cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Міжнародны ўніверсітэт імя Менендэс-і-Пелая
Міжнародны ўніверсітэт імя Менендэс-і-Пелая (Universidad Internacional Menéndez Pelayo) — іспанская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Мадрыдзе і кампусам у Сантандэры. Названы ў гонар навукоўца і літаратуразнаўцы Марселіна Менендэс-і-Пелая.
Гісторыя
Універсітэт быў створаны ў 1932 годзе падчас Другой Іспанскай Рэспублікі пад назвай Сантандэрскі міжнародны летні ўніверсітэт. Яго сядзібай стаў Палац Магдалены, які быў летняй рэзідэнцыяй караля Альфонса XIII з 1913 па 1930 гады. Першапачаткова палац быў падораны каралю гарадскім саветам Сантандэра. З 1933 па 1936 годы было распрацавана мноства курсаў з акцэнтам на іспанскую мову і літаратуру. Гэтыя курсы былі распрацаваны пераважна для замежнікаў. Гэтыя мерапрыемствы былі перапыненыя Грамадзянскай вайной у Іспаніі і аднавіліся толькі ў 1945 годзе пасля зацвярджэння загаду аб стварэнні Міжнароднага ўніверсітэта імя Марселіна Менэндэс-і-Пелая са штаб-кватэрай у шпіталі Сан-Рафаэль у Сантандэры. У пачатку лета 1949 года ўніверсітэт вярнуўся ў свой былы дом у Палацы Магдалены, дзякуючы гранту Хуана дэ Бурбона, графа Барселонскага. Неўзабаве, улічваючы рост актыўнасці ва ўніверсітэце, узнікла неабходнасць стварыць кампус у Атлантычным парку Лас-Ламас з жылымі блокамі, а таксама класнымі пакоямі.
IC 2830
IC 2830 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мота-Мантэкарвіна
Мота-Мантекарвіна (Motta Montecorvino) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Апулія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Фоджа.
Насельніцтва складае 851 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 43 чал./км². Займае плошчу 20 км². Паштовы індэкс — 71030. Тэлефонны код — 0881.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Іаан Прадцеча.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Цешын
Цешын (Cieszyn, Těšín, Teschen) — горад на поўдні Польшчы, на мяжы з Чэхіяй, адміністрацыйны цэнтр Цяшынскага павета Сілезскага ваяводства. Утварае гарадскую гміну. Плошча — 28,69 км². Насельніцтва — 36109 чал. (2004). Размешчаны на правым беразе ракі Ольшэ (Olza, Olše), якая аддзяляе яго ад чэшскага горада Чэскі-Цешын. Да 1920 года польская і чэшская часткі складалі адзін горад Цешын.
Гісторыя
У ліпені 1920 на міжнароднай канферэнцыі ў Спа (Бельгія) было прынята рашэнне аб падзеле Цешынскай Сілезіі паміж Польшчай і Чэхаславакіяй. Частка горада на левым беразе ракі Ольшэ, якая адышла Чэхаславакіі, стала звацца Чэскі-Цешын (Český Těšín), а частка горада на правым беразе, што адышла Польшчы, стала звацца Цешын (Cieszyn).
Анатоль Уласавіч Чыгараў
Анатоль Уласавіч Чыгараў (нар., в. Жаркі, Вохамскі раён, Кастрамская вобласць, Расія) — спецыяліст у галіне механікі дэфармуемага цвёрдага цела. Доктар фізіка-матэматычных навук (1986), прафесар (1989). Правадзейны член Нью-Ёркскай акадэміі навук (1996), Беларускай горнай акадэміі (1998), Германскага таварыства механікаў і матэматыкаў (1997), віцэ-прэзідэнт Беларускага таварыства тэарэтычнай і прыкладной механікі (1995).
Біяграфія
Скончыў Варонежскі дзяржаўны ўніверсітэт (механіка-матэматычны факультэт, 1967; аспірантура, спецыяльнасць «Механіка», 1971).
Працаваў у Варонежскім тэхналагічным інстытуце (1971—1978, выкладчык кафедры тэхнічнай кібернетыкі, кафедры вышэйшай матэматыкі), Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце (1979—2019, прафесар кафедры «Тэарэтычная механіка», у 1991—2019 — загадчык кафедры), Беларускім дзяржаўным універсітэце (з 2019, прафесар кафедры бія- і нанамеханікі).
Нарва (значэнні)
Назву Нарва маюць:
Медаль «За выдатную службу па ахове грамадскага парадку»
Меда́ль «За выда́тную слу́жбу па ахо́ве грама́дскага пара́дку» — дзяржаўная ўзнагарода СССР. Заснаваны Указам Прэзідыума ВС СССР ад 1 лістапада 1950 года.
Статут медаля
Медалём «За выдатную службу па ахове грамадскага парадку» ўзнагароджваюцца: Узнагароджанне медалём «За выдатную службу па ахове грамадскага парадку» ажыццяўляецца ад імя Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР Прэзідыумамі Вярхоўных Саветаў саюзных рэспублік.
Апісанне медаля
Медаль «За выдатную службу па ахове грамадскага парадку» вырабляецца з пасярэбранага нейзільбера (да 1960 года з серабра) і мае форму правільнага круга дыяметрам 32 мм.
На аверсе медаля, у цэнтры, надпіс рэльефнымі літарамі ў пяць радкоў «За отличную службу по охране общественного порядка». У верхняй частцы медаля намаляваная выпуклая пяціканцовая зорачка.
На адваротным боку медаля ў цэнтры, выпуклай формы герб СССР. У ніжняй частцы медаля, пад гербам, рэльефныя літары «СССР».
Абодва бакі медаля па акружнасці маюць выпуклы борцік.
Медаль пры дапамозе вушка і кольца злучаецца з пяцівугольнай калодачкай, абцягнутай сіняга колеру шаўковай муаравай стужкай шырынёй 24 мм з двума чырвонымі палоскамі пасярэдзіне стужкі шырынёй 1 мм кожная і чырвонымі палоскамі па краях стужкі шырынёй 5 мм кожная.
Мазырская жаночая гімназія
Мазырская жаночая гімназія — колішняя навучальная ўстанова ў Мазыры. Падпарадкоўвалася Віленскай навучальнай акрузе. Размяшчалася ў будынку, пабудаваным у канцы XIX стагоддзя на Базарнай плошчы (цяпер Леніна).
Гісторыя
Мазырская жаночая гімназія адкрыта ў 1907 годзе на базе жаночага вучылішча, заснаванага ў 1860 годзе. Да 1911 года жаночая гімназія Е. Сапрыноўскай, 29 лістапада 1911 года пераўтворана ў 7-класную жаночую гімназію. Утрымлівалася за дзяржаўны кошт. За навучальнай справай наглядаў дырэктар мужчынскай гімназіі. У ёй працавалі 3 законанастаўнікі і 12 выкладчыкаў Пецярбургскага і Юр’еўскага ўніверсітэтаў, Маскоўскіх вышэйшых жаночых курсаў і інш. Выкладаліся: руская мова і літаратура, гісторыя, матэматыка, фізіка, геаграфія, прыродазнаўства, чыстапісанне, маляванне, нямецкую і французскую мовы, спевы. У 1915 годзе было 269 навучэнак.
Існавала да 1917 года, на яе базе створана 7-гадовая агульнаадукацыйная школа.
Псалом 12
Псалом 12 (13 паводле масарэцкай нумарацыі) уваходзіць у 2-ю кафізму. Аўтарства прыпісваецца Давіду. Галоўная тэма гэтага псалма — маркота і скруха душы.
IC 2831
IC 2831 — галактыка тыпу * (зорка) ў сузор’і Леў.
Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт транспарту
Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт транспарту, БелДУТ (да 1993 года — Беларускі інстытут інжынераў чыгуначнага транспарту, БелІІЧТ, БІІЧТ ) — вядучая навучальная і навукова-даследчая ўстанова транспартнага і будаўнічага комплексу Беларусі.
Гісторыя і сучаснасць
Заснаваны ў 1953 годзе і размешчаны ў г. Гомелі, вуліца Кірава. За мінулыя гады падрыхтавана звыш 27 тысячы інжынераў, бакалаўраў і магістраў. У цяперашні час ва ўніверсітэце навучаюцца каля 12 тысяч студэнтаў усіх формаў навучання. Падрыхтоўку кадраў на 32 кафедрах вядуць звыш 300 выкладчыкаў, у тым ліку 170 прафесараў і дацэнтаў. Рэгіянальныя навучальныя цэнтры ўніверсітэта размешчаны ў Брэсце, Мінску. У складзе ўніверсітэта функцыянуюць Інстытут павышэння кваліфікацыі і Навукова-даследчы інстытут чыгуначнага транспарту.
Факультэты
У Мінску дзейнічае філіял ўніверсітэта.
Агульная экалогія
Да 30-х гадоў ХХ стагоддзя экалогія складалася з прыватных экалагічных навук: экалогіі раслін, экалогіі жывёл, экалогіі грыбоў і г.д. Гэтыя навукі фармаваліся ў рамках адпаведных таксанамічных раздзелаў біялогіі — батанікі, заалогіі, мікалогіі і інш, як падраздзелы гэтых навук. Але па меры назапашвання ведаў сфарміравалася агульная экалогія як самастойная навука.
Мілан Відмар
Мілан Відмар (Milan Vidmar,, Любляна - г., там жа) — славенскі электратэхнік, шахматыст, філосаф і пісьменнік.
Біяграфія
Скончыў Вышэйшую тэхнічную школу ў Вене, затым працаваў ва ўніверсітэце Любляны, быў заснавальнікам электраінжынернага факультэта, рэктарам універсітэта (1928-1929). У 1948 г. заснаваў у Любляне Электратэхнічны інстытут, які зараз носіць яго імя. Член Славенскай акадэміі навук (1940).
З'яўляецца адным з моцных шахматыстаў 20 стагоддзя. Ён прыняў удзел прыкладна ў 40 турнірах, займаючы досыць высокія месцы; найбольш яскравы поспех Відмара - 2-3-е месца на турніры ў Сан-Себасцьяне (1911) разам з Рубінштэйнам.
У далейшым Відмар таксама быў шахматным суддзёй (у тым ліку галоўным арбітрам Матчу-турніру на першынство свету ў 1948 г.), напісаў некалькі кніг па шахматах: "Паўстагоддзя за шахматнай дошкай" (Pol stoletja ob šahovnici, 1951), "Гутаркі пра шахматы з пачаткоўцам" (Razgovori o šahu z začetnikom) і інш.
Квінс-хаус
Квінс-хаус (Queen’s House, што перакладаецца як «дом каралевы») — невялікі двухпавярховы будынак з мінімальным дэкорам, пабудаваны для каралевы Ганны Дацкай ў 1614-17 гг. у Грынвічы па праекце архітэктара Ініга Джонса. Ён уваходзіў у комплекс каралеўскага палаца часоў Генрыха VIII, на месцы якога Крыстафер Рэн пасля выбудаваў Каралеўскі марскі шпіталь (цяпер Нацыянальны марскі музей).
Квінс-хаус — краевугольны камень брытанскай архітэктурнай традыцыі і першы на поўначы Еўропы прыклад паладыянскага стылю. Пры праектаванні будынка Джонс, верагодна, браў за прыклад вілу Медычы ў Поджа-а-Каяна. З вокнаў палаца адкрываецца від на Тэмзу. Разам прылеглымі пабудовамі Рэна Квінс-хаус з 1997 года знаходзіцца пад аховай ЮНЕСКА як помнік Сусветнай спадчыны.
У XVIII—XIX стагоддзях Квінс-хаус выкарыстоўваўся для патрэб Адміралцейства, у прыватнасці, тут размяшчаўся ваенна-марскі каледж. У 1807 г. палац быў злучаны з фланкіруючымі яго пабудовамі Рэна нізкімі каланадамі. Старанная рэстаўрацыя Квінс-хауса была ажыццёўлена ў 1986-99 гг. Плануецца, што на лугу перад ім падчас Алімпіяды 2012 года пройдуць спаборніцтвы па конным відам спорту.
Салодка
Салодка, таксама лакрычнік, лакрыца (Glycyrrhíza) — род травяністых раслін сямейства Бабовыя.
Батанічнае апісанне
Шматгадовыя травы з патоўшчаным паўзучым карэнішчам. Лісце непарнаперыстае, часта клейкае. Кветкі звычайна ліловыя, у пазушных гронках. Плод — боб на 1—8 зярнятак.
Віды
Род налічвае ад 20 да 30 відаў, некаторыя з іх :
Арэал
Арэал распаўсюджвання амаль касмапалітычны, прадстаўнікі роду сустракаюцца ва ўмераным і субтрапічным паясах Еўразіі і Амерыкі, у Паўночнай Афрыцы і Аўстраліі. На тэрыторыі Беларусі інтрадукаваны:, , , і інш.
Пушкіны
Пу́шкіны (Пушкины) — расійскі дваранскі род. Род занесены ў VI частку радаводных кніг Кастрамской, Маскоўскай і Наўгародскай губерняў.
Род паходзіць ад легендарнага выхадца «з немец» мужа сумленнага Радшы. Некаторыя даследчыкі атаясамляюць яго з Ратмірам, служкам Аляксандра Неўскага. Таксама адным з продкаў роду лічаць наўгародскага віцязя Гаўрылу Алексіча, яшчэ аднаго паплечніка Неўскага. Іх нашчадак у 7-м калене, Рыгор Аляксандравіч, празваны «Гармата», быў родапачынальнікам Пушкіных. Аб службе родапачынальніка нічога невядома, але паколькі адзін з яго сыноў быў баярынам, Рыгор быў выдатным служылым чалавекам, які валодаў вялікімі вотчынамі.
Галіны
Род досыць рана падзяліўся на мноства галін, шматлікія з якіх схуднелі. Ад пятага з 7 сыноў родапачынальніка пайшлі 5 асноўных галін роду:
Найбольш вядомыя
Галіна, з якой паходзіў Аляксандр Пушкін, вылучылася ў сярэдзіне XVI ст.; члены гэтай — малодшай у родзе — галіны не падымаліся вышэй звання стольніка, і толькі Іван Фёдаравіч Кукіш быў акольнічым.
Радавод
Рыгор Аляксандравіч Пушкін │ ├──>Аляксандр │      └─>Старэйшая галіна Пушкіных │ ├──>Мікіта │      └─>Сярэдняя галіна Пушкіных │ ├──>Васіль Уліта │      └─>Уліціны-Пушкіны │ ├──>Фёдар Таварак │      └─>Таваркавы │ ├──>Канстанцін │      └─>Малодшая галіна Пушкіных │ ├──>Андрэй, бяздзетны │ └──>Іван, бяздзетны
Магілёўскі філіял Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі
Магілёўскі філіял Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі — былая вышэйшая навучальная ўстанова ў г. Магілёве. Быў размешчаны ў былым будынку гаркама КПБ па адрасе вул. Крыленкі, 12.
Гісторыя
Закрыты загадам рэктара К. М. Дулавай ад 13.05.2021 № 17.
