cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Харон (спадарожнік Плутона)
Назва
Адразу пасля адкрыцця, нейкі час падарожнік называлі 1978 P 1. У Ваенна-марской абсерваторыі ЗША прапанавалі назву Персефона ў гонар жонкі Плутона. Сам першаадкрывальнік яшчэ 24 чэрвеня 1978 года выбраў для спадарожніка імя «Charon» у гонар свой жонкі Шарлін, якую карочанна зваў «Шар», і часцінкі «-он», па аналогіі са словамі «электрон», «нейтрон» і «пратон». А ў англійскай мове гэта назва супадае з імем Харона — перавозніка душ нябожчыкаў праз раку Стыкс. 3 студзеня 1986 года Міжнародны астранамічны саюз зацвердзіў назву Харон. Але па-англійску спадарожнік называюць таксама «Шарон».
Характарыстыкі
Адкрыццё Харона дазволіла астраномам больш дакладна вылічыць масу Плутона. Асаблівасці арбіт вонкавых спадарожнікаў паказваюць, што маса Харона складае прыблізна 11,65 % масы Плутона.
Харон прыкметна цямней Плутона. Падобна, што гэтыя аб’екты істотна адрозніваюцца па саставе. У той час як Плутон пакрыты азотным лёдам, Харон пакрыты вадзяным лёдам, і яго паверхня мае больш нейтральны колер. У цяперашні час лічаць, што сістэма Плутон—Харон утварылася ў выніку сутыкненні незалежна сфарміраваных Плутона і прота-Харона, сучасны Харон утварыўся з асколкаў, выкінутых на арбіту вакол Плутона, пры гэтым таксама маглі ўтварыцца некаторыя аб’екты пояса Койпера.
Беларускі прафсаюз работнікаў галін прамысловасці
Беларускі прафсаюз работнікаў дзяржаўных і іншых устаноў (скар. Белпрафмаш) — беларускі прафесійны саюз, член Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі. Аб’ядноўвае работнікаў машынабудавання і металаапрацоўкі.
Гісторыя
Першыя афіцыйныя прафсаюзы работнікаў металаапрацоўкі з’явіліся ў 1918 годзе, калі быў створаны Саюз рабочых-металістаў Беларусі, які аб’ядноўваў аддзяленні ў Слуцку, Бабруйску, Барысаве, Ігумене і Мінску. У розных формах прафсаюзы работнікаў машынабудавання і металаапрацоўкі праіснавалі ў складзе савецкай прафсаюзнай сістэмы аж да распаду СССР.
Пасля распаду СССР усе галіновыя прафсаюзы выйшлі з Беларускага рэспубліканскага савета прафсаюзаў і ўвайшлі ў Федэрацыю прафсаюзаў Беларусі. Папярэднікамі цяперашнега прафсаюза Белпрафмаш можна лічыць Беларускі прафсаюз металістаў, Беларускі прафсаюз работнікаў аўтамабільнага і сельскагаспадарчага машынабудавання (АСМ) (абодва створаны ў 1990 годзе) і Беларускі прафсаюз работнікаў прамысловасці (створаны ў 2003 годзе).
У 2002-2003 гадах, з-за канфлікту паміж кіраўніцтвам ФПБ і кіраўніцтвам АСМ у асобе Аляксандра Бухвостава, ФПБ пачало працэс стварэння так званых жоўтых прафсаюзаў, падкантрольных дзяржаве і кіраўніцтву заводаў на такіх прадпрыемствах, напрыклад, як Мінскі аўтамабільны завод.
NGC 4659
NGC 4659 (іншыя абазначэнні — UGC 7915, MCG 2-33-7, ZWG 71.24, VCC 1999, PGC 42913) — галактыка ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Хвядос Сяргеевіч Шынклер
Хвядос Сяргеевіч Шынклер (, Заслаўе, цяпер Мінскі раён — , фронт пад Сталінградам) — беларускі , і. Адзін з пачынальнікаў урбаністычнай тэмы ў беларускай літаратуры. Псеўданімы: Сяргееў; Шынклер Кв.; Явар; Явар Хв.; Явар Хвядос; Явар Я.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям'і чыгуначніка. Вучыўся ў Мінскім рэальным вучылішчы (1914—1920). З 1919 працаваў на чыгунцы тэлеграфістам, пасля — бібліятэкарам, загадчыкам клуба ў Рудзенску. Быў удзельнікам літаратурнага аб'яднання «Маладняк». У 1929—1931 — супрацоўнік бабруйскай газеты «Камуніст», са снежня 1931 — сакратар рэдакцыі раённай транспартнай газеты «Ударнік» (Жлобін). У 1935—1941 працаваў у газеце «Літаратура і мастацтва» і часопісе «Полымя». На пачатку Вялікай Айчыннай вайны эвакуіраваўся ў Свярдлоўск. У 1942 пайшоў добраахвотнікам у Чырвоную Армію. Чатыры месяцы вучыўся ў ваенным вучылішчы ў г. Кыштым Чалябінскай вобл.
Дэбютаваў допісамі ў газеты ў 1922. Першае апавяданне надрукаваў у 1928. Асобнымі выданнямі выйшлі апавяданне «Ічэ» (1929), зборнік апавяданняў «Стрэлачнік Мігай» (1930), апавяданне «Блок» (1933), аповесці «Сонца пад шпалы» (1933), «Запіскі інструктара Томана» (1934), «Пульс жыцця» (1950, выходзіла на рускай мове ў 1942 у Маскве). Аўтар аповесці для дзяцей «Петрык-завадатар» (1935). У 1960 выйшлі Выбраныя творы, у 1984 — кніга апавяданняў, аповесцей, успамінаў «Апошні рэйс».
Напісаў п'есу «Пачэсны рэйс» (апублікавана ў 1939), кінасцэнарый «Шчаслівы шлях» (з Ю. Рудзько, 1940). Выступаў з рэцэнзіямі, артыкуламі, нарысамі.
Агульская мова
Агульская мова (агульск. aгъул чIал) — мова агулаў. Належыць да лезгінскай групы нахска-дагестанскіх моў. Адрозніваюць дыялекты: тпігскі (уласна агульская), керанскі (рычынскі), кашанскі (кушанскі), буркіханскі (кекхюнскі) і фіцінскі (прадстаўлены ў адным ауле). Распаўсюджаны ў Агульскім і Курахскім раёнах Дагестана. Колькасць носьбітаў агульскай мовы - 29,3 тыс. чал. (2010). У 1990 годзе ў выніку сумеснай працы Ш. А. Мазанаева, Гасанавай С. Н. і Мазанаева І. А. створана пісьменнасць на аснове рускага алфавіту.
На агульскай мове выдаецца газета «Весткі Агула».
Чысонэ
Чысонэ (Cissone) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 87 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 17 чал./км². Займае плошчу 5 км². Паштовы індэкс — 12050. Тэлефонны код — 0173.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santa Lucia.
Калмыцкая мова
Калмыцкая мова (саманазва хальмг келн) — нацыянальная мова калмыкаў, якія жывуць на поўдні еўрапейскай часткі Расіі (Рэспубліка Калмыкія. Таксама ёсць блізкароднасная мова айратаў Сіньцзяна і Манголіі айратаў Заходняга Кітая (Сіньцзян-Уйгурскі аўтаномны раён, Кукунор) і Заходняй Манголіі (Кабдоскі і Убсунурскі аймакі). (у Манголіі і Сіньцзяне пражываюць прыкладна па 170000 айратаў). Некаторыя даследчыкі аб'ядноўваюць іх у адну мову з правамі дыялектаў, аднак навукова-пацверджаных дадзеных няма. Нягледзячы на гэта варта адзначыць, што доўгі падзел айрацкіх груп і калмыкаў і выкарыстанне розных варыянтаў пісьменства моцна на мовы не паўплывала, гутарковая айрацкая і калмыцкая мовы практычна тоесныя.
