cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Віктар Сувораў
Іншыя кнігі
Сярод іншых кніг В. Суворава — «Разгром», «Святая справа», «Кузькіна маці», дэтэктывы «Кантроль» і «Выбар» і навуковыя творы на англійскай мове «Inside the Soviet Army» (Унутры Савецкай арміі), «Spetsnaz» (Войскі асобага прызначэння) і «Soviet Military Intelligence» (Савецкая ваенная разведка). Таксама В. Сувораў напісаў шмат навуковых і публіцыстычных артыкулаў. Адзін з апошніх — «Сказанне аб Вялікай перамозе і таварышы Сталіне, стаўленніку сусветнага яўрэйства». У гэтым артыкуле аўтар палемізуе з навуковым калектывам выдаўцоў 6-томнай працы «65 год Вялікай перамогі». В. Сувораў піша пра шматлікія гістарычныя, стылістычныя і арфаграфічныя недакладнасці 6-томніка і пра выкладанне ў ім ідэй, якія з'яўляюцца прапагандай нацыянальнай нянавісці і экстрэмізму.
Ацэнка творчасці аўтара і яго навуковых канцэпцый
Кнігі Суворава распаўсюджваліся з дапамогай самвыдата яшчэ ў час існавання СССР і камуністычнага блоку. Адначасова яны друкаваліся масавымі тыражамі на Захадзе, як у арыгінале, так і ў перакладзе. І на постсавецкай прасторы, і ў краінах Захаду яго кнігі і артыкулы выклікалі значны рэзананс. Некаторыя даследчыкі даюць станоўчую ацэнку творам В. Суворава. «… разважанні аўтара пра вопыт Першай сусветнай, Грамадзянскай і Айчыннай вайны яўна блішчаюць навізной і арыгінальнасцю. Пры жаданні ў іх можна знайсці недасканаласці, агаворкі, але ў цэлым кніга — свайго роду дапаможнік для пачынаючага вывучаць гісторыю войн і ваеннага мастацтва.». Падобныі чынам яго творы характарызуе І. Паўлава.
Афіцыйная постсавецкая гістарыяграфія, у тым ліку ў Расіі і Беларусі, не падтрымлівае канцэпцыю прэвентыўнага ўдару Германіі па СССР і іншыя гіпотэзы Віктара Суворава. Сярод асноўных апанентаў Суворава ў Расіі — гісторык Д. А. Валкагонаў. Ен і шэраг іншых постсавецкіх гісторыкаў Расіі ў сваіх публікацыях крытыкавалі В. Суворава за недахоп спасылак на архіўныя матэрыялы, ненавуковы стыль выкладання праблемы і тэндэнцыезнасць. Былі напісаны зборы даследванняў, адзінай мэтай якіх было аправяржэнне канцэпцый Суворава.
Многія заходняеўрапейскія гісторыкі таксама прытрымліваюцца пункту гледжання савецкай і расійскай гістарычнай навукі на пытанні гатоўнасці СССР да вайны з Германіяй, уплыву сталінскіх рэпрэсій на баяздольнасць Чырвонай Арміі і інш. Таму «нетрадыцыйныя» погляды на гісторыю Другой сусветнай вайны В. Суворава не знаходзяць шырокай падтрымкі ў навуковых колах. З другога боку, Віктар Сувораў з'яўляецца ганаровым акадэмікам The International Academy of Sciences, Industry & Art (Міжнародная акадэмія дакладных, прыкладных і гуманітарных навук), яго нярэдка запрашаюць на ток-шоу, бяруць інтэрвью, што служыць доказам прызнанасці яго як эксперта ў пытаннях ваеннай гісторыі.
Талап (Карагандзінская вобласць)
Талап — сяло ў Карагандзінскай вобласці Казахстана. Знаходзіцца ў падпарадкаванні гарадской адміністрацыі Жэзказгана. Уваходзіць у склад Талапскай сельскай акругі. Код КАТА — 351849000.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 924 чалавекі (462 мужчыны і 462 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 797 чалавек (424 мужчыны і 373 жанчыны).
3-я Беларуская партызанская брыгада
3-я Беларуская партызанская брыгада — партызанская брыгада, створаная ў чэрвені 1942 года на базе асобнага атрада А. Я. Марчанкі, створанага ў 1942 годзе з груп Полацкага раённага камуністычнага падполля. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Полацкага і Расонскага раёнаў. 15 лістапада 1943 года брыгада (1126 партызан, 7 атрадаў) злучылася з Чырвонай Арміяй.
Склад
У чэрвені 1942 года ў брыгаду ўвайшоў атрад Я. Х. Сташкевіча, створаны ў красавіку 1942 года. У ліпені 1942 года з брыгады ў Вілейскую вобласць быў вылучаны 6-ы атрад (камандзір Я. М. Буканаў), які ў час перамяшчэння быў расфарміраваны. У ліпені 1943 года з брыгады быў вылучаны 1-ы атрад (потым 3-і «Бясстрашны» атрад 2-й партызанскай брыгады імя А. В. Суворава. На дадту злучэння з Чырвонай Арміяй у склад быргады ўваходзілі:
Гісторыя
Партызаны ў «рэйкавай вайне» на чыгуначных участках Полацк — Невель і Віцебск — Полацк падарвалі больш за 1800 рэек. У Чэрвені 1942 года вялі баі за вёскі Вялікае Сітна і Кавалі, у кастрычніку за былы саўгас «Палата», у жніўні разграмілі нямецкі апорны пункт у вёсцы Труды Полацкага раёна. У снежні 1942 — лютым 1943 гадоў удзельнічалі ў баях супраць карнікаў, вялі баі каля вёсак Жукавічы, Гараватка, Трухаўка, Забароўе, Забалоцце, Гразнае Полацкага раёна, разбілі нямецкі гарнізон у вёсцы Верхачэнне. У лютым — маі 1943 года вялі абарончыя баі каля вёсак Маторына, Лешня, Юзафова Расонскага раёна, на рубяжы вёсак Арлея, Вялікае Сітна, Красамай, Гараватка Полацкага раёна, напалі на нямецкі гарнізон у вёсцы Узніцы і на калону войск каля вёскі Рудня, у красавіку падарвалі мост цераз раку Палата каля вёскі Юравічы Полацкага раёна. У лістападзе 1943 года нанеслі ўдары па пераправах цераз раку Дрыса каля вёсак Калюціна, Масколькі Расонскага раёна.
Марбела
Марбела (Morbello) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Алесандрыя.
Насельніцтва складае 457 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 20 чал./км². Займае плошчу 23 км². Паштовы індэкс — 15010. Тэлефонны код — 0144.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Малая базіліка
У Беларусі ганаровы статус прысвоены тром храмам: касцёлу Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Будслаў) у Будславе, кафедральнаму касцёлу Святога Францішка Ксаверыя ў Гродне і кафедральнаму касцёлу Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі ў Пінску. Ва Украіне ганаровы статус носяць два храмы — Лацінскі кафедральны сабор у Львове і Базіліка Уздвіжання Пачэснага Крыжа ў Чарнаўцах. Адзіная малая базіліка ў Расіі — базіліка Святой Кацярыны Александрыйскай у Санкт-Пецярбургу.
Сахалінская вобласць
Сахалінская вобласць — суб’ект Расійскай Федэрацыі, размешчаны на усходзе краіны, на востраве Сахалін і Курыльскіх астравах. Абмываецца Ахоцкім і Японскім марамі.
