cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 1515A
NGC 1515A (іншыя абазначэнні — ESO 156-34, FAIR 397, PGC 14388) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Залатая Рыба.
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Кроманка
Кроманка — рака ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці і Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Бойная (басейн Нёмана).
Даўжыня ракі 9 км. Пачынаецца з возера Кромань у Стаўбцоўскім раёне, цячэ ў межах Налібоцкай пушчы, упадае ў Бойную за 2 км на поўдзень ад вёскі Купіск Навагрудскага раёна. На ўсім працягу каналізаваная, у нізоўі прымае сцёк з меліярацыйных каналаў. Правы прыток — Ашмянка (Лебядожа).
Сонечнае зацьменне 1 ліпеня 2011 года
Сонечнае зацьменне 1 ліпеня 2011 года — частковае сонечнае зацьменне 156 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,0971 і дасягнула свайго максімуму ў 08:39:30 UTC у пункце з каардынатамі 65° пд. ш. 29° у. д..
Зацьменне 1 ліпеня 2011 года стала 3-ім сонечным зацьменнем у 2011 годзе і 23-ім у XXI стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 1 чэрвеня 2011 года, наступнае — 25 лістапада 2011 года.
IC 4158
IC 4158 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) ў сузор’і Гончыя Псы.
Кантагала
Кантагала (Cantagallo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Таскана, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Прата.
Насельніцтва складае 2941 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 31 чал./км². Займае плошчу 95 км². Паштовы індэкс — 59025. Тэлефонны код — 0574.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Архангел Міхаіл.
Коста-Меса
Па даных Бюро перапісу насельніцтва ЗША Коста-Меса мае агульную плошчу 40,663 км², з якіх 40,544 км² займае зямля і 0,119 км² — вада. Плошча водных рэсурсаў складае 0,3 % ад усёй яго плошчы.
Горад Коста-Меса размешчаны на вышыні 30 метраў над узроўнем мора.
Круглая (рака)
Круглая — рака ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці, левы прыток ракі Чорная (басейн Нёмана). Даўжыня 4,6 км. Пачынаецца каля вёскі Куромшычы, упадае ў Чорную на ўсходзе ад вёскі Вялікае Сяло. На ўсім працягу каналізаваная.
Гомбасецкая пячора
Гомбасецкая пячора (Gombasecká jaskyňa) — сталактытавая пячора ў Славакіі.
Пячора размешчана ва ўсходняй частцы краіны. Гамбасецкая пячора была выяўлена 21 лістапада 1951 года спелеолагамі-аматарамі. Адкрыта для наведвання турыстаў з 1955 года. У цяпершані час маршрут для наведвальнікаў складае 530 м у даўжыню і займае каля 30 хвілін. Агульная даўжыня пячоры —  м.
З 1995 года Гомбасецкая пячора ўвайшла ў спіс Сусветнай спадчыны ў якасці часткі пячораў Агтэлецкага і Славацкага карстаў.
Захароўка
Захаро́ўка (, Захаровка) — вёска ў Чэрвеньскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Чэрвеньскага сельсавета.
Адрыен Нданго Фауда
Адрыен Нданго Фауда (нар., Камерун) — камерунская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Камеруна.
Біяграфія
Пачала сваю прафесійную кар’еру ў «Канон Яўндэ» ў 2009 годзе. Пасля двух гадоў у вышэйшым дывізіёне Камеруна вясной 2011 года яна пераехала ў Беларусь у «Мінск». 25 мая 2011 года дэбютавала за «Мінск» у жаночай вышэйшай лізе чэмпіянату Беларусі ў матчы супраць «Надзеі» з Магілёва. Улетку 2012 года пакінула беларускую сталіцу і далучылася да румынскага клуба «Вашаш Феміна» з першай лігі.
Андрэй Крамарыч
Андрэй Крамарыч (Andrej Kramarić, нар., Заграб, Югаславія) — харвацкі футбаліст, нападнік нямецкага клуба «Гофенгайм» і нацыянальнай зборнай Харватыі.
Бузіна канадская
Бузіна канадская (Sambucus canadensis) — лістападны куст ці невялікае дрэва, від роду сямейства  (раней гэты род уключалі ў сямейства Бружмелевыя або вылучалі ў асобнае сямейства Бузінавыя).
Распаўсюджанне і асяроддзе пражывання
Родам з Паўночнай Амерыкі, сустракаецца таксама ў Мексіцы і Цэнтральнай Амерыцы аж да Панамы.
Батанічнае апісанне
Куст вышынёй да 3 м і больш.
Лісце супратыўнае, пёрыстае.
Улетку цвіце вялікімі (20-30 см у дыяметры) гронкападобнымі суквеццямі, кветкі дыяметрам 5-6 мм, з пяццю пялёсткамі.
Плады ад цёмна-фіялетавага да чорнага колеру, ад 3 да 5 мм у дыяметры.
Плады і кветкі ядомыя, але іншыя часткі расліны атрутныя, бо ўтрымліваюць таксін —.
Гаспадарчае значэнне і прымяненне
Плады выкарыстоўваюць у медыцыне, а таксама для падрыхтоўкі віна, жэле і фарбавальнікаў.
Лісце і кара могуць быць выкарыстаны ў якасці інсектыцыду.
Лісце, сцеблы, карані і няспелыя плады атрутныя для чалавека.
Сінонімы
Па даных The Plant List на 2013 год, у сінаніміку віду ўваходзяць :
Дуброўка серабрыстая
Дуброўка серабрыстая (Potentilla argentea) — шматгадовая травяністая расліна; від роду сямейства.
Ужываецца ў медыцыне.
Назва
Дуброўка серабрыстая, гарлянка, гарлянка белая, дуброўка, дуброўка-срэбнік, сярэбнік, жабнік , гартанная трава.
Апісанне
Карэнішча магутнае, клубнепадобнае, дравяністае, апранутае бурымі рэшткамі прылісткаў.
Сцеблы дугападобна прыўздымаюцца, часцей слабаватыя, стройныя, 10—30 см вышынёй, добра пакрытыя лісцем, апранутыя, гэтак жа як чарашкі і кветаложу, белым або сіваваты лямцом з прымешкай рэдкіх простых валасінак.
Суквецце друзлае, шчыткападобна-венікавае, шматкветкавае, растапыранае; кветкі часцей на караткаватых кветаножках, небуйныя, 10—12 мм у дыяметры; кубачак нягуста шаравата-зелянява-лямцавы, з прымешкай доўгіх валасінак.
Квітнее ў чэрвені—ліпені.
Арэал і біялогія
Лапчатка серабрыстая распаўсюджаная ў Еўропе (Данія, Фінляндыя, Нарвегія, Швецыя, Вялікабрытанія, Аўстрыя, Бельгія, Чэхія, Германія, Венгрыя, Нідэрланды, Польшча, Славакія, Швейцарыя, Албанія, Боснія і Герцагавіна, Балгарыя, Харватыя, Югаславія, Грэцыя, Італія, у тым ліку Сардзінія, Паўночная Македонія, Славенія, Румынія, Францыя, у тым ліку Корсіка, Іспанія), у некаторых раёнах Паўднёва-Заходняй Азіі (Афганістан, Іран, Турцыя), у Манголіі, Кітаі. Яе даволі часта можна сустрэць у Цэнтральнай Еўропе, еўрапейскай часткі Расіі, у Беларусі, краінах Прыбалтыкі, Малдавіі, на Украіне, Каўказе (Арменія, Азербайджан, Грузія), у Заходняй (Алтай, Горна-Алтайская Рэспубліка, Курганская, Новасібірская, Омская, Цюменская вобласці)) і Усходняй Сібіры (Іркуцкая, Кемераўская, Томская вобласці, Краснаярскі край), у Сярэдняй Азіі (Казахстан, Кіргізія).
