cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тэалогія вызвалення
Сутнасць
Тэалогія вызвалення выкарыстоўвае сацыялогію і эканамічныя навукі для вывучэння беднасці, лічачы, што яна з’яўляецца крыніцай граху. Яна паказвае на самарэалізацыю чалавецтва як частка чароўнага здабычы. Згодна з тэалогіі дадзенага кірунку, хрысціянскае выратаванне недасягальна без эканамічнага, палітычнага, сацыяльнага і ідэалагічнага вызвалення як значнай прыкметы чалавечай годнасці.
Тэалогія вызвалення ў асноўным займаецца пошукамі прагрэсіўных шляхоў развіцця, у прыватнасці мясцовых узораў сацыялізму. Пры гэтым прыхільнікі руху супраць скажонага тэндэнцыйнага тлумачэння марксізму і сацыялізму. Вялікія ўтопіі мінулага, з іх пункту гледжання, і перш за ўсё марксізм у «знятым» выглядзе будуць выкарыстаныя ў новай жыццяздольнай праграме татальнай эмансіпацыі чалавека. Прыярытэт у гэтым працэсе аддаецца сацыяльнай ролі рэлігіі. Менавіта рэлігія, вычышчаная ад перажыткаў мінулага, у спалучэнні з канкрэтнай гісторыяй і сацыяльнай практыкай людзей, па перакананні тэолагаў вызвалення, у стане прапанаваць чалавеку сэнс, дзеля якога варта жыць і паміраць.
Варта вылучыць некаторыя ідэі, якія характарызуюць тэалогію вызвалення ўвогуле. Па-першае, яе прадстаўнікі лічаць, што Евангелле зусім не састарэла, а Бог з’яўляецца нашым сучаснікам. Адносіны несвабоды, прыгнёту, голад, беднасць — гэта і яго праблемы. Таму асноўнай задачай новай тэалогіі з’яўляецца багаслоўскую спасціжэння феномену беднякоў. Па-другое, на іх думку, у Лацінскай Амерыцы існуе дзве палярныя тэалогіі: традыцыйная, кансерватыўная, арыентаваная на абарону дамінуючых парадкаў, і новая, вызваленчая, што абапіраецца на рух базавых нізавых суполак. Існуе таксама іншая лінія расколу тэалогіі: супярэчнасць паміж заходнім стылем тэалогіі, сутнасць якога складае барацьба з атэізмам, адмаўленнем Богу, і «мясцовай» тэалогіяй, асноўныя пытанні якой спароджаныя не бязбожнасці, а бяздушнымі, бесчалавечнымі сацыяльнымі парадкамі. Па-трэцяе, у тэалогіі вызвалення па-новаму асвятляецца сама структура царквы. Тэолагі вызвалення кажуць пра тое, што царква не з’яўляецца «анёльскай установай» на Зямлі, а адлюстроўвае існуючыя сацыяльныя супярэчнасці.
Як вынік, можна вызначыць галоўныя прынцыпы тэалогіі вызвалення:
Стаўленне Ватыкана
У наш час хутка адбываецца працэс зрушэння цэнтра ўвагі царквы на перыферыю і клерыкальная аўтарытарная царква паступова ператвараецца ў народную. Самі гэтыя палажэнні, якія характарызуюць тэалогію вызвалення як своеасаблівую каталіцкую канцэпцыю, крытыкаваліся афіцыйным Ватыканам. Пры гэтым падкрэслівалася памылковасць звесткі тэалогіі да палітыкі, аднабаковай трактоўкі задач евангельскага вучэння, спасылак на варожы хрысціянству па сваіх светапоглядных асновам марксізм. Папа Ян Павел II не раз казаў пра тое, што тэалогія вызвалення з’яўляецца антытэалогіяй.
Хоць Ватыкан патрабуе, каб духавенства не ўмешвалася ў партыйную палітыку, але ён прыняў фундаментальны прынцып тэалогіі вызвалення: «Хрысціянскае Евангелле апраўдвае барацьбу бедных за палітычную свабоду і адсутнасць старонняга кантролю над сваім жыццём».
Практыка тэалогіі вызвалення
Самае радыкальнае ў тэалогіі вызвалення было не ў тэарэтычных працах адукаваных святароў і навукоўцаў, а ў сацыяльнай арганізацыі, а дакладней, у рэарганізацыі царкоўнай практыкі па мадэлі «першасных хрысціянскіх абшчын» (Christian base communities). Першасныя абшчыны ўяўлялі сабой малыя сходы, звычайна за межамі царквы, на якіх абмяркоўваліся месцы з Бібліі або цэлебравалася імша. Яны былі асабліва распаўсюджаныя ў сельскіх раёнах Лацінскай Амерыкі, дзе не хапала парафіяльных святароў і вялікае значэнне надавалася ўдзелу свецкіх асоб у набажэнстве. У маі 2007 г. у адной толькі Бразіліі дзейнічала 80 000 пярвічных абшчын.
Тэалогія вызвалення, нягледзячы на ​​яе дактрынальнай кадыфікацыю, на практыцы мела ў сваёй аснове рух знізу ўверх, калі схему пропаведзяў і сутачных набажэнстваў рыхтуюць самі мірскія прыхаджане, а не іерархія артадаксальнай царквы.
Сучаснасць
У цяперашні час тэалогія вызвалення перажывае новае адраджэнне ў сувязі з прыходам да ўлады ў многіх краінах Лацінскай Амерыкі, асабліва ва ўмовах развіваецца крызісу, прасацыалістычных сіл. Прэзідэнты Уга Чавес у Венесуэле і Рафаэль Карэа ў Эквадоры неаднаразова заяўлялі аб сваёй блізкасці да тэалогіі вызвалення і хрысціянскаму сацыялізму, а Фернанда Луга, абраны ў 2008 г. прэзідэнтам Парагвая ад левацэнтрысцкай кааліцыі, сам з’яўляўся былым біскупам. Таксама адбываецца збліжэнне царквы з урадам на Кубы. Чавес недвухсэнсоўна заявіў аб падзеле ім шэрагу палажэнняў тэалогіі вызвалення ў каляднай прамовы 2005 г .: «Для мяне Каляды — гэта Хрыстос. Хрыстос — бунтар, Хрыстос — рэвалюцыянер, Хрыстос — сацыяліст».
Ведаска
Ведаска (Veddasca) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Варэзэ.
Насельніцтва складае 346 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 22 чал./км². Займае плошчу 16 км². Паштовы індэкс — 21010. Тэлефонны код — 0332.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Датога
Гісторыя
Датога адносяцца да паўднёвай галіны нілотаў, па мове блізкія да календжын і часткі масаяў. Лінгвісты лічаць, што агульныя продкі датога і календжын вылучыліся як асобная група каля 3000 гадоў таму і да 1500 г. перасяліліся на тэрыторыю Усходняй Афрыкі. Датога займалі частку горных раёнаў з багатымі пашамі, пакуль не былі выціснуты з большасці зямель масаямі. У другой палове XX ст. ціск перасяленцаў, на гэты раз земляробаў-банту, прадоўжыўся. Характэрна тое, што датога імкнуцца адасобіцца ад сучасных інавацый, каб захаваць традыцыйную культуру.