Геаграфія
Уздоўж берагоў вострава Сахалін працягнуліся Заходне-Сахалінскія горы (гара Анор, вышыня да 1330 м) і Усходне-Сахалінскія горы (самы высокі пункт вострава — гара Лапаціна, 1609 м), падзеленыя Тымь-Паранайскай і Сусунайскай нізінамі. Вялікая частка Курыльскіх астравоў гарыстая (найвышэйшы пункт — вулкан Алаід, 2339 м). Вядома каля 160 вулканаў, 40 з якіх дзеючыя; высокая сейсмічнасць. На тэрыторыі вобласці шмат азёр, балот. Галоўныя рэкі: Тымь, Паранай (Сахалін).
Клімат умераны мусонны. Сярэдняя тэмпература студзеня ад −6 (на поўдні) да −24 °С (на поўначы), сярэдняя тэмпература жніўня ад +19 (на поўдні) да +10 градусаў (на поўначы). Колькасць ападкаў — на раўнінах каля 600 мм у год, у гарах да 1200 мм у год. На тэрыторыі вобласці распаўсюджаны рэдкастойная лістоўнічная тайга (на поўначы), лясы з аянскай елкі і сахалінскай піхты (у цэнтральнай частцы), шыракалістыя лясы з ліянамі (на паўднёвым захадзе); у гарах — зараснікі каменнай бярозы і кедравага сланіка.
Насельніцтва
Сахалінская вобласць адрозніваецца высокай урбанізаванасцю. Толькі меней за 14 % насельніцтва вобласці пражывае ў сельскай мясцовасці. Большасць насельніцтва — рускія (85 %). У вобласці пражываюць таксама украінцы, карэйцы (па 5 %) і прадстаўнікі іншых народаў. Смяротнасць перавышае нараджальнасць. Адмоўны натуральны прырост і міграцыйны адток прыводзяць да інтэнсіўнага паніжэння агульнай колькасці насельніцтва.
Эканоміка
Сахалінская вобласць спецыялізуецца на здабычы і перапрацоўцы рыбы, вытворчасці прадукцыі лясной, дрэваапрацоўчай і цэлюлозна-папяровай прамысловасці. У вобласці вядзецца здабыча нафты, газу, вугля. Асноўныя галіны прамысловасці: харчовая, лясная, дрэваапрацоўчая, цэлюлозна-папяровая, лёгкая прамысловасць; паліўная, вытворчасць будматэрыялаў. Сахалінская вобласць з’яўляецца манапалістам у Расіі па вытворчасці харчовага агара.
Рохэмптанскі ўніверсітэт
Рохэмптанскі ўніверсітэт (University of Roehampton) — брытанская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Лондане.
Агульная характарыстыка
Рохэмптанскі ўніверсітэт, раней вядомы як Рохэмптанскі інстытут вышэйшай адукацыі, размешчаны на трох асноўных аб'ектах у мясцовасці Рохэмптан у лонданскім раёне Уондсворт. У 2004 годзе інстытут стаў універсітэтам. У 2011 годзе ён быў перайменаваны ў Рохэмптанскі ўніверсітэт.
Універсітэт з'яўляецца адным з універсітэтаў, створаных пасля 1992 года. Ён з'яўляецца членам Еўрапейскай асацыяцыі універсітэтаў і Асацыяцыі ўніверсітэтаў Вялікабрытаніі.
ВНУ складаецца з чатырох каледжаў, вакол якіх засяроджана асноўная актыўнасць: Каледж Дыгбі Сцюарт, Каледж Фробель, Каледж Саўтлендс і Уайтлендс каледж.
Станюшкі
Станю́шкі (, Станюшки) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Івянецкага сельсавета.
У 1940—1954 гадах вёска ў складзе Казарэзскага сельсавета, у 1954—1959 гадах цэнтр Станюшкаўскага сельсавета.
Качканар
Качканар (Качканар) — горад (з 1968 года) у Расіі, у Свярдлоўскай вобласці. Насельніцтва 44,1 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1957 годзе.
Горад размешчаны ў міжрэччы рэк Іс і Выі (басейн Обі), за 205 км ад Екацярынбурга. Горна-узбагачальны камбінат, завод жалезабетонных вырабаў, завод па рамонту горнага абсталявання.
NGC 3982
NGC 3982 (іншыя абазначэнні — UGC 6918, MCG 9-20-36, ZWG 269.19, KUG 1153+554, IRAS11538+5524, PGC 37520) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) у сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі Новага агульнага каталога.
Характарыстыкі
Спіральная галактыка NGC 3982 мае некалькімі спіральна закручанымі рукавамі. Сінія і блакітныя колеры на здымках галактыкі — гэта цэлыя зорныя скопішчы, цёмныя палосы — газа-пылавыя аблокі і цёмныя туманнасці. Галактыка знаходзіцца на адлегласці каля 60 мільёнаў светлавых гадоў ад Зямлі. З паверхні нашай планеты яе можна назіраць нават у невялікі тэлескоп, у сузор’і Вялікай Мядзведзіцы.
Назіранні з дапамогай касмічнага тэлескопа «Хабл» дазволілі адкрыць у галактыцы 26 кандыдатаў у цэфеіды з перыядамі ад 10 да 45 сутак, а таксама 13 пераменных зорак.
У галактыцы 13 красавіка 1998 года ўспыхнула звышновая, якая атрымала абазначэнне SN 1998aq.
Алэксандрыйскі раён
Алэксандрыйскі раён (Олександрійський район) — адміністрацыйная адзінка ў складзе Кіраваградскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр — Алэксандрыя (Олександрія).
Утвораны ў 1932 годзе. Да 1924 г. — Карысціўскі, у 1924—1925 — Косіўскі, у 1930-х гг. — Алэксандрыўскі раён. Насельніцтва раёна на года складае 35593 чалавекі, плошча — 1854 км².
Адміністрацыйны падзел
Тэрыторыя раёна адміністрацыйна складаецца з 2 пасялковых і 24 сельскіх саветаў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі раёна размешчаны 2 пасёлкі гарадскога тыпу, 4 пасёлкі і 73 вёскі.
Праграма «Вікінг»
Праграма «Вікінг» — касмічная праграма НАСА па вывучэнні Марса. Праграма ўключала запуск двух ідэнтычных касмічных апаратаў — «КА Вікінг-1» і «КА Вікінг-2», якія павінны былі правесці даследаванні з калямарсіянскай арбіты і на паверхні Марса, у прыватнасці, пошук жыцця ў пробах грунта. Кожны «Вікінг» складаўся з арбітальнай станцыі — штучнага спадарожніка Марса — і спускальнага апарата з аўтаматычнай марсіянскай станцыяй.
Праграма «Вікінг» завяршала серыі палётаў касмічных апаратаў НАСА для вывучэння Марса ў сямідзесятых гадах мінулага стагоддзя, пачатак якім паклаў з пралётнай траекторыі «КА Марынер-4» у 1964 годзе, працягнулі з пралётнай траекторыі «КА Марынер-6» і «КА Марынер-7» (1969) і першы штучны спадарожнік іншай планеты «КА Марынер-9» у 1971—1972 гадах. Аўтаматычныя марсіянскія станцыі «Вікінгаў» — першыя касмічныя апараты, якія паспяхова працавалі на паверхні Марса. Гэта адна з найбольш інфарматыўных і паспяховых марсіянскіх праграм, хоць ёй і не атрымалася выявіць жыццё.
