cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Яўген Макаравіч Нікалаенка
Яўген Макаравіч Нікалаенка (, в. Вудага, Камаровіцкая воласць, Чэрыкаўскі павет, Магілёўская губерня, цяпер, Беларусь — ) — Герой Савецкага Саюза (1939).
Біяграфія
Скончыў акадэмію Генштаба. У 1935—1941 гг. камандзір звяна, атрада, экскадрыллі, начальнік ваеннай авіяшколы, камандзір авіядывізіі, намеснік камандуючага, камандуючы ВПС акругі. У Айчынную вайну на Паўднёвым, Крымскім, Заходнім, Паўднёва-Заходнім, 3-м Беларускім франтах — камандуючы ВПС арміі, фронту, намеснік камандуючага паветранай арміяй. Удзельнік баёў пад Масквой, у Крыму і Усходняй Прусіі. Да 1955 г. знаходзіўся на адказных пасадах у ВПС.
NGC 4770
NGC 4770 (іншыя абазначэнні — MCG -1-33-40, PGC 43804) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Казімір Казіміравіч
Казімір Казіміравіч, святы Казімір (, — ) — каралевіч польскі і вялікі княжыч літоўскі. Каталіцкі святы, ушаноўваецца каталіцкай царквой як патрон Вільні, апякун земляў Вялікага Княства Літоўскага (ВКЛ), патрон Гродзенскага біскупства (з 1991).
Джордж Уэслі Белаўз
Джордж Уэслі Белаўз (George Wesley Bellows;, Калумбус, Агая — , Нью-Ёрк) — амерыканскі мастак рэалістычнага кірунку.
Казімір Казіміравіч
Біяграфічныя звесткі
Сын Казіміра Ягелончыка. Быў вельмі рэлігійны. Атрымаў добрую гуманітарную адукацыю. Хатнімі яго выхавацелямі былі гісторык Ян Длугаш, выкладчык тэалогіі ў Ягелонскім універсітце Я. Канта, італьянскі пісьменнік і гуманіст Ф. Калімах.
Джордж Уэслі Белаўз
Жыццё і творчасць
Джордж Уэслі Белаўз нарадзіўся ў 1882 годзе ў горадзе Калумбус (штат Агая). З 1901 па 1904 год наведваў Універсітэт штата Агая і сур’ёзна займаўся бейсболам. Аднак кар’еры прафесійнага спартсмена ён упадабаў вывучэнне жывапісу ў Нью-Ёркскай школе мастацтваў пад кіраўніцтвам Роберта Хенры. У гэтыя гады ён збліжаецца з мастакамі «Школы смеццевых вёдзер», заснаванай Генры, і яго ж групай «Восем».
Казімір Казіміравіч
Біяграфічныя звесткі
У 1471 па просьбе праціўнікаў венгерскага караля Мацея Корвіна на чале 12-тысячнага войска беспаспяхова спрабаваў заняць прастол Венгрыі. Калі ў 1475 старэйшы сын Казіміра IV Уладзіслаў заняў чэшскі трон, Казімір-малодшы стаў наследнікам польскай кароны. 3 гэтага часу ён часта наведваў Вільню. У 1481—83 кіраваў справамі ў Польшчы.
Джордж Уэслі Белаўз
Жыццё і творчасць
У 1906 годзе Белаўз адкрывае ўласную студыю ў Нью-Ёрку. Першы поспех да яго прыходзіць у 1908 годзе, пасля выставы, арганізаванай Робертам Хенры. У 1909 годзе становіцца членам Нацыянальнай акадэміі дызайну. З 1910 года Белаўз выкладаў у Лізе студэнтаў-мастакоў Нью-Ёрка; з 1919 — у Чыкагскім універсітэце мастацтваў.
Казімір Казіміравіч
Біяграфічныя звесткі
Будучы хворы на сухоты і даўшы зарок цнатлівасці, адмовіўся ад шлюбу з дачкой германскага імператара Фрыдрыха III. У маі 1483 па выкліку бацькі прыехаў у Вільню. Дабрачыннасцю заслужыў павагу гараджан.
Джордж Уэслі Белаўз
Жыццё і творчасць
Супрацоўнічаў з сацыялістычным часопісам «Масы» (The Masses), але адышоў ад яго з-за сваёй актыўнай падтрымкі ўступлення ЗША ў Першую сусветную вайну.
Казімір Казіміравіч
Біяграфічныя звесткі
На Каляды 1483 года наведаў Гродна, але яго здароўе істотна пагоршылася і 1.3.1484 у цяжкім стане перавезены ў Вільню, дзе памёр.
Джордж Уэслі Белаўз
Жыццё і творчасць
Памёр у 1925 годзе ад перытаніту, выкліканага запаленнем апендыкса.
Казімір Казіміравіч
Ушанаванне
Пахаваны ў каралеўскай капліцы Віленскага кафедральнага сабора. У 1522 адбылася кананізацыя Святога Казіміра, але кананізацыйная була знікла па дарозе. У 1602 Папа Рымскі Клімент VII загадаў аднавіць ушанаванне Святога Казіміра ва ўсім каталіцкім свеце. Асаблівае значэнне культ Святога Казіміра атрымаў на землях ВКЛ, дзе ў яго гонар праводзіцца асобная служба 4 сакавіка. У Вільні ў гэты дзень адбываецца святочны кірмаш («Казюкас»).
Цёста
Цёста — возера ў Беларусі ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Аўсянка.
Апісанне
Плошча воднай паверхні возера 5,35 км², даўжыня 6,25 км, найбольшая шырыня 1,1 км. Найбольшая глыбіня 11,7 м. Плошча вадазбору 426 км².
Азёрная катлавіна складанага тыпу, звязана між іншым з выворваючай дзейнасцю старажытнага ледавіка, падзяляецца на 3 плёсы, паводле формы нагадвае перавернутую літару «Г». Паўночны плёс мелкаводны, сярэдні мае найбольшыя глыбіні, паўднёвы — глыбіні да 8 метраў. Схілы катлавіны спадзістыя, на ўсходзе і поўдні забалочаныя. Заходнія, паўночна-заходнія і паўднёва-ўсходнія схілы стромкія вышынёй да 8 м. Берагавая лінія звілістая і ўтварае шмат заліваў. Берагі нізкія, пясчаныя, у паўднёвай частцы возера забалочаныя. Ва ўсходнім заліве берагі сплавінныя.
Літаральная зона спадзістая і шырокая, уздоўж заходняга і ўсходняга берагоў вузкая і стромкая. На возеры 11 астравоў агульнай плошчай 0,09 км² (найбольшы з іх мае назву Гарадзішча). Ланцуг з астравоў выцягнуты па даўжыні катлавіны, яны маюць характэрную форму друмлінаў з асіметрычнымі схіламі, што адпавядае напрамку руху ледавіка.
Дно возера да глыбіні 2—2,5 м пясчанае і пясчана-гліністае, глыбей выслана сапрапелем. Вада на найбольшых глыбінях каля дна мае тэмпературу да 10 °C. Салёнасць вады вагаецца ад 145—160 мг/л летам да 240 мг/л у зімовы час.
Прыбярэжная надводная расліннасць пашыраецца да глыбіні 1—1,5 м і займае паласу 10—30 м. Растуць хвошч, трыснёг, чарот, асокі. Ахоўны від вадзяны арэх плывучы ўтварае зараснікі ў паўднёвай частцы катлавіны.
Возера эўтрофнае, праточнае. Праз возера працякае рака Аўсянка (злучае Цёста з азёрамі Мядзесна і Ведрынскае), упадае рака Марысіна і 6 ручаёў.