На калмыцкай мове выдаецца газета «Хальмг үнн», перыядычна выходзіць часопіс «Теегин гёрл», «Байру», «Байрта».
Савецкі (Марый Эл)
Савецкі (Советский) — пасёлак гарадскога тыпу, адміністрацыйны цэнтр Савецкага раёна Рэспублікі Марый Эл Расіі.
Геаграфія
Пасёлак размешчаны на рацэ Ронга (басейн Волгі), за 42 км на паўночны ўсход ад Яшкар-Алы, дзе размешчана найбліжэйшая чыгуначная станцыя.
Сцяг Бангладэш
Сцяг Бангладэш — афіцыйны сімвал Народнай Рэспублікі Бангладэш. Дзеючы сцяг прыняты 17 студзеня 1972 года.
Савецкі (Марый Эл)
Гісторыя
Населены пункт заснаваны ў 1935 годзе. Да 1958 года называўся Фокіна. Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1965 года.
Інфраструктура
У пасёлку знаходзіцца шмат крам, 5 дзіцячых садоў, 2 школы, музычная школа, дом культуры, музей і інш.
Сцяг Бангладэш
Сцяг уяўляе сабой чырвоны дыск на зялёным полі. Дыск размешчаны практычна ў цэнтры сцяга, яго цэнтрам з'яўляецца кропка перасячэння вертыкальнай лініі, апушчанай з 9/20 доўгага боку сцяга (лічачы ад тронка), і гарызантальнай лініі, праведзенай пасярэдзіне вузкага боку. Радыус дыска — 1/5 даўжыні сцяга. Прапорцыя сцягу 3:5.
Зялёны колер сімвалізуе іслам, чырвоны круг — узыходзячае сонца як сімвал незалежнасці.
10-я Рабінавая вуліца (Наваполацк)
10-я Рабінавая вуліца (, 10-я Рябиновая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Нафтавік-1". Працягласць вуліцы складае каля 200 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 "Падкасцельцы - БВК" і № 12 "Падкасцельцы - Шніткі".
Герман Кёвес фон Кёвесгаза
Герман Кёвес фон Кёвесгаза (Hermann Kövess von Kövesshaza; прозвішча венгерскага паходжання, больш правільна перадаецца як Кёвеш фон Кёвешхаза;, , Банат — , ) — аўстра-венгерскі военачальнік, які камандаваў арміямі падчас Першай сусветнай вайны, генерал-фельдмаршал.
Біяграфія
Нарадзіўся ў афіцэрскай сям’і. Вучыўся ў ваенна-тэхнічнай акадэміі ў Клостэрбруке, а затым у ваенна-тэхнічнай акадэміі ў Вене, якую скончыў у 1872 годзе. Быў выпушчаны ў 2-гі інжынерны полк (Вена). У 1878 годзе скончыў акадэмію генеральнага штаба. З 1878 года служыў у штабе 16-й пяхотнай дывізіі, 12-й кавалерыйскай брыгады (Германштат), з 1880 года — у Сараеўскім ваенным вучылішчы. Удзельнік ваенных дзеянняў у Паўднёвай Далмацыі ў 1882 годзе. Затым служыў у Аператыўным бюро і ў штабе 1-га армейскага корпуса (Кракаў); палявую службу праходзіў у 26-м, 72-м і 52-м пяхотных палках.
У 1892 годзе ажаніўся з Яўгеніяй фон Глюнек, дачкой міністра юстыцыі. У іх было трое сыноў.
З сакавіка 1898 года Герман Кёвес фон Кёвесгаза камандаваў 23-м пяхотным палком — адной з лепшых часцей аўстрыйскай арміі, раскватараванай у Вене. З кастрычніка 1902 года — камандзір 15-й пяхотнай брыгады (Інсбрук), з лістапада 1906 года — 8-й пяхотнай дывізіі (Бозен). У чэрвені 1911 года прызначаны камандзірам XII армейскага корпуса (Германштат).
Першая сусветная вайна
На пачатку Першай сусветнай вайны камандаваў 12-м корпусам. Удзельнічаў у Галіцыйскай бітве, наступе 1915 года. З верасня 1915 года — камандуючы зноў сфармаванай 3-й арміі, якая дзейнічала супраць Сербіі. Пасля разгрому Сербіі армія ў сакавіку 1916 года была перакінутая на Італьянскі фронт. З 20 кастрычніка 1916 года — камандуючы 7-й арміяй, прызначанай для ваенных дзеянняў супраць рускіх і румынскіх войскаў. У 1917 годзе ўзначальваў аўстрыйскі наступ на Букавіну. 5 жніўня 1917 года быў выраблены імператарам Карлам ў генерал-фэльдмаршалы. У верасні 1918 года прызначаны камандуючым аўстрыйскімі войскамі на Балканах. 3 лістапада 1918 года імператар Карл I перадаў Кёвесу пасаду Вярхоўнага галоўнакамандуючага ўсімі ўзброенымі сіламі Аўстра-Венгрыі, якія да гэтага моманту знаходзіліся ў стане поўнага раскладання. У гэты ж дзень было заключана перамір’е, а 4 лістапада спыненыя ваенныя дзеянні на Італьянскім фронце. Вярхоўнае камандаванне было расфармавана ў снежні 1918 года.
Пасля вайны Кёвес жыў у Вене і Будапешце. У маі 1919 года шэраг венгерскіх афіцэраў звярнуліся да Кёвеса з прапановай стаць на чале «белых» венгерскіх войскаў і выступіць супраць Венгерскай Савецкай Рэспублікі, але Кёвес адхіліў прапанову, заявіўшы, што ў палітыку ён не ўмешваецца. Памёр у Вене ў 1924 годзе.
Міхаіл Уладзіміравіч Мішусцін
Міхаіл Уладзіміравіч Мішусцін (Михаил Владимирович Мишустин; 3 сакавіка 1966, Масква, СССР) — расійскі дзяржаўны дзеяч. Старшыня Урада Расійскай Федэрацыі з 16 студзеня 2020 года.
Кіраўнік Федэральнай падатковай службы Расійскай Федэрацыі (2010—2020).
Біяграфія
Нарадзіўся 3 сакавіка 1966 года ў Маскве ў сям’і вайскоўца. У 1989 годзе скончыў Маскоўскі станкаінструментальны інстытут. Па адукацыі — інжынер-сістэматэхнік.
У 2008 годзе Міхаіл Мішусцін сыходзіць у прыватны сектар. Ён узначальвае кампанію UFG Capital Partners, якая належыць былому міністру фінансаў Расіі Барысу Фёдараву, менавіта яго памочнікам калісьці і ішоў працаваць ва ўрад Мішусцін. Пасля таго, як Фёдараў памёр, Мішусцін зноў вяртаецца на дзяржаўную службу.
6 красавіка 2010 года прызначаны кіраўніком Федэральнай падатковай службы Расійскай Федэрацыі.
15 студзеня 2020 года Прэзідэнт Расіі Уладзімір Пуцін вылучыў яго кандыдатуру на пасаду Старшыні Урада Расійскай Федэрацыі пасля адстаўкі Дзмітрыя Мядзведзева. 16 студзеня 2020 года Уладзімір Пуцін падпісаў указ аб прызначэнні Міхаіла Мішусціна на пасаду прэм’ера краіны.
