cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Соневыя
Апісанне
Даўжыня цела да 20 см, хваста да 17 см, маса да 180 г. Футра густое, мяккае. Хвост у лясных відаў густа апушаны, у наземных паўголы.
Пашыраны ў лясах і лесастэпах Еўразіі, лясах і саваннах Афрыкі, у Японіі. Жывуць у гнёздах, дуплах, норах. На зіму ўпадаюць у спячку.
Кормяцца пладамі, насеннем, насякомымі, яйкамі птушак. Нараджаюць да 10 дзіцянят.
Касцёл Святога Антонія Падуанскага (Талачын)
Касцёл святога Антонія — каменны каталіцкі храм базіліянскага стылю быў пабудаваны ў горадзе Талачын прыкладна ў 1813-1861 гг. па загадзе цара ў гонар перамогі ў вайне 1812 года.
Архітэктура
У той перыяд не прытрымліваліся кананічнага правіла арыентацыі храма алтаром на ўсход. Таму купальнай апсідай ён павернуты на захад. Галоўны фасад пабудовы выходзіць на галоўную гарадскую магістраль, і такім чынам будынак арганічна ўключаны ў яе горадабудаўнічы ансамбль. Манументальнасць храма ўзмацняецца яго размяшчэннем на прыродным узвышшы.
Будынак касцёла мае нескладаную аб'ёмна-прасторавую кампазіцыю і ўяўляе сабой прамавугольны ў плане аб'ём пад двухсхільным дахам. Значны маштаб, буйныя чляненні, аб'ёмная лаканічнасць і моцнае канструкцыйнае вырашэнне, адсутнасць ярка вылучаных акцэнтаў выклікае адчуванне масіўнасці і статычнасці пабудовы. Галоўны ўваход у будынак вырашаны бабінцам, аналагічным па архітэктуры храму, але меншага аб'ёму. Імкненне акцэнтаваць парадны фасад будынка вымусіла архітэктара ўзмацніць яго дэкаратыўную апрацоўку — да стральчатых ніш, высокіх пілястраў прыбавілася суцэльная рустоўка сцен. Алтарны фасад вылучаны моцнай паўкруглай апсідай, завершанай паўсферычным купалам. Бакавыя фасады вырашаны плоскасна і расчлянёны высокімі вузкімі стральчатымі вокнамі і пілястрамі ў прасценках. Па перыметры будынак апяразаны тонка прафіляваным карнізам з дзвюма тонкімі цятамі.
У трыццатыя гады касцёл спыніў функцыяніраванне, а пасля вайны будынак выкарыстоўваўся для гаспадарчых мэтаў.
Побач з касцёлам да 1960-х гадоў узвышалася трох'ярусная званіца.
У васьмідзесятыя гады была спроба адрамантаваць яго і размясціць там краязнаўчы музей, але потым ён быў вернуты вернікам. Перабудаваны ў 1990-я гг. з цэглы.
Гнат Пятровіч Юра
Гнат Пятровіч Юра (, с. Федвар, цяпер с. Падлеснае Александрыйскага раёна Кіраваградскай вобласці —, Кіеў) — украінскі , , , народны артыст СССР (1940).
Біяграфія
Прафесійную сцэнічную дзейнасць пачаў у 1907 годзе. Працаваў у тэатрах Украіны. Яркі камедыйны акцёр, Юра развіваў лепшыя традыцыі ўкраінскага сцэнічнага мастацтва. Адзін з заснавальнікаў (1920) і кіраўнікоў (да 1954, у 1954—1961 сумесна з М. М. Крушальніцкім) Новага тэатра ў Вінніцы, які стаў Тэатрам імя Франко (з 1923 у Харкаве, з 1926 у Кіеве). Сярод найбуйнейшых рэжысёрскіх работ: «97» Куліша (1924, граў ролю Капысткі), «Вій» Вішні паводле Гогаля (1925), «Жаніцьба Фігаро» Бамаршэ (1933, граў ролю Фігара), «Ой, не хадзі Грыца…» Старыцкага (1938), «Скрадзенае шчасце» Франко (1940, 1956), «Багдан Хмяльніцкі» (1939), «Макар Дубрава» (1948), «Калінавы гай» (1950) Карнейчука, «Вяселле Свічкі» Качэргі (1960). З 1938 выкладаў у Кіеўскім тэатральным інстытуце (з 1946 — прафесар). Дэпутат Вярхоўнага Савета УССР (1-5-га скліканняў).
Авеста (камуна)
Камуна Авеста (Avesta kommun) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка мясцовага самакіравання, якая знаходзіцца ў лене Даларна ў цэнтральнай Швецыі.
Авеста 155-ая па памеры тэрыторыі камуна Швецыі. Адміністрацыйны цэнтр камуны — горад Авеста.
Насельніцтва
Насельніцтва складае 21 46 чалавек (па стане на верасень 2012 года).
Населеныя пункты
Камуне падпарадкаваныя 5 гарадскіх пасяленняў (tätort) і некалькі сельскіх, найбольшыя з якіх:
Канстанцін Уладзіміравіч Селіханаў
Канстанцін Уладзіміравіч Селіханаў (, Мінск) — беларускі, унук вядомага беларускага савецкага скульптара Сяргея Селіханава.
Біяграфія
З 1978 па 1985 гады вучыўся ў Рэспубліканскай школе-інтэрнаце па выяўленчым мастацтве і музыцы імя І. В. Ахрэмчыка (скульптурнае аддзяленне), у выкладчыка Л. Г. Давідзенкі.
З 1987 па 1993 — у Беларускім дзяржаўным тэатральна-мастацкім інстытуце (кафедра скульптуры), у выкладчыка У. П. Слюнчанкі.
З 1989 года ўдзельнічае ў мастацкіх выставах.
З 1995 года з'яўляецца членам Беларускага саюза мастакоў. Жыве ў Мінску.
У 1999 годзе — стыпендыят «ArtLinks», Берклі, ЗША.
У 2004 годзе — стыпендыят «KulturKontakt», Вена, Аўстрыя.
Дробін (гміна)
Дро́бін (Drobin) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Плоцкага павета Мазавецкага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Дробіне. Плошча гміны складае 143,19 км². Станам на 2004 год у гміне Дробін пражывалі 8614 чалавек, шчыльнасць — 60,2 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 49 салецтваў.
Населеныя пункты
На тэрыторыі гміны размешчаны 45 населеных пунктаў.
Вайвара (станцыя)
Вайвара (Vaivara) — чыгуначная станцыя ў Эстоніі. Знаходзіцца ў вёсцы Вайвара на лініі Талін — Нарва.
Будынак вакзала
Першы будынак вакзалу Вайвара нагадвала будынка станцыі Палдыскі, Кейла і інш. Будынак быў разбураны ў Другой сусветнай вайне, а на яго месцы пабудаваны ў 1950-х гадах. тыпавы каменным будынак вакзала (аналаг будынка вакзалу Сонда).
Уладзімір Сцяпанавіч Адашкевіч
Уладзімір Сцяпанавіч Адашкевіч (нар., в. Казлоўшчына Ашмянскага раёна Гродзенскай вобласці) — беларускі палітык. Кандыдат сацыялагічных навук.
Біяграфія
Скончыў Беларускую ордэна Працоўнага Чырвонага Сцяга сельскагаспадарчую акадэмію (вучоны аграном), Мінскую вышэйшую партыйную школу, Акадэмію народнай гаспадаркі пры Урадзе Расійскай Федэрацыі па спецыяльнасці дзяржаўнае кіраванне.
