cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Беларускім партызанам (верш)
«Беларускім партызанам» — грамадзянска-патрыятычны верш-пасланне Янкі Купалы, завершаны 19 верасня 1941 года ў Падмаскоўі, недалёка ад Каломны, у Чарнарэцкім лясніцтве. Упершыню надрукаваны ў рускім перакладзе М. Галоднага ў газеце «Красная звезда» 28 верасня 1941 года. Адзін з самых вядомых у спадчыне песняра, верш даў назву пасмяротна выдадзенаму ў 1942 годзе зборніку Я. Купалы. Меў шырокі водгук у грамадстве і фактычна стаў партызанскім гімнам. У 1942 годзе ў Казані надрукаваны як улётка. Шмат разоў перадрукоўваўся ў ваенны час, быў улёткай і плакатам, перадаваўся па радыё. Першыя радкі былі пазыўнымі радыёстанцыі «Савецкая Беларусь», якая вяла перадачы з Масквы. Аўтографы верша захоўваюцца ў Літаратурным музеі Янкі Купалы.
Апісанне
Верш працягвае і развівае матывы купалаўскае публіцыстыкі савецкага часу. Патрыятычнае «я» паэта пашыраецца ў духу купалаўскай паэтычнай маштабнасці да абсягаў калектыўнага «я» народу, прамаўляецца ад імя народу і Радзімы. Стыль паэтычнай мітынговай прамовы, адозвы вызначаецца пераходамі ад закліку і праклёну да просьбы і заклінання, ад абурэння, гневу да пяшчоты і ласкавасці. Выразная страфічная будова з уласцівай ёй вылучанасцю заключнага радка, метрычныя і інтанацыйныя зрухі перадаюць перажыванне ад балючага відовішча фашысцкіх здзекаў да прадбачання светлых дзён адваяванае свабоды. Прамая экспрэсыя ацэначных і ўзмацняльных словаў дапаўняецца таўталогіяй, лексічнай кантраснасцю. Нярэдка гуказапісаная выразнасць набывае акрэсленую стылёвую функцыю праз гукаваю збліжанасць словаў і алітэрацыйную агучанасць радкоў. Літаратуразнаўцы, у прыватнасці Галіна Тычка, адзначаюць, што ў вершы ёсць «нейкая невытлумачальная патаемная чароўнасць, той унутраны агонь, што захапляе чытача».
Пераклады і мастацкія ўвасабленні
На англійскую мову верш пераклалі У. Мэй і В. Рыч, на асецінскую — А. Пухаеў, на балгарскую — Н. Антанаў, Н. Вылчаў, на венгерскую — А. Гідаш, на іспанскую — К. Шэрман, на грузінскую — А. Бегашвілі, Т. Джангулашвілі, на казахскую — Ж. Абдзірашаў, на кыргызскую — Ц. Уметаліеў, на латышскую — Ю. Ванаг, на літоўскую — П. Кейдошус, С. Нагінскас, на рускую — М. Берэнгдорф, М. Галодны, Н. Кіслік, В. Уладзіміраў, на таджыкскую — М. Фархат, на узбекскую — Міртэмір, М. Шэйхзадэ, на ўкраінскую — С. Крыжаноўскі, М. Цярэшчанка, на французскую — Ж. Гаш, на чэшскую — К. Беднарж.
Матывы і вобразы верша сустракаюцца ў вершах А. Вялюгіна «Стала песня славаю народа», К. Кірыенкі «Песня народа», У. Нядзведскага «Песня Купалы», у лірычным цыкла М. Лужаніна «Па дарогах Купалы» і інш.
На музыку верш паклалі А. Багатыроў, Ул. Мулявін, П. Падкавыраў, Р. Пукст, М. Чуркін.
Скаварошчына
Скаваро́шчына (, Сковорощина) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Лебедзеўскага сельсавета.
Бабр
Бабр — састарэлая назва усурыйскага тыгра. Як геральдычны знак бабр выкарыстоўваецца ў гербах Іркуцка і Іркуцкай вобласці.
Іркуцкі бабр
У цяперашні час бабр часта выкарыстоўваецца як знак прыналежнасці Іркуцку. Іркуцкія фірмы выкарыстоўваюць «бабр» як частку свайго назову, як і мноства іркуцкіх сайтаў; некаторыя удзельнікі носяць нік «бабр». Неафіцыйныя бабры часцяком адлюстроўваюцца ў выглядзе ўсурыйскага тыгра — як на гістарычным гербе Іркуцка ўзору да 1880 г.
Машна
Машна, таксама Каліта — невялікі мяшок для захоўвання грошай. На Русі насіўся на поясе, забяспечваўся завязкамі. Паслужыў правобразам кашалька.
Машна ў геральдыцы
У геральдыцы знак машны падразумевае своекарыслівасць. Дзве чорныя машны размяшчаліся на гербе рыцараў, абвінавачаных у п'янстве або лжэсведчанні.
Іэйл
Іэйл (таксама Эал, Цэнцікор) — міфічная істота ў еўрапейскай міфалогіі. Уяўляе сабой падобную на антылопу або казла чатырохногую жывёлу з вялікімі рагамі, якімі яна можа паварочваць у любым кірунку.
Іэйл мог з'явіцца з апісання індыйскага тура, які можа выстаўляць свае рогі наперад для абароны. Імя, магчыма, паходзіць ад еўр. «іаэл», што значыць «горны казёл».
Іэйл упершыню згадваецца ў Плінія Старэйшага ў «Натуральнай гісторыі». У Плінія гэтая жывёла апісваецца ў кантэксце расказу аб звярах Індыі. У некаторых літаратурных крыніцах гаворыцца аб яго варожасці з васіліскам і аб тым, што ў гэтай жывёлы чалавечы голас. Позняя істота перавандравала ў сярэдневяковыя бестыярыюмы і геральдыку, дзе яна ўвасабляе ганарлівую абарону. Прысутнічае на гербе Кацярыны, маці англійскага караля Генрыха VII. Часта выкарыстоўвалася ў архітэктуры.
У цяперашні час іэйл выкарыстоўваецца ў якасці геральдыкі, звязанай з Ельскім універсітэтам у Нью-Хэйвене, штат Канэкцікут, ЗША.
Бэрэзынэ (Адэская вобласць)
Бэрэзынэ (Березине) — пасёлак гарадскога тыпу ў Тарутынскім раёне Адэскай вобласці Украіны на шляху Адэса - Ізмаіл. Чыгуначная станцыя. Паселішча заснавана нямецкімі каланістамі.
Зілант
Зілант — цмок, выяўлены на гербе і сцягу Казані, сталіцы Рэспублікі Татарстан Расійскай Федэрацыі.
Таксама Зілант выяўлены на гербах Кашыры (Маскоўская вобласць) і многіх гарадоў Татарстана.
Ужыванне
Калісьці выява крылатага цмока была змешчаная на пячатцы казанскага хана, потым яна перайшла на дзяржаўную пячатку рускага цара Івана IV. Пазней выявай цмока ўпрыгожвалі стальцы і парадныя сервізы расійскіх манархаў. У нашы дні Зіланта можна ўбачыць у Казані на чыгунных агароджах гаўбцаў і флюгерах на дамах.
Таксама Зілант знак фэсту аматараў ролевых гульняў «Зіланткон».
Эўгенол
Эўгено́л (4-аліл-2-метаксіфенол) — арганічнае злучэнне, уваходзячае ў склад эфірных алеяў. Галоўны складнік гваздзіковага (да 85 %), эўгенольнага базіліка (70—80 %), калюрыі (70—80 %) алеяў. У меншай колькасці ўтрымліваецца ў іншых эфірных алеях.
