cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Amnesic Incognito Live System
Ліцэнзія
The Amnesic Incognito Live System з'яўляецца свабодным праграмным забеспячэннем, распаўсюджваным пад ліцэнзіяй GNU GPL (версія 3 і вышэй).
Праграмнае забеспячэнне ў камплекце
Праца з сеткай:
Шыфраванне і прыватнасць:
Калзакі (Смаленская вобласць)
Калзакі (Колзаки́) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дабромінскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Кальв
Кальв (Calw) — горад у Германіі, раённы цэнтр, размешчаны ў зямлі Бадэн-Вюртэмберг. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Карлсруэ. Уваходзіць у склад раёна Кальв. Насельніцтва — 23 716 чалавек (на 31 снежня 2020 года). Плошча — 59,88 км². Афіцыйны код — 08 2 35 085.
Горад падзяляецца на 4 гарадскія раёны. Родны горад Германа Гесэ. У Кальве знаходзіцца музей імя Г. Гесэ.
Чарнічнае
Назву Чарні́чнае маюць:
Людвік Ельскі
Людвік Ельскі (1785, вёска Масаляны, Гарадзенскі павет — ) — ваенны дзеяч, фінансіст. Капітан арміі Герцагства Варшаўскага (1812), маёр французскіх драгунаў (1813).
Біяграфія
Прадстаўнік шляхецкага роду Ельскіх гербу «Пелеш», сын Францішка і Амеліі з Прозараў.
У 1807—1810 вывучаў эканоміку ў Парыжы. Службу ў напалеонаўскіх войсках апісаў у мемуарах «Маршы і дзеі польскага корпуса ў маскоўскай кампаніі 1812 года. Ад Магілёва да канца наступальнай вайны» (1845).
Вярнуўся на Беларусь у 1815 годзе, ажаніўся з Клацільдай з Манюшкаў і пасяліўся ў яе маёнтку Ляды Ігуменскага павета. 3 1823 у Варшаве, прэзідэнт Польскага банка (1828).
Падчас вызваленчага паўстання 1830—1831 гадоў намеснік міністра скарбу, потым у эміграцыі.
У першым шлюбе меў сына Уладзіміра і дачку Ізабелу. Другі раз ажаніўся з Габрыэляй Разаліяй Дупаілаў (Dupaillau), якая нарадзіла яму сына Людвіка.
Renault Duster
Renault Duster - кампактны красовер, упершыню прадстаўлены ў снежні 2009 года. Аўтамабіль быў створаны дзякуючы сумесным намаганням кампаній Renault і Nissan. На рынку Францыі і Румыніі гэты красовер прадаецца пад маркай Dacia. Duster сканструяваны на базе платформы В0, якую выкарыстоўвае мадэль Logan. У 2011 годзе зборку Renault Duster пачалі ажыццяўляць у Расіі, на заводзе "Автофрамос".
Апісанне '2015
Duster можа камплектавацца двума відамі рухавікоў - бензінавым і дызельным, якія злучаныя з механічнай 6-ступеністай каробкай перадач. Дызельны - 4-цыліндравы рухавік, аб'ёмам 1,5 літра з турбанаддувам. Бензінавыя рухавікі прадстаўлены ў выглядзе 4-цыліндравых агрэгатаў аб'ёмам 1,6 або 2,0 літра. Падчас эксплуатацыі каробкі перадач на першых партыях аўтамабіляў адзначаліся рыўкі пры пераключэнні перадач.
Апісанне '2018
Duster 2018 другога пакалення дасягае 4,43 м у даўжыню, а яго дарожны прасвет роўны 210 мм. Аб'ем багажніка пярэднепрыводнай версіі складае 478 л, а ў поўнапрывадной – 467 л. Калі скласці заднія сядушкі, то атрымваецца 1623 л. Рухавік можа быць бензінавым (4-цыліндравы, аб'ёмам 1,6 або 2,0 літра) ці дызельным (4-цыліндравы, аб'ёмам 1,5 літра з турбанаддувам). Каробка перадач механічная, варыятарнага тыпу ці рабатызаваная EDC.
Канцэпт-аўтамабілі
На аўтасалоне ў Сан-Паўлу ў 2012 годзе Renault прадставіў канцэпт DCross, заснаваны на серыйнай версіі Renault Duster. Ён адрозніваўся ярка-зялёнай і матава-чорнай фарбай, падвышанай вышынёй дарожнага руху, багажнікамі на даху і запасным колам зверху, але ніякіх іншых дэталяў не было пададзена.
Румынія прадэманстравала баявы варыянт Duster з браніраваннем, лябёдкай і кулямётам на даху.
У кастрычніку 2014 года на аўтасалоне ў Сан-Паўлу кампанія Renault прадставіла пікап з падвойнай кабінай пад назвай Duster Oroch. Канцэпт-кар бярэ падказкі дызайну з канцэпту DCross, паказанага на папярэднім мерапрыемстве.
Бяспека
Вынікі краш-тэсту Renault Duster 2011 года згодна з EuroNCAP :
Прачунай (Ігналінскі раён)
Прачу́най (Pročiūnai), традыцыйная беларуская назва — Працюны  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Наўясісдаўгелішкіскай сянюніі. Размешчана за 1 км ад Качаргішке. Насельніцтва 27 чал. (2001), 11 чал. (2011).
Чулымцы
Чулымцы склаліся ў XVII—XVIII стагоддзях, як вынік змешвання цюркскіх груп, якія перамясціліся на ўсход пасля падзення Сібірскага ханства, часткова целяутаў і енісейскіх кыргызаў з дробнымі групамі сялькупаў і кетаў. Пасля ў вялікай ступені асіміляваліся хакасами і рускімі.
Вялікая частка чулымцаў жыве зараз у Цегульдэцкім раёне Томскай вобласці і ў Цюхцецкім раёне Краснаярскага краю (сёлы Пчальніковае і Чындат).
Чулымский мова прыналежыць да уйгурскай групе цюркскай галіны алтайскай моўнай сям'і. У Цегульдецкім раёне карэннае насельніцтва гаварыла на сярэднечулымскім дыялекце, у якім вылучалася две галіны — тутальская і мелетская. Чулымская мова бяспісьменная, у школах ніколі не выкладалася.
Лагранжава механіка
Лагранжава механіка з’яўляецца перафармулёўкай класічнай механікі, уведзенай Лагранжам у 1788 годзе. У лагранжавай механіцы траекторыя аб’екта атрымліваецца пры дапамозе адшукання шляху, які мінімізуе дзеянне — інтэграл ад функцыі Лагранжа па часе. Функцыя Лагранжа для класічнай механікі ўводзіцца ў выглядзе рознасці паміж кінетычнай энергіяй і патэнцыяльнай энергіяй.
