cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ганна Алегаўна Піліпенка
Клубная кар’ера
Летам 2011 года перайшла ў расійскі клуб «Разань-ПДВ», дзе правяла два сезоны, згуляўшы 32 матчы і забіўшы 8 галоў. Пасля сыходу з разанскага клуба правяла паўтара года ў іншай расійскай камандзе « Мардовачка» (Саранск), згуляла 24 матчы і забіла адзін гол.
У 2015 годзе вярнулася на радзіму і далучылася да клуба «Мінск».
У 2020 годзе пакнула літоўскі клуб «Гінтра Універсітэтас» і падпісала кантракт з мінскім «Дынама».
Мастык
Мастык — сяло ў Бескарагайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Далонскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 34 км на паўднёвы захад ад раённага цэнтра, сяла Бескарагай. Код КАТА — 633641300.
Казанскі трамвай
Казанскі трамвай — трамвайная сістэма Казані, Татарстан. Адна з найстарэйшых электрычных трамвайных сістэм у Расіі, рух пачаты 20 лістапада 1899 г. На 2010 год дзейнічаюць 6 маршрутаў, агульнай працягласцю 120 кіламетраў, колькасць вагонаў — да 95 у гадзіну пік. Сістэму абслугоўваюць дэпо № 1 і № 2.
Дамара
Дама́ра (саманава: Damaqua) — народ у Намібіі. Размаўляе на кайсанскай мове, аднак мае адрознае ад кайсанскіх народаў паходжанне. У 2014 г. налічвалася каля 140 000 дамара.
Паходжанне
Паходжанне дамара пакуль мала даследавана. Яны размаўляюць на той жа мове, што і нама, аднак знешне выглядаюць як банту і адасабляюць сябе ад кайсанскіх народаў. Згодна меркаванням антраполагаў, дамара могуць быць нашчадкамі першых банту, якія мігрыравалі ў Паўднёвую Афрыку або прадстаўнікоў больш ранняй міграцыі іншых моўных груп з Цэнтральнай Афрыкі.
Згодна паданням саміх дамара, іх продкі з канца XIV ст. мелі агульнага вярхоўнага правадыра і насялялі рэгіён ракі Куненэ. Аднак у XVII ст. дамара пацярпелі паражэнне ад ворагаў і былі вымушаны разысціся ў розныя раёны сучаснай цэнтральнай Намібіі.
З канца XVIII ст. дамара знаходзіліся ў саюзніцкіх адносінах з нама, ад якіх перанялі мову і лад жыцця жывёлагадоўцаў.
Асаблівасці культуры
Да з'яўлення ў Намібіі белых перасяленцаў дамара вялі качавы лад жыцця, займаліся паляваннем і збіральніцтвам, у меньшай ступені — жывёлагадоўляй. У нашы дні жывёлагадоўля з'яўляецца найбольш важным заняткам сельскіх жыхароў. Дамара трымаюць буйныя статкі авечак і кароў. Земляробства адыгрывае дапаможную ролю. Многія дамара жывуць у гарадах, працуюць у адміністрацыі і на прадпрыемствах. Традыцыйныя рамёствы — здабыча медзі, выраб керамікі.
Традыцыйна дамара падзяляюцца на 11 рэгіянальных супольнасцяў хаоці. Яны ўзніклі ў выніку раз'яднання XVII ст. Хаоці складаюцца з вялікіх пашыраных сем'яў. Дамара не фарміруюць асобныя паселішчы, але нават у гарадах імкнуцца жыць асобна ад прадстаўнікоў іншых этнічных груп. Фармальна ўсе хаоці падпарадкоўваюцца адзінаму вярхоўнаму правадыру, які такма ўзначальвае палітычную партыю Аб'яднаны Дэмакратычны Фронт, што абараняе інтарэсы дамара.
Рэлігія
Традыцыйныя рэлігійныя вераванні заснаваны на шанаванні вярхоўнага бажаства Кгамаб, што жыве на небе, распараджаецца вадой і жыццём людзей. Пасля смерці душы накіроўваюцца да Кгамаб. Рытуалы шанавання ўключаюць сумесныя зборы ля вогнішча, распіванне святых напояў.
З канца XIX ст. многія вернікі-дамара спавядаюць пратэстантызм.
NGC 6419
NGC 6419 (іншыя абазначэнні — UGC 10924, MCG 11-21-12, ZWG 321.24, PGC 60543) — спіральная галактыка (Sa) ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Сосны (Камянецкі раён)
Со́сны (, Сосны) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Пелішчанскага сельсавета.
Чынтэ-Тэзіна
Чынтэ-Тэзіна (Cinte Tesino) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 380 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 15 чал./км². Займае плошчу 25 км². Паштовы індэкс — 38050. Тэлефонны код — 0461.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Аўгуст Уільям Дэрлет
Аўгуст Уільям Дэрлет (1909—1971) — амерыканскі пісьменнік у стылі фэнтэзі і хорар, палкі прыхільнік Лаўкрафта, які прысвяціў сваё жыццё прапагандзе яго творчасці. Ён заснаваў выдавецтва Arkham House, дзе ў шэрагу з творамі куміра публікаваліся і іншыя майстры. Сам Дэрлет напісаў два зборніка перайманняў Лаўкрафту: «Маска Ктулху» (1958) і «След Ктулху» (1962).
Сцяпан Пятровіч Янчук
Сцяпа́н Пятровіч Янчу́к (нар., в. Мінянка Кобрынскага раёна Брэсцкай вобласці, БССР) — беларускі дзяржаўны дзеяч, экс-міністр фінансаў Беларусі.
Біяграфія
Нарадзіўся 28 мая 1944 года ў в. Мінянка Кобрынскага раёна Брэсцкай вобласці, беларус. Выхадзец са шматдзетнай сялянскай сям'і.
Працоўную дзейнасць пачаў у 1961 годзе ў Кобрынскам райфінаддзела пасля заканчэння Мінскага фінансава-эканамічнага тэхнікума.
З 1963 па 1966 і ў 1971 па 1973 — служыў у шэрагах Савецкай Арміі.
У 1975—1980 гадах працаваў загадчыкам фінансавага аддзела Пінскага гарвыканкама.
З чэрвеня 1980 па чэрвень 1985 узначальваў фінансавы аддзел Брэсцкага аблвыканкама.
У 1985 годзе прызначаны намеснікам міністра фінансаў БССР, у лютым 1987 — першым намеснікам міністра.
16 ліпеня 1990 года прызначаны міністрам фінансаў Беларускай ССР. На пасту міністра кіраваў працэсамі распрацоўкі нацыянальнай бюджэтнай палітыкі, стварэння нацыянальных падатковай і валютнай сістэмаў.
У 1994 годзе вызвалены ад займаемай пасады ў сувязі з выхадам у адстаўку.
Пасля адстаўкі амаль 10 год працаваў кіраўніком прадстаўніцтва АСБ «Беларусбанка» ў Варшаве, затым — памочнік Старшыні праўлення Беларусбанка па знешнеэканамічных пытаннях.
Сусветная прэмія саўндтрэкаў 2005
5-я цырымо́нія прысуджэ́ння Сусве́тнай прэ́міі саўндтрэ́каў адбылася 15 кастрычніка 2005 года ў Генце, Бельгія.
Зембін
Зе́мбін (, Зембин) — аграгарадок, раней мястэчка, у Барысаўскім раёне Мінскай вобласці, за 29 км на паўночны захад ад Барысава, на скрыжаванні аўтадарог і. Цэнтр Зембінскага сельсавета.
Сусветная прэмія саўндтрэкаў 2005
Пераможцы і намінанты
Ніжэй прыведзены спісы пераможцаў і намінантаў. У межах адной катэгорыі намінанты ўпарадкаваны паводле беларускага алфавіта. Пераможца адзначаны жоўтым колерам фона    і прыводзіцца першым.
