cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вепрын
Гісторыя
Назва паходзіць ад слова «вепрь» — дзікі кабан, дзік. Вядома з сярэдзіны XVI ст. як велікакняжацкае ўладанне ў Вялікім Княстве Літоўскім. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай 1772 г. вёска інкарпаравана ў склад Расійскай імперыі, належала стацкаму саветніку I. В. Галынскаму (49 двароў). У 1877 г. памешчык меў тут 218, у 1882 г. — 421 дзес. зямлі. У 1880 г. — 141 двор. Частка вяскоўцаў займалася кавальскім і кравецкім промысламі. У 1883 г. тут заснаваны смалакурна-шкіпінарны завод (5 рабочых у 1890 г.). Быў вадзяны млын. У пачатку XX ст. Вепрын уваходзіў у Дубровіцкую воласць Чэрыкаўскага павета; 202 двары, царкоўна-прыходская школа. У снежні 1905 г. сяляне разграмілі памешчыцкі маёнтак.
У студзені 1918 г. устаноўлена савецкая ўлада. 3 20 жніўня 1924 г. цэнтр сельсавета ў Чэрыкаўскім раёне. У 1925 у сяле 172 двары, у былым маёнтку 26 двароў, 117 жыхароў; працавала 4-гадовая школа. У кастрычніку 1929 г. утвораны калгас «Чырвоны Кастрычнік», у 1930 г. таксама калгас «Экспарт» (пазней — імя Сталіна). Працавалі нафтавы (заснаваны ў 1927 г., 2 рабочыя) і ветраны млыны (1931 г., 1 рабочы), кузня. У вёсцы размяшчаўся дзіцячы дом. Напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны ў Вепрыне 402 двары. У жніўні 1941 г. акупіраваны нямецкімі войскамі. За час акупацыі нямецкія акупацыйныя ўлады спалілі 256 дамоў, забілі 6 чал. На франтах і ў партызанах ўдзельнічалі 86 вяскоўцаў, з іх 65 загінулі. У час акупацыі байцы 720-га партызанскага атрада разграмілі ў вёсцы варожы апорны пункт. 30 верасня 1943 г. вёска вызвалена часцямі 50-й арміі. Пасля вайны адбудавана. 3 16 верасня 1959 г. Вепрын у Крычаўскім, з 25 снежня 1962 г. у Краснапольскім, з 6 студзеня 1965 г. у Крычаўскім, з 30 ліпеня 1966 г. у Чэрыкаўскім раёнах. У 1970 г. — 418 двароў.
Ліквідавана 5 сакавіка 2010 года.
Інфраструктура
Дзейнічала бальніца, аддзел сувязі, 3 магазіны, дзіцячы сад-яслі, сярэдняя школа, Дом культуры.
Славутасці
На паўднёвай ускраіне вёскі парк — помнік садова-паркавага мастацтва 2-й паловы XIX ст. У вёсцы брацкая магіла савецкіх воінаў і партызан, магіла невядомага савецкага воіна, помнік землякам, што загінулі ў гады Вялікай Айчынна вайны.
Эра свабоды
Эра свабоды ці эпоха свабоды (Frihetstiden) — паўвекавы эксперымент у Швецыі з парламенцкай сістэмай і павелічэннем грамадзянскіх правоў у перыяд ад смерці Карла XII у 1718 да перавароту Густава III у 1772. Пераход улады ад манархіі да парламента быў прамым вынікам катастрафічнай Паўночнай вайны.
Аднак пры выкарыстанні ў дачыненні да гэтага перыяду тэрміна «парламентарызм» неабходна ўлічваць, што ў Швецыі сярэдзіны XVIII стагоддзя не было таго, што сёння разумеецца пад дэмакратыяй. Хоць падатковае сялянства было прадстаўлена ў парламенце, яго ўплыў быў непрапарцыйна малым, у той час як мяшчане, якія не мелі ўласнасці, што магла абкладацца падаткамі, зусім не мелі права голасу.
Лявонава (Угранскі раён)
Лявонава (Леоново) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Знаменскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Падсасонскага сельскага паселішча.
Лукашэўшчына
Лукашэ́ўшчына (, Лукашевщина) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Язненскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Язна Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
Губіна (Угранскі раён)
Губіна (Губино) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Знаменскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Падсасонскага сельскага паселішча.
Галенберг
Галенберг (Hallenberg) — горад у Германіі, у зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Арнсберг. Уваходзіць у склад раёна Хохзаўэрланд. Насельніцтва — 4391 чалавек (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 65,36 км². Афіцыйны код — 05 9 58 020.
Горад падзяляецца на 4 гарадскія раёны.
Уінсар (Антарыа)
Уінсар (Windsor) — горад на поўдні Канады, у правінцыі Антарыа. Заснаваны ў сярэдзіне 1720-х гадоў. Насельніцтва — 211 000 жыхароў, з прыгарадамі 320 000 (перапіс 2011 года). Горад размешчаны на беразе ракі Дэтройт. На процілеглым беразе ракі знаходзіцца амерыканскі горад Дэтройт. Уінсар злучаны з Дэтройтам мостам і тунэлем. Вытворчасць абсталявання для аўтамабільнай прамысловасці. Таксама развіты фармацэўтычная, хімічная прамысловасці і металургія.
Руда (Клецкі раён)
Руда́ (, Руда) — вёска ў Клецкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Сіняўскага сельсавета.
ФК Нёман-2 Гродна
ФК Нёман-2 — другая каманда беларускі футбольнага клуба «Нёман» з горада Гродна.
Гісторыя
Клуб быў заснаваны ў 1979 пад назвай «Алімп», да 1991 гуляў у чэмпіянаце БССР. З 1992 клуб выступаў пад назвай «Хімвалакно» у Другой лізе. У 1996, пасля вылету ў Трэцюю лігу, «Хімвалакно» стала другой камандай гродзенскага «Нёмана» пад назвай «Нёман-2». «Нёман-2» гуляў у Другой лізе да 1999, пасля чаго «Нёман» перастаў выстаўляць другую каманду.
370
370 — невысакосны год, пачаўся ў пятніцу. 370 год нашай эры, 370 год 1 тысячагоддзя, 70 год IV стагоддзя, 10 год 7-га дзесяцігоддзя IV стагоддзя, 1 год 370-х гадоў.
Музыкант
Музыкант — чалавек, які грае на якім-небудзь музычным інструменце або прафесійна займаецца музыкай.
Класіфікацыя
Існуюць агульнапрынятыя вызначэнні сфер дзейнасці музыканта:
Музыканты ў старажытнасці
Згодна з сучаснымі археалагічнымі і этнаграфічнымі дадзенымі лічыцца, што музыка развівалася і паступова вылучылася з першабытнага сінкрэтычнага прамастацтва. Гульнёй на прыстасаваных прадметах забаўляліся яшчэ першабытныя людзі.
Старажытны Егіпет
Да нашых дзён захаваліся старажытныя выявы музыкантаў на фрэсках Старажытнага Егіпта. Да музыкантаў належылі і мужчыны і жанчыны. Узнікаюць розныя музычныя інструменты і першыя музычныя аркестры з трох-пяці музыкантаў. Музыканты — галоўныя персанажы рэлігійных святаў разам з жрацамі храмаў.
Старажытная Грэцыя
Надзвычай папулярнымі былі музыкі ў Старажытнай Грэцыі. Саму музыку лічылі дарункам багоў, а бог Сонца Апалон стаў яшчэ і заступнікам мастацтваў і самой музыкі. Пазней яго малявалі з музычным інструментам у руках — кіфарай.
