cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сігірыя
Сігі́рыя (සීගිරිය "ільвіная гара", таксама "гара ўспамінаў") — помнік сусветнай спадчыны ў цэнтральнай частцы Шры-Ланкі каля аднайменнай вёскі не далёка ад горада Дамбула.
Гісторыя
Існуюць дзве асноўныя версіі заснавання і прызначэння Сігірыі. Першая была адлюстравана ў летапісу «Махавамса». Згодна ёй, Сігірыя — гэта рэзідэнцыя і горад сінгальскага манарха Каш'япы I (473—495 гг.), які прыйшоў да ўлады дзякуючы забойству бацькі і быў вымушаны пакінуць Анурадхапуру на карысць умацаванай Сігірыі, бо існавала пагроза помсты. Пасля яго смерці сталіца зноў была перанесена ў Анурадхапуру, а Сігірыя перададзена будысцкім манахам. Гэтая версія з'яўлялася дамінуючай да пач. XXI ст. і шырока прадстаўлена ў навуковай літаратуры. Аднак зараз яна аспрэчваецца. Існуюць доказы таго, што Сігірыя стваралася з самага пачатку як будысцкі кляштар, прычым прыхільнікамі махаяны, а не распаўсюджанай на Шры-Ланцы ў нашы дні хінаяны. Знойдзены сведчанні таго, што паселішча і кляштар ў Сігірыі існавалі значна раней за V—VI стст, калі на яе тэрыторыі ішлі інтэнсіўныя будаўнічыя работы.
Даследаванні помніка вучонымі пачаліся ў XIX ст.
Апісанне
Галоўную частку комплекса складае непасрэдна скала Сігірыя (каля 200 м) старажытнага вулканічнага паходжання. Яна ўзвышаецца над навакольнай раўнінай і бачна здалёк. На платформах захаваліся рэшткі старажытных пабудоў. Асаблівую цікавасць уяўляюць ніша з фрэскамі і Люстраной сцяной, лесвіца на паўночнай платформе з выразанымі з каменю скульптурамі ў выглядзе вялізных ільвіных лап, а таксама плоская вяршыня Сігірыі (1,6 га) з сажалкамі, фундаментамі будынкаў, руінамі дагобы і плоскімі штучна апрацаванымі каменнымі плітамі.
Да нашага часу дайшло ўсяго 22 фрэскі, хаця вучоныя мяркуюць, што раней іх было значна больш. У 1967 г. некалькі з іх было пашкоджана наведвальнікам-вандалам. На іх можна ўбачыць выявы нябесных дзеў — апсар. Легенда мясцовых жыхароў, аднак, вызначае іх як жонак уладара.
Трохмятровая Люстраная сцяна атрымала сваё найменне дзякуючы таму, што некалі была пакрыта глазурай. На ёй знойдзены шматлікія графіці — надпісы на старажытнай сінгальскай мове VI—XIV стст.
У мінулым лесвіцца з ільвінымі лапамі вяла да вяршыні. Яна была знойдзена пад час археалагічных раскопак 1898 г., прычым некаторыя даследчыкі мяркуюць, што вышэй мог знаходзіцца вялізарны скальны барэльеф з целам і пысай звера.
Верхняя платформа служыла галоўным умацаваным цэнтрам Сігірыі. Прызначэнне многіх будынкаў да сёй пары дакладна не вядома. Магчыма, што акрамя дагобы на скале ўзвышаўся палац.
Скалу атачаюць сады, ірыгацыйныя збудаванні і рэшткі старажытных пабудоў, у тым ліку брама, якая ў нашы дні выкарыстоўваецца наведвальнікамі як уваход для агляду комплекса. У падножжа скалы месціцца пячора Кобры, названая так дзякуючы скальнаму выступу ў выглядзе галавы змяі. У мінулым сцены пячоры былі абтынкаваныя і распісаныя малюнкамі з выявамі кветак і звяроў. У пячоры захаваўся надпіс II ст. да н.э.
Ахова
У 1982 г. помнік трапіў у спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Тут створаны музей, адкрыты для наведвальнікаў.
Віктар Каліна
Біяграфія
Ва ўзросце 6 год разам з бацькамі пераехаў у горад Барысаў. Скончыў школу з музычным ухілам. 5 гадоў займаўся ў музычнай школе па класе «баян». У 7 гадоў самастойна асвоіў гульню на гітары. З гэтага ж ўзросту піша вершы і музыку. З 10 да 16 гадоў займаўся веласіпедным спортам. У гэтым відзе спорту стаў кандыдатам у майстры спорту, прызёрам СССР, чэмпіёнам БССР сярод юнакоў. Служыў у арміі. Пасля яе - займаўся велатурызмам, стаў чатырохразовым чэмпіёнам БССР, бронзавым прызёрам СССР. З 16 да 24 гадоў захапляўся каратэ-до «кёкусінкай», сур'ёзна займаўся рукапашным боем. Прымаў удзел у нелегальных баях без правілаў. Мае званне майстра спорту і прызёра СССР 1991 г. па рукапашным баі.
Арганізацыя эканамічнага супрацоўніцтва і развіцця
Арганізацыя эканамічнага супрацоўніцтва і развіцця (АЭСР, Organisation for Economic Co-operation and Development, OECD) — міжнародная арганізацыя, якая аб’ядноўвае развітыя краіны, што прызнаюць прынцыпы дэмакратыі і рыначнай эканомікі. Яна была створана ў 1948 годзе як Арганізацыя еўрапейскага эканамічнага супацоўніцтва (АЕЭС) дзеля дапамогі рэалізацыі Плану Маршала па рэканструкцыі Еўропы пасля Другой сусветнай вайны. Пазней удзел у арганізацыі быў дазволены і для нееўрапейскіх краін, і ў 1961 годзе АЕЭС была ператвораная ў Арганізацыю эканамічнага супрацоўніцтва і развіцця.
Мэты і дзейнасць
Арганізацыя яўляе сабой платформу для ўрадаў для абмену досведам, дыскусіі па актуальных пытаннях, каардынацыі ўнутранай і знешняй палітыкі. Гэта міжнародны форум для пабудовы ўзаемавыгаднага супрацоўніцтва паміж краінамі і ўрадамі, выпрацавання базы для двух- і шматбаковых пагадненняў. Арганізацыяй абмену інфармацыі і аналізам займаецца сакратарыят АЭСР у Парыжы, які збірае інфармацыю, займаецца маніторынгам, аналізам, прагнозам эканамічнага развіцця. Таксама сакратарыят займаецца даследваннямі грамадства і даследваннямі эканамічных мадэляў, экалогіі, агрыкультуры, падаткаў і іншых сфер.
Ужо больш за 40 гадоў АЭСР з’яўляецца адной з буйнейшых і найбольш надзейных крыніц параўнальнай статыстычнай інфармацыі і аналізу. Базы дадзеных АЭСР ахопліваюць сістэму нацыянальных рахункаў, розныя эканамічныя індыкатары, працоўная сіла, міграцыя, гандаль, энергетыка, ахова здароўя, прамысловасць, падаткі, адукацыя, навакольнае асяроддзе. Шмат матэрыялаў па даследваннях і аналізу публікуецца ў інтэрнэце і друку выдавецтвам OECD Publishing.
За апошняе дзесяцігоддзе АЭСР таксама актыўна наладжвала супрацоўніцтва з бізнесам, прафесійнымі саюзамі і іншымі прадстаўнікамі грамадскай супольнасці.
Сярод іншага, АЭСР актыўна займаецца праблемай карупцыі. У лютым 1999 года ўступіла ў сілу Канвенцыя АЭСР па барацьбе з карупцыяй.
