cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Камніны
Радавод
NN ├─>Мануіл "Эротык" │  ├─>Ісаак I, візантыйскі імператар │  │   ├─>Мануіл │  │   └─>Марыя │  └─>Іаан │      ├─>Ісак │      ├─>Аляксей I, візантыйскі імператар∞Ірына Дукіня (Гл. ДУКІ) │      │   ├─>Іаан II, візантыйскі імператар │      │   │   ├─>Ісак Парфірагенет, севастакратар │      │   │   └─>Мануіл I, візантыйскі імператар │      │   │        └─>Аляксей II, візантыйскі імператар │      │   ├─>Андронік │      │   ├─>Ісак Севастакратар, васілеапатр │      │   │   ├─>Іаан-Чалябі │      │   │   ├─>Андронік I, апошні візантыйскі імператар з Камнінаў │      │   │   │    └─>Мануіл │      │   │   │         ├─>Аляксей I Вялікі Камнін, трапезундскі імператар │      │   │   │         │    └─>ВЯЛІКІЯ КАМНІНЫ │      │   │   │         └─>Давыд (1184—1214), валадар іраклійскі і пафлагонскі │      │   │   ├─>Марыя │      │   │   ├─>Анна │      │   │   ├─>Еўдакія ∞ Канстацін Палеалог │      │   │   └─>Алена ∞ ? Юрый Даўгарукі │      │   ├─>Ганна │      │   └─>Феадора∞Канстанцін Ангел (Гл. АНГЕЛЫ) │      ├─>Адрыян │      ├─>Нікіфар │      ├─>Марыя │      ├─>Еўдакія │      ├─>Мануіл I │      └─>Феадора └──>Нікіфар
Масліна
Масліна, таксама Аліўкавае дрэва (Olea) — род вечназялёных дрэў і хмызнякоў сямейства Маслінавыя (Oleaceae), вядомы перш за ўсё адным відам — Olea europaea (Масліна еўрапейская, або Масліна культурная), шырока культывуюцца са старажытнасці як алейная расліна.
NGC 3393
NGC 3393 (іншыя абазначэнні — ESO 501—100, MCG-4-26-11, AM 1045—245, IRAS10459-2453, PGC 32300) — сейфертаўская спіральная галактыка з перамычкай (SBa) ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рансфіёрдэн
Рансфіёрдэн (нарв.: Randsfjorden) — чацвёртае па плошчы возера Нарвегіі.
Знаходзіцца ў фюльке Аплан і межах муніцыпальных утварэнняў Гран, Еўнакер. Плошча возера 138 км². Знаходзіцца на вышыні 135 м над узроўнем мора. Аб’ём вады возера ацэньваецца прыкладна ў 7 км ³. Найбольшая глыбіня 120 м. Агульная даўжыня берагавой лініі — 202,9 км.
Джун Ха
Джун Ха (нар., Стэнфард, Каліфорнія, ЗША) — карэйска-амерыканскі матэматык, прафесар Прынстанскага ўніверсітэта, лаўрэат Філдсаўскай прэміі (2022).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1983 годзе ў Стэнфардзе ў Каліфорніі, дзе яго бацькі заканчвалі аспірантуру; пазней сям’я вярнулася ў Паўднёвую Карэю, дзе ён і вырас. Яго маці выкладала рускую мову і літаратуру, а бацька — статыстыку. У школьныя гады Ха не цікавіўся матэматыкай і лічыў, што не вельмі добры ў ёй, замест гэтага ён прысвячаў сябе пісьменніцтву і паэзіі. Ён напісаў мноства вершаў і навел, якія ў асноўным быў прысвечаны асабістым перажыванням. У 2002 годзе паступіў у Сеульскі нацыянальны ўніверсітэт, падчас навучання зразумеў, што не зможа зарабляць на жыццё паэзіяй і вырашыў стаць навуковым журналістам, які спецыялізуецца на фізіцы і астраноміі.
Спіс аб’ектаў PGC (1837001—1838000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1837001—1838000)
NGC 3394
NGC 3394 (іншыя абазначэнні — UGC 5937, MCG 11-13-41, ZWG 313.36, IRAS10473+6559, PGC 32495) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Таварыства Вольных Літаратараў
Тавары́ства Во́льных Літара́тараў — літаратурная суполка, заснаваная 8 мая 1993 года.
Складаецца пераважна з пісьменнікаў двух беларускіх рэгіёнаў — Полаччыны і Гродзеншчыны. Галоўны каардынатар — Алесь Аркуш. Сябры Рады — Юрый Гумянюк, Вінцэсь Мудроў, Ігар Сідарук, Юрась Пацюпа, Сяргей Шыдлоўскі. Выдае альманах «Калосьсе». Наладзіла 3 міжнародныя канферэнцыі. Заснавала выдавецкую суполку «Полацкае ляда».
Вільнюскі саміт Усходняга партнёрства
Вільнюскі саміт Усходняга партнёрства — двухдзённы саміт ініцыятывы Еўрасаюза «Усходняе партнёрства», які адбыўся 28-29 лістапада 2013 года ў Вільнюсе у Палацы кіраўнікоў.
Гісторыя
У саміце прынялі ўдзел усе лідары краін «Усходняга партнёрства»: прэзідэнт Азербайджана Ільхам Аліеў, Арменіі Серж Саргсян, Грузіі Георгій Маргвелашвілі, прэм'ер-міністр Малдовы Юрый Лянкэ, прэзідэнт Украіны Віктар Януковіч, міністр замежных спраў Беларусі Уладзімір Макей.
Падчас саміту Грузія і Малдова парафіравалі Пагадненне аб асацыяцыі з ЕС. Тут жа прадугледжвалася падпісаць Пагадненне аб асацыяцыі і Пагадненне аб паглыбленай і ўсёабдымнай зоне свабоднага гандлю з Украінай, аднак за тыдзень да саміту ўкраінскі ўрад прыпыніў працэс падрыхтоўкі да падпісання. Таксама адмовіўся падпісаць пагадненне аб асацыяцыі з ЕС Азербайджан.
Старшыня Еўракамісіі Барозу адпрэчыў прапанову прэзідэнта Украіны Януковіча аб ўдзеле Расіі ў перамовах Украіны з Еўрасаюзам, а Марцін Шульц заявіў, што дагавор з Украінай можа быць падпісаны з наступным прэзідэнтам. Гаспадыня саміту прэзідэнт Літвы Даля Грыбаўскайтэ не хавала свайго расчаравання і заняла цвёрдую пазіцыю: «Ніякіх здзелак ці змоў з украінскім кіраўніцтвам ЕС дакладна практыкавацца не будзе».
Удзельнікі саміту прынялі Вільнюскую дэкларацыю, заклікаўшы постсавецкія дзяржавы Усходняй Еўропы і Закаўказзя да правядзення шырэйшых дэмакратычных і эканамічных рэформаў, а таксама заклікаўшы Расію паважаць выбар гэтых краін у інтарэсах еўрапейскай інтэграцыі.
Еўрапейская камісія па пытаннях пашырэння і палітыкі добрасуседства прапанавала бязвізавы ўезд у Шэнгенскую зону грамадзянам Малдовы ў сувязі з тым, што Урад Малдовы паспяхова выканаў усе крытэрыі плана дзеянняў па лібералізацыі візавага рэжыму.