Гэта значна спрашчае мноства фізічных задач. Напрыклад, разгледзім пацерку на абручы. Калі вылічаць рух, выкарыстоўваючы другі закон Ньютана, то трэба запісаць складаны набор ураўненняў, якія ўлічваюць усе сілы, якія дзейнічаюць на абруч з боку пацеркі ў кожны момант часу. З выкарыстаннем лагранжавай механікі рашэнне той жа самай праблемы становіцца нашмат прасцей. Трэба разгледзець усе магчымыя рухі пацеркі па абручы, і матэматычна знайсці той, які мінімізуе дзеянне. Тут менш ураўненняў, бо не трэба непасрэдна вылічаць уплыў абруча на пацерку ў дадзены момант. Праўда, у дадзенай задачы ўраўненне ўсяго толькі адно, і яго можна атрымаць таксама з закона захавання механічнай энергіі.
Лагранжыян і прынцып найменшага дзеяння
Механічная сістэма характарызуецца абагульненымі каардынатамі q і абагульненымі скарасцямі \dot{q}. Механічнай сістэме ставіцца ў адпаведнасць функцыя Лагранжа — лагранжыян, якая залежыць ад абагульненых каардынат і скарасцей, і, магчыма, непасрэдна ад часу —. Інтэграл па часе ад лагранжыяна пры зададзенай траекторыі называюць дзеяннем S:
Любая такая траекторыя называецца прамым шляхам паміж дзвюма кропкамі. Усе астатнія шляхі называюцца вакольнымі.
Трэба быць асцярожным і памятаць, што з роўнасці нуля першай варыяцыі дзеяння вынікае толькі яго стацыянарнасць, але не мінімальнасць дзеяння. Лёгка заўважыць, што максімальнага значэння функцыянал дзеяння ў класічнай механіцы прымаць не можа, бо часціца можа прайсці той жа самы шлях з большай скорасцю, пры гэтым яе кінетычная энергія на ўсім шляху будзе большая, а патэнцыяльная энергія не зменіцца, гэта значыць дзеянне не абмежавана зверху (калі не накладваць абмежаванняў на скорасці). Аднак дзве кропкі могуць злучацца некалькімі шляхамі, на якіх дзеянне прымае стацыянарнае значэнне. Найпрасцейшы прыклад — свабодны рух кропкі па сферы, пры якім існуе бесканечна многа раўнапраўных спосабаў трапіць у дыяметральна процілеглы пункт. Магчымы больш складаныя выпадкі, калі кропкі злучаюцца некалькімі прамымі шляхамі, але значэнне дзеяння на іх рознае.
Кропка M_2 называецца спалучаным кінетычным фокусам для кропкі M_1, калі праз M_1 і M_2 праходзіць некалькі прамых шляхоў.
У літаральным сэнсе прынцып найменшага дзеяння справядлівы толькі лакальна. А менавіта, мае месца тэарэма Бабылёва : дзеянне ўздоўж прамога шляху M_1M_2 мае найменшае значэнне ў параўнанні з вакольнымі шляхамі, калі на дузе M_1M_2 няма спалучанага для M_1 кінетычнага фокуса.
З прынцыпу Гамільтана, у адпаведнасці з варыяцыйным злічэннем, атрымліваюцца ўраўненні Эйлера-Лагранжа:
Калі ўвесці абазначэнні
Лагранжыян сістэмы вызначаецца з дакладнасцю да поўнай вытворнай па часе ад адвольнай функцыі каардынат і часу. Даданне такой функцыі ў лагранжыян не ўплывае на выгляд ураўненняў руху.
Лагранжыян у неінерцыяльных сістэмах адліку
Прынцыпова важная асаблівасць лагранжыяна — адытыўнасць для неўзаемадзеючых сістэм — лагранжыян сукупнасці неўзаемадзеючых сістэм роўны суме іх лагранжыянаў. Іншы важны прынцып класічнай механікі — прынцып адноснасці Галілея — аднолькавасць законаў у розных інерцыяльных сістэмах. Акрамя гэтага выкарыстоўваюцца агульныя дапушчэнні аднароднасці і ізатропнасці прасторы і часу. Гэтыя прынцыпы азначаюць інварыянтнасць (з дакладнасцю да названай нявызначанасці) лагранжыяна адносна тых ці іншых пераўтварэнняў.
У прыватнасці, для сістэмы, якая свабодна рухаецца, (матэрыяльнага пункта) у інерцыяльнай сістэме з прынцыпаў аднароднасці прасторы і часу вынікае, што лагранжыян павінен быць функцыяй толькі скорасці. Ізатропнасць прасторы азначае, што лагранжыян залежыць толькі ад абсалютнай велічыні скорасці, а не ад напрамку, то-бок фактычна L=L(v^2). Далей скарыстаемся прынцыпам адноснасці. Варыяцыя лагранжыяна роўная. Гэтая варыяцыя будзе поўнай вытворнай па часе, толькі калі, адкуль атрымліваем, што лагранжыян прама прапарцыянальны квадрату скорасці.
Параметр m гэта, як можна паказаць з ураўненняў руху, — маса часціцы, а лагранжыян па сутнасці роўны кінетычнай энергіі.
З ураўненняў руху вынікае тады, што вытворная лагранжыяна па скорасці з’яўляецца пастаяннай велічынёй. Але гэтая вытворная роўная mv, зыходзячы з выгляду лагранжыяна. Такім чынам, вектар скорасці часціцы, якая свабодна рухаецца ў інерцыяльнай сістэме, з’яўляецца пастаяннай (першы закон Ньютана).
З адытыўнасці лагранжыяна вынікае, што для сістэмы неўзаемадзеючых часціц лагранжыян будзе роўны
У выпадку замкнёнай сістэмы ўзаемадзейных часціц да гэтага лагранжыяна трэба дадаць функцыю каардынат (а часам і скарасцей), якая залежыць ад характару ўзаемадзеяння
Аналагічны выгляд мае лагранжыян адкрытай сістэмы ў знешнім полі. У гэтым выпадку функцыі каардынат і скарасцей поля лічацца зададзенымі, таму кінетычную частку лагранжыяна поля можна не ўлічваць, як функцыю толькі часу. Таму лагранжыян вялікай сістэмы (якая ўключае вонкавае поле) апісваецца лагранжыянам дадзенай сістэмы плюс функцыя поля ад каардынат і скарасцей сістэмы, а таксама, магчыма часу.
Для адной часціцы ў вонкавым поле лагранжыян будзе роўны
Адсюль няцяжка вывесці ўраўненні руху
Гэта другі закон Ньютана.
Законы захавання (інтэгралы руху)
Аднароднасць і ізатропнасць прасторы і часу прыводзяць да найбольш часта выкарыстоўваных законаў захавання — т.зв. адытыўных інтэгралаў руху.
Закон захавання энергіі
З аднароднасці часу вынікае, што лагранжыян не залежыць ад часу непасрэдна, такім чынам
Выкарыстоўваючы ўраўненні Эйлера-Лагранжа, адсюль атрымліваем
Адсюль
Такім чынам, велічыня якая называецца энергіяй сістэмы, не змяняецца з часам. Гэта закон захавання энергіі.