Генеральны сакратар
З 1996 года сакратарыят АЭСР узначальваецца канадцам Донам Джонстанам. У чэрвені 2006 года генеральным сакратаром абраны мексіканскі эканаміст Хасэ Анхель Гурыя.
Члены
На дадзены момант арганізацыя мае 35 паўнапраўных членаў, з іх 24 апісваюцца ў справаздачы Сусветнага банка за 2003 год як краіны з развітой рыначнай эканомікай.
Мальта падала заяву на ўступленне 24 верасня 2005.
Рэспубліка Кітай мае статус назіральніка ў двух камітэтах АЭСР, але з-за спрэчнага статусу гэтай дзяржавы не з’яўляецца паўнапраўным сябрам арганізацыі.
Камісія Еўрапейскага саюза ўдзельнічае ў працы АЭСР побач з асобнымі краінамі ЕС.
Канструкцыйная сталь
Канструкцыйная сталь — сталь, якая ўжываецца для вырабу розных дэталяў, механізмаў і канструкцый у машынабудаванні і будаўніцтве і валодае пэўнымі механічнымі, фізічнымі і хімічнымі ўласцівасцямі. Канструкцыйныя сталі падраздзяляюцца на некалькі падгруп.
Якасць канструкцыйных вугляродзістых сталей
Якасць канструкцыйных вугляродзістых сталей вызначаецца наяўнасцю ў сталі шкодных прымешак фосфару (P) і серы (S). Фосфар надае сталі хладналомкасць (далікатнасць). Сера — самая шкодная прымешка — надае сталі чырваналомкасць. Утрыманне шкодных прымешак ў сталі:
Сталі канструкцыйныя вугляродзістыя звычайнай якасці
Шырока прымяняюцца ў будаўніцтве і машынабудаванні як найбольш танныя, тэхналагічныя, якія валодаюць неабходнымі ўласцівасцямі пры вырабе канструкцый масавага прызначэння. У асноўным гэтыя сталі выкарыстоўваюць у горячекатанном стане без дадатковай тэрмічнай апрацоўкі з ферытна-перлітнай структурай.
У залежнасці ад наступнага прызначэння канструкцыйныя вугляродзістыя сталі звычайнай якасці падраздзяляюць на тры групы: А, Б, В.
Сталі групы А
Пастаўляюцца з пэўнымі рэгламентаванымі механічнымі ўласцівасцямі. Іх хімічны склад не рэгламентуецца. Гэтыя сталі ужываюцца ў канструкцыях, вузлы якіх не падвяргаюцца гарачай апрацоўцы — каванню, гарачай штампоўцы, тэрмічнай апрацоўцы і г д. У сувязі з гэтым механічныя ўласцівасці гарачакачанай сталі захоўваюцца.
Сталі групы Б
Пастаўляюцца з пэўным рэгламентаваным хімічным складам, без гарантыі механічных уласцівасцяў. Гэтыя сталі прымяняюцца ў вырабах, якія падвяргаюцца гарачай апрацоўцы, тэхналогія якой залежыць ад іх хімічнага складу, а канчатковыя механічныя ўласцівасці вызначаюцца самой апрацоўкай.
Сталі групы В
Пастаўляюцца з рэгламентуемымі механічнымі ўласцівасцямі і хімічным складам. Гэтыя сталі прымяняюцца для вырабу зварных канструкцый. Іх зварваемасць вызначаецца хімічным складам, а механічныя ўласцівасці па-за зоны зваркі вызначаны ў стане пастаўкі. Такія сталі ўжываюць для больш адказных дэталяў.
Паводле ступені раскіслення
Ступень раскіслення вызначаецца зместам крэмнію (Si) у гэтай сталі. Паводле ступені раскіслення вугляродзістыя сталі звычайнай якасці дзеляцца на:
Асноўныя маркі канструкцыйных вугляродзістых сталей звычайнай якасці:
Ст1кп2; БСт2пс; ВСт3Гпс; Ст4-2; … ВСт6сп3.
Сталі вугляродзістыя якасныя (якія паляпшаюцца)
Якаснымі вугляродзістай сталі з’яўляюцца сталі марак: Сталь08; Сталь10; Сталь15 …; Сталь78; Сталь80; Сталь85,
Таксама да гэтага класа ставяцца з павышаным утрыманнем марганца (Mn — 0.7-1.0 %): Сталь 15Г; 20Г … 65Г, якія маюць павышаную пракаліваемасць.
Сталь30 … Сталь50 і аналагічныя сталі з павышаным утрыманнем марганца Сталь30Г, Сталь40Г, Сталь50Г ўжываюць для вырабу самых разнастайных дэталяў машын.
Сталі падвышанай апрацоўваемасці (аўтаматныя)
Да сталі з падвышанай апрацоўваемасцю або автоматным сталяў адносяць сталі з высокім утрыманнем серы і фосфару, а таксама сталі, спецыяльна легаваныя селенам (Se), тэлурам (Тыя) або свінцом (Pb). Названыя элементы спрыяюць павышэнню хуткасці рэзання, памяншаюць высілак рэзання і зношваемасць інструмента, паляпшаюць чысціню і размерную дакладнасць апрацаванай паверхні, палягчаюць адвод габлюшкі з зоны рэзання і г д. Гэтыя сталі выкарыстоўваюць у масавай вытворчасці для вырабу дэталяў на станках-аўтаматах.
Сталі з павышаным утрыманнем серы і фосфару валодаюць паніжанымі механічнымі ўласцівасцямі і іх выкарыстоўваюць для вырабу масавых неадказных дэталяў (напрыклад, метызаў).
Па меры развіцця тэхналогій лазернай рэзкі былі распрацаваны спецыяльныя канструкцыйныя сталі для лазернай рэзкі. Іх адметнай асаблівасцю з’яўляецца больш прадказальнае паводзіны ліста пасля рэзкі (паніжаны ўзровень ўнутраных высілкаў у метале).
У пачатку абазначэння маркі аўтаматнай сталі заўсёды стаіць літара «А», напрыклад А12, А20, А35.
Легаваныя канструкцыйныя сталі
Легаваныя канструкцыйныя сталі прымяняюцца для найбольш адказных і тяжелонагруженных дэталяў машын. Практычна заўсёды гэтыя дэталі падвяргаюцца канчатковай тэрмічнай апрацоўцы — загартоўцы з наступным высокім адпачынкам у раёне 550—680 °C (паляпшэнне), што забяспечвае найбольш высокую канструктыўную трываласць.
Легіруючых элементаў — хімічныя элементы, якія ўносяць у склад канструкцыйных сталей для надання ім патрэбных уласцівасцяў. Вядучая роля легіруючых элементаў ў канструкцыйных сталі заключаецца і ў істотным павышэнні іх пракаліваемасці. Асноўнымі легіруючых элементаў гэтай групы сталей з’яўляюцца хром (Cr), марганец (Mn), нікель (Ni), малібдэн (Mo), ванадый (V) і бор (В). Змест вугляроду (С) у легіраваных канструкцыйных сталі — у межах 0.25-0.50 %.
Напрыклад 38Х2Н5МА — гэта сярэднелегава ная высакаякасная хроманікелевая канструкцыйная сталь. Хімічны састаў: вуглярод — каля 0,38 %; хром — каля 2 %; нікель — каля 5 %; малібдэн — каля 1 %.
Сталі канструкцыйныя цеплаўстойлівыя
Да цеплаўстойлівых канструкцыйных ставяцца сталі, якія выкарыстоўваюцца ў энергетычным машынабудаванні для вырабу катлоў, сасудаў, паранагравальнікаў, параправодаў, а таксама ў іншых галінах прамысловасці для працы пры падвышаных тэмпературах. Працоўныя тэмпературы цеплаўстойлівых сталей дасягаюць 600—650 °C, прычым дэталі з іх павінны працаваць без замены доўгі час (да 10000-20000 ч.).