Уласнасць і даходы
Па падліках выдання «Фонтанка.ру», з 2010 па 2018 гг., калі Міхаіл Мішусцін кіраваў падатковай службай, ён і яго жонка зарабілі амаль 1 млрд руб. Па падліках Фонду барацьбы з карупцыяй, каля 800 млн з іх зарабіла яго жонка. Па дадзеных «Адкрытых медыя», сям’я Мішусціна валодае 2,63 га зямлі ў падмаскоўным пасёлку «Катон Вэй», размешчаным на Міколінай гары на Рублёва-Успенскай шашы і 5 жылымі дамамі на іх, агульнай ацэначным коштам 1,5 млрд руб, аформленымі на «Расійскую Федэрацыю».
Хар Гобінд Карана
Хар Гобінд Карана (9 студзеня 1922, Райпур — 9 лістапада 2011, Конкард) — амерыканскі малекулярны біёлаг, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1968, сумесна з Робертам Холі і Маршала Нірэнбергам) «за расшыфроўку генетычнага кода і яго ролі ў сінтэзе бялкоў».
Сцяг Японіі
Нацыянальны сцяг Японіі (яп.: Nisshōki (日章旗) ці Hinomaru (日の丸) — «сонечнае кола») уяўляе сабой белае палотнішча з вялізным чырвоным колам у сярэдзіне, што ўвасабляе ўзыходзячае сонца.
Гісторыя
Згодна з легендай, у XIII стагоддзі будысцкі манах Ніхірэн прапанаваў сцяг з чырвоным сонцам імператару, што лічыўся прадстаўніком багіні сонца Аматэрасу на зямлі. Падчас нацыянальнай рэстаўрацыі Японіі, сцяг пачалі разглядаць як дзяржаўны. Пракламацыя 57 (1870) афіцыйна зацвердзіла яго ў якасці марскога знака Японіі. Аднак, сам сцяг быў прызнаны як нацыянальны толькі ў 13 жніўня 1999 года, калі выйшла Пракламацыя 127 (Закон аб нацыянальным гімне і сцягу).
Прапорцыі
Вышыня сцяга адносіцца да ягонай шырыні як 2:3. Дыяметр сонечнага кола складае 3/5 вышыні сцягу.
Рыгор Якаўлевіч Кароль
Рыгор Якаўлевіч Кароль (20 лістапада 1922, Петрыкаўскі раён, Гомельская вобласць — 7 мая 1985, Гомель) — камандзір разліку гарматы; камандзір агнявога ўзвода 124-га гвардзейскага артылерыйскага палка 52-й гвардзейскай стралковай дывізіі, гвардыі старшы сяржант. Поўны кавалер ордэна Славы.
Біяграфія
Нарадзіўся 20 кастрычніка 1922 года ў вёсцы Турок Петрыкаўскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі ў сялянскай сям’і. Беларус. Скончыў 10 класаў. Працаваў у калгасе.
У Чырвонай Арміі з 1940 года. У баях Вялікай Айчыннай вайны з чэрвеня 1941 года. Змагаўся з нямецка-варожымі акупантамі на Заходнім, Калінінскім, Сталінградскім, 2-м, 3-м Прыбалтыйскіх і 1-м Беларускім франтах. Актыўны удзельнік баёў пад Сталінградам, на Курскай дузе, у Прыбалтыцы, Польшчы, Германіі. Член ВКП/КПСС з 1943 года.
Камандзір разліку гарматы 124-га гвардзейскага артылерыйскага палка гвардыі старшы сяржант Рыгор Кароль 19 студзеня 1944 года ў раёне вёскі Батава, размешчанай у дваццаці трох кіламетрах на захад ад горада Навасакольнікі Пскоўскай вобласці, прамой наводкай з гарматы разбіў два кулямёты і процітанкавую гармату непрыяцеля, чым забяспечыў паспяховае рашэнне баявой задачы.
Загадам па 52-й гвардзейскай стралковай дывізіі № 050 ад 28 студзеня 1944 года за мужнасць і адвагу выяўленыя ў баях гвардыі старшы сяржант Кароль Рыгор Якаўлевіч узнагароджаны ордэнам Славы 3-й ступені.
Камандзір гарматы 124-га гвардзейскага артылерыйскага палка гвардыі старшы сяржант Рыгор Кароль у баях з 17 па 23 ліпеня 1944 года ў раёне населенага пункта Авечкіна Пскоўскай вобласці гарматным агнём падавіў чатыры кулямёты, дзесяць гармат, знішчыў да ўзвода пяхоты, што дало магчымасць прарваць абарону праціўніка.
Загадам па 1-й ударнай арміі № 0277 ад 29 жніўня 1944 года за мужнасць і адвагу выяўленыя ў баях гвардыі старэйшы сяржант Кароль Рыгор Якаўлевіч узнагароджаны ордэнам Славы 2-й ступені.
Камандзір агнявога ўзвода 124-га гвардзейскага артылерыйскага палка гвардыі старшы сяржант Рыгор Кароль у баях за сталіцу Германіі Берлін у перыяд з 22 красавіка па 2 мая 1945 года, камандуючы байцамі, даручанага яму агнявога ўзвода, разбіў бронетранспарцёр, гармату, падавіў дзве мінамётныя батарэі, адзінаццаць кулямётаў, рассеяў і часткова знішчыў больш ўзвода пяхоты.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 15 мая 1946 года за ўзорнае выкананне заданняў камандавання ў баях з нямецка-варожымі захопнікамі гвардыі старшы сяржант Кароль Рыгор Якаўлевіч узнагароджаны ордэнам Славы 1-й ступені, стаўшы поўным кавалерам ордэна Славы.
У 1946 годзе гвардыі старшына Кароль Р. Я. дэмабілізаваны. Вярнуўся ў родную Гомельскую вобласць. Быў начальнікам лесаўчастку.
Царква Пакрова Божай Маці (Дубічы)
Царква Пакрова Божай Маці ў Дубічах — парафіяльная праваслаўная царква. Яна належыць да благачынія Кляшчэлі варшаўска-бельскай дыяцэзіі Польскай Аўтакефальнай Праваслаўнай Царквы.
Існуючая сёння царква была пабудавана ў 1946-1954 гадах і асвечана 14 кастрычніка 1955 года. Уяўляе сабой драўляны ашалёваны будынак трохзрубавай канструкцыі. Над ганкам узвышаецца вежа-званіца. Цынкавы дах. Вежа ўвянчаная купалам. Іканастас зроблены ў 1992 годзе (папярэдні быў перанесены ў царкву ў Ялонцы).
На пачатку 1990-х гадоў царква была цалкам адрамантаваная.
Яўген IV
Яўген IV (лац.: Eugenius PP. IV, свецкае імя: Габрыэле Кандульмер, італ. Gabriele Condulmer; 1383 — 23 лютага 1447) — Папа Рымскі з 3 сакавіка 1431 па 23 лютага 1447 года.
