cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Arbeit macht frei
«Arbeit macht frei» — фраза на нямецкай мове, гучыць як «А́рбайт махт фрай», што ў перакладзе значыць «Праца робіць свабодным», або «Праца вызваляе».
У 1928 г. урад Веймарскай рэспублікі выкарыстоўваў фразу ў якасці лозунга для вялікай праграмы грамадскіх работ, якая была скіравана на пераадоленне беспрацоўя. Калі НСДАП у 1933 г. прыйшла да ўлады, яна працягнула яе выкарыстанне.
Александроўская (вёска)
Александро́ўская (, Александровская) — вёска ў Сенненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Нямойтаўскага сельсавета.
Белае (Барысаўскі раён)
Бе́лае (, Белое) — вёска ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Прыгараднага сельсавета.
Да 2016 года вёска ўваходзіла ў склад Зачысцкага сельсавета.
Дубраўскія Хутары
Ду́браўскія Хутары́ (, Дубровские Хутора) — вёска ў Старадарожскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Новадарожскага сельсавета.
IC 1429
IC 1429 — галактыка тыпу * (зорка) у сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
ГараШ
ГараШ — беларуская камедыя, сіткам паводле сцэнарыя Андрэя Курэйчыка. Год стварэння — 2015.
Сюжэт
Па вызначэнні стваральнікаў карціны, «ГараШ» — гэта чорная камедыя пра беларускія рэаліі. У аснове «Гараша», па словах самога сцэнарыста Андрэя Курэйчыка — філасофская тэма сутыкнення цывілізацый, канфлікту паміж празаходнім мысленнем маладога галоўнага героя, дэпартаванага з ЗША, і «саўковымі» поглядамі жыхароў Шабаноў, якія з'яўляюцца, па меркаванні аўтара, адлюстраваннем каштоўнасцяў Беларусі на дадзеным этапе яе развіцця.
Падзеі ў фільме разгортваюцца на ўскраіне Мінска ў мікрараёне Шабаны (таму і «Ш» на канцы слова-назвы фільма). Маладога беларуса пасля пяці гадоў амерыканскага жыцця па прычыне праблем з дакументамі дэпартавалі з ЗША, дзе ён працаваў у буйным аўтасэрвісе, па праграме Work & Travel. Ён вяртаецца ў Мінск і ўладкоўваецца на працу ў гаражную аўтамайстэрню ў Шабанах. Але яго амерыканскія рэкамендацыйныя лісты тут нікому не цікавы, і яму даводзіцца даказваць адпаведнасць сваёй працай. Старэйшы механік, ён жа ўладальнік гэтага гаражу (ролю выканаў Аляксандр Кулінковіч), вучыць яго жыццю, і таму, як «правільна» рамантаваць машыны. Па сюжэце фільма ён нарадзіўся ў Шабанах, тут вырас, і большасць свайго часу праводзіць у гаражы. Выдатна разбіраецца ў машынах, адрамантуе што заўгодна (але, калі трэба, то можа і паламаць), але ў сваіх думках затрымаўся дзесьці ў постсавецкім часе. Разам з тым адбываюцца розныя кур'ёзныя гісторыі на глебе сутыкнення двух мысленняў — заходняга цывілізаванага, законапаслухмянага, з маральнымі каштоўнасцямі, з марай пра поспех і савецкага кансерватыўнага.
Фільм — іранічны погляд на нашу рэальнасць, як беларус з заходнім мысленнем сутыкаецца з беларускім «саўком».
Гісторыя стварэння
Першапачаткова была арганізвана акцыя, пры дапамозе якой арганізатары здымак праз планавалі сабраць на праект 80 млн. рублёў. Але неабходнай сумы сабраць не атрымалася, тым не менш стваральнікі фільма прыступілі да здымак, уклаўшы ўласныя сродкі. Быў арганізаваны кастынг, абвешчана акцыя са зваротам да ўсіх ахвотнікаў дапамагчы. Знайшліся і людзі, і абсталяванне, і аўтамабілі для здымак. Таму атрымалася зняць фільм з мінімальнымі ўкладаннямі.
Здымкі праходзілі як у Шабанах, так і ў Мінску. Гараж, дзе граюць галоўныя героі, здымалі на вуліцы Розы Люксембург. Натуру — месца, дзе адбываецца дзейства, у сталічным раёне Шабаны. Ролі ў фільме выканалі шматлікія музыкі, у тым ліку Аляксандр Кулінковіч, Юры Навумаў («Neuro Dubel») і Ягор Забелаў («Гурзуф», «Ягор Забелов Трио»), кіназорка, пісьменнік Алег Грушэцкі і артысты беларускіх тэатраў.
Здымкі праходзілі з 26 чэрвеня па 30 чэрвеня, на працягу 5 дзён. Праект не з'яўляўся камерцыйным і здымаўся без падтрымкі і ўплыву інвестараў ці дзяржавы. Аўтары ідэі таксама падрэсліваюць, што праект ставіць перад сабой мэту даказаць, што ў Беларусі можна здымаць незалежнае некамерцыйнае кіно пра Сінявокую без дзяржаўнай падтрымкі ці дыктату прадзюсараў.
Галоўны рэжысёр фільма Андрэй Курэйчык падкрэсліў, што прытрымліваецца канцэпцыі «нацыянальнага кіно», гэта значыць, што кіно павінна быць актуальным, зробленым беларусамі для беларусаў і пра беларусаў. І зыходзячы з гэтага Курэйчык выказаўся, што «ГараШ» з'яўляецца «рэдкім за апошнія гады нацыянальным кінапраектам».
17 жніўня 2015 года Андрэем Курэйчыкам быў прадстаўлены фільма.
Прэзентацыя трэйлера
21 кастрычніка 2015 года сцэнарыст Андрэй Курэйчык разам з групай стваральнікаў стужкі прэзентавалі афіцыйны трэйлер трагікамедыі «ГараШ». Прэзентацыя роліка адбылася ў сталічным паб-клубе «Графіці», падчас яе Андрэй Курэйчык прадставіў публіцы стваральнікаў карціны і акцёраў, якія зняліся ў гэтым фільме. Падчас прэзентацыі Андрэй Курэйчык сказаў, што ў назве фільма, знарочыста хібнае напісанне слова «гараж» з літарай «Ш» на канцы, што цалкам адпавядае яго сэнсу. Па яго меркаванні, у Беларусі дэ-факта існуе чатыры нацыянальных мовы: руская, беларуская, «трасянка» і мова «саўка». Курэйчык адзначыў:
«''Мова "саўка" — гэта асобная мова. Яна не толькі ў словах, яна ў эстэтыцы, сэнсе жыцця, нашым побыце, яна ў вар'яцкай архітэктуры мікрараёнаў, якія атачаюць Мінск. "Гараш" — гэта не "трасянка", гэта ўвасабленне саўковай мовы, які працяў усю нашу краіну, асабліва ў апошнія дзесяцігоддзі, і выдраў нас з нейкага пэўнага культурнага кантэксту. Ці то мы нацыя, ці то няма, ці то мы Еўропа, ці то Расія. Еўрапейцы назвалі б гэта мультыкультуралізм, а я назваў гэта "ГараШ". "ГараШ" у Шабанах — гэта Беларусь на ўскраіне Еўропы: незразумела дзе і незразумела як''».