Пры цісках 6 МПа і тэмпературы да 400 °C выкарыстоўваюцца вугляродзістыя кацельні сталі (12К, 15К, 18К, 20К). Для дэталяў энергаблокаў, якія працуюць пры ціску да 25.5 МПа і тэмпературай да 585 °C прымяняюцца сталі, легаваныя хромам, малібдэнам, ванадыям. Змест вугляроду 0.08-0.27 %. Тэрмаапрацоўка гэтых сталей заключаецца ў загартоўцы або нармалізацыі з абавязковым высокім адпачынкам.
Сталі канструкцыйныя падшыпнікавыя
СмАсаблівасцю эксплуатацыі падшыпнікаў з’яўляюцца высокія лакальныя нагрузкі. У сувязі з гэтым да чысціні сталі прад’яўляюцца надзвычай высокія патрабаванні, асабліва па неметалічных уключэнням карбіднай неаднастайнасці. Забеспячэнне высокай статычнай грузападымальнасці дасягаецца ужываннем у якасці матэрыялу для падшыпнікаў заэвтэктоідных легіраваных хромам сталей, апрацаваных на высокую цвёрдасць.
Сталі канструкцыйныя рысорна-спружынныя
14ХН4А, 38Х2Н5М, 20ХН3А.
Агульнае патрабаванне, прад’яўлянае да рысорна-спружынным сталяў, — забеспячэнне высокага супраціву малым пластычных дэфармацый (мяжа пругкасці) і рэлаксацыйныя стойкасці (супраціў рэлаксацыі высілкаў). Гэтыя характарыстыкі забяспечваюць дакладнасць і надзейнасць працы спружын і сталасць у часе такіх эксплуатацыйных уласцівасцяў, як крутоўны момант, сілавыя параметры. Спружынныя сталі ў выглядзе дроту і стужкі мацаваць халоднай пластычнай дэфармацыяй і загартоўкай на мартэнс з наступным адпачынкам. Гатовыя спружыны падвяргаюць стабілізуючыму водпуску.
Зэлэнэ (Ружынскі раён)
Зэлэнэ (Зеле́не) — вёска ў Ружынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Ватару Эндо
(遠藤 航; нар. ) — японскі футбаліст. З 2015 года выступае за нацыянальную зборную Японіі.
Йыхві (станцыя)
Йыхві (Jõhvi) — чыгуначная станцыя ў Эстоніі. Знаходзіцца ў горадзе Йыхві на лініі Талін — Нарва.
Гісторыя
Станцыя адкрыта ў 1926 годзе.
У чэрвені 1941 і сакавіку 1949 года са станцыі Йыхві дэпартавалі жыхароў Эстоніі ў глыб СССР.
NGC 7467
NGC 7467 (іншыя абазначэнні — PGC 70310, MCG 2-58-57, ZWG 430.53, NPM1G +15.0597) — галактыка ў сузор’і Пегас.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
10 лістапада
10 лістапада — трыста чатырнаццаты (трыста пятнаццаты ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.
Падзеі
.
Дубенец
Ду́бенец (, Дубенец) — вёска ў Столінскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Беражноўскага сельсавета. Размешчаны за 4 км на паўднёвы ўсход ад Магільнага, за 5 км на поўнач ад Беражнога, за 10 км на ўсход ад Дубая.
Гісторыя
У летапісных крыніцах Дубенец вядомы з 1718 года. У XVIII—XIX стст. вёска належала шляхціцам Кеневічам.
У 1940—1954 гадах цэнтр Дубенецкага сельсавета.
Умераны клімат
Умераны клімат, або клімат умераных шырот, характэрны для ўмеранага геаграфічнага пояса пераважна Паўночнага паўшар'я, паміж 40 і 65° з. ш. і 42 і 58° паўд. ш. У Паўночным паўшар'і звыш 1/2 паверхні ўмеранага пояса займае суша, у паўднёвым - 98% тэрыторыі пакрыта морам. Умеранаму клімату ўласцівыя частыя і моцныя змены ціску і тэмпературы паветра і напрамкі ветру, якія адбываюцца з-за інтэнсіўнай дзейнасці цыклонаў.
Агульныя рысы
Фарміруецца пад уздзеяннем заходняга пераносу паветраных мас ва ўсёй тоўшчы трапасферы. Характэрны выразныя поры года з умерана цёплым летам (сярэднія тэмпературы паветра найбольш цёплага месяца ад 10°C да 25°C) і халаднаватай ці халоднай снежнай зімой (сярэднія тэмпературы паветра найбольш халоднага месяца амаль усюды адмоўныя). Сярэднегадавая колькасць ападкаў на большай тэрыторыі 500-800 мм (да 1000-2000 мм на ўскраіне мацерыка каля мора, да 100-200 мм з набліжэннем да субтропікаў). Вылучаюць умераны клімат кантынентальны (характэрны для большай часткі тэрыторыі Расіі, для цэнтральных раёнаў Паўночнай Амерыкі), акіянічны заходніх (характэрны для Еўропы) і ўсходніх (мусонны клімат, характэрны для Далёкага Усходу Расіі, Паўночнага Кітая) раёнаў.
Узімку ва ўмераным клімаце звычайна ўсталёўваецца пастаяннае снежнае покрыва, а ўлетку - максімум ападкаў.
Лілія Уладзіміраўна Уласава
Лілія Уладзіміраўна Уласава (нар. ) — беларуская правазнаўца, палітычная зняволеная.
Вядомая юрыстка і міжнародная медыятарка, партнёрка і дырэктарка юрыдычнай кампаніі «Уласава, Міхель і партнёры». У 2020 годзе ўвайшла ў Прэзідыум Каардынацыйнай рады, створанай з мэтай прыняцця захадаў па стабілізацыі сітуацыі ў Беларусі, забеспячэння трансферу ўлады і абароны суверэнітэту і незалежнасці. Была затрыманая 31 жніўня 2020 года супрацоўнікамі Дэпартамента фінансавых расследаванняў Камітэта дзяржаўнага кантролю. Супраць яе ўзбуджаная крымінальная справа па ч. 2 арт. 243 КК (ухіленне ад падаткаабкладання). Лілія Уласава ўтрымлівалася пад вартай у СІЗА №1 г. Мінска. 7 верасня 2020 года сумеснай заявай адзінаццаці арганізацый, сярод якіх Праваабарончы цэнтр «Вясна», Беларускі Хельсінскі камітэт, Беларускі ПЕН-цэнтр, была прызнана палітычнай зняволенай. 19 кастрычніка мера стрымання была змененая на хатні арышт. 23 кастрычніка хатні арышт быў скасаваны.
Лян Цічаа
Лян Цічаа (23.2.1873, правінцыя Гуандун, Кітай — 19.1.1929) — кітайскі палітычны дзеяч, гісторык.
Папа Рымскі
Папства — багаслоўскі і рэлігійна-палітычны інстытут каталіцызму, які вызнае Папу Рымскага кіраўніком усёй Каталіцкай Царквы. У Каталіцкай Царкве Папа таксама з’яўляецца вярхоўным кіраўніком Святога Прастола, дапаможнай суверэннай тэрыторыяй якога з’яўляецца Ватыкан, дзе знаходзіцца яго пастаянная рэзідэнцыя.