Pressure
Падрыхтоўка і выпуск
Напярэдадні канцэрта на пяцігоддзе гурта ў пачатку вясны 2011 года бубнач Андрэй Малашэнка інтрыгаваў, што выхад альбому запланаваны ўжо «на бліжэйшы час». У прэс-рэлізе па выніках святкавання пяцігоддзя творчай дзейнасці канцэртам у мінскім клубе «Doodah King» для «Experty.by» гурт адзначыў, што праца над маючым адбыцца другім альбомам, на які ўжо назапашана і запісана з тузін песен, будзе працягнута. ''«Мы яшчэ раз паслухалі той вынік, які ў нас атрымаўся і зразумелі: мы хочам чагосьці большага. Вынік, які ў нас ёсць цяпер, — гэта па сутнасці другі „Deal With Silence“, а гэта нас не задавальняе. Зараз нам хочацца паэксперыментаваць з гукам, папрацаваць з гуказапісвальнымі студыямі за межамі Беларусі і атрымаць максімальна якасна запісаны і зведзены альбом»'', — франтмен Віталь Маціеўскі дакладна агучыў пазіцыю ўсей каманды. Замест першапачатковага акна ў красавіку, верасень 2011 года быў аб’яўлены новым прыкладным тэрмінам выпуска.
13 студзеня 2011 года гурт выступае на фестывалю «Бульфэст», на якім была зроблена прамежкавая справаздача перад СМІ і грамадскасцю працуючых над другой паўнавартаснай кружэлкай музыкаў. На вечарыне Віталь Маціеўскі сказаў Еўрапейскаму радыё для Беларусі: «У Новы год гурт „Open Space“ уваходзіць з новымі планамі. Самы галоўны наш план – запіс новага альбома. Мы ўжо паказалі чатыры песні, наперадзе яшчэ, падкажу, восем. То бок, хочам зрабіць вялікі паўнавартасны альбом. Пакуль не будзем распавядаць пра нейкія яго асаблівасці, але скажу, што будзем прытрымлівацца сваёй стылістыкі. Альбом будзе англамоўным, і, думаю, вясной можна чакаць яго прэзентацыі».
23 лютага 2012 года выходзіць трэйлер альбома.
Крытыка
Аўтар музычнага партала «Ultra-music.com» Алег Лабунскі засведчыў прыхільнасць музыкаў да інды-рок плыні, курса, узятага з выхадам папярэдняга альбома «Deal With Silence», і выказаў думку, што «практычна ўсе песні ідуць стройным шэрагам, адна іншай нічым не горш, але і не лепш», а самі ўдзельнікі Open Space пры запісу магчыма натхняліся Браянам Адамсам і.
Штатны склад крытыкаў музычнага партала «Experty.by» прызначыў працы сярэднюю адзнаку 7,25/10: Сяргей Будкін вылучыў «падкрэсленую ангельскасць» брытанскага рока ў выканні хлопцаў, творы якіх нагадалі яму The Cranbirries, «работа над памылкамі» «Deal With Silence», на думку Зміцера Безкаравайнага, была зроблена, і якасць меладычнага брыт-попу твораў узнялася яшчэ на адну ступень, у тым ліку за кошт намаганняў Зміцера Іванея, запрошанага прадзюсара, вядомага па працы з гуртамі ДДТ і Океан Ельзи, агляд Алега Клімава дазволіў раўнаваць поп-рок музыкаў брытанскай хвалі, якія памужнелі, з творчасцю a-ha, The Rolling Stones, U2 і Depeche Mode, чаму тураваў Зміцер Падбярэзскі («музыкі яўна не столькі падцягнулі агульны ўзровень, колькі проста пасталелі»).
Апошні ўжо як музычны рэдактар ej.by разгарнуў сутнасць CD і зрабіў вывад, што на ім у дастатку мэйнстрымавых песен, якія было б можна раціраваць, ды асобна ўсхваліў «патанцыяльны » «I Have A Dream». Крытык звярнуў увагу на факт, што Open Space з гэтым альбомам цалкам можа скласці канкурэнцыю сваім англамоўным западным калегам на хвалях «распешчаных дзяржаўным рэгуляваннем» рыдыёстанцый Беларусі.
Музычны крытык часопіса «» Андрэй Бухарын у сваёй чатырохзорнай рэцензіі на CD прыйшоў да высновы, што стыль песень альбома знаходзіцца паміж пост-панкам і брыт-попам, дакарыў «усярадненасць», але і адзначыў «ёурапейскую якасць» кружэлкі з творамі, якія падабаюцца прыхільнікам гуртоў U2, Radiohead, Placebo альбо.
Музычны партал Тузін Гітоў назваў альбом «бездакорнай падробкай», у сваім аглядным артыкуле асэнсаваў наяўнасць значнай сувязі кампазіцый з Велікабрытаніяй і яе інды-рок спадчынай. Алег Клімаў як калумніст «СБ. Беларусь сегодня» таксама знайшоў сярод песень на дыску «шмат адсылак да брытанскай хвалі», аформленых у стылях поп-рока і рока. Еўрапейскае радыё для Беларусі ў сваёй аглядачы апісала пласцінку «лёгкай для ўспрыяцця», а за якасны гук («больш моцны, дапрацаваны, дарослы») таксама выказала рэспект саўндпрадзюсару Змітру Іванею. Высока ацаніла як працу саўндпрадзюсара, так і якасць альбома і Юлія Каламіец, рэдактар украінскага сайта «Rock.kiev.ua», якая ўслыхала «упэўнены і якасны мэйнстрым» .
Другі альбом, што выйшаў лепш за папярэдні, на думку Хагніра з nneformat.ru, бо «практычна кожны спеў з адзінаццаці можа прэтэндаваць на званне хіта», умацаваў рэпутацыю «амаль эталоннага брыт-поп гурта». Мікіта Броўка з газеты «Новы Час» ў сваім аглядальным артыкуле паставіў на від, што перазапісаная ў кіеўскай студыі Змітра Іванея версія спева «Let It Go» з аднайменнага самотніка стала прымітыўней, і канстатаваў, што альбом у параўнанні з першым выйшаў больш роўным па гучанню і ім музыкі падвялі своеасаблівую рысу пад сваёй мінулай англамоўнай творчасцю. Юрась Ускоў з «Нашай Нівы» падсумаваў ацэнкі айчынных экспертаў: ''«Поп-гурт „Open Space“ працягвае ўдасканальвацца. Другая кружэлка гучыць сур’ёзней за дэбютны альбом. Амаль усе песні можна ставіць на радыё — і гэта, у дадзеным выпадку, камплімент»''.
Узнагароды і прэміі
Дыск падзяліў месцы з шостага па дзявятае ў рэйтынгу дзесяці лепшых альбомаў, выдадзеных за першае паўгоддзе 2012 года па версіі партала «Experty.by», быў адзначаны у некалькі асабістых топах альбомаў: ад музычных крытыкаў Алега Клімава і Зміцера Падбярэзскага (усе за першае паўгодзе 2012 года) , а таксама Юліі Каламіец, рэдактара сайта «Rock.kiev.ua», (топ-10 беларускіх альбомаў за 2012 год). Алег Клімаў як калумніст «СБ. Беларусь сегодня» напісаў пра плыту ў артыкуле пра найбольш годныя для папаўнення асабістых фанатэк айчынныя альбомы за першыя сем месяцаў 2012 года.
Удзельнікі
Вытворчасць:
Кавер-версіі
У 2014 годзе гурт «Sunny Days» спеў кавер «Гэта няпроста» на песню «Do You Remember».
Скугсфіёрдватнет
Скугсфіёрдватнет (Skogsfjordvatnet)  — возера ў Нарвегіі, на востраве Рынгвасея, у фюльке Тромсё, мае плошчу 13,62 км², што робіць яго самым вялікім астраўным возерам унутры Нарвегіі. Даўжыня возера каля 10 кіламетраў, акружана балотамі і лясамі. Знаходзіцца на вышыні 20 метраў над узроўнем мора. Сярэдняя глыбіня возера 60-65 метраў, найбольшая глыбіня дасягае 100 метраў.
Багдзі
Багдзі́ (, Богди) — вёска ў Ваўкавыскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Ізабелінскага сельсавета.