Хімічны склад
Карэнішчы ўтрымоўваюць дубільныя рэчывы, арганічныя кіслоты, эфірны алей, трыцэрпеноіды, фенолы, фенолкарбонавыя кіслоты, ліпіды.
У лісці знойдзеныя фенолы, фенолкарбонавыя кіслоты, дубільныя рэчывы, флаваноіды.
Медыцына
Карэнішча, траву і лісце выкарыстоўваюць у лячэбных мэтах. Расліна валодае супрацьзапаленчымі, звязальнымі, агульнаўмацавальнымі і бактэрыцыднымі ўласцівасцямі. Адвар, настойку карэнішчаў ужываюць пры паносах, энтэрытах, энтэракалітах, дызентэрыі, язвавых калітах з крывацёкам з кішачніка, гастрытах, язвавай хваробы страўніка і дванаццаціперснай кішкі, як жоўцегонны сродак пры жаўтусе, халецыстытах, халангітах, вострых і хранічных гепатытах, цырозу печані, пры падагры, рэўматызме, язвавым каліце. Настой каранёў — пры нефрыце. У дэрматалогіі ўнутр прызначаюць пры васкулітах, вонкава — пры экзэме, нейрадэрміце, расколінах скуры верхніх і ніжніх канечнасцей і слізістых абалонак. У выглядзе аплікацый адвар дуброўкі прызначаюць таксама пры гемароі і патлівасці ног. Парашок карэнішчаў выкарыстоўваюць пры лячэнні ран, апёкаў, мокнучых ранах, пры вонкавых крывацёках.
У народнай медыцыне адвар дуброўкі серабрыстай выкарыстоўваюць, акрамя таго, пры сухотах лёгкіх, эмфізэме, малакроўі, ахіліі страўніка.
Малая Грамадзянская вуліца (Магілёў)
Малая Грамадзянская вуліца (Малая Гражданская улица) — вуліца ў цэнтральнай частцы Магілёва, на тэрыторыі Пакроўскага пасада (Падміколля). Гістарычная назва Вялікая Мяшчанская вуліца.
Размяшчэнне
Мае крывалінейную форму, ад Вялікай Грамадзянскай да Сялянскага завулка арыентавана з захаду на ўсход, ад Сялянскага завулка да вул. Катоўскага — з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. Пралягае ўздоўж падножжа карэннага правага берага р. Дняпро. Пачынаецца як працяг Вялікай Грамадзянскай, з поўдня прымыкае 1-ы Рабочы завулак, далей ідзе скрыжаванне з вуліцай Трубініцкіх, Сялянскім і Слабадскім завулкамі, завяршаецца скрыжаваннем з вуліцай Катоўскага і Дзябранскім спускам, пераходзячы ў адрэзак вуліцы Катоўскага (далей — Падгорная вуліца). Раней на поўнач ад вуліцы, ад скрыжавання з 1-м Рабочым завулкам да вуліцы пралягаў канец вул. Вялікай Грамадзянскай (цяпер не існуе).
Барбадас
Барба́дас (Barbados) — дзяржава на аднайменным востраве ў архіпелагу Малыя Антыльскія астравы ў Атлантычным акіяне. Тэрыторыя — 431 кв. км. Насельніцтва — каля 280 тыс. чалавек, 90 % — негры і мулаты. Сталіца — Брыджтаўн (прыкладна 8 тыс. жыхароў, з прыгарадамі — больш 90 тысяч). Дзяржаўная мова — англійская. Нацыянальнае свята — 30 лістапада (1966) — Дзень незалежнасці. Грашовая адзінка — барбадаскі долар.
Гісторыя
Барбадас быў адкрыты еўрапейцамі ў 1518 годзе. Назва «Барбадас» пайшла ад партугальскага даследчыка Пэдра Кампоса ў 1536 годзе, які спачатку назваў востраў Os Barbados («Барадатыя») з-за вялікай колькасці абвітых падобнымі на бароды эпіфітамі фігавых дрэў, якія раслі на ім.
У 1627 годзе брытанцы заснавалі на востраве сваю калонію. У 1961 годзе Барбадос атрымаў статус «асацыяванай з Вялікабрытаніяй дзяржавы». Незалежнасць была абвешчана 30 лістапада 1966 года.
Дзяржаўны лад
У адпаведнасці з канстытуцыяй 1966 г. кіраўніком дзяржавы з’яўлялася каралева Вялікабрытаніі, прадстаўленая на востраве генерал-губернатарам. Для Барбадаса характэрныя ўстойлівыя традыцыі парламентарызму. Першыя заканадаўчыя акты, якія рэгулююць парадак фарміравання і дзейнасці Заканадаўчага сходу як ключавога органа самакіравання вострава, былі прынятыя задоўга да здабыцця ім незалежнасці (1639). У верасні 2020 года краіна заявіла аб пераходзе да рэспубліканскай формы кіравання. 21 кастрычніка 2021 года парламент Барбадаса ўпершыню выбраў прэзідэнта (якім стала апошні генерал-губернатар вострава Сандра Мэйсан), а 30 лістапада 2021 краіна афіцыйна стала парламенцкай рэспублікай.
Заканадаўчая ўлада належыць Парламенту, які складаецца з Палаты сходу (30 членаў, абіраных насельніцтвам на 5 гадоў) і Сената (21 сенатар, прызначаемы прэзідэнтам).
Выканаўчую ўладу здзяйсняе ўрад на чале з прэм’ер-міністрам (лідар партыі парламенцкай большасці), які зацвярджаецца генерал-губернатарам. З 25 мая 2018 года ўрад узначальвае Мія Мотлі.
Асноўныя палітычныя партыі:
Эканоміка
Рост ВУП у 2006 — 3,5 %. Аснова эканомікі — турызм (больш 500 тыс. турыстаў штогод; занята 13 тыс. чалавек з 130 тыс. працаздольнага насельніцтва) і сельская гаспадарка, якая спецыялізуецца галоўным чынам на вырошчванні цукровага трыснёгу (вытворчасць цукру складала 38 тыс. тон у 2005 г.). Культывіруецца таксама кукуруза, бавоўна, трапічная садавіна, гародніна, тытунь. Развіта жывёлагадоўля і рыбалоўства.
Развіваецца рынак фінансавых паслуг, страхавання, а таксама афшорны бізнес (11 тыс. занятых). Гэтаму ў немалой ступені спрыяюць нізкія стаўкі падаткаў, якія не перавышаюць 2,5 %, спрошчаная працэдура афармлення, падатковыя палёгкі і дамовы аб пазбяганні падвойнага падаткаабкладання.
Біржа Барбадаса з’яўляецца 3-яй паводле памеру сярод краін Карыбскага рэгіёна.
