cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Партызанская брыгада «Беларусь»
Склад
Брыгада была створана на базе атрадаў «Беларусь» (арганізаваны ў жніўні 1941 года), К. В. Сідзякіна (пазней «Мсцівец», арганізаваны ў лістападзе 1942 года), імя Сталіна (арганізаваны ў чэрвені 1942 на базе групы У. П. Адамовіча, у студзені 1944 быў вылучаны ў самастойны), «Буравеснік» (арганізаваны ў снежні 1941 года, з чэрвеня 1944 дзейнічаў самастойна). На момант злучэння брыгады з Чырвонай Арміяй у склад брыгады ўваходзілі атрады «Беларусь», «За Радзіму», «Бальшавік».
Гісторыя
Партызаны ў аперацыі «рэйкавая вайна» падарвалі больш за 520 рэек, папсавалі больш за 2,7 км чыгуначнага палатна. Правялі 53 дыверсіі на мастах, падарвалі 61 аўтамашыну. У верасні 1944, лютым і маі 1944 вялі баі з карнікамі. 30 чэрвеня — 4 ліпеня 1944 года разам з салдатамі 73-й стралковай дывізіі вялі баі з нямецкімі войскамі, якія адступалі.
Памяць
У 1973 годзе ў вёсцы Русаковічы Пухавіцкага раёна ў гонар брыгады быў пастаўлены помнік.
Рымскія канікулы
«Рымскія канікулы» (Roman Holiday) — амерыканская рамантычная камедыя з элементамі меладрамы 1953 года. Рэжысёр і прадзюсар Уільям Уайлер па літаратурным сцэнарыі Далтана Трамба. У галоўнай мужчынскай ролі Грэгары Пек, у галоўнай жаночай ролі Одры Хепбёрн. Першая значная роля Хепбёрн, якая прынесла актрысе прэмію «Оскар».
На цырымоніі 1954 года была ўручана і прэмія «Оскар» за лепшую літаратурную першакрыніцу. З-за «сімпатыі да камунізму» і «непавагі да Кангрэсу» (адмова сведчыць супраць калегаў) Далтана Трамба, які адседзеў год у турме, а затым быў уключаны ў «Чорны спіс Галівуду», ён працаваў інкогніта: яго імя нідзе не называлася і адсутнічала ў тытрах. Замест яго аўтарам сцэнарыя быў заяўлены Ян Мак-Лелан Хантэр, якому і ўручылі прэмію. Толькі ў 1993 годзе ўзнагарода была афіцыйна ўручана ўдаве Трамба. Толькі ў снежні 2011 года Гільдыя сцэнарыстаў ЗША вырашылася канчаткова закрыць гэтую гісторыю эпохі макартызму. У афіцыйнае апісанне фільма і ў тытры адноўленай версіі было ўнесена імя Далтана Трамба як аўтара літаратурнага сцэнарыя.
З моманту выхаду фільм не раз намінаваўся і ўзнагароджваўся прэстыжнымі кінематаграфічнымі ўзнагародамі. У 1999 годзе «Рымскія канікулы» ўнесены ў амерыканскі Нацыянальны рэестр фільмаў, «якія маюць асаблівае культурнае, гістарычнае або эстэтычнае значэнне».
Акцёры і ролі
Эпізод без слоў фотамадэлі Франчэскі ў доме Радавіча сыграла папулярная ў той час у Італіі акрыса фінскага паходжання Таня Вебер.
У масавай сцэне ў пачатку фільма на прыёме ў пасольстве граюць і рэальныя прадстаўнікі шляхты, напрыклад, Хары Сінгх (прадстаўлены пад сваім імем).
У масавай сцэне ў канцы фільма, калі прынцэса жадае пазнаёміцца ​​з журналістамі, гуляюць рэальныя журналісты, якія працавалі ў той час у Рыме. Яны прадстаўляюцца пад сваімі імёнамі і ад імя сваіх газет, напрыклад, Хуліа Марыёнес з іспанскай «La Vanguardia» або Марыс Мантабр з французскай «Le Figaro».
NGC 3
NGC 3 (іншыя абазначэнні — UGC 58, MCG 1-1-37, ZWG 408.35, ARAK 1, IRAS00047+0801, PGC 565) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Галактыка была адкрыта нямецкім астраномам Альбертам Мартам 30 лістапада 1864.
Мар’яна Вярбіцкая
Мар’яна Вярбіцкая (нар. ) — беларуская бадмінтаністка. Майстар спорту Рэспублікі Беларусь.
Дасягненні
Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне
Адзіночны разрад
Парны разрад
Мікс
Троя
Троя (Τροία, Τροίη, хец. Taruisa; Truva), інакш званая І́ліян (Ἴλιον,) — старажытнае ўмацаванае паселішча ў Малой Азіі, ва ўзбярэжжа Эгейскага мора, недалёка ад уваходу ў праліў Дарданэлы. Гэта горад, апеты ў паэме «Іліяда», аўтарам якой лічыцца Гамер. Падзеі, апетыя Гамерам, у цяперашнім паданні гісторыкаў, ставяцца да крыта-мікенскай эпохі (Троя VII). Народ, які засяляў Трою, у старажытнагрэчаскіх крыніцах мянуецца тэўкрамі.
Назва
Імя «Троя» фігуруе ў хетскіх архівах як Таруіша. На егіпецкай стэле часоў Рамзэса III згаданая яго перамога над марскім народам «турша». Гэтая назва часта супастаўляюць з народам «тэрэш», згаданым некалькі раней на знакамітай стелле Мернептаха. Адзінствы ў меркаваннях аб тым, ці былі гэтыя прышэльцы траянцамі, у навуковым міры не назіраецца.
Перш выказваліся меркаванні, што тэрміны «Троя» і «Іліян» маглі пазначаць розныя гарады адной і той жа старажытнай дзяржавы, альбо адзін з гэтых тэрмінаў мог пазначаць сталіцу, а іншы — уласна дзяржаву, і «зліліся» у адзін тэрмін толькі ў «Іліядзе». Такі пункт гледжання не пазбаўленны падстаў, паколькі ў «Іліядзе», у сваю чаргу, вылучаюцца фрагменты з раўналежнымі сюжэтамі, гэта значыць, магчыма, узыходзячыя да розных пераказванняў аднаго і таго жа сюжэту; да таго ж, «Іліяда» паўстала шмат стагоддзяў пасля падзей Траянскай вайны, калі шматлікія дэталі маглі забыцца.
Археалогія Троі
Тоеснасць узвышша Гісарлык з гамераўскай Трояй усталяваў Генрых Шліман, першым мэтанакіравана даследвалы гэты ўчастак у канцы XIX стагоддзя. Большасць яго знаходак цяпер захоўваюцца ў Пушкінскім музеі (Масква), а таксама ў Дзяржаўным Эрмітажы. Да цяперашняга часу археолагі выявілі на тэрыторыі, асацыяванай з старажытнай Трояй, сляды дзевяці крэпасцей-селішчаў, існавалых у розныя эпохі.
Першае з знойдзеных на месцы Троі паселішчаў (так званая Троя I) уяўляла сабой крэпасць дыяметрам меней 100 м і, відавочна, існавала на працягу доўгага перыяду. Да гамераўскай эпохі ставіцца сёмы пласт, які ўяўляе Трою ў выглядзе шырокага (пляцам звыш 200 тыс. кв. м.) паселішча, абнесенага дужымі сценамі з дзевяціметровымі вежамі. Буйныя раскопкі 1988 г. паказалі, што насельніцтва горада ў гамераўскую эпоху складала ад шасці да дзесяці тысяч жыхароў — па тых часах, вельмі вялікі лік.
