cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Джэйн Лу
Джэйн Лу была прафесарам, але пакінула акадэмію і на дадзены момант не працуе ў астраноміі. Пасля працы ў Лейдэнскім універсітэце ў Нідэрландах Лу вярнулася ў ЗША і працуе ў Лабараторыі імя Лінкальна Масачусецкага тэхналагічнага інстытута штатным тэхнічным супрацоўнікам.
У 1992 годзе Лу разам з Дэвідам Джуітам адкрыла першы аб’ект пояса Койпера (15760) 1992 QB1. За гэтае адкрыццё была ўзнагароджана ў 2012 годзе прэстыжнымі прэміямі Шаа і Каўлі.
Обаль (возера)
Обаль — возера ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Обаль каля вёскі Обаль.
Назва
Назва балцкага паходжання, аднолькавая з назвай ракі Обаль, праз якую возера цячэ.
Адпачатная балцкая форма — *Abalis, яна ж у іншым месцы дала назвы праточным азёрам Аболе і Абалікшты (сілкуюць водамі раку Дзісну).
Корань Ab- асабліва папулярны на Падзвінні, як у ніжнім цячэнні Дзвіны ў Латвіі, так і ў сярэднім — на поўначы цяперашняй Беларусі. Воды з азёраў Аболі і Абалікшты цякуць у дзвінскі прыток Дзісну. Воды з азёраў Абстэрна і Набіста (абедзве назвы ад асновы *Ab-ist-) цякуць у дзвінскую раку Вята. Таго ж паходжання і назва ракі (на цяперашнім расійска-ўкраінскім памежжы, паміж Курскам і Чарнігавам).
Семантыка ўсіх гэтых назваў звязаная з цячэннем рэк, праточнасцю азёраў. Назвы плыткіх рэк і праточных азёраў таксама ўтвараліся ад балцкага кораня žod- / žad- (як Жодзень ці Жадунь).
Водаапісанне
Катлавіна возера ўяўляе сабой пашыранае рэчышча ракі Обаль. Схілы вышынёй 6—10 м, суглінкавыя і супясчаныя. Плошча воднай паверхні 0,3 км². Даўжыня 2,56 км, найбольшая шырыня 0,4 км. Сярэдняя глыбіня 2,3 м, найбольшая — 2,8 м. Дно плоскае, пакрытае глеем і сапрапелем, берагі забалочаныя. Плошча вадазбору 568 км². Возера дыстрофнае, зарастае чаротам, трыснягом, гарлачыкамі, рдзестам.
У возера ўпадае чатыры ручая.
Дэвід Гілмар
Дэвід Джон Гілмар CBE (David Jon Gilmour, нар. 6 сакавіка 1946,, Англія, Вялікабрытанія) — брытанскі кампазітар, гітарыст, вакаліст, адзін з лідараў гурта Pink Floyd. Акрамя працы ў складзе групы, Гілмар выступаў у якасці рэкорд-прадзюсара розных артыстаў і зрабіў паспяховую сольную кар'еру. На працягу ўсёй сваёй музычнай кар'еры Гілмар актыўна ўдзельнічае ў дзейнасці многіх дабрачынных арганізацый. У 2003 годзе ён быў узведзены ў чын Камандора ордэна Брытанскай імперыі за служэнне музыцы і дабрачыннасці, а таксама узнагароджаны прэміяй «Выбітны ўклад» на цырымоніі Q Awards 2008.
У 2003 годзе Гілмар заняў 82-ое месца ў рэйтынгу часопіса Rolling Stone «100 самых лепшых гітарыстаў усіх часоў». У 2009 годзе брытанскі часопіс Classic Rock уключыў Гілмара ў свой спіс найвялікшых гітарыстаў свету.
Літаратура
Літаратура (lit(t)eratura — напісанае, ад lit(t)era — літара) — у шырокім сэнсе кожны пісьмовы тэкст.
Уся слоўная творчасць, зафіксаваная пісьмовым або друкарскім спосабам; адзін з відаў мастацтва — мастацтва слова. У шырокім значэнні літаратура — уся пісьменнасць агулам (тэхнічная, медыцынская, палітычная, рэлігійная, канцылярская, эпісталярная), у вузкім — толькі творы мастацкай пісьменнасці. Літаратура вылучаецца ў сістэме мастацкай культуры асаблівымі магчымасцямі глыбокага і рознабаковага адлюстравання жыцця і моцнага ўздзеяння на яго, а таксама асаблівай грамадскай значнасцю суб’екта творчасці.
Межы паняцця
Найчасцей пад «літаратурай» разумеюць мастацкую літаратуру, то-бок літаратуру як від мастацтва. Аднак такое разуменне склалася ў эпоху рамантызму, яго не варта напрост ўжываць да культуры аддаленых ад цяперашняга часу эпох. Старажытныя навуковыя трактаты і рэлігійна-міфалагічныя творы — напрыклад, як «Тэагонія» Гесіёда або «Пра прыроду рэчаў» Лукрэцыя — з пункту гледжання сучаснікаў не супрацьпастаўляліся як немастацкая літаратура мастацкай, напрыклад, эпічным паэмам («Іліядзе» Гамера або «Энеідзе» Вергілія). Адлучэнне мастацкай літаратуры іншых перыядаў ад літаратуры рэлігійнай, філасофскай, навуковай, публіцыстычнай — праецыраванне сучасных ўяўленняў на мінулае.
Аднак, літаратура мае шэраг універсальных уласцівасцей, нязменных ва ўсіх нацыянальных культурах і напрацягу ўсёй чалавечай гісторыі, хаця кожная з такіх уласцівасцей звязана з пэўнымі праблемамі і агаворкамі.
Усім тром названым крытэрыям не зусім адпавядаюць некаторыя старажытныя тэксты, якія традыцыйна разумеюць як літаратурныя, — напрыклад, «Іліяда» і «Адысея»: імаверна, што Гамер не быў аўтарам гэтых дзвюх паэм, а іх тэксты склаліся са старажытнагрэчаскага фальклору, які спявалі казачнікі як песні. Аднак пісьмовая фіксацыя гэтых тэкстаў у іх завершаным варыянце адбылася настолькі даўно, што такі традыцыйны падыход можна лічыць апраўданым.
Ёсць яшчэ адзін крытэрый, які адносяць ужо не да структуры літаратурных тэкстаў, а да іх функцыі.
Прынцыпы і крытэрыі
Звычайна вылучаюць паводле зместу — мастацкую (падзяляецца на вусна-паэтычную творчасць (фальклор) і пісьмовую), інфармацыйна-даведачную і навукова-тэхнічную літаратуру, паводле прызначэння — навучальную, тэхнічную, публіцыстычную і іншыя літаратуры, паводле крыніц — арыгінальную і перакладную літаратуру.
Аднак, строга трымацца прынцыпу адзінага крытэрыя пры класіфікацыі літаратуры цяжка. Таксама класіфікацыя можа ўводзіць у зман, можа аб’ядноўваць непадобныя і абсалютна розныя з’явы. Часта тыпалагічна розныя тэксты адной эпохі значна бліжэйшыя адзін да аднаго, чым тыпалагічна аднолькавыя тэксты розных эпох і культур — у Платонавых «Дыялогаў», якія ляжаць у аснове еўрапейскай філасофскай літаратуры, значна болей агульнага з іншымі помнікамі старажытнагрэцкай славеснасці (напрыклад, з Эсхілавымі драмамі), чым з працамі філосафаў Новага часу, Гегеля або Расела. Лёс некаторых тэкстаў складаецца такім чынам, што ствараліся яны у межах аднаго віду літаратуры, а з часам аказваюцца бліжэй да іншага віду, напрыклад, «Падарожжы Гулівера», напісаныя Джонатанам Свіфтам, чытаюцца цяпер хутчэй як твор дзіцячай літаратуры, а пісаліся не проста як твор мастацкай літаратуры для дарослых, але як вострасацыяльны памфлет са знайчнай роляй публіцыстычнасці. Таму пералік асноўных відаў літаратуры можа быць толькі арыенціровачны, а пэўная структура літаратурнай прасторы вызначаецца толькі ў адносінах да нейкай пэўнай культуры і пэўнага перыяду. Для ўжытку, аднак, гэтыя цяжкасці не маюць прынцыповага значэння, таму практычныя патрэбы кніжнага гандлю і бібліятэк забяспечваюць даволі разгалінаваныя, хоць і павярхоўныя сістэмы бібліятэчна-бібліяграфічнай класіфікацыі.
