cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Аляксей Уладзіміравіч Полазаў
Біяграфія
Памёр у 1903 годзе.
Творчасць
Архітэктар спраектаваў у Віленскай губерні каля 40 праваслаўных цэркваў і іншых культавых пабудоў. Шмат займаўся рэстаўрацыяй розных будынкаў у Віленскім Старым горадзе.
534
534 — невысакосны год, пачаўся ў нядзелю. 534 год нашай эры, 534 год 1 тысячагоддзя, 34 год VI стагоддзя, 4 год 4-га дзесяцігоддзя VI стагоддзя, 5 год 530-х гадоў.
Фралова (Угранскі раён)
Фралова (Фролово) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Усходскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Поўднеўскага сельскага паселішча.
Allium drepanophyllum
Апісанне
Гэта незвычайны, карэнішчавы від з некалькімі маленькімі цыбулінамі, якія ушчыльненыя на кароткім карэнішчы. Лісткі кароткія серпападобныя. Кветкавыя сцеблы даўжынёй 40 см. Парасонік няшчыльны. Кветкі пурпурныя, кожная на кароткай, гнуткай кветаножцы.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў Таджыкістане і Узбекістане.
Scania
Scania AB — шведскі вытворца грузавых аўтамабіляў, аўтобусаў і індустрыяльных і марскіх рухавікоў. Штаб-кватэра размяшчаецца ў горадзе Сёдэртэлье, Швецыя. Вытворчасць знаходзіцца ў Швецыі, Францыі, Галандыі, Аргенціне, Бразіліі, Польшчы і Расіі.
Гісторыя
11 снежня 1891 года, была ўтворана Vagnfabriks-Aktiebolaget I Södertelge — VABIS. Гэты дзень прынята адзначаць як дату заснавання кампаніі Scania.
У 1900 годзе у Мальмё была заснавана фабрыка Maskinfabriksaktiebolaget Scania («ТАА Машынабудаўнічы завод у Сконе") па вытворчасці ровараў. У хуткім часе Scania таксама пачынае вырабляць аўтамабілі і грузавікі. У 1901 годзе з'явіўся першы легкавы аўтамабіль Scania, а ў 1902 годзе — быў сабраны першы грузавы аўтамабіль.
У 1911 годзе адбылося зліццё Scania і Vabis. У сакавіку 1911 года шведскія заводы Vagnfabriks-Aktiebolaget з горада Сёдэртэлье і Scania Maskinfabriks AB з горада Мальмё аб'ядналіся ў акцыянернае таварыства AB Scania-Vabis са штаб-кватэрай у Мальмё.
У 1929 годзе кампанія спыніла выпуск легкавых аўтамабілей.
У 1969 годзе адбылося зліццё Scania-Vabis са шведскім вытворцаў авіятэхнікі і аўтамабіляў Saab, што прывяло да стварэння канцэрна Saab-Scania.
У 1995 Scania зноў стала незалежнай кампаніяй.
У 2006 годзе буйны пакет акцый Scania набывае вытворца цяжкіх грузавікоў — MAN SE, а ў 2008 канцэрн Volkswagen стаў асноўным уладальнікам Scania.
Уласнікі і кіраўніцтва
Найбуйнейшыя акцыянеры на кастрычнік 2011 года: Volkswagen AG (70,94%), MAN (17,37%).
Дзейнасць
У 2005 Scania выпусціла 52567 грузавікоў і 5816 аўтобусаў. Выручка за гэты год склала $ 7,97, чысты прыбытак - $ 587 млн.
Глушкі (Свіслацкі раён)
Глушкі́ (, Глушки) — вёска ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Нязбодзіцкага сельсавета.
Васіль Восіпавіч Ключэўскі
Васіль Восіпавіч Ключэўскі (Васи́лий О́сипович Ключе́вский; 16 [28] студзеня 1841, сяло Васкрасенаўка Пензенскай губерні  — 12 [25] мая 1911, Масква) — рускі гісторык, ардынарны прафесар Маскоўскага ўніверсітэта; ардынарны акадэмік Імператарскай Санкт-Пецярбургскай Акадэміі навук па гісторыі і старажытнасці Рускім (1900), старшыня Імператарскай Таварыства гісторыі і старажытнасцяў расійскіх пры Маскоўскім універсітэце, тайны саветнік.
Падгацце
Падга́цце (, Подгатье) — вёска ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Навапольскага сельсавета. Месціцца за 41,5 км на паўночны захад ад Мар’інай Горкі, 26,5 км ад Мінска, 18,5 км ад чыгуначнай станцыі Рудзенск на лініі Мінск — Асіповічы, каля ракі Пціч (прыток Прыпяці).
Назва
Назва абазначае месцазнаходжанне, гэта значыць пад гаццю. Гаць — насціл з бярвён або галля праз топкае месца.
Гісторыя
У Першую сусветную вайну ў лютым — снежні 1918 года была пад акупацыяй войскаў Германскай імперыі.
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. З 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР. У жніўні 1919 — ліпені 1920 года вёска была пад акупацыяй Польшчы.
Роберт Бжастоўскі
Роберт Бжастоўскі (, мяст. Міхалішкі Віленскага павета — пасля 1795) — вялікалітоўскі дзяржаўны і ваенны дзеяч. Каралеўскі камергер, палкоўнік гусарскі, пяцігорскі, вялікі чашнік літоўскі (1787—1791), кашталян полацкі (1791—1795), маршалак Літоўскага Трыбунала ў 1791.
Біяграфія
Паходзіў з роду Бжастоўскіх герба «Стрэмя», сын Юзафа Бжастоўскага. Быў жанаты з Ганнай Ядвігай Броэль-Плятэр, дачкой Канстанціна Людвіка Плятэра, і меў з ёю сыноў Людвіка, Вінцэнта, Аўгуста і дачку Марыю Ганну.
Між іншага валодаў мястэчкам Мосар, дзе ў 1775—1790 гадах пабудаваў палац у стылі класіцызму, а ў 1792 годзе сумай у 1 000 дукатаў фундаваў касцёл пад тытулам Святой Ганны, нябеснай апякункі сваёй жонкі.
Ace of Base
«Ace of Base» (вымаўляецца «эйс ов бэйс») — шведскі поп-гурт, складаўся з Ёнаса Бергрэна (аўтар тэкстаў песень і музыкі, гітара, сінтэзатар, вакал), Ульфа Экберга (аўтар тэкстаў песень і музыкі, сінтэзатар, рэчытатыў), Лін Бергрэн (аўтар тэкстаў песень і музыкі, вакал) і Джэні Бергрэн (аўтар тэкстаў песень і музыкі, вакал).
Альбом гурта «Happy Nation / The Sign» з’яўляецца самым прадаваным дэбютным альбомам у гісторыі. У ЗША пласцінка атрымала званне плацінавай дзевяць разоў. Гэта быў першы ў свеце дэбютны альбом, 3 песні з якога («All That She Wants», «The Sign», «Don’t Turn Around») дасягалі першага месца ў чартах «Billboard Mainstream Top 40».
У 2007 годзе гурт пакінула адна з цэнтральных салістак Лін Берггрэн. У 2009 годзе калектыў пакінула салістка Джэні Берггрэн. Астатнія ўдзельнікі — Ёнас Берггрэн і Ульф Экберг ў 2010 годзе стварылі новы музычны праект, які атрымаў назву «Ace.of.Base.» Восенню 2010 года новым калектывам быў выпушчаны першы альбом «The Golden Ratio».
Ізбербаш
Ізбербаш (Избербаш) — горад (з 1948 года) у Расіі, у складзе Дагестана. Насельніцтва 41,2 тыс. чал. (2006).