Уласцівасці
Бясколерная або жаўтаватая вадкасць з моцным пахам гваздзікоў. Малекулярная маса 164,2. Тэмпература плаўлення 10,3 °С. Тэмпература кіпення 252,7 °C. Не раствараецца ў вадзе. Раствараецца ў прапіленгліколі, эфірных алеях, у 50 % растворы этанолу. З воднымі растворамі шчолачаў утварае водарастваральныя солі, выкарыстоўваемыя ў мэтах атрымання эўгенолу з эфірных алеяў. З паташом утварае цвёрдае злучэнне. Пры акісленні ўтварае ванілін. Пры награванні са шчолачамі, плацінай і іншымі каталізатарамі ўтварае ізаэўгенол.
Атрыманне
Эўгенол атрымліваюць з эфірных алеяў алкіліраваннем алілавым спіртам або алілхларыдам гваяколу.
Выкарыстанне
Эўгенол выкарыстоўваецца ў парфумерыі і тытунёвай прамысловасці, у сінтэзе ізаэўгенола.
Адвечная песня (спектакль)
Апісанне
Спектакль акрэслены пастаноўнікамі як «першая беларуская фольк-рок-опера».
Русакоў
Русакоў — прозвішча.
Сага Бекер
Сага Бекер (Saga Becker; нар. 1988, Эрынгсбада, Швецыя) — шведская актрыса і сацыяльная актывістка, уладальніца прэміі «Залаты жук» за лепшую жаночую ролю ў 2014 годзе.
Біяграфія
Бекер вырасла ў Эрынгсбадзе, Швецыя. Сага з’яўляецца старэйшым дзіцем сваіх бацькоў — у яе таксама два малодшых брата. У дзяцінстве яна ведала, што непадобная на іншых, і спрабавала стварыць свет мары, дзе яна бачыла сябе дзяўчынай, закаханай у мужчыну. У школе над ёй здзекаваліся, яна нярэдка атрымлівала пагрозы аб расправе, у выніку чаго стала піць алкаголь і галадаць. Пасля барацьбы з дэпрэсіяй і аперацыі па змене полу яна цяпер адкрыта выказвае сваё меркаванне на актуальныя тэмы і працуе над стварэннем лепшага асяроддзя для трансгендарнай супольнасці.
Жыве ў Стакгольме.
Кар’ера
Сага дэбютавала ў мастацкім фільме рэжысёра Эстэра Марціна Бергсмарка «Нешта павінна зламацца» (Nånting måste gå sönder, за гэтую працу яна была намінаваная на прэмію «Узыходзячая зорка» (Rising Star Award) на міжнародным кінафестывалі ў Стакгольме і атрымала прэмію «Залаты жук» за лепшую жаночую ролю ў 2014 годзе.
Фільм заснаваны на рамане Элі Левена (Du är rötterna som sover vid mina fötter och håller jorden på plats), які распавядае пра каханне паміж двума маладымі людзьмі, адзін з якіх — андрагін Себасцьян, эксцэнтрычны персанаж, летуценнік, а другі, Андрэас, усяляк не хоча прызнаваць сваю гомасексуальную арыентацыю, але ўсё ж не можа выстаяць перад абаяннем Себасцьяна.
Сага Бекер выклікала сенсацыю на ўручэнні нацыянальнай кінаўзнагароды Швецыі «Залаты жук», таму што яна стала першай у гісторыі прэміі трансгендарнай жанчынай, якая была намінаваная і атрымала галоўны прыз у катэгорыі «Лепшая жаночая роля».
Удзел у сацыяльных праектах
Будучы паспяховай і запатрабаванай актрысай, Сага Бекер таксама актыўна цікавіцца важнымі сацыяльнымі праграмамі. Яна рэгулярна прымае ўдзел у кампаніях, дзе заклікае шведскую кінаіндустрыю больш задзейнічаць у здымках трансгендарных акцёраў і актрыс.
Акрамя гэтага, Сага Бекер з’яўляецца афіцыйным паслом Suicide Zero, шведскай некамерцыйнай арганізацыі, заснаванай у красавіку 2013 года, галоўнай мэтай якой з’яўляецца прадухіленне самагубстваў.
Парыжскі мірны дагавор (1856)
Парыжскі мірны дагавор (Парыжскі трактат ) — міжнародны дагавор, падпісаны 18 (30) сакавіка 1856 года на Парыжскім кангрэсе, які адкрыўся 13 (25) лютага 1856 г. у сталіцы Францыі. У працы кангрэса ўдзельнічалі Расія, з аднаго боку, і саюзнікі па Крымскай вайне Асманская імперыя, Францыя, Брытанская імперыя, Аўстрыя, Сардзінія, а таксама Прусія.
Няўдалы для Расіі ход вайны прывёў да ўшчамлення яе правоў і інтарэсаў; тэрытарыяльныя страты ў выніку апынуліся для яе, аднак, мінімальныя (першапачаткова Англія патрабавала, апрача іншага, саступкі Бесарабіі і знішчэння Мікалаева): Расія адмаўлялася ад умацавання Аландскіх астравоў; згаджалася на свабоду суднаходства па Дунаі; адмаўлялася ад пратэктарата над Валахіяй, Малдавіяй і Сербіяй і ад часткі паўднёвай Бесарабіі; саступала Малдавіі свае ўладанні ў вусцях Дуная і частку Паўднёвай Бесарабіі, вяртала заняты ў Турцыі Карс (у абмен на Севастопаль і іншыя крымскія гарады).
Прынцыповае значэнне для Расіі меў пункт аб нейтралізацыі Чорнага мора. Нейтралізацыя азначала забарону ўсім чарнаморскім дзяржавам мець на Чорным моры ваенныя флоты, арсеналы і крэпасці. Такім чынам Расійская імперыя ставілася ў нераўнапраўнае становішча з Асманскай, якая цалкам захавала свае ваенна-марскія сілы ў Мармуровым і Міжземным морах.
Да трактата прыкладалася канвенцыя аб пралівах Басфор і Дарданэлы, якая пацвярджала іх закрыццё для замежных ваенных караблёў у мірны час.
Парыжскі мірны дагавор 1856 года цалкам змяніў міжнароднае становішча ў Еўропе, знішчыўшы еўрапейскую сістэму, якая была заснавана на Венскіх трактатах 1815 г. «Вяршэнства ў Еўропе перайшло з Пецярбурга ў Парыж», — пісаў пра гэты час К. Маркс. Парыжскі дагавор стаў стрыжнем еўрапейскай дыпламатыі аж да франка-прускай вайны 1870—1871 гг.
Расія дамаглася адмены забароны трымаць ваенна-марскі флот у Чорным моры на Лонданскай канвенцыі 1871 года. Вярнуць частку страчаных тэрыторый Расія змагла ў 1878 годзе паводле Берлінскага трактату, падпісанаму ў рамках Берлінскага кангрэса, які адбыўся па выніках Руска-турэцкай вайны 1877—1878.
Ян Цыж
Біяграфія
Нарадзіўся 13 студзеня 1898 года ў лужыцкай вёсцы Журыцы. Сярэднюю адукацыю атрымаў у нямецкай гімназіі ў праскім гістарычным раёне Мала-Страна. Вывучаў юрыспрудэнцыю ў Карлавым універсітэце. У 1921 годзе арганізаваў 47-ы моладзевы летнік-фестываль для лужыцкай моладзі пад назвай «Схадзаванка». Абараніў доктарскую навуковую ступень па юрыспрудэнцыі. З 1926 па 1932 год працаваў у Котбусе ў філіяле Лужыцкага народнага банка. Пасля прыходу да ўлады нацыянал-сацыялістаў за сваю дзейнасць у лужыцкім нацыянальным руху знаходзіўся нядоўгі час у турэмным зняволенні. З 1934 года выдаваў лужыкую газету «Serbske Nowiny», дапамагаючы матэрыяльна падтрымліваць выданне да 1937 года.