Культура
Асноўным заняткам датога лічыцца вандроўная і адгонная жывёлагадоўля. Яны трымаюць кароў, авечак, коз і аслоў. Асаблівую ролю ў культуры займаюць каровы, паколькі валоданне імі вызначае статус сярод супляменнікаў, малако і кроў кароў разглядаюцца як найбольш добрая ежа. Большасць датога вымушана займацца земляробствам, вырошчваюць кукурузу, проса, бабовыя, на продаж — цыбулю. Звычайна земляробства развіваецца найлепей у раёнах з дастатковай колькасцю ападкаў, там, дзе існуе вонкавы попыт на харчовыя прадукты. Акрамя таго, пэўны перыяд года мужчыны займаюцца адыходніцтвам, наймаюцца на часовую працу ў гарады. Наадварот, ізаляваныя групы ў засушлівых раёнах абапіраюцца галоўным чынам на жывёлагадоўлю. Жывёлагадоўля застаецца найважнейшым заняткам барабайг, найбольш ізаляванай тэрытарыяльнай групы, што захоўвае багатыя горныя пашы. Распаўсюджанае традыцыйнае рамяство — металургія. Датога апрацоўваюць жалеза. Дадатковыя заняткі — паляванне і збіральніцтва.
Тыповыя паселішчы геда — сямейныя сядзібы з некалькімі хацінамі. Апошнія ўяўляюць сабою чатырохкутныя каркасныя канструкцыі с плоскімі дахамі, сплеценыя з галля і пакрытыя сумяссю гліны, саломы і гною. Прастору вакол геда абмяжоўваюць зараснікі калючага хмызняка, што абараняюць людзей і свойскую жывёлу ад дзікіх звяроў. Мужчынская вопратка хангд — кавалак чырвонай тканіны накшталт тогі. Жаночая вопратка ханангвенд даўжэйшая за хангд. Жанчыны носяць шыйныя драцяныя спіралі і мноства караляў. І мужчыны, і жанчыны ўпрыгожваюць цела і твар шрамаваннем.
Датога падзяляюцца на 13 тэрытарыяльных груп, якія дысперсна раскіданы на поўначы Танзаніі. Яны звычайна не мяжуюць адна з іншай, аднак падтрымліваюць узаемныя кантакты. Агульнага кіравання ў тэрытарыяльных груп няма. Існуюць таксама родавыя арганізацыі на чале старэйшын, але іх уплыў у розных групах адрозны. Род арганізуе супольныя святы і рытуалы, яго чальцы аказваюць узаемную падтрымку. Галоўная сацыяльная адзінка — нуклеарная сям'я з бацькоў і іх дзяцей. Яна разглядаецца як карыстальнік пэўных тэрыторый, уладальнік палеткаў і свойскай жывёлы. Сваяцтва перадаецца толькі па лініі бацькі. Шлюбы знутры рода забаронены. Многія сем'і прытрымліваюцца звычаю палігініі. Мужчыны выбіраюць жонак не толькі сярод супляменніц, але і сярод жанчын-банту.
У юнацкім узросце хлопчыкі праходзяць шэраг абрадаў ініцыяцыі, у тым ліку абразанне і паляванне на дзікіх звяроў. У апошнім выпадку забойства звера не абавязковае. Малады воін павінен толькі пратыкнуць небяспечную жывёліну (ільва, буйвала, насарога, леапарда і г. д.) дзідай. Датога лічацца грознымі воінамі і паляўнічымі нават у параўнанні з масаямі. Часам ахвярамі воінаў становяцца не жывёлы, а людзі, паколькі забойства ворага прыраўноўваецца да подзвігу. Ворагамі могуць лічыцца ўсе, хто не адносіцца да датога, і хто не мае з імі сваяцкія або шчыльных гандлёвыя сувязі. У нашы дні наяўнасць агнястрэльнай зброі дазваляе датога супраціўляцца нават паліцэйскім і армейскім часткам.
Мова
Родная мова датога адносіцца да паўднёвай галіны нілоцкіх моў. Яна фактычна з'яўляецца не пісьменнай, хаця існуюць запісы асобных слоў і выразаў на лацінке. Дзеці датога практычна абмінаюць школьную адукацыю, таму ўзровень засваення афіцыйных моў вельмі нізкі. Толькі 1% датога пісьменны, толькі 5% датога валодаюць суахілі. У выніку большасць датога размаўляе на роднай мове.
Рэлігія
Датога вераць у існаванне першаснага бога-творцы сусвету Асеета. Аднак ён мала выяўляе сябе ў паўседзённым жыцці. Таму датога шануюць шматлікіх духаў прыроды і продкаў. Рэлігійныя цырымоніі ўзначальваюць старэйшыны або правадыры. Прадстаўнікі хрысціянскіх канфесій перыядычна арганізуюць сярод датога місіянерскую дзейнасць, аднак пакуль яна не прыносіць асаблівага плёну.
Іваніўка (Акнянскі раён)
Іваніўка (Іва́нівка) — вёска ў Акнянскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Адольф Фік
Адольф Ойген Фік (Adolf Eugen Fick; 3 верасня 1829, Касэль, Германія — 21 жніўня 1901, Бланкенберге, Бельгія) — нямецкі фізік і фізіёлаг. Брат анатома Франца Людвіга Фіка, дзядзька афтальмолага Адольфа Гастона Ойгена Фіка.
Раннія гады і адукацыя
Фік пачаў сваю працу ў вывучэнні матэматыкі і фізікі, перш чым усвядоміў сваю схільнасць да медыцыны. Затым ён атрымаў доктарскую ступень у галіне медыцыны ў Марбургскім універсітэце ў 1851 годзе. Атрымаўшы ступень, ён пачаў сваю працу ў якасці празектара.
Кар'ера
У 1855 годзе Фік адкрыў закон дыфузіі. У 1870 годзе ён быў першым, хто вымераў сардэчны выкід, выкарыстоўваючы тое, што цяпер завецца прынцыпам Фіка.
Вуліца Мяснікова (Мінск)
Вуліца Мяснікова — вуліца ў Маскоўскім раёне Мінска. Названа ў гонар Аляксандра Мяснікова (1886—1925), рэвалюцыянера, савецкага партыйнага і дзяржаўнага дзеяча, аднаго з кіраўнікоў усталявання савецкай улады ў Беларусі (на доме № 41 размешчана мемарыяльная дошка ў яго гонар).
Гісторыя
У XVI—XVIII стст. вуліца з’яўлялася заходнімі варотамі горада. У 1880—1890 гадах вуліца актыўна забудоўвалася.
Размяшчэнне
Пачынаецца ад перасячэння з вуліцай Няміга, перасякае вуліцу Берсана, праходзіць праз плошчу Мяснікова і завяршаецца на скрыжаванні з вуліцай Клары Цэткін. Працягласць — 700 м.
Пад вуліцай амаль на ўсім яе працягу ў бетонным калектары цячэ рака Няміга.
Краснаполле
Краснапо́лле  — гарадскі пасёлак у Магілёўскай вобласці Беларусі, цэнтр Краснапольскага раёна, у вярхоўі ракі Тур’і. За 109 км ад Магілёва, 51 км ад чыгуначнай станцыі Камунары на лініі Крычаў—Унеча (Расія). Вузел аўтадарог на Чэрыкаў, Касцюковічы, Чачэрск, Слаўгарад. Находзіцца ў зоне, пацярпелай ад аварыі на Чарнобыльскай АЭС. Насельніцтва 5 749 чал. (2017).
Гісторыя
Гісторыя Краснапольшчыны сыходзіць сваімі каранямі ў глыб стагоддзяў. У VI—VIII стагоддзях пасяліліся нашы далёкія продкі — плямёны радзімічаў. У 885 г. край радзімічаў уваходзіў у склад Кіеўскай Русі. Сведчаннем таму з’яўляюцца курганныя пахаванні гэтага перыяду ў вёсках Князёўка, Клясіна, Леніна і інш.