Фільм у пракаце
11 лютага 2016 года фільм стартаваў у шырокім рэспубліканскім кінапракаце. У Мінску стужка дэманстравалася ў кінатэатрах «Масква», «Перамога», «Арт-кінатэатр» і «Сільверскрын». Акрамя гэтага, яшчэ больш чым у 20 беларускіх гарадах. Асноўная прэзентацыя фільма і сустрэча з творчай групай адбыліся 13 лютага ў кінатэатры «Масква». Паказ прайшоў пры амаль поўнай зале, а па завяршэнні паказу публіка ўстала і доўгі час апладыравала стоячы стваральнікам фільма. Паказы ў іншых кінатэатрах і гарадах таксама праходзілі галоўным чынам пры поўных аншлагах або пры амаль запоўненых залах. Аднак пры пракаце ў Беларусі пракатчыкі сутыкнуліся і з некаторымі праблемамі. Так, у Магілёўскай вобласці адмовіўся паказваць «ГараШ» магілёўскі кінапракат; не паказалі фільм у Гомелі, Барысаве, Маладзечна і Салігорску.
Касавыя зборы
Толькі за першы ўікэнд трагікамедыя «ГараШ» сабрала ў тры разу больш свайго бюджэту. За першыя выходныя праката толькі 40 сеансаў фільма, якія галоўным чынам прайшлі ў малых залах Беларусі, сабралі ледзь больш 162-х мільёнаў беларускіх рублёў (з улікам прэв'ю на фэстывале «Лістапад»), пры выдатках на фільм 51-го мільёна беларускіх рублёў (у чэрвені 2015 года). А фільм паглядзелі больш за 5000 гледачоў.
Фільм «ГараШ» стаў самым прыбытковым беларускім фільмам у нацыянальным кінапракаце за ўсю гісторыю.
Арташэсіды
Арташэсіды таксама Арташэсяны (Արտաշեսյաններ) — царская дынастыя ў Вялікай Арменіі, якая заснаваная Арташэсам I і кіравала з 190 года да н.э. па 12/14 год н.э.. Малодшая галіна дынастыі, заснаваная ўнукам Арташэса I, Аршакам, правіла суседняй Іберыяй з 90 па 30 гады да н.э.
Сталіцы — Ервандашат, Арташат (з 176 да н.э.), Тыгранакерт (77—69 да н. э).
Насілі тытулы «цар» (тагавор) і «цар цароў» (пачынаючы з Тыграна II).
Паходжанне дынастыі
Заснавальнік дынастыі Арташэс I быў сатрапам селеўкідскага цара Антыёха III Вялікага. Пасля паразы Антыёха III рымлянам у бітве пры Магнезіі ў 190 годзе да н.э. Арташэс I, са згоды Рыма, абвясціў сябе царом Вялікай Арменіі.
Конэцк (гміна)
Ко́нэцк (Koneck) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Александроўскага павета Куяўска-Паморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Конэцку. Плошча гміны складае 68,13 км². Станам на 2004 год у гміне Конэцк пражывалі 3434 чалавекі, шчыльнасць — 50,4 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 19 салецтваў.
Арташэсіды
Паходжанне дынастыі
Бацькам Арташэса быў Зарыядр, магчыма, нашчадак сафенскіх цароў.
Дынастыя Арташэсідаў нярэдка ідэнтыфікуецца як адгалінаванне папярэдняй царскай дынастыі Арменіі — Ервандыдаў, аднак, згодна некаторым даследчыкаў, сувязь Арташэса I з ранейшай дынастыяй не ясная ці не да канца даказана.
Вядома што сам Арташэс I прэтэндаваў на сваяцтва з гэтай дынастыяй. У сваіх надпісах на арамейскай мове Арташэс заве сябе MLK RWNDKN (ці 'RWND[KN]) то бок «Ервандыдскі цар». Хоць Арташэс і зрынуў цара Ерванда IV, ён абгрунтоўваў легітымнасць сваёй улады меркаванай прыналежнасцю да зрынутай дынастыі. Падобная яго пазіцыя дапасуецца адразу з абодвума, армянскімі і іранскімі, уяўленнямі пра тое, што вызначаны статус можа быць толькі ўспадкаваны па крыві, але ніяк не набыты. Паводле думкі Ніны Гарсаян, гэтыя надпісы з'яўляюцца найболей яркімі сведчаннямі для аб'яднання Арташэсідаў з іх папярэднікамі Ервандыдамі, а таксама дакументальным пацверджаннем таго, што сам Арташэс заяўляў пра сваю прыналежнасць да апошніх. Паводле думкі Кірыла Туманава прыпісванне сябе ў сваіх надпісах да Ервандыдаў несумнеўна выходзіла з жадання Арташэса I узаконіць сваё становішча на троне, тым не менш яно можа быць апраўдана магчымым паходжаннем ад жаночай лініі зрынутай дынастыі. Як адзначае Кірыл Туманаў, Арташэс I быў мяркуючы па ўсім мясцовым дваранінам, грэчаская форма напісання яго імя (Artaxias) адбываецца ад спрадвечна армянскай формы гэтага імя — Artases, тым часам як іранская форма Artaxšaθra перадаецца на грэчаскай як Artaxerxes (Артаксеркс). Апроч таго адным з пашыраных дынастычных імёнаў у Арташэсідаў было Тыгран, гэта імя выкарыстоўвалася таксама ў старажытнейшай протаармянскай царскай дынастыі VI стагоддзі да н.э., згадванай у Ксенафонта і ў армянскай гістарычнай традыцыі. На думку Туманава, незалежна ад таго, ці паходзілі Арташэсіды ад протаармянскай дынастыі «Тыгранідаў» ці няма, але некаторыя генеалагічныя сувязі, рэальныя ці ўдаваныя, паміж імі безумоўна былі. Гісторык армянзнавец Мікалай Адонц лічыць несумнеўным паходжанне Арташэсідаў ад «Тыгранідаў».
Паводле думкі Дж. Расела па рэлігійных перакананнях Арташэсіды з'яўляліся паслядоўнікамі зораастрызму.
Метраполіс
«Метраполіс» (Metropolis) — нямы 2,5-гадзінны мастацкі фільм Фрыца Ланга па сцэнарыю і паралельна напісанаму раману Тэі фон Харбоў, эпічная метафарычная і навукова-фантастычная антыўтопія, якая стала найвышэйшай кропкай і завяршэннем развіцця нямецкага кінаэкспрэсіянізма. Лічыцца адным з найвялікшых нямых твораў кінамастацтва ў гісторыі.
Ода Буйвід
Ода Фелікс Казімеж Буйвід (Odo Feliks Kazimierz Bujwid; 1857, Вільня — 1942, Кракаў) — польскі вучоны Вядомы як піянер польскай бактэрыялогіі. Быў адным з першых даследчыкаў вакцын ў Польшчы.
Біяграфія
Ода Буйвід нарадзіўся 30 лістапада 1857 года ў Вільні ў сям'і служачага. Там ён правёў дзяцінства. Затым разам з сям'ёй пераехаў у Варшаву. Ва ўзросце 15 гадоў застаўся сіратой з дзвюма малодшымі сёстрамі. Каб пракарміць сясцёр, Буйвід даваў прыватныя ўрокі. Хадзіў у 3-ю Варшаўскую гімназію, але не скончыў яе. Здаўшы экзамен на атэстат сталасці, ў 1879 годзе ён паступіў на медыцынскі факультэт Варшаўскага універсітэта.
Падчас вучобы выяўляў цікавасць да гісталогіі. Займаўся даследаваннем макроты чалавека. У 1885 годзе адправіўся ў Берлін, дзе вучыўся ў Роберта Коха, які адкрыў трыма гадамі раней узбуджальнікаў туберкулёзу. Праз год вярнуўся ў Варшаву і заснаваў першую ў Польшчы бактэрыялагічную лабараторыю. Ён скончыў медыцынскі факультэт і атрымаў дыплом 14 студзеня 1886 года.
У 1886 годзе адправіўся ў Парыж, дзе вывучаў метады прыгатавання вакцыны супраць шаленства ў Луі Пастера. Вярнуўшыся дадому, ён адкрыў першы польскі цэнтр вакцынацыі з выкарыстаннем метаду Пастэра. Чытаў курсы па бактэрыялогіі сярод урачоў. У 1887 годзе апублікаваў свае лекцыі ў кнізе, якая ўстала першым польскім падручнікам па бактэрыялогіі. Працаваў таксама ў бактэрыялагічных лабараторыях Санкт-Пецярбурга і Адэсы.
