cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mandinga
10 сакавіка 2012 года «Mandinga» быў абраны, каб прадставіць сваю краіну на конкурсе песні Еўрабачанне 2012. Конкурсная кампазіцыя "Zaleilah" будзе выканана ў першым паўфінале песеннага фестывалю. Раней гурт ўжо прадпрымаў спробы ўдзелу на Еўрабачанні, удзельнічаў ў нацыянальным адборы ў 2005 годзе, аднак так і не стаў пераможцам.
Свербляўшчына
Свербляўшчы́на (, Сверблевщина) — былы хутар у Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Камайскага сельсавета. Да 2004 года ўваходзіў у склад Мягунскага сельсавета. Ліквідаваны 20 чэрвеня 2008 года.
Шклоўскія гарадскія ўмацаванні
Шклоўскі гарадскія ўмацаванні — гарадскія умацаванні г. Шклова. Існавалі з апошняй чвэрці XVI да канца XVIII ст. Пасля пераносу ўмацаванага цэнтра з гарадзішча Стары Шклоў на бераг Дняпра і спынення жыцця на гарадзішчы далейшае развіццё «места Шклова» адбывалася на ажыўленым водным гандлёвым шляху з поўдня на поўнач. Шклоў быў абаронены магутнымі ўмацаваннямі, пры будаўніцтве якіх удала выкарыстаны штучныя і натуральныя водныя рубяжы. 3 усходу горад быў надзейна прыкрыты Дняпром, які тут дасягае шырыні больш за 150 м; з поўдня і захаду, дзе працякала р. Шклоўка, дзякуючы дамбе з плацінай утварылася вялікае возера, якое прыкрывала горад і Шклоўскі замак. Шклоў быў абкружаны магутным земляным валам, на якім стаяў «паркан з дрэва, пабудаваны ізбіцамі, з вежамі і брамамі». Гістарычныя дакументы за 1647 называюць 4 брамы горада: Копыскую, Магілёўскую, Галоўчынскую, Астроўскую. 3 паўночнага боку Шклоў не меў натуральных умацаванняў, таму акрамя землянога вала тут быў выкапаны абарончы роў.
Заходні ўчастак гарадскіх умацаванняў (264,5 м) уключаў акрамя Таямнічай яшчэ 3 вежы — Цесную, Вывадную і Казлоўскую. Цесная вежа была аддалена ад Таямнічай на 7,1 м і, верагодна, з-за такой блізкасці атрымала сваю назву. Гэта «цесната», відаць, была створана прадумана, каб агнём з вежы абараняць жыццёва важны ўчастак, які даваў выхад да вады. У 1654 уваход наглуха засыпалі зямлёй. Таямнічая всжа таксама дапамагала ў абароне Цеснай, фланкіруючы подступы да яе. Цесная вежа мела квадратную ў плане форму (7,1 х 7,1 м), а з 2-га паверха пераходзіла ў 8-граннік. На ёй стаялі 3 жалезныя пішчалі — «гроховницы». Вывадная вежа знаходзілася за 103 м ад Цеснай, уяўляла сабой 4-вугольнік у аснове (6,4 х 6,4 м), мела 3 ярусы бою, а таксама «бой земляной, спушенный ниже городовой стены». Вежу моцна высунулі за лінію сцен («…и та башня выведена за город»), што, верагодна, з’явілася падставай для яе назвы. У ёй стаялі пішчаль і «гроховница».
Апошні ўчастак гарадскіх умацаванняў (108,7 м) падводзіў да вялікай вуглавой Казлоўскай вежы, зрубленай знізу да верху ў выглядзе 3-яруснага 8-гранніка. Даўж аднаго яе боку складала 12,8 м. Вежа месцілася на бастыёне — гарматным «выводе» з 3 гарматамі. Ад яе ў бок Магілёўскай брамы ішоў тайнік з двайнымі дзвярыма. На верхнім мосце вежы знаходзіліся «пищаль и гроховница». Ад Казлоўскай вежы лінія гарадскіх умацаванняў паварочвала на поўдзень, цягнулася ўздоўж «Высокага поля» і вялікай сажалкі на Шклоўцы. Адлегласць паміж Казлоўскай вежай і Магілёўскай (Крывой) брамай займала гарадская сцяна (149 м). Магілёўская брама была 4-вугольная ў плане (10,6 х 10,6 м), 2-ярусная, з 2 брамамі. 3 узбраення тут мелася «пушечка полковая медная». За 11,7 м ад Магілёўскай брамы ў лініі гарадской сцяны стаяў «двор ксенженский», за 85,3 м — вежа Вывадная. Дакументы паведамляюць пра канструкцыю абарончай сцяны на гэтым участку: «а рублен тот город от ксенженского двора не по городовому в одну стену, а в стене бывали избицы ксенженские» (верагодна, гародні). Вывадная вежа была 4-вугольная ў плане (7,4 х 7,4 м), значна выступала за перыметр сцен («выведена за город к пруду»), мела «под собою земляной бой». Далей цягнуліся ўчастак сцяны (каля 94 м), «вывод» (9,5 х 9,5 м) з меднай гарадавой гарматай на ім і зноў частка сцяны (85 м), якая прымыкала да магутнай Пясочнай вежы-брамы. Гэта, відаць, была Галоўчынская брама. Вежа мела выгляд 6-гранніка з даўжынёй кожнага краю каля 12,8 м і з вышыні ніжняга моста пераходзіла ў васьмярык. Усяго ў ёй былі 4 масты, што рабіла яе падобнай да Дняпроўскай брамы. Вакол Пясочнай вежы была зроблсна кругавая баявая галерэя для гармат на ўзроўні 2-га яруса. Вежа мела 8-схільнае пакрыццё. Траплялі ў яе, відаць, па мосце цераз сажалку. За Пясочнай всжай участак сцяны (170,5 м) падыходзіў да замка.
Замкавыя сцены былі аддзелены ад сцен горада ровам. Далей зноў цягнуліся гарадскія ўмацаванні — каля 64 м сцяны і «вывод» з наглуха закрытым тайніком пад ім. «Вывод» уяўляў сабой участак сцяны ці бастыёна, які размяшчаўся паблізу Угорскай (Рабкоўскай) вежы і, верагодна, блізка да вады. Ён быў зроблены «по-городовому» (у 2 сцяны) і злучаўся з вежай «у мельницы по конец пруда». Акрамя праезных вежаў, а таксама глухіх і невялікіх всжаў — «выводов» шклоўскі гарадскія ўмацаванні мелі і «выводы пушечные» — бастыёны, якія прыкрывалі вялікія вежы Таямнічую, Казлоўскую і Угорскую каля іх падножжа. Паводле вопісу 1657, на сценах горада стаялі «кобылины на вертлюгах» (цяжкія мушкеты, што стралялі буйным шротам і сечаным жалезам), 20 палкавых гармат і 20 грохаўніц, 93 пішчалі зацінныя, мушкеты і ручніцы з запасам ядраў, куль, волава і свінцу. У вайну Расіі з Рэччу Паспалітай 1654—1667 гарадскія ўмацаванні моцна пацярпелі. Пазней былі адноўлены і паводле дакументаў XVIII ст. ўключалі вал, 5 драўляных вежаў і 7 рэдутаў. Агульная даўжыня гарадской фартыфікацыйнай лініі складала 2750 м.
Рэшткі гарадскіх умацаванняў існавалі да канца 18 ст., часткова захаваліся і мелі значэнне яшчэ ў пач. 20 ст. У наш час сляды гарадскіх умацаванняў у выглядзе разбураных бастыёнаў бачны ў прыдняпроўскай частцы горада.
