cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Іван Любачка
Біяграфія
У 1939 годзе скончыў матэматычны факультэт Віцебскага педагагічнага інстытута і скіраваны на працу ў Галоўчынскую дзесяцігодку. У 1940 годзе мабілізаваны ў Чырвоную Армію. Пачатак Вялікай Айчыннай вайны спаткаў у чыне капітана каля Брэста, адкуль адступаў да Палтаўшчыны і дзе трапіў у палон. Паводле ягоных расповедаў, быў вызвалены дзякуючы аднаму селяніну, які засведчыў, што той ягоны сын. Вярнуўся ў Галоўчын і спрабаваў аднавіць школьную працу, аднак гэта не атрымалася і ён вярнуўся да бацькоў. Працаваў у вёсцы на бацькоўскай гаспадарцы нядоўга, бо быў арыштаваны немцамі нібыта за сувязь з партызанамі, хаця адмовіўся далучыцца да іх. Праз некалькі тыдняў быў вызвалены і выправіўся сам або быў прымусова вывезены на працы ў Германію (1943). Пасля канца Другой сусветнай вайны застаўся ў Германіі, у лагерах для перамешчаных асоб працаваў настаўнікам у беларускіх школах, у гімназіі ў Гібельштаце і ў Бакнангу.
Аўтар многіх публікацый, у т.л. «Беларусь пад савецкай уладай, 1917—1957». Цягам апошніх гадоў свайго жыцця працаваў над вялікай працай па гісторыі Беларусі, якую не скончыў.
18 ліпеня 1977 года падчас ранішняй лекцыі ў Івана Любачкі здарыўся сардэчны прыступ. 20 ліпеня ўжо ў шпіталі здарыўся паўторны прыступ, ад якога ён памёр. Пахаваны на каталіцкіх могілках у горадзе Мюрэй (Murray). Не меў сям’і, таму ашчаджаныя за жыццё сродкі запісаў на заснаванне стыпендыяльнага фонду падтрымання доследаў у галіне беларусазнаўства (Фонд імя І. Любачкі). Паводле тастаменту архіў мусіў быць перададзены ў Лонданскую Беларускую бібліятэку і музей імя Францішка Скарыны.
.bb
.bb — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Барбадаса.
Toppdomän
Скульптар (сузор’е)
Ску́льптар (Sculptor) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
У сузор’і знаходзіцца Паўднёвы полюс Галактыкі. Найбольш яркія зоркі не ярчэй 4,0 бачнай зорнай велічыні.
BASIC
BASIC (Бэйсік) — мова праграмавання высокага ўзроўня, мэтай стварэння якой было атрымаць простую ў выкарыстанні мову праграмавання. Мова атрымала распаўсюд у 1980-х, і застаецца папулярнай дагэтуль, маючы нямала дыялектаў. BASIC была створана ў 1963 годзе прафесарамі Дартмутскага коледжу Джонам Кемені і Томасам Курцам.
Пячора Святога Міхаіла
Пячора Святога Міхаіла (St. Michael's Cave, Cueva de San Miguel ) — найбуйнейшая з больш чым ста пячор Гібралтарскай скалы.
Пячора знаходзіцца на вышыні больш за 300 м над узроўнем мора, вядомая вялікімі сталактытамі і з'яўляецца папулярным турыстычным аб'ектам (да мільёна наведвальнікаў у год). Пячора мае тры ўваходы, а яе глыбіня дасягае 62 метра.
У 1974 годзе ў пячоры выяўлены сляды знаходжання першабытных людзей. Таксама выяўлены наскальны жывапіс, які адлюстроўвае горных казлоў, зроблены каля 15-20 тыс. гадоў назад. У пазнейшыя часы пячора служыла ваенным умацаваннем. Падчас Другой сусветнай вайны пячора была падрыхтавана пад ваенны шпіталь, аднак яго ўжыванне не спатрэбілася.
.bd
.bd — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Бангладэш.
Toppdomän
Поддуб’е
По́ддуб'е (, Поддубье) — вёска ў Лёзненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лёзненскага сельсавета.
Сталовая Гара (сузор’е)
Стало́вая гара́ (Mensa) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Найбольш яркія зоркі 4,0 бачнай зорнай велічыні.
Паходжанне назвы IAU:.
Маленькая чорная сукенка
Маленькая чорная сукенка — адна з разнавіднасцяў кактэйльных або вячэрніх сукенак чорнага колеру даўжынёй да каленяў, якую можна апрануць не толькі днём на працу ў офіс, але і на ўрачысты прыём, дапоўніўшы сукенку аксесуарамі.
Маленькую чорную сукенку прыдумала ў 1926 годзе Како Шанэль ў памяць аб загінулым каханым. Да таго моманту чорны колер, асацыяваўся з жалобай, не карыстаўся поспехам, але з прыходам маленькай чорнай сукенкі стаў вельмі папулярны. Сукенка, створаная Шанэль, прыкрывала калені, бо яна лічыла калені самай брыдкай часткай жаночага цела. Сукенку таксама адрознівалі просты паўкруглы выраз, доўгія вузкія рукавы і адсутнасць празмернасцяў, такіх як махрама, гузікі, фальбоны. Дазволіць сабе маленькую чорную сукенку магла кожная жанчына, нават з даволі невысокім прыбыткам. Маючы адну такую сукенку, можна было з дапамогай аксесуараў стварыць мноства камбінацый, і кожны раз выглядаць па-рознаму.
Адна з самых вядомых маленькіх чорных сукенак лічыцца простая сукенка ад Юбера Жываншы, якую насіла гераіня Одры Хепбёрн у фільме «Сняданак у Ціфані» (1961).
Страла (сузор’е)
Страла́ (Sagitta) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
.be
.be — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Бельгіі.
Toppdomän
.bf
.bf — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Буркіна-Фасо.
Toppdomän
Allium asperiflorum
Allium asperiflorum — від травяністых раслін сямейства, распаўсюджаны ў Турцыі і Закаўказзі.
Батанічнае апісанне
Цыбуліна яйцападобная. Цыбулінкі шматлікія. Сцябло прамое. Лісце шурпатае. Парасонік ад шарападобнай да паўшарападобнай формы. Калякветнік ад званочкавага да яйцападобнага. Унутраныя лісточкі калякветніка 5-7 × 2.5 мм, роўныя знешнім. Паверхня вонкавых лісточкаў калякветніка шурпатая. Тычынкі карацейшыя за калякветнік. Завязь яйцападобная.
Таксанамія
Класіфікацыя Кронквіста (1988) адносіла гэты род да, пазней паводле вынікаў філагенетычных даследаванняў род быў выдзелены ў асобнае сямейства  , аднак у больш позняй Сістэме класіфікацыі APG III (2009) роды, якія ўваходзілі ў гэта сямейства, былі ўключаны ў сямейства.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў Турцыі і Закаўказзі.
Востраў Сен-Луі
Востраў Сен-Луі (Île Saint-Louis), таксама '''востраў Св. Людовіка''' — меншы з двух, што захаваліся, астравоў Сены ў Парыжы. Адміністрацыйна адносіцца да IV акругі.
Гісторыя
У адрозненне ад суседняга вострава Сітэ, гісторыя якога бярэ пачатак у Антычнасці, Сен-Луі доўгі час заставаўся незаселеным. Ён складаўся з двух маленькіх астравоў (Île aux Vaches і Île Notre Dame), падзеленых рукавом ракі. Гэтыя астраўкі належалі сабору Парыжскай Божай Маці і выкарыстоўваліся для выгану жывёлы. Сюды прыходзілі прачкі сціраць бялізну і дуэлянты для правядзення дуэляў.