У 1893 годзе пераехаў у Кракаў, дзе ўзначаліў кафедру гігіены ў Ягелонскім універсітэце. Неўзабаве арганізаваў там другую ў польскую пастэраўскую станцыю. Працягнуў даследаванне туберкулёзу. Ён першым у Польшчы атрымаў супрацьдыфтэрыйную сыроватку, наладзіў яе вытворчасць у Варшаве і Кракаве. Пазней пачаў вырабляць і іншыя сыроваткі. Чытаў у універсітэце курсы гігіены і бактэрыялогіі. У 1896 годзе ён быў абраны членам савета Кракава, спрыяў стварэнню сістэм водазабеспячэння і каналізацыі ў горадзе. У 1897—1907 гадах Буйвід быў дырэктарам Інстытута харчовых даследаванняў у Кракаве. У 1899 годзе ён стаў прафесарам гігіены і бактэрыялогіі. У 1904—1905 навучальным годзе стаў дэканам медыцынскага факультэта Ягелонскага універсітэта. У 1920 годзе завяршыў сваю працу ў Ягелонскім універсітэце і сышоў на пенсію. Нягледзячы на гэта, працягваў ўдзельнічаць у навуковых канферэнцыях.
Буйвід апублікаваў каля 400 навуковых прац, з іх каля 200 па бактэрыялогіі.
Буйвід сябраваў са стваральнікам эсперанта Людвікам Лазарам Заменгофам. На 8-м Сусветным кангрэсе эсперантыстаў у Кракаве ў 1912 годзе ён быў старшынёй аргкамітэта. У 1922 годзе на 1-м з'ездзе польскіх эсперантыстаў Буйвід быў абраны прэзідэнтам Нацыянальнай федэрацыі эсперанта. У 1924 годзе ён аб'яднаў арганізацыі эсперантыстаў Польшчы. Ён таксама з'яўляўся рэдактарам выдання Pola Esperantisto. Быў абраны ганаровым членам Сусветнай асацыяцыі урачоў эсперантыстаў.
У 1932 годзе памерла яго жонка, пасля чаго ён пачаў пісаць мемуары. Пасля пачатку Другой Сусветнай вайны яго сям'я падвергнулася рэпрэсіям, а самога Буйвіда перыядычна дапытвалі. Ён памёр 26 снежня 1942 года ў Кракаве.
1978 год у гісторыі музыкі
1978 год быў адзначаны шэрагам музычных падзей.
Стэнлі Кубрык
Дзяцінства і станаўленне кар’еры
Нарадзіўся ў сям’і яўрэяў — выхадцаў з Усходняй Еўропы. Яго бацька быў лекарам і цікавіўся шахматамі і фатаграфіяй, гэтыя зацікаўленасці падзяляў і хлопец.
У школе Кубрык не быў выдатным вучнем, не здолеў атрымаць вышэйшую адукацыю. У той час Стэнлі Кубрык вырашыў заняцца фатаграфіяй. У здымкі 17-гадовага Кубрыка былі надрукаваны ў часопісе «Look», і ён неўзабаве стаў сталым фотакарэспандэнтам.
У 1947 г. Стэнлі Кубрык ажаніўся са старой сяброўкай Тобай Мец.
Першы кароткаметражны фільм — «Дзень бітвы» з’явіўся ў 1951 годзе. Ён распавядаў пра баксёра Уолтэра Карцье, які быў калісьці героем аднаго з фотарэпартажаў Кубрыка.
Фільм «Сцежка славы» (1957) часам лічыцца (у прыватнасці Стывенам Спілбергам) лепшай антываеннай стужкай у гісторыі, але сапраўдную папулярнасць і актуальнасць набыў толькі падчас вайны ў В’етнаме.
Фільм «Спартак» (1960), з Лоўрэнсам Аліўе і Кіркам Дугласам у галоўных ролях атрымаў 4 прэміі «Оскар». Але Стэнлі Кубрыку не спадабалася тое, што ён не меў магчымасці паўплываць на сцэнарый фільма.
Сцэнарый да наступнага фільма «Лаліта» (па аднайменнай кнізе У. Набокава) Кубрык амаль цалкам напісаў сам, адмовіўшыся ад сцэнарыя самога пісьменніка. Гледачы былі здзіўлены тым, што ў фільме, у адрозненні ад кнігі, амаль не закраналася сексуальная тэматыка.
«Доктар Стрэйнджлау, або Як я навучыўся не хвалявацца і палюбіў бомбу»
Чорная камедыя «Доктар Стрэйнджлау, або Як я навучыўся не хвалявацца і палюбіў бомбу» (1964) стала культавай. Яна высмейвала Халодную вайну і інтэлектуальную абмежаванасць кіраўніцтва па абодва бакі Жалезнай заслоны. Галоўны герой — вучоны-дзівак, злы геній доктар Стрэйнджлау, былы нацыст, які апынуўся на службе ў кіраўніцтва ЗША. На фоне сусветнай ядзернай вайны, якая пачынае разгортвацца, ён прапануе прэзідэнту план аб выратаванні невялічкай долі амерыканскага насельніцтва, выкарыстоўваючы ідэі яўгенікі аб паляпшэнні чалавечай расы.
«2001: касмічная адысея»
«2001: касмічная адысея» (1968, сцэнарыст — пісьменнік Артур Кларк) уразіла гледачоў незвычайнымі спецэфектамі і мела вялікі касавы поспех. Фільм быў прысвечаны веры ў магутнасць чалавечага духу і ў магчымасць мірнага, канструктыўнага кантакту з іншапланетнымі цывілізацыямі. Фільм увайшоў у спіс «50 фільмаў, якія неабходна паглядзець, перш чым памерці». Распавядаючы пра гэтую кінастужку, Кубрык прывёў словы беларускага вучонага В. Ф. Купрэвіча: «Я перакананы, што мы знойдзем спосаб адключыць механізмы старэння клетак».
«Завадны апельсін»
Пазней Кубрык распачаў экранізацыю рамана Энтані Бёрджэса «Завадны апельсін». Фільм шакіраваў незвычайнай да тагачаснага кінематографа колькасцю гвалту і нават выклікаў агрэсіўную імітацыю жорсткім учынкам галоўнага героя сярод англійскіх падлеткаў, з-за чаго быў забаронены ў Вялікабрытаніі. Аднак, фільм меў касавы поспех і скандальную славу. Частка персанажаў размаўляе на спецыфічнай мове — «надсат» — якая створана з англійскіх і рускіх словаў. Таму патрабаваннем Кубрыка было тое, каб у Расіі «Завадны апельсін выходзіў толькі з субцітрамі». Але яго воля не была выканана.
«Бары Ліндан»
Наступная стужка «Бары Ліндан» (1975) была вельмі дэтальна прапрацаванай: менавіта тут пачаў мацней праяўляцца перфекцыянізм Стэнлі Кубрыка. Але фільм праваліўся: у прыватнасці многіх гледачоў адхінула яго вялікая працягласць (каля 3 гадзін). Некаторым крытыкам не спадабалася вельмі вольная інтэрпрэтацыя кнігі Уільяма Тэкерэя «Запіскі Бары Ліндана», паводле якой быў зняты фільм.
Толькі пазней водгукі крытыкаў значна палепшыліся. Кампазіцыя большасці сцэн пільна пабудавана і выверана ў манеры жывапісу XVIII ст, у якім адбываюцца падзеі кінастужкі. Сам хронаметраж фільма падзелены на 2 роўныя і амаль што люстэркава сіметрычныя часткі. Бітвы Сямігадовай вайны, паказаныя ў першай, адпавядаюць сямейны канфліктам ў другой. У канцы першай часткі, як і ў пачатку другой, гледачы бачаць картачную гульню герояў. У пачатку першай часткі, як і ў канцы другой, адбываюцца дуэлі.