Зембін
Назва
На думку географа Вадзіма Жучкевіча, тапонім Зембін спазнаў значныя змяненні. Пачатковай формай, імаверна, быў Жабін — ад прозвішча Жаба. На карце XVI ст. паселішча значыцца як Жэмбін. Пазней «ж» перайшло ў «з» падобна на тое, як гэта адбылося ў Жыгмант — Зыгмант, жалеза — залеза (дыялектнае), Ждановіч — Здановіч і г. д. Ужо пад 1592 годам мястэчка ўпамінаецца як Зэбін. Такім чынам, трансфармацыя назвы мела наступны выгляд: Жабін — Жэбін — Зэбін — Зембін.
Вялікае Княства Літоўскае
Паводле даследчыкаў XIX стагоддзя, сярод навакольных паселішчаў Зембін ёсць найстарэйшым. Аднак дакладная дата яго заснавання застаецца невядомай. Першы пісьмовы ўпамін датуецца толькі 1526 годам. У гэты час тут існаваў вялікі маёнтак, якім валодалі Радзівілы. Пра значнасць маёнтку сведчыць тое, што для кіравання ім прызначаўся дзяржаўца. Як вядома, дзяржаўцы ў Вялікім Княстве Літоўскім прызначаліся толькі ў вялікакняжскія або ў буйныя маёнткі. У ліпені 1592 года дзяржаўцам зембінскім быў Януш Длускі. У канцы XVI — пачатку XVII стагоддзяў маёнтак належаў прадстаўніку іншага вядомага вялікалітоўскага роду — Станіславу Кішку.
У XVІ — першай палове XVІІ стагоддзяў адбыўся росквіт Зембіна. У гэты час ён меў статус мястэчка. З сярэдзіны XVІІ стагоддзя праз вайну Маскоўскай дзяржавы з Рэччу Паспалітай і яе наступствы Зембін, як і ўся краіна, перажыў моцны заняпад. Пачатак XVIII стагоддзя не прынёс палёгкі. Вайсковыя дзеянні за часамі Вялікай Паўночнай вайны абмінулі мястэчка, аднак працяглае размяшчэнне тут хаўруснага маскоўскага войска на чале з Меншыкавым давяло край да жабрацтва. З гэтай прычыны Зембін згубіў статус мястэчка. На 1777 год тут было 38 двароў, карчма, бровар і 2 вадзяныя млыны.
Пераломным у лёсе Зембіна быў 1783 год. Тагачасны ягоны гаспадар Храптовіч дамогся вяртання паселішчу статуса мястэчка, запрасіў сяліцца ў ім усіх вольных людзей (як хрысціянаў, так і нехрысціянаў) і стварыў ім умовы для вядзення гандлю. З гэтага часу ў Зембіне пасяліліся яўрэі, а сам ён пачаў хутка расці. Этнічная змена складу насельніцтва прывяла да змены вонкавага выгляду. Калі раней на Рынку стаяла царква, то неўзабаве па вяртанні статуса мястэчка на яе месцы ўзвялі сінагогу (апошняя бажніца на гэтым месцы існавала яшчэ да Другой сусветнай вайны), а новую царкву збудавалі паміж 1783 і 1800 гадамі ў баку ад цэнтра — там, дзе і цяпер знаходзіцца больш позняя царква-мураўёўка.
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) Зембін апынуўся ў складзе Расійскай імперыі, у Барысаўскім павеце Мінскай губерні. Новыя ўлады адабралі мястэчка ў Яўхіма Храптовіча, але ўжо ў 1807 годзе вярнулі ягонаму сыну Ірынею. У 1795 годзе ў Зембіне адкрылася пошта, у якой было 4 паштальёны і 8 коней. На 1800 год у мястэчку было 52 двары, дзейнічалі касцёл і царква, штогод праводзіліся 2 кірмашы, працаваў вадзяны млын. У 1811 годзе царкву адбудавалі намаганнямі Францішка Сержпутоўскага.
Азімут
Азімут (السموت‎, пазначаецца Аз або Az) — у геадэзіі вугал паміж кірункам на поўнач і кірункам на які-небудзь зададзены прадмет. Азімут звычайна адлічваецца ў напрамку бачнага руху нябеснай сферы (па гадзіннай стрэлцы на картах).
Зембін
Пад уладай Расійскай імперыі
У вайну 1812 года 30 чэрвеня Зембін занялі французскі войскі, у лістападзе таго ж года ў мястэчку правёў першую ноч па трагічнай пераправе праз Бярэзіну Напалеон. Тут жа ў касцёле спавядаўся цяжка паранены французскі генерал. У Зембіне ён памёр і спачыў на могілках. У 1834 годзе Ірыней Храптовіч прадаў частку мястэчка Ліхадзіеўскаму. Апошні здаваў яго ў арэнду.
Зембін здаўна быў цэнтрам культуры і адукацыі. Мясцовая бібліятэка, якая, хутчэй за ўсё, утварылася з заснаваннем у першай палове XVІІ стагоддзя кляштара дамініканаў, была ў свой час найбагацейшай у краі. Існавала яна да 1812 года, калі згарэла ў часе вайсковых дзеянняў. З пабудовай у пачатку XIX стагоддзя новага будынка касцёла пры ім утварылася школа.
У 1839 годзе расійскія ўлады гвалтоўна адабралі будынак царквы ў Святога Прастола і перадалі яго ў валоданне Правячага сінода Расійскай імперыі (Рускай Праваслаўнай царквы). У 1840 годзе праводзіўся рамонт будынка царквы, які абшылі дошкамі. У 1862 годзе па пажары драўляную царкву адбудавалі ў маскоўскім стылі пад тытулам Святога Мікалая (працы каштавалі 2225 рублёў). У 1863 годзе адкрытае народнае вучылішча.
Вайна паміж Расійскай імперыяй і Францыяй і паўстанні 1830—1831 і 1863—1864 гадоў, у якіх актыўна ўдзельнічалі зембінцы, спынілі рост мястэчка. Калі на 1800 год яно мела 52 двары, то на 1864 — толькі 50. Пазней Зембін зноў хутка рос. У 1880 годзе ў ім ужо было 139 двароў (101 з іх валодалі яўрэі). Мястэчка стала цэнтрам воласці. На 1890 год у яе склад уваходзілі 124 населеныя пункты з колькасцю насельніцтва 9202 чалавекі. Паводле вынікаў перапісу 1897 года ў Зембіне было 164 двары, дзейнічалі касцёл і царква, працавалі школа, млын, 4 кузні, 23 крамы, 3 карчмы і 5 заезных дамоў. У 1900 годзе згарэла драўляная царква, на месцы якой у 1903—1904 гадах збудавалі мураваную. У 1912 годзе ў мястэчку пачала працаваць паштова-тэлеграфная кантора. На 1917 год — 154 двары.
Найноўшы час
З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў мястэчка было пад акупацыяй Польшчы.
З 31 ліпеня 1920 года ў Беларускай ССР. У Зембін было эвакуявана 1-е Пінскае вышэйшае пачатковае вучылішча, якое ў 1920 годзе было пераўтворана ў працоўную школу 2-й ступені. У 1923 годзе ў школе было 505 вучняў. Вучылішча месцілася ў нацыяналізаваным памяшканні, малодшыя групы займалі будынак колішняга Зембінскага народнага вучылішча, збудаванага ў 1866 годзе на грамадскія сродкі. Каля школы быў вялікі сад, аб’яўлены пастановай Саўнаркама БССР ад 5 ліпеня 1926 года помнікам прыроды. Працавалі лясніцтва, 2 маслабойні, 3 кузні, ваўначоска, 2 ганчарныя і майстэрня па апрацоўцы скуры. 30 студзеня 1922 года ў колішнім маёнтку арганізаваная арцель «Чырвоны араты». У 1921 годзе адкрыты клуб і хата-чытальня, дзейнічалі драматычны гурток, быў ветэрынарны пункт. 29 красавіка 1924 года закладзенае крэдытнае сельскагаспадарчае таварыства «Араты» (56 пайшчыкаў).