Абодва апараты былі запушчаны ў 1975 годзе з мыса Канаверал, штат Фларыда. Перад палётам спускальныя апараты былі старанна стэрылізаваны для прадухілення заражэння Марса зямнымі формамі жыцця. Час палёту заняў трохі менш за года і да Марса Вікінгі прыбылі ў 1976 годзе. Працягласць місій «Вікінг» планавалася ў 90 дзён пасля мяккай пасадкі, але кожны апарат прапрацаваў значна больш гэтага тэрміна. Штучны спадарожнік Марса «КА Вікінг-1» прапрацаваў да 7 жніўня 1980 года, аўтаматычная марсіянская станцыя — да 11 лістапада 1982 года (З прычыны памылкі аператара пры абнаўленні праграмнага забеспячэння накіраваная антэна апусцілася ўніз і сувязь была страчана). Штучны спадарожнік Марса «КА Вікінг-2» функцыянаваў да 25 ліпеня 1978 года, аўтаматычная марсіянская станцыя — да 11 красавіка 1980 года.
81-я тактычная група (Украіна)
81-я тактычная група, 81-я тг (81-ша тактична група, 81 тг) — вайсковае фармаванне Узброеных Сіл Украіны, створанае спецыяльна для ўдзелу ў ваеннай аперацыі ў Іраку. У адрозненне ад іншых украінскіх падраздзяленняў, якія прайшлі праз Іракскі канфлікт раней, група была сфармавана на базе не механізаваных часцей, а дэсантна-штурмавых. Таксама яна, у супрацьлегласці ад папярэднікаў, не мела страт сярод асабістага складу.
Перадгісторыя
З 2003 года Украіна актыўна ўдзельнічала ў амерыканскай ваеннай аперацыі ў Іраку. Пазменна ў ёй задзейнічаны 19-ы асобны батальён РХБА і тры асобныя механізаваныя брыгады — 5-я, 6-я і 7-я, якія былі створаны выключна для гэтай місіі.
Як адзначаў падпалкоўнік Р. Туравец, былы баец 5-й амбр, ужо на 2004 год актыўны вялася дыскусія ўкраінскіх палітыкаў аб мэтазгоднасці знаходжання ўкраінскага кантынгенту ў Іраку. Колькасць загінулых украінцаў на той момант дасягнула 17 чалавек. У верасні міністр абароны Украіны А. Кузьмук заявіў аб магчымым заканчэнні місіі.
На гэтым фоне кіраўніцтва скараціла колькасць 7-й брыгады, якая пачала сваю місію ў верасні. Адзін з трох механізаваных батальёнаў (АМБ) — 71-ы, быў расфармаваны. Невялікая частка яго асабістага складу была накіравана для даўкамплектавання 73-га амб. Па агульнай колькасці асабістага складу 7-я брыгада склала 1394 чалавека. Для параўнання, 6-я і 5-я амбр мелі па тры батальёны колькасцю больш за 1600 вайскоўцаў.
Рашэнне аб падрыхтоўцы да вываду ўкраінскага кантынгенту прыняў Л. Кучма, але яго рэалізацыя ўпіралася ў нежаданне ЗША. Наступнаму кіраўніку дзяржавы, В. Юшчанку, атрымалася пераканаць амерыканцаў у тым, што ва Украіне негатыўна ставяцца да ваеннай прысутнасці ў Іраку і ён не можа ігнараваць гэтыя настроі, якія асабліва моцна ўзраслі пасля гібелі васемнаццатага вайскоўца.
15 сакавіка 2005 года пачалося паэтапнае скарачэнне і вывад украінскага кантынгенту з Іраку.
Місія
У канцы 2004 года ў Заходнім аператыўным камандаванні пачаліся мерапрыемствы па падрыхтоўцы фарміравання для змены 7-й механізаванай брыгады УС Украіны ў Іраку. Першапачаткова былі планы не камплектаваць, як гэта звычайна рабілася, зборнай брыгады, а адправіць 80-ы аэрамабільны полк у поўным складзе. Аднак з-за палітычных абставінаў ад гэтай ідэі адмовіліся, прыступіўшы да фарміравання 8-й амбр. У яе склад павінны былі ўвайсці два батальёны. Неўзабаве стала вядома аб планах па вывадзе ўкраінскага кантынгенту з Ірака, таму камандаванне вырашала стварыць замест брыгады тактычную групу.
Як і іншыя, 81-я група сфарміравана на падставе Указа Прэзідэнта Украіны ад 02.06.2003 г. № 459 і Пастановы Кабінета Міністраў Украіны ад 05.06.2003 г. № 897.
Перакідка 81-й тактычнай групы ў Ірак ажыццяўлялася паветраным шляхам. Пасадка транспартных Іл-76 праводзілася на аэрадроме горада Эль-Кут, базавым лагеры ўкраінскага кантынгенту. У красавіку 2005 года прыбыла першая група (69 чалавек) са складу 81-й тг і аператыўная група Мінабароны Украіны. З 18 красавіка пачалося сумеснае нясенне службы вайскоўцаў 7-й амбр і 81-й групы па ахове базавага лагера «Дэльта», а праз некалькі дзён, — патруляванне ў зоне адказнасці ўкраінскага кантынгенту. У маі 2005 года 81-я тг прыняла ў 7-й механізаванай брыгады зону адказнасці ў правінцыі Васіт.
За перыяд выканання задач вайскоўцамі 81-я тактычная група змагла :
Адной з самых маштабных кампаній 81-й тг стала аперацыя «Павуцінне», да правядзення якой прыцягваўся 2-і пяхотны батальён 3-й брыгады. Мэтай мерапрыемства было выяўленне месцазнаходжання паўстанцкіх атрадаў ў паўночна-заходнім раёне правінцыі Васіт. Характэрна, што менавіта 3-я брыгада арміі Ірака пазней узяла кантроль над украінскай зонай пасля вываду групы.
Перад завяршэннем сваёй місіі 81-я тг у адпаведнасці з рашэннем украінскага ўрада перадала іракскай арміі частку ўзбраення і ваеннай тэхнікі.
29 снежня 2005 года апошняя група байцоў на чале з генерал-маёрам Сяргеем Гарошнікавым прыбыла самалётам у Львоў. Іх сустракаў міністр абароны Украіны Анатоль Грыцэнка і камандуючы войскамі Заходняга аператыўнага камандавання генерал-лейтэнант Міхаіл Куцын. Пасля вываду ва Украіну тактычная група ператворана ў 80-ы асобны аэрамабільны полк.
Склад і структура
Арганізацыйна 81-я тг уключала:
Частка байцоў займалася падрыхтоўкай іракскіх сілавікоў. У арганізацыйна-штатную структуру 81-й тактычнай групы быў уведзены аддзел ваеннай дапамогі — 19 афіцэраў і 22 сяржанта службы па кантракце ў якасці інструктараў і ваенных саветнікаў. Аддзел падзялілі на тры групы. Першай групе ў складзе 11 афіцэраў-саветнікаў трэба было працаваць з афіцэрамі ўпраўлення брыгады, а яшчэ двум групам, у якія ўвайшлі па 4 афіцэры і 7 кантрактнікаў-інструктараў, — рыхтаваць 1-ы і 2-і пяхотныя батальёны. Заняткі з асабістым складам праводзіліся як у месцах дыслакацыі, так і на падрыхтаваных навучальных палях базавага лагера ўкраінцаў.
Усе сілы грунтаваліся ў Эль-Куце. Толькі адна рота размяшчалася пад горадам Эс-Сувейра.
Агульная колькасць падраздзялення склала 896 чалавек, што было значна менш, чым у папярэднікаў. Пры гэтым, як адзначыў Р. Туравец, «нагрузка на асабісты склад была каласальнай — пры скарачэнні ў два разы колькасці кантынгенту аб’ём заданняў фактычна не паменшыўся».
