cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Успенскі сабор (Жыровіцы)
Іканастас
Галоўны дэкаратыўны элемент інтэр'ера — драўляны разны 3-ярусны іканастас у стылі барока (ракавіны, гірлянды, херувімы, арнамент у выглядзе вінаграднай лазы і лістоў аканта), збудаваны каля 1730 года. Яго структурную аснову складаюць паярусныя каланады карынфскага ордэра з крапаванымі антаблементамі і фігурнымі франтонамі. Барочнай трактоўкай вызначаецца алтарны абраз Жыровіцкай Маці Божай у сярэбранай аправе. Бакавыя 2-ярусныя алтары больш позняй работы (19 стагоддзе). Іх кампазіцыя пабудавана на аснове карынфскага ордэра з абмежаваннем дэкаратыўнага аздаблення.
У 2009 годзе па благаславенні Патрыяршага Экзарха ўсяе Беларусі Мітрапаліта Мінскага і Слуцкага Філарэта сем старадаўніх абразоў з іканастаса Успенскага сабора былі перададзены Жыровіцкім манастыром у Нацыянальны мастацкі музей Рэспублікі Беларусь. Барочныя абразы былі заменены на сучасныя, які выкананыя ў нібыта старажытнарускім стылі інакіняй Анфісай. Зняцце музейнымі рэстаўратарамі больш позніх панаўленняў адкрыла прыгожы і магутны жывапіс у духу еўрапейскага барока. Дванаццаць апосталаў, чатыры прарокі і «З'яўленне Жыровіцкага абраза Маці Божай» не маюць аналагаў сярод вядомых помнікаў. Верагодна, такога ж узроўню майстэрства творы сакральнага мастацтва знаходзіліся некалі ў вялікіх гарадскіх і манастырскіх саборах Вільні, Віцебска, Мінска, Магілёва, Пінска, якія не захаваліся да нашых дзён.
Лёс астатніх абразоў і драўлянай разьбы, якія таксама былі зняты з іканастаса, невядомы. Па словах мастака і іканапісца Уладзіміра Кавальчука падобныя замены старых абразоў адбываюцца ў Жыровіцах яшчэ з 1990-х гадоў.
Званіца
Квадратная ў плане 2-ярусная званіца, звязаная з саборам адзінай падоўжанай планіровачнай воссю, утварае перад ім плошчу. Па аналогіі з саборам завяршаецца паўсферычным купалам. Архітэктура заснавана на класічнай ордэрнай сістэме: калоны, антаблементы, 3-вугольныя франтоны, дарычны фрыз.
Брыдэ
Брыдэ (афрыкаанс: Breërivier) — рака ў Паўднёвай Афрыцы. Цячэ ў ПАР. Даўжыня — 337 кіламетраў, плошча басейна — каля 12384 км². Упадае ў Індыйскі акіян.
Мае шэраг прытокаў. Воды ракі выкарыстоўваюцца для арашэння. Даліна ракі Брыдэ — адзін з чатырох галоўных вінаробных раёнаў краіны.
Кэтрын Рос
Кэтрын Рос (Katharine Ross; ) — амерыканская актрыса, намінантка на прэмію «Оскар» у 1967 годзе.
Біяграфія
Кэтрын Джульет Рос нарадзілася 29 студзеня 1940 года ў Галівудзе. Пазней яе сям'я пераехала ва Уолнет-Крык, усходні прыгарад Сан-Францыска. Яна вучылася ў сярэдняй школе Лас-Ломас і каледжы Дыябла-Вэлі ў Плізант-Хіл, штат Каліфорнія, дзе і пачалася яе акцёрская кар'ера з удзелу ў здымках у студэнцкім фільме. У кіно яна найбольш вядомая па ролі Элейн Робінсан ў фільме «Выпускнік» (1967), з Дасцінам Хофманам і ролі Эты Плэйс у «Буч Кэсідзі і Сандэнс Кід» (1969) з Полам Ньюманам і Робертам Рэдфардам у галоўных ролях. Падчас здымак у фільме «Псіханутыя» (1978) Кэтрын пазнаёмілася з акцёрам Сэмам Эліятам, за якога ў 1984 годзе выйшла замуж. Кэтрын і Сэм маюць адну дачку, Клеа.
Здароўе
Здароўе, адсутнасць хвароб і фізічных дэфектаў, стан поўнага фізічнага, духоўнага і сацыяльнага дабрабыту. Адрозніваюць здароўе індывідуума і здароўе насельніцтва. Здароўе чалавека аб'ектыўна можна вызначыць пры даследаванні сукупнасці многіх параметраў. Здароўе насельніцтва вызначаецца комплексам дэмаграфічных паказчыкаў: нараджальнасцю, смяротнасцю, дзіцячай смяротнасцю, узроўнем фізічнага развіцця, хваробамі, працягласцю жыцця.
Паляпшэнню здароўя садзейнічаюць: паляпшэнне якасці жыцця, скарачэнне пашырэння хранічных, інфекцыйных, сардэчна-сасудзістых хвароб, псіхічных растройстваў, самагубстваў, належны стан навакольнага асяроддзя, лад жыцця і г. д.
Спасылкі
[http://crackmap.com/world/health.html Здароўе ў Міры. Карта]
Аляксандр Віктаравіч Белышаў
Аляксандр Віктаравіч Белышаў (Алекса́ндр Ви́кторович Бе́лышев; —) — балтыйскі матрос, першы камісар крэйсера «Аўрора» ў кастрычніку 1917 года, які непасрэдна аддаў загад аб халастым залпе, які паслужыў сігналам да пачатку Кастрычніцкай рэвалюцыі.
Богаяўленская царква (Жыровіцы)
Богаяўленская царква — праваслаўная царква ў вёсцы Жыровічы Слонімскага раёна.
Гісторыя
Богаяўленская царква пабудавана ў 1672 годзе на месцы другога з’яўлення цудатворнай іконы Божай Маці «Жыровіцкая», ў цэнтры манастырскай тэрыторыі. У 1796 годзе храм быў поўнасцю перабудаваны ў стылі барока, разабраны фасад, прыбудаваны прытвор і хоры.
У 1881 годзе пад алтаром царквы пахаваны архіепіскап Мінскі і Бабруйскі Міхаіл (Галубовіч).
Архітэктура
Адносіцца да тыпу бязвежавых адназальных храмаў. Галоўны 2-ярусны фасад выходзіць за межы асноўнага аб’ёму. Уражанне вертыкальнай накіраванасці ствараецца паўкалонамі, вязкамі лапатак, крапаваным фігурным франтонам з бакавымі валютамі. Бакавыя фасады вырашаны плоскасна, расчлянёны арачнымі вокнамі ў простых ліштвах. Унутры ў залу храма выступаюць хоры, абмежаваныя ўвагнута-выпуклым парапетам. Пад царквой скляпеністая крыпта.
Звязда (газета)
«Звязда́» (таксама «Звезда», у 1917 таксама «Молот», «Буревестник») — штодзённая беларуская грамадска-палітычная газета. Выдаецца ў Мінску на беларускай мове.
Заснавальнікі — Савет Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Палата Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Савет Міністраў Рэспублікі Беларусь.
Газета асвятляе пытанні і праблемы грамадска-палітычнага, сацыяльна-эканамічнага і культурнага жыцця Беларусі, дзейнасць праваахоўных органаў, парламента і ўрада краіны, прафсаюзаў, партый і арганізацый, міжнароднае, фізкультурна-спартыўнае жыццё.
Гістарычная даведка
Выходзіць з 1917, з рознай перыядычнасцю і з перапынкамі. Першы нумар выйшаў 27 ліпеня (9 жніўня) 1917 ў Мінску на рускай мове. З 1925 газета друкуецца на беларускай і рускай мовах, са жніўня 1927 — на беларускай мове.
