cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Навагрудская гімназія
Заснавана ў 1858 годзе на базе 5-класнага дваранскага павятовага вучылішча, адкрытага ў 1834 годзе. Утрымлівалася за кошт даходаў з маёнткаў, што належалі ліквідаваным каталіцкім кляштарам, часткова — за кошт дзяржаўная казны. За вучобу гімназісты плацілі 10 руб. Ад платы вызваляліся дзеці беднай шляхты пры наяўнасці аднаведнай даведкі (у 1860 іх было 15 чал.). У 1860 на базе Навагрудскага аднакласнага вучылішча створаны падрыхтоучы клас гімназіі. Пры гімназіі працавалі мінералагічны і фізічны кабінеты, бібліятэка (2,5 тыс. тамоў). У 1860 было 276 навучэнцаў, у 1861 — 322.
Першы дырэктар — Чарніцкі, з 1859 — М. А. Дзмітрыеў, член Рускага геаграфічнага таварыства, даследчык гісторыі Навагрудка, этнограф, фалькларыст і педагог. Куратарам быў князь К. Радзівіл.
Дзейнасць гімназіі ў асноўным была накіравана на фарміраванне ў вучняў рускага дзяржаўнага светапогляду. Закрыта пасля паўстання 1863—64 гадоў. Аднавіла работу ў 1866 годзе. У 1868 годзе зноў закрыта, на яе базе створана 4-класная павятовая школа.
Allium anacoleum
Allium anacoleum — від травяністых раслін сямейства, распаўсюджаны ва ўсходняй Турцыі і Паўночным Іраку.
Таксанамія
Класіфікацыя Кронквіста (1988) адносіла гэты род да, пазней паводле вынікаў філагенетычных даследаванняў род быў выдзелены ў асобнае сямейства  , аднак у больш позняй Сістэме класіфікацыі APG III (2009) роды, якія ўваходзілі ў гэта сямейства, былі ўключаны ў сямейства.
Хайнц Флоэ
Хайнц Флоэ (Heinz Flohe;  — ) — нямецкі футбаліст, паўабаронца. Чэмпіён свету 1974 у складзе нацыянальнай зборнай ФРГ.
Міністэрства надзвычайных сітуацый Расійскай Федэрацыі
Міністэрства Расійскай Федэрацыі па справах грамадзянскай абароны, надзвычайных сітуацыях і ліквідацыі наступстваў стыхійных бедстваў (Министерство Российской Федерации по делам гражданской обороны, чрезвычайным ситуациям и ликвидации последствий стихийных бедствий), таксама МНС Расіі (МЧС России) — федэральнае міністэрства, якое мае падведамныя аварыйна-выратавальныя і супрацьпажарную службы. З’яўляецца федэральным органам выканаўчай улады, якія ажыццяўляюць функцыі па выпрацоўцы і рэалізацыі дзяржаўнай палітыкі, нарматыўна-прававым рэгуляванні, а таксама па наглядзе і кантролі ў галіне грамадзянскай абароны, абароны насельніцтва і тэрыторый ад надзвычайных сітуацый прыроднага і тэхнагеннага характару, забеспячэння пажарнай бяспекі і бяспекі людзей на водных аб'ектах. Ставіцца да дзяржаўных ваенізаваным арганізацыям, якія маюць права набываць баявую ручную стралковую і іншую зброю.
У МНС уваходзіць Федэральная супрацьпажарная служба Дзяржаўнай супрацьпажарнай службы.
У МНС Расіі прадугледжана як дзяржаўная грамадзянская, так і ваенная служба.
МНС Расіі ажыццяўляе каля 25 % ад агульнай колькасці ўсіх праверак у краіне.
Ажа (аул)
Ажа — аул у Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Какпекцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635030300.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 403 чалавекі (198 мужчын і 205 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 268 чалавек (127 мужчын і 141 жанчына).
Музеі Ватыкана
Музеі Ватыкана  — сукупнасць музеяў, размешчаных на тэрыторыі дзяржавы Ватыкан. Калекцыі музеяў збіраліся рымскімі папамі на пряцягу гісторыі і ўтрымліваюць мастацкія работы класічных майстроў, уключаючы творы эпохі Адраджэння.
Музей быў заснаваны Папам Юліем II у пачатку XVI стагоддзя. У маршрут па музеях Ватыкана ўваходзяць Сіксцінская капэла са столевымі роспісамі Мікеланджэла і станцы Рафаэля. У 2013 годзе музеі Ватыкана наведала 5,5 млн турыстаў, дзякуючы чаму яны апынуліся на пятым месцы сярод самых наведвальных музеяў. Музеі налічваюць 54 галерэі, сярод якіх апошняй з’яўляецца Сіксцінская капэла.