Знешняя палітыка Яўгена IV
Арганізаваны кардыналам Чэзарыні крыжовы паход, у якім галоўная роля выпала на долю караля Польшчы і Венгрыі Уладзіслава, скончыўся паразай пад Варнай (1444). Прагерманская палітыка Яўгена IV, у якой пасроднікам быў тагачасны імператарскі сакратар, паэт і дыпламат Энеа Сільвіа Пікаламіні (пазней Папа Пій II), узмацніла жорсткасць антыпапскай пазіцыі караля Францыі. У 1438 Карл VII зацвердзіў прынятую французскім духавенствам «Прагматычную санкцыю», якая абвясціла прымат сабора над Папствам і сфармулявала асновы так званай свабоды галіканскай царквы. Гэты акт быў на працягу наступных стагоддзяў прадметам вострых спрэчак паміж апостальскай сталіцай і французскім каталіцызмам. Хоць значную частку свайго пантыфіката Яўген правёў у Фларэнцыі, ён прыклаў вялікія намаганні, каб вярнуць Рыму былы бляск. Дзякуючы яго высілкам у Вечны горад прыехала шмат выбітных гуманістаў, мысліцеляў, пісьменнікаў, мастакоў, скульптараў і музыкантаў.
Стрэлкаліст
Стрэлкалі́ст (Sagittária) — род водных кветкавых раслін сямейства.
Батанічнае апісанне
Шматгадовыя водныя або балотныя расліны вышынёй 30—100 см. Лісце ў прыкаранёвай разетцы. Падводнае — стужкападобнай формы, плаваючае — яйкападобнае, на доўгіх чаранках, надводнае — стрэлкападобнае. Кветкі аднаполыя, з белымі або ружовымі пялёсткамі. Плод — шматарэшак. На сталонах часта ўзнікаюць ядомыя клубні, якія маюць да 50 % крухмалу, 8 % цукру.
Арэал
Уключае каля 20 відаў, якія растуць ва ўмераных і трапічных рэгіёнах. Пашыраны ў Амерыцы і Еўразіі. У Японіі і Кітаі культывуецца. На тэрыторыі Беларусі 1 від —.
Экалогія
Трапляецца на балотах, забалочаных лугах, уздоўж берагоў рэк, азёр, часта ўтварае зараснікі.
Задор’е (Бярэзінскі раён)
Задо́р'е (, Задорье) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагосцкага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Мачаскага сельсавета.
Кызылкайын (Карагандзінская вобласць)
Кызылкайын — сяло ў Бухар-Жыраўскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Беразнякоўскай сельскай акругі. Код КАТА — 354039100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1095 чалавек (528 мужчын і 567 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1015 чалавек (503 мужчыны і 512 жанчын).
11-я Рабінавая вуліца (Наваполацк)
11-я Рабінавая вуліца (, 11-я Рябиновая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства «Нафтавік-1». Працягласць вуліцы складае каля 180 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 «Падкасцельцы — БВК» і № 12 «Падкасцельцы — Шніткі».
Еўропа (атэль, Бабруйск)
Гатэль «Бярэзіна і Еўрапейская» — прыватны гатэль у Бабруйску (на рагу ранейшых вуліц Альхоўскай і 2-й Слуцкай, цяпер на рагу вуліц Чангарскай і Карла Маркса), які ў народзе называлі «Парыж». Пабудаваны на сродкі і належаў маянткоўцу-каталіку Бабруйскага павета і прадпрымальніку Каралю Канстанцінавічу Незабытоўскаму (1865—1952). Станам на 1914 год — самы прэстыжны гатэль у горадзе. За савецкай уладай быў нацыяналізаваны, а падчас Другой сусветнай вайны зруйнаваны і ў такім стане стаіць да цяперашняга часу. У суседнім будынку, што размяшчаўся таксама на рагу вуліц Скобелеўскай і Палігоннай, знаходзіўся гатэль «Бярэзіна» і галоўная паштовая ўправа горада.
Аперацыя «Альберт II»
Аперацыя «Альберт II» (Operation «Albert II») — кодавая назва карнай антыпартызанскай аперацыі супраць 2-й Мінскай партызанскай брыгады ў Пухавіцкім раёне Беларускай ССР 11 лістапада 1942 г.
Праводзілася сіламі, якія ўдзельнічалі ў аперацыі «Альберт I», 14-га нямецкага паліцэйскага палка СС, 2 ахоўных батальёнаў, некалькіх танкавых рот, артылерыйскіх дывізіёнаў і спецыяльных падраздзяленняў пад камандаваннем обергрупенфюрэра СС Э. фон дэм Бах-Зялеўскага.
Савецкія партызаны сустрэлі праціўніка на загадзя занятай лініі абароны ўздоўж левага берага р. Пціч, каля вёсак Ліпск, Гарэлец, Пясчанка. Аднак нямецкім сілам удалося фарсіраваць р. Пціч ніжэй па цячэнні і выйсці ў тыл партызанам каля в. Пясчанка. Але ў фланг нямецкім падраздзяленням ударылі партызанскія атрады імя Суворава і Кутузава, пасля чаго немцы былі вымушаны спешна перайсці да абароны ў чаканні падмацавання. Удзень партызаны ўтрымлівалі занятыя імі пазіцыі, увечары адарваліся ад праціўніка і выйшлі ў Асіповіцкі лес. Партызаны брыгад імя Варашылава і 2-й Мінскай знішчылі нямецкія танк, роту, больш за 10 аўтамашын, забілі і паранілі каля 40 чал.
Дзмітрый Касмовіч
Дзмітрый Касмовіч (, Нясвіж —, ) — беларускі палітычны і грамадcкі дзеяч, выдавец.
Падчас нямецкай акупацыі
У ліпені 1941 прыязджае з Нясвіжа ў Мінск. Улетку 1941 на пасадзе каменданта арганізаваў беларускую паліцыю ў Мінску. Падчас нямецкай акупацыі быў кіраўніком і арганізатарам транспартнага, харчовага, прамысловага, гандлёвага аддзелаў Мінскай гарадской управы. Быў сябрам ЦК Беларускай незалежніцкай партыі. Дзм. Касмовіч актыўна ўдзельнічаў у аднаўленні царкоўнага жыцця, адбудове цэркваў і беларусізацыі богаслужэнняў, быў дэлегатам і ўдзельнікам Аўтакефальнага сабора Беларускай праваслаўнай царквы (Мінск, жнівень-верасень 1942).
У 1941—1943 разам з Міхалам Вітушкам і Радаславам Астроўскім ствараў беларускія ваенныя і паліцыйныя атрады на Браншчыне, Смаленшчыне і Магілёўшчыне, а таксама арганізоўваў цывільную акупацыйную адміністрацыю. Выконваў абавязкі інспектара дапаможнай паліцыі прыфрантавай зоны групы армій «Цэнтр». У 1942 быў прызначаны інспектарам службы парадку ў Смаленскай акрузе.
У пачатку 1970-х Касмовіча абвінавацілі ў кіраванні аперацыяй па знішчэнні 184-х чалавек, якія былі абвінавачаныя ў сымпатыкаў савецкай партызанкі, у Касплянскім раёне, якая адбылася 1 ліпеня 1942 года. Аляксандр Гелагаеў, ваенны аглядальнік і гісторык, тлумачыць :
Сам Касмовіч ці жартам, ці сур’ёзна напісаў Радаславу Астроўскаму пра той час: «Гэта так даўно было, што многае забылася».
Пасля вайны
Працаваў у Міжнароднай дапамаговай арганізацыі UNRRA (United Nations Relief and Rehabilitation Administration, потым называлася IRO — Intertational Refugee Organization) з пачатку яе заснавання ў 1945 да ліквідацыі 3 студзеня 1952. Гэтая арганізацыя дапамагала ўцекачам арганізаваць жыццё ў ДП-лагерах (DP — Displaced Persons), а таксама дапамагала эміграваць у іншыя краіны. Адначасова Дз. Касмовіч вёў на міжнародным узроўні беларускую нацыянальна-палітычную працу і дабрачынную дзейнасць сярод беларусаў, якія апынуліся ў Германіі.