Мова і пісьменнасць
Пытанне аб мове Гектара і Прыама даўно займае вучоных. Некаторыя старажытнагрэчаскія гісторыкі меркавалі, што іх прамова магла быць блізкая фрыгійскай. Затым выказвалася меркаванне, што жыхары гамераўскай Троі былі продкамі этрускаў. У сярэдзіне 1980-х гг. Н. Н. Казанскі апублікаваў некалькі абломкаў гліняных пасудзін з Троі з незразумелымі знакамі, нагадвалымі крыцкі ліст — ён назваў гэтыя знакі траянскім лістом. Аднак, па меркаванню іншых спецыялістаў, гэта маглі быць не надпісы, а толькі перайманне пісьменнасці.
У 1995 г. у пластах Троі VII быў выяўленны друк з лувійскімі іерогліфамі. У спалучэнні з апошнімі дадзенымі аб тым, што імёны Прыама і іншых траянскіх герояў хутчэй за ўсё маюць лувійскае паходжанне, у навуковым міры ўсё больш укараняецца меркаванне аб тым, што старажытныя траянцы казалі на лувійскім дыялекце. У выпушчанай у 2004 годзе Оксфардскім універсітэтам манаграфіі Іаахім Латач прыходзіць да высновы, што лувійская мова была афіцыйнай мовай гамераўскай Троі. Пытанне аб паўсядзённай мове траянцаў пакуль застаецца адчыненым.
Народы T-K-R і T-R-S, меркавана атаясняныя з тэўкрамі (сінонім траянцаў) і траянцамі (або тырсенамі?), згадваюцца ў надпісах эпохі Рамзэса II сярод «народаў мора».
Якаў Бенцыёнавіч Герцовіч
Якаў Бенцыёнавіч (Бенцыянавіч) Герцовіч (, Сяліба, Мінскай губерні — ) — беларускі савецкі літаратурны крытык.
Біяграфія
Скончыў Камуністычны інстытут журналістыкі імя С. М. Кірава ў Мінску ў 1936 годзе. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. У пасляваенны час займаў пасаду намесніка адказнага рэдактара газеты «Звязда». У 1953—1970 працаваў у часопісе «Вожык».
Творчасць
Пачаў друкавацца ў 1936. Аўтар рэцэнзій і артыкулаў, прысвечаных праблемам развіцця беларускай літаратуры, пытанням пісьменніцкага майстэрства. Вывучаў пераважна развіццё сучаснай беларускай прозы.
Аўтар кнігі франтавых замалёвак «На вайне як на вайне» (1969) і зборніка сатырычных мініяцюр «Не пугай адзінай» (1969).
Успаміны
Уладзімір Гніламёдаў, які працаваў на пачатку 1970-х гадоў на адказных пасадах у ЦК КПБ, запісваў у сваім дзённіку :
''7 студзеня [1970]. Адзначыў 60-гадовы юбілей Якаў Герцовіч. Пытанне аб узнагароджанні не ставілася. Пісьменнікі адносяцца да яго непрыязна. Быў выпадак, калі Я. Герцовіч напісаў адмоўную рэцэнзію на «Каласы пад сярпом тваім» У. Караткевіча (а раман выдатны!) і хацеў змясціць у «Советской Белоруссии», але справа не задалася. Цяжка зразумець пазіцыю крытыка — чаму ён гэтак робіць? І ўжо не раз.''
''19 студзеня [1970]. Заходзіў на работу да мяне Якаў Герцовіч — вядомы літаратурны крытык. Скардзіўся на тое, што не ўзнагародзілі ў сувязі з юбілеем, забылі. Я яго, як мог, супакоіў. (...) Якаў Герцовіч — чалавек, я пераканаўся, не подлы, ён шчыра верыць у ідэалы камунізму, у палітыку партыі. Гэта засталося ў яго з 20-х гадоў. Ён камсамолец той пары»''.
''3 верасня [1971]. 70 гадоў В. Вольскаму. Я. Герцовіч даў пра яго артыкул «Непаўторнасць», з якога відаць, як устарэла метадалогія гэтага крытыка. Ператварылася ў курэнне фіміяму.''
Цікавыя факты
Паводле ўспамінаў Уладзіміра Мехава, у час кампаніі супраць «касмапалітаў» Я. Герцовіч спрабаваў скончыць жыццё самагубствам, але стрэлам з рэвальвера толькі параніў сябе.
Ацэнкі сучаснікаў
Меў рэпутацыю «пагромшчыка» з-за цкавання беларускіх літаратараў (У. Караткевіча і інш.). У 1962 надрукаваў у газеце «Советская Белоруссия» артыкул «Пошукі, находкі, страты», у якім аўтару рамана «Леаніды не вернуцца да Зямлі» («Нельга забыць») былі прад'яўлены абвінавачванні ў «другараднасці, кніжнасці, фармалізме, неўдалым выбары галоўнага героя, неправільным паказе жыцця». Гэты артыкул паўплываў на лёс рамана, які быў надрукаваны толькі ў 1983 годзе. Таксама адмоўна паставіўся Герцовіч да аповесці «Дзікае паляванне караля Стаха», у якой убачыў «прыхарошванне, ідэалізацыю гісторыі» і «элементарнае эпігонства».
Паэт Рыгор Барадулін характарызаваў гэтага крытыка ў сваёй эпіграме: «Герцовіч Якаў горка плакаў: / жыць мала, а ня ўсіх абкакаў».
Місао Тамаі
(玉井 操; нар. — ) — былы японскі футбаліст. У 1927 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Зернавая
Зернава́я (, Зерновая) (да 1964 года Бядні́шкі ) — вёска ў Клецкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Красназвёздаўскага сельсавета.
Гісторыя
Да 24 жніўня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Галавацкага сельсавета, пасля — у склад Зубкаўскага сельсавета.
30 ліпеня 1964 года вёска Бяднішкі Нясвіжскага раёна была перайменавана ў вёску Зернавая.
Арташэс II
Арташэ́с II (Արտաշես II) — цар Вялікай Арменіі. Сын Артавазда II. Прадстаўнік дынастыі Арташэсідаў.
Каб адпомсціць за смерць свайго бацькі Арташэс II вырашае пакараць смерцю ўсіх рымскіх салдат, якія ў той час знаходзіліся ў Арменіі. Гэтым крокам армянская краіна фактычна абвясціла пра сваю незалежнасць ад Рыма.
Армянскі манарх умацоўвае дзяржаву, праводзячы ўмелую знешнюю і ўнутраную палітыку. Улада Арташэса расце і ў Атрпатакан-Марастане, цара якога ён бярэ ў палон. На драме Арташэса адбіты тытул «цар цароў».
Вядома, рымляне доўга не маглі цярпець такое становішча. Яны не маглі адразу ўвайсці ў Арменію, але атачылі яе сваімі саюзнікамі. Пасля некаторай падрыхтоўкі імператар Аўгуст паспрабаваў узвесці на армянскі трон прарымскага кіраўніка. Па яго загадзе вайскавод Нерон з вялікай арміяй пайшоў на Арменію. Яго суправаджаў брат Арташэса: Тыгран, які вырас ў Рыме і павінен быў узысці на трон. У выніку змовы Арташэс быў забіты. Верагодна, змова супраць Арташэса і яго забойства было арганізавана рымлянамі. Такім чынам Арменія пазбавілася моцнага кіраўніка, пасля гібелі якога пачынаецца заняпад старажытнаармянскай дзяржавы дынастыі Арташэсідаў.
Кацярына Фіргатаўна Хайруліна
Кацярына Фіргатаўна Хайруліна (нар. ) — беларуская лёгкаатлетка. Спецыялізуецца ў бегу на кароткія дыстанцыі. Майстар спорту Беларусі.