Працоўную дзейнасць пачаў галоўным аграномам калгаса імя Куйбышава Слаўгарадскага раёна Магілёўскай вобласці. Працаваў старшынёй калгаса «Звязда», калгаса «Зара» Слаўгарадскага раёна, першым намеснікам старшыні Слаўгарадскага райвыканкама — старшынёй раённага аграпрамысловага аб’яднання. Займаў пасады намесніка загадчыка аддзела сельскай гаспадаркі і харчовай прамысловасці Магілёўскага абкама КПБ, першага сакратара Касцюковіцкага райкама КПБ, старшыні Касцюковіцкага раённага Савета дэпутатаў і Касцюковіцкага райвыканкама, першага намесніка старшыні Магілёўскага аблвыканкама — старшыні камітэта па сельскай гаспадарцы і харчаванню, намесніка дырэктара па інфармацыйна-выхаваўчай рабоце Магілёўскага аўтамабільнага завода імя С. М. Кірава, старшыні Аршанскага райвыканкама Віцебскай вобласці.
Выбіраўся дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь трэцяга і чацвёртага скліканняў.
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнам Пашаны, Ганаровай граматай Парламенцкага Сходу Саюза Беларусі і Расіі, ордэнам Рускай праваслаўнай царквы Святога роўнаапостальнага Вялікага князя Уладзіміра.
Конкурс песні Еўрабачанне 2006
Конкурс песні Еўрабачанне 2006 — 51-ы песенны конкурс Еўрапейскага вяшчальная саюза. Праведзены ў Афінах, Грэцыя. Пераможцам стаў фінскі рок-гурт «Лордзі» з песняй «Hard Rock Hallelujah», які набраў рэкордную на той час колькасць балаў — 292. Гэта была першая перамога Фінляндыі за 45 год удзелу ў гэтым конкурсе.
Стэн Стурэ Старэйшы
Cтэн Стурэ (Старэйшы) (Sten Sture den äldre; каля 1440 — ) — рэгент Швецыі з 16 мая 1470 па 18 кастрычніка 1497 года (1-ы раз), і з лістапада 1501 года (2-гі раз), які сваёй дзейнасцю падрыхтаваў канчатковае скасаванне Кальмарскай уніі і аднаўленне шведскай дзяржаўнасці.
Біяграфія
Паходзіў з феадальных вярхоў шведскага грамадства. Пасля смерці Карла Кнутсана (1470 год) быў абраны рэгентам Швецыі. Абапіраючыся на сялян і бюргераў, ён захоўваў сваё становішча на працягу 26 гадоў насуперак моцнай апазіцыі дзяржаўнага савета, які імкнуўся да уніі. У 1471 годзе ў бітве пры Брункебергу армія пад яго камандаваннем разбіла армію дацкага караля Крысціяна I.
Шмат зрабіў для ўзняцця дабрабыту краіны і для асветніцтва, а таксама для цэнтралізацыі і ўмацавання апарата кіравання. У 1477 годзе ім быў заснаваны ўніверсітэт ва Упсале і амаль адначасова было ўведзена ў краіне кнігадрукаванне.
Не быўшы ў стане перашкодзіць абвяшчэнню Кальмарскай уніі ў 1483 г., ён, аднак, адцягнуў фактычнае яе аднаўленне да 1497 года, калі кароль дацкі Ганс, закліканы шведскім дзяржаўным саветам, разбіў пад Ратэбра шведскую армію і замкнуў самога Стурэ ў Стакгольме.
Ён працягваў, аднак, і пасля таго займаць першае месца ў дзяржаве, прымірыўся з дзяржаўным саветам, які хутка расчараваўся ва уніі, і калі ў 1501 годзе ў краіне ўспыхнуў агульны мяцеж, быў другі раз абраны рэгентам.
Драгічын (гміна)
Драгі́чын (Drohiczyn) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Семятыцкага павета Падляскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Драгічыне. Плошча гміны складае 207,96 км². Станам на 2004 год у гміне Драгічын пражывалі 6882 чалавекі, шчыльнасць — 33,1 чал./км².
Цюдары
Цю́дары (часам памылкова Цюдо́ры, Tudors, адз. лік Tudor) — каралеўская дынастыя Англіі ў 1485—1604.
Гісторыя дынастыі Цюдараў
Пасля гібелі апошняга Ланкастэра, прынца Эдуарда (1471), ланкастарская партыя падтрымлівала кандыдатуру Генрыха Цюдара, які знаходзіўся ў Францыі, хоць былі і іншыя прэтэндэнты, якія таксама знаходзіліся ў сваяцтве з Бофартамі (напрыклад, герцаг Бекінгем). Скарыстаўшыся крызісам у Англіі пасля захопу ўлады Рычардам III, Генрых высадзіўся ва Уэльсе, рушыў углыб краіны, перамог Рычарда, які загінуў у бітве пры Босварце, і стаў 22 жніўня 1485 г. каралём. Правы на прастол Генрых падмацаваў жаніцьбай на дачцы Эдуарда IV Ёркскага, Лізавеце; такім чынам, дамы Ланкастэраў і Ёркаў аб’ядналіся.
Пасля Генрыха VII валадарыў яго сын Генрых VIII, а затым трое дзяцей апошняга: Эдуард VI, Марыя I і Лізавета I. Паміж валадараннямі Эдуарда і Марыі прастол быў на некалькі дзён узурпаваны праўнучкай Генрыха VII лэдзі Джэйн Грэй.
З прычыны таго, што дзеці Генрыха VIII не пакінулі нашчадства, са смерцю Лізаветы I дынастыя Цюдараў згасла. Самым блізкім сваяком дынастыі стаў кароль Шатландыі Якаў VI, сын Марыі Сцюарт, якая была дачкой Якава V, маці якога была сястра Генрыха VIII Маргарыта Цюдар. Такім чынам, пасля Лізаветы прастол перайшоў да Якава (які стаў каралём Англіі як Якаў I), і дынастыя Сцюартаў стала валадарыць у абодвух каралеўствах Брытанскіх астравоў.
Час Цюдараў — перыяд Адраджэння ў Англіі, станаўлення абсалютызму, актыўнага ўдзелу краіны ў еўрапейскай палітыцы, росквіту культуры (матэрыяльнай і духоўнай), эканамічных рэформаў (агароджвання), якія прывялі да збяднення(паўперызацыі) значнай часткі насельніцтва. Адна з самых драматычных падзей перыяду — Англійская рэфармацыя, прадпрынятая Генрыхам VIII па асабістых прычынах (адсутнасць санкцыі Рыма на новы шлюб), Контррэфармацыя і рэпрэсіі супраць пратэстантаў пры Марыі, новы зварот да англіканства пры Лізавеце.
Аран (правінцыя)
Аран (ولاية وهران) — адзін з сарака васьмі вілаяў у Алжыры, які знаходзіцца на паўночным захадзе краіны. Правінцыя размяшчаецца непадалёк ад мяжы з Марока. Адміністрацыйны цэнтр — Аран. Плошча — 680,4 км², насельніцтва 1 443 052 (на 2008 год).
Лужа (Карэліцкі раён)
Лужа́ (, Лужа) — вёска ў Карэліцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мірскага сельсавета.
