cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лары Сэнгер
Пасля Вікіпедыі
Пасля звальнення Сэнгер вярнуўся ў свет навукі і цяпер выкладае філасофію ва Універсітэце Агая. Сэнгер захоплены эпісцемалогіяй з акцэнтам на філасофіі XVII стагоддзя і этыцы. У вольны час Лары Сэнгер выкладае і сам выконвае на скрыпцы ірландскую народную музыку ў гарадах Дэйтане і Калумбусе ў штаце Агая.
Сэнгер таксама быў заснавальнікам і галоўным рэдактарам «Агляду навін Y2K ад Сэнгера» («Sanger’s Review of Y2K News Reports») для тых, хто чакаў глабальнай катастрофы з наступам 2000 года. Ён таксама кіруе сайтам пра скрыпічныя традыцыі Данеголу.
У снежні 2005 стала вядома, што Сэнгер бярэ ўдзел у стварэнні праекта, альтэрнатыўнага Вікіпедыі. Па яго словах, новы партал, які ўлучае ў сябе апроч іншага энцыклапедыю, будзе больш абапірацца на веды экспертаў. Назва новага партала — «Лічбавы Сусвет» («Digital Universe»). Для кіраўніцтва новым праектам, Лары Сэнгер ужо заснаваў фірму — «Фонд лічбавага Сусвету» («Digital Universe Foundation»). Для праекта было сабрана 10,5 млн долараў, і ў студзені 2006 года праект з'явіўся ў Інтэрнэце. Пілотная версія праекта налічвае прыблізна 50 парталаў. Некаторыя карыстачы адзначалі, што сістэма навігацыі гэтай пілотнай версіі —складаная і незразумелая.
27 верасня 2006 Сэнгер узяў «адпачынак» у « Лічбавым Сусвеце», каб заснаваць цалкам незалежны фонд «Citizendium». У першым прэс-рэлізе 17 кастрычніка 2006 Сэнгер заявіў, што гэты фонд «хутка паспрабуе зрушыць Вікіпедыю з месца адной з асноўных крыніц інфармацыі ў сетцыі».
Нацыянальны акадэмічны украінскі драматычны тэатр імя Марыі Занькавецкай
Нацыянальны акадэмічны украінскі драматычны тэатр імя Марыі Занькавецкай — тэатр у Львове (Украіна). У 1923 годзе тэатру было прысвоена імя М. К. Занькавецкай.
Адрас: вуліца Лесі Украінкі, 1.
Львоўскі польскі тэатр быў пабудаваны на сродкі Станіслава Скарбека і адкрыты 28 сакавіка 1842 года, а працаваў да 1899 года. Будынак тэатра носіць гістарычную назву «Тэатр Скарбека», якая паходзіць ад імя яго заснавальніка, альбо «Стары тэатр».
У 1900—1939 гадах памяшканні тэатра Скарбека выкарыстоўваліся як філармонія і кінатэатр. У 1944 годзе з Запарожжа прыбыла украінская трупа і неўзабаве тэатр пачаў перажываць новы ўздым. З 1987 года па цяперашні час мастацкім кіраўніком і галоўным рэжысёрам тэатра з’яўляецца Фёдар Стрыгун.
Ларэта Кулашы
Ларэта Кулашы (нар., ) — шведская футбалістка косаўскага паходжання, нападаючая, якая выступае за шведскі клуб «Эскільстуна Юнайтэд» і жаночую зборную Швецыі.
Ларэта Кулаші нарадзілася ў сям’і косаўскіх албанцаў. Яе сям’я пераехала ў Швецыю з Фінляндыі, калі Ларэце было пяць гадоў, і яна вырасла ў Хальмстадзе. Яна пачала займацца футболам у моладзевай сістэме мясцовага клуба «Снёстарп Нюхем» і перайшла ў АІК летам 2011 года. Яна дэбютавала за гэты клуб у 15-гадовым узросце, у чвэрцьфінальным матчы Кубка Швецыі супраць «Умеа» 29 сакавіка 2015 года.
Ларэта Кулашы правяла шэсць матчаў у 2015 годзе ў Дамалсвенскане з АІК, але ў наступным годзе яна гуляла больш прыкметную ролю ў камандзе. У 2016 годзе яна забіла 15 галоў у 20 матчах Элітэтан (другая па значнасці жаночая футбольная ліга Швецыі) або 20 галоў у 23 матчах ва ўсім спаборніцтвах. У студзеня 2017 года Кулашы спрабавала сябе ў англійскім клубе «Манчэстэр Сіці», але ў канчатковым выніку зноў падпісала кантракт з АІК, разлічаны на сезон 2017 года. У ліпені таго ж года яна перайшла ў клуб Дамалсвенскана «Эскільстуна Юнайтэд».
У сваім дэбютным выступе за «Эскільстуна Юнайтэд» забіла два галы ў хатнім матчы, што завяршыўся разгромнай перамогай з лікам 4:0 над «ІФ Лімхамн Бункефло». Яе навыкі былі высока ацэнены аднаклубніцай Алівіяй Скуг і яе новым трэнерам за яе здольнасці да дрыблінгу.
IC 88
IC 88 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) у сузор'і Кіт.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Палонія Быдгашч (спідвей)
«Палонія Быдгашч» (Polonia Bydgoszcz) — польскі прафесійны клуб па спідвею з горада Быдгашч. Хатнія заезды праводзіць на стадыёне імя маршала Юзафа Пілсудскага.
Гісторыя
У 1946 гадзе ў шматсекцыйным спартыўным клубе «Палонія Быдгашч» была створана секцыя па спідвею.
Апалчэнне
Апалчэ́нне — часовае ваеннае фарміраванне (пераважна добраахвотнае) з для адпору ворагу ў надзвычайных умовах.
Вядома са старажытнасці. Пры феадалізме ўніверсальная сістэма агульнай мабілізацыі. Доўгі час масавае народнае апалчэнне было асноўным спосабам разгортвання войска, ядро якога складала княжацкая (каралеўская, ханская) дружына. Апалчэннем называюць таксама сярэдневяковыя ваенныя фарміраванні міліцыйнага тыпу (рыцарскае, дваранскае, гарадское апалчэнні). У Расіі вядомы масавыя апалчэнні ў, 1812, 1855—1856 гадах.
У 1874—1917 гадах часткай ўзброеных сіл Расійскай імперыі з’яўлялася дзяржаўнае апалчэнне, якое прызначалася для папаўнення дзеючай арміі і дапаможнай службы ў ваенны час. Аналагічная катэгорыя ваеннаабавязаных у Венгрыі называлася гонвед, у Аўстра-Венгрыі і Германіі — ландвер і ландштурм.
Вялікае значэнне народнае апалчэнне мела ў Вялікую Айчынную вайну 1941—1945 гадоў.
Беларусь
На тэрыторыі Беларусі апалчэнне называлася пагоняй. У XIII—XIV стст. адыгрывала важнейшую ролю ў абароне краіны. У сталым сярэднявеччы масавую мабілізацыю сялян замяніла феадальнае апалчэнне, якое ахоплівала ўсіх землеўладальнікаў. Велічыня зямельнага надзелу вызначала памер вайсковай павіннасці (земскай службы). Ухвалу (пастанову) аб скліканні ўсеагульнага апалчэння мог прыняць толькі вальны сойм. Войскі апалчэння мелі ўласную вялікую харугву. Кіраваў апалчэннем найвышэйшы, з XVII ст. вялікі гетман літоўскі. Нярэдка камандаванне прымаў кароль і вялікі князь літоўскі. Апалчэнне з тэрыторыі ўсёй дзяржавы склікалася ў 1528, 1567, 1654 і іншыя гады. З XVII ст. эфектыўнасць такой формы арганізацыі войска знізілася, але інстытут апалчэння існаваў да канца XVIII ст.