Сёння на востраве пражываюць найбагацейшыя людзі Парыжа.
Парыжская абсерваторыя
Парыжская абсерваторыя (Observatoire de Paris) — астранамічная абсерваторыя ў Парыжы, Францыя. Дыяметр галоўнага тэлескопа 38 сантыметраў. Заснавана ў 1667 годзе па ўказу Людовіка XIV (абноўлены будынак быў ўрачыста адкрыты ім 1 мая 1682), з'яўляецца cамай старой з дзейсных у свеце.
Найбуйнейшы інструмент абсерваторыі — падвойны фотавізуальны рэфрактар ​​(дыяметр аб'ектыва візуальнага рэфрактара —​​ 83 см, астрографа — 63 см, фокусная адлегласць абодвух — 17 метраў). Інструмент, які атрымаў назву Grand Lunette, быў усталяваны ў філіяле абсерваторыі ў Мёдоне ў 1895 г. Праз абсерваторыю праходзіць Парыжскі мерыдыян.
Віа дзі Рыпета
Віа дзі Рыпета (Via di Ripetta) — вуліца ў цэнтры Рыма, якая злучае П'яцца дэль Попала са скрыжаваннем вуліц Віа дэла Скрофа, Віа дзі Монтэ Брыянца і Віа дэла Фантана дзі Баргезэ. Нароўні з Віа дэль Корса і Віа дэль Бабуіна з'яўляецца адным з прамянёў, якія ідуць на поўдзень ад П'яцца дэль Попала. Да вуліцы можна дабрацца са станцый Фламіна — П'яцца-дэль-Попала і Спанья Лініі A Рымскага метрапалітэна.
Гісторыя
Віа дзі Рыпета існавала яшчэ ў канцы I стагоддзя да н.э. Напачатку XVI стагоддзя вуліца была адбудавана па загаду Папы Рымскага Льва X і стала назвацца Віа Леаніна (Via Leonina). У 1704 годзе на Тыбры быў пабудаваны порт Рыпета, тады ж вуліца набыла сваю сучасную назву. Порт быў разбураны ў 1893 годзе для пабудовы моста Кавур, а вуліца захавала імя да нашых дзён.
Славутасці
На Віа дзі Рыпета размешчаны Маўзалей Аўгуста, палац Капоні-дэла-Пальма XVI стагоддзя, будынак кансерваторыі XVII стагоддзя, Інстытут вытанчаных мастацтваў XIX стагоддзя, цэрквы Санта-Марыя-Партае-Парадзізі, Сан-Рока-ін-Аугустэа, Сан-Джыралама-дэльі-Ск'явоні.
На Віа дзі Рыпета нарадзіліся італьянскія палітыкі Элеанора Піментэл Фансека (Eleonora Pimentel Fonseca) і Анжэла Брунеці (Angelo Brunetti).
Сякера
Сякера — працоўная прылада, прызначаная для рубання і цесання. Таксама выкарыстоўваецца як халодная зброя.
Сякера — клін, выраблены звычайна з сталі, з адтулінай, у якое ўстаўляецца сякерышча. Супрацьлеглы ад кліну бок сякеры называецца абухом. Яго можна выкарыстаць, як малаток.
Сякера — адна з самых старажытных прылад чалавека. Яе выкарыстоўвалі ўжо дзясяткі тысяч гадоў таму. Старажытныя сякеры вырабляліся з каменя і сякерышча да іх прывязваліся. Медныя, бронзавыя, жалезныя і сталёвыя сякеры з'яўляліся адразу, як толькі развіваліся адпаведныя тэхналогіі.
Сякера — прыклад простага механізму, кліну ці двайной нахільнай плоскасці. Дзякуючы такой будове памяншаецца высілак, які патрабуецца ад лесаруба або цесляра. Акрамя таго, сякерышча дзейнічае як рычаг, што дазваляе павялічыць высілак, прыкладзены да кліну. Часам, пры склюдаванні выкарыстоўваецца не поўная даўжыня сякерышча. Пры гэтым памяншаецца эфектыўнасць, але павялічваецца дакладнасць.
.bg
.bg — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Балгарыі.
Toppdomän
Канцтавары
Канцылярскія тавары — гэта вырабы і прылады, якія выкарыстоўваюцца для перапіскі і афармлення дакументацыі. Канцылярскія тавары складаюць асобны артыкул у выдатках любога прадпрыемства.
Да канцылярскіх тавараў адносяцца:
Добрэ (гміна, Мазавецкае ваяводства)
До́брэ (Dobre) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Міньскага павета Мазавецкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Добрэ. Плошча гміны складае 124,85 км². Станам на 2014 год у гміне Добрэ пражывалі 6028 чалавек, шчыльнасць — 47,8 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 42 салецтвы.
.bh
.bh — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Бахрэйна.
Toppdomän
Стралец (сузор’е)
Стралец (Sagittarius) — задыякальнае сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:. У сузор’і знаходзіцца пункт зімовага сонцастаяння і цэнтр Галактыкі, размешчана многа зорных скопішчаў і туманнасцей.
Камінтэрн (прадпрыемства)
«Камінтэрн» — найбуйнейшы вытворца мужчынскіх касцюмаў Беларусі, заснаваны ў сакавіку 1919 года ў Гомелі пад назвай Першая ваенна-абмундзіровачная фабрыка.
Гісторыя
У сакавіку 1919 года ў Гомелі (РСФСР) заснавалі Першую ваенна-абмундзіровачную фабрыку, на якой працавалі каля 100 чалавек. У лютым 1922 г. фабрыка атрымала назву «Гомадзенне» і перайшла да вырабу грамадзянскага адзення. У 1927 г. Вышэйшы савет народнай гаспадаркі БССР пераўтварыў прадпрыемства ў фабрыку «Гомшвей». У красавіку 1928 г. прадпрыемства атрымала сучасную назву «Камінтэрн» у гонар міжнароднай арганізацыі «Камуністычны інтэрнацыянал», заснаванай у сакавіку 1919 года ў Маскве. 24 жніўня 1964 г. фабрыку пераўтварылі ў Гомельскае вытворчае швейнае аб’яднанне, у склад якога ўключылі Рэчыцкую швейную фабрыку. Затым закупілі абсталяванне ў 3-х краінах Еўропы — «Штробель» і «Зінгер» у Заходняй Германіі, «АМФ Рыс» у Чэхіі (Просцеёў), «Рымольдзі» і «Макпі» ў Італіі, а таксама ў ЗША («Істман») і Японіі («Джукі», «Брызай»). У выніку прадпрыемства стала адзіным у Беларускай ССР адмысловым вытворцам класічных мужчынскіх касцюмаў. 29 снежня 1993 г. Дзяржаўны камітэт па кіраванні маёмасцю і прыватызацыі Рэспублікі Беларусь зацвердзіў Рашэнне № 96 аб пераўтварэнні прадпрыемства ў адкрытае акцыянернае таварыства.
З 2007 г. ААТ «Камінтэрн» пачало выпуск касцюмаў пад таварным знакам «Гарадское жыццё» (анг. City life). У 2009 г. дадалі таварны знак «Валероса» (італ. Valerosso). У 2010 г. на рынак вывелі касцюмы пад таварным знакам «Мужчынскі шлях» (анг. Man way). У 2011 годзе ААТ «Камінтэрн» закупіў 70 % тканіны за мяжой. У 2012 годзе штомесячная вытворчасць перавышала 30 000 адзінак адзення. У рэкламе прадпрыемства здамыліся спевакі Дзмітрый Калдун і Руслан Аляхно. На 2016 г. ААТ «Камінтэрн» мела 14 уласных крамаў у 11 гарадах Беларусі.