Воінскі мемарыял імя Ленінскага камсамола
Воінскі мемарыял імя Ленінскага камсамола — воінскі мемарыяльны комплекс у в. Копці Віцебскай вобласці.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны за аграгарадок Копці разгарнулася жорсткая барацьба. У канцы 1943 года — пачатку 1944 года ў яго ваколіцах ішлі бесперапынныя кровапралітныя баі, двойчы населены пункт пераходзіў з рук у рукі. Менавіта тут 23 чэрвеня 1944 года на Віцебскім напрамку пачаўся прарыў нямецкай абароны ў час аперацыі «Баграціён». Паводле архіўных дакументаў, на шасцікіламетровым участку загінула 11408 салдат і афіцэраў Чырвонай Арміі.
У памяць аб тых падзеях у Копці быў створаны воінскі мемарыяльны комплекс імя Ленінскага камсамола. На ўскраіне населенага пункта ўзвышаецца трохметровы пагорак з танкам Т-76 на вяршыні.
Вялікі ўклад у стварэнне памятнага комплексу ўнёс мясцовы жыхар, ветэран Вялікай Айчыннай вайны, падпалкоўнік у адстаўцы Віктар Дзям’янавіч Цярэшчанка.
Жан Базен
Жан Базен (фр. Jean René Bazaine,,  — , Кламар, О-дэ-Сен) — французскі жывапісец, вітражыст, мазаічыст, кніжны ілюстратар, прадстаўнік новай Парыжскай школы.
Біяграфія
Займаўся ў Школе прыгожых мастацтваў, Акадэміі Жуліяна, вучыўся скульптуры ў Поля Ландоўскага. Выпрабаваў уплыў ідэй Анры Бергсона. У Сарбоне разам з Юргісам Балтрушайцісам слухаў курс гісторыі мастацтваў у Эміля Маля і Анры Фасіёна. З 1924 года пачаў маляваць сам, капіруючы карціны ў Луўры. У 1930 годзе ўдзельнічаў у калектыўнай выставе разам з Жанам Фатрые і Іванам Пуні. Першая персанальная выстава (1932) выклікала адабрэнне П’ера Банара. У 1930-я гады быў блізкі да Эмануэля Мунье і кола яго часопіса «Эспры», да прагрэсіўна-каталіцкай газеты «Temps présent», Жака Марытана і, наадварот, у апазіцыі да сюррэалізму і пракамуністычнага радыкалізму, як і да геаметрычнай абстракцыі. У 1937 годзе вырабіў вітраж для Міжнароднай выставы ў Парыжы. Працаваў як тэатральны мастак. Пазнаёміўся і пасябраваў з Жакам Віёнам, зблізіўся з Жанам Віларам і Марысам Бланшо.
Быў прызваны ў войска ў 1939 годзе, дэмабілізаваны ў 1941 годзе. У 1941 годзе, ва ўмовах нямецкай акупацыі, арганізаваў выставу мастацкага авангарда «Дваццаць маладых мастакоў французскай традыцыі», зацкаваную афіцыйнай вішысцкай прэсай як дэгенератыўнае мастацтва. Пасябраваў з многімі французскімі паэтамі (Эжэн Гільвік, Андрэ Фрэно, Жан Тардзьё), пазнаёміўся з Жоржам Бракам, Жоржам Руо. Працаваў над вітражамі царквы ў Асі (Верхняя Савоя). Пры пажары майстэрні ў 1945 годзе былі знішчаны практычна ўсе яго работы да 1942 года.
Пасля вайны — адзін з лідараў абстрактнага экспрэсіянізму ў Францыі. Да мастака прыходзіць міжнародная вядомасць: у 1946—1947 гадах яго маштабныя выставы былі арганізаваны ў Амстэрдаме, Стакгольме, Капенгагене. У 1951 і 1954 гадах працуе над мазаікай і вітражамі царквы Сакрэ-Кёр у Адэнкуры (дэпартамент Ду).
Курскае (Акмолінская вобласць)
Курскае — сяло ў Ясільскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Курскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 24 км на поўдзень ад цэнтра горада Ясіль. Код КАТА — 114861100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1064 чалавекі (498 мужчын і 566 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 923 чалавекі (454 мужчыны і 469 жанчын).
Сцяпан Ільіч Шкапіч
Сцяпа́н Ільі́ч Шка́піч (нар., в. Беразляны Іванаўскага раёна Брэсцкай вобласці) — дзяржаўны дзеяч Рэспублікі Беларусь, першы міністр транспарту і камунікацый Рэспублікі Беларусь (1993—1994), кандыдат тэхнічных навук.
Біяграфія
Пачаў працоўную кар’еру ў 1975 годзе на пасадзе дзяжурнага па станцыі Брэст-Усходні. Паступова прайшоў усе прыступкі кар’ернай лесвіцы: цягніковы дыспетчар, начальнік станцыі, старшы дыспетчар аддзялення дарогі, намеснік начальніка службы руху па вылічальнай тэхніцы, начальнік аператыўна-распарадчага аддзела — намесніка начальніка, а ў далейшым і начальнік службы руху Беларускай чыгункі.
У перыяд 1984—1988 працаваў на пасадзе першага намесніка начальніка Гомельскага аддзялення Беларускай чыгункі, паспяхова абараніў кандыдацкую дысертацыю ў г. Маскве ва Усесаюзным завочным інстытуце інжынераў чыгуначнага транспарту, у напрамку стварэння аўтаматызаваных сістэм кіравання аператыўнымі перавозкамі на чыгуначным транспарце.
За арганізацыю работ па пастаўцы матэрыялаў і забеспячэнню перавозак у зону ліквідацыі аварыі пасля выбуху ў Чарнобыльскай АЭС у 1986 годзе быў адзначаны Вярхоўным Саветам СССР і узнагароджаны ордэнам «Знак Пашаны».
З 1988 года працаваў на пасадзе начальніка Магілёўскага аддзялення Беларускай чыгункі.
5 лютага 1993 года пастановай Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь быў прызначаны Міністрам транспарту і камунікацый Рэспублікі Беларусь.
У 1994 годзе на пасяджэнні Савета па чыгуначным транспарце дзяржаў-удзельніц Садружнасці абіраецца намеснікам Старшыні дырэкцыі Савета.
У 1995 годзе для каардынацыі эканамічнага ўзаемадзеяння зноў утвораных Дзяржаў-удзельніц СНД быў створаны Міждзяржаўны эканамічны камітэт Эканамічнага саюза (г. Масква). Па прапанове Прэм’ер-міністра Беларусі на пасаду дырэктара Дэпартамента супрацоўніцтва ў галіне транспарту і сувязі, транспарту і камунікацый прызначаюць Сцяпана Ільіча Шкапіча. Ён займае гэтую пасаду з 1995 па 1999 год.
З 1999 па 2003 год — Начальнік транспартнага рэгулявання ў галіне транспарту і сувязі Дэпартамента транспарту і камунікацый зоны свабоднага гандлю, начальнік аддзела транспарту і камунікацый Дэпартамента міжгаліновага супрацоўніцтва Выканаўчага камітэта Садружнасці Незалежных Дзяржаў (у Маскве).
У 2008 годзе быў прызначаны дырэктарам ВРУП «Брэсцкі электратэхнічны завод» Беларускай чыгункі (цяпер ААТ «Брэсцкі электратэхнічны завод»)
Узнагароды
Узнагароджаны Ордэнам «Знак Пашаны», знакам «Ганаровы чыгуначнік».