Падчас Другой сусветнай вайны за сваю папярэднюю дзейнасць некалькі разоў падвяргаўся турэмнаму зняволенню. У лютым 1945 года падчас бамбардзіроўкі Дрэздэна збег з турмы. У маі 1945 года быў прызначаны савецкай ваеннай камендатурай старастам Баўтцэнскага раёна. У гэты ж час займаўся дзейнасцю па заснаванню незалежнай лужыцкай дзяржавы, удзельнічаючы у працы Лужыцкай Народнай Рады, у якой займаў пасаду старшыні.
Двойчы ўдастойваўся прэміі імя Якуба Чышынскага (у 1964 і 1999 гадах).
З 1955 года выдаваў і рэдагаваў лужыцкую газету «Nowa doba».
Памёр 21 верасня 1985 года ў Баутцене і быў пахаваны ў сямейным склепе Яна Арнашта Смолера.
Вулічныя заклікі
Вулічныя заклікі — гэта кароткія лірычныя заклікі гандляроў, якія прадаюць сваю прадукцыю і паслугі на рынках пад адкрытым небам. Звычай рознічнага гандлю прымусіў шматлікіх гандляроў ствараць нестандартныя меладычныя фразы. На працягу XVIII і XIX стагоддзя вулічныя заклікі буйных гарадскіх цэнтраў сталі адной з адметных рыс жыцця горада. Яны былі папулярнай тэмай для паэтаў, музыкаў, мастакоў і пісьменнікаў таго часу. Многія з гэтых вулічных заклікаў былі ўнесены ў вялікія калекцыі альбо ўключаны ў больш буйныя музычныя творы, што захавала іх ад забыцця.
Гісторыя
Вулічныя гандляры і іх заклікі былі вядомыя ў сярэднявечны перыяд. Аднак колькасць вулічных гандляроў, якія працуюць у гарадах, прыкметна павялічылася з XVII стагоддзя. Напрыклад, у Лондане яны пачалі запаўняць вуліцы на працягу дзесяцігоддзяў пасля Вялікага пажару, калі буйная праграма перабудовы прывяла да знікнення асноўнага рынку Лондана — ў 1773 годзе. Выцясненне адкрытага рынку прымусіла вялікую колькасць вулічных гандляроў і вандроўных гандляроў запоўніць прагал у размеркаванні прадуктаў харчавання, забяспечыўшы танную прадукцыю ў невялікіх колькасцях рабочым, якія са свайго боку працавалі доўгія гадзіны на цяжкіх працах, што не пакідала ім часу наведваць рынкі, размешчаныя ўдалечыні ад цэнтра горада. Гэта прывяло да значнага павелічэння нефармальнага і нерэгуляванага гандлю, які ажыццяўлялі вулічныя разносчыкі.
Ян Цыж
Сачыненні
Пісаў на верхнялужыцкай мове.
Вулічныя заклікі
Гісторыя
У пачатку XVIII стагоддзя пасля прамысловай рэвалюцыі колькасць вулічных гандляроў зноў павялічылася, паколькі шмат якія рабочыя з розных месцаў шукалі працу ў вялікіх гарадскіх цэнтрах. Па меры павелічэння колькасці гарадоў павялічылася і колькасць вулічных гандляроў. На працягу XVIII і XIX стагоддзяў вуліцы Лондана запоўніліся разносчыкамі, стымулюючы інтэнсіўную канкурэнцыю паміж імі. Каб вылучыцца сярод натоўпу, вулічныя гандляры пачалі складаць характэрныя, меладычныя заклікі. Прыблізна ў гэты ж час гэтыя кур’еры і вулічныя разносчыкі самых розных тавараў запоўнілі вуліцы іншых еўрапейскіх гарадоў, уключаючы Парыж, Балонню і Кёльн.
Сацыяльны аглядальнік ХІХ стагоддзя распавядае пра суботні вечар на, вуліцы у , на поўдзень ад ракі:
"Асветлены мноствам агнёў … Кат быў спакаваны ад сцяны да сцяны… гоман стаяў аглушальны, гандары заклікалі пра свой тавар са ўсёй сілай сваіх лёгкіх на фоне арды вулічных музыкаў."
На працягу XIX стагоддзя вулічныя гандляры адчулі павелічэнне колькасці нападаў з боку духавенства і ўладаў, якія імкнуліся пазбавіць гарадскія вуліцы ад нерэгуляванага вулічнага гандлю. Ініцыятывы па барацьбе з ім прымаліся з перапынкамі і да гэтага: розныя спробы абмежаваць вулічны гандаль вядомыя падчас праўлення Лізаветы I (1558—1603) і Карла I (1625—1649). Гэтыя пастаянныя атакі спрыялі фарміраванню пачуцця групавой ідэнтычнасці сярод пастаўшчыкоў і стваралі атмасферу адкрытага непадпарадкавання. Вулічныя гандляры складалі ўлёткі, у якіх яны абгрунтоўвалі сваю ўласную палітычную ідэнтычнасць у песнях. Гісторыкі сцвярджаюць, што гарадскія заклікі далёка не раздражнялі, хутчэй, яны былі найважнейшай формай перадачы важнай інфармацыі да сучаснага перыяду масавых камунікацый. Вулічныя крыкі сталі знікаць з сярэдзіны XX стагоддзя калі пастаянныя рынкі выціснулі неафіцыйны і выязны вулічны гандаль.
У мастацтве
Выдатны прыклад выкарыстання вулічных заклікаў падае Віталь Вольскі ў карціне першай сваёй камедыі «Несцерка». Там галоўны герой трапляе на кірмаш, дзе з розных бакоў гандляры і гандляркі заклікаюць і прынаджваюць пакупнікоў на свае тавары. Напрыклад, там гучаць такія вершаваныя заклікі :
Двухгаловы арол
міні|194x194пкс|Двухгаловы арол як [[эмблема Візантыйскай імперыі.
Левая галава (захад) сімвалізуе Рым, правая (усход) сімвалізуе Канстанцінопаль.]] Двухгаловы арол - фантастычная гербавая фігура выглядзе арла, які мае дзве галавы, звернутыя направа і налева.
У геральдыцы постаць гэтая ўпершыню з'яўляецца ў 13 ст., на манетах Людвіга Баварскага 1330 і гербах бургграфаў Вюрцбургскіх і графаў Савойскіх. Дзяржаўнай эмблемай Свяшчэннай Рымскай Імперыі двухгаловы арол быў абраны толькі ў 15 ст. Яго малявалі чорным у залатым шчыце, з залатымі ж дзюбамі і кіпцюрамі; галовы арла былі акружаныя німбамі. Толькі ў найноўшы час арла вянчалі каронамі, а ў лапы змясцілі скіпетр і дзяржаўны меч — у правую і дзяржаву — у левую.
Песня будаўніцтву (верш)
«Песня будаўніцтву» — верш Янкі Купалы, напісаны 22 лістапада 1931 года. Упершыню надрукаваны ў газеце «Звязда» 25 лістапада 1931 года. Верш даў назву зборніку вершаў Я. Купалы, які быў выдадзены ў 1936 годзе.
Апісанне
Ладу высокага прамаўлення верша адпавядае строга вытрыманы вершаваны памер (анапест), строфіка (пяцірадкоўі з аднатыпнай рыфмоўкай «абааб») і ўся кампазіцыя твору, акаймаванага страфічным кальцом. Публіцыстычная прыўзнятасць вершу ствараецца слоўнай экспрэсіяй і ўстойлівай шматразовай градацыяй. Уласцівыя твору сінтаксічныя паўторы, гукавыя збліжэнні, унутраная кантраснасць, пераносы ствараюць эмацыянальна-паэтычную атмасферу для выказавання думкі аб шчаслівым лёсе разняволенага народа і вялізарным уздыме Радзімы на новым гістарычным этапе. Твор успрымаецца як своеасаблівы лірычны эпас пройдзенага, перажытага і дасягнутага народам.