Прадукцыя
На 2017 год прадпрыемства вырабляла касцюмы з воўны, ільну, бавоўны, віскозы і поліэстэру. У вытворчасці выкарыстоўвалі трыкатажныя, расцягвальныя і двухабаковыя тканіны. Гандлёвая сетка налічвала 15 уласных крамаў «Дарыян» у 11 гарадах Беларусі, у тым ліку ва ўсіх 6 абласных цэнтрах: Бабруйск (Магілёўская вобласць), Брэст (вул. Міцкевіча, д. 11), Віцебск (вул. Леніна, д. 64/1), Орша (Віцебская вобласць), Гомель (3), Гродна (2), Жлобін (Гомельская вобласць), Магілёў (пр. Міра, д. 27), Мінск (2), Пінск (Брэсцкая вобласць) і Рэчыца (Гомельская вобласць).
Трыкутнік (сузор’е)
Знаходзіцца паміж сузор’ямі Андрамеды, Рыб, Авена і Персея. Найбольш ярскія зоркі 3,0 і 4,0 візуальнай зорнай велічыні; 15 зорак ярчэй 6-й зорнай велічыні. У сузор’і знаходзіцца адна з самых блізкіх і найбольш даследаваных галактык — аб’ект Месье M33.
Паходжанне назвы IAU:. З тэрыторыі Беларусі відаць летам, увосень і зімой.
Піліпка (мультфільм)
«Піліпка» — мультыплікацыйны фільм. Зняты на кінастудыі «Беларусьфільм» рэжысёрам Таццянай Кубліцкай.
Сюжэт
У аснову сюжэту карціны «Піліпка» пакладзена беларуская народная казка пра маленькага хлопчыка, які сваёй дабрынёй здолеў змякчыць сэрца злой Бабы Ягі і тым самым выратаваць сваё жыццё.
Хлопчык і ведзьма («Піліпка-сынок», «Піліпка і ведзьма») — сюжэт усходнеславянскіх народных казак.
Мультфільм рабілі з разлікам на дашкольнікаў і вучняў малодшай школы. Асаблівую цеплыню дадае стужцы тэхніка камп’ютарнай перакладкі, дзякуючы якой героі крыху падобныя на папяровых лялек.
.bi
.bi — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Бурундзі.
Toppdomän
Тукан (сузор’е)
Тукан (Tucana) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
Ранг (біялогія)
У біялагічнай сістэматыцы таксанамічная катэгорыя, альбо ранг — узровень у іерархічна арганізаванай сістэме жывых арганізмаў (накшталт класа, атрада, сямейства). Нягледзячы на шэраг праблем, звязаных з выкарыстаннем таксанамічных катэгорый, яны працягваюць выкарыстоўвацца, паколькі менавіта на катэгарыяльным прынцыпе заснаваныя правілы ўтварэння групавых назваў (таксонаў) жывых арганізмаў, зафіксаваных у наменклатурных кодэксах.
Гісторыя
Канцэпцыя таксанамічных катэгорый у сістэматыцы ўзыходзіць да канца XVII ст., калі з'явіліся першыя сістэмы з разнайменнымі іерархічна супадпарадкаванымі катэгорыямі. Дагэтуль вялася гаворка пра роды: вышэйшыя (genera summa), але не надавалі розных імёнаў родам, размешчаным на розных узроўнях іерархіі.
Першымі аўтарамі, якія пачалі выкарыстоўваць розныя назвы для супадпарадкаваных груп розных узроўняў іерархіі, былі французскі батанік П'ер Маньёль (у 1689 годзе падзяліў расліны на сямействы і падпарадкаваныя ім роды), яго вучань Жазеф Пітон дэ Турнефор (у 1694 годзе ўвёў найбольш складаную для яго перыяду іерархію з класаў, секцый, родаў і відаў) і нямецкі батанік Аўгустус Квірынус Рывінус (у яго сістэме 1690 года парадкі падзяляліся на роды і віды).
Практыка так званага сістэматычнага (з выкарыстаннем разнайменных катэгорый) размеркавання раслін, жывёл і мінералаў замацавалася ў сярэдзіне XVIII ст. дзякуючы высілкам Карла Лінея і яго паплечнікаў. У сваіх асноўных навуковых працах (найбольшую вядомасць атрымала Systema naturae) Ліней падзяліў усе натураліі на тры царствы: жывёл, раслін і мінералаў. Кожнае царства (regnum) падзялялася на класы (classes), парадкі ці атрады (ordines), роды (genera) і віды (species). Многія віды былі падзеленыя на разнавіднасці (varietates). За гэтай сістэмай супадпарадкаваных рангаў замацавалася назва «лінееўскай іерархіі».
Пазней колькасць рангаў павялічылася, як за кошт увядзення новых асноўных рангаў (з якіх найбольш істотнымі дабаўленнямі сталі сямействы, а таксама тыпы ў заалогіі і аддзелы ў батаніцы), так і за кошт стварэння сістэмы вытворных органаў.
Асноўнымі рангамі (principal ranks) ) таксонаў з'яўляюцца (ад вышэйшых да ніжэйшых): царства (regnum), тып ці аддзел (divisio, phylum), клас (classis), атрад ці парадак (ordo), сямейства (familia), род (genus), від (species).
Свята-Духаўскі жаночы манастыр (Віцебск)
Свята-Духаўскі жаночы манастыр — праваслаўны манастыр горада Віцебска. Знаходзіцца на вуліцы Талстога. Заснаваны ў 1345 г., аднавіў дзейнасць у 2001 г. Пры манастыры дзейнічае хатняя царква імя святой роўнаапостальнай Вольгі.
Ранг (біялогія)
Гісторыя
Іншыя (другарадныя, неасноўныя) (secondary ranks ) таксонаў: трыба (tribus) — ранг паміж сямействам і родам), секцыя (sectio) і шэраг (series) — паміж родам і відам, разнавіднасць (varietas) і форма (forma) — рангі ніжэй віду.
Свята-Духаўскі жаночы манастыр (Віцебск)
Гісторыя
Паводле мясцовага падання, манастыр заснаваны ў канцы 1380-х княгіняй Ульянай Аляксандраўнай, удавой вялікага князя літоўскага Альгерда, які пабудаваў галоўны храм манастыра — царкву Святога Духа. Быццам Ульяна прыкладна ў 1392—1393 прыняла ў манастыры схіму пад імем Марфа, неўзабаве памерла і была пахаваная ў манастыры.
У 1618 г. узнікла пытанне аб ператварэнні манастыра ва ўніяцкі-базыліянскі кляштар. Уніяты ўладкаваліся тут пасля вайны Расіі з Рэччу Паспалітай (1654—1667).
У 1839 г. Свята-Духаўскі манастыр зноў стаў праваслаўным. Да сярэдзіны 19 ст. манастыр прыходзіць у запусценне: у 1855 годзе тут заставалася толькі шэсць пажылых манашак. Неўзабаве манастыр зачыніўся: спачатку тут размясцілася жаночая турма, затым — жаночае духоўнае вучылішча. У 1918 годзе будынак колішняга манастыра заняў Губвыканкам. У 1947 годзе Свята-Духаўскі храм быў разбураны.
