cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мікулічы (Брагінскі раён)
Расійская імперыя
Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) — у межах Чарнігаўскага намесніцтва (губерні), з 1796 года ў складзе тэрытарыяльна ўпарадкаванага Рэчыцкага павета Маларасійскай, а з 29 жніўня 1797 года Мінскай губерні Расійскай імперыі. У крыніцы, заснаванай на звестках рэвізіі 1795 года, Мікулічы названыя ў пераліку паселішчаў, нібыта адабраных у стражніка польнага літоўскага Яна Мікалая Аскеркі ў «казённое ведомство за клятвопреступление», г. зн. за ўдзел у вызвольным паўстанні 1794 года. Але паселішчы тыя пан М. Аскерка трымаў у заставе ад паноў Ракіцкіх, да якіх яны пазней і вярнуліся. Дзейнічала Багаяўленская прыходская царква, будынак якой узведзены ў 1760 годзе. У ёй захоўваліся два фундушы ўладальнікаў Брагіна з фальваркамі, князя Міхала Сервацыя Вішнявецкага ад 28 кастрычніка 1740 года і пані Марыі Ракіцкай ад 16 студзеня 1860 года, метрычныя кнігі і іншыя прыходскія дакументы з 1827 года. Згодна з «Фармулярнай ведамасцю» Багаяўленскай царквы 1822 года, сяло Мікулічы, у якім налічвалася 168 душ мужчынскага і 198 душ жаночага полу, належала пану Рафалу Аскерку.
У 1840 годзе на сродкі вернікаў і ўладальніка вёскі графа Міхала Ракіцкага замест старой збудавана новая драўляная царква. У 1855 у Брагіне і Мікулічах уласнік граф Людвік Міхайлавіч Ракіцкі (1825—1881) меў 2 вятракі, вадзяную і 6 конных млыноў, валюшню. У «Списках населённых мест Минской губернии по уездам, приходам, еврейским обществам со сведениями об их расположении и народонаселении [Дело] : 1857 г.» засведчана, што 301 жыхар сяла Мікулічы з'яўляўся прыхаджанінам Багаяўленскай царквы, 12 мужчын і 18 жанчын з ліку жыхароў фальварка былі парафіянамі Астраглядаўскага касцёла Унебаўзяцця Найсвяцейшай Панны Марыі. У 1864 адкрыта народнае вучылішча.
У парэформавы час Мікулічы былі цэнтрам воласці, да якой у 1890 годзе належалі 35 населеных пунктаў з 1075 дварамі. У 1885 годзе працавала школа. У 1895 годзе каля 400 жыхароў выступілі супраць правядзення палявых прац на зямельным участку, які яны лічылі несправядліва перададзеным абшарніку. Паводле перапісу 1897 года працавалі царква, капліца, народнае вучылішча, хлебазапасны магазін, крама, млын, 2 вятракі, карчма; побач быў аднайменны фальварак. На 1909 год у сяле Мікулічы налічвалася 96 двароў, 702 жыхары, у фальварку 1 двор, 5 жыхароў.
Падчас акупацыі германскай войскамі ў 1918 годзе партызаны пад камандаваннем Ф. І. Скараходава (выхадзец Брагіна) разграмілі створаную тут акупантамі камендатуру.
Найноўшы час
9 лютага 1918 года, яшчэ да падпісання Брэсцкага міру з бальшавіцкай Расіяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Мікулічы з воласцю ў складзе Рэчыцкага павета, аднак, апынуліся ў часова створанай 15 чэрвеня Палескай губерні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 мая тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы».
1 студзеня 1919 г., згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі, Рэчыцкі павет увайшоў у склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, але 16 студзеня разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі быў далучаны да РСФСР.
З 8 снежня 1926 года — у складзе БССР, цэнтр Мікуліцкага сельсавета Брагінскага раёна Рэчыцкай і з 9 чэрвеня 1927 года Гомельскай (з 26 ліпеня 1930 года) акруг, з 20 лютага 1938 года Палескай, з 8 студзеня 1954 года Гомельскай абласцей.
Дзейнічалі школа, хата-чытальня. У 1930 годзе арганізаваны калгас «Чырвоны Кастрычнік», працавалі гамарня (з 1931 года), 3 вятракі (1895, 1896, 1928 года). У 1938 годзе ў вёску пераселены жыхары мястэчкаў Краснае, Ульянаўка і Краснагорск, вёскі Новая Вёска.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны нацысты забілі 23 жыхароў, у тым ліку 14 жніўня 1942 года жывымі спалілі 14 жыхароў вёскі. На франтах і ў партызанскай барацьбе загінулі 290 мясцовых жыхароў. У памяць пра загінулых у 1975 годзе збудаваны абеліск з імёнамі загінулых.
У 1959 годзе цэнтр калгаса «Чырвоны Кастрычнік». Размяшчаліся пільня, млын, швейная майстэрская, сярэдняя школа, Дом культуры, бібліятэка, амбулаторыя, аптэка, ветэрынарны ўчастак, аддзяленне сувязі, сталовая, 2 крамы.
У 2009 годзе Мікуліцкі сельсавет быў скасаваны, і Мікулічы ўвайшлі ў склад Буркоўскага сельсавета.
Забудова
Планоўка складаецца з 2 паралельных паміж сабой вуліц мерыдыянальнай арыентацыі, да якіх на поўдні далучаюцца 2 прасталінейныя шыротныя вуліцы. Забудавана двухбакова драўлянымі хатамі сядзібнага тыпу. Паблізу ёсць жалезарудныя радовішчы.
Фартэцца
Фартэцца (Fortezza) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Бальцана.
Насельніцтва складае 892 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 15 чал./км². Займае плошчу 61 км². Паштовы індэкс — 39045. Тэлефонны код — 0472.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Бакерон
Бакерон (Boquerón) — найбуйнейшы дэпартамент Парагвая, размешчаны на захадзе краіны. Тэрыторыя — 91 669 км², насельніцтва — 41 106 чалавек (2002). Адміністрацыйны цэнтр — горад Філадэльфія. На поўначы мяжуе з дэпартаментам Альта-Парагвай, на ўсходзе — з дэпартаментам Прэсідэнтэ-Аес, на поўдні — з Аргенцінай, на захадзе — з Балівіяй.
У 1992 годзе дэпартамент Бакерон быў аб’яднаны з дэпартаментам Нуэва-Асунсьён, тым самым былі адноўлены межы 1945 года. Бакерон — самы пустынны і засушлівы рэгіён краіны, колькасць ападкаў на поўначы складае 350 мм, на поўдні — 850 мм. Расліннасць бедная, прадстаўлена пераважна хмызнякамі і кактусамі.
Піпы
Пі́пы (Pipinae) — падсямейства бясхвостых земнаводных падатрада без'языкіх. Адзіны род (Pipa) аб'ядноўвае 5-7 відаў.
Апісанне
Даўжыня да 20 см; самкі буйнейшыя за самцоў. Цела шырокае, пляскатае. Морда завостраная. Вочы без павекаў. Пярэднія ногі з 4 доўгімі пальцамі без плавальных перапонак, заднія даўжэйшыя, з 5 пальцамі, злучанымі перапонкай.
Пашырэнне
Пашыраны ў тропіках Паўднёвай Амерыкі. Жывуць у прэсных вадаёмах і каля іх. Кормяцца дробнымі беспазваночнымі.