«Ззянне»
Пасля няўдалага «Бары Ліндана» тэмпы працы Кубрыка замарудзіліся. Наступны фільм «Ззянне» (паводле аднайменнага рамана Стывена Кінга) ён выдаў толькі ў 1980 г. Галоўную ролю сыграў Джэк Нікалсан і Шэлі Дзюваль. Паводле версіі часопіса Entertainment Weekly фільм з’яўляецца самай страшнай стужкай з усіх фільмаў жахаў у гісторыі. Але ў свой час «Ззянне» не спадабалася самому Стывену Кінгу, аўтару кнігі, які сцвярджаў, што Кубрык «надта шмат думае і надта мала адчувае». Апроч гэтага стужка атрымала адразу 2 намінацыі на «Залатую маліну»: за «горшую рэжысуру» (Стэнлі Кубрык) і «горшую жаночую ролю» (Шэлі Дзюваль). Крытык Полін Кейл, якая пісала негатыўныя рэцэнзіі на фільмы Кубрыка, выказалася пра «Ззянне»: «Хто хоча ўбачыць зло пры дзённым святле праз шыракавугольны аб’ектыў?».
Пры гэтым вядома, што Стэнлі Кубрык вельмі скрупулёзна падыходзіў да рэжысёрскай працы над гэтым фільмам, а Шэлі Дзюваль была фактычна была маральнага замардавана той стараннасцю, з якой яна выконвала сваю ролю. Трэба адзначыць, што амаль усе фільмы Кубрыка сустракалі поспех сярод гледачоў, але па большай частцы негатыўныя рэцэнзіі ад крытыкаў-сучаснікаў. Але з цягам часу меркаванне крытыкаў пра «Ззянне», як і пра іншыя працы Кубрыка, кардынальна палепшылася.
Апошнія працы
«Суцэльнаметалічная абалонка» (1987) была прысвечана жорсткасці і несправядлівасці В’етнамскай вайны. Праца над наступным фільмам («З шырока заплюшчанымі вачыма», 1999) паводле «Навелы аб снах» Артура Шніцлера заняла 12 гадоў. Галоўныя ролі выканалі Том Круз і Ніколь Кідман, тады муж і жонка. Лічыцца, што менавіта рэальна сыграныя ролі мужа і жонкі, якія стаміліся адзін ад другога, адмоўна паўплывалі на адносіны саміх акцёраў і былі прычынай распаду іх шлюбу. Вядомы перфекцыяніст, Кубрык займаўся мантажом стужкі цэлы год і памёр 7 сакавіка 1999 г., праз 4 дні пасля завяршэння работы. Ёсць меркаванне, што скончыць мантаж ён так і не паспеў, і фінальную стадыю мантажу выконвалі Стывен Спілберг і Сідні Полак.
У Кубрыка быў так і не здзейснены план экранізаваць гісторыю жыцця Напалеона Банапарта. Пазней за гэты праект хацеў узяцца Стывен Спілберг. Ён жа ажыццявіў кінапраект Кубрыка «Штучны розум», які той распрацоўваў яшчэ ў 1970-я гады.
«Штучны розум»
Кубрык паслаў тэлеграму Стывену Спілбергу з просьбай зняць фільм, на што Спілберг пагадзіўся. У 2001 годзе, пасля смерці Стэнлі Кубрыка, фільм быў выпушчаны на экраны і атрымаў мноства ухвальных водгукаў.
«Пякучая таямніца» і «Пазашлюбнае дзіця»
У 1956 годзе, калі MGM прыпыніла здымкі фільма «Сцежкі славы», Кубрык зацікавіўся раманам Стэфана Цвейга «Пякучая таямніца», які быў напісаны пасля першай сусветнай вайны. Кубрык абраў раман для наступнай экранізацыі. Ён наняў пісьменніка Колдэра Вілінгтана для напісання сцэнарыя па кнізе. Але кодэкс Хейса зрабіў экранізацыю гэтага рамана немагчымай.
«Напалеон»
Пасля поспеху фільма «2001» Кубрык запланаваў буйнамаштабныя падрыхтоўкі да экранізацыі біяграфіі Напалеона Банапарта. Ён зрабіў шматлікія даследаванні, чытаючы кнігі пра французскага імператара, і напісаў папярэдні сцэнарый. Для выгоды ён скрупулёзна стварыў карту-каталог асноўных наведаных месцаў і зробленых спраў Напалеона на працягу яго доўгага жыцця.
У заўвагах для яго фінансавых заступнікаў, якія захаваліся ў асабістым архіве, Кубрык сказаў, што не ўпэўнены ў тым, як яго фільм пра Напалеона будзе прыняты публікай, аднак, ён чакае, што гэты фільм стане лепшым з усіх, што ён рабіў. У канчатковым выніку, праект быў адменены па трох прычынах:
Сцэнарый Стэнлі Кубрыка для гэтага фільма быў апублікаваны ў Інтэрнэце. Значная частка яго гістарычных даследаванняў выявілася ў фільме «Бары Ліндан» (1975), падзеі якога адбываюцца ў канцы васемнаццатага стагоддзя, незадоўга да напалеонаўскіх войнаў.
На ролю Напалеона першапачаткова быў заяўлены Джэк Нікалсан, пасля таго, як Кубрык ўбачыў яго ў фільме «Бестурботны яздок». Кубрык і Нікалсан ў канчатковым выніку працавалі разам над фільмам «Ззянне».
«Кірмаш ганарыстасці»
Перад тым, як зняць фільм «Бары Ліндан», Кубрык быў зацікаўлены ў праекце па экранізацыі іншага рамана Тэкерея — «Кірмаш ганарыстасці». Але ён адмовіўся ад праекту ў 1967-м годзе, калі тэлеканалам BBC была выпушчаная тэлевізійная версія. Пазней Кубрык сказаў:
«Арыйскія дакументы» («Хлусня ваеннага часу»)
Ужо ў 1976-м годзе Стэнлі Кубрык хацеў зрабіць фільм пра халакост. Ён спрабаваў пераканаць Ісаака Башэвіца Зінгера ў садзейнічанні ў працы над сцэнарыем. У пачатку 1990-х гадоў Кубрык пачаў працаваць над фільмам. У аснову сцэнара лёг раман Луіса Беглі «Ваенная хлусня» — гісторыя хлопчыка і яго цёткі, якія хаваюцца падчас халакоста. Першы праект сцэнарыя пад назвай «Арыйскія дакументы» быў напісаны самім Кубрыкам.
Са-сцэнарыст фільма «Суцэльнаметалічная абалонка» Майкл Херр на кастынгах разглядаў кандыдатуры Джуліі Робертс і Умы Турман на ролю цёткі. У рэшце рэшт, на гэтую ролю была абраная Ёхана тэр Штэге, а на ролю хлопчыка — Джозэф Мазела. Таксама рэжысёр выбраў чэшскі горад Брно ў якасці магчымага месца для здымак ваенных дзеянняў у Варшаве.
Рэжысёрскі почырк
Стэнлі Кубрык ў большасці сваіх фільмаў у аснову сюжэту выбіраў існуючы раман, затым дамаўляўся і разам з аўтарам рэдагаваў сюжэт для будучай экранізацыі. У многіх яго фільмах можна пачуць голас за кадрам (у асноўным ад галоўнага героя), які каменціруе некаторыя сцэны.