Пераклады і мастацкія ўвасабленні
На англійскую мову верш пераклаў Уолтэр Мэй, на армянскую — Г. Камуні, на карэйскую, на літоўскую — А. Венцлава, на малдаўскую — П. Дарые, на рускую — С. Абрадовіч, С. Батвіннік, А. Карчагін, А. Чывіліхін, на румынскую — С. Дэлчу, на таджыкскую — М. Фархат, на туркменскую — А. Ніязаў, на ўкраінскую — М. Бажан, на чувашскую — А. Алга.
На музыку верш паклаў Сяргей Картэс (араторыя-паэма «Памяці паэта»).
Камелапард
Камелапард  — у сярэднявечнай геральдыцы цудоўны звер, мешанка леапарда (або пантэры) з вярблюдам. У яго вярблюджая галава з дзвюма загнутымі назад рогамі і тулава леапарда. Камелапард славіўся незвычайнай сілай і лютасцю.
Звычайна слова «камелапард» разглядалася як сінонім слова «жырафа» ; мяркуючы па ўсім, так адбылося таму, што знешнасць рэальнай жырафы была ў свой час выбрана ў геральдыцы для перадачы міфічнага камелапарда.
Таксама ў геральдыцы, як разнавіднасць камелапарда, існуе алакамелус (Allocamelus), які мае цела вярблюда і казліную галаву.
Нагрудны знак «За раненне»
За ране́нне (Verwundetenabzeichen) — нямецкі нагрудны знак, узнагароджанне якім праводзілася на працягу Першай і Другой сусветнай вайны.
Знак узору 1918 года
Знак быў заснаваны 3 сакавіка 1918 года імператарам Вільгельмам II для ўзнагароджання салдат, якія атрымалі раны падчас бою. Было 3 варыянты знака: Знак меў авальную форму і быў апраўлены лаўровым вянком. У цэнтры знака для ваенаслужачых сухапутных войскаў і ВПС размешчаны выявы нямецкага шлема і перакрыжаваныя мячы. На нагрудным знаку ВМФ замест шлема быў намаляваны якар, а замест лаўровага вянка знак быў апраўлены ланцугом.
Знак узору 1939 года
Знак быў адноўлены 1 верасня 1939 года. Уручаўся ваеннаслужачым, служачым паліцыі, а з 1943 года і грамадзянскім асобам, якія атрымалі раненні ў выніку паветраных налётаў. Загінулыя удайстойваліся найвышэйшай «залатой» ступені пасмяротна (яна перадавалася членам іх сямей). Сваім з’яўленнем медаль працягнуў традыцыю ўзнагароджвання аналагічным знакам, заснаваным яшчэ ў гады Першай сусветнай вайны. Новая узнагарода адрознівалася сілуэтам выявы салдацкай каскі і даданнем на яе свастыкі.
Першапачатковым варыянтам узнагароды быў знак «За раненне» легіёна «Кондар». Ён быў распрацаваны і зацверджаны 22 мая 1939 года (пазней ён атрымаў назву «Іспанскі»), і з’явіўся для таго, каб адзначыць заслугі членаў легіёна «Кондар», якія сражаліся у час Грамадзянскай вайны ў Іспаніі у 1936—1939 гадах на баку франкістаў. «…як прыкмета адрознення нямецкіх добраахвотнікаў, якія атрымалі раненні ў барацьбе супраць бальшавізму ў ходзе вызваленчай Іспанскай вайны 1936—1939 гадоў». За ўвесь час было уручано 182 звычайных нагрудных знакаў і адзін срэбраны.
Пасля спынення выпуску іспанскага варыянту знака «За раненне», напярэдадні Другой сусветнай вайны, Гітлер аднавіў знак «За раненне» (тып 1), каб прызнаць заслугі тых салдат і афіцэраў, якія атрымалі раненні у баявых дзеяннях. Паколькі на складах заставаўся досыць вялікі запас узнагарод, якія засталіся з часоў Першай сусветнай вайны, то дадзеныя ўзнагароды дапрацоўваліся (на каску наносілася свастыка) і выкарыстоўваліся аж да 1942 года.
Другі варыянт узнагароды быў распрацаваны і зацверджаны праз некалькі месяцаў пасля пачатку Польскай кампаніі. Гэта быў медаль «За раненне» (тып 2). Дадзеная версія узнагароды была вельмі подобна да папярэдняй: тая ж авальная форма з выявай каскі М35 са свастыкай на ёй, ззаду шлема — скрыжаваныя мячы, лаўровы вянок па контуры ўзнагароды з уплеценнай ў яго стужкай. Існавалі некаторыя адрозненні ў памерах узнагарод, але 24 афіцыйных вытворцы дадзенай ўзнагароды прытрымліваліся стандартных памераў. З 1943 года знакам сталі ўзнагароджваць грамадзянскіх асоб. З 24 верасня 1944 года знак маглі атрымаць і замежныя ваенаслужачыя Узброенных сіл Германіі. У статуце ўстановы ўзнагароды запісана: «…як знак гонару для ўсіх, хто рызыкаваў сваім жыццём дзеля радзімы і быў паранены ці пакалечаны»
Нагрудны знак «За раненне 20 Ліпеня 1944 года»
20 ліпеня 1944 г. быў зацверджаны найбольш рэдкі тып узнагароды «За раненне», якога ўдастоілася толькі невялікая група нямецкіх афіцэраў. Зацвярджэнне гэтага знака звязана з замахам на Гітлера ў гэты дзень, і асобы, прадстаўленыя да гэтай узнагароды, былі як раз тыя афіцэры, якія атрымалі раненні рознай ступені цяжкасці ў момант згаданай падзеі, усяго 24 чалавекі. Адзін з іх памёр на месцы, трое ў шпіталі ад атрыманых ран.
Дадзены знак насіўся замест знака ўзору 1939 года. Адрозніваўся ад звычайнага надпісам пад шлемам «20. Juli 1944» і вензелем Гітлера.
Турэц-Баяры
Турэ́ц-Бая́ры (, Турец-Бояры) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Лебедзеўскага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца ў напрамку на паўночны захад ад горада Маладзечна, каля аўтамабільнай дарогі. Праз вёску працякае рака Тур’я. Бліжэйшая чыгуначная станцыя — Пруды.
Нагрудны знак «За раненне»
Загінулыя
Па некаторых дадзеных, сярод узнагароджаных таксама былі: статс-сакратар Вальтэр Хевель, капітан Гайнц Асман і стэнаграфіст Фрыц-Эрнст Хаген.
Узнагароджаныя знакам «За раненне 20 ліпеня 1944 года» у выпадку далейшых раненняў атрымлівалі наступную ступень менавіта гэтай узнагароды. У прыватнасці, контр-адмірал Фос, будучы узнагароджаны чорным знакам, паслядоўна атрымаў і астатнія ступені, уключаючы залатую.
Віды ўзнагароды
Існавала тры класа ўзнагароды:
Да 1945 году, з прычыны пагаршэння якасці матэрыялаў, некаторыя «чорныя» тыпы ўзнагароды афарбоўваліся адпаведным колерам і выпускаліся як узнагароды «сярэбранага» і «залатога» тыпаў. У гэтых выпадках зваротная частка знака амаль заўсёды была пустацелай.
Знак «За раненне» насіўся на левай нагруднай кішэні кіцеля, ніжэй іншых афіцыйных узнагарод. Чорны знак звычайна выдаваўся ў канверце. Срэбраны і Залаты знакі выдаваліся ў футаралах. Да знаку прыкладаліся імянныя ўзнагародныя дакументы.
Крытэрыі ўзнагароджання
Знак 3-й ступені (чорны) выдаваўся за адно — два раненні.
