінавых рысаў вылічвалася паводле формулы:
дзе λ — геаграфічная шырата сонечнага гадзіннінка (і вугал паміж шпілем і гарызонтам), θ — вугал паміж прынятай і палудневай гадзінавай рысамі (якая заўсёды паказвае сапраўдную поўнач) на плоскасці, а t — колькасць гадзін да або па палудні.
Разлікі
Для кожнай з гадзін ад 1 да 6 разлічваецца формула. Напрыклад, а 3-й гадзіне па палудні, падставіўшы ў формулу значэнні 53,03 і 3, атрымаем наступныя разлікі:
Для гадзін да палудня атрымаем такія самыя вынікі, паколькі цыферблат сіметрычны, астатнія рысы з'яўляюцца люстэркавым адлюстраваннем папярэдніх. У такой самай манеры разлічваюцца паўгадзінавыя і хвілінавыя рысы.
Разлік часу
З дапамогай пары шкалаў на цыферблаце выконваецца карэкцыя ураўнення часу. Першая шкала падае дату ў месяцах і днях, а насупраць гэтых значэнняў на другой шкале пазначаныя хвіліны, у якія ў гэты дзень гадзіннік будзе ісці хутчэй або павольней. Выгравіраваныя надпісы «гадзіннік павольнейшы», «гадзіннік хутчэйшы». 15 красавіка — адзін дзень, калі не патрабуецца пералік. Па гадзінніку Уайтхёрстаў можна нават было звяраць кішэнныя гадзіннікі, якія на той час (1812) не заўсёды хадзілі карэктна. Да 1820 гадзіннікавая вытворчасць была ўдасканалена: анкерны ход стаў паўсюдна прызнаны, і адпала патрэба ў частай калібрацыі.
Іншыя гадзіннікі
Яшчэ адзін гадзіннік Уайтгэрстаў, датаваны прыкладна 1800 годам, у 2005 быў прададзены за £1850.
IC 443
IC 443 — Залишок наднової (SNR) у сузор’і Блізняты.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Муляры Лясныя
Му́ляры Лясны́я (, Муляры Лесные) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Курапольскага сельсавета.
Да 21 чэрвеня 2023 года вёска ўваходзіла ў склад Ярэўскага сельсавета.
Орціха
О́рціха (, Ортиха) — хутар у Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Жодзішкаўскага сельсавета.
Hypsibius valentinae
Hypsibius valentinae — від сямейства.
Арэал
Гэты від эндэмічны для Беларусі.
Укіё-э
Укіё-э — кірунак у выяўленчым мастацтве Японіі, які атрымаў развіццё з перыяду Эда. Слова укіё, літаральнае перакладаецца як «свет, які плыве», з'яўляецца амафонам да будысцкага тэрміну «свет смутку», але запісваецца іншымі іерогліфамі.
Гравюры ў стылі укіё-э - асноўны від ксілаграфіі ў Японіі. Гэтая форма мастацтва стала папулярнай ў гарадской культуры Эда (сучасны Токіа) ў другой палове XVII стагоддзя.
Заснавальнікам укіё-э лічыцца японскі жывапісец і графік Хісікава Маранобу.
Першапачаткова гравюры былі чорна-белымі — выкарыстоўвалася толькі туш, з пачатку XVIII стагоддзя некаторыя працы затым размалёўвалі ўручную з дапамогай пэндзля. У XVIII стагоддзі Судзукі Харунобу ўкараніў тэхніку шматколернага друку для вырабу нісікі-э («парчовыя малюнкі»).
Гравюры укіё-э былі даступныя па цане з-за магчымасці іх масавай вытворчасці. Яны прызначаліся ў асноўным для гарадскіх жыхароў, якія не маглі дазволіць сабе выдаткаваць грошы на карціны.
Для укіё-э характэрныя карціны штодзённага жыцця, сугучныя гарадской літаратуры гэтага перыяду. На гравюрах маляваліся гейшы, барцы сумо і папулярныя акцёры тэатра кабукі (якуся-э). Пазней стала папулярнай пейзажная гравюра.
Сінія Горы
Сі́нія Го́ры (, Синие Горы) — вёска ў Смалявіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Драчкаўскага сельсавета.
Да 10 лютага 1977 года вёска ўваходзіла ў склад Пятровіцкага сельсавета.
Ванелевічы (прыпыначны пункт)
Ване́левічы (, Ванилевичи, нарматыўная назва — )  — прыпыначны пункт Баранавіцкага аддзялення Беларускай чыгункі ў Капыльскім раёне Мінскай вобласці. Размешчаны ў вёсцы Ванелевічы; на лініі Асіповічы I — Русіно, паміж прыпыначным пунктам Морач і станцыяй Цімкавічы.
Сан-Ф’ёр
Сан-Ф’ёр (San Fior) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэвіза.
Мпумаланга (правінцыя)
Мпумала́нга (Mpumalanga) — адна з правінцый Паўднёва-Афрыканскай Рэспублікі. Да 24 жніўня 1995 года звалася Усходні Трансвааль. Да 1994 году ўваходзіла ў склад правінцыі Трансвааль. Назва правінцыі ў перакладзе з мовы зулу азначае «месца, дзе ўзыходзіць сонца». Мпумаланга знаходзіцца на ўсходзе ПАР, мяжуе з правінцыямі Гаўтэнг, Лімпопа, Квазулу-Натал і Фры-Стэйт, а таксама са Свазілендам і Мазамбікам.
Сан-Ф’ёр
Насельніцтва складае 6153 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 362 чал./км². Займае плошчу 17 км². Паштовы індэкс — 31020. Тэлефонны код — 0438.
Мпумаланга (правінцыя)
Сталіца правінцыі — горад Мбомбела. Іншыя гарады: Эмалахлені. Правінцыя падзеленая на тры акруговых муніцыпалітэта — Гэрт-Сыбандэ, Нкангала і Эхланзені — якія, у сваю чаргу, падпадзяляюцца на 17 мясцовых муніцыпалітэтаў.
Сан-Ф’ёр
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Іаан Хрысціцель.
Мпумаланга (правінцыя)
На тэрыторыі правінцыі Мпумаланга знаходзіцца нацыянальны парк Кругер.
Дальквіст
Дальквіст — прозвішча.
IC 444
IC 444 — галактыка тыпу RN (відзеркалююча туманність) у сузор’і Блізняты.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Дэльта-Амакура
Дэльта-Амакура (Delta Amacuro) — адзін з 23 штатаў Венесуэлы, размешчаны на паўночным усходзе краіны. Адміністрацыйны цэнтр — горад Тукупіта. Сярэднегадавая тэмпература складае 26,7°C. Колькасць ападкаў паміж 900 і 2500 мм у год.
NGC 734
NGC 734 (іншае абазначэнне — PGC 7121) — галактыка ў сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Шкода (фільм)
«Шкода» (Damage) — псіхалагічны трылер 1992 года рэжысёра Луі Маля.