На ўзбраенні знаходзіліся БТР-80, БРДМ-2 і аўтамабільная тэхніка рознага прызначэння.
Асетрападобныя
Асетрападобныя (Acipenseriformes) — атрад прамянёвапёрых рыб.
Пашырэнне
Вядомы з ніжняй юры, сучасныя прадстаўнікі — з верхняга мелу. Падзяляюцца на 2 сямействы: асятровыя і весланосыя.
Жывуць асетрападобныя толькі ў вадаёмах Паўночнага паўшар’я, адносяцца да прахадных і азёрна-рачных відаў. Да атрада належаць асетр, сяўруга, бялуга, сцерлядзь і інш.
Асаблівасці біялогіі
Кормяцца доннымі беспазваночнымі і дробнай рыбай.
Належаць да доўгажывучых рыб. Ікру адкладваюць не кожны год.
Промысел і развядзенне
Гэта каштоўныя прамысловыя рыбы, якія даюць чалавеку высакаякаснае мяса і чорную ікру. У нізоўях вялікіх рэк, дзе жывуць асетрападобныя, дзейнічаюць рыбагадавальнікі, якія штогод выпускаюць у вадаёмы малявак рыб.
Дзяржаўная ўласнасць
Дзяржаўная ўласнасць — форма ўласнасці, пры якой маёмасць, у тым ліку сродкі і прадукты вытворчасці, належаць дзяржаве цалкам або на аснове долевай ці сумеснай уласнасці. Дзяржаве могуць належаць акцыі ў акцыянерных таварыствах розных формаў уласнасці, акрамя таго, дзяржава можа мець ва ўласнасці любую маёмасць, неабходную для ажыццяўлення яго функцый.
Дзяржаўная ўласнасць была вельмі высока развіта ў СССР, з прычыны таго, што з'яўлялася важнай часткай камандна-адміністрацыйнай эканомікі.
Айдар (чуб)
Айдар (ардар) — мужчынская прычоска ў выглядзе чуба валасоў на галаве ў цюрак і іншых качавых народаў.
Ва Украіне, у казакоў — чуб, чупрына, асяледзец, хахол.
Валасы на галаве практычна цалкам галіліліся, пакідаўся толькі адзін вялікі жмут валасоў у выглядзе чуба, звычайна на цемені або патыліцы. Часцяком ён заплятаўся для выгоды ў коску, але мог і не заплятацца. Не блытаць з кекілам, які ўяўляў сабой чолку спераду і насіўся маладымі людзьмі, якія не ўступілі яшчэ ў шлюб. Хутчэй за ўсе, і айдар, і кекіл мелі магічнае значэнне для тэнгрыянцаў (казахі былі тэнгрыянцамі ў мінулым) і насіліся як абярэг, абарона. Гэтая прычоска зрэдку ўжываецца і дагэтуль у казахаў.
Гэты тэрмін сустракаецца ў Даля і Макса Фасмера як казачая прычоска:
Ставок (Ківэрцаўскі раён)
Ставок (Ставо́к) — вёска ў Ківэрцаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Ульфільда Хакансдотэр
Ульфільда Хакансдотэр (Ulfhild, Wulfhild, Wolfhild 1095 — каля 1148) — сярэднявечная скандынаўская каралева, двойчы каралева Швецыі 1117 — каля 1125 і каля 1134 — каля 1148) і аднойчы каралева Даніі (каля 1130 — каля 1134). У першым шлюбе была жонкай караля Швецыі Інгэ Малодшага, у другім — караля Даніі Нільса, а ў трэцім — караля Швецыі Сверкера I. Яна называецца як фатальная жанчына сярэднявечнай Скандынавіі, а таксама дабрадзейкаю каталіцкай царквы.
Музей сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск)
Нацыянальны цэнтр сучасных мастацтваў Рэспублікі Беларусь на Незалежнасці, 47 — музей сучаснага выяўленчага мастацтва ў Мінску.
Ульфільда Хакансдотэр
Біяграфія
Ульфільда Хакансдотэр нарадзілася ў Нарвегіі. Сага «Прыгожая скура» называе яе бацькам нарвежскага магната Хакана Фінсана. Імя яе маці не захавалася, аднак сучасныя гісторыкі мяркуюць, што яе маці магла быць Былая каралева Нарвегіі і Даніі Маргарэт Фрэдкула, дачка Інгэ Старэйшага.
Музей сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск)
Гісторыя
Заснаваны згодна з Пастановай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь № 704 ад 13 чэрвеня 1997 года (дырэктар В. П. Шаранговіч). Адкрыццё выставачных залаў адбылося 18 мая 1998 года. Першая экспазіцыя пад назвай «Новая калекцыя» паклала пачатак актыўнай выставачнай дзейнасці Музея, які складаецца з выставачнай залы (плошча 147,7 м²), малой выставачнай залы (плошча 54,2 м²), галерэі (плошча 68,3 м²), хола для фотавыставак (плошча 102,8 м²). На 2000 год у зборы захоўвалася больш за 1450 экспанатаў. Аснову калекцыі складаюць творы беларускага мастацтва ХХ ст. (жывапіс, графіка, скульптура, дэкаратыўна-прыкладное мастацтва, фатаграфія), таксама захоўваюцца творы замежнага мастацтва.
Ульфільда Хакансдотэр
Першы шлюб
Юная Ульфхільда была выдадзена замуж за шведскага караля Інгэ Малодшага прыкладна ў 1116—17 гадах. У іх не было дзяцей. Інгэ быў малодшым з двух кіруючых братоў. Старэйшы брат, кароль Філіп, памёр у 1118 пры невядомых абставінах, пакінуўшы Інгэ адзіным кіраўніком. Кароткая хроніка ў «Законе Готланда» абвяшчае, што кароль Інгэ памёр ад злога напою ў Эстэргётландзе. Некаторыя пазнейшыя крыніцы называюць месцам забойства абацтва Урэта. Гэта здарылася да 1129 года, хоць дакладная дата невядомая.
Музей сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск)
Гісторыя
Асноўнай мэтай дзейнасці музея з'яўляецца фарміраванне музейнай калекцыі і яе навуковая апрацоўка. Праца з фондамі ўключае ў сябе стварэнне аптымальных прыёмаў для адбору, захоўвання, даследавання і выкарыстання музейных экспанатаў, а таксама папулярызацыю прадметаў музейнага збору.
Ульфільда Хакансдотэр
Другі шлюб
Праз некаторы час пасля смерці караля Інгэ Ульфхільда пераехала ў Данію, а не вярнулася ў Нарвегію. Магчыма, яна зрабіла гэта, каб запатрабаваць прытулку: у яе па ўсёй бачнасці былі сваякі і саюзнікі ў Даніі, у той час як у Швецыі была палітычная нестабільнасць. Яна выйшла замуж за караля Даніі Нільса пасля смерці яго першай жонкі, Маргарэт Фрэдкулы са Швецыі каля 1130 года. Шлюб прыкладна супаў з абвяшчэннем сына Нільса Магнуса Моцнага каралём у некаторых частках Швецыі. Тым не менш, Ульфхільда нацкавала свайго пасынка Магнуса на яго стрыечнага брата і суперніка Кнуда Лаварда. Кнуд быў у канчатковым выніку забіты Магнусам ў 1131 годзе.
Музей сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск)
Гісторыя
Музейны збор папаўняецца часткова ў форме набыцця за сродкі Міністэрства культуры, часткова за сродкі фонда Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь, Мінгарвыканкама, і галоўным чынам за кошт мастакоў.