Пецярбургскі дзяржаўны ўніверсітэт шляхоў зносін
Пецярбургскі дзяржаўны універсітэт шляхоў зносін (Петербургский государственный университет путей сообщения) (абрэвіятура - ПДУШЗ (ПГУПС), былы Ленінградскі інстытут інжынераў чыгуначнага транспарту, ЛІІЧТ (ЛИИЖТ)). Галоўны корпус размешчаны па адрасе Маскоўскі праспект, дом № 9
Гісторыя
Адна з першых вышэйшых тэхнічных навучальных устаноў Расіі. Папярэднікам інстытута быў аддзел «па вучэбнай частцы», пашыраны і дапоўнены ў Дэпартаменце водных камунікацый Н. П. Румянцавым ў 1798-1809 гадах.
Заснаваны найвышэйшым Маніфестам 20 лістапада (2 снежня) 1809 як Інстытут Корпуса інжынераў шляхоў зносін, урачыста адкрыты 1 (13) лістапада 1810. Мэтай стварэння інстытута была падрыхтоўка спецыялістаў для будаўніцтва на велізарных тэрыторыях Расіі разгалінаваных сістэм сухапутных і водных шляхоў зносін. У эпоху стварэння інстытута найбольш развітым быў водны шлях. Асноўным недахопам суднаходства была зіма, калі судны прастойвалі месяцы ў чаканні пачатку навігацыі. Супраць плыні па рэках і каналах летам судны праводзіліся бурлакамі.
Інстытут пры Бетанкуры
Інстытут на момант адкрыцця быў кадэцкім корпусам, цесна звязаным з вядучымі ВНУ сталіцы, такімі, як Акадэмія навук, Галоўным інжынерным вучылішчам Расійскай імперыі і створаным пазней Пецярбургскім універсітэтам. Інстытут быў закрытай паўвоеннай навучальнай установай, тэрмін навучання ў ім разам з гімназічным этапам навучання складаў восем гадоў. Выпускнікам прысвойвалася званне інжынера шляхоў зносін, яны былі паручнікамі (па першым разрадзе) і падпаручнікам (па другім разрадзе).
Першы рэктар - Аўгусцін Аўгусцінавіч Бетанкур (1758-1824).
Баўблі
Баўблі́ (, Бовбли) — вёска ў Ваўкавыскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Ізабелінскага сельсавета.
Пецярбургскі дзяржаўны ўніверсітэт шляхоў зносін
Інстытут пры Бетанкуры
У 1813 пры інстытуце заснаваны музей (цяпер Цэнтральны музей чыгуначнага транспарту Расійскай Федэрацыі).
Баўблі
Гісторыя
У 1796 г. належала Яну Грабоўскаму. У 1836 г. ваколіца аднадворцаў, 9 двароў, 35 жыхароў, хутар, 2 двары, 6 жыхароў. У 1914 г. 22 двары, 116 жыхароў.
Пецярбургскі дзяржаўны ўніверсітэт шляхоў зносін
Інстытут пры Бетанкуры
У 1820 годзе з мэтай падрыхтоўкі майстроў і тэхнікаў была створана Школа шляхоў зносін, якая мела трохгадовы тэрмін навучання.
У 1823 годзе Інстытут быў ператвораны ў закрытую навучальную ўстанова па ўзоры ваенных кадэцкіх карпусоў, зноў стаў грамадзянскай навучальнай установай з пяцігадовым тэрмінам навучання ў 1864 годзе.
Факультэты
Ёсць геолага-геадэзічная база, працуе вучэбна-курсавы камбінат.
NGC 3395
NGC 3395 (іншыя абазначэнні — IC 2613, ARP 270, UGC 5931, VV 246, MCG 6-24-17, ARAK 257, ZWG 184.18, KCPG 249A, PGC 32424) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Малы Леў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Уладзімір Гершанавіч Дрынфельд
Уладзімір Гершанавіч Дрынфельд (нар. года,, СССР) — савецкі, украінскі і амерыканскі матэматык. Заслужаны прафесар Чыкагскага ўніверсітэта, член НАН ЗША (2016), член-карэспандэнт НАН Украіны (1992), замежны член Французскай АН. Лаўрэат Філдсаўскай прэміі (1990) і прэміі Вольфа па матэматыцы (2018, з А. А. Бейлінсонам).
Біяграфія
Уладзімір Гершанавіч Дрынфельд нарадзіўся ў Харкаве ў сям’і матэматыка, прафесара Харкаўскага універсітэта Гершана Іхялевіча Дрынфельда (1908—2000) і філолага-класіка Фрыды Іосіфаўны Луцкай-Літвак (1921—2011). У 15 гадоў стаў абсалютным пераможцам Міжнароднай матэматычнай алімпіяды (1969). Скончыў механіка-матэматычны факультэт МДУ, у 1978 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю пад кіраўніцтвам Ю. І. Маніна. Пасля заканчэння МДУ ён не змог знайсці працу ў Маскве з-за свайго яўрэйскага паходжання, а таксама з-за праблем з прапіскай, і вымушаны быў з’ехаць ва Уфу, дзе выкладаў матэматыку ў Башкірскім дзяржаўным універсітэце. У 1981 годзе вярнуўся ў Харкаў і ўладкаваўся на працу ў Фізіка-тэхнічны інстытут нізкіх тэмператур імя Б. І. Веркіна НАН Украіны (аддзел матэматычнай фізікі), дзе працаваў да 1999 года. У 1988 годзе абараніў доктарскую дысертацыю ў Матэматычным інстытуце імя В. А. Сцяклова. У 1990 годзе ўзнагароджаны Філдсаўскай прэміяй. У 1998 годзе эміграваў у ЗША, са снежня таго ж года прафесар Чыкагскага ўніверсітэта. Член Амерыканскай акадэміі мастацтваў і навук (2008).
Уэльва
Уэльва (Huelva) — горад і муніцыпалітэт у Іспаніі, цэнтр правінцыі Уэльва, у складзе аўтаномнай супольнасці Андалусіі. Муніцыпалітэт знаходзіцца ў складзе раёна (камаркі) Вялікая Уэльва. Займае плошчу 149 км². Насельніцтва чалавек (на 2010 год).
Заступнікам горада лічыцца святы Себасцьян.
З Уэльвы Хрыстафор Калумб адправіўся ў Амерыку.
Гісторыя
Горад быў уключаны ў склад рымскай правінцыі Бетыка. Арабы панавалі ў гэтым месцы з 712 па 1250 гады. У 1755 годзе горад зведаў моцныя разбурэнні ад Лісабонскага землетрасення. 4 лютага 1888 года іспанская армія адкрылі агонь па дэманстрантах на плошчы Рыа Тынта. Падчас Другой сусветнай вайны, горад быў цэнтрам шпіёнскай дзейнасці ў сувязі з размяшчэннем у горадзе вялікай брытанскай і нямецкай абшчын.
Спорт
Мясцовы футбольны клуб «Рэкрэатыва» з’яўляецца найстарэйшым у Іспаніі. Ён быў заснаваны ў 1889 годзе працаўнікамі Rio Tinto Group, брытанскай горназдабыўчай кампаніі.
Асіповічы
Асіпо́вічы  — горад у Магілёўскай вобласці Беларусі, адміністрацыйны цэнтр Асіповіцкага раёна, на р. Сіняя. Размешчаны за 136 км на паўднёвы захад ад Магілёва, 3 км ад аўтамабільнай дарогі Мінск—Гомель. Буйны чыгуначны вузел: лініі на Мінск, Гомель, Магілёў, Баранавічы. Насельніцтва 31 298 чал. (2017).
Назва
Паводле мясцовага падання назва горада звязана з асілкам Осіпам, які меў карчму паблізу цяперашніх Асіповічаў.
Заснаванне
У адрозненне ад іншых мястэчак сучаснай Беларусі, Асіповічы з’яўляюцца параўнальна маладым населеным пунктам. Гісторыя мястэчка цесна звязаная з пракладкай праз Асіповічы Лібава-Роменскае чыгункі ў другой палове XIX ст.