Знак 2-й ступені (срэбраны) прысвойваўся за тры ці чатыры раненні або больш сур’ёзныя калецтвы, такія, як страта слыху, рукі, нагі, вока, раненне ў галаву ці абязвечвання асобы.
Знак 1-й ступені (залаты) уручаўся за пяць ці большую колькасць ран, а таксама за сур’ёзныя раненні такога роду, як поўная страта зроку або сур’ёзнае пашкоджанне апорна-рухальнага апарата.
Да раненняў прылічаліся страта зроку ці слыху, абмаражэнне, страта або засмучэнне функцый канечнасцяў, чэрапна-мазгавыя траўмы, незагойныя раны. Адначасова атрыманыя некалькі раненняў разглядаліся як адно. Розная колькасць або спалучэнне раненняў давала розныя ступені знака. Правам уручэння знака валодалі камандзіры часцей ад камандзіра батальёна ўключна, старэйшыя службовыя асобы медыцынскіх устаноў і начальнікі акругаў грамадзянскай абароны.
Сучасны статус узнагароды
Нашэнне звычайнага знака, але без свастыкі, было дазволена ў 1957 годзе.
Нашэнне яго варыянтаў для ўдзельнікаў Грамадзянскай вайны ў Іспаніі і падзей 20 ліпеня 1944 г. у любой форме заканадаўча забаронена.
Таранта (заліў)
Та́ранта (Golfo di Taranto; Tarentinus Sinus) — заліў, размешчаны ў паўночнай частцы Іанічнага мора, на крайнім поўдні Італіі.
Геаграфія
Заліў размешчаны ў марской акваторыі паміж «абцасам Італьянскага бота» на ўсходзе (вобласць Апулія) і яго «мыском» на захадзе (вобласць Калабрыя). Узбярэжжа і раёны паўночнай часткі заліва адносяцца да італьянскай вобласці Базіліката. Самы буйны горад і порт — Таранта. Даўжыня заліва 138 км, шырыня каля ўвахода 133 км, даўжыня ўзбярэжжа складае 140 кіламетраў, воды яго празрыстыя і багатыя рыбай. Глыбіня дасягае 2657 метраў. Прылівы 0,3 м, паўсутачныя. На беразе растуць гаі з піній і кіпарысаў. У заліве знаходзяцца астравы Чэрадзі.
Гісторыя
Берагі заліва ўжо ў глыбокай старажытнасці былі заселены італьянскімі плямёнамі. У VIII—VI стст да н.э. тут з'яўляюцца грэчаскія калоніі, узнікаюць гарады-полісы. Грэкі назвалі заліў Іанічным (Ionios Kolpos), а рэгіён, які прылягае да яго, стаў вядомы як Вялікая Грэцыя. У III—II стст. да н.э. гэта тэрыторыя была падпарадкавана рымлянам, якія прыдумалі сучасную назву Tarentinus Sinus. Пасля падзення Рыма ў V стагоддзі рэгіён перайшоў пад уладу Візантыі, затым арабаў і нарманаў. У познім Сярэднявеччы і Новым часе тэрыторыі вакол заліва ўваходзілі ў Неапалітанскае каралеўства і Каралеўства абедзвюх Сіцылій, у XIX стагоддзі сталі часткай аб'яднанай Італіі. У гады Першай сусветнай вайны Тарэнцкі заліў быў закрыты для суднаходства.
26 красавіка 1977 года спецыяльным прэзідэнцкім указам уся акваторыя заліва была абвешчана «ўнутраным морам» Італіі, яе «гістарычнай спадчынай», з прычыны чаго заліў знаходзіцца пад поўнай юрысдыкцыяй італьянскай дзяржавы. Такое рашэнне спачатку аспрэчвалася ЗША, Вялікабрытаніяй і Мальтай, аднак у наш час гэта пытанне практычна не закранаецца.
У заліве размешчана буйная ваенна-марская база НАТА.
Сюрко
Сюрко — у XII стагоддзі доўгі і прасторны плашч-нарамнік, падобны па кроі на панчо і часта упрыгожваўся гербам уладальніка. Звычайна сюрко быў даўжынёй ледзь ніжэй калена, меў разрэзы ў пярэдняй і задняй частках, без рукавоў.
Гэты плашч рыцары насілі для абароны кальчугі ад нагрэву сонцам (што характэрна, падчас крыжовых паходаў у рыцараў з'явілася мода для абароны ад сонца насіць па-над шаломам арабскую куфію, якая ў рыцарскім варыянце звалася сумёт і была гербавых колераў).
Сюрко таксама служыла падчас дрэннага надвор'я, абараняючы лёгка раз'яданыя іржой кольцы ад дажджу і бруду, а таксама ад крыві падчас бітвы. У XIII стагоддзі пад сюрко пачалі мацаваць металічныя пласціны, такое сюрко звалася Coat-of-Plates і ўяўляла сабой раннюю брыганціну.
Сюрко з каптурам насілі і манахі.
Аляксандр Уладзіміравіч Зінгман
Аляксандр Уладзіміравіч Зінгман — беларускі бізнесмен. Ганаровы консул Зімбабвэ ў Беларусі (з 2019 года).
Беларускія апазіцыйныя СМІ называюць Зінгмана «кашальком Лукашэнкі» і адзначаюць, што ён удзельнічаў ў размеркаванні даходаў ад беларускага экспарта. Афрыканскія СМІ называюць Аляксандра Зінгмана галоўным бенефіцыярам зарэгістраванай у ААЭ кампаніі «Aftrade DMCC», якая займаецца пастаўкамі ў Афрыку беларускай тэхнікі (МАЗ, МТЗ, БелАЗ, Гомсельмаш, МЗКЦ). Паводле дакументаў з «Архіва Пандоры», Зінгман разам з сынам Віктара Шэймана валодае афшорнай кампаніяй (па 50% у кожнага), якая праз пасрэднікаў займаецца геалагічнай разведкай і здабычай золата ў Зімбабвэ.
Біяграфія
У 1980-х разам з бацькамі эміграваў у ЗША, дзе бацька ўладкаваўся кампьютэрным спецыялістам. Імаверна, у 2000-х вярнуўся ў Беларусь.
У 2011 годзе працаваў камерцыйным дырэктарам па Усходняй Еўропе польскай аграрнай кампаніі «Кантрактус». У 2015 годзе суправаджаў дырэктара кампаніі «Кантрактус» Вітольда Карчэўскага падчас яго візіту ў Танзанію.
Менавіта Зінгман арганізаваў сустрэчу прэзідэнта Замбіі Эдгара Лунгу з Аляксандрам Міхеевым, генеральным дырэктарам «Расабаронэкспарта», расійскай дзяржаўнай кампаніі-экспарцёра зброі, па выніках якой у ліпені 2017 года Замбія закупіла ў Расіі пяць самалётаў Sukhoi.
У сакавіку 2018 года суправаджаў кіраўніка спраў Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь Віктара Шэймана падчас яго візіта ў Харарэ, сталіцу Зімбабвэ.
У жніўні 2018 года Зінгман стаў героем скандальнага артыкула ў галоўнай дзяржаўнай газете «СБ. Беларусь сегодня» з-за таго, што ён, скупіўшы некалькі ўчасткаў зямлі ў Раўбічах каля Мінска, стварыў праблемы сваім суседзям, пабудаваўшы вялікі плот, які зацяняў іх участкі.
17 студзеня 2019 года падчас афіцыйнага візіта ў Рэспубліку Беларусь Прэзідэнта Рэспублікі Зімбабвэ Эмерсана Мнангагвы ў Мінску ў Прэзідэнт-Атэлі быў адкрыты офіс Ганаровага консульства Зімбабвэ ў Беларусі, які ўзначаліў Аляксандр Зінгман.
У верасні 2019 года ізноў суправаджаў кіраўніка спраў Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь Віктара Шэймана падчас яго візіта ў Харарэ.