Фантанчык Уолеса
Фантанчык Уолеса (fontaines Wallace ) — своеасаблівы сімвал Парыж а, фантанчыкі пітнай вады з чыгуна, ідэя ўстаноўкі якіх належыць стваральніку знакамітай калекцыі Уолеса — англійскаму баранету Рычарду Уолесу, які атрымаў у 1870 годзе спадчыну і пажадаў зрабіць падарунак любімаму гораду, для чаго ён заказаў скульптару эскіз і аплаціў адліўку (па два на парыжскую акругу) першых фантанчыкі, якія першапачаткова мелі таксама 2 жалезныя шклянкі на ланцужку, якія былі знятыя ў 1952 годзе па гігіенічных прычынах. Уолесу таксама належыць ідэя ўбудаваных у дамы фантанчыкаў пітнай вады (гл. фота). Сёння ў Парыжы захавалася 108 фантанчыкаў Уолеса (88 вялікіх, астатнія адрозніваюцца па форме). Прыгожая форма фантанчыка спрыяла яго распаўсюджванню па гарадах Францыі і іншых краін свету.
Сталіца (вёска)
Сталі́ца (, Столица) — вёска ў Шаркаўшчынскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Германавіцкага сельсавета.
Геаграфія
На ўсход ад вёскі знаходзіцца возера Княж.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Германавічы Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Даліна
Далі́на — форма рэльефу, звычайна выцягнутай формы і выразна ніжэйшага ўзроўню, чым прылеглыя абшары, часцей за ўсё даліны ўзнікаюць у выніку эрозіі зямной кары рэкамі ці ледавікамі.
Пачатковай формай далін з’яўляюцца яры, што ўтвараюцца перыядычнымі вадатокамі.
У структуры даліны вылучаюць схілы і дно. У маладых далін дно бывае неразвітае і схілы падыходзяць да самай ракі.
Даліны дзеляцца:
Горная даліна — паніжэнне паміж двума горнымі хрыбтамі.
Даліна, якая падзяляе хрыбет ад аднаго схілу да другога, называецца папярочнай.
Беластоцкае партызанскае злучэнне
Беластоцкае партызанскае злучэнне — было створана ў жніўні 1943 года паводле рашэння ЦК КП(б)Б і Беларускага штаба партызанскага руху. Злучэнне было сфарміравана на тэрыторыі Мінскай вобласці з атрадаў і груп, што ўваходзілі ў склад партызанскага злучэння Слуцкай зоны, агульная колькасць 744 (па іншых дадзеных 809 чалавек). На час злучэння з Чырвонай Арміяй (ліпень 1944 года; асобныя злучэнні выйшлі ў савецкі тыл у жніўні 1944) налічвала 4165 партызан.
Камандаванне
Партызанскае злучэнне ўзначальвалі 1-ы сакратар Беластоцкага падпольнага абкома КП(б)Б Васіль Емяльянавіч Самуцін (жнівень 1943 — ліпень 1944); начальнік штаба Піліп Піліпавіч Капуста (жнівень 1943 — ліпень 1944), І. А. Сянькевіч (выконваў абавязкі, люты — красавік 1944).
Структура
Партызанскае злучэнне яднала брыгады: асобна дзеючыя партызанскія атрады:
Дзейнасць
У верасні — лістападзе 1943 года злучэнне зрабіла 1000-кіламетровы баявы рэйд па тылу ворага з Капыльскага раёна Мінскай вобласці ў Беластоцкую вобласць. Брыгады і атрады базіраваліся галоўным чынам у Ліпічанскай і Ружанскай пушчах Баранавіцкай і Брэсцкай абласцей, дзейнічалі дробнымі падраздзяленнямі на тэрыторыі Беластоцкай вобласці.
Губанаў
Губа́наў — шматзначны тэрмін.
Фама Фаміч Мажэйка
Фама Фаміч Мажэйка (нар., в. Скураты, Івацэвіцкі раён, Брэсцкая вобласць — ) — беларускі хімік. Член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (1991), доктар хімічных навук (1989).
Біяграфія
Скончыў Белдзяржуніверсітэт (1959).
З 1959 года малодшы навуковы супрацоўнік, старшы інжынер, галоўны інжынер, старшы навуковы супрацоўнік Інстытута агульнай і неарганічнай хіміі АН БССР.
У 1980—1989 гадах намеснік дырэктара па навуковай рабоце, адначасова загадчык лабараторыі. З 1989 года загадчык аддзела, з 2004 года загадчык лабараторыі Інстытута агульнай і неарганічнай хіміі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі.
Узнагароды
Дзяржаўная прэмія БССР (1990) за распрацоўку і ўкараненне тэхналогіі вытворчасці калійных угнаенняў з палепшанымі фізічнымі і аграхімічнымі ўласцівасцямі.
Навуковая дзейнасць
Навуковыя даследаванні ў галіне калоіднай хіміі і фізіка-хімічнай механікі. Распрацаваў навуковыя асновы рэгулявання калоідна-хімічных уласцівасцяў глініста-солевых дысперсій, якія ўтвараюцца пры вытворчасці калійных угнаенняў. Устанавіў заканамернасці і асаблівасці ўзаемадзеяння павярхоўна-актыўных рэчываў з гліністымі мінераламі ў канцэнтраваных растворах электралітаў. Укараніў на ПА «Беларуськалій» новыя рэагенты, якія павышаюць эфектыўнасць флатацыйнага працэсу атрымання калійных угнаенняў і паляпшаюць іх якасць. Вывучыў механізм атрымання кандэнсацыйна-крышталізацыйных структур у калійных угнаеннях. Распрацаваў новыя спосабы атрымання незлёжваюшчыхся, непыляшчых мінеральных угнаенняў і больш экалагічна чыстых, павольнарастваральных, грануляваных угнаенняў, спосабы атрымання з глініста-солевых адходаў вытворчасці калійных угнаенняў, каштоўных для народнай гаспадаркі матэрыялаў, а таксама эфектыўныя рэагенты-пылагасільнікі.
Аўтар больш за 520 навуковых прац, у тым ліку манаграфіі, 198 вынаходак.
Тарасаўка (Слуцкі раён)
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Амговіцкага сельсавета.
NGC 363
NGC 363 (іншыя абазначэнні — MCG −3-3-23, NPM1G −16.0038, PGC 3911) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
IC 104
IC 104 — галактыка тыпу *2 (падвойная зорка) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1993/1994
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1993/1994  — другі па рангу дывізіён па футболе сярод беларускіх каманд сезону 1993—1994. Турнір праводзіўся ў два кругі. Першапачаткова прымалі ўдзел 16 каманд, але пазней за парушэнне рэгламенту была выключана каманда «Беларусь» з Мар'інай Горкі. Перамогу і адзіную пуцёўку ў Першую лігу атрымаў клуб «Абутнік» з Ліды.
Medicago polymorpha
Medicago polymorpha — від кветкавых раслін сямейства Бабовыя (Fabaceae). Лацінскі эпітэт polymorpha азначае «шмат формаў».
Апісанне
Гэта моцна разгалінаваная, аднагадовая травяністая расліна. Мае слабыя сцеблы, 10-90 см даўжынёй, тройчатае лісце, са зваротнаяйкападобнымі фрагментамі. Жоўтыя кветкі несамастойныя, даўжынёй 3-6 мм, па 3-8 кветак у кластарах. Плады каля 6-7 мм у папярочніку, дыскоідна — цыліндрычныя. Яны спачатку зялёныя і адносна мяккія, але хутка бурэюць і становяцца цвярдзейшымі. Унутры кантэйнера некалькі насенін, жоўта-бурых, ныркападобных, 3-3.8 мм.