На XVIII ст. прыпадае імаверны час узнікнення паселішча. У 1777 годзе паводле тарыфа Слуцкай парафіі, у Асіповічах было 16 дымоў.
У 1793 годзе ў выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай Абодвух Народаў Асіповічы апынуліся ў складзе Расійскай імперыі. Па падзеле ўвайшлі ў склад Бабруйскага павета Мінскай губерні. Паводле рэвізіі Бабруйскага павета гэтага ж года з’яўляліся ўласнасцю Дамініка Гераніма Радзівіла, размяшчаліся ў складзе заставы Ратынскага. Паводле гэта ж рэвізіі, у тагачасных Асіповічах налічвалася 83 мужчынскія душы і 71 жаночая, існавала карчма.
У другой палове 1794 года падчас паўстання Тадэвуша Касцюшкі ў Мінскай губерні адбыўся рэйд 3-тысячнага атраду палкоўніка Стэфана Грабоўскага, які прайшоў у тым ліку і цераз Асіповічы, аднак 4 верасня быў разбіты пад Любанню.
У 1872 годзе за 2 км ад Асіповічаў заснавалі аднайменную станцыю Лібава-Роменскай чыгункі, дзе існавала 5 двароў і пражывала сорак чалавек. У 1880—1890 гадах у Асіповічах збудаваныя два лесапільныя заводы, млын, адкрыта паштовае аддзяленне. Станам на 1890 год станцыя Асіповічы займала на Лібава-Роменскай чыгунцы трэцяе месца па звароце грузаў пасля Рудзенска і Беразіна, а ў 1896 годзе была пракладзена вузкакалеўка Асіповічы — Дараганава. Перапіс насельніцтва Расійскай імперыі 1897 года засведчыў існаванне на месцы сучасных Асіповічаў трох асобных населеных пунктаў з назвай Асіповічы: вёскі з насельніцтвам у 526 жыхароў і ўтрыманнем 78 гаспадарак, чыгуначнай станцыі з насельніцтвам каля ста жыхароў і ўтрыманнем адзінаццаці гаспадарак, а таксама пасёлка насельніцтвам у прыкладна дзвесце чалавек з утрыманнем 3 гаспадарак і наяўнасцю заезнага двара і чатырох крамаў. Пазней гэтыя населеныя пункты зліліся і ўтварылі сучаснае адзінае паселішча. У 1899 годзе каля станцыі Асіповічы збудавалі лесапільны завод, праз 5 гадоў — яшчэ адзін, а таксама млын і некалькі жылых будынкаў. У 1900 годзе Асіповічам нададзены статус гарадскога паселішча.
Развіццё
На пачатак XX ст. у Асіповічах было каля 150 будынкаў, 246 двароў; працавалі школа для дзяцей чыгуначнікаў і царкоўна-прыходская школа, паштова-тэлеграфнае аддзяленне; з прамысловых прадпрыемстваў — паравознае дэпо, і два лесапільныя заводы, два млыны, сукнаваляльня, воўнабітная майстэрня, піварозліўны завод, таксама шэраг дробных кавальскіх, бандарных, каўбасных, гандлёвых і іншых устаноў. У 1900 годзе засноўваецца шпалапрапітны завод, праз дзевяць гадоў — смаляны, таксама ў 1909 годзе адкрыўся тэлеграфны пункт. Існуюць звесткі пра існаванне ў тагачасных Асіповічах большай колькасці двароў (больш за трохсот), 41 вуліцы і аднаго завулку, пры гэтым насельніцтва мястэчка складала каля 1 500 чалавек. У 1917 годзе перапіс насельніцтва засведчыў пражыванне ў Асіповічах прыкладна 4 200 чалавек. На той момант у складзе Бабруйскага павета ўваходзілі ў склад Замашанскай воласці.
Рэвалюцыйны перыяд
У снежні 1905 года працоўнымі Асіповічаў была зладжана першая забастоўка, працоўныя шпалапрапітачнага завода 17 сакавіка 1908 года арганізавалі эканамічную стачку з патрабаваннямі паляпшэння ўмоў працы, якая, аднак, была здушана паліцыяй і салдатамі. Летам 1915 года адбыліся салдацкія хваляванні на чыгуначнай станцыі. Па рэвалюцыі ў Расіі 1917 года ў Асіповічах былі ўсталяваны савецкія органы ўлады, што адбылося ў лістападзе, у снежні гэтага ж года быў створаны мясцовы чырвонагвардзейскі атрад.
З 19 лютага па май 1918 года Асіповічы былі заняты польскім корпусам Доўбар-Мусніцкага, адразу ж пасля чаго ў рамках парушэння расійска-нямецкага міру ад 15 снежня 1917 года Германія акупавала мястэчка, што працягвалася да 4 снежня 1918 года. Гэтыя змены на фронце былі замацаваны дзякуючы Брэсцкаму міру, заключанаму 3 сакавіка 1918 года. Неўзабаве 25 сакавіка гэтага ж года Радай БНР была прынятая Трэцяя Устаўная грамата, паводле ўмоў якой Бабруйскі павет склаў адну з заяўленых тэрыторый Беларускай Народнай Рэспублікі, але органы ўлады рэспублікі не разгарнулі ў мястэчку дзейнасць з прычыны агульнай неарганізаванасці сярод структур БНР і адмоўнага стаўлення нямецкага франтавога камандавання да ўтварэння БНР. Разам з тым, на фоне Лістападаўскай рэвалюцыі ў Германіі і адклікання нямецкіх войск у снежні 1918 года бальшавікі занялі большую частку Мінскай губерні, пасля чаго Асіповічы апынуліся ў складзе Заходняе вобласці Расіі.
1 студзеня 1919 года Заходняя вобласць распускаецца, Бабруйскі павет фармальна перадаецца ў склад абвешчанай ССРБ. З 20 жніўня 1919 да 10 ліпеня наступнага года тэрыторыя горада знаходзіцца пад акупацыяй Польшчай, дзе размяшчалася ў Бабруйскім павеце Грамадзянскай Управы Усходніх Земляў, пасля чаго на кароткі час трапляе ў склад Бабруйскага павета Літоўска-Беларускай ССР, якая ўжо 31 ліпеня 1920 года была распушчана з перадачай земляў цэнтральнай Беларусі ў склад новаўтворанай БССР. У часы польскай акупацыі ў наваколлях горада дзейнічала партызанка агульным складам каля 200 чалавек, дзейнічаў асобны атрад на чале з Я. Багдановічам і А. Каральком.
Савецкі час
Са студзеня 1922 года Асіповічы становяцца цэнтрам воласці і праз два гады ўваходзяць у склад Бабруйскай акругі БССР, дзе становяцца цэнтрам раёна, 17 ліпеня 1924 года Асіповічы атрымліваюць статус мястэчка. Варта адзначыць, што Асіповічы не былі закрануты перадачай земляў усходу беларускага этнічнага арэалу ў склад РСФСР, што адбылося праз два тыдні пасля абвяшчэння ССРБ у 1919 годзе. З 15 студзеня 1938 года — цэнтр аднайменнага раёна, што непасрэдна ўваходзіў у склад БССР з прычыны скасавання акруговага падзелу, але 20 лютага гэтага ж года раён увайшоў у склад Магілёўскай вобласці, дзе знаходзіцца і дагэтуль.
У 1921 годзе пра чыгуначнай станцыі быў адкрыты клуб «Чырвоны кастрычнік», дзе існавала таксама бібліятэка-чытальня. У наступным годзе збудоўваюцца электрастанцыя, у 1923 годзе — бібліятэка. У 1925 годзе адчыненыя бальніца і амбулаторыя, у 1927 годзе — дзіцячы сад, праз пяць гадоў — маслазавод і маторна-трактарная станцыя.
