cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Джон Лок
Філасофія
На філасофію Лока надзвычай моцны ўплыў зрабіў Дэкарт; навука Дэкарта пра веды ляжыць у грунце ўсіх гнасеалагічных паглядаў Лока. Верагодныя веды, вучыў Дэкарт, складаюцца ў меркаванні розумам ясных і выяўных адносін паміж яснымі і паасобнымі ідэямі; дзе розум праз параўнанне ідэй не ўгледжвае такіх адносін, там можа быць толькі думка, а не веды; верагодныя праўды атрымваюцца розумам наўпроста ці праз выснову з іншых праўд, чаму веды бываюць інтуітыўным і дэдукцыйным; дэдукцыя здзяйсняецца не праз сілагізм, а праз прывядзенне параўноўваных ідэй да такога пункта, праз які дачыненне паміж імі робіцца выяўным; дэдукцыйныя веды, што складаюцца з інтуіцыі, цалкам верагоднае, але бо яно ў той жа час залежыць у некаторых адносінах і ад памяці, тое яно менш надзейнае, чым інтуітыўныя веды. Ва ўсім гэтым Лок цалкам згаджаецца з Дэкартам; ён прымае Дэкартава палажэнне, што самая верагодная праўда — гэта інтуітыўная праўда нашага ўласнага існавання.
У навуцы пра субстанцыі Лок згаджаецца з Дэкартам у тым, што з'ява неймаверная без субстанцыі, што субстанцыя выяўляецца ў прыкметах, а не спазнаецца сама па сабе; ён пярэчыць толькі супраць становішча Дэкарта, што душа увесь час думае, што мысленне ёсць асноўная прыкмета душы. Згаджаючыся з Дэкартавай навукай пра паходжанне праўд, Лок разыходзіцца з Дэкартам у пытанні пра паходжанне ідэй. На думку Лока, падрабязна развітай у другой кнізе «Досведу», усе складаныя ідэі паступова выпрацоўваюцца розумам з простых ідэй, а простыя паходзяць з вонкавага ці ўнутранага досведу. У першай кнізе «Досведу» Лок падрабязна і крытычна тлумачыць, чаму няможна выказаць здагадку іншай крыніцы ідэй, як вонкавы і ўнутраны досвед. Пералічыўшы прыкметы, па якіх ідэі прызнаюцца прыроджанымі, ён паказвае, што гэтыя прыкметы зусім не даводзяць прыроджанасці. Так прыкладам, усеагульнае прызнанне не даводзіць прыроджанасці, калі можна паказаць на іншае тлумачэнне факта ўсеагульнага прызнання, дый самая ўсеагульнасць прызнання вядомага прынцыпу сумнеўная. Нават калі дапусціць, што некаторыя прынцыпы адкрываюцца нашым розумам, тое гэта зусім не даводзіць іх прыроджанасці. Лок зусім не адмаўляе, аднак, што наша пазнавальная дзейнасць вызначана вядомымі законамі, уласцівымі чалавечаму духу. Ён прызнае разам з Дэкартам два элементы спазнання — прыроджаныя пачаткі і вонкавыя дадзеныя; да першых адносяцца розум і воля. Розум ёсць здольнасць, дзякуючы якой мы атрымваем і адукоўваем ідэі, як простыя, так і складаныя, а таксама здольнасць успрымання вядомых адносін паміж ідэямі.
Такім чынам, Лок разыходзіцца з Дэкартам толькі ў тым, што прызнае замест прыроджаных патэнцый асобных ідэй агульныя законы, што прыводзяць розум да адкрыцця верагодных праўд, і потым не бачыць рэзкага адрознення паміж адцягненымі і пэўнымі ідэямі. Калі Дэкарт і Лок кажуць пра веды, відаць, рознай мовай, то прычына гэтага складаецца не ў адрозненні іх гледжанняў, а ў адрозненні мэт. Лок жадаў звярнуць увагу людзей на досвед, а Дэкарта займаў больш апрыёрны элемент у чалавечых ведах.
Заўважны, хоць і менш значны ўплыў на гледжанні Лока зрабіла псіхалогія Гобса, у якога запазычаны, прыкладам, парадак выкладу «Досведу». Апісваючы працэсы параўнання, Лок ідзе за Гобсам; разам з ім ён сцвярджае, што адносіны не прыналежаць рэчам, а складаюць вынік параўнанні, што адносін незлічонае мноства, што важнейшыя адносіны іста тоеснасць і адрозненне, роўнасць і няроўнасць, падабенства і непадобнасць, сумежнасць па прасторы і часе, прычына і дзеянне. У трактаце пра мову, то бок у трэцяй кнізе «Досведу», Лок развівае думкі Гобса. У навуцы пра вала Лок знаходзіцца ў наймоцнай залежнасці ад Гобса; разам з апошнім ён вучыць, што імкненне да задавальнення есці адзінае праходзілае праз усё наша псіхічнае жыццё і што панятак пра дабро і зло ў розных людзей зусім розны. У навуцы пра свабоду волі Лок разам з Гобсам сцвярджае, што воля схіляецца ўбок моцнага жадання і што свабода ёсць сіла, што належыць душы, а не волі
Нарэшце, варта прызнаць яшчэ і трэці ўплыў на Лока, а менавіта ўплыў Ньютана. Такім чынам, у Локу нельга бачыць самастойнага і арыгінальнага мысляра; пры ўсіх буйных вартасцях яго кнігі ў ёй ёсць некаторая дваістасць і няскончанасць, што паходзіць ад таго, што ён знаходзіўся пад уплывам гэтак розных мысляроў; таму і крытыка Лока ў многіх выпадках (прыкладам, крытыка ідэі субстанцыі і прычыннасці) спыняецца на паўдарозе.
Вялікая частка «Досведу» мае зараз толькі гістарычнае значэнне, хоць ўплыў Лока на познюю псіхалогію несумненнае. Хоць Локу як палітычнаму пісьменніку часта даводзілася дакранацца пытанняў маральнасці, але адмысловага трактата пра гэту галіну філасофіі ў яго няма. Думкі яго пра маральнасць адрозніваюцца тымі ж уласцівасцямі, як і яго псіхалагічныя і гнасеалагічныя разважанні: шмат цвярозага розуму, але няма праўдзівай арыгінальнасці і вышыні. У лісце да Малінэ (1696 год) Лок заве Евангелле такім цудоўным трактатам маралі, што можна прабачыць чалавечы розум, калі ён не займаецца даследаваннямі гэтага роду. «Учыннасць», кажа Лок, ''«разгляданая як абавязак, есці не што іншае як воля Бога, знойдзеная натуральным розумам; таму яна мае сілу закона; што да яе ўтрыманні, тое яно вылучна складаецца ў вымозе рабіць дабро сабе і іншым; насупраць таго, загана не ўяўляе нічога іншага, як імкненне шкодзіць сабе і іншым. Найбольшая загана — той, які вабіць за сабой найболей згубныя наступствы; таму кожныя злачынствы супраць грамадства значна больш важныя, чым злачынствы супраць прыватнай асобы. Многія дзеянні, якія былі б цалкам нявіннымі ў стане адзіноты, натуральна апынаюцца заганнымі ў грамадскім ладзе»''. У іншым месцы Лок кажа, што «чалавеку ўласціва шукаць шчасці і ўнікаць пакут». Шчасце складаецца ва ўсім тым, што падабаецца і задавальняе дух, пакуту — ва ўсім тым, што хвалюе, засмучае і мучыць дух. Аддаваць перавагу мінучую асалоду асалодзе працягламу, сталаму, значыць быць ворагам свайго ўласнага шчасця.