У сваім аглядзе фільма «Суцэльнаметалічная абалонка» Роджэр Эберт адзначыў, што многія фільмы Кубрыка выкарыстоўваюць буйныя планы, дзе выкарыстоўваецца галава персанажа, нахіленая ўніз, і яго вочы, накіраваныя ўверх. Кубрык таксама актыўна выкарыстоўвае шырокавугольную здымку, характар ​​адсочвання здымкі, спецыфічнае выкарыстанне буйных планаў, незвычайнае панарамаванне, наплыў і выкарыстанне кадраў з доўгімі паралельнымі сценамі. Многія з фільмаў Кубрыка маюць адсылкі на папярэднія фільмы Кубрыка. Найбольш вядомым прыкладам гэтага з’яўляецца з’яўленне альбома з саўндтрэкам фільма «2001 год: Касмічная адысея», у краме Мелодыя ў фільме «Завадны апельсін». Менш відавочнай з’яўляецца спасылка на мастака з імем Людовік ў «Бары Ліндане» з фільма «Завадны апельсін».
Кубрык старанна сачыў за выпускамі сваіх фільмаў у іншых краінах. Рэжысёр не толькі пакідаў за сабой поўны кантроль над працэсам дубляжу на замежныя мовы; часам ён асабліва здымаў альтэрнатыўны матэрыял для розных краін. Так, напрыклад, у «Ззянні» тэкст для пішучай машынкі Джэка быў зняты на розных мовах, прычым на кожнай мове была знайшлі падыходная прымаўка. У фільме «З шырока зачыненымі вачамі» для розных краін загалоўкі газет і папяровыя запіскі былі такім жа чынам знятыя на розных мовах. Пасля смерці Кубрыка ліцэнзійным выдаўцам яго фільмаў не дазваляецца ствараць новыя галасавыя пераклады да фільмаў, над якімі ён меў творчы кантроль; у краінах, дзе не існуе аўтарызаваных дубляжоў (у іх ліку знаходзіцца і Беларусь) у якасці перакладу дапушчаныя толькі субтытры. Акрамя таго, Кубрык скурпулёзна сачыў за якасцю перакладу сцэнарыя на замежныя мовы; як правіла, ён прымушаў перакладаць замежныя версіі дыялогаў назад на англійскую мову для параўнання з арыгіналам.
Бабішча
Ба́бішча (, Бабище) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Нарачанскага сельсавета.
Да 16 снежня 1982 года вёска ўваходзіла ў склад Рускасельскага сельсавета.
Стыян Холе
Стыян Холе (Stian Hole; нар. 20 сакавіка 1969) — нарвежскі графічны дызайнер, ілюстратар і аўтар дзіцячых кніг.
Біяграфія
Стыян Холе нарадзіўся ў Хоксуне, на захадзе ад горада Драмен. Атрымаў адукацыю ў.
Як дызайнер Стыян Холе працуе з упакоўкай, лагатыпамі, тыпаграфікай, паштовымі маркамі, кніжнымі ілюстрацыямі і вокладкамі. Стварыў ілюстрацыі да кніг, ,.
Дэбютаваў як пісьменнік у 2005 годзе кнігай Den gamle mannen og hvalen, за якую атрымаў. У 2006 годзе выдаў кнігу Лета Гармана, за якую атрымаў ў катэгорыі дзіцячай літаратуры. Стыян Холе таксама атрымліваў узнагароды за дызайнерскія працы, у тым ліку некалькі разоў нарвежскую прэмію за. Ілюструе кнігі калажамі з дапамогай Photoshop.
Жыве і працуе ў Осла.
Стыхійнае бедства
Стыхійнае бедства — прыродная з'ява, якая носіць надзвычайны характар і прыводзіць да парушэння нармальнай дзейнасці насельніцтва, гібелі людзей, разбурэння і знішчэння матэрыяльных каштоўнасцей. Стыхійныя бедствы могуць узнікаць як незалежна адзін ад аднаго, гэтак і звязана: адно з іх можа пацягнуць за сабой іншае. Некаторыя з іх часцяком узнікаюць у выніку дзейнасці чалавека, як лясныя і тарфяныя пажары, вытворчыя выбухі ў горнай мясцовасці, пры будаўніцтве плацін, распрацоўцы кар'ераў, што часцяком прыводзіць да апоўзняў, снежных лавін, абвалаў ледавікоў і гэтак далей.
Незалежна ад крыніцы ўзнікнення, стыхійныя бедствы характарызуюцца значнымі маштабамі і рознай працягласцю — ад некалькіх секунд і хвілін, як землетрасенні, снежныя лавіны, лімналагічыя катастрофы, да некалькіх гадзін (селі), дзён (апоўзні) і месяцаў (паводкі).
ХК Камета Брно
''Гэты артыкул пра хакейны клуб. '' Каме́та Брно (Kometa Brno ) — 	чэшскі прафесійны хакейны клуб, выступае ў Чэшскай хакейнай лізе ў Паўночна-ўсходнім дывізіёне, ЧХЛ. Каманднай сталіцай з'яўляецца горад Брно, правінцыя Маравія, Чэ́шская Рэспу́бліка.
Год заснавання клуба: 1953 (1910)
У залежнасці ад месца гульні, каманда выкарыстоўвае наступныя колеры формы: сіні і белы.
Чэмпіёны ў сезонах: 1955, 1956, 1957, 1958, 1959, 1960, 1961, 1962, 1963, 1964, 1965.
1883 год у гісторыі музыкі
1883 год быў адзначаны шэрагам музычных падзей.
Одэнвальд (раён)
Раён падзяляецца на 15 абшчын.
Кластрыдыі
Кластрыдыі (Clostridium) — род спараносных бактэрый.
Выдзелена больш за 50 відаў. Пашыраны ў глебе, вадэе, рэштках жывёл і раслін, харчовых прадуктах. Ёсць патагенныя віды (выклікаюць хваробы чалавека і жывёл), напр,: Clostridium butyricum — узбуджальнік батулізму, Clostridium perfringens і Clostridium histolyticum — уэбуджальнікі газавай гангрэны. Некаторыя фіксуюць азот (напр., Clostridium pasteurianum). Цукралітычныя кластрыдыі (напр., Clostridium acetobutylicum) выкарыстоўваюць для атрымання ацэтону і бутанолу.
Палачкі 0,6—1,2x3—7 мкм, рухомыя, грамстаноўчыя; пры спораўтварэнні клеткі набракаюць і набываюць форму верацяна. Анаэробы. Зброджваюць вугляводы і азоцістыя рэчывы.
Некаторыя віды:
IC 1430
IC 1430 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) у сузор’і Вадаліў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Бараўцы (Вілейскі раён)
Ба́раўцы (, Баровцы) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Нарачанскага сельсавета.
У 1940—1975 гадах цэнтр Бараўцаўскага сельсавета.
Завіруха (песня)
«Завіруха» — беларускамоўная песня вакальна-інструментальнага ансамбля «Верасы».
Упершыню прагучала на Цэнтральным тэлебачанні у 1982 годзе. Вядома, што мелодыя нарадзілася ўзімку, калі Эдуард Ханок ехаў з кніжкай Генадзя Бураўкіна у автобусе «Брэст - Мінск». .
1984 год у гісторыі музыкі
1984 год быў адзначаны шэрагам музычных падзей.
Боркі (Прыгарадны сельсавет)
Бо́ркі (, Борки) — вёска ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Прыгараднага сельсавета.
Да 2016 года вёска ўваходзіла ў склад Зачысцкага сельсавета.
Канецпаль (гміна)
Кане́цпаль (Koniecpol) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Чэнстахоўскага павета Сілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Канецпалі. Плошча гміны складае 146,75 км². Станам на 2004 год у гміне Канецпаль пражывалі 10 446 чалавек, шчыльнасць — 71,2 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 22 салецтвы.