На вазапісу старажытных грэкаў знойдзены выявы дзевяці муз, якія граюць на розных музычных інструментах. З'яўляюцца і першыя музыканты-віртуозы. У грэкаў гэта адбілася ў міфах пра Арфея. Славуты спявак і паэт, сын бога Эагра і музы Каліёпы, Арфей спевамі і музыкай прымусіў плакаць камяні, утаймоўваў дзікіх звяроў, заляцаўся да злых Фурый, якія ахоўвалі ўваход у царства мёртвых.
Міфы пра віртуоза-музыканта Арфея перажылі Старажытную Грэцыб і натхнялі многіх драматургаў — (Эсхіл, Еўрыпід), мастакоў (Даменікіна, Кардучы, Рубенс, Радэн, Канова і інш.), кампазітараў (Ліст, Глюк, Гайдн, Офенбах, Стравінскі і інш.).
Грэцыя стала адной з першых краін, дзе музычнаму выхаванню надавалася спецыяльная ўвага. У прыватнасці, аб выхаваўчым значэнні музыкі гаворыцца ў працах Платона і Арыстоцеля.
Музыканты эпохі Адраджэння
Важнай рысай Адраджэння стаў гуманістычны светапогляд, цэнтрам і ідэалам якога стала ўсебакова развітая чалавечая асоба. Фарміруецца і новы ідэал музыканта - адукаванага практыка, які вывучаў музычную тэорыю і мастацтва складання музыкі і ў далейшым працягваў займацца разнастайнай прафесійнай дзейнасцю.
Менавіта ў эпоху Адраджэння атрымлівае распаўсюджванне тэрмін "кампазітар" для абазначэння чалавека, які складае музычныя творы. Кампазітарская творчасць суадносіцца з ідэямі «вынаходства», у гэты час узнікаюць кампазітарскай школы (нідэрландская, Італьянская і французская), у якіх развіўся паліфанічны стыль. Вянцом эпохі Адраджэння стаў жанр оперы, які адрадзіў у пэўнай ступені старажытнагрэчаскую трагедыю і, пасля, высунуў новую спецыялізацыю - опернага спевака, які з'яўляецца адначасова спеваком і акцёрам.
Музыканты на карцінах эпохі Адраджэння
Музыканты эпохі барока
Першыя публічныя арганныя канцэрты прайшлі ў Амстэрдаме ў канцы 17 ст., і ў Любеку першай палове 18 ст. Акрамя рэлігійнага значэння арган набыў яшчэ і значэнне знакамітага канцэртнага інструмента.
Сярод выбітных віртуозаў музыкантаў-арганістаў і геніяльны Іаган Себасцьян Бах. Музыкантамі былі і большасць прадстаўнікоў сямейства Баха. Усе Бахі жылі ў горнай Цюрынгіі, з пачатку XVI стагоддзя былі флейтыстамі, гарністамі, арганістамі, скрыпачамі, капельмайстарамі. Іх музычны талент перадаваўся з пакалення ў пакаленне.
Сярод віртуозаў эпохі - клавесініст Даменіка Скарлаці (1685 - 1757) з Італіі.
Танчхон
Танчхон (단천) — горад-порт у КНДР на паўночным усходзе правінцыі Хамгён-Намдо, на ўзбярэжжы Японскага (Усходне-Карэйскага) мора, у вусці ракі Намдэ. Насельніцтва горада — 345 875 чалавек (2008).
Эканоміка
На тэрыторыі горада ёсць вялікія запасы такіх мінеральных рэсурсаў, як кобальт, магнезіт і жалезная руда. Горад вядомы хімічнай прамысловасцю, металургіяй, вытворчасцю вырабаў з металу, абсталявання і тэкстылю. Горад Танчхон прадстаўлены ў камп’ютарнай гульні «Tradewinds».
Транспарт
Праз Танчхон праходзіць чыгунка «Пхёнра». Порт у 2012 годзе быў адрамантаваны і адноўлены. Падчас цырымоніі завяршэння рэканструкцыі было зачытана сумеснае віншавальнае пасланне ад Цэнтральнага Камітэта Працоўнай партыі Карэі і ўрада КНДР чыноўнікам і ўдзельнікам ударных атрадаў, якія здзяйснялі працоўныя подзвігі пры будаўніцтве порта.
Дзікая прырода
Папуляцыя кітайскіх гаралаў была вызначана як помнік прыроды КНДР № 293.
Дзень H
Дзень H альбо Dagen H (ад Högertrafik — правабаковы рух) — дата пераходу Швецыі з левабаковага на правабаковы аўтамабільны рух 3 верасня 1967 года.
Перадумовы
Да таго часу Швецыя заставалася апошняй краінай у кантынентальнай Еўропе, якая выкарыстоўвала левабаковы рух. Усе суседнія скандынаўскія краіны (Данія, Фінляндыя, Нарвегія) карысталіся правабаковым рухам, што стварала шмат нязручнасцей пры перамяшчэнні праз мяжу, асабліва на працяглай і не заўжды абазначанай у вясковай мясцовасці мяжы з Нарвегіяй. Апроч гэтага, большая частка шведскіх аўтамабіляў была абсталявана левым рулём.
Прыхільнікі пераходу да правабаковага руху, якія былі падтрыманыя шэрагам экспертаў, лічылі, што гэта прывядзе да зніжэння аварыйнасці на дарогах. У прыватнасці, выкарыстанне левага руля дае кіроўцу лепшы агляд сустрэчнай паласы руху і мусіць садзейнічаць памяншэнню лабавых сутыкненняў.
Падрыхтоўка
Аднак, на рэферэндуме 1955 года адносна пытання змянення боку руху 85% удзельнікаў выказаліся супраць.
Была зроблена значная праца: неабходна было ўсталяваць новыя дарожныя знакі і святлафоры на іншым баку дарогі, правесці пераканфігураванне шматлікіх скрыжаванняў, на вуліцах з аднабаковым рухам — перанесці на іншы бок аўтобусныя прыпынкі; усе аўтамабілі мусілі правесці адпаведную наладку фараў. Адначасова была падрыхтавана новая дарожная разметка белага колеру замест жоўтай, якая выкарыстоўвалася раней.
Асобную праблему складаў грамадскі транспарт: шведскія аўтобусы мелі правы руль і дзверы з левага боку. Падчас падрыхтоўкі да змянення боку руху шведскія аўтамабільныя капманіі выпусцілі 8000 «пераходных» мадэляў аўтобусаў, якія мелі дзверы з абодвух бакоў.
Вялікая ўвага надавалася і інфармацыі для насельніцтва. Быў выпушчаны адмысловы 30-старонкавы інфармацыйны буклет, быў распрацаваны і шырока распаўсюджаны (уключна з выявамі на жаночай бялізне) адмысловы лагатып. Па радыё транслявалася інфармацыйная песня «Трымай управа, Свенсан» («Håll dig till höger, Svensson»).
Пераход
Дзень H быў прызначаны на 5:00 у нядзелю, 3 верасня 1967 года. У гэты дзень з 1 гадзіны ночы да 6 раніцы быў забаронены (за выняткам экстрэнных выпадкаў) рух прыватнага транспарту. У Стакгольме забарона доўжылася з 10 раніцы суботы да 15 гадзін нядзелі. У Дзень H у 4:50 раніцы ўсе транспартныя сродкі мусілі спыніцца і змяніць бок дарогі; працягнуць рух дазвалялася ў 5:00. На першы час пасля пераходу быў уведзены адмысловы рэжым абмежавання хуткасці.
