cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дзейнасць ПВК «Вагнер» у Лівіі
Кантынгент
7 мая 2020 года прадстаўнікі ААН выступілі з заявай аб прысутнасці супрацоўнікаў ПВК «Вагнер» у Лівіі. Па іх інфармацыі, на той момант у краіне знаходзіліся ад 800 да 1200 яе наймітаў. Па даных ананімнай крыніцы, расіяне дапамагалі сілам Халіфа Хафтара з абслугоўваннем і рамонтам тэхнікі, а таксама ўдзельнічалі ў баявых аперацыях: аказвалі падтрымку ў якасці наводчыкаў артылерыі і авіяцыі, снайпераў і спецыялістаў па радыёэлектроннай барацьбе. Крыніцы ААН таксама ўсталявалі, што аператыўнікі з расійскай ПВК знаходзяцца ў Лівіі з кастрычніка 2018 года. Па іх ацэнцы, прысутнасць наймітаў істотна ўзмацніла армію Хафтара. Акрамя таго, сцвярджалася, што ў краіне прысутнічала і іншая прыватная ахоўная кампанія — «Расійскія сістэмы бяспекі». Яе спецыялісты ажыццяўлялі абслугоўванне і рамонт ваеннай авіяцыі.
Абвінавачванні
«Вагнераўцы», як паведамлялася, у шпіталі ў горадзе Эсбія за 50 км на поўдзень ад Трыпалі затрымалі і расстралялі траіх чалавек. Двум іншым ахвярам расіян удалося перажыць пакаранне смерцю.
23 красавіка 2020 года ўрад Фаіза Сараджа абвінаваціў расійскіх наймітаў з ПВК «Вагнер» у выкарыстанні нервова-паралітычнага газу ў раёне Салахадзін на поўдні Трыпалі.
IC 5319
IC 5319 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Пегас.
NGC 2712
NGC 2712 (іншыя абазначэнні — UGC 4708, IRAS08561+4506, MCG 8-17-3, KARA 292, ZWG 238.1, KUG 0856+451, PGC 25248) — спіральная галактыка з перамычкай (SBb) ў сузор’і Рысь.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ліпск
Назву Ліпск маюць:
Калюш
Калюш (Coluche, сапраўднае імя — Мішэль Жэрар Жазеф Калючы, Michel Colucci;,  — , Грас) — французскі комік, рэжысёр, акцёр і сцэнарыст. Уладальнік прэміі «Сезар» за найлепшую мужчынскую ролю. Вяршыняй яго акцёрскага майстэрства пераважнай большасцю прадстаўнікоў кінапрэсы лічыцца роля ў драме «Чао, блазан».
Жажэлкаўскі сельсавет
Жажэ́лкаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Смалявіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Жажэлка.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Смалявіцкага раёна Менскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чэрвеньскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Пліскага сельсавета.
Клод Брасёр
Клод Брасёр (Claude Brasseur, сапраўднае прозвішча Эспінас, Espinasse; нар., Нёі-сюр-Сен, Францыя) — французскі акцёр. Сын акцёра П’ера Брасёра і актрысы Адэт Жуаё, запазычыў псеўданім бацькі. Двухразовы лаўрэат прэміі «Сезар» у 1977 і 1980 гадах. Кавалер ордэна Ганаровага легіёна (2008).
Досыць паспяхова займаўся аўтаспортам і ў 1983 годзе перамог на ралі-марафоне «Парыж-Дакар» у класе аўтамабіляў, быў штурманам у Жакі Ікса.
Сорск
Сорск (Сорск) — горад (з 1966 года) у Расіі, рэспубліканскага падпарадкавання ў складзе Хакасіі. Насельніцтва 13,0 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1940 годзе.
Горад размешчаны на рацэ Сора, за 145 км ад Абакана. Сорскі горна-ўзбагачальны камбінат, Сорскі малібдэнавы камбінат, завод сілікатнай цэглы.
IC 5320
IC 5320 — галактыка тыпу S0 (спіральная галактыка) ў сузор’і Тукан.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Ілюзіяніст (фільм, 2006)
«Ілюзіяніст» (The Illusionist) — мастацкі фільм 2006 года рэжысёра. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Эдвард Нортан, Пол Джамаці, Джэсіка Біл, Руфус Сьюэл, Эдзі Марсан.
Сюжэт
Сын чырванадрэўшчыка, які ў юнацтве сябраваў са спадчынніцай герцагскага тытула, вяртаецца ў родную Вену як знакаміты ілюзіяніст Эйзенхайм. На адным з прадстаўленняў у ролі выкліканай з залы асістэнткі аказваецца яго сяброўка дзяцінства Сафі, якая стала герцагіняй і нявестай кронпрынца Аўстра-Венгерскай імперыі Леапольда. Іх дзіцячае сяброўства пераўтвараецца ў моцнае пачуццё, і, нягледзячы на папярэджанні паліцэйскага інспектара Уля, ілюзіяніст не збіраецца душыць у сабе цудоўны парыў. Ён угаворвае Сафі бегчы з ім, руйнуючы тым самым уладныя амбіцыі кронпрынца.
Харавыя водарасці
Ха́равыя водарасці, харафіты, лучыцы (Charophyta) — аддзел ніжэйшых раслін.
Батанічнае апісанне
Шматклетачныя кусцістыя водарасці знешне падобныя да некаторых вышэйшых раслін (рагаліснік, хвошч). Слаявіна вышынёй 20—30 см, часам да 1—2 м, прымацаваная да субстрату рызоідамі. Бакавыя галіны размешчаны кальчакамі на шматклетачных вузлах. Міжвузеллі з адной доўгай клеткі, якая можа абрастаць карой з вузкіх клетак. Абалонкі клетак часам абвапнаваныя. Хларапласты зялёныя, маюць хларафілы a і b, караціноіды, запасное рэчыва — крухмал. Размнажэнне вегетатыўнае і палавое (аагамія).
Пашырэнне
Выдзяляюць 1 клас, 1 парадак, 2 сямействы (нітэлавыя і харавыя), 6 родаў, каля 300 відаў. Пашыраны ўсюды. Паходзяць, магчыма, ад зялёных водарасцей. Вядомы з сілуру. Утвараюць вялікія зараснікі на заіленых і пясчаных грунтах у прэсных вадаёмах і апрэсненых участках мораў. На Беларусі 15 відаў з родаў, і.
Джос (плато)
Джос (Jos Plateau) — горнае плато ў Заходняй Афрыцы, на тэрыторыі Нігерыі.
Плато размешчана паміж рэкамі Нігер і Бенуэ Пераважаючыя вышыні 1200—1400 м. Найбольшая вышыня — 1735 м (гара Шэрэ). Плато ўяўляе з сябе астанцавы крышталічны масіў. Маюцца асобныя гранітныя пікі, конусы патухлых вулканаў, сталовыя горы.
На плато маюцца радовішчы волава, ніобію, танталу.
Далас Маверыкс
Далас Маверыкс (Dallas Mavericks) — прафесійны баскетбольны клуб, які выступае ў Нацыянальнай баскетбольнай асацыяцыі. Каманда была заснавана ў 1980 годзе. Клуб базіруецца ў горадзе Далас, Тэхас.
Добры дыназаўр
«Добры дыназаўр» (The Good Dinosaur) — амерыканскі анімацыйны фільм студыі «Pixar» 2015 года.
Сюжэт
Па сюжэце, у альтэрнатыўнай гісторыі падзенне астэроіда на Зямлю 65 мільёнаў гадоў таму так і не адбылося, што захавала дыназаўраў ад вымірання. Падчас далейшай эвалюцыі яны навучыліся маўленню і асновам сельскай гаспадаркі.