Распаўсюджанне
Краіны распаўсюджвання: Паўночная Афрыка: Алжыр; Егіпет, Лівія; Марока; Туніс. Азія: Аман; Катар; Аб'яднаныя Арабскія Эміраты; Грэцыя; Афганістан; Кіпр; Іран; Ірак; Ізраіль; Іарданія; Ліван; Сірыя; Турцыя; Казахстан; Кыргызстан; Таджыкістан; Туркменістан; Узбекістан. Каўказ: Азербайджан; Грузія; Расія — Перадкаўказзе, Дагестан. Еўропа: Вялікабрытанія; Аўстрыя; Германія; Украіна (у тым ліку Крым); Індыя; Балгарыя, Былая Югаславія; Грэцыя (у тым ліку Крыт); Італія (у тым ліку Сардзінія, Сіцылія); Румынія; Францыя (у тым ліку Корсіка); Партугалія (у тым ліку Мадэйра); Гібралтар; Іспанія (у тым ліку Балеарскія і Канарскія астравы). Натуралізаваўся ў многіх іншых краінах.
Насяляе лугі на 0-1900 м над узр. мора. Від вельмі прыстасаваны да гарачыні і засухі, але мала — да нізкай тэмпературы і марозу. Аддае перавагу вапнавым глебам. З'яўляецца кормам для жывёлы, але плады калючыя, таму на ім не пасуць авечак.
Аляксандр Міхайлавіч Малярэвіч
Аляксандр Міхайлавіч Малярэвіч (нар., г. Мінск) — беларускі вучоны ў галіне оптыка-электроннага і лазернага прыборабудавання. Член-карэспандэнт (2017), доктар фізіка-матэматычных навук (2009), прафесар (2010).
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт імя У. І. Леніна (1984).
З 1984 года ў Беларускім дзяржаўным універсітэце. З 1994 года старшы навуковы супрацоўнік, вядучы навуковы супрацоўнік, у 1996—2001 гадах вучоны сакратар, з 2009 года загадчык лабараторыі Міжнароднага лазернага цэнтра (з 1995 у складзе беларускага нацыянальнага тэхнічнага ўніверсітэта). Адначасова з 1996 года дацэнт, з 2009 года прафесар кафедры Беларускага нацыянальнага тэхнічнага ўніверсітэта. З 2010 года дэкан прыборабудаўнічага факультэта, з 2016 годапрарэктар па навуковай рабоце Беларускага нацыянальнага тэхнічнага ўніверсітэта.
Навуковая дзейнасць
Навуковыя даследаванні ў галіне распрацоўкі новых аптычных матэрыялаў для кіравання характарыстыкамі выпраменьвання цвёрдацельных лазераў і стварэння на іх аснове оптыка-электронных прыбораў і лазерных сістэм. Пад яго навуковым кіраўніцтвам распрацаваны клас шклокрышталічных матэрыялаў для лазернай тэхнікі, што дазволіла ствараць шырокі спектр лазерных сістэм блізкага інфрачырвонага дыяпазону, генерыруючых імпульсы выпраменьвання працягласцю ад адзінак пікасекунд да дзясяткаў нанасекунд у залежнасці ад патрабаванняў. Распрацаваны ўнікальныя навукова-навучальныя комплексы для вымярэння шэрагу лінейных і нелінейных аптычных характарыстык, аналізу фотапругкіх скажэнняў лазерных элементаў і аптычных матэрыялаў.
Аўтар каля 290 навуковых і вучэбна-метадычных работ, у тым ліку 1 манаграфіі, 9 патэнтаў.
8-ы пяхотны рэгімент Вялікага Княства Літоўскага
8-ы пяхотны рэгімент Вялікага Княства Літоўскага — пяхотнае падраздзяленне войска Вялікага Княства Літоўскага перыяду Рэчы Паспалітай, утворанае 1 сакавіка 1790 года як Пяхотны рэгімент дому Радзівілаў, распушчанае ў студзені 1794 года і ўзноўленае ў красавіку 1794 года.
Размяшчэнне: Нясвіж, Чарнобыль (1791), Нясвіж (1792), Плоньск, Стволавічы (1793).
Лёгкая атлетыка на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 — спартыўная хада на 20 кіламетраў (жанчыны)
Заход на 20 кіламетраў у жанчын на Алімпійскіх гульнях 2016 года прайшоў 19 жніўня.
Сезон 2022 ЖФК Зорка-БДУ
У 2022 годзе жаночы футбольны клуб «Зорка-БДУ» з горада Мінску прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
Ніжнебаварскі курортны трохвугольнік
Ніжнебаварскі курортны трохвугольнік, таксама Ратальскі курортны трохвугольнік — агульная назва трох баварскіх курортаў — Бад-Фюсінга, Бад-Грысбаха і Бад-Бірнбаха, размешчаных на паўднёвым усходзе нямецкай федэральнай зямлі Баварыя, у акрузе Ніжняя Баварыя, каля аўстрыйскай граніцы. Бад-Фюсінг мае найбольшую колькасць начовак у год сярод усіх курортаў Германіі.
Стаячая хваля
Стая́чая хва́ля — з’ява, выкліканая інтэрферэнцыяй дзвюх хваль з аднолькавай частатой і амплітудай, але супрацьлеглымі кірункамі распаўсюджвання. У выніку ўтвараецца сістэматычны з вузлоў, дзе амплітуда роўная нулю, і пучнасцей — пунктаў з максімальнай амплітудай. Адлегласць між вузламі роўная палавіне даўжыні інтэрферуючых хваль. Усе пункты стаячай хвалі ў кожны момант знаходзяцца ў раўнаважным становішчы. У тым ёсць адрозненне ад, дзе ўсе пункты праходзяць раўнаважнае становішча па чарзе, а ўздоўж усяе хвалі няма такога пункта, дзе амплітуда была б роўная нулю, як у вузле.
Адхіленне u стаячай хвалі як функцыю ад пазіцыі x і часу t для аднаго вымярэння можна вывесці наступным чынам (у адпаведных каардынатах): дзе А — амплітуда інтэрферуючых хваль, \omega — вуглавая частата і k — хвалевы лік.
Утварэнне стаячай хвалі
Звычайная стаячая хваля ўтвараецца, калі хваля адбіваецца ад двух фіксаваных пунктаў. Напрыклад, гукавая хваля ў закрытай трубцы. З прычыны інтэрферэнцыі, у пэўных пунктах амплітуда знікае, у іншых наадварот — узмацняецца. Стаячая хваля ўтвараецца толькі, калі даўжыня хвалі суадносіцца з наяўнай прасторай. У выпадку з закрытай трубкай, стаячая хваля ўтвараецца, калі даўжыня хвалі роўная дзвюм даўжыням трубкі, ці калі палавіна даўжыні хвалі роўная даўжыні трубкі, і г. д. Такім чынам, стаячая хваля ўтвараецца толькі ў выпадку наяўнасці рэзананса. Іншыя хвалі, якія прабягаюць па трубцы, скажам, у выпадку ўзбуджэння звонку, альбо застаюцца бягучымі хвалямі, альбо хутка затухаюць. Апошняе адбываецца, калі вонкавае ўзбуджэнне знікае.
На гэтым прынцыпе заснаваны арган. Трубы аргана прадуваюцца паветрам. Пры гэтым утвараецца гук усіх частот з усімі даўжынямі хваль. Аднак толькі хвалі з даўжынёй, якая суадносіцца з даўжынёй канкрэтнай трубкі, могуць прымусіць яе гучаць.