Дасягненні
На Чэмпіянаце Еўропы 2016 года заняла 9 месца ў эстафеце 4×400 метраў з вынікам 3:31,28.
Грацкі тэхнічны ўніверсітэт
Грацкі тэхнічны ўніверсітэт (Technische Universität Graz) — аўстрыйская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта і з сядзібай у горадзе Грац.
Агульная характарыстыка
Заснаваны эрцгерцагам Іаганам ў 1811 годзе. З'яўляецца адным з пяці універсітэтаў у Штырыі. Сем факультэтаў прапануюць 19 праграм бакалаўрыяту і 34 праграмы магістратуры (з іх 17 англамоўных) з тэхніка-прыродазнаўчай спецыялізацыяй. Дактарантура налічвае 14 спецыяльнасцей. Навуковыя даследаванні праводзяцца сумесна з Універсітэтам Карла і Франца.
Штогод ВНУ налічвае каля 1 800 выпускнікоў. Ва ўніверсітэце працуе больш за 3 800 супрацоўнікаў і навучаецца каля 16 500 студэнтаў. У Аўстрыі ўніверсітэт ўваходзіць у лік універсітэтаў з самымі высокімі даходамі ад трэціх асоб. Грацкі тэхнічны ўніверсітэт разам з Леабенскім універсітэтам і Венскім тэхнічным універсітэтам ўтварае Асацыяцыю аўстрыйскіх тэхнічных універсітэтаў, у якой навучаецца каля 45 000 студэнтаў.
Адамова (Пастаўскі раён)
Адамо́ва (, Адамово) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Варапаеўскага сельсавета.
Гісторыя
З 1939 года ў БССР.
Да 20 мая 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Дунілавіцкага сельсавета.
Клерон
Клерон (уласна Claire-Leris de la Tude, празваная Clairon; 21 студзеня 1723 - 29 або 31 студзеня 1803) — французская актрыса.
Яе славу склалі трагічныя ролі Федры, Электры, Медэі, Арыядны, але яна грала з поспехам і ў камедыях («Тарцюф» і інш.) Таленавітая прыгожай сцэнічнай знешнасцю і моцным і прыемным голасам, Клерон стала ўлюбёнай артысткай свайго часу. У 1765 годзе Клерон пакінула сцэну. Вальтэр пра Клерон заўсёды адклікаўся з захапленнем, Гарык цаніў яе вельмі высока. Яна напісала: «Mémoires d'Hippolyte Clairon» і «Réfléxions sur l'art dramatique».
Ражнёўскі валун
Ражнёўскі валун — валун, знаходзіцца на беразе возера Абстэрна на мяжы хваёвага лесу, дзе некалі была вёска Ражні (Мёрскі раён, Віцебская вобласць). За 16 км на паўднёвы-захад ад Мёраў, 140 м над узроўнем мора. Даўжыня 2,6 м, шырыня 2 м, вышыня 1,9 м, абвод 7 м, аб'ём 5,3 м³, вага 13,9 т. Прасападобны.
Прынесены 19-20 тыс. гадоў таму ледавіком са Скандынавіі. Ружова-чырвоны дробназярністы граніт з крышталямі палявога шпату ў выглядзе таблічак 1x1,5 см і авоідаў у 1 см папярочнікам, зерні шэрага і малочна-белага кварцу ад 0,3 — 0,5 да 1 см.
Хаджы Хасроў
Хаджы Хасроў, або Азі Хасроў (да 1563, Полацк(?) — пасля 8 красавіка 1595) — персідскі дыпламат 1590-х гадоў.
Пра яго беларускае паходжанне паведамляе ў адпісцы астраханскі ваявода : «А родом… он литвин, полотцкого взятья». Пасля захопу Полацка ў 1563 годзе войскамі Івана Грознага быў вывезены ў Маскоўскую дзяржаву, адтуль прададзены ў Персію. Пры двары шаха Абаса займаў пасаду перакладчыка. У маі 1592 — лістападзе 1594 года ўзначальваў пасольства ў Маскву. Вёў паспяховыя перагаворы з урадам Фёдара Іванавіча пра саюз і гандаль паміж Персіяй і Маскоўскай дзяржавай. У Маскве меў кантакты з аўстрыйскім пасольствам Мікалая Варкача адносна саюзу еўрапейскіх дзяржаў і Персіі супраць Турцыі.
Цыстэін
Цыстэі́н (α-аміна-β-тыяпрапіёнавая кіслата; 2-аміна-3-сульфанілпрапанавая кіслата) — заменная серазмяшчальная амінакіслата. У саставе многіх прыродных бялкоў і пептыдаў прысутнічае ў клетках усіх жывых араганізмаў. У арганізме чалавека і жывёл утвараецца з метыяніну і серыну, таксама шляхам аднаўлення цыстыну; у раслінах — з серыну і сульфідаў; у мікраарганізмах — з ацэтылсерыну і серавадароду.
Крышталічнае рэчыва з малекулярнай масай 121,16. Добра раставацца ў вадзе, аміяку, этаноле, воцатнай кіслаце. Лёгка акісляецца на паветры.
Уваходзіць у састаў актыўных цэнтраў многіх ферментаў, забяспечвае антыаксідантную ахову арганізма.
З цыстэіну ўтвараецца амінакіслата таўрын (яе выкарыстоўваюць для сінтэзу парных жоўцевых кіслот), піравінаградная кіслата і інш. Пры распадзе цыстэіну ў кішэчніку ўтвараюцца серавадарод і метылмеркаптан.
Выкарыстоўваецца ў медыцыне.
Allium confragosum
Allium confragosum — від травяністых раслін сямейства, эндэмік Таджыкістана.
Распаўсюджанне
Эндэмік Таджыкістана.
Кадмій
Кадмій (Cadmium) Cd — хімічны элемент II групы перыядычнай сістэмы; атамны нумар 48. Метал серабрыста-белага колеру з сіневатым адлівам.
Прыродны кадмій складаецца з 8 стабільных ізатопаў з атамнымі нумарамі 106, 108, 110—114.
Прыродныя крыніцы
У свабодным выглядзе ў прыродзе не сустракаецца. Мінералы — грынакіт CdS, мантэпаніт CdO, атавіт CdCO3— надзвычай рэдкія. Практычна заўсёды ўтрымліваецца разам з цынкам у поліметалічных рудах. Атрымліваецца як пабочны прадукт пры перапрацоўцы цынкавых, свінцова-цынкавых і медна-цынкавых руд.
Асноўныя вытворцы — Кітай, Паўднёвая Карэя, Японія.
Прымяненне
У асноўным кадмій ідзе на пакрыццё дэталей (кадміраванне) аўтамабіляў, танкаў, самалётаў, караблёў, паверхня якіх пастаянна падвяргаецца ўздзеянню агрэсіўнага асяроддзя.
Кадмій дадаецца пры вырабе кантактнага (тралейбуснага) дроту для павышэння ўстойлівасці супраць сцірання токапрыёмнікамі.
З ізатопу кадмію 113Cd, які валодае каласальнай здольнасцю паглынаць цеплавыя нейтроны, робяць аварыйныя стрыжні для атамных рэактараў.
Гуд’ёўн Самуэльсан
Гуд'ёўн Самуэльсан (Guðjón Samúelsson; 16 красавіка 1887 — 25 красавіка 1950) — вядомы ісландскі архітэктар. Яго найбольш вядомыя працы — Універсітэт Ісландыі, Царква Акюрэйры, каталіцкая царква Ландакоцкірк’я і іншыя. А яго апошняя і самая знакамітая работа, царква Хальгрымскірк’я, так і не была завершана пры яго жыцці, бо будаўніцтва гэтай 75-метровай царквы пачалося ў 1937 годзе і скончылася ў 1986 годзе.