Асаблівасці біялогіі
Размнажэнне найбольш вывучана ў піпы сурынамскай: яйцы (да 114) з дапамогай самца трапляюць у ячэйкі яйцаклада, які самка выварочвае сабе на спіну. Ячэйкі глыбынёю да 15 мм прыкрыты скурыстымі вечкамі, пад якімі ідзе развіццё яец і фарміраванне апалонікаў, пасля чаго з ячэек выходзяць сфарміраваныя жабяняты, а самка ліняе, мяняючы скуру.
Докшыцкая раённая цэнтральная бальніца
УАЗ «Докшыцкая раённая цэнтральная бальніца» — комплекс лячэбна-прафілактычных устаноў Докшыцкага раёна. Будынак ЦРБ знаходзіцца ў Докшыцах.
Апісанне
У раёне працуе 48 урачоў і 241 сярэдні медыцынскі работнік. Забяспечанасць урачамі на 1000 жыхароў — 2,1, сярэднім медперсаналам — 10,6.
Спіс расійскіх генералаў, якія загінулі падчас уварвання ва Украіну
Спіс расійскіх генералаў, якія загінулі падчас уварвання ва Украіну, утрымвае аднаго генерала, чыя смерць афіцыйна пацверджана УС РФ, а таксама чацвярых генералаў, чыя смерць заяўлена паводле даных украінскага боку і разглядаецца вайсковымі экспертамі як імаверная. Адзін з тых, хто верагодны забіты — генерал-лейтэнант, чацвёра — генерал-маёры.
На думку вайсковага эксперта Рыты Конаевай з Джорджтаўнскага ўніверсітэта, Узброеныя Сілы Украіны кропкава наносяць удары па пазіцыях, у якіх змесцаваны высокапастаўленыя афіцэры УС РФ. Супрацоўнік офіса прэзідэнта Украіны Уладзіміра Зяленскага паведаміў The Wall Street Journal, што ўкраінская вайсковая выведка шукае даныя пра месцазнаходжання расійскіх генералаў, камандзіраў артылерыі і пілотаў.
Докшыцкая раённая цэнтральная бальніца
Апісанне
Асноўным цэнтрам аказання медыцынскай дапамогі ў горадзе з’яўляецца Докшыцкая цэнтральная раённая бальніца на 150 стацыянарных ложкаў, паліклініка на 250 наведванняў за змену, шматпрофільны дзённы стацыянар на 25 ложкаў. Ва ўстанове аховы здароўя «Докшыцкая ЦРБ» працуюць 50 урачоў і 273 работнікі сярэдняга медперсаналу. Сярод урачоў 16 маюць вышэйшую і першую кваліфікацыйную катэгорыю, другую — 21 урач. Бальніца ўкамплектавана абсталяваннем, якое дазваляе цалкам выконваць задачы па медыцынскай дапамозе насельніцтву. Стаматалагічнае, хірургічнае, рэанімацыйнае аддзяленні абсталяваны сучаснымі медпрыборамі і ўстаноўкамі.
Спіс расійскіх генералаў, якія загінулі падчас уварвання ва Украіну
Паводле даных вайсковых экспертаў, апытаных Бі-бі-сі, і на думку заходніх афіцыйных асоб , ва ўварванні бярэ ўдзел прыкладна 20 генералаў УС РФ , з якіх пяцёра былі меркавана забіты. Майкл Макфал, былы амбасадар ЗША ў Расіі, назваў лічбу меркавана забітых расійскіх генералаў «шакавальнай».
Докшыцкая раённая цэнтральная бальніца
Апісанне
У аптэчную сетку раёна ўваходзяць 7 аптэк і 2 аптэчныя кіёскі.
Спіс расійскіх генералаў, якія загінулі падчас уварвання ва Украіну
Сярод магчымых прычын згубы генералаў заходнімі СМІ лічацца выкарыстанне неабароненых каналаў сувязі і месцазнаходжанне расійскіх афіцэраў паблізу фронту для падвышэння маральнага духу жаўнераў. Выкарыстанне неабароненых каналаў звязваюць з праблемамі ў сістэме «Эра». У сярэдзіне сакавіка двое амерыканскіх вайскоўцаў паведамілі The New York Times, што паводле іх даных прынамсі ў адным выпадку прычынай згубы расійскага генерала быў перахоп яго размовы ўкраінскім бокам, геалакацыя абанента і ўдар па яго месцазнаходжанню.
Паводле даных, агучаных з украінскага боку
Таксама ГУР Міністэрства абароны Украіны паведаміла пра смерць 26 лютага чачэнскага генерал-маёра Магамеда Тушаева.
Докшыцкая раённая цэнтральная бальніца
Спіс лекава-прафілактычных устаноў
Сетка ўстановы складаецца з наступных структурных падраздзяленняў:
Малаіта
Малаіта — вулканічны востраў у Ціхім акіяне, у складзе дзяржавы Саламонавы Астравы. Плошча 4,1 тыс.км². Насельніцтва — меланезійцы, 86 тыс. (1990). Вышыня да 1303 м. Пакрыты вільготнатрапічным лесам. Плантацыі какосавай пальмы. Галоўны горад — Аукі.
Навасёлкі (Камянецкі раён)
Навасёлкі (, Новосёлки) — аграгарадок у Беларусі, у Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Воўчынскага сельсавета.
У 1940—1954 гадах цэнтр Навасёлкаўскага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца за 58 км у напрамку на паўднёвы захад ад горада Камянец, за 51 км ад Брэста, за 20 км ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск.
Лама (жывёла)
Лама (Lama glama) — паўднёваамерыканскае млекакормячае з сямейства вярблюдавых, прыручаных індзейцамі Анд. Лама адрозніваецца ад альпака вялікім памерам і больш падоўжанай галавой. Прыручана ў Цэнтральных Андах. Грала важную ролю ў жывёлагадоўлі інкаў.
Ключ 63
Ключ 63 戶 (户, 戸, піньінь hù) са значэннем «дзверы» са Спісу 214 ключоў Кансі, якія выкарыстоўваюцца пры напісанні іерогліфаў. Адзін з 34 ключоў, якія складаюцца з чатырох рыс. У слоўніку Кансі налічваецца 44 іерогліфа з 49,030 гэтым ключом. Не варта блытаць з ключом 44 ⼫ «труп».
Старажытны знак адлюстроўваў адну створку дзвярэй. У сучаснай мове выкарыстоўваецца ў значэнні «дзверы», «уваход», «дзірка».
Прыклады іерогліфаў
У табліцы прыведзены прыкладны спіс іерогліфаў.
NGC 6275
NGC 6275 (іншыя абазначэнні — MK 503, MK 890, ZWG 321.7, ZWG 320.54, 7ZW 667, PGC 59262) — галактыка ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Сымон Шыдлоўскі
Сымон Шыдлоўскі (Szymon Wizunas Szydłowski; ? — 10 сакавіка 1906, Львоў, Аўстра-Венгрыя) — удзельнік паўстання 1863—1864 гадоў, віцебскі харунжы.