Білівердзін
Білівердзі́н (ад bilis — жоўць і vert — зялёны) — адзін з жоўцевых пігментаў. Крышталі зялёнага колеру, малекулярная маса 582,67.
Білівердзін — дэцыклізаваны, прамежкавы прадукт ферментатыўнага распаду гемаглабіну, што адбываецца ў макрафагах печані, селязёнкі і касцявога мозгу пазваночных з утварэннем вердаглабіну, які ў сваю чаргу распадаецца з вызваленнем глабіну, жалеза і білівердзіну. Пры аднаўленні білівердзін ператвараецца ў білірубін.
Білівердзін знойдзены таксама ў некаторых беспазваночных жывёл (чарвей, ракападобных, насякомых).
Хроніка Фрэдэгара
«Хроніка Фрэдэгара» — вялікая франкская хроніка 7 ст., напісаная паміж 663 і 666 г. Фрэдэгарам Схаластыкам.
«Хроніка Фрэдэгара» складзеная з перапісаных або скарочаных тэкстаў розных рымскіх і франкскіх крыніц, у т.л. хронік св. Ераніма, Ідацыя, Ісідора Севільскага, скарочаных II—VI кніг «Гісторыі франкаў» («Historia epitomata») Рыгора Турскага і арыгінальнага летапісу, якія ахопліваў падзеі франкскай гісторыі паміж 584 і 642 г. з некаторымі дапаўненнямі і намёкамі на пазнейшыя падзеі 652—664 г. «Хроніка Фрэдэгара» мае вялікае гістарычнае значэнне, дапаўняючы паведамленні Рыгора Турскага, яна з'яўляецца амаль адзінай звязанай і падрабязнай крыніцай па гісторыі франкаў у 1-й пал. 7 ст. Аўтар пісаў, без сумнення, пра тое, што бачыў сам. Найбольшую ўвага ён надаваў справам Бургундыі і Аўстразіі, а да Нейстрыі ставіўся варожа. Аднак у цэлым яго апавяданне праўдзівае і аб'ектыўнае. Пры гэтым значнага літаратурнага таленту і глыбокага розуму аўтар не меў, пісаў на вульгарнай позняй лаціне. «Хроніка Фрэдэгара» была працягнутая да 768 г. трыма аўтарамі, прыхільнікамі дому Піпіна Герыстальскага, да якіх варта ставіцца асцярожна, але яны таксама паведамляюць немалаважныя звесткі.
Дыфракцыя Фраўнгофера
Дыфракцыя Фраўнгофера — від дыфракцыі, пры якім дыфракцыйная карціна назіраецца на значнай адлегласці ад адтуліны ці перашкоды. Адлегласць павінна быць такой, каб можна было не звяртаць увагі ў выразе для рознасці фаз на члены парадку, што моцна спрашчае тэарэтычны разгляд з'явы. Тут z — адлегласць ад адтуліны ці перашкоды да плоскасці назірання, \lambda — даўжыня хвалі выпраменьвання, а \rho — радыяльная каардыната разгляданага пункта ў плоскасці назірання ў палярнай сістэме каардынат. Іншымі словамі, дыфракцыя Фраўнгофера назіраецца тады, калі лік зон Фрэнэля F \ll 1, пры гэтым прыходныя ў пункт хвалі з'яўляюцца практычна плоскімі. Пры назіранні дадзенага віду дыфракцыі выява аб'екта не скажаецца і змяняе толькі памер і становішча ў прасторы. У супрацьлегласць гэтаму, пры дыфракцыі Фрэнэля выява змяняе таксама сваю форму і істотна скажаецца.
Дыфракцыйныя з'явы Фраўнгофера маюць вялікае практычнае значэнне, ляжаць у аснове прынцыпу дзеяння шматлікіх спектральных прыбораў, у прыватнасці, дыфракцыйных рашотак. У апошнім выпадку для назірання светлавога поля «ў бясконцасці» выкарыстоўваюцца лінзы ці ўвагнутыя дыфракцыйныя рашоткі (адпаведна, экран ставіцца ў факальнай плоскасці).
Матэматычнаe апісанне
У скалярнай тэорыі дыфракцыя Фраўнгофера вызначаецца наступным інтэгралам:
NGC 2714
NGC 2714 (іншыя абазначэнні — ESO 125-7, PGC 24959) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Кіль.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Грызуны
Грызуны (Rodentia) — самы шматлікі атрад сысуноў. Прадстаўлены 33 сямействамі, каля 350 радамі і звыш 1700 відамі, насяляюць разнастайныя ландшафты. Іх велічыня можа складаць ад 5,5 см (мыш-малютка) да 135 см (вадасвінка), хаця ў большасці знаходзіцца ў межах ад 8 да 35 см.
Апісанне
Грызуны вельмі добра прыстасоўваюцца да розных умоў існавання, гэтае уменне дазволіла ім рассяліцца па ўсяму свету. Грызуны жывуць на паверхні зямлі, пад зямлёй, а некаторыя нават асвоілі паветраную прастору.
Большасць харчуецца ў асноўным травамі, пладамі і зернямі раслін, карнямі і г.д., некаторыя віды харчуюцца казуркамі і хрыбетнымі жывёламі.
Колькасць грызуноў мяняецца з года ў год, залежыць ад надвор’я, наяўнасці драпежнікаў і барацьбы чалавека з грызунамі-шкоднікамі. Здольныя аднавіць сваю колькасць усяго за год, прычына ў вялікай пладавітасці.
Гл. таксама
Euarchontoglires ├──Glires |   ├──Грызуны (Rodentia) |   └──Lagomorpha └──Euarchonta ├──Scandentia └──Primatomorpha ├──Dermoptera └──Primates
Янавічы (значэнні)
Назву Я́навічы маюць:
IC 5321
IC 5321 — галактыка тыпу Sa (спіральная галактыка) ў сузор’і Вадаліў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Салтанова
Салтано́ва (, Солтаново) — аграгарадок у Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Салтаноўскага сельсавета, з 2008 года цэнтр сельсавета.
Геаграфія
Знаходзіцца за 15 км у напрамку на захад ад горада Рэчыца, за 65 км ад Гомеля, за 3 км ад чыгуначнай станцыі Дземяхі. Каля аграгарадка працякае рака Ведрыч.
Гісторыя
У 1872—1917 гадах у вёсцы дзейнічаў Салтаноўскі драцяна-цвіковы завод. Меў паравы рухавік. У 1913 годзе працавала 75 чал. У 1-ю сусветную вайну вырабляў цвікі, калючы дрот, скобы.
Мелекеок
Мелекеок (Melekeok) — горад і адзін з шаснаццаці штатаў Палау. Знаходзіцца на востраве Бабелдааб. У 2006 годзе горад атрымаў статус сталіцы замест горада Корар. Насельніцтва складае прыкладна 391 чалавек (2005).
Білірубін
Білірубі́н (ад  — жоўць і  — чырвоны) — прадукт распаду гемаглабіну; адзін з пігментаў жоўці. Дрэнна раствараецца ў вадзе. Мае чырвона-буры колер у растворы, карычневы — у крышталях. Утвараецца найбольш у печані, адтуль з жоўцю выводзіцца ў кішэчнік, дзе асноўная маса білірубіну ператвараецца ў мезабілірубін, а потым ва ўрабілінаген. У тонкім кішэчніку невялікая колькасць білірубіну ўсмоктваецца ў кроў і зноў трапляе ў печань.
Пры атручэнні, парушэнні функцыі печані (закупорцы жоўцевых пратокаў) колькасць білірубіну ў крыві павялічваецца, што выклікае жаўтуху. Змяненне білірубіну ў крыві — дыягнастычны паказчык.