Гісторыя
Гісторыя калекцыі музеяў Ватыкана пачынаецца з мармуровай скульптуры «Лаакоан і яго сыны», знойдзенай 14 студзеня 1506 года ў вінаградніках Эсквіліна. Папа Юлій II, даведаўшыся пра знаходку, адразу ж паслаў за ёй архітэктара Джуліяна да Сангала і скульптара Мікеланджэла Буанароці. Сангала пацвердзіў дакладнасць працы, а Мікеланджэла рэкамендаваў набыць яе ва ўладальніка. Юлій II усталяваў скульптуру для публічнага доступу ў спецыяльнай нішы ў Ватыканскім Бельвядэры роўна праз месяц.
Карцінныя галерэі
Ватыканская пінакатэка — збор твораў жывапісу. Да 1932 гады карціны размяшчаліся ў апартаментах Борджыа. Калекцыя ўключае ў сябе такія вядомыя творы, як трыпціх Джота дзі Бандонэ; «Мадона дзі Фаліннё», «Праабражэнне», «каранацыя Марыі» Рафаэля; «Св. Еранім» Леанарда да Вінчы; «Палажэнне ў труну» Караваджа; «Мадона з дзіцяці і святымі» і «Уваскрасенне» П’етра Перуджына; «Шлюб Маці Божай» Філіпа Ліпі. У 1973 годзе была адкрыта калекцыя сучаснага рэлігійнага мастацтва.
Гістарычны музей
Скульптуры выстаўлены для агляду ў музеях, якія акружаюць Бельведэрскі палац: Музей Пія-Клімента, Музей К’ярамонці, Этрускі і Егіпецкі музеі.
Музеі скульптур
У 1973 годзе быў адкрыты Гістарычны музей. У яго калекцыі сабраны транспартныя сродкі, прадметы ўжытку, фатаграфіі, дакументы і іншыя экспанаты, якія ілюструюць доўгачасную гісторыю Ватыкана і рымскіх папаў.
Майсей Саламонавіч Кульбак
Майсе́й Саламо́навіч Ку́льбак (משה קולבאַק — Мо́йшэ Ку́льбак;, — , НКУС, Менск) — яўрэйскі пісьменнік, драматург, перакладчык. Пісаў на ідышы.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і служачага (прыказчыка ў лесагандлёвым прадпрыемстве).
Вучыўся ў Валожынскім ешыбоце (1909—1914). Здаў экстэрнам экзамен на званне настаўніка, працаваў выхавацелем у сірочым доме Коўны, настаўнікам у школах і гімназіях Смаргоні, Мінска, Вільні. У 1918 годзе жыў у Менску, дзе быў лектарам на яўрэйскіх настаўніцкіх курсах, у пачатку 1919 года выехаў у Вільню. У 1920—1923 гадах жыў і працаваў у Берліне, у 1923—1928 гадах у Вільні, дзе ў 1927 годзе яго выбралі старшынёй «яўрэйскага ПЭН-клуба», у канцы 1928 года вярнуўся ў Менск. Працаваў у рэдакцыях рэспубліканскіх перыядычных выданняў, у яўрэйскім сектары АН БССР. Сябра Саюза пісьменнікаў БССР з 1934 года.
Арыштаваны НКУС БССР 11 верасня 1937 года ў Менску па адрасе: Омскі завулак, д. 4а, кв. 1.
28 кастрычніка 1937 года прыгавораны выязной сесіяй ваеннай калегіі Вярхоўнага Суда СССР як «член контррэвалюцыйнай трацкісцка-тэрарыстычнай арганізацыі» і за «сувязь з польскімі разведорганамі» да вышэйшай меры пакарання (расстрэл) з канфіскацыяй маёмасці. Расстраляны ноччу з 29 на 30 кастрычніка.
Рэабілітаваны ваеннай калегіяй Вярхоўнага суда СССР 15 снежня 1956 года. Асабовая справа № 8179-с захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі.
Сям’я
Жонка Зэльда Барысаўна Кульбак (1897—1973), настаўніца сярэдняй школы, была арыштаваная 5 лістапада 1937 года ў Менску, 28 лістапада асобнай нарадай пры НКУС асуджана як «член сям’і ворага народа» да 8 гадоў працоўна-папраўчых лагераў і этапаваная праз Оршу ў НКУС Казахскай ССР. Вызвалена 5 лістапада 1945 года.
Дзеці Ілья і Рая. Ілья (Элі) загінуў ад рук нацыстаў у 1942 годзе ў мястэчку Лапічы Магілёўскай вобласці. Рая (Раіса) Кульбак-Шавель жыве ў Ізраілі.
Творчасць
Спачатку пісаў вершы на іўрыце, але неўзабаве перайшоў на ідыш. Друкавацца пачаў восенню 1916 года, першая публікацыя — верш «Зорачка» («Штэрндл»), які хутка атрымаў папулярнасць як народная песня. Аўтар зборнікаў «Вершы» (Вільня, 1920), «Новыя вершы» (Варшава, 1922), «Паэмы і вершы» (Мінск, 1929), раманаў «Месія сын Эфроіма» (Берлін, 1924), «Панядзелак» (Варшава, 1926). Для дзяцей напісаў казку «Вецер, які гняваўся» (Вільня, 1921).