Каламан I Асень
Каламан I Асень (Коломан I Асен, Калиман I Асен) (1234—1246) — балгарскі цар (1241—1246), празваны Царом-немаўлём.
Біяграфія
Каламан (Каліман) застаўся пасля смерці свайго бацькі Івана Асеня II дзіцем сямі гадоў. Яго маці была венгерская прынцэса Ганна-Марыя. Ад імя малалетняга цара дзяржавай кіравала рэгенцтва.
Увосень 1242 (ці 1243) года Паўночная Балгарыя падверглася спусташэнню татарскімі атрадамі, якія вярталіся з Харватыі і Венгрыі на Волгу. Хан Батый прымусіў Тырнаўскае рэгенцтва выплачваць штогадовую даніну Залатой ардзе. У 1246 г. малалетні Каламан быў, хутчэй за ўсё, атручаны , па загадзе трэцяй жонкі Івана Асеня II — візантыйкі Ірыны. На прастол узышоў яе сын Міхаіл II Асень, таксама малалетні.
Ян Клеменс Браніцкі (маршалак надворны каронны)
Ян Клеменс Браніцкі (Jan Klemens Branicki; ? — 1673) — польскі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Маршалак Кароннага Трыбунала (1651). Разам са Стафанам Чарнецкім актыўны ўдзельнік Паўночнай вайны 1655—1660 гадоў са шведамі. Падстолі (1658) і стольнік (1660) каронны. Разам з цесцем у 1660-х гг. падтрымліваў дзяржаўныя рэформы і выступаў супраць Любамірскага рокаша 1655—1656 гадоў. Дарадчык караля польскага і вялікага князя літоўскага Міхала Вішнявецкага.
Сям’я
Пры заключэнні шлюбу з Аляксандрай Катажынай Чарнецкай атрымаў у якасці пасагу маёнтак Тыкоцін. Меў сына Стафана Мікалая і 3 дачок.
Бабіруса
Бабіруса (Babyrousa babyrussa) — парнакапытнае млекакормячае сямейства свіных. Яна настолькі адрозніваецца ад іншых свінняў, што як правіла вылучаецца ў асобнае падсямейства, у якім з’яўляецца адзіным сучасным прадстаўніком.
Назва
Слова «бабіруса» — малайскага паходжання; яно азначае «свіння-алень». У арыгінале яно пішацца асобна і з адной літарай «з» (babi rusa).
Апісанне
Даўжыня цела да 1 м. Мае адносна маленькую галаву, кароткія вушы, высокія і тонкія ногі. Верхнія іклы ў самцоў да 30 cм, загінаюцца назад. Скура маршчыністая з рэдкім шчаціннем.
Пашырэнне
Сустракаецца на в-ве Сулавесі і бліжэйшых астравах (Малайскі архіпелаг). Трымаецца забалочаных лясоў і прыбярэжных зараснікаў.
Асаблівасці біялогіі
Актыўная ўначы. Корміцца лісцем травяністых раслін.
Нараджае двое аднаполых парасят.
Паляванне і ахова
Аб’ект палявання (мяса, скура, іклы). Занесена ў Чырвоную кнігу МСАП.
Аўтарытарызм
Аўтарытарызм (ад auctoritas — улада, уплыў) — палітычны рэжым, пры якім носьбіт улады (напрыклад, дыктатар) сам абвяшчае пра сваё права на ўладу. Падставай для існавання такой улады з'яўляецца выключна меркаванне на гэты конт носьбіта гэтай улады.
Аўтарытарызм, як форма палітычнай улады часта спалучаецца з аўтакратыяй і дыктатурай, хоць гэта не абавязкова. Напрыклад, любая рэвалюцыя, у тым ліку дэмакратычная, будзе праявай аўтарытарызму (з прычыны таго, што рэвалюцыя адбываецца тады, калі прававая сістэма не можа зладзіцца з сітуацыяй, а іншай прававой сістэмы пакуль не існуе; рэвалюцыя цалкам ламае існую прававую сістэму і, знаходзячыся такім чынам у прававым вакууме, аўтарытарна аб'яўляе сябе носьбітам улады).
Паходжанне тэрміна
Тэрмін «аўтарытарызм» быў уведзены ў навуковы абарот тэарэтыкамі Франкфурцкай школы і азначаў пэўны набор сацыяльных характарыстак, уласцівых як палітычнай культуры, так і масавай свядомасці ў цэлым.
Аўтарытарызм — гэта, па-першае, сацыяльна-палітычная сістэма, заснаваная на падначаленні дзяржаве ці яе лідарам. Па-другое — сацыяльная ўстаноўка ці рысы асобы, якая характарызуецца ўпэўненасцю ў тым, што ў грамадстве павінна існаваць строгая і безумоўная адданасць правадыру, беспярэчнае падначаленне людзей аўтарытэтам і ўладам.
Тыпалогія
Адна з самых удалых тыпалогій аўтарытарных рэжымаў належыць нямецкаму палітолагу Дзірку Берг-Шлосеру. Ён вылучаў наступныя разнавіднасці аўтарытарызму:
Хтосьці любіць гарачае
«Хтосьці любіць гарачае» (Some Like It Hot) — музычная камедыя рэжысёра і прадзюсара Білі Уайлдэра, адна з цэнтральных работ рэжысёра.
У галоўных ролях зняліся Тоні Кёртыс, Джэк Леман і Мэрылін Манро. Сцэнарый камедыі быў створаны па матывах французскага фільма «Фанфары кахання» і яго аднайменнага рэмейку 1951 года, знятага ў Германіі. Карціна пра прыгоды двух музыкантаў, вымушаных хавацца ў жаночым абліччы ад гангстэраў; дзеянне разгортваецца ў ЗША ў часы сухога закона. У пракат карціна выйшла 29 сакавіка 1959 года, пры бюджэце ў $ 2,8 млн сабрала толькі ў Паўночнай Амерыцы каля $ 7 млн. З карціны пачалася шматгадовае паспяховае супрацоўніцтва Джэка Лемана з Білі Уайлдэрам. Фільм атрымаў прэмію «Оскар» і тры прэміі «Залаты глобус». Амерыканскі інстытут кінамастацтва абвясціў яго лепшай камедыяй усіх часоў у ЗША. Песні, выкананыя ў фільме, у прыватнасці «I Wanna Be Loved by You», набылі вялікую папулярнасць. Фразы герояў ўвайшлі ў гутарковую англійскую мову.
Прэм’ерны паказ фільма «Хтосьці любіць гарачае» ў беларускай агучцы адбыўся ў 2018 годзе.
Хваёвыя
Хваёвыя, Сасновыя (Pinaceae) — сямейства голанасенных раслін.
Апісанне
Аднадомныя вечназялёныя і лістападныя дрэвы і сцелістыя кусты. Каранёвая сістэма магутная, з мікарызай. Драўніна з выразнымі гадавымі слаямі, трахеіды з аблямаванымі порамі на радыяльных сценках. Лісце (ігліца) чаргаванае, суцэльнае. лінейна-ланцэтнае. іголка-, шыла- або лускападобнае, сядзіць паасобку ці па 2—50 у пучках на ўкарочаных парастках. Лісты ў выглядзе ігліцы ў некаторых відаў зімой ападаюць (напрыклад,, ).
Мікрастробілы адзіночныя, радзей сабраны ў групы, чырвоныя або жоўтыя. Мікраспарафілы шматлікія. ломкія, іншы раз верхняя частка іх загнута накшталт кручка, размешчаны спіральна і на ніжнім баку нясуць па 2 прырослыя мікраспарангіі. Пылковыя зярняты з 2 паветранымі мяшочкамі, радзей без іх (напр., у лістоўніцы). Мужчынскі гаметафіт з 2 зарасткавымі клеткамі. Шышкі дравяністыя, складаюцца з тоўстых, свабодных насенных лускавінак, размешчаных спіральна ў пазухах покрыўных лускавінак, кожная з якіх каля асновы з 2 павернутымі семязародкамі. Архегоніі размешчаны свабодна на жаночым гаметафіце. Насенне часцей са скурастым ці перапончатым крылом (разносіцца ветрам), ці арэхападобнае (напрыклад, у сасны сібірскай). Зародак з 2—18 семязародкамі.