Фурыгана
Фурыгана (振り仮名) — фанетычная падказка ў японскай мове. Складаецца з дробных знакаў каны, змешчаных побач кандзі ці іншых сімвалаў і падказвае іх маўленне. У гарызантальным тэксце фурыгана змяшчаецца над лініяй тэксту, у вертыкальным — справа ад яго, як паказана ніжэй. Фурыганы набіраюць кеглем «агат». Часам яе завуць рубі або ёмігана (読仮名)
ці
Выгляд
Фурыгана можа суправаджаць кожны іерогліф асобна або цэлае спалучэнне, прычым у другім выпадку знакі фурыгана цэнтруюцца над усім спалучэннем, не паказваюць чытанне кожнага асобнага іерогліфа. Другі спосаб сустракаецца часцей, бо некаторыя словы ў японскай мове маюць нестандартнае чытанне, якое адрозніваецца ад звычайных кун'ёмі або он'ёмі асобных іерогліфаў. Напрыклад, у слове, якое значыць «дарослы» (大人) першы кандзі, узяты асобна, быў бы прачытаны як дай, а другі — дзін ці нін; у спалучэнні ж яны разам чытаюцца як отона, і нельга сказаць, што першы знак прадстаўляе тут гукі о ці ото, а апошні тона ці на.
Калі трэба адрозніць японскае маўленне кун'ёмі ад вытворнага з кітайскага маўлення он'ёмі, напрыклад у слоўніках кандзі, японскае маўленне запісваецца хіраганай, а кітайскае — катаканай. Такое адрозненне сустракаецца толькі ў слоўніках і даведкавай літаратуры. У звычайным тэксце найчасцей ужываецца хірагана. Адзінае выключэнне — кітайскія тапонімы, імёны і, часам, назвы страў — яны запісваюцца з дапамогай кандзі і тлумачацца фурыганай у форме катаканы.
У фурыгане часам няма адрознення паміж звычайнымі знакамі каны і паменшанымі формамі, ужыванымі для падваення зычных і палаталізацыі галосных. Напрыклад, слова 却下 кякка звычайна запісваецца хіраганай як きゃっか, але фурыганай яно можа быць расшыфравана як きやつか. Гэта характэрна для тэксту, набранага на старых друкарскіх станках -- раней пунсонаў фурыганы для паменшаных знакаў каны не было. Цяпер тыпаграфіі камп'ютарызаваныя, і такі выгляд фурыганы сустракаецца радзей.
Ужыванне
Найчасцей фурыгана ўжываецца ў тэкстах для дзяцей, якія пакуль не здольныя прачытаць і зразумець незнаёмыя ім кандзі, але могуць зразумець слова па фанетычный транскрыпцыі, запісанай хіраганай. Так як японскія дзеці вучаць хірагану раней за катакану, у тэкстах для дашкольнікаў фурыгана таксама прыводзіцца і для сімвалаў катаканы. У дзіцячых кніжках фурыгана даецца да ўсіх іерогліфаў — па-японску гэта завецца сōрубі (総ルビ).
У астатніх тэкстах фурыгана можа быць надпісана над словам з рэдкім кандзі. У газетах і часопісах фанетычныя падказкі даюцца да ўсіх слоў з кандзі, якія не ўваходзяць у спіс Дзёё кандзі.
Фурыгана, звычайна, сустракаецца на чыгуначных указальніках разам з кандзі і ромадзі, нават калі маўленне назвы станцыі шырока вядома. Фурыгана часта сустракаецца на картах, калі ў тапоніма незвычайная назва.
У імёнах
Японскіе імёны звычайна запісваюцца іерогліфамі. Як запіс кандзі можа чытацца па розным, уключаючы асаблівае чытанне для ўласных імён — наноры, імёны часта суправаджаюцца фурыганай. У японскіх анкетах і афіцыйных дакументах побач з графой для запісу імя з дапамогай кандзі заўсёды ёсць графа для фурыганы. Замежныя імёны звычайна запісваюцца катаканай.
Фурыгана можа ўжывацца для транскрыпцыі замежных імён, запісаных праз кандзі: асабліва для кітайскіх і карэйскіх. Кітайскія імёны звычайна вымаўляюцца на японскі манер і транскрыбіруюцца хіраганай. Карэйскія імёны вымаўляюцца як мага бліжэй да арыгінала, прычым маўленне запісваецца катаканай. Таксама фурыгана можа ўжывацца ў рэдкіх выпадках, калі замежныя імёны атрымалі кандзі для свайго запісу, напрыклад, імёны футбольнага гульца Руі Рамоса (瑠偉・ラモス) і грамадскага дзеяча Дэвіда Алдвінкля (有道 出人, Арудо: Дэбіто).
Для вывучэння замежных моў
Кандзі і іх спалучэнні звычайна суправаджаюцца фурыганай у падручніках японскай мовы для замежнікаў.
Фурыгана часта ўжываецца ў падручніках замежных моў для японцаў. Словы запісваюцца літарамі замежнага алфавіта, напрыклад, знакі азбукі хангыль у падручніку карэйскай мовы будзе суправаджаць фурыгана, паказваючы іх маўленне.
Для каламбураў і падтэксту
Некаторыя аўтары дадаюць фурыгану да жаргоннага маўлення слоў: само слова запісваецца праз кандзі, а фурыганай даецца яго жаргоннае маўленне.
Адсылкі ў тэксце на вышэйсказанае выгляду «гл. вышэй», таксама часта запісваюцца фурыганай прыназоўнік сорэ (それ) «гэта» ці арэ (あれ) «тое».
У караокэ, калі тэкст песні запісаны з выкарыстаннем кандзі, вельмі часта словы суправаджаюцца фурыганай, праз высокую верагоднасць сустрэць слова з нестандартным чытаннем, аўтарскія неалагізмы і інш.
Як іерогліф адказны за сэнс, а фурыгана — за гучанне, іх можна скамбінаваць для стварэння каламбура ці перадачы значэння замежных слоў. Можна запісаць слова «зялёны» іерогліфамі (緑色, мідорыіро ці р'ёкусёку) і дадаць да яго фурыгану, якая перадае гучанне англійскага слова «green» (зялёны). Гэта робяць на субцітрах да замежных фільмаў, калі трэба звязаць японскія субцітры з мовай герояў, або каб дазволіць перакладчыку захаваць арыгінальнае гучанне імя ці паняцця, запісаўшы яго сэнсавае значэнне з дапамогай кандзі (напрыклад, Skywalker («Скайуокер») з «Зорныя войны»). Таксама часта ў японскай мастацкай літаратуры фурыгана ўжываецца для надання слову дадатковых значэнняў. Напрыклад, у навуковай фантастыцы слова «Зямля» (地球) можа быць дапоўнена фурыганай слова «радзіма» (ふるさと).
Браўзеры
Ёсць парада W3C для ўжывання агата ў XHTML — Ruby Annotation, для ўжывання тэга  .
Кунтэн
У варыянце японскага пісьма пад назвай камбун, якое з'яўляецца японскай стылізацыяй класічнай кітайскай мовы, часам дадаюць невялікія сімвалы, якія называюцца кунтэн. У адрозненні ад фурыганы, якая падказвае маўленне, кунтэн паказвае японскія граматычныя структуры, якіх няма ў камбуне, а таксама паказваюць, як слова павінны быць перастаўлены з улікам японскай структуры сказу.