Пераклаў на мову ідыш паасобныя вершы Янкі Купалы, Якуба Коласа, п’есу Мікалая Гогаля «» (1933), зрабіў літаратурную апрацоўку перакладу на ідыш рамана Мікалая Астроўскага «» (1937). Разам з З. Вітэнзонам падрыхтаваў да друку (пераклаў на ідыш асобныя творы, выступіў у якасці ўкладальніка) зборнік «Рэвалюцыйныя навелы» (1931).
Флот адкрытага мора
Флот адкры́тага мо́ра (ням. Hochseeflotte) — асноўны ваенны флот германскіх імперскіх ВМС падчас Першай сусветнай вайны. Базіраваўся ў г. Вільгельмсгафен, (Германія).
Майсей Саламонавіч Кульбак
Творчасць
Збор твораў Майсея Кульбака ў 1929 годзе быў выдадзены ў Вільні ў 3 тамах. У Менску выйшлі «Вершы і паэмы» (1929), раман «Зельманцы» (кн. 1, 1931; кн. 2, 1935; пазней выходзіў у перакладах на беларускую, рускую, англійскую, нямецкую, французскую), паэма «Дзісенскі Чайльд Гарольд» (1933), «Выбранае» (1934), у Маскве — зборнік вершаў і паэм «Чалавек добры» (1979). Творы Майсея Кульбака на ідышы і ў перакладах выдаваліся таксама ў Аргенціне, ЗША, Ізраілі, Францыі і іншых краінах.
Беларускія пераклады
У 1960 годзе ў Мінску выйшаў раман «Зельманцы» ў перакладзе на беларускую мову Віталя Вольскага. У 2015 годзе раман быў перавыдадзены і трапіў у спіс кніг года паводле шэрагу экспертаў. П’еса «Разбойнік Бойтра» перакладзена на беларускую Феліксам Баторыным пад назвай «Бойтра» для часопіса «Дзеяслоў» (2014). Асобныя вершы Майсея Кульбака перакладалі з ідыш на беларускую Эдзі Агняцвет, Сцяпан Гаўрусёў, Васіль Жуковіч, Генадзь Кляўко, Язэп Семяжон, Андрэй Хадановіч і іншыя вядомыя паэты. У 1970 годзе ў Мінску выйшаў паэтычны зборнік Майсея Кульбака «Выбранае», у 2016 — двухмоўны (на ідыш і беларускай) зборнік «Eybik/Вечна». У 2016 годзе таксама з’явіліся пераклады казкі «Вецер, які гняваўся» і апавядання «Муня-птушкавод і яго жонка Малкелэ». У 2018 і 2019 гадах выдадзены раманы «Панядзелак» і «Месія з роду Эфраіма» ў перакладзе Сяргея Шупы.
Флот адкрытага мора
Гісторыя
Флот адкрытага мора ствараў пастаянную пагрозу Брытанскім астравам і вымушаў брытанскі Гранд-Фліт на працягу ўсёй вайны знаходзіцца ў раёне Паўночнага мора, нягледзячы на недахоп караблёў на іншых тэатрах ваенных дзеянняў.
Брытанскі Гранд-Фліт колькасна пераўзыходзіў Флот адкрытага мора ў суадносінах 3/2. У першы год вайны назіралася роўнасць сіл (з прычыны распылення сіл брытанскага флота), у наступныя гады суадносіны змяніліся на карысць Гранд-Фліта. У такой сітуацыі Флот адкрытага мора пазбягаў адкрытых сутыкненняў з Гранд-Флітам і аддаваў перавагу стратэгіі рэйдаў у Паўночнае мора з мэтай выманіць частку Гранд-Фліта, адрэзаць яе ад асноўных сіл і знішчыць. Тым не менш, бітвы ў Гельгаландскай бухце (28 жніўня 1914 года), ля Догер-банкі і нават Ютландская бітва (31 мая 1916 года) не аказалі істотнага ўздзеяння на расстаноўку сіл у Паўночным моры.
Для прарыву блакады Германіі, якую ажыццяўляў брытанскі флот, германскія ВМС сканцэнтравалі свае рэсурсы на вядзенні неабмежаванай падводнай вайны. Не лічачы двух выхадаў у мора (у жніўні 1916 года і ў маі 1918 года), Флот адкрытага мора ўвесь час знаходзіўся на сваёй базе.
У кастрычніку 1918 года, ва ўмовах набліжэння паражэння ў вайне і росту незадаволенасці народных мас, адмірал Шэер вырашыў учыніць адчайную атаку на Гранд-Фліт. Ведаючы, што падобная аперацыя не будзе падтрымана, ён не праінфарміраваў урад аб сваёй задуме. Аднак, калі быў аддадзены загад аб выхадзе ў мора (30 кастрычніка), большасць маракоў адмовілася яго выконваць. План атакі быў адменены, але паўстанне маракоў перарасло ў рэвалюцыю, выклікала падзенне імперскага ўрада (9 лістапада) і сканчэнне вайны (11 лістапада).