Падсосна (Пастаўскі раён)
Падсо́сна (, Подсосна) — хутар у Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
Падлошыца
Падло́шыца (, Подлошица) — вёска ў Слуцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Вясейскага сельсавета.
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Амговіцкага сельсавета. З 2009 па 2016 год у Сорагскім сельсавеце.
Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 5-га склікання
Спіс членаў Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 5-га склікання (працаваў з 19 кастрычніка 2012 па 12 кастрычніка 2016).
NGC 355
NGC 355 (іншыя абазначэнні — MCG −1-3-77, NPM1G −06.0039, PGC 3753) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Allium lehmannianum
Allium lehmannianum — від травяністых раслін сямейства, эндэмік Казахстана.
Апісанне
Шматгадовая цыбульная расліна. Лісце простае, суцэльнае, з гладкім краем, сядзячае. Кветкі з шасцю пялёсткамі. Суквецце — парасонік. Плод — сухая каробачка.
Распаўсюджанне
Эндэмік Казахстана.
Косі
Косі — рака ў Непале і Індыі.
Рака Дудх-Косі бярэ пачатак у вярхоўях Кітая, спадае да ўрочышча Намче-Базар, дзе зліваецца з ракой Бхот-Косі. Пасля гэтага рака выходзіць з нацыянальнага парку Сагарматха і працягвае цячы да пасёлка Лукла. Далей рака зліваецца з Сан-Косі і ўтварае раку Косі.
Гэта адзін з найбуйнейшых прытокаў Ганга.
Даўжыня 729 км, плошча басейна - 29400 км ². Сілкаванне ракі снега-ледавіковае ў вярхоўях і дажджавое ў ніжнім працягу. Косі мае сярэдні выдатак вады 1564 м ³/сек.
Манастыршчына
Манастыршчына:
Сяргей Мікалаевіч Ігнашэвіч
{{Футбаліст |1988—1997|{{Сцяг|Расія||20px}} Тарпеда (Масква)| |1997|{{Сцяг|Расія||20px}} Спартак (Масква)|}} |1998|{{Сцяг|Расія||20px}} Патрыёт (Масква)|КФК |1998|{{Сцяг|Расія||20px}} Спартак-Арэхава|17 (0) |1999—2000|{{Сцяг|Расія||20px}} Крылы Саветаў|31 (2) |2001—2003|{{Сцяг|Расія||20px}} Лакаматыў (Масква)|77 (4) |2004—2018|{{Сцяг|Расія||20px}} ЦСКА (Масква)|381 (35) }} |2000|{{Сцяг|Расія||20px}} Расія (да 21)|12 (0) |2002—2018|{{Сцяг|Расія||20px}} Расія|127 (8) }} |2018—2019|{{Сцяг|Расія||20px}} ЦСКА (Масква)|{{Comment|мол.|асістэнт трэнера моладзевай каманды}} |2019—2021|{{Сцяг|Расія||20px}} Тарпеда (Масква)| |2021—|{{Сцяг|Расія||20px}} Балтыка (Калінінград)| }} {{турнір|Чэмпіянаты Еўропы}} {{медаль|Бронза|Аўстрыя/Швейцарыя 2008}} {{турнір|Дзяржаўныя ўзнагароды}} {{{!}} style="background:transparent" {{{!}} style="background:transparent" {{!}} {{Ордэн Пашаны (Расія)}} {{!}} {{Ордэн Дружбы|2006}} {{!-}} {{!}} {{Заслужаны майстар спорту Расіі}} {{!}}} }} Сяргей Ігнашэвіч (Сергей Игнашевич; нар., Масква, СССР) — расійскі футбаліст (абаронца) і трэнер беларускага паходжання. Ігрок нацыянальнай зборнай Расіі (2002—2018). На клубным ўзроўні вядомы па выступах за маскоўскі ЦСКА. Рэкардсмен зборнай Расіі па колькасці матчаў (127).
У цяперашні час працуе галозным трэнерам калінінградскай «Балтыкі».
Клубная кар’ера
Бацька Сяргея паходзіць з вёскі Хорастава (цяпер Салігорскі раён Мінскай вобласці Беларусі). З’яўляецца выхаванцам тарпедаўскай футбольнай школы, але гуляць пачаў за клубы «Спартак-Арэхава» і «Крылы Саветаў». 3 2001 года выступаў за сталічны «Лакаматыў», з якім стаў чэмпіёнам краіны. У складзе ЦСКА дэбютаваў 12 сакавіка 2004 года ў матчы супраць футбольнага клуба «Масква».
Міжнародная кар’ера
Пасля чэмпіянату Еўропы 2016 спаніў выступленні за зборную, аднак вярнуўся ў яе перад чэмпіянатам свету 2018. 8 ліпеня 2018 года, пасля чвэрцьфінальнага матчу супраць Харватыі, абвясціў аб завяршэнні кар’еры як у зборнай, так і ў ЦСКА.
Трэнерская кар’ера
У ліпені 2018 года ўвайшоў у трэнерскі штаб моладзевага складу ЦСКА. З чэрвеня 2019 года па сакавік 2021 года ўзначальваў маскоўскае «Тарпеда».
Клерво
Клерво (люкс.: Clierf, фр.: Clervaux) — камуна ў Люксембургу, размяшчаецца ў акрузе Дзікірх. Камуна Клерво з'яўляецца часткай кантона Клерво. У камуне знаходзіцца аднайменны населены пункт.
Насельніцтва — 1892 чалавек ​​(2008), у камуне размяшчаюцца 928 хатніх гаспадарак. Займае плошчу 25,49 км² (паводле плошчы тэрыторыі — 32 месца сярод 116 камун). Найвышэйшая кропка камуны над узроўнем мора складае 521 м (15 месца сярод 116 камун), найменшая 322 м (113 месца сярод 116 камун).
Сяргей Мікалаевіч Ігнашэвіч
Трэнерская кар’ера
У кастрычніку 2021 года быў прызначаны галоўным трэнерам калінінградскай «Балтыкі».
Асабістае жыццё
Жанаты, мае чатырох сыноў, два з якіх ад першага шлюбу.
Дасягненні
Лакаматыў Масква:
ЦСКА Масква:
Расія:
Анатоль Аляксеевіч Логінаў
Анатоль Аляксеевіч Логінаў (1921—1999) — беларускі фізіёлаг. Доктар біялагічных навук (1961), прафесар (1962).
Біяграфія
Скончыў Азербайджанскі ўніверсітэт (1945) і Азербайджанскі медыцынскі інстытут (1949). З 1971 года — у Беларускім дзяржаўным інстытуце фізічнай культуры; у 1978—1993 гг. — у Беларускім дзяржаўным педагагічным універсітэце.
Навуковая дзейнасць
Навуковыя інтарэсы: механізмы нейрогуморальной рэгуляцыі адаптацыйнага гамеастазу; псіхафізіялогія і псіхапедагогіка; этыка і псіхалогія сямейнага жыцця.
Белая Арда
Бе́лая Арда́, або Ак-Арда (Аk-Орда, Ақ-Орда) — частка Улуса Джучы ў XIII—XV стст.