Супрацоўнікі музея ўдзельнічаюць у распрацоўцы навуковых канцэпцый, сцэнарыяў, тэматычных структур і мастацкага рашэння выстаў.
Ульфільда Хакансдотэр
Другі шлюб
У Даніі пачалася грамадзянская вайна, калі Нільс і Магнус выступілі супраць прэтэндэнта Эрыка Эрыксана. Шлюб паміж Нільсам і Ульфхільдай ня быў гарманічным, да таго ж Нільс быў на 20-30 гадоў старэйшы за сваю жонку. Летапісец Саксон Граматык піша пра драматычнае расставанні: «Між тым шведы, калі яны пачулі, што Магнус быў заняты вайной у Даніі, абвясцілі свайго суайчынніка па імі Сверкер, чалавека нізкага паходжання, сваім каралём; не таму, што яны яго настолькі шанавалі, але таму, што не хацелі, каб ім кіраваў іншаземец. Паколькі на чале яны прывыклі мець суайчынніка, яны не маглі пагадзіцца з тым, каб імі кіраваў іншаземец. Нільс ажаніўся з Ульфхільдай з Нарвегіі пасля смерці Маргарэт. Сверкер пісаў ёй і папрасіў ад яе кахання. Неўзабаве пасля гэтага ён таемна павёз яе ад мужа і прымусіў выйсці за яго замуж. З гэтай палюбоўніцай, якую ён ілжыва назваў сваёй жонкай, ён прыжыў сына Карла, які стаў каралём пасля яго».
Музей сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск)
Гісторыя
Музей супрацоўнічае з музейнымі арганізацыямі, галерэямі ўсіх рэгіёнаў Беларусі, вядзецца распрацоўка кірункаў супрацоўніцтва з замежнымі структурамі. Музей штогод праводзіць 10—12 перасоўных выставак беларускага і замежнага мастацтва з фондавых матэрыялаў у інш. выставачных залах Беларусі і за яе межамі.
Ульфільда Хакансдотэр
Трэці шлюб
Уцёк Ульфхільды з Даніі не датаваны, але павінен быў мець месца паміж 1132 і 1134 гадамі. Цікаўная гісторыя ўцёкаў можа быць растлумачаная пазіцыяй Ульфхільды. Будучы ўдавой Інгэ II, яна мела уладанне і ўплыў вымерлага дома Стэнкіляў. Калі яе пасынка Магнуса выслалі са Швецыі, шлюб з Ульфхільдай ўзаконіў ўзыходжанне Сверкера на пасад, які не быў каралеўскай крыві. Наколькі вядома, не было ніякіх пярэчанняў (акрамя частковага саксонскага) супраць яе трэцяга шлюбу або супраць законнасці яе дзяцей. Наадварот, клерыкальныя хронікі высока адклікаюцца аб Ульфхільдзе, бо яна была дабрадзейкаю царквы. Па ініцыятыве Ульфхільды былі запрошаныя цыстэрцыянцы, якія заснавалі абацтва Альвастра і Нідала у 1143 годзе. Альвастра была заснавана на зямлі, якая была часткай вясельнага дару Сверкера Ульфхільдзе.
Жыгалкі (Хіславіцкі раён)
Жыгалкі (Жигалки) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Гарадзішчанскага сельскага паселішча.
Музей сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск)
Гісторыя
Штогод выставачныя праекты музея прадстаўляюцца ў Бабруйскім мастацкім музеі імя Георгія Паплаўскага, Баранавіцкім краязнаўчым музеі, выставачных залах Гомельскага палацава-паркавага ансамблю і Полацкага гісторыка-культурнага музею-запаведніку. Праект музея «Маладыя мастакі Беларусі» паспяхова рэалізаваны ў Маскве і ў буйных гарадах Беларусі. Аддзел фондаў музея прымае на экспанаванне на працягу года больш за 4000 адзінак захоўвання на 40-45 выставак.
Жыгалкі (Хіславіцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска Жыгалкі абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Жыгалкі не вярнулі БССР.
Ульфільда Хакансдотэр
Трэці шлюб
Ульфхільда памерла паміж 1143 і 1150 гадамі, прабыўшы каралевай як мінімум дзесяць гадоў. Сверкер ажаніўся ў другі раз з Рыхезай Польскай, удавой Магнуса, караля Гётэленда, суперніка Сверкера. Гэта таксама быў палітычна матываваны шлюб, які, магчыма, быў накіраваны на тое, каб прыцягнуць апошнія рэшткі партыі Магнуса да Сверкеру.
Сям’я і дзеці
Хоць Ульфхільда тройчы выходзіла замуж, вядома толькі аб чатырох дзецях якія выжылі — усе ад яе трэцяга шлюбу з каралём Швецыі Сверкерам.
Музей сучаснага выяўленчага мастацтва (Мінск)
Гісторыя
Творы з фондаў за час існавання Музея былі экспанаваны ў Расіі, Украіне, Польшчы, Германіі, Францыі, Бельгіі, Італіі, Кітаі.
Новы кірунак развіцця музея — культурна-адукацыйныя праграмы. У залах музея праводзяцца публічныя лекцыі, кінапаказы і другія мерапрыемствы, напрыклад, як «міжнародны Чэмпіянат па хуткаснай зборцы кубіка Рубіка», адбыўшыся 21—22 верасня 2013 года. Музей рыхтуе і арганізоўвае майстар-класы і сустрэчы з вядомымі мастакамі. Гэта з'яўляецца ўнікальнай магчымасцю для наведвальнікаў пазнаёміцца з новымі тэхналогіямі, методыкамі і аўтарскімі напрацоўкамі.
З 2015 г. Музей сучаснага выяўленчага мастацтва разам з установай «Творчыя Майстэрні «Цэнтр Сучасных Мастацтваў» уключаны ў дзяржаўную ўстанову культуры змешанага тыпу «Нацыянальны цэнтр сучасных мастацтваў Рэспублікі Беларусь» (НЦСМ).
Спасылкі
Старонка музея на Museum.by
Марынка (опера)
Марынка — опера для дзяцей у 3-х дзеях з пралогам і эпілогам кампазітара Р. Пукста. Опера была пастаўлена на сцэне Беларускага дзяржаўнага тэатра оперы і балета 31 снежня 1955 года.
Апісанне пастаноўкі
Дырыжор пастаноўкі І. Абраміс, рэжысёр А. Маралеў, мастак М. Блішч, хормайстар М. Прысёлкаў, балетмайстар К. Мулер.
Сюжэт
Лібрэта для оперы напісала Э. Агняцвет па яе ж паэме «Песня пра піянерскі сцяг» па падзеях Вялікай Айчыннай вайны.
Цікавыя факты
Марынка — першая беларуская опера для дзяцей.
На беларускім тэлебачанні была пастаўлена тэлеопера «Марынка».
Джэфры Дамер
Джэфры Лаянэл Дамер (Jeffrey Lionel Dahmer; 21 мая 1960 — 28 лістапада 1994) — амерыканскі серыйны забойца, канібал і гвалтаўнік, ахвярамі якога сталі 17 юнакоў і мужчын у перыяд паміж 1978 і 1991 гадамі.
Усе злачынствы, акрамя аднаго, былі здзейснены ў Мілуокі з 1987 па 1991 год. З трупамі ахвяр ён савакупляўся, а часткі цела некаторых ужываў у ежу. Суд прызнаў Дамера свядомым і прысудзіў яго да пятнаццаці пажыццёвых тэрмінаў. У 1994 годзе Дамер быў забіты ў турме іншым зняволеным — Крыстаферам Скарверам.