Лёс флота пасля Першай сусветнай вайны
Паводле ўмоў мірнага дагавора, Флот адкрытага мора мусіў быць інтэрніраваны на базе брытанскіх ВМС Скапа-Флоў на Аркнейскіх астравах. У ходзе «Аперацыі ZZ» (21 лістапада 1918 года) 60 лінейных караблёў Антанты эскартыравалі 11 лінейных караблёў, 5 лінейных крэйсераў, 9 крэйсераў і 48 эскадраных мінаносцаў Флота адкрытага мора на стаянку ў Скапа-Флоў.
21 чэрвеня 1919 года контр-адмірал Людвіг фон Ройтар загадаў камандам затапіць караблі, каб яны не дасталіся англічанам. Усяго быў затоплены 51 карабель. Дзевяць маракоў, якія загінулі пры затапленні, сталі апошнімі ахвярамі Першай Сусветнай вайны.
Камандуючыя
Флотам камандавалі:
Тэрсіт
Тэрсі́т (Θερσίτης) — персанаж старажытнагрэчаскай міфалогіі, удзельнік Траянскай вайны.
Паходжанне
У творах Эпічнага цыклу Тэрсіт выступае як ахейскі воін без радаводу. Тым не меней, некаторыя даследчыкі лічаць, што ў Іліядзе ён вызначаецца як чалавек з высокім сацыяльным статусам, паколькі адказвае за захоп і выкуп траянскіх палонных, а таксама мае права голасу на ваенных сходах, што дазволіла яму пярэчыць Агамемнану.
У паслягамераўскай традыцыі Тэрсіт — нашчадак калідонскіх валадароў, сын валадара Агрыя, выгнаны з радзімы сваім стрыечным братам Дыямедам. На адной з выяў забойства Тэрсіта Ахілам на вазе IV ст. да н. э. Дыямед выступае супраць учынка Ахіла, паказаны раз'юшаным з мячом у руках, што можа сведчыць пра тое, што ў класічны перыяд Тэрсіт і Дыямед успрымаліся як сваякі.
Персанаж
Гамер малюе Тэрсіта ў Іліядзе як другараднага карыкатурнага героя, які мае непрыязныя аблічча і характар. Ён кульгавы на адну нагу, з круглявымі плячыма і ўздутымі грудзьмі, на яго галаве няшмат валасоў, размаўляе пранізлівым рыпучым голасам. Калі ўсе заціхаюць, ён працягвае балбатаць. Само імя Тэрсіт значыць «неўтаймаваны», «грубы». Разам з гэтым ён мае пэўнае пачуццё гумару, яго словы весяляць ахейцаў.
Выступленне Тэрсіта супраць Агамемнана мае важнае значэнне для сюжэта паэмы. Тэрсіт адлюстроўвае настрой войска, адносіны воінаў да свайго правадыра. Тым не меней, галоўны канфлікт адбываецца паміж Ахілам і Агамемнанам. На першы погляд, словы Тэрсіта павінен вымавіць сам Ахіл. Аднак у такім разе было б незразумела, чаму войска не пакінула Агамемнана і засталося ваяваць. Пакаранне Тэрсіта Адысеем дэманструе рашучасць аб'яднацца вакол адзінага лідара, якога валадар Ітакі назыве пастырам над астатнімі.
Еўтыхій Прокл у пераказе паэмы Эфіяпіда паведамляе пра канфлікт Тэрсіта з Ахілам, калі пасля смерці амазонкі Пентэсілеі выродлівы воін смяецца з сына Фетыды, быццам бы ён закахаўся ў загінулую. У адказ Ахіл забівае Тэрсіта. Ахейцы сварацца, і Ахіл вымушаны плыць на Лесбас, каб прынесці ахвяры багам і рытуальна ачысціцца пасля забойства паплечніка.
У антычнай культуры
У класічны, эліністычны і рымскі перыяды Тэрсіт успрымаўся хутчэй як адмоўны, але ў той жа час гумарыстычны персанаж. Платон нават паведамляў, што пасля смерці ён ператварыўся ў малпу. Тым не меней, Тэрсіт фігураваў на выявах, прысвечаных Траянскай вайне, быў героем асобнай трагедыі, узгадваўся пазнейшымі пісьменнікамі. Сатырык Лукіян з Самасаты пісаў, што ў свеце мёртвых Тэрсіт спрабаваў ачысціць сваю рэпутацыю і судзіўся з Гамерам. На адной з выяў Тэрсіт, Аякс Малы і Паламед разам гуляюць у валадарстве Аіда ў косці. Трох герояў збліжае тое, што кожны ў свой час быў апанентам Адысея.
Алкорнскі дзяржаўны ўніверсітэт
Алкорнскі дзяржаўны ўніверсітэт (Alcorn State University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў акрузе Джэферсан у штаце Місісіпі.
Агульная характарыстыка
Гэта гістарычна "чорны" ўніверсітэт, дзе традыцыйна большасць студэнтаў складаюць афраамерыканцы.