Улічваючы выгляд лагранжыяна для замкнёнай або для сістэмы, якая знаходзіцца ў вонкавым полі, дзе T(q,\dot q) — аднародная квадратычная функцыя скарасцей, то зыходзячы з тэарэмы Эйлера аб аднародных функцыях, атрымліваем
Такім чынам, энергія сістэмы складаецца з дзвюх кампанент — кінетычнай энергіі і патэнцыяльнай.
Закон захавання імпульсу
Аднароднасць прасторы азначае інварыянтнасць лагранжыяна адносна паралельных пераносаў. Маем для варыяцыі лагранжыяна
Дадзеныя суадносіны з улікам уведзенага паняцця абагульненай сілы азначаюць, што вектарная сума сіл роўная нулю (у прыватным выпадку двух цел — дзеянне роўна процідзеянню — трэці закон Ньютана).
Падставіўшы гэту роўнасць ва ўраўненні Эйлера-Лагранжа, атрымаем
Такім чынам, выраз у дужках з’яўляецца вектарнай велічынёй, якая называецца імпульсам, і захоўваецца ў часе. Гэта закон захавання імпульсу.
Закон захавання імпульсу сістэмы часціц можа быць сфармуляваны як раўнамернасць і прамалінейнасць руху цэнтра цяжару сістэмы.
Закон захавання моманту імпульсу
Нязменнасць лагранжыяна азначае, што
Падстаўляючы сюды выразы для змен радыус-вектара і вектара скорасці, атрымліваем:
Улічваючы адвольнасць вектара павароту, канчаткова можна запісаць
Гэта значыць, што вектарная велічыня
захоўваецца. Гэтая велічыня і называецца момантам імпульсу ці проста момантам.
Рэлятывісцкая лагранжава механіка
Базавы пастулат тэорыі адноснасці — пастаянства скорасці святла ва ўсіх інерцыяльных сістэмах прыводзіць да інварыянтнай велічыні, якая называецца інтэрвалам s і з’яўляецца спецыфічнай метрыкай у чатырохмернай прасторы-часе:
Такім чынам,
Інтэгруючы, атрымліваем
З меркаванняў супадзення з класічнай механікай пры малых скарасцях лагранжыян свабоднай рэлятывісцкай часціцы ў інерцыяльнай сістэме ў канчатковым выніку роўны
Адпаведна, рэлятывісцкі імпульс роўны
рэлятывісцкая энергія роўная
Відаць, што нават пры нулявой скорасці часціца валодае энергіяй (у адрозненне ад класічнай механікі), якую называюць энергіяй спакою.
Адсюль нескладана атрымаць рэлятывісцкія суадносіны паміж энергіяй і імпульсам
Лагранжаў фармалізм у тэорыі поля
Адпаведна дзеянне роўнае дзе ў апошняй формуле інтэграванне праводзіцца па чатырохмернай прасторы-часе.
Мяркуецца, што лагранжава шчыльнасць не залежыць непасрэдна ад каардынат, а залежыць ад палявой функцыі і яе першых вытворных. Ураўненні Эйлера-Лагранжа ў дадзеным выпадку маюць выгляд:
Пашырэнні лагранжавай механікі
Гамільтаніян, які абазначаюць \mathbf{H}, атрымліваецца пры выкананні пераўтварэнняў Лежандра над функцыяй Лагранжа. Гамільтаніян — аснова для альтэрнатыўнай фармулёўкі класічнай механікі, вядомай як гамільтанава механіка. Гэтая функцыя асабліва распаўсюджана ў квантавай механіцы.
У 1948 годзе Фейнман вынайшаў фармулёўку з прыцягненнем інтэгралаў па траекторыях і распаўсюдзіў прынцып найменшага дзеяння на квантавую механіку. У гэтай фармулёўцы часціцы падарожнічаюць па ўсіх магчымых траекторыях паміж пачатковым і канчатковым станамі; імавернасць пэўнага канчатковага стану вылічаецца сумай (інтэграваннем) па ўсіх магчымых траекторыях, якія прыводзяць да яго. У класічным выпадку фармулёўка інтэграла па траекторыях цалкам паўтарае прынцып Гамільтана.
Котава (Бярэзінскі раён)
Ко́тава (, Котово) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бярэзінскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Ушанскага сельсавета.
Майка
Майка — нацельнае адзенне без рукавоў, ніжняя (сподняя) бялізна. Можа выкарыстоўвацца як частка спартыўнай формы ў некаторых відах спорту.
П’яска
П'яска (Piasco) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Майка
Гісторыя
Першыя майкі шылі з бавоўны, у нашы дні майка можа быць пашытая з мноства матэрыялаў.
П’яска
Насельніцтва складае 2797 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 264 чал./км². Займае плошчу 11 км². Паштовы індэкс — 12026. Тэлефонны код — 0175.
Майка
Гісторыя
Дзякуючы Джорджу Масану майкі набылі папулярнасць у ЗША прыкладна ў сярэдзіне 1980-х гадоў. Існуе меркаванне, што майкі сталі папулярнымі дзякуючы рок-зоркам, якія надзявалі іх на сваіх канцэртах, прыклад зорак перанялі фанаты. Тым не менш, майка часта з’яўлялася і на кінаэкранах, выгадна дэманструючы сілу, моц, мужнасць і рашучасць кінагероя.
Як верхняя вопратка, майка стала асабліва папулярнай у кліматычна гарачых рэгіёнах Амерыкі ў 80-я гады XX стагоддзя, а ў некаторых краінах яна лічыцца цалкам прымальным убраннем для выхаду ў людзі.
Несумненна, безрукаўкам аддаюць перавагу жыхары краін з вельмі цёплым кліматам, бо тонкая тканіна і адсутнасць рукавоў спрыяюць добрай вентыляцыі.
Антоній Феліцыян Александровіч
Антоній Феліцыян Александровіч (Antoni Felicjan Aleksandrowicz; ? — ) — ураднік і рэлігійны дзеяч Рэчы Паспалітай.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Александровічаў герба «Александровіч». Нарадзіўся ў сям’і Марціна.
Абат гебдоўскі з 1777 года, каронны вялікі духоўны пісар з 1778 года, сакратар Пастаяннай Рады ў 1778—1780 гадах.
Шакал звычайны ў Беларусі
Шакал звычайны для Беларусі — абарыгенны від сысуноў, прадстаўнік сямейства.
Гісторыя
Першы выпадак з’яўлення ў Беларусі шакалаў зафіксаваны 31 снежня 2011 года ў ваколіцах вёсак Тамашоўка і Селяхі Брэсцкага раёна.
Улетку 2015 года ў Лельчыцкім раёне паляўнічымі здабытыя паблізу жывёльных могільнікаў дзве асобіны (самка і самец), феналагічна вельмі падобных на шакала. На жаль, матэрыялаў для генетычнага аналізу ўзяць не ўдалося і здабычу пацвярджаюць толькі 2 фатаграфіі.