Структура
У філіяле станам на пачатак 2021 года дзейнічала кафедра харавога дырыжавання і інструментальнага выканальніцтва.
Спецыяльнасці
У філіяле праводзілася навучанне па наступных спецыяльнасцях:
Палітыка Грэнландыі
Грэнландыя, якая з’яўляецца аўтаномнай тэрыторыяй Даніі, у палітычных адносінах прадстаўляе парламенцкую прадстаўнічую дэмакратыю з шматпартыйнай сістэмай, якая ўваходзіць у склад Дацкага Спалучанага каралеўства.
Выканаўчая ўлада
Кіраўніком Грэнландыі з’яўляецца манарх Даніі (з 14 студзеня 1972 года — Маргрэтэ II), які прызначае сваім прадстаўніком вярхоўнага камісара (з 1 красавіка 2005 года — Сёрен Халь Мёлер).
Выканаўчую ўладу ажыццяўляе ўрад пад кіраўніцтвам прэм’ер-міністра, які фарміруецца маючай большасць у парламенце партыяй ці кааліцыяй. У кампетэнцыю ўрада Грэнландыі ўваходзяць унутраныя дзеі вострава, у той час як знешняя, фінансавая і абаронная палітыка застаюцца за ўрадам Даніі.
Па выніках рэферэндуму, які адбыўся ў 2008 годзе, урад Грэнландыі атрымаў права ўдзельнічаць у выпрацоўцы знешняй палітыкі, кантраліраваць органы правапарадку і самастойна распараджацца прыроднымі рэсурсамі вострава.
Заканадаўчая ўлада
Заканадаўчая ўлада на востраве осуществляется Ландстынгам — аднапалатным парламентам, які складаецца з 31 дэпутата, выбранага на 4 года па прапарцыянальнай сістэме. Апошнія выбары адбыліся 2 чэрвеня 2009 года. Насельніцтва таксама выбірае двух дэпутатаў для прадстаўніцтва краіны ў парламенце Даніі. Па выніках выбараў 2007 года адзін з дэпутатаў належыць да партыі «Сіўмут», другой да партыі «Інуіт Атакатыгіт».
Судовая ўлада
Судовая ўлада Грэнландыі з’яўляецца незалежнай ад двух іншых і ажыццяўляецца Вярхоўным судом.
Палітычныя партыі
Асноўнымі палітычнымі партыямі Грэнландыі з’яўляюцца сацыял-дэмакратычная «Сіўмут» («Наперад»), якая падтрымлівае ўмераную аўтаномію, і левасацыялістычная «Інуіт Атакатыгіт» («Народнае супольніцтва»), якая выступае за поўную аўтаномію краіны. Таксама дзейнічаюць ліберальная партыя «Дэмакратыт» і кансерватыўная «Атасут» («Свядомасць супольніцтва»), якая падтрымлівае інтарэсы сельскіх жыхароў.
Па выніках выбараў 2009 года 14 дэпутацкіх мандатаў з 31 мае партыя «Інуіт Атакатыгіт», якая фарміруе ўрад разам з «Дэмакратамі». Да гэтага цягам 30 гадоў урад фарміравалі прадстаўнікі партыі «Сіўмут».
Адміністрацыйнае дзяленне
Пасля рэформы, якая ўступіла ў сілу 1 студзеня 2009 года, Грэнландыя падзяляецца на 4 камуны і Паўночна-Усходні Грэнландскі нацыянальны парк, які мае асаблівы статус, а таксама амерыканскую авіябазу Туле, якая таксама не ўваходзіць ні ў адну з камун.
Знешняя палітыка
Права вядзення знешняй палітыкі вострава належыць Даніі. Такім чынам, Грэнландыя не мае сваіх дыпламатычных прадстаўніцтваў за мяжой альбо якіх-небудзь прадстаўніцтваў на сваёй тэрыторыі. Тым не менш, пасля рэферэндуму 1982 года Грэнландыя не ўваходзіць у ЕС, сябрам якога з’яўляецца Данія, і яго эканамічныя праграмы, а таксама з’яўляецца самастойным сябрам Паўночнага савета і Паўночнага інвестыцыйнага банка.
Універсітэт імя Франсіска дэ Віторыя
Універсітэт імя Франсіска дэ Віторыя (Universidad Francisco de Vitoria) — іспанская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Мадрыдзе. Названы ў гонар тэолага і прапаведніка Франсіска дэ Віторыя.
Юрый Антонавіч Трухан
Юрый Антонавіч Трухан (нар. 26 чэрвеня 1961) — савецкі і беларускі футбаліст, абаронца.
Кар’ера
З 1978 па 1988 года гуляў за мінскае «Дынама», разам з якім стаў чэмпіёнам СССР. Згуляў 2 матчы ў Кубку УЕФА ў сезоне 1986/87. Пасля цяжкай траўмы ў 1987 годзе на ранейшы ўзровень так і не выйшаў і неўзабаве пакінуў каманду. У 1989 годзе выступаў у Другой лізе за варашылаўградскую «Зару». Наступныя два сезоны адыграў ва ўладзівастоцкім «Прамяні».
У першай палове 1992 гуляў у першым беларускім чэмпіянаце за бабруйскі «Шыннік», пасля чаго пераехаў у пяты нямецкі дывізіён. У 1994 годзе правёў 3 матчы ў Другім дывізіёне Расіі, гуляючы за «Саматлор-XXI».
Снядова (гміна)
Снядо́ва (Śniadowo) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Ламжынскага павета Падляскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Снядове. Плошча гміны складае 162,59 км². Станам на 2011 год у гміне Снядова пражывалі 5734 чалавекі, шчыльнасць — 35 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 43 салецтвы.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 48 населеных пунктаў.
Байканур (горад)
Байкану́р, Байканыр (Байқоңыр) — горад у Казахстане, адміністрацыйны і жылы цэнтр касмадрома Байканур.
Насельніцтва — 73 127 чалавек (на 1 студзеня 2014). Па стане на 1 студзеня 2011 года колькасць зарэгістраваных у горадзе грамадзянаў Казахстана складала 37,1 тыс. чалавек.
Псалом 13
Псалом 13 (14 паводле масарэцкай нумарацыі) уваходзіць у 2-ю кафізму. Аўтарства прыпісваецца Давіду. Галоўная тэма гэтага псалма — шалы і дзеі бязбожных.
Байканур (горад)
Да снежня 1995 зваўся Ленінск. У СССР меў статус закрытага горада. У горадзе дзее прапускны рэжым.
Змесцаваны ў лукавіне на правым высокім беразе ракі Сырдар'і. Чыгуначная станцыя знаходзіцца ў 2 км на поўнач ад горада на тэрыторыі прыгараднага мястэчка Цюратам. Чыгунка Арысь I — Кандагач аднакалейная, шырокакалейная з цеплавознай цягай. У 5 км на поўнач ад горада праходзіць аўтамабільная дарога Аральск — Жасалы — Кызыларда, яна мае нумар М32 (Самара — Шымкент). Горад і касмадром абслугоўваюць аэрапорты Крайні (у 6 км заходней горада) і Юбілейны (былы пасадкавы комплекс для «Бурана» у 40 км паўночна-паўночна-заходней горада, на тэрыторыі касмадрома).