Заснаваны ў 1932 годзе. Размешчаны на беразе Каспійскага мора, за 56 км ад Махачкалы. Заводы электратэхнічнага абсталявання, фільтруючага абсталявання, харчовая прамысловасць.
Цапліна (Угранскі раён)
Цапліна (Цаплино) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Усходскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У 2004—2017 гадах у складзе Поўднеўскага сельскага паселішча.
Паўлаўская рэспубліка
Паўлаўская рэспубліка (Паўлаўская Рэч Паспалітая, Rzeczpospolita Pawłowska) - маёнтак Паўлава ў Віленскім павеце Рэчы Паспалітай, у якім у другой палове XVIII стагоддзя былі праведзены кардынальныя сацыяльна-эканамічныя рэформы, у выніку чаго ў ім было сфарміравана мясцовае самакіраванне.
Уклад
У 1767 годзе Павел Ксаверый Бжастоўскі набыў маёнтак (цяпер Меркіне ў Літве), якое ў гонар сябе назваў Паўлава. Новы ўладальнік быў прыхільнікам ідэй Асветы, правёў шырокія рэформы, накіраваныя на паляпшэнне жыцця сялян. У 1769 годзе з іх згоды Бжастоўскі выдаў Статут, згодна з якім сялянам давалася асабістая свабода і права пакінуць маёнтак пры ўмове выплаты даўгоў і знаходжання сабе замены. Сяляне былі падзеленыя на чатыры катэгорыі: пяняжнікі, баяры, цяглыя і яктнікі. Першыя тры атрымалі буйныя гаспадаркі, за якія неслі адпаведна грашовую, грашова-адпрацоўчую і адпрацовачную павіннасці. У 1786 годзе практычна ўся фальваркавая (панская) зямля была падзелена паміж сялянамі, пры гэтым адпрацовачная павіннасць была заменена грашовай (чыншам). У выніку перадзелу зямлі была ліквідаваная цераспалосіца. Сяляне атрымалі права бязвыплатна карыстацца Мерачскай пушчай, распараджацца ўласнай маёмасцю (у тым ліку часткова зямлёй), а таксама займацца рамяством і гандлем.
У маёнтку быў створаны інстытут мясцовага самакіравання па прыкладзе двухпалатнага парламента. Верхняя палата складалася з прызначаных Бжастоўскім губернатара, намесніка (пісара), цівуна і арандатараў, а таксама выбарных прадстаўнікоў ад сялян: цэнзара, бурмістра, двух лаўнікаў, двух ляснічых, двух мастаўнічых і дзясятнікаў. Пасля ліквідацыі фальварка прызначаныя уладальнікам асобы страцілі значэнне і былі выведзеныя са складу палаты, у якой па стане на 1791 засядалі цэнзар, падцэнзар, чатыры стражнікі, бурмістр, чатыры дзясятнікі (войты), паддзясятнікі, два мастаўніка (будаўніка) і чатыры ляснічых. Для пасяджэнняў верхняй палаты быў спецыяльна пабудаваны дом.
Ніжняя палата, пасяджэнні якой праходзілі пад старшынствам губернатара і асобна ад верхняй, складалася з усіх самастойных гаспадароў надзелаў маёнтка. У 1791 годзе Бжастоўскі замяніў «парламент» на камісію з 12 чыноўнікаў і 8 прызначаных ім кожныя 4 гады «дэпутатаў» ад сялян.
Статут 1769 для разгляду цяжбаў паміж сялянамі ўводзіў суд у складзе губернатара, пісара, цівуна і двух абраных сялянамі лаўнікаў. Таксама была заснавана каса, якая крэдытавала сялян грашыма, збожжам і рабочым скатом. У 1788 годзе было выдзелена 30 тысяч злотых на утрыманне пастаяннага фельчара і аптэкі. У 1791 годзе суд быў ператвораны ў штотыднёвы, які складаўся з абраных лаўнікаў. Апеляцыі на яго рашэнні падаваліся ў другі суд з трох гаспадароў надзелаў. За свой ​​кошт Бжастоўскі аплачваў працу двух настаўнікаў для дзяцей і дарослых, а пазней адкрыў школу, у якой выкладалася чытанне, пісьмо, арыфметыка, рэлігія, геаграфія краю, асновы сельскай гаспадаркі. Вучылі таксама спевам і давалі некаторыя практычныя ўрокі, у тым ліку хатняга рамяства. Навучанне асновам сельскагаспадарчай навукі з часам было пашырана. У 1770 годзе Бжастоўскі выдаў падручнік «Пра земляробства для выгады гаспадароў, якія пражываюць у Паўлава», які стаў першым падручнікам па сельскай гаспадарцы ў Рэчы Паспалітай, а таксама падручнік для сялян пра хваробы і лекі.
535
535 — невысакосны год, пачаўся ў панядзелак. 535 год нашай эры, 535 год 1 тысячагоддзя, 35 год VI стагоддзя, 5 год 4-га дзесяцігоддзя VI стагоддзя, 6 год 530-х гадоў.
Паўлаўская рэспубліка
Уклад
З сялян мужчынскага полу было арганізавана войска (міліцыя), якое мелася на ўвазе выкарыстоўваць для абароны дзяржавы. Войска было забяспечана мундзірамі і зброяй аднаго калібра, якія захоўваліся ў дамах сялян. Паўлаўскае войска прыняло ўдзел у паўстанні Касцюшкі, у чэрвені 1794 года яго інспектаваў і высока ацаніў Якуб Ясінскі. 3 і 24 красавіка Паўлава штурмавалі расійскія войскі, у канцы месяца яны захапілі маёнтак. У канцы 1794 Бжастоўскі быў вымушаны эміграваць і прадаць Паўлава Ф. Машынскаму на ўмове захавання яго статусу. У далейшым маёнтак перайшоў у рукі іншых уладальнікаў, істотна павысіўшых павіннасці і скараціўшых правы сялян, аднак Паўлава яшчэ доўгі час прытрымлівалася асноўных палажэнняў Статута.
Рэформы садзейнічалі развіццю капіталістычных адносін і росту якасці жыцця сялян. Большасць памешчыкаў Рэчы Паспалітай сустрэлі іх варожа, а прагрэсіўна настроеныя кругі прыводзілі ў прыклад. Асобныя палажэнні Статута Паўлава мелі паралелі і ў маёнтках іншых памешчыкаў (напрыклад, у маёнтку Храптовіча Шчорсы), аднак у цэлым становішча "Паўлаўскай рэспублікі» было унікальным.
Шальнікакветныя
Шальнікакветныя (Alismatáles) — парадак аднадольных раслін. Складаецца прыкладна з 165 родаў у чатырнаццаці сямействах.
Апісанне
Большасць сямействаў утрымлівае травяністыя несукулентныя расліны, якія звычайна аддаюць перавагу воднаму асяроддзю. Шматгадовыя ці рэдка аднагадовыя водныя ці балотныя травы.
Лісты чарговыя, больш ці менш скучаныя каля верхавіны карэнішча ці сталона, звычайна з похвавымі асновамі, ці больш-менш выразным раздзяленнем на чаранок і пласцінку. Жылкаванне паралельнае ці дугавое. Кветкі ў рознага роду суквеццях ці адзіночныя, двухполыя ці аднаполыя, звычайна актынаморфныя, спірацыклічныя (геміцыклічныя) ці цыклічныя, трохчленныя, з двайным ці рэдка простым калякветнікам, часам без калякветніка. Тычынак многа ці 6-9, радзей 3.