Спачатку выдавалася як орган Мінскага камітэта РСДРП(б). Арганізатары і першыя рэдактары Вільгельм Кнорын, Карл Ландар, Аляксандр Мяснікоў, В. Фамін, Міхаіл Фрунзэ. Двойчы закрывалася Часовым урадам, але выходзіла пад іншымі назвамі: з 15(28).09 па 6(19).10.1917 «Молот»; з 8(21).10 па 29.10(11.11).1917 «Буревестник» — як орган Паўночна-Заходняга абласнога камітэта РСДРП(б). З 1(14).11.1917 выдаецца пад першапачатковай назвай «Звезда». Спачатку рэзка крытыкавала пазіцыі Часовага ўрада, прапагандавала праграму РСДРП(б), змяшчала матэрыялы бальшавіцкіх з’ездаў, канферэнцый і пленумаў. Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 асноўны ідэалагічны і прапагандысцкі орган бальшавікоў. У сувязі з акупацыяй Беларусі немцамі з лютага 1918 выдавалася ў Смаленску як газета Паўночна-Заходня абласнога і Смаленскага губернскага камітэтаў РКП(б). Са снежня 1918 зноў у Мінску. З пачатку сакавіка 1919 «Звязда» — орган ЦК КП(б) Літвы і Беларусі, 1-19.04.1919 выходзіла ў Вільні, з 1.05 да 8.08.1919 — зноў у Мінску. Падчас польскай акупацыі з восені 1919 выдавалася ў Смаленску, штотыднёвік, з 8.08.1920 — у Мінску. У 1920-30-я гады асвятляла пытанні калектывізацыі, індустрыялізацыі, культурнага будаўніцтва праз уяўную дзейнасць камуністычнай партыі. У 1920-21 гадах рэдактарам «Звязды» працаваў В. Ф. Ашмарын, які потым стаў арганізатарам і першым кіраўніком Беларускага аддзялення Расійскага тэлеграфнага агенцтва.
У Вялікую Айчынную вайну з’яўлялася баявым органам беларускага народа ў барацьбе з нямецка-фашысцкімі захопнікамі. Спачатку выходзіла ў Мінску, потым у Магілёве і Гомелі (да 13.08.1941). У маі-верасні 1942 выпускалася нелегальна як орган Мінскага падпольнага камітэта КП(б)Б; выйшлі 4 нумары. Рэдактары У. Амельянюк (№ 1), У. Нікіфараў (№ 2-4). З 27.01.1943 да 1.07.1944 выдавалася як орган ЦК КП(б)Б і Мінскага абкама КП(б)Б у зоне дыслакацыі партызанскіх злучэнняў на Міншчыне, выйшлі 93 нумары (у студзені 1943 — лютым 1944 рэдактар Міхаіл Барашкаў). З 10.7.1944 выдаецца ў Мінску, да 1991 орган ЦК КПБ, Вярхоўнага Савета і Савета Міністраў БССР.
Асцёр (прыток Сажа)
Назва
Назву Асцёр маюць таксама прытокі дзесненскага Сейма і Дзясны.
Назва фігуруе ў запісах як «Острь», «Вострь», «Въстрь».
Гідраграфія
Пачынаецца на схілах Смаленскага ўзвышша ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці, цячэ па тэрыторыі Клімавіцкага раёна Магілёўскай вобласці, вусце за 2 км на ўсход ад в. Бель 1-я Крычаўскага раёна.
У Смаленскай вобласці працякае па тэрыторыі Пачынкаўскага, Рослаўскага і Шумяцкага раёнаў.
Даліна ракі на значным адрэзку наследуе дачацвярцічнае паніжэнне. Яе шырыня змяняецца ад 0,3 — 0,4 да 1,5 — 2,0 км, а глыбіня ад 10-15 да 40-50 м. Па асаблівасцях будовы яна дзеліцца на 3 ўчасткі. Верхні, ад вытоку да в. Уласава ніжэй вусця р. Стомеці, характарызуецца вузкай далінай глыбінёй у 10-15 м. На ўсім працягу вылучаецца пойма шырынёй ад 10-15 да 0,5 км і вышынёй над узроўнем вады 1,5 — 1,8 м. Пойма моцна забалочаная, мае на пашыраных участках шмат старыц. Прадстаўлена першая тэраса вышынёй да 6 м, шырынёй да 200—300 м. Другая тэраса, вышынёй да 10 м, шырынёй да 200 м, назіраецца ў левабярэжжы даліны ля г. Рослаўль. Трэцяя тэраса, вышынёй каля 25 м, шырынёй месцамі 5-7 м выражана таксама ў левабярэжжы ля г. Рослаўль.
На сярэднім адрэзку (в. Уласава — в. Крывалес), паміж Рослаўльскай і Пятровіцкай градамі, рачная даліна рэзка звужаецца і становіцца больш глыбокай (40—50 м). Схілы даліны расчлянёны шматлікімі балкамі і ярамі. Шырыня поймы памяншаецца да 10-20 м, а вышыня павялічваецца да 3-3,5 м. Першая тэраса сустракаецца лакальна. Гэты ўчастак даліны і прылеглая да яе тэрыторыя адрозніваюцца асаблівай маляўнічасцю і ўяўляюць цікавасць з пункту гледжання рэкрэацыйнага выкарыстання.
На ніжнім адрэзку, ад в. Крывалес да в. Вусце, даліна становіцца сіметрычнай, пашыраючыся да 1,5 — 2,0 км. Яе глыбіня дасягае 50 м. Схілы даліны стромкія. Развіты пойма і першая тэраса. Шырыня поймы павялічваецца да 0,5 — 1,5 км. Першая тэраса прадстаўлена ў шэрагу пунктаў (в. Крымкі, Дубовіца, Іванаўскае і інш.). У в. Дубовіца (Шумяцкі раён) яна мае шырыню да 300 м, вышыню — 6,5 м. Другая і трэцяя тэрасы сустракаюцца рэдка. Участак другой тэрасы адзначаецца каля в. Дубовіца.
На Беларусі цячэ па Аршанска-Магілёўскай раўніне. Даліна спачатку невыразная, ніжэй трапецападобная, шырыня 1,5—2 км. Схілы спадзістыя, радзей умерана стромкія, вышыня 10—25 м. Пойма двухбаковая, шырыня 0,2—0,3 км, у ніжнім цячэнні 0,3—0,5 км. У разводдзе затапляецца ў сярэднім і ніжнім цячэнні на глыбіню 1—2,5 м тэрмінам да 8—12 сут. Рэчышча звілістае, шырыня ракі ў межань на Беларусі 20—30 м. Берагі стромкія, месцамі абрывістыя.
Асноўныя прытокі: Стомець, Острык, Немка, Крапіўная (справа); Вялікая Наўля, Шумячка, Рыдыга, Чорная Рыдыга, Сасноўка (злева).
Уладзімір Канстанцінавіч Слабін
Уладзімір Канстанцінавіч Сла́бін (нар., ) — беларускі навуковец, спецыяліст у галіне экалагічнай адукацыі і выхавання.