Паняцце
У гістарыяграфіі няма адзінага меркавання аб тым, што варта разумець пад дадзеным тэрмінам, таму што ў сярэдневяковых крыніцах маюцца супярэчлівыя звесткі. Паводле традыцыйнага пункта гледжання, які распаўсюджаны ва ўсходнеславянскай гістарыяграфіі і ўзыходзіць да рускіх летапісаў, пад Ак-Ардой разумеецца заходняя частка Залатой Арды, якая кіравалася Батыем і яго нашчадкамі — Джучыдамі правага крыла. Гэта значыць пад Белай Ардой разумеецца Залатая Арда ў вузкім сэнсе, як старэйшы ўлус, які кіруецца ханамі з Сарая, у залежнасці ад якога знаходзілася Русь. Пасля згасання дынастыі Батыя ў 1360-х гг. у час «Вялікай Замятні» ўлада перайшла да ўсходніх Джучыдаў (Сіняй Арды), нашчадкаў брата Батыя — Шыбана.
Частка гісторыкаў лічыць, што Белая Арда, наадварот, адпавядае ўсходняй частцы ўлуса Джучы, а Сіняя Арда — заходняй. У Казахстане распаўсюджаным з'яўляецца трэці пункт гледжання, паводле якога падзел на Белую і Сінюю Арду адносіцца толькі да ўсходняй часткі ўлуса Джучы. Адпаведна, пад Белай Ардой разумеецца ўлус старэйшага сына Джучы Арду Ічэна на тэрыторыі паміж Іртышом і Сырдар'яй (гл. Улус Арда-Эджэна), і яна разглядаецца як ядро сучаснай казахскай дзяржавы. Сталіца — горад Сыгнак.
Гэтак жа існуе версія Г. А. Фёдарава-Давыдава пра другасны падзел улусаў. Паводле яго меркавання, было дзве Белыя Арды і дзве Сінія Арды. Гэты пункт гледжання падтрымалі і
Тэрытарыяльны ахоп
У цюркскіх мовах слова «ак» азначае «белы», «свяшчэнны», слова «кок» абазначае спектр колераў ад цёмна-сіняга да светла-блакітнага. Кітайцы дзеляць свет на 5 каляровых гам: поўнач — чорны, усход — зялёны (сіні), захад — белы (свяшчэнная краіна), поўдзень — чырвоны і залатая (жоўтая) сярэдзіна. У сваю чаргу блакітны — гэта колер неба, г. зн.Тэнгры, вышэйшага бажаства цюркаў і манголаў.
Ак Арда была падзелена на дзве часткі: заходнюю — Паўночнае Прычарнамор'е, Крым, і Падонне, якая стала ўладаннем Курэмсы, Нагая, і ўсходнюю — Паволжа, Паўночны Каўказ, якая стала ўладаннем Батыя, Берке і іншых Джучыдаў. Улусы Батыя і Берке былі ў часы кіравання Берке аб'яднаны ў адзіны ўлус.
Марыа Драгі
Марыа Драгі (Mario Draghi;, Рым) — італьянскі эканаміст і дзяржаўны дзеяч. Старшыня Банка Італіі (2005—2011), старшыня Еўрапейскага цэнтральнага банка (2011—2019). Старшыня Савета міністраў Італіі (2021—2022).
Апатрыды
Апатры́ды (ад apatris і ἄπολις — пазбаўлены бацькаўшчыны) — асобы, якія не маюць грамадзянства ніводнай краіны. Іх прававое становішча ў асноўным рэгулюецца нацыянальнымі законамі дзяржаў і міжнароднымі пагадненнямі (канвенцыі аб статусе апатрыдаў 1954, аб скарачэнні безграмадзянства 1961 і інш.), якія прадугледжваюць устанаўленне для апатрыдаў статуса іншаземцаў і льготных умоў для набыцця імі грамадзянства краіны, дзе яны жывуць.
Аператар
Аператар можа азначаць:
Георгій Сцяпанавіч Тамашэвіч
Георгій Сцяпанавіч Тамашэвіч (нар., в. Долкінды, Нясвіжскі раён, Мінская вобласць) — беларускі паэт, журналіст.
Біяграфія
Нарадзіўся паэт у в. Долкінды, паблізу Нясвіжа. Школьнікам удзельнічаў у літаратурных конкурсах, друкаваўся ў раённай газеце «Чырвоны сцяг», рэспубліканскіх «Піянер Беларусі», «Чырвоная змена». У пятнаццацігадовым узросце стаў членам літаратурнага аб’яднання пры райгазеце. У школе рэдагаваў вучнёўскую газету. Пазней, скончыўшы дзесяцігодку, быў адказным сакратаром калгаснай шматтыражкі.
Закончыў Калініградскае медыцынскае вучылішча, служыў у Савецкай арміі, працаваў памочнікам дырэктара па культурна-выхаваўчай рабоце прафтэхвучылішча ў Данбасе, закончыў факультэт журналістыкі Кіеўскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Т. Шаўчэнкі. 16 гадоў узначальваў шматтыражную газету «Тэкстыльшчык» у Баранавічах.
З 1984 па 1991 гады загадваў сектарам сродкаў масавай інфармацыі абкама КПБ; быў кіраўніком абласнога арганізацыйна-метадычнага цэнтра па выданні кніг «Памяць».
З 1991 па 2002 — начальнік упраўлення па друку Брэсцкага аблвыканкама.
З 2003 года па 2014 — старшыня Брэсцкай абласной арганізацыі ГА «Беларускі саюз журналістаў». Цяпер — член камітэта па прэміях і прафесійнай этыцы ГА «Беларускі саюз журналістаў», кіраўнік прэсгрупы Брэсцкага абласнога савета ветэранаў.
Георгій Тамашэвіч не толькі кіраўнік, але і творца. Салідныя калектыўныя зборнікі: «Берасцейскія карані», «Нашчадкам слова застаецца», «Брэстчына вачыма журналістаў», «Зямля берасцейская», «Брэсцкія ўрокі Машэрава» і многія іншыя — гэта найперш яго клопат, яго вялікі не толькі арганізацыйны, але і творчы ўклад.
Творчасць
Аўтар кніг:
Публікацыі ў літаратурных зборніках:
Узнагароды
Атрымаў узнагароды: медаль «За доблестный труд» (1970), званне «Заслужаны журналіст Беларускага саюза жуналістаў» (1990), «Выдатнік друку Беларусі» (1999), Ганаровая грамата Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь (1999), нагрудны знак «За ўклад у развіццё культуры Беларусі», «Чалавек года-2013» Брэсцкай вобласці.
Лаўрэат прэміі Беларускага саюза журналістаў «Залатое пяро» ў намінацыі «За выдатны ўклад у беларускую журналістыку» (2009).
Лаўрэат абласной літаратурнай прэміі Брэсцкага аблвыканкама імя Уладзіміра Калесніка ў намінацыі «Паэзія» (2019)
Публіцыстыка
Газета «ЗАРЯ»:
Рэцэнзіі:
Нэл Гвін
Элеанор (Нэл) Гвін (Nell Gwyn;  — ) — англійская камедыйная актрыса, найбольш вядомая як каханка караля Карла II. Карл даў старэйшаму сыну ад Гвін герцагскі тытул, а перад смерцю асобна прасіў свайго брата Якава II «не даць беднай Нэл памерці з голаду». Якаў выканаў гэтае пажаданне, аплаціўшы даўгі Нэл і прызначыўшы ёй пенсію.
У пазнейшыя стагоддзі Нэл Гвін стала ўспрымацца як уцелаўленне часоў Рэстаўрацыі і сама зрабілася персанажам шматлікіх п’ес.