18 сакавіка 2021 года Зінгман быў арыштаваны паліцыяй Дэмакратычнай Рэспублікі Конга ў Лубумбашы пасля сустрэчы з былым прэзідэнтам Жазефам Кабілам. Раней Зінгман згадваўся ў паведамленнях СМІ ў сувязі са здзелкамі са зброяй у Замбіі і Зімбабвэ. Арэст Зінгмана, які мае двайное грамадзянства Беларусі і ЗША, прывёў да інтэнсіўнай дыпламатычнай дзейнасці: урады Аб’яднаных Арабскіх Эміратаў і Зімбабвэ аказвалі ціск на Конга для яго вызвалення.
Чэсапікскі заліў
Чэсапікскі заліў (Chesapeake Bay ; з алганкінскай мовы «магутная рака, багатая рыбай з цвёрдай луской») — эстуарый (найбуйнейшы ў ЗША) ракі Саскуэхана (упадае ў горадзе Havre de Grace акруга Харфард). Адзін з найбольш вядомых прыродных ландшафтаў Паўночнай Амерыкі. З’яўляецца дэ-факта часткай Атлантычнага акіяна, якая ўразаецца ў мацярык і размешчана паміж штатамі Вірджынія і Мэрыленд.
На заходнім беразе заліва ў Ласбі, Калверт размешчана АЭС Калверт Кліфс.
Геаграфічныя даныя
Плошча Чэсапікскага заліва складае 12 тысяч км², а басейн рэк, якія ўпадаюць у яго, ахоплівае плошчу ў 166 тысяч км². Больш за 150 рэк і ручаяў упадаюць у заліў. Даўжыня — 322 км. Шырыня — 48 км. У геалагічным плане яна з’яўляецца былой далінай ракі Саскуэхана, якая была створана ракой больш за 15 тысяч гадоў назад, калі ўзровень мора быў на 100 м ніжэйшы за сённяшні. У найбольш вузкім месцы каля Анапаліса шырыня Чэсапікскага заліва складае ўсяго 6,5 км і тут пракладзены мост. У вусця транспартнае паведамленне паміж берагамі забяспечана мостам-тунэлем. Найбуйнейшы востраў Сміт (11,5 км²).
Кратар
У эпоху эацэна каля 35 мільёнаў гадоў назад каля ўваходу ў заліў упаў буйны метэарыт, пакінуўшы кратар з дыяметрам 85 км і глыбінёй 1,3 км. Цэнтр кратара, размешчаны пад вадой у 8 км на захад ад мыса Чарльза быў знойдзены толькі ў 1993 пры свідраванні на нафту. Кратар складаецца з брэкчыі, над якой на працягу часу сабраўмя пласт асадкавых парод ад 300 да 500 м. Брэкчыя з'яўляецца прычынай парушэння натуральнай сістэмы грунтавых вод, а таксама ўтрыманнясолі у грунтавых водах, якая больш чым у паўтары разы перавышае норму. Жыхарам прылеглых земляў высокая салёнасць вады вядомая ўжо з даўніх часоў. Грунтавыя воды з'яўляюцца большай часткай непрыдатнымі для ўжывання, аднак прычына была ўсталявана толькі пасля адкрыцця кратара.
Упадаюць
левыя:
правыя:
Эдвін Крэбс
Эдвін Крэбс (Edwin Gerhard Krebs,, Лансінг — , Сіэтл, ЗША) — амерыканскі вучоны ў галіне біяхіміі, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне разам з Э. Фішэрам у 1992 годзе «за адкрыцці, якія тычацца зваротнага фосфарыліравання бялкоў як механізму біялагічнай рэгуляцыі».
Біяграфія
Эдвін Крэбс нарадзіўся 6 чэрвеня 1918 года ў мястэчку Лансінг (штат Аёва) у сям’і прэсвітарыянскага святара. Крэбс паступіў у 1936 годзе ва ўніверсітэт Ілінойса. Пасля яго заканчэння ў 1940 годзе, атрымаў медыцынскую адукацыю ў медыцынскай школе ў Вашынгтонскім універсітэце ў Сэнт-Луісе (Сэнт-Луіс, Місуры), якую скончыў у 1943 году. Да 1946 года служыў у ваенна-марскіх сілах ЗША. Пасля дэмабілізацыі Крэбс працягнуў навуковаю адукацыю ў біяхімічнай лабараторыі Карла і Тэрэзы Коры, якія атрымалі Нобелеўскую прэмію ў 1947 годзе за даследаванні ператварэння глікагену. Там ён займаўся узаемадзеяннем пратаміну і фосфарылазы. Праз два гады ў 1948 годзе Крэбс вырашыў працягнуць заняткі біяхіміяй і пачаў працаваць ва ўніверсітэце Вашынгтона ў Сіэтле. У 1953 годзе разам з Эдмандам Фішэрам, які прыехаў ва ўніверсітэт з Швейцарыі, стаў займацца даследаваннем рэгуляцыі актыўнасці глікагенфосфарылазы.
Яны вывучалі фермент глікагенфосфарылазы і выявілі, што серыя рэакцый, выкліканых гармонамі і кальцыем, прыводзіць да актывацыі-інактывацыі гэтага ферменту. Актывацыя-інактывацыі ферменту выклікалася яго зваротным фосфарыліраваннем. Працэс, які адкрылі Фішэр і Крэбс, каталізуе двума ферментамі: пратэінкіназай і фасфатазай. Пратэінкіназы (найбольш распаўсюджаная з іх — тыразінкіназа) пераносіць фасфатных групу з АТФ на гідраксільную групу ферменту. Пры гэтым канфармацыя ферменту змяняецца, і ён становіцца каталітычна актыўным. Затым бялковая фасфатазы адчыплыет фасфатную групу, і фермент вяртаецца ў першапачатковую неактыўную форму. Аказалася, што такое цыклічнае рэгуляванне ферментатыўнай актыўнасці і адпаведных метабалічных працэсаў надзвычай шырока распаўсюджана ў прыродзе.
Разам з Э. Фішэрам адкрыў шэраг ферментаў, што зваротна фасфарыліруюць бялкі.
Наплечныя шчыткі
Наплечныя шчыткі (Ailette) — прастакутныя шчыткі, падобныя на пагоны, пакрытыя геральдыкай і вырабленыя па той жа самай тэхналогіі, што і сапраўдныя драўляныя шчыты. Выкарыстоўваліся у Заходняй і Цэнтральнай Еўропе ў XIII стагоддзі і ў пачатку XIV стагоддзя ў якасці наплечнікаў і геральдычных упрыгожванняў.
Вялікае паляванне
Вялікае Паляванне - гэта фэнтэзійны раман амерыканскага пісьменніка Роберта Джордана, другая кніга серыі "Кола часу". Ён быў апублікаваны Tor Books і выпушчаны 15 лістапада 1990 года. Вялікае паляванне складаецца з пралогу і 50 раздзелаў. У 2004 годзе «Вялікае паляванне» было перавыдадзена ў выглядзе дзвюх асобных кніг «Паляванне пачынаецца» і «Новыя ніткі ў шаблоне».
Гісторыя паказвае маладых герояў Ранда аль'Тора, Мэта Котана і Пэрына Айбара, якія далучаюцца да салдат Шыенарэна ў пошуках здабыць Рог Валера. У той жа час Эгуін аль’Вэрэ, Найніў аль’Меара і Элейн Траканд адпраўляюцца ў Белую вежу ў Тар-Валоне, каб навучыцца шляху Айз Седай. На прыканцы, дзіўная армія ўрываецца на заходняе ўзбярэжжа.
Пралог
Ба'альзамон кіруе тайным сходам. У дадатак да Адрачоных і сяброў Цёмнага (вядомых падначаленых антаганіста ), сустрэча ўключае ў сябе дзве Айз Седай.