Біяграфія
Скончыў біёлага-хімічны факультэт Віцебскага педагагічнага інстытута (1986) i аспірантуру Інстытута механікі металапалімерных сістэм АН БССР (1990). Працаваў на кафедрах хіміі (1990—2003) і педагогікі (2004—2005) Віцебскага дзяржаўнага ўніверсітэта, у Віцебскім філіяле Інстытута сучасных ведаў імя А. М. Шырокава (2003—2004). Кандыдат педагагічных навук (2000), дысертацыя прысвечана даследаванню распрацоўкі і выкарыстання камп'ютарных праграм як сродку экалагічнай адукацыі і выхавання ў выкладанні біялогіі, хіміі і геаграфіі. Член рэдакцыйных калегій часопісаў Journal of Baltic Science Education (Літва, 2003—2021), Problems of Education in the 21st Century (Літва, 2007—2021), Gamtamokslinis Ugdymas / Natural Science Education (Літва, 2006—2021), Journal of Teacher Education for Sustainability (Латвія, 2005—2007), Eurasian Journal of Mathematics, Science and Technology Education (Турцыя, 2006—2012).
З 2006 года працуе навуковым супрацоўнікам Цэнтра перадавых тэхналогій у адукацыі (Center for Advanced Technology in Education) і выкладчыкам кафедры хіміі Універсітэта штата Арэгон у Юджыне.
Вільча (Жыткавіцкі раён)
На тэрыторыі біялагічнага заказніка рэспубліканскага значэння «Нізоўе Случы».
Размяшчэнне
У 26 км на захад ад Жыткавіч, 10 км ад чыгуначнай станцыі Дзедаўка (на лініі Лунінец — Калінкавічы), 259 км ад Гомелю.
Гідраграфія
На рацэ Случ (прыток ракі Прыпяць).
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Лунінец — Калінкавічы. Планоўка складаецца з крывалінейнай вуліцы, блізкай да мерыдыянальнай арыентацыі. Жылыя хаты драўляныя, сядзібнага тыпу.
Аўтамабільная прамысловасць Украіны
Аўтамабі́льная прамысло́васць ва Украі́не  — галіна эканомікі Украіны.
Вільча (Жыткавіцкі раён)
Гісторыя
Паводле пісьмовых крыніц вядомая з XVI стагоддзя як вёска Вельча ў Слуцкім павеце Менскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. Пасля 2-га падзела Рэчы Паспалітай (1793 год) у складзе Расійскай імперыі. У 1834 годзе маёнтак Ленін, у валоданні князя Л. П. Вітгенштэйна. Паводле перапісу 1897 года знаходзілася ў Ленінскай воласці Мазырскага павета Мінскай губерні.
Аўтамабільная прамысловасць Украіны
Аўтамабільная прамысловасць Украіны — гэта тэрмін, які ахоплівае шырокі спектр кампаній і арганізацый у гісторыі ўкраінскай дзяржавы, якія ўдзельнічаюць у праектаванні, распрацоўцы, вытворчасці, маркетынгу і прадажах легкавых аўтамабіляў, лёгкіх камерцыйных аўтамабіляў, грузавых аўтамабіляў і аўтобусаў, прычэпаў, матацыклаў, мапедаў, спецыяльнай і вайсковай аўтамабільнай тэхнікі, запчастак і камплектуючых для аўтамабіляў, матацыклаў і мапедаў.
Гісторыя
Аўтамабілебудаванне ва Украіне прадстаўлена вытворчасцю грузавых, легкавых аўтамабіляў і аўтобусаў. Да 1991 г. да аўтамабілебудаўнічага комплексу ўваходзілі 4 аўтамабільныя заводы:
Вільча (Жыткавіцкі раён)
Гісторыя
У 1921 годзе ў наёмнай хаце адкрыта школа, а ў 1923 годзе для яе пабудаваны свой будынак. У 1930 годзе арганізаваны калгас «Чырвоны памежнік», працавала гамарня. У 1932 годзе пабудаваны новы будынак для пачатковай школы. Падчас Вялікай Айчыннай вайны 26 жыхароў загінулі на фронце. Паводле перапісу 1959 года ў складзе калгасу «XX партз'езд» (цэнтр — вёска Града). Дзейнічалі клуб, пачатковая школа, бібліятэка, фельчарска-акушэрскі пункт.
Аўтамабільная прамысловасць Украіны
Гісторыя
Праектная гадавая магутнасць іх складала: Запарожскага (ЗАЗ) 300-350 тыс. штук, Луцкага аўтамабільнага (ЛуАЗ) — 17 тыс., Крамянчуцкага (КрАЗ) — 35 тыс. і Львоўскага аўтобуснага (ЛАЗ) — 16 тыс. аўтобусаў. Аўтамабілебудаўнічыя заводы абслугоўвалі больш за 60 прадпрыемстваў Украіны, якія выпускалі камплектуючыя, і больш за 300 прадпрыемстваў розных галін Саюза ССР. У найлепшыя часы (1985 г.) АўтаЗАЗ выпускаў каля 160 тыс. аўтамабіляў, Луцкі аўтамабільны (ЛУАЗ) больш за 10 тыс., КрАЗ больш за 30 тыс. і ЛАЗ больш за 15 тыс. аўтобусаў.
Вільча (Жыткавіцкі раён)
Гісторыя
Да 26 верасня 2006 года вёска ўваходзіла ў склад Браніслаўскага сельсавета.
Аўтамабільная прамысловасць Украіны
Вытворцы
Дзеючыя:
Нядзеючыя:
Скавародкіна
Скавародкіна (Сковородкино) — вёска ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Навасельскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Чэмпіянат свету па снукеры 1975
Чэмпіянат свету 1975 (World Snooker Championship 1975) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў на арэне Nunawading Basketball Stadium, у Мэльбурне, Аўстралія. Турнір стаў 38-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Прызавы фонд турніру склаў £18,900, з якіх £4,000 атрымаў пераможца.
NGC 3058
NGC 3058 (іншыя абазначэнні — IC 573, MCG -2-25-26, VV 741, IRAS09511-1214, PGC 28513) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Бермудскі парус
Бермудскі парус — трохвугольны парус, які расцягваецца паміж мачтаю і гарызантальным гікам. На сённяшні дзень — найбольш распаўсюджаны тып паруса, у прыватнасці часта сустракаецца ў якасці грота на спартыўных яхтах.
Ізалейцын
Ізалейцын (скарочана Ile або I; 2-амінакіс-3-метылпентанавая кіслата) — аліфатычная α-амінакіслата, якая мае хімічную формулу HO2CCH(NH2)CH(CH3)CH2CH3 і ўваходзіць у склад усіх прыродных бялкоў. З'яўляецца незаменнай амінакіслатой, гэта азначае, што ізалейцын не можа сінтэзавацца ў арганізме чалавека і павінен паступаць у яго з ежай. Удзельнічае ў энергетычным абмене. Пры недастатковасці ферментаў, якія каталізуюць дэкарбаксілаванне ізалейцына, узнікае кетаацыдурыя. Кодоны ізалейцын,   і.
Біясінтэз
Як і іншыя незаменныя амінакіслоты, ізалейцын не сінтэзуецца ў арганізмах жывёл, і павінен атрымоўвацца звонку, звычайна ў складзе бялкоў. У раслінах і мікраарганізмах ізалейцын сінтэзуецца з дапамогай некалькіх стадый, пачынаючы ад піравінаграднай кіслаты і α-кетабутырата; працэс каталізуецца шэрагам ферментаў.
Зеленаград
Зеленаград (Зеленоград) — горад (з 1963) гарадскога падпарадкавання ў Расіі, у складзе горада Масквы. Адміністрацыйна разам з падпарадкаванымі яму населенымі пунктамі (пасёлак Маліна, частка пасёлка Алабушава, вёскі Кутузава, Назар’ева, Навамаліна, Ражкі) утварае Зеленаградскую адміністрацыйную акругу Масквы. Насельніцтва 217,1 тыс. чалавек (2008). Заснаваны ў 1958 годзе.