Лян Цічаа
Біяграфія
Выступаў за спалучэнне канфуцыянскіх традыцый з еўрапейскімі новаўвядзеннямі. У час «Сто дзён рэформ» (1898) дарадца імператара Гуансюя. Пасля паражэння рэфарматараў эміграваў у Японію, сумесна з Кан Ювэем стварыў канстытуцыйна-манархічны Саюз абароны імператара. Вярнуўся ў Кітай у 1912 г. у час Сіньхайскай рэвалюцыі 1911—13. Стварыў Прагрэсіўную партыю. Падтрымаў прэзідэнта Юань Шыкая супраць Сунь Ятсена, але асудзіў спробу першага абвясціць сябе імператарам. З 1923 г. узначальваў кітайскую секцыю ПЭН-клуба, выкладаў у Пекінскім універсітэце. Аўтар філасофскіх і гістарычных прац, п’ес, вершаў і інш.
Папа Рымскі
Па́па Ры́мскі — кіраўнік Каталіцкай Царквы і дзяржавы Ватыкан.
Тытул
Тытул Папа (ад papa ад páppas — бацька) спачатку выкарыстоўваўся некалькімі хрысціянскімі Цэрквамі для азначэння сваіх вышэйшых духоўных асоб. Цяпер выкарыстоўваецца амаль выключна для азначэння вышэйшай духоўнай асобы Каталіцкай Царквы. Афіцыйна найвышэйшая духоўная асоба Каталіцкай Царквы завецца Папам пачынаючы з пантыфікату Сірыцыя (384). З 1389 года кандыдат таксама павінен быць кардыналам.
Слова «Папа» азначае Біскуп Рыма, які з’яўляецца найвышэйшым кіраўніком Каталіцкага Касцёла. Кожны абраны Папа як біскуп з’яўляецца наступнікам святога Пятра. Яму падпарадкоўваецца духавенства ўсяго каталіцкага свету. Папа выступае пасланнікам самога Бога і валодае найвышэйшай уладай ва ўсім Касцёле. Яна носіць назву прымату — першынства ва ўсім. Валоданне Папам гэтай уладай асноўваецца на біблійных падставах.
9 сакавіка 2006 года ў афіцыйным Папскім выданні «Annuario pontificio» Бенедыктам XVI быў выдалены тытул «Патрыярх Захаду».
Упершыню тытул «Патрыярх Захаду» быў ужыты ў 450 годзе ў лісце главы Усходне-Рымскай імперыі свяціцелю Льву I, Папе Рымскаму. Па іншай версіі, зварот да Папы Рымскага як да «Патрыярха Захаду», якое традыцыйна ішло ў пераліку тытулаў перад «Прымасам Італіі», з’явілася пасля расколу ў 1054 годзе, які падзяліў Адзіную царкву на Праваслаўную і Каталіцкую. Яго рэдка ўжывалі аж да 1870 года, калі гэты тытул быў уведзены ў папскую тэрміналогію на I Ватыканскім саборы.
У табліцы ніжэй прадстаўлены іншыя тытулы Папы Рымскага.
Паўнамоцтвы
Царкоўная традыцыя разглядае Папу як пераемніка св. Пятра. Папа збірае Саборы і зацвярджае іх рашэнні, надае годнасці кардыналам і епіскапам, яму падпарадкоўваюцца генералы манаскіх ордэнаў. Папа з’яўляецца абсалютным манархам дзяржавы Ватыкан, дзе знаходзіцца яго рэзідэнцыя.
Папа з’яўляецца главою Рымска-каталіцкага Касцёла і ўсходніх Каталіцкіх Касцёлаў. Годнасць Папы з’яўляецца пажыццёвай, аднак з’яўляецца магчымасць дабравольна ад яе адрачыся, як гэта было ў выпадку з Бенедыктам XVI, які ў 2013 годзе адмовіўся ад пасады. Пасля смерці або адмаўлення Папы склікаецца канклаў — сход кардыналаў для абрання новага Папы.
У Каталіцкім Касцёле ўлада Папы мае выключны характар. Словамі канстытуцыі «Pastor aeternus» 1870 года яе можна акрэсліць наступным чынам: «найвышэйшая і поўная ўлада юрысдыкцыі над паўсюдным Касцёлам аднолькава як у справах веры і маральнасці, так і ў справах дысцыпліны і кіравання», а таксама ўлада «праўдзіва біскупская, звычайная і непасрэдная над кожным без выключэння Касцёлам і над кожным без выключэння святаром і вернікам, незалежна ад якой-небудзь чалавечай улады» (Кан. 218, № 1-2). Навучанне Папы з’яўляецца беспамылковым толькі ў сферы веры і маральнасці. Сваю ўладу Папа здзяйсняе праз пасрэдніцтва Рымскай Курыі, якая мае права на вырашэнне асабліва складаных спраў.
Прывілеем Папы з’яўляецца скліканне Сусветнага Сабору. Гэта сход усіх біскупаў, які ўзначальвае Папа і які зацвярджае рашэнні Сусветнага Сабору.
Біскупы ў еднасці з Папам утвараюць Настаўніцкі Інстытут Касцёла, мэта якога заключаецца ў бездакорным пераказванні Евангелля і захаванні без скажэння даручанай Касцёлу веры.
Папу служыць таксама найвышэйшая судовая ўлада. Яна разглядае спрэчкі, якія датычаць сапраўднасці сужэнства, манаскіх абяцанняў ці права на навучанне каталіцкай тэалогіі ў школах.
Выбары
Папа Рымскі абіраецца пажыццёва канклавам кардыналаў. Гэтыя выбары маюць старажытную гісторыю і акружаныя таямніцай. Паводле правілаў, устаноўленых у 1975, канклаў не можа складацца больш чым з 120 кардыналаў, і ў выбарах Папы не могуць браць удзелу кардыналы старэйшыя за 80 гадоў. Выбары Папы праводзяцца ў абстаноўцы сакрэтнасці. За абнародаванне інфармацыі аб ходзе дэбатаў на канклаве парушальніку пагражае адлучэнне ад царквы.
Галасаванне праходзіць у Сікстынскай капэле. Кардыналаў зачыняюць да таго часу, пакуль яны не прымуць рашэння. Само слова «канклаў» азначае «замкнёны пакой». Працэс можа заняць некалькі дзён. Здаралася, што канклавы працягваліся тыднямі і нават месяцамі, некаторыя кардыналы не дажывалі да іх канца. Пасля пачатку канклава кардыналу забаронены кантакт з навакольным светам, за выняткам выпадкаў, калі патрабуецца неадкладная медыцынская дапамога. Увесь абслугоўвачы персанал таксама дае клятву маўчання.
У дзень пачатку працы канклава працэсія кардыналаў кіруецца ў Сікстынскую капэлу. Тут у кардыналаў будзе магчымасць правесці першае галасаванне, якое дазволіць высветліць, якою падтрымкай карыстаецца кожны з кандыдатаў на вышэйшую пасаду ў Касцёле. Асноўнае галасаванне пачынаецца раніцай наступнага дня. З гэтага моманту галасаванне будзе праводзіцца 4 разы на дзень — два раніцай і два ўвечары — пакуль кардыналы не абяруць новага пантыфіка. Імёны кандыдатаў пішуць на лістку паперы, імкнучыся рабіць гэта так, каб ніхто не мог здагадацца, чыё імя ўпісваецца. Пасля кожнага другога галасавання бюлетэні з імёнамі кандыдатаў спальваюць. Робіцца гэта пасля абеду і ўвечары, прычым да папер дадаюцца спецыяльныя рэчывы, каб людзі, якія будуць сачыць за выбарамі звонку, былі ў курсе таго, што адбываецца: калі дым чорны — значыць, Папа яшчэ не абраны, белы ж дым азначае, што ў каталікоў свету ёсць новы кіраўнік.
Раней новага Папу выбіралі большасцю ў дзве траціны галасоў. Ян Павел II унёс у Апостальскую Канстытуцыю 1996 года змяненні, якія дазваляюць абраць Папу простай большасцю галасоў, калі абраць новага пантыфіка не атрымліваецца пасля 30 раўндаў галасавання.
