cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пётр Васільевіч Крэчка
Біяграфія
Закончыў брэстскую сярэдняю школу № 8. 11 лістапада 1991 года Саветам Міністраў Рэспублікі Беларусь быў прызначаны на пасаду выконваючага абавязкі старшыні Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь.
З 27 лютага 1992 да 12 мая 1994 года з’яўляўся Першым намеснікам старшыні ДМК.
29 жніўня 1994 года Указам Прэзідэнта быў прызначаны на пасаду старшыні Дзяржаўнага мытнага камітэта.
5 верасня 1994 года прысвоена персанальнае званне дзяржаўнага саветніка мытнай службы II рангу.
З 4 жніўня 1997 года з’яўляўся намеснікам Міністра па справах Садружнасці Незалежных Дзяржаў Рэспублікі Беларусь.
Ляскавічы
Назву Ля́скавічы маюць:
Мар’янова
Назву Мар’яно́ва маюць:
Уладзімір Мікалаевіч Чушаў
Уладзі́мір Мікала́евіч Чу́шаў (, Гомель) — беларускі дыпламат.
Біяграфія
Скончыў будаўнічы факультэт Беларускага інстытута інжынераў чыгуначнага транспарту (1985) і юрыдычны факультэт Беларускага дзяржаўнага універсітэта (1995).
1985—1995 — выкладчык, намеснік дырэктара прафесійна-тэхнічнага вучылішча (г. Мінск), вядучы спецыяліст юрыдычнага ўпраўлення Міністэрства архітэктуры і будаўніцтва.
1995—1998 — трэці сакратар, загадчык сектара, начальнік аддзела міжнародных дагавораў дагаворна-прававога ўпраўлення Міністэрства замежных спраў.
1998—2002 — саветнік Пасольства Рэспублікі Беларусь у Саюзнай Рэспубліцы Югаславія.
2002—2006 — намеснік начальніка Галоўнага дагаворна-прававога ўпраўлення Міністэрства замежных спраў.
2006—2009 — саветнік-пасланнік Пасольства Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Польшча.
2009—2011 — начальнік Галоўнага дагаворна-прававога ўпраўлення Міністэрства замежных спраў, член Калегіі МЗС.
26 жніўня 2011 года прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Сербія. 3 снежня 2013 года быў прызначаны дадаткова паслом у Чарнагорыі і ў Рэспубліцы Македонія па сумяшчальніцтве.
27 красавіка 2017 года быў вызвалены з пасады Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Сербія, Чарнагорыі і Македоніі ў сувязі з пераходам да іншага наймальніка
12 лютага 2019 года быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным паслом Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Польшча. 13 мая 2022 года вызвалены ад пасады.
Двухполле
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Хмяльніцкага сельсавета.
Храм Жываноснай Крыніцы
Храм Жываноснай Крыніцы (Μονὴ τῆς Θεοτòκου τῆς Πηγῆς, Balıklı Meryem Ana Rum Manastiri) — праваслаўны храм у Стамбуле, размешчаны побач з лекавай крыніцай. Старажытная пабудова V—VI стагоддзяў была разбурана ў XV стагоддзі асманамі. Будынак, які носіць тую ж назву і размешчаны ў тым жа месцы, быў пабудаваны ў 1835 годзе. З храмам звязана традыцыя шанавання іконы Жываноснай Крыніцы.
Існуе дзве версіі ўзнікнення храма. Першая, выкладзеная Пракопам Кесарыйскім у яго трактаце «Пра пабудовы», прыпісвае яго стварэнне Юстыніяну I. Пазнейшыя крыніцы ўдакладняюць, што пры будаўніцтве былі выкарыстаны матэрыялы, якія засталіся пасля будаўніцтва сабора Святой Сафіі. Паводле Кедрына гэта адбылося на 33-м годзе валадарання Юстыніяна, гэта значыць у 559-60 гадах. Пазней склалася іншая легенда, зафіксаваная Нікіфарам Калістам у XIV стагоддзі, паводле якой храм заснаваў імператар Леў I у памяць пра цуд, які здарыўся з ім у яго бытнасць простым салдатам. Магчыма, гэта легенда была прыдумана манахамі-сучаснікамі Пракопа з мэтай надання большай старажытнасці свайму манастыру, сам факт існавання якога ўжо ў 536 годзе ставіць пад сумнеў прыярытэт Юстыніяна. Хоць не выключана, што невялікі храм на гэтым месцы да часу пачатку будаўніцтва Юстыніяна ўжо існаваў.
Пры Аляксеі Камніне ў манастыры жылі ў выгнанні Георгій Манамах, кіраўнік Дырахія, і філосаф-неаплатонік Іаан Італ. Візантыйскія крыніцы паведамляюць, што пасля нашэсця лацінаў крыніца страціла свае лячэбныя ўласцівасці. У 1328 годзе малады Андронік III Палеалог выкарыстоўваў храм як плацдарм пры аблозе Канстанцінопаля, як і султан Мурад II праз сто гадоў. У 1547 годзе П'ер Жыль адзначыў, што хоць храм разбураны, да яго ўсё адно прыходзяць хворыя. Аднаўленне праваслаўнага культу пачалося толькі ў XVIII стагоддзі, калі пры мітрапаліце Нікадзіме была выяўлена ікона і пабудавана невялікая капліца. Пасля канфлікту з армянамі, грэкі пры падтрымцы турак змаглі абараніць кантроль над крыніцай. Пры гэтым турэцкая варта ажыццяўляла збор мыты з паломнікаў, якая ішла на ўтрыманне турмаў. Квітнеючае прадпрыемства было разбурана ў 1821 годзе янычарамі, якія разбурылі капліцу і атруцілі крыніцу. Пры патрыярху Канстанціі I быў атрыманы дазвол адбудаваць царкву, якая была асвячона 2 лютага 1835 года.
Апошні раз царква моцна пацярпела падчас стамбульскага пагрому 1955 года, пасля чаго была зноў адноўлена.
Размешчаны цяпер пры храме жаночы манастыр Прасвятой Багародзіцы «Жываносная Крыніца» — месца пахавання Усяленскіх Патрыярхаў, якія займалі патрыяршы прастол з XIX стагоддзя.
Сезон 2015 ФК Вікторыя Мар’іна Горка
У 2015 годзе футбольны клуб «Вікторыя» з Мар’інай Горкі прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
Склад каманды
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Забарочча (Гарадоцкі раён)
Забаро́чча (, Заборочье) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мяжанскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Хмяльніцкага сельсавета.
Адміністрацыйны падзел Босніі і Герцагавіны
Федэратыўны лад Босніі і Герцагавіны — дзяржава складаецца з мусульмана-харвацкага і сербскага этнітэтаў: Федэрацыі Босніі і Герцагавіны і Рэспублікі Сербскай, блізкімі паводле статусу да суб’ектаў канфедэрацыі, але без права выхаду з яе складу. Акруга Брчко кіруецца асобна ад этнітэтаў.
Федэрацыя Босніі і Герцагавіны
Падзелена на 10 кантонаў (kantoni).
Кантоны падзелены на 79 абшчын (харв., općine).
Рэспубліка Сербская
Тэрытарыяльны план Рэспублікі Сербскай 2008—2015 гг. утварае 6 рэгіёнаў (регије) ці мезарэгіёнаў (мезорегије):
Станам на 20 мая 2013 года, РС падзелена на 57 абшчын (општина, општине), 6 гарадоў ці гарадскіх абшчын (град, градови), у тым ліку Істочна-Сараева, які ўключае як гарадская акруга 6 (з 57-мі) самастойных абшчын. Абшчыны і гарады (гарадскія абшчыны) уключаюць 2756 населеных пунктаў (насељено мјесто, насељение мјеста).