Паляванне пачынаецца
У Фал Дара ў Шыянары, пасля падзей у «Воку свету», галоўных герояў наведвае Прастол Амерлін, Сіуан Санчэ, якая ідэнтыфікуе Ранд аль'Тора як Адроджанага Цмока. Стан Мэта пагаршаецца праз яго псіхічную прыхільнасць да паразітычнага кінжала. Лан Мандрагоран навучае Ранда бою на мячах. Сябар Цёмнага Падан Фэйн заключаны ў турму, але пасля вызвалены сіламі Цёмнага, выкраўшы Рог Валера і пракляты кінжал. Ранд, Пэрын і Мэт суправаджаюць шыенаранскі атрад, які накіроўваецца на поўдзень у пагоню пад кіраўніцтвам лорда Інгтара і пад кіраўніцтвам следапыта па імі Хурын. Эгуін аль’Вэрэ і Найніў аль’Меара суправаджаюць Мойрэйн у Тар Валон на навучанне Айз Седай, дзе яны сябруюць з Элейн Траканд і празорлівай Мін. Там Найніў праходзіць тэст, каб стаць Прынятай, ранг у Белай Вежы ніжэйшы за Айз Седай і вышэйшы за Пачаткоўца. Ранд, Лоял і Хурын аддзяляюцца ад атраду Шыенаран і пераносяцца ў іншы свет; падобны да іхняга, але бязлюдны і скажоны. Ранд падазрае, што ён актываваў партальны камень, несвядома накіроўваючы сайдзін у сне, хоць Эгвен бачыць у сне загадкавую жанчыну (пазней ідэнтыфікаваную як Ланфеар ). Барацьба Ранда з прыняццем сваёй здольнасці накіроўваць сілу, з'яўляецца перыядычным элементам у рамане. У гэтым альтэрнатыўным свеце Ранд сустракае Ба'альзамона і ў баі выбівае выяву чаплі (грэбень яго мяча) на далоні. Пазней з дапамогай таямнічай, але прыгожай Селены яны вяртаюцца ў свой уласны свет, апярэдзіўшы групы Фэйна і Інгтара. Зрабіўшы гэта, яны здабываюць Рог і кінжал. Не маючы магчымасці растлумачыць знікненне Ранда, група лорда Інгтара пераследуе Падана Фэйна з дапамогай Пэрына, які выкарыстоўвае тэлепатычныя здольнасці для камунікацыі з ваўкамі.
Група Ранда адпраўляецца ў Каірхіен, дзе Ранд знаходзіць бардаТома Меррыліна, якога ён лічыў мёртвым у «Воку свету». На Ранда і Лояла нападаюць тролакі (звярыныя пяхотнікі Цёмнага) і падчас іх уцёкаў яны знішчаюць Капітул Гільдыі прасвятляльнікаў, грамадства, якое захоўвае веды аб феерверках. Рог і кінжал зноў страчаны. Пазней вучаніца Тома, Дэна была забітая за сувязь Тома з Рандам.
Мыс Томан
З дапамогай Пэрына атрад Інгтара ўз'ядналася з Рандам, і яны даведаліся, што Рог быў дастаўлены ў партовы горад Фалме ў Мысе Томана. Каб выйграць час, Ранд спрабуе правесці іх праз іншы свет; але замест гэтага губляе час. Тым часам сеанчане, якія ўварваліся, і іх дзіўныя звяры занялі Фалме. Геофрам Борнгальд, лідэр руплівай рэлігійнай групы Дзеці святла, рыхтуецца напасці на сеанчан. У Белай вежы Ліандрын заваблівае Эгвен і Найніў, а таксама Элейн і Мін да Томан-Хеда, дзе Мін захопліваюць сеанчане, а Эгуін апранае а'дам : прыладу, якую выкарыстоўваюць сеанчане для кіравання чэннелерамі. Найніў і Элейн уцякаюць.
У Фалме, Ранд забівае Вярхоўнага лорда сеанчан Турака, перад тым як уцячы з Рогам і кінжалам. Інгтар адкрывая сябе як сябра Цёмнага, але абяляе сябе, калі гіне, змагаючыся за атрад Ранда. Элейн і Найніў ратуюць Эгуін ад сеанчан і спрабуюць уцячы з горада. У гэты момант Белыя Плашчы таксама атакуюць, пакідаючы герояў у пастцы паміж Сеанчанамі і Белымі Плашчы; пасля чаго Мэт трубіць у Рог Валера, уваскрашаючы мёртвых герояў, у тым ліку Артура Ястрабінага крыла, якія перамагаюць сеанчан і знікаюць. Сам Ранд перамагае Ба'альзамона, але сам быў паранены, і пры гэтым праецыраваў вобраз іх дуэлі многім народам.
Хатуцічы
Хату́цічы (, Хатутичи) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Лебедзеўскага сельсавета.
Святаполк-Мірскія
Святаполк-Мірскія або Мірскія (Światopełk-Mirscy, Святополк-Мирские) — шляхецкі род герба «Бялыня» змененая ў ВКЛ, княскі род у Расійскай імперыі. Прозвішча паходзіць ад мястэчка Мёры. Вядомы з XVI стагоддзя ў Браслаўскім павеце. Андрэй Мірскі жыў каля 1550 года, меў сына Рыгора, падкаморыя браслаўскага, і ўнукаў Івана, Рыгора, Сымона, Луку і Абрама. Іван і Абрам сталі пачынальнікамі 2 ліній роду.
Найбольш вядомыя прадстаўнікі:
Герб Косава
Герб Косава, быў прыняты парламентам пры абвяшчэнні незалежнасці 17 лютага 2008 года, як Сцяг Косава утрымоўвае шэсць срэбных пяціканцовых зорак, размешчаных па дузе над залатым контурам Косава на сінім фоне. Бок герба залаты.
Худжандскі дзяржаўны ўніверсітэт
Худжандскі дзяржаўны ўніверсітэт імя акадэміка Бабаджана Гафурава (Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров) — адзін з найбуйнейшых універсітэтаў Таджыкістана і Сярэдняй Азіі, другі па буйнасці ўніверсітэт Таджыкістана (пасля Таджыкскага нацыянальнага ўніверсітэта ў Душанбэ), заснаваны ў 1932 годзе. Размешчаны ў горадзе Худжанд.
Універсітэт быў заснаваны на базе курсаў па падрыхтоўцы настаўнікаў для сярэдніх школ. У савецкі час універсітэт называўся Вышэйшым педагагічным інстытутам, затым перайменаваны ў Ленінабадскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя С. Кірава. Інстытут на час стварэння меў толькі два аддзяленні: хіміка-біялагічнае і фізіка-матэматычнае, на якіх навучалася 26 студэнтаў. Штат выкладчыкаў складаў усяго 9 чалавек. Пасля атрымання Таджыкістанам незалежнасці інстытут быў перайменаваны ў Худжандскі дзяржаўны ўніверсітэт. Сёння ўніверсітэт носіць імя акадэміка Бабаджана Гафурава.
Адвечная песня (лялечны спектакль)
«Адве́чная пе́сня» — лялечны спектакль, пастаўлены ў 2004 годзе рэжысёрам Аляксеем Ляляўскім у Беларускім дзяржаўным тэатры лялек па матывах аднайменнай паэмы Янкі Купалы.
Апісанне
Пастаўлены спачатку як дыпломная праца студэнтаў Беларускай акадэміі мастацтваў, спектакль быў неўзабаве перанесены на сцэну Беларускага дзяржаўнага тэатра лялек, але граўся часцей не на роднай пляцоўцы, а на замежных фестывалях. Неаднаразова паказваўся ў Германіі, Нідэрландах, Польшчы, Швейцарыі, Расіі, Харватыі, Бельгіі і іншых краінах. На вялікай сцэне тэатру з’явіўся ў студзені 2011 года.