Дэмаграфія і перспектывы горада
Дэмаграфічная гісторыя горада незвычайная. З моманту заснавання (1955) і на працягу двух наступных дзесяцігоддзяў абсалютная большасць жыхароў горада была прадстаўлена славянскімі нацыянальнасцямі (афіцэры і камандзіраваныя грамадзянскія спецыялісты пераважна з РСФСР, Украінскай ССР, Беларускай ССР). Па меркаваннях сакрэтнасці, карэннае насельніцтва рэгіёна (казахаў) на працу на касмадроме не прымалі і жытла ў горадзе (за рэдкім выняткам) не падавалі. Такім чынам, у 1955—1975 гадах карэннае насельніцтва складала менш 1 % колькасці насельніцтва горада. Насельніцтва прыгарадных мястэчак Цюратам, Акай, Хутар Болдзіна займалася гавядніцтвам, частка з іх працавала на чыгуначнай станцыі Цюратам.
Сітуацыя змянілася ў сярэдзіне 1970-х, калі быў знесены пасёлак сельскага тыпу Хутар Болдзіна, што знаходзіўся ў 1 км да паўночнага ўсходу ад горада (паўсталы ў гады будавання касмадрома), блізка гарадскога водазабору. Тут назіралася неспрыяльнае санітарна-эпідэміялагічнае становішча, назіраліся частыя выбліскі інфекцыйных захворванняў, што магло прывесці да эпідэміі ў горадзе. Жыхары мястэчка былі расселены ў пяціпавярховых дамах на паўночнай ускраіне горада (вуліца Сайфуліна). Такім чынам, доля карэннага насельніцтва ў горадзе дасягнула 5-7 %, і надалей паступова расла (за рахунак больш высокай нараджальнасці ў казахаў у параўнанні са славянскімі нацыянальнасцямі); ім было дазволена працаваць у гарадскіх службах (гандлю і ЖКГ).
Наступная змена дэмаграфічнай структуры горада адбылася ў 1993—1994 гадах, калі касмадром і горад перажылі глыбокі крызіс. Мноства супрацоўнікаў касмадрома пакінулі Байканур і з'ехалі са сваімі сем'ямі ў Расію, на Украіну, у Беларусь. Кватэры, якія вызваліліся, былі заняты карэнным насельніцтвам, што прыбывае з гарадоў і сёл Кызылардзінскай вобласці (так званыя «самазасяленцы»), частка якіх змагла працаўладкавацца ў гандлі і гарадскіх службах, а большасць былі беспрацоўныя. Да сярэдзіны 1990-х доля карэннага насельніцтва складала ў горадзе ўжо 40-50 %.
У другой палове 1990-х і пачатку 2000-х працягнуўся адток рускамоўнага насельніцтва з горада, злучаны з паэтапным скарачэннем вайсковых частак і перадачай аб'ектаў касмадрома грамадзянскім прадпрыемствам. Быў дазволены прыём карэннага насельніцтва на аб'екты касмадрома. Да 2007 доля карэннага насельніцтва ў горадзе дасягнула 60-70 %. Улічваючы высокую нараджальнасць у казахскіх сем'ях (у сярэднім 3-4 дзіцяці ў сям'і, супраць 1-2 у славянскіх сем'ях), можна чакаць, што да 2015—2020 гадоў гэты паказнік дасягне 90 %.
Апроч таго, на касмадром з 2005 года няма прытоку маладых спецыялістаў касмічнай галіны звонку (раней сюды штогод прыязджалі сотні выпускнікоў ВКА ім. Мажайскага і іншых вайсковых ВНУ). Расце сярэдні ўзрост супрацоўнікаў прадпрыемстваў касмадрома.
Арсара-дзі-Пулья
Арсара-дзі-Пулья (Orsara di Puglia) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Апулія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Фоджа.
Насельніцтва складае 3229 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 39 чал./км². Займае плошчу 82 км². Паштовы індэкс — 71027. Тэлефонны код — 0881.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Архангел Міхаіл.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Яўген Максімавіч Прымакоў
Яўге́н Максі́мавіч Прымако́ў (Евге́ний Макси́мович Примако́в;,  — , ) — савецкі і расійскі палітычны і дзяржаўны дзеяч, у 1998—1999 гг. — старшыня ўрада Расійскай Федэрацыі. Акадэмік, член Прэзідыума РАН, доктар эканамічных навук.
Займаў пасады старшыні Савета Саюза Вярхоўнага Савета СССР, кіраўніка Цэнтральнай службы разведкі СССР, дырэктара Службы знешняй разведкі Расіі, міністра замежных спраў і старшыні ўрада Расійскай Федэрацыі. Дэпутат Дзяржаўнай думы РФ трэцяга склікання. Прэзідэнт Гандлёва-прамысловай палаты Расійскай Федэрацыі.
Від на жыхарства
Від на жыхарства, або пасведчанне на права жыхарства , — дакумент, які пацвярджае асобу замежнага грамадзяніна або чалавека без грамадзянства i пацвярджае атрыманне дазволу на пастаяннае пражыванне ў дзяржаве знаходжання.
У Беларусі від на жыхарства выдаецца замежным грамадзянам і асобам без грамадзянства, якія атрымалі дазвол на сталае пражыванне ў краіне.
Від на жыхарства звычайна з'яўляецца дакументам, які дае права на свабодны выезд з краіны і ўезд у яе падчас дзеяння дазволу на пастаяннае пражыванне. Тым самым часам у некаторых краінах наяўнасць пасведчання на права жыхарства не вызваляе ад неабходнасці атрымання ўязных і выязных віз грамадзянамі, якія стала пражываюць на іх тэрыторыі.
Некаторыя краіны маюць у сваім заканадаўстве палажэнні, якія дазваляюць заможным іншаземцам атрымліваць від на жыхарства без права на працу, — напрыклад, Швейцарыя, Аўстрыя, Іспанія, Італія, Мальта і Эстонія. Аднак у названых краінах іншаземцы могуць атрымаць і іншы тып віду на жыхарства — з правам на працу.
Віталь Сцяпанавіч Севяранін
Віталь Сцяпанавіч Севяра́нін (Виталий Степанович Северянин; ) — вучоны ў галіне цеплаэнергетыкі, доктар тэхнічных навук (1987), прафесар (1989). Акадэмік Беларускай інжынернай акадэміі (1997), Беларускай акадэміі сацыяльных навук (1999).
Біяграфія
В. С. Севяранін нарадзіўся ў Іркуцку. З 1947 па 1955 год жыў у Пінску, скончыў сярэднюю школу № 4. Працаваў ва Уральскім цеплатэхнічным навукова-даследчым інстытуце ў Чалябінску. З 1973 года В. С. Севяранін у Брэсцкім інжынерна-будаўнічым інстытуце (сучасны Брэсцкі дзяржаўны тэхнічны ўніверсітэт). З 1979 па 1987 год займаў пасаду загадчыка кафедры цеплагазазабеспячэння і вентыляцыі факультэта інжынерных сістэм і экалогіі, з 1991 года — з 1991 — кіраўнік лабараторыі «Пульсар».
Навуковая дзейнасць
В. С. Севяраніну належаць працы па праблемах гарэння розных відаў паліва, цепламасаабмену, асновах энергазберажэння. Выявіў слаявое пульсуючае гарэнне і ўстанавіў яго фазавыя суадносіны. Таксама даследаваў асаблівасці абдзімання паліва пульсуючым патокам. Аўтар больш за 400 публікацый. Больш за 200 тэхнічных канструкцый, схем, гуманітарных ідэй абаронены патэнтамі на вынаходствы.
Валькавадскі Беатус
Валькавадскі Беатус, Беатус з Валькавада, Вальядалідскі Беатус, Беатус з Вальядаліда — ілюмінаваны рукапіс — копія Беата Ліебанскага, перапісаны манахам Авека ў 970 годзе, у цяпер зніклым Манастыры Маці Божай Валькавадскай у Паленсіі. Ён захоўваецца ў калекцыі.