Самуэльсан быў наватарам у сферы архітэктуры і горадабудаўніцтва. Ён быў прыхільнікам планавання гарадоў і быў адным з галоўных архітэктараў, якія зрабілі генеральны план горада Акюрэйры. Ён таксама быў прыхільнікам занавання гарадоў; на яго думку спальныя раёны і раёны з адміністрацыйнымі будынкамі павінны быць сепарыраванымі.
417
417 — невысакосны год, пачаўся ў панядзелак. 417 год нашай эры, 417 год 1 тысячагоддзя, 17 год V стагоддзя, 7 год 2-га дзесяцігоддзі V стагоддзя, 8 год 410-х гадоў.
Зіновій Яфімавіч Герт
Зіновій Яфімавіч Герт (пры наражджэнні: Залман Афроімавіч Храпіновіч; 8 [21] верасня 1916,  —, ) — акцёр тэатра і кіно, народны артыст Расіі. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.
Біяграфія
Скончыў ФЗУ пры Электразаводзе імя Куйбышава ў г. Маскве. Гуляў у Тэатры працоўнай моладзі (ТРАМ) пад кіраўніцтвам А. Арбузава і В. Плучэка. З 1945 г. — акцёр Тэатра лялек пад кіраўніцтвам С. Абразцова; з 1982 г. — артыст Маскоўскага міжнароднага тэатральнага цэнтра імя М. М. Ярмолавай.
Здымаўся ў фільмах «Залатое цяля», «Аўтамабіль, скрыпка і сабака Клякса», «Ключ без права перадачы», «Казкі старога Арбата» і інш., быў вядучым шэрагу тэлевізійных перадач.
Охар
О́хар (, Охор) — вёска ў Чэрыкаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Рэчыцкага сельсавета.
Глыбокае (возера, Ушацкі раён)
Глыбо́кае — возера ў Беларусі, ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Ушача, за 7 км на паўднёвы захад ад гарадскога пасёлка Ушачы, каля вёскі Сержаны.
Плошча паверхні 0,37 км². Даўжыня 1,34 км, найбольшая шырыня 0,4 км. Даўжыня берагавой лініі 3,35 км. Найбольшая глыбіня 8,6 м, сярэдняя 4,6 м. Аб’ём вады 1,72 млн. м³. Плошча вадазбору 2,3 км².
Катлавіна возера тэрмакарставага тыпу, выцягнутая ў напрамку з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад. Схілы катлавіны вышынёй 6—15 м, на поўдні і паўднёвым захадзе 2—5 м. На паўднёвым усходзе схілы катлавіны стромкія, вышынёй 10—15 м. Берагавая лінія звілістая. Берагі пясчаныя, вышынёй 0,1—0,2 м, на паўночным усходзе і і паўднёвым захадзе сплавінныя. Падводная частка катлавіны карытападобнай формы. Дно каля берагоў стромкае, пясчанае і глеістае, глыбей 2 м выслана карбанатным і крэменязёмістым сапрапелем.
Возера эўтрофнае, слабапраточнае. Упадаюць 4 ручаі, выцякае ручай у раку Ушача. Зарастае да глыбіні 3,8 м. Шырыня палосы надводнай расліннасці да 20 м.
Сакольнікі (хутар)
Сако́льнікі (, Сокольники) — хутар у Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Поразаўскага сельсавета.
З 23 лютага 1976 года па 20 ліпеня 1992 года хутар уваходзіў у склад Вердаміцкага сельсавета.
Залессе (Мядзельскі раён)
Зале́ссе (, Залесье) — вёска ў Мядзельскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Крывіцкага сельсавета.
Гісторыя
У 1904 г. вёска Крывіцкай воласці Вілейскага павета Віленскай губерні, 110 жыхароў. У 1921 г. у Крывіцкай гміне Вілейскага павета Віленскага ваяводства, 21 двор, 126 жыхароў. З 12.10.1940 г. у Вераб’ёўскім сельсавеце Крывіцкага раёна Вілейскай, з 20.09.1944 г. Маладзечанскай абласцей, з 27.03.1959 г. у Пузырскім сельсавеце, з 20.01.1960 г. у Мінскай вобласці, з 25.12.1962 г. у Мядзельскім раёне. У 1950 г. вяскоўцы аб'ядналіся ў калгас «Герой працы». З 1975 вёска знаходзіцца ў складзе калгасу «Бальшавік» (цэнтр — вёска Пузыры).
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Пузыроўскага сельсавета.
Дэвід Льюіс
Дэвід Льюіс (, г. Свіслач —, г. Атава, Канада) — адвакат і сацыял-дэмакратычны палітык
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і Майсея і Розы (народжанай Лазаровіч) Лош. Бацька ўзначальваў мясцовае аддзяленне Бунда.
Быў федэральным сакратаром партыі Федэрацыя аб’яднанай садружнасці з 1936 па 1950 год, а затым яе старшыня з 1958 па 1961 год. Удзельнічаў у стварэнні Новай дэмакратычнай партыі ў 1961 годзе. Дэпутат НДП ад акругі Поўдзень Ёрка ў Палаце абшчын Канады з 1962 па 1963 год і з 1965 па 1974 год. Парламенцкі лідэр федэральнай НДП з 1968 па 1971 год, а затым яе кіраўнік з 1971 па 1975 год.
Памёр 23 мая 1981 года ў Атаве.
Сідаравічы (Угранскі раён)
Сідаравічы (Сидоровичи) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Угранскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Русанаўскага сельскага паселішча.
Скарб Прыяма
Скарб Прыяма, або Золата Троі — сенсацыйны скарб, выяўлены Генрыхам Шліманам падчас раскопак у Троі. Скарб названы ад імя антычнага траянскага цара Прыяма.
Век і паходжанне
Ужо вызначана, што скарб не звязаны з траянскім царом Прыямам. Яго датавалі 2400—2300 гадамі да н. э., такім чынам, рэчы са скарбу існавалі за тысячу гадоў да Прыяма. Пра стваральніка вырабаў з золата нічога невядома. Скарб складаецца з залатых пасудзін, срэбных ваз і залатых упрыгожанняў. Залатыя пасудзіны — гэта кубкі, чары, чары з ручкамі і бутлі круглай формы.
Знаходка
Генрых Шліман выявіў скарб 31 мая 1873 года. Як апісваў сам Шліман, ён заўважыў прадметы з медзі і абвясціў працоўным перапынак, каб самастойна выкапаць скарб разам са сваёй жонкай. На праўдзе ж жонка Шлімана пры знаходцы не прысутнічала. З-пад хісткай старажытнай сцяны Шліман адным нажом адкапаў розныя прадметы з золата і срэбра. Скарб знаходзіўся пад пылам тысячагоддзяў і цяжкай крапасной сцяной у своеасаблівай каменнай скрыні.
Шліман памылкова прыняў знаходку за легендарныя скарбы траянскага цара Прыяма.
Масква
У канцы 2-й сусветнай вайны у 1945 годзе прафесар Вільгельм Унферцагт перадаў скарб Прыяма разам з іншымі творамі антычнага мастацтва савецкай камендатуры. Як рэч трафейнага мастацтва скарб Прыяма быў перавезены ў СССР. З гэтага моманту лёс скарбу Прыяма быў невядомы, ён лічыўся згубленым. Толькі 16 красавіка 1996 года, праз 51 год, скарб Прыяма быў выстаўлены ў Пушкінскім музеі ў Маскве. Пытанне вяртання каштоўнасцяў у Германію не вырашана да цяперашняга часу.