Вышэйназваныя прыклады датычаць аднамерных сістэм. Стаячыя хвалі, аднак, могуць утварацца ў двух вымярэннях (вібруючая пласціна) і трох вымярэннях (унутры корпуса струннага інструмента альбо ў ваннай каморы з певуном пад душам). У большых памяшканнях стаячыя хвалі могуць утварацца асабліва пры нізкіх частотах (большая даўжыня хвалі). Пры гэтым можна назіраць дзіўныя гукавыя эфекты. Напрыклад, у куце памяшкання ўсё можа быць добра чутно, а ў цэнтры — зусім нічога (значыць, там знаходзіцца вузел).
NGC 364
NGC 364 (іншыя абазначэнні — UGC 666, MCG 0-3-69, ZWG 384.67, PGC 3833) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
IC 105
IC 105 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
1-ы завулак Акрэсціна (Мінск)
1-ы завулак Акрэсціна — завулак у Маскоўскім раёне Мінска. Знаходзіцца ў мікрараёне Грушаўка. Названы ў гонар Барыса Сямёнавіча Акрэсціна (1923—1944), удзельніка вызвалення Беларусі, Героя Савецкага Саюза. На завулку знаходзяцца толькі 2 дамы: 36 і 38.
Карла Фантана
Карла Фантана (Carlo Fontana; 1638—1714) — вучань і прадаўжальнік справы Берніні, які на мяжы XVII і XVIII стагоддзяў узначальваў «інтэрнацыянальную школу» барока: запаветы Берніні ў ёй былі падсушаны стрымальным уплывам класіцызму.
Біяграфія
Слава пра Фантана як пра спадчынніка Берніні разнеслася па ўсёй Еўропе. Адным з першых архітэктараў ён праектаваў па-за межамі Італіі. Грандыёзны ансамбль базілікі Лаёлы ў Іспаніі (1681—1738) будаваўся па праекце Фантана, аказаўшы ўплыў на дойлідаў каланіяльнай Амерыкі і паўднёвагерманскіх зямель. Па эскізах папскага архітэктара будавалі фантаны, надмагільныя помнікі і алтары па ўсёй Еўропе. У 1694 годзе ён апублікаваў падрабязнае апісанне сабора Св. Пятра са мноствам гравюр. У Віндзары захоўваюцца 27 тамоў яго рукапісаў.
У рымскай майстэрні Фантана працавалі такія выдатныя майстры барока, як аўстрыйцы Лукас фон Гільдэбрант і Іаган Бернхард Фішэр фон Эрлах, швед Нікадэмус Тэсін, немец Матэус Пёпельман, англічанін Джэймс Гібс, а таксама пачынальнік сіцылійскага барока Джавані Батыста Вакарыні, які працаваў пры іспанскім двары Філіпа Ювара і прадстаўнік пятроўскага барока — Нікало Мікеці.
Красназёрскі раён
Красназёрскі раён (Краснозёрский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Новасібірскай вобласці Расіі.
Адміністрацыйны цэнтр — пасёлак гарадскога тыпу Красназёрскае.
Санта-Марыя-дэі-Міраколі
Санта Марыя дэі Міраколі (Sanctae Mariae Miracolorum) — адна з двух вядомых у Рыме цэркваў-блізнят, пабудаваных паміж 1662 і 1679 гадамі на П’яцца-дэль-Попала. Архітэктарамі гэтых будынкаў, на захадзе ад Via del Corso — Санта Марыя дэі Міраколі і на ўсходзе Санта Марыя ін Мантэсанта былі — Карла Райнальдзі, Карла Фантана і Ларэнца Берніні. Мяркуецца таксама ўрбаністычны ўплыў Папы Аляксандра VII на ўзвядзенне гэтага архітэктурнага комплексу на П’яцца-дэль-Попала. У супрацьлегласць Санта Марыя ін Мантэсанта з яе авальнымі абрысамі, будынак Санта Марыя дэі Міраколі акруглы з васьмівугольным купалам і элегантнай званіцай з 18 стагоддзя. Інтэр’ер царквы ўпрыгожаны фрэскамі Антоніа Раджу — вучня Берніні. Скульптуры кардыналаў Бенедэта і Гастальдзі зроблены Карла Фантана, які таксама распрацаваў інтэр’ер. На высокім алтары — цудатворны абраз Маці Божай, які і даў імя царкве. Таксама ёй прысвечана першая капліца справа ад алтара.
Старчуны
Старчу́ны (, Старчуны) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
У 1940—1959 гадах цэнтр Старчунскага сельсавета. Да 20 чэрвеня 1988 года вёска ўваходзіла ў склад Мулярскага сельсавета.
Куйбышаўскі раён (Новасібірская вобласць)
Куйбышаўскі раён (Куйбышевский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Новасібірскай вобласці Расіі.
Адміністрацыйны цэнтр — горад Куйбышаў.
Хінолаўка
Хіно́лаўка (, Хиноловка) — вёска ў Слуцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Сорагскага сельсавета.
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Амговіцкага сельсавета.
NGC 366
NGC 366 (іншае абазначэнне — OCL 316) — рассеянае скопішча ў сузор’і Касіяпея.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Графы Цэльскія
Графы Цэльскія (Celjski grofje) або графы фон Цылі (Grafen von Cilli) або Цылеі (cillei grófok) былі найуплывовай феадальнай дынастыяй позняга сярэднявечча на тэрыторыі сучаснай Славеніі. Паўсталі як васалы Габсбургаў у герцагстве Штырыя, яны кіравалі графствам Цэле (Цылі) як непасрэдныя імперскія графы (Reichsgrafen) з 1341 года і падняліся да статусу князёў Свяшчэннай Рымскай імперыі ў 1436 годзе. Былі звязаны шлюбнымі саюзамі з уплывовымі феадальнымі і кіруючымі дынастыямі Венгрыі, Польшчы, Босніі, Харватыі, Сербіі і Багеміі (Чэхіі).
Графы
Леапольд з Занека згадваецца як прыхільнік караля Рудольфа I Габсбурга ў бітве пад Дзюрнкрутам 1278 года. У пачатку XIV стагоддзя паны Занека аб'ядналіся з аўстрыйскімі Габсбургамі ў іх канфлікце супраць герцага  Генрыха Харутанскага за Каралеўства Багемія, што зрабіла іх габсбургскімі васаламі ў 1308 годзе. Брат Леапольда Фрыдрых праз шлюб атрымаў у спадчыну вялікія ўладанні памерлых графаў Гойнбургаў у 1322 годзе; Цэльскія ўладанні сталі ўласнасцю дынастыі ў 1333 годзе, пасля некалькіх гадоў супрацьстаяння з графам Ульрыхам V Пфанбергам і шэрагам іншых знатных родаў. Фрыдрых нарэшце перамог пры падтрымцы Атона IV, габсбургскага герцага Штырыі. У 1332 годзе ён стаў кіраўніком Карніёльскай і Славенскай марак і быў узвышаны імператарам Людовікам IV у Мюнхене да графскага статусу ў 1341 г., атрымаўшы тытул фон Цыле  або фон Цылі, які паходзіць ад замка Цэле.