Мастацкая літаратура
Мастацкая літаратура — від мастацтва, які ўжывае як адзіны матэрыял словы і канструкцыі натуральнай (пісьмовай) чалавечай мовы. Спецыфіка мастацкай літаратуры выяўляецца ў супастаўленні, з аднаго боку, з відамі мастацтва, якія ўжываюць іншыя матэрыялы замест моўнага (музыка, выяўленчае мастацтва) або разам з ім (тэатр, кіно, песня), з другога боку — з іншымі тыпамі слоўнага тэксту: філасофскім, публіцыстычным, навуковым і іншымі. Акрамя таго, мастацкая літаратура, як і іншыя віды мастацтва, аб’ядноўвае аўтарскія (у тым ліку і ананімныя) творы ў адрозненне ад твораў фальклору, якія прынцыпова не маюць аўтара.
Дакументальная проза
Дакументальная проза — від літаратуры, для якога характэрна пабудова сюжэтнай лініі выключна на рэальных падзеях, з рэдкімі ўкрапваннем мастацкай выдумкі. Дакументальная проза ўключае біяграфіі выдатных людзей, гісторыі падзей, краіназнаўчыя апісанні, расследаванні злачынстваў.
Мемуарная літаратура
Мемуары — запіскі сучаснікаў, ўдзельнікаў пра мінулыя падзеі. Важная асаблівасць мемуараў — устаноўка аўтараў на «дакументальны» характар тэксту, які прэтэндуе на дакладнасць узнаўлення мінулага.
Навуковая і навукова-папулярная літаратура
Навуковая літаратура — сукупнасць пісьмовых прац, якія створаны як вынікі даследаванняў, тэарэтычных абагульненняў, зробленых у межах навуковага метаду. Навуковая літаратура прызначана для інфармавання навукоўцаў і спецыялістаў пра апошнія дасягненні навукі, а таксама для замацавання прыярытэту на навуковыя адкрыцці. Звычайна, навуковая праца не лічыцца завершанай, калі яна не апублікавана.
Першыя навуковыя творы ствараліся ў розных жанрах — як трактаты, развагі, павучанні, дыялогі, падарожжы, жыццяпісы і нават у вершаваных формах. Цяпер формы навуковай літаратуры стандартызаваны і складаюцца з манаграфій, аглядаў, артыкулаў, дакладаў (у тым ліку іх тэзісаў), аўтарэфератаў, рэфератаў і рэцэнзій. Цяпер у многіх краінах дзейнічае механізм атэстацыі навуковай літаратуры, які падтрымліваецца ўрадам або грамадскімі навуковымі арганізацыямі. У Беларусі, напрыклад, такую атэстацыю праводзіць ВАК (Вышэйшая атэстацыйная камісія). У ліку асноўных патрабаванняў да выдання навуковай літаратуры — абавязковае яе рэцэнзаванне. У межах гэтага працэсу выдавецтва або рэдакцыя навуковага часопіса перад публікацыяй новай навуковай працы накіроўвае яе некалькім (звычайна двум) рэцэнзентам, якія лічацца спецыялістамі ў гэтай галіне. Працэс рэцэнзавання мусіць выключыць публікацыі ў межах навуковай літаратуры матэрыялаў з грубымі метадалагічнымі памылкі або простымі фальсіфікацыямі, плагіятам. З пачатку XX стагоддзя назіраецца рэгулярнае экспанентнае павелічэнне аб’ёму публікаванай навуковай літаратуры. У сувязі з гэтым адным з найгалоўнейшых носьбітаў навуковай літаратуры ў цяперашні час сталі перыядычныя выданні, галоўным чынам, рэцэнзаваныя навуковыя часопісы. З канца XX стагоддзі назіраецца тэндэнцыя пераходу гэтых часопісаў з папяровых носьбітаў на электронныя, у прыватнасці, у інтэрнэт.
Навукова-папулярная літаратура — творы пра навуку, навуковыя дасягненні і пра навукоўцаў, прызначаныя для шырокага круга чытачоў. Навукова-папулярная літаратура накіравана як на спецыялістаў з іншых галін ведаў, так і на малападрыхтаваных чытачоў, у тым ліку дзяцей і падлеткаў. У адрозненне ад навуковай літаратуры, творы навукова-папулярнай літаратуры не рэцэнзуюцца і не атэстуюцца.
Навукова-папулярная літаратура ўключае творы пра асновы і асобныя праблемы фундаментальных і прыкладных навук, біяграфіі дзеячаў навукі, апісанні падарожжаў і падобнае, напісаныя ў розных жанрах.
Найлепшыя папулярныя творы прапагандуюць дасягненні перадавой навукі ў форме найболей даступнай мэтавай аўдыторыі чытачоў. У паэтычнай форме напісаны першы ў Еўропе папулярны твор пра навуку — «Пра прыроду рэчаў» Лукрэцыя Кара. З гутарак узніклі «Гісторыя свечкі» М. Фарадэя і «Жыццё расліны» К. А. Ціміразева. Вядомы папулярныя творы, напісаныя ў форме календара прыроды, эцюдаў, нарысаў, «інтэлектуальных» прыгод і іншых.
Даведачная літаратура
Літаратура дапаможнага зместу, якая ўжываецца для атрымання агульнай, несумненнай інфармацыі па розных пытаннях. Асноўныя віды даведачнай літаратуры:
У ідэале даведачныя выданні мусяць толькі змяшчаць факты, якія лічаць аб’ектыўна вызначанымі і адэкватна адлюстроўваць узровень чалавечых ведаў на цяперашні час. Аднак на практыцы немагчыма цалкам аддзяліць факты ад інтэрпрэтацый і няяўных дапушчэнняў, таму нейкая доля тэндэнцыйнасці ёсць у кожным даведачным выданні. У некаторых выпадках гэтая доля даволі вялікая і мэтанакіравана зробленая: такая, у прыватнасці, большасць даведачных выданняў савецкай эпохі, асабліва ў гуманітарных ведах, — нават кароткія слоўнікавыя артыкулы ў іх ідэалагічна афарбаваны. Тычыцца гэта і адбору матэрыялу: так, у літаратурных энцыклапедыях, выпушчаных у СССР, знаходзілася месца для другарадных пісьменнікаў сацыялістычнай і камуністычнай арыентацыі, але не згадваліся значныя аўтары, вядомыя негатыўным стаўленнем да савецкага ладу. Нават праз кароткі час карыстацца такімі выданнямі як даведачнымі складана — занадта намаганняў даводзіцца выдатковаўць, каб аддзяліць факты ад інтэрпрэтацый; аднак менавіта гэта ідэалагічная афарбоўка робіць даведачныя выданні асабліва цікавымі як гістарычныя сведчанні, помнікі сваёй эпохі.