Сюжэт
Падзеі карціны адбываюцца ў Лондане. Доктар Стывен Флемінг — член брытанскага Парламента. Паспяховы ў сваёй кар’еры, ён жыве прыемным жыццём са сваёй сям’ёй — жонкай Інгрыд і юнай дачкой Салі. Старэйшы сын Марцін жыве асобна — ён шматабяцальны журналіст. Аднойчы на вечарыне Стывен сустракае маладую жанчыну Ганну Бартан, якая прадстаўляецца сяброўкай яго сына Марціна. За некалькі хвілін яна ўражвае яго. Праз некаторы час Марцін прыязджае да бацькоў разам з Ганнай і знаёміць іх са сваёй новай дзяўчынай. Неўзабаве пасля гэтага Ганна, нягледзячы на адносіны з Марцінам, тэлефануе Стывену на працу і запрашае да сябе на кватэру, дзе іх узаемнае прыцягненне пераходзіць у інтымную сувязь. Бурны раман пагражае разбурыць усё — і палітычную кар’еру Стывена, і яго сям’ю, і адносіны з сынам. Палітык гатовы кінуць жонку, каб застацца з каханай. Але тая аддае перавагу патаемным сустрэчам пад прыкрыццём шлюбу з сынам свайго палюбоўніка. Яна распавядае Стывену, што калі ёй было 15 гадоў, яе брат скончыў жыццё самагубствам з-за неўзаемнага кахання да яе, а маці Ганны прагаворваецца, што Марцін вельмі падобны на яе брата. Выпадкова Марцін раскрывае кватэру, дзе сустракаюцца палюбоўнікі, застае бацьку там з Ганнай і ў ашаламленні падае ў лесвічны пралёт, разбіваючыся да смерці. Любоўная сувязь становіцца вядомай грамадскасці і разбурае жыццё палітыка.
Allium rubellum
Распаўсюджанне
Распаўсюджанне: Іран, Казахстан, Паўночны Каўказ, Закаўказзе, Турцыя, Туркменістан.
Апольскі політэхнічны ўніверсітэт
Апольскі політэхнічны ўніверсітэт (Politechnika Opolska) — польская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова тэхнічнага профілю са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў Аполе.
Агульная характарыстыка
Утвораны ў 1996 годзе ў выніку рэарганізацыі Вышэйшай інжынернай школы, якая дзейнічала з 1966 года.
Навучае студэнтаў па 26 спецыяльнасцях на дзённай і завочнай формах. На працягу некалькіх апошніх гадоў універсітэт з'яўляецца міждысцыплінарнай вучэльняй з перавагай тэхнічных спецыяльнасцяў. У яе складзе функцыянуе 7 факультэтаў, а таксама бібліятэка і цэнтр моўнай падрыхтоўкі. У цяперашні час тут працуе 500 навукова-метадычных работнікаў (з іх 29 - на пасадзе прафесара звычайнага, 119 - на пасадзе прафесара надзвычайнага, 219 - на пасадзе дацэнта.
Па стане на 2017 год ва ўніверсітэце навучалася агулам 6203 студэнта, у тым ліку 4587 - стацыянарна і 1616 - завочна, налічвалася 130 дактарантаў і 147 слухачоў курсаў паслядыпломнай адукацыі.
Элізабет Дэпардзьё
Элізабет Дэпардзьё (Élisabeth Depardieu; пры нараджэнні Элізабет Дамінік Люсі Гіньё, Élisabeth Dominique Lucie Guignot; ) — французская актрыса. Кавалер ордэна Ганаровага легіёна (2008).
Нарадзілася ў Парыжы, паходзіць са старажытнага арыстакратычнага роду. Вучылася ў Жана-Ларана Кашэ разам з Жэрарам Дэпардзьё. Выйшла замуж за Дэпардзьё 11 красавіка 1970. У гэтым шлюбе нарадзіла дваіх дзяцей - Гіём і Жулі. Знялася з мужам у такіх фільмах, як Тарцюф (1984), Жан дэ Фларэт (1986), Хлапчук (1995). У 1996 годзе развялася з Дэпардзьё.
Французы
Францу́зы (les Français) — раманскі народ, асноўнае насельніцтва Францыі. Жывуць таксама ў сумежных дзяржавах Еўропы, заморскіх дэпартаментах Францыі, былых французскіх калоніях, ЗША і іншых краінах. Агульная колькасць (2012 г.) — 42 244 000 чал. Асноўная мова — французская. У мінулым на поўдні Францыі таксама была шырока распаўсюджана аксітанская мова. Акрамя таго, французы як палітычная нацыя прадстаўляюць усіх грамадзян Францыі незалежна ад іх этнічнага паходжання, што вызначана Грамадзянскім кодэксам Францыі.
Гісторыя
У антычнасці на тэрыторыі сучаснай Францыі жылі розныя па паходжанню народы. Большую частку насельніцтва складалі кельцкія плямёны галаў, на поўдні жылі лігуры, іберы-аквітаны і васконы (продкі баскаў), а ў VII — VI ст. да н.э. з’явіліся грэкі і фінікійцы. Ужо да прыходу рымлян у Галію перасяляліся германскія плямёны. У 58 — 52 гг. Галія была заваявана рымлянамі. Да сярэдзіны 1 тысячагоддзя н.э. на яе землях адбываўся імклівы працэс раманізацыі, які асабліва адчуваўся на поўдні краіны і вельмі павярхоўна закранаў насельнікаў паўночных памежных рэгіёнаў. Галія з’яўлялася буйным пастаўшчыком у Рым сельскагаспадарчай прадукцыі. У часы Рымскай імперыі на яе тэрыторыі было заснавана каля 100 гарадоў.
Пасля заваявання Галіі германцамі тут адбыліся істотныя змены. Германцы не імкнуліся наўмысна разбураць існуючы лад. Многія парадкі, заведзеныя яшчэ рымлянамі, захоўваліся даволі працяглы час. Важным было прыняцце франкамі каталіцызму. Каталіцкая царква захоўвала лацінскую мову, хаця трэба прызнаць, што да VIII — IX стст. нават літаратурная мова зведала значныя змены. У яе ўвайшло шмат слоў германскага паходжання, асабліва тых, што мелі адносіны да ваеннай справы і адміністрацыйнага кіравання. У канцы VIII ст., калі Карл Вялікі імкнуўся адрадзіць пісьменнасць, прыйшлося складаць спецыяльны гласар, куды ўвайшло некалькі сотняў народных слоў, невядомых у класічнай лаціне. У 842 г. Карл II Лысы склаў клятву (sermen) на раманскай мове, якую некаторыя даследчыкі ўжо лічаць французскай. На поўдні, дзе лацінская мова зведала ўплыў вестготаў, пачала фарміравацца мова ок. У XII ст. яна набыла літаратурную аснову і стала галоўнай мовай трубадураў.