З 20 жніўня 1924 года — мястэчка, цэнтр Зембінскага раёна і сельсавета Барысаўскай акругі, з 9 чэрвеня 1927 года ў Менскай акрузе. З 22 верасня 1927 года ў Барысаўскім раёне, з 20 лютага 1938 года ў Менскай вобласці.
У 1927 годзе былі мястэчка і пасёлак Зембін. Дзейнічалі паштова-тэлеграфнае аддзяленне, лясніцтва, страхавы ўчастак, амбулаторыя, ветэрынарны пункт, крэдытнае таварыства, 7-гадовая школа, яўрэйская пачатковая школа, пункт па ліквідацыі непісьменнасці сярод дарослых, народны дом, швейная і шавецкая майстэрні, 5 кузняў, 24 лаўкі (21 з іх прыватная), 3 скураныя і прыватная шавецкая майстэрні, паравы млын, аптэка, 2 заезныя дамы, цырульня, 2 хлебапякарні, маслабойня, ваўначоска, 2 сталярныя майстэрні, камбінат грамадскай узаемадапамогі. У 1929 годзе арганізаваны калгас «Чырвоная Змена», які ў лютым 1932 года аб’ядноўваў 71 гаспадарку.
У Другую сусветную вайну з пачатку ліпеня 1941 года да 30 чэрвеня 1944 года тэрыторыя пад акупацыяй Германіі. У Зембіне месціўся нямецкі гарнізон. Савецкія партызанскія брыгады «Дзядзькі Колі» і брыгада імя Кірава ў снежні 1942 года здзейснілі напад на гарнізон, было разгромлена валасное праўленне, знішчаны тэхніка і склады харчу. У 1943 годзе на гарнізон напалі савецкія партызаны 1-й антыфашысцкай брыгады, брыгад «Смерць фашызму», «Дзядзькі Колі». На вясковых могілках пахаваныя 14 партызан, якія загінулі ў 1942—1944 гадах. Асобна пахаваныя 2 воіны і партызаны. У ліпені 1941 года ў Зембіне было створана гета, куды трапілі яўрэі з Зембіна і наваколля. 18 жніўня 1941 года гета было ліквідавана, а 927 чалавек з яго былі растраляныя ў лесе на ўскрайку Зембіна.
У 2000-я гады паселішча атрымала статус «аграгарадка».
Культура
З 1989 года дзейнічае Зембінская карцінная галерэя. У 2010 годзе з вёскі Іканы пераведзены Музей народнай славы, у якім знаходзіцца, у тым ліку, калекцыя рэплік карцін майстроў еўрапейскага малярства, перададзеных музею Надзеяй Хадасевіч-Лежэ, і 6 мазаік працы самой мастачкі.
Зінаіда Міхайлаўна Турчына
Зінаіда Турчына (Зінаїда Турчина; ) — украінская гандбалістка, алімпійская чэмпіёнка гульняў 1976 і 1980 гадоў, а таксама бронзавая прызёрка Алімпійскіх гульняў 1988 года ў складзе жаночай зборнай СССР па гандболе.
Гораждзе
Го́раждзе (Goražde) — горад, цэнтр аднайменнай абшчыны ў Босніі і Герцагавіне з насельніцтвам 30624 жыхароў. Размешчаны на рацэ Дрыне і з'яўляецца самым усходнім пунктам баснійска-харвацкай федэрацыі ўнутры Босніі і Герцагавіны. Адлегласць да Сараева, размешчанага на паўночны захад ад горада, складае 45 км. Горад на 90 % належыць баснійцам.
Гісторыя
Упершыню Гораждзе быў згаданы ў перыяд паміж 1379 і 1404 гадамі. З 1423 па 1878 гады знаходзіўся пад уладай Асманскай імперыі. У 1878 — 1918 гадах належаў Аўстра-Венгрыі. У Баснійскай вайне 1992—1995 гадоў, за горад ішлі цяжкія баі паміж сербамі і баснійцамі. У 1993 быў абвешчаны зонай пад абаронай ААН. Паводле Дэйтанскага пагаднення горад быў уключаны ў баснійска-харвацкую федэрацыі. З тых часоў ён з'яўляецца амаль анклавам, злучаным з астатняй тэрыторый федэрацыі тонкай палоскай зямлі.
Эканоміка
У горадзе развіты цэментавая і хімічная прамысловасці.
Цікавыя факты
Адна з вуліц Гораждзя названа ў гонар Джахара Дудаева.
NGC 6420
NGC 6420 (іншыя абазначэнні — MCG 11-21-13, ZWG 321.25, PGC 60553) — галактыка ў сузор’і Дракон.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Волат (дуб)
Дуб знаходзіўся ў цэнтры кампазіцыі: з аднаго боку ад дуба стаяў валун «Дзед», а з другой — ахвярнік (алтар) з агнём. Яго ствол маглі ахапіць толькі чатыры чалавекі, верхавіна яго была сухая, ствол з вялікім дуплом. Пад Волатам маліліся і вешалі на яго ахвярныя ручнікі, а жалуды з яго лічыліся святымі.
Юзаф Маралёўскі
Юзаф Маралёўскі (Józef Morelowski, Josephus Morelowski;, мяст. Гарадок, цяпер у Віцебскай вобласці — , Старая Весь, Падкарпацкае ваяводства, Польшча) — паэт, педагог.
Біяграфія
Скончыў клас рыторыкі ў Аршанскім езуіцкім калегіуме (1790). 8 жніўня 1790 г. далучыўся да Таварыства Ісуса і паступіў у полацкі навіцыят (1790—1792). Вывучаў французскую мову ў Полацкім (1792—1793) і рыторыку ў Аршанскім (1793—1794) езуіцкіх калегіумах. З 1794 года выкладаў у езуіцкіх калегіумах Мсціслава (1794—1795), Магілёва (1795—1796), Оршы (1796—1797).
У 1797 г. вяртаецца ў Полацкі езуіцкі калегіум, дзе вывучае філасофію (1797—1799) і тэалогію (1800—1804), а таксама выкладае філасофію (1799—1800) і французскую мову (1800—1802 і 1803—1804). У 1804—1810 гг. — выхавацель езуіцкага пансіёна, прафесар паэзіі і рускай мовы ў Санкт-Пецярбургу. 15 жніўня 1810 г. склаў апошнія зарокі і прыступіў да працы ў Оршы. Прафесар рыторыкі і прэфект манастырскай бібліятэкі (1810—1814).
З 1814 па 1816 гг. — намеснік правінцыяла Беларускай правінцыі Таварыства Ісуса Вінцэнція Тыванкевіча і дарадца правінцыі. У 1816—1818 гг. працуе ў Полацкай езуіцкай акадэміі. З 1818 па 1820 гг. — у калегіуме ў Раманаве, што на Валыні.
Пасля выгнання езуітаў з Расійскай імперыі (1820) накіраваўся ў Аўстрыйскую дзяржаву. З 10 студзеня 1822 г. — намеснік (socius) правінцыяла Галіцкай правінцыі Таварыства Ісуса, а з 1 кастрычніка 1828 г. па 4 студзеня 1835 г. — рэктар езуіцкага калегіума ў Тынцы і Новым Сончы (сюды ў 1831 г. пасля знішчальнага пажару была перанесена тынецкая езуіцкая пляцоўка). У 1835 г. пераехаў на працу ў Старую Весь, дзе з 23 лістапада 1836 г. па 17 лістапада 1840 г. працаваў рэктарам калегіума.