Другая балканская вайна
Другая балканская вайна — вайна, якую вялі між сабой Балгарыя і — супольна — Сербія, Чарнагорыя, Грэцыя, Румынія, Турцыя з 29 чэрвеня па 10 жніўня 1913 года. Балгарыя фактычна пачала гэту вайну і панесла паражэнне.
Галоўнай прычынай вайны быў канфлікт Сербіі і Балгарыі з-за падзелу тэрыторый, адабраных у Турцыі падчас Першай балканскай вайны. Балгарскія кіроўныя колы спадзяваліся нечаканым нападам на сербаў дасягнуць Скопле і Велеса, і атрымаць, такім чынам, моцную пазіцыю на наступных перамовах па статусе Македоніі. Удзел Румыніі і Турцыі быў выкліканы тэрытарыяльнымі прэтэнзіямі Румыніі і імкненнем Турцыі да рэваншу за паражэнне ў папярэдняй вайне.
Сербія
Тры арміі, два асобныя атрады.
Чарнагорыя
Адна дывізія ўвайшла ў склад серб. 1А, адна дывізія з паловай засталася ў Скопле (галоўная кватэра сербскага камандавання) як рэзерв.
Грэцыя
Каля 90—100 тыс. ч. (7 дывізій).
Турцыя
200—250 тыс. ч.
Балгарыя
Пяць армій. Супраць сербаў — 4А (ген. Ковачаў, 5 дывізій), 1А, 3А, 5А. Супраць грэкаў — 2А (ген. Іванаў, ~32—35 тыс. штыкоў).
Баявыя дзеянні між балгарамі і сербамі
30.6.1913 балг. 4А нечакана ўдарыла па пазіцыях сербскіх войскаў у кірунку Іштыба і Крывалака. Ужо ў першы дзень балг. наступу серб. 1А з істотнай падтрымкай артылерыі дала моцны адпор, затрымала балг. сілы каля Оўча-Поля і пасля зацятай бітвы (2.7—10.7.1913) адкінула балгараў да Царава-Сяла, і вымусіла агульнае адступленне балг. войск.
Балг. 1А, 3А, 5А дзейнічалі супраць сербаў (пачынаючы з 2.7—3.7.1913) малаактыўна і хутка адступілі ў балгарскія межы.
Баявыя дзеянні між балгарамі і грэкамі
Балг. 2А перайшла дэмаркацыйную лінію 30.6.1913, але тэмп яе наступу запаволіўся ўжо 1.7.1913. Грэкі перайшлі ў наступ асноўнымі сіламі (7 дывізій) 2.7.1913. 3—4.7.1913 адбыліся зацятыя баі пад Кількішам (Кукушам), балг. войскі былі адкінуты, пачалі адступаць у кірунку старой балг. мяжы. Грэч. войскі ўзялі Белашыцкую пазіцыю (6—7.7.1913), Струміцу (8.7.1913), Ветрынскую пазіцыю (10.7.1913), канчаткова выбілі балг. войскі з заходняга берагу р. Струмы. Грэч. флот заняў Кавалу (11.7.1913), грэч. войскі — Серэс (11.7.1913), Драму (14.7.1913).
Уступленне ў вайну Румыніі і Турцыі
Скарыстаўшы цяжкае становішча балг. войск пасля паразы ад сербаў і практычную адсутнасць войска ў межах Балгарыі па-за Македонскім ТВД (з выняткам 4 тыс. ч. ген. Вельчэва ў Адрыянопалі), у вайну супраць Балгарыі ўступілі Румынія і Турцыя.
Румынія завершыла мабілізацыю 10.7.1913, і ў сяр. ліпеня 1913 румынскія войскі (4 корпусы, 2 кав. дыв.) перайшлі балг. мяжу і рушылі да Сафіі, дасягнуўшы без баёў лініі Вратца—Архан'е—Злаціца.
Турэцкі галоўнакамандуючы Ізет-паша загадаў войскам перайсці новую мяжу 12.7.1913. Арміі рушылі наперад 21—22.7.1913, 23.7.1913 без бою занялі Адрыянопаль, да 31.7.1913 занялі, таксама без баёў, практычна ўсю Усходнюю Фракію.
Перамір’е было абвешчана 31.7.1913, Бухарэсцкі мірны дагавор быў падпісаны 10.8.1913.
Пасля падзей
Балгарыя страціла амаль усе тэрытарыяльныя набыткі 1-й балканскай вайны. Сербія атрымала амаль усю Македонію, Румынія далучыла Сілістрыю. Турцыя вярнула сабе значную частку сваіх еўрапейскіх земляў па стане да 1912. Параза Балгарыі пакінула ў яе кіроўных колах імкненне да рэваншу і ў значнай ступені прадвызначыла ўдзел Балгарыі ў 1-й сусв. вайне на баку Цэнтральных дзяржаў (гл. таксама: наступствы 1-й балканскай вайны).
Астроўна (возера, Полацкі раён)
Астро́ўна — возера ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Ушача.
Плошча паверхні Астроўна складае 0,31 км², даўжыня 1,1 км, найбольшая шырыня 0,5 км, найбольшая глыбіня 3 м. Плошча вадазбору 12,5 км² (3,96 ). Берагавая лінія звілістая. Берагі нізкія, спадзістыя і забалочаныя. Даўжыня берагавой лініі каля 4,26 км. На возеры 3 астравы агульнай плошчай 3,6 га.
Возера слабапраточнае. Злучана ручаямі (пратокамі) з азёрамі Расна, Блізніца, Чырвонае. Прыкладна ў 3 км на паўночны ўсход ад возера вёска Блізніца.
У возеры водзяцца шчупак, карась, плотка, лінь, акунь і іншыя віды рыб.
Краснаярск
Краснаярск (Красноярск) — горад (з 1690) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Краснаярскага края. Заснаваны ў 1628 годзе, найбуйнейшы са старадаўніх гарадоў Сібіры. Паводле дадзеных на красавік 2012 года колькасць насельніцтва горада пераўзышла мільён чалавек. Усяго ў Краснаярскай агламерацыі пражывае 1,186 млн чалавек. Горад размешчаны на абодвух берагах Енісея.
Гісторыя
Перад прыходам рускіх ваяроў тэрыторыя сучаснага Краснаярска ўваходзіла ў Язерскае княства енісейскіх кіргізаў. Гара Кум-Цігей, верагодна, была святым месцам качынцаў. Улетку 1927 года экспедыцыяй музея Прыенісейскага края выявіла на Каравульнай гары, дзе цяпер размяшчаецца Капліца Параскевы Пятніцы, багатае пахаванне XIII—XIV стагоддзяў. Багацце прадметаў, выяўленых у магільніку можа сведчыць аб тым, што на гары былі пахаваныя члены шляхетнага княжацкага роду, якія, верагодна, і кіравалі гэтай тэрыторыяй.
Мясцовасць, на якой пасля быў пабудаваны Краснаярск, стала вядомай рускім яшчэ ў 1608 годзе. У гэтым годзе казакі з Кецкага астрогу, пад правадырствам енісейска-асцяцкіх князькоў Урнука і Намака, адправіліся ўверх па Енісеі, з намерам знайсці «новую зямельку», а затым далучыць іх да валадарстваў маскоўскага цара. Плывучы ўверх па Енісеі, казакі сустрэлі зямлю, якою валодаў арынскі князёк Цюлькоў, і назвалі яе «Цюлькінскай зямелькай». Гэта назва затрымалася да пабудовы Краснаярскага астрога і сыходу арынцаў. Арынцы, якія падтрымліваліся не толькі качынцамі, але і енісейскай кыргызамі, доўгі час не згаджаліся плаціць ясак рускім і прымалі ўсе меры да выдалення апошніх з занятага імі месца. З гэтай мэтай яны амаль бесперапынна турбавалі іх набегамі, якія, да рэшце рэшт, сталі настолькі небяспечнымі, што казакі вырашылі звярнуцца да Енісейскага ваяводы з просьбай аб дапамозе і абароне.