Гарады першапачаткова захоўвалі старыя традыцыі, але яны зведалі ў ранняе Сярэднявечча моцны эканамічны і дэмаграфічны заняпад. У аграрных раёнах распаўсюдзілася абшчыннае землекарыстанне па германскаму ўзору. Адначасова з ростам дзяржавы ўкараняліся феадальныя прывілегіі. Ужо ў перыяд кіравання Каралінгаў вылучыліся асобныя рэгіёны, што мелі значную спецыфіку — Нейстрыя, Бургундыя, Аквітанія і Аўстразія. У X ст. у Францыі вылучыліся буйныя феадальныя дамены — графствы і герцагствы, кіраўнікі якіх вельмі ўмоўна залежылі ад каралеўскай улады ў Нейстрыі, дзе нават вылучылася вобласць Іль-дэ-Франс з цэнтрам у Парыжы. Яе кантралявалі непасрэдна каралі. Землі паўднёвай Францыі эканамічна былі больш злучаны з Міжземнамор’ем. Гэта садзейнічала далейшаму падзелу краіны на культурныя і дыялектныя рэгіёны. Наяўнасць розных сацыяльных пластоў, меўшых розны прававы статус, прывяло да з’яўлення саслоўнай культуры. У сярэднявечнай Францыі саслоўны культурны падзел на рыцараў, святароў, гараджан і сялян быў вельмі значным.
З XI ст. каралі Францыі праводзілі палітыку аб’яднання дзяржавы. Асабліва важным было далучэнне багатых паўднёвых зямель Праванса ў XIII ст. падчас войн з альбігойцамі, заходніх зямель у выніку Стагадовай вайны і Бургундыі ў 1482 г. Людовік XI правёў шэраг рэформ, якія садзейнічалі цэнтралізацыі, але эканамічныя і культурныя сувязі паміж рэгіёнамі ўсталёўваліся вельмі паступова. У XV ст. усталявалася адзіная для Францыі Галіканская царква. У 1539 г. Францыск I выдаў закон аб выкарыстанні французскай мовы ў судовай і адміністрацыйнай сферах. Рэлігійныя войны 1562—1592 гг. прывялі да перамяшчэння вялікай колькасці насельніцтва.
Істотныя наступствы мела эпоха абсалютызму. З мэтай абмежавання буйных феадалаў і павышэння асабістых прыбыткаў каралі Францыі садзейнічалі пашырэнню правоў дробных шляхцічаў і гараджан. Яшчэ ў перыяд аб’яднання большасць сялян атрымалі асабістую свабоду. У абсалютысцкай дзяржаве сфарміраваўся пласт чыноўнікаў і адміністратараў, якія арыентаваліся на адзіныя ўзоры мовы і культуры. Францыя ператварылася ў каланіяльную імперыю. Перасяленцы ў французскіх калоніях, незалежна ад паходжання, атаясамлялі сябе з Францыяй і абаранялі яе дзяржаўныя сімвалы. У XVII — XVIII стст. адбывалася экспансія французскай прыдворнай культуры ў іншыя краіны Еўропы. На яе арыентаваліся заможныя жыхары самой Францыі. Французская мова набыла міжнародны характар.
У гады Вялікай французскай рэвалюцыі была абвешчана ідэя адзінай французскай нацыі. У адрозненні ад нямецкіх філосафаў, французскія рацыяналісты арыентаваліся на нацыю, якая аб’ядноўвалася палітычна, а не моўна. Такое палітычнае тлумачэнне і атаесамленне французаў менавіта з дзяржавай характэрна і ў нашы дні. Уводзілася заканадаўства з адзінымі для ўсіх грамадзян правамі, дзяржава брала пад кантроль школу і адукацыю. Прызыўная сістэма садзейнічала таму, што большасць маладых мужчын служыла ў арміі, дзе мела магчымасць пашырыць кантакты з прадстаўнікамі іншых рэгіёнаў, вывучыць французскую літаратурную мову і набыць агульную нацыянальную тоеснасць. Гэта адыграла значную ролю ў перыяд Напалеонаўскіх войн, калі Францыя заявіла пра сябе як гегемон Еўропы.
У канцы XVIII—XIX стст. адбывалася індустрыалізацыя і павелічэнне гарадскога насельніцтва за лік мігрантаў з сельскай мясцовасці. Французскі пралетарыят дэманстраваў значную згуртаванасць падчас рэвалюцыйных падзей 1848, 1870—1871 гг. Пасля II Сусветнай вайны і набыцця незалежнасці большасці французскіх калоній вызначыліся сучасныя межы Францыі, пашырыліся грамадзянскія правы.
Сям’я
У традыцыйных сем’ях главой лічыцца бацька. У сельскай мясцовасці ён сам размяркоўвае прыбыткі. У гарадах сямейны бюджэт звычайна кантралюе маці. Характэрна, што ўжо ў канцы Сярэднявечча ў Францыі склаўся асобны інстытут карміцелек — жанчын, якія зараблялі грудным гадаваннем і выхаваннем немаўлят. Звычайна да карміцелек звярталіся прадстаўнікі шляхты, каралеўскія служкі, гараджане. Паміж сям’ёй карміцелькі і яе выхаванцамі маглі ўсталёўвацца вельмі цесныя, амаль сваяцкія ўзаемаадносіны. Дзяцей на выхаванне таксама бралі кляштары. У XIX ст. пашырылася практыка перадаваць дзяцей на выхаванне ў спецыяльныя пансіёны. У вёсках гэты абавязак найчасцей выконвалі бабуля і дзядуля, часам больш старэйшыя дзеці, але не самі бацькі. У наш час адказнасць за выхаванне кладзецца на бацькоў, дзіцячыя садкі і школы, але розніца ва ўспрыманні сям’і як адзінага цэлага ў буйных гарадах і вёсках захоўваецца. У сельскай мясцовасці і дробных гарадах прыняты абавязковыя вячэрнія сумесныя абеды і сямейная ўзаемадапамога.
У мінулым вяселле лічылася адной з галоўных падзей у жыцці і ўяўляла сабою складаны абрад. Маладыя звычайна дамаўляліся аб шлюбе незалежна ад бацькоў. Пасля гэтага сам жаніх або яго прадстаўнік intermediaire шоу рабіць прапанову аб шлюбе ў сям’ю нявесты. Адказ даваўся ў іншасказальнай форме. У выпадку станоўчага рашэння прасілі свата сесці справа ад нявесты, распальвалі печ і г. д. Станоўчы адказ дазваляў маладому чалавеку адкрыта сустракацца з абранай, суправаджаць яе на святы, кірмашы, вячоркі. Між тым, бацькі жаніха і нявесты неаднаразова абменьваліся візітамі, аглядалі гаспадарку, дамаўляліся пра пасаг. Ён мог уключаць грошы, мэблю, вопратку і інш. У выпадку дамоўленасці адбывалася заручыны fiangailles, accord. Бацька жаніха рабіў падарунак у выглядзе пярсцёнка ці іншых каштоўнасцей. Калі вяселле раптам зрывалася, то гэты падарунак павінен быў вярнуцца былому гаспадару. Пасля Вялікай Французскай рэвалюцыі шлюб рэгістраваўся толькі ў дзяржаўных органах. Касцёльныя цырымоніі сталі не абавязковымі. Але і да гэтага практыкаваліся дэталёвыя шлюбныя кантракты contrat de mariage, зафіксаваныя ў натарыуса. Запрашэнне на вяселле маладыя рабілі асабіста. Акрамя сваякоў і сяброў запрашалі хросных бацькоў, прадстаўнікоў улады, святароў, паважаных гараджан або аднавяскоўцаў. Напярэдадні вяселлі жаніх арганізоўваў вясёлую вечарыну для сяброў. Нявеста таксама магла запрашаць да сябе сябровак.