Тут водзяцца лешч, судак, шчупак, лінь, язь, плотка, акунь, мянтуз, джгіры і іншыя віды рыб.
Каля возера размешчаны вёскі Селязні і Сяло.
Акунёўка (рака)
Акунёўка, Свіервіца — рака ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі (басейн Заходняй Дзвіны).
Даўжыня ракі 13 км. Плошча вадазбору 151 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,7 ‰.
Асноўны прыток — рака Сцярвінка (справа).
Выцякае з возера Даўблі прыкладна за 1,3 км на ўсход ад вёскі Даўблі, цячэ ў межах Браслаўскай грады. Упадае ў возера Дрывяты з поўдня, за 0,7 км у напрамку на паўднёвы ўсход ад вёскі Дукелі. Рэчышча каналізаванае на ўсім працягу. У басейне ракі азёры Рудакіс, Бяржонка, Пагошча, Опса, Сцярвель.
Лядцо (Смоленская область)
Лядцо (Лядцо́) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Петэр Іозеф фон Карнеліус
Петэр Іозеф фон Карнеліус (Peter Joseph von Cornelius;,  — , ) — нямецкі мастак. Дзядзька кампазітара Петэра Карнеліус.
Біяграфічныя звесткі
Сын захавальніка Дзюсельдорфскай карціннай галерэі, Карнеліус застаўся сіратой у 15 гадоў і знаходзіўся ў вельмі сціснутых акалічнасцях. Здолеўшы пераадолець іх, ён пачаў працаваць над роспісамі мясцовых цэркваў (асаблівую цікавасць уяўляе роспіс царквы Святога Квірынія ў Нойсе).
Вучыўся ў Дзюсельдорфскай акадэміі мастацтваў (у 1795—1809).
Этапнай стала для Карнеліуса паездка ў Рым у 1811 г.: тут ён далучыўся да таварыства германскіх мастакоў, у якое ўваходзілі Овербек, Пфор і інш. Гэта таварыства ўзяло сабе назву «Саюз Святога Лукі», а ў гісторыю нямецкага жывапісу ўвайшло пад напаўжартаўлівай мянушкай «назарэйцы». У свой рымскі перыяд Карнеліус разам з іншымі назарэйцамі прыняў удзел у роспісы дома прускага консула ў Рыме Бартольдзі (1816—1819), а таксама (сумесна з Амслерам) працаваў над ілюстрацыямі да «Песняў пра Нібелунгаў».
У 1811—19 уваходзіў у групоўку назарэйцаў у Рыме. 3 1821 дырэктар дзюсельдорфскай, з 1825 — мюнхенскай, з 1841 — берлінскай АМ.
Творчасць
Пісаў у лінейна-графічнай манеры напоўненыя патэтыкай фрэскі, у якіх адлюегроўваў тэмы антычнай і сярэдневяковай гісторыі, біблейскія сцэны, алегарычныя выявы (фрэскі ў доме Бартольдзі ў Рыме, 1816—18; у гліпатэцы, 1820—30, і ў царкве Св. Людвіга, 1829—40, у Мюнхене і інш.). Зрабіў ілюстрацыі да «Фаўста» І. В. Гётэ (1816) і інш.
Эрык Кавіевіч Ахмераў
Эрык Кавіевіч Ахмераў (, с. Сарыджаз, Райымбекскі раён, Алмацінская вобласць, Казахстан — ) — беларускі спартсмен (валейбол), педагог, спецыяліст у галіне тэорыі і методыкі фізічнага выхавання, спартыўнай трэніроўкі. Кандыдат педагагічных навук (1976), прафесар (1999).
Біяграфія
Працаваў у Беларускім дзяржаўным універсітэце фізічнай культуры (з 1960, прафесар кафедры спартыўных гульняў, у 1980–2001 – загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: спартыўныя гульні; падрыхтоўка спартсменаў у гульнёвых відах спорту; навучанне тэхніцы гульні ў валейбол; гісторыя валейболу; педагогіка вышэйшай школы.
Узнагароды
Званні «Майстар спорту СССР» (1963), «Заслужаны трэнер Беларускай ССР» (1990) і інш.
Клод Бельгард
Клод Бельгард (Claude Bellegarde,, Парыж — , ) — французскі жывапісец.
Як і мастакі, якія ўваходзілі ў рух лірычнага абстракцыянізму, і паводле прыкладу Хундэртвасера Бельгард пісаў вельмі яркімі фарбамі. Пад уплывам Іва Кляйна ён стварыў у 1963-65 гадах «Тыпаграмы», у якіх чыстае святло надзелены псіхалагічнай і касмічнай сілай. У 1965 годзе ён выканаў «Кабіны хроматэрапіі» — спроба выпрабаваць уплыў жывапісу на чалавека.
Аляксандр Ісакавіч Хацкевіч
Алякса́ндр Іса́кавіч Хацке́віч (, в. Навасёлкі, цяпер Барысаўскі раён, Мінская вобласць —, Менск, НКУС) — дзяржаўны дзеяч Беларускай ССР.
Біяграфія
У снежні 1922 года як член паўнамоцнай дэлегацыі Беларускай ССР падпісаў Дэкларацыю аб утварэнні СССР. З мая 1924 года старшыня Магілёўскага акруговага выканаўчага камітэта, з красавіка 1925 года народны камісар унутраных спраў БССР. У 1926—1927 гадах пастаянны прадстаўнік урада БССР пры ўрадзе СССР. З мая 1927 года сакратар ЦВК БССР, адначасова старшыня Нацыянальнай камісіі пры ЦВК БССР, на гады дзейнасці якой на чале з Хацкевічам прыпаў пік праводзімай у рэспубліцы палітыкі беларусізацыі. У 1928 годзе ўзначаліў урадавую камісію па рэарганізацыі Інстытута беларускай культуры ў Беларускую Акадэмію навук. З лютага 1931 года народны камісар фінансаў БССР. У 1935—1937 гадах сакратар Савета Нацыянальнасцей ЦВК СССР. Уваходзіў у склад рэдакцыйнай камісіі па выпрацоўцы Канстытуцыі СССР 1936 года, узначальваў Камісію па амністыі і савецкім грамадзянстве. Быў рэдактарам часопіса «Революция и национальности», член рэдакцыйнага савета Вялікага савецкага атласа свету. Выступаў у друку ў пытаннях савецкага будаўніцтва.
Член ЦВК БССР у 1920—1937 гадах і яго Прэзідыума ў 1925—1936 гадах. Член ЦВК СССР у 1922—1924 гадах, 1925—1937 гадах і яго Прэзідыума ў 1927—1935 гадах. Член Кантрольнай Камісіі ЦБ КП(б)Б у 1920—1921 гадах, ЦБ КП(б)Б у 1922—1924 гадах. Член ЦК КП(б)Б у 1927—1937 гадах. Кандыдат у члены Бюро ЦК КП(б)Б у 1929—1934 гадах.
25 ліпеня 1937 года арыштаваны ў Маскве, этапаваны ў Менск. Асуджаны 24 лістапада 1937 года «тройкай» НКУС за «шпіянаж на карысць польскай разведкі» да вышэйшай меры пакарання з канфіскацыяй маёмасці. Расстраляны. Пасмяротна рэабілітаваны ў 1956 годзе. Існуе версія, што прысуд быў зменены, паводле звестак атрыманых жонкай Аляксандра Хацкевіча, ён памёр 27 лютага 1943 года ў лагерах ад інфаркту міякарда.