Адэлаіда Парыжская
Адэлаіда Парыжская або Адэлаіда Фрыульская (фр. Adélaïde de Paris, Adélaïde de Frioul, каля 850/853 — 10 лістапада 901, Лан, Эна, Францыя) — каралева Заходне-Франкскага каралеўства ў 877—879 гадах, другая жонка Людовіка II Заікі.
Віталь Андрэевіч Масол
Віталь Андрэевіч Масол ( — ) — украінскі і савецкі дзяржаўны дзеяч. Трэці прэм’ер-міністр незалежнай Украіны (1994—1995). Памёр 21 верасня 2018 года ў Кіеве.
IC 90
IC 90 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) у сузор'і Кіт.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Гімн Багамскіх Астравоў
Англійскі тэкст
Lift up your head to the rising sun, Bahamaland;
March on to glory, your bright banners waving high.
See how the world marks the manner of your bearing!
Pledge to excel through love and unity.
Pressing onward, march together
to a common loftier goal;
Steady sunward, tho' the weather
hide the wide and treachrous shoal.
Lift up your head to the rising sun, Bahamaland,
'Til the road you've trod lead unto your God,
March on, Bahamaland.
Арцыз
Арцы́з  — горад (да 1963 пасёлак гарадскога тыпу), цэнтр Арцызскага раёна Адэскай вобласці Украіны, у даліне р. Кагільнік. Чыгуначны вузел (лініі на Адэсу, Ізмаіл). 14,8 тыс. жыхароў (2016). Прадпрыемствы чыгуначнагатранспарту, птушкакамбінат, сыраробны завод.
IC 91
IC 91 — галактыка тыпу S (спіральная галактыка) у сузор'і Кіт.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Мікалай Рыгоравіч Андрэеў
Мікалай Рыгоравіч Андрэеў (, с. Борскае, Самарская вобласць) — адзін з кіраўнікоў партызанскага руху на тэрыторыі Мінскай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны. Член КПСС з 1949 года.
Антрацыт (горад)
Антрацыт (да 1962 года — Бокава-Антрацыт) — горад абласнога значэння ў Луганскай вобласці Украіны, адміністрацыйны цэнтр Антрацыціўскага раёна, але ў яго склад не ўваходзіць. Насельніцтва — 54 640 чалавек. Знаходзіцца ў паўночна-ўсходняй частцы Данецкага кража, за 70 км на паўднёвы захад ад Луганска, за 130 км на паўночны ўсход ад Данецка.
Распараджэннем Кабінета міністраў Украіны ад 7 лістапада 2014 г. горад унесены ў Спіс населеных пунктаў, на тэрыторыі якіх органы дзяржаўнай улады Украіны часова не ажыццяўляюць свае паўнаважанні.
Падстарэва
Да 30 кастрычніка 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Амговіцкага сельсавета.
NGC 356
NGC 356 (іншыя абазначэнні — MCG −1-3-78, VV 486, IRAS01005-0715, PGC 3754) — галактыка ў сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Allium lenkoranicum
Allium lenkoranicum — від травяністых раслін сямейства, распаўсюджаны ў паўднёва-ўсходнім Закаўказзі, Іране, Туркменістане.
Альма Юхансан
Альма Юхансан (Alma Johansson; 29. кастрычніка 1880,  —, ) — шведская місіянерка, якая працавала ў горадзе Муш у Асманскай імперыі ў пачатку XX стагоддзя. Сведка генацыду армян.
Біяграфія
У 1920—1922 гадах Юхансан жыла ў Канстанцінопалі, дзе дапамагала выратаванню ад генацыду армянскім дзецям-сіротам. У 1923 годзе пераехала ў грэчаскі горад Салонікі і адкрыла фабрыку для больш за 200 армянскіх жанчын-бежанцаў. Яна таксама заснавала армянскі дзіцячы сад і пачатковую школу ў Харылаасе. У 1941 годзе, пасля акупацыі Грэцыі краінамі «восі», вярнулася ў Швецыю.
Памерла 31 снежня 1974 года ў Стакгольме. Пахавана на Лясных могілках.
Памяць
У 2011 годзе ў Музеі-інстытуце генацыду армян адбылася цырымонія пахавання зямлі, прывезенай з магілы Альмы Юхансан, і была адкрыта мемарыяльная дошка. У 2015 годзе на Алеі падзякі ля ўваходу ў бібліятэку Ерэванскага дзяржаўнага ўніверсітэта быў усталяваны бюст Альмы Юхансан. У 2015 годзе аб дзейнасці Альмы Юхансан і чатырох іншых жанчын-місіянерак, якія сталі відавочцамі генацыду армян, быў зняты фільм «Карта выратавання».
Клінапіс
Клі́напіс — найстаражытнейшая форма пісьма, якая ўзнікла ў канцы 4 тысячагоддзя да н. э. Клінапіс быў характэрны для пісьмовасці старажытных шумераў, акадцаў, вавіланян, эламітаў, хетаў, урартаў, хурытаў, персаў і іншых народаў.
Упершыню тэрмін «клінапіс» быў уведзены ў 1700 г., а першыя клінапісныя тэксты былі расшыфраваныя толькі ў XIX ст.
Паходжанне
Першасны шумерскі клінапіс меў піктаграфічную аснову. Запіс піктаграм на гліняных носьбітах інфармацыі быў распаўсюджаны ад Судана да Ірана ўжо ў 9 тысячагоддзі да н. э. На Блізкім Усходзе і Іране існавалі дробныя вырабы з гліны і каменя ў выглядзе конусаў, шароў, цыліндраў і г. д. Амерыканская археолаг Дэніз Шмандт-Бесера (Denise Schmandt-Besserat) прыйшла да высновы, што яны выкарыстоўваліся для падлікаў. Так, адзін выраб мог азначаць пэўную колькасць авечак, гарлачоў з алеем і збожжам і г. д. У 4 тысячагоддзі іх клалі ў гліняныя пасудзіны, якія запячатвалі. На пасудзінах часам знакамі пазначалі колькасць вырабаў. Такім чынам пасудзіны з вырабамі ўжываліся для ўліку вытворчасці ў гаспадарках, менавым гандлі і справаздачах.
У сярэдзіне 4 тысячагоддзя з'явіліся гліняныя таблеткі — вельмі зручныя носьбіты інфармацыі ў параўнанні з пасудзінамі. Але для ўзнікнення сапраўднай пісьмовасці патрабавалася абстрактнае разуменне сімвалаў для іх запісу ў выглядзе канкрэтных пасланняў, а таксама спрошчаных форм клінапісных знакаў. У гэтым сэнсе, цікавую гіпотэзу высоўвае расійскі гісторык Емельянаў, які звязвае ўзнікненне пісьмовасці з шумерскай рэлігіяй і агульным светаўспрыманнем. Шумеры разумелі навакольны свет як незлічонае мноства няўзгодненых паміж сабой прадметаў, варожых адзін да аднаго багаў і духаў. Пісьмовасць была павінна сістэматызаваць гэты свет, усталяваць знутры яго сувязі. Такім чынам, ранні шумерскі клінапіс меў вялікае падабенства з піктаграфічным пісьмом, хаця ў пэўным сэнсе ўжо ім не з'яўляўся.
Эвалюцыя клінапісу
Архаічны клінапіс Урука шмат у чым нагадваў старажытнаегіпецкія іерогліфы. Прадметы маляваліся дакладна. Запісы фарміравалі вертыкальныя слупкі. Аднак да сярэдзіны 3 тысячагоддзя да н. э. адбыліся істотныя змены.