Наступствы
У цэлым, пераход на правабаковы рух прайшоў спакойна. Не быў зарэгістраваны ніводны выпадак дарожна-транспартнага здарэння, якое было б напрамую звязана з пераходам. У першыя месяцы пасля Дня H назіралася значнае зніжэнне ўзроўня аварыйнасці. Аднак ацаніць уплыў пераходу на колькасць здарэнняў на дарозе складана: калі кіроўцы засвоілі новыя правілы руху, яны сталі менш уважлівымі, і колькасць здарэнняў зноў пачала павялічвацца.
Лабдак
Ла́бдак (Λάβδακος) — у старажытнагрэчаскай міфалогіі цар Фіваў, сын Палідора і Ніктэіды. бацька Лая, дзед Эдыпа. Быў трэцім царом Фіваў пасля свайго дзеда Кадма і бацькі Палідора. Калі памёр Палідор, Лабдак быў яшчэ малы, таму Палідор даручыў апеку Ніктэю. Калі Лабдак падрос, Лік перадаў яму ўладу.
Ваяваў з афінскім царом Пандыёнам, але разбіты. Загінуў пасля Пенфея, маючы аднолькавы з ім склад думак. Пакінуў аднагадовага сына Лаія.
Нашчадкі Лабдака завуцца лабдакідамі. Сярод іх Эдып, Антыгона, Ісмена, Палінік і Этэокл.
Тамара Міхайлаўна Алпеева
Тамара Міхайлаўна Алпеева, дзяв. Тамара Міхайлаўна Ламека (, Лепель, Віцебская вобласць, БССР) — беларускі філосаф, культуролаг. Доктар філасофскіх навук (1993), прафесар (1996). Акадэмік Міжнароднай кадравай акадэміі.
Біяграфія
У 1972 годзе скончыла БДУ. У тым жа годзе працаўладкавалася ў Інстытуце філасофіі і права АН БССР. У 1976 годзе перайшла выкладаць у БДУІР. З 2002 года прарэктар, са жніўня 2004 года рэктар Міжнароднага гуманітарна-эканамічнага інстытута (МГЭІ).
Навуковыя інтарэсы: сацыяльная філасофія і культуралогія, сацыяльная міфалогія і рэлігіязнаўства, тэорыя і метадалогія адукацыі і выхавання.
Санкцыі ЕС
22 сакавіка 2011 года трапіла ў Чорны спіс Еўрасаюза як рэктар МГЭІ, адказны за адлічэнне студэнтаў. У прыватнасці, санкцыі былі накладзены за адлічэнне, актывіста кампаніі «Гавары праўду».
Махнатка (вёска)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Падсасонскага сельскага паселішча.
Блех
Блех — месца, дзе адбельвалі бялізну. Гэта былі лугі, размешчаныя каля рэк, на паўднёвых схілах з падвышанай інтэнсіўнасцю сонечнага святла. Льняныя або канапляныя тканіны — лепш за ўсё ў маі-чэрвені — рассцілалі на траве, каб яны высахлі дабяла на сонцы. Каб паскорыць адбельванне, тканіны аблівалі вадой. Гэты занятак называўся бяленнем. Пазней блехам называлі месца, дзе размяшчалі бялільні (палатна або воску) і, пральні, лугавальныя або фарбавальныя майстэрні. Гэтыя майстэрні патрабавалі значнай колькасці вады і гідраэнергіі, таму размяшчаліся каля рэк.
Кольдынг
Кольдынг (Kolding) — дацкі марскі порт у Кольдынг-фіёрдзе, рэгіён Паўднёвая Данія, камуна Кольдынг. Сёмы па велічыні горад Даніі (57540 жыхароў станам на 2012 г.) і член «Саюза Балтыйскіх гарадоў». Акрамя таго, Кольдынг — найважнейшы вузлавы пункт балтыйскай навігацыі.
Гісторыя
Хоць Кольдынг часта наведваўся дацкімі каралямі — не толькі ў эпоху «вандроўных каралеўстваў», гэта значыць да заснавання сталіцы ў Капенгагене ў 16 ст., але і значна пазней, горад знаходзіўся ў цені суседніх гарадоў, такіх, як Хадэрслеў, Фрэдэрысія (засн. у 17 ст.).
Пасля перадзелу межаў у 1864 г., які замацаваў аддзяленне герцагства Шлезвіг ад Даніі, значэнне горада вырасла. Ён стаў важным транспартным вузлом.
Будаўніцтва мастоў цераз Малы Бельт дало дадатковы эканамічны штуршок як Кольдынгу, так і двум суседнім гарадам — Велье і Фрэдэрысіі. Гэтыя тры гарады атрымалі назву «Кольдынгскі трохвугольнік» і мелі амаль такое ж эканамічнае значэнне ў Даніі, як Капенгаген.
Кольдынг меў статус горада з 13 стагоддзя па 1970 г., калі ён быў аб'яднаны з прылеглымі камунамі ў адну камуну Кольдынг, якая ў 2007 г. была яшчэ больш павялічана.
Эканоміка і транспарт
Горад — цэнтр металургічнай і тэкстыльнай прамысловасці. У Новы час многія міжнародныя фірмы ў Даніі абгрунтоўваліся ў Кольдынгу. Разам з гарадамі Фрэдэрысія і Велье ён утварае важны вузел шашэйных і чыгунак заходняй Даніі. Тут перасякаюцца еўрапейскія трасы E 45 і E 20, а таксама чыгуначныя галіны, якія вядуць у Эсб’ерг, Фленсбург-Гамбург, Фрэдэрысія-Велье-Орхус і Одэнсэ-Капенгаген. Порт не такі значны як Фрэдэрысія, але таксама адыгрывае сваю эканамічную ролю.
Спорт
У горадзе добра развіты гандбол. У горадзе існуе спартыўнае аб'яднанне Kolding IF, і мужчынская і жаночая частка якога прадстаўлены ў вышэйшай лізе Даніі.
Аўтобус
Аўтобус (скарачэнне ад аўтамабіль-амнібус) — аўтамабіль, які змяшчае больш за 9 чалавек, не ўлічваючы вадзіцеля і прызначаны для перавозкі пасажыраў. У адрозненне ад тралейбуса і трамвая, аўтобус не патрабуе ні падвясных правадоў, ні рэек. Аўтобусы даўжынёй меней 5,5 метраў завуцца мікрааўтобусамі.
Гісторыя
Першы ў свеце аўтобус з рухавіком унутранага згарання, працуючым на бензіне, быў пабудованы ў Германіі ў 1894-1895 гадах заводам «Бенц».
Вытворцы
Вытворчасцю аўтобусаў займаюцца аўтазаводы.
У Беларусі аўтобусы вырабляюцца ў Мінску (аўтобусная вытворчасць Мінскага аўтазавода (АМАЗ) ВА "БелаўтаМАЗ"), Лідзе ("Нёман") і Дзяржынску (Эксперыментальна-механічны завод ВА "БелаўтаМАЗ"). У 1990-х зборку венгерскіх "Ікарусаў" ажыццяўляў завод "Амкадор-Пінск".
Гронаў
Гро́наў (, Гронов) — вёска ў Беларусі, у Чэрыкаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Вепрынскага сельсавета.
Каля вёскі стаянкі эпохі неаліту і бронзавага веку, на якіх знойдзены крамянёвыя прылады працы, наканечнікі стрэл і коп’яў, арнаментаваныя фрагменты ляпнога посуду.