Біяграфія
Нарадзіўся ў маёнтку пад Віцебскам і быў выхадцам з беларускай шляхецкай сям’і. Атрымаўшы першасную адукацыю ў Віцебску, паехаў далей навучацца ў Маскву, дзе здабыў дыплом вайскоўца і чын афіцэра. Аднак нягледзячы на кар’ерныя перспектывы, абраў шлях змагання за волю Айчыны. Яго ідэалам быў вольны грамадзянін-патрыёт, а не раб-жаўнер на службе дэспатычнага тырана.
У 1861 годзе ў Тыліжу, пад Віцебскам, узяў удзел з штандарам з суражскага касцёла ў святкаванні гадавіны Гарадзельскай уніі.
Даведаўшыся ад земляка пра запланаванае нацыянальна-вызваленчае паўстанне, накіраваўся на родную Віцебшчыну, дзе адразу прыступіў да фарміравання паўстанцкага падполля. Паўстанцкай сеткай была пакрытая амаль уся Віцебская губерня і нават частка суседняй Смаленшчыны. На яго заказ, быў пашыты баявы штандар паўстанцаў з Пагоняй.
Па выступленнях у Варшаве і Вільні, узяў актыўны ўдзел у разгортванні паўстання на Віцебшчыне. Аддзелы паўстанцаў на чале з харунжым Шыдлоўскім атакавалі расійскую адміністрацыю і расквартаваных салдат, вялі паспяховыя баі з акупацыйнымі сіламі, чынілі рэйды на ўсход, спрабуючы перакінуць паўстанцкае полымя на суседнія рэгіёны. Але заўчасны пачатак паўстання, на што наракаў і яго кіраўнік на Беларусі Кастусь Каліноўскі, не дазволіў разгарнуцца напоўніцу. Не хапала зброі і медыкаментаў, бракавала камунікацыі з цэнтральнымі штабамі.
Расійскія ўлады ўчынілі бязлітасныя рэпрэсіі над удзельнікі паўстання, зруйнавалі іх сядзібы і канфіскавалі маёмасць. Маёнткі ўдзельнікаў паўстання забіраліся ў скарб Расійскай імперыі і на льготных умовах прадаваліся выхадцам з цэнтральных расійскіх губерняў. За падтрымку паўстання студэнтамі ўлады закрылі Горы-Горацкі земляробчы інстытут, скарацілі колькасць сярэдніх навучальных устаноў. Настаўнікі і іншыя катэгорыі мясцовай інтэлігенцыі (медыцынскія работнікі, землямеры) былі пераведзены на службу ў цэнтральныя губерні і заменены новымі. 128 паўстанцаў былі пакараныя смерцю, больш за 850 чалавек высланыя на катаргу, каля 12,5 тыс. чалавек выселеныя, у тым ліку 500 — на пасяленне ў Сібір.
Па здушэнні паўстання на Віцебшчыне, Сымон Шыдлоўскі разам са сваімі землякамі з баямі прабіўся на захад, дзе зноў далучыўся да збройнага змагання паўстанцкіх аддзелаў на Падляшшы. Браў удзел у баях пад Брэстм і Ласіцамі, а ў баі пад Чырвонкай (каля Саколкі) атрымаў раненне правай рукі, што прывяло да калецтва. І толькі па поўнай капітуляцыі Варшавы, ён разам з нескаронымі паплечнікамі, праз Кракаў, перабраўся ў Аўстра-Венгрыю, дзе і асеў у Львове.
Аднак і на чужыне паўстанцы Шыдлоўскага не згубіліся і не растварыліся ў мясцовым людзе, наадварот, сваім зямляцтвам заўжды трымаліся разам, падтрымлівалі адзін аднога. Паводле ўспамінаў, у памятныя даты, звязаныя з гісторыяй свайго края, яны заўсёды выходзілі пад змагарным штандарам з Пагоняй у цэнтр горада, дзе служылі імшу ў памяць загінуўшых паплечнікаў. І на пахаванне сваіх баявых сяброў Сымон Шыдлоўскі нязменна прыходзіў з баявым штандарам у руках.
Памёр нескароны герой з думкай пра вольную Айчыну, яго просьбай-запаветам было выбіць на яго надмагільным каменні словы, якія красуюцца там і сёння: «На нашым праху — паўстануць мсціўцы». Пахаваны ў Львове на Лычакаўскіх могілках. Пазней, нашчадкі на яго магіле ўсталявалі сімвалічны помнік у форме паўстанца з штандарам Пагоні ў руцэ. Усе іншыя паўстанцы-ліцвіны паводле ўласнага жадання пахаваныя каля свайго камандзіра.
Платанізм
Платанізм, у вузкім сэнсе — кірунак старажытна-грэчаскай філасофіі І ст. да н.э. — пач. ІІІ ст. н.э.; у шырокім сэнсе — усякі філасофскі кірунак, які абапіраецца на вучэнне Платона.
У антычнасці платанізм быў прадстаўлены філосафамі платонаўскай Акадэміі (Спеўсіп, Ксенакрат, Аркесілай, Карнеад і інш.). У духу стаіцызму трактаваў вучэнне Платона Пасідоній; створаны ім стаічны платанізм знайшоў апору ў багаслоўі Філона Александрыйскага, у гнастыцызме, у — герметызме і ва ўсёй данікейскай патрыстыцы, а ў ІІ-ІІІ ст. н.э. ў Нуменія, настаўніка Плаціна і Арыгена, які выступаў за сінтэзаннне платанізму і арыстоцелізму. Гэта садзейнічала пераадоленню элементаў натуралізму, характэрнага для эпохі элінізму і складванню ў ІІІ ст. н.э. асноў неаплатанізму. Інтарэс да платанізму адрадзіўся пасля аднаўлення ў Фларэнцыі філосафам М. Фічына платонаўскай Акадэміі (1459), адкуль ён праз кембрыджскую школу распаўсюдзіўся ў Англіі. Пад уплывам англійскай філасофіі і дзякуючы нямецкаму ідэалізму платанізм і неаплатанізм адрадзіліся ў Германіі, аднак толькі з Г. Лейбніца пачалося гістарычнае разуменне першапачатковага платанізму.
Неабходны элемент платанізму — проціпастаўленне пачуццёвага свету свету ідэй. Паводле гэтай канцэпцыі, не ідэя ўтварае сабой адлюстраванне матэрыі, а матэрыя ёсць адлюстраванне і выцяканне ідэі. Ідэю ў платанізме разглядаюць як родавае, гранічна абагульненае і жыццёва важнае лагічнае паняцце, якое змяшчае ў сабе прынцып канструявання сутнасці рэчы і, значыць, самой рэчы, утварае субстанцыянальную рэчаіснасць і яе мэту. Дамінуючую ролю ў гісторыі платанізму адыгрывала разуменне дыялектыкі як метаду, заснаванага на ўстанаўленні адзінства процілегласцей. Пры дапамозе такога разумення былі распрацаваны 3 асноўныя іпастасі (Адзінага, Розуму і Сусветнай душы), выяўленне якіх заўсёды складала асноўны змест платанізму (разам з вытлумачэннем матэрыяльнага космасу). Адной з асноўнай канцэпцый платанізму з'яўляецца вучэнне аб бессмяротнасці душы і цела, або аб кругавароце душ, г.зн. аб іх пераўвасабленні і перасяленні (сам Платон лічыў, што пасля смерці цела душа пераходзіць у другое цела або функцыянуе ў космасе).