15 ліпеня 1935 года Асіповічы атрымліваюць статус горада. Паводле даваеннага перапісу насельніцтва, які праводзіўся ў 1939 годзе, у Асіповічах пражывала 1 694 яўрэяў, якія складалі 12,34 % ад агульнага ліку жыхароў горада. У 1941 годзе ў Асіповічах працавалі дзве сярэднія школы, два дзіцячыя сады, дзве амбулаторыі, бальніца, дванаццаць прамысловых прадпрыемстваў з каля дзвюх тысяч працаўнікоў, у тым ліку паравознае дэпо, вагонарамонтны пункт, маторна-трактарная станцыя, маслазавод, прамысловы камбінат, лясная прамысловая гаспадарка і чатыры арцелі («Перадавік», «Прагрэс», «Звязда», «Чырвоны хімік»). З 1931 года дзейнічала чыгуначнае адгалінаванне ў бок Магілёву.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны ўначы з 22 на 23 чэрвеня 1941 года немцамі была дзейснена першая бамбардзіроўка Асіповічаў. Горад быў акупаваны 30 чэрвеня 1941 года падраздзяленнямі 2-й танкавай групы Гудэрыяна. Тэрыторыя Асіповічаў пры гэтым не знаходзілася ў складзе Генеральнай акругі Беларусь, а увайшла ў зону ваеннага тылу групы арміі «Цэнтр». У 1941 годзе на поўдні горада было створана яўрэйскае гета, куды нацыстамі была сагнана пераважная большасць пакінутых у горадзе яўрэяў. Гета ліквідавана ў 1942 годзе.
У ліпені 1941 года створаная падпольная суполка КП(б)Б, якой 14 кастрычніка 1942 года рушыла ўслед стварэнне суполкі ЛКСМБ, абедзве дзейнічалі да 2 ліпеня 1944 года. Таксама разгортвалі дзейнасць падпольнікі, якія распаўсюджвалі ў горадзе савецкія СМІ, і партызанскія групы: першая Асіповіцкая, першая Бабруйская, 161-я імя Р. І. Катоўскага партызанскія брыгады, з ліпеня 1943 года — Асіповіцкая ваенна-аперацыйная група. У 1943 годзе было створана каля дваццаці падпольных камсамольскіх груп. 30 ліпеня 1943 года на чыгуначнай станцыі Асіповічы была здзейснена дыверсія, падчас якой было знішчана чатыры эшалёны, у тым ліку эшалён з танкамі Тыгар. Наогул падчас падпольнай дзейнасці ў Асіповічах было знішчана трыццаць эшалёнаў і пашкоджана 70 паравозаў, рабіліся рэйды на адміністрацыйныя будынкі, знішчаліся прадпрыемствы. 26 чэрвеня 1944 года над Асіповічамі ўзноўлены кантроль СССР дзякуючы войскам Першага Беларускага фронту.
У 1946 годзе на вуліцу Кастрычніцкую (паўднёвы ўсход Асіповічаў) з вёскі Зборск Асіповіцкага раёна пераносяць праваслаўную Царкву Узвышэння Святога Крыжа, якая была пабудавана ў 1826 годзе ў гэтай вёсцы ў стылі народнага дойлідства на сродкі графа Завішы і раней звалася Свята-Казьмадзям’янаўская. Як сведчаць жыхары горада, набажэнствы ладзіліся кожныя выходныя без перапынкаў не зважаючы на адмоўнае стаўленне савецкай улады да праяваў рэлігійнага жыцця вернікаў.
Святы Себасцьян
Святы Себасцьян (Sebastian); нар. у Нарбоне —, Рым) — рымскі легіянер, хрысціянскі святы, ушанаваны як мучанік. Дзень памяці святога Себасцьяна ў Каталіцкай царкве — 20 студзеня; ў Праваслаўнай шануецца пад імем Севасціян Медыёланскі, памяць 18 снежня (па юліянскім календары).
Асіповічы
Савецкі час
25 верасня 1944 года Асіповічы застаюцца раённым цэнтрам, пераходзячы ў падначаленне Бабруйскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — зноў у складзе Магілёўскай вобласці. З 25 снежня 1962 года Асіповічы пераходзяць у склад Бабруйскага раёна, пасля 7 сакавіка 1963 года атрымліваюць статус горада абласнога падпарадкавання, але выходзяць са складу Бабруйскага раёна толькі 6 студзеня 1965 года. Паводле стану на 1959 год у горадзе пражывала 15,8 тыс. чал.
У часы другой паловы XX ст. горад значна пашырыў свае межы, у ім пачалі дзейнічаць або працягвалі сваю дзейнасць завод аўтаагрэгатаў, хлебазавод, маслазавод, кардонна-руберойдавы завод, завод жалезабетонных канструкцыяў, камбінат хлебапрадуктаў, кансервавы завод, фабрыка канцылярскіх тавараў; пяць сярэдніх агульнаадукацыйных школаў, школа-інтэрнат, музычная школа, дзіцяча-юнацкая спартыўная школа, сярэдняя вячэрняя школа, адзінаццаць дашкольных устаноў, міжшкольны вытворчы камбінат, дом піянераў і школьнікаў, два клубы, дзевяць бібліятэк, два кінатэатры.
Станіслаў Ціліх
Станіслаў Ціліх (Stanislaw Tillich, Stanisław Tilich; нар. 10 красавіка 1959, вёска Нова-Веска, камуна Рэкельвіц, Верхняя Лужыца, зямля Саксонія, Германія) — нямецкі палітык. Сябра ХДС, З 28 мая 2008 года па 17 снежня 2017 года займаў пасаду прэм'ер-міністра Свабоднай дзяржавы Саксонія. З 1 лістапада 2015 года па 1 лістапада 2016 года быў старшынёй бундэсрата. Лужыцкі серб паводле паходжання, пражывае ў Паншвіцы-Кукаў.
Асіповічы
Сучаснасць
З 25 жніўня 1991 года — у складзе незалежнай Беларусі. У 2002 годзе на вуліцы Інтэрнацыянальнай, што ў цэнтры горада, быў усталяваны помнік у выглядзе раней дзеючага паравоза Эм726-23, перад якім усталяваная памятная шыльда (варта адзначыць, што на шыльдзе змешчаны надпіс, дзе сцвярджаецца пра заснаванне горада ў 1872 годзе; гл. фота ніжэй). 3 студзеня 2005 года былі зацверджаны два ўказы прэзідэнта Рэспублікі Беларусь, якія рэгулююць выкарыстанне сцяга і герба Асіповічаў. З гэтага ж перыяду вядзецца пабудова новых шматкватэрных дамоў на паўночным усходзе горада, здзейсненая рэканструкцыя пешаходнага мосту над чыгуначнымі шляхамі станцыі Асіповічы. З лета 2013 года з чыгуначнай станцыі Асіповічы ў бок Бабруйску працягнутыя кантактныя лініі, якія дагэтуль заканчваліся ў Асіповічах, што дазволіла фарміраванне цягнікоў па маршрутах Мінск—Бабруйск і Мінск—Жлобін на аснове электрычнай цягі.
У 2018 годзе з вёскі Цэль у Асіповічы перадыслакавана 465-я ракетная брыгада. У 2023 годзе Міністэрства абароны Рэспублікі Беларусь 1 лютага паведаміла, што брыгада атрымала для самастойнай эксплуатацыі аператыўна-тактычны ракетны комплекс «Іскандэр».
Станіслаў Ціліх
Біяграфія
Сярэднюю адукацыю атрымаў у Сербскай гімназіі ў Баўтцене. У 1977 годзе Ціліх паступіў у Дрэздэнскі тэхнічны ўніверсітэт на факультэт будаўніцтва і прывадной тэхнікі. У 1984 годзе скончыў універсітэт, стаўшы дыпламаваным спецыялістам. З 1987 па 1989 год Цілі быў супрацоўнікам раённай адміністрацыі горада Каменца, затым стаў прадпрымальнікам.