Сям’я
Быў жанаты з Лідзіяй Уладзіміраўнай Хацкевіч, меў 2 дзяцей. Жонка была рэпрэсаваная як член сям’і здрадніка радзімы, вызваленая ў 1946 годзе пасля 8 гадоў лагераў.
Памяць
У гонар Аляксандра Хацкевіча названа вуліца ў Барысаве і Навасёлках. У Барысаве, на доме дзе жыў Хацкевіч, усталявана памятная дошка.
Сарыабалы
Сарыабалы — сяло ў Каркаралінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Аманжолаўскай сельскай акругі. Код КАТА — 354837500.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 371 чалавек (198 мужчын і 173 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 380 чалавек (210 мужчын і 170 жанчын).
Райбяней
Райбя́ней (Raibeniai) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Наўясісдаўгелішкіскай сянюніі. Размешчана за 6 км ад Грышкішке. Насельніцтва 3 чал. (2001 г.).
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Відзы Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Юдзін
Юдзін — прозвішча:
Хрыбет д’ябла
«Хрыбет д’ябла» (El espinazo del diablo) — мастацкі фільм 2001 года рэжысёра Гільерма дэль Тора. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Марыса Парэдэс, Эдуарда Нар’ега, Федэрыка Лупі, Фернанда Тыельве, Ініга Гарсэс.
Сюжэт
Іспанія, 1939 год. У краіне ідзе Грамадзянская вайна. Ратуючыся ад войскаў Франка, апякун трынаццацігадовага Карласа, пакідае хлопчыка ў прытулку «Санта-Люсія». Прытулак знаходзіцца далёка ў гарах, у маленькай вёсачцы, ад якой можна дайсці да бліжэйшага горада толькі пешшу. У прытулку працуюць дырэктарка Кармэн, лекар Касарэс, юная дзяўчына Канчыта і яе хлопец — былы выхаванец прытулку Хасінта.
У першыя ж дні свайго прабывання ў прытулку Карлас даведваецца, што ў вёсцы даволі небяспечна: пасярод прытулкавага двара стаіць снарад, які не разарваўся пры падзенні, у гарах пастаянна адбываюцца перастрэлкі паміж франкістамі і партызанамі-рэспубліканцамі, а па калідорах блукае прывід хлопчыка Санці. Карласу ўдаецца даведацца, што Санці быў забіты Хасінта, пасля таго, як стаў сведкам спробаў апошняга ўзламаць сейф з золатам дырэктаркі. Прывід заклікае да помсты, але і Карласу, і іншым хлапчукам не да таго: на мірную вёску насоўваецца вайна. Хасінта сыходзіць у горад, каб вярнуцца ў прытулак за золатам разам з бандытамі, а не знайшоўшы яго, спальвае будынак. Выжылым выхаванцам даводзіцца біцца супраць дарослых завостранымі палкамі і камянямі.
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 6 кінаўзнагародамі і яшчэ 11 намінацыямі.
Ленкарань
Ленкарань  — горад у Азербайджане, на Ленкаранскай нізіне пры ўпадзенні ракі Ленкараньчай у Каспійскае мора. 260 тыс. жыхароў (2010).
Адзін з самых старажытных гарадоў Азербайджана. У ХII ст. паблізу Ленкарані адкрыты гарачыя мінеральныя крыніцы. У 1629 г. цэнтр нацыянальна-вызваленчага паўстання. 3 сярэдзіны XVIII ст. галоўны горад Талышынскага ханства. У перыяд Руска-іранскіх войнаў ХІХ стагоддзя разбурана персамі, якія пабудавалі тут крэпасць. У 1813 годзе ўзята рускімі войскамі. Паводле Гюлістанскага мірнага дагавора 1813 уваходзіла ў склад Расіі (да 1918 г., з 1846 г. — павятовы горад).
Порт на Каспійскім моры. Чыгуначная станцыя. Цэнтр раёна вырошчвання субтрапічных культур. Харчасмакавая прамысловасць. Тэатр. Краязнаўчы музей. Прыморскі кліматычны і бальнеалагічны курорт (з XIX ст.).
Прунета
Насельніцтва складае 494 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 35 чал./км². Займае плошчу 14 км². Паштовы індэкс — 12070. Тэлефонны код — 0174.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Мазава (Смаленская вобласць)
Мазава (Ма́зово) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Аляксандр Восіпавіч Карніловіч
Аляксандр Восіпавіч Карніловіч (, мястэчка Тамашполь Падольскай губерні (па іншых звестках — Магілёў-Падольскі) —, каля Тбілісі) — дзекабрыст, штабс-капітан гвардзейскага генеральнага штаба, каталік.
Біяграфія
Бацька — Восіп Якаўлевіч Карніловіч (пам. ў 1814 г.) — служка Магілёўскай мытні, маці — Разалія Іванаўна Карніловіч. Брат — Міхаіл Восіпавіч Без-Карніловіч.
Спачатку выхоўваўся ў Адэскім высакародным пансіёне, затым у Маскоўскім навучальнай установе для калонаважатыхх, адкуль 30 жніўня 1816 г. быў выпушчаны прапаршчыкам у світу яго імператарскага Вялікасці па кватэррмайстарскай часткі. У 1816 г. разам з Д. П. Бутурліным займаўся архіўнымі пошукамі па праблемах ваеннай гісторыі Пятра I і Айчыннай вайны 1812 г. з 1817 г. — на здымцы прасторы, займанага войскамі 1-й арміі генерал-фельдмаршала М. Б. Барклая-дэ-Толі, пасля чаго пераведзены ў Гвардзейскі Генеральны штаб. З 1822 выкладаў статыстыку і геаграфію ў школе тапографаў і вучылішча колонновожатых. Апублікаваў шэраг артыкулаў па перыяду першай чвэрці XVIII стагоддзя і гісторыі рускіх геаграфічных адкрыццяў. У 1824, разам з Васілём Дзмітрыевічам Сухарукавым, выдаў альманах «Руская Даўніна». Ён складаўся з пяці артыкулаў Карніловіча пад агульнай назвай «Норавы рускіх пры Пятры Вялікім», і чатырох артыкулаў Сухарукава, якія мелі загаловак «Інтэрнат данскіх казакоў ў XVII і XVIII стагоддзі».
Удзельнічаў у літаратурных таварыствах «Вольнае таварыства аматараў расійскай славеснасці» і «Таварыства гучнага смеху». Сябра Паўднёвага таварыства з 1825 года.
Асуджаны і па канфірмацыі 10 ліпеня 1826 г. прысуджаны да пятнаццацігадовай катарзе з паселішчам у Сібіры навечна.
Адбываў тэрмін у чыцінскім астрозе.
Анатоль Дзмітрыевіч Забалоцкі
Анатоль Дзмітрыевіч Забалоцкі (Анатолий Дмитриевич Заболо́цкий; нар., Сыда, Краснаярскі край) — кінааператар-пастаноўшчык, фотамастак, пісьменнік, грамадскі дзеяч. Заслужаны дзеяч мастацтваў РСФСР (1976).
Біяграфія
Анатоль Дзмітрыевіч Забалоцкі нарадзіўся 16 верасня 1935 года ў сялянскай сям’і ў вёсцы Сыда Краснатуранскага раёна Краснаярскага краю.
Сярэднюю школу скончыў у Абакане (Рэспубліка Хакасія) у 1953 годзе. У верасні 1954 года пачаў вучыцца на аператарскім факультэце Усесаюзнага дзяржаўнага інстытута кінематаграфіі.