Гісторыя
У 970 годзе, падчас праўлення караля Леона, манах па імені Авека ў манастыры ў Валькавада скапіяваў і зрабіў мініяцюры на пергаменце для абата Валькавада Семпроніа да Каментарыя Святога Беата з манастыра , створанага паміж 765 і 775 гадамі. Валькавадскі Беатус з’яўляецца адной з 32 копій гэтага твора, якія існуюць у цяперашні час, многія з іх багата ілюмінаваны.
Рукапіс Авека заставаўся ў абацтве да XVI стагоддзя. Амбросіа дэ Маралес апісвае, што бачыў яго там у 1572 годзе. Але ў 1590 годзе яго ўжо там не было. Ён адправіўся ў , а потым у Мадрыд, дзе належаў сакратару Філіпа II Гамбурга. У XVII стагоддзі рукапіс належаў езуіцкай школе Святога Амброзія ў Вальядалідзе, а калі Карл III Іспанскі загадаў выгнаць езуітаў, калекцыя іх бібліятэкі была перавезена ва ўніверсітэт Вальядаліда.
Апісанне
Рукапіс, таксама вядомы як Вальядалідскі Беатус, складаецца з 230 , захаваных у добрым стане (яшчэ чатырнаццаці не хапае) памерамі 35,5 х 24.5 см і змяшчае 87 мініяцюр і шматлікія буквіцы. Яркія колеры даюць пігменты азурыту, малахіту і кінавары, змешаныя з яйкамі, мёдам або клеем, і пакрытыя пластом воску. Фігуры людзей абмяжоўваюцца лініямі і іх экспрэсіўнасць зыходзіць з вялікіх міндалепадобных вачэй. На палях многіх старонак знаходзяцца шматлікія пазнакі, безумоўна, дададзеныя аўтарам у ходзе яго працы, і іншыя зробленыя пазней на працягу стагоддзяў.
Падрыхтоўка рукапісу выканана вельмі хутка, з 8 чэрвеня па 9 верасня 970 года. На Фоліо 3 маецца надпіс, які пацвярджае гэтыя даты: «Initiatus est liber iste Apocalypse Joahnni SAW idus junius et pinibit exaratus SAW idus septembris sub was VIII».
Адным з першых радкоў Беатуса з’яўляецца пазначэнне, хто і па чыёй замове стварыў гэты манускрыпт: «Hoc opus your fieret prae-dictus Abbas Sempronius instanter egit, cui ego Oveco indignus mind obediens worshipper depinxi». Далей пазначана дата: «Anno Domini 970».
Кларэнс-хаус
Кларэнс-хаус (Clarence House) — вэстмінстэрская рэзідэнцыя членаў брытанскай каралеўскай сям'і, якая прылягае да Сент-Джэймскаму палацу з боку Мэла.
Невялікі і сціплы асабняк быў пабудаваны Джонам Нэшам у 1825-27 гг. для герцага Кларэнса, які праз тры гады ўзышоў на прастол пад імем Вільгельма IV. Пры каралеве Вікторыі ў Кларэнс-хаусе пражывала спачатку яе маці, а потым — малодшыя сыны.
Каралева Елізавета II з мужам займала Кларэнс-хаус да ўзыходжання на прастол, аддаючы перавагу старадаўняму, але малакамфартабельнаму Сент-Джэймскаму палацу. Цяпер гэту традыцыю працягвае яе сын, прынц Чарлз, а з 1953 па 2002 гг. Кларэнс-хаус служыў лонданскім домам для каралевы-маці, Елізаветы Боўз-Лаян.
Канстанцін Міхайлавіч Быкаў
Канстанцін Міхайлавіч Бы́каў (Константин Михайлович Быков;  — ) — вучоны ў галіне фізіялогіі, акадэмік Акадэміі медыцынскіх навук СССР (1944), Акадэміі навук СССР (1946). Заслужаны дзеяч навукі РСФСР (1940). Генерал медыцынскай службы.
Біяграфія
Нарадзіўся ў горадзе Чухлама Кастрамской губерні (Расійская імперыя). У 1912 годзе скончыў Казанскі ўніверсітэт. Працаваў у ім да 1921 года пад кіраўніцтвам М. А. Міслаўскага. У час Першай сусветнай вайны быў урачом на фронце. У 1921—1950 гг. працаваў у Інстытуце эксперыментальнай медыцыны, у 1921—1932 гг. пад непасрэдным кіраўніцтвам І. П. Паўлава. Адначасова ў 1921—1938 гг. — прафесар Ленінградскага педагагічнага інстытута, 1927—1940 гг. — Ленінградскага ўніверсітэта, 1932—1950 гг. — Ваенна-марской медыцынскай акадэміі (з 1940 г. на пасадзе загадчыка кафедрай фізіялогіі). У 1948—1950 гг. стварыў і ўзначальваў Інстытут фізіялогіі цэнтральнай нервовай сістэмы АМН СССР, з 1950 г. — дырэктар Інстытута фізіялогіі імя І. П. Паўлава АН СССР.
Памёр К. М. Быкаў 13 мая 1959 г. Пахаваны на Літаратарскіх мастках Воўкаўскіх могілак у Санкт-Пецярбургу.
Навуковая дзейнасць
Займаўся пытаннямі фізіялогіі стрававання, хімічнай перадачы ўзбуджэння ў нервовых цэнтрах, эксперыментальнай бальнеалогіі. Даследаваў уздзеянне кары галаўнога мозга на ўнутраныя органы.
Сярод апублікаванага:
Памяць
Мемарыяльная дошка на доме № 12 па вуліцы Акадэміка Паўлава ў Санкт-Пецярбургу.
Батары
Ба́тары (Баторы, Báthory, Batory) — сям’я венгерскіх феадалаў, якая грала значную ролю ва Усходняй Еўропе ў часы позняга Сярэднявечча.
Паходзяць з горада Шымлеў-Сілванэй (па-венгерску — Шом’ё), дзе знаходзіўся іх радавы замак. Замак быў пабудаваны Міклашам Батары ў пачатку XIII стагоддзя і ўпершыню ўзгадваецца пад 1319 годам. Пасля таго як Батары ў 1592 годзе пабудавалі сабе асабняк у горадзе, замак прыйшоў у заняпад і зараз ляжыць у руінах.
Прадстаўнікі
Найбольш знакамітымі членами гэтай сям’і былі:
Сьрэм (гміна)
Сьрэм (Śrem) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Сьрэмскага павета Велікапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Сьрэме. Плошча гміны складае 205,83 км². Станам на 2011 год у гміне Сьрэм пражывалі 41 082 чалавекі, шчыльнасць — 200 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 32 салецтвы.
Аляксей Дудараў
Аляксей Ануфрыевіч Дудараў (, в. Кляны,, Віцебская вобласць — , Мінск) — беларускі драматург.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і калгаснікаў. Скончыў у 1968 годзе Наваполацкае прафесійна-тэхнічнае вучылішча нафтавікоў, працаваў слесарам на нафтаперапрацоўчым заводзе. Скончыў у 1976 годзе Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут па спецыяльнасці «акцёр драмы і кіно». Працаваў акцёрам, загадчыкам літаратурнай часткі ТЮГа (1976—1979), членам сцэнарна-рэдакцыйнай калегіі «Тэлефільм» (Мінск, 1976—1983). Быў сябрам Саюза пісьменнікаў СССР (з 1979), сакратаром Саюза тэатральных дзеячаў Беларусі (з 1987). Член Беларускага ПЭН-цэнтра (з 1989). У 1991—2002 гадах займаў пасаду галоўнага рэдактара часопіса «Мастацтва». З 2003 па 2013 год быў мастацкім кіраўніком Драматычнага тэатра Беларускай арміі.