3 мая 2001 г. Свята-Духаўскі жаночы манастыр быў адроджаны. У цяперашні час ён размяшчаецца ў будынку Духоўна-культурнага Цэнтра, дзе знаходзіцца царква імя святой роўнаапостальнай Вольгі і келлі манашак. Тэрыторыя манастыра паступова аднаўляецца.
Архітэктура
Манастыр знаходзіцца ў мураваным будынку 19 ст. Мае развітую аб'ёмна-прасторавую кампазіцыю са складанай канфігурацыяй плана — 3 рознавялікія крылы, што абмяжоўваюць унутраны двор. Галоўны асіметрычны фасад расчлянёны прамавугольнымі аконнымі праёмамі, дэкарыраванымі сандрыкамі і паўкруглымі нішамі. Плоскасць фасада падзелена на паверхі прафіляваным поясам і карнізам, завершана двума трохвугольнымі франтонамі. Будынак падзелены на шэраг секцый з самастойнымі ўваходамі, пераважна з двара. У архітэктуры выкарыстаны эле­менты класіцызму.
Баранаўскі сельсавет
Бара́наўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Гродзенскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Баранава.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як Навасёлкаўскі сельсавет у складзе Гродзенскага раёна Беластоцкай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Навасёлкі. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года сельсавет перайменаваны ў Баранаўскі, цэнтр перанесены ў вёску Баранава. 28 ліпеня 1967 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Капцёўскага (4 населеныя пункты: вёскі Зарубічы, Навасёлкі, Путна і Саломенка) і Квасоўскага (5 населеных пунктаў: вёскі Баранава, Грыўкі, Кругляны, Лікоўка і Хліставічы) сельсаветаў.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 9 населеных пунктаў.
.bj
.bj — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Беніна.
Тэлескоп (сузор’е)
Тэлескоп (Telescopium) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
Хамелеон (сузор’е)
Хамелеон (Chamaeleon) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
Ісландскі ўніверсітэт
Ісландскі ўніверсітэт (Háskóli Íslands) — ісландская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Рэйк’явіку.
Агульная характарыстыка
Знаходзіцца ў цэнтры Рэйк’явіка, на беразе возера Т’ёрнін. За першы год дзейнасці былі залічаны 45 студэнтаў. На сённяшні дзень навучаюцца каля 13 650 студэнтаў на 11 факультэтах. З’яўляецца самым буйным універсітэтам краіны. Архітэктар сучаснага будынка — Гуд’ёўн Самуэльсан.
У дадатак да асноўных факультэтаў існуе мноства навукова-даследчых інстытутаў пры ўніверсітэце. У іх працуюць каля 281 вучоных і адміністратараў. Рэктар — Крысцін Інгольвсдоцір (Kristín Ingólfsdóttir). Універсітэт уваходзіць у асацыяцыю ўніверсітэтаў Еўропы — Утрэхцкая сетка.
Фінансаванне
Універсітэт Ісландыі з’яўляецца дзяржаўным і фінансуецца з бюджэта краіны. Установа не бярэ плату за навучанне акрамя невялікай платы за рэгістрацыю. Для пражывання студэнтаў Універсітэт дазваляе ім працаваць не поўны працоўны дзень альбо дае крэдыты на ільготных умовах.
Фенікс (сузор’е)
Паходжанне назвы IAU:.
У сузор’і Фенікса знаходзіцца галактыка LEDA 594291.
Цэнтаўр (сузор’е)
Цэнтаўр (Centaurus) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
Цыркуль (сузор’е)
Цыркуль (Circinus) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
.bn
.bn — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Брунея.
Toppdomän
Чапля белая малая
Чапля белая малая (Egretta garzetta) — сярэдняга памеру балотная птушка сямейства чаплевых, шырока распаўсюджаная ў цёплым клімаце ўсходняга паўшар'я. Пачынаючы з другой паловы XX стагоддзя актыўна засяляе Паўночную і Цэнтральную Амерыку.
.bm
.bm — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Бермудскіх астравоў.
Toppdomän
NGC 7419
NGC 7419 (іншае абазначэнне — OCL 250) — рассеянае скопішча ў сузор’і Цэфей.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Цэфей (сузор’е)
Цэфей (Cepheus) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
МАЗ-205
МАЗ-205
Шывелуч
Шывелу́ч (Шивелуч) — дзеючы вулкан на поўначы Камчаткі (Расія).
Вулкан размешчаны за 50 км ад пасёлка Ключы, за 450 км ад горада Петрапаўлаўск-Камчацкі. Вышыня вулкана 3283 м. Складзены з андэзітаў, дацытаў і базальтаў. Прыкладны ўзрост складае 60—70 тыс. гадоў. Вывяржэнні частыя. На схілах лясы і зараснікі кедравага сланіку.
11 красавіка 2023 года ў 00.54 па мясцовым часе адбылося вывяржэнне, попел дасягнуў вышыні не менш за 16 кіламетраў. Адбыўся найбуйнейшы за 60 гадоў попелапад. Федэральнае агенцтва паветранага транспарту Расіі прысвоіла вывяржэнню «чырвоны» (максімальны) код небяспекі.
.bo
.bo — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Балівіі.
Toppdomän
Цялец (сузор’е)
Паходжанне назвы IAU:.
Heroes (песня Монса Сельмерлёва)
«Heroes» (Героі)— песня шведскага выканаўца Монса Сельмерлёва, які прадстаўляў краіну на музычным конкурсе Еўрабачанне 2015. Сінгл з кампазіцыяй быў выпушчаны ў Швецыі 28 лютага 2015 года. 14 сакавіка 2015 года песня перамагла ў фінале Melodifestivalen 2015, у выніку чаго была адабрана для Еўрабачання 2015. 24 мая 2015 года песня стала пераможцам Еўрабачання 2015.
Песня «Heroes» была выканана ў чацвёртым паўфінале фестывалю, які адбыўся ў Эрэбру на сцэне Conventum Arena 28 лютага 2015 года. Песня заняла першае месца ў гэтым паўфінале і была адабрана ў фінальны этап. Падчас фіналу песня набрала найбольшую колькасць галасоў як ад міжнароднага журы, так і па выніках галасавання гледачоў.
Песня атрымала, у асноўным, пазітыўныя водгукі ад музычных выданняў. Кампазіцыю параўналі з працамі Дэвіда Гета і Avicii (у прыватнасці з «Lovers on the Sun» Гета), а таксама удалай сумессю Авічы і Coldplay.
Рыжы
Рыжы — прозвішча.
Чаша (сузор’е)
Чаша (Crater) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
.br
.br — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Бразіліі.
Toppdomän
Гродзенскі абласны тэатр лялек
Гродзенскі абласны тэатр лялек — адзіны тэатр лялек у г. Гродна, размяшчаецца па адрасе вул. Дзяржынскага, 1/1. Будынак тэатра — гісторыка-культурная каштоўнасць рэспубліканскага значэння.
Гісторыя
У 1930-х гг. з’явіўся гаўбец над уваходам у тэатр, у 1940-х гг. быў надбудовы трэці паверх, у 1975 г. была пабудавана сцэнічная каробка.
У 1980 годзе ў будынку размяшчаецца лялечны тэатр.
У 2012 годзе скончылася рэканструкцыя будынка, якая вярнула яму першапачатковае аблічча. Так над уваходам у тэатр адноўлены дзве невялікія вежкі, якія былі страчаны ў 1940-х гг., адрэстаўравана хрустальная люстра 1902 года.