Пасля заканчэння УДІКа (1959), з 1 кастрычніка 1960 года працаваў кінааператарам на «Беларусьфільме», дзе, па ўласным прызнанні, «з галавой сышоў у працу на студыі, да 1969 года нават не выкарыстоўваючы належных водпускаў». Пасля працаваў на кінастудыях «Талінфільм», імя М. Горкага, «Масфільм». Удзельнічаў у стварэнні 15 мастацкіх і 8 дакументальных фільмаў. Сярод іх «Альпійская балада», «Праз могілкі», «Печкі-лавачкі», «Каліна чырвоная», «Слова для абароны», «Цалуюцца зоры», «Абрыў» і іншыя. Выступіў таксама як акцёр у фільмах «Слова для абароны», «Печкі-лавачкі», як сцэнарыст і рэжысёр дакументальнага фільма «Слова маці» (1979).
З 1977 года займаецца мастацкай фатаграфіяй. Пасля 1983 года адышоў ад кінематаграфічнай дзейнасці, удзельнічаў толькі эпізадычна. Выйшла 26 выданняў з фатаграфіямі А. Д. Забалоцкага — кнігі, альбомы, календары. У іх ліку два выданні кнігі В. Бялова «Лад», кніга В. Салаухіна «Лісты з Рускага музея», юбілейнае выданне «Слова пра паход Ігаравы» — 800 гадоў" пад рэдакцыяй акадэміка Дз. С. Ліхачова.
Таццяна Мікалаеўна Буйко
Таццяна Мікалаеўна Буйко (нар., г. п. Івянец, Валожынскі раён, Мінская вобласць) — беларускі філосаф. Доктар філасофскіх навук (2003), дацэнт (2005).
Біяграфія
Працавала ў Нацыянальным інстытуце адукацыі (1992—2001, загадчык аддзела параўнальнай адукацыі, вядучы навуковы супрацоўнік), Беларускім дзяржаўным універсітэце фізічнай культуры (1982—1984, 1988—1991 і з 2001, спартыўна-педагагічны факультэт спартыўных гульняў і адзінаборстваў, кафедра філасофіі і гісторыі, загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: філасофія адукацыі.
Нацыянальны парк Лос-Гласьярэс
Нацыянальны парк Лос-Гласьярэс (Parque Nacional Los Glaciares) — нацыянальны парк у Патагоніі (Паўднёвая Амерыка), на тэрыторыі аргенцінскай правінцыі Санта-Крус. Плошча 4459 км². У 1981 годзе ўнесены ў спіс аб’ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Заснаваны ў 1937 годзе, Лос-Гласьярэс — другі паводле велічыні нацыянальны парк Аргенціны. Назву атрымаў ад велізарнай ледзяной шапкі ў Андах, якая жывіць 47 вялікіх ледавікоў, з якіх толькі 13 спаўзаюць у бок Атлантычнага акіяна. Гэты ледзяны масіў найбуйнейшы пасля льдоў Антарктыды і Грэнландыі. У іншых частках свету абледзяненне пачынаецца прынамсі ад 2500 м над узроўнем мора, але ў парку Лос-Гласьярэс з-за памераў ледзяной шапкі ледавікі пачынаюцца з вышыні 1500 м і спаўзаюць да 200 м.
Тэрыторыю Лос-Гласьярэса, якая на 30 % пакрыта лёдам, можна падзяліць на дзве часткі, кожная з якіх адносіцца да свайго возера. Найбуйнейшае ў Аргенціне возера Архенціна (плошча 1466 км²) размешчана ў паўднёвай частцы парка, а возера В’едма (плошча 1100 км²) — у паўночнай. Абодва возеры жывяць раку Санта-Крус, якая цячэ да Атлантычнага акіяна. Паміж гэтымі дзвюма часткамі знаходзіцца закрытая для турыстаў Цэнтральная зона (Zona Centro), дзе азёр няма.
Расціслаў Цімафеевіч Шлопак
Расціслаў Цімафеевіч Шлопак (нар., в. Караваева, цяпер Пухавіцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі гісторык, кандыдат гістарычных навук (1959), дацент.
Біяграфічныя звесткі
Скончыў Мінскую СШ № 20 (1939), БДУ (1950), Акадэмію грамадскіх навук пры ЦК КПСС (1959). Удзельнік другоў сусветнай вайны. З 1945 года да 1953 год на партыйнай і савецкай рабоце ў Вілейцы, Рудзенску, Баранавіцкай вобласці. З верасня 1953 года працаваў у апараце ЦК КПБ.
У 1962 г.ода загадчык кафедры філасофіі і палітэканомікі Мінскага інстытута замежных моў. Дацент Мінскай вышэйшай партыйнай школы (1968—1985).
Навукова-даследчыцкая дзейнасць
Аўтар шматлікіх навуковых прац па пытаннях гісторыі рабочага класа Беларусі.
Цыкл Карно
Цыкл Карно — ідэальны тэрмадынамічны цыкл. Цеплавая машына Карно, якая працуе па гэтым цыкле, валодае максімальным ККД з усіх машын, у якіх максімальная і мінімальная тэмпературы ажыццяўляемага цыклу супадаюць адпаведна з максімальнай і мінімальнай тэмпературамі цыклу Карно. Складаецца з 2 адыябатычных і 2 ізатэрмічных працэсаў.
Адным з важных уласцівасцяў цыклу Карно з'яўляецца яго зварачальнасць: ён можа быць праведзены як у прамым, так і ў зваротным кірунку, пры гэтым энтрапія адыябатычна ізаляванай (без цеплаабмену з навакольным асяроддзем) сістэмы не змяняецца.
Сялянка (Бярэзінскі раён)
Сяля́нка (, Селянка) — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бярэзінскага сельсавета.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Ушанскага сельсавета.
Утрэхцкі мірны дагавор (1713)
Утрэхцкі мірны дагавор — дагавор, які паклаў канец Вайне за іспанскую спадчыну. Мірны дагавор складаўся з пагадненняў, падпісаных ва Утрэхце ў красавіку і ліпені 1713 года паміж Францыяй і Іспаніяй з аднаго боку і Вялікабрытаніяй, Галандскай рэспублікай, Свяшчэннай Рымскай імперыяй, Партугаліяй і Савояй з іншага. У сакавіку 1714 года ў дадатак да Утрэхцкага быў падпісаны Раштацкі мір, а ў верасні 1714 года — Бадэнскі дагавор.
Прычыны
Вайна за іспанскую спадчыну пачалася ў 1701 пасля смерці апошняга іспанскага караля з дынастыі Габсбургаў, Карла II. Свяшчэнная Рымская імперыя прад'явіла прэтэнзіі на іспанскі трон. Францыя пачала больш агрэсіўна пашыраць свае тэрыторыі. Незадаволеныя еўрапейскія дзяржавы (галоўным чынам Англія і Галандская рэспубліка) выступілі на боку Свяшчэннай Рымскай імперыі, каб перашкодзіць узмацненню Францыі. Іншыя дзяржавы далучыліся да саюза супраць Францыі і Іспаніі, каб паспрабаваць займець новыя тэрыторыі або ж абараніць уласныя. Вайна доўжылася больш за дзесяцігоддзе. Папярэднія ўмовы міру былі складзены ў Лондане ў кастрычніку 1711 года. У наступным годзе ва Утрэхце адкрыўся кангрэс, на якім удзел у перамовах аб міры прымалі, акрамя англійскіх і французскіх міністраў, упаўнаважаныя ад Галандыі, Іспаніі, Савоі і Партугаліі. У 1713 ваюючыя бакі ратыфікавалі мірны дагавор.