Сюй Бэйхун
Сюй Бэйхун ( — ) — кітайскі жывапісец і графік, адзін з першых кітайскіх мастакоў XX стагоддзя, які аб’яднаў нацыянальныя мастацкія традыцыі з дасягненнямі еўрапейскай жывапісу.
Біяграфія
Нарадзіўся ў павеце Ісін правінцыі Цзянсу (Усходні Кітай) у сям’і мастака і паэта Сюй Дачжана. У дзяцінстве Сюй Бэйхун любіў змалёўваць ілюстрацыі да кнігі «Слова пра жывапіс з саду з гарчычнае зерне», кожны раз дзівячыся майстэрству аўтара мастака Жэнь І. Вучыўся ў свайго бацькі Сюй Дачжана ў Шанхаі і ў Парыжы (з 1919) ў П. А. Ж. Даньян-Буўрэ. У 1919 годзе ён вытрымаў экзамен, які даваў права паехаць за казённы кошт вучыцца ў Парыж, у Нацыянальную Вышэйшую Мастацкую школу. За гады вучобы ён авалодаў тэхнікай малявання з натуры, потым ён здзейсніў паездкі ў Германію, Бельгію, Швейцарыю і Італію, дзе знаёміўся з палотнамі вялікіх заходніх майстроў.
У 1928 годзе Сюй Бэйхун вярнуўся ў Кітай, дзе па запрашэнні заняў пасаду прафесара кафедры жывапісу ў Цэнтральным універсітэце ў Нанкіне. Пазней заняў пасаду дэкана Мастацкага факультэта Пекінскага ўніверсітэта. Ён выступаў за рэформу мастацкага выкладання, за ўвядзенне ў навучальны курс заходне-еўрапейскай тэхнікі жывапісу. Паводле яго запрашэнні прафесарам Нанкінскім універсітэта быў прызначаны таксама Цы Байшы. На 30-я гады прыходзіцца першы Кульмінацыйны перыяд у творчасці Сюй Бэйхуна. У 1934 наведаў СССР. У гады Кітайскай Народнай Рэспублікі Сюй Бэйхун займаў пасаду рэктара Цэнтральнай акадэміі мастацтваў у Пекіне (1949-53) і старшыні Усекітайскай асацыяцыі дзеячаў літаратуры і мастацтва, выхаваў плеяду мастакоў новага Кітая.
Памёр ад інсульту ў 1953 годзе. Пасля смерці ў яго доме ў Пекіне адкрыты музей.
Allium caroli-henrici
Allium caroli-henrici — від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Афганістана.
Распаўсюджанне
Эндэмік Афганістана.
Лінься
Лінься — гарадскі павет Лінься-Хуэйскай аўтаномнай акругі правінцыі Ганьсу (КНР), месца размяшчэння ўладаў аўтаномнай акругі. Назва азначае «перад ракой Дасяхэ». Лінься размешчаны ва ўрадлівай даліне ракі Дася, правага прытоку ракі Хуанхэ. Абапал даліна абмежаваная абрывамі лёсавага плато.
Андрашоўшчына
Андрашо́ўшчына (, Андрашовщина) — вёска ў Лідскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Беліцкага сельсавета.
Да 2016 г. вёска ўваходзіла у склад Пескаўскага сельсавета.
Kilkim Žaibu
«Kilkim Žaibu» — фестываль блэк метал/хэві метал і народнай музыкі ў Балтыйскім рэгіёне Еўропы. Ён праводзіцца штогод з 1999 года. Фестываль адрозніваецца ад іншых буйных металічных фестываляў уключэннем у шоў разам з блэк метал выканаўцамі, таксама сярэднявечных фальклорных калектываў і ваенна-гістарычных клубаў рэканструкцыі.
Малінаўка (Дукорскі сельсавет)
Малі́наўка (, Малиновка) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дукорскага сельсавета.
Гісторыя
Па перапісу 1926 г. вядома як пасёлак.
Пад час Другой сусветнай вайны з канца чэрвеня 1941 г. да пачатку ліпеня 1944 г. акупіравана нямецкімі войскамі.
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Дрычынскага сельсавета.
Геруцева
Геру́цева (, Герутево) — вёска ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Поразаўскага сельсавета.
Гісторыя
Да 14 лютага 1977 года вёска ўваходзіла ў склад Гарнастаевіцкага сельсавета, да 18 кастрычніка 2013 года знаходзілася ў адміністрацыйным падпарадкаванні Поразаўскага пассавета.
Гарнастаевічы
Гарнаста́евічы (, Горностаевичи) — вёска ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці Рэспублікі Беларусь.
Уваходзіць у склад Поразаўскага сельсавета.
Гісторыя
У першай палове XVII ст. вёска належала шляхецкаму роду Ляцкіх і ўваходзіла ў склад Ваўкавыскага павета Вялікага Княства Літоўскага. Ад мінскага кашталяна Яна Альфонса Ляцкага (памёр у 1646 г.) вёска перайшла ў якасці пасагу да берасцейскага ваяводы Тэафіла Трызны (памёр у 1645 г.), які ажаніўся з дачкой Яна Альфонса Ляцкага — Ізабэлай. Невядома, каму вёска належала пазней.
У сярэдзіне XVIII ст. вёска становіцца ўласнасцю шляхецкага роду Бутаўт-Андрайковічаў. Пасля трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай вёска ўвайшла ў склад Ваўкавыскага павета Слонімскай губерні, а пазней Літоўскай губерні і Гродзенскай губерні (Расійская Імперыя).
У другой палове XIX ст. вёскай валодае Яраслаў Бутаўт-Андрайковіч, ад якога вёска пераходзіць у валоданне яго дачкі — дваранкі-мастачкі Марыі Магдалены Бутаўт-Андрайковіч (1852—1933).
Паводле Рыжскага мірнага дагавора (1921) вёска ўвайшла ў склад міваеннай Польшчы — у склад Беластоцкага ваяводства. Па прычыне таго, што Марыя Магдалена Бутаўт-Андрайковіч не мела мужа і дзяцей, яна запісала па тэстаменту свой маёнтак Гарнастаевічы свайму сваяку Генрыху Канстанціну Бутаўт-Андрайковічу (1882—1941), які і стаў апошнім уласнікам маёнтка Гарнастаевічы (аж да пачатку Другой сусветнай вайны). Генрых Канстанцін Бутаўт-Андрайковіч (1882—1941) быў жанаты з Геленай Стафановіч (1887—1960)
Пасля далучэння Заходняй Беларусі ў склад БССР, маёнтак Гарнастаевічы быў нацыялізаваны, а яе ўласнік Генрых Канстанцін Бутаўт-Андрайковічу (1882—1941) быў арыштаваны ў 1939 г. савецкай уладай і памёр у Мінску (сталіцы БССР).
У 1967—1977 гадах цэнтр Гарнастаевіцкага сельсавета. Да 18 кастрычніка 2013 года вёска знаходзілася ў адміністрацыйным падпарадкаванні Поразаўскага пассавета.
Цяпер вёска ўваходзіць у склад Поразаўскага сельсавета Свіслацкага раёна Гродзенскай вобласці Рэспублікі Беларусь.
Дом па вуліцы Лазарэнкі, 7
Дом па вуліцы Лазарэнкі, 7 — будынак у Магілёве, размешчаны ў гістарычным цэнтры горада.
Гісторыя
Пабудаваны ў пачатку XX стагоддзя на Віленскай вуліцы пабудаваны як жылы, даходны дом. Пакоі верхняга паверха дома былі жылымі, на першым і цокальным паверхах размяшчаліся розныя ўстановы — крамы, майстэрні, склады.