Першыя звесткі аб узнікненні гандлёва-рамеснага паселішча на месцы раённага цэнтра на падставе археалагічных дадзеных датуюцца 1707 годам. У 1773 годзе ўказам імператрыцы Кацярыны Вялікай Краснапольшчына ўвайшла ў склад Чэрыкаўскага павета Мсціслаўскага ваяводства. З 1774 Краснапольскія землі з 36 населенымі пунктамі належалі князям А. М. Галіцыну, а потым — Р. А. Пацёмкіну.
К 1846 году мястэчка Краснаполле было вядома як буйны гандлёва-рамесны цэнтр ўсходняй Магілёўшчыны, куды з’язджаліся не толькі мясцовыя, але і расійскія і ўкраінскія купцы, асабліва ў дні кірмашоў.
Па дадзеных усеагульнага перапісу насельніцтва мястэчка Краснаполле дасягнула 3 тысяч жыхароў, у асноўным гэта было яўрэйскае насельніцтва.
У 1905 годзе на тэрыторыі Краснапольшчыны было 20 фальваркаў, 10 маёнткаў, 17 буйных хутарскіх гаспадарак.
Леанід Васільевіч Увараў
Леанід Васільевіч Увараў (нар., в. Нікалаеўка, Вейдзелеўскі раён, Белгародская вобласць, Расія) — беларускі філосаф. Доктар філасофскіх навук (1981), прафесар (1984).
Краснаполле
Гісторыя
У пачатку 20 стагоддзя уладальнікам маёнтка ў вёсцы Выдранка Е. І. Бараноўскім была створана адна з найбуйнейшых бібліятэк не толькі ў Беларусі, але і ў Еўропе, якая налічвала каля 10 тысяч рэдкіх кніжных выданняў.
У лістападзе 1917 года ў Краснаполлі ствараецца валасны Савет на чале з В. Н. Калеснікавым, які бярэ кіраванне Краснапольшчынай у свае рукі.
Леанід Васільевіч Увараў
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Гісторыя», 1957), Інстытут філасофіі і права АН Беларускай ССР (аспірантура, 1963). Працаваў у Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (з 1999, факультэт тэхналогій кіравання і гуманітарызацыі, кафедра «Філасофскія вучэнні», прафесар).
Навуковыя інтарэсы: філасофія; тэорыя пазнання; метадалогія навукі.
Краснаполле
Гісторыя
17 ліпеня 1924 года быў афіцыйна ўтвораны Краснапольскі раён, складаецца з 16 сельсаветаў. У раёне пражывала 52247 чалавек.
У 20-30-я гады Краснапольшчына знаходзілася ў віхуры падзей, якія ахапілі ўсю краіну. 8297 гаспадарак раёна аб’ядналіся ў 97 калгасаў, у якіх былі 31 свінагадоўчая ферма, 10 малочна-таварных ферм. У 1934 створана Краснапольская машынна-трактарная станцыя. Пры Краснапольскай МТС была створана жаночая брыгада. Трактарыстка гэтай брыгады Марыя Саўчанка за ўдарную працу была абрана дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР першага склікання.
У гэтым годзе цалкам завяршылася калектывізацыя сялянскіх гаспадарак.
У раёне былі ўтвораны Выдранскі спіртзавод, ільнозавод і завод па вытворчасці цэглы ў г.п. Краснаполле, на якіх працавалі 94 рабочыя.
У 1935 годзе ў раёне дзейнічалі 7 сямігадовых, 60 пачатковых школ, школа калгаснай моладзі. У 1936 годзе пачаў дзейнічаць радыёвузел.
У гэты перыяд у раёне працавалі 2 бальніцы на 79 ложкаў, 3 фельчарска-акушэрскія пункты, 5 акушэрскіх і 1 калгасны медпункт.
Але, нягледзячы на ​​вельмі жорсткі акупацыйны рэжым, краснапальчане не скарыліся ворагу. На тэрыторыі раёна дзейнічалі партызанскія атрады № 41, № 3, № 47, «За Радзіму», адмысловы атрад «Вечеркова» і іншыя, якія ажыццявілі шэраг буйных баявых аперацый па разгрому нямецкіх гарнізонаў і разбурэнню камунікацый.
Дзеянні часцей рэгулярнай арміі і партызанскіх фарміраванняў набліжалі светлую гадзіну вызвалення. Яна наступіла 1 кастрычніка 1943 года, калі начною атакай воіны Чырвонай Арміі вызвалілі раённы цэнтр.
Але свабода дасталася вельмі дарагой цаной. На франтах і ў партызанскіх атрадах загінулі 5697 нашых землякоў, гітлераўцы знішчылі 1714 мірных жыхароў.
Мужнасць і гераізм краснапальчан ў гады Вялікай Айчыннай вайны былі адзначаны высокімі ўрадавымі ўзнагародамі. Каля паўтары тысячы нашых землякоў былі ўзнагароджаны баявымі ордэнамі і медалямі. Сямёра найбольш праслаўленых краснапальчан былі ўдастоены высокага звання Героя Савецкага Саюза.
Ужо адразу пасля вызвалення пачаліся работы па аднаўленні разбуранай вайной народнай гаспадаркі раёна. Нямала працаўнікоў Краснапольшчыны ў пасляваенныя гады было ўдастоена дзяржаўных узнагарод за высокія паказчыкі ў працы. 17 лепшых льнаводаў калгаса «Камінтэрн» сталі ўдзельнікамі Усесаюзнай выстаўкі дасягненняў народнай гаспадаркі ў Маскве, кіраўніку дэлегацыі была ўручаны залаты медаль за якасць вырабленай прадукцыі. Ордэна Працоўнага Чырвонага Сцяга, Кастрычніцкай Рэвалюцыі, «Знак Пашаны» па праву заззялі на грудзях многіх нашых землякоў за поспехі ў сельскагаспадарчай вытворчасці, прамысловасці і сферы абслугоўвання. Найвышэйшыя дасягненні пяці ураджэнцаў Краснапольшчыны былі ўдастоены высокага звання Героя Сацыялістычнай Працы.
Але, на жаль, дынамічнае развіццё Краснапольскага раёна было перапынена Чарнобыльскай катастрофай. У выніку пераадолення яе наступстваў раён пакінула больш за 9 тысяч жыхароў, было ліквідавана 83 населеныя пункты, 5 сельгаспрадпрыемстваў, 31 школа і дзіцячая дашкольная ўстанова, 24 установы культуры, 7 ФАПаў. Сацыяльна-эканамічнаму развіццю раёна была нанесена вялізная шкода.
27 студзеня 2004 года ў 9:20 па мясцовым часе ў спартыўнай зале, прыбудаванай да будынка школы, абрынулася жалезабетоннае перакрыцце. Загінулі настаўнік фізкультуры і тры вучні. Прычынай абвалу сталі будаўнічыя пралікі і недаробкі, так жалезабетонная ферма была заменена на металічную, а на даху школы ляжаў 40-сантыметровы слой снега, які ніхто не прыбіраў.
Эканоміка
Прадпрыемствы харчовай, будаўнічых матэрыялаў прамысловасці. Гасцініца «Краснаполле».
Культура
Краснапольскі гісторыка-этнаграфічны музей.
NGC 5616
NGC 5616 (іншыя абазначэнні — UGC 9231, MCG 6-32-26, ZWG 192.15, IRAS14222+3641, PGC 51448) — галактыка ў сузор’і Валапас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Землетрасенне ў Гуаясе (2023)
18 сакавіка 2023 года на поўдні Эквадора адбылося моцнае землетрасенне магнітудай 6,8. Эпіцэнтр знаходзіўся недалёка ад узбярэжжа кантона Балао, прыкладна ў 80 км на поўдзень ад Гуаякіля. Штуршкамі былі закрануты эквадорскія правінцыі Эль-Ора, Азуай і Гуаяс, а таксама памежныя раёны Перу.