Іспанія
Філіп V з дынастыі Бурбонаў адрокся ад усіх правоў на французскі прастол і быў прызнаны каралём Іспаніі і яе калоній, з умовай, што кароль іспанскі ніколі не будзе адначасова каралём французскім. Іспанія павінна была саступіць Аўстрыі Неапалітанскае каралеўства, Сардзінію, частку Тасканы, Міланскае герцагства і Іспанскія Нідэрланды; Англіі — Гібралтар і востраў Мінорка; Савоі — Сіцылію.
Францыя
Францыя саступіла Габсбургам малаважныя тэрыторыі ў Нідэрландах, вывела свае войскі з Латарынгіі і саступіла некаторыя землі на поўдні герцагу Савойскаму. У Амерыцы ёй прыйшлося аддаць англічанам калоніі вакол Гудзонава заліва, Зямлю Руперта, Ньюфаўндленд, Акадыю і сваю частку вострава Сент-Кітс.
Аўстрыя
Аўстрыя атрымала ад Іспаніі Неапалітанскае каралеўства, Сардзінію, частку Тасканы, Міланскае герцагства і іспанскія Нідэрланды; яна таксама атрымала Мантую пасля спынення там у 1708 г. прафранцузскай Ганзага-Неверскай дынастыі.
Вялікабрытанія
Англія атрымала Гібралтар і востраў Мінорка, частку французскіх калоній у Амерыцы. Яна таксама набыла «асьента» — выключнае права гандлю неграмі (Роберт Харлі перадасць яго кампаніі Паўднёвых мораў разам з дзяржаўнымі пазыковымі абавязаннямі).
Савоя
Савоя атрымала Сіцылію, Манферат і заходнюю частку герцагства Міланскага.
Галандская рэспубліка
Галандыя атрымала права ўтрымліваць гарнізоны ў крэпасцях Менене, Намюры, Турнэ, Іпры і інш.
Мора Лазарава
Мора Лазарава — ускраіннае мора атлантычнага сектара Паўднёвага акіяна, у берагоў Антарктыды паміж 0 і 14 ° у.д. Абмывае Зямлю Каралевы Мод. Плошча 929,000 км ². Пераважаюць глыбіні больш за 3000 м. Максімальная глыбіня звыш 4500 м. Берагі галоўным чынам ледзяныя, утвораны стромкімі ледзянымі абрывамі шэльфавых ледавікоў. Вялікую частку года пакрыта неабсяжнымі льдамі, шмат айсбергаў. У канцы лета і ўвосень дрэйфуючыя льды захоўваюцца толькі ля ўзбярэжжа. Мора Лазарава выдзелена удзельнікамі савецкай антарктычнай экспедыцыі ў 1962 годзе і названае ад імя аднаго з кіраўнікоў Першай рускай антарктычнай экспедыцыі адмірала М. П. Лазарава.
Каталіцкія каралі
Каталіцкія каралі (Los Reyes Catolicos) — устоянае найменне двух іспанскіх манархаў, мужа і жонкі: каралевы Ізабелы I Кастыльскай (1451—1504) і караля Фердынанда II Арагонскага (1452—1516), вяселле якіх у 1469 годзе заклала падмурак да аб'яднання каралеўстваў Арагона і Кастыліі і Леона, якое ў сваю чаргу прывяло да стварэння сучаснай Іспаніі. Яны абодва паходзілі з дынастыі Трастамара і былі траюраднымі братам і сястрой, абодва паходзілі ад Хуана I Кастыльскага; у сувязі з гэтым яны атрымлівалі дазвол на шлюб у Папы Сікста IV. Тытул каталіцкіх каралёў яны атрымалі ў 1496 годзе ад Рымскага Папы Аляксандра VI, выхадца з Іспаніі.
Вяселле адбылося 19 кастрычніка 1469 года ў Вальядалідзе; Ізабеле было васямнаццаць гадоў, Фердынанду было на год менш. Дзякуючы іх шлюбу ў адной сям'і аб'ядналіся дзве кароны — Арагонская і Кастыльская.
Дэвіз і эмблема
Іх сімвалам было el yugo y las flechas, ярмо, магчыма з алюзіяй на гордзіеў вузел, і фасцыі са стрэл. Y і F ініцыялы Ізабелы (Ysabel у архаічным напісанні) і Фердынанда.
Смерць
Ізабела памерла ў 1504 годзе. Фердынанд паўторна ажаніўся з Жэрменай дэ Фуа; сам ён памёр у 1516 годзе.
Анры Бельшоз
Анры Бельшоз (фр. Henri Bellechose, памёр да 28 студзеня 1445) — жывапісец родам з Паўднёвых Нідэрландаў, які працаваў пры двары герцагаў Бургундскіх. Адзін са значных майстроў інтэрнацыянальнай готыкі.
Біяграфія
Нарадзіўся ў Брэдзе. Да прыбыцця Бельшоза ў Дыжон, да двара Іаана Бясстрашнага, пра яго жыццё і творчасць няма звестак. Герцаг прызначыў Бельшоза прыдворным мастаком і камердынерам, такія ж званні насілі яго папярэднік Жан Малуэль і пераемнік Ян ван Эйк. Мяркуецца, што на працягу некаторага часу ён працаваў памагатым Малуэля, і той аказаў на Бельшоза вялікі ўплыў. Афіцыйным мастаком бургундскага двара Бельшоз стаў у 1415 годзе, пасля смерці Малуэля.
Альзініца
Альзіні́ца, Баярская — рака ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці, левы прыток Ушачы (басейн Заходняй Дзвіны).
Анры Бельшоз
Біяграфія
У Бельшоза была вялікая майстэрня, на піку кар’еры мастака ў ёй працавалі восем памагатых і два вучні.
Альзініца
Даўжыня ракі 29 км. Плошча вадазбору 270 км². Сярэднегадавы расход вады ў вусці 1,7 м³/с. Сярэдні нахіл воднай паверхні 2 ‰.
Анры Бельшоз
Біяграфія
Каля 1424 года Анры Бельшоз ажаніўся з дачкой натарыуса Аліксан Лебон.
Альзініца
Выцякае з возера Жабінок, цячэ ў межах Ушацка-Лепельскага ўзвышша праз азёры Селішча (ад вытоку да возера называецца Баярскай) і Матырына. Упадае ва Ушачу за 6 км на поўнач ад гарадскога пасёлка Ушачы.
У басейне Альзініцы знаходзяцца азёры Гародна, Вялікі Супонец, Малы Супонец, Вадавое, Прысухае, Пусцёнак, Ухвішча, Бярэзінец, Утвіна, Пліна, Белянок, Малое Уклейна, Вялікае Уклейна, Вітава, Баравянок (каля в. Лажане), Баравянок (каля в. Двор Пліна), Вянок, Строкты і інш.