У 1920-я гады будынак нацыяналізаваны савецкай уладай. Верагодна, першапачаткова выкарыстоўваўся як жылы, маглі размяшчацца савецкія ўстановы. Падчас Вялікай Айчыннай вайны мог быць пашкоджаны, але захаваліся дэкаратыўныя архітэктурныя дэталі на галоўным фасадзе будынка. У 1960—1990-я гады ў будынку размяшчаўся медвыцвярэзнік. З 2006 года не эксплуатаваўся і пакрысе разбураўся.
У 2007 годзе, калі на адкрыццё новай транспартнай развязкі з мостам цераз Дубравенку прыязджаў прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка, занядбаныя будынкі па вуліцы Лазарэнкі хавалі за банернай сеткай.
У 2013 годзе Магілёўскі гарвыканкам сумесна з Магілёўскім аблвыканкамам падрыхтавалі навуковае абгрунтаванне на вывад будынкаў № 5, 7, 13 і 15 са Спісу гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь. Меркавалася, што гэта дазволіць інвестарам у разы скараціць тэрміны і выдаткі на рэканструкцыю будынкаў. 27 лістапада 2013 года Беларуская рэспубліканская навукова-метадычная рада па пытаннях гісторыка-культурнай спадчыны пры Міністэрстве культуры Рэспублікі Беларусь прыняла рашэнне пазбавіць гэтыя дамы статусу гісторыка-культурных каштоўнасцей. Пазбаўленне статусу выклікала шырокі грамадскі рэзананс. Ад імя Беларускага добраахвотнага таварыства аховы помнікаў з мэтай не дапусціць разбурэння будынкаў была пададзена скарга ў Генеральную пракуратуру, якая заблакавала папярэдняе рашэнне.
У 2015 годзе будынак быў прададзены за амаль 902 млн беларускіх рублёў пад адміністрацыйна-гандлёвы ці культурна-дзелавы аб’ект.
9 чэрвеня 2017 года познім вечарам у будынку адбыўся пажар. Пажарам знішчана 100 м² даху і 50 м² перакрыццяў. Сёння будынак у аварыйным стане, знаходзіцца на рэстаўрацыі.
Архітэктура
Помнік архітэктуры эклектыкі. Двухпавярховы прамавугольны ў плане цагляны будынак, які галоўным фасадам выходзіць на чырвоную лінію забудовы вул. Лазарэнкі. Галоўны фасад па двум паверхам выдзелены рызалітам, які крыху зрушаны ў левы бок на адну вось і завершаны складанай кампазіцыяй франтона, што абрамляе акно гарышча. На 1-м паверсе ў рызаліце размешчаны галоўны ўваход, дзверы якога аздабляюць фігурныя пілястры, на другім паверсе акно аздабляюць паўкалоны. На 3-й і 7-й восях некалі знаходзіліся балконы. Паверхі падзелены шырокім гзымсавым паяском з вылучанымі падаконнымі нішамі. Аконныя праёмы першага паверха прамавугольныя з сандрыкамі, другога — прамавугольныя з ліштвамі. З правага боку вылучаны рызаліт на адну вось, аздабленне якога не адрозніваецца ад аздаблення галоўнага фасада. Сцяна з левага боку збудавання — глухая, завершана франтонам. Сцены завершаны прафіляваным гзымсамам. Усе дэкаратыўныя дэталі выкананы цаглянай муроўкай. Дах двухсхільны.
Гігін
Гі́гін (Hyginus) — імя шэрагу рымскіх дзеячаў культуры.
Паходжанне прозвішча
Паводле даследчыка беларускай антрапаніміі М. Бірылы, прозвішчы з коранем «Гіг-» (Гіга, Гігевіч, Гігель, Гігола) ёсць балцкай антрапанімічнай спадчынай — менавіта прозвішча «Гігель» паходзіць ад балцка-літоўскага «Гігеліс», а «Гігола» — ад «Гігуоліс». «Слоўнік літоўскіх прозвішчаў» называе такія прозвішчы, як Giga, Gigas, Gigis, Gigelis, Giguolis. Ад адпаведных антрапонімаў паходзяць заходнелітоўскія (жамойцкія) тапонімы, у дакументах XVI ст. засведчаныя ў форме «Гігішкі», «Гігойці» (< Gigiškės, Gigaičiai).
Краматорск
Крамато́рск (Крамато́рськ) — горад абласнога значэння ў Данецкай вобласці Украіны. Размешчаны ў паўночнай частцы вобласці на р. Казённы Тарэц (прыток р. Северскага Данца). Насельніцтва 208 000 чал. (2016).
З 11 кастрычніка 2014 г. горад фактычна з’яўляецца абласным цэнтрам Данецкай вобласці, дзе знаходзіцца Данецкая абласная ваенна-грамадзянская адміністрацыя і іншыя абласныя ўстановы.
Паходжанне назвы
У канцы 60-х гадоў XIX ст. на будаванай у той час Курска-Харкаўска-Азоўскай чыгунцы, каля ракі Казённы Тарэц з’явілася чыгуначная станцыя Краматорск, паблізу якой вырас пасёлак. Спачатку пасёлак называўся Крам на Тарцы, затым паступова назва змянілася на Краматорск.
Гістарычная прыналежнасць
Згодна з археалагічнымі звесткамі, на тэрыторыі сучаснага Краматорска і яго бліжэйшых прадмесцяў людзі сяліліся яшчэ ў старажытныя часы. На паўночна-заходняй ускраіне Краматорску знойдзеныя каменяломні і майстэрні па апрацоўцы крэменю эпохі неаліту, якія працягвалі існаваць і ў перыяд ранняй медзі. У прадмесцях Краматорску даследавана таксама Курганны магільнік металурга-ліцейніка эпохі бронзы.
У 1767 г. ўрад Расіі аддаў графу Ф. Таранаву 10 тысяч дзесяцін казацкай зямлі, на якіх было заснавана сяло Пятроўка. Пазней гэтыя землі былі прададзены высакароднаму роду Абаза, пасля — замежнікам Іванову, Шабельскаму, Шцейгераву. У выніку ўзніклі новыя паселішчы Абазаўка, Іванаўка, Шабэлькоўка, Шцейгераўка, якія ў далейшым стварылі своеасаблівую агламерацыю — Краматорск.
24 верасня 2008 г. прыняты сцяг і новы герб горада.
12 красавіка 2014 г. выканкам і гараддзел міліцыі былі захоплены сепаратысцкім Народным апалчэннем Данбаса, а пазней горад абвешчаны часткай самаабвешчанай Данецкай Народнай Рэспублікі (афіцыйна забароненая ва Украіне, і з’яўляецца тэрарыстычнай ). 5 ліпеня пад націскам урадавых войск, якія занялі Славянск, сепаратысты пакінулі кантрольна-прапускныя пункты ў Краматорску, пасля чаго горад быў узяты пад кантроль. У кастрычніку 2014 г. у Краматорск пераехала Данецкая абласная ваенна-грамадзянская адміністрацыя.
10 лютага 2015 г. жылыя кварталы горада і аэрадром падвергліся абстрэлу з РСЗА з паўднёва-паўднёва-ўсходняга напрамку.
Насельніцтва
Паводле дадзеных перапісу 2001 года 31,06 % адзначылі роднай мовай украінскую, 67,87 % — рускую, а 1,07 % — іншую.
Паводле нацыянальнага складу ўкраінцы складалі 70,2 %, рускія — 26,9 %, беларусы — 0,7 %, а іншыя — 2,2 %.
Сыраежка крохкая
Сырае́жка крохкая (Russula fragilis) — шапкавы базідыяльны грыб з роду сямейства.