Знаходзіцца за 37 км на паўночны захад ад Масквы. На паўднёвым усходзе мяжуе з гарадской акругай Хімкі, з іншых бакоў акружаны Сонечнагорскім раёнам. Галоўны навукова-вытворчы цэнтр савецкай і расійскай электронікі і мікраэлектронікі.
Луіза Флетчэр
Луіза Флетчэр (Louise Fletcher;  — 23 верасня 2022) — амерыканская актрыса, вядомая дзякуючы ролі сястры Рэтчэд у культавым фільме «Пралятаючы па-над гняздом зязюлі» (1975), за якую яна атрымала прэмію «Оскар».
Біяграфія
Упершыню на экране Флетчэр з’явілася як запрошаная актрыса тэлесерыяла, яна сыграла ў адным з эпізодаў знакамітага тэлесерыяла «Мэверык» і «Недатыкальныя». Праз празмерна высокі рост акцёрская кар’ера Флетчэр не задалася. У 1960 годзе Флетчэр выйшла замуж і прысвяціла сябе выхаванню дзяцей. Праз дзесяць гадоў з падачы Роберта Олтмена яна аднавіла кінакар’еру і праз год сыграла сваю знакамітую ролю ў фільме Мілаша Формана «Пралятаючы па-над гняздом зязюлі».
Уліфантс
Уліфантс  — рака ў Паўднёвай Афрыцы.
Рака бярэ свой пачатак у паўночна-ўсходняй правінцыі ПАР Мпумаланга, далей цячэ ў Мазамбік. Яе даўжыня — 560 кіламетраў, плошча басейна — каля 54500 км². Упадае ў Лімпопа. Мае шэраг прытокаў. На рацэ збудаваны дзве буйныя плаціны, воды ракі выкарыстоўваюцца для арашэння.
Кузьма Іванавіч Шаплыка
Аляксандра Аляксандраўна Шаплыка (, в. Рэдкавічы, Бабруйскі павет, Мінская губерня — ) — гаспадарчы дзеяч, заслужаны работнік сельскай гаспадаркі Беларусі і СССР, Герой Сацыялістычнай Працы (1951).
Біяграфія
Скончыў Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію (1960). У 1935—1937 гадах — брыгадзір, 1944—1976 гадах — старшыня калгаса «Чырвоная змена» Любанскага раёна. Дэпутат Вярхоўнага Савета СССР (1958—1962) і Вярхоўнага Савета БССР (1963—1975 і з 1980).
Мітрафан Пятровіч Бяляеў
Мітрафан Пятровіч Бяляеў (10 (22) лютага 1836 г.,  — 28 снежня 1903 (10 студзеня 1904), там жа) — рускі лесапрамысловец, музычны выдавец і мецэнат, заснавальнік Бяляеўскага гуртка, які аб’яднаў многіх выбітных музыкантаў.
Заснаваў «Глінкінскія прэміі» (1884), ладзіў конкурсы (з прэміямі) на лепшае сачыненне камернага жанру (з 1892). У 1885 годзе арганізаваў «Агульнадаступныя рускія сімфанічныя канцэрты», у 1891 годзе — «Рускія квартэтныя вечары» (з 1898 старшыня таварыства камернай музыкі). У 1885 годзе заснаваў нотавыдавецтва «М. П. Бяляеў у Лейпцыгу», якое друкавала выключна сачыненні рускіх кампазітараў.
Валянцін Рыгоравіч Прыешкін
Валянцін Рыгоравіч Прые́шкін (нар., г. Бабруйск, Магілёўская вобласць) — беларускі мастак дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва.
Біяграфія
Скончыў Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут у 1976 годзе. З 1976 мастак Барысаўскага камбіната прыкладнога мастацтва.
Члены Беларускага саюза мастакоў ‎з 1980 года.
Творчасць
Працуе ў галіне мастацкай керамікі. Творы вызначаюцца арыгінальнасцю колеравага вырашэння і фактуры матэрыялу. Аўтар дэкаратыўных кампазіцый «Жнівень» (1979), «Кветкі» (1980), «Лісты з блакнота» (1981), «Горад на пяску», «Падарункі дзядзькі Антося» (абедзве 1983), «Арэлі» (1984), серыі рэльефаў «Апосталы» (1989), керамічных скульптур «Катапульта», «Каля крыніцы» (абедзве 1998) і інш. Выканаў дэкаратыўную пластыку рэстарана «Мінск» у Патсдаме (Германія, 1977), скульптуры і вазы ў Палацы культуры ў г. Вілейка (1987), рэльеф у Палацы нафтавікоў у г. Наваполацк (1988), дэкаратыўнае пано, скульптуру і кафлі для інтэр’ера аптэкі № 137 у г. Барысаў, дэкаратыўнае пано для інтэр’ера рэстарана «Планета» (усе 1979), дэкаратыўныя скульптуры для залы камернай музыкі (1983), дэкаратыўную пластыку ў кафэ «Батлейка» (1986, усе з М. Байрачным), пано ў басейне «Гарызонт» (1989), серыю рэльефаў для рэзідэнцыі прэзідэнта Рэспублікі Беларусь (усе ў Мінску), рэльефы «Пётр» і «Павел» для Пасольства Вялікабрытаніі ў Рэспубліцы Беларусь (усе 1998), керамічныя рэльефы і скульптуры для рэстарана «Заслаўе» (1989), камін і рэльефы для прафілакторыя Міністэрства ўнутраных спраў Беларусі (1995) у в. Ждановічы Мінскага раёна і інш.
Пакланенне вешчуноў (Басценавічы)
Пакланенне вешчуноў — абраз сярэдзіны XVIII стагоддзя са Свята-Успенскай царквы ў в. Басценавічы Мсціслаўскага раёна. Захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь.
Сюжэт
Справа на фоне драўляных крокваў хлява, галавы вала і зялёнай драпіроўкі на карычневым поземе стаяць Іаакім у ружова-карычневым адзенні і Марыя ў чырвоным хітоне і сінім плашчы, з белай хусткай на галаве. Яна на руках трымае голае дзіця. Злева з падарункамі вешчуны ў зялёным, карычневым, сінім, чырвоным адзенні, якія прыйшлі пакланіцца дзіцяці. За імі відаць зялёныя горы, лясы, рэчка, мост і горад заходнеееўрапейскага тыпу, апазнаць які пакуль не ўдалося. Над светла-шэрымі воблакамі — пазалочаны ляпны арнамент з раслінным малюнкам.
Паходжанне
Абраз выяўлены ў 1920 годзе ва Успенскай царкве в. Басценавічы Мсціслаўскага раёна Магілёўскай вобласці.
Ікона раскрыта ў Дзяржаўнай цэнтральнай мастацкай рэстаўрацыйнай майстэрні І. М. Громавай, В. О. Кірыкавым,, Ф. А. Мадоравым, Л. І. Пятрэнкам, М. М. Памяранцавым у 1954—1956 гадах (Масква). Сталярная работа выканана А. П. Ягоравым.
Спіс футбольных клубаў Беларусі
Ніжэй прыведзены спіс футбольных клубаў усіх ліг чэмпіянату Беларусі па футболе.
Асіна (горад)
Асіна (Асино) — горад (з 1952) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Асінаўскага раёна Томскай вобласці. Насельніцтва 27,5 тыс. чал. (2007). Заснаваны ў 1856 годзе.
Лясная прамысловасць, дрэваапрацоўка.
Чэмпіянат свету па снукеры 1974
Чэмпіянат свету 1974 (World Snooker Championship 1974, таксама вядомы як Park Drive World Snooker Championship 1974) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 16 па 25 красавіка 1974 года на арэне Belle Vue, у Манчэстэры, Англія. Турнір стаў 37-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Park Drive у трэці раз запар спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £10,000, з якіх £2,000 атрымаў пераможца.