Творчасць
Дэбютаваў у друку ў 1973 годзе. Пісаў апавяданні, казкі для дзяцей. Вядомы як драматург і кінадраматург. Выдаў зборнікі апавяданняў «Святая птушка» (1979). Паводле сцэнарыяў Аляксея Дударава пастаўлены кароткаметражныя і мастацкія фільмы («Суседзі», 1979, «Белыя росы», 1984, і інш.).
Аўтар п’ес «Выбар» (паст. 1979), «Парог» (паст. 1981), «Вечар» (паст. 1983), «Злом» (1989). П’есы «Апошні ўзлёт» (паст. 1982) і «Радавыя» (паст. 1984) прысвечаны падзеям Другой сусветнай вайны. Трагедыя «Купала» (1994) увасабляе трагізм міжусобнай барацьбы ў Вялікім Княстве Літоўскім напярэдадні Крэўскай уніі 1385, «Адцуранне» (1994) — фантасмагарычны погляд на эсхаталагічную загадку краю і народа. «Песня пра зубра» (1994) — сцэнічная варыяцыя паводле матываў аднайменнай паэмы Міколы Гусоўскага. Гістарычныя асобы ў яго творах не пафасна рамантызаваныя, а людзі, падуладныя моцным пачуццям, часам здольныя памыляцца, але ўнутрана годныя.
У п’есе «Палачанка» (1998) Аляксей Дудараў паказвае гісторыю шлюбу Рагнеды і Уладзіміра ў святле вялікіх пачуццяў, страсцей. Палачанка праклінае Уладзіміра, і праклён гэты, у духу рамантызаваных твораў, пераносіцца на лёс усёй радзімы. Аляксей Дудараў вельмі актыўна працаваў у жанры гістарычнай драмы: п’есы «Князь Вітаўт», «Ядвіга», «Чорная панна Нясвіжа», «Крыж» і інш. Творам на гістарычную тэму ўласцівая дынамічнасць сюжэта, займальнасць інтрыгі, экзотыка і захаваны каларыт эпохі. Станоўчыя героі надзелены такімі вартасцямі, як вернасць ідэалу, высакароднасць, шляхетнасць, самаахвярнасць, адданасць Бацькаўшчыне.
Драматург абапіраўся на пэўную літаратурную традыцыю, калі ствараў меладраму «Кім» (2001). У гэтым творы падлетак шукае сродкі, каб вылечыць ад цяжкай хваробы сваю названую сястру, кідаецца ў розныя авантуры, якія прыводзяць да самых неверагодных метамарфозаў і супадзенняў, твор мае шчаслівы канец. Да жанру «меладраматычнага дэтэктыву» належыць таксама п’еса Аляксея Дударава «Люці» (2002).
Пераклаў на беларускую мову хроніку Уільяма Шэкспіра «Рычард III».
Тэатральныя пастаноўкі
Нацыянальны акадэмічны Вялікі тэатр оперы і балета:
Дняпроўскі акадэмічны тэатр драмы і камедыі:
Прэміі і ўзнагароды
Узнагароджаны ордэнам «Знак Пашаны» і іншымі ўзнагародамі. Лаўрэат прэмій Ленінскага камсамола Беларусі (1982) за зборнік апавяданняў «Святая птушка» і п’есу «Выбар», Ленінскага камсамола (1984) за творы апошніх год, Дзяржаўнай прэміі СССР (1985) за спектакль «Радавыя», прэміі Саюзнай дзяржавы ў галіне літаратуры і мастацтва (2002).
Псалом 14
Псалом 14 (15 паводле масарэцкай нумарацыі) уваходзіць у 2-ю кафізму. Аўтарства прыпісваецца Давіду. Галоўная тэма гэтага псалма — хто варты стаць перад Богам.
Мазырская мужчынская гімназія
Мазырская мужчынская гімназія — колішняя навучальная ўстанова ў Мазыры. Падпарадкоўвалася Віленскай навучальнай акрузе.
Гісторыя
Мазырская мужчынская гімназія адкрыта ў кастрычніку 1859 года. Спачатку мела 1—3-і класы, у 1860 годзе адкрыты 4—6-ы, у 1861 годзе — 7-ы (выпускны) класы. Больш за 90 % гімназістаў — дзеці дваран і чыноўнікаў. Выкладанне вялося на польскай, з 1864 года — на рускай мове. З 1865 года класічная гімназія. Выкладаліся: Закон Божы, руская мова і славеснасць, лацінская, грэчаская, французская, нямецкая мовы, матэматыка, фізіка, прыродазнаўства, гісторыя, геаграфія, чыстапісанне і інш. Пры гімназіі з 1864 года існавала нядзельная школа для навучання чытанню, пісьму і арыфметыцы ўсіх гараджан незалежна ад веравызнання і ўзросту. Да 1874 года ў падпарадкаванні дырэкцыі гімназіі быў 4-класны прыватны жаночы пансіён. У 1874 годзе гімназія пераўтворана ў 4-класную, з 1876 — у 6-класную прагімназію, якая ў 1910 годзе рэарганізавана ў 8-класную гімназію. Падрыхтавана больш за 1000 выпускнікоў. Існавала да 1918 года.
IC 2833
IC 2833 — галактыка тыпу * (зорка) ў сузор’і Леў.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мост Ватэрлоа
Мост Ватэрлоа (Waterloo Bridge) — аркавы мост праз Тэмзу ў Лондане, які злучае Вэстмінстэр і Ламбет.
Сучасны мост быў адкрыты ў 1945 годзе на месцы пабудаванага ў 1817 годзе аднайменнага моста, названага ў гонар перамогі ў Бітве пры Ватэрлоа. Бэлечны мост Ватэрлоа мае шэры колер, канструкцыя падобная на пабудаваны у 1973 годзе Лонданскі мост, але Ватэрлоа мае 4 апоры, а Лонданскі — дзве.
Універсітэт Святога Паўла
Універсітэт Святога Паўла (Universidad CEU San Pablo) — іспанская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Мадрыдзе. Кантралюецца Каталіцкім Касцёлам.
Святар
Свята́р — сан другой (сярэдняй) ступені святарства «прэсвітар» у праваслаўнай, каталіцкай і старажытна-ўсходніх цэрквах. Паводле навукі тэалогія (дагматыка) адносіцца да агульнай назвы ўсіх трох ступеняў святарства: дыякан, прэсвітар і епіскап.
Паводле царкоўнай дагматыкі, святар мае дар божы Святога Духа, які дае яму магчымасць здзяйсняць царкоўныя Таінствы (Сакраманты), апроч Таінства Святарства, усе царкоўныя службы і даваць вернікам божае блаславенне. Пасвячае ў святары епіскап. У праваслаўнай царкве, дзе гэтае паняцце найбольш пашыраны, святара таксама называюць іерэй, прэсвітэр; «поп» (апошняе слова ва ўсходніх славян з ХІХ ст. набыло зняважлівае адценне, у паўднёвых славян і цяпер ужываецца ў асноўным сэнсе). Праваслаўны святар павінен быць абавязкова жанаты ці прыняць манаства (святар-манах называецца «іераманах»). Старшы святар, звычайна кіраўнік ніжэйшай царкоўнай акругі — благачыння ці настаяцель сабора мае ганаровае званне, якое існуе як узнагарода: протаіерэй, протапрэсвітэр, «пратапоп» (у манастве ігумен, архімандрыт). Для абазначэння каталіцкага святара ў Польшчы, Беларусі, Украіне, Літве выкарыстоўваецца тэрмін «ксёндз», які паходзіць ад польскага «ksiądz».