21 лістапада 2015 года В. В. Грычык сумесна з яшчэ трыма ўдзельнікамі экспедыцыі, студэнтамі і выпускнікамі БДУ, голас шакала быў праслуханы ля краю шырокага асушанага і падвергнутага другаснаму забалочванню Грычына-Старобінскага тарфянішча паміж вёскамі Вялікі Рожан і Салагошч Салігорскага раёна Мінскай вобласці. Характэрныя для гэтага звера гукі перыядычна былі чуваць на адлегласці каля 300 м ад лагера экспедыцыі познім вечарам, ва ўмовах добрай чутнасці (прыкладна з 21 ч 40 мін да 21 ч 55 мін), і ідэнтыфікаваныя пазней як крыкі шакала пры супастаўленні з запісамі галасоў гэтай жывёлы.
Сучасная папуляцыя
Рэгістрацыі шакала за апошнія гады неаднаразова рабіліся на тэрыторыі суседніх краін, у тым ліку Польшчы (з 2015 ), (з 2015 ),  (з 2013 ) і памежных абласцей. Яшчэ ў 1998 годзе гэты від пракраўся на тэрыторыю. Прычым, на тэрыторыю Украіны адбылося ўварванне па двух незалежных напрамках: з паўднёвага ўсходу з Паўднёвай Еўропы і з паўднёвага захаду праз заходнія стэпы Расіі з Каўказа. Так што яго з’яўленне ў Беларусі было толькі справай часу.
Колькасць шакалаў ў Беларусі невядома, але калі не кантраляваць папуляцыю, у будучыні драпежнікі могуць істотна паўплываць на экасістэму. З’яўленне канкурэнта можа пацясніць больш дробных лісіц і янотападобных сабак. Выказванні, што шакал можа скласці сур’ёзную канкурэнцыю ваўку наўрад ці маюць важкія падставы — па ўсім арэале, дзе шакалы насяляюць сімпатрычнао з ваўкамі, першыя пазбягаюць другіх, паколькі тыя з’яўляюцца прыроднымі рэгулятарамі іх колькасці.
Біялогія
Шакал звычайны аддае перавагу адкрытым прасторам — сельскагаспадарчым угоддзям, закінутым меліярацыйным сістэмам з мноствам каналаў, зараснікамі хмызнякоў, трыснёгаў і т. п.
Вайблінген
Станам на 31 снежня 2011 года ў горадзе пражывала 53 288 чалавек.
Коншчына
Коншчына (Конщино) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Белахолмскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Янчукан
Янчукан (Янчука́н) — пасёлак гарадскога тыпу ў Паўночна-Байкальскім раёне Бураціі. Утварае гарадское паселішча «Пасёлак Янчукан». Чыгуначная станцыя Кюхельбекерская на Байкала-Амурскай магістралі (БАМ). Размешчаны на левым беразе ракі Верхняя Ангара, за 70 км на ўсход ад пасёлка Новы Уаян, і за 230 км ад раённага цэнтра — пасёлка Ніжнеангарска.
Анатоль Фёдаравіч Шэкера
Анатоль Фёдаравіч Шэ́кера (, Уладзівасток — , ) — артыст балета і балетмайстар, галоўны харэограф Кіеўскага акадэмічнага тэатра імя Т. Р. Шаўчэнкі. Народны артыст Украінскай ССР (1983). Лаўрэат Нацыянальнай прэміі Украіны імя Тараса Шаўчэнкі (2000), лаўрэат прэміі імя Сяргея Дзягілева, лаўрэат прэміі ЮНЕСКА.
Біяграфія
Анатоль Шэкера нарадзіўся 17 мая 1935 года ў горадзе Уладзівасток.
У 1956 годзе скончыў Пермскае харэаграфічнае вучылішча (педагогі Кацярына Гейдэнрэйх і Юлій Плахт), а ў 1964 годзе — балетную майстэрню студыю у Маскве.
У 1964—1966 гадах — балетмайстар Львоўскага тэатра оперы і балета.
З 1966 па 1994 гады працаваў балетмайстрам Кіеўскага тэатра оперы і балета.
У 1975—1977 і 1994—2000 гадах з’яўляўся галоўным балетмайстрам тэатра.
Памёр 30 сакавіка 2000 года ў Кіеве. Пахаваны на Байкавых могілках.
NGC 4760
NGC 4760 (іншыя абазначэнні — MCG -2-33-41, PGC 43763) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Дзева.
Ляхава (Глінкаўскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
NGC 4760
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Бывалка
Бывалка (Бывалка) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Сядзіба Алешаў (Старое Беражное)
Сядзіба Алешаў — колішняя рэзідэнцыя Алешаў і Радзівілаў у маёнтку Старое Беражное.
Складалася з сядзібнага дому і парку.
Сядзібны дом пабудаваны на мяжы XVIII і XIX стагоддзяў у стылі класіцызм, аднапавярховы, драўляны, з порцікам на чатырох калонах, на якія абапіраўся трохвугольны шчыт. Сярэдняя частка дому была 2-павярховай. Паркавы фасад вылучаны невялікім ганкам на чатырох калонах з тэрасай на 1-м паверсе і балконам на 2-м. З балкона адкрываўся маляўнічы від на раку, за якой размяшчаліся сямейныя могілкі Алешаў. Дом быў накрыты двухсхільным гонтавым дахам. Сцены атынкаваны гладкай тынкоўкай і пафарбаваны ў белы колер.
Mars Exploration Rover
Місія распачата ў ліпені 2003 адпраўкай двух ровераў — MER-A Спірыт (Spirit) і MER-B Апарцьюніці (Opportunity) для даследавання паверхні Марса і , якія здзейснілі пасадку на Марс 4 і 25 студзеня 2004. Навуковы кіраўнік праекта — Стыў Скваерс.
Сядзіба Алешаў (Старое Беражное)
Парк быў англійскі. Да дому праз браму вяла шырокая ўязная алея, абсаджаная ліпамі і таполямі.
Mars Exploration Rover
Назвы марсаходам былі дадзены ў рамках традыцыйнага конкурсу НАСА 9-гадовай дзяўчынкай рускага паходжання Сафі Коліз, якая нарадзілася ў Сібіры і была ўдачарона амерыканскай сям’ёй з Арызоны.
У місіі, якая стала надзвычай паспяховай, пры базавым 90-дзённым тэрміне эксплуатацыі марсаходаў Спірыт прапрацаваў больш за 6 гадоў да 2011, а Апарцьюніці працуе і па стане на 2012, нашмат перавысіўшы рэкорд працягласці функцыянавання апаратаў на Марсе. Аўтаматычная міжпланетная станцыя (АМС) з марсаходамі запускалася ракетай-носьбітам Дэльта-2 з касмадрома на мысе Канаверал (Фларыда, ЗША). Прататыпы марсаходаў MER выпрабоўваліся ў зямных пустынях з 2002.
Сядзіба Алешаў (Старое Беражное)
Палац загінуў падчас 1-й сусветнай вайны, пазней на яго месцы пабудавана кантора мясцовага калгаса. Ніякіх слядоў існавання сядзібы не засталося.