Вынайдзены шумерамі клінапіс з поспехам ужываўся прадстаўнікамі старажытных семіцкіх і індаеўрапейскіх моў. Калі ў гарадах шумераў пісьмовасць першапачаткова залежыла ад храмавых служак, то ўжо ў Вавілоне меліся цалкам свецкія школы, якія рыхтавалі пісцоў, сакратароў, архівістаў. Вучэнне складалася з капіравання і запамінання шматлікіх знакаў вучнямі. Нават пасля знікнення шумераў іх мова заставалася абавязковай для вывучэння, меліся спецыяльныя слоўнікі.
Расшыфроўка клінапісу
Да перыяду сярэднявечча большасць помнікаў старажытных блізкаўсходніх культур апынулася пахаванай пад пластамі зямлі і чакала свайго далейшага адкрыцця. Затое ў Іране сярод развалін Персепаліса захавалася каменная пліта і асобныя надпісы, зробленыя персідскім клінапісам. Спробы яго расшыфраваць прадпрымаліся мусульманскімі вучонымі, аднак поспеху не мелі.
У 1846 г. брытанскі ўсходазнавец Эдвард Хінкс надрукаваў артыкул, у якім здолеў дэталёва апісаць прынцыпы складання клінапісных помнікаў. У далейшым, Роўлінсан і Хінкс аб'ядналі свае намаганні з нямецкімі вучоным Юліўсам Опертам і суайчыннікам Генры Фоксам Талбатам. У 1857 г. яны сустрэліся ў Лондане, дзе параўналі ўжо зробленыя пераклады і прыйшлі да высновы, што здольны аднолькава чытаць клінапісныя тэксты. У 1861—1884 гг. пад рэдакцыяй Роўлінсана былі выдадзены 4 тамы «Клінапісных надпісаў Заходняй Азіі» (Cuneiform Inscriptions of Western Asia).
Урачы без межаў
Урачы без межаў (Médecins sans frontières) — няўрадавая міжнародная арганізацыя па аказанні медыцынскай дапамогі людзям, якія пацярпелі ў выніку ўзброеных канфліктаў і стыхійных бедстваў.
Гісторыя
Арганізацыя была створана 20 снежня 1971 года ў Парыжы з мэтай аказання дапамогі ахвярам грамадзянскай вайны ў Нігерыі ў 1967—1970 гадах.
Арганізацыя штогод пасылае больш за 3 тыс. добраахвотнікаў у больш чым 80 краін свету, уключаючы зоны ўзброеных канфліктаў. Валанцёры арганізацыі працуюць у многіх гарачых кропках. Акрамя таго, «Урачы без межаў» вядуць прафілактычную і асветніцкую работу па барацьбе з наркаманіяй і СНІДам.
Фінансаванне ўрачоў без межаў ажыццяўляецца з дапамогай прыватных ахвяраванняў. Каля 80 % фінансавых сродкаў арганізацыя атрымлівае ад двух мільёнаў індывідуальных донараў.
У 2008 годзе выйшаў дакументальны фільм пра арганізацыю — «Жыццё ў надзвычайнай сітуацыі: Гісторыі Урачоў без межаў» (Living in Emergency: Stories of Doctors Without Borders).
Крытыка
Міністр інфармацыі СРЮ ва ўрадзе Мілошавіча Горан Маціч к 1999 годзе абвінаваціў няўрадавую арганізацыю «Урачы без межаў» ў шпіянажы і незаконнай кантрабандзе. Па яго словах, супрацоўнік французскіх спецслужбаў, «які забіў дзве тысячы чалавек», з’яўляўся таксама супрацоўнікам «Урачоў», а кіраўнік грамадзянскай місіі ААН у Косаве быў актывістам «Урачоў» і займаўся «шпіянажам».
Пуцяцішкі
Пуця́цішкі (, Путятишки) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Мягунскага сельсавета.
Данута Рамуальдаўна Мышко
Данута Рамуальдаўна Мышко (дзявоч. Сцяцкевіч, нар., г. Гродна) — беларускі літаратуразнавец, педагог. Кандыдат філалагічных навук (1993). Дацэнт (1999).
Біяграфія
Нарадзілася ў Гродне ў сям’і рабочага. Вучылася ў СШ № 4 і № 14. Скончыла аддзяленне рускай мовы і літаратуры філфака Гродзенскага ўніверсітэта (1985).
Настаўнічала ў 8-годцы ў в. Нязбодзічы і ў Поразаўскай спецшколе-інтэрнаце Свіслацкага раёна (1985-87). У 1987-89 выкладала на кафедры рускай і замежнай літаратуры Гродзенскага ўніверсітэта. З 1989 — на кафедры польскай філалогіі гэтага ўніверсітэта.
Адольф Косарак
Адольф Ко́сарак (Adolf Kosárek;, Гералец каля г. Гумпалец, Маравія — , Прага) — чэшскі жывапісец; адзін з заснавальнікаў нацыянальнай школы рэалістычнага пейзажа 19 ст.
Біяграфія
А. Косарак пачаў маляваць яшчэ ў дзяцінстве, аднак сціснутыя жыццёвыя акалічнасці не дазволілі яму адразу прысвяціць сябе мастацкай творчасці. Толькі пры фінансавай падтрымцы архібіскупа Пражскага Б. Шварцэнберга і ва ўзросце больш за 20-ці год Косарак паступае ў Пражскую акадэмію мастацтваў, якую скончыў ў 1855 годзе. Быў вучнем і паслядоўнікам мастацкай школы Макса Гаўсгофера.
А. Косарак шмат падарожнічаў, наведаў Баварыю, Альпы; ў 1856 годзе — востраў Руген.
Мастак памёр ад сухотаў ва ўзросце 29 гадоў.
Творчасць
Творчасці ўласцівы паступовы пераход ад пейзажа ідэалізавана-рамантычнага да заснаванага на непасрэдным назіранні натуры, прастата матываў і паэтычнае адлюстраванне станаў прыроды, перадача асаблівасцей ландшафту Чэхіі і Маравіі: «Змрок» (1853), «Матыў з Пардубіцаў» (1854), «Пейзаж з каменным мостам» (1855), «Чэшскі пейзаж» (каля 1858), «Пейзаж з капліцай» (каля 1859) і інш. Многія яго работы выстаўлены ў Нацыянальнай галерэі, у горадзе Прага.
IC 93
IC 93 (також позначається як IC 1671) — галактыка тыпу Sb (кампактная выцягнутая галактыка) у сузор'і Кіт.
Гэты аб'ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Міхаіл Васільевіч Ламаносаў
Міхаіл Васільевіч Ламаносаў (, в. Дзянісаўка, цяпер с. Ламаносава Холмагарскага раёна Архангельскай вобласці, Расія — ) — расійскі навуковец-прыродазнавец, энцыклапедыст, хімік і фізік.
Увайшоў у навуку як першы хімік, які даў вызначэнне фізічнай хіміі, вельмі блізкае да сучаснага, і перадвызначыў шырокую праграму фізіка-хімічных даследаванняў ; яго малекулярна-кінетычная тэорыя цеплыні шмат у чым апярэдзіла сучаснае ўяўленне пра будову матэрыі — шматлікія фундаментальныя законы, у ліку якіх адзін з пачаткаў тэрмадынамікі ; заклаў асновы навукі пра шкло. Астраном, прыборабудаўнік, географ, металург, геолаг, паэт, зацвердзіў асновы сучаснай рускай літаратурнай мовы, мастак, гісторык, прыхільнік развіцця рускай асветы, навукі і эканомікі. Распрацаваў праект Маскоўскага ўніверсітэта, пасля названага ў яго гонар. Адкрыў наяўнасць атмасферы ў планеты Венеры. Правадзейны член Акадэміі навук і мастацтваў.