Дзмітрый Аляксеевіч Арлоў
Дзмітрый Аляксеевіч Арлоў ( — ) — акцёр тэатра і кіно, рэжысёр, тэатральны педагог, народны артыст Беларускай ССР (1940).
Біяграфія
З 1934 года пачаў рэжысёрскую дзейнасць. З 1948 года Дзмітрый Аляксеевіч вёў педагагічную працу ў Беларускім тэатральна-мастацкім інстытуце, а ў 1952 годзе ўзначаліў кафедру акцёрскага майстэрства.
Памёр года. Пахаваны на Усходніх могілках Мінска.
Юрый Пятровіч Голубеў
Юрый Пятровіч Голубеў (нар. у годзе) — беларускі фізік, педагог, кандыдат тэхнічных навук, дацэнт, рэктар Брэсцкага дзяржаўнага ўніверсітэта імя А. С. Пушкіна (з ліпеня 2023 года).
Біяграфічныя звесткі
Скончыў ў 1998 годзе радыётэхнічны факультэт Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта.
Дысертацыю на саісканне вучонай ступені кандыдата тэхнічных навук па спецыяльнасці «Электрафізіка, электрафізічныя ўстаноўкі» абараніў 27 чэрвеня 2003 года ў Полацкім дзяржаўным універсітэце. Тэма кандыдацкай дысертацыі: «Плазменныя крыніцы электронаў з пучкамі вялікага перасеку для электронна-прамянёвых тэхналогій». Навуковы кіраўнік — доктар тэхнічных навук, прафесар Уладзімір Аляксеевіч Груздзеў.
З 1998 па 2023 год працаваў ў Полацкім дзяржаўным універсітэце імя Ефрасінні Полацкай: з 1998 па 2000 год — інжынерам, з 2000 па 2003 год — асістэнтам, з 2003 па 2006 — старшым выкладчыкам, з 2006 — дацэнтам кафедры фізікі. З 2004 па 2006 год з'яўляўся намеснікам адказнага сакратара, затым — адказным сакратаром прыёмнай камісіі ўніверсітэта. З 2007 па 2017 год працаваў начальнікам вучэбна-метадычнага аддзела ўніверсітэта. З 2017 па 2023 год займаў пасаду прарэктара па вучэбнай рабоце Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Ефрасінні Полацкай.
28 ліпеня 2023 года прызначаны на пасаду рэктара Брэсцкага дзяржаўнага ўніверсітэта імя А. С. Пушкіна.
Навуковая дзейнасць
Асноўныя навуковыя інтарэсы: энергаэфектыўныя электронна- і іённапрамянёвыя тэхналогіі на базе крыніц з плазменным эмітэрам, электродныя структуры, у якіх узбуджаецца газавы разрад, плазма газавага разраду, электронны пучок вялікага перасеку, узаемасувязь характарыстык разрадаў, параметраў і эмісійных уласцівасцяў эмітуючай плазмы, умоў пераключэння і паскарэння электронаў з газаразраднай плазме і параметраў пучка вялікага перасеку.
Бывалькаўскі сельсавет
Быва́лькаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лоеўскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Бывалькі.
25 сакавіка 1965 года цэнтр Дзяражыцкага сельсавета Рэчыцкага раёна Гомельскай вобласці БССР перанесены ў вёску Бывалькі, сельсавет перайменаваны ў Бывалькаўскі. З 30 ліпеня 1966 года сельсавет у складзе адноўленага Лоеўскага раёна. 2 жніўня 1966 года ў склад сельсавета з Малажынскага сельсавета Брагінскага раёна перададзены 6 населеных пунктаў (Глушэц, Ляскі, Майск, Новая Лутава, Старая Лутава і Сяўкі), з якіх 4 ліпеня 1967 года ўтвораны Сяўкоўскі сельсавет. 1 снежня 2009 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Сяўкоўскага сельсавета (5 населеных пунктаў: аграгарадок Сяўкі, вёскі Глушэц, Новая Лутава, Старая Лутава і пасёлак Майск). 23 верасня 2011 года скасавана вёска Добры Рог.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (8 населеных пунктаў) — 949 чалавек, з іх 91,6 % — беларусы, 4,0 % — рускія, 2,6 % — украінцы.
Паўднёва-Шатландскае ўзвышша
Паўднёва-Шатландскае ўзвышша — выцягнутая з паўднёвага захаду на паўночны ўсход узгорыстая вобласць на поўдні Шатландыі, паміж Сярэднешатландскай нізінай і мяжой з Англіяй. Складаецца са шматлікіх груп узгоркаў, сярод якіх Галаўэй-Хілс, Лаўтэр-Хілс, Пентландс, Ламермур-Хілс і Чэвіят-Хілс. Найвышэйшы пункт — гара Мерык на крайнім захадзе (843 м).
Узгоркі галоўным чынам пакрытыя травой і верасам.
Нягледзячы на ўзгорысты рэльеф, тэрыторыя разам са Сярэднешатландскай нізінай адносіцца да гістарычнага рэгіёна Лоўленд, такім самым супрацьпастаўляючыся Хайленду на паўночным захадзе краіны.
Лама
Лама:
Хайленд (значэнні)
Ха́йленд (Highland — «высоказем'е»):
Горада ЗША: Акругі ЗША: Пароды жывёл: Іншыя значэнні:
Міроны
Міро́ны (, Мироны) — вёска ў Дзяржынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Путчынскага сельсавета.
NGC 6276
NGC 6276 (іншыя абазначэнні — IC 1239, ZWG 139.28, MCG 4-40-10, ARAK 511, NPM1G +23.0441, PGC 59419) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Геркулес.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Орля (Камянецкі раён)
О́рля (, Орля) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Воўчынскага сельсавета.
Фунес (Італія)
Насельніцтва складае 2379 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 30 чал./км². Займае плошчу 80 км². Паштовы індэкс — 39040. Тэлефонны код — 0472.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Вітніца
Вітніца (Witnica, Vietz) — горад на захадзе Польшчы. Размешчаны за 480 км на захад ад Варшавы, за 20 км на захад ад Гожава Велькапольскага і за 20 км ад мяжы з Германіяй. Уваходзіць у склад Гажоўскага павета Любушскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Вітніца. Чыгуначная станцыя. Займае плошчу 8,24 км². Насельніцтва 6,8 тыс. чалавек.
Красная Горка (Брагінскі раён)
Кра́сная Го́рка — былы пасёлак у Мікуліцкім сельсавеце Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі.
Размяшчэнне
У 15 км на паўночны захад ад Брагіна, 18 км ад чыгуначнай станцыі Хойнікі (на галінцы Васілевічы — Хойнікі ад лініі Калінкавічы — Гомель), 134 км ад Гомеля.
Транспартная сістэма
Побач аўтадарога Брагін—Хойнікі.
Планоўка складаецца з кароткай прасталінейнай вуліцы, блізкай да шыротной арыентацыі. Забудова драўлянымі хатамі сядзібнага тыпу.
Аляксей Сцяпанавіч Крушынскі
Аляксей Сцяпанавіч Крушынскі (, Смальяны, цяпер Аршанскі раён Віцебскай вобласці —, Мінск) — беларускі журналіст, першы рэдактар «Настаўніцкай газеты».