Памёр і пахаваны ў Старой Весі 12 жніўня 1845 г.
Творчасць
Пісаў на польскай, лацінскай, рускай мовах. Друкаваўся ў часопісах «Полацкі штомесячнік», «Вестник Европы». Творчасць Ю. Маралёўскага выяўляла характэрныя рысы літаратуры часоў пераходу ад класіцызму да рамантызму. Адначасова з класіцыстычнымі трэнамі, элегіямі, эпіграмамі, панегірыкамі, наследаваннямі Гарацыю пісаў у перадрамантычным стылі лірычныя песні, у якіх з агульнагуманістычных і хрысціянскіх пазіцый разважаў пра выхаваўчае значэнне паэзіі. Выказваў замілаванне прыродай і родным краем.
Смерць мозга
Некроз першых шыйных сегментаў абумоўлены спыненнем кровазвароту па сістэме вертэбральных артэрый.
Фактычным сінонімам смерці мозга з’яўляецца паняцце «залімітавай комы», лячэнне якой бессэнсоўна. Хворы, у якога канстатавана смерць мозга, з’яўляецца фактычна «жывым нябожчыкам». У практыцы патанатамаў іншы раз выкарыстоўваецца тэрмін «рэспіраторны мозг». Стан неабходна адрозніваць ад хранічнага вегетатыўнага стану.
Афтальмалагічнае даследаванне
Гіпаксемія пры правядзенні тэсту павінна быць выключана (з-за небяспекі развіцця сардэчнай арытміі і інфаркту міякарда). Для гэтага:
Калі хворы не дыхае, артэрыяльная кроў пасылаецца на вызначэнне газаў крыві са звычайнымі прамежкамі, нягледзячы на прычыны, якія прывялі да спынення тэсту. Калі PaCO2 > 60ммHg і хворы не дыхае, тэст лічыцца станоўчым. Калі стан хворага стабільны, вызначэнне газаў крыві займае лічаныя хвіліны, а PaCO 2<60mmHg. Тэст можа быць працягнуты.
Электраэнцыфалаграфія-ЭЭГ
Можа быць праведзена ў ложку хворага. Патрабуе ўдзелу кваліфікаванага адмыслоўца — інтэрпрэтатара. Не вызначае актыўнасць ствала мозга. Электрамазгавая цішыня (electrocerebral silence-ECS) не выключае магчымасці зварачальнай комы. Неабходны працяг назірання за хворым не менш за 6 гадзін пасля вызначэння ECS. ЭЭГ можа быць скарыстана для ўдакладнення дыягназу смерці мозга ў хворых, у якіх пэўна выключаны: медыкаментозная інтаксікацыя, гіпатэрмія ці шок. Вызначэнне электрацырыбральнай цішыні на ЭЭГ засноўваецца на адсутнасці электрычнай актыўнасці > 2 мікравольт пры наступных умовах:
Цэрэбральная радыёізатопная ангіяграфія-Cerebral Radionuclid Angiogram-CRAG
Можа быць выканана на койцы з выкарыстаннем звычайнай стынцыляцыйнай камеры з каліматарам нізкай энергіі. Можа быць неэфектыўнай пры наяўнасці мінімальнага мазгавога крывацёку, асабліва, ствала мозга, таму рэкамендавана працягнуць назіранне на працягу 6 гадзін, калі дакладныя дадзеныя пра масіўнае пашкоджанне мозга (траўма, кровазліццё) і іншыя ўскладненні адсутнічаюць. Абследаванне праводзіцца дасведчаным інтэрпрэтатарам.
Можа быць скарыстаная для дыягностыкі смерці мозга пры наступных станах: Тэхніка правядзення.
Даследаванне пацвярджае Смерць мозга, калі дэманструе адсутнасць крывацёку ў сонных артэрыях на падмурку чэрапа, адсутнасць запаўнення басейнаў сярэдняй і пярэдняй мазгавой артэрый (пры смерці мозга можа назірацца затрыманая і праўдзівая візуалізацыя сінусаў цвёрдай мазгавой абалонкі). Адсутнасць «эфекту кандэлябра» паказвае на адсутнасць мазгавога крывацёку над падмуркам мозга.
Смерць мозга ў хрысціянстве
Каталіцкая царква лічыць спыненне дзейнасці кары галаўнога мозга крытэрам вызначэння смерці чалавека.
У праваслаўнай царквы адсутнічае адназначнае меркаванне пра тое, ці з’яўляецца смерць галаўнога мозга, пры ўмове функцыянавання іншых сістэм арганізма, падставай для канстатавання факту смерці чалавека. Смерць у праваслаўі на аснове Святога Пісання разумеецца як разлучэнне душы ад цела. Так, багаслоў В. В. Зенькоўскі піша, што «разбурэнне цела адбірае ад душы аснову яе жыцця (няма мозга, нервовай сістэмы, праз якія душа атрымлівае матэрыял для жыцця)». Таму штучнае падтрыманне жыццядзейнасці арганізма лічыцца мэтазгодным толькі тады, калі існуе надзея на працяг жыцця і функцыянаванне арганізма як цэлага. З гэтай прычыны, пры смерці мозга дазваляецца спыняць штучную вентыляцыю лёгкіх.
Смерць мозга ў ісламе
У шматлікіх ісламскіх краінах дзейнічае канцэпцыя смерці галаўнога мозга як крытэра вызначэння факту смерці арганізма і пасля яе дазволена спыняць інтэнсіўную тэрапію. Гэта рашэнне заснавана на выніках працы Трэцяй міжнароднай канферэнцыі ісламскіх юрыстаў (1986) і Чацвёртай сесіі Рады ісламскай акадэміі юрыспрудэнцыі (1988), якія дазволілі вынятак органаў у чалавека пасля смерці мозга.
Фрэнк Бэлнэп Лонг
Фрэнк Бэлнэп Лонг (Frank Belknap Long;  — ) — амерыканскі пісьменьнік у жанрах жахаў, фэнтэзі, навуковай фантастыкі, паэзіі, гатычнага рамана, коміксаў, і нон-фікшн. Нягледзячы на тое, што яго літаратурная кар’ера налічвае каля сямі дзесяцігоддзяў, найбольш вядомы ён сваімі апавяданнямі жахаў і навукова-фантастычнымі апавяданнямі. У тым ліку як адзін з аўтараў, які ўдзельнічаў у стварэнні «Мітаў Ктулху». Лонг быў адзначаны такімі ўзнагародамі, як Сусветная прэмія фэнтэзі (1978), Прэмія Брэма Стокера (1987), і First Fandom Hall of Fame Award (1977).
Біяграфія
Фрэнк Бэлнэп Лонг нарадзіўся ў Нью-Ёрку і ўзгадаваўся ў Гарлеме (раёне Манхэтэну). Усё жыццё пражыў у Нью-Ёрку. У дзяцінстве ён быў зачараваны натуральнай гісторыяй і пісаў, што ён «марыў працаваць удалечыні ад дома і вывучаць дажджавыя лясы басейна ракі Амазонкі».
Сяброўства з Лаўкрафтам
Геній містэра Лонга ўнікальны й прыкметны.
—Г. Ф. Лаўкрафт Говард Філіпс Лаўкрафт быў блізкім сябрам і настаўнікам Фрэнка Лонга. Яны рэгулярна кантактавалі (асабліва падчас пражывання Лаўкрафта ў Нью-Ёрку з 1924 па 1926) і часта пісалі адзін аднаму. Лонг піша, што ён і Лаўкрафт абмяняліся «болей за тысячу лістоў, некаторыя з якіх болей чым у восемдзесят рукапісных аркушаў». Частка іх ліставання была выданая ў «Arkham House’s Selected Letters series», якая сабрала аб’ёмнае ліставанне Лаўкрафта з сябрамі.