Архітэктура
Пажар 1773 года знішчыў Краснаярскі астрог і практычна ўвесь горад, пасля пажару засталося толькі трыццаць дамоў. З Табольска быў дасланы сяржант геадэзіі Пётр Майсееў, які даў гораду лінейную планіроўку пецярбургскага тыпу.
Вуліцы Краснаярска былі прамыя і роўныя, арыентаваны па баках свету. Шыротная вуліцы пракладваліся паралельна Енісею з захаду на ўсход, ад Старога базару, размешчанага побач з Васкрасенскім саборам недалёка ад месца зліцця Енісея і Качы, у бок Мікалаеўскай горы. Мерыдыянальныя вуліцы ішлі з поўдня на поўнач, ад Енісея ў бок Пакроўскай гары. Яны будаваліся перпендыкулярна шыротным вуліцам і спынялі іх пад прамымі кутамі. Кварталы былі прыкладна аднолькавымі паводле памераў і мелі правільныя геаметрычныя формы. Вуліцы разыходзіліся ад плошчаў і сыходзіліся да плошчаў, і на гэтых адкрытых, здалёк бачных плошчах узвышаліся буйныя грамадскія будынкі.
Транспарт
Трамвайная сістэма горада Краснаярска дзейнічае з 1935 года. Працуюць 5 маршрутаў.
NGC 2715
NGC 2715 (іншыя абазначэнні — UGC 4759, MCG 13-7-15, ZWG 350.12, IRAS09018+7817, PGC 25676) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Жырафа.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рышар Барэнжэ
Біяграфія
Нарадзіўся 16 студзеня 1942 года ў Мулене, дэпартамент Алье. Сын афіцэра вермахта і францужанкі, якая сустракаліся з ім у гады Другой сусветнай вайны. У юнацтве жыў пераважна ў Сен-Жэрмен-дэ-Прэ. Тады ж пачаў пісаць, затым пад уплывам сябра — рэжысёра Мішэля Адзіяра — заняўся сцэнарнай дзейнасцю. Некалькі гадоў прабыў у Нью-Ёрку, ведучы бязладны лад жыцця. Вярнуўшыся ў Францыю, пачынае выступаць у ролі барда-спевака. У 1960-х пачынаецца яго акцёрская кар’ера. Першую ролю ў тэатры ён сыграў у «Жырафах» (рэжысёр Клод Лелуш), першую ролю ў кіно — у Жэрара Брака ў «Доме» (1970).
У 1982 годзе выйшаў фільм «Дзіва» Жан-Жака Бенекса, дзе Барэнжэ сыграў ролю імпазантнага таямнічага незнаёмца, што прынесла яму па-сапраўднаму шырокую вядомасць. Затым рушылі ўслед «брутальныя» ролі ў фільмах «Небяспека ў доме» Мішэля Дэвіля, «Разлік» Дэні Амара (за ролю ў гэтай крымінальнай драме Барэнжэ атрымаў свайго першага «Сезара» ў 1985 годзе), «Агент-баламут» Жан-П’ера Макі.
«Сезар» за галоўную ролю акцёр атрымаў у 1988 годзе за ролю ў «Вялікай дарозе» Жан-Лу Юбера. Зараз Барэнжэ ўваходзіць у пяцёрку найбольш значных акцёраў Францыі.
Сярод іншых значных фільмаў з удзелам акцёра — «Падземка» Люка Бесона, «Кухар, злодзей, яго жонка і яе палюбоўнік» Пітэра Грынуэя.
Дачка акцёра Романа Барэнжэ (нар. 1973) таксама абрала акцёрскую кар’еру.
GW170817
GW170817 — першы зарэгістраваны гравітацыйна-хвалевы ўсплёск, які адбыўся ў выніку зліцця дзвюх нейтронных зорак. Зарэгістраваны 17 жніўня 2017 года ў 12:41:04,4 UTC усімі трыма лазерна-інтэрфераметрычнымі гравітацыйна-хвалевымі дэтэктарамі дэтэктарнай сеткі LIGO-Virgo. Пра выяўленне гэтай падзеі было афіцыйна абвешчана 16 кастрычніка 2017 года ў сумесным прэс-рэлізе калабарацый LIGO Scientific Collaboration і Virgo Collaboration ; адначасова выйшаў сумесны артыкул калабарацый у Physical Review Letters.
Гісторыя
З уводам у строй 1 жніўня 2017 года абсерваторыі Virgo, размешчанай паблізу італьянскага горада Піза, колькасць гравітацыйных дэтэктараў дасягнула трох, і з’явілася магчымасць устанавіць каардынаты гравітацыйнага сігналу больш дакладна. 14 жніўня ўпершыню ў гісторыі ўсе тры дэтэктары зафіксавалі гравітацыйны сігнал ад зліцця чорных дзірак, які атрымаў абазначэнне GW170814, крыніца якога была вызначана значна дакладней чым тыя, што былі раней. Наступны сігнал, які атрымаў пазней назву GW170817, усе тры гравітацыйныя дэтэктары сумесна зафіксавалі 17 жніўня.
Выяўленне сігналу
Сігнал меў працягласць каля 100 секунд (з моманту, калі ён дасягнуў частаты 24 Гц, і да яго заканчэння). Ён быў звязаны з кароткім гама-ўсплёскм GRB 170817A, які адбыўся праз 1,74 ± 0,05 с пасля максімуму гравітацыйна-хвалевага ўсплёску (гама-ўсплёск назіраўся касмічнымі абсерваторыямі Fermi і INTEGRAL), а таксама з назіраемым аптычным і рэнтгенаўскім паслясвячэннем. Крыніца электрамагнітнага сігналу знаходзілася ў галактыцы NGC 4993 (сузор’е Гідры). Назіранне сігналу GW170817 адразу трыма дэтэктарамі дазволіла вызначыць напрамак на крыніцу; лакалізацыя крыніцы вызначана ўнутры вобласці на нябеснай сферы ў цялесным вугле 28 квадратных градусаў (з давяральнай імавернасцю 90 %). Крыніца гама-ўсплёску знаходзіцца ўнутры гэтай вобласці.
Пошук у электрамагнітным дыяпазоне
Зыходзячы з дадзеных аб затрымцы паміж момантамі прыходу сігналу на Fermi і INTEGRAL удалося значна палепшыць лакалізацыю крыніцы гама-прамянёў. Пры гэтым высветлілася, што час і вобласць гама-ўсплёску супадаюць з напрамкам на крыніцу гравітацыйных хваль, атрыманых калабарацыяй LIGO/Virgo. Далейшы пошук і аналіз інфармацыі ад іншых дэтэктараў дазволілі лакалізаваць вобласць, адкуль прыйшлі гравітацыйныя хвалі, і далей, атрымаўшы гэтую інфармацыю, тэлескопы па ўсёй Зямлі настроіліся на пошук слядоў зліцця ў розных дыяпазонах электрамагнітных хваль.