Біяграфічныя звесткі
Вучыўся ў Славяна-грэка-лацінскай акадэміі ў Маскве (1731-35), у акадэмічным універсітэце ў Пецярбургу (1735), у Германіі (1736-41). 3 1742 у Пецярбургскай АН, ад’юнкт фізічнага класа, прафесар хіміі з 1745 года. 3 1748 працаваў у першай у Расіі хімічнай лабараторыі пры АН (створана па яго ініцыятыве), адначасова (з 1756) на заснаванай ім шкляной фабрыцы.
Акадэмік Пецярбургскай АН (1745), член расійскай Акадэміі мастацтваў (1763). Ганаровы член Шведскай (1760) і Балонскай (1764).
Навуковая дзейнасць
Вёў навуковыя даследаванні па хіміі, фізіцы, астраноміі, геаграфіі, геалогіі, металургіі. Распрацаваў асновы карпускулярнага (атамна-малекулярнага) вучэння; малекулярна-кінетычную тэорыю цяпла і газаў, тэорыю колераў. Эксперыментальна даказаў закон захавання масы рэчыва ў хімічных рэакцыях (1756), сфармуляваў прынцып захавання матэрыі і руху. Адзін з заснавальнікаў фізічнай хіміі. Абгрунтаваў неабходнасць выкарыстання фізічнага метаду ў хіміі, даў фізічнай хіміі азначэнне, блізкае да сучаснага, напісаў «Увядзенне ў сапраўдную фізічную хімію» (1752). Прапанаваў канструкцыю шэрагу (каля 100) розных прылад, у т.л. аптычных. Адкрыў існаванне атмасферы на Венеры (1761). У працы «Першыя асновы металургіі або рудных спраў» (1763) апісаў уласцівасці металаў і практычныя метады іх атрымання. Выклаў асновы тэорыі геалагічнага развіцця Зямлі і зямной кары. Растлумачыў паходжанне многіх карысных выкапняў і мінералаў. Быў кіраўніком Геаграфічнага дэпартамента. 3 яго ўдзелам складаўся геаграфічны «Атлас Расійскі». Даследаваў марскія льды і даў іх першую класіфікацыю. Выказаў ідэю аб важнасці для Расіі даследавання Паўночнага марскога шляху і асваення Сібіры. У 1755 па ініцыятыве М. Ламаносава створаны Маскоўскі універсітэт.
Напісаў фундаментальныя філалагічныя працы: «Кароткі дапаможнік красамоўства» (1748; першая руская рыторыка), «Расійская граматыка» (1757; першая руская граматыка), «Прадмова пра карысць кніг царкоўных у расійскай мове» (1758; першая спроба рускай стылістыкі). На дакументальнай аснове склаў «Старажытную расійскую гісторыю ад пачатку расійскага народа да… 1054 года» (ч. 1-2, 1754-58, апубл. 1766), «Кароткі расійскі летапісец з радаводам» (1760), у якіх крытыкаваў нарманскую тэорыю. Вынайшаў і распрацаваў новы спосаб вырабу смальты для мазаік, заснаваў мазаічную майстэрню, у якой ствараліся партрэты, абразы, ландшафты («Вобраз Хрыста», 1753; пано «Палтаўская баталія», 1762-64).
Літаратурная дзейнасць
Міхаіл Ламаносаў — адзін з пачынальнікаў новай рускай літаратуры, рэфарматар рускага вершаскладання. У «Лісце аб правілах расійскага вершаскладання» (1739, апубл. 1778) абгрунтаваў сілабатанічную сістэму вершаскладання. Стваральнік новых літаратурных жанраў, у т.л. рускай оды філасофскага і высокага грамадскага гучання («На ўзяцце Хаціна», 1751, і інш.). Аўтар паэмы «Пётр Вялікі» (незавершаная, часткова апубл. 1760-61), трагедый у вершах «Таміра і Селім» (1750), «Дземафонт» (1752) і інш., вершаў на выпадак (надпісы, эпіграмы і г.д.). Яго сатыра «Гімн барадзе» распаўсюджвалася ў спісах (апубл. 1859). Асноўныя рысы паэзіі М. Ламаносава — грамадзянскасць, патрыятызм, пачуццё ўласнай годнасці паэта. Перакладаў Гамера, Вергілія, Авідзія і іншых антычных аўтараў.
Баі на рацэ Сегрэ
Баі на рацэ Сегрэ́ (Batalla del Segre) — серыя баёў на рэках Сегрэ і Нагера-Пальярэса ў перыяд з красавіка па снежань 1938 года падчас грамадзянскай вайны ў Іспаніі.
Сітуацыя
Пасля наступлення франкісцкай арміі падчас Арагонскай аперацыі прыхільнікі Рэспублікі ў Каталоніі працягвалі супраціў, абапіраючыся на ракі Эбра і Сегрэ. Лінія Сегрэ была самай доўгай і самай важнай у рэгіянальнай абароне. Да пачатку красавіка 1938 года прасоўванне мяцежнікаў на дадзеным кірунку практычна спынілася, і з тых часоў усе іх спробы пераправіцца праз раку былі заблакаваны, за выключэннем Сераса, дзе ім удалося ўтварыць плацдарм. Далей на поўнач франкісты працягнулі сваё прасоўванне і занялі гарады Балагер (тут яны ўтварылі яшчэ адзін плацдарм), Камараса і Трэмп, дзе знаходзіліся буйныя гідраэлектрастанцыі, якія забяспечвалі электрычнасцю Барселону і ўсю яе прамысловую сетку, жыццёва важную для вайны. З іншага боку, 14 красавіка 43-я рэспубліканская дывізія была акружана ў Арагонскіх Пірэнеях у невялікім катле, размешчаным вакол Б’ельсы.
Да гэтага часу рэспубліканцы пачалі аказваць жорсткі супраціў, больш арганізаваны, чым у Арагоне. Адначасова Франсіска Франка, замест працягу наступлення на Барселону, загадаў рушыць на поўдзень, у бок Валенсіі. Такім чынам, рэспубліканскія войскі атрымалі неабходную перадышку для рэарганізацыі. Аднак баі ўздоўж ракі Сегрэ яшчэ вяліся.
Сілы бакоў
З боку рэспубліканцаў лінію фронту абараняла Усходняя армія з трох карпусоў (10-й, 11-й, 18-й) і групы Эбра (нядаўна створанай). Усе гэтыя войскі былі моцна аслаблены пасля баёў у Арагоне. Прыбыццё ваенных паставак з СССР узмацніла гэтую армію артылерыяй, танкамі і авіяцыяй.
На баку франкістаў у раёне Балагера знаходзіліся Арагонскі і Мараканскі корпуса, а ў раёне Трэмпа — Горны і Наварскі.
Балагерскі плацдарм
Рэспубліканскае камандаванне разумела небяспеку варожых плацдармаў на Сегрэ, таму адразу ж паспрабавала іх ліквідаваць. З 12 па 15 красавіка 27-я, 60-я і 72-я дывізіі 18-га армейскага корпуса Іспанскай Рэспублікі контратакавалі 53-ю дывізію нацыяналістаў пад Балагерам. Аднак рэспубліканскія салдаты, у асноўным вельмі маладыя людзі (некаторым было ўсяго 17 гадоў), паспешліва мабілізаваныя і дрэнна навучаныя, нягледзячы на іх энтузіязм, не дамагліся поспеху.