Касня (вёска)
Касня (Касня) — вёска ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Навасельскага сельскага паселішча.
Назва
Аснова Кас- з цягам часу зведала эвалюцыю ад *Kŭs- праз *Къс-. Яна звязаная з прускім kusis, літоўскім kusulas «камар». Гэтая аснова таксама ў назвах сожскай ракі Касінка (каля яе — рэчка з назвай-перакладам «Камароўка»), дзвінскай ракі Каспля.
Той жа корань Kus- у літоўская рачной назве Kus-upė.
Назва Касня значыла «Камарыная (рака)».
Спіс кіраўнікоў Аўстрыі
Кіраўнікі Аўстрыі з 976 па 2004 год.
Дынастыя Габсбургаў
У 1379 годзе тэрыторыі, якія належаць дынастыі Габсбургаў, былі падзелены паміж двума братамі Альбрэхтам III і Леапольдам III. Першы атрымаў герцагства Аўстрыя і стаў родапачынальнікам Альбертынскай лініі Габсбургаў. Другі стаў кіраўніком Унутранай Аўстрыі, Ціроля і Пярэдняй Аўстрыі і заснавальнікам Леапальдзінскай лініі. Неафіцыйна княства Альбрэхта III звалася Ніжняя Аўстрыя (не блытаць з сучаснай федэральнай зямлёй Ніжняя Аўстрыя), а дзяржава Леапольда III — Верхняя Аўстрыя.
Леапальдзінская лінія
У 1406 годзе Леапальдзінскай лінія падзяліла свае тэрыторыі. Эрнст атрымаў Штырыю (Унутраную Аўстрыю), а Фрыдрых IV — Ціроль і Пярэднюю Аўстрыю.
Прэзідэнты
= Гл. таксама =
Sovrani d'Austria
Белы востраў (Санкт-Пецярбург)
Белы востраў — востраў ля вусця Вялікай Нявы, у паўднёвай частцы яе дэльты. Плошча 0,55 км². Падсыпаны і намыты ў XIX стагоддзі на месцы Белай водмелі. Выцягнуты паралельна Кананерскаму востраву, ад якога адасоблены акваторыяй Новага басейна. Злучаны на поўдні мостам з Кананерскім востравам. На Белым востраве Цэнтральная станцыя аэрацыі.
NGC 3058A
NGC 3058A (іншыя абазначэнні — MCG -2-25-26, VV 741) — галактыка ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Медаль «За бездакорную службу»
Назву «За бездакорную службу» маюць шэраг медалёў:
Рыміні
Ры́міні (Rimini, Rèmin, Remne, Ariminum) — найбуйнейшы італьянскі курорт на адрыятычным узбярэжжы, цэнтр т. зв. Раманьскай Рыўеры. Адміністрацыйны цэнтр правінцыі Рыміні, уключанай у рэгіён Эмілія-Раманья. Размешчаны на беразе Адрыятычнага мора, паміж рэкамі Марэк'я і Ауза, у лічаных кіламетрах ад гары Тытана і дзяржавы Сан-Марына. Родны горад Федэрыка Феліні.
Гарады-пабрацімы
У Рыміні 10 гарадоў-пабрацімаў:
Крыжаўзвіжанская царква (Жыровічы)
Крыжаўзвіжанская царква — праваслаўная царква ў вёсцы Жыровічы Слонімскага раёна.
Гісторыя
Крыжаўзвіжанская царква была пабудавана ў 1769 годзе як уніяцкі храм-кальварыя ў стылі ракако, ва ўсходняй частцы манастыра на самым высокім месцы.
Архітэктура
Царква адназальная, са званіцай над уваходам, без вылучэння апсіды ў самастойны аб’ём. Галоўны паўночна-заходні фасад вызначаецца стройнасцю і лёгкасцю 3-яруснай кампазіцыі. Плаўны пераход ярусаў забяспечваецца бакавымі валютамі. Трэці ярус — 4-гранная вежачка з фігурнай барочнай галоўкай. Падобная меншага памеру вежачка над алтарнай часткай. Зала храма перакрыта цыліндрычным скляпеннем на распалубках і асветлена бакавымі лучковымі вежачкамі. Над уваходам на 3-пралётнай лучковай аркадзе хоры з плаўна хвалістай лініяй парапета. Шматступенчатая (28 ступеней) аднамаршавая лесвіца займае палавіну будынка, мела ілюзорны працяг на перспектыўнай фрэскавай сюжэтнай размалёўцы алтарнай сцяны, што пашырала прастору інтэр’ера.
Тахумулька
Тахуму́лька (Tajumulco) — стратавулкан у заходняй частцы Гватэмалы. Мае вышыню 4220 м і з'яўляецца найвышэйшай кропкай Гватэмалы і Цэнтральнай Амерыкі. Конус вулкана мае дзве вяршыні; усходні конус — старажытны з кратарам дыяметрам да 70 м, заходні — малады. На схілах — дубова-хваёвыя лясы, у верхняй частцы — ксерафітныя горныя лугі. Узыходжанне можна ажыццявіць з горада Сан-Маркас, які размешчаны за 14 км на паўднёвы ўсход.
Зенкіна (Смаленская вобласць)
Зенкіна (Зенкино) — вёска ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Навасельскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
Генадзь Адамавіч Пусеў
Генадзь Адамавіч Пу́сеў (, г. Гомель) — беларускі мастак.
Біяграфія
Члены Беларускага саюза мастакоў‎ з 1983 года.
Творчасць
Працуе ў галіне дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва і станковым жывапісе. Сярод твораў дэкаратыўныя скульптура «Птушка» (1975), «Вясна» (1977), «Алеся», «Яблынька» (абедзве 1980), «Дзяўчына ў капелюшы» (1997), трыпціхі «Песні роднага края» (1980), «Партызанам Беларусі» (1982), дэкаратыўных кампазіцыі «Поры года» (1983), «Перамога» (1985), серыя дэкаратыўных ваз «Палессе» (1986), дэкаратыўных камплектаў «Белая варона» (1995), «Чорныя лебедзі» (1997), жывапісных твораў «Варажба» (1966—1985), «Мацярынства» (1988), «Развітанне з дзяцінствам» (1991), «Паўстанне Налівайкі» (1995), «Выкраданне Еўропы» (1999), «Скачкі з амурам» (2000) і інш. Выканаў шэраг афармленчых работ. Творы вызначаюцца дэкаратыўнай выразнасцю, своеасаблівасцю тэхнікі выканання.
Агульнавайсковы факультэт ВАРБ
Агульнавайсковы факультэт Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь‎ — адзін з факультэтаў Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь‎.
Гісторыя
Факультэт быў створаны ў маі 1995 года на базе Мінскага вышэйшага ваеннага каманднага вучылішча (Мiнскага вышэйшага ваенна-палітычнага агульнавайсковага вучылішча, створанага 10 мая 1980 года), стаўшы пераемнікам гэтай ВНУ. З 2005 года арганізацыйна ў склад агульнавайсковага факультэта ўвайшлі факультэты ракетных войскаў і артылерыі, інжынерных і аўтамабільных войскаў. Асноўнай задачай агульнавайсковага факультэта з’яўляецца падрыхтоўка афіцэрскіх кадраў для Узброеных Сіл і іншых сілавых ведамстваў Рэспублікі Беларусь.
Палявыя і практычныя заняткі з ужываннем узбраення і ваеннай тэхнікі праводзяцца на вучэбна-матэрыяльнай базе палігона «Белая Лужа», а таксама злучэнняў і воінскіх часцей Узброеных Сіл.