Акруга Брчко
Самакіравальная акруга Брчко з’яўляецца адначасова часткай Федэрацыі Босніі і Герцагавіны і Рэспублікі Сербскай. Таксама акруга знаходзіцца пад міжнародным назіраннем.
Спіс аб’ектаў PGC (2166001—2167000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2166001—2167000)
Белая Царква
Бе́лая Царква́, таксама Бі́ла Цэ́рква (Біла Церква) — горад абласнога падпарадкавання ў Кіеўскай вобласці Украіны, эканамічны і культурны цэнтр Сталічнага эканамічнага раёна, таксама кліматычны і бальнеялагічны курорт, размешчаны ў 80 км на поўдзень ад Кіева на рацэ Рось. Адміністрацыйны цэнтр Білацэркаўскага раёна. Плошча 33,7 км². Колькасць насельніцтва станам на 1 ліпеня 2014 года складала 211 тыс. чалавек.
XI—XVI стагоддзі
Горад заснаваны ў 1032 годзе кіеўскім князем Яраславам Мудрым. Першапачаткова называўся Юр'еў (Гюргевъ). Назва ўтворана ад хрысціянскага імя Яраслава Мудрага — Юрый (Георгій).
Менавіта ў 1032 годзе з'явіліся Корсунь, Багуслаў, Сцеблаў, Валадарка (летапісны Валадар) і іншыя населеныя пункты Паросся. І менавіта ў той год на скалістым левым беразе Росі з'явіўся ваенна-феадальны замак, які атрымаў назву Юр'еў (у гонар хрысціянскага імя Яраслава Мудрага — Юрый). Замак пасля «аброс» мястэчкам, якое ў канцы XI стагоддзя стала кафедральным цэнтрам Пораскай епархіі.
Сэрцам горада была гара з размешчаным на ёй дзяцінцам (замкам). Таксама на гары стаяў белакаменны сабор — абавязковы атрыбут епархіяльнага цэнтра.
Юр'еў жыў у пастаянным напружанні. Набегі печанегаў змяніліся націскам полаўцаў, а пасля — мангола-татараў. Горад быў качэўнікам «як косць у горле», пастаянна перашкаджаючы іх паходам на поўнач. Не раз яго руйнавалі дашчэнту. У апошні раз Юр'еў загінуў у руінах у XIII стагоддзі. Упаўшы для таго, каб адрадзіцца з новым назвай — Белая Царква.
Спалены качэўнікамі Юр'еў пакінуў пасля сябе толькі высокі паўразбураны епіскапскі сабор. Гэта збудаванне, пабудаванае з белага каменя, якое доўгі час служыла перасяленцам арыенцірам сярод густых і дзікіх лясоў, якія пакрывалі ў той час даліну Росі. Менавіта таму месца, дзе стаяў сабор, а пасля і горад, устаў з руін княжацкага Юр'ева на скалістым беразе, атрымала назву Белая Царква. Сабор, якому горад абавязаны сваёй назвай, знік у віхуры гістарычных падзей, цяпер ніхто, здаецца, не скажа, кім і калі ён быў разбураны. Падчас археалагічных раскопак, праведзеных ужо ў XX стагоддзі, на Замкавай гары былі знойдзены рэшткі гэтага будынка.
У 1362 годзе Белая Царква разам з Кіеўскім княствам была далучана да Літвы, а пасля Люблінскай уніі (1569 года) ўвайшла ў склад Рэчы Паспалітай. Гарадок стаў цэнтрам староства (адміністрацыйная адзінка ў Польшчы) і набыў значэнне важнейшага стратэгічнага пункта на поўдні дзяржавы. У 1589 польскі кароль Жыгімонт III зацвердзіў прывілеі гораду на сойме ў Варшаве, надаўшы Белай Царквы і яго жыхарам Магдэбургскае права.
У сярэдзіне XVI стагоддзя для абароны дзяржавы ад татараў у Белай Царкве быў пабудаваны замак, у якім знаходзіўся пастаянны польскі гарнізон, які налічваў да 2 тысяч салдат і афіцэраў. Гара, на якой некалі быў размешчаны замак, завецца Замкавай.
Канец XVI стагоддзя ўпершыню зрабіў Белую Царкву знакамітым на ўсю Рэч Паспалітую горадам. Гэтаму паспрыяла паўстанне гараджан, раз'юшаных скасаваннем старостам Янушам Астрожскім Магдэбургскага права ў горадзе. У 1589 годзе яны захапілі замак са зброяй і боепрыпасамі і амаль год утрымлівалі горад у сваіх руках.
У 1591 годзе менавіта захопам Белацаркоўскага замка пачалося сялянска-казацкае паўстанне, якое паклала пачатак перыяду пастаянных войнаў паміж Украінай і Польшчай. На чале паўстання стаў Хрыстафор (Крыштаф) Касінскі.
XVII—XVIII стагоддзі
У часы Вызваленчай вайны 1648—1657 гадоў Белая Царква, якая была ў той час даволі значным горадам — цэнтрам староства і палка і мела больш за 1000 двароў — стала адным з найважнейшых апорных пунктаў казацкага войска. Доўгі час Багдан Хмяльніцкі з асноўнымі сваімі сіламі знаходзіўся ў Белацаркоўскім замку, рассылаючы адсюль па ўсёй Украіне заклікі да барацьбы. 18 (28) верасня 1651 года тут было заключана пагадненне паміж польска-шляхецкім урадам і гетманам Багданам Хмяльніцкім, якое атрымала назву Белацаркоўскі дагавор.
У 1663 годзе падчас бітвы паміж польскім войскам і атрадамі Івана Сырко замак у Белай Царквы амаль разбурылі. Але ўжо ў наступным годзе яго адбудавалі зноў, умацаваўшы па самых сучасных правілах фартыфікацыйнай тэхнікі — ён стаў практычна непрыступным. Яго не змаглі ўзяць ні войскі Івана Брухавецкага ў 1665 годзе, ні Пятра Дарашэнкі ў 1667, 69 і 72 гадах. З 1660 года Белая Царква напераменку належала то Расіі, то Польшчы, некаторы час Пароссе нават было нейтральнай тэрыторыяй.
Пачатак XVIII стагоддзя ва Украіне адбіўся буйным паўстаннем казакоў пад правадырствам Белацаркоўскі і Фастоўскі палкоўніка Сямёна Палія супраць Польшчы. Палій у 1702 годзе з 10-тысячным атрадам узяў у аблогу Белую Царкву. Пасля некалькіх няўдалых штурмаў палкоўнік звярнуўся да хітрасці — узяўшы ў палон каменданта, ён прымусіў замак капітуляваць. Горад стаў цэнтрам паўстання, да яго пацягнуліся бяздольныя сяляне адусюль. Насельніцтва Белай Царквы ў той час дасягнула 70 тысяч, замак пастаянна ўмацоўваўся. У 1703 годзе палякам удалося ўціхамірыць паўстанне, і таго ж года Правабярэжжа акупавалі расійскія войскі. Падпальшчыка арыштавалі і выслалі ў Сібір (далёка не апошнюю ролю адыграў у гэтым гетман Мазепа).
Іван Мазепа накіроўваў значную частку прыбыткаў ад сваіх 20 тысячы маёнткаў на будаўніцтва культавых будынкаў. Па ўсёй Украіне падняў цэлы шэраг пышных выдатных цэркваў у стылі ўкраінскага барока. У 1706 г. узвядзенне вялікай каменнай царквы пачаў Мазепа на радзіме — у Белай Царкве. Крывавыя падзеі 1708 года і наступная перадача горада Польшчы так і пакінулі гэты будынак недабудаваным. Да нашых дзён дажыла толькі частка той царквы, якая называецца Нікольская.