Біяграфія
Скончыў Аршанскі педагагічны тэхнікум (1929) і пяць гадоў працаваў настаўнікам. Завочна скончыў Камуністычны інстытут журналістыкі імя С. М. Кірава (1934), працаваў адказным сакратаром ў газетах «Ленінскі шлях» (Горкі Магілёўскай вобласці) і «Чырвоны хлебароб» (Талачын Віцебскай вобласці). З 1940 года працаваў рэдактарам раённай газеты памежнага Чыжаўскага раёна Беластоцкай вобласці.
Пасля вызвалення Віцебска быў рэдактарам «Віцебскага рабочага», у кастрычніку 1945 года прызначаны рэдактарам «Настаўніцкай газеты».
Аўтар дакументальнай аповесці «Выбухі над Дняпром» пра К. Заслонава, якая перавыдавалася некалькі разоў.
Космас (мова)
Комас (Cosmos) — праект штучнай мовы Яўгена Лаўды. З’яўляецца спрошчанай лацінскай мовай. Лацінскія словы бяруцца ў іх нязменнай форме, назоўнага склона, адзіночнага ці множнага ліка: via, divitiae, castra і г. д. Граматычныя адносіны адлюстроўваюццца пры дапамозе артыкля. Для адзіночнага ліка: Прыклады: ta mensa — стол, tio mensa — стала, te mensa — сталу, tan mensa — стол. У множным ліку дабаўляецца s: tas mensa, tios mensa і г. д. Спражэнне падобнае да індаеўрапейскага; цяперашні час: amómi — кахаю, amósi — кахаеш, amóti кахаць, множны лік: amòmis, amòsis, amòtis мінулы час: amumi, amusi, amuti, amumis, amusis, amutis; будучы час amami и г. д. Такім чынам, граматыка космаса вылучаецца немудрагелістасцю і нагляднасцю, але яго гукавая сістэма мала годная для ўсеагульнага ўжывання. Так, Лаўда адрознівае ä ад е (асаблівасць зразумелая толькі немцу), уводзіць малараспаўсюджаныя галосныя ö, ü і дыфтонгі ae, oe, au, eu, ai, ui і г. д. Але ў адрозненні некаторых іншых аўтараў штучных моў, Лаўда адрозніваецца ў лепшы бок наяўнасцю філалагічнай адукацыі.
Старамаёрскэ
Старамаёрскэ (Старомайорське) — вёска Вэлыканавасілкаўскай пасялковай абшчыны Валнавахскага раёна Данецкай вобласці ва Украіне.
Агульныя звесткі
Вёска размешчана на левым беразе р. Мокрыя Ялы. Адлегласць да цэнтра грамады складае каля 14 км і праходзіць па аўтадарозе Т 0518.
Землі вёскі мяжуюць з тэрыторыяй вёскі Прыютнэ Запарожскай вобласці.
XIX стагоддзе
Вёска заснавана ў пачатку XVIII стагоддзя. Казацкае паселішча адносілася да Кальміускай паланкі Запарожскай Сечы.
Па дадзеных на 1859 год у вёсцы Маёрскае Аляксандраўскага павета Кацярынаслаўскай губерні знаходзіцца 885 асоб (435 мужчын і 450 — жанчын), налічвалася 136 дваравых гаспадарак, існавалі праваслаўная царква і завод, праводзіліся 2 кірмашы ў год.
Па стане на 1886 год у былой уласніцкай вёсцы Маёрскае, цэнтр Маёрскай воласці Марыупальскага павета Кацярынаслаўскай губерні, пражывала 1371 асоба, налічвалася 83 дваравых гаспадарак, існавалі праваслаўная царква, школа, крама, 2 вінныя скляпы, саладоўня, вінакурны завод і паравы млын, 2 кірмашы ў год.
Паводле перапісу 1897 года колькасць насельніцтва вырасла да 1093 асоб (571 мужчыны і 522 — жанчыны), з якіх 1075 — праваслаўнай веры.
У 1908 годзе ў вёсцы пражывала 1102 асобы (541 мужчына і 561 — жанчын), налічвалася 204 дваровыя гаспадаркі.
XXI стагоддзе
Да 2020 года пасёлак уваходзіў у склад Вэлыканавасілкаўскага раёна. З 17 ліпеня 2020 года ўвайшоў у склад Вэлыканавасілкаўскай пасялковай абшчыны, Валнавахскага раёна.
Расійска-украінская вайна
У сакавіку 2022 года акупаваны УС РФ.
27 ліпеня 2023 года байцы 35-й брыгады марской пяхоты і 7-га асобнага батальёна «Арэй» 129-й Крыварожскай брыгады тэрабароны УСУ вызвалілі вёску ад расійскай акупацыі.
Насельніцтва
Паводле перапісу 2001 года насельніцтва вёскі складала 840 чалавек, з іх 62,62 % адзначылі роднай мовай украінскую, 37,14 % — рускую і 0,24 % — беларускую.
NGC 6277
NGC 6277 — зорка ў сузор’і Геркулес.
Угнаенні
Угнаенні — рэчывы, якія прымяняюцца для паляпшэння харчавання раслін, уласцівасцей глебы, павышэння ўраджаяў. Іх эфект абумоўлены тым, што дадзеныя рэчывы даюць раслінам адзін або некалькі дэфіцытных хімічных кампанентаў неабходных для іх нармальнага росту і развіцця.
Класіфікацыя ўгнаенняў
Угнаенні можна класіфікаваць па наступных прыкметах:
Паніквы
Па́ніквы (, Паниквы) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Воўчынскага сельсавета.
Яйка (харчовы прадукт)
Яйка — харчовы прадукт. Усе птушыныя яйкі ядомыя для чалавека, але найдаступнейшыя цяпер -- курыныя яйкі. Ядомыя таксама яйкі некаторых рэптылій (напрыклад чарапах).
Харчовая каштоўнасць курынага яйка
Склад вагаецца залежна ад віду, пароды, узросту, умоў утрымання і кармлення хатняй птушкі:
Склад яечнага бялка
У склад курынага яечнага бялка ўваходзяць: вада (85 %), бялкі (12,7 %), тлушчы (0,3 %), вугляводы (0,7 %), глюкоза, розныя ферменты (протеазы, дыпепсідаза, дыястаза), вітаміны групы В.
Склад яечнага жаўтка
На долю жаўтка даводзіцца да 33 % вадкага зместу яйка. Каларыйнасць жаўтка — 352 ккал на 100 г, што ў 8 разоў больш за бялок (44 ккал на 100 г).
Жаўток аднаго буйнога курынага яйка (складае 17 гр з 50 гр яйка агулам) змяшчае прыкладна: 2,7 г бялкоў, 139 мг халестэрыну, 0,61 г вугляводаў і 4,51 г тлушчаў (па звестках USDA).
Працэнтнае змяшчэнне тлустых кіслот у жаўтку:
Поліненасычаныя тлустыя кіслоты: Монаненасычаныя тлустыя кіслоты: Насычаныя тлустыя кіслоты:
Змяшчэнне вітамінаў
100 г курыных яек змяшчае наступныя вітаміны:
Віды
Часцей за ўсё ядуць курыныя, качыныя і гусіныя яйкі. Але ўжываюцца таксама індыкавыя, перапёлчыны, страўсіныя і яйкі іншых птушак.
Розныя пароды курэй адкладаюць яйкі рознага колеру. Колер яйка не звязаны з яго харчовымі ўласцівасцямі. У Беларусі і ў ЗША курыныя яйкі звычайна белыя або светла-бэжавыя, у Вялікабрытаніі яны звычайна светла-карычневыя.