Прамысловасць прадстаўленая прадпрыемствамі лёгкай і харчовай прамысловасці, па перапрацоўцы цукровага трыснёгу, нафты, вытворчасці электроннага абсталявання, хімікатаў, мэблі, лакафарбавай прадукцыі, якія працуюць у асноўным на прывазной сыравіне і арыентаваныя першым чынам на экспарт. У краіне здабываюцца нафта, прыродны газ, вапняк. За кошт падводнага свідравання Барбадос на 70 % (2006) пакрывае свае патрэбнасці ў энерганосьбітах.
Аб’ём рэзерваў цэнтральнага банка вострава перавышае 500 млн долараў. Інфляцыя — каля 7 %. Узровень беспрацоўя застаецца стабільным — парадку 10 %.
Рэлігія
Пераважная частка насельніцтва вызнае хрысціянства (95 %), дамінуючае месца сярод хрысціянскіх канфесій займае англіканскае супольніцтва (40 %). Да іншых рэлігій, распаўсюджаных на востраве, адносяцца індуізм, іслам, вера бахаі і іудаізм.
Кармянскі сельсавет (Добрушскі раён)
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1503 чалавекі, з іх 85,7 % — беларусы, 10,0 % — рускія, 1,7 % — цыганы, 1,5 % — украінцы.
Пераходскі сельсавет
Перахо́дскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Уваравіцкага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Пераход.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Уваравіцкага раёна Гомельскай акругі БССР. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Бярвёнаўскага сельсавета.
NGC 1516A
NGC 1516A (іншыя абазначэнні — NGC 1524, NGC 1516-1, MCG -2-11-17, PGC 14515) — галактыка ў сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дзмітрый Плакс
Дзмітрый Плакс (Dmitri Plax; нар., Мінск) — беларускі рэжысёр, перакладчык, паэт, празаік і журналіст.
Біяграфія
З 1999 года супрацоўнічае са Шведскім Радыё, восенню 2004 года на міжнародным канале Шведскага Радыё — «Радыё Швецыя» заснаваў Беларускую службу, фактычна ўзначальваў яе да закрыцця восенню 2009 года. У 2009—2010 гадах — прадзюсар, вядучым праграм Рускай службы «Радыё Швецыя». З 2010 года — прадзюсар, драматург у Радыётэатры Шведскага Радыё.
Сябра, Саюза пісьменнікаў Швецыі, Саюза беларускіх пісьменнікаў.
Творчасць
Піша на шведскай, беларускай і рускай мовах.
Пераклады
Таксама пераклаў на беларускую паасобныя вершы Т. Транстромера.
Зоркаўка сярэдняя
Зоркаўка сярэ́дняя, Макрыца, Макруха (Stellária média) — від раслін роду сямейства.
Расце каля жылля, на агародах, пустазельных месцах, часам па сырых лясных дарогах і палянах.
Назва
Макрыца , белая макрыца, макрэц белы , макруха , макрыца белая.
Батанічнае апісанне
Аднагадовая травяністая расліна.
Сцябло цыліндрычнае, сцелістае, галінастае, вышынёй 10—30 см. Лісце яйкападобнае, коратка завостраныя; верхнія сядзячыя, ніжнія на хвосціках.
Кветкі белыя, дробныя, у выглядзе зорачак, з двухраздзельнымі пялёсткамі на доўгіх кветаножках. Цвіце ў маі — верасні. Плады — каробачкі са шматлікімі акруглым або пупышкападобным насеннем.
Арэал
Распаўсюджана на тэрыторыі Еўропы, Азіі, Паўночнай Афрыкі (Алжыр, Егіпет, Марока, Туніс), па ўсёй тэрыторыі былога СССР, акрамя арктычных зон.
Хімічны склад
У траве макрыцы маюцца сапаніны, вітаміны E, C, карацін.
Значэнне і ўжыванне
У народнай медыцыне ўжываецца пры крывацёку, гемароі, крывахарканні, крывавых ванітах, авітамінозе, пачатковай стадыі памутнення рагавой абалонкі вока.
У народнай медыцыне распараную траву прыкладваюць да хворых месцаў пры рэўматызме, радыкуліце, расцяжэнні звязкаў.
Аарон Цэйтлін
Аарон Цэйтлін (אהרון צייטלין — Арн Цэйтлін; Арон Гилелевич Цейтлин; 1898, Уваравічы, Гомельскі павет, Магілёўская губерня, цяпер гарадскі пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці, Беларусь — 1973, Нью-Ёрк, ЗША; пахаваны ў Іерусаліме) — яўрэйскі драматург, пісьменнік, паэт, мастацкі крытык, выдавец. Пісаў на ідышы і іўрыце. Сын яўрэйскага пісьменніка і публіцыста Гілеля Цэйтліна.
Біяграфія
Дзяцінства прайшло ў Гомелі і Вільні, у 1907—1939 гадах жыў у Варшаве.
Пачаў публікавацца ў перыядычных выданнях на іўрыце (Ха-Ткуфа і Ха-Шылоах). Дэбютаваў вершам «Матраніта» (1914). У 1920 годзе з братам Эльханонам (1902—1942) спрабаваў рэпатрыявацца ў Эрэц-Ісраэль (Палестыну) і правёў дзевяць месяцаў у паселішчы Зіхрон-Яакаў. У Палестыне пазнаёміўся з паэтам Ё.-Х. Брэнерам і перапісваўся з ім да самай гібелі паэта падчас арабскага пагрому 1929 года ў Яфа.
Вярнуўся ў Варшаву ў 1922 годзе, апублікаваў першы паэтычны зборнік Шотнс афн шней («Цені на снезе» на ідышы), пазней — апакаліптычную паэму на іўрыце «Метатрон» (Анёл смерці). З 1926 года быў літаратурным рэдактарам варшаўскай штодзённай газеты на ідышы Ундзер-экспрэс.
У канцы 1920-х гадоў Цэйтлін стаў папулярным драматургам. П’еса Цэйтліна «Брэнер» (1927) пра трагічны лёс Хаіма Брэнера — яўрэйскага паэта, містыка, які прысвяціў нямала намаганняў сінтэзу сіянізму і Рускай рэвалюцыі, іўдаізму і хрысціянства і загінуў падчас беспарадкаў у Палестыне. У 1929 годзе напісаў п’есу «Янкеў Франк», у якой сутыкаюцца вобразы паўсталых супраць традыцыйных аўтарытэтаў і сярэднявечных асноў яўрэйскага жыцця Якава Франка і рабі Ісраэла Баль Шэм Това. Баль Шэм Тоў стварыў новае містычнае вучэнне, прапаведвалае дасягненне радасці, як галоўнай рэлігійнай мэты і ўскалыхнулае народныя масы, а Франк ўрэшце страціў спадзяванні ў барацьбе і пайшоў пад заступніцтва каталіцкай улады, а пазней перайшоў у каталіцызм. Многія з паслядоўнікаў Франка парадніліся з польскім дваранствам і сыгралі значную ролю ў польскай гісторыі.
Ролі габрэяў у польскай гісторыі прысвечана і «Эстэрке і кароль Казімір Вялікі: яўрэйска-польская містэрыя» — гістарычная драма (1929—1931) пра лёс яўрэйскай дзяўчыны, каханкі польскага караля. У міжваеннай Польшчы легіёнаў тэма належнасці да польскай гісторыі для яўрэяў была значнай.