Навучальная літаратура
Навучальная літаратура, якая дзеліцца ў асноўным на ўласна падручнікі і зборнікі задач (практыкаванняў), мае нямала агульнага з даведачнай: як і даведачная літаратура, навучальная мае справу з той часткай ведаў па пэўным пытанні, якую лічыць больш-менш агульнапрызнанай. Аднак прызначэнне навучальнай літаратуры іншае — выкласці гэтую частку ведаў сістэмна і паслядоўна, каб адрасат склаў пра яе досыць поўнае і выразнае ўяўленне і авалодаў шэрагам патрабаваных у пэўнай галіне навыкаў, ці то ўменнем рашаць ураўненні або слушна расстаўляць знакі прыпынку. Гэта прагматычная задача вызначае асаблівасці будовы навучальных тэкстаў — паўторы, падхваты, праверачныя пытанні і заданні, і іншае.
Літаратура па псіхалогіі і самаразвіцці
Літаратура па псіхалогіі і самаразвіццю — літаратура, якая дае парады па развіцці здольнасцяў і навыкаў, дасягненні поспеху ў асабістым жыцці і працы, наладжванні адносін з навакольнымі, выхаванні дзяцей і падобнае.
Іншыя віды
Таксама ёсць духоўная, рэлігійная літаратура, рэкламная літаратура, вылучаная ў асобны від (улёткі, брашуры, рэкламныя праспекты і іншае), і іншыя віды.
Літаратура і носьбіты тэксту
Літаратурны тэкст застаецца самім сабой незалежна ад матэрыяльнага ўвасаблення — рукапіс, кніга, камп’ютарны файл на маніторы. Аднак, эвалюцыя носьбітаў таксама ўплывае на саму літаратуру. Стан літаратуры ў аглядным мінулым цалкам вызначаецца цывілізацыйнай рэвалюцыяй, здзейсненай вынайдзеным Гутэнбергам кнігадрукаваннем, да гэтага кожны колькі-небудзь вялікі тэкст патрабаваў значных выдаткаў часу і сіл пісца, гэта накладала значныя абмежаванні на колькасць і характар тэкстаў, якія фіксаваліся на пісьме і выходзілі па-за межы непасрэднага кола сувязяў аўтара. На зыходзе XX ст. новая цывілізацыйная рэвалюцыя выклікала да жыцця два якасна новыя носьбіты тэксту — аўдыёкнігу і камп’ютарны файл. Цалкам магчыма, што шырокае распаўсюджанне гэтых носьбітаў неўзабаве прывядзе да новых сур’ёзных змен у структуры літаратурнай прасторы.
Мікіта Аляксандравіч Халімончык
Мікіта Халімончык (нар., ) — беларускі футбаліст, абаронца дзяржынскага «Арсенала».
Клубная кар’ера
Выхаванец мінскай СДЮШАР-5, з 2016 года пачаў выступаць за дубль «Дынама». Дэбютаваў у асноўнай камандзе 29 ліпеня 2018 года ў матчы Кубка Беларусі супраць «Энергетыка-БДАТУ», выйшаўшы на замену ў другім тайме. Перад сезонам 2019 прыцягваўся да трэніровак з асноўным складам, аднак чэмпіянат пачаў у дублі. 16 чэрвеня 2019 года дэбютаваў у Вышэйшай лізе, адгуляўшы ўсе 90 хвілін у матчы супраць «Энергетыка-БДУ» (6:1) і адзначыўшыся галявой перадачай. Пазней гуляў пераважна за дубль, прыцягваўся да асноўнай каманды, але звачыйна зсатаваўся на лаўцы запасных.
У ліпені 2020 года быў аддадзены ў арэнду ў «Смалявічы», дзе замацаваўся ў стартавым складзе. У снежні 2020 года па заканчэнні арэнды пакінуў клуб.
У пачатку 2021 года трэніраваўся разам з асноўнай камандай «Дынама», праходзіў прагляд у бабруйскай «Белшыне», аднак у выніку пачаў сезон 2021 у складзе дынамаўцаў, гуляў пераважна за дубль. У ліпені 2021 года на правах арэнды далучыўся да гродзенскага «Нёмана», дзе стаў трывалым іграком асновы. У снежні 2021 года вярнуўся ў «Дынама».
У пачатку 2023 года праходзіў прагляд у бабруйскай «Белшыне» і «Смаргоні», а ў сакавіку стаў іграком дзяржынскага «Арсенала».
Міжнародная кар’ера
У кастрычніку 2018 года выступаў за юніёрскую зборную Беларусі да 19 гадоў у адборачным раўндзе чэмпіянату Еўропы.
2 верасня 2021 года дэбютаваў у моладзевай зборнай Беларусі, адгуляўшы ўсе 90 хвілін у адборачным матчы чэмпіянату Еўропы супраць Ісландыі (1:2).
Мастацтва
Жывапіс
Жывапіс — від выяўленчага мастацтва, творы якога ствараюцца з дапамогай фарбаў, што наносяцца на якую-небудзь паверхню. Займае галоўнае месца ў трыядзе выяўленчых мастацтваў (разам з графікай і скульптурай). Падзяляецца на станковы жывапіс (асновай служыць палатно, дошка, кардон) і манументальны жывапіс (творы размяшчаюцца на трывалай архітэктурнай аснове). Сярод жанраў жывапісу — партрэт, пейзаж, нацюрморт, гістарычны, міфалагічны, батальны, анімалістычны і інш. Асобымі відамі жывапісу з'яўляюцца іканапіс, мініяцюра, дыярама, панарама, а таксама дэкарацыйны жывапіс (тэатральныя і кінадэкарацыі). Важнейшыя сродкі выразнасці — кампазіцыя, малюнак і колер (каларыт).
Скульптура
Скульптура (лац.: sculpo — выразаю, высякаю) — від выяўленчага мастацтва, творы якога маюць аб'ёмную форму і выконваюцца з цвёрдых ці пластычных матэрыялаў - у шырокім значэнні слова, мастацтва ствараць з гліны, воску, каменя, металу, дрэва, косці і іншых матэрыялаў высяканнем, выразаннем, лепкай, коўкай, ліццём ці іншым спосабам выявы чалавека, жывёл і іншых прадметаў прыроды ў датыкальных, цялесных іх формах.
Графіка
Графіка (грэч.: γραφικος — пісьмовы, ад грэч.: γραφω — пішу, малюю) — від выяўленчага мастацтва, заснаваны на насяненні малюнка на пэўную плоскасць. Графічныя творы звычайна выконваюцца на паперы; у параўнанні з жывапіснымі работамі яны найчасцей маюць меншы, невялікі фармат. Ha мяжы графікі і жывапісу знаходзяцца акварэль, гуаш, пастэль. Асноўныя сродкі выразнасці — контурная лінія, штрых, пляма, белы, чорны ці каляровы фон аркуша. У графіцы, у прыватнасці, у гравюрах, можа выкарыстоўвацца вялікая колькасць колераў (пры стварэнні некаторых гравюр можа выкарыстоўвацца больш за дзясятак друкаваных формаў, кожная з якіх «дадае» свой колер).
Раман Леанідавіч Волкаў
Раман Волкаў (нар., ) — беларускі футбаліст, нападнік.
Клубная кар’ера
Выхаванец наваполацкага футбола, у юнацкім узросце апынуўся ў мінскім «Лакаматыве», пазней трапіў у «Нафтан». Не замацаваўся ў асноўным складзе наваполацкага клуба, таму аддаваўся ў арэнды. Гуляючы ў арэндзе за мазырскую «Славію» ў 2009 годзе, выратаваў гэты клуб ад вылету з Першай лігі, забіўшы вырашальны мяч у дадатковым матчы супраць «Спартака».
У снежні 2012 года перайшоў у «Мінск», але не замацаваўся ў асноўным складзе і ў ліпені 2013 года вярнуўся ў «Славію». У «Славіі» хутка вярнуў сабе месца ў асноўным складзе.