Архітэктура
Трохпавярховы будынак з высокім руставаным цокалем, накрыты вальмавым дахам, мае асіметрычную аб’ёмна-прасторавую кампазіцыю. Сцены атынкаваныя, завершаны карнізам з сухарыкамі. Галоўны фасад вырашаны асіметрычна. Дэкарыраваны трохвугольным франтонам, лапаткамі, прамымі і трохвугольнымі надаконнымі сандрыкамі, цягай. Вокны высокія. На ўзроўні трэцяга паверха дэкаратыўныя люкарны. Над уваходам у левым крыле размешчаны вялікі балкон на чатырох калонах. Правая частка будынка — кубічны аб’ём сцэнічнай каробкі. Глядзельная зала на ўзроўні першага і другога паверхаў асвятляецца з аднаго боку натуральным святлом. На балкон вядуць дзве лесвіцы: бакавая з партэра і запасная з фае.
Гісторыя
Упершыню тэатр лялек у Гродне адкрыўся 2 лютага 1940 года пры падтрымцы вядомага савецкага лялечніка Сяргея Абразцова і дзякуючы высілкам акцёрскай пары Уладзіслава і Сафіі Ярэма. Першай прэм’ерай тэатра стаў спектакль «Цырк Тарабумба» У. Ляха. Дзейнасць тэатра скончылася з пачаткам Вялікай Айчыннай вайны.
Другі раз тэатр адкрыты летам 1946 года ў Доме народнай творчасці. 11 лістапада 1946 года рашэннем Гродзенскага абласнога Савета дэпутатаў самадзейны тэатр атрымаў афіцыйны статус, а ў 1947 годзе быў ператвораны ў прафесійны калектыў — абласны тэатр лялек.
У трэці раз Гродзенскі абласны тэатр лялек быў адкрыты 1 лістапада 1980 года па рашэнні аблвыканкама. Першым спектаклем, які ўбачылі гледачы 25 мая 1981 года, стаў спектакль «Людвіг і Тута» У. Багатыра і С. Хрыстоўскага.
Рэпертуар
Рэпертуар тэатра складаюць спектаклі для дзяцей, сярод якіх «Кошкін дом», «Марозка», «Сонейка і снежныя чалавечкі», «Папялушка», «Піліпка і Ведзьма», «Карыус і Бактус», «Маленькі Мук», «Прыгажуня і Пачвара», «Залаты ключык», «Сапраўдная гісторыя Дзюймовачкі», «Хлопчык-зорка» і і спектаклі для моладзі і дарослых «Тутэйшыя», «Трагедыя пра Макбета», «Магічнае люстра пана Твардоўскага», «Пікавая дама» і інш.
.bs
.bs — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Багамаў.
Гродзенскі абласны тэатр лялек
Гастролі
Сёння тэатр з’яўляецца ўдзельнікам фестываляў тэатральнага мастацтва, якія праходзяць у Расіі, Польшчы, Літве, Украіне, Сербіі,Харватыі, Францыі, Чэхіі, Венгрыі.
.bs
Toppdomän
Гродзенскі абласны тэатр лялек
Узнагароды
У 2003 годзе творчы калектыў тэатра лялек быў адзначаны спецыяльнай прэміяй Прэзідэнта Беларусі «За развіццё міжнародных культурных сувязяў». У 2012 годзе Гродзенскі абласны тэатр лялек заваяваў некалькі ўзнагарод II Нацыянальнай тэатральнай прэміі. Спектакль «Пікавая дама» уганараваны гран-пры як «Лепшы спектакль», а таксама адзначаны ў намінацыях «Лепшы спектакль тэатра лялек», «Лепшая жаночая роля» (яе выканала Ларыса Мікуліч), «Лепшая рэжысёрская праца» (Алег Жугжда).
Шалі (сузор’е)
Шалі (Libra) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
Шчыт (сузор’е)
Шчыт (Scutum) — сузор’е ў частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930).
Паходжанне назвы IAU:.
.bt
.bt — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Бутана.
Toppdomän
Канстанцін Канстанцінавіч Мілер
Канстанцін Канстанцінавіч Мілер (руск.: Константинъ Константиновичъ Миллеръ; 28 красавіка (10 мая) 1836 ― 2 (15) чэрвеня 1911, Санкт-Пецярбург) ― тайны саветнік, губернатар Плоцкай і Петракоўскай губерній Царства Польскага.
Біяграфія
Нарадзіўся 28 красавіка 1836 года ў Санкт-Пецярбургскай губерні ў дваранскай сям’і праваслаўнага веравызнання. Бацька разам з братам і сёстрамі валодаў маёнткам у Вялікім Алешына Бельска-Сяберскай воласці Лужскага павету Санкт-Пецярбургскай губерні.
Асабістае жыццё
Пабраўся шлюбам з дваранкай каталіцкага веравызнання Аляксандрай Дамінікаўнай Канцевіч. У шлюбе было трое дзяцей: Барыс, Канстанцін і Вольга. Жонка памерла ў 1893 годзе і пахавана ў Пётркаве Трыбунальскім.
У 1896 годзе пабраўся другім шлюбам з Аляксандрай Пятроўнай Масловай ў Варшаве.
Эрыдан (сузор’е)
Эрыдан (Eridanus) — сузор’е ў паўднёвай частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930). Найбольш яркая зорка (Ахернар) 0,5 візуальная зорнай велічыні. З тэрыторыі Беларусі часткова відаць восенню і зімой.
Пронскае
Про́нскае (, Пронское) — вёска ў Лёзненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лёзненскага сельсавета.
Хвітау
Хвітау (Hvítá) — рака ў Ісландыі.
Пачаткам ракі Хвітау з’яўляецца возера Хвітарватн, што знаходзіцца ў паўднёвай частцы ледавіка Хофсёкюдль, на захадзе Цантральнай Ісландыі. Хвітау цячэ ў паўднёвым кірунку, на адлегласці 40 кіламетраў ад яе вытокаў рака ўстварае вадаспад Гульфос. Мае тры прытокі — Тунгуфлёт, Бруара і Стора-Лакса.
Хвітау перасякае ісландскую нізменнасць ля Грымснеса і цячэ побач з гарой Інгольфсф’ял. Пачынаючы з гэтай кропкі яна мае назву Ёльвусаў і, мінуючы ў сваёй плыні горад Сельфас, упадае ў Атлантычны акіян.
Агульная працягласць Хвітау (разам з Ёльфусай) — 185 кіламетраў. З-за сваіх вясенніх разліваў і вадападаў рака лічыцца самай небяспечнай у Ісландыі.
.bv
.bv — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню, выдзелены для вострава Бувэ. Не выкарыстоўваецца, бо востраў Буве — ненаселены.
Яшчарка (сузор’е)
Яшчарка (Lacerta) — сузор’е ў паўночнай частцы зорнага неба, адно з 88 сузор’яў дзейнай наменклатуры IAU (1930). Знаходзіцца ў Млечным шляху. Набольш яркая зорка 3,8 візуальнай зорнай велічыні; 35 зорак ярчэй 6-й зорнай велічыні. З тэрыторыі Беларусі відаць круглы год.
Авідзій
Авідзій, Публій Авідзій Назон (Ovidius; 43 да н.э. — 17/18) — антычны рымскі паэт эпохі прынцыпата. Аўтар шматлікіх любоўных лірычных элегій, пасланняў, а таксама твора «Метамарфозы».