Акрамя яек птушак ядуць яйкі чарапах і іншыя:
Маркіроўка курыных яек
Па дзеючых стандартах маркіроўка павінна быць на кожным яйку, вырабленым на птушкафабрыцы.
Першы знак у маркіроўцы азначае дапушчальны тэрмін захоўвання: Другі знак у маркіроўцы азначае катэгорыю яйкі ў залежнасці ад яго масы : Такім чынам, маркіроўку «СВ» ставяць на сталовых яйках вышэйшай катэгорыі, а «Д1» — на дыетычных яек першай катэгорыі.
Незалежна ад катэгорыі курынага яйка вытворцы могуць надаваць яму шэраг уласцівасцяў. Напрыклад, на рынку ёсць яйкі з яркім жаўтком і двума жаўткамі, узбагачаныя селенам або ёдам.
Расія
У 2012 годзе ў Расіі было выраблена 42 млрд яек, што перавышае медыцынскія паказчыкі спажывання на душу насельніцтва — 277 штук на год пры норме ў 260 штук
Прыгатаванне
Каб папярэдзіць інфекцыі (сальманелёзы) пераважна ўжываюць яйкі пасля цеплавой апрацоўкі.
Акрамя таго, сыры яечны бялок засвойваецца толькі на 50 %, што засмечвае кішачнік прадуктамі распаду.
Перад тым як гатаваць яйка, яго трэба прамыць, каб ачысціць ад бруду і шкодных арганізмаў. Прамываюць яйка цёплай вадой тэмпературай каля 45 °C. Пры прамыванні яйка цёплай вадой ўнутры ствараецца ціск, які перашкаджае пранікненню ўнутр бактэрый і часцінак бруду. Пры выкарыстанні халоднай вады эфект ад прамывання вадой можа быць зваротным.
На прадпрыемствах грамадскага харчавання забаронена выкарыстоўваць яйкі вадаплаўных птушак. Апрацоўка яйка, якое ўжываецца для гатавання страў, ажыццяўляецца ў адведзеным месцы ў спецыяльных прамаркіраваных ёмістасцях ў наступнай паслядоўнасці: цёплым растворам кальцыніраванай соды (1-2 %), растворам хлораміну (0,5 %) або іншымі дазволенымі для гэтых мэтаў мыйнымі і дэзінфіцыйнымі сродкамі, пасля чаго апалоскваюць халоднай праточнай вадой. Чыстае яйка выкладваюць у чысты прамаркіраваны посуд.
Яйкі гатуюць наступнымі спосабамі:
Ключ 64
Ключ 64 手 (扌, піньінь shǒu) са значэннем «рука» са Спісу 214 ключоў Кансі, якія выкарыстоўваюцца пры напісанні іерогліфаў. Адзін з 34 ключоў, якія складаюцца з чатырох рыс. У слоўніку Кансі налічваецца 1203 іерогліфа з 49,030 гэтым ключом.
Старажытны знак адлюстроўваў кісць рукі. У сучаснай мове выкарыстоўваецца ў значэнні «рука», «далонь», «дапамога».
Прыклады іерогліфаў
У табліцы прыведзены прыкладны спіс іерогліфаў.
Наквасы
Наква́сы (, Наквасы) — вёска ў Дзяржынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Путчынскага сельсавета.
Хейл
Хейл — прозвішча.
Анастасія Леанідаўна Хаванская
Анастасія Леанідаўна Хаванская (нар., Віцебск, Беларусь) — беларуская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Беларусі.
Клубная кар’ера
У 2004 годзе выступала за віцебскі «Універсітэт». У 2009 годзе трапіла ў спіс 22 лепшых футбалістак Беларусі.
У 2011 годзе перайшла ў расійскі клуб «Кубаначка» (Краснадар). У сезоне 2012/13 іграла за «Данчанку» (Азоў), дзе была асноўным гульцом і правяла 18 матчаў. У 2015 годзе на час вярнулася ў Беларусь і правяла сезон у клубе «Надзея-Дняпро» (Магілёў), згуляўшы 12 матчаў і забіўшы 1 гол.
Барыс Львовіч Хігрын
Скончыў Маскоўскае артылерыйскае вучылішча (1933), у Чырвонай Арміі з 1931 года. Удзельнік вызвалення Заходняй Беларусі. У Вялікую Айчыннную вайну з 1941 года на Заходнім фронце. Артылерыйскі дывізіён на чале з капітанам Хігрыным вызначыўся 5 ліпеня 1941 года каля г.п. Бялынічы Магілёўскай вобласці ў баі з танкавай групай праціўніка: прычыніў ёй значныя страты ў жывой сіле і баявой тэхніцы; асабіста Хігрын падбіў 4 танкі гітлераўцаў. Загінуў у гэтым баі. На месцы гібелі Хігрына пастаўлена гармата з мемарыяльнай дошкай.
Гаргаццонэ
Гаргаццонэ (Gargazzone) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Бальцана.
Насельніцтва складае 1505 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 341 чал./км². Займае плошчу 4 км². Паштовы індэкс — 39010. Тэлефонны код — 0473.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Іаан Прадцеча.
Джордж Элеры Хейл
Джордж Элеры Хейл (George Ellery Hale;, Чыкага, Ілінойс — ) — амерыканскі астраном, вынаходнік спектрагеліёграфа.
Член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (1902), замежны член Лонданскага каралеўскага таварыства (1909), замежны член-карэспандэнт Расійскай акадэміі навук (1924).
Біяграфія
Памёр Хейлі ў Пасадэне (штат Каліфорнія) 21 лютага 1938 года.
Кухараў
Кухараў — прозвішча, утворанае ад слова «кухар».
NGC 6278
NGC 6278 (іншыя абазначэнні — UGC 10656, MCG 4-40-11, ZWG 139.29, PGC 59426) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Геркулес.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Балхаш
Балхаш  — бяссцёкавае паўпрэснаводнае возера ва ўсходняй частцы Казахстана, у Балхаш-Алакольскай катлавіне, на вышыні 342 м над узроўнем мора.
Паўвостраў Сарыесік падзяляе Балхаш на дзве часткі, злучаныя пралівам Узун-Арал (шыр. 4 км): заходнюю — шырокую, з моцна парэзанай берагавой лініяй і ўсходнюю — вузкую, берагавая лінія менш звілістая. У заходнюю частку ўпадае рака Ілі, ва ўсходнюю — рэкі Каратал, Аксу, Лепсы і інш. Самыя вялікія астравы Басарал і Тасарал.
Клімат у раёне возера пустынны. Высокая летняя тэмпература паветра (каля 24 °C), нізкая адносная вільготнасць (55—60 %), моцныя вятры спрыяюць выпарэнню (ад 950 да 1200 мм за год). Тэмпература вады на паверхні ад 0 °C у снежні, да 28 °C у ліпені. Ледастаў з лістапада да красавіка. Унікальнасць возера ў тым, што яно падзелена вузкім пралівам на дзве часткі з рознымі хімічнымі характарыстыкамі вады. Вада ў заходняй частцы амаль прэсная (да 1 ‰), празрыстасць да 1 м, жоўта-шэрага колеру, ва ўсходняй частцы — саленаватая (5 ‰), празрыстая да 5,5 м, колер ад блакітнаватага да ізумрудна-зялёнага.