Да 1774 года Белая Царква «варылася» ў катле смут і паўстанняў, вянком якіх стала Каліеўшчына. За падаўленне Каліеўшчыны польскі каронны гетман — граф Ксаверый Браніцкі ў 1774 годзе атрымаў у падарунак адно з самых багатых у Польшчы Белацаркоўскае староства, а ў 1793 годзе горад канчаткова далучылі да Расіі. На доўгія часы (да XX стагоддзя) Белацаркоўшчына стала вотчынай сям'і Браніцкіх.
Белая Царква і Александрыя «былі сапраўдным феадальным герцагствам з дваром, з вялікай колькасцю людзей, якія карміліся вакол двара, з вялікімі стайнямі пародзістых коней, з палявання, на якія з'яжджаліся ўся арыстакратыя Паўднёва-Заходняга края» — вось што пісаў пра часы Браніцкіх у Белай Царквы Мікалай Бярдзяеў у сваім «Самапазнанні».
Браніцкія мелі неадназначны ўплыў на сваю галоўную рэзідэнцыю. Яны зрабілі Белую Царкву правінцыйным горадам, які страціў любое адміністрацыйнае значэнне для дзяржавы. Па загадзе Кацярыны II і не без «указкі» Браніцкіх замак быў разбураны, Белацаркоўскае староства ліквідавалі, павятовы цэнтр перанеслі ў Васількова, горад з казённай уласнасці перайшоў у асабістае.
XIX—XX стагоддзі
У 1918 годзе Белая Царква зноў у поўны голас заявіла пра сябе. У гэтым горадзе аб'ядналіся вялікая сіла, якая пасля ўскалыхнула ўсю Украіну. «Яшчэ ў верасні ніхто ў Горадзе (Кіеве) не ўяўляў сабе, што могуць збудаваць тры чалавекі, якія маюць талент з'явіцца своечасова, нават у такім нікчэмным месцы, як Белая Царква» — гэтыя крыўдныя для Белай Царквы словы з «Белай гвардыі» Міхаіла Булгакава тычацца Таропцы, Пятлюры і Вінічэнкі і лішні раз пацвярджаюць той факт, што менавіта гэты горад сыграў вядучую ролю ў стварэнні Дырэкторыі Украінскай Народнай Рэспублікі.
У лістападзе 1918 года ў Белай Царкве пачалося ўзброенае паўстанне пад кіраўніцтвам Сімона Пятлюры і Уладзіміра Вінічэнкі. Тут адбывалася фарміраванне асноўных сіл Дырэкторыі. Тут упершыню было надрукавана паведамленне аб аднаўленні ўлады незалежнай УНР.
Больш за месяц горад над Россю было штабам сіл паўстанцаў — фактычна другой сталіцай Украіны. Менавіта адсюль адправілася 60-тысячнае войска, якое 14 лістапада 1918 года захапіла Кіеў.
У час Другой сусветнай вайны ў раёне Белай Царквы ў лістападзе — снежні 1943 адбываліся жорсткія баі, у якіх войскі 1-га Украінскага фронту разграмілі нямецкія полчышчы і стварылі ўмовы для акружэння і знішчэння варожай групоўкі ў Корсунь-Шаўчэнкаўскай аперацыі 1944 года.
Знаходзіцца за 80 км ад Кіева.
Вармінска-Мазурскі плебісцыт
Вармінска-Мазурскі плебісцыт  ( Plebiscyt na Warmii, Mazurach i Powiślu, Abstimmungsgebiet Allenstein) — плебісцыт, праведзены паводле рашэнняў мірнага Версальскага дагавора 11 ліпеня 1920 года на тэрыторыі Варміі, Мазуры і Павіслля пры ўтварэнні Польскай дзяржавы. Паводле Версальскага дагавора Польшча апроч Вялікай Польшчы атрымала большую частку Гданьскага Памор'я. Гданьск атрымаў статус вольнага горада пад кантролем Лігі нацый. Пытанне аб прыналежнасці Варміі, Мазураў і Павіслля павінна было вырашацца шляхам плебісцыту. Аргументам далучэння гэтых тэрыторый да Польшчы было пражыванне тут шматлікага польскай меншасці. Насельніцтва, якое пражывала на тэрыторыях, якія належалі Усходняй Прусіі, павінна было прагаласаваць аб далучэнні гэтых тэрыторый да зноў утворанай Польшчы або застацца ў межах Усходняй Прусіі. Плебісцыт праходзіў пад назіраннем Лігі нацый.
Арганізацыя плебісцыту
Плебісцыт тычыўся насельніцтва, якое пражывала ў трох паветах Варміі (г. Ольштын, Альштынскі і Рэшальскі), васьмі паветах у Мазурах (Аструдскі, Нідзіцкі, Шчытненскі, Пішскі, Элкскі, Алецкі, Гіжыцкі і Мрангоўскі) і чатырох паветах на Павіслле (Сускі, Квідзынскі, Штумскі, Мальбурскі). Плебісцыт не распаўсюджваўся на паўночную частку Варміі і раён каля горада Эльблонга.
Сільвановіч
Сільвановіч — беларускае прозвішча.
Вармінска-Мазурскі плебісцыт
Вынікі плебісцыту
Вынікі плебісцыту паказалі, што польскае насельніцтва не спяшалася аб'ядноўвацца з Польшчай. У раёне Ольштына на карысць Германіі аддалі свае галасы 363 209 чалавек, за далучэнне да Польшчы — 7980. У раёне Квідзына на карысць Германіі прагаласавалі 96 894 чалавека, за далучэнне да Польшчы — 7947 чалавек. У выніку правядзення плебісцыту да Польшчы далучылася насельніцтва, якое жыло ў паселішчах Любстынек, Напромек, Мале-Пулька, Новэ-Ліхновы, Крамарова, Боштых і Янова. Таксама да Польшчы быў далучаны рачны порт у Кажэняве і чыгуначны мост на лініі Квідзын-Апаленэ. У канчатковым выніку, амаль увесь раён плебісцыту застаўся ў межах Германіі. Польшчы былі перададзены толькі 8 паветаў: 5 на Павісле і 3 у Мазурах.
Бітва пад Карановам
Бітва пад Карановам — бітва, якая адбылася 10 кастрычніка 1410 года падчас «Вялікай вайны» 1409—1411 гадоў паміж сіламі Тэўтонскага ордэна пад кіраўніцтвам Міхала Кухельмейстэра, і польскімі войскамі пад кіраўніцтвам Сендзівоя з Астрогу і Пятра Нядзведскага.
Сітуацыя перад бітвай
Ягайла выслаў супраць крыжакоў узброенае войска, якое налічвала каля 2 тыс. салдат, на чале з Сендзівоем з Астрога і Пятром Нядзведскім.
Палякам удалося адстаяць аблогу Каранова, большасць крыжакоў, не чакаючы такой гатоўнасці палякаў да барацьбы, былі вымушаны адступіць. За імі пагналіся конныя лучнікі. Бачачы, што бітвы не пазбегнуць, войскі крыжакоў затрымаліся на ўзгорку, што за 7 кіламетраў ад Каранова.