Цягам 1930-х гадоў Лонг і Лаўкрафт былі чальцамі клуба КАЛЕМ (названага па ініцыялах прозвішчаў арыгінальных членаў — K, L і M). Лонг таксама ўваходзіў у «кола Лаўкрафта» (разам з Робертам Блохам, Аўгустам Дэрлетам, Робертам Э. Говардам, Генры Катнэрам, Кларкам Эштанам Смітам і Дональдам Уондры), члены якога знаходзіліся ў пастаяннам паміжсобным кантакце і ўплывалі на творчасць адзін аднаго.
Сяброўства Лаўкрафта і Лонга было апісанае ў рамане Пітэра Кэнана «Pulptime: Being a Singular Adventure of Sherlock Holmes, Lovecraft, and the Kalem Club as if Narrated by Frank Belknap Long, Jr.» (1985).
Салантай
Салантай (Salantai, традыцыйная беларуская назва — Сала́нты) — горад у заходняй Літве, уваходзіць у склад Крацінгскага раёна Клайпедскага павета, аддалены ад Крацінгі на 31 км. Горад адносіцца да этнаграфічнага рэгіёна Жамойць. Колькасць насельніцтва складае 1,9 тыс. чалавек.
Гісторыя
Першыя гістарычныя згадкі пра Саланты адносяцца да 1565 года. Гарадскія правы Саланты атрымалі ў 1746 годзе. З часоў уваходжання мястэчка ў склад Вялікага Княства Літоўскага (уваходзілі ў склад Жмудскага княства), Саланты былі буйным яўрэйскім цэнтрам. У 1765 годзе ў кагале Салантаў і яго парафіях налічвалася 279 яўрэяў. Пасля далучэння да Расійскай імперыі горад стаў мястэчкам Цельшаўскага павета Ковенскай губерні. Па рэвізіі 1847 года Салантаўская яўрэйская абшчына налічвала 999 чалавек. Згодна з перапісам 1897 года з 2 499 жыхароў горада 1 106 былі яўрэямі.
Чаромушка (Усходне-Казахстанская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 292 чалавекі (142 мужчыны і 150 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражываў 161 чалавек (80 мужчын і 81 жанчына).
Пухавіцкі раённы краязнаўчы музей
Дзяржаўная ўстанова «Пухавіцкі раённы краязнаўчы музей» — комплекс музеяў гісторыі Пухавіцкага раёна.
Гісторыя
Пухавіцкі краязнаўчы музей, заснаваны ў 1964 г., адкрыты ў 1968 г. як школьны ў в. Дукора, з 1969 г. народны, з 1974 г. мае сучасную назву. Арганізатарам і першым дырэктарам быў В. Н. Свістун. 3 1993 г. размешчаны ў в. Блонь у сядзібным доме рэвалюцыянера-народніка А. В. Бонч-Асмалоўскага. На 2019 г. дырэктарам з’яўляўся Аляксандр Аляксандравіч Прановіч.
Фонды
Музей мае больш за 1,5 экспанатаў. У экспазіцыі прадстаўлены ўнікальныя прадметы археалогіі ранняга жалезнага веку і сярэднявечча (археалагічная і нумізматычная калекцыі), выяўленыя падчас раскопак на тэрыторыі Пухавіцкага раёна, дакументы і кнігі з асабістай бібліятэкі сям’і народнікаў-рэвалюцыянераў Бонч-Асмалоўскіх, якія з’яўляліся гаспадарамі маёнтка — дзе цяпер размешчаны музей, матэрыялы пра землякоў-удзельніц грамадзянскай грамадзянскай вайны 1918—1920 гг. і Вялікай Айчыннай вайны, прадметы вязняў лагераў смерці, асабістыя рэчы і ўзнагароды воінаў, партызан і Герояў Савецкага Саюза, кампазітара І. М. Лучанка, калекцыя малюнкаў і карцін мастака-партызана Г. Ф. Бржазоўскага, рукапісныя творы пісьменніка-земляка Васіля Гарбацэвіча, прадметы ручной апрацоўкі лёну і вырабы з яго XIX — пачатку ХХ стст., калекцыя прадметаў сялянскага побыту, вырабы ткацтва, саломапляцення, разьбы па дрэве, экспазіцыя пчалярства.
Музей Героя Савецкага Саюза Мікалая Чэпіка
«Музей Героя Савецкага Саюза Мікалая Чэпіка» — музей гісторыі Героя Савецкага Саюза Мікалая Чэпіка. З’яўляецца аддзелам ДУ «Пухавіцкі раённы краязнаўчы музей». Знаходзіцца ў вёсцы Блужа ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці Рэспублікі Беларусь. Музей расказвае пра дзіцячыя, школьныя гады, службе ў Савецкім Войску і подзвігу Мікалая Чэпіка ў далёкім Афганістане, пра 5-ую брыгаду спецыяльнага прызначэння, пра ваяроў-інтэрнацыяналістах, пра гісторыю Блужы, яе людзях.
Музей партызанскай славы
«Музей партызанскай славы» — музей пра партызанскім руху на тэрыторыі Пухавіцкага раёна ў гады другой сусветнай вайне. З 2001 года з’яўляецца аддзелам ДУ «Пухавіцкі раённы краязнаўчы музей». Знаходзіцца ў вёсцы Гарэлец. Стварыў музей настаўнік гісторыі Сяргей Іванавіч Сіпач. Экспазіцыя расказвае пра партызанскі рух на тэрыторыі Пухавіцкага раёна ў гады Другой сусветнай вайны, пра брыгады 2-ой і 3-вой Мінскіх «Беларусь», «Буравеснік», партызанскіх атрадах імя Сталіна «Помснік», пра пісьменніка, падпольшчыка ў гады вайны Макара Паслядовіча і іншых вядомых людзей краю.
Музей і мастацкая галерэя
«Музей і мастацкая галерэя» — з’яўляецца аддзелам ДУ «Пухавіцкі раённы краязнаўчы музей». Знаходзіцца ў г. Мар’іна Горка ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці Рэспублікі Беларусь. У мастацкай галерэі ёсць тры выставачных залы. Літаратурны пакой паэта, драматурга Алеся Бачылы; экспазіцыя «Якуб Колас: прырода і людзі роднага краю»; зала «Прырода». У экспазіцыі аддзела пададзены жывапіс і графіка прафесійных мастакоў-выхадцаў Пухавіцкага раёна — Васіля Барташэвіча, Леаніда Леўчанкі, Аляксандра Фінскага і датычных з раёнам: Леаніда Гоманава, Васіля Высочына, Генрыха Бржазоўскага. Наведаўшы экспазіцыю «Якуб Колас: прырода і людзі роднага краю», можна падрабязна пазнаёміцца пра знаходжанне народнага паэта ў летні перыяд у маляўнічых кутках Пухаўшчыны ў даваенны і паваенны перыяды.
Бітва за Баку (1918)
Бі́тва за Баку́ — баявыя дзеянні паміж Каўказскай ісламскай арміяй пад камандаваннем турэцкага генерала Нуры-пашы Кілігіля і ўзброенымі фарміраваннямі Азербайджанскай Дэмакратычнай Рэспублікі з аднаго боку, і ўзброенымі фарміраваннямі Бакінскай камуны, а пазней — Дыктатуры Цэнтракаспія і падтрымаўшага іх брытанскага экспедыцыйнага корпуса пад камандаваннем генерала Ліянеля Дэнстэрвіля з другога бока, за кантроль над горадам Баку у 1918 годзе. У выніку баявых дзеянняў брытанскія войскі і Дыктатура Цэнтракаспія былі вымушаныя пакінуць Баку, які стаў сталіцай Азербайджанскай Дэмакратычнай Рэспублікі.