Спачатку вучэльня была выключна для чарнаскурых мужчын, але ў 1895 годзе былі прыняты першыя жанчыны. У 2022 годзе першакурснікі ўніверсітэта уключалі 339 жанчын і 159 мужчын.
Папоўка (Снегіроўскае сельскае паселішча)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Папоўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Залоінка
Залоінка (Залоинка) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Валокаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 3 жыхары (2007).
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 41 км на паўночны захад ад Смаленска, за 13 км на поўнач ад аўтадарогі Арол — Віцебск, на беразе ракі Клец. За 12 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя Пасялковая на лініі Смаленск — Віцебск.
Узунбулак (Какпекцінскі раён)
Узунбулак — сяло ў Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Какпекцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635030400.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 592 чалавекі (302 мужчыны і 290 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 263 чалавекі (140 мужчын і 123 жанчыны).
Кенет Вільсан
Кенет Гедэс Вільсан (Kenneth Geddes Wilson;, Уолтхэм, штат Масачусетс, ЗША — ) — амерыканскі фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1982) «за тэорыю крытычных з’яў у сувязі з фазавым пераходам».
Біяграфія
Для навучання ў Гарвардскім універсітэце Вільсан атрымаў стыпендыю па выніках матэматычнага спаборніцтва імя Уільяма Лоўэла Путнэма. Ступень доктара філасофіі (PhD) ён атрымаў у 1961 годзе ў Каліфарнійскім тэхналагічным інстытуце пад кіраўніцтвам Мюрэя Гел-Мана. У 1963 годзе прыйшоў працаваць у Карнельскі ўніверсітэт на фізічны факультэт у якасці асістэнт-прафесара, стаўшы ў 1970 годзе поўным прафесарам. У 1974 годзе атрымаў у Карнельскім універсітэце прафесуру імя Джэймса Уікса па фізіцы. Разам з Леа Каданавым і Майклам Фішэрам быў удастоены прэміі Вольфа па фізіцы ў 1980 годзе. У 1982 годзе стаў лаўрэатам Нобелеўскай прэміі па фізіцы за развіццё тэорыі фазавых пераходаў другога роду, якая ўлічвае ўплыў бліжэйшых малекул. У 1985 годзе быў прызначаны дырэктарам Карнельскага цэнтра тэорыі і мадэлявання ў навуцы і канструктарскім справе (больш вядомы як Карнельскі тэарэтычны цэнтр) — аднаго з пяці суперкамп’ютарных цэнтраў, што былі створаны пры дапамозе нацыянальнага навуковага фонду (ЗША).
Камплексны аналіз
[[Выява:Color complex plot.jpg|thumb|Графік функцыі
Інькава
Інькава (Иньково) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Смаленскім раёне. Насельніцтва — 1 жыхар (2007).
Камплексны аналіз
/ (x2 + 2 + 2i)
Інькава
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 40 км на паўночны захад ад г. Смаленска, за 16 км на захад ад аўтадарогі Смаленск — Невель, за 11 км на поўнач ад аўтадарогі  Арол — Віцебск, на беразе ракі Клец. Уваходзіць у склад Лоінскага сельскага паселішча.
Старае Заселле
Старае Заселле (Старое Заселье) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Снегіроўскага сельскага паселішча.
Інькава
Гісторыя
8 жніўня (27 ліпеня) 1812 года каля вёскі атаман Платаў атрымаў першую ў гісторыі Айчыннай вайны перамогу над войскамі Напалеона.
Старае Заселле
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Старае Заселле абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Інькава
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Старае Заселле
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Камплексны аналіз
. Насычанасць прадстаўляе аргумент функцыі, а яркасць — модуль.]] Тэорыя функцый камле́кснай зменнай (часам таксама ўжываецца тэрмін кампле́ксны аналіз) — раздзел матэматычнага аналізу, які вывучае функцыі ад камплексных лікаў. Тэорыя знаходзіць прымяненне ў многіх галінах матэматыкі, у тым ліку ў алгебраічнай геаметрыі, тэорыі лікаў, прыкладной матэматыцы, а таксама ў фізіцы, у тым ліку гідрадынаміцы, тэрмадынаміцы, машынабудаванні, электратэхніцы і квантавай оптыцы.
Тэорыя функцый камлекснай зменнай у прыватнасці займаецца аналітычнымі функцыямі камплекснай зменнай (ці, больш агульна, мераморфнымі функцыямі). Рэчаісная і ўяўная часткі любой аналітычнай функцыі павінны задавальняць ураўненне Лапласа, адсюль натуральным чынам узнікае сувязь з гарманічнымі функцыямі ад дзвюх зменных. Таму камплексны аналіз шырока ўжываецца пры рашэнні двухмерных фізічных задач.