Бітва
Крыжакі занялі прывілеяванае становішча на ўзгорку. Калі палякі падыйшлі пад узгорак, абедзве арміі выстраіліся ў парадку «плот». Першы шэраг займалі рыцары, другі — іх збраяносцы. Пасля сігналу да нападу бітва стала арэнай барацьбы шматлікіх паядынкаў. Двойчы абвяшчаўся перапынак. Толькі ў трэцяй бітве палякі здабылі непрыяцельскую харугву (яе здабыў Ян Насян дэ Астроўцэ), што выклікала збянтэжанасць сярод крыжакоў, а потым змусіла іх уцякаць. Узброеныя польскія вершнікі пачалі іх пераследаваць. Былі захопленыя трафеі і палонныя, у тым ліку і многія так званыя «госці манаскага ордэна». Быў узяты ў палон і галоўнакамандуючы арміі Тэўтонскага ордэна Міхал Кухмейстэр фон Штэрнберг, які пасля быў заключаны ў замку ў Хенцінах.
Вынікі
Пераможная для палякаў бітва што стала прычынай падпісання Торунскага міру ў 1411 года.
Звягі
Звя́гі (, Звяги) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мяжанскага сельсавета.
Вікенцій Вікенцьевіч Макарэвіч
Вікенцій Вікенцьевіч Макарэвіч (пам. ) — беларускі дзяржаўны дзеяч, старшыня Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь (1997—2001).
Біяграфія
У мытных органах з сакавіка 1970 года. Прайшоў шлях ад інспектара да начальніка Мінскай рэгіянальнай мытні.
З 16 ліпеня 1993 года — намеснік Старшыні Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь.
17 студзеня 1994 года прысвоена персанальнае званне дзяржаўнага саветніка мытнай службы III рангу.
30 ліпеня 1997 года быў прызначаны выканаўчым абавязкі Старшыні Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь.
З 13 сакавіка 1998 года — Старшыня Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь.
1 лістапада 2001 года ў сувязі са складаннем Урадам Рэспублікі Беларусь паўнамоцтваў перад ізноў абраным Прэзідэнтам Рэспублікі Беларусь спыніў свае паўнамоцтвы.
З сярэдзіны 2006 года — дырэктар ААТ «Белкультгандаль».
Памёр 24 верасня 2020 года.
Мікалай Макарэвіч
Мікалай Макарэвіч:
Меланезійскія мовы
Меланезі́йскія мовы — назва часткі аўстранезійскіх моў, распаўсюджаных у Меланезіі. Іх галоўнымі носьбітамі з'яўляюцца меланезійскія народы. Меланезійская моўная група вылучаецца не па генетычнаму, а этна-тэрытарыяльнаму прынцыпу. Усяго налічваюць каля 250 - 300 меланезійскіх моў.
Па граматычнай структуры і часткова лексічна блізкія да палінезійскіх моў, але адрозніваюцца ад іх большай архаічнасцю, вялікай колькасцю граматычных форм, суфіксаў і прэфіксаў, падзелам імён на класы, наяўнасцю поўных і скарочаных займеннікаў.
Аблога Марыенбурга (1410)
Аблога Марыенбурга — двухмесяцовая аблога замку ў Марыенбургу (Мальбарка), сталіцы манаскай дзяржавы Тэўтонскага ордэна. Аб'яднаныя польскія і літоўскія войскі пад камандваннем Уладзіслава II Ягайлы і вялікага князя Вітаўта асаджалі замак з 26 ліпеня па 19 верасня 1410 года з мэтай далейшага заваявання Прусіі пасля грандыёзнай перамогі ў Грунвальдскай бітве. Тым не менш, тэўтонская крэпасць вытрымала аблогу, і крыжакі былі вымушаны адмовіцца толькі ад невялікай часткі сваіх тэрыторый паводле Торунскага міру 1411 года. Абаронца Марыенбурга Генрых фон Плаўэн зрабіў сабе рэпутацыю выратавальніка крыжацкага ордэна ад татальнага знішчэння.
Перадгісторыя
Саюзныя польскія і літоўскія войскі ўварваліся ў Прусію ў ліпені 1410 года з мэтай захапіць Марыенбург. Іхні шлях быў заблакаваны тэўтонскімі рыцарамі, якія сабралі ўсе саюзныя сілы ў вырашальнай бітве пад Грунвальдам 15 ліпеня 1410 года. Крыжакі пацярпелі разгромнае паражэнне, пакінуўшы большасць свайго камандвання забітымі альбо захопленымі. Пераможныя войскі Літвы і Польшчы заставаліся на полі боя яшчэ тры дні; цягам гэтага часу Генрых фон Плаўэн і комтур горада Швеца (Свецэ) арганізавалі абарону Марыенбурга. Фон Плаўэн не ўдзельнічаў у бітве, таму што яму даверылі кіраваць рэзервовымі войскамі Швеца колькасцю 3000 чалавек. Канчаткова не высветлена, ці фон Плаўэн рушыў да Марыенбурга паводле ранейшых інструкцый вялікага магістра Ульрыха фон Юнгінгена, ці ён праявіў уласную ініцыятыву, каб кампенсаваць нястачу кіраўніцтва. Як толькі польска-літоўскія сілы падыйшлі да Марыенбурга, тры крыжацкія крэпасці — Гогенштайн (Альштынек), Астэрод (Аструда) і Хрыстбург (Дзежгань) — здаліся без супраціву. Саюзныя войскі прасоўваліся павольна, праходзячы ў сярэднім каля 15 км за дзень, даючы час фон Плаўэну канчаткова арганізаваць абарону. Гэтая затрымка крытыкуецца сучаснымі гісторыкамі як адна з найвялікшых польска-літоўскіх тактычных памылак і з'яўляецца тэмай для шматлікіх навуковых тэорый.
Аблога
Асноўныя польска-літоўскія сілы прыбылі толькі 26 ліпеня 1410 года. Днём таму фон Плаўэн загадаў спаліць невялікае мястэчка звонку Марыенбургскай крэпасці, пазбавіць саюзных салдат прытулку і ачысціць гэта месца для поля бою. Аблога была неінтэнсіўнай: польскі кароль Ягайла быў упэўнены, што Прусія ўжо пала і прускія землі пачалі расхоплівацца мясцовым дваранствам. Ён адаслаў некалькі груп войск захапіць невялікія замкі, якія ўжо былі пакінуты без гарнізонаў. Толькі восем замкаў засталіся ў руках тэўтонцаў. Крыжакам было дазволена камунікаваць са сваімі саюзнікамі. Яны адправілі дэлегатаў да караля Венгрыі Жыгімонта і караля рымскага і чэшскага Вацлава IV, якія забяспечылі ордэн грашовай пазыкай на збор наймітаў і паабяцалі надаслаць багемскія і мараўскія ваенныя падмацаванні да канца верасня. Лівонскі ордэн надаслаў 500 чалавек, як толькі скончыўся трохмесячны перыяд перамір'я з Літвой. Аблога, якая трымала сілы Ягайлы ў адным месцы, дапамагла арганізаваць абарончыя сілы ў іншых частках Прусіі. Асаджаючыя войскі чакалі капітуляцыі свайго ворага і не былі падрыхтаваны да доўгатэрміновага бою з-за нястачы амуніцыі, баявога духу і церпячы разрослую эпідэмію дызентэрыі. Шляхта хацела вярнуцца дамоў, а найміты хацелі атрымаць плату за свой удзел. Літоўскія войскі пад камандваннем Вітаўта былі першымі, якіх адклікалі. Урэшце аблога была перанесена на 19 верасня. Перад адыходам Ягайла пабудаваў крэпасць у Штуме, за поўдзень ад Марыенбурга, спадзяючыся і далей аказваць ціск на крыжакоў. Польска-літоўскія сілы вярнуліся назад у Літву і Польшчу, пакідаючы польскія гарнізоны ў замках, якія ўжо былі абложаны альбо захопленыя.