У кастрычніку 1954 выканаўчы орган БЦР прызначыў яго старшынёй дэлегатуры БЦР у Германіі, потым старшынёй еўрапейскай дэлегатуры БЦР і кіраўніком аддзелу ваенных спраў і вызваленчай барацьбы БЦР, прадстаўніком БЦР у ЦК Антыбальшавіцкага блоку народаў (ЦК АБН). Дз. Касмовіч — арганізатар і прэзідэнт Галоўнага Штабу Беларускага вызвольнага фронту (створаны 27 кастрычніка 1954, палітычная платформа БВФ — Акт 25-га Сакавіка 1918 і пастановы 1-га і 2-га ўсебеларускіх кангрэсаў). Галоўнай мэтай Дз. Касмовіча і навастворанай арганізацыі было аб’яднанне беларускага актыву, пашырэнне беларускай вызваленчай ідэі ў «свабодным свеце», зацікаўленне ўплывовых палітычных дзеячаў Захаду становішчам у Беларусі. Дз. Касмовіч меў шырокія кантакты з грамадскімі і дзяржаўнымі дзеячамі, парламентарыямі, урадоўцамі розных краін, супрацоўнікамі ААН.
З 1954 актыўна ўдзельнічае ў арганізацыі Сусветнай антыкамуністычнай лігі (WACL, World Anti-communist League), у якой прадстаўляў Беларусь, а ў 1970 Беларускі вызвольны фронт уваходзіць у Лігу як раўнапраўны ўдзельнік, і Дз. Касмовіч абіраецца прэзідэнтам беларускага сектару WACL. У 1967 актыўна ўдзельнічае ў арганізацыі Еўрапейскага савета свабоды (EFC — European Freedom Council), быў старшынёй беларускага сектару і членам выканаўчага камітэта гэтай арганізацыі. Дз. Касмовіч быў вядомы ў сусветных антыкамуністычных нацыянальных і інтэрнацыянальных арганізацыях, удзельнічаў і выступаў на канферэнцыях, сярод якіх «Барацьба за свабоду ў 20 стагоддзі», Франкфурт, 1960; «Камуністычная пагроза свету», Рым, 1961; «Правы чалавека і самавызначэнне нацый», Люцэрн, 1974. Выступаў у пытаннях абароны правоў беларускага і ўсіх паняволеных народаў на 15 сесіі Еўрапарламента ў Страсбургу, канферэнцыях WACL.
Матэрыялы, прысвечаныя дзейнасці Дз. Касмовіча і Беларускага вызваленчага фронту, рэгулярна друкаваліся ў эмігранцкіх часопісах «Беларуская думка» (Саўт-Рывер, ЗША) і «Барацьба» (Штутгарт, Германія). Апошнія гады жыцця Дз. Касмовіч працаваў над кнігай «За вольную і суверэнную Беларусь» (Вільня, 2006).
Жыў у Штутгарце. Быў жанаты з пляменніцай Якуба Коласа Надзеяй Міцкевіч.
Памёр 23 красавіка 1991 г. у Штутгарце, дзе і пахаваны.
NGC 4660
NGC 4660 (іншыя абазначэнні — UGC 7914, MCG 2-33-6, ZWG 71.23, VCC 2000, PGC 42917) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Арда
Арда́:
Хелен Адамс Келер
Хе́лен А́дамс Ке́лер, Э́лен А́дамс Ке́лер (Helen Adams Keller; — ) — слепаглухая амерыканская пісьменніца, выкладчыца і грамадскі дзеяч. Выступала з сацыялістычных і антываенных пазіцый, у падтрымку выбарчых правоў жанчын, правоў рабочых, з іншымі прагрэсіўнымі ідэямі.
Арда (арганізацыя)
Арда́ — у цюркскіх і мангольскіх народаў першапачатковая ваенна-адміністрацыйная арганізацыя ці аб'яднанне некалькіх плямён, лагер качэўнікаў; у сярэдневяковых цюрка-мангольскіх феадальных дзяржавах сталіца, стаўка хана. Адсюль назва дзяржаў, а таксама саюзаў качавых плямён (напрыклад, Залатая Арда, Крымская Арда).
Тувінская мова
Тувінская мова (саманазва - тыва дыл) — цюркская мова, мова тувінцаў.
Колькасць носьбітаў мовы - прыкладна 264 тыс. чал.
Код мовы тув, tyv (ISO 639).
Асаблівасці
Наяўнасць доўгіх галосных гукаў.
У лексіцы прасочваецца ўплыў мангольскай мовы.
Ужыванне
У Туве выкарыстоўваецца ў побыце і ў грамадскім жыцці. Выходзяць кнігі і газеты на тувінскай. Існуюць тэлевізійныя праграмы, старонкі ў інтэрнэце і музычныя калектывы, якія выкарыстоўваюць тувінскую мову.
Цахурская мова
Цахурская мова — адна з лезгінскіх моў нахска-дагестанскай моўнай сям'і. Распаўсюджана ў Рутульскім раёне Дагестана (13 паселішчаў) і паўночным Азербайджане (Закатальскі і Кахскі раёны). Колькасць носьбітаў цахурскай мовы ў Расіі 10596 чал. (2010). Мова распадаецца на 3 дыялекты: цахурска-сувагільскі, гельмецка-курдульскі і сапучынскі (сабунджынскі). Вядзецца выкладанне цахурскай мовы ў школах, выдаецца вучэбная літаратура.
Сурт (муніцыпалітэт)
Сурт (سرت) — муніцыпалітэт у Лівіі. Сталіца — горад Сірт. Плошча. Насельніцтва (2006 год).
Геаграфічнае становішча
На поўначы Сурт абмываецца водамі Міжземнага мора. Усярэдзіне краіны мяжуе з наступнымі муніцыпалітэтамі: Эль-Вахат (усход), Эль-Джуфра (поўдзень), Місурата і Эль-Джабал-эль-Гарбі на захадзе.
Аркадзь Кузьміч Касінцаў
Аркадзь Кузьміч Касінцаў (3 студзеня 1923, Сянно, Віцебская вобласць — 31 жніўня 1991, Ленінград) — камандзір аддзялення разведкі батарэі 120-міліметровых мінамётаў; камандзір аддзялення разведкі 71-га гвардзейскага стралковага палка 24-й гвардзейскай стралковай дывізіі 2-й гвардзейскай арміі 1-га Прыбалтыйскага фронту, гвардыі старшы сяржант. Поўны кавалер ордэна Славы.
Біяграфія
Нарадзіўся 3 студзеня 1923 года ў горадзе Сянно Віцебскай вобласці Беларусі ў сям'і служачага. Скончыў 9 класаў.
У РСЧА з 1941 года. У баях Вялікай Айчыннай вайны з верасня 1941 года. Член ВКП/КПСС з 1943 года.
Камандзір аддзялення разведкі батарэі 120-міліметровых мінамётаў 71-га гвардзейскага стралковага палка гвардыі старэйшы сяржант Аркадзь Касінцаў 5 кастрычніка 1944 года ў баі ля літоўскага населенага пункта Гечайце, размешчанага ў сямі кіламетрах на паўночны ўсход ад горада Кельмы, пад агнём непрыяцеля карэктаваў стральбу батарэі, што дазволіла паразіць кулямёт, назіральны пункт, а таксама захапіць артылерыйскую батарэю праціўніка і склад з боепрыпасамі. Рухаючыся ў баявых парадках пяхоты, гвардыі старшы сяржант Касінцаў знішчыў чацвярых праціўнікаў. 6 кастрычніка 1944 года, сам будучы параненым, Аркадзь Касінцаў выратаваў жыццё камандзіру батарэі.