Гл. таксама
Сядзібна-паркавы ансамбль Алешаў у Новаберажным
Дзяржавы са спрэчным статусам
Дзяржавы са спрэчным статусам — тэрыторыя (вобласць, рэгіён, раён, ўчастак мясцовасці), чыя дзяржаўная прыналежнасць з'яўляецца прадметам спрэчкі паміж дзвюма ці некалькімі дзяржавамі або гаспадарчымі суб'ектамі.
Аперацыя «Зімовае чараўніцтва»
Аперацыя «Зімовае чараўніцтва» («Operation Winterzauber») — карная антыпартызанская аперацыя нямецкіх акупацыйных улад падчас Другой сусветнай вайны, якая была праведзена прыбалтыйскімі і ўкраінскімі калабарантамі ў перыяд з 14 лютага да 20 сакавіка 1943 года ў трохвугольніку Себеж — Асвея — Полацк на поўначы Беларусі (Дрысенскі, Асвейскі, Полацкі, Расонскі раёны) і ў Себежскім раёне Пскоўскай вобласці Расіі. У СССР гэтыя падзеі атрымалі назву «Асвейская трагедыя». Паводле дадзеных МЗС Расійскай Федэрацыі, юстыцыя ФРГ кваліфікавала аперацыю «Зімовае чараўніцтва» як злачынства супраць чалавечнасці.
Мэты і задачы аперацыі
Мэтай аперацыі было стварэнне нейтральнай зоны адчужэння без жыхароў і населеных пунктаў шырынёй 40 км паміж Дрысай на поўдні, Зілупе і Смольнаталь на поўначы і ахоплівала раён Асвея — Дрыса — Полацк — Себеж — Расоны. Абезлюджаная паласа павінна была пазбавіць партызан іх апорных пунктаў.
Сілы карнікаў
Кіраваў карнай аперацыяй асабіста вышэйшы начальнік СС і паліцыі ў Остландзе обергрупэнфюрэр СС Фрыдрых Екель.
У аперацыі першапачаткова ўдзельнічалі:
У ходзе аперацыі да яе правядзення прыцягваліся новыя фарміраванні:
Агульная колькасць айнзацкамандаў паліцыі бяспекі і СД складала 210 чалавек. Агульная колькасць сіл, якія ўдзельнічалі ў карнай аперацыі, складала прыкладна 4000 чалавек.
З часам склад баявых груп некалькі змяніўся: у іх былі ўключаныя падраздзяленні украінскага і літоўскага паліцэйскага батальёнаў, нямецкая паліцэйская рота СС, нямецкі матарызаваны ўзвод жандармерыі і айнзацкаманды паліцыі бяспекі і СД.
Так, напрыклад, у склад баявой групы «Берта» ўваходзілі падраздзяленні:
Ход аперацыі і ахвяры
Паводле дадзеных МЗС Расійскай Федэрацыі, аперацыя разгортвалася наступным чынам. Увайшоўшы ў вёску, паліцаі і далучаныя да іх часткі расстрэльвалі ўсіх, каго можна было падазраваць у прыналежнасці да партызанаў (такімі лічыліся практычна ўсе жыхары-мужчыны ва ўзросце ад 16 да 50 гадоў), а таксама старых і інвалідаў, якім быў не па сілах доўгі пешы марш. Астатнія — у асноўным жанчыны з дзецьмі — накіроўваліся пешшу да месца так званага «другога шлюзавання». Тых, хто знясілеў у шляху, расстрэльвалі. Са зборных лагераў людзей накіроўвалі ў іншыя лагеры, напрыклад у лагер смерці Саласпілс пад Рыгай, дзе жанчын аддзялялі ад іх дзяцей і накіроўвалі на працу ў Германію.
16—18 лютага 1943 года карнікі знішчылі вёску Росіца. Маладых і больш моцных людзей адправілі на станцыю Бігосава, дзе іх грузілі ў вагоны і везлі ў канцлагер Саласпілс і на працы ў Германію. Астатнія жыхары былі спаленыя ў дамах, вялікая група людзей была загнаная ў хлеў, які затым падпалілі. Сярод забітых былі каталіцкія святары Юрый Кашыра і Антоній Ляшчэвіч, адзін з якіх быў спалены з іншымі жыхарамі, а другі — застрэлены за настойлівыя просьбы выратаваць дзяцей (па іншых дадзеных таксама спалены). У 1999 годзе Папа Рымскі Ян Павел II залічыў забітых святароў да ліку блажэнных.
Было знішчана некалькі соцень вёсак (у тым ліку такія, дзе жыла да тысячы і больш чалавек). Толькі ў адным Асвейскім раёне было спалена 183 вёскі, расстраляна і спалена 11383 чалавека (з іх 2118 дзяцей ва ўзросце да 12 гадоў), 14175 жыхароў былі вывезены — дарослыя на працу ў Германію, дзеці — у канцлагер Саласпілс. Сярод вёсак, спаленых разам з жыхарамі, — Абразеева (загублена 36 жыхароў), Агуркі (загублена 36 жыхароў) , Аніськава, Булы, Жарнасекі, Калюты, Канстанцінава, Папаратнае, Сокалава.
Памяць
У Беларусі праводзяць мерапрыемствы, прысвечаныя памяці ахвяр. У вёсцы Росіца, дзе аператыўная група СД знішчыла 204 жыхароў, уключаючы двух святароў, пазней прылічаных каталіцкай царквой да ліку блажэнных, двойчы на год, у сярэдзіне лютага і ў сярэдзіне жніўня, праводзяць памінальныя службы.
На месцы спаленай вёскі Абразеева (за 2 км на поўдзень ад сучаснага аграгарадка Сар’я) ў 1982 годзе насыпаны курган з абеліскам на ім. На месцы вёскі Агуркі (за 1 км га поўдзень ад сучаснай вёскі Бяляны) устаноўлены мемарыяльны знак.
Кенжэбайсамай
Кенжэбайсамай — сяло ў Жанааркінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Тагускенскай сельскай акругі. Код КАТА — 354465300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 400 чалавек (205 мужчын і 195 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 316 чалавек (177 мужчын і 139 жанчын).
Арлова (Глінкаўскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Піябезі-д’Альба
Піябезі-д'Альба (Piobesi d'Alba) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 1218 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 406 чал./км². Займае плошчу 3 км². Паштовы індэкс — 12040. Тэлефонны код — 0173.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Beata Vergine Maria del Monte Carmelo.
Старая ратуша (Гаага)
Старая ратуша (Oude stadhuis) — будынак у цэнтры Гаагі, размешчаны за 600 м на захад ад комплексу Біненхоф на вуліцы Гротэ Халстраат, 1 (Grote Halstraat 1).
Гісторыя
Грошы, на якія была пабудавана ратуша, першапачаткова збіраліся на ўзвядзенне гарадскіх крапасных сцен, аднак ад гэтай ідэі бургамістры адмовіліся, вырашыўшы пабудаваць новую ратушу. Ратуша стылі рэнесансу была ўзведзена ў 1564 годзе. Першапачатковы праект не прадугледжваў вежы, яна з'явілася ў канцы XVI стагоддзя. Характэрна, што побач з ратушай няма традыцыйнай плошчы, таму што пабудавана яна была ў раёне са шчыльнай забудовай.