Пумпеу Фабра
Пумпеу Фабра-і-Пок (Pompeu Fabra i Poch;, Грас, зараз квартал Барселоны — , Прад) — каталонскі лінгвіст, адыграў адметную ролю ў вызначэнні нарматываў сучаснай каталонскай мовы. Імем Пумпеу Фабры названа адна з вышэйшых навучальных устаноў Барселоны.
Аблога Марыенбурга (1410)
Вынікі і наступствы
Замак Марыенбург быў захоплены палякамі падчас Трынаццацігадовай вайны (1454—66).
Пумпеу Фабра
Дзяцінства
Пумпеу Фабра нарадзіўся ў 1868 годзе і правёў сваё дзяцінства ў квартале Ла-Салут былога мястэчка Граса, які цяпер з'яўляецца адным з кварталаў Барселоны. З дванаццаці братоў і сясцёр Пумпеу быў самым малодшым (у дзяцінстве памерлі 10 яго братоў, застаўся толькі ён і дзве яго сястры). Калі Пумпеу было пяць гадоў, у Іспаніі была абвешчана Рэспубліка, і яго бацька, які быў рэспубліканцам, быў абраны мэрам роднага горада Пумпеу Фабры.
Сталасць
Хоць Пумпеу Фабра сваёй спецыяльнасцю абраў інжынерную справу, падчас вучобы ён зацікавіўся філалогіяй, якая стала яго хобі. У 1891 годзе на іспанскай мове ў выдавецтве «Л'Авенс» ён апублікаваў працу «Эсэ па граматыцы сучаснай каталонскай мовы» (ісп.: Ensayo de gramática de catalán moderno), у якім упершыню, карыстаючыся навуковай метадалогіяй, была апісана сучасная гутарковая каталонская мова, уключаючы яе транскрыпцыю. Разам з Хаакімам Казас-і-Карбо і Хауме Маса-і-Турэнтсам Пумпеу Фабра на працягу пэўнага часу працаваў у часопісе «Л'Авенс» і пісаў артыкулы па філалогіі. Гэтая праца стала першай сур'ёзнай спробай сістэматызаваць сучасную каталонскую мову, выклікала шырокую палеміку, і стала асновай для наступнай «нармалізацыі» мовы (вызначэнне агульнапрынятых правіл і норм).
З 1902 да 1912 Пумпеу Фабра жыў у горадзе Більбаа, дзе ён працаваў на пасадзе кіраўніка кафедры хіміі «Школы інжынерных навук», аднак увесь вольны час ён прысвячаў філалогіі і каталонскай мове.
У 1906 годзе Пумпеу Фабра прыняў удзел у I Міжнародным кангрэсе па каталонскай мове, а менавіта — у працы секцыі правапісу. Зарэкамендаваў сябе як адзін з лепшых спецыялістаў у гэтай сферы. Пасля заканчэння кангрэса Пумпеу Фабра было прапанавана стварыць Секцыю філалогіі ў толькі што створаным «Інстытуце каталонскіх даследаванняў»; пасля ён быў прызначаны кіраўніком кафедры універсітэцкіх студый. У 1912 годзе Пумпеу Фабра выдае «Граматыку каталонскай мовы» (кат. Gramática de la lengua catalana), за год былі створаны «Нормы правапісу каталонскай мовы» (кат. Normes ortogràfiques). Правапіс, прапанаваны Фабра, выклікала супярэчлівыя ацэнкі. Самымі важнымі прынцыпамі свайго правапісу Фабра вызначыў магчымасць рознага вымаўлення слоў у адпаведнасці з дыялектам, хто гаворыць і напісанне слоў зыходзячы з этымалогіі слова. У 1917 годзе быў выдадзены «Арфаграфічны слоўнік каталонскай мовы» (кат. Diccionari ortogràfic).
Стварэнне норм каталонскай мовы
У 1918 Фабра выдаў «Граматыку каталонскай мовы» (кат. Gramàtica catalana), а ў 1932 годзе — «Агульны слоўнік каталонскай мовы» (кат. Diccionari general de la llengua catalana), які вядомы грамадскасці як «Слоўнік Фабра» або проста «Фабра». У тым жа годзе выдаецца школьны «Курс сярэдняй цяжкасці граматыкі каталонскай мовы» (кат. Curs mitjà de gramàtica catalana). Апошняе выданне было апублікавана паўторна ў 1968 годзе пад назвай «Уводзіны ў граматыку каталонскай мовы» (кат. Introducció a la gramàtica catalana). У 1924 годзе выходзяць «Філалагічныя разважанні» (кат. Converses filològiques), у якіх Пумпеу Фабра выкладае свой ​​пункт гледжання на ідэаматыку каталонскай мовы.
Сярод прынцыпаў, якія былі выкарыстаныя Фабра пры стварэнні сваіх слоўнікаў, можна назваць наступныя:
Эміграцыя
З-за падзей Грамадзянскай вайны ў Іспаніі Пумпеу Фабра быў вымушаны з'ехаць з Каталоніі. Ён перайшоў мяжу паміж Іспаніяй і Францыяй 31 студзеня 1939 года.
Пахаваны ў муніцыпалітэце Прад ў французскім дэпартаменце Усходнія Пірэнеі (Паўночная Каталонія).
Тузланскі кантон
Тузланскі кантон (Tuzlanski kanton, Tuzlanska županija, Тузлански кантон) — адзін з дзесяці кантонаў Федэрацыі Босніі і Герцагавіны, якая ўваходзіць у склад Босніі і Герцагавіны. Кантон быў утвораны паводле Вашынгтонскага пагаднення 1994 года паміж харватамі і баснійцамі.
Геаграфія
Размешчаны ў паўночна-ўсходняй частцы Босніі і Герцагавіны, адміністрацыйным цэнтрам кантона з’яўляецца горад Тузла. Складаецца з абшчын Банавічы, Градачац, абшчына Добай-Істак, Грачаніца, Жывініцы, Кладань, Калесія, Лукавац, Сапна, Срабрэнік, Таочак і Челич, а таксама горада Тузла.
Насельніцтва
У 1991 годзе 60 % насельніцтва кантона складалі баснійцы, 28 % — сербы, 9 % — харваты. У 2002 годзе баснійцы складалі 90 % насельніцтва кантона.
Уладзімір Рыгоравіч Шчасны
Біяграфія
Нарадзіўся 25 лістапада 1948 года.
Скончыў Смаргонскую СШ № 2, Мінскі педінстытут замежных моў (1972). У 1972 годзе стажыраваўся ў Пакістане. У 1976—1977 гадах працаваў выкладчыкам у Мінскім педінстытуце замежных моў. Скончыў курсы ААН пры Маскоўскім інстытуце замежных моў імя М. Тарэза (1978). У 1978—1982 гадах — супрацоўнік службы рускіх пісьмовых перакладаў Сакратарыята ААН у Нью-Ёрку. Затым працаваў на розных пасадах у Міністэрстве замежных спраў Рэспублікі Беларусь. Жыў у Мінску.
Памёр 15 лістапада 2020 года ў Мінску. Пахаваны ў в. Кеўлы Смаргонскага раёна.
Дыпламатычная служба
У 1992—1993 гадах — член Калегіі МЗС Беларусі. З 1993 года — павераны у справах Рэспублікі Беларусь у Літве. У 1995—2000 гадах — Надзвычайны і Паўнамоцны пасол Рэспублікі Беларусь у Вялікабрытаніі і, па сумяшчальніцтве, у Ірландыі. У 2001—2013 гадах — старшыня Нацыянальнай камісіі Рэспублікі Беларусь па справах ЮНЕСКА. Мае ранг Надзвычайнага і Паўнамоцнага пасла.