За кароткі прамежак часу цэльскія графы авалодалі больш як 20 замкамі па ўсёй тэрыторыі сучаснай Славеніі і за яе межамі праз шлюбы сваіх дачок. З набыццём буйных маёнткаў у суседніх герцагствах Штырыя і Карынтыя, а таксама на тэрыторыях Каралеўства Венгрыі (у тым ліку ў Харватыя і Славоніі), іх уплыў падняўся, і яны сталі адной з самых магутных сем'яў рэгіёна. Граф Ульрых I з Цылі, камандуючы наймітамі, далучыўся да караля Людовіка Анжуйскага ў яго кампаніі 1354 года ў Далмацыі і, неўзабаве пасля гэтага, да каранацыі Rex Romanorum  Карла IV у Рыме. Яго сын Вільгельм ажаніўся з Ганнай Польскай, дачкой польскага караля Казіміра Вялікага. Графы Цылі былі звязаны шлюбамі з кіраўнікамі Босніі, польскімі і венгерскімі каралямі. Таксама праз Барбару Цылі графы былі пароднены з каралямі Багеміі.
Імперскія князі
Іх хуткі ўздым працягваўся пасля бітвы пры Нікопале 1396 года супраць Асманскай імперыі, дзе граф Герман II Цэльскі выратаваў жыццё каралю Венгрыі Жыгімонту I Люксембургу, сыну памерлага імператара Карла IV. У якасці ўзнагароды кароль падарыў (1397-99) горад Вараждзін, графства Загор'е і шмат маёнткаў у Харватыі. У 1401 г. графы Цылі былі сярод прыхільнікаў Жыгімонта супраць венгерскіх магнатаў. Іх саюз з імператарскім домам Люксембургаў стаў яшчэ больш блізкім з-за шлюбу дачкі Германа Барбары Цылі з каралём у 1405 годзе. Гэтаму шлюбу спрыяў і той факт, што ў жылах Цылі цякла кроў харвацкіх магнатаў Шубічаў, баснійскіх каралёў Катраманічаў і венгерскіх Арпадаў, што павінна было ўмацаваць пазіцыі Жыгімонта ў Венгрыі. Перад тым у 1402 годзе граф Герман выдаў сваю пляменніцу Ганну Цэльскую за караля Польшчы Уладзіслава II Ягайлу, гэтаму спрыяла тое, што Ганна праз сваю маці Ганну Польскую была ўнучкай караля Казіміра III з Пястаў. У 1418 годзе граф Герман II атрымаў у спадчыну карынтыйскія і карніёльскія маёнткі згаслага роду графаў Ортэнбург.
У 1410 годзе Жыгімонт быў выбраны рымскім каралём і быў каранаваны як імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі ў 1433 г. у 1436 г. ён падняў ранг графаў Цылі да імперскіх князёў, хоць яны захавалі свой тытул граф (Graf, grof). Габсбургі, чыімі моцнымі супернікамі яны сталі, адрэагавалі вайной, якая працягвалася да 1443 года, калі было падпісана пагадненне аб узаемным успадкаванні.
Ульрых II, граф Цэльскі, быў наймагутнейшым членам сям'і Цылі. У 1432 годзе ён ажаніўся з Кацярынай, дачкой дэспата Сербіі Джураджа Бранкавіча. Ульрых меў вялікі ўплыў у многіх дварах, што тлумачыцца сувязямі сям'і Цылі, якія з'явіліся ў мінулым. Пасля смерці караля Альбрэхта II  з Габсбургаў у 1439 г. ён намагаўся атрымаць рэгенцтва Венгрыі, Багеміі і Аўстрыі праз кантроль над малодшым сынам Альбрэхта Уладзіславам Пасмяротным. З такімі амбіцыямі ён атрымаў мноства супернікаў, такіх як ўплывовая венгерская сям'я Хуньядзі. Пасля няўдалай прэтэнзіі на баснійскую карону, Цылі атрымаў некаторыя тэрыторыі ў Харватыі і Славоніі, і ў 1452 годзе яму нарэшце ўдалося вымусіць імператара Фрыдрыха III перадаць Уладзіслава на яго ўтрыманне. Такім чынам, Ульрых II стаў "дэ-факта" рэгентам Венгрыі.
Заняпад
У 1456 годзе пасля смерці свайго суперніка Янаша Хуньядзі Ульрых II змяніў яго ў ролі генерал-капітана Венгрыі. Гэта ініцыявала змову Хуньядзі супраць Ульрыха II, і 8 лістапада ён быў забіты ў Бялградзе людзьмі Ласла Хуньядзі, сына Янаша.
Са смерцю Ульрыха II згасла мужчынская лінія графаў Цылі і ўсе іх маёнткі і маёмасць былі перададзеныя Габсбургам на падставе пагаднення аб спадчыне.
Спадчына
Частка іх герба - тры залатыя зоркі на блакітным фоне, якія паны Занека атрымалі ў спадчыну ад некалі магутных карынтыйскіх графаў Гойнбургаў ў 1322 г. - былі ўключаныя ў герб Каралеўства Сербаў, Харватаў і Славенцаў (Югаславіі) 1920-х гг. і ў сучасны славенскі герб у 1991 годзе. Таксама гэта сучасны герб горада Цэле.
Жаўтушка зяноўцавая
Апісанне
Даўжыня пярэдняга крыла 23-28 мм Размах крылаў 45-55 мм. Асноўны фон крылаў аранжавы або цёмна-жоўты. Ніжні бок крылаў у самца — ярка-жоўты, у самкі — жоўты. Пярэднія крылы на вяршыні дыскальнай ячэйкі з адзінкавымі чорнымі плямкамі. Заднія крылы самца маюць фіялетавы адліў. У абодвух палоў па краі крылаў праходзіць чорная аблямоўка, у самкі — больш шырокая і з жоўтымі прыкраявымі плямкамі.
Месцапражыванне
Сустракаецца на ўзлесках і прасеках ў шыракалістых і змешаных лясах, на поўначы арэала сустракаецца ў сухіх хвойніках. Часцей сустракаецца ў раёнах вапняковых выхадаў.
Біялогія
Вусень зялёнага колеру з больш цёмнай лініяй, якая праходзіць на спіне і жаўтлявай на баку. Зімуе дарослы вусень або кукалка.
Кармавыя расліны вусеняў —.
IC 107
IC 107 (також позначається як IC 1700) — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) у сузор’і Рыбы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Купінскі раён
Купінскі раён (Купинский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Новасібірскай вобласці Расіі.
Адміністрацыйны цэнтр — горад Купіна.
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1994/1995
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1994/1995  — другі па рангу дывізіён па футболе сярод беларускіх каманд сезону 1994—1995. У турніры, які праводзіўся ў два кругі, прымалі ўдзел 16 каманд, якія змагаліся за дзве пуцёўкі ў Першую лігу. Перамогу атрымаў клуб МПКЦ з Мазыра, які разам з мінскай «Атакай-Аўрай» прайшоў у дывізіён вышэй.
Палац Камбон
Будынак мае пяць паверхаў, якія былі пабудаваныя вакол унутранага двара.
Фантастычныя істоты: Таямніцы Дамблдора
«Фантастычныя істоты: Таямніцы Дамблдора» (Fantastic Beasts: The Secrets of Dumbledore) — фантастычная драма рэжысёра Дэвіда Ейтса, працяг фільма «Фантастычныя істоты: Злачынствы Грындэльвальда», дзеянне развіваецца ў тым жа свеце, што і серыі фільмаў пра Гары Потэра.
Прэм’ера фільма ў Вялікабрытаніі адбылася 8 красавіка 2022 года, у ЗША 15 красавіка 2022. У беларускі пракат фільм не выйшаў з-за байкоту буйных кінакампаній, звязанага з уварваннем Расіі ва Украіну.
Яшчэ два фільмы серыі «Фантастычныя істоты» знаходзяцца ў распрацоўцы.