У 1934 годзе публікуе ў «Глобусе» сатырычную антыўтопію «Яўрэйскія дзяржава, або Вейцман Другі» (Дзі ідышэ мелухэ одэр Вейцман дэр цвейтэр) дзе жорстка высмейвае сіянісцкі праект і сучасныя яму палітычныя парадкі ў яўрэйскім грамадскім жыцці. У п’есе па-прароцку прадказваецца не толькі будучая вайна і знішчэнне еўрапейскага яўрэйства, але і многія выродлівыя з’явы сучаснага ізраільскага жыцця. Цэйтлін вызначыў п’есу як маскн-шпіл («гульня масак») і прысвяціў яе рэдактару найбуйнейшай сацыялістычнай газеты на ідышы «Форвертс» у Нью-Ёрку Аўрому Кагану.
У 1939 годзе, напярэдадні Другой сусветнай вайны Цейтлін паехаў у ЗША для пастаноўкі п’есы ў Нью-Ёрку. Уся сям’я Цэйтліна загінула ў Халакосце. У п’есе Ін кейнэмс ланд («У нічыёй краіне»), пастаўленай у Варшаве ў 1938 годзе, Цэйтлін прадбачыў жахі Халакосту. Да тэмы знішчэння еўрапейскага яўрэйства ён вярнуўся ў 1957 годзе ў паэме Бэн ха-эш ве-ха-йеша («Паміж агнём і збаўленнем» на іўрыце).
У 1942 годзе Цэйтлін напісаў для п’есы «Эстэрке» песьню «Дона-Дона». Музыку напісаў легендарны Шалом Секунда, кампазітар і музычны кіраўнік яўрэйскага тэатра на 2-й авеню. Песьня стала вельмі папулярнай, перакладзена на многія мовы. Яе ўключыла ў свой рэпертуар Джоан Баэз. На рускую «Дона-Дона» пераклаў Анатоль Пінскі, кіраўнік Маскоўскага ансамбля яўрэйскай песні, які таксама названы «Дона».
Цэйтлін быў супрацоўнікам нью-ёркскай штодзённай газеты «Моргн-журнал» і прафесарам яўрэйскай літаратуры Яўрэйскай тэалагічнай семінарыі. Значна ўплыў на яўрэйскае культурнае жыццё ў пасляваеннай Амерыцы. Пісаў апавяданні, філасофскія эсэ, вершы, палемічныя артыкулы, а таксама папулярныя работы па парапсіхалогіі. Аўтар выдатнага эсэ пра рабі Нахмана з Брацлава. Шмат перакладаў з амерыканскай і польскай літаратуры на ідыш і іўрыт. Неаднаразова наведваў Ізраіль, выступаў з лекцыямі. У паэзіі Цэйтліна філасофскія разважанні суседнічаюць з «чыстай» лірыкай. Цэйтлін спрабуе адлюстраваць у сваёй паэзіі матывы яўрэйскай містыкі. Творчасць Цэйтліна зазнала ўплыў як еўрапейскай культуры, так і яўрэйскай пісьменства.
Памёр у 1973 годзе ў Нью-Ёрку, пахаваны ў Ерусаліме.
Crocodylus anthropophagus
Crocodylus anthropophagus Brochu, Njau, Blumenschine & Densmore, 2010 — вымерлы від кракадзілаў сямейства Crocodylidae, знойдзены ў Алдувайскай цясніне ў Афрыцы.
Апісанне
Выкапневыя знаходкі ў выглядзе часткова захаваных чэрапа і шкілета маюць узрост 1,84 млн гадоў. Па некаторых прыкметах нагадвае адносна нядаўна вымерлагамадагаскарского кракадзіла Voay robustus. Crocodylus anthropophagus Brochu et al., 2010 быў найбуйнейшым з драпежнікаў, выяўленых у Алдувайскай цясніне побач з продкамі людзей, такімі відамі, як Homo habilis і Paranthropus boisei, на чыіх касцяных рэштках засталіся сляды ўкусаў гэтай рэптыліі (адсюль і назва віду).
Распаўсюджанне
Афрыка, паўночная Танзанія (тыпавая мясцовасць: Алдувай, пліяцэн, плейстацэн), дзе таксама знаходзіцца тыпавая мясцовасць двух відаў гамінід Homo habilis і Paranthropus boisei.
Галац
Гала́ц (Galaţi) ад грэчаскага Галазіян (Γαλαζιον — «блакітны», як яго называлі ў Візантыі) — горад і порт на ўсходзе Румыніі, у вусці Дуная, адміністрацыйны цэнтр жудзеца Галац. На 2005 год насельніцтва складала 331,4 тысяч жыхароў. Вядомы з XIII стагоддзя. Металургічны камбінат, суднабудаванне, вытворчасць суднавага абсталявання, хімічная, тэкстыльная, мэблевая прамысловасць. Музей гістарычны, сучаснага румынскага мастацтва. Храмы XVII стагоддзя, ансамбль цэнтра Галаца (1956-1960), новыя жылыя раёны.
Геаграфічнае становішча
Горад размешчаны на ўсходзе Румыніі, каардынаты 45°27' пн.ш. і 28°02' у.д. Размешчаны на левым беразе Дуная, займае плошчу 246.4 кв. км, на стыку рэк Сірэт (на захадзе) і Прут (на ўсходзе). Знаходзіцца за 80 км ад Чорнага мора.
Гісторыя
Вядомы з XIII стагоддзя. У Галацы была размешчана першая ва ўсходняй Еўропе місія Ватыкана.
Галац напачатку XIX стагоддзя стаў адным з першых тэатраў ваенных дзеянняў падчас вызваленчай вайны Грэцыі супраць турак 1821—1829 гг.
Менавіта ў Галацы 21 лютага 1821 года пад камандваннем былога расійскага маёра Васіліса Каравіяса, 150 грэкаў (галоўным чынам кефаланійцаў) упершыню ўступілі ў бой з туркамі. Падчас далейшых падзей, пасля гераічнай абароны горада, грэкам удалося прарвацца з абложанага туркамі горада 1 мая 1821 г. пад камандваннем Афанасіяса Карпенісіётыса (гл. Бітва за Галац). Але туркі перабілі жыхароў і спалілі горад.
Грэчаская прысутнасць у Галацы, асабліва ў суднаходстве, была прыкметнай і ў другой палове XIX стагоддзя. У значнай меры гэта прысутнасць, як і прысутнасць іншых замежнікаў, была абумоўлена статусам порта-франка, які быў адменены толькі ў 1883 г. У сілу значнай гістарычнай сувязі горада з Грэцыяй адзін з раёнаў грэчаскай сталіцы, Афін, называецца Галацы.
Эканоміка
У горадзе размешчаны найбуйнейшы ў краіне металургічны камбінат Арселар-Мітал Галац, да 2001 года камбінат належаў дзяржаве. Таксама ў Галацы знаходзіцца найбуйнейшая на Дунаі суднаверф. Гэтаму спрыяе выгоднае эканоміка-геаграфічнае становішча горада, размешчанага недалёка ад чарнаморскага ўзбярэжжа.
Таксама ў Галацы размешчаны памежны пункт з Малдовай.
Гарады-пабрацімы
Галац з’яўляецца горадам-пабрацімам наступных гарадоў:
IC 4159
IC 4159 — галактыка тыпу P (особлива галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Эбанікс
Гісторыя
Лінгвісты дагэтуль не высветлілі, дзе менавіта пачалося фармаванне эбанікса. Два асноўныя пукты гледжання:
Няпэўным застаецца статус афраамерыканскай англійскай: ад самастойнай мовы да дыялекта, гаворкі ў межах амерыканскай англійскай.