Дзяцінства
Джэфры Лаянэл Дамер нарадзіўся 21 мая 1960 года ў Мілуокі, Штат Вісконсін у сям’і Ліянэля і Джойс Дамер. Яго бацькі пажаніліся ў жніўні 1959 года, да моманту нараджэння Джэфры Бацька сканчаў навучанне ва ўніверсітэце. Пазней сям’я пераехала ў Аёву, дзе ў 1966 годзе абараніў дысертацыю на званне «Доктар філасофіі» (Ph. D.) па хіміі ў Універсітэце штата Аёва. Тады ж нарадзіўся другі сын Дэвід Дамер, а Лаянэл атрымаў працу ў Акронэ (Агаё), у прыгарадзе якога Дамеры пасяліліся.
У чатырохгадовым узросце Джэфры перанёс аперацыю па ўпраўленні двухбаковай пахвіннай грыжы, па словам бацькоў, пасля аперацыі ён стаў больш замкнёным і ранімым. Лайонел Дамер пазней паведамляў супрацоўніку службы выканання пакаранняў, што ў восем гадоў Джэфры перажыў сэксуальнае гвалт з боку суседа, аднак сам Джэфры адмаўляў гэта. У дзяцінстве Джэфры некалькі разоў пераязджаў разам з сям’ёй, у яго не было пастаянных сяброў. Паміж бацькамі часта адбываліся сваркі з-за празмернага ужывання таблетак і наркотыкаў, Джойс адзін раз была вымушана легчы ў псіхіятрычную клініку.
З дзяцінства ў Дамера развілася цікавасць да мёртвых жывёл. Ён збіраў трупы ці часткі целаў і захоўваў іх дамы ў бутэльках з фармальдэгідам, які браў у бацькі, а на заднім двары зладзіў могілкі жывёл.
Падлеткавы ўзрост
Джэфры з першага года навучання ў сярэдняй школе Рэвер лічыўся ізгоем. Да 14 гадоў ён пачаў ужываць піва і моцныя алкагольныя напоі ў дзённы час, уключаючы школу. Аднакласніца ўспамінала, як спытала Джэфры, чаму ён п’е скотч у класе, на што ён адказаў, што гэтыя «лекі ». У старэйшай школе Дамер лічыўся нетаварыскай высокаразвітым вучнем з сярэднімі ацэнкамі. Ён быў канкурэнтаздольным тэнісістам і нядоўга граў на кларнэце у школьным ансамблі.
Ва ўзросце трынаццаці гадоў Дамер пачаў ўсведамляць сваю гомасэксуальнасць, але не казаў пра гэта бацькам. У раннім падлеткавым узросце ён атрымаў першы вопыт гомасэксуальных ласак з прыяцелем. Па больш познім прызнанні Дамера, ён пачаў фантазіяваць аб дамінаванні і кантролі над цалкам пакорлівым партнёрам-мужчынам у падлеткавым узросце, да чаго паступова дадаліся фантазіі аб некрафіліі і расчляненне труп. Калі яму было каля 16 гадоў, Дамера стаў прыцягваць адзін мужчына які займаўся бегам, і Джэфры ўяўляў, як прыводзіць яго ў несвядомы стан, а затым сэксуальна выкарыстоўвае яго цела. Аднойчы Дамер схаваўся ў кустах з бейсбольнай бітай, каб падпільнаваць гэтага чалавека, аднак у той дзень ён не прабягаў міма. Дамер пазней прызнаўся, што гэта была яго першая спроба напасці на чалавека і падпарадкаваць яго сабе.
Да 1977 года ацэнкі Дамера знізіліся. Яго бацькі нанялі прыватнага рэпетытара, але з абмежаваным поспехам. У тым жа годзе, у спробе выратаваць свой шлюб, яго бацькі наведвалі сеансы псіхатэрапіі, але працягвалі часта сварыцца. Калі Ліянэль выявіў, што Джойс мела хуткі раман у верасні 1977 года, яны абодва вырашылі развесціся, сказаўшы сваім сынам, што хочуць зрабіць гэта па ўзаемнай згодзе. Ліянэль з’ехаў з дому ў пачатку 1978 года, часова пасяліўшыся ў матэлі на Норт-Кліўленд-Масільён-роўд.
Першае забойства і армія
Першае забойства Дамер здзейсніў ва ўзросце васямнаццаці гадоў, 18 чэрвеня 1978 года, праз некалькі тыдняў пасля сканчэння школы. Сустрэўшы на вуліцы васямнаццацігадовага аўтастопшчыка Стывена Хікса, ён запрасіў яго да сябе. Удваіх яны пілі піва, палілі марыхуану і, паводле некаторых крыніц, займаліся анальным і аральным сэксам (іншыя аўтары гэта адмаўляюць). Калі праз некалькі гадзін Хікс захацеў сысці, Дамер аглушыў яго ударам гантэлі па галаве і потым задушыў, затым расчляніў труп, склаў кавалкі ў мяшкі для смецця і паехаў у лес, дзе раскідаў мяшкі на вялікай адлегласці адзін ад аднаго. Галаву забітага ён загарнуў у некалькі слаёў упаковачнай плёнкі і захоўваў у халадзільніку.
У тым жа 1978 годзе Лайонел ажаніўся на Шари. Джэфры паступіў у Універсітэт штата Агаё, але ў першым жа семестры быў адлічаны за п’янства і непаспяховасць, і вясной 1979 года падпісаў кантракт на тры гады службы ў арміі, па патрабаванню бацькі. Ён прайшоў паўтарамесячныя курсы падрыхтоўкі санітара ў Сан-Антоніа і быў накіраваны на амерыканскую базу ў Баўмхольдэрэ (ФРГ). У 1981 годзе ён быў датэрмінова звольнены за п’янства.
Нядоўгі час Дамер жыў у Маямі, затым вярнуўся ў Агаё. Там ён знайшоў раскладзенае цела Хікса, разбіў косткі кувалдай і раскідаў кавалачкі над лясным ярам за сваім домам. Затым па патрабаванні бацькі ён пераехаў жыць да бабулі ў Вісконсін. У наступныя гады ён быў двойчы арыштаваны за непрыстойныя паводзіны (другі раз — за мастурбацыю ў прысутнасці двух хлопчыкаў) і змяніў некалькі работ. У 1985 годзе ўладкаваўся на пастаянную працу на шакаладную фабрыку.
Серыйныя забойствы
15 верасня 1987 года Дамер ў гасцінічным нумары гатэля «Амбасадор» забіў сваю другую ахвяру, 25-гадовага Стывена Туоми. Пасля ён дакладна не памятаў, як адбылося забойства з-за наркатычнага ап’янення. Ён пазнаёміўся з Туоми ў гей-бары, дзе яны абодва шмат выпілі, а потым адправіліся ў гатэль і знялі нумар. Раніцай Дамер выявіў у ложку побач з сабой мёртвага Туомі, і змясціўшы труп у чамадан, Павёз яго на таксі ў дом бабулі, дзе правёў з ім шэраг сэксуальных маніпуляцый, пасля чаго аднёс у склеп. Праз тыдзень ён раздзяліў труп і выкінуў астанкі на памыйніцу. Ні адзін з фрагментаў цела Туомі ніколі не быў знойдзены.