Тэорыі пра фальсіфікацыю скарбу Шліманам
Нямецкі пісьменнік Увэ Топер у сваёй кнізе «Фальсіфікацыя гісторыі» выказаў здагадку, што скарб Прыяма быў выраблены па заказе Шлімана адным з афінскіх ювеліраў. Падазроны на яго думку досыць спрошчаны стэрэатыпны стыль, у якім выкананыя вырабы з золата: пасудзіна для напояў Прыяма ў 23 караты нагадвае соўсніцу XIX ст. Іншая тэорыя фальсіфікацыі Шліманам скарбу сцвярджае, што ўсе пасудзіны былі проста куплены. Тэорыі былі адкінуты пераважнай большасцю навукоўцаў свету.
418
418 — невысакосны год, пачаўся ў аўторак. 418 год нашай эры, 418 год 1 тысячагоддзя, 18 год V стагоддзя, 8 год 2-га дзесяцігоддзя V стагоддзя, 9 год 410-х гадоў.
Вялікі Юй
Юй (大禹) — легендарны кітайскі імператар, утаймавальнік сусветнага патопу.
Паводле легенд, Юй жыў у канцы 3 тысячагоддзя да н. э., быў нашчадкам міфічнага імператара Чжуан-сюя. Яго бацька Гун змагаўся з паводкамі, якія працягваліся пасля сусветнага патопу, аднак не меў поспеху. Юй вырашыў завершыць справу бацькі і чатыры гады вандраваў па Кітаі. Пасля вывучэння рэк ён пачаў будаўніцтва абводных каналаў, дамбаў, а таксама паглыбленне дна глеістых рэк. Юй працаваў, харчаваўся і спаў разам з простымі рабочымі. Праца над утаймаваннем паводак цягнулася 9 гадоў. Падчас працы Юй падзяліў усё насельніцтва Кітая на 9 частак і загадаў кожнай жыць у пэўным рэгіёне. Такім чынам, ён стварыў першыя дзевяць дзяржаўных аб'яднанняў.
Апошнія гады жыцця Юй кіраваў як імператар. Памёр у старым узросце ад хваробы. Яго сын Цы заснаваў дынастыю Ся.
У старажытных кітайскіх дзяржавах існаваў свяшчэнны культ Юя, які падтрымлівалі самі імператары. У VI ст. н. э. для выпраўлення афіцыйных рытуалаў была пабудавана магільня Юя.
Спаса-Праабражэнская царква (Брашэвічы)
Спаса-Праабражэнская царква — праваслаўны храм у аграгарадку Брашэвічы (Драгічынскі раён). Помнік архітэктуры рэтраспектыўна-рускага стылю. Пабудавана ў 1911 г. з цэглы.
Архітэктура
Складаецца з трох аб'ёмаў: прытвора-званіцы, малітоўнай залы і трохграннай апсіды. У прасторавай кампазіцыі дамінуе шацёр званіцы з макаўкай і васьмігранным барабанам з цыбулепадобным купалам над асноўным аб'ёмам.
У дэкоры выкарыстаны элементы старажытнарускага дойлідства: аркатура, закамары, какошнікі, вуглавыя калонкі, нішы-крыжы. Зала асветлена двума ярусамі арачных аконных праёмаў. Іканастас створаны ў 1867 г. паводле праекта інжынера Кадрунцава (перанесены з папярэдняга храма).
Перабродскі валун
Прынесены ледавіком са Скандынавіі 18-20 тыс. гадоў таму. Ружовы дробназярністы парфірападобны граніт з крышталямі палявога шпату, таблічкамі 0,3x1,5 см і зернямі шэрага кварцу ў 0,3-0,5 см. Наверсе два невыразныя паглыбленні даўжынёй 25 і 27 см і шырыней 6 і 7 см адпаведна, глыбінёй да 0,5 см.
Жоўцзы Маймайці
Жоўцзы Маймайці (肉孜买买提; нар., Кітай) — кітайскі прафесійны гулец у снукер.
Борг (атэль)
Атэль «Борг» (Hótel Borg) — чатырохзоркавы гатэль у цэнтры Рэйк’явіка, сталіцы Ісландыі, на вуліцы Pósthússtræti 11. Будынак пабудаваны ў 1930 годзе паводле праекта Гуд’ёўна Самуэльсана ў стылі арт-дэко. Гатэль мае 56 нумароў.
Дзюндзі Нісікава
(西川 潤之; нар. — ?) — былы японскі футбаліст. У 1927 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Такфарынат
Такфарынат (Tacfarinas; памёр у 24 годзе) — правадыр паўстання супраць рымлян у правінцыі Афрыка.
Паводле паходжання нумідыец, быў салдатам рымскай арміі, служыў у дапаможных войсках, дэзертыраваў. Быў правадыром племя мусуламіяў. У 17 годзе падняў паўстанне супраць Рыма. Да яго далучыліся правадыры некаторых іншых плямёнаў, а таксама мясцовыя беднякі. Такфарынат імкнуўся арганізаваць сваю армію на рымскі манер, пры гэтым выкарыстоўваючы тактыку партызанскай вайны, нападаючы на невялікія ўмацаванні рымлян і асобныя атрады.
Рымскія палкаводцы тройчы атрымлівалі перамогі над Такфарынатам (у 18 годзе — Фурый Каміл, у 20 — Луцый Апроній, у 22 — Квінт Юній Блез), але ён адступаў у пустыню, дзе зноў збіраў прыхільнікаў і аднаўляў вайну. У 24 годзе Публій Карнелій Далабела акружыў войскі Такфарыната каля Аўзеі. Калі бітва была прайграна, Такфарынат кінуўся на свой меч.
Капланавічы
Капла́навічы (, Каплановичи) — вёска ў Клецкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Красназвёздаўскага сельсавета.
Новы Уборак
Но́вы Убо́рак (, Новый Уборок) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дубраўскага сельсавета.
Найноўшы час
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. З 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі вёска ўвайшла ў склад БССР.
У жніўні 1919 — ліпені 1920 вёска знаходзілася пад польскай уладай.
Пад час Другой сусветнай вайны з канца чэрвеня 1941 г. да пачатку ліпеня 1944 г. акупіравана нямецкімі войскамі.
У 1966 г. да в. Новы Уборак быў далучаны Пасёлак Сінчанскай МТС.
Чыгунка
Каля вёскі праходзіць Мінскае аддзяленне Беларускай чыгункі Мінск — Гомель. Знаходзіцца прыпыначны пункт Вяленскі
Спіс аб’ектаў PGC (1679001—1680000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1679001—1680000)
Хаджэнне архімандрыта Графенія
«Хаджэнне архімандрыта Графенія» — помнік літаратуры канца XIV ст. Напісана архімандрытам, відаць, Смаленскага Багародзіцкага (з 1658 Спаса-Аўраміева) манастыра Графеніем. Увесну 1375 года ён наведаў Іерусалім, летам таго ж года абышоў і апісаў інш. святыя мясціны Палесціны: Віфлеем, Назарэт, раку Іардан і інш. «Хаджэнне» складзена ў Палесціне, у XV ст. адрэдагавана невядомым кніжнікам.
Асаблівую ўвагу Графеній звяртаў на тэхнічныя асаблівасці будынкаў, апісваў муроўку сцен, слупы, скляпенні, падмуркі. У творы адлюстраваны шматлікія паданні пра Ісуса Хрыста, Багародзіцу, першых хрысціян. Даюцца звесткі эканамічнага, сельскагаспадарчага, палітычнага, этнаграфічнага зместу. Апавяданне вызначаецца сухім інфармацыйна-дзелавым стылем.