Арэал
Сасновыя характэрны для паўночнага паўшар’я, дзе ўтвараюць з хвоі, елкі, лістоўніцы і іншых як чыстыя лясы на вялікай плошчы, так і змешаныя з іншымі пародамі.
Класіфікацыя
Паводле The Plant List, сямейства налічвае 11 родаў і 255 віды :
У некаторых крыніцах від хвоі вылучаюць у манатыпны род  пад назвай , звычайна таксон Ducampopinus разглядаюць у рангу падроду хвоі
Эрых фон дэм Бах
Эрых фон дэм Бах (Erich Julius Eberhard von dem Bach; 1 сакавіка 1899, Лаўэнбург, Памеранія — 8 сакавіка 1972, Мюнхен (у турэмнай бальніцы)) — обергрупенфюрар СС, генерал паліцыі і генерал войскаў СС.
Паходжанне
Нарадзіўся ў сям’і кашубскага землеўладальніка фон Зелеўскі (von Zelewski). У 1939 годзе прыняў прозвішча фон дэм Бах, афіцыйна адмовіўшыся ад кашубскага прозвішча Зелеўскі (Żelewski). Сястра фон дэм Баха, Ванда Хедвіг Мацільда фон Зелеўскі (1892-1987), выйшла замуж за скрыпача-яўрэя Аўсея Швіфа і ў 1936 годзе разам з мужам эмігравала ў Бразілію, дзе працавала медсястрой.
Ваенная служба
У снежні 1914 года (ва ўзросце 15 гадоў) паступіў добраахвотнікам у 176-й пяхотны полк. У жніўні 1915 года узнагароджаны Жалезным крыжам 2-й ступені. 1 сакавіка 1916 года ўзведзены ў лейтэнанты (у дзень яго 17-годдзя). У верасні 1918 года ўзнагароджаны Жалезным крыжом 1-й ступені. Камандаваў ротай. Атрымаў знак за раненне (атручаны газавай атакай).
Пасля вайны служыў у памежнай варце, затым у 4-м пяхотным палку рэйхсвера. У лютым 1924 года лейтэнант фон Зелеўскі быў звольнены з ваеннай службы за ўдзел у палітычнай дзейнасці. Да 1928 года працаваў на розных работах, пакуль не атрымаў у спадчыну бацькоўскі маёнтак.
Кар’ера ў СС
У лютым 1930 года фон Зелеўскі ўступіў у НСДАП (білет № 489 101), з 15 лютага 1931 года — у СС (білет № 9 831). 20 ліпеня 1931 года атрымаў званне штурмфюрара СС.
Удзельнічаў у Ночы доўгіх нажоў.
Пасля прыходу да ўлады нацыстаў кіраваў паліцыяй і СС ў вобласці Паўднёвы Усход (Брэслаў). У 1940 годзе па ініцыятыве яго падначаленага інспектара паліцыі бяспекі Арпада Вігандта быў створаны канцэнтрацыйны лагер каля горада Асвенцым.
Другая сусветная вайна
З чэрвеня 1941 года — вышэйшы кіраўнік СС і паліцыі ў Цэнтральнай Расіі і Беларусі. З лістапада 1941 года — обергрупенфюрар СС і генерал паліцыі. З кастрычніка 1942 года камандаваў усімі антыпартызанскімі сіламі на Усходзе (у Польшчы, Беларусі і Расіі). Пасля знішчэння 31 кастрычніка 1941 года 35 тыс. чал. у Рызе, заявіў: «Больш яўрэяў у Эстоніі не засталося». Арганізатар масавых пакаранняў смерцю ў Мінску і Магілёве. У жніўні-лістападзе 1944 года камандаваў корпуснай баявой групай «Фон дэм Бах», што падаўляла паўстанне палякаў у Варшаве. У ходзе паўстання і пачаўшыхся за ім рэпрэсій было забіта каля 200 тыс. чал. 30 верасня 1944 года узнагароджаны Рыцарскім крыжам. Па распараджэнні фон дэм Баха ў канцы жніўня 1944 года быў расстраляны камандзір 29-й грэнадзёрскай дывізіі пры СС (рускай № 1) брыгадэнфюрэр Камінскі, а таксама начальнік штаба той жа дывізіі оберштурмбанфюрар Шавякін (былы капітан Чырвонай Арміі), начальнік медыцынскай службы дывізіі доктар Плота і шафёр. Было абвешчана, што яны забітыя польскімі партызанамі.
З лістапада 1944 года да пачатку лютага 1945 года — камандуючы 14-м армейскім корпусам СС, затым 10-м армейскім корпусам СС, з лютага 1945 года — корпусам «Одэр».
Пасля Другой сусветнай вайны
З канца красавіка 1945 года знаходзіўся ў зняволенні. У 1946 годзе быў галоўным сведкам абвінавачання на Нюрнбергскім працэсе супраць галоўных ваенных злачынцаў. У сваіх паказаннях даў вельмі важныя звесткі, якія выкрывалі нацысцкі светапогляд, планы забойства мільёнаў безабаронных людзей. Сцвярджаў, што антыпартызанская аперацыі на акупаванай тэрыторыі СССР праводзіліся ў асноўным войскамі вермахта, паколькі падраздзяленні СД і паліцыі былі малалікія. Пасля гэтых выступленняў падсудныя абвясцілі яго здраднікам, так, Герман Герынг крычаў на яго прама з лавы падсудных: ''«Брудная, праклятая, здрадлівая свіння! Агідны смуроднік! Ён быў самым праклятым забойцам ва ўсёй гэтай чортавай кампаніі! Агідны брудны сабака!»''
Нягледзячы на гэта фон дэм Бах заявіў, што менавіта ён падсунуў Герынгу ампулу з атрутай, паколькі той не хацеў памерці на шыбеніцы.
У сакавіку 1951 года Галоўны суд па дэнацыфікацыі (Мюнхен) прысудзіў яго да 10 гадоў прымусовых работ. Пяць гадоў яму ўжо залічылі, а тыя, пяць гадоў, што засталіся, ён так і не адседзеў. Фон дэм Бах уладкаваўся начным вартаўніком у Нюрнбергу.
Спіс гарадоў-мільянераў Аўстраліі і Акіяніі
Ніжэй прыведзены спіс гарадоў Аўстраліі і Акіяніі з насельніцтвам больш мільёна чалавек. Спіс складзены ў алфавітным парадку паводле краін.
Гл. таксама
Спіс найбуйнейшых гарадоў Аўстраліі. Звесткі пра насельніцтва ўзяты з артыкула "Спіс найбуйнейшых гарадоў Аўстраліі".
Мікалай Мікалаевіч Старэйшы
Мікалай Мікалаевіч Раманаў Старэйшы (,  —, , Ялцінскі павет ) — вялікі князь, трэці сын Мікалая I.
Біяграфія
У 1856 г. у Пецярбургу ажаніўся з Аляксандрай Фрыдэрыкай Вільгельмінай (у праваслаўі — Аляксандра Пятроўна), старэйшай дачкой герцага альдэнбургскага Канстанціна Фрыдрыха Пятра. Прыметнік «Старэйшы» атрымаў дзеля адрознення ад свайго сына, таксама Мікалая Мікалаевіча. Генерал-фельдмаршал рускай арміі.