Педагагічныя ідэі
Быў адным з заснавальнікаў эмпірыка-сэнсуалістычнай тэорыі пазнання. Лок лічыў, што ў чалавека няма прыроджаных ідэй. Ён нараджаецца быўшы «чыстай дошкай» і гатовым успрымаць навакольны свет пасярэдніцтвам сваіх пачуццяў праз унутраны досвед — рэфлексію.
«Дзевяць дзясятых людзей робяцца такімі, якія яны ёсць, толькі дзякуючы выхаванню». Найважнейшыя заданні выхавання: выпрацаванне характару, развіццё волі, маральнае дысцыплінаванне. Мэта выхавання — выхаванне джэнтльмена, які ўмее весці свае справы слушна і абачліва, прадпрымальнага чалавека, вытанчанага ў звароце. Канчатковую мэту выхавання Лок уяўляў у забеспячэнні здаровага духу ў здаровым целе («вось кароткае, але поўнае апісанне шчаслівага стану ў гэтым свеце»).
Распрацаваў сістэму выхавання джэнтльмена, пабудаваную на прагматызме і рацыяналізме. Галоўная асаблівасць сістэмы — утылітарызм: кожны прадмет павінен рыхтаваць да жыцця. Лок не адлучае навучання ад выхавання маральнага і фізічнага. Выхаванне павінна складацца ў тым, каб складаліся звычкі фізічныя і маральныя, звычкі розуму і волі. Мэта фізічнага выхавання складаецца ў тым, каб з цела ўтварыць прыладу, наколькі можна паслухмяную духу; мэта духоўнага выхавання і навучання складаецца ў тым, каб стварыць дух просты, які паступаў бы ва ўсіх выпадках адпаведна з вартасцю разумнай істоты. Лок настойвае на тым, каб дзеці прывучалі сябе да саманазірання, да сама-ўстрымання і да перамогі над сабой.
Выхаванне джэнтльмена ўлучае (усе складальныя выхаванні павінны быць узаемазвязаны):
Асноўны дыдактычны прынцып — у навучанні абапірацца на цікавасць і дапытлівасць дзяцей. Галоўным выхаваўчым сродкам з'яўляюцца прыклад і асяроддзе. Устойлівыя дадатныя звычкі выхоўваюцца пяшчотнымі словамі і рахманымі намовамі. Фізічныя кары ўжываюцца толькі ў вылучных выпадках дзёрзкага і сістэматычнага непадпарадкавання. Развіццё волі адбываецца праз уменне пераносіць цяжкасці, чаму спрыяюць фізічныя практыкаванні і гартаванне.
Утрыманне навучання: чытанне, ліст, маляванне, геаграфія, этыка, гісторыя, храналогія, бухгалтэрыя, родная мова, французская мова, лацінская мова, арыфметыка, геаметрыя, астраномія, фехтаванне, вярховая язда, танцы, маральнасць, найгалоўныя часткі грамадзянскага правы, рыторыка, логіка, натурфіласофія, фізіка — вось што павінен ведаць адукаваны чалавек. Да гэтага вынікаюць далучыць веды якога-небудзь рамяства.
Філасофскія, сацыяльна-палітычныя і педагагічныя ідэі Джона Лока склалі цэлую эпоху ў станаўленні педагагічнай навукі. Яго думкі былі развіты і ўзбагачаны перадавымі мыслярамі Францыі XVIII стагоддзя, знайшлі працяг у педагагічнай дзейнасці Ёгана Генрыха Песталоцы і рускіх асветнікаў XVIII стагоддзя, якія вуснамі М. В. Ламаносава звалі яго ў ліку «наймудрэйшых настаўнікаў чалавецтва».
Лок паказваў на нястачы сучаснай яму педагагічнай сістэмы: прыкладам, ён паўставаў супраць лацінскіх гаворак і вершаў, якія павінны былі складаць вучні. Навучанне павінна быць навочным, рэчавым, ясным, без школьнай тэрміналогіі. Але Лок — не вораг класічных моў; ён толькі супернік сістэмы іх выкладання, што практыкавалася ў яго час. З прычыны некаторай сухасці, уласцівай Локу зусім, ён не надае паэзіі вялікага месца ў рэкамендаванай ім сістэме выхавання.
Некаторыя гледжанні Лока з «Думак пра выхаванне» запазычаў Русо і ў сваім «Эміле» давёў да крайніх высноў.
Палітычныя ідэі
Найболей вядомы распрацоўкай прынцыпаў дэмакратычнай рэвалюцыі. «Права народа на паўстанне супраць тыраніі» найболей паслядоўна развіта Локам у працы «Разважання пра славутай рэвалюцыі 1688 года», якое напісана з адкрыта выказаным намерам «зацвердзіць пасад вялікага аднаўляльніку англійскай волі, караля Вільгельма, вывесці яго правы з волі народа і абараніць прад святлом англійскі народ за яго новую рэвалюцыю».
Асновы прававой дзяржавы
Як палітычны пісьменнік, Лок з'яўляецца заснавальнікам школы, што імкнецца пабудаваць дзяржаву на пачатку асабістай волі. Роберт Фільера ў сваім «Патрыярху» навучаў неабмежаванасці каралеўскай улады, выводзячы яе з патрыярхальнага пачатку; Лок паўстае супраць гэтага погляду і засноўвае паходжанне дзяржавы на ўзаемнай дамове, згодзе ўсіх грамадзянаў, прытым яны, адмаўляючыся ад права асабіста бараніць свой набытак і караць парушальнікаў закона, даюць гэта дзяржаве. Урад складаецца з людзей, абраных з агульнай згоды для назірання за дакладным выкананнем законаў, усталяваных для захавання агульнай свабоды і дабрабыту. Пры сваім уступленні ў дзяржаву чалавек падначальваецца толькі гэтым законам, а не самаволі і капрызу неабмежаванай улады. Стан дэспатызму горшы, чым натуральны стан, таму што ў апошнім кожны можа бараніць сваё права, а перад дэспатам ён не мае гэтай свабоды. Парушэнне дамовы ўпаўнаважвае народ патрабаваць назад сваё вярхоўнае права. З гэтых асноўных палажэнняў паслядоўна выводзіцца ўнутраная форма дзяржаўнага ладу. Дзяржава атрымвае ўладу:
Усё гэта, аднак, даецца дзяржаве адзіна для ахоўвання набытку грамадзянаў. Заканадаўчую ўладу Лок лічыць вярхоўнаю, бо яна загадвае астатнім. Яна святая і недатыкальная ў руках тых твараў, каму ўручана грамадствам, але не бязмежная:
Выкананне, наадварот, не можа спыняцца; таму яно ўручаецца сталым органам. Апошнім большаю часткай падаецца і саюзная ўлада («federative power», то бок права вайны і свету); хоць яна істотна адрозніваецца ад выканаўчай, але бо абедзве дзеюць праз адны і тыя ж грамадскія сілы, тое было б нязручна ўсталяваць для іх розныя органы. Кароль ёсць кіраўнік выканаўчай і саюзнай улады. Ён мае вядомыя прэрагатывы толькі для таго, каб у неспадзяваных заканадаўствам выпадках спрыяць выгодзе грамадства.