Біяграфія
Авідзій нарадзіўся ў горадзе Сульмона, у акрузе пелігнаў, нявелічкага народа сабельскага племені, якія жылі на ўсходзе ад Лацыума, у гарыстай частцы Сярэдняй Італіі. Месца і час свайго нараджэння Авідзій адзначае ў адной з сваіх «журботных элегій». Паэт паходзіў з заможнай сям'і, таму Авідзій атрымаў добрую адукацыю. Наведваючы ў Рыме школы вядомых настаўнікаў, Авідзій яшчэ з малых гадоў заўважыў у сябе цягу да паэзіі. Ён прызнаваў, што калі трэбы было пісаць прозай, з-пад яго пяра выходзілі вершы.
Па жаданню бацькі, Авідзій уладкаваўся на дзяржаўную працу, але, папрацаваўшы на некалькіх пасадах, вырашыў, што гэты занятак не для яго. Авідзій больш за ўсё любіў пісаць вершы. Па жаданню бацькоў ён рана ажаніўся, але і хутка ён разышоўся са сваёй жонкай. Другі шлюб таксама быў няўдалы і толькі з трэцяй жонкай, якая мела дачку ад першага шлюбу, ён пражыў доўга й, верагодна, у шчасці. Сваіх дзяцей у Авідзія не было.
Ён атрымаў адукацыю ў Рыме па рыторыцы пад кіраўніцтвам настаўнікаў Арэлія Фукса і Порцыя Латрона разам са сваім братам, які маў поспех у прамоўніцкім мастацтве. Ягоны бацька жадаў, каб Авідзій вучыўся рыторыцы ў адносінах да юрыдычнай практыцы. Аднак паводле словаў Сенекі Старэйшага, Авідзій як правіла выкарыстоўваў эмацыйны бок у рыторыцы, а не аргументаваны. Пасля смерці свайго брата ва ўзросце 20 гадоў, Авідзій адмовіўся ад навучання юрыспрудэнцыі і некаторы час паэт правёў у падарожжы ў Афіны, Малую Азію і Сіцылію, а па вяртанні пачаў дзейнасць на літаратурнай ніве. Сярод сяброў Авідзія былі такія вядомыя паэты, як то Гарацый і Праперцый. Сам Авідзій шкадаваў, што ранняя смерць Тыбула перашкодзіла ўсталяваць паміж імі блізкія адносіны і што Вергілія (які звычайна не жыў у Рыме) ён толькі бачыў. На восьмым годзе н.э. Аўгуст па неўсталяванай прычыне выслаў Аідыя ў горад Томы, дзе на дзевятым годзе жыцця ў высылцы ён сканаў. Лічыцца, што твор «Фасты» быў апублікаваны пасмяротна. Дзякуючы старажытнарымскаму паэту паўстала распасюджанае мужчынскае імя ў сучаснай Румыніі — Авідзіў. Акрамя таго ў горадзе Канстанца (сучаная назва горада Томы) была ўсталёвана статуя ў памяць пра выбітнага старажытнарымскага літаратара.
Творчасць
Першымі літаратурнымі досведамі Авідзія, за выключэннем тых, якія ён, па яго ўласных словах, аддаваў агню «для выпраўлення», былі «Гераіні» (Heroides) і любоўныя элегіі. Нечакана элегіі атрымалі палітычную афарбоўку, калі паэт палемізаваў супраць тэндэнцый Актавіяна Аўгуста заканадаўчым шляхам аднавіць строгасць сямейных нораваў. Новую форму для варыяцыі элегіі паэт стварыў у зборніку «Гераіні», дзе ў выглядзе скаргаў міфічных гераіняў на сваіх палюбоўнікаў і мужоў, з якімі яны былі ў расстанні, па-майстэрску раскрываецца псіхалогія асобных гераіняў. Авідзій выкарыстоўваў дзеля напісана матэрыял з трагедыяў Еўрыпіда і твораў эліністычнай літаратуры і мастацтва, аднак мадэрнізуючы міфалагічныя вобразы, ён захаваў толькі традыцыйныя імёны і сітуацыі.
Яскравасць паэтычнай здольнасці Авідзія добра выказваецца ў «Гераінях», але найбольшую ўвагу рымскага грамадства ён звярнуў на сябе любоўнымі элегіямі, якія выйшлі, пад назвай «Каханне» (Amores), спачатку ў пяці кнігах, але пасля, па выключэнню многіх твораў самім паэтам, склаўшымі тры кнігі з 49 вершамі. Гэтыя любоўныя элегіі, склад якіх у той ці іншай ступені, магчыма, грунтуецца на любоўных прыгодах, перажытых паэтам асабіста, звязаныя з выдуманым імем яго сяброўкі, Карыны, якое і прабразгала на ўвесь Рым, як пра гэта заяўляе сам паэт (totam cantata per Urbem Corinna). У гэтай даволі распаўсюджанай у рымскай літаратуры форме, якая ўжо мела сваіх класікаў, Авідзію атрымалася выявіць у поўнай сіле яскравую здольнасць, якая адразу зрабіла яго імя гучным і папулярным. Сканчаючы апошнюю з гэтых элегій, ён малюе сябе гэтак жа праславіўшым свой народ пэлігнаў, колькі Мантуя абавязана сваёй славай Вергілію, а Верона — Катулу. Бясспрэчна, паэтычнага таленту, вольнага, нязмушанага, бліскучага досціпа і трапнасці выказвання, у гэтых элегіях вельмі шмат, гэтак жа шмат дакладных жыццёвых назіранняў, увагі да дэталяў і версіфікатарскага таленту, для якога, відаць, не існавала ніякіх метрычных цяжкасцей.
«Навука кахання»
Не меншы рэзананс выклікала і наступны твор паэта, пры падрыхтоўку якога ён абвяшчаў сваім чытачам яшчэ ў 18-й элегіі II кнігі і які ў рукапісах і выданнях Авідзія носіць назва «Навука кахання» (Ars amatoria), а ў творах самога паэта — проста «Ars». Гэта дыдактычная паэма ў трох кнігах, напісаная, як і амаль усе творы Авідзія, элегічным памерам і ўтрымоўвае ў сабе навучанні, спачатку для мужчынаў, якімі сродкамі можна набываць і захоўваць за сабой жаночую любоў (1 і 2 кнігі), а потым для жанчын, як яны могуць прыцягваць да сябе мужчынаў і захоўваць іхнюю прыхільнасць. Сачыненне гэта, адрознае ў іншых выпадках вядомай нясціпласцю зместу, якую аўтар змушаны быў апраўдваць перад афіцыйнай мараллю той падставай, што пісаў свае настаўленні для вольнаадпушчэнцаў і чужаземак Рыма, на якіх патрабаванні аб строгасці паводзінаў не распаўсюджваліся. У літаратурным дачыненні твор цудоўна выкрывае сабой поўную сталасць таленту і руку майстра, якая ўмее адштукаваць кожную падрабязнасць і не стамляецца маляваць адну карціну за адной, з бляскам, цвёрдасцю і самавалоданнем. Напісаны гэты твор быў у 2—1 гадах да н.э., калі паэту было 41—42 гады.