У 2003 годзе быў ініцыятарам правядзення ў Залессі міжнароднай канферэнцыі «Гістарычныя сядзібы. Стан і перспектывы», а таксама падрыхтоўкі пры садзейнічанні ЮНЕСКА дакументаў на рэстаўрацыю былога маёнтка М. К. Агінскага і атрыманне копіі архіва кампазітара з Дзяржаўнага архіва старажытных актаў у Маскве.
Творчасць
У галіне мастацкага перакладу працаваў з 1977 года. Перакладаў на беларускую з англійскай і урду. Аўтар артыкулаў аб культуры, гісторыі выяўленчага мастацтва.
У перакладзе У. Шчаснага выйшла кніга прозы К. Макалерс «Балада пра сумнае кафэ» (1988). Складальнік і перакладчык зборніка «Амерыканскае дэтэктыўнае апавяданне» (1993). Пераклаў паасобныя творы Э. По, Э. С. Гарднера і інш.
Аўтар драматычных твораў, якія пастаўлены Нацыянальным акадэмічным тэатрам імя Якуба Коласа.
Аўтар кніг «Художники Парижской школы из Беларуси: эссе, биографии, путеводитель» (2012), «Париж», «Альбатросы», каталогу выстаўкі «Мастакі Парыжскай школы з Беларусі» (21.9.2012―14.1.2013 у Мінску).
Вялікая Арда
Вялікая арда, або Волжская Арда — тэрмін, які выкарыстоўваецца ў сярэдневяковых крыніцах і сучаснай гістарыяграфіі для абазначэння татарскага ханства, якое з'яўлялася рэшткай Залатой Арды пасля аддзялення ад яе ў сярэдзіне XV стагоддзя іншых ханстваў: Казанскага (1438), Крымскага (1441), Нагайскай Арды (1440) і інш. Сучаснікі Вялікай арды яе ніяк ад Залатой Арды не аддзялялі, а ханы лічылі сябе вярхоўнымі кіраўнікамі ў межах усіх татарскіх дзяржаў былога ўлуса Джучы. Тэрыторыя Вялікай арды ўключала землі паміж Донам і Волгай, Ніжняе Паволжа і стэпы Паўночнага Каўказа. Сталіцай быў г.Сарай-Берке («Новы палац», або «Палац Берке»). Першым ханам Вялікай Арды можна лічыць Сеід-Ахмеда I, унука Тахтамыша, нашчадка Чынгісхана.
Гісторыя
Пры хане Ахмаце (кіраваў 1459-81) Вялікая Арда некалькі ўзмацнілася, быў заключаны саюз з Польшчай і Літвой (1472) і ўсталяваны дружалюбныя адносіны з Асманскай імперыяй (1476). Захаваліся сярэбраныя манеты Ахмата. Былі прадпрынятыя ваенныя паходы на Крымскае ханства (1474-78) і Маскоўскае княства (1472 і «Стаянне на Вугры» 1480 года). Аднак спробы Ахмата зноў навязаць Маскоўскай дзяржаве васальную залежнасць пацярпелі няўдачу.
Пасля няўдалага паходу на Маскву Ахмат распусціў войскі і быў забіты ў сваёй стаўцы невялікім атрадам, узначаленым Сібірскім ханам Ібакам і нагайцамі на чале з Мусой і Ямгурчы. У гэты раз Ібак і не спрабаваў захапіць уладу ў Вялікай Ардзе. Забойства мабыць было выклікана тым, што нагайцы і сібірскі хан асцерагаліся ўзмацнення Ахмата і магчымага аднаўлення яго ўлады над імі.
Дзеці Ахмата ўжо не валодалі такім палітычным уплывам. Сеід-Ахмед-хан сабраўшы армію ў 1485 годзе выгнаў свайго старэйшага брата Муртазу-хана з Сарая. Той бег у Сібір, і Ібак ізноў захапіў Сарай праз 2 гады.
У 1486 годзе пачалася вайна паміж Вялікай Ардой і Крымскім ханствам. Муртаза-хан загінуў у бітве з крымскім войскам. Вялікая Арда была разгромлена крымскім ханам Менглі I Гірэем і стала васалам Крыма. Ібак урываецца ў Паволжа і захоплівае Сарай.
У 1502 годзе Крымскае ханства напала на Вялікую Арду і захапіла Паволжа. Вялікая Арда перастала існаваць, і крымскія ханы сталі лічыць, што золатаардынская годнасць перайшла да іх. Заволжскія землі ўвайшлі ў склад Нагайскай Арды, а землі паміж Донам і Волгай фармальна адышлі да Крыма, але неўзабаве, у 1556 годзе, былі далучаны да Маскоўскай дзяржавы.
Пруская армія
Пруская каралеўская армія (Königlich Preußische Armee) — узброеныя сілы Прускага каралеўства ў 1701 — 1919 гадах. Была ўтворана на аснове рэгулярнай арміі Брандэнбурга-Прусіі, якая існавала з 1644 года. У 1871 годзе ўвайшла ў склад германскай арміі і ў 1919 годзе была расфарміравана пасля паражэння Германіі ў Першай сусветнай вайне.
Ваенны моц арміі спрыяў прасоўванню Брандэнбурга-Прусіі ў пяцёрку найбуйнейшых еўрапейскіх дзяржаў таго часу. Паражэнне ў вайне супраць Напалеона стала важнай вяхой у гісторыі арміі, пасля якой пачалася карэнная мадэрнізацыя прускай арміі пад кіраўніцтвам Герхарда фон Шарнхорста, якая цалкам змяніла яе аблічча. Гісторыкі ў сувязі з гэтым карыстаюцца тэрмінамі «старая пруская армія» (1644—1807) і «новая пруская армія» (1807—1919).
Рэфармаваная пруская армія ў 1813—1815 гадах брала ўдзел у вызваленчых войнах і адыграла вырашальную ролю ў вызваленні германскіх дзяржаў ад французскага панавання. У перыяд ад Венскага кангрэса да аб'яднальных войнаў пруская армія паслужыла інструментам рэстаўрацыі і адыграла істотную ролю ў прыгнечанні Рэвалюцыі 1848 года.
Ваенныя поспехі прускай арміі ў вызваленчых войнах забяспечылі перамогу саюзніцкіх германскіх войскаў над Францыяй. У Германскай імперыі пруская армія склала ядро германскай арміі. Канстытуцыя 1871 года прадугледжвала ўключэнне прускіх армейскіх злучэнняў у склад злучэнняў германскай арміі. Таму ў Першую сусветную вайну пруская армія страціла юрыдычную аўтаномію. Версальскім дагаворам прадугледжвалася скарачэнне ўзброеных сіл Германіі да 100 тысяч чалавек. Арміі Прусіі, Баварыі, Саксоніі і Вюртэмберга былі распушчаны.
Адметнай асаблівасцю прускай арміі была яе значная роля ў грамадскім жыцці. У гісторыю пруская армія ўвайшла як увасабленне мілітарызму.
Маршал роду войск
Ма́ршал ро́ду во́йск (сіл) і спецыя́льных во́йск — група воінскіх званняў ва Узброеных Сілах СССР: маршал авіяцыі (род сіл), маршал артылерыі (род войск), маршал бранятанкавых войск (род войск), маршал войск сувязі (спецыяльныя войскі), маршал інжынерных войск (спецыяльныя войскі).
Да воінскага звання маршала, які знаходзіцца ў запасе, або знаходзiцца ў адстаўцы, дадаюцца адпаведна словы «запасу» або «у адстаўцы».