Дзяржава і рэлігія
У «Letters on toleration» і ў «Reasonableness of Christianity, as delivered in the scriptures» Лок палымяна навучае ідэю памяркоўнасці. Ён мяркуе, што існасць хрысціянства складаецца ў веры ў Месію, якую апосталы ставяць на першы план, з аднолькаваю рэўнасцю патрабуючы яе ад хрысціянаў з юдэяў і з паганцаў. Адсюль Лок робіць выснову, што не вынікае даваць вылучная перавага якой адной царквы, таму што ў веры ў Месію сходзяцца ўсе хрысціянскія спавяданні. Мусульмане, юдэі, паганцы могуць быць бездакорна маральнымі людзьмі, хоць гэта маральнасць і павінна каштаваць ім большай працы, чым веруючым хрысціянам. Самым рашучым чынам Лок настойвае на аддзяленні царквы ад дзяржавы. Дзяржава, на думку Лока, толькі тады мае права судны над сумленнем і верай сваіх падданак, калі рэлігійная злучына вядзе да амаральных і злачынных дзеяў.
Сабейскае царства
Сабейскае царства або Саба — старажытная дзяржава, якая існавала з канца 2-га тыс. да н. э. па канец III у н. э. у паўднёвай частцы Аравійскага паўвострава, у раёне сучаснага Емена (але якое мела на самым пачатку сваёй гісторыі калонію ў Эфіопіі).
IC 2144
IC 2144 — галактыка тыпу EN (эмісійная туманнасць) ў сузор’і Цялец.
Хорхэ Луіс Борхес
Хорхэ Луіс Борхес (Jorge Luis Borges ( audio) ;, Буэнас-Айрэс — , Жэнева) — аргенцінскі празаік, паэт, публіцыст. Борхес вядомы перш за ўсё лаканічнымі празаічнымі фантазіямі, якія часта хаваюць пад сабой развагі аб сур'ёзных навуковых праблемах ці прымаюць форму прыгодніцкіх або дэтэктыўных гісторый. Эфект праўдзівасці выдуманых падзей дасягаецца ў Борхеса ўвядзеннем у апавяданне эпізодаў аргенцінскай гісторыі і імёнаў пісьменнікаў-сучаснікаў, фактаў уласнае біяграфіі. У 1920-я гады стаў адным з заснавальнікаў авангардызму ў іспанамоўнай лацінаамерыканскай паэзіі.
Біяграфія
Хорхэ Луіс Борхес нарадзіўся ў 1899 годзе ў Буэнас-Айрэсе. Яго поўнае імя — Хорхэ Франсіска Ісідара Луіс Борхес Асеведа (Jorge Francisco Isidoro Luis Borges Acevedo), аднак паводле аргенцінскай традыцыі ён яго не скарыстоўваў. У жылах Хорхэ Луіса цякла кроў іспанцаў, ірландцаў, а таксама партугальскіх яўрэяў, аднак сам ён дадаваў да гэтага спісу яшчэ і баскскую, андалюскую, англійскую і нарманскую. Сям'я Борхеса з'ехала ў Еўропу ў 1914 годзе, а потым у Іспанію ў 1919 годзе. Адразу пасля пераезду, 31 снежня 1919 г., часопіс «Грэцыя» надрукаваў першы верш Хорхэ Луіса Борхеса. Нават яго раннія творы ўражвалі глыбінёй думак, ведамі моў і філасофіі, віртуозным валоданнем словам. У 1921 годзе Борхес вярнуўся на радзіму. Да 1930 году ён скончыў напісанне сямі кніг, заснаваў тры часопісы і супрацоўнічаў яшчэ з дванаццаццю. Борхес стаў першым іспанамоўным паэтам-авангардыстам у Лацінскай Амерыцы. У канцы 1930-х ён звярнуўся да прозы.
З 1937 году ён працаваў у бібліятэцы. У гэты час ён стварыў безліч празаічных фантазіяў, якія маскіравалі сур'ёзныя разважанні на тэму праблем навукі, часам яны таксама прымалі выгляд дэтэктыўнай ці прыгодніцкай прозы. У той жа момант яго выдуманыя сюжэты і героі здаюцца праўдзівымі, бо Борхес скарыстоўваў факты з аргенцінскай гісторыі, імёны пісьменнікаў-сучаснікаў і ўласныя ўспаміны.
Пісьменнік не меў ані жонкі, ані дзяцей, таму ён адчуваў моцную прыхільнасць да сястры і маці. Ён памёр у Жэневе 14 чэрвеня 1986 году. У 2004 годзе адкрылі яго помнік у Лісабоне.
Пасля смерці
Борхес быў пахаваны на жэнеўскіх Могілках Каралёў, непадалёк ад Жана Кальвіна. У лютым 2009 года Нацыянальны кангрэс Аргенціны павінен быў разгледзець законапраект аб вяртанні ў Буэнас-Айрэс праху Хорхэ Луіса Борхеса. Гэтая ініцыятыва зыходзіла ад прадстаўнікоў літаратурных колаў, аднак удава пісьменніка, якая ўзначальвае фонд яго імя, пярэчыць супраць перанясення рэштак Борхеса ў Аргенціну.
У 2008 годзе ў Лісабоне быў адчынены помнік Борхесу. Кампазіцыя, адлітая па эскізе земляка літаратара Федэрыка Брука, па меркаванні аўтара, глыбока сімвалічная. Яна ўяўляе сабой гранітны маналіт, у якім інкруставаная бронзавая далонь Борхеса. Як лічыць скульптар, які ў 80-я гады зрабіў з рукі пісьменніка зьлепак, гэта сімвалізуе самага творцу і яго «паэтычны дух». На адкрыцці манумента, усталяванага ў адным з паркаў у цэнтры гораду, прысутнічала ўдава пісьменніка Марыя Кодама, якая ўзначальвае фонд яго імя, бачныя дзеячы партугальскай культуры, у тым ліку Нобелеўскі лаўрэат Жазэ Сарамага.
Творчасць
Сам Борхес так апісаў свой уступ у літаратуру:
Беларускія пераклады
Некаторыя творы пераклалі Сяргей Вераціла, Ганна Качалка, Анатоль Прасаловіч, Сяргей Шупа, Макс Шчур.
ФК Кобрын
«Кобрын» — былы беларускі футбольны клуб з горада Кобрын, заснаваны ў 1992 годзе.
Гісторыя
Клуб быў заснаваны ў Брэсце ў 1992 пад назвай «Брэстбытхім». Каманда далучылася да Трэцяй лігі і адразу выйграла яе. «Брэстбытхім» далей выступаў у Другой лізе да 1995, калі з-за фінансавых праблем спыніў існаванне. Тым не менш, каманда перадыслакавалася ў Кобрын і захавала месца ў Другой лізе.
Раз’езд 88 Тасбагет
88 Тасбагет — раз’езд у Аральскім раёне Кызылардзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Сапакскай сельскай акругі. Код КАТА — 433259700.
ФК Кобрын
Гісторыя
Пасля сезону 1996 каманда знялася з рэспубліканскіх турніраў і выступала пераважна ў першынстве вобласці. Некалькі разоў «Кобрын» выйграваў чэмпіянат Брэсцкай вобласці. У 1998—1999 і 2006 клуб выступаў у Другой лізе (Д3), але вяртаўся на абласны ўзровень.
Раз’езд 88 Тасбагет
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва раз’езда складала 69 чалавек (40 мужчын і 29 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у раз’ездзе пражывалі 125 чалавек (72 мужчыны і 53 жанчыны).
ФК Кобрын
Гісторыя
У 2011 і 2012 гадах «Кобрын» станавіўся чэмпіёнам Брэсцкай вобласці.