NGC 4771
NGC 4771 (іншыя абазначэнні — UGC 8020, MCG 0-33-17, ZWG 15.31, IRAS12507+0132, PGC 43784) — спіральная галактыка (Scd) ў сузор’і Дзева.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Міхаіл Восіпавіч Стакун
Міхаі́л Во́сіпавіч Стаку́н (, в. Нідзяны,, Віленская губерня (цяпер , Гродзенская вобласць) — , , РСФСР, НКУС) — савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
З 1909 года працаваў рабочым на заводах Санкт-Пецярбурга, Рыгі, Рэвеля. У 1912 годзе ўступіў у РСДРП(б). За ўдзел у рэвалюцыйным руху неаднаразова арыштаваны. Са студзеня 1917 года ў імперскай арміі. Пасля Лютаўскай рэвалюцыі адзін з арганізатараў Чырвонай гвардыі, член выканкама Выбаргскага райсавета ў Петраградзе. З 1918 на гаспадарчай, з 1924 года на партыйнай рабоце. У 1931 годзе скончыў курсы марксізму-ленінізму пры ЦК УКП(б). Са студзеня 1935 года упаўнаважаны Наркамата харчовай прамысловасці СССР пры СНК БССР, з чэрвеня 1935 года 1-ы сакратар Гомельскага гаркома КП(б)Б і член ЦК КП(б)Б. На гэтай пасадзе Міхаіл Восіпавіч актыўна ўдзельнічаў у барацьбе з «ворагамі народа». Выступаючы на XVI з’ездзе КП(б)Б падчас абвінавачванняў супраць Старшыні ЦВК БССР А. Чарвякова, ён сказаў:
З 7 ліпеня па 13 лістапада 1937 года дэ-юрэ Старшыня ЦВК БССР. Фактычна быў абраны на XVI з’ездзе КП(б)Б членам Бюро ЦК КПБ(б)Б як старшыня ЦВК БССР. 25 кастрычніка Пленум ЦК КП(б)Б вывеў М. Стакуна з членаў Бюро ЦК і членаў ЦК КП(б)Б і зняў з пасады Старшыні ЦВК БССР у сувязі з яго арыштам (да 25 кастрычніка).
Мартынкава (Ельнінскі раён)
Мартынкава (Марты́нково) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Міхаіл Восіпавіч Стакун
Біяграфія
Міхаіла Восіпавіча прыцягнулі да крымінальнай адказнасці за «антысавецкую дзейнасць». Некалькі гадоў ён знаходзіўся ў турме, дзе падвяргаўся катаванням. Пры разглядзе справы ў Ваеннай калегіі Вярхоўнага суда СССР
27—29 мая 1940 года Ваенная калегія Вярхоўнага суда СССР вынесла М. Стакуну апраўдальны прыгавор, аднак пленум Вярхоўнага суда СССР 29 ліпеня 1940 года адмяніў яго. Справа была спынена ў сувязі са смерцю Стакуна ў турме г. Тамбова. У 1954 годзе Міхаіл Восіпавіч быў рэабілітаваны.
Мізіда рэліктавая
Мізіда рэліктавая (Mysis relicta) — від ракападобных з атраду, сямейства.
Апісанне
Звонку нагадвае маленькіх крэветак. Цела выцягнутае, даўжынёй 8-16 мм, вочы на сцяблінках, галава і грудзі пакрыты цыліндрычным хіцінавым карапаксам, брушка тонкае, канчаецца хваставым веерам, які складаецца з пласцінак тэльсона з плоскімі двухгалінастымі ўраподамі па краях.
Пашырэнне
Ледавікова-марскі рэлікт чацвярцічнага перыяду. Пашырэнне: Поўнач Еўразіі, Паўночная Амерыка. На Беларусі праходзіць паўднёвая мяжа арэала, від знойдзены ў азёрах Воласа Паўночны, Воласа Паўднёвы, Дрысвяты.
Насяляе чыстыя аліга- і мезатрофныя азёры ледавіковага паходжання з высокім утрыманнем кіслароду ў вадзе. Аддае перавагу слаям вады з тэмпературай не больш за 14 °C.
Асаблівасці біялогіі
Вядуць калядонны спосаб жыцця. Ажыццяўляюць сутачныя вертыкальныя міграцыі ў тоўшчы вады. Працягласць жыццёвага цыклу ў дробных асобін 1 год, у буйных — 2 гады. Размнажэнне пачынаецца позняй восенню. Пладавітасць ад 9 да 40 яек. Развіццё яек і эмбрыёнаў да малявак адбываецца зімой у вывадковай сумцы. Масавае паяўленне малявак вясной. Кормяцца ўзважанымі часцінкамі ў тоўшчы вады, дэтрытам з паверхні дна, а таксама больш дробнымі іншымі ракападобнымі.
Выкарыстанне
Корм для рыб.
Жалобны какаду белахвосты
Белахвосты жалобны какаду (Calyptorhynchus (Zanda) latirostris) — птушка сямейства какаду, эндэмік Аўстраліі.
Карнішон
Карнішон (ад cornichon) — назва некалькіх груп дробнапладовых сартоў раслін віду, і іх дробных пладоў (зелянцы), знятых да поўнага паспявання і выкарыстоўваюцца для кансервавання, звычайна метадам марынавання. Традыцыйна даўжыня такіх пладоў крыху больш за 4 см, але не дасягае 8 см. Тэрмін нярэдка ўжываюць і да знятых акурат пасля заканчэння цвіцення агуркоў звычайных гатункаў агурка звычайнага, што няправільна. Часта любыя марынаваныя агуркі невялікага памеру называюць карнішонамі.
Спіс вуліц Мёраў
У гэтым спісе прыведзены бульвары, вуліцы, завулкі, паркі, плошчы, праезды, праспекты, спускі, тупікі, шасэ г. Мёры
Сцяг Кувейта
Сцяг Кувейта — адзін з дзяржаўных знакаў Кувейта. Уяўляе сабой палотнішча, якое складаецца з трох гарызантальных палос роўнай шырыні. Зверху размешчана паласа зялёнага колеру, ніжэй — белага, пад ёй — чырвонага. Ад заснавання сцяга адыходзіць трапецыя чорнага колеру, якая займае 1/2 шырыні сцяга. Адносіны шырыні сцяга да даўжыні — 1:2.
Сцяг прыняты ў 1961 г. Выкарыстоўваецца на сушы як грамадзянскі і дзяржаўны сцяг, на моры — як грамадзянскі, дзяржаўны і ваенны сцяг. Белы колер сімвалізуе імкненне да справы, чорны — палі бітваў, зялёны — пашы, чырвоны — кроў, пралітую ў баях з ворагамі.
Актасты (Каркаралінскі раён)
Актасты — сяло ў Каркаралінскім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр аульнай акругі Таттымбет. Код КАТА — 354839100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1050 чалавек (530 мужчын і 520 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 666 чалавек (327 мужчын і 339 жанчын).
Міхаіл Іларыёнавіч Дваракоў
Міхаіл Іларыёнавіч Дваракоў (нар., в. Кварастова, Ленінскі раён, Пінская вобласць) — беларускі педагог, спецыяліст у галіне тэорыі і методыкі фізічнага выхавання, спартыўнай трэніроўкі. Дацэнт.
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут фізічнай культуры (спецыяльнасць «Фізічнае выхаванне», 1974). Працаваў у Беларускім дзяржаўным універсітэце фізічнай культуры (з 1974, спартыўна-педагагічны факультэт спартыўных гульняў і адзінаборстваў, кафедра веласіпеднага, канькабежнага і коннага спорту, загадчык кафедры).
Навуковыя інтарэсы: спорт найвышэйшых дасягненняў.
Узнагароды
Званне «Заслужаны трэнер Беларускай ССР» (1984).
Такійскае змярканне
«Такійскае змярканне» (東京暮色) — мастацкі фільм 1957 года рэжысёра Ясудзіро Одзу.
Узнагароды
Паводле інфармацыі сайта «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 1 кінаўзнагародай і яшчэ 1 намінацыяй.
Бракаўскі сельсавет
Бра́каўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Бракава.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Магілёўскага раёна Магілёўскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Магілёўскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Княжыцкага сельсавета.
Мікалай Мікалаевіч Мультан
Мікалай Мікалаевіч Мультан (, вёска Някрасаўшчына, Івацэвіцкі раён, Брэсцкая вобласць — ) — генерал-маёр. За ўмелае кіраванне часцямі злучэння пры фарсіраванні Дняпра і мужнае ўтрыманне плацдарма на яго правым беразе яму прысвоена званне Героя Савецкага Саюза 21 ліпеня 1944 года.