Водзяцца прамысловыя рыбы: сазан, судак, марынка, акунь. Шмат вадаплаўных птушак. Ажыццяўляецца суднаходства. На паўночным беразе знаходзіцца горад Балхаш.
Стыланіхія
Стыланіхія (Stylonychia) — род брухараснічных інфузорый.
Апісанне
Цела (даўжыня 100—300 мкм) прадаўгавата-авальнае, укрыта відазмененымі раснічкамі: на спіне кароткія адчувальныя шчацінкі, на брушку зліваюцца ў пучкі, так званыя цыры, з дапамогая якіх стыланіхіі рухаюцца.
Пашырэнне
У сусветнай фауне апісана каля 20 відаў. Жывуць у прыдонным слаі саланаватых і прэсных вадаёмаў. На Беларусі найбольш пашырана.
Асаблівасці біялогіі
Кормяцца бактэрыямі, водарасцямі, дробнымі жгуцікавымі, інфузорыямі.
Размнажэнне бясполае (дзяленнем папалам) і палавое (кан'югацыя).
Аляксей Аляксеевіч Ляхновіч
Аляксей Аляксеевіч Ляхновіч (, в. Ганчары, Валожынскі раён, Мінская вобласць, БССР) — беларускі дзяржаўны дзеяч, Міністр транспарту і камунікацый Рэспублікі Беларусь (з 2023).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1977 годзе ў в. Ганчары Валожынскага раёна Мінскай вобласці.
У 1999 годзе скончыў эканамічны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта па спецыяльнасці «Эканамічная тэорыя», у 2008 годзе — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь.
Пасля заканчэння ВНУ працаваў эканамістам планава-эканамічнага аддзела Аўтобуснага парка № 7 г. Мінска. З 2002 па 2008 гады — галоўны спецыяліст, начальнік аддзела пасажырскіх перавозак упраўлення аўтамабільнага транспарту Міністэрства транспарту і камунікацый Рэспублікі Беларусь.
З 2008 года працаваў на розных пасадах ва ўпраўленні транспарту і сувязі Апарату Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь. У 2013 годзе ўзначаліў упраўленне транспарту і сувязі Апарата Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь. З 2014 года працаваў начальнікам упраўлення транспарту Апарату Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь.
3 сакавіка 2016 года прызначаны намеснікам Міністра транспарта і камунікацый Рэспублікі Беларусь. 28 сакавіка 2019 года прызначаны першым намеснікам міністра транспарта і камунікацый Рэспублікі Беларусь.
28 ліпеня 2023 года прызначаны Міністрам транспарту і камунікацый Рэспублікі Беларусь.
Рудавец (Камянецкі раён)
Рудаве́ц (, Рудавец) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Воўчынскага сельсавета.
Алесь Галуза
Алесь Галуза (сап. Аляксандр Пятровіч Галуза,, в. Новыя Дарогі, Старадарожскі раён, Мінская вобласць — ?) — беларускі пісьменнік, настаўнік.
Біяграфія
Скончыў Новадарожскую пачатковую і Старадарожскую сямігадовую школы.
У 1933 годзе быў прызваны на службу ў Чырвоную Армію. Пасля дэмабілізацыі ў 1935 годзе застаўся ў Мінску. Працаваў столярам на мэблевым камбінаце і адначасова займаўся на вячэрнім аддзяленні рабфака. У 1938 годзе паступіў на літаратурны факультэт Мінскага настаўніцкага інстытута.
Пасля заканчэння інстытута быў накіраваны на працу ў Дварышчанскую няпоўную сярэднюю школу Дзяржынскага раёна.
У 1949 годзе быў незаконна рэпрэсіраваны і адпраўлены на поўнач, дзе працаваў у шахтах Варкуцінскага вугальнага басейна.
Стафан Хейс
Стафан Хейс (Гейс) — сакратар пасольства «Свяшчэннай Рымскай імперыі» ў Расіі ў 1593 годзе. У час падарожжа пасольства з Варшавы праз Вільню ў Маскву вёў дзённік, у якім апісаў беларускія гарады і мястэчкі: Гродна, Маладзечна, Лагойск, Барысаў, Начу, Оршу, Дуброўна. Адзначыў спусташэнні, нанесеныя Інфлянцкай вайной 1558—1562, даў звесткі пра забудову, замкі, прыродныя ўмовы.
Алесь Галуза
Біяграфія
Пасля рэабілітацыі працаваў настаўнікам у Негарэльскай сярэдняй школе.
Творчасць
Першае апавяданне «Упаляваў» было надрукавана ў Стаўбцоўскай раённай газеце «Прамень» у 1962 годзе. З таго часу многія апавяданні і казкі пісьменніка былі надрукаваны на старонках раённай газеты «Сцяг Кастрычніка», часопісах «Вясёлка» і «Бярозка».
У 1971 годзе выйшла першая кніжка А. Галузы — «Штукары», у 1978 годзе — "Шыльда на дроце. У 1993 г. у часопісе «Маладосць» змешчана аўтабіяграфічная аповесць «Дарога праз пакуты».
Азёркі (возера)
Размешчана сярод ляснога масіву Пастаўская Дача. Схілы катлавіны вышынёй да 2 м, на поўдні і ўсходзе пад сельгасугоддзямі, астатнія пад лесам.
Гларэнца
Гларэнца (Glorenza) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Бальцана.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Pancrazio martire.
NGC 6279
NGC 6279 (іншыя абазначэнні — UGC 10645, MCG 8-31-17, ZWG 252.13, NPM1G +47.0338, PGC 59370) — лінзападобная галактыка (SB0) ў сузор’і Геркулес.
Нарэйкі (Путчынскі сельсавет)
Нарэ́йкі (, Нарейки) — вёска ў Дзяржынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Путчынскага сельсавета.
У 1924—1954 гадах цэнтр Нарэйкаўскага сельсавета. Да 8 красавіка 1957 года вёска ў складзе Вертнікаўскага сельсавета.
Мікалай Фёдаравіч Дамашкевіч
Мікала́й Фё́даравіч Дамашке́віч (, Жыткавічы, Гомельская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Скончыў Магілёўскі машынабудаўнічы інстытут, інжынер-механік (1973), Мінскую вышэйшую партыйную школу (1986).
Працоўную дзейнасць пачаў аўтаслесарам ў Жыткавіцкім СМУ меліярацыі Гомельскай вобласці, працаваў галоўным механікам ПМК-86 трэста «Мазырьсельбуд». Затым перайшоў на камсамольскую працу. Займаў шэраг кіруючых пастоў ў органах дзяржаўнай улады.
З 2 снежня 1998 года прызначаны старшынёй Мінскага аблвыканкама. 7 чэрвеня 2007 года вызвалены ад пасады.
11 студзеня 2008 года прызначаны кіраўніком спраў Прэзідэнта Беларусі. 4 снежня 2009 года Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь вызвалены ад пасады кіраўніка спраў прэзідэнта ў сувязі з пераводам на іншую працу.
Дэпутат Вярхоўнага Савета Беларусі (1990—1995), член Камісіі па таварах народнага спажывання, гандлі і паслугах насельніцтву, член Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь (з 2000 года).
Аляксандр Рыгоравіч Новік
Аляксандр Новік (нар. ) — беларускі футбаліст, абаронца.