Тэктанічная абстаноўка
У актыўнай тэктоніцы Эквадора дамінуюць наступствы субдукцыі пліты Наска пад Паўднёваамерыканскую пліту. Краіна знаходзіцца ў паўночнай вулканічнай зоне, дзе зона субдукцыі рухаецца з хуткасцю 7 см/год на паўночны ўсход. Паўночная частка Эквадора ляжыць над субдуцыраванай часткай хрыбта Карнегі і з’яўляецца вобласцю, дзе пліта Наска лічыцца моцна звязанай з Паўднёваамерыканскай плітой, што выклікае незвычайна вялікую дэфармацыю ўнутры пліты.
У Эквадоры часта адбываюцца моцныя землятрусы. За мінулыя 250 гадоў адбылося 32 землетрасенняў магнітудай 6,0 і больш. 16 красавіка 2016 г. зафіксаваны землятрус магнітудай 7,8. У той дзень загінулі звыш за 600 чалавек, яшчэ 27 000 пацярпелі.
Ход падзей
18 сакавіка 2023 г. адбылося землетрасенне магнітудай 6,8. Штуршкі інтэнсіўнасцю V-VII (умераныя — вельмі моцныя) адчувалі 8.41 мільёнаў чалавек, амаль палова насельніцтва Эквадора. У Гуаякілі зафіксавана інтэнсіўнасць VI (моцная). Штуршкі адчуваліся ў 13 з 24 правінцый краіны.
У агульнай складанасці абрынуліся 84 будынкаў, пашкоджаны 180 дамоў, 80 школ, 33 медыцынскія ўстановы, 14 аб’ектаў грамадскай інфраструктуры, 20 аб’ектаў прыватнай інфраструктуры і адзін мост. Улады паведамілі аб 16 загінулых і не менш за 446 пацярпелых
Штуршкі адбыліся таксама на перуанскай тэрыторыі. У Тумбесе, недалёка ад мяжы з Эквадорам, загінулі двое чалавек: 4-гадовая дзяўчынка і падлетак. Дзясяткі людзей пацярпелі, у тым ліку з-за апоўзняў. У трох правінцыях рэгіёну абрынуліся пяць дамоў, пашкоджаны 38 будынкаў, две медустановы і чатыры школы. 32 чалавекі засталіся без даху над галавой, яшчэ 102 пацярпелі.
Рэакцыя
Прэзідэнт Эквадора Гільерма Ласа заклікаў суайчыннікаў захоўваць спакой, дадаўшы, што «брыгады надзвычайных сітуацый мабілізуюцца, каб аказаць усю сваю падтрымку пацярпелым».
Ілля (вёска)
Ілля (Ілля́) — вёска ў Акнянскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Калістраціўка
Калістраціўка (Калістра́тівка) — вёска ў Акнянскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Дом Баграціёна
Дом Баграціёна — помнік сядзібнай архітэктуры пачатку XIX стагоддзя. Знаходзіцца на ўскраіне Ваўкавыска (сучасная вул. Баграціёна, 10).
Гісторыя
Па легендзе тут у 1812 годзе месціўся штаб 2-й расійскай арміі, якой камандаваў П. І. Баграціён. Але ж, хутчэй за ўсё, будынак быў пабудаваны пазней — у сярэдзіне ХІХ стагоддзя.
Часткова разбураны ў перыяд Другой сусветнай вайны. З 1949 года ў будынку размешчаны Ваўкавыскі ваенна-гістарычны музей імя Пятра Іванавіча Баграціёна (заснаваны ў 1935 годзе як краязнаўчы, у Другую сусветную вайну разрабаваны, у 1948 годзе адноўлены).
Занесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны рэспубліканскага значэння.
Архітэктура
Фасады атынкаваныя. Планіроўка анфіладная, у цэнтры — вестыбюль з лесвіцай.
Помнік П. І. Баграціёну
Перад уваходам у сядзібны дом знаходзіцца помнік П. І. Баграціёну працы З. Азгура. Усталяваны ў 1950 годзе.
Музей
У сядзібе дзейнічае ваенна-гістарычны музей імя П. І. Баграціёна, які быў заснаваны ў 1935 годзе, але будынак былога сядзібнага дома быў перададзены музею рашэннем Ваўкавыскага райвыканкама ад 15 лютага 1949 года.
Вуліца Кандрата Крапівы (Мінск)
Вуліца Кандрата Крапівы, вуліца ў Маскоўскім раёне раёне Мінска. Названа ў гонар Кандрата Крапівы (Кандрата Кандратавіча Атраховіча) (1896—1991), народнага пісьменніка БССР, акадэміка і віцэ-прэзідэнта АН БССР.
Relics. Ранняе і нявыдадзенае
'''«Relics. Ранняе і нявыдадзенае»''' («Relics. Раннее и неизданное») — зборнік ранніх твораў расійскага пісьменніка Віктара Пялевіна.
Агульная інфармацыя
Кніга названая па найменні каханай пласцінкі аўтара групы «Pink Floyd», якая ўжо даўно стала рарытэтнай рэдкасцю. Тэмы сюжэтаў апавяданняў і аповесцяў Віктара Пялевіна на старонках гэтага зборніка закранаюць жыхароў Расіі і яе ліхой гісторыі.
Многія тэксты, якія ўвайшлі ў зборнік Пялевіна, публікаваліся і раней у часопісах і газетах, але ніколі не ўваходзілі ў фармат кнігі. Многія творы гулялі па сетцы ў змененым выглядзе, а аўтару хацелася захаваць іх у сваім першародным варыянце. На старонках выдання ўпершыню былі апублікаваны некаторыя эсэ пісьменніка, якія Расія яшчэ не чытала.
Сюжэт
Віктар Пялевін у гэтым зборніку зноў праявіў сваю арыгінальнасць — змест кнігі паўтарае храналагічны ланцужок падзей у Расіі на мяжы XX і XXI стагоддзяў.
Дзевяностыя для насельніцтва ўжо ззаду, але памяць і культура працягвала дарыць цікавыя і захапляльныя сюжэты. На экранах выходзілі фільмы накшталт «Жмурак», а ў друку выдаваліся кнігі накшталт «Relics» — настальгічны ўспамін пра час малінавых пінжакоў у суровую эпоху аранжавых гальштукаў. На старонках выдання Пялевін суправаджае чытача пытаннямі: як мы туды патрапілі, у што ўляпаліся і дзе пасля гэтага апынуліся…
Каця Зайцынгер
Каця Зайцынгер (ням.: Katja Seizinger, нар., , зямля Паўночны Рэйн-Вестфалія, ФРГ) — нямецкая гарналыжніца, трохразовая алімпійская чэмпіёнка, чэмпіёнка свету і двухразовая ўладальніца Кубка свету. 3 разы прызнавалася найлепшай спартсменкай года ў Германіі (1994, 1996, 1998).
Завозер’е (Вілейскі раён)
Заво́зер'е (, Заозерье) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Вязынскага сельсавета.
Каця Зайцынгер
Адзіная двухразовая ўладальніца Кубка свету ў гісторыі нямецкага гарналыжнага спорту.
Кубак свету
Дэбютавала ў Кубку свету 10 снежня 1989 года ў амерыканскім Стымбат-Спрынгс у камбінацыі. Упершыню паднімалася на прызавы подыум Кубка свету 11 лютага 1990 года ў французскім Мерыбелі на трасе супергіганта ва ўзросце 17 гадоў.