LIGO/Virgo на аснове дадзеных гравітацыйна-хвалевага ўсплёску вызначылі не толькі факт зліцця дзвюх нейтронных зорак, што павінна прывесці да сігналу ў аптычным дыяпазоне, але і прыблізную адлегласць да самой сістэмы. Выкарыстоўваючы гэта і ацэнкі каардынат крыніцы, астраномы пачалі пошукі яго аптычных праяў з надыходам цемры ў той вобласці Зямлі, дзе знаходзіліся абсерваторыі. Тэлескопы ў Чылі сталі першымі, дзе праз 10 гадзін пасля зліцця стала відаць вобласць лакалізацыі ўсплёску, але пры гэтым незалежна адна ад аднае аптычны кампанент адкрылі 6 каманд.
Наступныя назіранні
Пазней выпраменьванне ўдалося выявіць у іншых дыяпазонах. Так, праз 12,8 гадзіны абсерваторыяй Джэміні быў знойдзены водгук у блізкім інфрачырвоным дыяпазоне. У ультрафіялетавым дыяпазоне сігнал быў знойдзены касмічнымі тэлескопамі Swift і «Хабл». Таксама да назіранняў падключыліся тэлескопы Pan-STARRS, Magellan і Subaru. У выніку на працягу некалькіх тыдняў праводзіўся амаль бесперапынны маніторынг крыніцы.
Рэнтгенаўскі кампанент быў знойдзены толькі на 9-ы дзень назіранняў тэлескопам «Чандра». Таксама даволі доўга астраномы не маглі выявіць водгук у радыёдыяпазоне. Даследчыкі звязваюць затрымку з арыентацыяй накіраванага выкіду рэчыва: выкід быў накіраваны ў іншы бок і эфекты, звязаныя з разлётам абалонкі, праявіліся значна пазней. Прадпрымаліся спробы выявіць звязаныя са зліццём нейтронных зорак нейтрына, аднак яны не ўвянчаліся поспехам.
Навуковыя вынікі
У выніку зліцця нейтронных зорак у космас былі выкінутыя атамы цяжкіх элементаў — золата, урану, плаціны і іншых. Астраномы мяркуюць, што такія падзеі — гэта галоўная крыніца гэтых элементаў у Сусвеце. На Зямлі на працягу некалькіх дзён рэгістравалася выпраменьванне ад крыніцы ў розных дыяпазонах, і атрыманыя дадзеныя супалі з тэарэтычнымі прадказаннямі для падобнага зліцця.
Чарнагорск
Чарнагорск (Черногорск) — горад (з 1936) у Расіі, рэспубліканскага падпарадкавання у складзе Хакасіі. Насельніцтва 73,2 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1936 годзе. Размешчаны за 18 км ад Абакана.
Аснова эканомікі горада — Чарнагорскі філіял Сібірскай вугальнай энергетычнай кампаніі (здабыча каменнага вугля), ёсць таксама прадпрыемствы лёгкай і тэкстыльнай прамысловасці, мэблевая фабрыка, домабудаўнічы камбінат.
Радый-224
Актыўнасць аднаго грама гэтага нукліду складае прыблізна 5,892 ПБк.
Утварэнне і распад
Радый-224 непасрэдна ўтворыцца ў выніку α-распаду нукліду 228Th (перыяд паўраспаду складае 1,9116(16) года):
Акрамя таго 224Ra утвараецца пры β−-распадзе нукліду 224Fr (перыяд пащраспаду 3,33(10) хвілін, энергія распада 2 830(50) кэВ) і β+-распадзе нукліду 224Ac (перыяд паўраспаду 2,78(17) гадзіны, энергія распаду 1408 (4) кЭВ):
Радый-224 перажывае α-распад, у выніку чаго ўтворыцца нуклід 220Rn, таксама вядомы як радыеактыўны газ тарон (вылучаемая энергія 5788,85(15) кэВ):
З вельмі нізкай верагоднасцю (4,0(12)  %) з нуклідам радый-224 адбываецца кластарны распад з утварэннем нукліду 14C:
Бяспечнасць радыя-224
Да сярэдзіны дваццатага стагоддзя радый-224 лічыўся бяспечным тэрапеўтычным сродкам. Яго выкарыстоўвалі, у тым ліку, пры лячэнні псарыязу і ачаговай алапецыі. Паміж 1930 і 1950 гадамі раствор торыю-X быў папулярным сродкам для выдалення плям ад партвейну. У Германіі з 1944 па 1964 гады торый-X ўводзілі або наносілі на скуру пацыентам, якія пакутвалі на касцяны туберкулёз і хваробу Бехцерава. Прадукт быў даступны пад гандлёвай назвай Peteosthor. У 1948 годзе педыятр Хайнц Шпіс, правёўшы даследаванні, заўважыў, што прэпарат Peteosthor можа нанесці шкоду здароўю. У 1950-х гадах Шпісу ўдалося спыніць выкарыстанне прэпарата ў тэрапіі дзяцей. Сталі меркаваць, што тэрапія радыем-224 прыводзіць да захворвання на базаліёму скуры. Таму ад гэтай меры пачалі адмаўляцца і канчаткова адмовіліся ў медыцыне ў канцы 1960-х гадоў.
У наступныя гады, пасля абследавання 800 чалавек, якія атрымлівалі радый-224, было паказана, што больш чым у 50 з іх развіўся рак костак. Таксама торый-X выкарыстоўваўся ў вытворчасці касметыкі і прадметаў побыту, у тым ліку нямецкая радыеактыўная зубная паста Doramad.
Таямніца Кока
«Таямніца Кока» (Coco) — амерыканскі анімацыйны фільм студыі «Pixar» 2017 года. Пераможца прэміі «Оскар» (2018) у намінацыі «Найлепшы анімацыйны поўнаметражны фільм».
Сюжэт
Мігель выяўляе, што паміж ім і яго любімым спеваком, нябожчыкам Эрнеста дэ ла Крусам, існуе нейкая сувязь. Хлопец адпраўляецца да свайго куміра ў Краіну Мёртвых, дзе сустракае душы продкаў. Мігель знаёміцца ​​там з духам-шкілетам па імі Гектар, які становіцца яго правадніком. Удвая яны адпраўляюцца на пошукі дэ ​​ла Круса.
Чырвоныя водарасці
Чырвоныя водарасці, Багранкі, Барвовыя водарасці (Rhodophyta) — аддзел водарасцей.
Арэал і экалогія
Адрозніваюць 2 класы: бангіевыя і фларыдыевыя водарасці; больш за 600 родаў, каля 3800 відаў. Вядомы з археазою. Пашыраны пераважна ў морах, на вялікай глыбіні пераважаюць над іншымі групамі водарасцей; каля 5 % відаў — у прэсных вадаёмах і на глебе. На Беларусі трапляюцца віды з родаў і.
Значэнне і выкарыстанне
3 марскіх відаў чырвоных водарасцей атрымліваюць агар-агар, ёд, арганічныя рэчывы, выкарыстоўваюць як кармавыя і харчовыя прадукты. Прэснаводныя водарасці — індыкатары чысціні вады.
Знешняя палітыка Беларусі
Знешняя палітыка Рэспублікі Беларусь — сукупнасць адносін з іншымі дзяржавамі і міжнароднымі структурамі. Рэспубліка Беларусь як незалежная дзяржава пачала выпрацоўваць асноўныя прынцыпы сваёй знешняй палітыкі яшчэ падчас знаходжання ў складзе СССР. Глыбокі сацыяльна-эканамічны і грамадска-палітычны крызіс канца 1980-х гадоў суправаджаўся аслабленнем кантролю цэнтра над саюзнымі рэспублікамі. Атрымліваючы ўсё большую самастойнасць у вырашэнні ўнутраных пытанняў, мясцовыя эліты пачыналі дэманстраваць незалежнасць ад Масквы і ў пытаннях знешнепалітычных, пашыраючы свае паўнамоцтвы ў сферы знешнепалітычных зносін. І хоць фармальна ўсё гэта рабілася ў межах СССР, фактычна знешнепалітычная актыўнасць савецкіх рэспублік адбывалася ў абыход цэнтра.