Па выніках сезона 2013 «Славія» страціла месца ў Вышэйшай лізе. Раман, пакінуўшы мазырскі клуб, спрабаваў замацавацца ў складзе дэбютанта Вышэйшай лігі «Слуцка», але ў сакавіку 2014 года слуцкі клуб развітаўся з нападнікам, і неўзабаве Волкаў перайшоў у «Іслач».
У складзе «Іслачы» трывала гуляў у аснове, забіў 6 галоў. У ліпені 2014 года пакінуў клуб у сувязі з заканчэннем кантракта і ў жніўні далучыўся да мікашэвіцкага «Граніта». У складзе мікашэвіцкага клуба стаў пераможцам Першай лігі 2014. У студзені 2015 года пакінуў «Граніт».
У сакавіку 2015 года пасля прагляду стаў іграком наваполацкага «Нафтана». Пачынаў сезон, пераважна выходзячы на замену, а пасля зыходу ўлетку з каманды Вадзіма Дземідовіча замяніў яго на пазіцыі асноўнага нападніка, у выніку з 8 галамі стаў найлепшым бамбардзірам клуба ў сезоне.
У лютым 2016 года праходзіў прагляд у тульскім «Арсенале», але не падышоў расійскаму клубу. У выніку, падпісаў кантракт з «Віцебскам». У складзе «Віцебска» хутка стаў асноўным нападнікам, з 9 галамі стаў найлепшым бамбардзірам каманды ў сезоне і дапамог ёй заняць шостае месца ў Вышэйшай лізе. Сезон 2017 таксама пачынаў у стартавым складзе, але пазней стаў часцей выхадзіць на замену. У снежні 2017 года па заканчэнні кантракта пакінуў «Віцебск».
У студзені 2018 года далучыўся да «Гомеля» і неўзабаве падпісаў кантракт. У першай палове сезона 2018 часцей выхадзіў на замену, а з ліпеня замацаваўся ў стартавым складзе.
У студзені 2019 года перайшоў у «Гарадзею». Пачынаў сезон 2019 у стартавым складзе гарадзейцаў, аднак пазней стаў звычайна выхадзіць на замену, прыцягваўся да дубля. У снежні 2019 года па заканчэнні кантракта пакінуў клуб.
У пачатку 2020 года праходзіў прагляд у «Белшыне», але ён скончыўся беспаспяхова. Пазней далучыўся да малдаўскага клуба «Сфынтул Георгэ» і ў сакавіку падпісаў з ім кантракт. Стаў адным з асноўных ігракоў каманды. Пакінуў клуб у ліпені 2021 года.
Грамадзянская пазіцыя
Пасля жорсткага разгону акцый пратэстаў, выкліканых масавымі фальсіфікацыямі на прэзідэнцкіх выбарах 2020 года, збіцця і катаванняў затрыманых пратэстоўцаў, разам з 92 іншымі беларускімі футбалістамі выступіў з асуджэннем гвалту ў Беларусі.
Нацыянал-сацыялістычны блэк-метал
Нацыянал-сацыялістычны блэ́к-ме́тал (National Socialist Black Metal) ці НСБМ (NSBM) — умоўны накірунак блэк-металу, які арыентанаваны на нацысцкую тэматыку тэкстаў і гэткую ж атрыбутыку. Як піша Матыяс Гардэл, НСБМ — гэта «нацыянал-сацыялізм як лагічны працяг палітычнага і духоўнага іншадум’я, уласцівага блэк-металу»
Хоць некаторыя блэк-металісты байкатуюць выканаўцаў НСБМ, многія проста абыякавыя або шануюць музыку, не падтрымліваючы музыкаў. Аднак, паводле словаў Крысціяна Дорнбуша і Ханса-Пітэра Кілгуса, аўтараў «Нячыстыя альянсы» («Unheilige Allianzen»), язычніцкі метал і неанацызм з’яўляюцца сучаснымі тэндэнцыямі ў блэк-метале і, у сваю чаргу, уплываюць на больш шырокую металічную сцэну.
Перадгісторыя, нарвежская сцэна
У 1980-х гадах чорны метал адносіўся да хэві-металічных суполак з сатанінскімі тэкстамі і вобразамі. Чорны метал узнік разам з гуртам «Venom» з Ньюкасла. За іх дэбютным альбомам «Welcome To Hell», які быў выдадзены ў 1981 годзе, надыйшоў «Black metal» 1982 года. Імідж і музычны стыль «Venom» былі скапіяваныя і натхнёныя гэткімі гуртамі, як «Metallica», «Slayer», «Hellhammer», «Bathory», «Exodus» і «Possess». У пачатку 1990-х гадоў ранняя нарвежская блэк-метал-сцэна пераўтварыла стыль у асаблівы жанр. Удзельнікі сцэны былі лютымі антыхрысціянамі і, як правіла, паказваліся як чалавеканенавісніцкія паклоннікі д’ябла, якія жадалі распаўсюдзіць нянавісць, маркоту і зло. Аднак, некаторыя гурты (якія не называлі сябе блэк-металічнымі, бо яны не былі сатанінскімі) пісалі пра дахрысціянскую Скандынавію і яе фальклоры. У 1992 годзе ўдзельнікі сцэны спалілі некалькі цэркваў. У жніўні таго ж года Борд Эйтхун (мянушка «Faust») з гурту «Emperor» забіў гея, які зрабіў яму непрыстойную прапанову ў Лілехамеры. У жніўні 1993 года Варг Вікернес з «Burzum» забіў калегу-музыку Эйстэйна Ошата (мянушка «Euronymous») — слыннага на сцэне чалавека — і ў хуткім часе пасля гэтага быў арыштаваны. Еўронімус, як гаворылі, быў камуністам, але Вікернес адмаўляе, што забіў яго з-за ідэалагічных адрозненнняў. Хоць музыка Вікернеса заўсёды была апалітычнай, ён пачаў выказваць неанацысцкія погляды ў працах і інтэрв’ю пасля свайго арышту.
Вікернес і НСБМ
Вікернес, як правіла, лічыцца адказным за пашырэнне гэткіх поглядаў на блэк-метал-сцэне. Паводле інтэрв’ю журналу «Blood & Honor», ён звязаўся з неанацысцкай арганізацыяй «Zorn 88» (пазней яна атрымала назву Нацыянал-сацыялістычны рух Нарвегіі) ​​у 1992 годзе і далучыўся да Белага арыйскага супраціўлення, перш чым ён забіў Еўронімуса. Знаходзячыся ў турме, «Вікернес пачаў фармуляваць сваю нацыяналістычную паганскую ідэалогію» і напісаў маніфест пад назвай «Прамовы Варга» (Vargsmål). У 1996 годзе ён стаў даступны ў Сеціве, а ў 1997 годзе ён быў надрукаваны нарвежскім выдавецтвам.
Некаторыя іншыя ўдзельнікі ранняй нарвежскай сцэны даследавалі нацысцкія тэмы і вобразы, але гэтае было часткова спробаю справакаваць слухачоў. Пазней Вікернес сцвярджаў, што сцэна пачалася «як нацыяналістычнае (нарвежска-цэнтрысцкае), расісцкае і антыхрысціянскве паўстанне», але была «захопленая» «дамінавальнай габрэямі музычнай індустрыяй». Ён сцвярджае, што прамысловасць ператварыла сцэну ў іншы інструмент, які знішчыць Еўропу, шляхам заахвочвання гуртаў, якія прынялі «ўсё балючае і антыеўрапейскае на гэтай планеце, ад порна і распушчанасці да наркотыкаў і гамасексуалізму». Хендрык Мёбус з «Absurd» назваў НСБМ «лагічным завяршэннем» нарвежскага руху блэк-металу і вытлумачыў падпал царквы як «культурны атавізм».