Заснаванне
Званні маршала родаў войск (авіяцыі, артылерыі і бранятанкавых войск) былі ўведзеныя ўказам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР 16 студзеня 1943 года. 9 кастрычніка 1943 года былі ўведзены таксама званні маршала спецыяльных войск: маршала інжынерных войск і маршала войск сувязі. Усе гэтыя пяць званняў адпавядалі агульнавайсковаму званню генерала арміі. Раней, у 1940—1943 гадах, падобнымі званнямі былі «генерал-палкоўнік артылерыі», «… авіяцыі» і гэтак далей.
Персанальныя воінскія званні генералаў у танкавых войсках мелі прыстаўку «… танкавых войск», а вышэйшае кіраўніцтва (пасады начальніка ўпраўлення і іншыя, то бок звязаныя з усімі АБТВ РСЧА УС — Намеснік Наркама абароны маршал і Галоўны маршал) — «… бранятанкавых войск».
Акрамя таго, сама сістэма гэтых савецкіх званняў паходзіць ад сістэмы традыцыйных чыноў (воiнскiх пасад — воінскіх званняў), прысвойваліся поўным генералам родаў зброі: «генерал ад артылерыі», «генерал ад кавалерыі», «інжынер-генерал». Да кастрычнікa 1917 года пералічаныя генеральскія званні былі ў Рускай імператарскай арміі. Існавалі ў 1940-я гады і ў германскім вермахце, з’яўляючыся нямецкімі па паходжанні.
Мастэрс 2011 (снукер)
Мастэрс 2011 (Masters 2011, таксама вядомы як 2011 Ladbrokes Mobile Masters — па назве спонсара) — прафесійны нярэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 9 па 16 студзеня 2011 года на арэне «Уэмблі», у Лондане. Турнір стаў 37-м розыгрышам Мастэрс, які праводзіцца штогод з 1975 года. Упершыню турнір Мастэрс спансавала кампанія Ladbrokes. Прызавы фонд турніру склаў £500,000 (на £14,000 больш, чым у мінулым годзе), з якіх £150,000 атрымаў пераможца.
У турніры прыняло ўдзел 16 гульцоў, якія займалі найвышэйшыя пазіцыі ў афіцыйным рэйтынгу.
Грыцук малы
Грыцук малы, вераценнік малы (Limosa lapponica) — птушка сямейства.
Апісанне
Даўжыня цела 36—42 см, размах крылаў 64—80 см. Падобны да вялiкага грыцука. Адрозніваецца злёгку загнутай уверх дзюбай, а ў шлюбным уборы больш іржавага колеру ў апярэнні. Спод цела без палосак, іржавага колеру. У негнездавы час шэры з белымі грудзьмі. У палёце на хвасце цёмныя тонкія палоскі, на крылах адсутнічае люстэрка або яно вузкае, белае.
Пашырэнне
Арэал разарваны: крайняя поўнач Палеарктыкі і ўзбярэжжы заходняй Аляскі. Пералётны від. Месца зімовак: еўрапейскія і афрыканскія ўзбярэжжы Атлантычнага акіяна, еўрапейскія ўзбярэжжы Паўночнага мора, нешматлікі ў басейне Міжземнага мора, Чырвонае мора, Персідскі заліў, Паўднёвая і Усходняя Азія, Малайзія, Калімантан, Новая Гвінея, Аўстралія, Новая Зеландыя, Паўночная і Заходняя Афрыка. На тэрыторыі Беларусі рэдкі залётны толькі пад час міграцый від.
Гнездавы біятоп — забалочаная тундра, часта на марскіх берагах, вакол тарфянікаў, мохавых балот, багнаў, азёр, вільготныя лугі; паслягнездавы — галоўным чынам галечныя марскія ўзбярэжжы або берагі астравоў, таксама дэльты рэк, часта з пяском ці глеем.
Асаблівасці біялогіі
Гняздо звычайна ў купіне раслін, акружанае вадой або слоем моху, пад прыкрыццем, ямка, высланая раслінамі з бліжэйшага наваколля (часам яйкі ляжаць без высцілкі на моху).
Яйкі звычайна 4 (часам 2—3), грушападобныя, зеленавата-бурыя альбо аліўкава-карычневыя, глыбокія плямы — папяліста-шэрыя, паверхневыя — карычнева-бурыя.
Гілмар
Гілмар (Gilmour альбо Gilmore) — прозвішча.
Зімнік (Гарадоцкі раён)
Зі́мнік (, Зимник) — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мяжанскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Хмяльніцкага сельсавета.
Нарсіс Мантурыёль
Нарсіс Мантурыёль-і-Эстарыёль (Narcís Monturiol i Estarriol;, Фігерас — , Сан-Марці-да-Прубансалс, цяпер раён Барселоны) — каталонскі і іспанскі інжынер, вынаходнік, мастак і інтэлектуал.
Навуковая дзейнасць
Нарсіс Мантурыёль быў канструктарам першых падводных лодак з рухавіком унутранага згарання. Падводныя лодкі «Ictíneo I» і «Ictíneo II» былі першымі поўнафункцыянальнымі субмарынамі, якія не мелі аварый падчас плавання.
Ідэя пабудаваць сваю першую падводную лодку прыйшла да Нарсіса Мантурыёля ў 1857 годзе, калі ён, назіраючы за працай зборшчыкаў каралаў, стаў сведкам гібелі аднаго з рабочых. Вярнуўшыся пасля гэтага выпадку ў Барселону, Нарсіс Мантурыёль заснаваў кампанію «Monturiol, Font, Altadill y Cia», якая ўзяла на сябе выдаткі па будаўніцтве падводнай лодкі.
Лодка «Ictíneo I» была выпрабаваная ў порце Барселоны ў верасні 1859 года, а лодка «Ictíneo II» — 20 мая 1865 года. Глыбіня, на якую апускаліся лодкі, склала 20 і 30 метраў адпаведна.
Нарсіс Мантурыёль таксама вынайшаў метад капіявання лістоў, метад бесперапыннага друку, хуткасную гармату, адмысловы метад захавання мяса, механізм для вырабу цыгарэт і іншае.
Спадчына
Ні адна іншая падводная лодка не выкарыстоўвала анаэробную рухальную сістэму да 1940 года, калі нямецкі флот выпрабоўваў сістэмы з выкарыстаннем тых жа прынцыпаў на эксперыментальнай падводнай лодцы V-80, а затым на тыпе XVII падводных лодак. Праблема незалежнага руху паветра было нарэшце вырашана з будаўніцтвам першай атамнай падводнай лодкі, на USS Nautilus.
У яго ёсць два помнікі: адзін у Барселоне (Avinguda Diagonal — Карэра Жыроны) і іншыя ў канцы бульвара Рамбла ў Фігерасе, яго родным горадзе, больш вядомы для іншага Фігерэнса, Сальвадора Далі.
Мікель Крусафонт і Пайро
Біяграфія
Атрымаў фармацэўтычную адукацыю ў Барселонскім універсітэце (1933), прыродазнаўчую ў Мадрыдскім універсітэце (1950).
Прафесар палеанталогіі Аўедскага ўніверсітэта, прафесар антрапалогіі Таварыства Ісуса ў Барселоне.
Дзейнасць
Найбольш значныя творы: «Los Vertebrados del Mioceno Continental de la cuenca del Vallés-Penedés» (1943, з Хасэпам Фернандэсам дэ Вільальтам), «El Mioceno Continental del Vallès y sus yacimientos de vertebrados» (1948, з Хасэпам Фернандэсам дэ Вільальтам); «El Burdigaliense continental de la cuenca del Vallès-Penedès» (1955, з Хасэпам Фернандэсам дэ Вільальтам і Хаймэ Труёлем), «Estudio Masterométricos en la evolución de los Fisípedos» (1957, з Хаймэ Труёлем); «La Evolución» (1966, з Бермуда Мелендэсам і Эмільяна Агірэ).