Загадам па 24-й гвардзейскай стралковай дывізіі ад 18 лістапада 1944 года за мужнасць і адвагу выяўленыя ў баях гвардыі старэйшы сяржант Касінцаў Аркадзь Кузьміч узнагароджаны ордэнам Славы 3-й ступені.
18 студзеня 1945 года ў тым жа раёне гвардыі старэйшы сяржант Аркадзь Касінцаў карэктаваў агонь батарэі. У выніку было знішчана тры гарматы, тры кулямёта, вялікая колькасць салдат і афіцэраў праціўніка.
Камандзір аддзялення разведкі 71-га гвардзейскага стралковага палка гвардыі старэйшы сяржант Аркадзь Касінцаў разам з разведчыкамі 7-10 красавіка 1945 года ў баях за сталіцу Усходняй Прусіі горад Кенігсберг ўмела карэктаваў агонь мінамётнай батарэі, якой было падаўлена тры артылерыйскія батарэі праціўніка, шэсць агнявых кропак, разбіта тры назіральных пункта, некалькі бліндажоў, знішчана шмат варожых салдат і афіцэраў. У баях пры пераследзе ворага гвардыі старэйшы сяржант Касінцаў з асабістай зброі забіў дзесяць праціўнікаў.
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 29 чэрвеня 1945 года за ўзорнае выкананне заданняў камандавання ў баях з нямецка-варожымі захопнікамі гвардыі старэйшы сяржант Касінцаў Аркадзь Кузьміч узнагароджаны ордэнам Славы 1-й ступені, стаўшы поўным кавалерам ордэна Славы.
Пасля вайны поўны кавалер ордэна Славы А. К. Касінцаў працягваў службу ў арміі. У 1951 годзе ён скончыў Ваенны інстытут замежных моў. У 1954 годзе капітан Касінцаў звольнены ў запас. Жыў у горадзе-героі Ленінградзе. Выкладаў у школе-інтэрнат № 24. вул. Навасёлаў дом 11. Памёр Аркадзь Кузьміч Касінцаў 31 жніўня 1991 года.
Спіс вуліц Мсціслава
У гэтым спісе прыведзены бульвары, вуліцы, завулкі, паркі, плошчы, праезды, праспекты, спускі, тупікі, шасэ г. Мсціслаў
Сцяг Брунея
Сцяг Брунея прыняты 29 верасня 1959 года.
Жоўты колер на сцягу Брунея з'яўляецца традыцыйным. Мачта, птушыныя крылы, парасон і вымпел - сімвалы ўлады. Рукі ўвасабляюць клопат аб дабрабыце народа. Арабская надпіс на паўмесяцы абвяшчае: «Вечнае служэнне Алаху». Унізе на стужцы яшчэ адзін надпіс: «Бруней - прыстанак міру», які з'яўляецца дэвізам маленькага султанату, які ўваходзіць у афіцыйную назву краіны: Бруней-Дарусалам.
12-я Рабінавая вуліца (Наваполацк)
12-я Рабінавая вуліца (, 12-я Рябиновая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Нафтавік-1". Працягласць вуліцы складае каля 110 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 "Падкасцельцы - БВК" і № 12 "Падкасцельцы - Шніткі".
Клавезана
Клавезана (Clavesana) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 862 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 49 чал./км². Займае плошчу 18 км². Паштовы індэкс — 12060. Тэлефонны код — 0173.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Madonna della Neve (già Madona 'd gere.
Сцяг Лівана
Прапорцыі: 2:3. Палосы чырвонага і белага колераў. У цэнтры сцяга на белай паласе змешчана выява кедра зялёнага колеру. Прыняты ў 1943 г. Чырвоны колер сімвалізуе кроў, пралітую ў барацьбе за незалежнасць, белы - чысціню і свет.
Кедр - традыцыйны сімвал Лівана, звязаны таксама з хрысціянствам (гл. псалом 91:13 - «Праведнік квітнее, як пальма, узвышаецца, быццам кедр на Ліване»). Кедр з'яўляецца таксама сімвалам неўміручасці. У XVIII стагоддзі кедр становіцца сімвалам хрысціянскай секты маранітаў, якая распаўсюдзіла свой уплыў пераважна ў Сірыі і Ліване. Пазней, калі Ліван стаў часткай французскіх уладанняў, выкарыстоўваўся французскі трыкалор з выявай кедра ў цэнтры сцяга. Чырвоны і белы колер атаясамляюцца з кланамі каўзітаў і йеменітаў адпаведна. Гэтыя кланы былі найбольш уплывовымі ў Ліване з VII па XVIII стст. Пазней белы колер сцяга пачаў азначаць чысціню снегу ліванскіх гор (шырэй - чысціню намераў народа краіны), чырвоны - кроў, пралітую ў барацьбе супраць атаманскіх, французскіх і іншых каланізатараў.
NGC 4661
NGC 4661 (іншыя абазначэнні — NGC 4650B, ESO 322-72, MCG -7-26-40, DCL 183, PGC 42983) — галактыка ў сузор’і Цэнтаўр.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Пінская вышэйшая духоўная семінарыя
Вышэйшая духоўная семінарыя імя святога Тамаша Аквінскага ў Пінску — вышэйшая каталіцкая спецыяльная навучальная ўстанова для падрыхтоўкі святароў. У 2018 года семінарыя страціла статус міждыяцэзіяльнай і рыхтуе будучых святароў толькі для Пінскай дыяцэзіі.
Гісторыя
У верасні 1925 года біскуп Зігмунд Лазінскі заснаваў у Пінску вышэйшую духоўную семінарыю ў будынку былога кляштара францысканцаў. Пасля ўз’яднання Беларусі ў верасні 1939 годзе дзейнасць семінарыі ў Пінску была спынена савецкімі ўладамі.
12 верасня 2001 года ў Пінску была адноўлена дзейнасць семінарыі імя святога Тамаша Аквінскага. Дэкрэт апостальскай сталіцы аб адкрыцці семінарыі падпісаў 31 мая 2001 года Папа Рымскі Ян Павел II.
Саратаўка (Карагандзінская вобласць)
Саратаўка — сяло ў Бухар-Жыраўскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Беразнякоўскай сельскай акругі. Код КАТА — 354039200.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 190 чалавек (98 мужчын і 92 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 137 чалавек (75 мужчын і 62 жанчыны).
Крываблоты
Размешчана за 16 км ад Бярозы, за 13 км ад чыгуначнай станцыі Бяроза-Картузская.
Гісторыя
У 1856 годзе вёска ў Пружанскім павеце Гродзенскай губерні, належала памешчыку Венядзікту Барэйці, 58 рэвізскіх душ. У 1864 годзе ў Сашыцкай воласці. У той час вёска падзялялася на 2 часткі, кожная з якіх мела асобную назву — Крываблоцкія і Крываблокі. У 1890 годзе ў Сялецкай воласці, вёска Крываблоты, альбо Ваўчкі, і аколіца Крываблоты. Паводле перапісу 1897 года ў вёсцы Крываблоты 1-я дзейнічаў драўляны агульны магазін. Побач маёнтак Крываблоты 1-я ва ўладанні Данілы Друшыца, двор. У маёнтку Вялікія Крываблоты, які належаў Іпаліту Марціёні.