Пётр Апанасавіч Бузук
Пётр Апанасавіч Бузук (псеўданім і крыптанімы: П.Росіч; П. Б.; П. Р.; П.Р-ч; Р-ч;, в. Шарпены Бендэрскага павета — , г. Волагда, НКВД) — лінгвіст-славіст, літаратуразнавец, паэт, празаік, педагог.
Біяграфія
Арыштаваны ДПУ БССР 6 жніўня 1930 па справе «Саюза вызвалення Беларусі», праз некаторы час вызвалены. З 1931 дырэктар Інстытута мовазнаўства АН БССР. Адначасова з 1931 загадваў кафедрай мовазнаўства ў МВПІ. Як дырэктар Інстытут мовазнаўства, кіраваў працай па падрыхтоўцы праекту граматычнай рэформы 1933 года.
Зноў арыштаваны 9 лютага 1934. Па пастанове «тройкі» пры ДПУ БССР ад 3 кастрычніка 1934 высланы ў Волагду тэрмінам на 3 гады. У 1934—1935 працаваў бібліятэкарам, потым выкладаў нямецкую мову ў. Пасля сканчэння тэрміну высылкі зноў арыштаваны 15 ліпеня 1937. Прысуджаны да расстрэлу. Па першым прысудзе рэабілітаваны 26 кастрычніка 1956; па другім — 31 студзеня 1956; цалкам рэабілітаваны 1 чэрвеня 1988.
Навуковая і творчая дзейнасць
Вывучаў праблемы праславянскай мовы, праблемы ўтварэння асобных моўных груп эпохі праславянскага адзінства, пытанні агульнага і параўнальнага мовазнаўства, распрацоўваў пытанні беларускай лінгвістычнай геаграфіі. Аўтар першага дыялекталагічнага атласа беларускай мовы «Спроба лінгвістычнае геаграфіі Беларусі. Ч.1. Фонэтыка і марфалёгія. Вып. 1-ы. Гаворкі Цэнтральнае і Ўсходняе Беларусі і суседніх мясцовасцей Украіны і Вялікарусіі ў першай чвэрці XX в.» (1928) ; атлас быў першай такой працай для ўсходнеславянскіх моў, а па сутнасці, і для славянскіх моў наогул, а з п. гл. метадалогіі — фактычна, і першай лінгвагеаграфічнай працай.
Даследаваў узаемаадносіны літаратурнай мовы і дыялектаў, культуру беларускай мовы, станаўленне правапісных і графічных нормаў. Вывучаў узаемасувязі ўкраінскай і беларускай моў.
Пад псеўданімам П. Росіч выступаў у друку з апавяданнямі, вершамі, перакладамі. У 1928 стаў сябрам «Маладняка».
Меер
Меер (Meier, Meyer) — нямецкае прозвішча.
Абадыла (Аб’яднаныя Арабскія Эміраты)
Абадыла — населены пункт у Аб’яднаных Арабскіх Эміратах.
Эдуард Іосіфавіч Збароўскі
Эдуард Іосіфавіч Збароўскі — выкладчык, доктар медыцынскіх навук прафесар кардыялогіі, акадэмік Міжнароднай акадэміі энергаінфармацыйных навук. Аўтар прац па прафілактычнай кардыялогіі, рэабіліталогіі і медыка-сацыяльнай ахове чалавека, у тым ліку 8 манаграфій, шэрагу брашур, 8 вынаходак, частка сумесна з супрацоўнікамі БДУ.
Біяграфія
Нарадзіўся 1 студзеня 1938 года ў в. Ліхаўня Нараўлянскага раёна сучаснай Гомельскай вобласці. З адзнакай скончыў лячэбны факультэт Мінскага дзяржаўнага медыцынскага інстытута (сучасны Беларускі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт) у 1967 годзе. Пасля заканчэння дзесяць год працаваў у МДМІ. Спачатку ў якасці малодшага навуковага супрацоўніка, потым урача-кардыёлага і, нарэшце, навуковага супрацоўніка кафедры факультэцкай тэрапіі МДМІ. У 1971 годзе стаў старшым навуковым супрацоўнікам, загадчыкам навукова-даследчай лабараторыі кібернетычных метадаў дыягностыкі і біякіравання МДМІ, на базе якой у 1977 годзе ім было арганізавана першая ў Рэспубліцы Беларусь установа па прафілактыцы сардэчна-сасудзістых захворванняў (БелНДІ кардыялогіі).
У 1972 г. паспяхова абараніў званне кандыдата навук з дысертацыей па тэме: «Метадычныя аспекты ацэнкі пругкіх уласцівасцяў артэрыяльных сасудаў пры гіпертанічнай хваробе і атэрасклерозе», а ў 1984 г. — званне доктара медыцынскіх навук з дысертацыей па тэме: «Распаўсюджанасць і метадычныя аспекты першаснай прафілактыкі ішэмічнай хваробы сэрца ў папуляцыі мужчын з улікам індывідуальных (канстытуцыяльных) асаблівасцяў арганізма». У 1986—1998 гг. займаў пост дырэктара БелНДІ экспертызы працаздольнасці і арганізацыі працы інвалідаў (БелНДІЭПІ, сучаснаага Рэспубліканскага навукова-практычнага цэнтра медыцынскай экспертызы і рэабілітацыі). Кіраваў Рэспубліканскімі навукова-тэхнічнымі праграмамі па рэабілітацыі інвалідаў у 1991—1998 гг.
З 1999 г. з’яўляецца прафесарам Дзяржайнага інстытута кіраўніцтва і сацыяльных тэхналогій (ДІКСТ) БДУ. У тым жа годзе ім была арганізавана і ўзначалена кафедра сацыяльнай работы ДІКСТ БДУ.
Сям’я
Са сваёй жонкай — Людмілай Сцяпанаўнай, Эдуард Збароўскі пазнаёміўся яшчэ падчас вучобы ў МДМІ, на першым курсе. Будучы студэнтамі, яны праводзілі эксперыменты па даследванню страўнікавага сока. Пазней, адгаварыўшы яе паступать у аспірантуру, залажыў аснову дужай сям’і медыцынскіх супрацоўнікаў. Дзеці, і некаторыя ўнукі Збароўскіх заняты ў сферы медыцыны: сын Канстанцін — загадчык кафедры рэабіліталогіі Дзяржаўнага інстытута кіравання і сацыяльных тэхналогій БДУ, дачка Таццяна — працуе афтальмолагам, а ўнук Дзмітрый ─ у РНПЦ дзіцячай анкалогіі, гематалогіі і імуналогіі.
Навуковая дзейнасць
Работа прафесара накіравана на прафілактыку і папярэджанне сардэчна-сасудзістых і іншых неінфекцыйных захваранняў, дэфектаў здароў’я, цяжкасці інваліднасці, развіццё тэхналогій медыцынскай і сацыяльнай аховы ліц, вядучы грамадскі абмежаваны вобраз жыцця з прычыны прыроджаных дэфектаў, перанесеных захваранняў і траўм. Пад яго навучным кіраўніцтвам распрацавана і ажыццёўлена першая ў рэспубліцы навукова-тэхнічная праграма для падтрымкі такіх людзей — «Рэабілітацыя» (1991—1995), праведзен кантроль становішча здароў’я механізатараў роднага раёна ў першыя некалькі лет пасля аварыі на ЧАЭС.