У творы прадстаўлены шырокі пласт старабеларускай лексікі, якая не сустракаецца ў творах больш позняга часу. Нягледзячы на запазычанні з «Хаджэння ігумена Данііла» (спосаб стварэння аповеду, формы выкладання), Графеній стварыў цалкам арыгінальны і змястоўны твор.
У аднымі са спісаў «Хаджэння» захаваліся замалёўкі палесцінскіх цэркваў, якія, магчыма, узыходзяць да эскізаў, зробленых самім Графеніем.
Ажуны
Ажу́ны (, Ожуны) — вёска ў Беларусі, у Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Варапаеўскага сельсавета.
Пескі (Лідскі раён)
Геаграфія
На захад ад вёскі размяшчаецца Мінойцкае радовішча пясчана-жвіровага матэрыялу, 2 лінзападобныя паклады звязаны з камавымі адкладамі сожскага зледзянення. На поўдзень ад вёскі цячэ рака Дзітва, на ўсход — Лідзея.
Гісторыя
У канцы XVIII стагоддзя згадваецца мост і грэбля на рацэ Дзітва па дарозе з Беліцы да Ліды, вёска і мясцовая карчма пад назвай Пескі.
З 1795 г. вёска ў Расійскай імперыі. У 1915 годзе акупавана Германіяй, з 1921 года ў складзе Польшчы.
З 1939 года — у БССР. З канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года пад нямецка-фашысцкай акупацыяй. Да 30 жніўня 1957 года вёска ўваходзіла ў склад Ганчарскага сельсавета.
Вышэйшая тэхнічная школа Чалмерса
Вышэйшая тэхнічная школа Чалмерса (Chalmers tekniska högskola) — вышэйшая навучальная ўстанова ў Гётэбаргу, Швецыя. Заснавана ў 1829 годзе за кошт спадчыны Уільяма Чалмерса, дырэктары Шведскай Ост-Індскай кампаніі. У рэйтынгу THES 2005 года Чалмерс указаны як лепшы ўніверсітэт Швецыі і адзін з асноўных даследчых універсітэтаў Еўропы. Універсітэт спецыялізуецца на тэхнічных прадметах, прыродазнаўчых навуках, архітэктуры. Вядомы сваімі факультэтамі нанатэхналогій, экалогіі, інфарматыкі, прамысловага дызайну, менеджменту і архітэктуры.
Сарокіна (Угранскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Русанаўскага сельскага паселішча.
Новапагосцкі вялікі камень
Новапагосцкі вялікі камень — валун, размешчаны за 1,5 км на ўсход ад вёскі, на поўнач ад дарогі на Стары Пагост на вышыні 157,5 м над узроўнем мора. За 17 км на паўднёвы захад ад Мёраў.
Прынесены 18–20 тыс. гадоў таму ледавіком са Скандынавіі. Цёмна–шэры дробназярністы пігматыт, паласаты, з вялікай колькасцю жылкаў ружовага палявога шпату таўшчынёй 0,5–2 см. Даўжыня 3,3 м, шырыня 2,8 м, вышыня 2,2 м, абвод 9,55 м, аб'ём 11,2 м³, вага 29,6 т. Прасападобны.
Прыям
Прыям (Priamus, Πρίαμος) — у старажытнагрэчаскай міфалогіі апошні цар траянскі, сын Лаамедонта і Стрыма, шосты цар Троі; правіў 40 гадоў. «Імя Прыама — гэта пэўна эпітэт хета-лувійскага паходжання са значэннем „першы“, „лепшы“. … імя Парыс адлюстроўвае варыянт той жа індаеўрапейскай асновы». Сын — Эсак.
Роля ў Траянскай вайне
Падчас Траянскай вайны Прыям быў ужо настолькі стары, што не прымаў удзел ў бітвах. На поле бітвы ён з’яўляецца толькі адзін раз, каб умовіцца з грэкамі адносна паядынку Парыса з Менелаем.
Пасля смерці Гектара, Прыям таемна, з дапамогай Гермеса, прабіраецца ў намёт Ахілеса і вымольвае ў героя абязвечанае цела свайго сына. Аб смерці Прыяма ў Гамера нічога не гаворыцца.
Пры ўзяцці Троі ахейцамі ён звярнуўся да абароны алтара Зеўса Уцешнага (Геркея), быў забіты Неапталемам. На гэтым алтары стаяла драўляная статуя Зеўса з трэцім вокам на ілбу. Паводле паэмы Лесхея, адцягнены ад ахвярніка і забіты Неапталемам у варот палаца. Па версіі, забіты Неапталемам у мыса Сігея на доле Ахіла.
Намаляваны на карціне Палігнота ў Дэльфах.
NGC 4
NGC 4 (іншае пазначэнне — PGC 212468) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Галактыка была адкрыта нямецкім астраномам Альбертам Мартам 29 лістапада 1864.
Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2005/2006
Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2005/2006 — 14-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.
Рузанна Паўлаўна Лісіцыян
Рузанна Паўлаўна Лісіцыян (нар. 9 мая 1945, Масква, СССР) — савецкая, расійская і армянская, вакальны. Народная артыстка Армянскай ССР (1987), заслужаная артыстка Расіі (1997), прафесар.
Біяграфія
Рузанна Лісіцыян нарадзілася ў сям'і вядомага савецкага опернага спевака Паўла Лісіцыяна. Вучылася ў Цэнтральнай музычнай школе пры Маскоўскай дзяржаўнай кансерваторыі па класе арфы. У 1965 скончыла вакальнае аддзяленне музычнага вучылішча ім. М.М.Іпалітава-Іванова, у 1969 годзе — Музычна-педагагічны інстытут імя Гнесіных (кл. Н. A. Beрбавай).
У 1965—1973 гадах спявала ў ансамблі старажытнай музыкі «Мадрыгал», надалей у дуэце са сваёй старэйшай сястрой Карынай была салісткай Маскоўскай дзяржаўнай акадэмічнай філармоніі. На працягу многіх гадоў іх вакальны дуэт выступаў на тэлебачанні, радыё і канцэртнай эстрадзе, шмат гастраляваў па гарадах СССР і многіх іншых краін. У яго ўвесь час які папаўняўся рэпертуар уваходзілі больш пяцісот твораў розных эпох, жанраў і стыляў, што заўсёды выконваліся на мове арыгінала.
У 1996—2002 гадах Рузанна Лісіцыян выкладала ў Акадэміі харавога мастацтва і Дзяржаўнага музычнага вучылішча ім. Гнесіных. З 2002 года яна – дацэнт, а пазней прафесар кафедры сольнага акадэмічнага спеву Расійскай акадэміі музыкі імя Гнесіных. Яе найболей вядомымі вучаніцамі з'яўляюцца салістка Вялікага тэатра Ганна Аглатава і салістка Гелікон-Оперы Алена Міхайленка.
Рузанна Лісіцыян уваходзіць у склад журы шэрага расійскіх музычных конкурсаў. Разам са сваёй сястрой Карынай і братам Рубенам яна стварыла дабрачынны фонд імя П. Лісіцыяна, у рамках дзейнасці якога арганізуе шматлікія канцэрты, майстар-класы, творчыя семінары
420
420 — высакосны год, пачаўся ў чацвер. 420 год нашай эры, 420 год 1 тысячагоддзя, 20 год V стагоддзя, 10 год 2-га дзесяцігоддзя V стагоддзя, 1 год 420-х гадоў.