Апісанне
Пладовае цела грыба — шапка на ножцы. Шапка дыяметрам 2—5 см, пукатая, пазней плоская, з тонкім гладкім або рубчастым краем. У спелых грыбоў часам край шапкі прыўзняты. Скурка чырвонага колеру з фіялетавым адценнем, лёгка адстае ад мякаці. Ножка грыба даўжынёй 3—6 см і 1—1,5 см у дыяметры, круглая, суцэльная. Колер ножкі белы, у дарослых грыбоў часам набывае жаўтаватае адценне. Мякаць белага колеру, крохкая, едкая на смак, без асаблівага паху. Пласцінкі прырослыя, крохкія, белыя. Часам па краю пласцінак прысутнічаюць дробныя зубцы. Споры дробнабарадаўчатыя або шыпаватыя, бясколерныя.
Ядомы грыб.
Экалогія і распаўсюджванне
Грыбы растуць у розных лясах. Пладовыя целы з'яўляюцца ў ліпені—верасні, паасобку або групамі.
371
371 — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 371 год нашай эры, 371 год 1 тысячагоддзя, 71 год IV стагоддзя, 1 год 8-га дзесяцігоддзя IV стагоддзя, 2 год 370-х гадоў.
1924 год у гісторыі кіно
1924 год быў адзначаны шэрагам кінематаграфічных падзей.
Паловіца (прыток Галбіцы)
Пало́віца — рака ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці, левы прыток ракі Галбіца (басейн Заходняй Дзвіны).
Пачынаецца за 0,9 км на паўднёвы захад ад вёскі Кролікі, вусце на поўдзень ад вёскі Рымкі на мяжы Пастаўскага і Шаркаўшчынскага раёнаў. Цячэ па паўднёва-заходняй частцы Полацкай нізіны. Асноўныя прытокі: рака Снарыхоўка і рака без назвы каля вёскі Чашуны (справа).
Даўжыня ракі 38 км. Плошча вадазбору 211 км². Сярэднегадавы расход вады ў вусці 1,3 м³/с. Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,9 ‰. Даліна ў верхнім цячэнні на працягу 10—12 км малавыразная, ніжэй трапецападобная (шырыня 0,5-0,7 км). Абалона пераважна двухбаковая, у нізоўі чаргуецца па берагах (шырыня 60—100 м). Рэчышча ў вярхоўі на працягу 3 км звычайна ў межань перасыхае. Каля вёскі Кундры ад ракі адыходзіць канал, па якім частка сцёку перакідваецца ў раку Лучайка. Рэчышча на працягу 29,2 км уверх ад вусця і 4,5 км у верхнім і сярэднім цячэнні каналізаванае.
Новае (Угранскі раён)
Новае (Новое) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Знаменскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Падсасонскага сельскага паселішча.
Тралейбус
Тралейбус (trolleybus, ад trolley — кантактны провад, ролікавы токаздымальнік і bus— скарачэнне ад Omnibus — «[карэта] для ўсіх») — бязрэйкавы транспартны сродак (звычайна пасажырскі) з электрычным прыводам, які атрымлівае электрычны ток ад вонкавай крыніцы. Калі тралейбус назапашвае электраэнергію, ён завецца кантактным электробусам.
Хёкстэр
Хёкстэр (Höxter) — горад у Германіі, раённы цэнтр, размешчаны ў зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Дэтмальд. Уваходзіць у склад раёна Хёкстэр. Насельніцтва — чалавек (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 157,89 км². Афіцыйны код — 05 7 62 020.
Тралейбус
Тралейбус атрымлівае электрычны ток ад двухдротнай кантактнай сеткі (падвесныя (тралейныя) дроты) праз штангі таказдыму.
Тралейбус выкарыстоўваецца пераважна ў гарадах.
Тралейбус у Беларусі
Першы тралейбус быў пушчаны ў Мінску ў 1952 годзе (69 маршрутаў на 2008 год). У Гомелі — у 1962, У Віцебску — 01.09.1978, у Брэсце — 1981. Акрамя ўсіх абласных гарадоў тралейбус ёсць у Бабруйску.
Благавешчанне (народнае свята)
Благавешчанне (Дабравешчанне, Звеставанне, Свята вясны, Гуканне Вясны, Рыгор) — беларускае народнае свята, якое адзначаецца. Лічыцца вялікім святам, святам прылёту бусла.
Хрысціянскае свята
Назва свята паходзіць ад словазлучэння «благая (добрая, шчаслівая, радасная) вестка», звязваецца з цудоўным зачаццем сына Божага — Ісуса Хрыста. Згодна з Евангеллем ад Лукі, з такой шчаслівай (благой) весткай звярнуўся да Дзевы Марыі, якая жыла ў горадзе Назарэце, пасланец Бога — архангел Гаўрыіл, які паведаміў ёй, што ў вызначаны час яна народзіць збавіцеля свету і выратавальніка людзей — Ісуса. Лічыцца, што той момант, калі Марыя ўспрыняла благую вестку і згадзілася з наканаваным ёй лёсам, і з’яўляецца момантам яе цудоўнага зачацця, пачаткам цяжарнасці. Жанчыны бачаць у Дзеве Марыі ідэал Маці, самаадданай жанчыны з цяжкім, шматпакутным і шчаслівым лёсам і просяць дапамогі ва ўсіх справах. Людзі здаўна ўшаноўвалі гэтае свята, лічылі цяжкім грахом займацца нават лёгкай работай, бо ўвесь свет радаваўся: сонца іграла на ўсходзе, птушкі нават гнёзды не вілі.
Славянскія звычаі
У Драгічынскім раёне, калі ўпершыню бачылі белую птушку, то клікалі: «Бусько, бусько, на Тобі галёпу, а ты мыні дай жыта сторону, на Тобі сырпа, дай мыні жыта снопа» (Талстая, 1984). Галёпы — пшанічныя пірагі ў выглядзе бусла — пяклі і на Гродзеншчыне. Шчасціла нібыта таму, хто ўбачыць першага бусла, які ляціць. А ў таго, каму трапіць на вока стаячы, нібы будуць балець ногі. Дзеці сустракалі птушку радаснай песняй: Бусел, бусел-клекатун, Узяў бабу за каўтун… Да Благавешчання строга забаранялася капаць зямлю, бо яна можа ўгневацца і не зарадзіць. У некаторых мясцовасцях не пяклі і не варылі, бо баяліся, што паселішчы будуць спаленыя сонцам. У гэты дзень забаранялася гарадзіць плот, убіваць у зямлю колле, не пачыналі сеў, не выганялі першы раз кароў, не вывозілі гной у поле. Гаспадыня падымалася раней мужа, каб выканаць абрад «развязвання сахі» (Навагрудскі павет; Крачкоўскі, 1874). У Свіслацкім раёне жанчыны не расчэсвалі валасы, каб «куры расаду не дралі». Пасля абеду ў многіх раёнах Беларусі «гукалі вясну». Спявалі: У нас сягоння Благавешчынне. У нас дзевачкі — дарагі тавар, У нас хлопчыкі — дзяшовы тавар… Песні напаміналі пра далёкія часы куплі-продажу нявест і іншыя рэлікты. Моладзь наладжвала гульні, карагоды. На паўднёвым усходзе Беларусі «вадзілі стралу».
Благавешчанне лічылася днём, спрыяльным для прадказання надвор’я. Калі прайшоў снег — будзе мокрае лета, калі ж сухое, цёплае надвор’е, то лічылася, што лета будзе засушлівае, а восень марозная. Згодна з народнымі прыкметамі, захаванне снегу да Благавешчання абяцае грыбное лета і цёплую, сонечную восень.