Спелае насенне не мае эндасперма. Тапетум пылавікоў перыплазмаідальны з аднаядзернымі клеткамі, а зародкі часта зялёныя і ўтрымліваюць запасныя рэчывы. Ва ўсіх прадстаўнікоў, акрамя большасці наземных ці эпіфітных Araceae, у ліставых похвах маюцца дробныя лускавінкі (унутрыпохвенныя лускавінкі, сквамулы), гінецэй часта апакарпны, і фарміраванне эндасперма працякае па гелабіяльнаму тыпу.
Плады — многалістоўкі ці арэшкі, вельмі рэдка касцянкападобныя.
Склад таксона
Раней да парадку шальнікакветных адносілі толькі тры сямействы (Alismataceae, Butomaceae і Limnocharitaceae), іншыя ж сямействы разглядаліся як частка іншых парадкаў, што прыводзіла да поліфілетычных груп. У сістэме класіфікацыя APG II уся група сямействаў змешчана ў адзіны парадак.
Парадак ароідныя (Arales) быў прызнаны роднасным парадку шальнікакветных і цяпер уключаны ў яго склад. У выніку гэтага зліцця сямейства стала самым шматлікім у парадку, налічваючы больш за 3000 відаў у 113 родах. Астатнія разам узятыя сямействы ўтрымліваюць каля 500 відаў.
Паланэз (РСЗА)
Упершыню была прадэманстравана 9 мая 2015 года на ваенным парадзе ў гонар Дня Перамогі ў Мінску. 22 жніўня 2016 года яе прынялі на ўзбраенне ў Беларусі.
РСЗА «Паланэз» створана беларускімі арганізацыямі абароннага сектара эканомікі і адпавядае найлепшым сусветным аналагам. Кожная баявая машына гэтай сістэмы здольна адначасова нанесці кропкавы ўдар па васьмі цэлях на адлегласці 200 км. Шасі баявых і транспартна-зараджальных машын РСЗА «Паланэз» выраблены на Мінскім заводзе колавых цягачоў.
Праходы
Назву Праходы маюць:
Паланэз (РСЗА)
Астатнія характарыстыкі сістэмы невядомыя, аднак, на думку ваенных экспертаў і на падставе знешняга выгляду комплекса, убачанага на парадзе, ён створаны на аснове кітайскай сістэмы Norinco AR3 з магчымым выкарыстаннем ракет.
МАЗ-6440
МАЗ-6440 — седлавы цягач капотнай кампаноўкі з колавай формулай 6х4. Прататып.
Паланэз (РСЗА)
Уласцівасці
Баявая машына РСЗА «Паланэз» змяшчае 8 накіравальных пускавых кантэйнераў і прызначаецца для топагеадэзічнай прывязкі, прыцэльвання і аўтаматызаванага пуску ракет па разлічаных устаноўках. Зараджаная баявая машына вагай 45 тон размяшчаецца на шасі МЗКЦ-7930 і мае далёкасць пуску ад 50 да 300 км. Дакладнасць стральбы складае да 30 метраў кругавога верагоднаснага адхілення (КВА). Разгортванне займае 8 хвілін, залп — 1 хвіліну, перазарадка — 20 хвілін, згортванне — 2 хвіліны. Хуткасць перамяшчэння дасягае 80 км/гадз. Экіпаж налічвае 3 чалавекі.
МАЗ-6440
Гісторыя
Прадстаўлены 17 жніўня 2011 года. Першы асобнік праходзіў выпрабаванні ў Белдзяржцырку.
Паланэз (РСЗА)
Уласцівасці
Транспартна-зараджальная машына (ТЗМ) РСЗА «Паланэз» змяшчае 8 перавозных пускавых кантэйнераў і прызначаецца для іх перагрузкі на баявую машыну з дапамогай бартавога крана. Загружаная ТЗМ вагай 45 тон таксама размяшчаецца на шасі МЗКЦ-7930, перамяшчаецца з хуткасцю да 80 км/гадз. і мае экіпаж у складзе 3 чалавек.
МАЗ-6440
Гісторыя
У канцы мая 2012 года быў прадстаўлены другі варыянт з кабінай з жылым модулем.
Паланэз (РСЗА)
Гісторыя
9 мая 2015 года на парадзе ў Мінску ўпершыню паказалі рэактыўнаю сістэму залпавага агню (РСЗА) «Паланэз». Кожная баявая машына РСЗА магла паразіць 8 цэляў на адлегласці да 200 км. Шасі баявых і зараджальных машын РСЗА вырабілі на ААТ «Мінскі завод колавых цягачоў» («МЗКЦ»). Вытворцам самой РСЗА было абароннае прадпрыемства Беларусі. 13 мая 2015 года міністр абароны Беларусі Андрэй Раўкоў паведаміў пра намер паставіць РСЗА «Паланэз» ва Узброеныя сілы Рэспублікі Беларусь у 2016 годзе. 3 лістапада 2015 года А. Лукашэнка наведаў УП «Завод дакладнай электрамеханікі» ў Койданаўскім раёне (Мінская вобласць), дзе выраблялі ракеты РСЗА «Паланэз». 9 снежня 2015 года Савет міністраў Беларусі ўхваліў Пастанову № 1023, якой унёс у Дзяржпраграму інавацыйнага развіцця стварэнне спецыяльнай тэхнікі «Паланэз-ЗДЭМ» цягам 2013—2016 гадоў «Заводам дакладнай электрамеханікі» на суму 159,8 млрд рублёў ($9,83 млн). 10 снежня 2015 года намеснік старшыні Дзяржаўнага ваенна-прамысловага камітэта Беларусі (ДВПК) Ігар Быкаў паведаміў, што ракеты РСЗА «Паланэз» належалі да класу «зямля-зямля».
МАЗ-6440
Апісанне
Выкарыстоўваецца ў счэпцы з паўпрычэпам МАЗ-975830. Даўжыня аўтацягніка — 18,45 м. Дапушчальная маса — 63 тоны.
Паланэз (РСЗА)
Гісторыя
4 лютага 2016 года намеснік міністра абароны па ўзбраенні Ігар Лацянкоў заявіў, што выпрабаванні РСЗА «Паланэз» праводзілі ў Кітаі: «Сістэма, баявое разгортванне якой складае не больш за 10 хвілін, час поўнай перазарадкі ўстаноўкі — не больш за 20, а страляе яна адначасова 8 ракетамі, паказала вельмі добрыя вынікі. Таму мае выдатную перспектыву прымянення як у нашай краіне, так і ў якасці экспартнага варыянта. ... У бліжэйшы час ужо на тэрыторыі нашай краіны будзе праведзены заключны этап выпрабаванняў, па выніках якога мы плануем да верасня ўключыць адзін дывізіён дадзенага комплекса ў склад 336-й рэактыўнай артылерыйскай брыгады» (Асіповічы, Магілёўская вобласць). 15 лютага 2016 года старшыня ДВПК Беларусі Сяргей Гурулёў паведаміў А. Лукашэнку, што РСЗА «Паланэз» ужо прынялі на ўзбраенне. 10 чэрвеня 2016 года старшыня ДВПК Гурулёў атрымаў акты і пратаколы дзяржаўнага выпрабавання РСЗА «Паланэз», над стварэннем якога працавала звыш 20 устаноў Беларусі.
МАЗ-6440
Апісанне
Прызначаны для перавозак на вялікія адлегласці. Аўтамабіль арыентаваны на ўнутраны рынак збыту, а таксама на рынкі Расіі і тых краін, дзе не дзейнічае абмежаванне на габарытную даўжыню аўтацягніка.