Вяселле гулялі ў час, калі не было важных гаспадарчых заняткаў або рэлігійных свят. Зраніцы жаніх і яго суправаджалыя ішлі да дома нявесты, пры гэтым гучна крычалі, стралялі ў паветра, спявалі песні. Нявеста раздавала белыя банты і стужкі. Вясельная працэсія размяркоўвалася па парах і накіроўвалася ў касцёл. Суседзі маглі спыніць картэж і запатрабаваць умоўны выкуп. Пасля цырымоніі пры выхадзе з касцёла новым мужу і жонцы давалі з’есці мясны суп ці малочную зацірку, абсыпалі збожжам, арэхамі і каляровымі цукеркамі. Застолле арганізоўвалі ў доме жаніха, але часцей у карчме або нават на адкрытым паветры. Нават у нашы дні захоўваецца жартаўлівы звычай выкрадання адным з нежанатых госцяў жаніха туфлі або белай падвязкі з нагі нявесты. «Злодзей» дэманструе скрадзенае астатнім прысутным, пасля чаго абвяшчае аўкцыён па яго продажу. Усе, хто пакідае вяселле, атрымоўваюць пачастунак са стала. Маладыя маглі пайсці да шлюбнага ложка да таго, як застолле сканчалася. У такім выпадку сябры ўрываліся да іх, прапаноўвалі выпіць віна або з’есці нясмачную страву.
Народная архітэктура
Народныя архітэктурныя традыцыі Францыі фарміраваліся стагоддзямі. Некаторыя тыпы пабудоў і спосабы будаўніцтва ўзніклі яшчэ ў антычнасці.
У розных раёнах краіны часцяком сустракаюцца мураваныя жытлы. Пераважна для іх выкарыстоўваецца вапняк, радзей — базальт (у Аверні) або сланец (на паўночным усходзе). Найбольш старыя мураваныя жытлы захаваліся ў Цэнтральнай Францыі. Звычайна яны ладзіліся з камянёў, замацаваных глінай. Фундамент заглыбляўся ў зямлю да 1 м. У ранейшыя часы на палетках можна было ўбачыць часовыя летнія хаціны з шырокіх каменных пліт.
У Нармандыі, некаторых паўночных і паўночна-усходніх рэгіёнах папулярны каркасныя дамы. У мінулым пераважаў фахверкавы спосаб будаўніцтва, пазней драўляныя сцены, запоўненыя знутры глінай і саломай, сталі тынкаваць з усіх бакоў, і яны знешне мала адрозніваюцца ад каменных. Фундамент каркасных будынкаў робяць з каменю або цэглы, што асабліва важна ў мясцовасцях, дзе магчыма сезоннае затапленне.
У дэльце Роны калісьці былі распаўсюджаны каркасныя хаціны з вязавых калоў, сцены якіх пакрывалі звязкамі трыснёга. У міжземнаморскім рэгіёне таксама будавалі без каркаса з сумясі зямлі, гліны і саломы. У Альпах добра вядомы драўляныя зрубныя хаты shalet. З рымскіх часоў жытло і гаспадарчыя пабудовы паўсюдна ўзводзілі яшчэ і з цэглы, накрывалі дахоўкай. Толькі на поўначы да XIX ст. у сельскай мясцовасці дамінавалі саламяныя стрэхі, у гарах — з гонту.
Планіроўка жытла можа быць рознай. У Іль-дэ-Франс і суседніх рэгіёнах будавалі замкнёныя агароджаныя двары з домам пасярэдзіне. Знешне такія сядзібы нагадвалі невялікія замкі. У Пікардыі жылыя і гаспадарчыя пабудовы складалі чатырохвугольнік з унутраным дваром пасярэдзіне. На поўдні пераважалі невялікія хаты са спадзістымі дахамі, да іх прыбудоўваліся сушыльні для садавіны, галубятні і вежападобныя свіраны для збожжа. Як правіла жылая прастора ўключала некалькі памяшканняў — залу, кухню і спальні. Абавязкова рабіўся склеп для захоўвання віна і іншых прадуктаў.
Фальклор
З народнымі песнямі першапачаткова была звязана паэзія трубадураў, а таксама гарадскіх паэтаў-сатырыкаў, якія пісалі кароткія навелы-фа́бліа. Пазнейшыя літаратары (Франсуа Віён, Франсуа Рабле, Шарль Перо і інш.) таксама багата запазычвалі народныя сюжэты. З XV ст. выпускаліся зборы народных песен, звычайна з гумарыстычным або любоўным зместам. Да XVI ст. узнікла прафесія шансанье — прафесійных спевакоў, якія часткова перапрацоўвалі народныя песні, часткова складалі іх самі. Асабліва былі знакаміты шансанье Парыжа. Акрамя таго, з’явіліся прафесійныя тэатры. Яны запазычылі народныя жартаўлівыя спевы для новага жанру, які атрымаў назву вадэвіль (XVIII ст.).
У канцы XVIII — XIX стст. цікавасць да народнай культуры ў Францыі адрадзілася. Праводзіліся песенныя зборы гагета, якія суправаджаліся сумесным спажываннем віна, вясёлымі карнаваламі, шэсцямі. Гагеты адлюстроўвалі дэмакратычныя традыцыі Францыі, часцяком набывалі сацыяльны і палітычны пратэст. Традыцыі шансанье жывыя і ў нашы дні. Яны аказваюць значны ўплыў на французскую эстраду.
Традыцыйная кухня
Французы вядомы сваімі багатымі кулінарнымі традыцыямі. Яны адрозніваюцца ў залежнасці ад рэгіёна, прычым у сельскай мясцовасці гэтыя адрозненні значна большыя, чым у гарадах. Гараджане імкнуцца захоўваць сталы трохразовы рэжым прыёму ежы. Ён падзяляецца на сняданак (petit dejeuner), падабед (dejeuner) і абед (diner). Абед звычайна гатуецца ўвечары, на ім збіраецца ўся сям'я. Першай абеднай стравай з’яўляецца суп. У вёсках супы раней былі асноўнай стравай, але агульнасямейныя застоллі прыняты былі пераважна ў зімовую пару або на святы.
Значную частку традыцыйнай кухні складае гародніна (фасоля, латук, бульба, баклажаны, спаржа, памідоры, розныя віды капусты і цыбулі, інш.). Яе вараць, смажаць, ужываюць у якасці гарніру, дадатку да іншых страў або самастойнай стравы. На поўдні сучаснай Францыі вараная гародніна ratatouille доўгі час заставалася асноўнай ежай бедных сялян. Ужо ў сярэднявеччы важную ролю ў забеспячэнні харчам, асабліва ва ўнутраных рэгіёнах і на поўначы адыгрывалі бабовыя культуры. Звычайна з іх варылі густую зацірку bouillie, якую запраўлялі соллю, духмянымі травамі, пасыпалі пшанічным хлебам або смажанамі сухарамі. З мукі зёлкавых культур рабілі розныя віды выпечкі.