Прымаўкі і прыкметы
На Рыгора зіма ідзе ў мора. На Дабравешчанне няможна нічога з лесу прыносіць, бо ў хаце завядуцца гадзіны і чарвякі. Да Благавешчання няможна чапаць маткі-зямлі, бо яна можа ўгневацца да й не зарадзіць. Якое надвор’е на Вялікдзень, такім яму быць і на Благавешчанне.
Сінікава
Сінікава (Синиково) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Знаменскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Падсасонскага сельскага паселішча.
Лучайка (прыток Мнюты)
Даўжыня ракі 21 км. Плошча вадазбору 121 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,9 ‰. Выцякае з возера Сельцы за 0,9 км на поўнач ад вёскі Гаравыя Глыбоцкага раёна, вусце за 0,5 км на захад ад вёскі Жукі Ложныя Шаркоўшчынскага раёна. Рэчышча каналізаванае ад вытоку на працягу 2,5 км і ўгару ад вусця на працягу 5,7 км.
Міхалі (Мёрскі раён)
Міхалі́ (, Михали) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Язненскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Язна Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
372
372 — высакосны год, пачаўся ў нядзелю. 372 год нашай эры, 372 год 1 тысячагоддзя, 72 год IV стагоддзя, 2 год 8-га дзесяцігоддзя IV стагоддзя, 3 год 370-х гадоў.
1920 год у гісторыі кіно
1920 год быў адзначаны шэрагам кінематаграфічных падзей.
Белеўцы (Лідскі раён)
Бе́леўцы (, Белевцы) — вёска ў Лідскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Беліцкага сельсавета.
Драгунскія Хутары
Драгу́нскія Хутары́ (, Драгунские Хуторы) — вёска ў Чэрыкаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Вепрынскага сельсавета.
Белеўцы (Лідскі раён)
Да 2016 г. вёска ўваходзіла у склад Пескаўскага сельсавета.
374
374 — невысакосны год, пачаўся ў сераду. 374 год нашай эры, 374 год 1 тысячагоддзя, 74 год IV стагоддзя, 4 год 8-га дзесяцігоддзя IV стагоддзя, 5 год 370-х гадоў.
Грушчаны
Грушча́ны (, Грущаны) — вёска ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Поразаўскага сельсавета.
Гісторыя
Да 14 лютага 1977 года вёска ўваходзіла ў склад Гарнастаевіцкага сельсавета, да 18 кастрычніка 2013 года знаходзілася ў адміністрацыйным падпарадкаванні Поразаўскага пассавета.
Карал Слаўкаўскі
Ка́рал Сла́ўкаўскі (Karel Slavkovský;, Бештвіна, цяпер раён Хрудзім, Чэхія — , ) — чэшскі піяніст.
Пачаў вучыцца музыцы ў свайго дзядзькі, мясцовага настаўніка. Затым перабраўся ў Прагу, дзе вучыўся ў кампазітара Чэнека Вінаржа і піяніста Аляксандра Драйшака. У 1864 годзе дэбютаваў як акампаніятар, першы сольны канцэрт даў у 1870 годзе. Адным з першых пражскіх выканаўцаў зацікавіўся старадаўняй музыкай, выконваў творы Даменіка Скарлаці. Найбольш вядомы як першы выканаўца Фартэпіяннага канцэрту Антаніна Дворжака (24 сакавіка 1878), быў таксама першым выканаўцам некаторых фартэпіянных п'ес Бедржыха Сметаны, ахвотна іграў ранніх чэшскіх кампазітараў (Воржышака, Душака). З 1867 года вёў таксама выкладчыцкую дзейнасць.
Спаса-Праабражэнская царква (Чашнікі)
Спаса-Праабражэнская царква — дзеючы праваслаўны храм у горадзе Чашніках Віцебскай вобласці. Помнік архітэктуры класіцызму.
Гісторыя
Спаса-Праабражэнская царква пабудавана ў цэнтры горада ў 1843—1845 гг. з цэглы. Спаса-Праабражэнская царква адлюстравана на малюнку Напалеона Орды (1876).
Архітэктура
Будынак храма крыжападобны ў плане з прамавугольнымі крыламі трапезнай, бакавых прыдзелаў і апсіды. Завершаны сферычным купалам на светлавым барабане. Над трапезнай знаходзіцца званіца. Галоўны фасад аформлены порцікам з франтонам. З арсенала класічнай архітэктуры выкарыстаны пілястры, паўцыркульныя сандрыкі прамавугольных аконных праёмаў, прафіляваны апяразваючы карніз з плоскім фрызам.
Інтэр’ер
У залу храма адкрываецца падкупальная прастора і праз шырокія арачныя прасветы бакавыя скляпеністыя прыдзелы, апсіда і трапезная. Скляпенні аздоблены адноўленай у 1970 г. фрэскавай размалёўкай з выявамі Бога Саваофа на троне і 12 апосталаў, на ветразях выявы евангелістаў, у алтары «Богаяўленне», на сценах — евангельскі цыкл. Абразы 18 — 19 ст.: «Маці Божая Адзігітрыя», «Хрышчэнне», «Феадосій Угліцкі», «Спас Пантакратар».
Калачэнне (тэкстыль)
Гісторыя
У Ірландыі калачэнне было ўпершыню прадстаўлена Гамільтанам Максвелам у 1725 годзе. Калачэнне з’яўляецца часткай аздаблення ільнянога палатна. Удар малатком уцягвае пляценне і надае тканіне гладкасць на дотык. Працэс быў паступова адменены, выціснуты. Абодва гэтыя працэсы яднае сцісканне; аднак пры каляндраванні аздабленне не застаецца на ўвесь тэрмін службы тканіны. Гэта адрознівае яго ад калачэння.
Калацільныя млыны
Кампанія «William Clark and Sons», якая базуецца ў Аперлендсе ў Паўночнай Ірландыі, з’яўляецца апошняй камерцыйнай фабрыкай па вытворчасці калацільных млыноў у свеце. Яна працуе на адным месцы з 1736 года.
ФК Віцьбіч-Дынама-Энерга
ФК Віцьбіч-Дынама-Энерга — былы беларускі футбольны клуб з горада Віцебск.
Гісторыя
Клуб быў заснаваны ў 1997 і заявіўся ў Трэцюю лігу чэмпіянату Беларусі. Атрымаўшы перамогу ў гэтым турніры, віцябляне прайшлі ў Першую лігу. У сезоне 1999 клуб заняў апошняе месца ў Першай лізе і спыніў існаванне з-за фінансавых праблем.
Мікеланджэла Антаніёні
Мікела́нджэла Антаніё́ні (Michelangelo Antonioni;,  — , ) — італьянскі кінарэжысёр і сцэнарыст, класік еўрапейскага артхауса, яго называлі «паэтам адчужэння і некамунікабельнасці».
Біяграфічныя звесткі
Скончыў Вышэйшую школу эканомікі і камерцыі ў Балонні.