У 1969 заснаваў Правінцыйны інстытут палеанталогіі (з 1983 — Інстытут палеанталогіі імя Мікеля Крусафонта).
Памяць
Яго імем названая дагістарычная жывёла Крусафонтыя.
Пабла Казальс
Пабла Казальс-і-Дэфілья (Pau Casals i Defilló; 29 снежня 1876 г, Вендрэль, правінцыя Тарагона — 22 кастрычніка 1973 года, Сан-Хуан, Пуэрта-Рыка) — каталонскі віяланчэліст, дырыжор, кампазітар, музычна-грамадскі дзеяч.
Біяграфія
Пабла Казальс — адзін з найбольш вядомых іспанскіх музыкантаў XX стагоддзя. Сын іспанца (Carlos Casals i Ribes) і пуэртарыканкі (Pilar Defilló de Casals), Казальс стаў адным з лепшых віяланчэлістаў усіх часоў. Нарадзіўся і рос побач з маці ў Пуэрта-Рыка да 1888, а потым яны пераехалі ў Барселону, дзе ён паступіў у муніцыпальную школу музыкі. З 1901 гастраляваў у многіх краінах свету (у 1905-1913 — штогод у Расіі як саліст і ў ансамблі з С. В. Рахманінавым, А. І. Зілоці, А. Б. Гальдэнвейзерам). З 1905 удзельнік фартэпіяннага трыо (з А. Корта і Ж. Цібо). Арганізатар першага ў Барселоне сімфанічнага аркестра (1920, дырыжор да 1936), Працоўнага музычнага таварыства (кіраваў у 1924-1936), музычнай школы, музычнага часопіса і нядзельных канцэртаў для рабочых у Каталоніі. На працягу кар'еры зроблена шмат запісаў Казальса не толькі пры выкананні музычных твораў у сольных і камерных канцэртах, і ў суправаджэнні аркестра, а таксама як дырыжора, але, мабыць, ён больш за ўсё вядомы па запісамі Баха для віяланчэлі, зробленым з 1936 па 1939 г. Вучань Х. Гарсія (віяланчэль), Т. Брэтона (кампазіцыя) і Х. Манастырыа (камерны ансамбль).
Актыўна дапамагаў рэспубліканцам падчас Грамадзянскай вайны 1936-1939 (гл. раздзел V яго ўспамінаў, выдадзеную першапачаткова на французскай мове Альбертам Ю. Канам (Albert E. Kahn) і перакладзеную на каталонскую пад назвай «Joia i Tristor» «Радасць і сум»). У знак пратэсту супраць франкісцкага рэжыму ў Іспаніі, а таксама супраць палітыкі неўмяшання з боку вядучых еўрапейскіх дзяржаў, Казальс адмаўляецца ад шырокай канцэртнай дзейнасці. Пасля падзення Іспанскай рэспублікі (1939) ён эмігруе ў Францы, а з 1956 жыве ў Сан-Хуану (Пуэрта-Рыка), дзе засноўвае сімфанічны аркестр (1959) і кансерваторыю (1960). Адзін з арганізатараў фестываляў у Прадесе (Францыя, 1950-1966) і Сан-Хуане (з 1957).
Паў Казальс памёр ад сардэчнага прыступу 22 кастрычніка 1973 г., ва ўзросце 96 гадоў, у г. Сан-Хуан дэ Пуэрта-Рыка, дзе жылі іншыя вядомыя ва ўсім свеце іспанцы, такія як паэт, нобелеўскі лаўрэат 1956 года па літаратуры Хуан Рамон Хіменес (Juan Ramón Jiménez) і пісьменнік Франсіска Аяла (Francisco Ayala García-Duarte). Ён быў пахаваны на мемарыяльных могілках Сан-Хуан-дэ-Пуэрта-Рыка. У гэтым горадзе Пуэрта-Рыка праводзіцца Фестываль Казальс і размешчаны музей Пабла Казальса. 9 лістапада 1979, пасля аднаўлення дэмакратыі ў Іспаніі, яго астанкі былі перанесены на могілкі Вендрэль, у яго родны горад, дзе ён зараз спачывае. У цэнтры горада Вендрэль знаходзіцца дом-музей Пабла Казальса, а ў раёне Сан-Сальвадор таго ж горада — штаб-кватэра фонду Пабла Казальса, дзе размяшчаецца іншы дом-музей, перад канцэртнай залай, якая носяць яго імя, з яго бюстам, аўтарам якога з'яўляецца скульптар Жазэф Марыя Зубіракс (Josep María Subirachs).
Прызнанне
З 1957 у розных краінах праводзяцца міжнародныя конкурсы імя Казальса (1-ы — у Парыжы) і ў гонар Казальса (у Будапешце). Адзін з найбуйнейшых выканаўцаў XX ст., Казальс не стварыў школы ў агульнапрынятым сэнсе гэтага слова, аднак яго ўклад як у выканальніцкую практыку (шырока вядомыя, напрыклад, распрацаваныя Казальсам новыя прыёмы віяланчэльнай аплікатуры і смычковай тэхнікі), так і ў сусветную музычную культуру ў цэлым, неацэнны. Вернасць маральным ідэалам, бескампрамісная маральная пазіцыя Казальс з'явіліся ўзорам і арыенцірам для многіх у крызісныя моманты гісторыі XX стагоддзя. Уручаючы ў 1945 Казальсу Ордэн Ганаровага легіёна, прэм'ер-міністр Францыі Ж. Бідо сказаў, звяртаючыся да музыканта: «Вы — адзін з галасоў сусветнага сумлення». Намінацыя на Нобелеўскую прэмію міру (1958), Медаль за свабоду (ЗША, 1963), Вялікі крыж Ордэна «За заслугі» (Францыя, 1971) і іншыя.
Сцяг Пінска
Сцяг Пінска — сцяг горада Пінска Брэсцкай вобласці. Сцяг зацверджаны Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад  г. № 659.
Апісанне
Сцяг Пінска ўяўляе сабой прамавугольнае палотнішча жоўтага колеру з суадносінамі бакоў 1:2, у цэнтры пярэдняга боку якога - выява герба горада Пінска.
Фанк-рок
Таксама да жанру «Фанк-рок» належать новыя альбомы і песні ў творчасці такіх гуртоў, як: Paramore, Muse, Fall out Boy, Panic! At The Disco.
Да жанру фанк-метал адносяць дэбютны альбом групы Slipknot «».
Галоўны маршал рода войск
Гало́ўны ма́ршал роду войск — група воінскіх званняў ва Узброеных Сілах СССР: галоўны маршал артылерыі (род войск), галоўны маршал авіяцыі (від сіл), галоўны маршал бранятанкавых войск (род войск), галоўны маршал інжынерных войск (спецвойск) і галоўны маршал войск сувязі (спецвойск).
Стаялі рангам вышэй званняў «маршал роду войск (сіл) і спецвойск» (роўных агульнавайсковому званню «генерал арміі» і ваенна-марскому «адмірал флота»).
Уведзены 9 кастрычніка 1943 года.
За ўвесь час існавання званне «Галоўны маршал» атрымалі 4 артылерысты, 7 лётчыкаў і 2 танкісты. У інжынерных войсках і войсках сувязі гэтыя званні існавалі, але ніколі не прысвойваліся.