Падчас Васьмідзесяцігадовай вайны неабароненая Гаага неаднаразова падвяргалася нападамі і рабаванням, аднак цудоўным чынам ратуша засталася амаль непашкоджанай. Урад горада займаў гэты будынак на працягу амаль чатырох стагоддзяў.
У 1733 годзе яна была дапоўнена другім крылом, выкананым у стылі Людовіка XIV.
Цяпер будынак ратушы часам выкарыстоўваецца муніцыпалітэтам, а таксама тут праводзяцца цырымоніі шлюбу, а ў падвальных памяшканнях, якія яшчэ старэйшыя за будынак, знаходзіцца рэстаран «de Catacomben».
Архітэктура
Старая ратуша з'яўляецца адзіным у Гаазе будынкам у стылі фламандска-галандскага рэнесансу. Звяртае на сябе ўвагу васьмігранная ў плане званіца са шпілем. Яе званы можна пачуць чатыры разы на дзень. Самую старую частку будынка на рагу плошчаў і  лёгка пазнаць па ступеньчатых франтонах і ганку. Фасад будынка ўпрыгожваюць скульптуры, якія сімвалізуюць веру, надзею, любоў, сілу і справядлівасць. Старая ратуша мае залу. Палата старэйшын, якая адносіцца 1967—1975 гадоў, выкарыстоўваецца ў якасці залы пасяджэння суда, яе ўпрыгожвае крэсла XVII стагоддзя з пазалотай і чыгунным аздабленнем. Столь у палаце бургамістраў захавала роспіс XVII стагоддзя з выявай Вока справядлівасці. Таксама некалькі зал выкананы ў стылі XVIII стагоддзя.
Вава (вёска)
Вава (Вава) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Мора Лінкальна
Мора Лінкальна — ускраіннае мора Паўночнага Ледавітага акіяна ля паўночных берагоў астравоў Элсмір і Грэнландыя. Абмежавана мысам Калумбія (Канада) на захадзе, і мысам Морыс-Джэсуп (Грэнландыя) на ўсходзе.
Злучана з морам Бафіна пралівам Нарэса, які складаецца з цэлай сістэмы праліваў, у тым ліку каналаў Робсана, Кенэдзі і Сміта.
Мора было названа палярным даследчыкам Адальфусам Вашынгтонам Грылі, падчас яго экспедыцыі 1881—1884 гадоў. Імя Лінкальна звязана не з 16-м прэзідэнтам ЗША Абрагамам Лінкальнам, а з яго сынам, ваенным міністрам ЗША Робертам Тодам Лінкальнам.
Наяўныя грошы
Наяўныя грошы нязручныя тым, што імі нельга аплаціць дыстанцыйна (напрыклад, у інтэрнэце), для гэтага трэба выкарыстоўваць электронныя грошы або безнаяўную аплату, але вельмі зручныя, калі трэба аплаціць што-небудзь канфідэнцыйна.
Ся (дынастыя)
Дынастыя Ся (夏朝) — легендарная старажытная дзяржава на тэрыторыі паўночнага Кітая, якая магла існаваць у канцы 3 тысячагоддзя да н. э. — сярэдзіна 2 тысячагоддзя да н. э.
Крыніцы
Звесткі пра дынастыю Ся дайшлі дзякуючы кітайскай літаратуры III — I стст. да н. э., у тым ліку дзякуючы рукапісам Сымы Цаня. Згодна традыцыйнай кітайскай храналогіі, 17 манархаў-ванаў, прадстаўнікоў дынастыі, кіравалі прыкладна 400 гадоў дзесьці ў прамежку 3 тысячагоддзя да н. э. — сярэдзіна 2 тысячагоддзя да н. э. Сучасныя даследчыкі атаесамляюць дзяржаву дынастыі Ся з археалагічнай культурай Эрлітоу.
Падзеі
Фарміраванне дзяржавы дынастыі Ся звязваюць з племем хуася (華夏, літаральна «прыгожыя вялікія людзі» або «вялікія людзі ў каляровай вопратцы»), якія насялялі рэчышча Хуанхэ і традыцыйна разглядаюцца як прамыя продкі сучасных кітайцаў. Вялікі Юй, прадстаўнік хуася, утаймаваў сусветны патоп і кіраваў апошнія гады свайго жыцця як імператар. Заснавальнікам дынастыі Ся лічыцца яго сын Цы.
Першыя ваны вялі актыўную ваенную палітыку ў дачыненні да суседзей. Аднак гэта прывяло да збяднення насельніцтва і згубы даверу ў дачыненні да нашчадкаў Вялікага Юя. Пяты ван Сян быў забіты па загаду свайго вайскавода Хань Чжо. Яго цяжарная ўдава здолела выратавацца і нарадзіла сына Шаа Кана. Калі Хань Чжо даведаўся пра яго існаванне, Шаа Кан быў вымушаны збегчы ў паўночнае племя, дзе ўзяў шлюб з дачкой мясцовага валадара і, галоўнае, атрымаў у падарунак вялікі надзел зямлі з падданымі. Тут ён вучыўся кіраванню гаспадаркай і людзьмі. Дзякуючы падтрымцы іншых уцекачоў ён сфарміраваў сваё войска. Супраць яго выступілі сыны Хань Чжо, але былі разбіты. Сам узурпатар скончыў жыццё самагубствам. Шаа Кан узнавіў дынастыю Ся. Яму прыпісваюць стварэнне прыдворнага культу продкаў і справядлівае кіраванне.
Цзэ, апошні ван дынастыі Ся, праславіўся жорстасцю, пераследам незадаволеных і рознымі дзівацтвамі, накшталт стварэння возера з віна, катаннямі на шыях прыдворных, сексуальнымі і алкагольнымі злоўжываннямі. Яго кіраванне было саслаблена прыроднымі катастрофамі. У выніку Цзэ быў зрынуты намеснікам Танам, што заснаваў новую дынастыю Шан.
Спіс вуліц Гарадка
У гэтым спісе прыведзены бульвары, вуліцы, завулкі, паркі, плошчы, праезды, праспекты, спускі, тупікі, шасэ г. Гарадок
Лянота
Лянота — адсутнасць ці недахоп працавітасці, перавага свабоднага часу над працоўнай дзейнасці. Традыцыйна расцэньваецца як загана, паколькі лічыцца, што гультаяваты чалавек з'яўляецца нахлебнікам грамадства. У той жа час, ва ўмовах інтэнсіўнай эксплуатацыі працаўнікоў, «лянота» часта мае на ўвазе натуральнае запатрабаванне ў адпачынаку. Перавага па-за рыначных, камунікатыўных ці культурных выгодаў над рэчыўнымі таксама мае следствам зніжэнне працавітасці.
Нацыянальны музей Ірландыі
Нацыянальны музей Ірландыі (Ard-Mhúsaem na hÉireann) — размешчаны ў цэнтры Дубліна, Ірландыя. Будынак музея знаходзіцца на Кілдэр-Стрыт побач з Парламентам Ірландыі.