Гісторыя
Камплексны аналіз з'яўляецца адным з класічных раздзелаў матэматыкі і ўзнікае ў канцы 18 стагоддзя. Яго распрацоўкай і развіццём займаліся такія выдатныя навукоўцы, як Леанард Ойлер, Карл Фрыдрых Гаус, Бернхард Рыман, Агюстэн Кашы, Карл Ваерштрас, а таксама многія іншыя ў 20-м стагоддзі. Камплексны аналіз, у прыватнасці, тэорыя канформных адлюстраванняў, мае шмат фізічных прымяненняў, а таксама шырока выкарыстоўваецца ў аналітычнай тэорыі лікаў. У наш час тэорыя стала вельмі папулярнай дзякуючы камплекснай дынаміцы і выявам фракталаў, створаных шляхам ітэрацыі галаморфных функцый. Іншае важнае прымяненне камплекснага аналізу — у тэорыі струн, што вывучае конформныя інварыянты ў квантавай тэорыі поля.
Камплексныя функцыі
Камплексная функцыя — функцыя, у якой як незалежная зменная, так і значэнне з'яўляюцца камплекснымі лікамі. Дакладней, камплекснай функцыяй называецца функцыя, абсяг вызначэння і абсяг значэнняў з'яўляюцца падмноствамі камплекснай плоскасці.
Кожная камплексная функцыя можа разглядацца як пара рэчаісных функцый ад дзвюх зменных: якія вызначаюць яе рэчаісную і ўяўную частку адпаведна. Функцыі u, v называюцца кампанентамі камплекснай функцыі f ( z ).
Паняцце граніцы для паслядоўнасці і функцыі азначаецца так жа, як і ў рэчаісным выпадку, з заменай абсалютнай велічыні на камплексны модуль.
Непарыўнасць камплекснай функцыі вызначаецца гэтак жа, як у рэчаісным выпадку, і яна эквівалентная непарыўнасці абедзвюх яе кампанент.
Валерыя Віктараўна Белая
Валерыя Віктараўна Белая (нар., Мінск, Беларусь ) — беларуская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Беларусі.
Клубная кар’ера
З 2014 года выступала ў ФК «Мінск».
У 2021 годзе разам з групай ігракоў з Беларусі перайшла ў расійскі клуб «Зорка-2005» (Перм).
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Асвея)
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы — колішні рымска-каталіцкі касцёл у гарадскім пасёлку Асвея Верхнядзвінскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі.
Гісторыя
Касцёл пад тытулам Найсвяцейшай Тройцы пабудаваны ў 1782 годзе. На той час у асвейскай парафіі налічвалася 3120 вернікаў.
З 1836 года, пасля паўстання 1830—1831 гадоў, кляштар у Асвеі быў скасаваны, а касцёл становiцца парафiяльным (фарным).
У 1937 годзе зруйнаваны савецкімі ўладамі. На месцы касцёла ўтварыўся штучны пагорак з цэглы і будаўнічага друза, на якім месцамі бачны рэшткі падмуркаў і сценаў.
Архітэктура
Пабудаваны па праекту архiтэктара Антонiя Парака, быў мураваны, у стылi барока. Перад касцёлам стаяла сажнёвае ўкрыжаванне, насупраць амбоны — алтар з фігурай Пана Езуса. Асвейскі касцёл меў размалёваны звод, у зале было шмат ляпных упрыгожванняў: у алтары стаялі фігуры апосталаў.
Паўднёва-Місісіпскі ўніверсітэт
Паўднёва-Місісіпскі ўніверсітэт (University of Southern Mississippi) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Хацісберг у штаце Місісіпі.
Унутраная Аўстрыя
Уну́траная А́ўстрыя (Innerösterreich) — тэрмін, які выкарыстоўваецца для абазначэння дзяржаўнага ўтварэння канца XIV—XVI стагоддзяў, якое было ўтворана з прычыны падзелу ўладанняў Габсбургаў і ўключала герцагствы Штырыя, Карынтыя і Крайна.
Паводле Нойбергскага дагавора 1379 г. тэрыторыі, якія належылі дынастыі Габсбургаў падлягалі падзелу паміж двума братамі Альбрэхтам III і Леапольдам III. Першы атрымаў уласна герцагства Аўстрыя і стаў родапачынальнікам Альбертынскай лініі Габсбургаў. Другі стаў кіраўніком Штырыі, Карынтыі, Крайны, Ціроля і Пярэдняй Аўстрыі і заснавальнікам Леапальдзінскай лініі. Неафіцыйна княства Альбрэхта III звалася Ніжняя Аўстрыя (не блытаць з сучаснай федэральнай зямлёй Ніжняя Аўстрыя), а дзяржава Леапольда III — Верхняя Аўстрыя.
У 1402 г. Леапальдзінская лінія зноў падзялілася на дзве галіны: герцаг Эрнст Жалезны атрымаў у валоданне Унутраную Аўстрыю, а герцаг Фрыдрых IV — Ціроль і Пярэднюю Аўстрыю. Да канца XV стагоддзя Альбертынская лінія вымерла і ўсе аўстрыйскія землі былі аб'яднаны пад уладай герцага Унутранай Аўстрыі Фрыдрыха V.