Паланэз (РСЗА)
Гісторыя
16 чэрвеня 2016 года былі праведзеныя першыя ў Беларусі баявыя пускі ракет РСЗА. Раніцай разлік прыбыў у Гомельскую вобласць, адкуль выпусціў ракету на адлегласць 200 км для паражэння цэлі ў Брэсцкай вобласці. Палёт ракеты праходзіў на вышыні 42 км. Траекторыя пралягла праз 9 раёнаў 2 абласцей Беларусі. 4-восевае шасі «Астролаг» вытворчасці «МЗКЦ» дазволіла перасоўвацца з хуткасцю да 70 км за гадзіну. Выпрабаванне РСЗА «Паланэз» прайшло ў спалучэнні з іншымі беларускімі распрацоўкамі. Радыёлакацыйная станцыя (РЛС) «Усход» суправаджала ракеты ўвесь палёт. Беспілотнікі «Бусел» і «Беркут» забяспечылі відэаназіранне. Сувязь трымалі праз беларускі спадарожнік «БелКА-2». А. Лукашэнка даручыў старшыні Савета міністраў Беларусі Андрэю Кабякову ўзнагародзіць распрацоўніўкаў РСЗА і заявіў, што «гэта вельмі шчаслівы дзень для абароны дзяржавы». Старшыня ДВПК Сяргей Гурулёў заявіў, што РСЗА «Паланэз» — «гэта зброя стрымлівання», і дадаў: «Задача кіраўніком дзяржавы пастаўленая была 2 гады таму. На працягу гэтага часу мы выканалі паэтапна ўсе задачы па распрацоўцы і ходзе выпрабаванняў». Дзяржсакратар Савета бяспекі Беларусі Станіслаў Зась адзначыў: «мы ў нашай краіне развілі новую галіну ведаў і новую галіну вытворчасці — ракетабудаванне». У ДВПК Беларусі прызналі, што наперадзе распрацоўка РСЗА з далёкасцю стральбы да 300 км. Адхіленне ракеты РСЗА «Паланэз» ад зададзеных каардынат на найбольшай адлегласці ў 200 км склала менш за 30 метраў.
МАЗ-6440
Апісанне
Рухавік — ММЗ Д-283.4Е4-22, V8, магутнасцю 600 к.с. (адпавядае экалагічнаму стандарту Еўра-4). Усталявана аўтаматычная скрынка перадач Allison 4500R.
Паланэз (РСЗА)
Гісторыя
5 ліпеня 2016 года начальнік ракетных войскаў і артылерыі Узброеных сіл Беларусі Генадзь Казлоўскі паведаміў, што «17 ліпеня Узброеныя сілы прымаюць на ўзбраенне гэты комплекс» РСЗА. У дапрацаваным стане РСЗА «Паланэз» прызначалася для паражэння на далечыні ад 50 да 200 км укрытай артылерыі і бранятэхнікі, летакоў на лётнішчах размяшчэння, ракетных комплексаў, у тым ліку зенітных (ЗРК), і жывой сілы. 3 жніўня 2016 года Савет міністраў Рэспублікі Беларусь зацвердзіў Пастанову № 610 «Аб узнагароджанні Ганаровай граматай...» 2 супрацоўнікаў УП «Завод дакладнай электрамеханікі» — вядучага інжынэра Ігара Данцова і намесніка галоўнага канструктара Юрыя Чорнага — за значны ўклад у стварэнне і паспяховае выпрабаванне айчыннага ракетнага комплекса «Паланэз». 22 жніўня 2016 года РСЗА прынялі на ўзбраенне 336-й рэактыўнай артылерыйскай брыгады Узброеных сіл Беларусі, якая знаходзілася ў Асіповіцкім раёне (Магілёўская вобласць). Начальнік Генеральнага штаба Узброеных сіл Беларусі Алег Белаконеў удакладніў, што «сістэма «Паланэз» прызначаная для аснашчэння рэактыўнага дывізіёна брыгады». На ўрачыстасці прысутнічаў камандзір разліку Максім Яцко, які здзейсніў першы пуск ракеты. Выпушчаная ракета магла манеўраваць супраць збіцця ў паветры. РСЗА размяшчалася на аўтамабільным шасі МЗКЦ-793000-300 з аўтаматычнай каробкай перадач, што мела колавую формулу 8х8. Перад урачыстасцю 77-ы асобны рэактыўны артылерыйскі дывізіён правёў 150-кіламетровы марш са Слуцка (Мінская вобласць), дзе адбываліся апошнія працы на прадпрыемстве-вытворцы. У склад падраздзялення ўвайшоў рухомы загадны пункт батарэі на шасі грузавіка МАЗ-6317. 8 верасня 2016 года ў Палацы незалежнасці А. Лукашэнка ўручыў дзяржаўныя ўзнагароды канструктарам і вайскоўцам, якія распрацавалі і паставілі на ўзбраенне РСЗА «Паланэз». У строй прынялі дывізіён РСЗА ў складзе 13 машын, з іх 6 баявых машын. 27—30 верасня 2016 года ў Баку (Азербайджан) «Завод дакладнай электрамеханікі» ўпершыню паказаў РСЗА «Паланэз» за мяжой на 2-й Азербайджанскай міжнароднай абароннай выстаўцы (АМАВ-2016). Азербайджанскі прэзідэнт Ільхам Аліеў наведаў стэнд завода, дзе азнаёміўся з беларускай РСЗА.
МАЗ-6440
Опцыі
На аўтамабілі ўсталяваны круіз-кантроль, лічбавы тахограф, электрападымальнік люка кабіны, люстэркі з электракіраваннем і электрападагрэвам, кліматычная ўстаноўка з электрапрывадам засланак, сістэма курсавой устойлівасці, ахоўныя рашоткі галаўных фар, сядзенні падвышанай камфортнасці.
Паланэз (РСЗА)
Гісторыя
27 студзеня 2017 года старшыня ДВПК Беларусі Сяргей Гурулёў паведаміў пра намер выпрабаваць у 2017 годзе РСЗА «Паланэз» з далёкасцю да 300 км (В-300) і давесці долю мясцовых складнікаў пры вытворчасці РСЗА да 80%. Калі «Паланэз» з ракетамі В-200 мог паразіць 8 цэляў на плошчы 10х10 км, то В-300 — на плошчы 20х20 км. 20 мая 2017 года ў Мінску адкрылася Міжнародная выстава ўзбраення і вайсковай тэхнікі (МВУВТ), на якой прадставілі РСЗА «Паланэз». Прылады кіравання і навядзення «Паланэзу» былі беларускай вытворчасці. 1 чэрвеня 2017 года на лётнішчы «Ліпкі», што знаходзіцца на ўсходзе Мінскага раёна, размясцілі 9 машын РСЗА «Палянэз» са складу 77-га дывізіёна 336-й артылерыйскай брыгады для падрыхтоўкі да парада. З іх 6 машын павінны былі ўдзельнічаць у парадзе, у тым ліку баявыя, зараджальныя і кіраўнічыя машыны. 3 ліпеня 2017 года дывізіён РСЗА, якога хапала для знішчэння 48 цэляў, прыняў удзел у парадзе. 26 кастрычніка 2017 года Міністэрства абароны Рэспублікі Беларусь паведаміла пра выпрабаванне РСЗА «Паланэз» у Гомельскай вобласці з баявымі пускамі на 300 км. 19 лістапада 2017 года абноўленую РСЗА паказалі на святкаванні Дня артылерыста ў Лашанскім сельсавеце Мінскага раёна. Пультам кіравання ажыццяўлялі разгортванне РСЗА і пуск ракеты. Шасі мела гідрапнеўматычную падвеску для павышэння праходнасці па бездаражы. У разлік уваходзілі машына дастаўкі з 8 ракетамі і аўтамабіль кіравання з магчымасцю сувязі на адлегласці да 50 км. 24 лістапада 2017 года начальнік ракетных войскаў і артылерыі УС Беларусі Генадзь Казлоўскі заявіў: «Пакуль комплекс «Паланэз-М» яшчэ не прыняты на ўзбраенне, але дзяржаўныя выпрабаванні завяршаюцца. Баявы пуск ракеты на 300 км адбыўся вельмі добра, адхіленне ад цэлі склала ўсяго 19,3 метра. Для такой далёкасці гэта выдатны вынік. Ракета была выпушчана ў Брагінскім раёне Гомельскай вобласці і трапіла ў цэль у Івацэвіцкім раёне (Брэсцкая вобласць). Комплекс універсальны: можа прымаць ракеты як 200-кіламетровай, так і 300-кіламетровай далёкасці. У перспектыве плануем прымяняць з гэтага комплексу аператыўна-тактычную ракету кшталту «Іскандэра». 30 лістапада 2017 года прадстаўнік ДВПК Уладзімір Лаўранюк паведаміў, што камісія ДВПК Беларусі зацвердзіла акт прыёмкі доследна-канструктарскай працы (ДКП) УП «Завод дакладнай электрамеханікі» па мадэрнізацыі РСЗА «Паланэз» да ўзроўню «Паланэз-М» з далёкасцю стральбы да 300 км. Лаўранюк адзначыў, што ў выніку дапрацоўкі колавага шасі МЗКЦ-7930-313 для размяшчэння ўзбраення РСЗА вырасла яго грузападымальнасць і дадалі абсталяванне жыццезабеспячэння асабістага складу. Ракета з далёкасцю 300 км была на 20 см даўжэй за ракету з далёкасцю 200 км. На снежань 2017 года заключылі кантракт на пастаўку РСЗА «Паланэз» у Азербайджан.