Збуражскі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Гвозніцкага сельсавета.
Іўеўскае благачынне
Іўеўскае благачынне, Іўеўская благачынная акруга — акруга ў Лідскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Іўеўскага раёна Гродзенскай вобласці.
Благачынныя настаяцелі
Протаіерэй Вячаслаў Пашкевіч.
Сонечнае зацьменне 1 чэрвеня 2011 года
Сонечнае зацьменне 1 чэрвеня 2011 года — частковае сонечнае зацьменне 118 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,6010 і дасягнула свайго максімуму ў 21:17:18 UTC у пункце з каардынатамі 68° пн. ш. 47° у. д..
Tibellus oblongus
Tibellus oblongus — від павукоў сямейства.
Распаўсюджанне
Від распаўсюджаны ў Еўропе, Паўночнай Афрыцы, на Блізкім Усходзе, Каўказе і Закаўказзі, ў Сярэдняй і Паўночнай Азіі на ўсход да Японіі. Жыве ў разнастайных біятопах, але аддае перавагу добра асветленым сонцам участкам, такім як вільготныя лугі, набярэжныя або пустыні, асабліва на пясчанай глебе.
Навашляхаўскі сельсавет
Навашля́хаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Церахоўскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — пасёлак Новы Шлях.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Добрушскага раёна Гомельскай акругі БССР. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Церахоўскага раёна. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Крупецкага сельсавета.
Кукалеўка
Ку́калеўка (, Куколевка) — вёска ў Чэрвеньскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Кліноцкага сельсавета.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Чэрвеньскага сельсавета.
Рыгор Арцюшэнка
Рыгор Арцюшэнка (,  —, Саўт-Рывер, Нью-Джэрсі, ЗША) — беларускі грамадска-палітычны дзеяч у ЗША.
Біяграфія
Бацька быў рэпрэсіраваны савецкай уладай. З 1943 года сям’я на эміграцыі. Пасля вайны — у беларускім лагеры ў Ватэштэце, браў удзел у беларускім скаўтынгу, прафесійна займаўся валейболам, быў адным з галоўных ігракоў беларускай каманды «Нёман».
З 1949 года у ЗША. Жыў у Саўт-Рыверы, браў удзел у моладзевым руху: актывіст Аб’яднання беларуска-амерыканскай моладзі (у 1953—1956 гадах старшыня Саўт-Рыверскага аддзела АБАМ), адрадзіў у Саўт-Рыверы беларускую валейбольную дружыну «Нёман». У 1970—1980-я гадах належаў да Беларускага кангрэсавага камітэта Амерыкі, член урада (управы). Браў актыўны ўдзел у жыцці парафіі Св. Ефрасінні Полацкай, цягам 12 гадоў узначальваў карпарацыю «Белер-Мінск». Разам з жонкай Соняй шмат зрабіў для дапамогі дзецям — ахвярам чарнобыльскай катастрофы. Пахаваны на могілках Беларускай праваслаўнай царквы Св. Ефрасінні Полацкай.
Аўраам Лемпель
Аўраам Лемпель (אברהם למפל; 10 лютага 1936, Львоў — 4 лютага 2023) — ізраільскі спецыяліст у галіне інфарматыкі, прафесар.
Нарадзіўся ў 1936 годзе ў Львове. У 1959 годзе перабраўся з Польшчы ў Ізраіль. У 1977 годзе разам са сваім калегам, прафесарам Якавам Зівам, апублікаваў LZ7, першую версію алгарытму Лемпеля-Зіва, а ў 1979 годзе — другую версію, 79LZ.
Абедзве версіі паслужылі асновай для тэхналогій сціскання, такіх як TIFF, PNG, ZIP і GIF, а таксама сыгралі цэнтральную ролю ў фарматах PDF (для дакументаў) і MP3 (для музыкі).
Алгарытм, распрацаваны Лемпелем і Зівам, дазваляе сціскаць даныя без страт і не патрабуе папярэдняга ведання статыстычных уласцівасцей даных. Многія тэхналогіі сціскання, якія выкарыстоўваюцца ў інтэрнэце ў прыладах памяці, камп’ютарах і сродках сувязі, былі распрацаваныя на аснове гэтага алгарытму.
Памёр у 2023 годзе.
NGC 1517
NGC 1517 (іншыя абазначэнні — UGC 2970, ZWG 418.13, IRAS04064+0831, PGC 14564) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Цялец.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Кармін’яна
Кармін'яна (Carmignano) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Таскана, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Прата.
Насельніцтва складае 13238 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 343 чал./км². Займае плошчу 39 км². Паштовы індэкс — 59015. Тэлефонны код — 055.
Заступнікам населенага пункта лічыцца Архангел Міхаіл.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
IC 4160
IC 4160 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Бійскі раён
Бійскі раён(Би́йский райо́н) — адміністрацыйна-тэрытарыяльнае ўтварэнне (сельскі раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Алтайскім краі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Бійск, у склад раёна не ўваходзіць.
Геаграфія
Размешчаны ва ўсходняй частцы края, на поўдні Бійска-Чумышскага ўзвышша. Мяжуе з Занальным, Цалінным, Салтонскім, Краснагорскім, Савецкім, Смаленскім раёнамі края і гарадской акругай горад Бійск.
Плошча: 2200 км².
Рэльеф узгорыста-ўвалісты. Здабываюць пясок, жвір. Клімат кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня: −18 °C, ліпеня: +18,9 °C. Гадавая колькасць атмасферных ападкаў: 520 мм. Па тэрыторыі раёна працякаюць рэкі: Бія, Катунь, Бехцямір, Шубёнка, Няня, бярэ пачатак Об. Глебы: чарназёмы, цёмна-шэрыя лясныя. Растуць хвоя, бяроза, асіна, алешына, рабіна, каліна, чаромха, таполя.
Баявік (кінажанр)
Баяві́к, э́кшэн-фільм, э́кшн-фільм (action movie, літар. фільм дзеяння) — жанр кінематографа, у якім асноўная ўвага надаецца гвалту: перастрэлкам, бойкам, пагоням і т. п. Большасць баевікоў ілюструюць вядомы тэзіс «дабро павінна быць з кулакамі». Экшэн-фільмы часта маюць высокі бюджэт, багаты на каскадзёрскія трукі і спецэфекты. Лічыцца, што папулярызацыя т. з. «эстэтыкі гвалту» шмат у чым абавязана такім стужкам. Фільмы гэтага жанру часцяком не маюць складанага сюжэта, галоўны герой звычайна сутыкаецца са злом у самай відавочнай яго праяве: тэрарызм, выкраданне, забойства, карупцыя, несправядлівасць (з пункту гледжання галоўнага героя). Не знаходзячы іншага выхаду, галоўны герой вырашае звярнуцца да гвалту. У выніку знішчэнню часцяком падвяргаюцца дзясяткі, а часам і сотні адмоўных персанажаў. Часцей за ўсё баевікі сканчаюцца хэпі-эндам. Большасць баевікоў не рэкамендавана да прагляду падлеткам да 16 гадоў.
Сонечнае зацьменне 4 студзеня 2011 года
Сонечнае зацьменне 4 студзеня 2011 года — частковае сонечнае зацьменне 151 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,8576 і дасягнула свайго максімуму ў 08:51:42 UTC у пункце з каардынатамі 65° пн. ш. 21° у. д..