У студзені 2015 года «Кобрын» набыў прафесійны статус, што дазваляла разлічваць на месца ў Першай лізе (вакантнае пасля адмовы «Мінска-2» ад удзелу ў сезоне 2015). 3 красавіка 2015 года клуб артымаў ліцэнзію на ўдзел у Першай лізе 2015. У сезоне 2015 за «Кобрын» выступалі пераважна маладыя брэсцкія футбалісты з мясцовага «Дынама», каманда ўвесь час ішла ўнізе табліцы, аднак выніковае 15-е месца дазволіла захаваць месца ў Першай лізе.
У лютым 2016 года стала вядома, што «Кобрын» з-за фінансавых праблем можа не заявіцца ў Першую лігу. У выніку, клуб не прайшоў ліцэнзаванне для ўдзелу ў Першай лізе, а пазней адмовіўся і ад выступлення ў Другой лізе і спыніў існаванне.
Экспарт
Паняцце «экспарт» паходзіць ад exporto, што ў літаральным сэнсе азначае вывозіць тавары і паслугі з порта краіны. Пакупніка такіх тавараў і паслуг прынята называць краінай «імпарцёрам», тады як вонкавага прадаўца краіны — «экспарцёрам». У цяперашні час імпарт любых тавараў або паслуг, ажыццёўлены законным спосабам з адной краіны ў іншую, з'яўляецца адным з самых распаўсюджаных відаў дзейнасці ў гандлёвай сферы. Менавіта таму, нараўне з экспартам, імпарт складае аснову міжнародных эканамічных адносін.
Сядліска (гміна)
Сядлі́ска (Siedlisko) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Навасольскага павета Любушскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Сядліску. Плошча гміны складае 92,19 км². Станам на 2010 год у гміне Сядліска пражывалі 4500 чалавек, шчыльнасць — 38 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 5 салецтваў.
Роказека-дэй-Вольшы
Роказека-дэй-Вольшы (Roccasecca dei Volsci) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лацыё, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Лаціна.
Насельніцтва складае 1168 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 49 чал./км². Займае плошчу 24 км². Паштовы індэкс — 4010. Тэлефонны код — 0773.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Металургія
Металургія — галіна матэрыялазнаўства, якая вывучае фізічныя і хімічныя паводзіны металаў і сплаваў. Да металургіі адносіцца і практычнае прымяненне наяўных ведаў аб металах — ад здабычы сыравіны да выпуску гатовай прадукцыі. Да металургіі адносяцца:
Гісторыя
Першыя сведчанні таго, што чалавек займаўся металургіяй, датуюцца V і VI тысячагоддзем да нашай эры, і былі знойдзены ў Майданпеку, Ярмовацы, Плочніку ў Сербіі. На сённяшні дзень раннія выплаўленні медзі ўключаюць у сябе прылады, як медная сякера 5500 года да н.э., якая належыць да культуры Вінча. Іншыя прыкметы выкарыстання металургіі датуюцца III тысячагоддзем да нашай эры ў такіх месцах, як Палмела ў Партугаліі, Картэс-дэ-Навара ў Іспаніі і Стоўнхендж у Вялікабрытаніі. Аднак, як гэта часта бывае з вывучэннем дагістрычных часоў, канчатковы пачатак не можа дакладна быць вызначаны.
Срэбра, медзь, волава і метэарытнае жалеза таксама можна лёгка знасці ў прыродзе, што дазваляла выкарыстоўваць металаапрацоўку ў абмежаваным аб'ёме ў многіх старажытнах культурах. Старажытнаегіпецкая зброя была зроблена з метэарытнага жалеза прыкладна ў 3000 гадах да н.э., яна высока шанавалася і называлася «кінжаламі з нябёсаў». Аднак, навучыўшыся атрымліваць з медзі і волава шляхам награвання камянёў і спалучэння гэтых двух металаў сплаў, які быў названы бронзай, тэхналогія металургіі бярэ свой пачатак каля 3500 года да н.э. з бронзавага веку.
Выманне жалеза з яго руды ў рэальны метал ёсць значна складанейшы працэс, але працэс атрымання такога жалеза быў вынайдзены хетамі ў 1200 годзе да н.э., распачаўшы такім чынам жалезны век. Таямніца здабычы і апрацоўкі жалеза, якую дбайна ахоўвалі філістымляне, з'яўляецца асноўным фактарам іх поспеху.
Гістарычнае развіццё чорнай металургіі можа быць знойдзена ў самых разнастайных мінулых культурах і цывілізацыях. Яно ўключае старажытныя і сярэднявечныя каралеўствы і імперыі Сярэдняга і Блізкага Усходу, старажытнага Ірану, старажытнага Егіпту, старажытнай Нубіі і Анатоліі, старажытнага Ноку, Карфагену, грэчаскай і рымскай культур старажытнай Еўропы, сярэднявечнай Еўропы, старажытнага і сярэднявечнага Кітая, старажытнай і сярэднявечнай Індыі, старажытнай і сярэднявечнай Японіі, і гэтак далей. Цікава адзначыць, што многія практычныя працэсы і прылады, якім-небудзь чынам звязаных з металургіяй, магчыма, былі створаны ў старажытным Кітаі, перш чым еўрапейцы іх асвоілі. Тым не менш, апошнія даследаванні сведчаць пра тое, што тэхналогіі рымлян былі значна больш прасунутымі, чым меркавалася раней, асабліва ў галіне горнай здабычы і кавання.
У XVI стагоддзі выйшла кніга Георгія Агрыкалы, якая называецца «De Re Metallica». Кніга апісвае высокаразвітыя і складаных працэсы здабычы металаў і развіцця металургіі таго часу. Агрыкала лічыцца «бацькам металургіі».
Напалітана
Напалітана — прозвішча.
Эксітон
Эксітон ( — «узбуджаю») — вадародападобная квазічасціца, якая ўяўляе сабой электроннае ўзбуджэнне ў дыэлектрыку або паўправадніку, мігрыруе па крышталю і не звязаная з пераносам электрычнага зарада і масы.
Хоць эксітон складаецца з электрона і дзіркі, яго варта лічыць самастойнай элементарнай (не зводзіцца) часціцай у выпадках, калі энергія ўзаемадзеяння электрона і дзіркі мае той жа парадак, што і энергія іх руху, а энергія ўзаемадзеяння паміж двума эксітонамі малая ў параўнанні з энергіяй кожнага з іх. Эксітон можна лічыць элементарнай квазічасціцай у тых з'явах, у якіх ён выступае як цэлае ўтварэнне, якое не падвяргаецца ўздзеянню, здольным яго разбурыць.
Джаан Вудвард
Джаан Вудвард (Joanne Gignilliat Trimmier Woodward, нар. 27 лютага 1930) — амерыканская, у актыве якой маюцца прэміі «Оскар» (1957) і «Эмі» (1978, 1985), а таксама ўзнагарода Канскага кінафестывалю за лепшую жаночую ролю (1972).
Прыдвор’е
Прыдво́р'е (, Придворье) — вёска ў Чашніцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Альшанскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Пачаевіцкага сельсавета.
Гістарычны горад мячэцяў Багерхат
Гістарычны горад мячэцяў Багерхат (মসজিদের শহর বাগেরহাট)) — старажытны горад, пабудаваны ў XV стагоддзі, да нядаўняга часу лічыўся страчаным, з'яўляецца аб'ектам Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Знаходзіцца каля сучаснага горада Багерхат, які адносіцца да акругі Кхулна, на паўднёвым захадзе Бангладэш, прыблізна ў 25 кіламетрах на паўднёвы усход ад Кхулны і 320 кіламетрах на паўднёвы захад ад Дакі . Таксама вядомы пад назвай Халіфатабад.