Новы пантыфік затым выбірае сабе царкоўнае імя, апранае папскую мантыю і вітае вернікаў з балкона Сабора Святога Пятра.
Тытулы Папы
Вышэйадзначаныя тытулы адлюстроўваюць у пэўнай ступені неаднароднасць значэння і сфераў дзейнасці Папы. У некаторых папскіх дакументах выступаюць усе ўзгаданыя тытулы. Звычайна, аднак, пад подпісам Папы знаходзіцца тытул, які ўжываецца да адпаведнага зместу дакумента. Так, калі дакумент датычыць толькі тэрыторыі Ватыкана, то Папа падпісваецца як Манарх Дзяржавы Горада Ватыкана. Калі ж змест дакумента датычыць справы веры і маральнасці, Папа падпісваецца як Намеснік Ісуса Хрыста.
Сімвалы ўлады
Пастарал — папскі посах, сімвал Пераемніка Святога Пятра, які чувае над аўчарняй.
Піуска — маленькая круглая шапачка белага колеру, якую Папа накладае на сярэдзіну галавы.
Палій з’яўляецца сімвалам папскай апостальскай улады, які надзяваюць на арнат падчас цэлебрацыі літургіі. Палій уяўляе сабой стужку з беленай воўны ягнятаў, благаслаўлёных Папам у дзень святой Агнешкі, які звычайна прыпадае на 21 студзеня.
Папа мае таксама персцень Рыбака. На ім прадстаўлены святы Пётр, які закідвае сеці, а вакол гэтай выявы выгравіравана імя Папы. Папа атрымлівае персцень Рыбака ад дэкана Калегіі кардыналаў падчас урачыстай святой Імшы, якою распачынаецца Пантыфікат. Пасля пацвярджэння смерці кіруючага Папы або яго адмаўлення ад пасады ў прысутнасці трох іншых кардыналаў папскі кардынал камерленга ламае персцень. Гэта знак таго, што дадзены Пантыфікат дасягнуў канца.
Папа адзіны, хто па-за літургіяй носіць белую сутану, белы пас з вышытым гербам.
Пералік Папаў Рымскіх
Афіцыйнага пераліку Папаў Рымскіх не існуе, але штогадовае ватыканскае выданне Annuario Pontificio змяшчае пералікі, якія лічацца самымі аўтарытэтнымі. Згодна з імі налічваюць 265 Папаў (2008 г.). Да 1960 г. у пераліку Annuario Pontificio размяшчалася 266 асоб, але ў выданні 1961 г. з пераліку быў выключаны Стэфан, абраны ў 752 г., які да гэтага зваўся як Стэфан II. Некаторыя пералікі змяшчаюць Стэфана, нягледзячы на апошнія змены, верагодна таму, што заснаваныя на Каталіцкай Энцыклапедыі 1913 г. выдання.
Агулам у крыніцах згадваецца 307 Папаў, з іх 3 — няпэўна. З астатніх 304 Папаў і 39 Антыпапаў — 32 у Рыме, 2 у Пізе і 5 у Авіньёне. З 265 пап — 258 у Рыме і 7 у Авіньёне.
Часцей за ўсё Папамі абіралася імя Ян (26 разоў да XXIII), нумары VII і XXIII выкарыстоўваліся па два разы для сапраўдных Папаў і Антыпапаў, XVI — быў толькі ў Антыпапы, XX — Яна з такім нумарам не было. Апроч гэтага, імя Ян двойчы выкарыстоўвалася ў падвоеным імені — Ян Павел. Іншыя ўжытковыя імёны Папаў — Бенедыкт (18 разоў да XVI), Рыгор (18 разоў да XVI), Клімент (17 разоў да XIV).
Зоранэ (Ружынскі раён)
Зоранэ (Зо́ряне) — вёска ў Ружынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Царква ў гонар абраза Божай Маці «Адшуканне загінулых» (Мінск)
Царква ў гонар абраза Божай Маці «Адшуканне загінулых» — мураваны праваслаўны храм у горадзе Мінску. Знаходзіцца на вул. Карастаянавай, у парку «Дружбы народаў».
Гісторыя
Пабудавана ў 1995—1998 гадах з цэглы паводле праекта архітэктара М. М. Дзятко. Ініцыятарам стварэння мемарыяльнага храма выступілі Мінская праваслаўная епархія і рэспубліканская асацыяцыя работнікаў праваахоўных органаў «Шчыт Чарнобыля». З благаславення ўладыкі Філарэта храму-помніку нададзены статус дзеючай капліцы. Прыпісана да хрысцільнай царквы ў імя прападобнай Еўфрасінні, ігуменні Полацкай.
Архітэктура
Архітэктура манумента заснована на стылізацыі форм старажытнарускага царкоўнага дойлідства, яго маскоўскай галіны XV — XVII ст. Вырашана цэнтрычным 8-гранным вежападобным аб’ёмам, у завяршэнні якога пірамідальны каскад какошнікаў і цыбулепадобны купал на круглым барабане. Грані аб’ёму завершаны кілепадобнымі закамарамі, прарэзаны вузкімі арачнымі аконнымі праёмамі. Па 4 баках далучаны накрытыя бочкавымі дахамі і завершаныя кілепадобнымі закамарамі нізкія прамавугольныя аб’ёмы прытвора, бакавых прыдзелаў, апсіды. Тры ўваходы вырашаны арачнымі праёмамі ў перспектыўных кілепадобных парталах. У асобным памяшканні створаны мемарыяльны музей чарнобыльскай трагедыі.
Бюро перапісу насельніцтва ЗША
Бюро перапісу насельніцтва з’яўляецца структурным падраздзяленнем міністэрства гандлю ЗША. Кіраўнік агенцтва — палітычная пасада, прызначаецца дзеючым прэзідэнтам.
Паміж перапісамі, Бюро перапісу робіць ацэнкі і прагнозы колькасці насельніцтва. Акрамя таго, гэтыя перапісы ўплываюць на пераразмеркаванне больш за 300 мільярдаў долараў штогадовых федэральных і ад штатаў асігнаванняў для мясцовых абшчын на добраўпарадкаванне, ахову здароўя, адукацыю, транспарт і іншае. Па гэтым у абавязкі Бюро перапісу ўваходзіць збор статыстыкі адносна людзей і эканомікі. Акрамя таго, увесь час праводзіцца збор даных у інтарэсах розных федэральных і мясцовых органаў улады па такіх тэмах, як занятасць, злачынствы, здароўе, выдаткі на спажыванне і жыллё. Яны публікуюцца як «дэмаграфічныя агляды». Бюро перапісу таксама публікуе эканамічныя агляды адносна вытворчасці, рознічных продажаў, паслуг.
Бюро перапісу базіруецца гарадку Сютленд-Сільвер-Хіл (Suitland-Silver Hill), штат Мэрыленд і яшчэ 12 рэгіянальных офісаў у гарадах Атланта, Бостан, Далас, Дэнвер, Дэтройт, Канзас-Сіці, Лос-Анджэлес, Нью-Ёрк, Сіэтл, Філадэльфія, Чыкага і Шарлот. Нацыянальны цэнтр апрацоўкі даных знаходзіцца ў Джэферсанвіле (Jeffersonville), штат Індыяна.
Кароткая гісторыя
Артыкул 1 Канстытуцыі Злучаных Штатаў прадугледжвае, што перапіс насельніцтва павінен праходзіць не радзей аднаго разу ў дзесяць гадоў. Ад гэтага залежыць лік мандатаў ад кожнага штата ў Палаце прадстаўнікоў і ў Калегіі выбаршчыкаў. Бюро перапісу атрымала гэтыя паўнамоцтвы ўжо ў акце ўтварэння ЗША 13-ю штатамі. Цяпер перапіс ажыцяўляецца кожныя 10 гадоў у гадах, які сканчаецца нулём (2000, 2010), і завецца «дзесяцігадовым».