Вікернес напісаў некалькі тэкстаў да альбома «Transilvanian Hunger» ад «Darkthrone», яшчэ аднаго ключавога гурту на нарвежскай сцэне. Ён быў выпушчаны ў 1994 годзе з надрукаваным на задняй вокладцы надпісам «Norsk Arisk Black Metal» («Нарвежскі Арыйскі Чорны Метал»). Гэта выклікала шмат спрэчак, але «Darkthrone» зрабіў тлумачэнне і заявіў, што яны «не нацысцкі або палітычны гурт». Прыкладна ў гэты ж час некаторыя іншыя нарвежскія блэк-металісты зрабілі, здавалася б, расісцкія заявы. У 1994 годзе бубнач «Mayhem» Ян Аксель Бломберг (мянушка «Hellhammer») паведаміў пра сувязі жанру з расізмам: «Я скажу гэтак: нам тут не падабаюцца чорныя. Блэк-метал — для белых». Калі «Mayhem» ізноў сфармавался пасля скону Еўронімуса, яны пачалі выпускаць тавары з нацысцкімі сімваламі часоў Другой сусветнай вайны. Тым не менш, у болей познім інтэрв’ю Хелхамер сказаў: «Я не адчайваюся, калі фанаты белыя, чорныя, зялёныя, жоўтыя або сінія. Для мяне музыка і палітыка не ідуць поплеч».
Іншыя музыкі нарвежскай блэк-метал-сцэны
У 1995 годзе знакаміты нарвежскі блэк-метал-спявак Крысціян Эйвінд Эспедаль (мянушка «Gaahl») назваў «неграў» і «мулатаў» «нечалавечнымі» і выказаў сваё захапленне Вікернесам і Адольфам Гітлерам. Аднак, з таго часу ён гэтаксама дыстантаваўся ад гэтых заяваў. Гаал быў прызнаны геем года ў 2010 годзе ў Бергене. Паводле словаў аўтараў «Lords of Chaos», у 1995 годзе тры шведскія блэк-металісты (у тым ліку і Міка «Belfagor» Хакола (Mika Hakola) з гурту «Nefandus») адправіліся на паляванне на неграў у Лінчэпінг. Валодаючы сякерай і двума мачэтамі, яны «тэрарызавалі» негра. Пазней «Nefandus» «лічыліся прыхільнікамі нацызму», хаця Белфагор тлумачыў: «Гэтае не можа быць далейшым ад ісціны, але я думаю, што гэтае звязана з некаторымі супярэчлівымі каментарамі, якія я зрабіў ва ўсялякіх часопісах у маім юнацтве, калі я яшчэ мкнуўся граць ў самым ненавісным гурце ў сусвеце. Тады я скарыстаў шмат правакацыйных выразаў. Але каб разабрацца: я маю зносіны з людзьмі ўсіх веравызнанняў і колераў... Таму тое, што мяне называюць нацыстам або расістам, надта крыўдна для меня».
Вылучэнне жанру
Адным з першых рэлізаў НСБМ была дэмаверсія «Thuringian Pagan Madness» 1995 года нямецкага гурту «Absurd». Гэта было запісанае, калі ўдзельнікі гурту былі зняволеныя ў турме за забойства хлопца з іхняе школы. На вокладцы дэманструюцца здымак яго надмагільнага помніка і пранацысцкія выказванні. Пасля гэтага «Absurd» стаў адным з піянераў НСБМ. Іншыя гурты, якія лічацца часткаю ранняй НСБМ-сцэны, уключаюць у сябе «Graveland», «Infernum» і «Veles» (з Польшчы), «Branikald» (з Расеі) і «Spear of Longinus» ды «Waffenbrüder» (з Аўстраліі). У 1990-х гадах некоторыя з найранейшых амерыканскіх блэк-металічных гуртаў, гэткія як «Judas Iscariot», далучыліся да міжнароднай арганізацыі НСБМ пад назвай Паганскі Фронт («Pagan Front»), хаця адзін сябра «Judas Iscariot», Эндру Харыс (мянушка «Akhenaten»), пакінуў гурт. Тэлемнар, бубнач нямецкага гурту «Secrets of the Moon», сказаў, што ён зведаў яго «толькі як адукаванага чалавека, а не як нацыста».
Скандалы, звязаныя з нібыта мелым месца расізмам, дагэтуль пераследуюць блэк-метал сцэну, у выніку чаго некаторыя канцэрты скасуюцца. У 2019 годзе два канцэрты «Mgła» у Нямеччыне былі скасованыя пасля таго, як гурт «Antifa» заявіў, што гурт мае сувязі з НСБМ.
Ідэалогія
НСБМ у асноўным складаецца з нацыянал-сацыялістычных пераконванняў з аднаго боку і асаблівасцей менталітэту прыхільнікаў чорнага металу з іншай, у выключнасці з нянавісці да хрысціянства і язычніцтва і сатанізму ў нацысцкай інтэрпрэтацыі. Музыканты часта звяртаюцца да эзатэрыкі і паганства, якія практыкавалі некаторыя дзеячы Трэцяга Рэйха, напрыклад, Альфрэд Розенберг і Таварыства Туле. Хендрык Мёбус з «Absurd» апісвааў нацыянал-сацыялізм як «найболей здзейснены сінтэз сатанінскай / люцыфернай волі да улады, элітарны сацыяльны дарвінізм, які звязаны з арыйскім германскім язычніцтвам».
Антыхрысціянства і антысемітызм
Шмат якія музыкі НСБМ разглядаюць хрысціянства як прадукт нейкай жыдоўскай змовы для знішчэння гэтак званай «арыйскай», «белай» культуры. Яны звычайна адмаўляюць факт існавання антысемітызму ў хрысціянстве, а таксама тое, што хоць Каталіцкая царква рэзка крытыкавала НСДАП, а ў разосланым СС мемарандуме Бормана рэзюмавалася, што «Нацыянал-сацыалістычныя і хрысціянскія ідэі несумяшчальныя», некаторыя епіскапы былі ярымі нацыстамі ў часы Трэцяга Рэйха, а шмат якія прыкметныя дзеячы Нацысцкай Нямеччыны называлі сябе хрысціянамі. Хьярулв Хенкер з гурту «Der Stürmer» сказаў:"Я не думаю, што гэткая догма, як хрысціянства, мае месца ў Арыяндоме. Немагчыма прывесці хрысціянства ў адпаведнасць са светапоглядам арыйскага звышчалавека. Хрысціянства вучыць сціпласці, страце нацыянальнай і расавай ідэнтычнасці, а гэтаксама роўнасці — рэчам, якія непрыхільныя да нашай косматэорыі. Вы не можаце згуртаваць Ісуса з персанажамі, якія прадстаўляюць арыйскую этыку... Хрысціянства — гэта хрысціянства, і яно само па сабе з’яўляецца жыдоўскім па сваім паходжанні і канцэпцыі, правадніком у панаванні габрэйскага свету і распрацаваным як гэткае."
Белы нацыяналізм і НСБМ
Хоць шмат якія «белыя нацыяналісты» станоўча адзначалі НСБМ з-за яго ідэалаў і лірычнага зместу, некаторыя спаткалі жанр негатыўна. Гэтае было вызклікана перш за ўсё асацыяцыямі металічнай музыкі са споклічам «Секс, наркотыкі і рок-н-рол». Таксама калі-нікалі жанр крытыковалі з-за доўгіх валасоў і металічнага іміджу у цэлым, праводзячы аналогіі з хіпі і стылістыкаю левых рухаў.