МАЗ-6440
Опцыі
У кабіне два спальных месцы, сядзенні падвышанага камфорту, кандыцыянер, халадзільнік, CD-прайгравальнік.
Тэхнічныя характарыстыкі
* — Значэнне параметру для камплектацыі аўтамабіля ў варыянце з задняй рысорна-балансірнай падвескай
Паланэз (РСЗА)
Гісторыя
31 студзеня 2018 года старшыня ДВПК Беларусі Алег Двігалёў адзначыў, што ў гэтым годзе стаіць задача па экспарце РСЗА «Паланэз» у дзяржавы СНД і больш далёкія краіны. 14 лютага 2018 года міністр абароны Беларусі Андрэй Раўкоў паведаміў, што ў дапрацаванай РСЗА «Паланэз» вырасла хуткасць ракеты з далёкасцю 300 км: «Новая ракета ляціць з хуткасцю 5 Мах — не існуе сродкаў, здольных збіць такую ракету».
1 сакавіка 2019 года А. Лукашэнка заявіў: «аб ракетнай зброі «Паланэз», якую мы стварылі не з Расіяй, а з Кітайскай Народнай Рэспублікай дзякуючы Сі Цзіньпіну, які выдзеліў нам крэдыт наогул, лічыце, пад нуль працэнтаў. Разам з кітайскімі спецыялістамі мы пачалі вытворчасць «Паланэзаў». Цяпер нашыя спецыялісты працуюць над ракетай новага пакалення, усё роўна база гэта была кітайская». 15 мая 2019 года беларускія ракетчыкі выканалі баявыя пускі з РСЗА «Паланэз» на 300 км на казахстанскім палігоне Сары-Шаган. 16 мая 2019 года на Мінскай выстаўцы ўзбраення паказалі новую ракету для «Паланэза», баявая частка якой важыла 480 кг і магла быць аскепкава-фугаснай, бетонабойнай і касетнай. На пускавой машыне змяшчаліся 2 такія ракеты, што разам важылі менш за блок з 8 ракет калібрам 300 міліметраў.
Ксаверый Бжастоўскі
Ксаверый Бжастоўскі — староста даўгоўскі, масон.
Паходзіў з роду Бжастоўскіх герба «Стрэмя», сын Адама Бжастоўскага.
Europe
Europe — шведскі рок-гурт, створаны ў Стакгольме ў 1979 годзе пад назвай Force вакалістам Джоўі Тэмпестам і гітарыстам Джонам Норумам. Хаця многія адносяць каманду да глэм-металу, іх стыль аб’ядноўвае элементы хард-рока і хэві-метала.
Europe набыла сусветную вядомасць у 80-х гг. XX стагоддзя, пасля выпуску іх трэцяга альбома The Final Countdown (1986), які стаў вельмі паспяховым камерцыйна — толькі ў ЗША было прададзена звыш трох мільёнаў копій. З 1986 па 1992 год гурт прадаў больш за 20 мільёнаў копій альбомаў па ўсім свеце і, такім чынам, заняў 4-е месца ў спісе найбольш удалых праектаў са Швецыі.
Allium drobovii
Allium drobovii — від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Казахстане і Узбекістане.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў Казахстане і Узбекістане.
Бальшое Захар’еўскае
Бальшое Захар’еўскае (Большое Захарьевское) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Усходскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У 2004—2017 гадах у складзе Захар’еўскага сельскага паселішча.
Пятровічы (Варапаеўскі сельсавет)
Пятро́вічы (, Петровичи) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Варапаеўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Паставы Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.
З 1939 года ў БССР.
Да 28 мая 1962 года вёска ўваходзіла ў склад Жукоўшчынскага сельсавета, да 18 снежня 2009 года — у склад Белькаўскага сельсавета.
536
Іншае
Сінод у Канстанцінопалі: епіскапы прызналі верхавенства імператара ў царкоўных пытаннях
Кізляр
Кізляр (Кизляр) — горад (з 1785) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Кізлярскага раёна Дагестана. Насельніцтва 48,8 тыс. чал. (2006). Заснаваны ў 1735 годзе, як руская крэпасць на рацэ Церак.
Размешчаны на мяжы з Чачнёй. Электрамеханічны, электраапаратны заводы, харчовая прамысловасць.
Манетарная палітыка
Матета́рная палі́тыка — сукупнасць мер Нацыянальнага банка, напраўленных на змяненне грашовай масы ў абарачэнні, аб'ёму крэдытаў, узроўню працэнтных ставак і іншых паказчыкаў грашовага абарачэння і крэдыту.
Інструменты
Асноўнымі інструментамі матетарнай палітыкі НБ РБ з'яўляюцца:
Усталёўвая памер рэзерву, Нацыянальны Банк рэгуліруе грашовыя патокі. Так пры павялячэнні абавязковага рэзерву змяншаюцца актывы банкаў, і яны вымушаны павялічвать праценты, пад якія яны выдаюць крэдыты арганізацыям і прыватным асобам. Звычайна норма банкаўскага рэзерву павышаецца для падтрымкі ліквіднасці банкаўскай сістемы ва ўмовах эканамічнага крызісу (страхаўка на выпадак, калі вялікая колькасць ўкладчыкаў адначасова пойдуць забіраць свае грошы з банку)
Мэты
Мэты манетарнай палітыкі:
Звычайна манетарная (або грашова-крэдытная палітыка) Нацыянальны Банк напраўлена на дасягненне і захаванне фінансавай стабільнасці, у першую чаргу ўмацаванне курса нацыянальня валюты і забяспячэнне ўстойлівага плацёжнага балансу дзяржавы.