З 1790 да 1840 гадоў перапіс праводзіўся сіламі шэрыфаў. З 1840 года ўзнік цэнтральны офіс перапісу, які дзейнічаў толькі падчас дзесяцігадовага перапісу. У 1890 годзе ўпершыню пры перапісе выкарыстоўвалі электрычную табуляцыйную машыну Германа Холерыта для апрацоўкі вынікаў. У 1902 годзе часовы Офіс перапісу быў рэарганізаваны і ў 1903 годзе канчаткова атрымаў цяперашнюю назву ў структуры міністэрства гандлю ЗША. Бюро перапісу становіцца цэнтральным статыстычным органам ЗША.
У 2006 годзе ў Бюро перапісу насельніцтва працавала 5593 чалавека.
Антэ Ёзіч
Антэ Ёзіч (Ante Jozić; нар. 16 студзеня 1967, Трыль, Сацыялістычная Рэспубліка Харватыя, Югаславія) — рымска-каталіцкі тытулярны архібіскуп Цысы, дыпламат.
Біяграфія
28 чэрвеня 1992 года атрымаў святарскае пасвячэнне. У 1995 годзе ён пачаў навучанне ў Папскай царкоўнай акадэміі. З 1999 года пачаў працаваць у дыпламатычных місіях Святога Прастола: у Апостальскай Нунцыятуры ў Індыі (1999—2003), быў сакратаром Нунцыятуры ў Расіі (2003—2009), саветнікам Нунцыятуры ў Філіпінах (з 2009 года).
22 студзеня 2020 года адбылася сустрэча Антэ Ёзіча з Папам Францішкам пасля якой біскупскае пасвячэнне было прызначана на 21 сакавіка 2020 года, але з-за пандэміі COVID-19 у Італіі не адбылося.
21 мая 2020 года Папа Францішак прызначыў Антэ Ёзіча Апостальскім Нунцыем у Беларусі. 18 красавіка 2021 года падчас цэлебрацыі з нагоды 30-годдзя адраджэння структур Касцёла ў Беларусі ўпершыню служыў па-беларуску.
Навасёлкі 1 (Магілёўскі раён)
Навасёлкі 1 (, Новосёлки 1) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета.
Гісторыя
Згадваецца ў 1675 годзе як вёска Навасёлкі ў складзе Княжыцкай воласці ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.
Ева Аке
Ева Аке (Eva Acke, народжаная Eva Maria Topelius; 4 верасня 1855 — 23 сакавіка 1929) — шведская мастачка, спецыялізавалася ў працы акварэллю.
Біяграфія
Нарадзілася 4 верасня 1855 года ў фінскім горадзе Уусікаарлэпюу (швед. Нюкарлебю) у шведскамоўнай суполцы. Яе бацькам быў пісьменнік, журналіст і гісторык Сакарыас Тапеліус, чалавек ліберальных нораваў.
Яшчэ ў дзяцінстве Ева пазнаёмілася з многімі вядучымі дзеячамі культуры. Вучылася яна спачатку дома, затым наведвала школу для дзяўчынак у Хельсінкі. Першыя ўрокі мастацтва яна атрымала ў 1871 годзе ў Стакгольме. Працягвала навучанне ў школе малявання Finnish Art Association (зараз універсітэт мастацтваў у Хельсінкі). Пазней яна вучылася ў прыватным парадку ў Карла Мелера у Капенгагене і Луіджы Прэмацы ў Санкт-Пецярбургу. У 1884 годзе яна суправаджала бацьку ў паездцы па Італіі, дзе пісала акварэльныя пейзажы.
Улетку некалькі гадоў знаходзілася на Аландскіх астравах, дзе была ўдзельніцай фінска-шведскай мастацкай калоніі Önningebykolonin.
У яе было шмат сяброў, у ліку якіх мастакі Ёхан Аке і Ганна Вэнберг. Разам з Ёханам Ева прыехала ў дом бацькі і прасіла яго ўхваліць іх шлюб. Яны пажаніліся ў 1891 годзе і пераехалі ў Упсалу, дзе Ёхан аднаўляў творы мастацтва ва Упсальскім саборы. Некаторы час яны працягвалі наведваць мастацкую калонію Önningebykolonin, але іх наведванні паступова пачалі зыходзіць на не. Наступныя гады муж і жонка праводзілі паміж Фінляндыяй і Швецыяй, пакуль яе бацька не памёр, і яны астатні час жылі і працавалі ў Швецыі.
У 1901 годзе Ёхан і Ева пасяліліся ў шведскім горадзе Ваксхальм. У сям’і не было сваіх дзяцей, і падчас паездкі ў Італію яны сустрэлі італьянскага хлопчыка Фаўста Падавіні, якога ўсынавілі ў 1903 годзе. Фаўста ўзяў прозвішча Аке, с дзяцінства займаўся гімнастыкай і ў 1920 годзе на летніх Алімпійскіх гульнях у Антверпене стаў алімпійскім чэмпіёнам.
У 1914 Ёхан і Ева змаглі дазволіць сабе пабудаваць уласную летнюю вілу Torsvi ў Стакгольмскім прыгарадзе Nynäshamn.
Мастакі працавалі разам, аддаючы перавагу Ёхану. Пасля яго смерці ад хваробы сэрца ў 1924 годзе Ева працягвала маляваць і выстаўляцца як у Швецыі, так і ў Фінляндыі.
Памерла 23 сакавіка 1929 года ва ўласным доме ў Nynäshamn. Была пахавана ў Стакгольме.
Кеблавік
Кеблавік (Keflavík) — горад на паўвостраве Рэйк’янес у паўднёва-заходняй Ісландыі.
Насельніцтва — 8169 жыхароў (2007). З 1994 года горад уваходзіць у адзіны муніцыпалітэт Рэйк’янесбайр, дзе жыве 13 256 чалавек (2007).
Паселішча было заснаванна ў XVI стагоддзі і працяглы час асновай эканомікі было рыбалоўства.
Са спартыўных каманд горада вядомы «Футбольны клуб Кеблавік», чатырохкратны чэмпіён Ісландыі па футболу, вядомы па выступленні ў еўракубках.
Вуліца Рывалі
Вуліца Рывалі (Rue de Rivoli) — адна з самых доўгіх у Парыжы, натуральны працяг Елісейскіх Палёў на ўсход ад плошчы Згоды. Працягнулася па правым беразе Сены на тры кіламетры паралельна плыні ракі.
Участак ад плошчы Згоды да Пале-Раяль быў пракладзены на падставе напалеонаўскага загада 1806 года, атрымаўшы назву ў памяць аб адной з першай перамог імператара, пад Рывалі ў студзені 1797 года. Паўднёвы бок вуліцы ствараюць Луўр і сады Цюільры, паўночны бок — аркады крам і магазінаў, якія расцягнуліся амаль на цэлую мілю і ў архітэктурным дачыненні сугучны плошчы Згоды.
Карл X і Луі-Піліп падоўжылі пачынанне Напалеона далёка на ўсход, углыб старажытнага квартала Марэ. Сярод славутасцей вуліцы Рывалі — гатычная вежа Сен-Жак і пазалочаная статуя Жанны д’Арк на плошчы Пірамід.
Вуліца Будзённага
Вуліца Будзённага — назва вуліц у гонар савецкага военачальніка Сямёна Будзённага.
Кожава
Ко́жава (, Кожево) — вёска ў Карэліцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Жухавіцкага сельсавета.
Да 23 ліпеня 1979 года вёска ўваходзіла ў склад Ушанскага сельсавета.