Зацьменне 4 студзеня 2011 года стала 1-ым сонечным зацьменнем у 2011 годзе і 21-ым у XXI стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 11 ліпеня 2010 года, наступнае — 1 чэрвеня 2011 года.
Верхнятошчыцкі сельсавет
Гісторыя
Утвораны 16 ліпеня 1954 года ў складзе Быхаўскага раёна Магілёўскай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Краснабярэжскага і Ніжнятошчыцкага сельсаветаў. 30 мая 1958 года ў склад Дунайкоўскага сельсавета перададзена вёска Дзедава. 11 красавіка 1960 года ў склад сельсавета з Ямніцкага сельсавета перададзены вёскі Дзедава і Хамічы, якія ў 1986 годзе перададзены ў склад Дунайкоўскага сельсавета. 23 снежня 2009 года цэнтр перанесены ў вёску Ніжняя Тошчыца, сельсавет перайменаваны ў Ніжнятошчыцкі.
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 917 чалавек, з іх 96,7 % — беларусы, 2,4 % — рускія, 0,4 % — украінцы.
Губарэвіцкі сельсавет
Губарэ́віцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Хойніцкага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Губарэвічы.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Хойніцкага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Стралічаўскага сельсавета.
МАЗ-500
МАЗ-500 — савецкі грузавы аўтамабіль, які выпускаўся на Мінскім аўтамабільным заводзе.
Апісанне
Першыя даследчыя ўзоры з’явіліся ў 1958 годзе, выпрабавальная зборка грузавіка пачалася ў 1963 годзе. Першыя серыйныя грузавікі МАЗ-500 сышлі з канвеера ў сакавіку 1965 года. 31 снежня 1965 года з галоўнага канвеера сышоў апошні аўтамабіль 200-га сямейства Мазаў і з 1966 года завод цалкам перайшоў на выпуск аўтамабіляў сямейства МАЗ-500. У адрозненне ад папярэдніка, МАЗ-500 меў кампаноўку з кабінай над рухавіком, што дазволіла некалькі зменшыць вагу машыны і павялічыць даўжыню грузавой платформы, што ў выніку прывяло да павелічэння грузападымальнасці на 500 кг.
Далейшае развіццё
У 1970 годзе на замену МАЗ-500 прыйшоў МАЗ-500А з павялічанай на 100 мм колавай базай і павялічанай да 8 тон грузападымальнасцю. Габарытныя памеры былі прыведзены ў адпаведнасць з еўрапейскімі нормамі. Знешне 500-е другога пакалення можна адрозніць па новай «клецістай» рашотцы радыятара. Быў зменены перадаткавы лік галоўнай перадачы, у выніку чаго максімальная хуткасць машыны павялічылася з 75 да 85 км/г, колавая база павялічылася на 100 мм (да 3950 мм), а грузападымальнасць узрасла да 8 тон. Акрамя таго, знік кажух за кабінай. За дзвярамі, на ўзроўні ручкі дзвярэй, з’явіўся паўторнік сігналу заваротку.
МАЗ-500А і яго мадыфікацыі пратрымаліся ў вытворчасці да 1977 года, калі яны былі заменены новым сямействам МАЗ-5335.
Асаблівасці канструкцыі
МАЗ-500 мог звычайна працаваць пры поўнай адсутнасці ці няспраўнасці электраабсталявання, напрыклад, быўшы заведзены «са штурхача»: у канструкцыі адсутнічалі якія-небудзь безумоўна неабходныя для працы матора электракампаненты, а ўзмацняльнік руля быў гідраўлічным. Дзякуючы гэтай асаблівасці машына атрымлівала спецыяльную надзейнасць і жывучасць у войсках, дзе з поспехам выкарыстоўвалася нават нягледзячы на адсутнасць поўнага прывада. У падобным рэжыме працы таксама цалкам выключалася дэмаскаванне радыёперашкодамі.
Мадыфікацыі
Базавым варыянтам быў бартавы аўтамабіль з драўлянай платформай грузападымальнасцю 7500 кг з колавай базай 3850 мм. Аўтамабіль меў характэрнае дэкаратыўнае абліцоўванне рашоткі радыятара з 14-ці вертыкальных рэбраў, кажух, прымацаваны да задняй сценкі кабіны. Аўтамабілі камплектаваліся 5-ступеньчатай каробкай перадач з сінхранізатарамі на чатырох вышэйшых перадачах і гідраўзмацняльнікам руля. Дзякуючы магутнаму рухавіку, МАЗ-500 мог буксіраваць прычэп поўнай масай 12 000 кг.
«500-ае» сямейства ўяўляла сабою мадэльны шэраг, у які апроч некалькіх варыянтаў бартавых аўтамабіляў таксама ўваходзілі самазвал МАЗ-503, седлавы цягач МАЗ-504, лесавоз МАЗ-509, шасі МАЗ-500Ш для месцавання на ім рознага спецыяльнага абсталявання.
Экспарт
МАЗаў пяцісотага сямейства ўсіх мадыфікацый пастаўлена на экспарт каля 25 000 машын. Большасць пайшлі ў краіны сацыялістычнага лагеру — Балгарыю, ГДР, Польшчу, але былі і адзінкавыя пастаўкі ў экзатычныя краіны — Бангладэш, Камбоджу, Маўрытанію, Сьера-Леонэ.
Мікалай Цімафеевіч Архіпец
Мікала́й Цімафе́евіч Архі́пец (, в. Каменны Барок Бярэзінскага раёна Мінскай вобласці — ) — беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч, міністр прамысловага будаўніцтва БССР (1968—1979), намеснік старшыні Дзяржаўнага забеспячэння СССР (1979—1988).
Біяграфія
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.
З 1956 па 1961 год — кіраўнік Аршанскага будаўнічага трэста.
З 1964 па 1968 год — кіраўнік будтрэста № 16 «Нафтастрой», які адбудоўваў горад Наваполацк.
З 1969 па 1979 год узначальваў Міністэрства прамысловага будаўніцтва БССР, адкуль быў пераведзены на працу ў Маскву на пасаду намесніка старшыні Дзяржаўнага забеспячэння СССР.
Заслужаны будаўнік БССР, Ганаровы грамадзянін Наваполацка (1986). Быў узнагароджаны двума ордэнамі Леніна, ордэнам ордэнам Кастрычніцкай Рэвалюцыі, ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга, ордэнам Айчыннай вайны I ступені і дзесяццю медалямі.
Бібліяграфія
Аўтар кнігі ўспамінаў «Время надежд и огорчений».
Ушанаванне памяці
У гонар М. Ц. Архіпца на 40-годдзе горада Наваполацка была ўсталяваная памятная дошка.
Марыйцы
Марыйцы, народ, які пражывае ў Расіі, у міжрэччы Волгі і Вятлугі, у асноўным у Рэспубліцы Марый Эл, у якой жыве каля паловы ўсіх марыйцаў Расіі.
Вылучаюць тры групы марыйцаў: лугавыя (яны складаюць большасць марыйскага народа, займаюць Волга-Вяцкае міжрэчча), горныя (яны жывуць на правым і левым беразе Волгі), усходнія (яны склаліся з перасяленцаў з лугавога боку Волгі ў Башкірыю і Прыўралле) марыйцы. Гавораць на марыйскай і горнамарыйскай мовах фіна-ўгорскай групы ўральскай сям'і.