Канстанцін Смірноў
Канстанцін Смірноў:
Трыцэратапсы
Трыцэра́тапсы (Triceratops, ад стар.-грэч. Τρι, tri - «тры», κέρας, keras - «рог» і ωψ, ops - «пыса», «твар») — вымерлы род раслінаедных дыназаўраў з сямейства цэратапсід, існавалі ў канцы Маастрыхцкага яруса крэйдавага перыяду, прыкладна ад 68 да 65 мільёнаў гадоў таму на тэрыторыі сучаснай Паўночнай Амерыкі. Маючы вялікі касцявы каўнер, тры рогі на мордзе, буйныя тоўстыя канечнасці і падобны з насарогам целасклад, з'яўляюцца аднымі з найбольш вядомых дыназаўраў. Хоць, магчыма, самы буйны драпежнік таго часу тыраназаўр, мог паляваць на трыцэратопсаў, незразумела ці маглі яны змагацца адзін з адным, як гэта часта малюецца.
Дайгаро Кандо
(近藤 台五郎) — былы японскі футбаліст. У 1927 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.
Allium consanguineum
Allium consanguineum — від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Гімалаях у паўночнай Індыі і паўночным Пакістане.
Апісанне
Расліна да 35 см вышынёй. Цыбуліна ад цыліндрычнай да яйцападобнай формы; знешняя абалонка карычневая. Лісткоў 3-5, лінейныя, пляскатыя, верхавіны тупыя. Парасонік паўсферычны, шчыльнакветкавы. Лісточкі калякветніка 5-6 мм даўжынёй, даўгаватыя, ад вострых да тупых, жоўтыя ці ружовыя.
Распаўсюджанне
Гімалаі ў паўночнай Індыі і паўночным Пакістане.
Суботнікі (Угранскі раён)
Суботнікі (Субботники) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Угранскага сельскага паселішча.
Прымор’е (Гданьск)
Прымор’е (Przymorze) — мясцовасць у Гданьску ў раёне Аліва.
У цяперашні час падзелена на два густанаселеныя раёны:
Аперацыя «Вясновы шчыт»
Аперацыя «Вясновы шчыт» (Bahar Kalkanı Harekâtı) — ваенныя аперацыя турэцкай арміі на тэрыторыі Сірыі.
Люты
Чарговае абвастрэнне сітуацыі вакол сірыйскай правінцыі Ідліб адбылося ў ноч на 28 лютага. Турэцкі бок выступіў з заявай аб гібелі 36 сваіх вайскоўцаў у выніку ўдару сірыйскіх урадавых сіл. Пасля гэтага УС Турцыі нанеслі ўдары па сірыйскіх пазіцыях, удакладніўшы пазней, што знішчана больш за 200 мэтаў.
1 сакавіка
1 сакавіка 2020 года міністр нацыянальнай абароны Турцыі Хулусі Акар паведаміў, што ў сірыйскім Ідлібе з 27 лютага праводзіцца аперацыя пад назвай «Вясновы шчыт». Як ён сам заявуў тэлеканалу NTV, былі абясшкоджаны адзін БПЛА, восем верталётаў, 103 танкі, 72 гаўбіцы, тры сістэмы СПА і 2212 вайскоўцаў. Акар таксама падкрэсліў, што мэтай аперацыі «не з’яўляецца супрацьстаянне з Расіяй». «Наша задача — прадухіліць злачынствы, што выконваюцца рэжымам Башара Асада, ліквідацыя радыкальных элементаў і прадухіленне міграцыі».
Як паведамляў партал Halab Today, баевікі «Сірыйскай нацыянальнай арміі» адбілі атаку САА на горад Саракіб і вёскі на ўсход ад Ідліба, а таксама падбілі адзін танк ля пасёлка Хазарын. У адказ ВПС Сірыі здзейснілі баявы вылет у прадмесці Саракіба і горада Найраб, дзе атакавалі ўмацаванні групоўкі.
Пазней пратурэцкія баевікі заявілі, што ім удалося збіць над сваімі пазыцыямі з дапамогай ПЗРК самалёт ПКС РФ Су-24. Мінабароны РФ назвала дадзенае паведамленне фейкам. У далейшым, збіты ля Саракіба лятальны апарат, які СНА прыпісвала сабе, апынуўся дронам арміі Турцыі, які падбілі ракетай, выпушчанай з пазіцый арміі Башара Асада.
Міністэрства абароны Турцыі у сваю чаргу заяўляла, што турэцкія вайскоўцы нібыта знішчылі тры сістэмы СПА сірыйскай арміі, адна з якіх збіла іх БПЛА над Саракібам, і знішчылі два самалёты Су-24. Па даных ваенных крыніц агенцтва SANA, абодва пілоты паспелі катапультавацца.
2 сакавіка
2 сакавіка ПКС Расіі нанеслі кропкавы авіяўдар па баевіках у н.п. Кмінас. Там жа знаходзіліся вайскоўцы рэгулярнай арміі УС Турцыі, якія прыбылі да сваіх саюзнікаў з назіральнага паста Сармін. Масіўны ваенны канвой, накіраваны турэцкай арміяй у горад Серакіб, на фоне захопу апошняга сірыйскімі вайскоўцамі, быў знішчаны ударам ПКС РФ. Гаворка ішла пра шматлікія страты сярод туркаў і падкантрольных ім баевікоў, пра што сведчаць адпаведныя відэакадры эвакуацыі параненых і загінулых на верталётах. Паводле інфармацыі розных крыніц, калона з 30-40 транспартных сродкаў была знішчана магутным ударам. З’явіліся звесткi пра 18 забітых.
3 сакавіка
3 сакавіка Генасамблея меджліса Турцыі сабралася для абмеркавання сітуацыі, якая склалася ў Ідлібе ў святле напружанасці становішча ў гэтай сірыйскай правінцыі і пачатку новай ваеннай аперацыі УС Турцыі супраць сірыйскіх сіл.
Разам з тым мінабароны Турцыі паведаміла пра збіты ў Ідлібе сірыйскім ваенным самалёце L-39. Дзяржаўнае тэлебачанне Сірыі пацвердзіла гэтую інфармацыю. Ваенная крыніца ў арабскай рэспубліцы ўдакладніла, што самалёт упаў у раёне Маарат-Нуумана, збіты ракетай "паветра - паветра" турэцкіх ВПС.
5 сакавіка
5 сакавіка прэзідэнт Расіі і Турцыі Уладзімір Пуцін і Рэджэп Эрдаган дамовіліся аб спыненні баявых дзеянняў у сірыйскай правінцыі Ідліб. Акрамя таго, ствараўся калідор бяспекі вакол шашы М4 Латакія — Алепа глыбінёй у 6 км па абодва бакі, а да 15 сакавіка вайскоўцы дзвюх краін павінны дамовіцца аб сумесным расійска-турэцкім патруляванні ў гэтай зоне. «Хаят Тахрыр аш-Шам», якой там фармальна падпарадкоўваліся атрады радыкальных баевікоў-замежнікаў, маскоўскія дамоўленасці і перамір’е не прызнала і заклікала да барацьбы. Турэцкая армія адводзіла сваё ўзбраенне і ваенную тэхніку на поўнач ад устаноўленага калідора бяспекі; на 11 сакавіка ўжо адведзена трэць цяжкай зброі (пры гэтым, туркі адмовіліся выводзіць цяжкае ўзбраенне са сваіх наглядальных пунктаў ).
Пушча (Пухавіцкі раён)
Пу́шча (, Пуща) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дубраўскага сельсавета.
Ілона Віктараўна Усовіч
Ілона Віктараўна Усовіч (нар. ) — беларуская лёгкаатлетка. Спецыялізуецца ў бегу на кароткія дыстанцыі. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа.
Дасягненні
Эстафета 4х400 м: Алміпіяда 2004 — 9-я, сярэбраны прызёр Чэмпіянату Свету 2004, Чэмпіянату Свету 2008, Чэмпіянату Еўропы 2006, бронзавы прызёр Чэмпіянату Свету 2006, чэмпіёнка Еўропы 2007. Бег на 400 м: Чэмпіянат Свету 2007 — 7-я, сярэбраны прызёр Чэмпіянату Еўропы 2007, бронзавы — Чэмпіянату Еўропы 2012.