Сведкі
Прыватны пераклад з рускай интэрвікі
Армяне ў Візантыі
Армяне ў Візантыі складалі ў асобныя перыяды найболей значную этнічную меншасць. Гістарычна гэта было абумоўлена знаходжаннем у складзе Візантыі часткі гістарычнай Арменіі, размешчанай да захаду ад Еўфрата. Пасля падзелу Арменіі ў 387 паміж Рымскай імперыяй і дзяржавай Сасанідаў да імперыі была далучана частка Вялікай Арменіі. У гэты час і пасля адбываліся значныя міграцыі армян у візантыйскую Малую Азію, Канстанцінопаль і еўрапейскую частку імперыі. Армяне займалі бачнае месца ў складзе панавальнага класа Візантыі, з іх ліку выйшаў шэраг імператараў: Іраклій I (610—641), Філіпік (711—713), Артавазд (742—743), Леў Армянін (813—820), Васіль I Македанянін (867—886) і заснаваная ім дынастыя, Раман I Лакапін (920—944) і Іаан Цымісхій (969—976). Паводле падлікаў А. П. Каждана, у XI—XII стагоддзях армяне складалі 10—15 % кіруючай арыстакратыі, з улікам асоб і сем'яў, чыё армянскае паходжанне не цалкам верагоднае, гэтыя суадносіны робяцца істотна вышэй. Паміж VI—XI стагоддзямі, з больш за 50 імператараў, каля 30 (60 %) імператараў былі армянамі. У звязку з тым, што Арменія не прызнала Чацвёрты Сусветны (Халкідонскі) сабор (451), на адносіны паміж Візантыяй і Арменіяй уплывалі спробы афіцыйнай візантыйскай царквы звярнуць Армянскую царкву да халкіданізму.
Армянскія міграцыі ў Візантыю
Практыкаваліся таксама прымусовыя перасяленні армян. Напэўна, да сярэдзіны VI стагоддзя яны не былі значныя, хоць Пракопій Кесарыйскі паведамляючы пра прычыны незадаволенасці нейкага Арсака кажа, што ў час войны з готамі Арменія «… закатавана бесперапыннымі наборамі і ваеннымі пастоямі, знясілена надзвычайнымі паборамі, бацька яго пакараны смерцю пад падставай невыканання дагавораў і пагаднення, уся яго радзіна заняволена і расцярушана па ўсёй Рымскай імперыі». У валадаранне Тыберыя II (578—582) 10 000 армян з Ахдзніка былі пераселены на Кіпр. Пра планы яго наступніка Маўрыкія (582—602) вырашыць праблему з армянамі, якія «народ нязгодлівы і непакорлівыя; жывуць паміж намі і каламуцяць» паведамляе Себеос. З гэтай мэтай візантыйскі імператар уступіў у ліставанне з шахам Хасровам II (591—628), прапанаваўшы яму адначасна ўжыццявіць перасяленне падуладных ім армян; сваіх Маўрыкій збіраўся перасяліць ва Фракію. Аднак вынік апынуўся трохі іншым, бо армяне пачалі бегчы ў Персію. Фракія разглядалася як найболей прыдатнае месца для жыцця армян і надалей: пры Канстанціне V (741—775) туды былі пераселены армяне і сірыйскія монафізіты, пры Ільве IV (775—780) 150 000 сірыйцаў, сярод якіх, аднак, маглі быць і армяне. Пасля перамогі ў 872 годзе Васіля I (867—886) над паўлікіянамі, большасць з якіх меркавана складалі армяне, мноства іх было расцярушана па ўсёй імперыі. Пры яго сыне Ільве VI армянскі валадар Мануіл з Тэкіса быў «уведзены ў Канстанцінопаль», што хутчэй за ўсё паказвае на тое, што ён там сілком утрымваўся, яго чатыром сынам былі дадзены землі і пасады. Сам Мануіл атрымаў тытул протаспафарыя, а на яго былых землях была заснавана фема Месапатамія. Пры Іаану Цымісхіі (969—976) з усходніх правінцый у Фракію былі пераселены паўлікіяне. Васіль II (976—1025) таксама перасяліў у раён Філіпопаля і ў Македонію многіх армян з падуладных яму земляў дзеля арганізацыі абароны супраць балгар. Асалік У пачатку XI стагоддзя паведамляе пра гэта «… апошні памкнуўся перасяліць частку армян, якія знаходзіліся пад яго валадарствам, у Македонію, [каб паставіць іх] супраць булхараў [і даць ім магчымасць заняцца] ладам краіны».
Фракія не была адзіным месцам для селішча армян: яны згадваюцца ў пачатку XI стагоддзя ў ліку народаў, пераселеных Нікіфарам I (802—811) у Спарту для аднаўлення гэтага разбуранага горада; у 885 годзе палкаводзец перасяліў мноства армян, магчыма паўлікіянаў, у Калабрыю. Пасля адваявання Крыта ў 961 годзе туды былі заселены ў тым ліку і армяне. У 1021 годзе цар армянскага Васпураканскага царства Сенекерым Арцруні перадаў сваё царства Візантыі. За іх ён атрымаў Севастыю, і Авару і стаў патрыкіем і стратыгам Кападокіі. Разам з ім у Кападокію з Васпуракана перасялілася 400 тысяч чалавек. Гэту лічбу, упершыню паказаную ў XVIII стагоддзі армянскім гісторыкам М. Чамчанам, сучасны армяніст П. Хараніс паддае сумневу, бо ў сучасных падзеі крыніца прыводзіцца лік перасяленцаў 16 000 чалавек, не лічачы жанчын і дзяцей. З сярэдзіны X стагоддзя армяне сталі інтэнсіўна засяляць Кападокію, Кілікію і паўночную Сірыю. Шматлікія армянскія ўцекачы трапілі ў Візантыю, ратуючыся ад набегаў сельджукаў. Параза Візантыі пры Манцыкерце ў 1071 годзе і захопы тэрыторый у Малой Азіі крыжакамі ў канцы XI стагоддзя прывялі да змяншэння ролі армян, хоць іх прыбыццё фіксуецца аж да канчатковага падзення імперыі. Армянскія калоніі ў апошні перыяд візантыйскай гісторыі вядомыя ў астатніх пад уладай Візантыі гарадах Малой Азіі і ў еўрапейскіх правінцыях.
Масавае перасяленне армян з Арменіі на візантыйскія землі мела больш глабальныя наступствы, чым павелічэнне абшчыны. У другой палове XI стагоддзі армяне ўтварылі тут сама меней 6 дзяржаў: у 1071 годзе Дзяржава Філарэта Варажнуні і Княства Мелітэны, у 1080 годзе княства ў Кілікіі, у 1083 годзе Эдэскае княства, прыкладна тады ж — Кесунскае княства і Княства Баль. З іх княства Кілікія ў 1198 годзе было прызнана армянскім царствам. Мхітар Айрыванецы ў XIII стагоддзі пісаў:''«У гэты час Рубеніяны сталі панаваць у Кілікіі. Бог сам зрабіў правасуддзе нам прыгнечаным: Грэкі спынілі царства наша; але Бог даў зямлю іх армянам, якія ў ёй зараз валадараць»''.