Спецыяльнасці
Падрыхтоўка афіцэрскіх кадраў для Узброеных Сіл і іншых сілавых структур краіны на факультэце ажыццяўляецца па 7 спецыяльнасцях і 4 спецыялізацыях, тэрмін навучання па якіх складае: 4 гады — «Упраўленне мотастралковымі падраздзяленнямі», «Упраўленне танкавымі падраздзяленнямі», «Тылавое забеспячэнне войскаў» (спецыялізацыя «Забеспячэнне гаручым»), «Ідэалагічная праца ў падраздзяленнях (Узброеныя Сілы)»; 5 гадоў — «Упраўленне падраздзяленнямі ракетных войскаў і артылерыі», «Эксплуатацыя наземных сістэм узбраення» (спецыялiзацыi «Эксплуатацыя і рамонт артылерыйскага ўзбраення»; «Эксплуатацыя і рамонт ракетнага ўзбраення і РСЗА»), «Эксплуатацыя радыётэхнічных сістэм» (спецыялізацыя "Эксплуатацыя і рамонт артылерыйскіх радыётэхнічных сістэм ").
Капенгагенскі метрапалітэн
Капенгагенскі метрапалітэн (Københavns Metro) — сістэма ліній метрапалітэна, якая абслугоўвае Капенгаген, Фрэдэрыксберг і Цёрнбю (Данія).
Сістема адкрытая ў 2002 годзе і на 2008 год складаецца з дзвюх ліній з 22 станцыямі, пасля адкрыцця ў 2007 годзе працягу да аэрапорта Капенгагена (en:Copenhagen Airport).
Тэхналогіі, што выкарыстоўвалі ў метро, натхнілі некаторыя іншыя еўрапейскія гарады на пабудову альбо пашырэнне метрасетак, што выкарыстоўваюць адзіную сістэму.
NGC 3059
NGC 3059 (іншыя абазначэнні — ESO 37-7, IRAS09496-7341, PGC 28298) — галактыка ў сузор’і Кіль.
Дарыя Джукіч
Дарыя Джукіч (нар., Чарнагорыя) — чарнагорская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Чарнагорыі.
NGC 3059
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дарыя Джукіч
Клубная кар’ера
У ліпені 2021 года падпісала кантракт з ЖФК «Мінск».
Вязаў Лес
Вя́заў Лес (, Вязов Лес) — вёска ў Жыткавіцкім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Людзяневіцкага сельсавета.
Размяшчэнне
У 9 км на паўднёвы захад ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Жыткавічы (на лініі Лунінец — Калінкавічы), 242 км ад Гомеля.
Гісторыя
Заснавана напачатку XX стагоддзя перасяленцамі з суседніх вёсак. У 1931 годзе арганізаваны калгас імя В. У. Куйбышава. У сярэдзіне 1930-х гадоў у вёску пераселены жыхары з побач размешчаных сяліб. Падчас Вялікай Айчыннай вайны 5 ліпеня 1944 года вызвалена ад акупантаў. У складзе саўгаса «Людзяневічы» (цэнтр — вёска Людзяневічы). 26 сакавіка 1987 года перададзена з адміністрацыйнага падпарадкавання Жыткавіцкага гарсавета ў склад Людзяневіцкага сельсавета.
Чэмпіянат свету па снукеры 1973
Чэмпіянат свету 1973 (World Snooker Championship 1973, таксама вядомы як Park Drive World Snooker Championship 1973) — прафесійны нярэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 16 па 28 красавіка 1973 года на арэне City Exhibition Hall, у Манчэстэры, Англія. Турнір стаў 36-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Park Drive у другі раз запар спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £8,000, з якіх £1,500 атрымаў пераможца.
Куненэ
Куненэ (Cunene) — рака ў паўднёва-заходняй Афрыцы, пачынаецца ў Анголе, у сярэднім і ніжнім цячэнні ўтварае мяжу паміж Анголай і Намібіяй і ўпадае ў Атлантычны акіян; адна з двух непересыхаючых рэк, якія перасякаюць пустыню Наміб. Даўжыня 1207 км, плошча басейна 109832 км².
Куненэ пачынаецца ў цэнтральнай Анголе на пласкагор'і Біе за 32 км на паўночны ўсход ад горада Уамба і цячэ па стромкім гранітным рэчышчы на поўдзень. У Маталы рака пакідае гранітнае ўзвышша, падаючы на 13 м, і трапляе ў паўночныя ўскраіны пустыні Калахары, дзе на працягу дажджлівага сезона затапляе бліжэйшыя пяскі. Дамба, пабудаваная ў гэтым месцы, павышае ўзровень ракі яшчэ на 8 м, і набыты перапад ўзроўню ў 21 м выкарыстоўваецца для генерацыі электрычнасці. На рацэ знаходзіцца вадаспад Руакана.
Севярынец
Севярынец — прозвішча.
Ганна Севярынец
Ганна Канстанцінаўна Севяры́нец (нар., ) — беларуская выкладчыца, журналістка і пісьменніца. Літаратуразнаўца, даследчыца беларускай літаратуры.
Біяграфічныя звесткі
Нарадзілася ў сям’і беларускага журналіста Канстанціна Севярынца. Скончыла філалагічны факультэт БДУ, аспірантуру па кафедры рускай літаратуры. Жыве ў Смалявічах.
Працавала ў школах і гімназіях Менску, некаторы час - у камерцыйнай сферы. Затым выкладала беларускую і рускую мову і літаратуру ў Смалявіцкай раённай гімназіі. Была прызнана «Настаўнікам года Смалявіцкага раёна — 2019». Улетку 2020 года ў яе скончыўся 5-гадовы працоўны кантракт, які адміністрацыя не працягнула. Гэтаму папярэднічала публікацыя верша Ганны Севярынец «А я за вас не галасавала ніколі» на сайце беларускай службы «Радыё Свабода», як рэакцыі на ваяўнічя заявы кіраўніка Беларусі Аляксандра Лукашэнкі, дзе той згадваў расстрэлы тысячы чалавек у Андыжане, калі былы ўзбекскі прэзідэнт Іслам Карымаў падавіў там путч.
Харкава (Смаленская вобласць)
Харкава (Харьково) — вёска ў Вяземскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Кайдакаўскага сельскага паселішча.
Будынак былой школы для дзяцей работнікаў папяровай фабрыкі (Добруш)
Будынак былой школы для дзяцей работнікаў папяровай фабрыкі — будынак былой школы для дзяцей работнікаў папяровай фабрыкі ў горадзе Добруш. Знаходзіцца на вуліцы Ф. І. Паскевіча, дом № 1.
Апісанне
Будынак пабудаваны ў пачатку ХХ стагоддзя як школа для дзяцей працаўнікоў папяровай фабрыкі князёў Паскевічаў, на сродкі княгіні Ірыны Іванаўны Паскевіч. З 2002 года выкарыстоўваецца як Добрушскі раённы краязнаўчы музей.
Будынак аднапавярховы, прамавугольны ў плане, з двума ўваходамі. Цэнтральная частка будынка вылучана неглыбокімі руставымі рызалітамі. Па гарызанталі сцены падзелены карнізамі на ярусы. Прамавугольныя аконныя праёмы упрыгожаны ліштвамі з замкавым каменем. Будынак былой школы — прыклад грамадзянскай архітэктуры з выкарыстаннем элементаў неакласіцызму і псеўдарускага стыляў.
Мбандака
Мбанда́ка  (Mbandaka) — горад у паўночна-заходняй частцы Дэмакратычнай Рэспублікі Конга, адміністрацыйны цэнтр Экватарыяльнай правінцыі.