Рэлігіяй, якая не мае святароў, з'яўляецца Вера Бахаі. Кожны яе вернік мае права на асабістую інтэрпрэтацыю рэлігійных дагматаў.
Аталіты
Аталіты (ад οὖς, (род. ск. ) — «вуха» і  — «камень»), ці статаліты (ад στατός — «нерухомы»)  — цвёрдыя ўтварэнні, размешчаныя на паверхні клетак, якія ўспрымаюць розныя механічныя раздражненні; частка органа раўнавагі ў некаторых бесхрыбтовых, усіх пазваночных і чалавека.
Аталіты могуць быць прадуктам сакраторнай дзейнасці клетак ці заносяцца звонку — напрыклад, у рака аталітамі служаць пясчынкі. Аталіты млекакормячых звычайна ўяўляюць сабой падоўжаныя, даўжынёй да 10 мкм, і шырынёй 1—3 мкм, крышталі кальцыту. Зрушэнне аталітаў пры змене становішча цела і ўплыву паскарэнняў выклікае механічнае раздражненне валасковых рэцэптарных клетак і з'яўленне адпаведных нервовых імпульсаў, якія паступаюць у мозг.
Салпаўселькя
Салпаўсе́лькя, хрыбты Салпаўс (Salpausselkä, ад salpa — засаўка і Selkä — хрыбет) — узвышша на поўдні і паўднёвым усходзе Фінляндыі, вышыня да 247 м.
Уяўляе сабой 3 паралельныя канцовыя марэнныя грады, якія сфармаваліся падчас ледавіковага перыяду. Марэны Салпаўселькя цягнуцца на 550 км уздоўж паўночных берагоў Фінскага заліва і Ладажскага возера. Адлегласць паміж градамі 30—50 км. Характэрны ўзгорыста-марэнны рэльеф. Грады складзены з пясчанікаў, галечнікаў, марэннага матэрыялу.
Частка марэн знаходзіцца пад вадой, некаторыя бачныя на астравах, як Уцё (Utö) — самы паўднёвы населены востраў Фінляндыі. Самае буйное ўтварэнне — суседні востраў Юрма (Jurmo), практычна цалкам уяўляе з сябе марэну з валуноў.
Для Салпаўселькі характэрныя хвойныя і мяшаныя лясы. Некаторыя рэкі (Іматра і інш.) утвараюць парогі і вадаспады.
Базілеўскія
Базіле́ўскія (Базилевські) — украінскі дваранскі род на Палтаўшчыне, выхадцы з казацкай старшыны.
З другой паловы XVII ст. да XVIII ст. былі сотнікамі Белацаркоўскай сотні Міргарадскага палка. У 1780-х ім належыла 12 сёл з 10 634 прыгоннымі ў Кіеўскім, Харкаўскім і Екацярынаслаўскім намесніцтвах. У іх маёнтку ў в. Турбаі ў 1789—1793 выбухнула паўстанне, у выніку якога тры Базілеўскія былі забітыя.
IC 2834
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Пітчар
Пітчар (pitcher - "гулец, які падае") — гулец у бейсболе, які знаходзіцца на пічтарскай горцы і падае кэтчару мяч, які спрабуе адбіць бэтар іншай каманды. Супрацьстаянне паміж пітчарам і бэтарам з'яўляецца асноўным элементам гульні, які часта ўплывае на яе дынаміку і вынік.
Мэтай пітчара з'яўляецца такое пападанне мяча ў страйк-зону (шырыня якой вызначаецца па шырыні пласцінцы "дома", а вышыня супадае з адлегласцю паміж каленямі і сярэдзінай тулава бэтара), пры якой бэтар альбо б'е і не трапляе па мячу, альбо ўвогуле не б'е, бо памылкова лічыць, што мяч не пройдзе праз страйк-зону — за такую памылку бэтару налічваюцца страйкі і пасля трох ён павінны сысці з гульні — трапіць у "аўт". Тры аўта завяршаюць палову інінга, і каманды мяняюцца ролямі. Пры гэтым пітчар павінны быць асцярожным, бо калі кэтчар яго каманды не здолее злавіць або хутка падабраць, бэтар можа паспець дабегчы да першай базы, як быццам ён паспяхова адбіў мяч ("скрасці базу"). Таксама пітчар павінны і не прамахнуцца міма страйк-зоны — калі бэтар здолее распазнаць гэту памылку, то пітчару будзе залічаны "бол" і пасля чатырох болаў бэтар зойме першую базу, а калі яна ўжо была занятая ранарам, то і той здолее заняць наступную пазіцыю.
Пітчар таксама кантралюе гульцоў іншай каманды, якія ўжо знаходзяцца на базах і могуць паспрабаваць пачаць перабежку да наступнай пазіцыі яшчэ да падачы мяча. У гэтым выніку ён можа перакінуць мяч гульцу сваёй каманды на бліжэйшай базе, каб той адправіў у "аўт" гульца праціўніка.
Асноўныя віды падач
Неабходнасць прымушаць бэтара рабіць памылкі: прамахвацца міма мяча або няправільна ацэньваць ці трапляе мяч у страйк-зону — прывяла да стварэння некалькіх відаў падач, якія пітчар звычайна ўжывае ў выпадковым парадку і спрабуе маскіраваць адну за другую. Каб кэтчар быў гатовы прыняць менавіта той від падачы, які збіраецца рабіць пітчар, яны выпрацоўваюць паміж сабою сістэму таемных знакаў. Частка падач, папулярных у першыя дзесяцігоддзі прафесійнага бейсбола, была забаронена з-за небяспекі для здароўя бэтара і для павышэння яго шанцаў адбіць мяч: бінбол (beanball) - намераная падача ў галаву б'ючага, эмеры-бол - падача мяча, які быў нацёрты наждачнай паперай, што рабіла яго траекторыю непрадказальнай, шайн-бол - падача мяча, які быў нацёрты да ззяння і спітбол - падача мяча, які быў змазаны слінай, петралатумам або іншым слізкім рэчывам.
Мазырская прыватная жаночая прагімназія
Мазырская прыватная жаночая прагімназія — колішняя навучальная ўстанова ў Мазыры. Падпарадкоўвалася Віленскай навучальнай акрузе.
Псалом 16
Псалом 16 (17 паводле масарэцкай нумарацыі) канчае 2-ю кафізму. Аўтарства прыпісваецца Давіду. Галоўная тэма гэтага псалма — збаввенне ад ворагаў.
Мазырская прыватная жаночая прагімназія
Гісторыя
Мазырская прыватная жаночая прагімназія заснавана 18 ліпеня 1908 года на базе прыватнага жаночага вучылішча 1-га разраду, мела 5 асноўных і 1 падрыхтоўчы класы (у 1909 адкрыты 6-ы, у 1910 — 7-ы класы). Утрымлівалася А. Тадароўскай-Еўдакімавай за кошт платы за навучанне. Працавалі 3 законанастаўнікі і 9 выкладчыкаў з Беластоцкага інстытута, Мінскай духоўнай семінарыі, Пецярбургскіх і Маскоўскіх вышэйшых жаночых курсаў. Выкладаліся: руская мова і літаратура, матэматыка, чыстапісанне, прыродазнаўства, французская і нямецкая мовы, рукадзелле, маляванне, спевы. У 1908 годзе было 146 навучэнак. Закрыта ў 1913 годзе.
Відукінд Карвейскі
Відукінд Карвейскі (каля 925-пасля 973) — нямецкі гісторык, выхадзец са свецкіх саксонскіх феадалаў; атрымаў класічную адукацыю, манах бенедыкцінскага Карвейскага кляштара ў Вестфаліі.