У маі, з мэтай аслабіць ціск прыхільнікаў Франка на Валенсію, вярхоўнае камандаванне рэспубліканцаў падрыхтавала новую контратаку на плацдарм ля Балагера, засяродзіўшы тут пяць пяхотных дывізій і танкавыя падраздзяленні. Баі пачаліся 22 мая года па ўсёй лініі фронту плацдарма. Атакі рэспубліканцаў пры шырокім выкарыстанні танкаў БТ-5 былі вельмі інтэнсіўнымі. Жорсткія баі вяліся за гарады Вальфагона-дэ-Балагер, Эрміта-дэ-Эль-Педрыс, Сенціу-дэ-Шыа і Мерэнге. Нягледзячы на вялікія страты і першапачатковую няўдачу, рэспубліканцы працягвалі атакі да 29 мая, захапіўшы ўсяго толькі тры ўчасткі, але яны не мелі ніякага стратэгічнага значэння. Праліўны дождж, які ператварыў даліну ракі ў балота, зрабіў немагчымым прасоўванне тэхнікі і людзей і прымусіў спыніць атакі.
Праз амаль тры месяцы, разам з больш шырокім рэспубліканскім наступленнем у бітве на Эбра, зноў рушыла ўслед серыя баёў за вяртанне плацдарма пад Балагерам. Атакі былі здзейснены паміж 9 і 11 жніўня, але рэспубліканскія войскі зноў пацярпелі паразу, сутыкнуўшыся з праўзыходнай агнявой моцай нацыяналістаў.
«Кацёл» Б’ельсы
Першая спробы Франка ліквідаваць 43-ю рэспубліканскую дывізію, якая ўсё яшчэ супраціўлялася ў Б’ельсы, праваліліся вясной 1938 года. Гэты ўчастак знаходзіўся вельмі далёка ад фронту на Сегрэ, але ён быў цесна звязаны з баявымі дзеяннямі на каталонскім фронце. Прысутнасць акружанай 43-й дывізіі аслабляла войскі мяцежнікаў, размешчаныя ў раёнах Трэмпа і Балагера, а таксама на левым беразе Сегрэ і Нагера-Пальярэса. У пачатку чэрвеня ціск франкістаў узмацніўся, і 15 чэрвеня, пасля таго, як абараняць свае пазіцыі стала немагчыма, рэспубліканцы перасеклі французскую мяжу, падарваўшы ўсе аб’екты і разбурыўшы інфраструктуру, якія маглі служыць праціўніку.
Баі за ГЭС
Кантроль над гідраэлектрастанцыямі гарадоў Камараса і Трэмп меў вырашальнае значэнне ў баях на Сегре. Гэтыя станцыі, размешчаныя ўздоўж ракі, былі захоплены нацыяналістамі ў пачатку красавіка, і крыніца энергіі для цяжкай прамысловасці каталонскай Барселоны апынуўся ў іх руках. Па прапанове генерала Вісентэ Роха ў канцы мая пачалося наступленне, каб паспрабаваць вярнуць электрастанцыі ў раёне Нагера-Пальярэса і адцягнуць франкісцкія сілы, якія знаходзіліся на ўсходзе. Хоць спроба скончылася няўдачай, яна стала вопытам для рэарганізаванай Усходняй арміі. 9 жніўня 56-я дывізія пры падтрымцы 17 танкаў фарсіравала Сегрэ ў сектары Віланова-дэ-ла-Барка і здолела ўсталяваць плацдарм. Франкісты хутка адрэагавалі і праз 2 дні вярнулі свае пазіцыі.
Вынікі і значэнне
Баі на рацэ Сегрэ сталі аднымі з самых працяглых бітваў за ўсю вайну. Страты з кожнага боку ацэньваліся ў некалькі тысяч чалавек. Упартае супраціўленне рэспубліканскіх войскаў на лініі фронту дазволіла яшчэ на год адтэрмінаваць захоп Каталоніі войскамі нацыяналістаў. Адначасова магчымасць кантраляваць раку стала вырашальнай падчас бітвы на Эбра. Нацыяналісты неаднаразова адкрывалі шлюзы, каб падняць паток вады і, такім чынам, разбурыць рэспубліканскія пешаходныя масткі і пантоны.
Апартунізм
Апартуні́зм (opportunisme ад opportunus — зручны) — адносіны асобы з грамадствам і дзяржавай, характэрнымі асаблівасцямі якіх з’яўляюцца прыстасаванне і згода. У савецкай гістарычнай навуцы тэрмінам «апартунізм» пазначалася ідэалогія «прыстасавальніцтва, згодніцтва», якая адлюстроўвала вузкакласавы дагматычны стыль мыслення.
У палітычным жыцці, рабочым і прафсаюзным руху апартунізм — палітыка вырашэння праблем не праз антаганізмы, напружанасць і рэвалюцыю, а метадамі плаўнага пераходу грамадства з аднаго стану ў іншы. Такую канцэпцыю, заснавальнікамі якой з’яўляюцца Эдуард Бернштэйн, К. Кауцкі, Л. Мартаў, крытыкавалі У. І. Ленін і наступныя пакаленні камуністаў. У 1950—1980-я гг. ўнутры камуністычнага руху развіта ў працах Мілавана Джыласа, М. Нара, Оты Шыка,,. Гэтай канцэпцыі ў пэўнай ступені прытрымлівалася частка кіраўніцтва былога СССР на чале з М. С. Гарбачовым. Яе прыхільнікамі ў краінах Заходняй Еўропы з’яўляюцца сацыял-дэмакратычныя і сацыялістычныя партыі, якія ўваходзяць у Сацыялістычны Інтэрнацыянал. Гістарычная практыка развіцця краін пацвердзіла жыццяздольнасць палітыкі апартунізму і яе ролю ў трансфармацыі грамадска-эканамічных адносін.
Шухаўская вежа
Шухаўская вежа (Шабалаўская вежа, Радыё-вежа) — унікальная гіпербалоідная канструкцыя, выкананая ў выглядзе апорнай стальной сеткаватай абалонкі. Размешчана ў Маскве на вуліцы Шабалаўцы. Пабудаваная ў 1920—1922 гадах. Помнік архітэктуры. Аўтар праекта і кіраўнік будаўніцтва радыёвежы — расійскі інжынер, архітэктар, і навуковец, акадэмік Уладзімір Шухаў (1853—1939). Вежа атрымала прызнанне як адно з самых прыгожых і выдатных дасягненняў інжынернай думкі ў свеце.
95-я партызанская брыгада імя М. В. Фрунзэ
Склад
Брыгада была створана на базе вылучаных 225-й партызанскай брыгадай імя А. В. Суворава атрадаў:
Таксама ў склад брыгады ўваходзіў:
Гісторыя
Партызаны праводзілі аперацыі на камунікацыях. У лістападзе 1943, лютым — красавіку 1944 гадоў вялі баі з карнікамі. У пачатку чэрвеня 1944 года ў Грэскім і Слуцкім раёнах за 9 дзён правялі 10 баёў.
Памяць
У 1966 годзе ў вёсцы Застарычча Старадарожскага раёна ў гонар брыгады быў пастаўлены помнік.
Гімн Антыгуа і Барбуды
Fair Antigua, We Salute Thee (Цудоўны Антыгуа, мы славім цябе!) - нацыянальны гімн Антыгуа і Барбуда. Неафіцыйна прыняты ў 1967 і зацверджаны ў 1981 пасля здабыцця поўнай незалежнасці. Словы - Навель Гамільтан Рычардс. Музыка - Уолтар Гарнет Пікарт Чэмберс.
Тэкст
Fair Antigua and Barbuda!