Скончыў Аб'яднаную беларускую вайсковую школу імя ЦВК БССР (1927), Вышэйшыя акадэмічныя курсы пры Ваеннай акадэміі Генштаба (1951). У Чырвонай Арміі з 1918 года. У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года на Заходнім, 2-м і 3-м Беларускіх франтах; камандзір стралковага палка. Удзельнік баёў пад Масквой, вызвалення Смаленска, Цверы, Магілёва, штурму Кёнігсберга. Камандаваў аперацыяй па вызваленні ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў горада Беразіно (Мінская вобласць). У гонар Героя названа гарадская вуліца.
Раканіджы
Раканіджы (Racconigi) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Кунеа.
Насельніцтва складае 10 036 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 209 чал./км². Займае плошчу 48 км². Паштовы індэкс — 12035. Тэлефонны код — 0172.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Іаан Прадцеча.
Рамяйкас
Рамя́йкас (Rameikos) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Наўясісдаўгелішкіскай сянюніі. Размешчана за 7 км ад Качаргішке. Насельніцтва 37 чал. (2001 г.).
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска Рамейкі ў складзе гміны Відзы Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Расійскае харчовае эмбарга (з 2014)
Расійскае харчовае эмбарга — забарона ўвозу на тэрыторыю Расійскай Федэрацыі з 2014 г. «асобных відаў сельскагаспадарчай прадукцыі, сыравіны і харчавання, краінай паходжання якіх з'яўляецца дзяржава, якая прыняла рашэнне аб увядзенні эканамічных санкцый у дачыненні да расійскіх юрыдычных і (або) фізічных асоб або далучыліся да такога рашэння». Значнага ўрону (па выніках прымянення эмбарга ў 2014 — 2015 гг.) эканомікі гэтых дзяржаў ад эмбарга не панеслі. Расія ж у 2014 — 2015 гг., на фоне ўсплёску інфляцыі ў цэлым, значна ўзраслі рознічныя цэны на харчовыя прадукты, павялічылася выкарыстанне замяняльнікаў пры вытворчасці прадуктаў харчавання (пальмавага алею, сухога малака), а таксама рээкспарт забароненай прадукцыі з трэціх краін (напрыклад, яблыкаў з Беларусі, Сербіі).
Перадгісторыя і мэта ўвядзення эмбарга
У сакавіку 2014 года, пасля анэксіі Крыма Расіяй, ЗША і ЕС увялі санкцыі супраць Расіі. У санкцыйны спіс ЕС першапачаткова была ўнесена 61 асоба. Таксама санкцыі 29 красавіка ўвялі Японія і Канада. Пашырэнне спісаў стала рэакцыяй на правядзенне рэферэндумаў на ўсходзе Украіны.
Гоман (група)
«Гоман» ― беларуская народніцкая пецярбургская група ў 1880-х гадах.
Мар’іна (Ельнінскі раён)
Мар’іна (Ма́рьино) — вёска ў Ельнінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Карабецкага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена падчас Ельнінска-Дарагабужскай аперацыі ў 1943 годзе.
Гоман (група)
Гісторыя стварэння
Група ўзнікла сярод студэнтаў ― ураджэнцаў Беларусі, якія выступалі з ініцыятывай стварэння аўтаномнай беларускай фракцыі «». Стваральнікі і кіраўнікі — Аляксандр Марчанка з Мсціслаўскага павета і Хаім Ратнер са Шклова, ім дапамагалі М. І. Стацкевіч, В. Б. Крупскі, С. І. Несцюшка-Буйніцкі і інш.
Дзейнасць групы «Гоман»
Група тэарэтычна абгрунтоўвала існаванне беларускай нацыі, у сваёй праграме вылучала патрабаванне сацыяльнага і нацыянальнага разняволення беларускага народа, якое звязвала з перамогай народнай рэвалюцыі ў Расіі, пераходам улады і арганізацыі нацыянальных аўтаномій.
Група падтрымлівала сувязь з Паўночна-Заходняй арганізацыяй «Народнай волі», створанай у Вільні па ініцыятыве выканкама «Народнай волі». Гэта арганізацыя аб’ядноўвала народніцкія гурткі Віленскай, Віцебскай, Гарадзенскай, Ковенскай і Мінскай губерняў. Гоманаўцы былі знаёмы з яе кіраўнікамі ― А. Лісоўскай,, Е. Айзенбергам і І. Лямпе. Ёсць сведчанні аб сувязях групы «Гоман» з народавольцамі М. П. Аўчыннікавым, М. Э. Янчэўскім, П. П. Якубовічам.
У 1884 годзе група выпускала на рускай мове нелегальны гектаграфічны часопіс «Гоман» з падзагалоўкам «Беларускі сацыяльна-рэвалюцыйны агляд». Часопіс заклікаў да барацьбы з самадзяржаўем у садружнасці з расійскімі рэвалюцыянерамі, друкаваў карэспандэнцыю з месцаў. У першым нумары часопіса дэкларавалася: «Мы — беларусы, і павінны змагацца за мясцовыя інтарэсы беларускага народа і федэратыўную аўтаномію краіны. Мы — рэвалюцыянеры, бо, падзяляючы праграму барацьбы Народнай волі, лічым неабходным прыняць удзел у гэтай барацьбе; мы — сацыялісты, бо нашай галоўнай мэтай з’яўляецца эканамічнае паляпшэнне краіны на аснове навуковага сацыялізму». Упершыню была агучана думка пра самастойнасць беларускай нацыі. Аўтары часопіса «Гоман» адносілі беларусаў да разраду «плябейскіх нацый», якія не маюць сваёй нацыянальнай эліты (інтэлігенцыі). Пры гэтым, на думку аўтараў, беларусы — самабытны народ, у якога ёсць свая мова, культура, побыт, паданні, уласнае гістарычнае мінулае і тэрыторыя, якая ўтварае адзіны эканамічны раён. «''Глуха, але настойліва пратэставаў ён супраць здрадлівых спроб паланізаваць або русіфікаваць яго, і абедзве сілком навязаныя яму культуры праходзілі міма, не прычапіўшыся да яго. Свята захоўвае ён асновы свайго жыцця ў чаканні з’яўлення сваёй інтэлігенцыі, якая будзе не ламаць гэтыя асновы, а развіваць і ўдасканальваць іх…''».
меркаваў, што рэдактарамі «Гоману» былі маладыя палякі. Аднак, магчыма, гэта не зусім так. Хутчэй за ўсё, Хаімам Ратнерам упісаны такія словы: «Бедная частка яўрэйства нідзе так не сышлася з народам, як у Беларусі: яўрэі не толькі засвоілі тут некаторыя народныя звычаі і забабоны, але нават нярэдкія выпадкі аднадушнай барацьбы гэтай часткі з беларусамі супраць яўрэяў жа, багацеяў і паноў…».
Мора Моўсана
Мора Мо́ўсана — ускрайкавае мора індаакіянскага сектара Паўднёвага акіяна, ля ўзбярэжжа Усходняй Антарктыды, паміж мысамі Візэ (95° 45' у.д.) і Пойнсет (113° 12' у.д.).