Сюжэт
Прафесар Альбус Дамблдор даведваецца, што магутны цёмны чараўнік Грындэльвальд плануе захапіць уладу над светам. Разумеючы, што не зможа спыніць яго ў адзіночку, Дамблдор просіць магазаолага Ньюта Скамандэра ўзначаліць каманду выдатных чараўнікоў і аднаго адважнага магла-пекара. Іх чакаюць неверагодна небяспечныя прыгоды, сустрэча са старымі і ўтаймаванне новых магічных істот і барацьба з прыхільнікамі Грындэльвальда, якіх становіцца ўсё больш.
Стальнік
Стальнік, Ваўчук (Ononis) — род кветкавых раслін з падсямейства  сямейства.
Батанічнае апісанне
Аднагадовыя або шматгадовыя травы, паўкусты або кусты. Сцяблы прамастойныя, узыходныя або сцелюцца, часам з калючкамі. Лісце простае або трайчастае, чаргаванае, з прылісткамі. Кветкі ў верхавінкавых коласападобных суквеццях або па 1—2 у пазухах лісця. Колер кветак белаваты, жоўты ці пурпуровы. Пялёсткаў 5. Плод — боб.
Арэал і экалогія
Расліны роду сустракаюцца пераважна ў міжземнаморскіх абласцях, Заходняй Азіі і Паўночнай Афрыцы, менш распаўсюджаны ў паўночнай і паўднёвай Еўропе. На тэрыторыі Беларусі 1 від —.
Віды
Усяго налічваецца каля 70—75 відаў стальніку. Паводле сайта The Plant List — 69 відаў.
Альбрэхт Косель
Альбрэхт Косель (Albrecht Kossel; 16 верасня 1853, Ростак — 5 ліпеня 1927, Гайдэльберг) — нямецкі біяхімік, фізіёлаг, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1910) за свае працы аб бялках і нуклеінавых рэчывах, якія ўнеслі ўклад у развіццё клетачнай хіміі. Бацька В. Коселя.
Шолам-Алейхем
Шолам-Алейхем (сапр. Шолам Нохумавіч Рабіновіч;, Пераяслаў, Украіна — , г. Нью-Ёрк, ЗША) — яўрэйскі пісьменнік.
Біяграфія
Вучыўся ў хедары і Пераяслаўскім рускім павятовым вучылішчы. Друкаваўся з 1879. Пісаў на мовах іўрыт, ідыш і рускай. У раманах «Сэндэр Бланк і яго сямейка» (1887), «Стэмпеню» (1888), «Ёселе-салавей» (1889), «Патоп» (1907), «Блукаючыя зоркі» (1909-11), аўтабіяграфічнай кнізе «3 кірмашу» (1916, няскончана), аповесцях, п'есах, цыклах апавяданняў, нарысах, сатырычных памфлетах крытыкаваў тагачасную рэчаіснасць, стварыў вобразы таленавітых людзей з народа, наследаваў дэмакратычныя і асветніцкія традыцыі рускай і еўрапейскіх літаратур. У 1908 і 1914 наведаў Беларусь. Падзеі, звязаныя з яго выступленнем у Баранавічах, знайшлі адлюстраванне ў апавяданні «Станцыя Баранавічы».
На беларускую мову творы Шолам-Алейхема перакладалі Ф. Баторын, З. Бядуля, М. Валошка, А. Васілевіч, Ю. Канэ, В. Рубінчык, У. Саламевіч, Г. Шупенька і інш.
Сун Цзяажэнь
Біяграфія
Браў актыўны ўдзел у апазіцыйным антыманьчжурскім руху. У 1905 годзе быў адным з заснавальнікаў  — Саюзнай лігі, у якой па сваім уплыве быў другім чалавекам пасля Сунь Ятсена. Пасля і абвяшчэння Кітайскай Рэспублікі ў жніўні 1912 года адбылося зліццё Саюзнай лігі з чатырма невялікімі партыямі, што прывяло да стварэння Рэспубліканскай народнай партыі (Гаміньдана), старшынёй якой ён стаў.
Стаўшы на чале Гаміньдана, прывёў партыю да перамогі на парламенцкіх выбарах, якія адбыліся ў пачатку 1913 года, і стаў адным з кандыдатаў у прэм’ер-міністры. Занепакоены перамогай рэспубліканцаў прэзідэнт Юань Шыкай спачатку спрабаваў падкупіць Сун Цзяажэня, а калі гэта не прынесла вынікаў, 20 сакавіка 1913 года ў Шанхаі быў здзейснены замах на яго. Атрымаўшы ў выніку яго цяжкае раненне, Сун памёр праз двое сутак.
NGC 367
NGC 367 (іншае абазначэнне — PGC 3894) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Андрэй Ігаравіч Шаракоў
Андрэй Шаракоў (нар., ) — беларускі футбаліст, нападнік.
Клубная кар’ера
Гуляў у розных беларускіх клубах. У 2006—2009 гадах чатыры сезоны запар з’яўляўся найлепшым бамбардзірам свайго клуба: спачатку «Мікашэвічаў», потым «Тарпеда».
У 2009 годзе правёў палову сезона ў Азербайджане. У 2010 годзе вярнуўся ў Беларусь, стаў іграком «Мінска».
У сезоне 2012 гуляў за «Гомель», а ў пачатку 2013 года перайшоў у мазырскую «Славію». Быў асноўным іграком мазырскага клуба, але не змог праявіць сябе. У жніўні 2013 года кантракт са «Славіяй» быў разарваны, і Шаракоў перайшоў у «Граніт».
У «Граніце» замацаваўся ў якасці асноўнага нападніка. Дапамог камандзе выйсці ў Вышэйшую лігу па выніках сезона 2014. У лютым 2015 года падоўжыў кантракт з «Гранітам». Улетку 2016 года пакінуў каманду з-за фінансавых праблем і падпісаў кантракт са сталічным «Промнем», якому дапамог заняць трэцяе месца ў Першай лізе.
У студзені 2017 пачаў падрыхтоўку да новага сезона з «Промнем», аднак у лютым пакінуў каманду. Неўзабаве далучыўся да бабруйскай «Белшыны», з якой у сакавіку падпісаў кантракт. Пакінуў бабруйскі клуб па заканчэнні сезона ў снежні 2017 года.
У ліпені 2018 года папоўніў склад другалігавай «Узды», дзе гуляў да канца года.
IC 108
IC 108 — галактыка тыпу S0-a (спіральная галактыка) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Сурвілішкі (Пастаўскі раён)
Сурві́лішкі (, Сурвилишки) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Мягунскага сельсавета.
Паўночнабеларуская культура
Паўночнабеларуская культура — археалагічная культура позняга неаліту—ранняга бронзавага веку, помнікі якой былі распаўсюджаны на тэрыторыі Віцебскай і поўначы Мінскай абласцей Беларусі, поўдні Пскоўскай і паўночным захадзе Смаленскай абласцей Расіі, паўднёва-ўсходняй Латвіі ў сярэдзіне III-га—сяр. II-га тыс. да н.э. Сфарміравалася на аснове усвяцкай культуры сярэдняга неаліту пад уплывам носьбітаў верхнедпяпроўскай культуры, таксама культур шнуравой керамікі з тэрыторыі Прыбалтыкі і Падняпроўя (сярэднедняпроўская культура). Часткай даследчыкаў адносіцца да культур шнуравой керамікі.