Геаграфія
Горад знаходзіцца на экватары, каля ракі Конга і вусця ракі Рукі, прыкладна за 700 км у напрамку на паўночны ўсход ад сталіцы краіны Кіншасы. Рачны порт на на маршруце Кіншаса—Кісангані.
Гісторыя
Заснаваны Г. М. Стэнлі пад назвай Экуатэрвіль. З 1886 года горад стаў бельгійскім каланіяльным адміністрацыйным цэнтрам пад назвай Кокійявіль (у гонар каланіяльнага дзеяча К. Кокійя ). У 1966 годзе, пасля атрымання краінай незалежнасці, атрымаў сучасную назву.
Эканоміка
У горадзе дзейнічае міжнародны аэрапорт, рачны порт. Цэнтр сельскагаспадарчага раёна і лясной гаспадаркі. Дзейнічаюць прадпрыемствы харчовай, металаапрацоўчай прамысловасці, суднарамонтыя майстэрні, тыпаграфія.
У горадзе дзейнічае Музей экватара, батанічны сад Эала , педагагічны каледж.
Герб Хоцімска
Герб Хоцімска — афіцыйны геральдычны сімвал горада Хоцімска.
На аснове герба быў таксама створаны сцяг Хоцімска.
Герб і сцяг зарэгістраваны ў Гербавым матрыкуле Рэспублікі Беларусь 22 снежня 2001 г. пад № 75.
Гісторыя
Хоцімск упершыню ўпамінаецца ў пісьмовых крыніцах 1430 г. як вёска Хотимль у сувязі з уступленнем на трон вялікага князя Свідрыгайлы. У XVI ст. населены пункт увайшоў у склад Мсціслаўскага ваяводства.
У XIX ст. мястэчка Хоцімск належала Галынскім. Прадстаўнікі гэтага шляхецкага роду валодалі гербам «Клямры» — у чырвоным полі дзве сярэбраныя клямры, складзеныя ў выглядзе Андрэеўскага крыжа, у ніжняй палавіне сыходзяцца накшталт шчыпцоў. У нашлемніку — паўлінавыя пёры, на якіх намаляваны герб «Газдава». У польскіх гербоўніках гэты герб апісаны без «Газдавы» і са страўсінымі пёрамі. Тым не менш галоўнай фігурай у дадзеным гербе, безумоўна, з'яўляюцца клямры (клямар, спражка, зашпілька па-польску). Уласнага герба мястэчка ніколі не мела.
Пры распрацоўцы афіцыйнага геральдычнага сімвала гарадскога пасёлка Хоцімск быў ужыты шырока распаўсюджаны прыём пераносу прыватнаўласніцкай геральдыкі на сучасныя тэрытарыяльныя гербы. Аднак, просты паўтор шляхецкага герба ў сучасным гарадскім сімвале не прымальны з-за розных функцыянальных нагрузак. Акрамя таго, клямары, размешчаныя т. зв. Андрэеўскім крыжом, не былі ўхвалены членамі раённага выканаўчага камітэта, якія выказвалі агульнае меркаванне жыхароў мястэчка. Было прапанавана пакінуць эмаль шчыта ранейшай — чырвонай, пры гэтым змяніўшы канфігурацыю асноўных сярэбраных гербавых фігур, размясціўшы іх паралельна дадатковаму, новаўведзенаму элементу, — мячу таго ж металу.
Меч з'явіўся на гербе на знак вядомай гістарычнай падзеі XVIII ст. У час Крычаўскага антыфеадальнага паўстання ў траўні-чэрвені 1740 г. ўзброены сялянскі атрад Кастуся Вашчылы, брата правадыра народнага выступлення, разбурыў паташныя прадпрыемствы. Ва ўзброеным сутыкненні з атрадам адміністрацыі староства ў раёне Хоцімска гэты атрад быў разбіты.
Магамет
Магамет (20 (22) красавіка 571, Мека —, Медзіна) — заснавальнік ісламу, цэнтральная фігура (пасля адзінага Бога) гэтай рэлігіі.
Імя
У ісламе імені надаецца вялікае сакральнае значэнне. Імя Магамет значыць «пахвалёны», «Годны хвалы». У Каране ён завецца па імені ўсяго 4 разы, але завецца таксама прарокам (ан-Набі), Веснікам (Расул), слугою Бога (Абд), веснікам (Башыр), папярэднікам (Надхір), напамінальнікам (Мудхакір), сведкам (Шагід), заклікальнікам да Бога (Так’і) і інш. Паводле мусульманскай традыцыі, пасля вымаўлення або напісання імя прарока Магамета, заўсёды гавораць «Сала Лаху алейгі ва салям» (صلى الله عليه وسلم) — гэта значыць «Блаславіць яго Алах і прывітае».
Поўнае імя Магамета ўключае імёны ўсіх яго вядомых продкаў па прамой мужчынскай лініі пачынаючы ад Адама, а таксама ўтрымлівае кунню па імені яго сына Касіма (гэта імя значыць «Які дзеліць»; пры жыцці Магамета ніхто не мог зваць свайго сына Касім, бо гэтая куння была замацавана за Магаметам). Цалкам імя прарока Магамета выглядае так: Абу аль-Касім Магамет ібн ‘Абд Алах ібн Абд аль-Муталіб (імя Абд аль-Муталіба — Шайба) ібн Хашым (імя Хашыма — Амр) ібн Абд Манаф (імя Абд Манафа — аль-Мугіра) ібн Кусайя ібн Кілаб ібн Мура ібн Кааб ібн Луайя ібн Галіб ібн Фіхр ібн Малік ібн Ан-Надр ібн Кінана ібн Хузайма ібн Мудрык (імя Мудрыкі — Амір) ібн Ільяс ібн Мудар ібн Нізар ібн Мад ібн Аднан ібн Адад (вымаўляюць таксама — Удад) ібн Мукавім ібн Нахур ібн Тайрах ібн Іаруб ібн Яшчджуб ібн Набіт ібн Ісмаіл ібн Ібрагім (Галіль ар-Рахман) ібн Тарых (гэта Азар) ібн Нахур ібн Саруг ібн Шаліг ібн Ірфхашад ібн Сам ібн Нух ібн Ламк ібн Матту Шалах ібн Ахнух (гэта, як сцвярджана, прарок Ідрыс; ён быў першым з роду чалавечага, якому даравана прароцтва і які пісаў трыснёгавым пяром) ібн Іард ібн Магліл ібн Кайнан ібн Іаніш ібн Шыт ібн Адам.
Месца Магамета сярод прарокаў ісламу
Іслам, акрамя Магамета, прызнае таксама і іншых прарокаў (ёсць версіі аб тым, што іх было 124 тысячы, ёсць версіі, што іх было 224 тысячы ), але пры гэтым агаворвае, што Магамет з’яўляецца не проста адным з прарокаў, але з’яўляецца апошнім у ланцугу ўсіх пасланцоў і прарокаў. Акрамя таго, ён пасланы не да асобнага горада, сяла, народа, як гэта было са ўсімі астатнімі пасланцамі (у тым ліку і Ісам — Ісусам), а да ўсіх людзей на зямлі. Яго шарыят (гэта значыць комплекс маральна- і рэлігійна-юрыдычных правілаў і прынцыпаў), паводле вучэння ісламу, будзе сапраўдным да Суднага Дня. Усе астатнія шарыяты, з якімі прыходзілі прарокі, згубілі сваю сілу (усе яны насілі часовы характар). Такім чынам, мусульмане, прымаючы такія Свяшчэнныя Пісанні, як Тора і Евангелле, не прызнаюць іх законы дзейнымі, а акрамя таго паказваюць на тое, што яны пасля былі скажоныя людзьмі.