Рожак
Рожак (Rožok) — прыродны запаведнік ва ўсходняй Славакіі, які складаецца з першабытных букавых лясоў. Запаведнік ахоўваецца славацкім нацыянальным паркам Поланіны.
28 лютага 2007 года запаведнік Рожак увайшоў у спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА пад назвай «Некранутыя букавыя лясы Карпатаў».
Гіруць
Гіруць — прозвішча.
Аляксандр Іванавіч Гіруць
Аляксандр Іванавіч Гіруць (нар., г. Ашмяны) — беларускі матагоншчык. Майстар спорту па матацыклетным спорце (1987).
Біяграфія
Скончыў СШ № 2 г. Ашмяны (1986), Беларускую акадэмію фізічнай культуры (1991). Чэмпіён Польшчы (1996—1997), Расіі (1998), Беларусі на працягу 10 гадоў.
NGC 1519
NGC 1519 (іншыя абазначэнні — ESO 550-9, MCG -3-11-13, IRAS04058-1719, PGC 14514) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Эрыдан.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Крупянка (прыток Жадуні)
Крупя́нка — рака ў Клімавіцкім і Касцюковіцкім раёнах Магілёўскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Жадунька (басейн Дняпра).
Даўжыня 15 (19 ) км, з іх 8 км у Клімавіцкім раёне. Плошча вадазбору 139 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,1 м/км. Пачынаецца за 1,3 км на паўночны захад ад вёскі Жэўжык Клімавіцкага раёна, вусце каля вёскі Негіна Касцюковіцкага раёна. Вадазбор у межах Аршанска-Магілёўскай раўніны. Рэчышча каналізаванае. Асноўны прыток — Альшанка (злева).
IC 4161
IC 4161 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Міхалоў (Брагінскі раён)
Міхало́ў — былая вёска ў Брагінскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. Уваходзіла ў склад Дублінскага сельсавета.
У 2005 годзе вёска была выключана са звестак па ўліку населеных пунктаў.
Размяшчэнне
У 11 км на поўдзень ад Брагіна, 40 км ад чыгуначнай станцыі Хойнікі (на галінцы Васілевічы — Хойнікі ад лініі Калінкавічы — Гомель), 130 км ад Гомеля.
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Камарын — Хойнікі.
Гісторыя
У 1930 годзе 150 га землі. У 1932 годзе арганізаваны калгас. Паводле перапісу 1959 года ў складзе калгасу «Запаветы Леніна» (цэнтр — вёска Ясені).
Лежні
Ле́жні (, Лежни) — вёска ў Чэрвеньскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Кліноцкага сельсавета.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Чэрвеньскага сельсавета.
Сонечнае зацьменне 11 ліпеня 2010 года
Зацьменне мела велічыню 1,0580 і дасягнула свайго максімуму ў 19:34:38 UTC у пункце з каардынатамі 20° пд. ш. 122° з. д. Працягласць максімальнай фазы зацьмення склала 5 хв. 20 с., а месяцавы цень на зямной паверхні дасягнуў шырыні 259 км.
Зацьменне 11 ліпеня 2010 года стала 2-ім сонечным зацьменнем у 2010 годзе і 20-ым у XXI стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 15 студзеня 2010 года, наступнае — 4 студзеня 2011 года.
Венгерскі нацыянальны музей
Венгерскі нацыянальны музей (Magyar Nemzeti Múzeum) — адзін з галоўных музеяў Будапешта, прысвечаны гісторыі і мастацтву Венгрыі.
Будынак
Размяшчаецца ў велічным будынку з калонамі, створаным па праекце Міхая Полака. У афармленні інтэр'ераў музея бралі ўдзел Карай Лотц і Мор Тан. На ступенях гэтага будынка ў 1848 годзе паэт Шандар Петэфі заклікаў народ да рэвалюцыі, прачытаўшы сваю «Нацыянальную песню».
Экспазіцыя
Пастаянныя выстаўкі Венгерскага нацыянальнага музея ахопліваюць гісторыю Венгрыі з моманту заснавання дзяржавы да 1990-х гадоў. У лапідарыі прадстаўлена калекцыя камянёў рымскага перыяду і іншыя археалагічныя знаходкі. Сярэднявечны перыяд і эпоху турэцкага нашэсця ў Венгрыі ілюструюць каралеўскія рэгаліі, прадметы сярэднявечнага побыту, ювелірныя вырабы, калекцыя манет і зброі. У экспазіцыі залы, прысвечанай рэвалюцыі 1848—1849 гадоў, прадстаўлены палатка камандуючага турэцкай арміяй і цудоўныя інкруставаныя рэнесансныя сталы аднаго з храмаў паўночна-ўсходняй часткі Венгрыі. Зала гісторыі XX стагоддзя прыцягвае ўвага выстаўкай зброі часоў дзвюх сусветных войнаў і калекцыяй агітацыйных плакатаў.
Асобная зала музея прысвечана каралеўскай мантыі, у якой каранаваўся заснавальнік венгерскай дзяржавы кароль Іштван. Яна выканана з візантыйскага шоўка з залатым гафтам і ўпрыгожана жэмчугам. Святы Іштван падарыў мантыю царкве ў 1031 годзе.
У партрэтнай галерэі музея прадстаўлена цудоўны збор партрэтаў каралёў з дынастыі Арпадаў.
У музычнай экспазіцыі Венгерскага нацыянальнага музея прадстаўлены клавікорд Моцарта, барытон Эстэрхазі, арфа Марыі-Антуанэты, раялі Бетховена і Ліста.
Нарачана-Вілейская нізіна
Нарача́на-Віле́йская нізі́на — фізіка-геаграфічны раён Беларускага Паазер’я на паўночным захадзе Беларусі.
Геаграфія
Нарачана-Вілейская нізіна займае часткова Вілейскі, Лагойскі, Маладзечанскі раёны Мінскай вобласці, Астравецкі і Смаргонскі раёны Гродзенскай вобласці. Мяжуе на поўначы са Свянцянскімі градамі, на ўсходзе з Верхнебярэзінскай нізінай, на паўднёвым усходзе з Мінскім узвышшам, на паўднёвым захадзе з Ашмянскім узвышшам, на паўночным захадзе з Нярыска-Жэймянскай нізінай (у Літве). Працягнулася з захаду на ўсход ад 115 да 145 км, з поўначы на поўдзень ад 35 да 75 км, нлошча 8,7 тыс. км².
Геалогія
Тэрыторыя прымеркавана да паўднёва-заходняй часткі Вілейскага пахаванага выступу Беларускай антэклізы і Прыбалтыйскай монакліналі. Крышталічны фундамент перакрыты асадкавай тоўшчай верхняга пратэразою (венд), ніжняга і сярэдняга кембрыю, ардовіку, сілуру, сярэдняга дэвону, месцамі ніжняга і верхняга мелу і антрапагену на ўсёй тэрыторыі. У антрапагенавай тоўшчы (магутнасць 80—100, зрэдку 120 м) вылучаны адклады бярэзінскага, дняпроўскага, сожскага і паазерскага зледзяненняў.
Карысныя выкапні: гліны, жвір, пяскі, торф, сапрапель, мінеральныя воды (Нарачанская крыніца).
Рэльеф
Большасць жа тэрыторыі займае водна-ледавіковая раўніна, сфарміраваная расталымі водамі паазерскага ледавіка. Паверхня яе пераважна спадзіста-хвалістая, адносныя перавышэнні 3—4 м. Характэрны замкнутыя забалочаныя ўчасткі з рэліктавымі ледавіковымі азёрамі, пясчанымі ўзгоркамі-дзюнамі.