Носьбіты паўночнабеларускай культуры займаліся паляваннем, рыбалоўствам, збіральніцтвам, земляробствам і жывёлагадоўляй. Паселішчы размяшчаліся пераважна ў месцах вытокаў або ўпадзення невялікіх рэк у азёры, зрэдку — на абсохлых затарфаваных берагах азёр. Жытлы выцягнутыя, з 2-схільным дахам, ёсць звесткі пра існаванне заглыбленых на 0,5 м пабудоў. Для паўночнабеларускай культуры характэрны вастрадонны на раннім і пласкадонны на пазнейшых этапах развіцця ляпны посуд з дамешкамі ў цесце тоўчаных ракавін, арганікі, на пазнейшых этапах — пяску, жарствы, шамоту. Паверхня заштрыхоўвалася з абодвух бакоў пераважна ў падгарызантальным кірунку. Гаршкі шчыльна арнаментаваны па ўсёй паверхні (у т.л. донца, венчык, яго зрэз і ўнутраная частка). На пазнейшых этапах арнамент больш разрэджаны. Частка посуду паўтарае формы гаршкоў культур шнуравой керамікі. Асноўнымі элементамі дэкору з’яўляюцца насечкі, разнастайныя адбіткі гладкага і зубчатага штампаў, ямкавыя ўцісканні і наколы, сустракаюцца адбіткі шнура.
Антон Іозеф Груша
Яго Высокапраасвяшчэнства кардынал Антон Іозеф Груша (Anton Josef Gruscha; 3 лістапада 1820, Вена, Аўстрыйская імперыя — 5 жніўня 1911, замак Кірхберг, Ніжняя Аўстрыя, Аўстра-Венгрыя) — аўстра-венгерскі кардынал. Тытулярны біскуп Карэ з 28 сакавіка 1878 па 23 чэрвеня 1890. Архібіскуп Вены з 23 чэрвеня 1890 па 5 жніўня 1911. Кардынал-святар з 1 чэрвеня 1891, з тытулам царквы Санта-Марыя-дэльі-Анджэлі-э-дэі-Марціры з 17 снежня 1891.
Хорашава (Слуцкі раён)
Хо́рашава (, Хорошево) — вёска ў Слуцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Сорагскага сельсавета.
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Амговіцкага сельсавета.
Кыштоўскі раён
Кыштоўскі раён (Кыштовский район) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Новасібірскай вобласці Расіі.
Цырыла
Цырыла Фіёна Элен Рыянон (Cirilla Fiona Elen Riannon, на Старшай мове Zireael (Ластаўка)), яна ж Цыры (Ciri) — персанаж з цыклу «Вядзьмар» Анджэя Сапкоўскага — каралева Цынтры, князёўна Бруге і Содэна, наследніца Ініс Ард Скеліг і Ініс Ан Скеліг, сюзеренка Атрэ і Аб Яра, таксама вядомая як Ільвянё з Цынтры або Фалька, унучка каралевы Калантэ. З’яўляецца адным з галоўных персанажаў цыкла разам з Геральтам і Енэфэр.
Біяграфія
Цыры, дачка Павэты, прынцэсы Цынтры, і герцага Даніны (імя, пад якім укрываўся наследны прынц Нільфгаардскай Імперыі Эмгір вар Эмрэйс), нарадзілася ў траўні 1252 года (па летазлічэнні Сагі). Яна стала дзіцём-неспадзяванкай (Наканаваннем) ведзьмара Геральта.
Калі Цыры была зусім малой, яе бацькі без вестак зніклі падчас марскога шторму ў месцы, званым Седніна бездань. З гэтага моманту яны лічыліся загінулымі, а Цыры стала наследніцай прастола пасля сваёй бабкі, каралевы Калантэ. Падчас нападу Нільфгаарда на Цынтру юную князёўну ратуе ад гібелі падчас пажару нільфгаардскі рыцар Кагір Маўр Дыфрын аэп Кеалах, даручэнец імператара Эмгіра, якому было загадана прывезці яе ў Нільфгаард, але ў выніку дзяўчынка трапляе ў адну з вёсачак сумежнай з Цынтрай дзяржавы, дзе яе знаходзіць вядзьмар Геральт: скарачаючы шлях праз Мехунскае Урочышча, ён сустракаецца з Юргам, купцом сярэдняй рукі, які наткнуўся на логава мясцовых пачвараў і не жадаў кідаць вазы з таварам. Пасля нядоўгіх ваганняў вядзьмар усё-ткі дапамог купцу, але сам пацярпеў у баі з монстрамі. Цяжка параненага Геральта Юрга вывез на адным са сваіх вазоў, у падзяку за выратаванне пакляўшыся Геральту аддаць тое, чаго не чакае ўбачыць дома, не зусім разумеючы яе лёсавызначальнага значэння. Па прыбыцці ў сваю вёску Зарэчча купец даведаўся ад жонкі, што яна прытуліла маленькую дзяўчынку, паводле яе словаў, адну з ахвяраў нядаўняй вайны з Нільфгаардом. Гэтай дзяўчынкай аказалася Цыры, іх з Геральтам сустрэча адбылася літаральна на вачах у ашаломленага купца, які падспудна зразумеў, што нейкім чынам дакрануўся да Наканавання.
Характэрна, што Наканаванне, да якога Геральт доўгі час ставіўся даволі іранічна, лічачы яго выдумкай, даволі хутка паказала яму, наколькі ён памыляўся. Лёс вельмі жорстка паставілася да многіх з тых, хто хай нават ненадоўга трапіў у яго асяроддзе.
Сям’я купца Юргі, якая прытуліла дзяўчынку-Выток, спадчынніцу Старшай Крыві, якой пасля наканавана было стаць Уладаркай Часу і Прасторы, не перажыла знаёмства з дзяўчынкай і ведзьмаром. Праз нейкі час Ріенс, фактотум чарадзея Вільгефорца, які паляваў на Цыры, адшукаў сям’ю Юргі з мэтай дазнацца пра Цырылу ўсё, што яны ведалі. Улічваючы жорсткасць і садысцкія схільнасці Ріенса — ні сам купец, ні члены яго сям’і не перажылі допыту.
Пасля захопу Нільфгаардам Цынтры Геральт забірае Цыры з сабой у замак Каэр Морхен, каб зрабіць з яе вядзьмарку. Цырыла выхоўвалася пад кіраўніцтвам дзвюх чарадзеек — спачатку Трыс Мэрыгальд, якая прыехала ў Каэр Морхен; затым ведзьмарам даводзіцца развітацца з выхаванкай і перадаць яе на выхаванне ў храм Мэлітэле ў Эландэры, дзе яе пачне навучаць Енэфэр. У храме Цыры працягвае сваё навучанне. Такім чынам яна атрымала азы ведзьмарчага майстэрства, так і не падвяргаючыся мутацыі, а затым — элементарнае адукацыю пры храме і асновы магіі, якім навучала яе Енэфэр.
На мяжы пустыні з адным з заваяваных імперыяй княстваў Цыры была знойдзена нільфгаардскімі лоўчымі. Уцёкшы ад іх, яна далучаецца да банды, якая звалася Пацукі, і, прыняўшы імя Фалька, стала разбойнічаць разам з імі. У той самы час сышлася з бандыткай Містле. Пасля знішчэння Пацукоў Бонартам была захоплена ў палон і супраць сваёй волі выступала на арэне для баёў горада Клармон. Пасля таго, як яе паспрабавалі перадаць Вільгефорцу, да яе спантанна вярнуліся магічныя здольнасці, і яна перанеслася на балоты Переплюта, патрапіўшы ў выніку да старога пустэльніка Высаготэ. Той вылечыў яе і накіраваў на правільны шлях да Вежы Ластаўкі. Да Вежы Ластаўкі першапачаткова вёў партал Вежы Чайкі, сапсаваны пры частковым разбурэнні апошняй. У Вежы Ластаўкі перад Цыры адкрываецца магчымасць выхаду ў адзін з паралельных светаў, населеных адным з плямёнаў эльфаў — Народам Ольх, якія таксама збіраюцца выкарыстоўваць яе ў сваіх мэтах. Яна аказваецца ў пастцы, з якой ёй дапамагае выбрацца выратаваны раней аднарог. У Цыры прачынаюцца здатнасці ўздзейнічаць на прастору і час, у выніку чаго яна пачынае сваё падарожжа па планет у пошуках свайго роднага.