За кар’еру атрымала 36 перамог на этапах Кубка свету (хуткасны спуск — 16, супергігант — 16, гіганцкі слалам — 4). Па агульнай колькасці перамог на этапах Каця займае 6-е месца ў гісторыі Кубка свету. Цікава, што ў камбінацыі, якую яна выйграла на Алімпіядзе-1998 у Нагана, на этапах Кубка свету Каця толькі 2 разы паднімалася на подыум — 1 раз яна была другой і 1 раз трэцяй.
Усяго за кар’еру Каця 202 разы стартавала на этапах Кубка свету і 76 разоў паднімалася на подыум (хуткасны спуск — 32, супергігант — 27, гіганцкі слалам — 14, слалам — 1, камбінацыя — 2). Такім чынам Каця была ў тройцы найлепшых на этапах Кубка свету ва ўсіх пяці сучасных дысцыплінах.
Зімовыя Алімпійскія гульні
У 1994 годзе Каця стала алімпійскай чэмпіёнкай у Лілехамеры, а ў 1998 годзе на Алімпіядзе ў Нагана яна выйграла другое запар алімпійскае золата ў хуткасным спуску, стаўшы першай гарналыжніцай у гісторыі, якой удалося перамагчы ў адной дысцыпліне на двух Алімпіядах запар. На той жа Алімпіядзе гэта ўдалося і італьянцы Дэборы Кампаньёны, якая выйграла другое золата ў гіганцкім слаламе.
Завяршыла кар’еру ў сакавіку 1998 года ва ўзросце 25 гадоў.
Віджу
Віджу (Viggiù) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Варэзэ.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santo Stefano.
Рыжская ГЭС
Рыжская ГЭС (Rīgas hidroelektrostacija, скар. Rīgas HES) — гідраэлектрастанцыя на рацэ Заходняя Дзвіна, размешчаная ў горадзе Саласпілс адразу за паўднёвай мяжой Рыгі.
Асноўныя звесткі
Праекціроўшчык станцыі — інстытут Гідрапраекта.
Рыжская ГЭС была ўведзена ў эксплуатацыю ў 1974 годзе. Будаўніцтва плаціны было скончана ў канцы 1970-х.
Агульная устаноўленая магутнасць станцыі — 402 МВт. Устаноўлена шэсць генератараў, трансфарматараў і дзве лініі электраперадачы 330 кВ (у Саласпілс і Бішуцыемс).
Для ўзвядзення ГЭС, была пабудавана плаціна на Заходняй Дзвіне да сярэдзіны вострава Долес, палова якога, разам з іншымі дробнымі астравамі, была затопленая Рыжскім вадасховішчам.
У сярэдзіне вадасховішча ўстаноўлена апора ліній электраперадачы, яна падтрымлівае дзве лініі па 330 кВ з Саласпілса ў Елгаву і да станцыі. Адлегласць паміж берагамі прыблізна 1 км.
Бундэсрат Аўстрыі
Бундэсрат Аўстрыі альбо Федэральны савет (Bundesrat) — другая палата Парламента Аўстрыі, якая прадстаўляе дзевяць зямель Аўстрыі (Bundesländer) на федэральным узроўні. У рамках двухпалатнага заканадаўчага органа Аўстрыі разам з Нацыянальратам (Нацыянальны савет) яе можна параўнаць з верхняй палатай альбо сенатам. Фактычна Бундэсрат значна менш магутны, чым Нацыянальрат. Нягледзячы на тое, што Федэральны савет павінен адобрыць кожны новы закон, які прымае ніжняя палата, Нацыянальны савет у большасці выпадкаў можа адхіліць адмовы Бундэсрата.
Бундэсрат Аўстрыі займае месца ў будынку аўстрыйскага парламента ў Вене, у канклаве былога пакоя Палаты лордаў (Herrenhaus) Імператарскага савета (Reichsrat).
Трыліскі
Трылі́скі (, Трилиски) — вёска ў Іванаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Ляскавіцкага сельсавета.
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Дружылавіцкага сельсавета.
Малаіўці
Малаіўці (Малаї́вці) — вёска ў Акнянскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
NGC 5617
NGC 5617 (іншыя абазначэнні — OCL 919, ESO 134-SC4) — рассеянае скопішча ў сузор’і Цэнтаўр.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рочэстэр (Нью-Гэмпшыр)
Рочэстэр (Rochester) — горад, размешчаны ў акрузе Страфард (штат Нью-Гэмпшыр, ЗША) з насельніцтвам у 29 752 чалавекі па статыстычных дадзеных перапісу 2010 года.
Гісторыя
Да прыходу еўрапейцаў на гэтай тэрыторыі пражывалі індзейцы-абенакі. Першыя еўрапейскія перасяленцы з'явіліся тут ў 1722 годзе і першапачаткова вялі жорсткія войны з індзейцамі. Паселішча Рочэстэр было заснавана ў 1749 годзе, інкарпаравана ў 1778 годзе, яшчэ да заканчэння Вайны за незалежнасць ЗША. Першая школа была заснавана ў 1750 годзе, першае паштовае аддзяленне — у 1768 годзе. На працягу XIX стагоддзя горад устойліва рос, тут знаходзілася мноства буйных майстэрняў розных галін прамысловасці. У 1875 годзе быў праведзены першы Рочэстэрскі кірмаш, у 1891 годзе паселішча атрымала статус горада (city), у 1893 годзе ў Рочэстэры з'явілася публічная бібліятэка — трэцяя ў краіне, а ў 1908 годзе быў заснаваны оперны тэатр.
Уладзімір Аляксандравіч Варно
Уладзімір Аляксандравіч Варно (, Менск, БССР —, Петрапаўлаўск-Камчацкі, РСФСР, СССР) — літаратар і журналіст.
Біяграфія
Нарадзіўся ў прадмесці Мінска — Камароўцы, якой ён потым прысвяціў верш. Яшчэ ў раннім дзяцінстве ён зламаў нагу і, нягледзячы на тое, што доўга ляжаў у шпіталі, на ўсё жыццё застаўся кульгавым. яго маці, Зінаіда Аляксееўна, руская, выхавала яго на вершах Пушкіна, Лермантава, Някрасава, Блока і іншых расійскіх паэтаў.
У 1938 годзе Варно кінуў 8 клас і паступіў рэпарцёрам у БЕЛТА. Першы верш Уладзіміра Варно «На старт!» быў надрукаваны 19 снежня 1940 года ў газеце «Сталинская молодежь». У гады вайны ён працаваў пераменным майстрам на адным з заводаў у горадзе Молатаў (цяпер Перм) Молатаўскай (цяпер Пермскай) вобласці (існуе меркаванне што ён быў рэпрэсаваны), затым агентам па росшуку грузаў на станцыі Кізел, культарганізатарам на будаўніцтве Беразнікоўскага хімкамбіната. Пад канец вайны паступіў літсупрацоўнікам у газету Пермскай чыгункі. Друкаваўся ў альманаху «Прикамье».
Пасля вяртання ў Беларусь працаваў у рэдакцыі дзіцячай газеты «Зорька», быў літкансультантам акруговай газеты «Во славу Родины», дзесяць гадоў працаваў у рэдакцыі маладзечанскай абласной газеты «Сталінскі шлях» (потым «Красное знамя»). Некалькі гадоў з'яўляўся спецкарэспандэнтам газеты «Літаратура і мастацтва». У 1962 годзе яго прымаюць у сябры Саюзу пісьменнікаў СССР, у 1967 годзе ў Саюз пісьменнікаў Беларусі.