Дамер выпрацаваў тактыку знахвяр. Ён знаёміўся з імі ў барах (часта гэта быў мілуокскі гей-клуб «219») і прапаноўваў пазіраваць аголенымі. Калі ахвяры прыходзілі да яго дадому, Дамер прапаноўваў ім наркотыкі, займаўся сэксам, а калі яны засыналі — душыў. З часам у яго развіліся некросадызкія і некрофілійскія схільнасці: ён займаўся сэксам з знявечанымі трупамі і захоўваў іх часткі цела. Як правіла, яго ахвярамі станавіліся прадстаўнікі сэксуальных меншасцяў. Дамер хацеў, каб яго палюбоўнікі былі паслухмяныя яму як зомбі. З гэтай мэтай ён ставіў эксперыменты над некаторымі з іх-пакуль яны былі яшчэ жывыя, праводзіў прымітыўную лабатамію, прасвідроўваючы адтуліны ў чэрапе з дапамогай электрычнай дрылі, кіпеня і кіслаты.
У першыя месяцы 1988 года ў доме бабулі, Дамер забіў яшчэ двух чалавек. 25 верасня 1988 года ён пераехаў у Мілуокі, у кватэру на Паўночнай 24-й вуліцы. На наступны дзень ён пазнаёміўся з трынаццацігадовым лаоскім хлопчыкам па імі Анукон Сінтасамфон, прывёў яго да сябе, зрабіў яго інтымныя фатаграфіі, затым стаў лашчыць, а пасля напаіў алкаголем з дозай снатворнага. Нягледзячы на вялікую дозу, Синтасамфон змог збегчы і расказаць сваім бацькам аб тым, што адбылося. Раніцай Дамеру былі прад’яўленыя абвінавачванні ў сэксуальным дамаганні да падлетка. У чаканні суда ён быў выпушчаны пад заклад. Паліцыя падняла архівы і выявіла, што Дамер ужо двойчы прыцягваўся да адказнасці за непрыстойныя паводзіны, таму яго абследавалі тры псіхіятры, якія прыйшлі да высновы, што ён пакутуе ад алкагалізму і яму не хапае матывацыі для лячэння. На судзе Дамер прызнаў, што рабіў эратычныя фатаграфіі непаўналетняга, але адмаўляў якія б там ні было сэксуальныя зносіны і наўмыснае выкарыстанне снатворнага, а таксама заявіў, што хлопчык здаваўся старэйшым за свой узрост. Абвінаваўца Джым Эдмандс патрабаваў пяці гадоў зняволення, але суд прысудзіў Дамера толькі да года зняволення ў папраўчай установе (днём ён мог хадзіць на працу, а ночы праводзіў у камеры) і пяці гадоў выпрабавальнага тэрміну. У час яго зняволення бацька Джэфры Дамера, Лаянэль Дамер пісаў прашэнне ў суд аб тым каб Дамера не вупускалі да канца курса лячэння ад алкагалізму, але суд праігнарыраваў прашэнне. Праз дзесяць месяцаў ён быў адпушчаны дадому. У лютым 1989 года, яшчэ знаходзячыся пад следствам, Дамер забіў Энтані Сірса.
14 мая 1990 Дамер пасяліўся ў кватэры № 213 па адрасе Паўночная 25-я вуліца, 924. Да канца года ён забіў чатырох чалавек (РІкі Бікс, Эдді Сміт, Эрнэст Міллер, Дэвід Томас), а ў першыя месяцы 1991 года — яшчэ трох (Кёртіс Строўтэр, Эррол Ліндсі, Тоні Х’юз).
27 мая 1991 чатырнаццацігадовы лаосец Канерак Синтасамфон (брат Анукона Синтасамфона), якога напярэдадні Дамер прывёў дадому, змог выбрацца з кватэры. Аголенага і скрываўленага маладога чалавека, які знаходзіўся пад уздзеяннем наркотыкаў, выявілі дзве маладыя чорнаскурыя жанчыны, якія выклікалі паліцыю. Калі да месца здарэння прыбылі паліцэйскія, Дамер пераканаў іх, што гэта яго любоўнік і яны пасварыліся. Паліцыя праводзіла Дамера і Сінтасамфона назад у кватэру і з’ехалі. Пры гэтым яны адчулі непрыемны пах, які зыходзіў, як пазней высветлілася, ад раскладаецца цела забітага 24 мая Тоні Х’юза, але не надалі гэтаму значэння. У той жа дзень Синтасамфон быў забіты і раздзелены, перад гэтым Дамер спрабаваў зрабіць яму лабатамію. Пасля арышту Дамера паліцэйскія Джон Балсерзак і Джозэф Гэбрыш, якія вярнулі яму Канерака, былі звольненыя са службы, але пазней адноўлены. У 2005 годзе Балсерзак быў абраны прэзідэнтам Мілуокскай паліцэйскай асацыяцыі.
Апошнія забойствы Дамер здзяйсняў з частатой прыкладна раз на тыдзень: 30 чэрвеня, 5 ліпеня, 15 і 19 ліпеня. Яго апошняй, сямнаццатай, ахвярай стаў дваццаціпяцігадовы Джозэф Брейдхофт. 15 ліпеня Дамер быў звольнены з шакаладнай фабрыкі за прагулы.
Арышт і суд
22 ліпеня 1991 года Дамер запрасіў да сябе Трэйсі Эдвардса. Калі Дамер паспрабаваў надзець на яго кайданкі, Эдвардс вырваўся і выбег на вуліцу з кайданкамі, якія звісалі з левай рукі. Ён прыцягнуў увагу двух паліцэйскіх, якія вырашылі падняцца да Дамера. У кватэры паліцыянты выявілі фатаграфіі раздзеленых трупаў і фрагменты чалавечых целаў. У халадзільніку былі знойдзеныя тры галавы, чалавечае сэрца і іншыя вантробы. У прыбіральні Дамер захоўваў рондаль з кісцямі рук і пенісам, два чэрапа, ёмістасці са спірт, хлараформ і фармалінам, банкі з мужчынскімі палавымі органамі. Чарапы і кісці рук былі выяўленыя ў буфеце, у тумбачцы, у скрынках. У шафе быў знойдзены чалавечы шкілет, скальп і геніталіі. У 260-літровай бочцы з кіслатой Дамер трымаў тры чалавечыя тулава.
Усяго Дамер прызнаўся ў семнаццаці забойствах, уключаючы забойства Хікса ў 1978 годзе. 25 ліпеня 1991 года супраць яго былі вылучаны абвінавачванні ў чатырох наўмысных забойствах і ўстаноўлены заклад у 1 мільён долараў. 6 жніўня былі дададзеныя абвінавачванні яшчэ ў васьмі забойствах, а сума закладу павышана да 5 мільёнаў даляраў. Нарэшце, 22 жніўня колькасць абвінавачванняў вырасла да пятнаццаці. Для абвінавачвання ў яшчэ адным здзейсненым у Мілуокі забойстве не хапіла доказаў, а працэс па забойстве Хікса павінен быў прайсці пазней у Агаё па месцы здзяйснення.
Працэс пачаўся 22 студзеня 1992 года. У перыяд судовых слуханняў былі прыняты павышаныя меры бяспекі: выкарыстанне металашукальнікаў, службовых сабак для пошуку выбухоўкі, у зале суда Дамер знаходзіўся за куленепрабівальным шклом. Адвакатам Дамера выступіў Джэральд Бойл, які раней абараняў яго па справе аб дамаганнях да Анукона Сінтасамфона. З 100 месцаў у зале суда 23 былі адведзены для журналістаў, 34 для членаў сем'яў ахвяр Дамера і 43 для гледачоў.