Ужыванне ў ежу прадуктаў жывёлагадоўлі залежыла ад асаблівасцей канкрэтнай мясцовасці. Там, дзе было дастаткова лугоў і пашы, асабліва ў горных раёнах, елі ялавічыну і бараніну. На поўначы і ўсходзе — свініну. Топленым свіным салам запраўлялі супы, агароднінныя гарніры, бульбу, мазалі яго на хлеб. Сала і мяса ішлі на прыгатаванне падліў sauce. Каля буйных гарадоў, а то і ў саміх гарадах трымалі трусоў, гусакоў і мясных галубоў. Яйкі курэй мелі шырокае кулінарнае выкарыстанне. Яешня лічылася стравай, якая магла замяніць мяса. Малочныя прадукты ўжываліся ў меншай колькасці, чым у іншых краінах Еўропы. Адзіным значным выключэннем з’яўляецца сыр. У Францыі існуе шмат розных гатункаў сыру. Раней яго рабілі пераважна ў горных рэгіёнах, Брэтані, прывозілі з суседняй Італіі. Кіслявы сыр са спецыямі добра захоўваўся і дзякуючы свайму таннаму кошту быў даступны для большасці простых людзей.
Найбольш папулярны напой — віно. Французы да нашых дзён з’яўляюцца рэкардсменамі па спажыванню віна. У Нармандыі і на поўначы таксама п’юць сідр і піва. Вядомы моцныя алкагольныя напоі на аснове вінаграднага, фруктовага або збожжавага спірту. У XVIII—XIX стст. шырока распаўсюдзілася кава. Чай стаў ужывацца адносна позна, прычым першапачаткова гараджанамі.
603
603 — невысакосны год, пачаўся ў аўторак. 603 год нашай эры, 603 год 1 тысячагоддзя, 3 год VII стагоддзя, 3 год 1-га дзесяцігоддзя VII стагоддзя, 4 год 600-х гадоў.
Мая Дальквіст
Мая Дальквіст (швед. Maja Dahlqvist; нар., Бурленгэ, Даларна) — шведская лыжніца, двухразовая чэмпіёнка свету ў камандным спрынце. Спецыялізуецца ў спрынтарскіх дысцыплінах.
Біяграфія
Дальквіст да 2014 года ўдзельнічала пераважна ў юнацкіх спаборніцтвах. 14 студзеня 2012 года яна дэбютавала ў Скандынаўскім кубку, заняўшы восьмае месца ў асабістым спрынце вольным стылем.
У 2014 годзе Мая стала пераможцам юнацкага чэмпіянату свету ў Валь-ды-Ф’еме ў эстафеце. 29 лістапада таго года ў Руцы адбыўся яе дэбют у Кубку свету — Дальквіст заняла 49-е месца ў класічным спрынце, а ўжо 14 снежня яна зарабіла першыя ачкі ў Давосе, заняўшы 26-е месца ў каньковым спрынце. На этапе Кубка свету ў Эстэрсундзе ў лютым 2015 года Мая трапіла ў паўфінал і заняла выніковае 11-е месца ў класічным спрынце.
14 студзеня 2018 года Мая атрымала сваю першую перамогу на этапах Кубка свету, перамогшы разам з Ідай Інгемарсдотэр у Дрэздэне ў камандным спрынце вольным стылем. За дзень да гэтага заняла другое месца ў асабістым каньковым спрынце.
У 2019 годзе ў Зеефельдзе Мая Дальквіст стала чэмпіёнкай свету ў камандным спрынце разам са Стынай Нільсан.
Сваю першую асабістую перамогу Дальквіст атрымаўшы 6 лютага 2021 у шведскім Ульрысехамне.
Вялікі Лондан
Вялікі Лондан (Greater London) — адміністрацыйная адзінка ў Англіі, звычайна таксама вядомая як Лондан. Складаецца з 32 раёнаў (лонданскіх бора) і Лонданскага Сіці. Быў утвораны ў 1965 годзе з Лонданскага графства і частак іншых суседніх графстваў. Сама назва Вялікі Лондан у розных значэннях існавала да ўтварэння цяперашняй адміністрацыйнай адзінкі.
З 1994 года (пад назвай Лондан) таксама з'яўляецца адным з дзевяці рэгіёнаў Англіі і пасля адзінкай першага ўзроўню ў рамках Наменклатуры тэрытарыяльных адзінак для мэт статыстыкі Еўрапейскага Саюза.
Энцыклапедыя Брытаніка вызначае Вялікі Лондан як метрапальнае графства, хоць афіцыйна ён гэтага статусу не мае.
Сіці мае асобы палітычны статус і ўзначальваецца лорд-мэрам Лонданскага Сіці. Манарх пакідае за сабой права на стварэнне Лейтэнанцкай камісіі з функцыямі лорд-лейтэнанта.
Гісторыя
Лондан падзелены на Сіці і нашмат буйнейшы Вялікі Лондан. Гэты падзел існуе, паколькі пасля таго, як Лондан вырас і паглынуў шэраг суседніх населеных пунктаў, некалькі праведзеных адміністрацыйных рэформаў не змаглі аб'яднаць Сіці з астатняй сталіцай, і яго ўнікальная палітычная структура захавалася да нашых дзён. Пашырэнне Лондана працягнулася, розныя дамоўленасці, якія прымаюцца з 1855 года, дазволілі яму рэгуляваць усё большую і большую плошчу, пакуль у 1965 годзе не была створана новая адміністрацыйная адзінка — Вялікі Лондан.
Тэрмін Вялікі Лондан выкарыстоўваўся і да 1965 года, пазначаючы тэрыторыю, якая супадала з гарадскім паліцэйскім дыстрыктам (напрыклад, у перапісе 1901 года), гарадскім водным саветам (ухвалена саветам лонданскага графства ў мэтах статыстыкі), лонданскай тэрыторыяй пасажырскага транспарту і плошчай, вызначанай генеральным рэгістратарам як агламерацыя Вялікага Лондана. Паміж 1913 і 1916 гадамі была распрацавана Праграма магістраляў Вялікага Лондана. Самай ранняй формай новай адміністрацыйнай адзінкі быў План рэгіёна Вялікі Лондан, распрацаваны ў 1927 годзе. Тады па плане рэгіён уключаў 4810 км2 і ў ім пражывала 9 мільёнаў чалавек.
Афіцыйнае стварэнне Вялікага Лондана
Вялікі Лондан утвораны ў 1965 годзе шляхам аб'яднання адміністрацыйнага графства Лондан, горада-графства Лонданскі Сіці, большай часткі адміністрацыйнага графства Мідлсекс і частак адміністрацыйных графстваў Кент, Сурэй, Эсэкс і Хартфардшыр у адну асобую адміністрацыйна-тэрытарыяльную адзінку.
Гарадскія агламерацыі
На тэрыторыі рэгіёна Вялікі Лондан размешчана асноўная частка найбуйнейшай у Англіі гарадской агламерацыі Вялікі Лондан, у якой, паводле даных міністэрства статыстыкі ад 2012 года, пражывае 8 308 400 чалавек.
Дэмаграфія
На тэрыторыі Вялікага Лондана паводле даных 2012 года пражывае 8 308 400 чалавек (другое месца сярод рэгіёнаў), пры сярэдняй шчыльнасці насельніцтва 5285,24 чал./км².