У асобнасці Уільям Лютэр Пірс, заснавальнік Нацыянальнага Альянсу, мкнуўся садзейнічаць папулярызацыі НСБМ і іншай музыкі больш адпаведнай гэтым палітычным ідэалам. Ім быў заснаваны лейбл «Resistance Records[en]» з тлумачэннем, што лейбл будзе «спансаваць Нацыянальны Альянс і распаўсюджваць нашае паведамленне найболей эфектыўна». Дзеля гэтага ён нават дапамог размясціць франтмэна гурту «Absurd» Хендрыка Мобуса, у той час, калі той таіўся ў ЗША ад нямецкіх улад. Хоць Пірс высока ацаніў ідэалагічныя каштоўнасці НСБМ і камерцыйную выгаду ад «Resistance Records», сам музыкальны жанр ён не любіў і крытыкаваў яго за «Секс, наркотыкі і рок-н-рол» і «негроідныя» ўплывы.
Музыкі і белы нацыяналізм
НСБМ-гурты звычайна лічаць белых еўрапейцаў перавышаючымі іншыя расы. Яны дбаюць пра «расавую гігіену», захаванне «чысціні» белай расы і традыцыйных культур белых еўрапейскіх народаў. Яны сцвярджаюць, што гэтыя культуры «вырадзіліся» працягам стагоддзяў з-за «змяшэння рас». Гэтыя погляды супастаўныя з поглядамі главы «Народ і Раса» (Volk und Rasse) у «Мая барацьба» Гітлера.
У той час як нацысцкія лідары прытрымліваліся пангерманскіх і антыславянскіх поглядаў (нацысты лічылі, што славянскі народ некультурны і саступае германскаму народу), на НСБМ -сцэне нямецкія і польскія актывісты працавалі разам з самага пачатку, хаця Нямеччына і Польшча гістарычна мелі канфлікты. Гэтая супярэчнасць або маскуецца, рэлятывізуецца, або апраўдваецца як гістарычная памылка. Тэорыя змовы гаворыць, што жыды прадухілі б хаўрус між Нацысцкаю Нямеччынай і іншымі краінамі Усходняй Еўропы. Яўген Гапон (мянушка «Князь Варгот»), сцявак і гітарыст украінскага гурту «Nokturnal Mortum», дае наступнае тлумачэнне супярэчнасці: «Горут з расейскага гурту «Temnozor» разглядае славянаў і немцаў як частку гіпербарэйскай арыйскай расы і ў сённяшні час адрозніваецца з-за яе выраджэння».
Прыкладна з 2013 года некаторыя НСБМ-выканаўцы, напрыклад «М8Л8ТХ», пачалі выкарыстоўваць словазлучэнне «militant black metal», не адыходзячы ад нацысцкага змесціва. З нядаўняга часу гэты рух уключае у сябе і іншых выканаўцаў, у тым ліку французскі гурт «Peste Noire», і падтрымліваецца ультраправымі гуртамі, у выключнасці, «WotanJugend».
Паганства
Як частку іх антыхрысціянства, антысемітызму і ідэі, што белыя еўрапейцы павінныя вярнуцца да сваіх «родных» шляхоў, большасць НСБМ-гуртоў прапагандуюць этнічнае еўрапейскае язычніцтва. Хендрык Мёбус мнтэрпрэтаваў падпалы цэркваў у Нарвегіі як:"Культурны атавізм, раптоўнае і нетлумачальнае апусканне ў дахрысціянскія, сярэднявечныя ўмовы ва ўсім, апрача вонкавай рэчаіснасці. Як сказаў бы швейцарскі псіхолаг Карл Густаў Юнг: «Старажытныя архетыпы ўсплылі з нашага калектыўнага бяссвядомага і вернутага ўспрымальнага розуму, які, як правіла, усё яшчэ развіваўся і, значыць, асабліва ўражаў. Пацярпелыя гэткім чынам падлеткі апынуліся ў архаічным стане розуму і, падобна масавай істэрыі, навязвалі свой стан для іншых. Само сабою разумеецца, што, скажам, 18-гадовы падлетак, які раптоўна адчуў сябе не ў гуморы свайго атачэння, не ўладае здольнасцю да самааналізу."Ён сцвярджае, што ў далейшым яны зразумелі б сэнс гэтых эмоцый, пачалі б атаясамляць сябе з язычніцтвам і праявілі б «актыўную цікавасць да нацыяналістычнай палітыкі, якая накіраваная на захаванне і культававанне гэтай самой спадчыны».
У буклеце альбома «Asgardsrei» гурту «Absurd» намаляваныя тампліеры, Тэўтонскія крыжакі і войскі СС як воіны «Asgardsrei», якіх гурт вызначае як выражэнне набожнай і германскай суполкі ваяроў.
Сатанізм
Апрача язычніцкіх вераванняў, частка НСБМ-сцэны абхапляе інтэрпрэтацыю тэістычнага сатанізму, паказваючы Сатану як старажытнага арыйскага аналага Яхвы, бога юдэяў і хрысціянаў. Гэты пункт гледжання часта называюць «расісцкім (völkisch) сатанізмам» або «арыйскім сатанізмам». Крэсвелгаран з «True Frost» разглядае нацызм як палітычнае праяўленне сатанізму і калектыўнае абагаўленне чалавека як сацыяльнай жывёлы, як набожнасць, а не чалавенасць. Яго калега па гурце Садорас называе тую ж ідэалогію развіццём крыві і глебы (шлях «völkisch»), разнастайных акультных вучэнняў і ідэй Фрыдрыха Ніцшэ ў сувязі з тэорыямі эвалюцыі Дарвіна. Грэчаскі блэк-металічны музыка Магус Вампыр Даалот (Magus Wampyr Daoloth, з «Necromantia» і «Thou Art Lord») сказаў у інтэрв’ю для «Lords of Chaos»: «Калі вы лічыце, што фашызм і сатанізм маюць шмат агульнага, яны абодва адстойваюць дужасць, духоўнае і фізічную перавагу, адказнасць, выжыванне мацнейшых, элітарнасць і г. д., лагічна, што некаторыя гурты выступаюць за абодвух».
Тым не менш, шмат якія язычніцкія і ультраправыя гурты разглядаюць сатанізм як частку хрыстціянства або юдаізму. Акром таго, некаторыя непалітычныя сатанінскія музыкі блэк-металу пагарджаюць язычніцкімі гуртамі і не прызнаюць іх часткаю блэк-металу, бо іх лірыка і ідэалогія не ўключае сатанізм.
НСБМ і сцэна блэк-металу
Па версіі нямецкага журналіста Маціяса Гардэла, прыхільнікі НСБМ знаходзяцца ў меншасці па адносінах да астатняй сцэны чорнага металу. Яны таксама былі раскрытыкаваныя некаторымі выдатнымі блэк-метал-музыкамі: Ёнам Нёдцвейдтам, «Tormentor», «King ov Hell », Інфернусам , «Lord Ahriman» , «Emperor Magus Caligula» «Protector», удзельнікамі «Watain» і ўдзельнікамі «Arkhon Infaustus». Шмат якія блэк-металісты адмаўляюць нацыянал-сацыялізм, паколькі бачаць у ім таталітарызм, аўтарытарызм і стаднае пачуцце, што канфліктуе з традыцыйнай для блек-металу накіраванасцю на індывідуальнасць. Лірыка гурту Darkthrone заўсёды была апалітычнай, але ўдзельнік гурту Fenriz гэтаксама згадваў, што ў маладасці сядзеў у ізалятары з-за ўдзелу ў мітынгу пратэсту супраць апартэіду. Спявак шведскай блэк-метал-гурту Craft казаў: Я не думаю, што нацыянал-сацылізм змешваецца з рэчаіснай ідэалогіяй чорнага металу, і гэта не ідзе далей за элементы эстэтыкі. Я толькі думаю, што НСБМ з’яўляецца недарэчным ярлыком для музыкі
Большасць выданняў, якія прысвечаныя металічнай музыцы, як правіла, ігнаруюць НСБМ-гурты. Кніга «Unheilige Allianzen» выклікала сціслае абмеркаванне ў журнале «Legacy», каб спыніць рэкламу НСБМ. Іншая дыскусія мінула між чытачоў журнала «Rock Hard», кіруючыся «Der rechte Rand im Black Metal» («Black Metal’s Far-right Border»).