Армянскія ўладанні імперыі
З уваходжаннем пасля першага падзелу Арменіі ў 387 годзе ў склад Візантыі прыкладна чвэрці Армянскай дзяржавы Аршакідаў, імперыя набыла значнае армянскае насельніцтва. У той жа час яны з'яўляліся адным з карэнных народаў у Кападокіі. Пры падтрымцы Візантыі, што імкнулася ўзмацніць свой уплыў у рэгіёне, у Арменіі працягвала шырыцца хрысціянства, у візантыйскай частцы Арменіі на 420-я гады даводзіцца дзейнасць стваральніка армянскага алфавіта Маштоца. Пасля завяршэння ірана-візантыйскай вайны ў 591 годзе адбыўся другі падзел Арменіі, у выніку якога візантыйская мяжа перасунулася на ўсход, ахапіўшы ўсю цэнтральную Арменію. Каля 600 года ў Арменіі пачаліся паўстанні, потым з 603 года Арменія была залучана ў чарговую вайну паміж Візантыяй і Іранам. Прыкладна ў 640 годзе пачалося арабскае заваяванне Арменіі і неўзабаве гэта частка імперыі была страчана. У X стагоддзі ў склад Візантыі былі ўлучаны значныя тэрыторыі з армянскім насельніцтвам. Так, у 949 годзе была далучана вобласць Карын, у 966 годзе армянскае княства Багратыдаў у Тароне, а праз некалькі гадоў Манцыкерт, што таксама мела пераважна армянскае насельніцтва. Пераломным для далейшай гісторыі армянскага народа стала анексія імперыяй Анійскага царства ў 1045 годзе ў цэнтральнай Арменіі і занятак вялікага горада Ані. Такім чынам уладанні Візантыйскай імперыі ў Арменіі на некаторы час даходзілі аж да заходняга ўзбярэжжа Севана. Аднак такая сітуацыя падоўжылася нядоўга. Ужо ў 1064 годзе гэта тэрыторыя была захоплена сельджукскім султанам Алп-Арсланам. У наступным годзе цар Карса Гагік Карскі змушана перадаў сваё царства Візантыі. Да 1065 года значная частка гістарычнай Арменіі, апроч Ані, Сюніка, Ташыра і Хачэна, знаходзілася ў складзе Візантыі.
Прававое становішча
Малая Арменія ужо пры Веспасіяне (69—79) стала рымскай правінцыяй, спачатку ў складзе Кападокіі, потым асобна. Звестак пра гэту правінцыю захавалася не шмат, але можна выказаць здагадку, што яна нічым істотным не адрознівалася ад астатніх. На набытых пасля 387 года тэрыторыях улада Аршакідаў была скасавана або адразу, або пры Феадосіі II (402—450), і перададзена каміту Арменіі. Пры гэтым выконваліся спадчынныя правы нахарараў па спадчынным валоданні зямлёй і перадачай яе па спадчыне на грунце прынцыпу маярата. Тэрыторыі, размешчаныя ў лукавіне Еўфрата, падначальваліся Аршакідам толькі намінальна ўжо з 298 года, іх кіраўнікі падначальваліся непасрэдна імператару, у іх веданні знаходзіліся мясцовыя ваярскія кантынгенты. Усе часткі Арменіі плацілі падаткі у скарб. У кіраванне Юстыніяна I (527—565) былі здзейснены змены ў адміністрацыйным ладзе Арменіі, падвышана падаткаабкладанне і дадзена жанчынам права ўспадкоўвання. Апошняя мера няўхільна прыводзіла да драбнення ўладанняў нахарараў, што прывяло да іх незадаволенасці.
Заваяванне Арменіі арабамі ў VII стагоддзі не змяніла агульнай тэндэнцыі па інтэграцыі армянскай шляхты ў адміністрацыйныя структуры імперыі. На адваяваных у X—XI стагоддзях тэрыторыях утвараліся фемы, камандныя пасады ў якіх падаваліся не толькі армянскім выхадцам з унутраных правінцый, але і мясцовым выхадцам. У сваёй дзейнасці Візантыя абапіралася не толькі на блізкіх па веры армян-халкіданітаў, але і на тых, якія захавалі вернасць армянскай царкве.
Антоні Бжастоўскі
Антоні Бжастоўскі ( — ) — вялікалітоўскі рэлігійны дзеяч.
Паходзіў з роду Бжастоўскіх герба «Стрэмя», сын Цыпрыяна Паўла Бжастоўскага. У 1684 уступіў у ордэн езуітаў. Прэфект пабудовы езуіцкай рэзідэнцыі ў Мінску ў 1703—04, яе суперыёр у 1704—14, рэктар Мінскага езуіцкага калегіума ў 1714—17.
Scala (мова праграмавання)
Scala (Ска́ла) — высокаўзроўневая мультыпарадыгменная мова праграмавання, якая адначасова падтрымлівае аб’ектна-арыентаванае і функцыянальнае праграмаванне. Назва мовы Scala складаецца са слоў scalable language («маштабуемая мова») і азначае, што мова была распрацавана, каб расці разам з патрабаваннямі карыстальнікаў.
Кампілятар Scala ператварае зыходны код у байт-код Java, праграма запускаецца на віртуальнай машыне Java (JVM). Такім чынам, праграмы на Scala з’яўляюцца сумяшчальнымі з існуючымі праграмамі на Java і могуць выкарыстоўваць бібліятэкі Java. Паколькі праграмы для Android звычайна пішуцца на Java, Scala можна таксама выкарыстоўваць для распрацоўкі пад Android.
Існуе таксама кампілятар Scala.js, які ператварае зыходны код на Scala у JavaScript, што дазваляе пісаць праграмы на Scala для вэб-браўзераў, а таксама серверныя праграмы з выкарыстаннем Node.js.
Выказваюцца думкі, што ў доўгатэрміновай перспектыве Scala можа замяніць Java.
Гісторыя
Распрацоўка Scala пачалася ў 2001 годзе ў Лазанскай федэральнай політэхнічнай школе прафесарам Марцінам Адэрскі. Адэрскі раней працаваў над джэнерыкамі ў Java і кампілятарам Java ад Sun. У верасні 2003 года быў апублікаваны першы драфт спецыфікацыі мовы. Рэліз Scala на платформе JVM адбыўся ў студзені 2004 года. У сакавіку 2006 года была выпушчана версія 2.0. У маі 2021 года выйшла версія 3.0.
Характарыстыкі
Scala падтрымлівае аб’ектна-арыентаванае праграмаванне і з’яўляецца чыстай аб’ектна-арыентаванай мовай у тым сэнсе, што кожнае значэнне, уключаючы прымітыўныя тыпы, з’яўляецца аб’ектам. Тыпы даных і паводзіны аб’ектаў апісваюцца класамі і трэйтамі (аналаг інтэрфейсаў у Java). Абстракцыі класаў пашыраюцца за кошт падкласаў і гнуткага механізму кампазіцыі на аснове міксінаў, каб пазбегнуць праблем множнага наследавання.
Прыклад
Прыклад напісання праграмы Hello world у Scala 3:
Калі праграма захоўваецца ў файле HelloWorld.scala, карыстальнік кампілюе яе з дапамогай каманды:
$ scalac HelloWorld.scala
і запускае з дапамогай
$ scala HelloWorld
Гэты працэс аналагічны працэсу кампіляцыі і запуску кода Java, што робіць Scala сумяшчальнай з інструментамі зборкі Java, такімі як Apache Ant.
Больш кароткая версія праграмы «Hello World» на Scala можа быць напісана наступным чынам:
Выкарыстанне
Scala выкарыстоўваецца мноствам вядомых кампаній, напрыклад:
Берагавая (Угранскі раён)
Берагавая (Береговая) — вёска ва Угранскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Усходскага сельскага паселішча.
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
У 2004—2017 гадах у складзе Захар’еўскага сельскага паселішча.
Грынкі 1
Грынкі́ 1 (, Гринки 1) — вёска ў Свіслацкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Нязбодзіцкага сельсавета.
Да 2 снежня 1961 года вёска ўваходзіла ў склад Грынкоўскага сельсавета, у 1961—1976 гадах у складзе Дабравольскага сельсавета.
Марцін Адэрскі
Марцін Адэрскі (нар. 5 верасня 1958) — нямецкі інфарматык і прафесар ў Лазанскай федэральнай політэхнічнай школе (EPFL) ў Швейцарыі. Працуе над статычным аналізам кода і мовамі праграмавання. Разам з калегамі рэалізаваў мову праграмавання Scala, джэнерыкі ў Java і мову праграмавання Pizza (Піцца).