Асіповічы
Насельніцтва
На тэрыторыі Асіповічаў станам на 2010 год пражывае каля 34,4 тыс. чалавек. Нягледзячы на тое, што ўрбанізацыя СССР была выканана паспяхова і па сённяшні дзень у горад мігруюць патокі насельніцтва як з Асіповіцкага раёна, так і з суседніх раёнаў, аднак моладзь часцей выязджае на пастойнае жыхарства і заробкі ў Мінск.
Эканоміка
У Асіповічах працуюць прадпрыемствы па вытворчасці будаўнічых матэрыялаў, перапрацоўцы драўніны, лёгкай і харчовай прамысловасці.
Станіслаў Ціліх
Біяграфія
У 1987 годзе Станіслаў Ціліх далучыўся да партыі Хрысціянска-дэмакратычны саюз (ГДР), а пасля ўз'яднання краіны ў 1990 годзе стаў членам Хрысціянска-дэмакратычнага саюза Германіі. У 1990 годзе Ціліх стаў членам Народнай палаты ГДР і быў дэлегаваны ў якасці назіральніка ў Еўрапейскі парламент у 1991-1994 гадах. У 1994 годзе далучыўся да Еўрапейскай народнай партыі і быў абраны дэпутатам Еўрапейскага парламента, дзе прапрацаваў у 1994-1999 гадах.
Асіповічы
Эканоміка
Працуюць РУП «Асіповіцкі завод аўтамабільных агрэгатаў», СП ААТ «Дах», ААТ «Асіповіцкі малочны камбінат», Асіповіцкі завод жалезабетонных канструкцый, РУП «Асіповіцкі завод камунальнага машынабудавання», ААТ «Асіповіцкі камбінат хлебапрадуктаў», Парфумерна-касметычная фабрыка «Сонца», ЗАТ «Алтимед», ТАА «Кубокстрой».
Паблізу ад горада (на поўнач) на рацэ Свіслач размяшчаецца Асіповіцкая ГЭС.
Станіслаў Ціліх
Біяграфія
У 1999 годзе Ціліх перайшоў на працу ва ўрад Свабоднай дзяржавы Саксонія. З 1999 па 2002 год займаў пасаду дзяржаўнага міністра па федэральных і еўрапейскіх справах, затым стаў дзяржаўным міністрам і кіраўніком канцылярыі. У 2004 годзе стаў дзяржаўным міністрам навакольнага асяроддзя і сельскай гаспадаркі. У 2007 годзе стаў дзяржаўным міністрам фінансаў.
Асіповічы
Інфраструктура
Працуе рынак, існуе дзве гасцініцы, два кінатэатры, рэстараны («Радзіма»), клубы, вялікая колькасць дробных прадуктовых крамаў, некалькі ўніверсамаў, некалькі банкавых і паштовых аддзяленняў. Вагоннае і лакаматыўнае дэпо.
Станіслаў Ціліх
Біяграфія
14 красавіка 2008 года Георг Мільбрадт прапанаваў кандыдатуру Ціліха у якасці пераемніка на пасадзе прэм'ер-міністра Саксоніі. 28 мая 2008 года ландтаг Саксоніі выбраў Ціліха прэм'ер-міністрам. Такім чынам ён стаў першым лужычанінам, кіраўніком урада, за больш чым тысячу гадоў лужыцка-нямецкага суіснавання ў Саксоніі.
Асіповічы
Культура
Працуюць гісторыка-краязнаўчы музей, Асіповіцкі раённы цэнтр культуры і клуб дзіцячага і юнацкага турызму і краязнаўства. Дзейнічаюць чатыры бібліятэкі: адна дзіцячая і тры агульнага карыстання.
Станіслаў Ціліх
Біяграфія
У 2018 годзе, Ціліх быў прызначаны намеснікам старшыні так званай урадавай камісіі Германіі па вуглю, якая павінна была да канца года распрацаваць генеральны план па паэтапнай адмове ад вуглю і стварэнню новай эканамічнай перспектывы для вуглездабывальнага рэгіёна краіны.
Асіповічы
Адукацыя
У Асіповічах дзейнічаюць 4 сярэднія агульнаадукацыйныя школы, Асіповіцкая беларуская гімназія, Асіповіцкі дзяржаўны прафесійна-тэхнічны каледж, 1 спецыяльная школа — інтэрнат, спартыўная школа, школа мастацтваў, дзве музычныя школы.
Спорт
У месце працуюць стадыёны «Юнацтва», «Лакаматыў», «Алімпіец», фізкультурна-аздараўленчыя комплексы на АЗАА і Асіповіцкім заводзе «Камаш». Папулярнасцю ў гараджан карыстаюцца клубы «Юны дэсантнік», прыхільнікаў цяжкай атлетыкі «Мускул», аэробікі, валейболу, «Бадзёрасць», мотавеласпорту, шахматна-шашачны «Дэбют».
Станіслаў Ціліх
Біяграфія
Акрамя роднай верхнялужыцкай мовы, Цілі свабодна гаворыць на нямецкай, чэшскай і польскай мовах. Яго жонка мае польскія і лужыцкія карані.
Асіповічы
Спорт
У чэрвені 2003 прайшла рэгістрацыя дзяржаўнай установы — фізкультурна-спартыўнага футбольнага клуба «Асіповічы».
Бодам
Возера Бодам (Bodominjärvi, Bodom träsk) 3 км даўжынёй і 1 км шырынёй, размешчана паблізу ад Эспаа, другога па велічыні горада Фінляндыі, на мяжы раёнаў Бодам і Айтаа, у 22 км ад Хельсінкі. Возера і мясцовасць вакол яго карыстаецца папулярнасцю ў турыстаў.
Цікавыя факты
Гурт «Children of Bodom» ўзяў сабе імя на падставе выпадку з забойствамі, якія адбыліся ноччу 4 чэрвеня 1960 года на гэтым возеры.
Асіповічы
Планіроўка
Дамінуючым кампанентам у планіроўцы горада з’яўляецца лінія Лібава-Роменскай чыгункі, якая праходзіць цераз Асіповічы, гэтая лінія падраздзяляе мястэчка на дзве прыкладна роўныя часткі, паўднёва-заходнюю і паўночна-ўсходнюю. Большая частка вуліц спланаваная перпендыкулярна. На захадзе горада, паміж вуліцамі Гарбатава і Сташкевіча, праходзіць аўтамабільны мост над чыгункай, які дублюе іншы аўтамабільны пераезд на ўсходзе горада, паміж вуліцамі Якуба Коласа і Крыловіча.
Крайнюю поўнач і паўночны ўсход мястэчка займаюць кварталы сучаснай забудовы. Агулам большая частка забудовы (асабліва ў паўднёва-заходняй палове горада) прыватная, існуе некалькі кварталаў «сталінскай» забудовы і некалькі спальных раёнаў са шматпавярховых жылых дамоў. На захадзе горада чыгуначныя магістралі падзяляюцца на два рукавы — пасажырскі (на поўначы) і таварны (на поўдні), між імі забудова адсутнічае за выняткам невялікага кварталу на крайнім усходзе Асіповічаў.
У цэнтральнай частцы горада, пры вуліцы Інтэрнацыянальная, размяшчаецца чыгуначная пасажырская станцыя Асіповічы, поруч з якой размешчаная аўтастанцыя. На крайнім захадзе Асіповічаў таксама дзейнічае станцыя Юбілейны.
Рэкрэацыйныя зоны
На Свіслачы, за 5 км ад горада стварылі Асіповіцкае вадасховішча (1953), якое стала галоўнай зонай адпачынку гараджан.
Калосьсе (1993)
«Кало́сьсе» — літаратурна-мастацкі альманах Таварыства Вольных Літаратараў.