Гісторыя
Заснавальнікам горада лічыцца цюркскі палкаводзец Улуг Хан Джахан, які памер прыкладна ў 1459 годзе.
Плошча архітэктурнага комплексу складае больш за 50 км², руіны старажытнага горада засяродзіліся каля зліяння рэкаў Ганг і Брахмапутра. Супольна комплекс уключае ў сябе каля 360 будынкаў мячэцяў, палацаў, маўзалееў, жылых і грамадскіх аб'ектаў, рэзервуараў для прэснай вады, злучаных сеткай мастоў і брукаваных дарог, якія некалі звязвалі Багерхат з іншымі гарадамі.
Руіны горада і яго ісламскіх помнікаў аб'ядноўваюць у сябе мноства разнастайных Архітэктурных стыляў таго часу. Нароўне з гэтым фактам вылучаецца свой арыгінальны архітэктурны стыль, які атрымаў назву Хан-э-Джахан і стаў унікальным выключна для гэтага горада.
Сярод рэшткаў мячэцяў можна вылучыць Мячэць Гунбад, без архітэкрутных упрыгожванняў, але са мноствам купалоў (іх налічваецца 77) і прасторным малітоўным залам, які падзелены на сем нефаў. Гэта адна з найбольш старажытных мячэцяў на тэрыторыі Бангладэш.
Своесаблівай зонай сканцэнтравання архітэктурных аб'ектаў з'яўляецца мясцовасць каля руінаў маўзалея Улуг Хан Джахана, дзе захаваўся вялікі палацавы зал прыёмаў. Усыпальня хана Джахана Алі размешчана на высокім штучным халме, акружаным сценамі.
Акрамя гэтых масштабных помнікаў сярэднявечнай архітэктуры і культуры іслама, комплекс Халіфатабада ўключае ў сябе мячэці Сінгар, Бібі Бегні і Чунакхола; мячэці Раза Кхода, Зіндавір і Ранвіяпур.
З 1970 года ЮНЕСКА распрацавала і фінансуе розныя праекты па захаванню гістарычнага горадя мячэцяў Багерхат. На тэрыторыі Багерхата ЮНЭСКА выдзяліла больш за 50 помнікаў старажытнай культуры і архітэктуры, усе яны часткова ці цалкам былі паглынуты джунглямі, і цяпер там вядуцца работы па ачышчэнню і аднаўленню руінаў ад разбуральнага ўплыву расліннасці, мусонаў, высокай мінералізацыі глебы і іншых фактараў.
Ян ван Эйк
Ян ван Эйк (Jan van Eyck, каля 1385 альбо 1390 — пахаваны 9 ліпеня 1441) — буйнейшы фламандскі жывапісец ранняга Адраджэння, аўтар шматлікіх (больш за 100) кампазіцый на рэлігійныя сюжэты.
Быў адным з першых мастакоў, якія дасканала засвоілі тэхніку жывапісу алейнымі фарбамі, замест адыходзячай старажытнай тэхнікі тэмперы.
Біяграфічныя звесткі
Дакладная дата нараджэння Яна ван Эйка невядомая. Нарадзіўся ў Паўночных Нідэрландах у г. . Вучыўся ў старэйшага брата, з якім працаваў да 1426 года. Пачаў сваю дзейнасць у Гаазе пры двары нідэрландскіх графаў. З 1425 ён — мастак і прыдворны герцага Бургундскага Філіпа III Добрага, які высока цаніў яго як мастака і шчодра аплачваў яго працы. У 1427—1428 гг. у складзе герцагскага пасольства Ян ван Эйк адправіўся ў Іспанію, затым у Партугалію. У 1427 наведаў Турнэ, дзе быў прыняты з пашанай мясцовай гільдыяй мастакоў. Верагодна, сустракаўся з Раберам Кампенам, альбо бачыў яго працы. Працаваў у Ліль і Генце, у 1431 набыў дом у Бругэ і пражыў там да самай смерці.
Пасля смерці брата Губерта Ян ван Эйк працягнуў самастойную работу. Ён піша алтарныя кампазіцыі, шматлікія выявы мадонн, партрэты.
Ян ван Эйк памёр у Бругэ ў ліпені 1441 года (дата пахавання — 9 ліпеня 1441 года).
Чэшска-Мараўскае ўзвышша
Чэшска-Мараўскае ўзвышша (Českomoravská vrchovina) — узвышша ў Чэхіі, паўднёва-ўсходняя частка Чэшскага масіву.
Ян ван Эйк
Творчасць
Ван Эйка лічаць вынаходнікам алейных фарбаў, хоць на самай справе ён толькі ўдасканаліў іх. Але менавіта пасля яго алей атрымаў усеагульнае прызнанне, алейная тэхніка стала традыцыйнай для Нідэрландаў; у XV ст. прыйшла ў Германію і ў Францыю, адтуль — у Італію.
Чэшска-Мараўскае ўзвышша
Працягласць складае каля 150 км пры шырыні да 100 км. Вышэйшы пункт — гара Яваржыцы (837 м). Узвышша складзена пераважна гранітамі і гнейсамі. У рэльефе пераважаюць моцна расчлянёныя рэкамі ўзгоркі і нізкагор'і з асобнымі скалістымі грабянямі. На тэрыторыі размешчаны шыракалістыя і іглічныя лясы, лугі, пашы.
Ян ван Эйк
Творчасць
Адным з першых Яна ван Эйк засвоіў пластычныя і выразныя магчымасці алейнага жывапісу, выкарыстоўваў тонкія празрыстыя слаі фарбы, пакладзеныя адзін паверх аднаго — т. зв. фламандская манера шматслойнага празрыстага пісьма. Гэты жывапісны метад дазволіў яму дасягнуць выключнай глыбіні, багацця і святла сілы колеру, а таксама тонкасці святлоценявых і колеравых пераходаў. Яго жывапісныя адкрыцці значна паўплывалі на развіццё сусветнага жывапісу. Браты ван Эйк удасканалілі тэхніку і тэхналогію алейнага жывапісу, які пачалі выкарыстоўваць іншыя мастакі. Гэта дазваляла больш дакладна і рознабакова перадаваць з'явы навакольнага свету, разнастайнасць яго прадметнага багацця.
Ян ван Эйк адзін з першых у Еўропе майстроў партрэта, які ў яго творчасці вылучыўся ў самастойны жанр: «» (1432), «» (1433), «Партрэт пары Арнальфіні» (1434), «» (1439). Партрэтным вобразам уласцівы непрадузята праўдзівая і дакладная перадача знешнасці чалавека і галоўных рыс яго характару.
Мадонна каноніка ван дэр Пале
Тое, што было толькі акрэслена ў «Мадонне канцлера Ролена», «Партрэце пары Арнальфіні» (1434), у «» (1436), набывае завершанае ўвасабленне. Мастак спрабуе пашырыць межы партрэта ў сакральнай выяве і ўключае прыёмы, тыповыя для бытавога жанру: падрабязнае і шматслоўнае апавяданне. Данатар, па сутнасці, з'яўляецца галоўнай дзеючай асобай кампазіцыі. Яго масіўная ўкленчаная фігура пануе ў карціне, да каноніка звяртаюцца Маці Боская і Святы Данат, якога прадстаўляе мадонне Святы Георгій — патрон заказчыка. Вобразы ўдзельнікаў сцэны набываюць матэрыяльную значнасць, яны не самапаглыбленыя, а ўступаюць у маўклівы дыялог са светам.