У 1989 годзе Адэрскі атрымаў ступень доктара філасофіі (Ph.D.) ў Швейцарскай вышэйшай тэхнічнай школе Цюрыха пад кіраўніцтвам Ніклауса Вірта. Пасля атрымання доктарскай ступені працаваў у IBM і Ельскім універсітэце.
У 1997 годзе распрацаваў кампілятар GJ, і яго рэалізацыя стала падмуркам для javac, кампілятара Java.
У 2001 годзе Адэрскі разам з калегамі пачаў працу над Scala, першая публічная версія якой была выпушчана ў 2003 годзе.
У 2007 годзе стаў ганаровым членам Асацыяцыі вылічальнай тэхнікі.
12 траўня 2011 года Адэрскі і яго супрацоўнікі запусцілі кампанію Typesafe Inc. (пазней Lightbend Inc.), якая прадастаўляла камерцыйную падтрымку і навучанне Scala.
Адэрскі вядзе тры курсы на платформе анлайн-навучання Coursera: Прынцыпы функцыянальнага праграмавання ў Scala, Функцыянальны дызайн праграм у Scala і Праграмаванне рэактыўных сістэм.
NGC 149
NGC 149 (іншыя абазначэнні — UGC 332, MCG 5-2-24, ZWG 500.44, PGC 2028) — лінзападобная галактыка (S0) у сузор’і Андрамеда.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Алар Карыс
Алар Карыс (Alar Karis; нар. 26 сакавіка 1958, Тарту) — эстонскі дзяржаўны дзеяч і вучоны. Прэзідэнт Эстонскай Рэспублікі з 11 кастрычніка 2021 года.
Мануіл Базілевіч
Мануіл Базіле́віч — усходнеславянскі драматург і паэт XVIII ст.
Біяграфічныя звесткі
Вучыўся ў Кіева-Магілянскай акадэміі. У 1750—1754 выкладаў паэтыку і рыторыку ў Смаленскай духоўнай семінарыі. Высока ацэньваў творчасць Я. Каханоўскага і М. Сарбеўскага. Для школьнага тэатра семінарыі напісаў вершаваную драму «Дэкламацыя». Паміж дзеяннямі «Дэкламацыі» ставіліся сатырычна-гумарыстычныя інтэрмедыі на беларускай мове «Селянін у касцёле» і «Селянін на споведзі», напісаныя М. Базілевічам або яго вучнямі.
Творчасць
«Дэкламацыя» — тыповы твор школьна-схаластычнай драматургіі. Драма-маралітэ напісана сілабічным вершам з пазіцый царкоўна-рэлігійнай маралі і хрысціянскіх ідэалаў. Карыстаючыся алегарычнымі і міфічнымі вобразамі, аўтар асуджаў п'янства, хцівасць, прадажнасць суддзяў, спачуваў бедным, сцвярджаў думку пра марнасць жыцця, неабходнасць маральнага ўдасканалення чалавека. Мова п'есы стараславянская з беларусізмамі.
Сцэнкі «Сялянін у касцёле» і «Селянін на споведзі», якімі ў Смаленскай духоўнай семінарыі суправаджалася пастаноўка драмы М. Базілевіча «Дэкламацыя» былі цалкам беларускія па мове. Паводле задумы, камедыйныя сцэнкі цесна звязаны з дзеяннем самой драмы, кантраставалі з ім. У драме ўзнёсла праслаўляліся дабрачыннасці, у інтэрмедыях жа асуджаліся заганы грэшнага чалавека: непавага да рэлігіі і царкоўных абрадаў, схільнасць да п'янства. Аднак мастак узяў у камічных сцэнках верх над схаластам-дыдактыкам, выкарыстанне канкрэтнага жыццёвага матэрыялу прывяло да нечаканых вынікаў. Сяляне Церах, Змітрок, Свірыд, якія сваімі паводзінамі павінны былі выклікаць смех і асуджэнне, на самай справе выклікаюць спачуванне як ахвяры сацыяльнага і рэлігійнага прыгнёту.
Героі інтэрмедыі «Селянін у касцёле» і «Селянін на споведзі» відавочныя вальнадумцы. Церах пусціўся ў святым месцы ў скокі, маліцца хадзіў пад прымусам — каб поп не «вякаў». Свірыд на споведзі перадражнівае святара, не прызнае кананічных малітваў. Непрывабна выглядае не толькі каталіцкае, але і праваслаўнае духавенства (святар параўноўваецца з чортам). Гэта сведчыць, што ў смаленскіх інтэрмедыях, нават насуперак волі аўтара, адбілася агульная атмасфера ранняга Асветніцтва.
Інтэрмедыі да драмы М. Базілевіча сталі этапнымі творамі ў развіцці беларускай драматургіі. Іх героі — не абстрактныя сяляне, якія часта сустракаюцца ў тагачасных езуіцкіх сцэнках, а канкрэтныя людзі з індывідуальным жыццёвым лёсам. Церах — пажылы селянін, муж маладой жонкі, якая не супраць яго «з двора збыць», бацька пяці сыноў, што выраслі, як дубы, але не вельмі пра яго дбаюць. У сям'і Змітрака і дзеці індывідуалізаваныя, не падобныя адзін да аднаго. Месца дзеянняі ў інтэрмедыях лакалізавана. Церах ідзе ў канкрэтны касцёл у Любавічах, голас сына яму чуецца з Навін, відаць, роднай вёскі. 3 этнаграфічнай дакладнасцю расказваецца аб штодзённых справах і занятках сялян, аб іх ежы і жытле. У параўнанні з езуіцкімі смаленскія інтэрмедыі больш звязаны з народнай творчасцю. Яны нагадваюць вершаваныя гутаркі. У некаторых месцах з'яўляюцца рытм і рыфма (Любавичи — гуляючи, помолисся — павидзисся і інш.). У вобразнай, насычанай фальклорнымі параўнаннямі і метафарамі мове інтэрмедый адбілася тагачасная гутарковая мова беларускага простанароддзя.
Георгій Цімафеевіч Зацэпін
Георгій Цімафеевіч Зацэ́пін (Георгий Тимофеевич Зацепин;  — ) — фізік, доктар фізіка-матэматычных навук (1954), акадэмік Акадэміі навук СССР (1981, з 1991 года Расійскай акадэміі навук).
Біяграфія
Г. Ц. Зацэпін нарадзіўся ў Маскве. У 1941 годзе скончыў фізічны факультэт Маскоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта. Працаваў на авіябудаўнічым заводзе ў Маскве, потым у Іркуцку. У 1944 годзе паступіў у аспірантуру і ў 1950 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Спектр плотностей широких атмосферных ливней». З 1944 года ў Фізічным інстытуце Акадэміі навук СССР (ФІАН) — старшы навуковы супрацоўнік, а з 1945 года па сумяшчальніцтву працуе на нанова створанай кафедры акадэміка Д. У. Скабельцына на фізічным факультэце МДУ. У 1954 годзе абараніў доктарскую дысертацыю на тэму «Ядерно-каскадный процесс как основа развития ШАЛ». З 1958 года прафесар Маскоўскага ўніверсітэта. З 1960 года на пасадзе загадчыка лабараторыяй ФІАН, у 1982—2005 гг. — загадчык кафедрай касмічных прамянёў і фізікі космасу. З 1970 года на пасадзе загадчыка аддзелам лептонаў высокай энергіі і нейтрыннай астрафізікі Інстытута ядзерных даследаванняў АН СССР.
Памёр Г. Ц. Зацэпін 8 сакавіка 2010 г. Пахаваны на Траякураўскіх могілках у Маскве.