Гоман (група)
Дзейнасць групы «Гоман»
Выйшлі два нумары часопіса. У сакавіку 1884 года ініцыятары часопіса арыштаваны. Р. Радзік сцвярджае, што беларускія народнікі «не пакінулі за сабой ні непасрэдных пераемнікаў, ні значных слядоў у свядомасці стваральнікаў беларускасці перадрэвалюцыйнага перыяду дваццатага стагоддзя». Але, хутчэй, справа ў пазнейшым замоўчванні групы «Гоман». Пра яе ўспамінае ў 1930-х гадах ксёндз Адам Станкевіч, беларускі грамадскі дзеяч у перадваеннай Польшчы: «''„Мужыцкую праўду“ пісалі і выдавалі беларусы-католікі з польскай культурай, а сярод беларускіх народавольцаў-гоманаўцаў ужо з’явілася беларуская праваслаўная інтэлігенцыя. Першыя яшчэ аглядаліся на Польшчу і на традыцыі Вялікага княства Літоўскага, а іншыя звязвалі лёс Беларусі з Расеяй і аб традыцыях Вялікага княства Літоўскага, калі не лічыць Грынявіцкага, зусім не памяталі. Гэтыя інтэлігенты не называлі сябе літоўцамі (як гэта рабіў Каліноўскі і нават яшчэ Грынявіцкі), а менавіта беларусамі…''». У 1935 годзе ў Львове выйшла праца Антона Луцкевіча «Narodowolcy-Białorusini i ich organ „Homon“» (Pamiętnik VI Powszechnego zjazdu historyków polskich w Wilnie 17-20 września 1935 r. T. 1. Lwów, 1935).
Мора Моўсана
Даўжыня берагавой лініі больш за 800 км. Плошча 333 тыс. км². Размешчана пераважна ў межах мацерыковай водмелі, максімальныя глыбіні крыху больш за 1000 м, пераважаючыя — 200—500 м. Вялікую частку года пакрыта неабсяжным льдамі; шмат сталовых айсбергаў, у тым ліку адколваюцца ад размешчанага тут шэльфавага ледавіка Шэклтана.
Вялікі ўклад у вывучэнне мора Моўсана ўнесла савецкая антарктычная экспедыцыя 1962 года. Гэтая частка Паўднёвага акіяна савецкімі навукоўцамі была выдзелена ў асобнае мора і названая ў гонар аўстралійскага антарктычнага даследчыка Д. Моўсана.
На ўзбярэжжы ў 1956—1958 гадах у аазісе Бангера працавала [СССР|савецкая]] навуковая станцыя «Аазіс», цяпер працуе аўстралійская станцыя «Кейсі».
Вальдэс
Вальдэс (Península Valdés) — паўвостраў на атлантычным узбярэжжы Аргенціны. Плошча — 3625 км². У 1999 годзе паўвостраў Вальдэс уключаны ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА — найперш з-за сваёй непаўторнай і багатай фаўны.
Большая частка паўвострава незаселена. Ёсць некалькі салёных азёр, самае буйное з якіх ляжыць на 40 метраў ніжэй за ўзровень мора. Гэта самая нізкая адзнака на сушы для Паўднёвай Амерыкі.
На ўзбярэжжы паўвострава знаходзяцца калоніі марскіх млекакормячых, такіх як паўднёвы марскі слон (Mirounga leonina) і вушастыя цюлені. У заліве Нуэва, які аддзяляе паўвостраў ад мацерыковай Патагоніі водзяцца паўднёвыя кіты (Eubalaena australis), таксама заплываюць для размнажэння іншыя віды кітоў, бо вада ў заліве цяплейшая і спакайнейшая за адкрыты акіян. Каля ўзбярэжжа водзяцца касаткі. На сушы трапляюцца страусы нанду, гуанака, мара (вядомы як патагонскі заяц, або патагонская марская свінка).
Сусветны снукерны рэйтынг у сезоне 2005/2006
Сусветны рэйтынг для топ-64 прафесійных гульцоў, якія кваліфікаваліся на сезон 2005/2006, прадстаўлены ніжэй. Рэйтынг уяўляе сабой суму набраных ачкоў на рэйтынгавых турнірах за два папярэднія сезоны. Ён выкарыстоўваўся для пасеву снукерыстаў на ўсе турніры сезона.
Беларуская антарктычная станцыя
Беларуская антарктычная станцыя — пастаянная беларуская антарктычная навуковая станцыя, якая знаходзіцца ў раёне гары Вячэрняй, на ўзбярэжжы мора Касманаўтаў за 28 км ад сезоннай расійскай станцыі «Маладзёжная». Пабудавана побач закансерваваных модуляў, прыналежных расійскай станцыі «Маладзёжная».
Падрыхтоўка
Аб рашэнні арганізацыі такой станцыі паведаміў 6 ліпеня 2006 дырэктар Інстытута праблем выкарыстання прыродных рэсурсаў і экалогіі НАН Беларусі акадэмік Уладзімір Логінаў. Па яго словах, «расійскія калегі зацікаўленыя ў нашай прысутнасці на мацерыку, бо мы будзем дапамагаць ім ажыццяўляць даследаванні, якія вядуцца на працягу 50 гадоў на размешчанай па суседстве станцыі „Маладзёжная“, але з-за недахопу фінансавання могуць быць перапыненыя».
Уладзімір Логінаў адзначыў, што матэрыяльная база станцыі поўнасцю падыходзіць для працы — трэба толькі мадэрнізаваць электракамунікацыі, усталяваць неабходнае абагравальнае і навукова-даследчае абсталяванне. На тэрыторыі станцыі таксама ёсць ангар для тэхнікі і цыстэрны для паліва. Геаграфічнае месцазнаходжанне станцыі зручнае — побач ёсць бухта, адкуль прама з карабля па часовым трубаправодзе можна дастаўляць у ёмістасці гаручае.
31 жніўня 2006 г. у падтрымку Саветам Міністраў Рэспублікі Беларусь была прынята дзяржаўная мэтавая праграма «Маніторынг палярных раёнаў Зямлі і забеспячэнне дзейнасці арктычных і антарктычных экспедыцый на 2007—2010 гады і на перыяд да 2015 года».
Дзяржаўным заказчыкам вызначана Міністэрства прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя Рэспублікі Беларусь, адказным за навуковае забеспячэнне НАН Беларусі. Праграма не вырашае існуючую няпэўнасць, якое ведамства будзе галоўным дзяржаўным выканаўцам нацыянальнай дзейнасці ў палярных раёнах; персанальная адказнасць за выкананне ўскладзена на Міністра прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя і Старшыню Прэзідыума Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі.
Фінансаванне мерапрыемстваў праграмы абмежавана сродкамі, прадугледжанымі ў рэспубліканскім бюджэце на фінансіраванне навуковай, навукова-тэхнічнай і інавацыйнай дзейнасці, рэспубліканскага фонда аховы прыроды і іншых крыніц, не забароненых заканадаўствам.
У выніку выкананых у 2007—2010 гадах даследаванняў распрацаваны і створаны прыборны комплекс для маніторынгу атмасферы ў Антарктыдзе, алгарытмы і праграмы для ацэнкі характарыстык снежнага покрыва па дадзеных касмічных назіранняў, эксперыментальныя ўзоры аўтаматызаваных прыбораў для выканання вымярэнняў спектральнага размеркавання інтэнсіўнасці прыземнага сонечнага выпраменьвання і агульнага ўтрымання азону ў атмасферы, радыёлакацыйны комплекс падпаверхнаснага зандзіравання снежна-ледзянога покрыва, тэктанічная карта Зямлі Эндербі. Праведзены комплексныя біялагічныя даследаванні флоры і фауны гэтага рэгіёну.
Першая група беларускіх адмыслоўцаў адправілася на станцыю Маладзёжную ў лістападзе 2006 для падрыхтоўкі яе да круглагадовага пражывання навукоўцаў.