Ляшчынскі павет
Ляшчынскі павет (Powiat leszczyński) — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Велікапольскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Лешна. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 804,65 км². Насельніцтва павета складае 57,2 тыс. чалавек.
IC 2145
IC 2145 — галактыка тыпу EN (эмісійная туманнасць) ў сузор’і Залатая Рыба.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Геранім Кеневіч (1830—1911)
Геранім Геранімавіч Кеневіч (Hieronim Kieniewicz; Иероним Иеронимович Кеневич, 1830 —, Дарашэвічы) — буйны землеўласнік Расійскай імперыі, мазырскі павятовы маршалак.
Джанет Напалітана
Джанет Эн Напалітана (Janet Ann Napolitano; нар., Нью-Ёрк) — амерыканскі палітык, міністр унутранай бяспекі ЗША (2009—2013). У 2012 годзе заняла 9-е месца ў спісе 100 самых уплывовых жанчын свету па версіі часопіса Forbes. Губернатар Арызоны (2003—2009). З 2013 года прэзідэнт Каліфарнійскіх універсітэтаў. Член Амерыканскага філасофскага таварыства (2018).
Біяграфія
У 1979 годзе скончыла Універсітэт Санта-Клары (Каліфорнія) са ступенню бакалаўра паліталогіі summa cum laude, была прынята ў Phi Beta Kappa. У 1983 годзе атрымала ступень доктара права (J.D.) у юрыдычнай школе Універсітэта Віргініі. Пасля вучобы занялася юрыдычнай дзейнасцю.
Геранім Кеневіч (1830—1911)
Паходжанне роду і бацькі
Належаў да шляхецкага роду Кеневічаў герба «Равіч». Нарадзіўся ў сям’і Гераніма Кеневіча (1796—1884) і Кацярыны Ігнатаўны Горват (1807—1891). Быў хрышчаны ў каталіцтва.
Джанет Напалітана
Біяграфія
У 1993 годзе Біл Клінтан прызначыў яе на пасаду федэральнага пракурора ЗША ў Арызоне, а з 1999 па 2002 год яна з’яўлялася галоўным пракурорам штата. У 2002 годзе Напалітана перамагла на выбарах губернатара Арызоны; у 2006 годзе яна была пераабрана на гэтую пасаду. На гэтай пасадзе яна прытрымлівалася цэнтрысцкіх поглядаў. Напалітана ўдзяляла асаблівую ўвагу пытанням адукацыі, узроўню заработных плат выкладчыкаў, а таксама змагалася з нелегальнай іміграцыяй. Калі да пачатку яе губернатарскай дзейнасці дэфіцыт бюджэту штата складаў каля мільярда долараў, то да 2006 года ён стаў ужо прафіцытным і склаў каля 300 мільёнаў долараў. У 2005 годзе часопіс Time уключыў яе ў лік пяці лепшых губернатараў ЗША.
Геранім Кеневіч (1830—1911)
Адукацыя
Вучыўся ў Дэрпцкім універсітэце, належаў да студэнцкай карпарацыі «Konwent Polonia».
Джанет Напалітана
Біяграфія
У канцы 2008 года Барак Абама аб’явіў аб прызначэнні Напалітана на пасаду міністра нацыянальнай бяспекі ЗША. 20 студзеня 2009 года Сенат зацвердзіў яе кандыдатуру; у той жа дзень яна зняла з сябе паўнамоцтвы губернатара Арызоны. У новую пасаду яна афіцыйна ўступіла на наступны дзень — 21 студзеня, займала гэтую пасаду па 6 верасня 2013 года.
Геранім Кеневіч (1830—1911)
Грамадская дзейнасць
Выбіраўся дваранамі Мазырскага павета на пасаду мазырскага павятовага маршалка.
Джанет Напалітана
Біяграфія
З верасня 2013 года прэзідэнт Каліфарнійскіх універсітэтаў. Таксама з 2014 года на пастаянным кантракце ў штаце Goldman School of Public Policy Каліфарнійскага ўніверсітэта ў Берклі. Член Амерыканскай акадэміі мастацтваў і навук (2015).
Геранім Кеневіч (1830—1911)
Грамадская дзейнасць
Напярэдадні Студзеньскага паўстання (1863—1864) быў членам палітычнай групоўкі «белых».
У 1888 г. стаў членам Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі (МТСГ).
Смерць і пахаванне
Памёр г. (29 студзеня 1911 г. ст.ст.) у маёнтку Дарашэвічы, пахаваны там жа.
Маёнткі
Валодаў буйнымі маёнткамі Дарашэвічы і Брынёў.
Жонка і дзеці
Ажаніўся са сваёй стрыечнай сястрой — дваранкай-каталічкай Ядвігай Аляксандраўнай Горват з маёнтка Барбароў (Рэчыцкі павет, Мінская губерня), ад якой меў дзяцей:
Тангарэва
Геаграфія
Тангарэва — атол у паўночнай частцы астравоў Кука. Уяўляе сабою замкнёны каралавы рыф працягласцю 77 км з вялікай колькасцю невялікіх астравоў на паверхні. Вышыня сушы над узроўнем акіяну не перавышае 5 м. Унутраная лагуна займае плошчу 233 км².
Клімат экватарыяльны спякотны. Сярэдняя тэмпература на працягу года вагаецца ад +24°C да +30°C. Найбольш вільготныя месяцы — снежань і студзень, калі колькасць ападкаў дасягае 180 мм.
Комплекснае навуковае даследаванне 2019 г. паказала, што атолу пагражаюць кліматычныя змены і павышэнне ўзроўню мора, якія выклікаюць эрозію паверхні і паступовае затапленне.
Прырода
Прырода Тангарэва тыповая для прыэкватарыяльных атолаў Ціхага акіяна. Флора сушы прадстаўлена зараснікамі хмызнякоў і траў. Важную ролю ў экалогіі адыгрываюць плантацыі какосавай пальмы. Фаўна вельмі бедная. Астравы насяляюць крабы, пацукі, казуркі. На малых незаселеных астраўках шмат марскіх птушак.
Лагуна Тангарэва адрозніваецца большай прыроднай разнастайнасцю. Яе насяляюць некалькі відаў рэдкіх каралаў, малюскі, у тым ліку з якіх здабываюць жэмчуг, акулы.
Гісторыя і культура
Жыхары Тангарэва складаюць асобны палінезійскі этнас, што адрозніваецца ад маары астравоў Кука мовай і культурнымі асаблівасцямі. Згодна паданню, іх продкі прыбылі з Гаваікаў на адным каноэ ў пошуках пандана. Лічыцца, што гэта адбылося у канцы 1 тысячагоддзя н. э. На працягу гісторыі назва атола змянялася. Сучасная назва Тангарэва значыць «зямля, што плыве на поўдзень».
Да сярэдзіны XIX ст. асноўнымі заняткамі астравіцян з'яўляліся рыбалоўства і вырошчванне какосаў. У 1853 г. атол быў падзелены на 13 палітычных адзінак хуаанга на чале спадчынных правадыроў-арыкі. Кожная хуаанга мела свой сакральны цэнтр. Тры з іх знаходзіліся ў стане вайны паміж сабою. Значны ўплыў на грамадства аказвалі святары-тау́ра.