Мена Сайманс
Менна Сіманс (Menno Simons;1496 — 1561) — рэлігійны рэфарматар, адзін з галоўных прадстаўнікоў пацыфісцкага анабаптызму, заснавальнік менанітаў.
Вялікі Лондан
Улада і мясцовае самакіраванне
Адміністрацыя Вялікага Лондана (Greater London Authority) створана 3 ліпеня 2000 года (замест скасаванага ў 1986 годзе Савета Вялікага Лондана) і забяспечвае падтрымку ў працы Мэру Лондана і яго камандзе, а таксама Лонданская асамблеі ў прадстаўленні інтарэсаў жыхароў Лондана. У адрозненне ад выбарнай пасады Мэра і выбарнай Асамблеі, Адміністрацыя Вялікага Лондана з'яўляецца органам, які дзейнічае ўвесь час.
Мена Сайманс
У 1542 г. ён прыбыў да менанітаў, якія пасяліліся на сённяшняй польскай тэрыторыі. Прыблізна ў 1526 ці 1527 г. пытанні аб дактрыне транссубстанцыяцыі падштурхнулі Мена Сайманса да сур’ёзнага і грунтоўнага пошуку Святога Пісання, які, паводле яго прызнання, ён не вывучаў раней нават у якасці святара. У гэты час ён прыйшоў да таго, што некаторыя называюць «евангельскім гуманістам». Мена, відаць, хутка прасунуўся і стаў чалавекам, які мае ўплыў. Да 1540 г. самым уплывовым лідарам у Нідэрландах быў Давід Ёрыс, анабаптыст у жанры «натхнення». У 1544 г. у лісце да галандскіх анабаптыстаў выкарыстоўваўся тэрмін менаніт альбо меніст.
Вялікі Лондан
Улада і мясцовае самакіраванне
Мэр Лондана выбіраецца жыхарамі Вялікага Лондана шляхам прамога галасавання. 6 мая 2008 года другім Мэрам Лондана стаў Барыс Джонсан, які нарадзіўся ў 1964 годзе ў Нью-Ёрку (ЗША), член кансерватыўнай партыі Вялікабрытаніі.
Невярышкі (Пастаўскі раён)
Невяры́шкі (, Неверишки) — былая вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Ярэўскага сельсавета. Ліквідавана 23 снежня 2011 года.
Пэрэмышлянскі раён
Пэрэмышлянскі раён (Перемишлянський район) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Львоўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр — Пэрэмышляны (Перемишляни).
Утвораны ў 1939 годзе. Насельніцтва раёна на года складае 39245 чалавек, плошча — 918 км².
Вялікі Лондан
Улада і мясцовае самакіраванне
Асамблея Лондана складаецца з 25 членаў: У выніку апошніх выбараў, 12 членаў Асамблеі — прадстаўнікі лейбарысцкай партыі
Пэрэмышлянскі раён
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя раёна адміністрацыйна складаецца з 2 гарадскіх і 27 сельскіх саветаў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі раёна размешчаны 2 гарады раённага значэння і 87 сёлаў.
Вялікі Лондан
Раёны Лондана
У спісе ў дужках пазначаны даныя пра насельніцтва паводле перапісу 2011 года.
Статус Сіці:
Цырыманіяльныя функцыі
Цырыманіяльныя функцыі ў рэгіёне падзелены паміж двума цырыманіяльнымі графствамі — Вялікі Лондан і Лонданскі Сіці. Прадстаўнікамі манарха ў гэтых цырыманіяльных графствах з'яўляюцца Лорд-лейтэнант Вялікага Лондана і Яе Вялікасці Лейтэнанцкая камісія ў Лонданскім Сіці, якую ўзначальвае Лорд-мэр Лонданскага Сіці.
Паляны (Смаргонскі раён)
Паля́ны (, Поляны) — вёска ў Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Жодзішкаўскага сельсавета.
Да 17 лістапада 1986 года вёска ўваходзіла ў склад Сыраваткінскага сельсавета.
Сербія і Чарнагорыя
Сербія і Чарнагорыя, афіцыйна Дзяржаўны Саюз Сербіі і Чарнагорыі, (таксама званая неафіцыйна Малая Югаславія) — дзяржава ў Еўропе, у цэнтральнай частцы Балканскага паўвострава; вольны канфедэратыўны саюз двух рэспублік — Сербіі і Чарнагорыі, які існаваў у 2003—2006 г. Была ўтворанна ў 2003 годзе як правапераемнік існаваўшай у 1992—2003 г. Саюзнай Рэспублікі Югаславія.
Канстытуцыя саюза была прынята 4 лютага 2003 года, і кожная з рэспублік мела права атрымаць поўную незалежнасць паводле вынікаў рэферэндума.
Сербія і Чарнагорыя распалася ў чэрвені 2006 пасля абвяшчэння 3 чэрвеня незалежнасці Чарнагорыяй, а 5 чэрвеня — Сербіяй. Тым самым адбыўся канчатковы распад Югаславіі.
NGC 741
NGC 741 (іншыя абазначэнні — IC 1751, UGC 1413, MCG 1-6-3, ZWG 413.8, 3ZW 38, VV 175, PGC 7252) — эліптычная галактыка (E) у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
IC 445
IC 445 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) у сузор’і Жырафа.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Шаркаўшчынскае благачынне
Шаркаўшчынскае благачынне, Шаркаўшчынская благачынная акруга — акруга ў Полацкай і Глыбоцкай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Шаркоўшчынскага раёна Віцебскай вобласці.
Благачынныя настаяцелі
Іерэй Васіль Стріжне.
Трэвіньяна
Трэвін'яна (Trevignano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Венета, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэвіза.
Насельніцтва складае 10005 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 375 чал./км². Займае плошчу 27 км². Паштовы індэкс — 31040. Тэлефонны код — 0423.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Valentino e Santa Maria del Carmelo.
605
605 — невысакосны год, пачаўся ў пятніцу. 605 год нашай эры, 605 год 1 тысячагоддзя, 5 год VII стагоддзя, 5 год 1-га дзесяцігоддзя VII стагоддзя, 6 год 600-х гадоў.
Мікалай Пракопавіч Міхалап
Мікалай Пракопавіч Міхалап (1886—1979) — беларускі мастак-кераміст, дырэктар Нацыянальнага мастацкага музея Беларусі ў 1939—1941 гадах.
Біяграфія
Паходзіў з мінскай сям'і чыгуначнага рабочага і пакаёўкі. Скончыў Пецярбургскае вучылішча тэхнічнага малявання барона Штыгліца (цяпер Санкт-Пецярбургская дзяржаўная мастацка-прамысловая акадэмія імя А. Л. Штыгліца). Быў першым беларускім мастаком-керамістам.
У 1925—1930 гадах выкладаў у Віцебскім Народным мастацкім вучылішчы, кіраваў ганчарна-керамічным аддзяленнем. Быў дружны з класікам беларускай літаратуры Янкам Купалам, напісаў яго партрэт і стварыў першыя дэкарацыі да спектакля Я. Купалы «Паўлінка».