Біяграфія
Відукінд Карвейскі — аўтар хронікі «Дзеянні саксаў» (Res gestae saxonicae) у 3 кнігах, у якой, імкнучыся праславіць подзвігі саксаў і іх каралёў, выкладае на аснове старых саг, песень, паданняў, антычных і сярэдневяковых крыніц, уласнай дасведчанасці гісторыю саксаў і каралёў Саксонскай дынастыі (Генрыха I і Атона I). Падзеі ў «Дзеяннях…» даведзены да 967 г., пададзены звесткі па гісторыі саксона-славянскіх адносін. Гэты твор ён стварыў па просьбе дачкі Атона I, абатысы кведлінбургскай Мацільды. Гэтую хроніку затым выкарыстаў Цітмар Мерзебургскі.
Сьрода Велькапольска (гміна)
Сьро́да Велькапо́льска (Środa Wielkopolska) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Сьрэдскага павета Велікапольскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Сьродзе Велькапольскай. Плошча гміны складае 207,41 км². Станам на 2014 год у гміне Сьрода Велькапольска пражывалі 31 252 чалавек, шчыльнасць — 150,9 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 38 салецтваў.
Орта-Нова
Орта-Нова (Orta Nova) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Апулія, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Фоджа.
Насельніцтва складае 17792 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 172 чал./км². Займае плошчу 104 км². Паштовы індэкс — 71045. Тэлефонны код — 0885.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Sant'Antonio da Padova.
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Сэм Куэры
Сэм Куэры (Sam Querrey; ) — прафесійны амерыканскі тэнісіст. Паўфіналіст Уімблдана 2017 года і чвэрцьфіналіст адкрытага чэмпіянату ЗША 2017 года. Пераможца дзесяці турніраў серыі ATP. Вядомы сваёй моцнай падачай, валодае рэкордам па колькасці эйсаў, выкананых запар, — 10 эйсаў.
Спасылкі
Профіль на сайте ATP
Святаслаў Іванавіч
Праводзіў палітыку захавання незалежнасці Смаленскае княства, вымушаны быў лавіраваць паміж Масквой і Вільняй. Спрабаваў вярнуць захопленыя вялікім князем Альгердам паволжскія землі (паход 1358 года на Белую), у выніку страціў Мсціслаў з Пасожжам (1359) і прымушаны падпарадкаваць сваю дзейнасць інтарэсам Вялікага Княства Літоўскага. Войска Святаслава ў 1368 і 1370 гадах брала ўдзел у паходах Альгерда на Маскву. За парушэнне дагавора з Масквой у 1368 года смаленскі князь адлучаны кіеўскім мітрапалітам Алексіем ад царквы, што пацвердзіў у 1370 годзе канстанцінопальскі патрыярх Дыянісій I. У 1375 годзе Святаслаў заключыў саюзны дагавор з Масквой і браў удзел у паходзе супраць Вялікага княства Цвярскога. Вынікам гэтага было спусташэнне Альгердам у 1376 годзе смаленскіх зямель.
У пачатку 1380-х гадоў Святаслаў каардынаваў сваю знешнюю палітыку з полацкім князем Андрэем Альгердавічам. У 1386 годзе разам з ім пачаў барацьбу супраць Вільні і спрабаваў вярнуць захопленыя паўночна-заходнія воласці Смаленскага княства. Пасля няўдалай аблогі Віцебска і Оршы спрабаваў узяць Мсціслаў. Пад сценамі Мсціслава 29 красавіка 1386 года адбылася бітва з падыйшоўшым вялікалітоўскі войскам, у якой Святаслаў загінуў.
Уладзіслаў Мацвеевіч Завальнюк
Уладзісла́ў Мацве́евіч Завальню́к (, Клэкатына, Вінніцкая вобласць, УССР) — каталіцкі святар, рэлігійны і культурны грамадскі дзеяч, удзельнік беларускага хрысціянскага руху ХХ — пачатку ХХІ стагоддзяў, гісторык, выдавец, перакладчык і публіцыст. Магістр тэалогіі, кандыдат гістарычных навук. Сябра ТБМ, член Рады ТБМ.
Біяграфія
Паходзіць з сялянскай каталіцкай сям’і. Скончыў Жданаўскую сярэднюю школу (1965). Клірык Рыжскай вышэйшай духоўнай семінарыі (1969—74). Пасвячоны ў святары (1974, Рыга).
Душпастарскую дзейнасць распачаў на пасадзе пробашча грэка-каталіцкай капліцы на армянскіх могілках у Кішынёве. Знаходзячыся ў Малдове, абслугоўваў каля 70 парафій, праследаваўся савецкімі ўладамі. На пачатку 1979 вярнуўся ў Латвію, дзе выконваў святарскія абавязкі ў г. Валміера. Вясною 1979 выехаў у Казахстан, жыў у Калінградзе, Качатове, Краснаармейску, Паўладары.
З 1980 — у Латвіі. Служыў вікарыем у мястэчку Варакаяны (Латгалія). Быў абмежаваны савецкімі адміністрацыйнымі ўладамі ў выкананні святарскіх абавязкаў — меў права толькі спавядаць і адпраўляць імшу. У лістападзе — снежні 1980 прымусова змешчаны ў псіхіятрычную бальніцу ў г. Даўгаўпілс. Са студзеня 1981 на пасадзе пробашча ў парафіях Лэнас, Айспут, Вентспілс, Кулдзічэ Ліепайскага дэканата. У 1984 пераведзены ў Беларусь. Служыў пробашчам у касцёле Святой Тройцы ў Глыбокім. Пасля 1988 адначасова аказваў святарскую паслугу ў якасці вікарыя ў мінскім Крыжаўзвіжанскім касцёле. З 1989 разам з вернікамі змагаўся за вяртанне беларускіх каталіцкіх святынь у Мінску (касцёл Святога Сымона і Святой Алены, кафедральны касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі, касцёл Святога Роха). Аднавіў і адкрыў каталіцкія парафіі ў Каралішчавічах, Чэрвені, Смалявічах, Раўбічах і інш.
З 1991 вядзе шырокую кнігавыдавецкую дзейнасць. Падрыхтаваў і выдаў на беларускай мове шэраг кніг для вернікаў: «Святая імша» (1990), «Катэхізм» (1993, на 4-х мовах), «Будслаўскі касцёл — святыня Беларусі» (1993), «Святыня Беларусі» (1994), «Святы Ружанец» (1994), «Прыгатаванне да першай святой споведзі» (1995), «Абрады пахавання» (1998) і інш. Адзін з аўтараў навукова-папулярнай кнігі «Канфесіі на Беларусі (канец ХVIII — ХХ ст.)» (1998). На Беларускім радыё вёў рэлігійную перадачу «Голас душы» (1993—2000). Адзін з заснавальнікаў Хрысціянскага таварыства міласэрнасці (1993). Сябар Каардынацыйнай камісіі Сінода Мінска-Магілёўскай і Пінскай архідыяцэзій (1996). Ініцыятар адкрыцця ў Мінску Беларускага каталіцкага ўніверсітэта. Прыняў удзел у перакладзе для каталіцкага духавенства ў Беларусі літургічных кніг «Імшал», «Рытуал». Правадзейны член Міжнароднай акадэміі экалогіі (1999). Выступае з артыкуламі нацыянальна-рэлігійнай праблематыкі ў беларускім і замежным друку. Адзін з арганізатараў дабрачыннага Фонда абароны жыцця.
Альшаны
Назву Альша́ны маюць:
Саша Клементс
Саша Нікол Клементс (Sasha Nicole Clements; нар. ) — амерыканская і мадэль канадскага паходжання.