Магамет займае самае высокае становішча сярод прарокаў. Паводле ісламу, вера ў прароцкую місію Магамета з’яўляецца абавязковай для ўсіх людзей, у тым ліку і для хрысціян і іудзеяў, якія павінны былі рушыць услед яго закліку і прыняць апошні шарыят.
Рамадан аль-Буці так піша аб месцы Магамета і яго Шарыяту ў Ісламе: «Няма адрозненняў у монатэістычных рэлігіях [маюцца на ўвазе монатэістычныя рэлігіі ў нескажоным выглядзе], бо ўсе яны — звёны адзінага Чароўнага ланцугу, у якой місія Магамета з’яўляецца кульмінацыяй усяго рэлігійнага развіцця чалавецтва. Аднак жа ёсць адрозненні ў заканадаўствах (шарыятах), з якімі накіроўваліся прарокі».
Рэлігійнае вучэнне
Паводле вучэння ісламу, Магамет з’яўляецца апошнім прарокам і пасланцом Алаха. Іслам, гэта значыць пакора Адзінаму Богу, была ўласцівая ўсім праведнікам, разам з тымі, якія паслухаліся загаду Бога і прынялі вучэнне Ісы, Мусы і іншых вядомых біблейскіх прарокаў. Аднак вучэнні іўдаізму і хрысціянства, паводле ісламу, былі скажоныя людзьмі, а потым страцілі сваю актуальнасць пасля пачатку даравання Карана. Пры гэтым, скажэнне Пісанняў было ў межах ведання Алаха. Каран з’яўляецца словам Алаха, апошнім Свяшчэнным Пісаннем, Пісаннем якое не падвергнецца зменам. Бо, па волі Алаха, Апошняе Пісанне ўтрымлівае арабскую прамову, гэтая мова з’яўляецца асаблівай для мусульман. Толькі Каран на арабскай мове з’яўляецца Пісаннем, пераклад на любую мову свету (часта паказваецца, што гэта «пераклад сэнсаў») такім не з’яўляецца. Каран пасылаўся часткамі. Засноўваючыся на аятах Карана (25:32, 17:106), гэта звязваецца з тым, што Алах жадаў укараніць веру ў сэрца Магамета, а таксама пасылаў адкрыцці згодна з падзеямі і пытаннямі тых, хто пытае, што рабіла большае ўражанне, чым калі б яны былі дадзены цалкам. Адкрыццё магло сцішваць Магамета, усяляць у яго супакой і ўстойлівасць. Некаторыя адкрыцці адмянялі папярэднія. Прынята лічыць, што ў адкрыццях, якія прыйшлі Магамету да перасялення мусульман у Медзіну, утрымліваецца менш прававых устанаўленняў. У Каране часта ўтрымліваюцца наказы Магамету. Слова «куль» (скажы) утрымліваецца 332 разы.
Асаблівасці культуры
У даісламскіх арабаў шырока шанаваліся красамоўства, гасціннасць і вернасць сваёй дамове. Сярод прымітыўных якасцей даісламскага грамадства можна вылучыць наступныя: існавала крэўная помста, была традыцыя закопваць жыўцом нованароджаных дзяўчат, або закопваць нованароджаных дзяцей, калі арабы баяліся не прахарчаваць іх.
Эканоміка
Мека, у якой жыў Магамет, была гандлёвым і фінансавым цэнтрам Аравіі. Горад размяшчаўся на скрыжаванні шляхоў з Емена ў Сірыю і з Эфіопіі (Абісініі) у Ірак. Валютай таго часу быў дынар. Дынар таксама згадваецца ў Каране. У адпаведнасці з каранічнымі аятамі гэта была манета з золата ў 24 караты, або 4,25 грама. Мусульманам загадваецца выкарыстаць такія грошы пры здзяйсненні ўгодаў, выплаце ачышчальнага падатку (закята) і для зберажэнняў. Прарок Магамет з’яўляецца заснавальнікам ісламскай эканомікі, якая са ўсімі ўласцівымі ёй асаблівасцямі практычна не змянілася да нашых дзён. У прыватнасці, у выказваннях прарока Магамета асуджаецца ліхвярская практыка (рыба), а таксама гаворыцца аб золаце і срэбры. Гэтыя выказванні (хадзісы) адбіліся на сучасных эканоміках краін ісламскага свету. У прыватнасці, пасля эканамічнага крызісу 1997 года ў процівагу папяровым грошам і нестабільнасці сучаснай фінансавай сістэмы, якую яны нясуць, з’явіўся праект залатога дынара, паколькі ў часы прарока Магамета незабяспечаных папяровых грошай не існавала. Хоць, у мусульманскім свеце здаўна былі распаўсюджаны розныя віды абаротных дакументаў, такіх як суфтаджа, сак і інш., якія прымаліся да аплаты нароўні са звычайнымі металічнымі грашыма.
Клімат
Мека размяшчалася сярод неўрадлівых скал, земляробства ў ёй было немагчыма. Земляробства было распаўсюджана толькі ў аазісах, адным з якіх быў Ясрыб (Медзіна). Існуе меркаванне аб тым, што распаўсюджванне ісламу і арабская экспансія ў Персію, Сірыю і Паўночную Афрыку была абумоўлена асушваннем арабскіх стэпаў і, як следства, голадам. Пры гэтым, ніякіх вызначаных звестак што да істотных змен клімату няма, што ставіць пад сумнеў такога роду высновы. Да таго ж вядома, што мусульмане вярталіся пасля заваявальных паходаў назад у пустэльню.
Палітыка
Усярэдзіне Мекі ішла пастаянная барацьба за ўладу. У арабскіх крыніцах утрымліваецца нямала інфармацыі аб сямейных і племянных закалотах, аднак некаторыя заходнія крытыкі робяць акцэнт на легендарнасці гэтых паданняў. У сувязі з тым, што Мека была буйным гандлёвым горадам, палітычныя групоўкі, якія атрымлівалі ўладу, былі злучаны ва ўзаемаадносіны з рознымі арабскімі плямёнамі, а таксама дзяржавамі, з якімі быў звязаны гандаль Мекі.
Сям’я Магамета
Прарок Магамет паходзіў з племя «Курайш», якое мела вельмі высокае становішча ў арабскім асяроддзі. Ён адносіўся да клана Хашым (хашыміты). Клан атрымаў назву ў гонар прадзеда Магамета — Хашыма. У Хашыма пры жыцці было права на збор быдла для сілкавання паломнікаў і права на валоданне крыніцай Замзам. Ён быў багатым чалавекам. Мянушку «Хашым» (яго звалі Амр) ён атрымаў з-за таго, што разломліваў хлеб на кавалкі для паломнікаў, якія прыязджалі на хадж у Меку («хашыма» — разломліваць хлеб для цуры). Пасля яго смерці права на харчаванне паломнікаў перайшло яго брату, аль-Муталібу, якога курайшыты звалі аль-Файда — «сама шчодрасць». У Хашыма быў сын Абд аль-Муталіб, якога назвалі Шуайба. Ён вельмі шанаваўся ў сваім народзе.
Нараджэнне і дзяцінства
Прарок Магамет нарадзіўся, паводле меркавання шэрагу навукоўцаў, 20 або 22 красавіка 571 года па грыгарыянскім каляндары у год слана, перад наступам світанку, у панядзелак. Таксама шматлікія крыніцы паказваюць 570 год. Паводле некаторых паданняў, гэта адбылося ў 9 дзень месяца Рабі аль-аваль у год Слана, у год няўдалага паходу Абрагі на Меку, або ў 40 г. кіравання персідскага шаха Анушырвана.