Высылка
Увосень 9 года Авідзій нечакана быў адпраўлены Аўгустам у высылку на берагі Чорнага мора, у дзікую краіну гетаў і сарматаў, і паселены ў горадзе Томы, які сёння мае назва Канстанца і размяшчаецца ў сучаснае Румыніі. Прычынамі гэтага суровага распараджэння Аўгуста ў адносінах да чалавека, які быў, па сувязях сваёй жонкі, блізкім да дома імператара, застаюцца невядомымі. Сам Авідзій няпэўна называе яе словам памылка, адмаўляючыся сказаць, у чым гэтая памылка складалася. Віна яго была, відавочна, занадта інтымнага характару і звязана з нанясеннем шкоды альбо гонару, ці годнасці, альбо спакою імператарскага дома; але ўсё здагадкі вучоных, з даўніх часоў спрабуючых разгадаць гэтую загадку, аказваюцца ў дадзеным выпадку адвольнымі. Адзіны прамень святла на гэтую цёмную гісторыю пралівае заява Авідзія, што ён быў міжвольным гледачом нейкага злачынства і яго грэх складаўся ў тым, што ў яго былі вочы. Іншая прычына апалы, аддаленая, але можа быць больш істотная, прама паказваецца самім паэтам: гэта - яго «дурная навука», гэта значыць «Ars amatoria», з-за якой яго вінавацілі як «настаўніка брудных пералюбаў». У адным са сваіх лістоў з Понта ён прызнаецца, што першай прычынай яго высылкі паслужылі менавіта яго «вершы».
У 1923 годзе навуковец Гартман прапанаваў тэорыю, якая мала на сёння мае прыхільнікаў вучоных лацінскай цывілізацыі — што Авідзій ніколі не пакідаў Рым, а ўсе яго высылкі з'яўляюцца вынікам яго багатага ўяўленне. Гэтая тэорыя была падтрымана і адкінута ў 1930 годзе, пераважна нідэрландскімі аўтарамі. У 1985 годзе даследаванні Фітана Браўна вылучаюць новыя аргументы на карысць гэтай тэорыі. Аднак і гэтыя даследаванні з'явіліся чыннікам спрэчак у навуковым асяроддзі. Сярод прычын сцвярджэнняў Браўна маецца наступная, што выгнанне Авідзія вядома толькі з яго ўласных працах, за выключэннем «сумніўных» выказванняў Плінія Старэйшага і Стацыя, але ніякі іншы аўтар не ўзгадвае пра высылкі да IV стагоддзя.
«Смутак»
Высылка на берагі Чорнага мора падала нагоду да цэлага шэрагу твораў, выкліканых выключна новым становішчам паэта. Сведчачы аб невычэрпнай сіле таленту Авідзія, яны носяць зусім іншы каларыт і ўяўляюць нам Авідзія зусім у іншым настроі, чым да напаткання яго катастрофы. Бліжэйшым вынікам гэтай катастрофы былі яго твор «Смутак» (Tristia), які ён пачаў пісаць яшчэ ў дарозе і працягваў на месцы высылкі на працягу трох гадоў, адлюстроўваючы сваё гаротнае становішча, жалячыся на лёс і імкнучыся схіліць Аўгуста да памілавання. Твор, цалкам адлюстроўваючы свой загаловак, выйшаў у пяці кнігах і быў звернуты ў асноўным да жонкі, некаторыя эпізоды — да дачкі і сябрам, а адна з іх, самая вялікая, складаючая другую кнігу — да Аўгуста. Яна вельмі цікавая не толькі ў сэнсе стаўлення паэта да асобы імператара, выстаўляючы яго веліч і подзвігі і зняважана просячы прабачэння сваім грахам, але і заяўляннем, што яго норавы зусім не такія благія, як пра гэта можна думаць, мяркуючы па змесце яго вершаў: наадварот, жыццё яго цнатлівае, а гарэзліва толькі яго муза — заява, якую пасля рабіў і Марцыял, у апраўданне зместу многіх з сваіх эпіграм. У гэтым жа творы прыводзіцца цэлы шэраг паэтаў грэчаскіх і рымскіх, на якіх юрлівае ўтрыманне іхных вершаў не наклікаюць ніякай кары, паказваецца таксама на рымскія мімічныя прадстаўленні, крайняя непрыстойнасць якіх сапраўды служыла школай распусты для ўсёй масы насельніцтва.
«Пантыйскія лісты»
«Пантыйскія лісты» пабачілі свет у чатырох кнігах, змест якіх быў адрасаваны Альбіновану і іншым асобам лістоў у сутнасці таксама, што і «Смутак», з той толькі розніцай, што параўнальна з апошнім «Пантыйскія лісты» выяўляюць прыкметнае падзенне таленту паэта. Гэта адчувалася і самім Авідзіем, які адкрыта прызнаецца ў адной з главаў, што, перачытваючы, ён саромеецца напісанага і тлумачыць слабасць сваіх вершаў тым, што заклікаемая ім муза не хоча ісці да грубых гетаў; выпраўляць жа напісанае — дадае ён — у яго не хапае сіл, бо для яго хворай душы цяжка ўсялякая напруга. Цытата з лістоў часта выкарыстоўваецца аўтарамі як просьба да чытача аб паблажлівасці. Цяжар становішча адбіўся, відавочна, на свабодзе духу паэта; сталае адчувальны прыгнёт неспрыяльнага становішча ўсё больш і больш назаляў палёт яго фантазіі. Адсюль стомная манатоннасць, якая, у спалучэнні з мінорных тонам вырабляе ў рэшце рэшт цяжкае ўражанне — уражанне гібелі першараднага таленту, пастаўленага ў бездапаможныя і ненатуральныя ўмовы і губляе сваю магутнасць нават у мове і вершаскладанні.
«Метамарфозы»
«Метамарфозы» ці «Ператварэнні» ёсць велізарнай паэтычнай працай у 15 кнігах, што заключае ў сабе выклад, які адносяцца да ператварэнням міфаў, грэчаскіх і рымскіх, пачынаючы з хаатычнага стану сусвету да ператварэння Юлія Цэзара ў зорку. Гэтая высокая паводле паэтычнай вартасці праца была распачата і, можна сказаць, скончана Авідзіем яшчэ ў Рыме, але не была выдадзены з прычыны раптоўнага ад'езду. Да таго ж паэт, перад адпраўленнем у высылку, спаліў, з гора або ў сэрцах, нават сам рукапіс, з якога, аднак, было ўжо зроблена некалькі спісаў. Захаваныя ў Рыме спісы далі Авідзію магчымасць перагледзець і дапоўніць у тамах гэты буйны твор, які такім чынам і быў выдадзена. «Метамарфозы» з'яўляецца самай капітальнай працай Авідзія, у якім багаты змест, дастаўленае паэтам галоўным чынам грэчаскімі мітамі, быў апрацаваны з такой сілай невычарпальнай фантазіі, з такой свежасцю фарбаў, з такой лёгкасцю пераходу ад аднаго прадмета да другога, не кажучы пра бляск верша і паэтычных абарачэнняў, што нельга не прызнаць ва ўсёй гэтай працы сапраўднай урачыстасці таленту, якое выклікае здзіўленне. Нездарма гэты твор заўсёды шмат чытаўся і з даўніх часоў перакладалася на іншыя мовы, пачынаючы з грэчаскага перакладу, зробленага Максімам Планудам у XIV стагоддзі.
«Фасты»
Іншы сур'ёзны і таксама буйны не толькі паводле аб'ёму, але і паводле значэнні твор Авідзій з'яўляюцца «Фасты» (Fasti — каляндар), які змяшчае ў сабе тлумачэнне святаў або святых дзён Рыма. Гэтая навуковая паэма, якая дае шмат дадзеных і тлумачэнняў, якія адносяцца да рымскаму культу і таму служыць важнай крыніцай для вывучэння рымскай рэлігіі, дайшла да нас толькі ў 6 кнігах, якія абдымаюць першае паўгоддзе. Гэтыя кнігі Авідзію атрымалася напісаць і апрацаваць у Рыме. Працягваць гэтую працу ў высылцы ён не змог з-за недахопу крыніц, хоць не падлягае сумневу, што напісанае ў Рыме ён падвергнуў на тамах некаторай пераробцы: на гэта ясна паказвае занясенне туды фактаў, якія здзейсніліся ўжо па выгнанні паэта і нават пасля смерці Аўгуста, як то трыумф Германіка, які адносіцца да 16 года. У паэтычным і літаратурным дачыненні «Фасты» далёка саступаюць «Метамарфозам», што лёгка тлумачыцца сухасцю сюжэту, з якога толькі Авідзій мог зрабіць паэтычны твор; у вершы адчуваецца рука майстра, знаёмая нам па іншых творах таленавітага паэта.