Адмова ад самаіндэфікацыі
Некаторыя гурты адмаўляюць, што іх называюць НСБМ, і сцвярджаюць, што яны з’яўляюцца або паганскім, або нацыяналістычным блэк-металам. Афіцыйныя заявы супраць гэткага ярлыка былі зроблены гэткімі гуртамі, як «Graveland». «Akitsa», гурт, які па чутках часам вызначаецца як НСБМ, выступіў з рэзкай заявай проці нацысцкай ідэалогіі і ўсяго жанру НСБМ.
Французскі блэк-металічны гурт «Peste Noire» называе сябе «правымі анархістамі», запісваючыся на украінскім лэйбле белай перавагі «Militant Zone», што яны нічога не маюць супраць нацызму, а таксама падтрымліваюць правы «Азоў» і фестываль Асгардсрэй (Asgardsrei).
У той час як некаторыя з гэтых гуртоў выступілі з заявамі, якія сцэна і крытыкі ўспрынялі як сур’ёзныя заявы супраць нацызму, заявы іншых гуртоў шмат якія крытыкі разглядалі проста як тактыку; каб мець магчымасць выступаць на сцэне, не быць забароненым і г. д., напрыклад, «Nokturnal Mortum» і «Graveland», сярод іншых, працягвалі шчыра падтрымоўваць арганізатараў-прыхільнікаў белай перавагі пасля заяў пра тое, што яны «непалітычныя».
Патрон кальцавога ўзгарання
Патрон кальцавога ўзгарання — від боепрыпасаў, у якіх баёк пры стральбе б’е не ў цэнтр, а ў перыферычную частку донца набойніцы. Капсуля як самастойнай адзінкі не існуе, ударны склад запрасаваны ў дно набойніцы. Куля патрона цалкам свінцовая, часам бываюць і іншыя віды куль. Маламагутны патрон кальцавога ўзгарання, можа быць выкарыстаны для палявання на дробнага звера, тыпу сурка, вавёркі і г. д., а таксама для спартовай стральбы.
Гісторыя
Патрон кальцавога ўзгарання (або па-іншаму «бакавога агню»), з'явіўся да сярэдзіны XIX стагоддзя. Малашумны патрон стварыў у 1842 годзе ў Францыі зброевы майстар Флабер. Капсульны склад быў запрасаваны непасрэдна ў закраіну донца набойніцы, у адрозненне ад патронаў з капсулем цэнтральнага бою. Маламагутны патрон не меў самастойнага парахавога зарада, і стрэл адбываўся толькі за кошт газаў успламяняльнага складу. Першыя патроны былі трох калібраў: 4, 6 і 9 мм. Тады ж пачынаецца серыйны выраб такіх патронаў як .22 BB Cap (1845 год) і .22 CB Cap (1888 год)
Флабер таксама зрабіў тое, што ён назваў «салоннымі стрэльбамі» для гэтага патрона, паколькі гэтыя вінтоўкі і пісталеты былі распрацаваны для стральбы па мішэнях у памяшканнях (дамах), дзе ёсць спецыяльныя стралковыя пакоі або ціры.
У 1857 годзе з'яўляецца патрон .22 Short, распрацаваны для першага рэвальвера Smith & Wesson. У 1871 годзе быў створаны патрон .22 Long з той жа масай кулі але з большай гільзай і 5 гранамі (320 мг) чорнага пораху. За гэтым у 1880 годзе з'явіўся .22 Extra Long з гільзай, яшчэ большай за .22 Long, і больш цяжкай куляй. Буйнейшыя калібры канцовага агню выкарыстоўваліся падчас Грамадзянскай вайны ў ЗША ў аўтаматычных вінтоўках Генры, магазінных вінтоўках Спэнсара, вінтоўках Баларда і карабіне Фрэнка Весана. У той час як вырабляліся больш буйныя калібры кантавога агню, такія як .30 rimfire, .32 rimfire, .38 rimfire, .41 Short (для Remington Model 95), .44 Henry (для вінтоўкі Henry і пазней выкарыстоўваўся знакамітай мадэллю Winchester Model 1866 г.), .56-56 Spencer (бо вінтоўка Spencer была першай у свеце вайсковай шматразовай вінтоўкай з металічным патронам), аж да .58 Miller, буйнейшыя калібры былі хутка заменены версіямі з цэнтральным агнём.
У тыя самыя часы ў Расійская імперыі збройнік Берынгер таксама ўдасканаліў патрон Флабера: зрабіў больш трывалую і доўгую набойніцу, дадаў парахавы зарад. Куля, як правіла, па-ранейшаму свінцовая і безабалонкавая. Патрон Берынгера практычна ў нязменным выглядзе дажыў да XX стагоддзя.
XXI стагоддзе
У пачатку XXI стагоддзя назіраецца адраджэнне патронаў калібру .17 (4,5 мм) з кантавым узгараннем. Новы і ўсё больш папулярны, .17 HMR заснаваны на гільзе .22 WMR з меншай сфарміраванай шыяй, якая трымае кулю. Перавагамі .17 HMR перад .22 WMR і іншымі патронамі з канцавым узгараннем з'яўляюцца яго значна больш спадзістая траекторыя і вельмі ломкія кулі з полай кропкай (часта вырабляюцца з пластыкавымі "балістычнымі наканечнікамі", якія паляпшаюць знешнюю балістыку кулі). .17 HM2 (Hornady Mach 2) заснаваны на вінтоўцы .22 Long Rifle і прапануе падобныя перавагі ў прадукцыйнасці ў параўнанні з асноўным патронам пры значна больш высокім кошце. У той час як .17 HM2 прадаецца прыкладна ў чатыры разы даражэй, чым патроны .22 Long Rifle, ён усё роўна значна таннейшы за большасць боепрыпасаў цэнтральнага агню і крыху таннейшы за .17 HMR.
Кютах’я (значэнні)
Назву Кютах'я маюць: горад і правінцыя ў Турцыі.
Мінічы
Назву Мі́нічы маюць:
Магілёўская вобласць
Магілёўская во́бласць — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў БССР і Рэспубліцы Беларусь. Размешчана на ўсходзе краіны, мяжуе з Расіяй.
Гісторыя
У 1986 г. на тэрыторыі вобласці 13 гарадоў, 7 гарадскіх пасёлкаў, 4 рабочыя пасёлкі.
У 1998 г. колькасць насельніцтва складала 1241,3 тыс. чал. У вобласці налічвалася 14 гарадоў, у т.л. 5 абласнога падпарадкавання, 11 гарадскіх пасёлкаў, 196 сельсаветаў, 3247 сельскіх населеных пунктаў.
Прырода
На Магілёўшчыне пераважае раўнінны рэльеф. Клімат вобласці ўмерана кантынентальны.
Праз яе тэрыторыю вобласці цякуць рэкі Дняпро, Бярэзіна, Друць, Сож, Проня, Беседзь, а таксама іх прытокі. Вялікіх азёр няма.
Сельскагаспадарчыя землі займаюць пераважна дзярнова-падзолістыя глебы (сугліністыя і супясчаныя), а таксама дзярнова-падзолістыя забалочаныя глебы і тарфяна-балотныя глебы.