Атол быў адкрыты ў 1788 г. брытанцам Вільямам Северам і названы Пенрын ў гонар яго карабля (ад penrhyn «паўвостраў»). Аднак першы кантакт тубыльцаў з еўрапейцамі адбыўся толькі ў 1816 г., калі на Тангарэва спынілася расійская экспедыцыя на чале Ота Кацэбу. З 1854 г. брытанскія місіянеры займаліся распаўсюджваннем хрысціянства сярод астравіцян. У 1864 г. перуанскія гандляры рабамі падманам вывезлі большую частку насельніцтва для працы на шахтах. Засталося 88 тубыльцаў. Гэтая падзея прывяла да разбурэння традыцыйнай сацыяльнай арганізацыі, рэлігіі і эканамічнага дабрабыту.
У 1888 г. атол быў прыняты пад пратэктарат Вялікабрытаніі. З 1900 г. фармальна падпарадкоўваўся ўраду Новай Зеландыі. З 1965 г. у складзе свабодна асацыяванай дзяржавы Астравы Кука.
Інфраструктура
У нашы дні насельніцтва Тангарэва жыве ў вёсках Омака і Тэ-Таўтуа. Адміністрацыйны цэнтр месціцца ў вёсцы Омака. Асноўныя заняткі жыхароў: рыбалоўства, вырошчванне на продаж какосаў, здабыча жэмчугу. На атоле дзейнічаюць шпіталь, аэрапорт, 2 школы, навуковы марскі цэнтр. Турызм амаль не развіты з-за аддаленнасці ад Раратонга.
Джэйн Уайман
Джэйн Уайман (Jane Wyman; 5 студзеня 1917 — 10 верасня 2007) — амерыканская, лаўрэат прэміі «Оскар» за лепшую жаночую ролю ў фільме «Джоні Белінда» (1948). Яе кар’ера пачалася ў 30-х і паспяхова працягвалася на працягу двух дзесяцігоддзяў. На больш познім этапе яна стала здымацца на тэлебачанні.
Джэйн Уайман таксама была першай жонкай Рональда Рэйгана. Яна выйшла за яго замуж у 1940 годзе і развялася ў 1948, задоўга да таго, як ён стаў прэзідэнтам ці стаў займаць якое-небудзь становішча ў палітыцы.
Латыпаў
Латыпаў — прозвішча.
Сядлішчэ (гміна)
Сядлі́шчэ (Siedliszcze) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Хэлмскага павета Люблінскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Сядлішчэ. Плошча гміны складае 153,9 км². Станам на 2004 год у гміне Сядлішчэ пражывалі 7213 чалавек, шчыльнасць — 47 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 28 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 39 населеных пунктаў.
Х-32 Бекас
Х-32 Бекас — лёгкі шматмэтавы самалёт.
Распрацоўка ўкраінскай фірмы Ліліенталь. Самалёт Х-32 серыйна стаў выпускацца з 1993 года. Па аэрадынамічнай кампаноўцы ўяўляе сабой падкоснывысокаплан са штурхаючай сілавой ўстаноўкай, абсталяваны трохпадпорнымі непрыбіраючыміся шасі. Самалёт Х-32 «Бекас» двухмесны, з тандэмным размяшчэннем пілотаў. Самалёт лёгка рэагуе на дзеянні пілота, вельмі хутка выходзіць са штопара, і даруе пілотам шмат якія памылкі.
Югаславія на конкурсе песні Еўрабачанне
Югаславія ўдзельнічала ў конкурсе песні Еўрабачанне з 1961 па 1992, прапусціўшы пры гэтым конкурсы з 1977 па 1980, а таксама ў 1985. За ўсю гісторыю свайго ўдзелу Югаславія змагла аднойчы здабыць перамогу, гэта адбылося ў 1989, калі краіну прадстаўляў гурт Riva, з песняй Rock me.
Х-32 Бекас
Абсталяванне
На самолёце маюцца штурхачовы рухавік Rotax-582, 64 л.с. ці Rotax-912, 80√100 л.с., вінт перастаўнога шага ВПШ-2 "Дончак" ці падобны да яго.
Аварыі
19 мая 2011 года, а 18:50 паводле мінскага часу, пры сяданні каля пасёлку Кастрычніцкі Міхайлаўскага раёна Разанскай вобласці, сутыкнуўся з зямлёй і разбіўся самалёт, які належыў авіяцыйнаму клубу «АЭРО-МИКС», які праводзіў хімічную апрацоўку сельскагаспадарчых сельскагаспадарчых угоддзяў. Пілот загінуў.
Югаславія на конкурсе песні Еўрабачанне
У 1991 годзе пачаўся працэс распада Югаславіі, аб сваёй незалежнасці аб'явілі Боснія і Герцагавіна, Македонія, Славенія і Харватыя. Што датычыцца Сербіі і Чарнагорыі, яны пагадзіліся захаваць цесны саюз, і такім чынам склалі скарочаную версію Югаславіі. Такім чынам Югаславія ў асобе Сербіі і Чарнагорыі ўдзельнічала ў конкурсе 1992 года. Гэта быў апошні югаслаўскі ўдзел.
Х-32 Бекас
Аварыі
22 чэрвеня 2011 года ў Катоўскім раёне Адэскай вобласці зваліўся самалёт „Бекас“, які праводзіў апрацоўку сельскагаспадарчых угоддзяў. Пілот загінуў.
Югаславія на конкурсе песні Еўрабачанне
З 1993 года Боснія і Герцагавіна, Славенія і Харватыя пачалі асобны ўдзел у конкурсе. Македонія прыядналася да конкурса ў 1998 годзе, а Сербія і Чарнагорыя (у складзе адной краіны) у 2004. Аднак потым краіна таксама распалася, і з 2007 года Сербія і Чарнагорыя прымаюць удзел у конкурсе асобна адна ад другой.
Х-32 Бекас
Аварыі
9 ліпеня 2011 года ў паселішчы Рось Ваўкавыскага раёна разбіўся самалёт, які належаў «Пружаны Авіяхімсервіс». Самалёт прымаў удзел у пошуках зніклай у лесе жанчыны. На вельмі малой вышыні ён зваліўся на гаражы. Пілот загінуў.
25 ліпеня 2020 года ў в. Ільлінцы Прысценскага раёна (Расія) звышлёгкі самалёт зачапіў лініі электраперадач і разбіўся. Пілот загінуў.
Югаславія на конкурсе песні Еўрабачанне
За 27 гадоў удзелу Югаславія атрымала 1013 балаў.
Гісторыя галасавання
Станам на год гісторыя галасавання Югаславіі выглядае наступным чынам:
Прымачына
Прыма́чына (, Примачино) — вёска ў Чашніцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Альшанскага сельсавета.
Сабаўдзія
Сабаўдзія (Sabaudia) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Лацыа, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Лаціна.
Насельніцтва складае 18702 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 130 чал./км². Займае плошчу 144 км². Паштовы індэкс — 4016. Тэлефонны код — 0773.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Жалагаш
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 14486 чалавек (7229 мужчын і 7257 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 13479 чалавек (6754 мужчыны і 6725 жанчын).
Мазамбік
Мазамбі́к, Рэспубліка Мазамбік (República de Moçambique) — краіна ў Паўднёвай Афрыцы. Мяжуе з ПАР, Эсваціні, Танзаніяй, Малаві, Зімбабвэ і Замбіяй. Мае выхад да Індыйскага акіяна. Сталіца краіны — горад Мапуту, у 1876—1976 гадах вядомы як Ларэнсу-Маркіш. Нацыянальная валюта — мецікал.