Іржы Руснак
І́ржы Ру́снак (Jiří Rusnok; нар., Острава, ЧССР) — чэшскі палітык, прэм'ер-міністр Чэхіі з 2013 года па 2014 год.
Біяграфія
Іржы Руснак нарадзіўся 16 кастрычніка 1960 года ў Остраве. У 1984 годзе скончыў Вышэйшую школу эканомікі ў Празе.
Кар’еру пачынаў у Дзяржплане, затым працаваў у Федэральным міністэрстве па стратэгічным планаванні і Федэральным міністэрстве працы і сацыяльных спраў. На працягу шасці гадоў працаваў кансультантам, кіраўніком сацыяльна-эканамічнага аддзела ў Чэшска-мараўскай канфедэрацыі прафсаюзаў. У жніўні 1998 года прызначаны намеснікам міністра працы і сацыяльных спраў, з красавіка 2001 года па ліпень 2002 года быў міністрам фінансаў, з ліпеня па сакавік 2003 года займаў пасаду міністра прамысловасці і гандлю Чэхіі.
Пасля 2003 года сышоў з палітыкі, займаўся бізнесам. У 2005—2012 гадах быў прэзідэнтам Асацыяцыі пенсійных фондаў. З 2006 года і да лета 2013 года Руснак старшыня савета дырэктараў і галоўны выканаўчы дырэктар пенсійнага фонду ING. З 2009 года — старшыня Савета грамадскага кантролю аўдыту. З 2010 года з’яўляецца членам Нацыянальнага эканамічнага савета ўрада Чэхіі.
У 1998—2010 гадах член Чэшскай сацыял-дэмакратычная партыі.
Прэм’ер-міністр
Пасля скандала, звязанага з абвінавачваннямі некаторых членаў урада ў карупцыі, а таксама скандалу, звязанага з кіраўніком апарата былога прэм’ера Янай Надзьявай, Пётр Нечас сышоў у адстаўку з пасады прэм’ер-міністра 17 чэрвеня 2013 года. На яго месца прэзідэнтам Земанам быў прызначаны 25 чэрвеня Іржы Руснак.
Руснаку было неабходна за 60 дзён сфарміраваць Урад Чэшскай Рэспублікі і атрымаць вотум даверу Палаты дэпутатаў Парламента, аднак супраць прызначэння Руснака выступілі многія члены Палаты дэпутатаў, якія запатрабавалі правядзенні датэрміновых выбараў. Аднак яму праз два тыдні ўдаўся сфарміраваць новы ўрад.
7 жніўня ўрад атрымаў вотум недаверу Палаты дэпутатаў і на наступны дзень Руснак заявіў, што ўрад у бліжэйшыя дні сыдзе ў адстаўку. . 9 жніўня Іржы Руснака абвясціў пра адстаўку ўрада. 13 жніўня Прэзідэнт Чэхіі Мілаш Земан прыняў адстаўку ўрада Руснака. Члены ўрада і сам Руснак выконвалі свае абавязкі да фарміравання новага ўрада пасля пазачарговых выбараў у Палату дэпутатаў Парламента. Аднак фарміраванне ўрада ў Чэхіі зацягнулася да пачатку наступнага года. І толькі 29 студзеня прэзідэнт зацвердзіў склад новага ўрада Багуслава Собаткі.
Асабістае жыццё
Іржы Руснак жанаты, мае двух сыноў — Міхала (1989) і Томаша (1992).
Луіза Шыльгард
Луіза Анелі Шыльгард (Louise Anneli Schillgard; нар., ) — шведская футбалістка, якая выступае на пазіцыі паўабаронцы. Яе апошнім клубам ў кар’еры з’яўляецца «Бостан Брэйкерс» з амерыканскай Нацыянальнай жаночай футбольнай лігі (NWSL), за які яна гуляла ў 2016 годзе. Яна не гуляла ў 2015 годзе, але правяла частку 2014 года ў «ЭЛЬТА» з Элітэтана на правах арэнды, быўшы футбалісткай англійскага «Ліверпуля» з Жаночай суперлігі Футбольнай асацыяцыі. На клубным узроўні Шыльгард таксама выступала за «Лінчэпінг» ў шведскім Дамалсвенскане, «Хамарбю», АІК, «Вестэрн Сідней Уондэрэрс» ў аўстралійскай W-лізе і «Эспан’ёл» у іспанскай жаночай Суперлізе. Яна правяла 23 матчы за жаночую зборную Швецыі і прадстаўляла сваю краіну на жаночым чэмпіянаце Еўропы 2009 года ў Фінляндыі.
Пер Хілестром
Біяграфія
Вучыўся ў Стакгольме. У 1757—1758 гадах наведваў майстэрню Ф.Бушэ ў Парыжы. З 1810 года дырэктар Стакгольмскай акадэміі мастацтва. Зазанаў уплыў Ж. Б. Гроза і Ж. Б. Шардэна. Прадстаўнік асветніцкай лініі ў шведскім мастацтве 18 стагоддзя.
Творчасць
У сваіх невялікіх карцінах са сцэнамі вясковага і гарадскога жыцця сялян і наёмных рабочых часта выкарыстоўваў рэзкія святлоценевыя кантрасты, якія надаюць прадметную важкасць і матэрыяльнасць прыроднаму і бытавому асяроддзю («Кузня», 1781). Яго працы вылучаюцца строгасцю і прастатой кампазіцыі, манахромнасцю багатага тонкімі адценнямі каларыту. Пісаў таксама партрэты і нацюрморты.
Юрый Віктаравіч Жадобін
Ю́рый Ві́ктаравіч Жадо́бін (нар., , УССР) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
У 1976 года скончыў Казанскае вышэйшае танкавае каманднае вучылішча, у 1985 — камандны факультэт Ваеннай акадэміі бранетанкавых войскаў.
У 1999 годзе прызначаны на пасаду намесніка Міністра ўнутраных спраў — Камандуючага ўнутранымі войскамі.
З верасня 2003 года кіраваў Службай бяспекі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.
17 ліпеня 2007 прызначаны старшынёй КДБ.
Дзяржаўны сакратар Савета бяспекі (2008—2009).
Са снежня 2009 — міністр абароны Беларусі.
25 лістапада 2014 года Аляксандр Лукашэнка вызваліў генерал-лейтэнанта Юрыя Жадобіна ад пасады міністра абароны і звольніў яго з вайсковай службы ў запас.
Антон Юр’евіч Лукашоў
Антон Лукашоў (нар., ) — беларускі футбаліст, паўабаронца магілёўскага «Дняпра».
Cricetulus lama
Cricetulus lama — від роду. Пражывае толькі ў Кітаі на тэрыторыі прыкладна 20,000 км². З-за таксанамічнай блытаніцы Cricetulus lama часта ўключаюць у від Cricetulus kamensis. Жыве ў кітайскім Тыбеце, трымаючыся высокіх горных лугоў, парослых хмызняком забалочаных месцаў і адкрытых стэпаў.
Ганс Мюліх
Ганс (Ханс) Мюліх (Міліх) (Hans Mielich, таксама ; 1516,  —, ) — нямецкі мастак эпохі позняга Адраджэння.
Жыццё і творчасць
Сын мюнхенскага мастака Вольфганга Мюліха, і першыя свае ўрокі малявання атрымаў у майстэрні бацькі. У 1528 годзе пазнаёміўся з мастакамі Людвігам Рэфінгерам і Бартэлем Бехамам. У 1536 годзе прыехаў у Рэгенсбург, дзе апынуўся пад уплывам творчасці Альбрэхта Альтдорфера і мастакоў дунайскай школы. У 1540 годзе вярнуўся ў Мюнхен, і ў 1541 годзе, па ўказанні баварскага герцага Вільгельма IV, адправіўся ў Рым. Пасля вяртання больш не пакідаў родны горад. У ліпені 1543 года стаў членам мюнхенскай гільдыі мастакоў.