Ён шмат друкуецца ў газетах і часопісах «Нёман», «Смена», «Огонек», «Молодая гвардия», «Юность», «Молодой колхозник», «Литературная газета», «Литературная Россия», «Красная звезда», «Труд» і іншых. У перакладах У. Варно выходзяць апавяданні І. Навуменкі і І. Чыгрынава, вершы М. Аўрамчыка, П. Броўкі, А. Вялюгіна, С. Дзяргая, A. Дyдара, І. Муравейкі, П. Панчанкі, М. Пянкрата і іншых беларускіх паэтаў, а таксама вершы таджыкскіх і ўзбекскіх паэтаў.
У 1968 годзе Уладзімір Варно прыяжджае на Камчатку. Дарэчы, ён шмат вандраваў — пабываў у Крыме, Сярэдняй Азіі і на Калыме. На Камчатцы ён працуе ў рэдакцыі газеты «Камчатская правда», на абласным радыё, камчацкім рыбазаводзе, пісаў аб працы маракоў рыбалавецкага флоту і сам хадзіў з імі на пуціну. З першых дзён стварэння абласной камчацкай пісьменніцкай арганізацыі ён актыўна ўключаецца ў яе працу.
Аляксандр Фёдаравіч Хацкевіч
Аляксандр Фёдаравіч Хацкевіч (, в. Тартак, Барысаўскі раён, Мінская вобласць — ) — беларускі гісторык. Доктар гістарычных навук (1970), прафесар (1970). Удзельнік партызанскага руху ў гады Вялікай Айчыннай вайны.
Біяграфія
Скончыў Рэспубліканскую школу прапагадыстаў пры ЦК КП(б)Б (1946), Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (гістарычны факультэт, 1950), Інстытут гісторыі АН БССР (аспірантура, 1960). Працаваў у Інстытуце гісторыі АН БССР (1961—1965, старшы навуковы супрацоўнік), Мінскім радыётэхнічным інстытуце (1965—1969, кафедра гісторыі КПСС, дацэнт), Беларускім дзяржаўным тэатральна-мастацкім інстытуце (1973—1977, кафедра «Асновы марксізму-ленінізму», загадчык кафедры), Беларускай дзяржаўнай політэхнічнай акадэміі (1977—1995, кафедра «Гісторыя, сусветная і айчынная культура», у 1977—1992 — загадчык кафедры).
Зенітныя кодэксы Аль-Эфесбі
Змест
Аповесць складаецца з дзвюх частак: «Freedom liberator» і «Савецкі рэквіем». У першай частцы апісваецца як амерыканцы, губляючы эфектыўнасць баявых дзеянняў у Афганістане з-за пастаянных уцечак інфармацыі ў WikiLeaks і наступных папрокаў у негуманных метадах вядзення вайны, вырашаюць выкарыстоўваць аўтаномны штучны інтэлект у беспілотных лятальных апаратах (дронах, БПЛА).
Апараты дзейнічаюць незвычайна эфектыўна аж да з’яўлення ў Афганістане рускага агента Савелія Скаценкова, які атрымаў там мянушку Аль-Эфесби (нібыта «з Эфеса», варыянт: з ФСБ). Пакрыўджаны на Расію і Захад, Скаценкоў распрацоўвае незвычайную абарону ад дронаў: піша на зямлі лозунгі, якія адцягваюць увагу штучнага інтэлекта, што прыводзіць БПЛА да аварый. Пасля пагаршэння адносін з Расіяй амерыканцам дамагліся адклікання Скаценкова, затым яго выкрадаюць ўжо з Расіі.
Другая частка аповесці — «Савецкі рэквіем» (алюзія да вядомага апавядання «Нямецкі рэквіем» Хорхэ Луіса Борхеса) складаецца з, магчыма, несапраўднага маналога Скаценкова ў турме ЦРУ, дзе яго павінны ў якасці пакарання ператварыць у хранічнага гульца на курсах валют.
Хільдэ Герг
Мацільда «Хільдэ» Герг (ням.: Mathilde «Hilde» Gerg, нар., Ленгрыс) — нямецкая гарналыжніца, алімпійская чэмпіёнка і чэмпіёнка свету, пераможца 20 этапаў Кубка свету. Універсал, паспяхова выступала ва ўсіх дысцыплінах гарналыжнага спорту. Стрыечная сястра гарналыжніцы Аннемары Герг.
Біяграфія
У Кубку свету Герг дэбютавала 17 студзеня 1993 года, у лютым 1994 года атрымала сваю першую ў кар’еры перамогу на этапе Кубка свету, у супергіганце. Усяго мае на сваім рахунку 20 перамог на этапах Кубка свету, большасць з якіх у хуткасных дысцыплінах. Найлепшым дасягненнем у агульным заліку Кубка свету, з’яўляецца для Герг 2-е месца ў сезоне 1998/99. Чатыры разы Герг перамагала ў асобных заліках Кубка свету, у супергіганце ў сезонах 1996/97 і 2001/02 і ў камбінацыі ў сезонах 1997/98 і 1998/99.
На Алімпійскіх гульнях 1994 года ў Лілехамеры заняла 18-е месца ў супергіганце і 8-е месца ў камбінацыі, акрамя таго стартавала ў гіганцкім слаламе і слаламе, але ў абедзвюх дысцыплінах сышла з дыстанцыі ў другой спробе.
На Алімпійскіх гульнях 1998 года ў Нагана заваявала залаты медаль у слаламе, апярэдзіўшы Дэбору Кампаньёны ўсяго на 0,06 сек, і бронзавы медаль у камбінацыі, акрамя гэтага была 9-й у хуткасным спуску, 10-й у супергіганце і 13-й вігант слаламе.
На Алімпійскіх гульнях 2002 года ў Солт-Лэйк-Сіці заняла 4-е месца ў хуткасным спуску і 5-е месца ў супергіганце, акрамя таго стартавала ў камбінацыі, але не дабралася да фінішу.
Выкарыстоўвала лыжы вытворчасці фірмы Voelkl. Завяршыла спартовую кар’еру ў 2005 годзе.
Вуліца Каліноўскага (Гродна)
Вуліца Каліноўскага — адна з галоўных магістралей ў паўночна-заходняй частцы горада Гродна. Названа ў гонар аднаго з кіраўнікоў паўстання 1863—1864 гадоў К. Каліноўскага. Працягласць вуліцы каля 2000 метраў.
Апісанне
Пачынаецца ад вуліцы М. Горкага, перасякае вуліцу Серафімовіча, блукае па раёне былой вёскі Пярэселка (дарога ўтварае сапраўдны серпантын са шматлікімі паваротамі, рух абмежаваны хуткасцю 40 км/г). Пасля скрыжавання з вуліцамі Паўлава-Будаўнікоў рух зноў дзвухпалосны, забудова пяці-, дзевяціпавярховая. Сканчваецца вуліца на скрыжаванні з вуліцай Болдзіна-Фестывальная, упіраючыся ў лясны масіў Пышкі.
Гісторыя
Пачала забудоўвацца ў пачатку XX стагоддзя сядзібнай драўлянай забудовай. У польскі час таксама мела назву імя К. Каліноўскага. У пачатку вуліцы да сярэдзіны 1950-х гг. існавалі Новыя Яўрэйскія могілкі, на якіх была магіла яўрэйскага паэта Л. Найдуса і на якіх хавалі забітых яўрэяў з Гродзенскага гета. У пачатку 1960-х гг. могілкі былі знішчаны (частка пліт пайшла на выраб помніка Леніну, а іх месцы ў 1963 годзе з’явіўся стадыён «Чырвоны Сцяг»). Насупраць стадыёна ў 1967 годзе была пабудавана шасціпавярховая гасцініца «Беларусь». У 1960-70-х гадах пашырэннэ вуліцы ішло за кошт сядзібнай забудовы. У канцы 1970 — сярэдзіне 1980-х вуліца пашыралася шматпавярховымі будынкамі з няцотнага боку (дамы № 57-73 так званай чэшскай планіроўкі), насупраць якіх планавалася пабудаваць вучэбны комплекс Гродзенскага ўніверсітэта, але план не быў выкананы і доўгі час на гэтым месцы заставалася пустоша. У канцы 2000 гадоў на цотным боку былі дабудаваны шматпавярховыя жылыя дамы (№ 50 і № 56-62). Шматпавярховае будаўніцтва працягваецца і ў наш час.