У 1937 годзе ў Беларусі была сфармавана група навуковых супрацоўнікаў, мастацтвазнаўцаў і мастакоў па стварэнні першай у Беларусі Дзяржаўнай карціннай галерэі, якая адкрылася ў 1939 годзе. Дырэктарам галерэі быў прызначаны Мікалай Міхалап. Яго вялікай заслугай было папаўненне фондаў галерэі калекцыяй слуцкіх паясоў, сабранай князямі Радзівіламі ў Нясвіжскім замку. Пасля ўз'яднання ў верасні 1939 года заходне-беларускіх зямель з БССР у Дзяржаўную карцінную галерэю адпраўляліся творы з нацыяналізаваных сядзіб і замкаў Заходняй Беларусі. Акрамя слуцкіх паясоў, Мікалай Міхалап папоўніў калекцыю французскімі габеленамі XVIII ст., творамі партрэтнага жывапісу XVI—XIX стст.
Напачатку 1941 года фонды галерэі налічвалі 2711 твораў, з якіх 400 знаходзіліся ў экспазіцыі. Ён планаваў правесці карпатлівую працу па стварэнні каталога музейнай калекцыі. Але гэтаму багатаму збору музея ў Мінску не наканавана было доўгае існаванне. У самым пачатку Вялікай Айчыннай вайны ён бясследна знік. Міхалап рыхтаваў калекцыю да эвакуацыі, але не здолеў вывезці. Абвінавачванні ў страце фондаў галерэі ў чэрвені 1941 года ўпалі менавіта на галаву дырэктара галерэі, у сувязі з чым у 1944 годзе, пасля вызвалення Мінска ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў, на пасаду дырэктара быў прызначаны іншы супрацоўнік галерэі — Алена Васільеўна Аладава, а Мікалай Міхалап быў прызначаны кіраўніком рэспубліканскай мастацкай прамысловасці. Але па заканчэнні вайны абвінавачвання былі зняты і Мікалай Міхалап быў узнагароджаны ордэнам «Знак пашаны».
Мікалай Міхалап стаў мастаком-практыкам, прамысловым дызайнерам, праектаваў малыя архітэктурныя формы — лепку фасадаў дамоў, вулічныя ліхтары, рашоткі і г.д. Зрабіў значны ўнёсак у распрацоўку тэхналогіі керамічных матэрыялаў, у стварэнне эталонаў, керамічных формаў, у арганізацыю фарфора-фаянсавай вытворчасці (стаяў у вытокаў Мінскага фарфоравага завода), ствараў новыя віды глазуры.
Ануш Карапетаўна Егіязаран
Ануш Карапетаўна Егіязаран (Անուշ Եղիազարյան; 15 чэрвеня 1965) — мастачка армянскага габелена, доктар педагагічных навук, прафесар. Ганаровы прафесар інстытута МПДУ (26 верасня, 2016).
Мікалай Пракопавіч Міхалап
Творчая спадчына
Мікалай Міхалап пакінуў вялікую творчую спадчыну. Творы графікі, керамікі і шматлікія фатаграфіі архітэктурных збудаванняў і помнікаў дойлідства, зробленыя падчас камандзіровак па Беларусі, якія захоўваюцца ў сямейным архіве, у 1980-я гады былі перададзены ў беларускія музейныя фонды і дзяржаўныя архівы. Унікальная калекцыя ганчарных вырабаў, сабраная Мікалаем Міхалапам падчас даследчых этнаграфічных паездак па Беларусі, цяпер захоўваецца ў Музеі старажытнабеларускай культуры.
Ануш Карапетаўна Егіязаран
Дачка заснавальніка армянскага габелена, заслужанага мастака Рэспублікі Арменія Карапета Егіязарана.
Мікалай Пракопавіч Міхалап
Творчая спадчына
Мачты ліхтароў, якія ўсталяваны на цэнтральных вуліцах Мінска, Гомеля і Віцебска, упрыгожваюць «фартухі» з выявай слуцкага пояса, зробленыя па праекце мастака.
Памяці мастака
Да 125-й гадавіны з дня нараджэння Мікалая Міхалапа Рэспубліканскае Унітарнае прадпрыемства «Белпошта» падрыхтавала мастацкі маркіраваны канверт з літарнай маркай «А». Таксама 28 красавіка 2011 года на Галоўпаштамце ў Мінску было праведзена спецыяльнае памятнае гашэнне памятным спецштэмпелем. Мастак канверта А. Старавойтава. Заказ канверта № 9843-2011. Тыраж 30 тысяч экзэмпляраў.
Ануш Карапетаўна Егіязаран
Біяграфія
У 1984—1990 гг. вучылася ў Ерэванскім дзяржаўным мастацка-тэатральным інстытуце.
З 1996 г. — член Саюза мастакоў Арменіі. 1991—2009 гг. выкладала ў Ерэванскім дзяржаўным педагагічным універсітэце імя Хачатура Абавяна.
У 1994 г. атрымала навуковую ступень кандыдата педагагічных навук, у 2003 г. — званне дацэнта, у 2008 г. — навуковую ступень доктара педагагічных навук, у 2011 г. — званне прафесара.
З 2009 г. — член бюро секцыі дэкаратыўнага мастацтва Арменіі.
З 2009 г. — загадчыца кафедры дызайну і дэкаратыўна-ўжытковага мастацтва Дзяржаўнага педагагічнага ўніверсітэта імя Х. Абавяна.
2010 г. — член праўлення Саюза мастакоў Арменіі.
Ануш Егіязаран — аўтар шматлікіх мастацтвазнаўчых і навучальна-метадычных артыкулаў, метадычных дапаможнікаў, альбомаў і каталогаў. Ануш Егіязаран брала ўдзел у шматлікіх выставах у Арменіі і за яе межамі: Ерэван, Масква, Плоўдзіў, Дубай, Бавэ, Санкт-Пецярбург, Прага і г.д. Мела персанальныя выстаўкі. Шматлікія з яе прац з’яўляюцца ўласнасцю музеяў, галерэй і прыватных калекцыянераў.
Macrobiotus sottilei
Macrobiotus sottilei — від сямейства.
Арэал
Гэты від эндэмічны для Беларусі.
Такунага Сунаа
Такунага Сунаа, Ханадзона — , Токіа) — японскі пісьменнік.
Быў старэйшым сынам беднага арандатара. Скончыўшы пачатковую школу, пайшоў працаваць і змяніў некалькі прафесій. У вольны ад працы час наведваў вячэрнюю школу, але вымушаны быў кінуць яе, не прайшоўшы поўнага курса навучання. Працуючы на ​​кумамоцкай фірме па продажы тытуню, пад уплывам таварышаў па службе вырашыў прысвяціць сябе літаратуры і рабочаму руху, і ў 1920 годзе быў адным з арганізатараў прафсаюза друкароў Кумамота. Тады ж ён пачаў удзельнічаць у дзейнасці кумамоцкага аддзялення студэнцкага саюза «Сіндзін Кай» і пазнаёміўся з пісьменнікам Хаясі Фусаа. У 1922 пераехаў у Токіа, уладкаваўся наборшчыкаў ў друкарню выдавецтва «Хакубункан» і пачаў спрабаваць сябе ў літаратуры. У 1925 годзе апублікаваў ў прафсаюзным часопісе аповесць «Каханне немаёмных» і пачаў працаваць над аповесцю «Конь», якая выйшла ў 1930 годзе. У 1926 рабочыя друкарні пачалі страйк, але яна правалілася, і Такунага быў звольнены разам з 1700 страйкоўцамі.