Фурыкандзі
Фурыгана зрэдку ўжываецца для паказу не маўлення, а сэнсу слова. Напрыклад, калі ў японскім тэксце сустракаецца замежнае слова, запісанае лацінкай, яно можа быць перакладзена ў тэксце з дапамогай фурыганы. Сёння гэта сустракаецца радзей, але ў канцы XIX — пачатку XX стагоддзя для перакладу і тлумачэння запазычаных слоў, запісаных катаканай, ужывалі кандзі ў выглядзе фурыганы. Па-японску гэта завецца фурыкандзі (振り漢字), бо слова фурыгана прадугледжвае ўжыванне каны.
Аналагі ў іншых мовах
На Тайвані маленькія літары сістэмы чжуінь фухао — тайваньскага аналага каны для кітайскай мовы — часам друкуюць у вучэбнай і дзіцячай літаратуры справа ад іерогліфаў для ўказання іх маўлення.
Каменскі сельсавет (Лепельскі раён)
Ка́менскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лепельскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2008 года вёска) Камень.
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Лепельскага раёна Барысаўскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Полацкай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Лепельскім раёне БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Лепельскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. У 1965 годзе ў склад Несінскага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (Бароўка 2 і Слабодка). На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 24 населеныя пункты.
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1761 чалавек, з іх 92,4 % — беларусы, 5,7 % — рускія, 0,7 % — армяне, 0,6 % — украінцы.
Калачова (Мёрскі раён)
Калачо́ва (, Колачёво) — былы хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Даўгінаўскага сельсавета.
Да 2004 года ўваходзіў у склад Узмёнскага сельсавета. Ліквідаваны ў 2008 годзе.
Allium atropurpureum
Allium atropurpureum — выгляд адна-раслін род сямейства. Расліна ўпершыню апісана ў 1800 годзе аўстрыйскімі батанікамі Францам Адамам фон Вальдштайнам і.
Таксанамія
Класіфікацыя Кронквіста (1988) адносіла гэты род да, пазней паводле вынікаў філагенетычных даследаванняў род быў выдзелены ў асобнае сямейства  , аднак у больш позняй Сістэме класіфікацыі APG III (2009) роды, якія ўваходзілі ў гэта сямейства, былі ўключаны ў сямейства.
Распаўсюджанне
У дзікай прыродзе распаўсюджаны ў Аўстрыі, Чэхіі, Венгрыі, Балгарыі, Румыніі, на паўночным захадзе Турцыі, у краінах былой Югаславіі.
Цыбульны геафіт. Суквецце — парасонік, дыяметрам 4-7 см, з кветкамі вінна-чырвонага адцення зоркавай формы. Цвіце ў чэрвені. Стрэлкі вышынёй 40-70 см. Лісце лінейнае.
Значэнне
Вырошчваецца як дэкаратыўная расліна.
Сінаніміка
Сінанімічная назва — ''Allium nigrum var. atropurpureum'' (Waldst. & Kit.) Vis. .
Оркі
Оркі (Orcs) — істоты ў казках народаў Заходняй Еўропы і ў сучасных творах жанру фэнтэзі. Оркі маюць вялікае падабенства з гоблінамі і ўваходзяць у лік «стандартных» відаў істот у фэнтэзі.
Орк у Базыля Джамбатысты
У сусветнавядомага казачніка Базыля Джамбатысты з Неапаля, які жыў у XVII стагоддзі, у кнізе «Казка казак, ці Забава для малых дзяцей» чытаем наступнае апісанне орка: І прыйшоў да падножжа гор, ды такіх высокіх, што з аблокамі гулялі ў чахарду, хто каго вышэй. І тут, на каранях таполі, каля вусця пячоры, высечанай у скале, сядзеў орк; і — матухна мая — які ж ён быў страшны!
Быў ён маленькага росту і пачварны целам, з галавой больш індзейскага гарбуза. Твар у гузах, зрослыя бровы, вочы касыя, пляскаты нос, ноздры — як дзве дзіркі ў прыбіральным месцы, рот — як млын, з двума ікламі даўжынёй да каленяў, грудзі валасатыя, рукі — як ткацкае, крывыя ногі, а ступні шырокія, як гусіныя лапы. А калі сцісла, падобны ён быў на дэмана, як малююць на карцінах, дзе яго архангел Міхаіл кап’ём паразіў, на агароднае пудзіла, на соннае насланнё, на злы прывід, што словамі немагчыма апісаць, а хіба толькі сказаць, што ён навёў бы дрыжыкі на Роланда, нагнаў жаху на Скандэрбега і прымусіў бы збляднець самага адпетага вясковага драчуна.
Паходжанне слова
У жанр фэнтэзі оркаў увёў Джон Толкін у рамане «Уладар кольцаў». Сам Толкін сцвярджаў, што ўзяў слова «orc» са 112 верша сярэднявечнай паэмы «Беавульф», дзе ёсць слова «orcneas» — «Падводныя пачвары» (слова з’яўляецца паэмы, трактоўкі яго сэнсу і этымалогіі разыходзяцца: паводле некаторых з іх частка -neas адбываецца ад гоцкага naus або старанарвежскага nár, якія азначаюць «труп» і «мярцвяк», або ад староанглийского -né, вытворнага ад nebbed — «мярцвяк на ложку» ). У пазнейшых лістах і некаторых неапублікаваных працах Толкін пісаў гэтае слова як «ork».
Класік амерыканскай дзіцячай літаратуры Лаймэн Фрэнк Баўм увёў у свае творы аб краіне Оз выглядаюць экстравагантна, лётае, нязлой істота Орк (у арыгінале — the Орков). Па словах Орка, знакомящегося з галоўнымі героямі, ён жыве ў сваёй уласнай краіне Оркинии (у арыгінале — Orkland). Ён дапамагае героям, перавозячы іх на сабе па небе. У прыватнасці, пра гэта можна прачытаць у аповесці «Страшны з краіны Оз», апублікаванай яшчэ ў 1915 г.
Оркамі ў Англіі называлі нарманаў. Даслоўна орк азначае чужаземец, які нясе зло і смерць (гл. паэму «Бітва пры Гасцінгсе»). У старажытнарымскай міфалогіі Орк (Orcus) — адно з імёнаў Аіда, бога апраметнай. Па распаўсюджанай версіі, ангельскае orcneas можа быць звязана з лацінскім orcus, хоць Толкін выказваў сумневы ў гэтым.
Оркі Міжзем’я
Оркі Міжзем’я былі злосным народам, які падпарадкоўваўся Цёмнага Уладару і складалі яго орды. Гэта былі цемнаскурыя істоты з ростам сярэднестатыстычнага мужчыны, створаныя з самых крыважэрных жывёл і закатаваных Мелькарам эльфаў. Пры іх стварэнні Цёмны Уладар — Моргат — дапусціў памылку, фатальную для оркаў і троляў. Іх стварэнне адбывалася ў цемры, таму оркі, хоць, у адрозненне ад троляў, і не камянеюць, але моцна слабеюць на святле. Пасля гэты недахоп быў выпраўлены Саруманам, які стварыў разнавіднасць — урук-хай.