Грамадзянская дзейнасць
З’яўляецца галоўным спецыялістам Міністэрства аховы здароў’я Рэспублікі Беларусь па Агульнанацыянальнай праграме інтэграванай прафілактыкі неінфекцыйных захваранняў (СІНДІ), каардынуемай СААЗ. Быўшы прызначаным на пост дырэктара НДІ экспертызы працаздольнасці і арганізацыі працы інвалідаў прыкладаў усе намаганні да переасэнсавання практыцы рэабілітаціі, каб укласці ў гэта паняцце не толькі лячэне, але і дапамогу людзям з абмежаванымі магчымасцямі з інтэграцыей у грамадства і пошукам працоўнага месца. Ініцыяваў і ўдзельнічаў у распрацоўке першых рэспубліканскіх законаў аб сацыяльнай ахове інвалідаў (прыняты ў 1991 г. і 1994 г.) і дзяржаўнай праграмы Рэспублікі Беларусь па іх рэалізацыі. Распрацаваў стратэгію медыка-сацыяльнай аховы насельніцтва, зрабіў яе базай арыенціры хрысціанскай маралі, генеалогію, соціовіталогію. Вынікі працы былі выкладзены ім у цыкле работ «Этика здоровья». З’яўляецца членам Міжведамаснага савет па праблемах інвалідаў пры Савеце Міністраў Рэспублікі Беларусь, старшынёй Міждзяржаўнага каардзінацыйнага савета па прафілактыке неінфекцыйных захваранняў пры Савеце па супрацоўнініцтву у галіне аховы здароў’я СНД, членам Беларускай асацыяціі сацыяльных прцоўнікаў.
Ушанаванне
Імя і фатаграфія Эдуарда Збароўскага ў Нароўлі былі размешчаны на пастаменце з таблічкай у Алеі Славы нараўляцаў.
NGC 6421
NGC 6421 — група зорак у сузор’і Скарпіён.
Эльдар (Міжзем’е)
Эльдар (Eldar, у перакладзе з квэнья «Народ зорак») — у творах Дж. Р. Р. Толкіна — эльфы, якія адправіліся ўслед за Оромэ ў Аман (гл. Вялікі паход), — ваніяры, нолдары і тэлеры. Першапачаткова гэту назву даў Оромэ ўсім эльфам, але пазней тыя, хто адмовіўся адмовіліся ісці за ім, сталі называцца авары. Па дарозе ад возера Куівіэнэн да Белерыанда частка эльфаў асела ў даліне Андуіна (нандары). Ваніары і нолдары пераправіліся ў Аман на плавучым востраве Тол Эрэсэа, тэлеры затрымаліся ў Белерианде, але затым некаторыя з іх таксама адплылі ў Аман. Тых тэлеры, што засталіся ў Міжзем’і, называлі сіндарамі.
NGC 6421
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Эльдар (Міжзем’е)
Ваніяры аселі ў Валінары, тэлеры — на Тол Эрэсэа і ўсходнім узбярэжжы Амана, а нолдары, накіроўваемыя Феанорам, у пачатку Першай эпохі вярнуліся ў Белерыанд, пасварыўшыся з Валар. Нолдары вытрымалі зацяжную вайну з Моргатам, у выніку якой былі амаль цалкам знішчаны. Толькі дзякуючы адану Эарэндзілу, які дасягнуў берагоў Амана і вымаліў дараванне для нолдараў, Валар умяшаліся ў справу і вайна была вырашана на карысць эльфам. Пасля паражэння Моргата нолдары і іншыя Эльдары зноў атрымалі права пасяліцца ў Аман, чым многія з іх скарысталіся.
У Другую Эпоху, пасля затаплення Белерыанда, Эльдары размясціліся ў Ліндоне, Эрэгіёне і Імладрысе. Крыху пазней узніклі каралеўствы Эльдар у Ліхалессі і Лорыэне. Зрэшты, асноўную частку насельніцтва апошніх складалі нандары, хоць кіравалі імі Эльдары — Орафер (а затым і Трандуіл) у Ліхалессі, Галадрыэль і Келеборн — у Лорыэне. Пасля падзення Эрэгіёна яго насельніцтва перабралося ў Імладрыс.
Да канца Трэцяй Эпохі практычна ўсе Эльдары перабраліся ў Аман. У іх сэрцах гучалі заклік Оромэ і кліч Ульма, якому яны не маглі супраціўляцца і ў рэшце рэшт адпраўляліся за Мора.
Першапачаткова Эльдары гаварылі на мове квэнья. Мова тэлеры падчас іх адасобленага знаходжання ў Белерыандзе набыла характар дыялекту, які называўся ліндарын. На яго аснове затым узнікла мова сіндараў — сіндарын, які стаў агульнаўжывальным для ўсіх Эльдар Міжзем’я, у тым ліку нолдараў, якія вярнуліся з Амана, а ў Другую Эпоху распаўсюдзіўся і сярод нандараў. Для пісменнасці выкарыстоўваліся абодва алфавіту Эльдар — Кірт і Тэнгвар.
Эльдары, убачыўшыя свет Дрэў Валараў, валодалі магутнасцю, збольшага пераўзыходзілі нават ту, якой Моргат надзяляў далучыўшыхся да яго маяр, дзякуючы чаму вайна эльфаў з Моргатам доўгі час вялася практычна на роўных і нават з перавагай Эльдар.
Эльдар назвалі таксама «вышэйшымі эльфамі» — «эдхіл» на сіндарыне. Аданы Белерыанда называлі іх «номін» — «мудрыя».
Першая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1994/1995
Першая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 1994/1995 (4-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па футболе ў Першай лізе) — чэмпіянат па футболе сярод беларускіх каманд другой паловы 1994 — першай паловы 1995 года.
У чацвёрты раз чэмпіёнам стала мінскае «Дынама».
Прадстаўніцтва па рэгіёнах
У турніры прымалі ўдзел клубы з усіх абласцей краіны.
Чыс
Чыс (Cis) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Трэнціна — Альта-Адыджэ, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Трэнта.
Насельніцтва складае 306 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 61 чал./км². Займае плошчу 5 км². Паштовы індэкс — 38020. Тэлефонны код — 0463.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Cis
Анатоль Плескачэўскі
Анатоль Плескачэўскі (28 лютага 1911 — 31 сакавіка 1980) — беларускі грамадскі і ваенны дзеяч. Ад’ютант прэзідэнта БЦР Радаслава Астроўскага. Брат Барыса Плескачэўскага.
Біяграфія
Нарадзіўся 28 лютага 1911 года ў Глыбокім Дзісенскага павета Віленскай губерні ў Расійскай імперыі. Брат беларускага дзеяча Барыса Плескачэўскага. Скончыў глыбоцкую гімназію. У 1932 годзе скончыў сельскагаспадарчую школу ў Грудзёндзы з дыпломам жывёлавода-агранома. У 1932—1939 гадах працаваў жывёлаводам-аграномам Віленска-Троцкага павета.
У 1940—1942 гадах жыў на тэрыторыі Літвы. Стаў працаўніком Беларускай народнай самапомачы. З 1944 года афіцэр Беларускай краёвай абароны, займаў розныя пасады ў штабе БКА, ад’ютант прэзідэнта БЦР Радаслава Астроўскага. Сябра Беларускай цэнтральнай рады. Ад штаба БКА знаходзіўся ў 1-й беларускай дывізіі.
З лета 1944 г. на эміграцыі. Працаваў у сакрэтарыяце БЦР у Берліне. Узімку 1944 года знаходзіўся ў Вене. Дапамог знайсці грошы Алесю Змагару і іншым беларускім дзеячам, у якіх бракавала сродкаў на дарогу, каб выехаць з горада перад наступам савецкіх войскаў. 9 мая 1948 г. удзельнічаў у XII Пленуме БЦР у Эльвангене, на якім Беларуская цэнтральная рада была абвешчана «выканаўчым і прадстаўнічым на эміграцыі органам незалежнай Беларускай Народнай Рэспублікі». Вучыўся ва ўніверсітэце UNRRA у Мюнхене, а потым — ва Украінскім тэхнічна-сельскагаспадарчым інстытуце па спецыяльнасці «ветэрынарыя».