У 1564 г. імператар і аўстрыйскі эрцгерцаг Фердынанд I зноў падзяліў уладанні Габсбургаў паміж сваімі сынамі. Унутраная Аўстрыя адышла да малодшага сына імператара Карла II. Яго сын Фердынанд II у 1619 г. аб'яднаў аўстрыйскія ўладанні і стаў імператарам Свяшчэннай Рымскай імперыі. Цірольская лінія Габсбургаў праіснавала да 1665 г., пасля чаго яе ўладання былі ўключаны ў склад адзінай Аўстрыйскай манархіі.
Hyperchiria incisa
Hyperchiria incisa — від молей з сямейства, які сустракаецца ў Бразіліі і іншых краінах Паўднёвай Амерыкі.
У Бразіліі ён ідэнтыфікаваны як адзін з дэфаліятыўных шкоднікаў, дрэвабабовага віду, які шырока выкарыстоўваецца ў гарадскіх лясных насаджэннях.
Арэал
Сустракаецца ў некалькіх краінах Паўднёвай Амерыкі, такіх як Аргенціна, Бразілія, Перу і Венесуэла.
Халіпаўка
Халіпаўка (Халиповка) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Снегіроўскага сельскага паселішча.
Hyperchiria incisa
Апісанне
Самкі адкладаюць яйцы (белыя і субконуснай формы з плоскімі бакамі) падвойнымі паралельнымі радамі на ніжнім баку лісця.
Халіпаўка
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Халіпаўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Hyperchiria incisa
Апісанне
У першыя часы лічынкі маюць памер каля 5 мм і жаўтлява-карычневы колер, праз некалькі дзён становяцца зялёнымі; яны зграйныя на ўсіх стадыях росту і ў канцы ўтвараюць кокан на зямлі сярод апалага лісця. На гэтай стадыі можа быць, калі надвор’е халоднае, а стадыя кукалкі, якая доўжыцца каля месяца, можа заняць некалькі месяцаў.
Халіпаўка
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Hyperchiria incisa
Апісанне
Яго вусені нясуць шмат шыпападобных шчацінак, якія ўтвараюць абарону ад натуральных ворагаў і пры кантакце са скурай выклікаюць, раздражненне ад іх захоўваецца на працягу некалькіх дзён, што робіць выкарыстанне раслін-гаспадароў у гарадах немэтазгодным. У меншым памеры яны жывуць групамі, становячыся адзіночнымі, калі вырастаюць; у дадатак да раздражняльнага шчаціння, яны маюць яшчэ адзін механізм абароны ад нападу: яны раздуваюць цела, ад чаго паміж пярэднімі сегментамі скуры паказваюцца ярка-чырвоныя палоскі ў якасці папярэджання. Дарослыя молі дробныя, адны з самых дробных сатурнід; калі знаходзяцца ў стане спакою, яны спрабуюць імітаваць сухі ліст як камуфляж, а калі іх справакуе драпежнік, яны дэманструюць маляўнічую пару «вачэй», мэта якіх напалохаць магчымага натуральнага ворага.
Рыгалаўскі сельсавет
Рыгалаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сапоцкінскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Сапоцкінскага раёна Беластоцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. У выніку ўдакладнення савецка-польскай мяжы 8 ліпеня 1950 года населеныя пункты сельсавета перададзены ў склад ПНР, сельсавет скасаваны.
Ніўнае (Акцябрскі раён)
Ні́ўнае (, Нивное) — вёска ў Акцябрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Ламавіцкага сельсавета.
Дзяржаўная служба Украіны па надзвычайных сітуацыях
Дзяржаўная служба Украіны па надзвычайных сітуацыях (ДСНС Украіны, Державна служба України з надзвичайних ситуацій, ДСНС України) — цэнтральнае дзяржаўнае ведамства Украіны, якое ўваходзіць у сістэму органаў выканаўчай улады, што забяспечвае рэалізацыю дзяржаўнай палітыкі ў сферах грамадзянскай абароны, абароны насельніцтва і тэрыторый ад надзвычайных сітуацый і прадухілення іх узнікнення, ліквідацыі надзвычайных сітуацый, выратавальнай справы, тушэння пажараў, пажарнай і тэхнагеннай бяспекі, дзейнасці аварыйна-выратавальных службаў, прафілактыкі траўматызму невытворчага характару, а таксама гідраметэаралагічнай дзейнасці
Ніўнае (Акцябрскі раён)
Размяшчэнне
У 23 км на паўднёвы ўсход ад гарадскога пасёлка Акцябрскі, 253 км ад Гомеля, 30 км ад чыгуначнай станцыі Рабкор, размешчанай на чыгунцы Бабруйск — Рабкор, адгалінаванні лініі Асіповічы — Жлобін.
Транспартная сетка
Побач аўтадарога Акцябрскі — Азарычы.