Сучасны тыпаж оркаў
У далейшым оркі сталі папулярныя ў раманах фэнтэзі і гульнях, пабудаваных на іх аснове, часцяком як асобны ад гоблінаў выгляд. Традыцыйнае апісанне орка ў сучасных творах фэнтэзі прыкметна адрозніваецца ад гоблінаў Толкіна і адбываецца, у асноўным, з правілаў настольных гульняў D&D і Warhammer (Прычына зялёнага колеру). Оркаў апісваюць як высокіх, моцных, ваяўнічых істот з аліўкава-зялёнай скурай, вялікімі ікламі і плоскімі, як у малпаў, насамі. Іх часта надзяляюць варварскай культурай і стэрэатыпна атрыбутыкай вікінгаў або качавых народаў (напрыклад, гунаў або манголаў), часта ў спалучэнні з элементамі культуры індзейцаў. У большасці выпадкаў оркі маюць буйное целасклад і добра развітую мускулатуру.
Традыцыйна оркі выступаюць як антаганісты эльфаў, ім прыпісваюцца розныя негатыўныя характарыстыкі: крыважэрнасць, скудоумие, ваяўнічасць, падступства, вероломность, схільнасць да канібалізму і г. д. У некаторых сеттингах, такіх як «Готыка», оркі — антаганісты людзей. У большасці выпадкаў небяспека, якая зыходзіць ад оркаў, заключаецца ў іх колькасці, сіле і лютасьці, а не ў вайсковым ўменні. Армія оркаў часцей за ўсё ўяўляе сабой дрэнна арганізаваную, хаатычнай сілу. Орочьи камандзіры часта апісваюцца як моцныя харызматычныя лідары, але дрэнныя стратэгі.
У апошні час, як у літаратуры жанру фэнтэзі, так і ў камп’ютарных гульнях, стэрэатып оркаў як «монстраў» часта парушаецца, і гэты выгляд паўстае ў больш станоўчым святле. У гульнях серыі Аллоды, The Elder Scrolls оркі выступаюць як дастаткова прыязныя істоты, не адрозныя маральна ад іншых відаў, за іх таксама можна гуляць, хоць яны па-ранейшаму маюць варварскую культуру і атрыбутыку. Ў сусвеце Lineage II оркі з’яўляюцца выглядам, якія валодаюць буйнымі памерамі (на галаву вышэй за чалавека), шэра-зялёнай скурай, незвычайнай сілай, але не занадта спрытным. У літаратуры оркі ўпершыню выступілі станоўчымі істотамі ў орочьем цыкле раманаў Стэна Нікалса.
У гульнях серыі Might & Magic
Асобны, нестандартны вобраз оркаў назіраецца ў другой, чацвёртай гульнях серыі Heroes of Might and Magic, а таксама ў гульнях Might and Magic II: Gates to Another World і Might and Magic IV: Clouds of Xeen. Там оркі намаляваныя ў абліччы выродлівых свиноподобных гуманоідаў. У астатніх жа гульнях «геройскай» серыі оркі выглядаюць па-рознаму: у Heroes of Might and Magic III яны маюць цалкам традыцыйны выгляд і зялёную скуру; у Heroes of Might and Magic V яны з’яўляюцца незалежным выглядам істот з нядрэнным складам розуму, маюць аранжавую або карычневую скуру і пазіцыянуюцца як полулюди-паўдэманы. Акрамя таго, культура гэтых оркаў нагадвае цюркскіх і мангольскай культуры. І оркі тут паўстаюць у выглядзе самых заклятых ворагаў дэманаў і з’яўляюцца, у цэлым, станоўчымі персанажамі.
У гульні Heroes of Might and Magic V: Tribes of the East распавядаецца аб паходжанні орков. Падчас вайны з дэманамі ў горадзе Шахибдия ў злачынцаў кроў улівалі дэманаў, каб стварыць выгляд воінаў-рабоў. Калі вайна скончылася, оркаў зрабілі рабамі, але мудры орк Куньяк разам з шаманам Бату здолелі вызваліцца з кайданоў «Сталёвых Мужоў» і заснавалі сваё племя. Яго нашчадак Курак працягнуў справу продка: вызваліў астатніх оркаў-рабоў і знішчыў горад Герцагства Варона. Пры новым хане Готае яны аб’ядналіся з іншымі росамі Асхана і выбілі ненавісных ўсіх дэманаў.
У гульні Might & Magic Heroes VI оркі гуляюць тую ж ролю, што і ў папярэдняй гульні серыі, пры гэтым з’яўляючыся вернымі сябрамі герцагства Грыфона. У гэтай гульні культура оркаў створана з упорам на ацтекскую, магчыма з-за іх пражывання на выспах у джунглях. Асабліва ярка гэта выяўляецца ў абліччы Сноходцев і Воінаў-Ягуараў.
У Might and Magic: Heroes VII оркі зноў вяртаюцца ў якасці играбельный фракцыі. Ролю ў іх аналагічная такой у Heroes VI. Але ў гэты раз з’яўляецца новая іх разнавіднасць — «Пустынныя оркі», якія вандруюць па пустыні Сахаара на поўдзень ад краіны чараўнікоў. Гэтыя оркі створаны пад уплывам арабскай і бедуінскай культуры (цюрбан на галовах ваяроў, атрыбуты абароны ад спякоты, зачыняюць асобы гарпу вэлюму, і так далей).
Такім чынам на дадзены момант у абноўленай сусвету Heroes of Might and Magic існуе тры разнавіднасці оркаў: Стэпавыя, якія пражываюць на прасторах Ранаара; Астраўныя, якія жывуць на архіпелагу Пао; і Пустынныя, вандроўныя па пясках Сахаары.
У сусвеце Warcraft
У гульнях Warcraft: Orcs & Humans і «Warcraft II: Tides of Darkness» оркі намаляваныя бязлітаснымі монстрамі, апантанымі ідэяй захопу свету Азерот. Яны ўступаюць у разлютаваную вайну з Альянсам, які спрадвечна жыве ў Азероте. У абедзвюх гульнях оркам у пачатку спадарожнічае поспех, але ў канцы яны церпяць канчатковы разгром.
У Warcraft III: Reign of Chaos пазнаецца, што оркі былі совращены і паняволеныя дэманічным Палаючым Легіёнам, які выкарыстаў іх як марыянетак для знішчэння Азерота. Оркі першапачаткова з’яўляюцца высакароднай расай, якая мае свае законы, асновы і правілы. І яны, адраджаючы сваё высакароднае пачатак, вызваляюцца ад згубнага ўплыву Легіёна. Пачынаючы з гэтай гульні оркі паўстаюць станоўчымі персанажамі. Характэрна, што ў Warcraft III некаторыя лідары оркаў (майстры мячоў) нагадваюць самураяў і нават носяць імёны, падобныя на японскія (Самуро, Гэндзюрос, Дзюбей).
У World of Warcraft оркі прапануюцца гульцу ў якасці адной з рас, за якія можна гуляць.
Свята-Юр’еў манастыр
Свята-Юр’еў манастыр — адзін з самых старажытных манастыроў Расіі. У мінулым — духоўны цэнтр Наўгародскай рэспублікі, цяпер — дзеючы мужчынскі манастыр Рускай Праваслаўнай Царквы. Знаходзіцца ў 5 км ад Вялікага Ноўгарада на беразе ракі Волхаў паблізу возера Ільмень. Закладзены пры Яраславе Мудрым. Да канца 15 ст. — найбагацейшы духоўны цэнтр. Пасля далучэння Ноўгарада да Масквы вялікая частка уладанняў Юр’еўскага манастыра была канфіскавана. Георгіеўскі сабор (пачаты ў 1119 годзе, майстар Пётр) — 6- слупны, выцягнутых прапорцый, з трохгаловым завяршэннем, унутры — фрагменты фрэсак 12 ст. Іншыя пабудовы Юр’ева манастыра адносяцца да 19 ст.