Пасля прэзідэнцкіх выбараў і падзей лета — восені 2020 года ў Беларусі дыпламатычныя місіі краін Еўрапейскага саюза і ЗША прынялі рашэнне не прызнаваць легітымнасць Аляксандра Лукашэнкі. У выніку, новыя паслы ўручаюць копіі даверачных лістоў толькі кіраўніку Міністэрства замежных спраў Уладзіміру Макею, што паводле дыпламатычных правіл азначае абмежаванасць у іх дзейнасці.
Членства ў міжнародных арганізацыях
Паводле сакрэтных перамоў паміж СССР і ЗША, Беларусь (Беларуская ССР) у 1945 годзе ўвайшла, нараўне з СССР і Украінскай ССР, у лік першапачатковых членаў-заснавальнікаў ААН.
Пасля распаду СССР Беларусь з’яўляецца членам наступных міждзяржаўных утварэнняў:
Падчас афіцыйнага візіту ў Кітай у снежні 2005 прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка заявіў, што Рэспубліка Беларусь хуткім часам можа быць прынятая ў Шанхайскую арганізацыю супрацоўніцтва. Аб падтрымцы такога кроку, па словах прэзідэнта, заявілі ўсе краіны ШАС.
Беларусь і еўрапейскія арганізацыі
У снежні 1991 незалежная Беларусь была прызнаная Еўрапейскімі Супольнасцямі, і на першых этапах адзначалася ўстойлівае развіццё адносін паміж Беларуссю і ЕС. У 1995 быў падпісаны Дагавор аб партнёрстве і супрацоўніцтве (Partnership and Cooperation Agreement) у палітычнай, эканамічнай і гандлёвай сферах. Беларусь атрымлівала значную дапамогу ў рамках праграмы ТАСІС і па іншых каналах. Развіццю адносін паміж Беларуссю і ЕС перашкодзілі, аднак, некаторыя меры кіраўніцтва Беларусі, якія былі ўспрыняты на Захадзе як ушчамленне дэмакратыі. Еўрасаюз адмовіўся прызнаць змены ў Канстытуцыі Беларусі 1994 года, занесеныя ў 1996. У 1997 Савет Міністраў ЕС адмовіўся падоўжыць Дагавор аб партнёрстве і супрацоўніцтве і падтрымаць уступленне Беларусі ў Савет Еўропы; былі прыпыненыя двухбаковыя адносіны на міністэрскім узроўні і замарожаныя праграмы тэхнічнай дапамогі ЕС.
Беларусь страціла статус адмыслова запрошанага члена ў Асамблеі Савета Еўропы. Гэтае рашэнне было выклікана тым, што Парламенцкая асамблея Савета Еўропы прызнала праведзеныя ў Беларусі ў 1997 годзе выбары недэмакратычнымі, а ціск на апазіцыю — незаконным.
У 1998 годзе меў месца інцыдэнт у Драздах, калі дыпламатычныя прадстаўніцтвы былі выселеныя з сваіх рэзідэнцый, што таксама сыграла сваю ролю ў пагаршэнні адносін з Еўропай.
У маі 2005 у Польшчы адбыўся саміт Савета Еўропы, дзе актыўна абмяркоўвалася «беларускае пытанне», аднак беларуская дэлегацыя — адзіная з усіх дзяржаў Еўропы — не была запрошаная.
У сакавіку 2005 Еўрасаюз абвясціў аб намеры напроста фінансаваць «фарміраванне грамадзянскага грамадства» ў Беларусі. 10 сакавіка Еўрапарламент заклікаў «асудзіць існы беларускі рэжым як дыктатуру». У рэзалюцыі Еўрапарламента прапаноўваецца выявіць і замарозіць асабістыя актывы прэзідэнта Аляксандра Лукашэнкі і вышэйшых дзяржаўных службоўцаў, а таксама пашырыць спіс прадстаўнікоў беларускіх улад, якім забаронены ўезд у еўрапейскія краіны. Рашэнне Еўрапарламента мяркуе стварэнне тэле- і радыёстанцый для вяшчання на Беларусь, у тым жа годзе пачынае вяшчанне Еўрапейскае радыё для Беларусі. Гэтая рэзалюцыя аналагічная дакументам, прынятым уладамі ЗША у 2004, аднак можа зрабіць Беларусі больш сур’ёзную шкоду, паколькі сярод еўрапейскіх краін знаходзяцца яе найбуйныя гандлёвыя партнёры.
26 студзеня 2006 на сесіі Парламенцкай асамблеі Савета Еўропы (ПАСЕ) была прынятая рэзалюцыя, якая асуджае сітуацыю ў Беларусі напярэдадні прэзідэнцкіх выбараў. Нягледзячы на актыўную падтрымку расійскай дэлегацыі, Беларусь ізноў не атрымала статус адмыслова запрошанай у Савет Еўропы (якога яна была пазбаўлена ў 1997), паколькі не выкананыя чатыры ўмовы СЕ — пашырэнне паўнамоцтваў парламента, уводзіны інстытута ўпаўнаважанага па правах чалавека, перагляд Выбарчага кодэкса і закона аб друку.
ПАСЭ заклікала ўвесці супраць Беларусі рэжым міжнароднай ізаляцыі, які складаецца ў адмове падаваць візы высокапастаўленым беларускім дзяржаўным служачым і ў той жа час палегчыць выдачу віз простым грамадзянам. Прапанавана таксама замарозіць усе банкаўскія рахункі і іншыя фінансавыя актывы прэзідэнта Аляксандра Лукашэнкі і членаў яго асяроддзя.
З 26 лютага 2006 на тэрыторыі Беларусі ў перадпачатку прэзідэнцкіх выбараў пачалі працу незалежныя еўрапейскія тэле- і радыёстанцыі, фундаваныя з бюджэту ЕС і, адпаведна, не кантраляваныя мясцовымі ўладамі. Акрамя таго, незалежны расійскі тэлеканал RTVi атрымаў еўрапейскі грант на падрыхтоўку для беларускай аўдыторыі штодзённай 30-хвіліннай палітычнай перадачы. Усе праграмы выходзяць на рускай і беларускай мовах.
Еўрасаюз вылучыў на незалежнае вяшчанне ў Беларусі каля 2 млн долараў. Праграмы, фундаваныя Еўрасаюзам, працягнуць выходзіць у эфір і пасля прэзідэнцкіх выбараў 19 сакавіка.
Беларусь і ГУУАМ
22 красавіка 2005 удзельнікі саміту ГУУАМ таксама заявілі аб намеры развіваць дэмакратыю ў Беларусі.
Прэзідэнт Грузіі Міхаіл Саакашвілі панаракаў, што ў Беларусі «няма дэмакратыі і свабоды», і падкрэсліў, што беларускі народ «мае права на вольны выбар» і еўрапейскае развіццё.
З цвёрдай заявай выступіў прэзідэнт Літвы Валдас Адамкус: «Прэзідэнт Лукашэнка ўсё хутчэй і хутчэй рухаецца да аўтакратыі, самаізаляванасці як дзяржавы, так і беларускага народа».
Беларусь і Польшча
Адносіны паміж Беларуссю і Польшчай у 2005, пасля «аранжавай рэвалюцыі» на Украіне і ўлічваючы тую ролю, якую сыграў прэзідэнт Польшчы Аляксандр Кваснеўскі, пагоршыліся.