З 1921 года ў складзе Польшчы, у 1924 годзе вёска ў Сялецкай гміне Пружанскага павета Палескага ваяводства, 14 будынкаў.
З 1939 года ў БССР. З 1940 года вёска ў Нарутавіцкім сельсавеце.
У 1941—1944 гг. акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. Акупанты загубілі ў вёсцы 5 жыхароў. З 1954 года ў Блудзенскім сельсавеце. З 1964 года ў Асавецкім (з 1977 Нарутавіцкі) с/с. Паводле перапісу 1970 года — у калгасе «Кастрычнік».
Мікаліне (Ігналінскі раён)
Мікалі́не (Mikalinė), традыцыйная беларуская назва — Міхаліна  — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Ігналінскай сянюніі. Размешчана каля Ігналіны. Насельніцтва 5 чал. (2001 г.).
Крываблоты
Гісторыя
Ліквідавана ў 2008 годзе.
Планіроўка
Планіровачна складаецца з двухбакова забудаванай вуліцы, арыентаванай з поўначы на поўдзень, якую ў паўночнай частцы перасякае з захаду на паўночны ўсход другая вуліца (у заходняй частцы забудова аднабаковая, у кароткай усходняй — двухбаковая), заходняя і паўдёвая ўскраіны злучаны дарогай з асобнымі ўчасткамі забудовы.
Хакаская мова
Хакаская мова — мова хакасаў. Распаўсюджана, галоўным чынам, на тэрыторыі Хакасіі і часткова ў Шарыпаўскім раёне Краснаярскага краю і Туве. Колькасць носьбітаў хакаскай мовы — 52 тыс. чал. (2002). Адносіцца да хакаска-алтайскай групы ўсходняй галіны цюркскіх моў. Дыялекты:
Базай літаратурнай мовы з'яўляюцца сагайскі і качынскі дыялекты.
Фанетычныя рысы: 17 галосных, у тым ліку доўгія, 24 зычных. Мяккасць і цвёрдасць зычных у карэнных хакаскіх словах залежыць ад галоснага: галосным задняга рада адпавядаюць заўсёды цвёрдыя, галосным пярэдняга рада — мяккія. Мяккасць і цвёрдасць зычных не фанематычныя, таму на пісьме яны ніяк не адлюстроўваюцца.
Казлоў Бераг
Казло́ў Бе́раг (, Козлов Берег) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Пагосцкага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Мачаскага сельсавета.
Насенняводства
Насенняво́дства — галіна раслінаводства, якая займаецца вывядзеннем, выпрабаваннем і масавым размнажэннем насення сельскагаспадарчых культур.
Насенняводства непасрэдна звязана з селекцыяй. Тэарэтычнай асновай насенняводства з’яўляецца насеннязнаўства.
Пры вытворчасці сартавога насення прымаюцца меры, якія забяспечваюць захаванне іх чыстаты сартоў, біялагічных і ўраджайных якасцяў.
Паплін
Паплін (ад popeline або papalino, што значыць «папскі») — двухбаковая, аднакаляровая або ўзорыстая шаўковая тканіна, утвораная спалучэннем тонкай шчыльнай асновы з больш грубым і рэдкім папярочным утком, якія ўтвараюць дробны рубчыкі. Шчыльнасць асновы ў 1,5-2 разы вышэй, чым па ўтку. Сваю «папскую» назву тканіна атрымала таму, што першапачаткова выпрацоўвалася ў вядомай рэзідэнцыі Рымскага Папы ў французскім Авіньёне (1309—1411).
Апісанне
Першапачаткова тканіна была пераважна шаўковай. Сучасны паплін, як правіла, выпрацоўваецца з бавоўны або хімічных валокнаў, радзей — з натуральнага шоўку па аснове ваўнянага ўтка. Выпускаецца як адбеленым, так і афарбаваным. Па спосабе афарбоўвання паплін дзеляць на адбелены, стракататканы, надрукаваны і гладкафарбаваны. Традыцыйна з яго вырабляюць жаночыя сукенкі, мужчынскія кашулі, абрусы, ручнікі і іншыя вырабы. Але часцей за ўсё можна сустрэцца з пасцельнай бялізнай з папліну. Яна, як правіла, вырабляецца з чыстай бавоўны.
Паплінавая пасцельная бялізна мае шэраг добрых якасцяў: яна добра захоўвае форму і колер, мае прыемную навобмацак паверхню, добра ўтрымлівае цяпло і ўбірае вільгаць, амаль не камечыцца. Акрамя гэтага, камплекты пасцельнай бялізны з папліну не патрабуюць спецыяльнага догляду: іх можна сціраць у пральнай машыне пры тэмпературы да +60 ˚С і прасаваць пры тэмпературы да +110 ˚С. Таксама такая пасцельная бялізна, пры ўсіх сваіх высокіх эксплуатацыйных якасцях, каштуе адносна нядорага.
Акрамя звычайнай тканіны з папліну, для пасцельнай бялізны часта выкарыстоўваецца тканіна з эфектам 3D. Эфект 3D дасягаецца за кошт адмысловага дыяганальнага перапляцення нітак матэрыялу, якія ўтвараюць тканіну.
Сцяг Карэйскай Народна-Дэмакратычнай Рэспублікі
Сцяг КНДР быў прыняты 8 верасня 1948 года.
Мае прапорцыі 1:2.
Зорка сімвалізуе рэвалюцыйныя традыцыі. Чырвоны колер - рэвалюцыйны патрыятызм і дух барацьбы; белы колер з'яўляецца традыцыйным для карэйцаў, ён азначае чысціню ідэалаў; сіні - імкненне да аб'яднання з рэвалюцыйнымі сіламі усяго свету ў барацьбе за перамогу ідэй незалежнасці, дружбы і міру.
Герб Мазамбіка
Герб Мазамбіка быў прыняты ў 1990 г. у Канстытуцыі артыкулам 194. Артыкул ясна заяўляе праект і значэнне герба. Уяўляе сабой кола механізму, абмежаванае сцебламі кукурузы і цукровага трыснёгу. У сярэдзіне прысутнічае чырвонае сонца па карце Мазамбіка ў зялёных, і сініх хвалях, аўтамат AK-47, перакрыжаваны з матыкай, і кнігай. Вянок прывязаны стужкай, якая ўтрымоўвае назву краіны.
Сцябло кукурузы і цукровага трыснёга сімвалізуюць багацце (як апісана ў артыкуле 194 канстытуцыі), кола - сімвал рабочай сілы і прамысловасці, кніга сімвал адукацыі, матыка - «сялянства і вытворчасць сельскай гаспадаркі», AK-47 для «абароны і пільнасці», і чырвоная зорка сімвал сацыялізму, але як паказана ў канстытуцыі Мазамбіка, павінна «сімвалізаваць дух міжнароднай салідарнасці людзей Мазамбіка». Чырвонае сонца сімвалізуе стварэнне новага жыцця.
У 2005 годзе апазіцыйная партыя РЕНАМА паднімала пытанне аб змене дзяржаўнай сімволікі, у тым ліку і аб пазбаўленні ад «Калашнікава» у гербе і на сцягу, аргументуючы гэта тым, што «нацыянальныя сімвалы былі прынятыя ў іншым гістарычным кантэксце. Мы жывем у новай рэальнасці, якую неабходна адлюстраваць». Аднак гэтая прапанова была адхілена парламенцкай большасцю Мазамбіка.