Рагінь
Рагі́нь (, Рогинь) — аграгарадок у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Цэнтр Рагінскага сельсавета.
Размяшчэнне
У 22 км на паўночны ўсход ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 68 км ад Гомеля.
Гідраграфія
Рака Чачора (прыток ракі Сож).
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай дарозе, а затым па шашы Доўск — Гомель. Планоўка складаецца з прамалінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход, да цэнтра якой далучаецца з усходу кароткая вуліца з завулкам і з поўдня — дзве выгнутыя кароткія вуліцы. Забудова двухбаковая, пераважна драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.
Гісторыя
Па пісьмовых крыніцах вядомая з XVI стагоддзя як вёска ў Рэчыцкім павеце Менскага ваяводства Вялікага княства Літоўскага. Пасля першага падзела Рэчы Паспалітай (1772 год) у складзе Расійскай імперыі. У 1816 годзе валоданне Дзярналовічаў. У 1845 годзе памешчык С.В. Дзярналовіч меў 5012 дзесяцін зямлі, вадзяны млын, сукнавальню і карчму. У 1848 годзе валоданне памешчыцы Е. Быкоўскай. У 1863 годзе пабудаваны будынак і пачаліся заняткі ў народным вучылішчы (у 1889 годзе 45 вучняў). Працавала сукнавальня. У 1886 годзе Свята-Мікалаеўская царква, школа, майстэрня па апрацоўцы скур, у Мяркулавіцкай воласці Рагачоўскага павета. З 1895 гады працаваў вінакурня. Па перапісу 1897 года знаходзіліся: у селі — царква (драўляная), народнае вучылішча (У 1907 годзе 66 вучняў), хлебазапасны магазін (з 1884 года), магазін, карчма, у фальварку — вінакурня, вадзяны млын. З 1911 года пры школе працавала бібліятэка.
У снежні 1917 гады ў сяло ўварваліся каля 200 улан польскага корпуса Довбар-Мусніцкага. Для барацьбы супраць інтэрвентаў быў створаны мясцовы баявы атрад (начальнік К. Р. Новікаў). Напачатку 1920-х гадоў у фальварку арганізаваны калгас «Чырвоны сцяг», а пазней — саўгас «Рагінь».
З 20 жніўня 1924 года цэнтр Рагінскага сельсавета Буда-Кашалёўскага раёна Бабруйскай, з 27 кастрычніка 1927 года да 26 ліпеня 1930 года Гомельскай акруг, з 20 лютага 1938 года Гомельскай вобласці.
У 1930 годзе арганізаваны калгас "Улада Саветаў ", меліся вінакурня, торфаразработочная арцель, нафтавы млын, 2 гамарні, сталярная майстэрня, масласыраварня, урачэбны ўчастак, хата-чытальня. У 1938-58 гадах працавала МТС. Падчас Вялікай Айчыннай вайны тэхніка МТС і абсталяванне спіртзавода былі эвакуіраваны ў савецкі тыл. У лістападзе 1943 года ў баях за вызваленне вёскі загінулі 301 савецкі салдат і 3 партызана (пахаваны ў брацкай магіле каля школы). На франтах і ў партызанскай барацьбе загінулі 332 земляка. У памяць пра загінуўшых у 1962 годзе ў цэнтры вёскі ўсталявана скульптурная група. У 1959 годзе цэнтр саўгаса «Рагінь». Працуюць спіртзавод, вінзавод, лесапільня, швейная майстэрня, сярэдняя школа, Дом культуры, бібліятэка, дзіцячы сад, бальніца, аддзяленне сувязі, сталовая, 3 магазіна. Ёсць парк.
У склад Рагінскага сельсавета ўваходзіў да 1929 года ў наш час не існы пасёлак Культурны.
Ждановічы (Мінскі раён)
Ждано́вічы (, Ждановичи) — аграгарадок у Мінскім раёне Мінскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Ждановіцкага сельсавета. Размешчаны на паўночны захад ад Мінска, на шашы. Чыгуначная станцыя. Насельніцтва — больш 5 тыс. жыхароў.
Геалогія
За 1 км на поўнач ад станцыі Ждановічы, на правым беразе Свіслачы ў 1960 годзе адкрыта Ждановіцкая мінеральная крыніца. Мінеральныя воды прымеркаваны да порыстых і трэшчынаватых пясчанікаў і алеўралітаў верхняга пратэразою. Вада з глыбіні 433—464 м хларыдна-сульфатна-натрыевая.
За 4,5 км на ўсход ад Ждановічаў, у даліне ракі Свіслач, знаходзіцца Свіслацкае радовішча пясчана-жвіровага матэрыялу. Пластовы паклад звязаны з старажытна-алювіяльнымі адкладамі надпоймавай тэрасы ракі Свіслач.
Гісторыя
Назва аграгарадка паходзіць ад доктара Івана Здановіча, які ў пачатку XX стагоддзя знайшоў у навакольных лясах крыніцы мінеральнай вады. На набытай дзялянцы зямлі ў раёне цяперашняга санаторыя «Крыніца» ён адчыніў дом адпачынку на 10 ложкаў, жыхары якога лячыліся мінеральнай вадой. Пазней доктар Здановіч пабудаваў на бліжэйшай чыгуначнай лініі платформу і дабіўся, каб на ёй спыняўся цягнік «Мінск — Вільня». Новы прыпынак назвалі «платформа Здановіча», якая пасля Другой Сусветнай вайны паступова трансфарміравалася ў назву «станцыя Ждановічы».
Пазней Ждановічамі пачалі таксама называць блізкую вёску Патрэба (цяперашняя частка Ждановічаў на поўдзень ад чыгункі). Патрэба вядомая з XVI стагоддзя.
Камінтэрн (Магілёўскі раён)
Камінтэ́рн (, Коминтерн) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Палыкавіцкага сельсавета.
Ждановічы (Мінскі раён)
Транспарт
Ёсць чыгуначная станцыя. Канцавы прыпынак мінскага аўтобуснага маршруту №44. Ходзяць тры маршруткі: дзве ад станцыі Ждановічы да Мінскага чыгуначнага вакзалу і плошчы Якуба Коласа, а таксама адна ад варот Інтэрната глухіх дзяцей да ст. м. Пушкінская.
Батна (правінцыя)
Батна (ولاية باتنة‎‎) — адзін з сарака васьмі вілаяў у Алжыры, які знаходзіцца ўва ўсходняй частцы краіны. Пераважную частку насельніцтва правінцыі складаюць берберы. Адміністрацыйны цэнтр — Батна. Плошча — 12 192 км², насельніцтва 1 128 030 (на 2008 год).
.va
.va — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Ватыкана.
Toppdomän
Лістоўніца еўрапейская
Лістоўніца еўрапейская, Мадрына еўрапейская (Lárix decídua) — від іглічных дрэў з роду сямейства.
.vn
.vn — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для В'етнама.
Лістоўніца еўрапейская
Назва
Лістоўніца еўрапейская, мадрына, мандрына.