У калекцыі нацыянальнага музея — залатыя дагістарычныя каштоўнасці; кельтскае ўбранне; шматлікія раннія хрысціянскія ўпрыгажэнні і рэліквіі; асобнікі мастацтва кавання па метале, уключаючы брошку з Тары і (усе датаваныя VIII стагоддзем), а таксама  пастарал і Крос Конг (абодва XII стагоддзя).
У 2002 годзе ў музеі адкрыта пастаянная выстаўка работ ірландскага дызайнера мэблі і архітэктара, піянера мадэрнізму ў архітэктуры пасля набыцця яе архіву.
Тут жа выстаўляецца так званы Чалавек з Кланікавана. Гэта добра захаванае цела чалавека жалезнага веку, знойдзенае ў Кланікаване,, Ірландыя, у сакавіку 2003 года. Па ацэнцы рост чалавека складаў 1 м 57 см, пры гэтым захаваліся толькі яго торс і верхняя частка брушной поласці. Самай цікавай знаходкай была прычоска чалавека з Кланікавана —, прыпадняты пры дапамозе. Гель быў зроблены з алею і хваёвай смалы, прывезенай з паўднёва-заходняй Францыі ці Іспаніі. Гэта пацвярджае наяўнасць гандлю паміж Ірландыяй і паўднёвай Еўропай у IV — III стагоддзях да нашай эры, да таго, як уплыў Рыма распаўсюдзіўся на галісійскіх кельтаў і Іберыю.
Крупа (Бярэзінскі раён)
Крупа́ (, Крупа) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бярэзінскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Ушанскага сельсавета.
Вараксіна (Ельнінскі раён)
Вараксіна (Вара́ксино) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Пручэй
Пру́чэй (Prūčiai), традыцыйная беларуская назва — Прута  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Рымшэўскай сянюніі. Размешчана за 3 км ад Грышкішке. Насельніцтва 28 чал. (2001 г.).
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Першыкава
Першыкава (Перши́ково) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Белахолмскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Андрэй Вікенцьевіч Зыгмантовіч
Андрэй Вікенцьевіч Зыгмантовіч (нар., г. Мінск) — беларускі футбаліст (абаронца) і футбольны трэнер. Майстар спорту СССР (1982).
Клубная кар’ера
У якасці трэнера працаваў у «Нафтан» Наваполацк, «Дынама» Мінск", МТЗ-РІПА (Мінск), «Коўна», «Сібір-2» і «Рух» (Брэст). У перыяд з 2004 да 2007 года ўзначальваў адну з юнацкіх нацыянальных каманд Беларусі, затым з 2012 да 2014 года ўваходзіў у штаб Георгія Кандрацьева ў нацыянальнай камандзе краіны. У лістападзе 2014 года ў паядынках супраць Іспаніі ды Мексікі выконваў абавязкі галоўнага трэнера зборнай.
У 2020 годзе стаў галоўным трэнерам нацыянальнай каманды U-19 Беларусі.
Францішак Ельскі
Францішак Ельскі ( — ) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага. Скарбнік, потым падстолі гарадзенскі (1777), падкаморы старадубскі (1780).
Біяграфія
Прадстаўнік шляхецкага роду Ельскіх герба «Пелеш», сын Уладзіслава і Алены з Бжастоўскіх.
На соймах 1778 і 1780 гадоў абіраўся скарбовым камісарам Вялікага Княства Літоўскага. Быў маршалкам Вярхоўнага Трыбунала. Пасол на Чатырохгадовы сойм (1788—1792).
Падчас Паўстанне Т. Касцюшкі ў 1794 годзе быў сябрам Цэнтральнай дэпутацыі Вялікага Княства Літоўскага.
Пазней эміграваў, вярнуўся за кіраваннем у Расійскай імперыі Паўла I. У французска-расійскую вайну ў 1812 годзе ўваходзіў у Часовы ўрад Вялікага Княства Літоўскага. Па другой эміграцыі жыў у Царстве Польскім.
Сям’я
У шлюбе з Амеліяй Прозар меў сыноў Уладзіслава, Людвіка, Міхала і Лявона.
Трэцяя Эпоха Міжзем’я
Трэцяя Эпоха пачалася пасля другога (трэцяга, калі лічыць перамогу Хуана) падзення Саўрана (адзін раз ён не здолеў выратавацца з затопленнага Нуменара, а другі — яго перамог Апошні Звяз эльфаў і людзей).
NGC 4761
NGC 4761 (іншыя абазначэнні — MCG -1-33-39, HCG 62C, PGC 43768) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Sons of the Forest
Sons of the Forest (Дзеці лесу) — камп’ютарная гульня ў жанры survival horror, якая распрацоўваецца канадскай студыяй Endnight Games. Выпуск гульні ў раннім доступе адбыўся 23 лютага 2023 года. З’яўляецца працягам гульні The Forest.
Геймплэй
Sons of the Forest — гэта гульня ў жанры survival horror, якая прапануе прасоўвацца па сюжэце ў адзіночку або ў кампаніі з ШІ-напарнікам. У гульні таксама даступны шматкарыстальніцкі рэжым да 8 чалавек.
Сюжэт
Сюжэт з’яўляецца працягам першай канцоўкі гульні The Forest. Безыменны найміт адпраўляецца на аперацыю з атрадам наёмнікаў на верталёце з мэтай знайсці зніклага мільярдэра на востраве. Падчас палёту верталёт цярпіць крушэнне над востравам. Пасля катастрофы галоўны герой аказваецца на сушы, якая кішыць канібаламі і мутантамі. У якасці партнёра ў пачатку гульні падаецца Кельвін, наёмнік, які аглух пасля падзення, а ў сярэдзіне сюжэту герой можа сустрэць дачку зніклага мільярдэра Вірджынію.
Распрацоўка і выпуск
Выпуск Sons of the Forest адкладваўся двойчы. Гульню анансавалі ў снежні 2019 года і тады яна павінна была выйсці ў маі 2022 года. 25 сакавіка 2022 гульня была адкладзена на кастрычнік таго ж года. Гэта было зроблена для таго, «каб мы маглі рэалізаваць наша бачанне наступнага кроку ў гульнях на выжыванне», як растлумачыў адзін з распрацоўшчыкаў Endnight Games. У жніўні 2022 года гульня была зноў адкладзена да канчатковай даты выпуску 23 лютага 2023 года Пазней было абвешчана, што гульня будзе запушчана ў раннім доступе, каб пазбегнуць далейшых затрымак.
Водгукі крытыкаў
Sons of the Forest пераўзышлі Starfield у спісе найбольш жаданых гульняў у Steam. Гульня разышлася тыражом у больш чым 2 мільёны копій за першыя 24 гадзіны пасля рэлізу. У дзень запуску гульня мела больш за 250 000 адначасовых гульцоў у Steam. На дадзены момант з’яўляецца самай прадаванай гульнёй у Steam.