13-я Рабінавая вуліца (Наваполацк)
13-я Рабінавая вуліца (, 13-я Рябиновая улица) — вуліца ў Наваполацку.
Апісанне
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства "Нафтавік-1". Працягласць вуліцы складае каля 100 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 "Падкасцельцы - БВК" і № 12 "Падкасцельцы - Шніткі".
NGC 4662
NGC 4662 (іншыя абазначэнні — UGC 7917, MCG 6-28-25, ZWG 188.18, KARA 550, PGC 42904) — галактыка ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Алесь Траяноўскі
Алесь Траяноўскі (, х. Уздымач, Слуцкі раён, Мінская вобласць — 18 сакавіка 2005, Мінск, БССР) — беларускі пісьменнік, перакладчык, крытык, публіцыст.
1987 год у гісторыі астраноміі
1987 год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.
Алесь Траяноўскі
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і лесніка Пятра Іванавіча Траяноўскага. У час Вялікай Айчыннай вайны з верас. 1942 па ліп. 1944 — партызан брыгады імя Чапаева, з ліп. 1944 — на 3-м Беларускім і 3-м Украінскім франтах, быў цяжка паранены. Пасля дэмабілізацыі (1946) працаваў на розных пасадах у Мінску. Скончыў Маскоўскі гісторыка-архіўны інстытут (1959). У 1955—1962 — літсупрацоўнік шматтыражнай газеты «Западная трасса» (Беларускае ўпраўленне грамадзянскай авіяцыі). У 1962—1982 — літсупрацоўнік, загадчык аддзела літаратуры і мастацтва газеты «Звязда», у 1983—1986 — намеснік галоўнага рэдактара часопіса «Мастацтва Беларусі». Член СП СССР (з 1990).
Памёр 18 сакавіка 2005 года ў плябані Чырвонага касцёла ў Мінску. Пахаваны на Кальварыйскіх могілках.
Творчасць
Дэбютаваў артыкуламі на літаратуразнаўчыя тэмы у 1957 у перыядычным друку. Працуе ў галіне мастацкага перакладу з 1960. Перакладае з верхнялужыцкай, ніжнялужыцкай, кашубскай, польскай і ўкраінскай моў. Адзін з укладальнікаў і перакладчыкаў, аўтар прадмовы і каментарыяў да анталогіі паэзіі лужыцкіх сербаў «Там, дзе Шпрэвя шуміць» 1969). У яго перакладах на беларускую мову выйшлі анталогія кашубскай паэзіі «За даляглядам край Сталемаў» (1980), аповесць Ю. Брэзана «Чорны млын» (1984). Пераклаў шэраг твораў І. Франка, П. Тычыны, Я. Барта-Цішынскага, Ю. Брэзана, К. Лоранца, А. Лаймінг і інш.
Узнагароджаны медалямі.
Канстанцін Тадэвуш Рдултоўскі
Канстанцін Тадэвуш Рдултоўскі (Konstanty Tadeusz Rdułtowski; —) — буйны землеўласнік Мінскай губерні (Расійская імперыя), слуцкі павятовы маршалак (1835—1838),.
Паходжанне і сям'я
Належаў да каталіцкага шляхецкага роду Рдултоўскіх, які адносіўся ў XVIII ст. да рэгіянальнай эліты Новагародскага ваяводства ВКЛ. Яго дзед — Ян Хрызастом Рдултоўскі (1735—1791) быў новагародскім падваяводам і пад канец жыцця валодаў вялізнай латыфундыяй (каля 240 тыс. дзесяцін зямлі).
Канстанцін Тадэвуш нарадзіўся ў 1804 г. у сям'і Казіміра Рдултоўскага (1785—1855) і Тэрэзы Рдултоўскай, якая была зводнай сястрой свайго мужа Казіміра Рдултоўскага — дачкой ад другой жонкі Яна Хрызастома Рдултоўскага. Спецыяльны дазвол на такі блізкароднасны шлюб быў атрыманы ад Папы Рымскага, для чаго Казімір Рдултоўскі папярэдне выдаткаваў вялікія грошы ў Рым.
Гімн Мазамбіка
Пасля набыцця Мазамбікам незалежнасці з 1975 і да 2002 яго гімнам была «Viva, Viva a FRELIMO» («Жыве Фронт вызвалення Мазамбіка»).
У 2002 гімн заменены на «Pátria Amada» («Любімая Радзіма»).
Канстанцін Тадэвуш Рдултоўскі
Паходжанне і сям'я
Сын Канстанціна Тадэвуша Рдултоўскага — Яўгеній Рдултоўскі (1839—1911) — стане ўдзельнікам Студзеньскага паўстання (1863—1864) і будзе высланы ў Сібір на катаргу, адкуль вернецца дамоў па царскай амністыі.
Адукацыя
Скончыў Сарбону (Францыя) і Віленскі ўніверсітэт (Расійская Імперыя).
Маёнтак
Канстанцін Рдултоўскі атрымаў у спадчыну ад бацькі маёнтак Верхні Чарніхаў (Верхні Чарніхаў, Трасцянец і інш.) у Слуцкім павеце Мінскай губерні.
У 1835 г. ён атрымаў у пасаг за жонкай Валерыяй значны маёнтак Савейкі. У 1860 г. Канстанцін Тадэвуш Рдултоўскі маёнтак Савейкі прадаў свайму аканому-адміністратару Гектару Навіцкаму.
Служба
У маладым узросце паступіў на службу Міністэрства (Калегіі) замежных спраў Расійскай Імперыі, адкуль пазней звольніўся з чынам пратакаліста.
У 1835 г. быў выбраны дваранствам Слуцкага павета на пасаду слуцкага павятовага маршалка на трохгоддзе (1835—1838).
Быў выбраны Сінодам евангеліка-рэфармацкай (кальвінісцкай) царквы ў ганаровыя папячыцелі кальвініцкай Слуцкай гімназіі і зацверджаны царскай уладай на гэту пасаду.
Літаратурная дзейнасць
Канстанцін Тадэвуш быў сябрам паэта Адама Міцкевіча.
У 1828 г. Канстанцін Тадэвуш Рдултоўскі перакладаў на англійскую мову «Санеты» Адама Міцкевіча. Да перакладу быў прыкладзены ўласны верш Рдултоўскага, прысвечаны Адаму Міцкевічу. Паміж паэтамі узнікаюць таварыскія адносіны. Міцкевіч, удзячны за пераклад «Санетаў», назваў Рдултоўскага «хвацкім» паэтам, адзначыўшы ў вершах надзвычай прыгожыя думкі і стылістычную свабоду перакладу.
Канстанцін Рдултоўскі стаў першым аўтарам, які напісаў працу пра творчасць класіка Шата Руставелі на адной з еўрапейскіх моў. Яго важнае па сваім значэнні даследаванне з'явілася на польскай мове ў 1830 г.е Канстанцін Рдултоўскі таксама ўласнаручна зрабіў пераклад фрагменту паэмы Руставелі «Віцязь у тыгравай шкуры» з грузінскай на польскую мову, што стала першай спробай перакладу грузінскіх твораў на польскую з мовы арыгіналу. Празаічны пераклад аўтарства Рдултоўскага быў апублікаваны ў Вільні ў 1831 г.
Праз гэтую працу ён завязаў сяброўскія зносіны з арыенталістам і паэтам Людвікам Шпіцнагелем (1807—1827), які прысвяціў яму твор «Do Konstantego Rdułtowskiego, zamierzając z nim podróż na Wschód».