Страчаныя творы
Да нас не дайшла трагедыя Авідзія, пад загалоўкам «Медэя», якая хоць і была творам юнацтва паэта, але лічылася ў рымскай літаратуры адным з лепшых узораў гэтага літаратурнага выду. На ёй з задавальненнем спыняецца Квінціліян (X, 1, 98), пра яе згадвае і Тацыт ў «размовы аб выступоўцаў» (гл. 12). Не дайшло да нас і яшчэ некалькіх твораў, напісаных часткай у Рыме, часткай у тамах і ў ліку апошніх — панегірык Аўгусту, пра што паведамляе ў адным з сваіх «пантыйскіх лістоў» (IV, 13, 19 і сл.) сам Авідзій, усё яшчэ не губляючы надзеі на палягчэнне сваёй долі, калі не на поўнае памілаванне. Аднак гэтым надзеям спраўдзіцца не наканавана. Не толькі Аўгуст, але і Тыберый, да якога ён таксама звяртаўся з малітвамі, не вярнуў яго з ссылкі: няшчасны паэт памёр у Тамох у 17 годзе і быў пахаваны ў ваколіцах горада.
Спадчына
Авідзій быў апошнім з вядомых паэтаў аўгустоўскага перыяду, са смерцю якога скончыўся залаты век рымскай паэзіі. Злоўжыванне талентам у перыяд яго найбольшага развіцця пазбавіла яго права стаяць побач з Вергілійам і Гарацыйам, але крыніцай біла ў ім паэтычная здольнасць і віртуознасць яго вершаванай тэхнікі, што рабіла яго ўлюбёнцам не толькі паміж сучаснікамі, але і за ўвесь час існавання Рымскай імперыі. Бясспрэчна, Авідзію як паэту павінна быць адведзена адно з першых месцаў у рымскай літаратуры. Яго «Метамарфозы» і «Фасты» да гэтага часу чытаюцца ў школах, як твор узорны для лацінскай мовы і вершаскладанне.
У гонар Авідзія названы кратар на Меркурыі і пасёлак гарадскога тыпу ў Адэскай вобласці — Авідыопаль.
Крытыцызм
Працы Авідзія інтэрпрэтавалі па-рознаму на працягу стагоддзяў у адносінах да сацыяльных, рэлігійных і літаратурных кантэкстаў розных часоў. Вядома, што ў часы яго жыцця ён ужо быў падвергнуты крытыцы. У паэмы «Лекі кахання» (Remedia Amoris) Авідзій зрабіў справаздачу крытыкі з боку людзей, якія лічылі яго кнігі нахабнымі. Авідзій стаў адным з самых вядомых і любімых рымскіх паэтаў Сярэднявеччы і эпохі Адраджэння. Аўтары Сярэднявечча выкарыстоўвалі яго працы як спосаб чытаць і пісаць пра секс і гвалт, без агульнапрынятага пункту гледжання на гэтыя рэчы таго часу пад уздзеяннем Бібліі. У Сярэднявеччы французскімі аўтарамі быў складзены збор Авідзія «Ovide Moralisé», які складаўся з 15 тамоў. Гэтая праца паўплывала на творчасць англійскага паэта Джэфры Чосэра. Вершы Авідзія, якія таксама былі аздоблены ідэямі гуманізму, знайшлі свой адбітак у працах многіх мастакоў эпохі Адраджэння і пісьменнікаў.
У XVI стагоддзі некаторыя езуіцкія школы Партугаліі скарацілі некалькі ўрыўкаў з «Метамарфозаў» Авідзія. У той час езуіты бачылі яго вершы, як элегантныя кампазіцыі вартыя быць прадстаўленымі для студэнтаў у адукацыйных мэтах, але і ў той жа час, як шкодніцкімі для студэнтаў. Вялікую частку ідэй Авідзія езуіты выкарыстоўвалі ў сваіх калоніях, гэта значыць быў прыняты «План навучання» (Ratio Studiorum) Авідзія ў каланіяльнай Бразіліі ў пачатку XVII стагоддзя, і ў гэты жа перыяд бразільскія студэнты чыталі працы, як то «Epistulae ex Ponto», каб вывучаць лацінскую граматыку. У Іспаніі Авідзій адначасова быў ухвалёны і абвергнуты крытыкай з боку Сервантэса, у яго творы «Дон Кіхот», дзе ён перасцерагае аўтараў ад сатыры, якая можа прывесці да выгнання паэтаў, як гэта здарылася з Авідзіем. У XVI стагоддзі творы Авідзія былі абвергнутыя крытыцы ў Англіі. Архібіскуп Кентэрберыйскі і біскуп Лондана пастанавілі, каб сучасныя пераклады вершаў Авідзія пра каханне былі публічна спаленыя ў 1599 годзе. Пурытане ў наступных стагоддзях лічылі Авідзія як прадстаўніка паганскага і амаральнага ўплыў.
Авідзій у беларускай літаратуры
Некаторыя творы Авідзія перакладаліся на беларускую М. Багдановічам.
Успенскі сабор (Уладзімір, Расія)
Успенскі сабор ва Уладзіміры — кафедральны праваслаўны храм Уладзімірскай епархіі на Саборнай плошчы горада Уладзіміра; таксама дзяржаўны музей. Гістарычна, да ўзвышэння Масквы, быў галоўным (кафедральным) храмам Уладзіміра-Суздальскай Русі.
Адзін з помнікаў рускага дойлідства XII стагоддзя, паслужыў узорам для шэрага пазнейшых сабораў, у тым ліку Успенскага сабора Арыстоцеля Фіяраванці.
Роспіс у Саборы рабілі Данііл Чорны і Андрэй Рублёў.
.bw
.bw — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Батсваны.
Toppdomän
Лоеўскі прарыў
Лоеўскі прарыў — прарыў 1-га дывізіёна кананерак Дняпроўскай ваеннай флатыліі праз умацаваны раён польскіх войск на Дняпры каля Лоева ў савецка-польскую вайну 1920 года. Асноўная мэта аперацыі — прайсці ўніз па Дняпры і забяспечыць пераправу ўдарнай групы 12-й арміі Паўднёва-Заходняга фронту.
Падрыхтоўка
Пасля ўзяцця польскімі войскамі Кіева, да Лоева адышоў паўночны атрад Дняпроўскай ваеннай флатыліі пад камандаваннем М. Р. Сцяпанава, які сканцэнтраваўся ў раёне вёсак Абакумы і Карпаўка.
Рэўваенсавет Паўднёва-Заходняга фронту і камандаванне 12-й арміі паставілі перад паўночным атрадам флатыліі (20 кулямётаў і 11 гармат) задачу: прарвацца праз умацаваныя берагавыя пазіцыі польскіх войск каля Лоева, паралізаваць дзеянні польскай флатыліі ў раёне вусця р. Прыпяць і адначасова аказаць дапамогу ў пераправе на правы бераг Дняпра часцям 12-й арміі, якая ўдзельнічала ў распачатай Кіеўскай аперацыі РСЧА па вызваленні Кіева.