Насельніцтва
Для Магілёўскай вобласці характэрна змяншэнне колькасці насельніцтва:
Нацыянальны склад насельніцтва (1999): беларусы — 86,1 %, рускія — 10,9 %, украінцы — 1,7 %.
Гаспадарка
У гаспадарчым комплексе важнае значэнне мае прамысловасць. Вобласць займае лідзіруючыя пазіцыі па вытворчасці самаходных скрэпераў і падземных аўтапаяздоў, прычапной сельскагаспадарчай тэхнікі, пасажырскіх ліфтаў у СНД. У Беларусі Магілёўская вобласць з’яўляецца галоўным вытворцам шын, цэменту, цэнтрабежных помпаў, электрарухавікоў, гумавага абутку, перавязачных матэрыялаў, мяккага даху і інш. Асноўныя індустрыяльныя цэнтры вобласці — Магілёў і Бабруйск. У Магілёве размешчана свабодная эканамічная зона і тэхнапарк «Магілёў».
У структуры перавозак важнейшае месца займаюць чыгуначны і аўтамабільны транспарт. Чыгунка звязвае вобласць з усімі рэгіёнамі Беларусі, Украінай, Малдовай, краінамі Балтыі, шэрагам рэгіёнаў Расіі. Прамымі аўтобуснымі рэйсамі вобласць звязана з Мінскам, Навагрудкам, Гомелем, Наваполацкам, Віцебскам, Оршай, Масквой, Смаленскам, Санкт-Пецярбургам і інш.
Сярод важнейшых экалагічных праблем рэгіёна — радыеактыўнае забруджанне тэрыторыі пасля катастрофы на Чарнобыльскай АЭС у 1986 годзе. Усяго забруджана амаль 35 % тэрыторыі вобласці.
Яроцін
Яроцін (Jarocin) — горад у Польшчы, адміністрацыйны цэнтр Ярацінскага павета Велікапольскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Яроцін.
Фестываль
У горадзе з 1980 года адбываецца рок-фэстываль.
Неўшэхір (значэнні)
Назву Неўшэхір маюць: горад і правінцыя ў Турцыі.
Вуліца Фогеля (Мінск)
Вуліца Фогеля, вуліца ў Першамайскім раёне Мінска. Названа ў гонар Яна Янавіча Фогеля (1898—1944), удзельніка вызвалення Беларусі адл нямецка-фашысцкіх захопнікаў, Героя Савецкага Саюза, генерал-маёра.
NGC 3737
NGC 3737 (іншыя абазначэнні — UGC 6563, MCG 9-19-128, ZWG 268.58, PGC 35840) — лінзападобная галактыка (SB0) ў сузор’і Вялікая Мядзведзіца.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Чанкыры (значэнні)
Назву Чанкыры маюць: горад і правінцыя ў Турцыі.
Стывен Балбус
Стывен Балбус (Steven Andrew Balbus; нар., , Пенсільванія) — амерыканска-брытанскі астрафізік. Savilian Professor of Astronomy Оксфарда (з 2012), раней прафесар парыжскай Вышэйшай нармальнай школы, член НАН ЗША (2015) і Лонданскага каралеўскага таварыства (2016). Лаўрэат прэміі Шаа (2013, сумесна з Джонам Хоўлі).
Біяграфія
У 1971 годзе паступіў у Масачусецкі тэхналагічны інстытут, які скончыў як бакалаўр матэматыкі і фізікі. Ступень доктара філасофіі па тэарэтычнай астрафізіцы атрымаў у Каліфарнійскім універсітэце ў Берклі ў 1981 годзе. З’яўляўся постдокам у Прынстанскім універсітэце і Масачусецкім тэхналагічным інстытуце. З 1985 года выкладаў у Віргінскім універсітэце. З 2004 года на працягу дзевяці гадоў — прафесар кафедры фізікі парыжскай Вышэйшай нармальнай школы. Затым у Оксфардзе — з 2012 года Savilian Professor of Astronomy і адначасова прафесарскі фэла тамтэйшага Нью-Каледжа, цяпер таксама ўзначальвае оксфардскі субдэпартамент астрафізікі. У 2017 годзе адзначаны MPLS Teaching Award.
Умейскі ўніверсітэт
Умейскі ўніверсітэт (Umeå universitet) — універсітэт ва Умеа ў сярэдзіне паўночнай часткі Швецыі. Універсітэт быў заснаваны ў 1965 годзе і з'яўляецца пятым найстарэйшым у цяперашніх межах Швецыі. У 2012 годзе універсітэт заняў у свеце 23-е месца ў рэйтынгу вышэйшых навучальных устаноў ва ўзросце да 50 гадоў паводле брытанскага часопіса Times Higher Education (THE). У 2013 годзе ўніверсітэт заняў першае месца ў Швецыі ў міжнародных студэнцкіх спаборніцтвах на міжнародную задаволенасць студэнтаў, праведзеных International Graduate Insight Group.
Па стане на 2013 год Універсітэт Умео мае больш за 36 000 зарэгістраваных студэнтаў (каля 17 000 студэнтаў дзённай формы навучання), у тым ліку ў аспірантуры і дактарантуры. Ён мае больш чым 4000 супрацоўнікаў, у тым ліку 365 прафесараў.
На міжнародным узроўні ўніверсітэт вядомы даследаваннямі, звязанымі з геномам таполі (навукі аб жыцці), дасягненнямі ў матэматыцы (распрацоўка тэарэмы Глісана, фрактальныя пераўтварэнні ў прасторах) і яго школай прамысловага дызайну.
Арганізацыя
Універсітэт Умеа мае чатыры факультэты і дзевяць інстытутаў з дадатковымі кампусамі ў гарадах Шелефтэа і Эрншэльдсвік. Агульная колькасць студэнтаў, якія прыцягваюцца для некаторых з 50 розных навучальных праграм і 800 асобных курсаў, перавышае 36000.
Універсітэт сёння мае чатыры факультэты, пералічаныя ніжэй:
Універсітэт Умеа мае дзевяць інстытутаў, пералічаных ніжэй:
Рэйтынгі
У 2012 годзе ў акадэмічным рэйтынгу ўніверсітэтаў свету ўніверсітэт заняў месца паміж пунктамі 201-300 усіх універсітэтаў свету і ў той жа час з боку QS World University Rankings універсітэт заняў 297-е ў свеце (ў цэлым). У 2012/2013 гадах Times Higher Education World University Rankings 2012/2013 Універсітэт Умеа заняў месца ад 251 да 275 з усіх глабальных універсітэтаў.
Эскішэхір (значэнні)
Назву Эскішэхір маюць: горад і правінцыя ў Турцыі.
Беларэцкі раён
Геаграфія
Беларэцкі раён мяжуе з Учалінскім, Абзялілаўскім, Бурзянскім, Ішымбайскім, Гафурыйскім і Архангельскім раёнамі, а таксама з Чалябінскай вобласцю. Акрамя таго, на тэрыторыі раёна размяшчаецца горад з асаблівым статусам Міжгор’е, які, аднак, у склад раёна не ўваходзіць, утвараючы асобную гарадскую акругу. Плошча раёна складае 11345,77 км², такім чынам ён з’яўляецца найвялікшым раёнам рэспублікі.
Гісторыя
Беларэцкі раён быў утвораны 20 жніўня 1930 года ў адпаведнасці з пастановай УЦВК.
Красная Паляна (Паўладарская вобласць)
Красная Паляна — былое сяло ў Актагайскім раёне Паўладарскай вобласці Казахстана. Скасавана 31 сакавіка 2017 года. Уваходзіла ў склад Караобінскай сельскай акругі. Код КАТА — 553243400.