Лідзія Іванаўна Ржэцкая
Лідзія Іванаўна Ржэцкая (, Мінск —, Мінск) — беларуская. Народная артыстка БССР (1944), Народная артыстка СССР (1955).
Біяграфія
Нарадзілася ў сям’і чыгуначніка. Сцэнічную дзейнасць пачала ў 1916 годзе. У 1917—1920 гадах працавала ў Першым беларускім таварыстве драмы і камедыі, з 1921 года — у Беларускім тэатры імя Я. Купалы.
Творчасць
Актрыса шырокага творчага дыяпазону. Для творчасці характэрны глыбіня думкі і прастата выканання, народнасць, мяккі лірызм і гумар, палкая грамадзянскасць. Значнымі дасягненнямі сталі яе ролі ў беларускім рэпертуары: Альжбета («Паўлінка» Я. Купалы), Маці («Бацькаўшчына» К. Чорнага), Наталля, цёця Каця, Вярбіцкая («Канец дружбы», «Хто смяецца апошнім», «Пяюць жаваранкі» К. Крапівы), Каспарыха («Салавей» З. Бядулі), Ганначка («На Купалле» М. Чарота), Афрасіння («Машэка» Е. Міровіча), Ганна Чыхнюк («Выбачайце, калі ласка!» А. Макаёнка). У класічнай рускай і сусветнай драматургіі спалучала традыц. падыход да класікі з сучасным яго разуменнем, уласнай адметнай трактоўкай вобразаў: Мурзавецкая, Кручыніна і Галчыха, Шаблова, Домна Панцялееўна, Кукушкіна, Турусіна («Ваўкі і авечкі», «Без віны вінаватыя», «Позняе каханне», «», «», «» А. Астроўскага), Сакалова («Апошнія» М. Горкага), Фразіна («» Мальера). Сярод інш. роляў: Марфа Пятроўна («Рускія людзі» К. Сіманава), Марфа Касьянаўна («У мяцеліцу» ), Заіра («Мяцеж» Дз. Фурманава і С. Паліванава) і інш.
Выступала на радыё, здымалася ў кіно («Хто смяецца апошнім», «Гадзіннік спыніўся апоўначы»), Дзяржаўная прэмія СССР (1951).
Узнагароды
Узнагароджаная ордэнам Леніна, ордэнам Кастрычніцкай Рэвалюцыі, 2 іншымі ордэнамі, медалямі. Народная артыстка БССР (1944) i СССР (1955), Лаўрэат Дзяржаўнай прэмii СССР (1951) за ролю Аўдоцці Захароўны ў «Пяюць жаваранкі» К. Крапівы.
Сям’я
Першы муж хімік Міхаіл Аляксееў памёр, калі іх дачцы Таццяне было ўсяго 4 месяцы. Другі раз пабралася шлюбам з акцёрам Леанідам Рахленкам, ад якога нарадзіла дачку Валянціну, якая стала піяністкай.
Генадзь Мікалаевіч Варанцоў
Біяграфія
У 1977 г. скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт па спецыяльнасці «правазнаўства».
Працоўную дзейнасць пачаў у 1964 годзе фрэзероўшчыкам на Маладзечанскім станкабудаўнічым заводзе.
У 1967—1969 гадах — служба ў радах Савецкай Арміі.
Пасля службы вярнуўся на Маладзечанскі станкабудаўнічы завод, дзе прайшоў шлях ад фрэзероўшчыка, майстра да інжынера.
У 1977 годзе пасля заканчэння Беларускага дзяржаўнага універсітэта працаваў суддзёй, старшынёй суда ў горадзе Маладзечна.
23 студзеня 1997 года быў прызначаны Міністрам юстыцыі Рэспублікі Беларусь.
21 верасня 2001 года Савет міністраў Рэспублікі Беларусь склаў паўнамоцтвы перад новаабраным прэзідэнтам.
Кавыльнае (Акмолінская вобласць)
Кавыльнае (Ковыльное) — сяло ў Ясільскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Кавыльненскай сельскай акругі.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 637 чалавек (324 мужчыны і 313 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 523 чалавекі (251 мужчына і 272 жанчыны).
NGC 3396
NGC 3396 (іншыя абазначэнні — UGC 5935, MCG 6-24-18, ZWG 184.19, KCPG 249B, ARP 270, VV 246, PGC 32434) — галактыка ў сузор’і Малы Леў.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Кадыс
Кадыс (Cádiz, Gades) — горад на паўднёвым захадзе Іспаніі, у Андалусіі. Муніцыпалітэт знаходзіцца ў складзе раёна (камаркі) Баія-дэ-Кадыс. Насельніцтва — 133 000 чал. (2004) (з прыгарадамі — 629 000).
Гісторыя
Кадыс быў заснаваны фінікійцамі каля 1100 года да н.э. і прэтэндуе на званне найстарэйшага горада Еўропы. У фінікіянаў Гадэс быў адабраны карфагенянамі. Пасля Другой Пунічнай вайны, гэта значыць у 206 годзе да н.э., Гадэс перайшоў да рымлян. Цэзар даў гораду муніцыпальнае права. Пазней Кадыс падпаў пад уладу вандалаў, вестготаў і арабаў. У грэкаў і візантыйцаў Кадыс лічыўся «краем Свету», была нават прымаўка «далей Кадыса і шляху няма». Яе ўжываў, напрыклад, Рыгор Багаслоў у «пахвальным слове» Васілю Вялікаму.
У 1262 годзе горад быў заваяваны Кастыліяй. У першай іспанскай хроніцы «Estoria de Espanna» 1282 ці 1284 года, падрыхтаванай каралём Альфонса X, гаворыцца пра тое, што ў горадзе знаходзіліся памежныя слупы самога Геркулеса, і засяленне мясцовасці ўзводзілася да гэтага старажытнагрэчаскага героя. У эпоху Вялікіх геаграфічных адкрыццяў Кадыс стаў галоўным портам для адпраўкі іспанскіх экспедыцый у Амерыку. З суседняга з Кадысам порту Палас-дэ-ла-Франтэра адпраўляліся на захад караблі Калумба.
У 1766 годзе кароль Карлас III сваім указам вырашыў даць аўтаномныя правы востраву Леон, такім чынам пазбавіўшы кіраўнікоў Кадыса ўлады над гэтым востравам. Аблога Кадыса французамі ў 1810—1812 гады беспаспяхова працягвалася два гады. Падчас гэтай аблогі Кадыскія картэсы склалі канстытуцыю 1812 года. У 1823 годзе ў Кадысе знайшлі прытулак картэсы, разам з паланёным імі каралём Фердынандам VII. Кадыс быў абложаны французамі і ўзяты ў 1824 годзе.
У 1868 годзе ў Кадысе ўспыхнула паўстанне, якое пацягнула за сабой адрачэнне ад пасады Ізабелы II, адстаўку Гансалеса Брава і фарміраванне новага ўрада на чале з Хасэ Кончам.
Бердзікі
Бе́рдзікі (, Бердики) — вёска ў Ваўкавыскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Шылавіцкага сельсавета.
Гісторыя
Вядома з другой паловы XVI ст. як уласнасць Шылавіцкай плябаніі. У 1796 г. фальварак і вёска, належала плябаніі Шылавіцкага касцёла. У 1836 г. прыватная вёска, 14 двароў, 126 жыхароў. У 1914 г. 30 двароў, 180 жыхароў.
Ржаўка 1
Ржа́ўка 1 (, Ржавка 1) — аграгарадок у Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Васькавіцкага сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца за 15 км у напрамку на захад ад горада Слаўгарад, за 84 км ад Магілёва, за 76 км ад чыгуначнай станцыі Крычаў.
Полацкае ляда
По́лацкае ля́да — выдавецкая суполка, заснаваная ў 1991 годзе Алесем Аркушам.