.vn
Toppdomän
Лістоўніца еўрапейская
Батанічнае апісанне
Лістоўніца еўрапейская дасягае ў вышыню 30—40 (часам і да 50) метраў пры дыяметры ствала 80—100 (да 150) см. Крона дрэва конусападобная ці няправільнай формы. Кара на дарослых ствалах падоўжна-трэшчынаватая, бурая або шэра-бурая, ва ўнутраных пластах чырвона-бурая, таўшчынёй 2—4 см; на маладых парастках шаравата—жаўтлявая, голая. Каранёвая сістэма глыбінная, якая забяспечвае поўную ўстойлівасць да ветру; на маладых тонкіх каранях часта эктатрофная мікарыза.
Пупышкі верхавінныя дробныя, шарападобныя, бакавыя — паўшарападобныя, голыя. Ігліца ў пучках па 20-40 (да 65) штук, светла-зялёная, часта з шэрым налётам, вузка-лінейныя, мяккія, даўжынёй 10—40 мм, шырынёй 0,6—1,6 мм.
Мужчынскія каласкі яйкападобна-шарападобныя, жоўтыя; жаночыя — яйкападобна-цыліндрычныя, даўжынёй 10—18 мм, часцей пурпурныя, радзей ружовыя, зеленавата-белыя, зялёныя ці жоўтыя. У адзіночных раслін ўпершыню з’яўляюцца на 10—20-м годзе, у насаджэнні на 30—35-м годзе жыцця. Квітнеюць адначасова з распусканнем ігліцы.
Шышкі яйкападобна-канічныя або падоўжана-яйкападобныя, маладыя пурпурныя, спелыя бураватыя, даўжынёй 2—4 (да 6) см, дыяметрам 2—2,4 см, складаюцца з 45—70 лускавінак, размешчаных ў 6—8 шэрагаў. Насенныя лускавінкі скурыстыя, авальна-круглявыя, голыя або рэдка апушаныя, слаба вонкава выпуклыя; крыючыя лускавінкі авальныя, з доўгім востым канцом, які выступае з-за насенных лускавінак. Раскрываюцца вясной наступнага года і ападае праз 3—5 (да 10) гадоў, часта разам з адміраннем парасткаў. Шышкі часта прарастаюць новым зялёным расткам. Насенне зваротна-авальнае, даўжынёй 3—4 мм; крыло тонкае, яйкападобна-паўкруглае, даўжынёй 9—11 мм. У 1 кг 125—135 тысяч насення; 1000 штук важаць 4,7—6,5 г. Пладаносіць ва ўзросце 3—5 гадоў.
Распаўсюджанне і экалогія
Распаўсюджана ў змешаных лясах Заходняй Еўропы і Паўночнай Еўропы, даходзіць на ўсходзе да Карпат, ёю занятыя значныя плошчы на тэрыторыі сярэдняй Еўропы. У межах натуральнага арэала лістоўніца еўрапейская займае галоўным чынам горныя пляцоўкі ў Альпах і Карпатах, размяшчаючыся ў асноўным на вышынях паміж 1000 і 2500 м, у перадгор’ях месцамі спускаецца да 300 м, падымаецца ў альпійскі пояс, даходзячы да альпійскіх крывалесся. У верхняй зоне сустракаецца ў сумесі з і, ніжэй — з , ,  і іншымі пародамі. У падлеску частымі спадарожнікамі з’яўляюцца, , , , віды роду і іншыя расліны.
Забалочванне не выносіць, вельмі святлалюбная. Да горных парод і глебы не патрабавальная. Паспяхова расце на вапнавых, крышталічных, сланцавых пародах, на падзолістых, чарназёмных і неразвітых глебах. Лепшы рост на суглінкавых умерана вільготных і магутных глебах.
Значэнне і прымяненне
Драўніна смалістая, цвёрдая, добра супрацьстаіць гніенню; асабліва цэніцца чырвонае ядро, як будаўнічы матэрыял для водных збудаванняў, парнікоў і іншых збудаванняў.
У культуры па ўсёй Еўропе з XVII стагоддзя, разводзіцца як дэкаратыўная і лясная парода. Паспяхова расце у гарах Шатландыі. У Швецыі ў росце канкуруе з. У Расіі разводзіцца як дэкаратыўная расліна з сярэдзіны XVIII стагоддзя, як лясная — з сярэдзіны XIX стагоддзя.
Выкарыстоўваецца як расліна для бансай.
Эдуард Аляксандравіч Пальчыс
Эдуард Аляксандравіч Пальчыс (нар., Ліда, Беларусь) — беларускі блогер і публіцыст, пэўны час выступаў у інтэрнэце ананімна пад нікам «Джон Сільвер», палітвязень Беларусі.
Любна
Лю́бна (, Любна) — вёска ў Карэліцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Мірскага сельсавета.
Эдуард Аляксандравіч Пальчыс
Біяграфічныя звесткі
Нарадзіўся ў Лідзе. У 2006 г. Э. Пальчыс згадваецца на старонках газеты «Наша Слова». Ён двойчы ўдзельнічаў у расчыстцы сядзібы Ігната Дамейкі ў вёсцы Заполле Лідскага раёна, пра што пісала газета ТБМ. У старэйшых класах ён выступаў за гарадскую каманду «Што? Дзе? Калі?».
У школе стаў лаўрэатам спецыяльнага фонду Прэзідэнта Беларусі па сацыяльнай падтрымцы адораных дзяцей. Дыплом другой ступені ад Міністэрства адукацыі і грашовую прэмію са спецфонду Прэзідэнта Э. Пальчыс, тады 11-класнік з Ліды, атрымаў на рэспубліканскай алімпіядзе па гісторыі ў 2008 г. У той жа год ён паступіў на гістарычны факультэт БДУ.
Заснавальнік сайта 1863x.com. Па словах Э. Пальчыса: «Сайт задумаваўся, як адказ тым расійскім прапагандыстам, якія ў 2014-м пачалі інфармацыйна атакаваць Беларусь». На сайце друкаваліся палітычныя тэксты, нярэдка з рэзкай крытыкай уладаў Расіі і Беларусі. На ім размяшчаюцца ў асноўным публіцыстычныя артыкулы на гістарычныя і каляпалітычныя тэмы, шмат матэрыялаў, прысвечаных палітыцы Крамля ў дачыненні да сваіх суседзяў, матэрыялы прысвечаныя незалежнасці Беларусі.
Храналогія пераследу
У верасні 2015 г. Э. Пальчыс праз Расію з’ехаў ва Украіну.
У лістападзе 2015 г. на старонцы свайго сайта Э. Пальчыс паведаміў аб раскрыцці ягонай ананімнасці і пераследванні ў Беларусі.
У выніку аперацыі спецслужбаў, 23 студзеня 2016 г. Э. Пальчыс быў затрыманы пры перасячэнні украінска-расійскай мяжы, тры месяцы ўтрымліваўся ў СІЗА г. Бранска, а затым ў СІЗА г. Смаленска.
У канцы мая 2016 г. Э Пальчыса экстрадзіравалі ў Беларусь, у СІЗА г. Віцебска, затым у СІЗА г. Мінска і г. Жодзіна.
14 чэрвеня 2016 г. Праваабарончы цэнтр «Вясна» выступіў з заявай, дзе, у сувязі з тым, што да Э. Пальчыса не пускалі адвакатаў, запатрабаваў ад уладаў забяспечыць працэсуальныя гарантыі і правы затрыманага, а таксама належныя ўмовы ўтрымання ў зняволенні.