Творчасць
Асноўныя тэма творчасці — даследаванне ўнутранага свету чалавека, які адчувае сваю ізаляванасць, пакінутасць, адзіноту і боязь жыцця. У паваенную эпоху паказаў раз’яднанасць людзей, іх трагічную «некамунікабельнасць». Героі яго стужак пакутліва перажываюць сваю ўнутраную самоту: «Хроніка аднаго кахання» (1950), «Пераможаныя» (1952), «Дама без камелій» (1953), «Сяброўкі» (1955). Своеасаблівы цыкл складаюць фільмы 1960-х гадоў, у якіх паказаны разрыў кантакту герояў з рэальнасцю, унутраны крызіс: «Крык», «Ноч», «Зацьменне», «Чырвоная пустыня». Майстэрскае выкарыстанне натуральных шумаў, паўз, сімвалічных дэталяў робіць фільмы Антаніёні гукапластычным відовішчам. У іншых краінах зняў фільмы: «Фотапавелічэнне» (Англія, 1967), «Забрыеш Пойнт» (ЗША, 1970), «Прафесія: рэпарцёр» (Алжыр, 1975).
Эрнэста Гевара
Эрнэста Гевара (Чэ) (Erneso Guevara;, , Аргенціна — , , Балівія) — вядомы лацінаамерыканскі рэвалюцыянер, паплечнік Фідэля Кастра, камандантэ.
Біяграфія
З 1946 па 1953: студэнт медыцынскага факультэта Нацыянальнага ўніверсітэта ў Буэнас-Айрэсе.
1950: матрос на нафтаналіўным караблі. Здзяйсняе падарожжа на Трынідад і ў Брытанскую Гвіяну.
1953: заканчвае вучобу ва ўніверсітэце і атрымлівае дыплом урача.
1953—1954: здзяйсняе другое падарожжа па краінах Лацінскай Амерыкі. Наведвае Балівію, Перу, Эквадор, Калумбію, Панаму, Коста-Рыку, Сальвадор. У Гватэмале сустракае сваю першай жонку, рэвалюцыянерку з Перу Ільду Гадэа, і пад яе ўплывам канчаткова робіцца левым радыкалам. У 1954 ЗША пачынае бамбардзіроўкі сталіцы Гватэмалы. Эрнеста Гевара прымае актыўны ўдзел у абароне ўрада прэзідэнта Х. Арбенса, пасля паражэння якога пасяляецца ў Мексіцы разам з жонкай.
1954—1956: у Мексікцы працуе ўрачом у Інстытуце кардыялогіі. У гэты час ён атрымлівае сваю славутаю мянушку Чэ. У сям’і з’яўляецца дзіця, дачка Ільдзіта.
1955: сустракаецца з Фідэлем Кастрам, уступае ў яго рэвалюцыйны атрад «М-26-7», удзельнічае ў падрыхтоўцы экспедыцыі на яхце «Гранма».
З 25 лістапада па 2 снежня 1956: накіроўваецца з порта Туспан на яхце «Гранма» у ліку 82 паўстанцаў пад кіраўніцтвам Фідэля Кастра на Кубу ў якасці карабельнага ўрача.
1956—1959: удзельнік рэвалюцыйна-вызваленчай вайны на Кубе, двойчы паранены ў баі.
27—28 мая 1957: бой ля Увера.
5 чэрвеня 1957: прызначаны маёрам (камандантэ), камандзірам чацвёртай калоны.
16 кастрычніка 1958: калона Чэ дасягае гор Эскамбрая.
Снежань 1958: наступленне на горад Санта-Клара.
З 28 па 31 снежня 1958: Чэ кіруе бітвай за Санта-Клару.
1 студзеня 1959: вызваленне Санта-Клары.
2 студзеня 1959: калона Чэ ўваходзіць у Гавану, дзе займае крэпасць Кабань. Куба поўнасцю ў руках паўстанцаў, вайна скончаная. Пачынаецца мірны перыяд жыцця Чэ.
9 лютага 1959: Чэ прэзідэнцкім дэкрэтам абвяшчаецца грамадзянінам Кубы з правамі кубінца ад нараджэння. Да гэтага часу ён ужо славуты на ўвесь свет, прагрэсіўная студэнцкая моладзь лічыць яго сваім кумірам.
2 чэрвеня 1959: разводзіцца з Ільдай Гадэа і жэніцца на Алейдзе Марч.
З 13 чэрвеня па 5 верасня 1959: на пасадзе пасла па асобых даручэннях з паўнамоцтвамі віцэ-прэзідэнта наведвае Егіпет, Судан, Пакістан, Індыю, Бірму, Інданезію, Цэйлон, Японію, Марока, Югаславію, Іспанію. Мэты — наладжванне эканамічных стасункаў новага ўрада Кубы, а таксама купля зброі — дасягнуты не былі.
7 кастрычніка 1959: прызначаецца кіраўніком дэпартамента прамысловасці Нацыянальнага Інстытута Аграрнай Рэформы (НІАР).
26 лістапада 1959: прызначаецца дырэктарам Нацыянальнага банка Кубы.
5 лютага 1960: у Гаване ўдзельнічае ў адкрыцці Савецкай выстаўкі дасягненняў навукі, тэхнікі і культуры, упершыню сустракаецца з А. І. Мікаянам. У маі ў Гаване выходзіць кніга Чэ «Партызанская вайна».
Майскі (Чэрыкаўскі раён)
Ма́йскі (, Майский) — аграгарадок у Чэрыкаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Вепрынскага сельсавета.
Эрнэста Гевара
Біяграфія
З 22 кастрычніка па 9 снежня 1960: наведвае як кіраўнік эканамічнай місіі Кубы Савецкі Саюз, Чэхаславакію, ГДР, КНР, КНДР.
Культурныя каштоўнасці
Упершыню вызначэнне паняцця «культурная каштоўнасць» было сфармулявана ў Гагскай Канвенцыі аб абароне культурных каштоўнасцей у выпадку ўзброенага канфлікту ў 1954 годзе. Дзякуючы дадзенай Канвенцыі гэта паняцце было ўведзена ў міжнародную тэрміналогію. У цяперашні час у кожнай дзяржаве ёсць сваё, нацыянальнае вызначэнне гэтага паняцця, пры гэтым, у адной і той жа краіне ў розных галінах права могуць прымяняцца розныя азначэнні.
Эрнэста Гевара
Біяграфія
23 лютага 1961: прызначаецца міністрам прамысловасці і членам Цэнтральнага савета планавання, які хутка пачынае ўзначальваць па сумяшчальнасці.
17 красавіка 1961: уварванне наймітаў на Плая-Хірон. Чэ ўзначальвае войскі ў Пінар-дэль-Рыа.
2 чэрвеня 1961: Чэ падпісвае эканамічнае пагадненне з СССР. Тут пачынаецца супрацоўніцтва Кубы і СССР, вынікам якога стаў Карыбскі крызіс.
24 чэрвеня 1961: сустракаецца з Юрыем Гагарыным у Гаване.
Жнівень 1961: прадстаўляе Кубу на канферэнцыі Міжамерыканскага эканамічнага савета ў Пунта-дэль-Эстэ (Уругвай), на якім выяўляе імперыялістычны характар створанага ЗША «Саюза дзеля прагрэсу». Наведвае Аргенціну і Бразілію, дзе вядзе перагаворы з прэзідэнтамі Франдзісі і Куадрасам.
2 сакавіка 1962: прызначаецца членам Сакратарыята і Эканамічнай камісіі Аб’яднаных рэвалюцыйных арганізацый (АРА).
8 сакавіка 1962: прызначаецца членам Нацыянальнага кіраўніцтва.
15 красавіка 1962: выступае ў Гаване на прафсаюзным кангрэсе рабочых Кубы, заклікае да разгортвання сацыялістычнага спаборніцтва.
З 27 жніўня па 8 верасня 1962: знаходзіцца ў Маскве як кіраўнік кубінскай партыйна-ўрадавай дэлегацыі. Пасля Масквы наведвае Чэхаславакію.