У 1929 годзе ў часопісе «Сэнкё» публікаваўся раман Такунагі «Вуліца без сонца», які стаў першым японскім пралетарскім раманам. Далейшая праца Такунагі праходзіла на фоне ўзрастаючых рэпрэсій (у прыватнасці, быў забіты пісьменнік Такідзі Кабаясі).
У Германіі пасля прыходу нацыстаў да ўлады ў 1933 годзе ўсе кнігі Такунагі былі спалены. У тым жа годзе Такунага апублікаваў у часопісе «Чуё Керон» артыкул «Новае ў пісьменніцкім метадзе», у якой скрытыкаваў спробы некаторых пісьменнікаў вылучыць на першае месца ў літаратуры ідэалагічны складнік, і выйшаў з складу Усеяпонскай федэрацыі пралетарскага мастацтва. У наступным годзе ён выпусціў свой раман «Зімовая прапанова».
Пасля пачатку ў 1937 япона-кітайскай вайны ўлады Японіі ўзмацнілі ціск на левыя сілы. Каб прыстасавацца да новых умоў, Такунага апублікаваў некалькі афіцыёзных твораў — напрыклад, «Перадавы атрад» 1939, але разам з імі працягваў ствараць рэалістычныя творы з жыцця простых працоўных («Працоўная сям'я», 1938, або «Васьмігадовая сістэма», 1939), тым самым спрабуючы супакоіць сваё сумленне як пісьменніка. Асабліва гэта выявілася ў напісаным ў 1943 годзе рамане «Якая прыносіць святло», дзе гісторыя японскай друкаванай справы, выкладзеная ў нязмушаным стылі, апасродкавана крытыкавала вайну і мілітарызм з гуманістычных пазіцый.
Пасля вайны Такунага працягваў актыўна пісаць (так, у 1946 выйшаў яго раман «Спі спакойна, жонка». Акрамя гэтага ён стаў адным са стваральнікаў Таварыства новай японскай літаратуры, дзе прасоваў пачатковых пісьменнікаў з рабочага асяроддзя. Удзельнічаў у выданні часопіса «Дзінмін бунгаку» («Народная літаратура»).
606
606 — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 606 год нашай эры, 606 год 1 тысячагоддзя, 6 год VII стагоддзя, 6 год 1-га дзесяцігоддзя VII стагоддзя, 7 год 600-х гадоў.
Ёсікі Хаяма
Ёсікі Хаяма (, прэфектура Фукуока — ) — японскі пралетарскі пісьменнік.
Біяграфія
Нарадзіўся ў самурайскай сям’і. Працаваў матросам на флоце. Досвед гэтага перыяду жыцця паслужыў асновай яго позніх твораў. У 1920 годзе працаваў на цэментным заводзе ў Нагоі, пасля атрымання вытворчай траўмы спрабаваў беспаспяхова заснаваць прафсаюз. Далучыўся да рабочага прафсаюза ў Нагоі, узначальваў акцыі па паляпшэнні ўмоў працы.
Сабанета
Сабанета — горад у Венесуэле, цэнтр муніцыпалітэта Альберта Арвела Торэальба, штат Барынас. Насельніцтва 2490 чалавек (1990 год). З'яўляецца месцам нараджэння былога Прэзідэнта Венесуэлы Уга Рафаэля Чавеса. Горад быў заснаваны Хуанам дэ Альама ў 1787 годзе. Асноўная прамысловасць — тытунёвая, баваўняная і цукровая вытворчасць.
Новы Двор (Пастаўскі раён)
Но́вы Двор (, Новый Двор) — былая вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Ярэўскага сельсавета.
Скасавана 25 сакавіка 2022 года.
Жулі Дэпардзьё
Жулі Дэпардзьё (Julie Depardieu; ) — французская кінаактрыса, дачка знакамітага акцёра Жэрара Дэпардзьё.
Біяграфія
Жулі Дэпардзье нарадзілася ў сям’і акцёраў Жэрара і Элізабет Дэпардзьё 18 чэрвеня 1973 г. Перад тым як канчаткова выбраць для сябе акцёрскую сцяжыну, Жулі Дэпардзье спачатку вывучала філасофію. У 1994 годзе Жулі знялася ў маленькай ролі разам са сваім знакамітым бацькам у карціне «Палкоўнік Шабер» («Le colonel Chabert»), а затым у Жазе Даян у фільме «Машына» («La machine»). Сустрэча з рэжысёрам была для Жулі лёсавызначальнай, і актрыса знялася ў Даян яшчэ ў некалькіх тэлевізійных карцінах, сярод якіх — знакамітая тэлеверсія «Графа Монтэ-Крыста» («Comte de Monte-Christo») з Жэрарам Дэпардзьё.
У тым жа 1998 годзе адбыўся дэбют Жулі Дэпардзьё на вялікім экране ў фільме «Паўночны экзамен» («L’examen de minuit»). Гэта была складаная праца ў псіхалагічным матэрыяле, пасля якой на таленавітую актрысу пасыпаліся прапановы рэжысёраў. У 1998 годзе яна запісала музычны дыск «Adieu Camille» разам з папулярным французскім спеваком Маркам Лавуанам.
У 2002 Жулі знялася ў фільме «Малая Лілі» разам з Людзівін Санье (Ludivine Sagnier) і атрымала сваю першую галоўную французскую кінаўзнагароду — «Сезар» за лепшую жаночую ролю другога плана.
Бадзяк звычайны
Бадзяк звычайны (Cirsium vulgare) — від кветкавых раслін роду сямейства.
Назва
Бадзяк звычайны, чартапалох, бадзяк, дзядоўнік калючы , дзядоўнік.
Батанічнае апісанне
Лісце чарговае, пёрыстараздзельнае, уздоўж жылак апушанае, ніжняе з хвосцікамі, верхняе сядзячае, па краях і на верхавіне з моцнымі калючкамі, 2—11 мм.
Арэал
Родны для Еўропы, Азіі і Паўночнай Афрыкі, але прысутнічае і ў Паўночнай Амерыцы і на іншых кантынентах як інтрадукаваны від. Святлолюбівая расліна. Мезафіт і эўтроф. Расце на лугах, узлесках і палянах, аблогах, пустках, каля дарог.
Паніжаны (Смаргонскі раён)
Паніжа́ны (, Понижаны) — вёска ў Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Жодзішкаўскага сельсавета.
Кашалінскі політэхнічны ўніверсітэт
Кашалінскі політэхнічны ўніверсітэт (Politechnika Koszalińska) — польская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова тэхнічнага профілю са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў Кашаліне.
Гісторыя
Універсітэт быў створаны ў адпаведнасці з пастановай Савета Міністраў ПНР ад 8 чэрвеня 1968 года як Вышэйшая інжынерная школа ў Кашаліне.