Тур’я (левы прыток Нёмана)
Ту́р’я — рака ў Капыльскім і Уздзенскім раёнах Мінскай вобласці, левы прыток Нёмана.
Даўжыня ракі 35 (32 ) км. Плошча вадазбору 208 км². Сярэднегадавы расход вады ў вусці 1,1 м³/с. Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,9 ‰.
Пачынаецца за 2 км на паўднёвы захад ад вёскі Рымашы Капыльскага раёна, працякае па паўночнай ускраіне Капыльскай грады, упадае ў Нёман на ўсход ад вёскі Касцяшы Уздзенскага раёна.
Цапра (рака)
Цапра́, Цэ́пра — рака ў Беларусі, у Нясвіжскім і Клецкім раёнах Мінскай вобласці, левы прыток ракі Лань (басейн Прыпяці).
Даўжыня ракі 21 км, з іх на тэрыторыі Клецкага раёна 14 км. Плошча вадазбору 123 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,7 м/км. Пачынаецца за 1 км на паўночны ўсход ад вёскі Габруны Нясвіжскага раёна, вусце за 1,5 км на поўдзень ад вёскі Чырвоная Звязда Клецкага раёна. Рака цячэ пераважна ў межах Капыльскай грады. Рэчышча каналізаванае. На рацэ плаціны і сажалкі каля вёскі Пляшэвічы Нясвіжскага раёна (плошча 21,8 га) і вёскі Зубкі Клецкага раёна (плошча 34 га).
Беларуская Вікіпедыя
Беларуская Вікіпедыя — беларускамоўны раздзел Вікіпедыі ў афіцыйным правапісе, які быў заснаваны 27 сакавіка 2007 года.
Паводле колькасці артыкулаў беларуская Вікіпедыя займае -е месца сярод моўных раздзелаў Вікіпедыі і 34-е месца паводле якасці артыкулаў.
Пачатковы этап (2004—2006)
Вікіпедыя на беларускай мове была запушчана вясной 2004 года. Першы запіс па-беларуску на галоўнай старонцы гэтага раздзела з’явіўся 6 красавіка 2004 года, першыя артыкулы — 12 жніўня. Пасля гэтага на працягу двух з паловай гадоў у беларускай Вікіпедыі суіснавалі розныя арфаграфіі беларускай мовы. Неўрэгуляванасць пытанняў суіснавання ў раздзеле некалькіх арфаграфій выклікала канфлікты і «войны правак».
21 лютага 2005 года колькасць артыкулаў у раздзеле дасягнула 1000, а 6 снежня — 2000.
Канфлікт і падзел праекта (2006—2007)
У лютым 2006 года група ўдзельнікаў звярнулася на Meta-Wiki з запытам аб адкрыцці новага моўнага раздзела, заснаванага на выкарыстанні выключна афіцыйнай нормы арфаграфіі беларускай мовы. Першая заяўка была адхіленая, але ў снежні таго ж года створана новая. З’явіўся беларускі раздзел у афіцыйным правапісе ў Вікіінкубатары. Да гэтага моманту агульны беларускі раздзел налічваў каля 3 800 артыкулаў у абедзвюх арфаграфіях.
27 сакавіка 2007 года па рашэнні Фонду Wikimedia існуючы (агульны) беларускі раздзел, які налічваў каля 6 700 артыкулаў, быў перанесены на адрас be-x-old.wikipedia.org, далейшы яго лёс планавалася вырашыць пазней. Задавальненне заяўкі на стварэнне раздзела ў афіцыйнай арфаграфіі было зроблена шляхам пераносу зместу Вікіінкубатара, які змяшчаў на той момант больш за 3565 артыкулаў, на вызвалены дамен be.wikipedia.org. Гэтае рашэнне суправаджалася пратэстамі шэрагу беларускіх удзельнікаў Вікіпедыі.
Сучасны этап
15 сакавіка 2008 года ў Беларускай Вікіпедыі ў афіцыйным правапісе створаны 10-тысячны артыкул.
16 мая 2010 года ў Беларускай Вікіпедыі створаны 20-тысячны артыкул.
28 ліпеня 2010 года ў Беларускай Вікіпедыі быў запушчаны праект «Звязнасць», удзельнікамі якога быў праведзены аналіз звязнасці артыкулаў, які паказаў, што амаль чвэрць артыкулаў у раздзеле з’яўляюцца ізаляванымі.
16 лістапада 2010 года ў Беларускай Вікіпедыі створаны 25-тысячны артыкул — Рудольф I Габсбург.
22 жніўня 2012 года раздзел беларускай Вікіпедыі ў афіцыйным правапісе абагнаў па колькасці артыкулаў раздзел беларускай Вікіпедыі ў класічным правапісе (46 045 артыкулаў да 46 044).
15 верасня 2012 года колькасць артыкулаў у раздзеле беларускай Вікіпедыі перавысіла 50 000.
31 мая 2013 года колькасць артыкулаў у раздзеле беларускай Вікіпедыі перавысіла 60 000.
12 сакавіка 2014 года колькасць артыкулаў у раздзеле беларускай Вікіпедыі перавысіла за 70 000.
27 лістапада 2014 года колькасць артыкулаў у раздзеле беларускай Вікіпедыі перавысіла 77 777.
18 студзеня 2017 года быў створаны 125 000-ы артыкул, а 31 студзеня 2018 года колькасць артыкулаў перавысіла 150 000.
31 снежня 2020 года колькасць артыкулаў у раздзеле беларускай Вікіпедыі перавысіла 200 000. 2 чэрвеня 2023 года ў Беларускай Вікіпедыі зроблена 4 500 000 правак.
Галоўная плошча (Грац)
Галоўная плошча (Hauptplatz) — плошча ў Грацы, Аўстрыя, размешчаная ва. Плошча была закладзена каля 1160 года маркграфам Штырыі Отакарам III.