Абарона сцвярджала, што Дамер сапраўды здзейсніў усе забойствы, у якіх яго абвінавачваюць, але ён псіхічна хворы і таму не можа несці адказнасць за іх. У ходзе працэсу Бойл падрабязна апісваў забойствы і сэксуальныя вычварэнствы, імкнучыся пераканаць прысяжных, што яны не маглі быць здзейсненыя здаровым чалавекам. Псіхіятры, якія выступалі і з боку абвінавачвання, і з боку абароны, пагадзіліся ў тым, што Дамер пакутаваў некрафіліей, але разышліся ў меркаваннях па пытанні аб тым, ці можа некрафілія быць падставай для вызвалення ад крымінальнай адказнасці. Абвінаваўца Макканн падчас працэсу даказаў, што Дамер усведамляў супрацьзаконнасць сваіх дзеянняў, мог кантраляваць свае дзеянні як у паўсядзённым жыцці, так і здзяйсняючы забойствы, а самі забойствы былі спланаваныя загадзя. 15 лютага 1992 года пасля пяцігадзіннага нарады суд прысяжных прызнаў Джэфры Дамера разумным і вінаватым па ўсіх пятнаццаці пунктах абвінавачвання і прысудзіў яго да пятнаццаці пажыццёвым зняволенням, што тэхнічна раўнялася дзевяцісот пяцідзесяці сямі гадоў зняволення (у штаце Вісконсін няма смяротнага пакарання). У сваім апошнім слове Дамер сказаў, што глыбока раскайваецца і просіць аб смерці, а не аб ласцы.
Суд над Дамерам стаў самым дарагім працэсам у гісторыі Мілуокі і прыцягнуў шырокую ўвагу прэсы. Вялікая ўвага надавалася сацыяльным аспектам. Так, інцыдэнт з Канеракам Сінтасамфонам многія разглядалі як праяву расісцкі х і гамафобных настрояў у паліцыі: паліцыянты аддалі перавагу ў падазронай сітуацыі паверыць беламу Дамеру, а не двум цемнаскурым жанчынам і лаосцу, і не сталі ўмешвацца, як ім здалося, у сварку паміж двума гомасэксуаламі. Акрамя таго, большасць ахвяр Дамера былі» каляровымі " (сярод іх - дзесяць Цемнаскурых) і гома - або бісэксуаламі, а паліцыя доўгі час не прыкладала намаганняў для іх расследавання . Працэс таксама стаў прыкладам абвяржэння аргументу абароны аб непрытомнасці серыйнага забойцы: было паказана, што для прызнання абвінавачанага ў серыйных забойствах або злачынствах на сэксуальнай глебе шалёным самой па сабе жорсткасці або дзікасці злачынстваў было недастаткова. Некаторыя каментатары казалі пра тое, што працэс Дамера азнаменаваў канец вызвалення ад крымінальнай адказнасці па прычыне непрытомнасці: па-першае, вердыкт прысяжных задаў занадта высокую планку, па-другое, многія СМІ прадставілі аргумент аб непрытомнасці як дзірку ў законе, якая дазваляла серыйным забойцам пазбегнуць турмы.
Заключэнне і смерць
У лютым 1993 года Дамер даў інтэрв'ю газеце The Baltimore Sun, у якім паспрабаваў растлумачыць сапраўдныя матывы забойстваў. У інтэрв'ю ён заявіў, што на працягу 1980-х адчуваў дакучлівыя ідэі аб здзяйсненні забойстваў, а таксама заявіў, што ў выпадку вызвалення зноў здзейсніць падобныя злачынствы.
У 1994 дае інтэрвью Cтоўну Филипсу, гэта яго апошняе інтэрвью.
У маі 1994 года Дамер праходзіў лячэнне ў сувязі з пераследам суіцыдальныя думкі. 3 ліпеня 1994 года падчас службы ў турэмнай царкве на Джэфры Дамера здзейсніў напад зняволены-кубінец. Ён спрабаваў перарэзаць яму горла лязом брытвы, замацаваным у ручцы зубной шчоткі. Дамер атрымаў толькі павярхоўныя раненні.
28 лістапада 1994 года Дамер быў забіты да смерці, зняволеным Крыстаферам Скарверам, якія адбывалі тэрмін за рабаванне і забойства. Дамер, Скарвер і яшчэ адзін зняволены Джэс Андэрсан рабілі ўборку ў душавой. Зняволеныя былі пакінутыя без нагляду на 20 хвілін, і за гэты час Скарвер нанёс Дамеру і Андэрсану смяротныя траўмы. Дамер, у якога быў праламаны чэрап, памёр па шляху ў бальніцу, Андэрсан памёр праз два дні ў шпіталі. Прыладай забойства быў, паводле розных звестак, металічны брусок або тронак швабры (яшчэ вылучаецца версія аб гантэлі ўзятай з трэнажорнай залы), выказвалася таксама меркаванне, што Скарвер біў Дамера галавой аб сцяну.
Калі Скарвер вярнуўся ў камеру і ахоўнік спытаў яго, чаму той не працуе, Скарвер адказаў: "Гасподзь сказаў мне зрабіць гэта. Вы пачуеце пра гэта ў шасцігадзінных навінах. Джэс Андэрсан і Джэфры Дамер мёртвыя» . Раней Скарвер спрабаваў сімуляваць непрытомнасць і казаў, што чуе голас Бога . Магчымым матывам забойства часта называлі расізм: афраамерыканец Скарвер выказваў нянавісць да белых, большасць ахвяр Дамера была афраамерыканцамі, а Андэрсан спрабаваў перакласці адказнасць за забойства жонкі, за якое адбываў тэрмін, на двух цемнаскурых . Толькі ў 2015 годзе Крыстафер Скарвер даў інтэрв'ю газеце New York Post, у якім ён дэталёва распавёў пра тое, як развіваліся падзеі ранняй раніцай 28 лістапада 1994 года; у якасці сапраўднага матыву забойства Скарвер паказаў асабістую непрыязнасць у адносінах да Джэфры Дамера з-за яго паводзін у турме, яго забаў і гумару. У інтэрв'ю Скарвер удакладніў, што прыладай забойства паслужыў металічны прут, а не тронак ад швабры, як паведамлялася раней.
Цела Дамера захоўвалася ў халадзільніку каля года, у верасні 1995 года было крэміравана. Бацька Дамера не даў дазволу на выкарыстанне мозга сына ў навуковых мэтах. Попел, які застаўся пасля крэмацыі Дамера, быў падзелены на дзве роўныя часткі-адна палова дасталася роднай маці Дамера, іншую палову атрымалі бацька і мачаха.
Па пазове сваякоў адзінаццаці ахвяр Дамера яго маёмасць была размеркавана паміж імі. У 1996 годзе юрыст Томас Джэйкабсан, які прадстаўляў інтарэсы пацярпелых, абвясціў аб планах правесці аўкцыён па продажы рэчаў, якія належалі Дамеру, у тым ліку халадзільніка і прылад забойства. Меркаваная выручка павінна была скласці мільён долараў. Гэтая навіна выклікала абурэнне ў горадзе. Была створана ініцыятыўная група Milwaukee civic Pride, якая сабрала 407 225 даляраў, каб выкупіць рэчы да аўкцыёну і знішчыць. Пасля таго, як большасць якія прадстаўляліся Джэйкабсанам сем'яў пагадзілася на здзелку, рэчы былі выкупленыя і спалены.
NGC 5088
NGC 5088 (іншыя абазначэнні — MCG -2-34-34, IRAS13176-1218, PGC 46535) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Кекіл
Кекіл — прычоска ў старажытных цюрскіх качэўнікаў, быў распаўсюджаны, напрыклад, у казахаў і іншых качавых народаў. Разнавіднасць айдара, чуб, што пакідалі наперадзе ў хлопчыкаў і юнакоў. Паводле старажытных вераванняў, гэта рабілася ад сурокаў.