У маі 2005 Беларусь абвінаваціла аднаго з польскіх дыпламатаў у «актыўных дзеяннях, накіраваных на дэстабілізацыю беларускага грамадства». У адказ Польшча падрыхтавала спіс беларускіх службоўцаў, якім будзе забаронены ўезд на тэрыторыю Польшчы.
Чыннікам канфлікту стала грамадскае аб’яднанне «Саюз палякаў Беларусі» (СПБ), якое аб’ядноўвае каля 20 тысяч чалавек. У сакавіку 2005 на сходзе СПБ яго ранейшы кіраўнік, лаяльны кіраўніцтву Беларусі, быў зрушаны, пасля чаго Саюз палякаў Беларусі падвергнуўся масіраванаму ціску з боку ўлад, якія абвінавацілі кіраўніцтва Польшчы, якое фінансавала правядзенне з’езду СПБ, і пасольства гэтай краіны ў «падрыўной дзейнасці» супраць Беларусі. Міністэрства юстыцыі Беларусі адмовілася зацвердзіць вынікі з’езду СПБ, які абраў сваёй старшынёй Анжаліку Борыс. Польскі сойм выказаў сваю незадаволенасць дзеяннямі беларускіх улад, што было ўспрынята ў Беларусі як спроба ўмяшання ва ўнутраныя справы. Наступнае развіццё падзей і прывяло да дыпламатычнага канфлікту.
22 ліпеня МЗС Беларусі заявіў, што «дзеянні, прадпрымаемыя …польскім бокам, сведчаць аб свядомым правядзенні Польшчай лініі, накіраванай на згортванне беларуска-польскіх адносін… такая лінія польскага боку сведчыць альбо аб скажоным разуменні ёю сваёй ролі новага члена ЕС, альбо аб несамастойнасці яе знешняй палітыкі».
У той жа дзень стала вядома аб зачыненні беларускага прадстаўніцтва польскага навуковага фонду «Дыялог».
У жніўні 2005 года новым старшынёй беларускага Звязу палякаў па патрабаванні беларускага ўрада быў абраны пенсіянер Юзаф Лучнік. Шматлікія актывісты Саюза палякаў падвяргаліся адміністрацыйным арыштам па абвінавачваннях ва ўдзеле ў несанкцыянаваных акцыях пратэсту. Канфліктная сітуацыя з «Саюзам палякаў Беларусі» стала адным з прычын беларуска-польскага дыпламатычнага канфлікту. За некалькі месяцаў бакі выслалі па тры дыпламаты, а Польшча нават адклікала свайго пасла ў Беларусі для кансультацый.
11 снежня 2005 дарадніку польскага прэм’ер-міністра Міхалу Дворчыку, які займаецца пытаннямі сувязяў з суайчыннікамі за мяжой, было адмоўлена ва ўездзе ў Беларусь. Беларускія памежнікі паведамілі Дворчыку, што ён з’яўляецца асобай, непажаданай у Беларусі.
Чарговы шпіёнскі скандал з польскімі дыпламатамі разгарэўся ў перадпачатку рэгістрацыі кандыдатаў у прэзідэнты Беларусі і пачатку агітацыйнай кампаніі. 7 лютага 2006 у штодзённай праграме Беларускага дзяржаўнага тэлебачання «Каментарый дня» нейкі супрацоўнік кіравання контрразведкі КДБ абвінаваціў пасольства Польшчы ў Беларусі ў тым, што тут доўгі час дзейнічае рэзідэнтура польскіх спецслужбаў, якая, выкарыстоўваючы дыпламатычны імунітэт, ажыццяўляе легальную разведку, праводзіць збор інфармацыі аб сітуацыі ў арганізацыях этнічных палякаў, падрыхтоўвае крыніцы ўплыву і праводзіць іншыя дзеянні, накіраваныя на ўмяшанне ва ўнутраныя справы Рэспублікі Беларусь. Тутака ж начальнік цэнтра інфармацыі і грамадскіх сувязяў КДБ Рэспублікі Беларусь Валерый Надтачаяў звязаў актывізацыю «прадстаўнікоў замежных спецслужбаў, працаўнікоў дыппрадстаўніцтваў і супрацоўнікаў розных замежных няўрадавых арганізацый і фондаў» з надыходзячымі прэзідэнцкімі выбарамі. Па афіцыйных дадзеных, у Беларусі пражывае каля 450 тыс. этнічных палякаў — гэта другая па колькасці нацыянальная меншасць Беларусі пасля рускіх. Саюз палякаў Беларусі ажыццяўляе культурныя і адукацыйныя праграмы, якія фінансуюцца Польшчай. У яго вядзенні, у прыватнасці, знаходзяцца дзве польскія школы.
Беларусь і Украіна
Па заявах украінскіх і беларускіх палітыкаў, Украіну і Беларусь аб’ядноўвае вельмі шматлікае — гісторыя, культура, роднасныя сувязі. Беларусы і ўкраінцы стагоддзямі жылі разам у міры і згодзе.
У той жа час падзеі ва Украіне выклікалі самую жывую цікавасць у беларускай апазіцыі, шматлікія прадстаўнікі якой пабывалі ў Кіеве і прынялі ўдзел у «аранжавай рэвалюцыі».
Аднак Віктар Юшчанка практычна адразу пасля сваёй перамогі стаў адкрыта заяўляць аб тым, што «ўкраінскі досвед абароны сваіх правоў можа быць актуальным для кожнай краіны, дзе правы чалавека растаптаныя», маючы на ўвазе Беларусь. У пачатку красавіка Віктар Юшчанка ў Вашынгтоне падпісаў супольную ўкраінска-амерыканскую заяву «Позва новага стагоддзя для ўкраінска-амерыканскага стратэгічнага партнёрства», выказаўшы гатоўнасць прасоўваць свабоду ў краінах з «недэмакратычнымі рэжымамі»: «Мы пацвярджаем сваю прыхільнасць супольнай працы… па падтрымцы пасоўвання свабоды ў такіх краінах, як Беларусь і Куба».
Аляксандр Лукашэнка неадкладна заявіў у адказ: «Падпісанне адпаведнай заявы — фактычна ўмяшанне ва ўнутраныя справы суверэннай дзяржавы». Па яго словах, Беларусь мае намер вырашаць свае праблемы самастойна — акрамя таго, ён нагадаў аб «дзяржаўным абавязку Украіны», які ўтварыўся яшчэ ў 1992 годзе ў выніку невыканання ўкраінскімі кампаніямі камерцыйных абавязанняў і, па розных адзнаках, складае звыш 100 млн долараў.
Існуе таксама праблема дэлімітацыі мяжы паміж дзвюма краінамі працягласцю каля 1000 кіламетраў, якая была праведзеная паводле савецкага адміністрацыйна-тэрытарыяльнага дзялення і пакуль афіцыйна не ўзаконеная. Гэтая праблема мае істотнае значэнне для Украіны, жадаючай уступіць у НАТА. Дагавор аб дэлімітацыі беларуска-украінскай мяжы быў падпісаны яшчэ ў 1997 годзе і ўжо ратыфікаваны ўкраінскім бокам. Беларусь адмаўляецца ратыфікаваць гэты дагавор да ўрэгулявання запазычанасці. У сувязі з рознагалоссямі паміж Украінай і Беларуссю доўгі час не атрымоўвалася правесці перамовы прэзідэнтаў — у прыватнасці, быў адменены візіт Аляксандра Лукашэнка на Украіну, вызначаны на красавік 2006 года.