Удзельніца Алімпійскіх гульняў 2012 года ў катэгорыі Эстафета 4×400 м.
На Чэмпіянаце Еўропы 2016 года заняла 9 месца ў эстафеце 4×400 метраў з вынікам 3:31,28.
Сідаркі
Сі́даркі (, Сидорки) — вёска ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Поразаўскага сельсавета.
421
421 — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 421 год нашай эры, 421 год 1 тысячагоддзя, 21 год V стагоддзя, 1 год 3-га дзесяцігоддзя V стагоддзя, 2 год 420-х гадоў.
Пяцюлеўцы (Лідскі раён)
Пяцю́леўцы (, Петюлевцы) — вёска ў Лідскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Траццякоўскага сельсавета.
Уладзімір Аляксандравіч Варанковіч
Уладзімір Аляксандравіч Варанковіч (нар., г. Энгельс, Саратаўская вобласць, РСФСР) — беларускі дыпламат.
Біяграфія
Нарадзіўся у сям’і вайскоўца. У 1966 годзе сям’я вярнулася ў Беларусь. У 1976 годзе скончыў Мачулішчанскую сярэднюю політэхнічную працоўную школу Мінскага раёна Мінскай вобласці. У 1980 годзе скончыў Ленінградскае вышэйшае ваенна-палітычнае вучылішча супрацьпаветранай абароны, у 1990 годзе — Ваенна-палітычную акадэмію імя Леніна ў Маскве, у 1993 годзе — ад’юнктуру пры Гуманітарнай акадэміі Узброеных Сіл. 1980—1995 гг. — Служба на афіцэрскіх пасадах у войсках супрацьпаветранай абароны Узброеных сіл СССР/Рэспублікі Беларусь. 1995—1999 гг. — Галоўны спецыяліст, намеснік начальніка, начальнік аддзела аналітычных даследаванняў і прагназавання Дзяржаўнага сакратарыята Савета бяспекі Рэспублікі Беларусь. З 1999 года на дыпламатычнай службе. Мае дыпламатычны ранг Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасланца I-га класа. 1999—2002 гг. — Начальнік упраўлення кадраў Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь, член Калегіі МЗС. 2002—2007 гг. — Саветнік-пасланнік Пасольства Рэспублікі Беларусь у Літоўскай Рэспубліцы. 2007—2013 гг. — Начальнік упраўлення кадраў Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь, член Калегіі МЗС. З красавіка 2013 года — Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Балгарыя, Грэчаскай Рэспубліцы і Рэспубліцы Кіпр па сумяшчальніцтве.
Сям’я
Жанаты, мае дваіх дзяцей і траіх унукаў.
Мазылеўскі вялікі камень
Мазылеўскі вялікі камень — валун, размешчаны ля былой вёскі Мазылева (Мёрскі раён, Віцебская вобласць) за 1,5 км на паўночны ўсход ад Мілеек і за 100 м на поўдзень ад дарогі Цілеўцы–Мілейкі. Абсалютная адзнака над узроўнем мора 152,5 м. Знаходзіцца за 9,5 км на паўднёвы захад ад Мёраў. Даўжыня 4 м, шырыня 3,1 м, вышыня 1,4 м, абвод 11,35 м, аб'ём 9,2 м3, вага 24,4 т.
Прынесены 18–20 тыс. гадоў таму з паўднёва–ўсходняй Фінляндыі ў часы паазерскага зледзянення. Гэта ружова–шэры граніт рапаківі, які ўтрымлівае крышталі каліявага палявога шпату ў выглядзе авоідаў памерам да 5 см і асобныя таблічкі па 1,5x3 см, крышталі малочна–шэрага кварцу ў выглядзе зерняў 0,5–1,5 см, крышталі біятыту і іншых цёмнаколерных мінералаў. Форма цэглападобная. Зарос імхамі і лішайнікамі.
Каліфорній
Каліфо́рній (Californium) Cf — радыеактыўны хімічны элемент; атамны нумар 98. Адносіцца да актыноідаў.
Штучна атрыманы ў 1950 годзе ў Каліфарнійскім універсітэце ў Берклі (ЗША).
Найбольш доўгажывучы ізатоп 251Cf з перыядам паўраспаду 900 гадоў.
Ізатоп 252Cf выкарыстоўваецца ў якасці крыніцы нейтронаў.
Замашша
За́машша (, Замошье) — вёска ў Мядзельскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Сваткаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1868 г. вёска Княгінінскай воласці Вілейскага павета Віленскай губерні, 6 двароў, 67 жыхароў. З 1884 тут працавала школа граматы, у якой у 1896/97 навучальным годзе вучыліся 10 хлопчыкаў і 7 дзяўчынак. У 1904 г. на месцы сучаснай вёскі існавалі: вёска (172 жыхары) і фальварак, валоданне Пілсудскага, 12 жыхароў. У 1908 г. у вёсцы 19 двароў, 160 жыхароў. У 1921 г. у складзе Мядзельскай гміны Дунілавіцкага (з 1925 Пастаўскага) павета Віленскага ваяводства, 31 двор, 173 жыхары. З 12.10.1940 г. у Сваткаўскім сельсавеце Мядзельскага раёна Вілейскай, з 20.09.1944 г. Маладзечанскай абласцей, з 1952 г. у Брусоўскім сельсавеце, з 20.01.1960 г. у Мінскай вобласці, з 01.10.1973 ў Вузлянскім, з 23.03.1987 г. у Сваткаўскім сельсавеце.
У 1940 г. вяскоўцы арганізавалі калгас імя Леніна. У 1940 г. 42 двары, 187 жыхароў. Пасля вайны адноўлены калгас. З 1954 вёска знаходзіцца ў складзе калгасу імя Леніна (да 09.11.1961 г. калгас імя Сталіна, з 1988 цэнтр — вёска Сваткі), з 1994 г. — аграфірмы «Зара», з сакавіка 1997 г. — сельскагаспадарчага прадпрыемства імя М. Танка (цэнтр — вёска Сваткі).
Цапэрка
Цапэ́рка (, Цеперка) — вёска ў Клецкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Красназвёздаўскага сельсавета.
Гісторыя
З 12 кастрычніка 1940 года вёска ў складзе Галавацкага сельсавета, з 24 жніўня 1960 года — у складзе Зубкаўскага сельсавета, з 11 мая 1967 года — у складзе Бабаевіцкага сельсавета (з 16 жніўня 1973 года Янавіцкі, з 23 ліпеня 1984 года Красназвёздаўскі сельсавет).
Ежы Францкевіч-Радзімінскі
Ежы Францкевіч-Радзімінскі (? — пасля 1629) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Францкевічаў-Радзімінскіх герба «Бродзіц». Сын падкаморыя полацкага Міхала і Ганны з Сапегаў, сястры канцлера Льва Сапегі. Лідскі войскі, суддзя земскі, з 1629 года маршалак, каралеўскі сакратар; маршалак Трыбунала ВКЛ у 1628 годзе. Удзельнічаў у вайне Рэчы Паспалітай са Швецыяй 1600—1629 гадоў.
Адам Андрэевіч Бірукоў
Адам Андрэевіч Бірукоў (, в. Ядраная Слабада, Клічаўскі раён — ) — адзін з арганізатараў і кіраўнікоў камсамольска-маладзёжнага падполля і партызанскага руху на тэрыторыі Гомельскай і Пінскай абласцей у гады Вялікай Айчыннай вайны.