Цеменіца (Маладзечанскі раён)
Це́меніца (, Теменица) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Лебедзеўскага сельсавета.
На Куццю (тэлеспектакль)
«На Куццю» — тэлеспектакль, пастаўлены ў 1982 годзе на Беларускім тэлебачанні па матывах паэмы Янкі Купалы «На Куццю». Пастаноўка спектаклю была прымеркавана да 100-годдзя з дня нараджэння класіка беларускай літаратуры.
Котарскі заліў
Котарскі заліў (Бока Которска, Bocche di Cattaro) — найбуйнейшая бухта на Адрыятычным моры, акружаная тэрыторыяй Чарнагорыі. Часам Котарскі заліў завуць самым паўднёвым фіёрдам Еўропы, аднак гэта сцвярджэнне няслушнае — заліў уяўляе сабой рачны каньён, які пагрузіўся ў мора.
Тэрыторыя вакол Котарскага заліва была заселена яшчэ з часоў антычнасці і захавала мноства сярэднявечных гарадоў. Шматлікія з іх, такія як Котар, Пераст, Рысан, Херцэг-Нові, з'яўляюцца важнымі турыстычнымі цэнтрамі.
Мясцовасць мае велізарнае культурнае і гістарычнае значэнне для чарнагорскага і харвацкага народаў. Рэлігійнае значэнне рэгіёна таксама вялікае: на берагах Котарскага заліва знаходзіцца мноства старадаўніх праваслаўных і каталіцкіх цэркваў, некаторыя з якіх з'яўляюцца месцамі паломніцтва.
Пад рэгіёнам Котарскага заліва прынята разумець тры чарнагорскія муніцыпальныя акругі: Котар, Тыват і Херцэг-Нові.
Юлія Бек
Юлія Бек ( — ) — шведская мастачка і каліграф.
Біяграфія
Юлія Бек — дачка бухгалтара Франца Бека, нарадзілася ў Стакгольме, Швецыя. Вучылася ў Каралеўскай шведскай Акадэміі прыгожых мастацтваў (1872—1878), затым — у Акадэміі Жуліяна ў Парыжы (1883—1884), дзе яе педагогамі былі французскія мастакі Леон Бана і Жан-Леон Жэром. Затым пасялілася ў Францыі, дзе правяла большую частку жыцця. Некаторы час арандавала студыю ў Парыжы з мастачкамі Харыет Бакер, Хільдэгард Торэль і Ганнай Мунтэ-Норстэт, жыла таксама ў калоніі мастакоў у Грэ-сюр-Луэн.
Як прафесійны мастак Юлія Бек, па фінансавых прычынах, спецыялізавалася на партрэтах і была адной з нямногіх шведскіх жанчын-мастакоў свайго пакалення фінансава незалежнай. Аднак, яе ўлюбёным жанрам быў пейзаж. Юлія Бек атрымала вядомасць сваімі краявідамі ў стылі імпрэсіяністаў, напісанымі ў прыцішанай палітры.
У 1934 годзе была ўзнагароджана французскім ордэнам Ганаровага легіёна.
Памерла ў 1935 годзе ў Вакрэсоне, Францыя.
Работы Юліі Бек знаходзяцца ў калекцыях музеяў, уключаючы Шведскі Нацыянальны музей. Рэтраспектыва работ мастачкі прайшла ў 2012—2013 гадах у музеі Зорна ў горадзе Муры, Швецыя і ў мастацкім музеі Свен-Гары ў Стакгольме.
Касмічная эрозія
Касмічная эрозія — абагульняючая назва для апісання працэсаў, якія ўздейнічаюць на любое цела, якое знаходзіцца ў агрэсіўным асяроддзі адкрытага космасу. Шчыльныя целы (уключаючы Месяц, Меркурый, астэроіды, каметы, і некаторыя са спадарожнікаў іншых планет) згадваюць шматлікія працэсы эрозіі:
Вывучэнне працэсаў касмічнай эрозіі надзвычай важнае, бо гэтыя працэсы закранаюць фізічныя і аптычныя ўласцівасці паверхняў шматлікіх платарных целаў. Менавіта таму важна разумець той уплыў, які аказваюць працэсы эрозіі на касмічныя целы, каб правільна інтэрпрэтаваць звесткі, атрыманыя з даследчых зондаў.
Гісторыя
Большая частка нашых ведаў аб працэсах касмічнай эрозіі паступае з даследванняў месяцавых ўзораў, здабытых экіпажамі "Апалонаў", асабліва рэгаліту. Сталы струмень высокаэнергетычных часціц і мікраметэарытаў, поруч з вялікімі метэарытамі, дробніць, распыляе і выпарае кампаненты месяцавай глебы.
Касмічная эрозія павверхні Месяца адлюстроўвае на асобных зернях глебы (шклопадобныя ўсплескі) сляды сонечных успышак, звязвае вадарод, гелій, іншыя газы. У 1990-е гады дзякуючы выкарыстанню палепшаных даследчых метадаў і інчтрументыў, такіх як электронны мікраскоп, адкрытыя вельмі тонкія налёты (60—200 нм), якія развіваюцца на асобных зернях месяцавай глебы ў выніку ўздзеяння пароў ад суседніх зерняў, якія перажылі ўдар мікраметэарыту і разбурэнне.
Гэтыя працэсы эрозіі маюць вялікі ўплыў на спектральныя ўласцівасці месяцавага грунту, асабліва ў ультрафіялетавым, бычным, кароткахвалевым інфрачырвоным святле. Такія спектральныя змены былі ў істотнай ступені выкліканы ўключэннямі наначасціц жалеза, якія з'яўляюцца распаўсюджаным кампанентам і аглютынуюць у грунтовых корках. Гэтыя драбнюткія (адзін да некалькіх сотняў мілімікронаў у дыяметры) бурбалкі металічнага жалеза з'яўляюцца, калі распадаюцца жалезаўтрымальныя карысныя выкапні (напрыклад, олівін і піраксен).
Уплыў на спектр
Спектральныя эфекты касмічнай эрозіі, з удзелам жалезістых корак, праяўляюцца траяк. Паколькі паверхня Месяца становіцца больш цёмнай, то яе альбеда змяньшаецца. Пачырваненне грунту павялічвае каэфіцыент адлюстравання доўгіх хваляў спектру. Таксама памяньшаецца глыбінЯ дыягнастычных паглынальных груп спектру. Эфект пацямнення, выкліканы касмічнай эрозіяй, добра заўважны падчас назірання месяцавых кратараў. У маладых кратараў маюцца яркія сістэмы «промняў», таму што метэарыты выкінулі на паверхню падмесяцавыя пароды глебы, але з цягам часу гэтыя "промні" знікаюць, бо працэчы эрозіі зацямняюць матэрыял.
Касмічная эрозія на Меркурыі
Умовы на Меркурыі істотна адрозніваюцца ад умоў на Месяцы. З аднаго боку, тут больш высокія тэмпературы удзень (дзённая тэмпература паверхні ~100 °C для Месяца, ~425 °C для Меркурыя) і больш халодныя ночы, якія могуць мацней уплываць на эрозію. Акрамя таго, з-за свайго месцазнаходжання ў Сонечнай сістэме Меркурый найшмат мацней бамбардуецца мікраметэарытамі, якія ўзаемадзейнічаюць з планетай пры значна большых хуткасцях, чым на Месяцы. Дзякуючы гэтаму эрозія паверхневага пласта на Меркурыі адбываецца больш інтэнсіўна. Калі прыняць уздзеянне касмічнай эрозіі на Месяцы за адзінку, то эфекты эрозіі на Меркурыі, як чакаецца, будуць роўныя 13,5 адзінкам для аплаўлення парод на паверхні і 19,5 адзінкам пры іх выпарэнні.