IGN напісалі, што «Sons of the Forest» "бярэ ўсё, што яго папярэднік рабіў добра, і робіць гэта крыху лепш", у тым ліку палепшаны штучны інтэлект і графіку, карта стала значна больш. Але таксама IGN адзначылі дрэнную аптымізацыю прадукцыйнасці і незавершаную гісторыю.
Мора Лапцевых
Мора Лапцевых, Сібірскае мора, мора Нордэншэльда — ускраіннае мора Паўночнага Ледавітага акіяна, каля паўночнага ўзбярэжжа Усходняй Сібіры, паміж паўвостравам Таймыр, астравамі Паўночная Зямля на захадзе і Новасібірскімі астравамі на ўсходзе. На захадзе пралівамі Вількіцкага, Шакальскага і Чырвонай Арміі злучаецца з Карскім морам, на ўсходзе пралівамі Дзмітрыя Лапцева, Этэрыкан і Саннікава  — з Усходне-Сібірскім морам.
Пераважаюць глыбіні да 50 метраў, найбольшая — 3385 м. Берагі моцна парэзаныя, утвараюць залівы: Хатангскі, Алянёцкі, Анабарскі, Буор-Хая, Янскі. Найбуйнейшыя астравы: Вялікі Бегічаў, Камсамольскай Праўды, Малы Таймыр і інш. Упадаюць рэкі: Лена, Хатанга, Анабар, Алянёк, Амалой і Яна. Клімат арктычны. Адно з самых халодных мораў Расіі. З кастрычніка да ліпеня ўкрыта лёдам; на поўдні шырокі прыпай, на поўначы плывучыя льды. Сярэдняя тэмпература вады на паверхні летам у цэнтральнай частцы мора 2—3 °C, у залівах — да 8—10 °C. Салёнасць ад 20 на поўдні да 34 на поўначы. Прылівы паўсутачныя (да 0,5 м). Рыбалоўства (асятровыя, омуль, муксун, нельма). Водзяцца нерпа, марскі заяц, морж, белы мядзведзь. На берагах — птушыныя базары. Мора Лапцевых — частка Паўночнага марскога шляху. Галоўны порт — Тыксі.
Мора названа ў гонар рускіх палярных даследчыкаў стрыечных братоў Дзмітрыя і Харытона Лапцевых.
Алёхнавічы
Назву Алё́хнавічы маюць:
Юрый Крыжаніч
Юрый Крыжаніч (Juraj Križanić; каля 1617 — ) — харвацкі багаслоў, філосаф, пісьменнік, лінгвіст-паліглот, гісторык, этнограф, публіцыст і энцыклапедыст, святар-місіянер, прыхільнік уніі каталіцкайі і праваслаўнай цэркваў і адзінства славянскіх народаў. Прыехаў у Маскву ў 1659. У 1661 годзе быў звінавачаны ў падтрымцы ўніятаў і адпраўлены на высылку ў Табольск, дзе прабыў 16 гадоў. У Табольску Крыжаніч напісаў свае асноўныя працы: «Палітыка», «Аб боскім правідзе», «Тлумачэнне гістарычных прароцтваў», «Аб святым хрышчэнні», «Граматычныя пошукі аб рускай мове (ідэя агульнаславянскай мовы)».
Жыццё
Крыжаніч нарадзіўся ў 1617 ці ў 1618 годзе ў мястэчку Обрх каля горада Біхач, у сям’і небагатага землеўласніка. Ва ўзросце 15 гадоў, пасля смерці бацькі, Юрый стаў рыхтавацца да прыняцця святарскага звання. Ён вучыўся спачатку на радзіме, ў Заграбскай каталіцкай семінарыі, дзе рыхтавалі святароў харвацкай грэкакаталіцкай царквы. Потым — у Венскай семінарыі, а пасля перайшоў у Балонню, дзе акрамя багаслоўскіх навук займаўся юрыдычнымі. Быў святаром-місіянерам, працаваў у ватыканскай кангрэгацыі прапагады веры. Шмат падарожнічаў па Еўропе (Вена, Варшава і г. д.). Дасканала валодаючы, акрамя сваёй роднай мовы, нямецкай, лацінскай і італьянскай, ён у 1640 годзе пасяліўся ў Рыме, дзе паступіў у грэчаскі Калегіум святога Афанасія, які быў спецыяльна створаны Ватыканам дзеля прапаганды уніі сярод паслядоўнікаў грэчаскай веры. У 1642 годзе абараніў доктарскую дысертацыю ў Рыме. У гэты час Крыжаніч быў пасвечаны ў сан заграбскага каноніка. Вывучаў грэчаскую мову набыў вялікія веды ў візантыйскай літаратуры і стаў зацятым прыхільнікам уніі. Яго мэтай было сабраць усе найважнейшыя творы «схізматыкаў», г. зн. праваслаўных тэолагаў, якія пісалі супраць дагматаў папізма. Вынікам гэтага было некалькі твораў на лацінскай мове, і асабліва «Усеагульная бібліятэка схізматыкаў». Гэта мерапыемства прывяло да яго знаёмства з рускай мовай, так як яму трэба было ведаць і творы, напісаныя супраць уніі па-руску. Пакінуўшы калегіум, Юрый заставаўся ў Рыме да 1656 года, з’яўляючыся членам ілірыйскага таварыства Св. Іераніма. Наведаў Канстанцінопаль, дзе яшчэ глыбей пазнаёміўся з грэчаскай літаратурай. Калі апынуўся ў Вене ў 1658 годзе, Крыжаніч сустрэўся там з маскоўскім пасланнікам Якавам Ліхаровым. Рускія паслы набіралі іншаземцаў, жадаючых паступіць на службу да цара. Крыжаніч сам прыйшоў да іх з прапановай сваёй службы цару. Прыехаўшы ў Маскву ў 1659 годзе, Крыжаніч не змог знайсці ўзаемапаразумення з расійскімі ўладамі. Яго погляды на адзіную, незалежную ад зямных спрэчак Хрыстовую царкву былі недапушчальнымі як для абаронцаў праваслаўя, так і для каталікоў. 20 студзеня 1661 года Крыжаніча саслалі ў Табольск. Пры гэтым яму давалі грошы сем рублёў з палцінай у месяц. Крыжаніч прабыў у высылцы 16 гадоў, але не страціў прысутнасці духа і напісаў там самыя выдатныя свае творы. Пасля смерці цара Аляксея Міхайлавіча, 5 сакавіка 1676 года Крыжаніч атрымаў царскае дараванне і дазвол вярнуцца ў Маскву, а потым і з’ехаць з Расіі. З 1676 жыў у Польшчы, дзе ўступіў у ордэн Езуітаў. Загінуў 12 верасня 1683 пад Венай падчас бітвы з асманамі пры ўдзеле ў ваенным паходзе Яна сабескага.
Другая Эпоха Міжзем’я
Другая Эпоха Міжзем’я — перыяд часу ў свеце Толкіна.
Цімашова (Смаленская вобласць)
Цімашова (Тимошо́во) — вёска ў Глінкаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Белахолмскага сельскага паселішча.