Будучы блізкім знаёмым, а затым і сябрам герцага Альбрэхта V, які, пачынаючы з 1545 года, неаднаразова звяртаўся да майстра з замовамі, Г. Мюліх з часам стаў паспяховым прыдворным мастаком. У 1555 годзе ўзначаліў гільдыю мастакоў Мюнхена.
Лубін
Лу́бін (Lupinus) — род раслін з сямейства Бабовыя. Прадстаўлены аднагадовымі і шматгадовымі травяністымі раслінамі, паўхмызнячкамі, паўхмызнякамі, хмызнякамі.
Класіфікацыя
Паводле базы даных The Plant List, род уключае 626 відаў. Некаторыя з іх:
Індэкс спажывецкіх цэн
Індэкс спажывецкіх цэн (ІСЦ, індэкс інфляцыі, consumer price index, CPI) — адзін з відаў індэксаў цэн, створаны для вымярэння сярэдняга ўзроўню цэн на тавары ці паслугі ў межах спажывецкага кошыку за пэўны перыяд у эканоміцы. Дадзеная эканамічная катэгорыя мае шчыльную сувязь з такой з’явай, як інфляцыя. З дапамогай індэкса спажывецкіх цэн вымяраецца інфляцыя за пэўны перыяд на тавары, якія ўваходзяць у склад спажывецкага кошыка.
Іаан-Зосім
Іаан-Зосім (იოანე-ზოსიმე; памёр каля 990 года) — грузінскі хрысціянскі манах, багаслоў, каліграф, аўтар рэлігійных гімнаў. Звесткі пра яго жыццё адрывістыя; галоўным чынам, вядома пра яго знаходжанне ў лаўры Савы Асвячонага ў Палесціне і ў манастыры Святой Кацярыны на Сінаі. Да вядомых прац Іаана-Засіма адносяцца рукапісы літургічнага характару, акраверш «Завяшчанне», а таксама гімн містычнага характару «Усхваленне і ўзвелічэнне грузінскай мовы».
Індэкс спажывецкіх цэн
Уласцівасці
Засноўваецца на фіксаваным узроўні цэн мноства тавараў ці паслугаў спажывецкага кошыку. Лічыцца асноўным інструментам для разліку інфляцыі, а таксама лепшым паказчыкам кошту жыцця. З'яўляецца індэксам Ласпейрыса, бо пры разліку індэкса спажывецкіх цэн ужываецца спажывецкі кошык базавага года. Пад спажывецкім кошыкам прынята разумець мінімальны памер прадуктаў харчавання, неспажывецкіх тавараў ці паслугаў, неабходных для захавання здароўя чалавека і забеспячэння яго жыццядзейнасці.
Іаан-Зосім
Біяграфія
Біяграфічных звестак пра Іаана-Зосіма вельмі мала. Яго дзейнасць звязана з палесцінскай Лаўрай Савы Асвячонага ў 949—956 гадах і з манастыром Святой Кацярыны на Сінаі з 956 года (па іншых дадзеных, з 970-х гадоў ). Іаан-Зосім быў апекуном і духоўным настаўнікам грузінскіх суполак гэтых манастыроў. Ён добра валодаў грэчаскай мовай. Лічыцца, што ў Іаана-Зосіма было слабое здароўе, таму что ў адным з рукапісаў ён нярэдка скардзіўся на дрэнны зрок і слабасць. Духоўнага сану не меў, паколькі цалкам прысвяціў сябе багаслоўскай дзейнасці.
Індэкс спажывецкіх цэн
Уласцівасці
Індэкс спажывецкіх цэн дазваляе зрабіць выснову, на колькі адсоткаў стала даражэй ці танней набываць тавары, якія ўваходзяць у спажывецкі кошык.
Разлік
Індэкс спажывецкіх цэн разлічваецца за пэўны перыяд. Вызначаецца адносінамі сярэднеўзважаных цэн на асобныя віды тавараў (паслуг) або іх сукупнасці да сярэднеўзважаных цэн у базісным перыядзе:
Індэкс спажывецкіх цэн супраць дэфлятара ВУП
І дэфлятар ВУП, і ІСЦ з'яўляюцца інструментамі для разліку ўзроўню інфляцыі ў краіне на макраўзроўні, але гэтыя два індэксы істотна адрозніваюцца.
Іаан-Зосім
Рукапісы
Самы ранні рукапіс, перапісаны Іаанам-Зосімам, датаваны 949 годам, самы позні — 987 годам. Большая частка складзеных і перапісаных ім рукапісаў носіць літургічны характар. Праваслаўная энцыклапедыя адзначае важны ўклад рукапісаў Іаана-Зосіма ў духоўную культуру Грузіі.
Індэкс спажывецкіх цэн
Індэкс спажывецкіх цэн супраць дэфлятара ВУП
Па-першае, дэфлятар ВУП, у адрозненне ад ІСЦ, засноўваецца на памеры бягучага спажывецкага кошыку (маецца на ўвазе бягучага, а не базіснага года), то бок з'яўляецца індэксам Паашэ. Па-другое, індэкс спажывецкіх цэн уключае ў сябе толькі канцавыя спажывецкія тавары, у той час як дэфлятар - усе канцавыя тавары і паслугі, якія ўлічваюцца ў ВУП.
Неабходна адзначыць, што ІСЦ пераацэньвае ўзровень інфляцыі, у той час як дэфлятар ВУП наадварот, недаацэньвае. Пры падліку ІСЦ улічваюцца імпартныя тавары, а дэфлятар ВУП улічвае толькі тавары і паслугі, якія былі вырабленыя на тэрыторыі дадзенай краіны. Да таго ж, дэфлятар ВУП не мае такога недахопу, як ІСЦ: уключае ў сябе змены цэн на новыя тавары і паслугі ў адрозненне ад апошняга.
Іаан-Зосім
Рукапісы
Іаан-Зосім прытрымліваўся іерусалімскага чыну набажэнства; пасля Грузінская праваслаўная царква перайшла на канстанцінопальскі чын. У зборніках Іаана-Зосіма адбілася імкненне прывесці новыя традыцыі ў адпаведнасць з іерусалімскай літургічнай практыкай.
Адзін з такіх зборнікаў носіць назву — «Іадгары песнапенняў, у якіх апісаны ўсе святы, новыя і старыя, і гадзіны — усе дванаццаць, па-грузінску і па чыне абіцелі святога Савы, і поўны каранікон»; у ім утрымліваюцца каштоўныя звесткі аб Палесціне і грузінскай гімнаграфіі. Многія творы старажытнасці захаваліся толькі дзякуючы таму, што ўвайшлі ў склад зборніка.
Індэкс спажывецкіх цэн
Праблемы метадалогіі
Найбольш спрэчным момантам звычайна з'яўляецца метадалогія вызначэння склада спажывецкага кошыку як па напаўненні, так і па зменах. У кошык уваходзяць у пэўнай прапорцыі спажываныя ў сярэдні -харчавання, вопратка, электраэнергія, змест жыллёвага памяшкання і транспартных сродкаў, медыцынскае абслугоўванне, адпачынак і адукацыя.
Іаан-Зосім
Рукапісы
Гэты зборнік сканчаецца вершаваным «завяшчаннем», якое прыпісваецца Іаану-Зосіму. «Завяшчанне» напісана 16-складаным вершаваным памерам шаіры і з'яўляецца акравершам: калі прачытаць першую і апошнюю літары кожнай страфы, атрымаецца імя святога Георгія. Памер шаіры пасля атрымаў развіццё ў творчасці Шаты Руставелі.