Міністэрства замежных спраў Украіны сцвярджае, што неўрэгуляваных дзяржаўных абавязкаў Украіны перад Рэспублікай Беларусь не існуе наогул з тых часоў, як у 2001 годзе была праведзеная рэструктурызацыя дзяржаўнага абавязку Украіны перад афіцыйнымі крэдыторамі ў рамках Парыжскага клуба крэдытораў.
У адказ на гэта ўкраінская грамадзянская арганізацыя «Пора» заклікала забараніць Лукашэнку ўезд на Украіну і перагледзець украінска-беларускія адносіны, а маладзёжная арганізацыя «Нацыянальны альянс» склала дагавор аб супрацоўніцтве з апазіцыйным беларускім «Маладым Фронтам» і ўжо 26 красавіка 2005 яе прадстаўнікі прынялі ўдзел у апазіцыйнай акцыі ў Мінску, дзе пяцёра з іх былі затрыманыя міліцыяй і прысуджаныя да адміністрацыйнага арышту ад 10 да 15 сутак за парушэнне грамадскага парадку. Спробы ўкраінскага МЗСа дамагчыся іх датэрміновага вызвалення былі безвыніковымі. Інцыдэнт перарос у сур’ёзны дыпламатычны скандал. Беларусь прыстрашыла зачыніць сваё пасольства ў Кіеве ў сувязі з «рэзкім абвастрэннем сітуацыі вакол яго дзейнасці».
7 мая 2005 прэзідэнт Лукашэнка яшчэ раз заклікаў Украіну займацца сваімі ўласнымі эканамічнымі праблемамі і не ўмешвацца ва ўнутраныя справы Беларусі.
1 лістапада 2005 украінскі прэм’ер-міністр Юрый Еханураў, выступаючы падчас візіту ў ЗША ў Фондзе Карнегі (Вашынгтон), назваў Лукашэнку «таленавітым прапагандыстам», які «умее працаваць з народнымі масамі». Пры гэтым прэм’ер дадаў, што зараз ён разумее, «чаму ў 30-я гады нямецкія жанчыны крычалі: „Жадаю дзіця ад фюрара!“»
Аляксандр Лукашэнка ніяк не пракаментаваў выказванні ўкраінскага прэм’ера, аднак МЗС Рэспублікі Беларусь папытаў украінскі бок растлумачыць, ці было такое выказванне прэм’ер-міністра Украіны і што ён меў на ўвазе. Праз некалькі дзён міністр замежных спраў Украіны Барыс Тарасюк заявіў, што словы ўкраінскага прэм’ер-міністра Юрыя Еханурава аб прэзідэнце Беларусі былі няслушна вытлумачаныя СМІ. У адпаведнасці з афіцыйнай пазіцыяй украінскага МЗС, распаўсюджаныя паведамленні аб параўнанні Лукашэнка і Гітлера ў выступе Еханурава з’яўляюцца «адвольнай інтэрпрэтацыяй СМІ».
Украіна ўваходзіць у склад працоўнай групы для каардынацыі дзеянняў у стаўленні да Беларусі, стварэнне якой было ўзгоднена прэм’ер-міністрамі Польшчы, Літвы, Латвіі і Украіны (падрабязней гл. Знешняя палітыка Беларусі).
24 лютага 2022 года на баку Расіі ўступіла ў актыўную фазу вайны супраць Украіны.
Беларусь і Літва
Кіраўніцтва Літвы аказвае прыкметную падтрымку беларускім апазіцыйным сілам. Тут дзейнічае Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт у выгнанні, які перабазаваўся на тэрыторыю Літвы ў ліпені 2004 года і атрымаў афіцыйную рэгістрацыю 15 лютага 2005 года. Ён фінансуецца рознымі амерыканскімі і заходнееўрапейскімі фондамі. Менавіта ў Вільні ўвесну 2005 была арганізавана сустрэча беларускіх апазіцыянераў з дзяржсакратаром ЗША Кандалізай Райс, падчас якой яна заявіла, што рэжым Лукашэнка — «апошняя дыктатура Еўропы». У Літве праводзяцца курсы для беларускіх апазіцыянераў па аказанні негвалтоўнага супраціву — масавых акцый, пікетаў і мітынгаў. Тутака ж часта праводзяцца розныя семінары і мітынгі. Літва ўваходзіць у склад працоўнай групы для каардынацыі дзеянняў у стаўленні да Беларусі, стварэнне якой было ўзгоднена прэм’ер-міністрамі Польшчы, Літвы, Латвіі і Украіны. Главы ўрадаў чатырох краін падтрымалі таксама ідэю «падрыхтоўкі незалежнай радыёпраграмы на беларускай мове». Рыжская радыёстанцыя Radio SWH мінула ў наступную частку конкурсу Еўрапейскай камісіі на права стварэння радыё і тэлепраграмы для вяшчання на Беларусь. Пераможца конкурсу будзе абвешчаны да 21 снежня 2005 года.
25 лістапада 2005 прэтэндэнт на пост прэзідэнта Беларусі ад апазіцыі Аляксандр Мілінкевіч сустрэўся з прэзідэнтам Літвы Валдасам Адамкусам у Вільні.
Раней, 26 кастрычніка, падчас свайго візіту ў Берлін, Адамкус заявіў у інтэрв’ю нямецкай газеце «Die Welt», што не выняткоўвае магчымасці «нападу беларускіх войскаў прэзідэнта Аляксандра Лукашэнкі на Летуву». Беларускі МЗС пракаментаваў гэтыя словы так: «Лёгка „бросить у спіну“ які сыходзіць канцлеру Г.Шродэру абвінавачвання ў грэбаванні прынцыпамі еўрапейскай салідарнасці і складана, пры выпадку, пазбегнуць спакусы выявіць бестактоўнасць у стаўленні да свайго суцэль шчаснага суседа — Рэспублікі Беларусь». Прадстаўнік МЗС падкрэсліў, што «Літва павінна быць заклапочаная не ўяўнай пагрозай з боку сваіх суцэль стабільных і прадказальных суседзяў, а рэальнай небяспекай для насельніцтва ўсяго Балтыйскага рэгіёна, якая ўзнікае ў сувязі з будаўніцтвам сховішча ядзернага паліва Ігналінскай АЭС».
Зварот беларускага МЗС і рэзка негатыўныя адзнакі гэтых выказванняў у самой Літве прымусілі Адамкуса тэрмінова ісці на папятную. Штодзённік «Respublika» 31 кастрычніка надрукаваў артыкул пад назвай «В.Адамкус адмаўляецца ад сваіх слоў», у якой цытуе словы прэзідэнта, якія асуджаюць журналістаў, якія нібы «ператварылі перадумову ў палітычную праблему».
Яшчэ адной гарачай тэмай у адносінах двух дзяржаў, як ужо паказана, з’яўляецца намер Літвы стварыць магільнік для ядзерных адыходаў Ігналінскай АЭС у 700 метрах ад беларускай мяжы. Гэтая станцыя ў цяперашні час выводзіцца з эксплуатацыі, што было адной з умоў уступлення Літвы ў Еўрасаюз. 31 снежня 2004 года быў спынены першы блок, цалкам яна павінна быць спыненая да 2008. У выпадку прыняцця такога рашэння, магільнік будзе размешчаны ў непасрэднай блізкасці ад беларускага Нацыянальнага парка «Браслаўскія азёры». У цяперашні час у непасрэднай блізкасці ад Беларусі размяшчаюцца 4 АЭС — Ігналінская, Чарнобыльская, Ровенская і Смаленская.
Беларускі бок неаднаразова заяўляла, што выступае супраць такога будаўніцтва, паколькі дадзены рэгіён з’яўляецца турыстычным, а ў развіццё яго інфраструктуры ўкладваюцца значныя матэрыяльныя сродкі.