У 1949 годзе выехаў у ЗША. Паводле ўспамінаў Леаніда Галяка, плыў туды разам з ім тым жа караблём з нямецкага Брэмергафена. Жыў у штаце Нью-Джэрсі, працаваў на хіміка-фармацэўтычных фабрыках, а потым — у аддзеле антыбіётыкаў фірмы Pinick (Ньюарк, Нью-Джэрсі). Стаў віцэ-прэзідэнтам Беларускага кангрэсавага камітэту Амерыкі. 29 кастрычніка 1955 г. у Нью-Ёрку разам з іншымі заснаваў Камітэт незалежнай Беларусі, які стаў адной са спробаў аб’яднаць беларускую эміграцыю ў ЗША. Стаў сябрам Антыбальшавіцкага блоку народаў — быў віцэ-прэзідэнтам групы Беларускія сябры АБН. Далучыўся да Беларускага вызвольнага фронту. Быў прыхаджанінам царквы Святой Ефрасінні Полацкай у Саўт-Рыверы
Памёр 31 сакавіка 1980 года ў Ленсінгтане, Нью-Ёрк, ЗША. Пахаваны на могілках у Баўнд-Брук, Нью-Джэрсі, ЗША. У Саўт-Рыверы захаваўся архіў Анатоля Плескачэўскага.
Мінскі Савет рабочых і салдацкіх дэпутатаў
Мінскі Савет рабочых і салдацкіх дэпутатаў. Утвораны 4(17) сакавіка 1917 паводле рэзалюцыі служачых Заходнефрантавога камітэта. У гэты ж дзень абраны Часовы выканаўчы камітэт з 9 чал. (з 5 сакавіка — 11 чал.), старшыня — Б. П. Позерн.
8 сакавіка Савет выказаў падтрымку Часоваму ўраду пры ўмове захавання ім дэмакратычных свабод і падрыхтоўкі склікання Устаноўчага сходу. 10 сакавіка створаны аб’яднаны Мінскі Савет рабочых і салдацкіх дэпутатаў. Яго друкаваным органам стала газета «Известия Минского Совета рабочих и солдатских депутатов».
Да так званага «красавіцкага крызісу» палітычная лінія Мінскага Савета была ў рэчышчы агульнарасійскага дэмакратычнага руху. У пачатку мая пры Савеце арганізаваны дэмакратычны клуб, з мэтай асветы рабочых і салдат. У маі — пачатку чэрвеня адбыліся перавыбары (абрана 265 чал.; старшыня — Б. П. Позерн). Выканкам Савета складаўся з 36 чал., па 18 ад рабочых і салдат (пазней прапорцыя змянілася 16/20), з іх 23 сацыял-дэмакраты, 13 эсэраў. З 5 членаў прэзідыума 4 былі бальшавікамі. З перавыбраннем Савета ўзмацніўся яго вайсковы склад, актывізаваліся бальшавікі, на пазіцыі якіх перайшоў і друкаваны орган Савета.
8 ліпеня 1917 старшынёй Мінскага Савета абраны бальшавік І. Е. Любімаў. У ліпені з фракцыі сацыял-дэмакратаў выйшлі бальшавікі. Пры Савеце існавалі секцыі ваенная, рабочая, чыгуначная, культурна-асветная, рэдакцыйная, харчовая, фінансавая і інш. Выканкам Савета удзельнічаў у дзейнасці Камітэта рэвалюцыйных арганізацый (13—31 ліпеня), у кампаніі па выбарах у гарадскую думу. 15 жніўня 1917 старшынёй Мінскага Савета абраны К. І. Ландар. У выніку перавыбараў (2-я палова верасня — пачатак кастрычніка) з 337 дэпутатаў Савета 184 былі бальшавікі, 60 эсэраў, 21 меншавік, 21 бундавец, 48 беспартыйных, 3 ад і. Старшынёй застаўся Ландар. У складзе выканкома былі 23 бальшавікі, 7 эсэраў, 4 бундаўцы, 1 паалейцыяніст, 1 ад АЯСРП, 2 месцы пакінуты за прафсаюзамі. Створаны аддзелы ваенны, эканамічны, агітацыйны, культурна-асветніцкі, сувязі з іншагароднімі і інш. З сакавіка па кастрычнік 1917 адбылося не менш як 35 пасяджэнняў Савета.
25 кастрычніка прэзідыум Савета пастанавіў утварыць рэвалюцыйны штаб з мэтай прадухілення магчымых беспарадкаў. 26 кастрычніка, даведаўшыся аб падзеях у Петраградзе, бальшавікі — члены прэзідыума ад імя выканкома выдалі «Загад № 1 да насельніцтва горада Мінска і яго наваколляў», дзе заяўлялася пра пераход улады да Мінскага Савета.
Вызваленыя з турмы і гаўптвахтаў салдаты (каля 800 чал.) былі аб’яднаны ў 1-ы рэвалюцыйны полк імя Мінскага Савета. Пэўную дапамогу бальшавікам аказалі салдаты 37-га і 289-га запаснога пяхотнага палкоў, са складу якіх былі вылучаны каравулы, патрулі, нарады на пошіу, тэлефон, тэлеграф і ў штаб фронту. 27 кастрычніка выйшаў «Бюллетень Минского Совета рабочих и солдатских депутатов» з «Загадам № 1», «Дэкрэтам аб міры» і іншыя публікацыямі. У другой палове таго ж дня члены выканкома — небальшавікі асудзілі дзейнасць прэзідыума. Лідары Савета былі вымушаны прызнаць уладу Камітэта выратавання рэвалюцыі Заходняга фронту і накіравалі ў яго сваіх прадстаўнікоў. 27 кастрычніка выканкам Мінскага Савета рабочых і салдацкіх дэпутатаў прапанаваў «усім Саветам рабочых, салдацкіх і сялянскіх дэпутатаў, партыйным, рабочым, прафесіянальным і вайсковым арганізацыям (дывізіям і карпусам) тэрмінова арганізаваць Часовы ваенна-рэвалюцыйны камітэт Заходняга фронту». Ядро ВРК складаў бальшавіцкі прэзідыум Мінскага Савета рабочых і салдацкіх дэпутатаў. Па загаду Ваенна-рэвалюцыйнага камітэта Заходняга фронту ў ноч на 2 лістапада ў Мінск прыбыў бліндзіраваны цягнік. Вечарам 2 кастрычніка адбылося пашыранае пасяджэнне Савета. Уся ўлада ў горадзе перайшла да ВРК Заходняга фронту. Да 25 студзеня 1918 існавалі наступныя аддзелы: па арганізацыі Чырвонай Гвардыі (разам з цэнтральным штабам), па арганізацыі РСЧА Мінскага гарнізона, па барацьбе з контррэвалюцыяй і спекуляцыяй, асветы, жыллёвай кааперацыі, працы, мяцовага самакіравання, агітацыі і арганізацыі і інш. Паводле партыйнай прыналежнасці члены камісій былі ў пераважнай большасці бальшавікамі. 19 лютага кіраўніцтва Савета разам з іншымі бальшавіцкімі ўстановамі пакінула Мінск з прычыны наступлення германскіх войск.
Мінскі Савет пачаў адраджацца ў снежні 1918, калі напярэдадні эвакуацыі германскіх войск адбыліся выбары ў гарадскі Савет рабочых дэпутатаў. У выніку дамовы яго прэзідыума з ВРК Мінскай губерні да канца студзеня 1919 былі арганізаваны перавыбары Савета, які атрымаў назву Мінскі Савет рабочых і чырвонаармейскіх дэпутатаў.
Раман Юр’евіч Куляшоў
Раман Куляшоў (нар., ) — беларускі футбаліст, паўабаронца клуба «Слонім-2017» (у арэндзе з магілёўскага «Дняпра»).