Архітэктура
Галоўная плошча з'яўляецца не толькі рыначнай плошчай, але і асноўным горадаўтваральным звяном — усе галоўныя вуліцы цэнтра бяруць свой пачатак менавіта ад яе. Галоўная плошча мае трапецападобную форму: сваім вузкім бокам яна звернута на поўнач, а ўвесь паўднёвы шырокі бок займае будынак гарадской ратушы. У цэнтры плошчы размешчаны вялікі фантан (Erzherzog-Johann-Brunnendenkmal) з помнікам эрцгерцагу. Яго фігура ўзвышаецца на пастаменце з персаніфікацыямі чатырох рэк Цэнтральнай Еўропы каля падножжа — Драва, Энс, Сава і Мура; апошняя працякае праз Грац. Доўгія гады Галоўная плошча захоўвала статус гандлёвага цэнтра горада, таму і сяліліся тут пераважна гандляры. Цяпер фасады дамоў на плошчы складаюць самы пярэсты архітэктурны ансамбль: тут ёсць і позняя готыка, і барока, і бідэрмаер, і гістарызм. Сярод іх вылучаецца Люг-гаўз (Luegg-Haus), размешчаны на рагу плошчы і вуліцы (Sporgasse). Фасады дома багата ўпрыгожвае барочная ляпніна XVI стагоддзя, якая літаральна цалкам «аплятае» сцены, а замест класічных карнізаў над вокнамі размешчаны ракавіны. Увесь ніжні паверх будынка вырашаны як арачная галерэя, дзе ў ранейшыя часы гандляры выстаўлялі свае тавары. Зараз у доме знаходзіцца магазін Swarovski. З процілеглага заходняга боку плошчы на рагу з Францысканерграсэ (Franziskanergasse) стаіць дом XVII стагоддзя, які прыцягвае да сябе ўвагу манументальнай фрэскай, якая займае па вышыні два паверхі, з выявай Святога Хрыстафора, які нясе на сваіх плячах немаўля Хрыста. Падобныя вотыўныя выявы і скульптуры, пераважна фігуры Мадонны ў нішы, можна ўбачыць на фасадах амаль усіх будынкаў Галоўнай плошчы. Розныя па часе стварэння — з XVI па XX стагоддзе — яны надаюць абліччу плошчы дадатковы гістарычны шарм. Ніша з Мадоннай ёсць і на фасадзе гістарычнага (Palais Stürgkh), пабудаванага ў XVI стагоддзі. Нажаль, ад першапачатковага будынка засталося няшмат, напрыклад, партал з гербамі. Цяпер у доме размяшчаецца піўная са склепам.
Праз плошчу праходзіць трамвайная лінія.
Маякы (Акнянскі раён)
Маякы (Мая́ки) — вёска ў Акнянскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Вуліца Куляшова (Мінск)
Вуліца Куляшова, вуліца ў Заводскім раёне Мінска. Названа ў гонар Аркадзя Куляшова (1914—1971), народнага паэта БССР.
Готык-метал
Готык-метал (Gothic metal, Goth metal) — паджанр экстрым-метал-музыкі, які злучае глейкасць і змрочнасць дум-металу, экстрэмальныя тэхнікі вакалу дэз-металу, меланхолію і мастацкую прыгажосць готык-рока. Назва паходзіць ад альбома "Gothic" (1990) гурта Paradise Lost і замацоўваецца за структурна-складанай і глыбінна-прадуманай метал музыкай.
Адным з першых готык-метал выканаўцаў можна зазначыць немца Тыа Вульфа і праект Lacrimosa (1991).
Новы Орач
Новы Орач (Новий Орач) — пасёлак у Акнянскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
Таварыства Цынцынаці
Таварыства Цынцынаці — гістарычная спадчынная арганізацыя з філіяламі ў ЗША і Францыі, заснаваная ў 1783 годзе з мэтай захаваць ідэалы і зносіны афіцэраў Кантынентальнай арміі, якія ўдзельнічалі ў вайне за незалежнасць ЗША. Таварыства было названа ў гонар горада Цынцынаці, штат Агая, які тады яшчэ быў маленькай вёскай. Зараз, больш чым праз 200 гадоў пасля заснавання, таварыства спрыяе падтрымцы грамадскага інтарэсу да Амерыканскай рэвалюцыйнай вайны праз свае бібліятэчныя і музейныя калекцыі, выставы, праграмы, публікацыі і іншыя мерапрыемствы.
Віццола-Тычына
Віццола-Тычына (Vizzola Ticino) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Ламбардыя, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Варэзэ.
Насельніцтва складае 492 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 61 чал./км². Займае плошчу 7 км². Паштовы індэкс — 21010. Тэлефонны код — 0331.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Microhylidae
Microhylidae — сямейства бясхвостых земнаводных.
Тбіліскае Нахімаўскае ваенна-марское вучылішча
Тбіліскае Ніхімаўскае ваенна-марское вучылішча — нахімаўскае вучылішча, якое існавала ў СССР у 1943—1955 гадах.
Створана загадам Народнага камісара Ваенна-Марскога Флота М. Кузняцова ад 16 кастрычніка 1943, стала першым нахімаўскім вучылішчам у СССР. У 1955 годзе расфармавана.
Начальнікі вучылішча:
Народны камісарыят дзяржаўнага кантролю БССР
Наро́дны камісарыя́т дзяржа́ўнага кантро́лю Белару́скай ССР быў утвораны 16 лістапада 1940 года на базе Камісіі савецкага кантролю пры СНК БССР.
У адпаведнасці з Палажэннем аб Народным камісарыяце дзяржаўнага кантролю Беларускай ССР, зацверджаным 13 студзеня 1941 года СНК БССР, Наркамат дзяржкантролю быў абавязаны кантраляваць улік і расходаванне дзяржаўных грашовых сродкаў і матэрыяльных каштоўнасцяў дзяржаўнымі, кааператыўнымі і грамадскімі арганізацыямі і прадпрыемствамі, а таксама правяраць выкананне рашэнняў Урадаў Саюза ССР і Беларускай ССР.
У перыяд нямецка-фашысцкай акупацыі Беларусі Наркамат дзяржкантролю БССР быў эвакуіраваны ў горад Маскву. Ён аднавіў сваю дзейнасць на вызваленай тэрыторыі рэспублікі ўжо ў лютым 1944 года.
У сакавіку 1946 года Наркамат дзяржкантролю БССР быў перайменаваны ў Міністэрства дзяржаўнага кантролю БССР.
Арліўка (Акнянскі раён)
Арліўка (Орлівка) — пасёлак у Акнянскім раёне Адэскай вобласці Украіны.
БСЖ
БСЖ можа значыць:
NGC 5618
NGC 5618 (іншыя абазначэнні — UGC 9250, MCG 0-37-5, ZWG 19.26, PGC 51603) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Майсен
Ма́йсен (Meißen, Mišno, Mišnjo, Míšeň, Miśnia) — горад і адміністрацыйны цэнтр аднайменнай акругі ў Свабоднай дзяржаве Саксонія, на паўночны захад ад Дрэздэна на рацэ Эльбе.
Горад сусветна вядомы дзякуючы майсенскаму фарфору, першаму фарфору Еўропы з 1710 года.
Геаграфічнае становішча
Горад Майсен размешчаны за 25 км на паўночны заход ад Дрэздэна, за 100 км на ўсход ад Лейпцыга і за 40 км на паўночны ўсход Фрайберга. Ён ляжыць у даліне, утворанай зліццём Эльбы і яе прытоку Трыбіш. На ўсход ад Майсена знаходзяцца гарады Косвіг і Радэбойль. Вышыня горада над узроўнем мора 95 м. На поўдзень ад Майсена знаходзіцца Майсенскае нагор'е.
Горад складаецца з наступных раёнаў: стары горад — Плосен-Кёльн — Квестэнберг — Трыбішталь і Бушбад — Боніцш — Шпар — Цашэндорф — Лерха — Нідэрфэрэ — Чайла — Клостэрхойзер.
Гісторыя
У канцы XII стагоддзя пад заснаваным у 929 годзе нямецкім каралём Генрыхам I Птушкаловам замкам Міснія з паселішча ўзнікае горад Майсен (правы горада пададзены ў 1332 годзе). Пачынаючы з X стагоддзя на беразе Эльбы пад замкам узнікае рыначная плошча, у XI стагоддзі на так званым Новым рынку — паселішча нямецкіх і яўрэйскіх гандляроў, а з 1150 года вакол цяперашняга рынку — гарадскія збудаванні. Дзякуючы свайму размяшчэнню паміж Лейпцыгам і Прагай, а таксама патрэбнасці ў таварах у вёсках, якія ўзніклі вакол горада, Майсен квітнеў.
З увядзеннем маркграфства і заснаваннем біскупства ў 968 годзе Майсен становіцца адміністрацыйным цэнтрам маркі Майсен.