Клубная кар’ера
Выхаванец бярозаўскай ДЮСШ-1, у юнацкім узросце апынуўся ў структуры мінскага «Дынама», гуляў у Другой лізе за фарм-клуб «Дынама-2». Пасля сезона 2012 «Дынама-2» спыніла існаванне, і Новік перайшоў у «Кобрын». У 2014 годзе папоўніў склад першалігавай «Бярозы-2010», але не правёў за яе ніводнага матча. У сакавіку 2015 года знаходзіўся на праглядзе ў «Смаргоні», але не падышоў клубу, і выніку сезон 2015 правёў у камандзе «Колас-Меліяратар-Дружба».
У лютым 2016 года далучыўся да брэсцкага «Дынама», з якім у сакавіку падпісаў кантракт. 10 красавіка 2016 года дэбютаваў у Вышэйшай лізе, згуляўшы ў першым тайме матча супраць «Мінска» (0:3) на пазіцыі апорнага паўабаронцы. У першай палове сезона 2016 быў трывалым іграком асновы брэстчан, аднак 24 чэрвеня ў матчы супраць «Крумкачоў» (1:2) атрымаў траўму. Вярнуўся на поле праз месяц, але страціў месца ў асноўным складзе і стаў выступаць пераважна за дубль.
У студзені 2017 года праходзіў прагляд у мінскім «Дынама», але беспаспяхова. Тады ж стала вядома, што Новік пакіне брэсцкі клуб. У лютым знаходзіўся на праглядзе ў гродзенскім «Нёмане», але не падышоў. У сакавіку 2017 года стаў іграком клуба трэцяга дывізіёна Польшчы «Катвіца» з Калабжэга.
У пачатку 2018 года праходзіў прагляд у «Крумкачах», аднак клуб не здолеў атрымаць ліцэнзію на ўдзел у Вышэйшай лізе. Пазней беспаспяхова праходзіў прагляд у «Гарадзеі», а ў сакавіку 2018 года стаў іграком «Смаргоні». У ліпені 2018 года пакінуў смаргонскую каманду і накіраваўся на прагляд у жодзінскі «Тарпеда-БелАЗ», з якім у выніку падпісаў кантракт. У складзе жодзінскай каманды стаў выступаць за дубль. У студзені 2019 года па пагадненні бакоў пакінуў жодзінскі клуб.
Пасля зыходу з жодзінскай каманды некаторы час праходзіў прагляд у «Слуцку», а пазней далучыўся да бабруйскай «Белшыны», з якой у сакавіку 2019 года падпісаў кантракт. Спачатку трывала гуляў у стартавым складзе, з лета стаў радзей з’яўляцца на полі. У студзені 2020 года пакінуў бабруйскі клуб.
У пачатку 2020 года далучыўся да наваполацкага «Нафтана», па заканчэнні сезона 2020 пакінуў каманду.
Узоўскі сельсавет
Узо́ўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Буда-Кашалёўскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Уза.
Гісторыя
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года Калінінскі сельсавет у складзе Уваравіцкага раёна Гомельскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Калініна. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ва Уваравіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Рудзянецкага сельсавета. З 17 красавіка 1962 года ў складзе Буда-Кашалёўскага раёна. У 1976 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Рудзянец. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Калінінскага сельсавета 11 населеных пунктаў. 17 лістапада 1980 года ў склад Камунараўскага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (пасёлкі Макаўе і Падсямёнаўка). У 1988 годзе ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Бальшавіцкага пассавета Гомельскага раёна перададзена вёска Рассветная. 17 снежня 1990 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Уза, сельсавет перайменаваны ва Узоўскі. У 2007 годзе Узоўскі сельсавет аднесены да прыгараднай зоны Гомеля.
Насельніцтва
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2889 чалавек, з іх 94,4 % — беларусы, 3,9 % — рускія, 1,2 % — украінцы.
Ніка Росберг
Ніка Эрык Росберг (Nico Erik Rosberg; 27 чэрвеня 1985, Вісбадэн, Германія) — пілот аўтагоначнай серыі Формула-1 у складзе каманды Mercedes. Чэмпіён свету 2016 года, віцэ-чэмпіён свету 2014 і 2015 гадоў, а таксама ўладальнік кубка поўл-пазішн 2014. Ніка — сын чэмпіёна свету года ў гонках Формулы-1 Кеке Росберга. Уладальнік падвойнага грамадзянства Фінляндыі і Германіі.
Біяграфія
Сын фінскага чэмпіёна Формулы-1 сезону Кеке Росберга і яго жонкі Сіны, Ніка правёў вялікую частку юнацтва ў Манака разам са сваёй сям'ёй і дагэтуль пражывае ў княстве. Росберг вольна валодае нямецкай, англійскай, італьянскай і французскай; і зусім трохі фінскай, хоць ён і вывучаў гэту мову. У малодшых серыях пілоты ганяюцца пад сцягам краіны, у якой у іх ёсць гоначная ліцэнзія. Напачатку сваёй кар'еры Росберг ганяўся пад фінскім і нямецкім сцягамі. У Формуле-1 (гэтак жа, як і ў астатніх чэмпіянатах ФІА) нацыянальнасць пілота вызначаецца па пашпарце. У Формуле-1 Росберг выступае пад нямецкім сцягам.
Асабістае жыццё
З 11 ліпеня 2014 года жанаты на дызайнеры інтэр'ераў Вівіян Сібалд (нар. 1985) з якой сустракаўся 10 гадоў да іх вяселля і быў заручаны са жніўня 2013 года. У іх ёсць дачка: Алая Росберг (нар. 30.08.2015)
1996—2004: Малодшыя Формулы
Росберг пачаў сваю кар'еру з картынга ў 1996, калі яму споўнілася 11 гадоў, перад тым як перайсці ў Нямецкую Формулу-БМВ у 2002, дзе ён выйграў тытул. Яго поспехі дазволілі яму выступіць у камандзе бацькі ў Еўрасерыі Формулы-3. Росберг працягнуў выступаць у 2004 і зарабіў там чацвёртае месца.
2005: GP2 — ART Grand Prix
Скончыўшы курс аэрадынамікі Імперскага каледжа Лондану; Росберг перайшоў у 2005 у каманду ART Grand Prix у новай серыі GP2. Ён стаў першым чэмпіёнам гэтай серыі.
2004
Росберг правёў свае першыя тэсты ў Williams напачатку 2004.
2006
У канцы 2005 года, Росберг быў афіцыйна пацверджаны ў якасці асноўнага пілота Williams у сезоне. У Engineering Aptitude Test, які праходзяць усе гоншчыкі Williams, Росберг набраў найвышэйшы бал за ўсю гісторыю каманды. У сваёй першай гонцы ў Бахрэйне, Балід Росберга не дазваляў змагацца за подыум, на першым крузе ён сутыкнуўся са сваім партнёрам па камандзе Маркам Уэберам і быў змушаны адправіцца ў боксы для замены пярэдняга антыкрыла. Тым не менш, ён фінішаваў у ачках, сёмым пасля Марка Уэбера, усталяваў найхутчэйшы круг, і стаў самым маладым пілотам Формулы-1 у каго атрымоўвалася гэта зрабіць. Таксама пасля гэтага з'явіліся чуткі пра пераход у McLaren.