Эстэбан Гранера
Эстэбан Фелікс Гранера Маліна (Esteban Félix Granero Molina; нар., Пасуэла-дэ-Аларкон, Іспанія) — іспанскі футбаліст, паўабаронца. Вядомы ў Іспані як «пірат» (El Pirata), Гранера гуляў як цэнтральнага паўабаронцу, гэтак і крэатыўнага паўабаронцу-распасоўшчыка, а пры патрэбе выступаў і на правым флангу паўабароны. Асноўным яго амплуа лічыцца пазіцыя плэймэйкера. Мянушка жа «пірат» замацавалася за ім наступным чынам. Як прызнаецца сам Эстэбан, ён не ведаў, як святкаваць свае забітыя мячы, і не прыдумаў нічога арыгінальнага, як пачаць зачыняць адно вока далонню. Журналісты тут жа прыдумалі яму мянушку, гледзячы на гэты жэст, а таксама на яго ўскудлачаныя валасы і пацешную бараду.
Мазамбік
Першай цывілізацыяй, што склалася на мазамбіцкай зямлі, стала супольнасць суахілі. З XVI стагоддзя пачалося пранікненне партугальцаў, сустрэтае адпорам тубыльскіх плямёнаў. Мазамбік заставаўся партугальскай калоніяй да 1975 года. Незалежны Мазамбік абраў сацыялістычны аднапартыйны шлях, аднак эканамічныя складанасці і грамадзянская вайна змусілі ўлады краіны перайсці на дэмакратычныя рынкавыя рэйкі ў пачатку 1990-х.
Эстэбан Гранера
Раннія гады
Эстэбан Гранера прыйшоў у футбольную школу «Рэала» ва ўзросце 8 гадоў і амаль адразу пачаў дэманстраваць там свой талент. Яму даверылі пазіцыю нападніка. У адзін з сезонаў Гранера забіў 83 галы ў чэмпіянаце да 10 гадоў. Як ён сказаў у адным са сваіх інтэрв’ю: «… проста сакрэт у тым, што я тады быў вышэй за ўсіх астатніх. Я біў мацней за іншых і быў мацней за ўсіх. Потым я вырас, цела сфарміравалася і ўсё збалансавалася, і мяне адсунулі ў цэнтр поля».
Гранера гуляў за другую і трэцюю каманды «Рэала».
Мазамбік
Нягледзячы на тое, што большасць з 30 млн жыхароў краіны належыць да народаў банту, мазамбікцы — дужа стракатая этнічная супольнасць. Таму адзіная дзяржаўная мова — партугальская, якой у якасці другой мовы валодае палова насельніцтва. Асноўная рэлігія — хрысціянства, маюцца мусульманскія і анімістычныя меншасці. Найбуйнейшы горад завецца Матола і з’яўляецца заходнім прыгарадам Мапуту.
Мазамбік надзелены багатымі і разнастайнымі прыроднымі рэсурсамі. Пры пераважна аграрным характары эканомікі, развіваюцца лёгкая і харчовая прамысловасць, гідраэнергетыка і вытворчасць алюмінію, нафтаперапрацоўка. Расце турыстычны сектар. Галоўны партнёр і крыніца інвестыцый — ПАР. Нягледзячы на адныя з самых высокіх у свеце тэмпы росту ВУП з 2001, Мазамбік застаецца беднай краінай з жабрачым ВУП на душу насельніцтва і вельмі нізкімі ўзроўнем і працягласцю жыцця.
Мазамбік з’яўляецца членам ААН, Руху недалучэння, Афрыканскага саюза, Супольнасці Развіцця Паўднёвай Афрыкі (SADC).
Этымалогія
Сваёй назвай краіна абавязана арабскаму гандляру Мусе Бін Біку, чыё імя атрымаў невялічкі востраў, які Муса наведаў а пазней жыў на ім. Трансфармаваны Муса Бін Біку быў распаўсюджаны партугальцамі на ўсё нізіннае ўзбярэжжа ўсходняй Афрыкі.
Эстэбан Гранера
«Куінз Парк Рэйнджэрс» і «Рэал Сасьедад»
У жніўні 2012 года перайшоў у англійскі «Куінз Парк Рэйнджэрс» за 9 млн фунтаў. Па выніках сезона 2012/13 «Куінз Парк Рэйнджэрс» страціў месца ў Прэм’ер-лізе, і ў жніўні 2013 года Гранера быў аддадзены ў арэнду ў «Рэал Сасьедад». Аднак, ужо ў верасні атрымаў траўму, з-за якой прапусціў большую частку сезона 2013/14. Тым не менш, у ліпені 2014 года быў выкуплены іспанскім клубам і замацаваўся ў аснове.
Апошнія гады
У студзені 2020 года, датэрмінова пакінуўшы «Эспаньёл», далучыўся да клуба «Марбелья» з трэцяга іспанскага дывізіёна. У ліпені 2021 года абвясціў пра завяршэнне кар’еры.
Мазамбік
Гісторыя
Найбольш старажытнае насельніцтва Мазамбіка — бушмены і гатэнтоты, выціснутыя ў V — VIII стст.. плямёнамі банту. З VIII ст. сюды праніклі арабы і суахілі, якія заснавалі на ўзбярэжжы Мазамбіка шэраг гандлёвых цэнтраў. Да пачатку 2-га тысячагоддзя ў міжрэччы Замбезі — рака Лімпопа склалася дзяржаўнае ўтварэнне Манаматапа (захаваліся рэшткі збудаванняў з вялікіх гранітных блокаў), якое адыгрывала важную ролю ў араба-суахілійскім гандлі, які квітнеў у познім сярэднявеччы.
Эстэбан Гранера
Дасягненні
«Рэал» Мадрыд
Мазамбік
Гісторыя
У 1498 востраў Мазамбік наведаў партугальскі мараплавец В. да Гама. Да сярэдзіны XVI ст. партугальцы захапілі шэраг апорных пунктаў на ўзбярэжжы Мазамбіка. Яны навязалі няроўныя дагаворы правіцелям Манаматапы, якая прыйшла ў заняпад і распалася ў пачатку XVIII ст.; у XVI — XIX стст. адсюль вёўся вываз рабоў на плантацыі ў Бразілію. У 1752 г. партугальскія ўладанні ў паўднёва-ўсходняй Афрыцы былі аб’яднаны ў адзіную калонію Мазамбік са сталіцай на аднайменным востраве плошчай 1,5 кв.км. На працягу XIX ст. партугальцы вялі ўпартую барацьбу з дзяржавай Ватуа ў міжрэччы Лімпопа — Пунгве, якая скарылася толькі ў пачатку ХХ ст. У 1898 адміністрацыйны цэнтр калоніі быў перанесены ў Ларэнсу-Маркіш.
У 1951 г. Мазамбік абвешчаны «заморскай правінцыяй» Партугаліі, у 1972 г. — яе «заморскім штатам». Грамадзянскімі правамі карысталіся толькі невялікія групы т.зв. «асіміляваных» афрыканцаў. У 1962 г. на базе нацыянал-вызваленчай афрыканскіх арганізацый створаны Фронт вызвалення Мазамбіка (ФРЭЛІМО) на чале з Э. Мандлане (з 1969 г. — С. Машэлам). У 1964 г. ФРЭЛІМО пачаў узброенае паўстанне супраць партугальскага панавання і да 1974 г. кантраляваў значную частку Мазамбіка. Пасля падзення дыктатуры ў Партугаліі ў верасні 1974 г. паміж новымі ўладамі і ФРЭЛІМО падпісаны дагавор аб стварэнні пераходнага ўрада Мазамбіка.