22 чэрвеня 2016 г. старшыня Следчага камітэта Беларусі Іван Наскевіч пацвердзіў, што Э. Пальчысу прад’яўлена абвінавачванне ва ўчыненні злачынстваў, прадугледжаных ч. 1 арт. 130 і ч. 2 арт. 343 КК РБ.
Міжнародная праваабарончая арганізацыя «Рэпарцёры без межаў» заклікалі беларускую ўладу забяспечыць празрыстасць у судовых працэдурах і вызваліць Э. Пальчыса.
25 жніўня 2016 г. суд Цэнтральнага раёна Мінска, суддзя М. Казлова, разглядзеў справу аб прызнанні экстрэмісцкай інфармацыйнай прадукцыі, размешчанай на сайце 1863х.com. У выніку закрытага судовага пасяджэння 9 артыкулаў, размешчаных на дадзеным сайце, былі прызнаныя экстрэмісцкімі.
5 кастрычніка 2016 г. беларускія праваабаронцы прызналі блогера Э. Пальчыса палітвязнем, пра што гаворыцца ў сумеснай заяве праваабарончага цэнтра «Вясна», Цэнтра прававой трансфармацыі Lawtrend, Беларускага дома правоў чалавека імя Барыса Звозскава (Вільня), ПУ «Беларускі дакументацыйны цэнтр», камітэта абароны рэпрэсаваных «Салідарнасць» і ГА «Беларуская асацыяцыя журналістаў».
Праваабаронцы заявілі: «У выніку аналізу даследчыкі прыйшлі да высновы, што размешчаная ў 9-ці артыкулах інфармацыя не ўтрымлівае прыкмет заклікаў да вайны, гвалту ці выступаў на карысць расавай, нацыянальнай ці рэлігійнай варожасці, не ўяўляе пагрозы нацыянальнай бяспецы, грамадскаму парадку ці здароўю і маральнасці насельніцтва. Матэрыялы ўяўляюць сабой нішто іншае, як меркаванні аўтара адносна тых ці іншых гістарычных падзей, фактаў, утрымліваюць крытычныя заўвагі адносна геапалітычных канцэпцый і знешняй палітыкі некаторых дзяржаў. Аўтар не меў  на мэце прыніжэнне прадстаўнікоў нейкіх канкрэтных нацыянальнасцяў, этнічных ці расавых груп.»
Суд над Э. Пальчысам адбываўся з 14 па 28 кастрычніка 2016 года ў Мінскім гарадскім судзе. Разгляд справы праходзіў у закрытым рэжыме.
Падчас судовага разбіральніцтва каля будынку суда прайшло некалькі акцыяў пратэста. Э. Пальчыс быў прызнаны вінаватым па ч. 1 артыкула 130 КК РБ (распальванне варожасці па прыкмеце расавай, нацыянальнай, рэлігійнай, моўнай ці іншай сацыяльнай прыналежнасці) і па ч. 2 артыкула 343 КК РБ (выраб і распаўсюджванне парнаграфічных матэрыялаў або прадметаў парнаграфічнага характару). Э. Пальчыс быў асуджаны на адзін год і дзевяць месяцаў абмежавання волі без накіравання ва ўстановы адкрытага тыпу (так званая «хатняя хімія»). Вызвалены ў зале суда.
9-месячны арышт у СІЗА быў залічаны дзень за два дні абмежавання волі. Тэрмін пакарання, які застаўся, адбываў у Лідзе. Знаходзіўся пад падпіскай аб нявыездзе.
Адвакатка Э. Пальчыса Ганна Бахціна ў 2017 годзе Міністэрствам юстыцыі была пазбаўлена адвакацкай ліцэнзіі. Праваабаронцы лічаць гэта помстай уладаў  ў дачыненні да яе за ўдзел у крымінальных справах, якія мелі палітычны кантэкст.
3 сакавіка 2017 г. прымаў удзел у мітынгу супраць будаўніцтва бізнес-цэнтра ў Курапатах. 02 мая 2017 г. па  артыкуле 23.34 ч.1 КаАП РБ  за ўдзел у гэтым мітынгу быў аштрафаваны на 20 базавых велічыняў.
21 лютага 2018 г. судом Цэнтральнага раёна г. Мінска (суддзя І. Касцян) за ўдзел 9 студзеня у перформансе ў барбешопе «Чэкіст» па артыкуле 17.1 КаАП, «дробнае хуліганства», аштрафаваны на 30 базавых велічыняў. Такі ж самы штраф атрымаў і іншы ўдзельнік перформансу грамадскі актывіст Зміцер Дашкевіч.
4 красавіка 2018 г. судом Фрунзенскага раёна г. Мінска (суддзя Скуратовіч А.) па артыкуле 23.34 ч.3 КаАП РБ быў аштрафаваны на 30 базавых велічыняў за ўдзел 21 лютага 2018 г., у Міжнародны дзень роднай мовы, у зборы подпісаў у падтрымку беларускай мовы і стварэння Нацыянальнага ўніверсітэту з навучаннем па-беларуску.
Быў адным з арганізатараў святкавання 100-годдзя Беларускай Народнай Рэспублікі ў Мінску.
У чэрвені 2018 года даў інтэрв’ю расійскаму блогеру і актывісту-лібертарыянцу Міхаілу Светаву.
У 2020 годзе быў прысуджаны да адміністрацыйнага арышту за ўдзел у перадвыбарчай акцыі Святланы Ціханоўскай. Пасля адбыцця 30 сутак арышту на волю не выйшаў, быў абвінавачаны па крымінальнай справе.
17 снежня 2021 года Эдуарду Пальчысу прысудзілі 13 гадоў калоніі.
Ацэнкі
Як адзначыў журналіст Зміцер Панкавец, Эдуард Пальчыс на сваім прыкладзе паказаў, што беларускі нацыяналізм можа быць папулярным, блогер заахвочваў тысячы людзей спазнаваць гісторыю Беларусі, пераасэнсоўваць спадчыну і сучаснасць.
Узнагароды
25 сакавіка 2023 года ўзнагароджаны медалём ордэна Пагоні.
Біскра (правінцыя)
Біскра (ولاية بسكرة) — адзін з сарака васьмі вілаяў у Алжыры, які знаходзіцца ва ўсходняй частцы краіны. Адміністрацыйны цэнтр — Біскра. Плошча — 20 986 км², насельніцтва 730 262 (на 2008 год).
.wf
.wf — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Уоліс і Футуна.
Краснаполле 2
У 1925—1954 гадах цэнтр Краснапольскага сельсавета.
Сагайдак
Сагайда́к, сайдак — набор ручной кідальнай зброі коннага воіна.
Рагазішча
Рагазі́шча (, Рогозище) — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Узоўскага сельсавета.
Размяшчэнне
У 23 км на паўднёвы ўсход ад Буда-Кашалёва, 26 км ад Гомеля, 2 км ад чыгуначнай станцыі Уза (на лініі Жлобін — Гомель).
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Уваравічы — Гомель. Будынкі драўляныя, сядзібнага тыпу.
Гісторыя
Заснаваны напачатку XX стагоддзя перасяленцамі з суседніх вёсак. Найболей актыўная забудова ставіцца да 1920-х гадоў. У 1926 годзе ў Уваравіцкім раёне Гомельскай акругі. У 1929 годзе жыхары пасёлка ўступілі ў калгас. У 1959 годзе ў складзе саўгаса «Праўда» (цэнтр — вёска Уза).
Зеляневіцкі сельсавет
Зеляне́віцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Зеляневічы.