Касцёл Узвіжання Святога Крыжа (Ліда)
Касцёл Узвіжання Святога Крыжа знаходзіцца ў цэнтры горада Ліда. Пабудаваны ў 1747(1765?)—1770 г. з цэглы як фарны, верагодна, па праекце віленскага архітэктара І. К. Глаўбіца. Дзейнічае.
Гісторыя
Прывілей на заснаванне ў Лідзе парафіяльнага касцёла быў падпісаны каралём Ягайлам 17 ліпеня 1387 года ў Лідскім замку. Але першы драўляны касцёл, пабудаваны на падзамчышчы, згарэў у 1392 падчас нападу крыжакаў. Адбудаваную святыню 3 чэрвеня 1397 асвяціў пад падвойным тытулам св. Францішка і Святога Крыжа першы віленскі біскуп Андрэй Васіла. Апекаваліся касцёлам францішканцы. У 1406 касцёл быў зноў спалены пры нападзе на горад смаленскага князя Юрыя Святаслававіча, а ў 1414 адноўлены і асвечаны пад трайным тытулам Найсвяцейшай Панны Марыі, Усіх Святых і Святога Крыжа. У 1466 францішканцы пакінулі Ліду.
7 ліпеня 1616 г. фундуш лідскай Фары пацвердзіў кароль Жыгімонт I. Падчас «маскоўскага нашэсця» старажытная святыня была знішчана. Апошні драўляны будынак Фары быў асвечаны ў 1674 біскупам-суфраганам Мікалаем Слупскім. У 1644 пры касцёле была заснавана альтарыя.
Пры касцёле дзейнічала парафіяльная школа, а з 1624 г. яшчэ і ружанцовае брацтва. Было таксама два прытулкі: мураваны шпіталь каля касцёла (пабудаваны ў другой палове XVIII ст., рэканструяваны ў 1851 г. на сродкі Канстанцыі Быстрыцкай) і драўляны — пры парафіяльных могілках.
Касцёл пад тытулам Узвышэння Святога Крыжа, які дзейнічае і сёння, быў пабудаваны ў стылі сталага барока біскупам Тамашам Зяньковічам за грошы, ахвяраваныя на гэтую мэту віленскім біскупам Міхалам Зяньковічам, яго дзядзькам. Будаўніцтва пачалося ў 1765 і скончылася ў 1770 годзе. Узвялі святыню ў самым цэнтры горада, трошкі далей ад таго месца, дзе стаяў драўляны касцёл, на цэнтральнай вуліцы — Віленскай (сёння вул. Савецкая). Стары драўляны касцёл па загадзе лідскага старасты і падстолія ВКЛ Сцыпіёна быў разабраны на матэрыял для гарадской уніяцкай царквы.
Комплекс касцёла з асобна пабудаванай званіцай быў абнесены мураванай агароджай з барокавай брамай. Званіца знікла яшчэ ў ХІХ ст., агароджа знесена ў пасляваенны час.
У 1928 касцёл быў асвечаны віленскім арцыбіскупам Рамуальдам Ялбжыкоўскім. Перад Другой сусветнай вайной лідская парафія налічвала амаль 14 тыс. вернікаў (не лічачы Ліда-Слабодскай парафіі). Да фарнага касцёла з XVIII ст. належалі філіяльныя касцёлы ў Крупаве і Кір’яноўцах, у ХІХ ст. — капліцы ў Востраве, Перапечыцах, Чэхаўцах і на парафіяльных могілках. У 1920-я гады далучылася капліца ў гарадской вязніцы, а ў 1930-я — яшчэ і капліца ў Цвермах, але знікла капліца ў Чэхаўцах.
Касцёл Узвышэння Святога Крыжа дзейнічаў і ў гады панавання савецкай улады. Быў залічаны да помнікаў архітэктуры рэспубліканскага значэння.
Архітэктура
Унутры цэнтральны неф апяразаны крапаваным антаблементам і перакрыты разам з алтарнай часткай цыліндрычным скляпеннем з распалубкамі, бакавыя — цыліндрычнымі на папружных арках, сакрысціі — плоскай столлю на падугах. Інтэр’ер, афармленне якога прыпісваецца І. К. Глаўбіцу, упрыгожвае фрэскавая размалёўка скляпенняў, сцен, аконных адхілаў, скульптура і арнаментальная лепка ў стылі ракако. У ім 3 стукавыя алтары.
Касцёл быў абкружаны мураванай агароджай з барочнай брамай (не захавалася).
Інтэр’ер
Інтэр’ер касцёла падзелены на тры нефы чатырма апорамі і перакрыты сістэмай цыліндрычных скляпенняў на падпружных арках з распалубкамі. На скляпеннях у барокавым арнаментальна-дэкаратыўным абрамленні размешчаны фрэскавыя пано «Узвіжанне Святога Крыжа», «Маці Божая», «Дабравешчанне», «Бязгрэшнае зачацце», «Уручэнне ключоў Св. Пятру», 4 картушы з выявамі евангельскай сімволікі. Скляпенні дэкараваны арнаментальнымі матывамі.
У касцёле змешчаны восем алтароў. Галоўны створаны ў стылі ракако, раскрапаваны чатырма калонамі і спаранымі пілястрамі карынфскага ордэра, размаляванымі пад шэра-блакітны мармур. У цэнтры алтарная гіпсавая скульптура «Укрыжаванне» размешчана на маляваным фоне з выявай Галгофы, акаймавана ракайльнай рамай. Пры калонах усталяваны фігуры святых апосталаў Пятра і Паўла, Найсвяцейшай Панны Марыі і апостала Яна Багаслова. Над ёй у барочным картушы размешчаны абраз «Апошняя вячэра», у завяршэнні алтара — ляпныя аблокі вакол круглай люкарны. У канцах нефаў аналагічна вырашаны і 2 бакавыя алтары, выкананыя ў тэхніцы штучнага мармуру, што ўтвараюць 2-ярусную насценную кампазіцыю на філёнгавым п’едэстале, на якім узняты 2 карынфскія калоны, што нясуць фігурны шчыт з пуцці і дэкаратыўнымі вазамі, завершаныя гарэльефнымі выявамі серафімаў у аблоках, таксама ў стылі ракако. Злева знаходзіцца алтар Маці Божай Вастрабрамскай, абраз намаляваны ў 1847 на дубовай дошцы; у другім ярусе алтара — абраз Маці Божай Шкаплернай. Справа — алтар з абразом св. Францішка і фігурай Найсвяцейшага Сэрца Пана Езуса, наверсе — абраз св. Тэклі. Два алтары ўсталяваны пры апорах, бліжэйшых да прэзбітэрыя. Злева знаходзіцца алтар з абразом Маці Божай Лідскай (Ружанцовай). Справа — алтар з абразом св. Тэрэзы. Яшчэ два барокавыя алтары ўсталяваны пры сценах касцёла: злева — св. Антонія, справа — св. Станіслава Біскупа. Алтар Маці Божай з Лурда змешчаны ў нішы хоравай сцяны, справа ад уваходу.
Гісторыка-мастацкая значнасць надаецца абразу Маці Божая Ружанцовая», які, згодна з паданнем, прывены ў Ліду з Візны (з-пад Беластока) у 1376 г. першымі місіянерамі — францысканцамі. Фрэскавы жывапіс выкананы ў вохрыста-умбрыстай каляровай гаме з перавагай блакітна-зялёных таноў. У стылі ракако вырашаны каваны амбон у выглядзе трыльяжнай чашы з накладнымі картушамі. Над уваходам на вялікай арцы ўзняты хвалістыя хоры. На міжнефавым слупе справа ў 1933 г. ўмуравана мемарыяльная пліта.
Над уваходам зроблены хоры, дзе ўсталяваны арган на дзесяць галасоў з трыма мяхамі. За алтаром у тоўшчы сцяны знаходзіцца лесвіца, якая вядзе ў крыпту (ачышчаная ад пахаванняў у 1846 годзе).