Пасля блуканняў па іншых планет Цыры трапляе ў замак Стыга, прытулак Вільгефорца з Рогевэена — чараўніка-рэнегат, а які хацеў выкарыстаць яе ген Старшай Крыві для ўласных мэтаў, але не паспеў гэта зрабіць, паколькі быў забіты своечасова падаспелым Геральтам.
Старшая Кроў
Генеалогія Цыры прасочваецца ў кнізе «Хрышчэнне агнём». Неаднаразова падкрэсліваецца, што ў яе жылах цячэ Старшая Кроў (Кроў Эльфаў), пра што сведчаць целасклад і міндалепадобныя зялёныя вочы. Ген, звязаны з магічнымі здатнасцямі, перадаўся ёй ад продкаў, сярод якіх была знакамітая эльфійская чарадзейка Лара Дорэн аэп Шыядаль. Ад саюза Лары і чараўніка-чалавека нарадзілася Рыянон, прапрабабуля Цыры.
Паводле прароцтва эльфійскай прадказальніцы Ітліны, ад крыві Лары Дорэн з’явіцца нейкі Мсціўца, якому наканавана разбурыць звыклы свет і выратаваць тых, хто за ім пойдзе, ад Белага Холаду (мабыць, маецца на ўвазе глабальнае абледзяненне).
Па падліках, Мсціўцам павінна стаць Цыры, чым абумоўлена паляванне на яе шматлікіх значных палітычных фігур — нільфгаардскага імператара Эмгірам вар Эмрэйсам, чарадзея Вільгефорца, прадстаўнікоў Народа Ольх, Дзікага Палявання, выведак каралёў Поўначы.
Тры нарысы па тэорыі сексуальнасці
«Тры нарысы па тэорыі сексуальнасці» (Drei Abhandlungen zur Sexualtheorie) — праца Зігмунда Фрэйда, якая датуецца 1905 годам. У гэтым творы нямецкі аўтар высунуў сваю тэорыю сексуальнасці і яе станаўленне ў дзяцінстве. Кніга Фрэйда ахоплівае тры асноўныя вобласці, як сексуальныя вычварэнствы, дзіцячая сексуальнасць і палавое паспяванне.
Чэмпіянат Беларусі па гандболе сярод жанчын 1999/2000
Чэмпіянат Беларусі па гандболе сярод жанчын 1999/2000 — 8-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.
Копсталь
Копсталь (люксемб. Koplescht, фр. Kopstal) — камуна ў Люксембургу, размяшчаецца ў акрузе Люксембург. Камуна Копсталь з'яўляецца часткай кантона Капелен. У камуне знаходзіцца аднайменны населены пункт.
Насельніцтва складае 3157 чалавек (на 2008 год), у камуне размяшчаюцца 1236 хатніх гаспадарак. Займае плошчу 7,90 км ² (па займаемай плошчы 109 месца з 116 камун). Найвышэйшая кропка камуны над узроўнем мора складае 392 м. (67 месца з 116 камун), найменшая 245 м. (60 месца з 116 камун).
Ледавік
Ледаві́к — натуральнае намнажэнне (скопішча) лёду на зямной паверхні, якое валодае самастойным рухам.
Сучасныя ледавікі Зямлі займаюць плошчу 16 млн.км² (~11 % сушы), маюць сумарны аб’ём 30 млн.км³ (98,5 % прэснага лёду на Зямлі). Найбольш распаўсюджаныя ў палярных шыротах, асноўныя раёны іх скопішча: Антарктыда, Грэнландыя, Арктычныя астравы, некаторыя горныя раёны за межамі Арктыкі і Антарктыкі.
У антрапагене тэрыторыю Беларусі 5 разоў поўнасцю ці часткова пакрывалі ледавікі, якія насоўваліся са Скандынаўскага і Кольскага паўвостраваў.
Адрозніваюць ледавікі покрыўныя (ці мацерыковыя) і горныя (або сцёку); зледзяненні — сучаснае і старажытнае.
Утварэнне і рух ледавіка
Ледавік утвараецца з цвёрдых атмасферных ападкаў (снегу) вышэй за снегавую лінію, дзе выпадзенне снегу за доўгі час перавышае яго раставанне і выпарэнне (вобласць жыўлення або акумуляцыі ледавіка) і рухаецца ўніз па нахіле паверхні (вобласць сцёку або абляцыі або ледавіковы язык), дзе адбываецца раставанне і механічная разгрузка ледавіка. Часта горныя ледавікі пачынаюцца з паніжэнняў рэльефу — ледавіковых цыркаў-караў.
У вобласці жыўлення пачатковае снегавое покрыва спачатку ператвараецца ў фірн, а потым у ледавіковы лёд.
Пры нарастанні ціску лядовай тоўшчы пачынаецца рух лёду. Звычайная хуткасць руху ледавіка — дзясяткі і першыя сотні метраў за год, асобных ледавікоў Грэнландыі — 20—40 м за суткі; пры катастрафічных зрухах да 100 м за суткі (ледавік Мядзведжы на Паміры, 1953).
Пры руху ледавікі выходзяць ніжэй снегавай мяжы ў вобласць абляцыі (лац. ablatio — адыманне, знос), дзе адбываецца паступовае памяншэнне масы ледавіка шляхам раставання, выпарэння і механічнага разбурэння. У залежнасці ад зменлівых у часе суадносін акумуляцыі і абляцыі адбываецца асцыляцыя (лат. oscillatio — ваганне) краю ледавіка. У выпадку істотнага ўзмацнення жыўлення і перавышэння яго над раставаннем, край ледавіка прасоўваецца наперад — ледавік наступае, пры зваротных суадносінах ледавік адыходзіць. Часам працэс пасоўвання ледавіка адбываецца вельмі хутка, ледавік пульсуе. Пры сталых суадносінах сілкавання і абляцыі край ледавіка займае стацыянарнае становішча.
Іозеф Отмар фон Раўшэр
Яго Высокапраасвяшчэнства кардынал Іозеф Отмар рытэр фон Раўшэр (Joseph Othmar von Rauscher; 6 кастрычніка 1797, Вена, эрцгерцагства Аўстрыя, Свяшчэнная Рымская імперыя — 24 лістапада 1875, Вена, Аўстра-Венгрыя) — аўстра-венгерскі кардынал. Біскуп Шэкау з 29 студзеня 1849 па 27 чэрвеня 1853. Архібіскуп Вены з 27 чэрвеня 1853 па 24 лістапада 1875. Кардынал-святар з 17 снежня 1855, з тытулам царквы Санта-Марыя-дэла-Віторыа з 23 снежня 1858.
IC 109
IC 109 — галактыка тыпу SB0 (кампактная выцягнутая галактыка) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Вялікая перабудова Парыжа
Пераўтварэнні ў Парыжы ў перыяд Другой імперыі, у 1852-1870 — горадабудаўнічыя работы прэфекта дэпартамента Сена барона Асмана (Хаусмана) па даручэнні Напалеона III, якія ў значнай ступені вызначылі сучасны выгляд Парыжа. Перапланіроўка горада ўключала ў сябе не толькі змяненне яго знешняга выгляду, але і моцна палепшыла яго інфраструктуру.