Strong and firm in
Peace or danger
To safe-guard our Native Land
We commit ourselves to building
A true nation brave and free;
Ever striving, ever seeking,
Dwell in love and unity
Raise the standard! Raise it boldly!
Answer now to duty’s call
Sparing nothing, giving all;
Gird your loins and join the battle
Each endeavouring, all achieving,
Live in peace where man is free.
God of nations, let Thy blessings
Fall upon this land of ours;
Rain and sunshine ever sending,
Fill her fields with crops and flowers;
We her children do implore Thee,
Give us strength, faith, loyalty,
Never failing, all enduring
Ігар Уладзіміравіч Акінфееў
Клубная
У міжсезонне 2003 года Акінфееў праходзіў зборы з асноўным складам ЦСКА ў Ізраілі, дзе, на думку газеты «Спорт-Экспресс», дзякуючы ўпэўненай, не па гадах сталай гульнёй вырабіў фурор і выглядаў мацней за Мандрыкіна.
Першы свой ​​матч на дарослым узроўні правёў 29 сакавіка 2003 года за ЦСКА ў 1/8 фіналу кубка РФПЛ супраць пецярбурскага «Зеніта» на стадыёне Пятроўскі. Ён выйшаў на другі тайм замест Дзмітрыя Крамарэнкі і адгуляў свой адрэзак «на нуль», прадэманстраваўшы здольнасць трымаць сябе ў руках і добрую рэакцыю.
У Прэм’ер-лізе Акінфееў дэбютаваў 31 мая таго ж года. ЦСКА на выездзе сустракаўся з самарскім клубам «Крылы Саветаў» і атрымаў перамогу з лікам 2:0, а сам Ігар адбіў пенальці на апошніх хвілінах сустрэчы ад лідара клуба Андрэя Каракі. Паводле вынікаў сустрэчы Акінфееў быў прызнаны найлепшым іграком матча.
Міжнародная
У сезоне 2004 года Акінфееў правёў за зборную Расіі адзін таварыскі матч, супраць зборнай Нарвегіі. 28 красавіка ў дзень гульні Ігару было 18 гадоў і 20 дзён, такім чынам, варатар стаў самым маладым дэбютантам ў зборнай Расіі за ўсю яе гісторыю. Гульня скончылася з лікам 3:2 на карысць скандынаваў. Улетку 2004 года Ігар прыняў удзел у чэмпіянаце Еўропы, на якім ён стаў самым маладым іграком сярод усіх заяўленых, аднак стаў адзіным футбалістам, хто так не выйшаў на поле ў складзе расійскай каманды.
Клубныя
ЦСКА
Міжнародныя
Расія
NGC 357
NGC 357 (іншыя абазначэнні — MCG −1-3-81, PGC 3768) — галактыка ў сузор’і Кіт.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Рашка (рака)
Бярэ свой пачатак з некалькіх горных крыніц размешчаных на поўдзень ад горада Нові-Пазар. Ідучая з гор вада абмежаваная дамбай, на якой збудавана невялікая гідраэлектрастанцыя.
Плынь ракі ідзе з поўдня на поўнач. У раёне горада Рашка, рака ўпадае ў раку Ібар.
Алэксандрс Цаўня
А́лэксандрс Ца́ўня (Aleksandrs Cauņa; нар., , Латвійская ССР) — былы латвійскі футбаліст, паўабаронца. Ігрок нацыянальнай зборнай Латвіі (2007—2015). У цяперашні час працуе ў трэнерскім штабе «Елгавы».
ЦСКА Масква
У студзені 2011 года Цаўня правёў перадсезонны збор з маскоўскім ЦСКА, паводле выніках якога быў арандаваны на паўгода з правам выкупу. Дэбют у ЦСКА адбыўся 17 лютага 2011 года ў матчы Лігі Еўропы супраць грэчаскага клуба ПАОК. 27 чэрвеня Алэксандрс падпісаў афіцыйны кантракт з ЦСКА тэрмінам на пяць гадоў. З 2013 год стаў рэдка з’яўляцца ў складзе армейцаў з-за траўм. У студзені 2017 года пагадненне з маскоўскім клубам было разарвана.
Вяртанне ў Латвію
31 сакавіка 2017 года стала вядома пра падпісанне Цаўням кантракта з латвійскім РФШ. Аднак, у складзе каманды правёў толькі два матчы.
У 2018 годзе далучыўся да юрмальскага «Спартака» ў якасці гуляючага трэнера, аднак на поле ўжо не выхадзіў. У снежні 2018 года перайшоў у «Елгаву».
Міжнародная кар’ера
У нацыянальную зборную Латвіі Цаўня ўпершыню быў выкліканы ў 2007 годзе. Дэбют адбыўся ў 2008 годзе.
Дасягненні
«Сконта»
Жакет Лёвенхільм
Густава Шарлота «Жакет» Аўрора Гілдэнстольп (швед. Gustava Charlotta «Jacquette» Aurora Gyldenstolpe; 4 ліпеня 1797, Стакгольм — 7 студзеня 1839, Канстанцінопаль) — шведская высакародная дама і фрэйліна. Вядома як фаварытка шведскага караля Оскара I прынамсі ў 1819—1827 гадах.
Біяграфія
Жакет была дачкой генерал-маёра Нілса Вексіоніўса, 5-га графа Гілдэнстольпа (1768—1844), і салоністкі Шарлоты Аўроры Дэ Гір.
У 1822 годзе наследнага прынца Оскара адправілі ў падарожжа па Еўропе, каб знайсці нявесту. Муж Жакет Карл Густаў Лёвенхільм быў часткай асяроддзя, і ў той час ён працаваў на Жазэфіну Лейхтенбергскую, каб тая была абраны сярод кандыдатаў, маці Жакет працавала на прынцэсу Гесэн-Касэльскую. Калі абралі Жазэфіну, Карлу Густаву Лёвенхільму даверылі заключыць дамоўленасці і ён здзейсніў шмат паездак у Баварыю ў 1822-23 гадах. Пасля прыбыцця Жазэфіны і каралевы Дэзірэ Клары ў 1823 годзе Жакет, падобна палюбоўніцы караля Марыяне Каскул, была прызначана фрэйлінай каралевы. У 1824 годзе яе муж быў прызначаны шведскім пасланнікам у Канстанцінопаль, дзе ён прабыў тры гады.
Падчас яго адсутнасці Жакет заставаўся ў Швецыі. Жакет нарадзіла дачку па імені Оскарыя, якую адзначылі дачкой Оскара. Дзіця было аддадзена прыёмным бацькам мяшчанскага класа і атрымана прозвішча. У 1827 годзе муж Жакет Карл Густаў Лёвенхільм вярнуўся ў Швецыю і беспаспяхова дапытаў яе пра чуткі, пра яе раман з наследным прынцам і пра тое, як фінансавалася раскошнае ўбранне яе пакою.
Жакет развялася з Лёвенхіельмам 1 верасня 1829 года па прыкметах розных характараў. Другі шлюб з фінскім баронам Уна фон Тройлем (1803—1839) адбыўся 21 жніўня 1838 года. Абодва сужэнцы памерлі на працягу года пасля шлюбу ў Турцыі, дзе барон фон Тройль займаў дыпламатычную пасаду. Гэты шлюб таксама быў бяздзетным.
Allium leptomorphum
Allium leptomorphum — від травяністых раслін сямейства, эндэмік Кыргызстана.
Распаўсюджанне
Эндэмік Кыргызстана.
Пятровічы (Камайскі сельсавет)
Пятро́вічы (, Петровичи) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Камайскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Мягунскага сельсавета.