Клімат
Сярэднія тэмпературы студзеня −7,5 °C, ліпеня 16,8 °C; ападкаў — 602 мм за год.
Гідраграфія
Рэкачная сетка належыць да басейна Нёмана. Найбольшыя рэкі Вілія з прытокамі Ашмянка, Уша, Ілія, Дзвінаса, Сэрвач, Нарач з Вузлянкай, Страча.
Шмат азёр, сярод іх самае вялікае возера Беларусі Нарач, а таксама Мястра, Баторына, Свір, Вішнеўскае, Вялікія Швакшты, Малыя Швакшты, Сарачанскія азёры.
У межах нізіны пачынаецца Вілейска-Мінская водная сістэма, у складзе якой створана Вілейскае вадасховішча. Тут часткова знаходзіцца і галоўны канал Вілейска-Мінскай воднай сістэмы.
Гаспадарка, ахова прыроды
Тут размешчаны Нарачанскі нацыянальны парк. Вакол возера Нарач курортная і водаахоўная зоны.
Беларуская маладзёжная (радыёстанцыя)
Радыёстанцыя «Беларуская маладзёжная» (1963—1994) — галоўная беларуская рэдакцыя праграм для моладзі. Існавала ў межах дзяржаўнага беларускага радыё.
Гісторыя
Была заснавана ў 1963 годзе. Гэта была другая на тэрыторыі СССР спецыялізаваная рэдакцыя са статусам радыёстанцыі пасля маскоўскага радыё «Юность» (знакаміты «Маяк» з’явіцца годам пазней). Афіцыйна яна называлася «галоўная рэдакцыя праграм для моладзі» ў сістэме дзяржаўнага радыё БССР, а «Беларуская маладзёжная», натуральна, было дасціпнай назвай, або папросту — брэндам радыёстанцыі.
З 1986 года кіраваць рэдакцыяй прызначылі 30-гадовую журналістку Жанну Літвіну, якая змяніла фарматы перадач. Вострыя тэмы, яркія выступоўцы (сярод якіх, дарэчы, не раз фігураваў і Аляксандр Лукашэнка, на той момант — заўзяты апазіцыянер), смелая і свабодная манера размоў у эфіры — вось тое, за што любілі і слухалі праграмы БМ.
Яшчэ ў канцы 1980-х радыёстанцыя запісала круглы стол з удзельнікамі руху «Талака», якія ўпершыню загаварылі аб нацыянальнай валюце, нацыянальнай арміі, суверэнітэце і незалежнасці Беларусі. (Стужкі з запісам у той жа дзень забрала КДБ, ускрыўшы мантажную, але пасля скандалу на ўзроўні кіраўніцтва Дзяржтэлерадыё запісы вярнулі).
Рэдакцыя адной з першых пачала расказваць пра нацыянальнае адраджэнне і ўздымала ў эфіры самыя вострыя тэмы, што абмяркоўваліся палітыкамі новай дэмакратычнай фармацыі — пошукі праўды пра Чарнобыль, стварэнне Свабоднага прафсаюзу, незалежнасць краіны і г.д.
Ужо птушкі пяюць ўсюды…
«Ужо пту́шкі пяю́ць ўсю́ды…» — лірычны верш Часлава Янкоўскага, які раней традыцыйна прыпісваўся Уладзіславу Сыракомлю.
Беларуская маладзёжная (радыёстанцыя)
Студзеньскія падзеі
З 1991 года БМ дамаглася таго, што час, у які традыцыйна выходзілі вечаровыя навіны з Масквы, замацаваўся за ёй. Праз некалькі тыдняў пасля гэтага адбыліся сумнавядомыя падзеі студзеньскага штурму Вільнюскай тэлестудыі і ўводу савецкіх войскаў у Вільнюс падчас вечаровага эфіру адбылося прамое ўключэнне Сяргея Дубаўца з рэпартажам з Літвы, і ў праграме загучалі словы пра акупацыю Літвы савецкімі войскамі. Праз некалькі хвілін Васіль Крупскі распавёў у прамым эфіры, што ў Персідскім заліве раніцай пачнецца вайна.
Наступным днём пасяджэнне Вярхоўнага Савета пачалося з праслухоўвання стужкі, на якую запісваўся эфір, была створана камісія, якая мусіла разабрацца ў гэтай антысаветчыне ці яшчэ чымсьці на Беларускім радыё, а паралельна была створана і група дэпутатаў, якая накіравалася ў Вільнюс, каб на ўласныя вочы паглядзець, што ж там такое адбываецца. Санкцый з боку кіраўніцтва Дзяржтэлерадыё ў дачыненні да рэдакцыі пасля гэтага не было, хаця на змену лаяльнаму Генадзю Бураўкіну на пасаду старшыні Дзяржтэлерадыёкампаніі ў той час ужо прыйшоў Аляксандр Сталяроў. Аднак праз нейкі час вечаровыя эфіры БМ усё ж перасунулі з прайм-тайму а 19.00 на позні вечар.
Ужо птушкі пяюць ўсюды…
Паводле Антона Брыля, твор напісаны прыблізна ў 1900 годзе.
Беларуская маладзёжная (радыёстанцыя)
Хто працаваў
У пачатку 1990-х у складзе рэдакцыі працавалі Уладзімір Дзюба, Валянціна Стэльмах, Анатоль Груша, Алена Сцяпанава, Іна Студзінская, Таццяна Мельнічук, Алена Радкевіч, Віталь Сямашка, Ігар Ганчарук, Уладзімір Давыдоўскі, Лявон Вольскі, Зміцер Лукашук, Алесь Дайнека.
Ужо птушкі пяюць ўсюды…
Аўтарства
Упершыню твор быў апублікаваны 12 верасня 1912 г. у польскамоўнай газеце «Kurier Litewski» (№ 201) пад загалоўкам «Беларускі верш» і з подпісам «Вільня, 1861». Аўтар быў пазначаны Сыракомля. Але ўжо ў № 204 19 верасня была апублікаваная зацемка ў якой Янкоўскі напісаў пра памылку публікатара Уладзіслава Каратынскага.
Беларуская маладзёжная (радыёстанцыя)
Хто працаваў
Пасля здабыцця незалежнасці, у 1992—1993 гадах прыйшло пакаленне зусім маладых супрацоўнікаў: Алесь Хмяльніцкі, Іван Кобзік, Ганна Харужая, Генадзь Кеснер, Ірына Курапаткіна, Вольга Бабак.
Сярэдні ўзрост журналістаў рэдакцыі складаў каля 30 гадоў. БМ актыўна асвятляла падзеі ў моладзёвай культуры, рок-музыцы. Як ні складана гэта сёння ўявіць, пераважная большасць супрацоўнікаў размаўляла ў эфіры тагачаснага дзяржаўнага радыё на «тарашкевіцы».
Ужо птушкі пяюць ўсюды…
Аўтарства
У 1921 г. Часлаў Янкоўскі апублікаваў артыкул «У справе беларускай літаратуры» (Na marginesie literatury białoruskiej; «Gazeta Krajowa», № 24), дзе зноў заявіў, што Уладзіслаў Каратынскі прыпісаў ягоны беларускамоўны верш Сыракомлю.