Дзяржаўная служба Украіны па надзвычайных сітуацыях
Дзяржаўная служба Украіны па надзвычайных сітуацыях ўтворана Указам Прэзідэнта Украіны № 726/2012 ад 2012/12/24 года шляхам рэарганізацыі Міністэрства надзвычайных сітуацый Украіны і Дзяржаўнай інспекцыі тэхнагеннай бяспекі Украіны.
Ніўнае (Акцябрскі раён)
Інфармацыя
Планіроўка складаецца з кароткай, блізкай да шыротнай арыентацыі вуліцы. Забудова драўляная, сядзібнага тыпу. Аўталаўка.
Дзяржаўная служба Украіны па надзвычайных сітуацыях
З 25 красавіка 2014 года дзейнасць Службы накіроўваецца і каардынуецца Кабінетам Міністраў праз Міністэрства ўнутраных спраў Украіны / міністра ўнутраных спраў Украіны.
Ніўнае (Акцябрскі раён)
Гісторыя
Па пісьмовых крыніцах вядомая з XVI стагоддзя як паселішча ў Парэцкай воласці Мазырскага павета Мінскага ваяводства Вялікага княства Літоўскага. Пазначана пад 1560 годам у сувязі з устанаўленнем меж вёсак. Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) у складзе Расійскай імперыі, у казённым маёнтку Нястанавічы. На 1908 год у Рудабельскай воласці Бабруйскага павета Мінскай губерні.
У 1925 годзе — у Граб'ёўскім сельсавеце Азарыцкага раёна Мазырскай акругі. У 1929 годзе арганізаваны калгас. Падчас Вялікай Айчыннай вайны нямецкія акупанты ў красавіку 1942 года забілі 10 жыхароў. 10 жыхароў загінулі на фронце.
Вілейскі бой
Перадумовы
Фашысцкі гарнізон у Вілейцы налічваў 3 тысячы салдат і афіцэраў, некалькі артылерыйскіх і мінамётных узводаў, на заходняй ускраіне горада знаходзілася паліцэйская школа, з поўдня і ўсхода Вілейка была ахавана сістэмай дзотаў. Гарнізон прымаў актыўны ўдзел у карных аперацыях. У горадзе размяшчаліся больш за 10 складоў з прадуктамі, боепрыпасамі, ваеннай амуніцыяй. Партызаны планавалі раптоўным ударам нанесці праціўніку страты ў жывой сіле і тэхніцы, аслабіць яго карныя дзеянні.
Бой
27—30 кастрычніка брыгада скрытна сканцэнтравалася ў раёне вёсак Сутокі, Хадасы, Харкі. 31 кастрычніка ў 23 гадзіны стралковыя атрады адначасова з пачаткам артпадрыхтоўкі перайшлі ў наступленне. У вулічных баях яны знішчылі станцыйныя збудаванні, лесапільны завод, млын, воданапорную вежу, 3 трактары, 4 цыстэрны з гаручым, 10 розных складоў, узарвалі 4 чыгуначныя і 4 шашэйныя масты. Праціўнік страціў у баі 120 чалавек забітымі, у партызан 18 чалавек былі забіты і 52 паранены.
Шарыптагай
Шарыптагай — аул у Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Какпекцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635030500.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 451 чалавек (228 мужчын і 223 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 344 чалавекі (188 мужчын і 156 жанчын).
Лічыльнік Гейгера
Лічыльнік Гейгера, лічыльнік Гейгера-Мюлера — газаразрадная прылада для аўтаматычнага падліку іанізуючых часціц, якія трапляюць у лічыльнік. Уяўляе сабой газанапоўнены кандэнсатар, які прабіваецца пры пралёце іанізуючай часціцы праз аб'ём газу. Вынайдзены ў 1908 годзе Гансам Гейгерам. Дадатковая электронная схема забяспечвае лічыльнік сілкаваннем (як правіла, не менш за 300 V), забяспечвае, пры неабходнасці, гашэнне разраду і падлічвае колькасць разрадаў праз лічыльнік. Лічыльнікі Гейгера падзяляюцца на несамагасныя і самагасныя (не патрабуюць знешняй схемы спынення разраду).
Прынцып працы
Цыліндрычны лічыльнік Гейгера-Мюлера складаецца з металічнай трубкі або металізаванай знутры шкляной трубкі і тонкай металічнай ніткі, нацягнутай па восі цыліндру. Нітка служыць анодам, трубка – катодам. Трубка запаўняецца разрэджаным газам, у большасці выпадкаў выкарыстоўваюць высакародныя газы – аргон і неон. Паміж катодам і анодам ствараецца напружанне ад сотняў да тысяч вольт у залежнасці ад геаметрычных памераў матэрыялу электродаў і газавай асяроддзя ўнутры лічыльніка. У большасці выпадкаў шырока распаўсюджаныя айчынныя лічыльнікі Гейгера патрабуюць напружання 400 В.
Праца лічыльніка заснавана на ўдарнай іянізацыі. γ-кванты, выпусканых радыеактыўным ізатопам, трапляючы на ​​сценкі лічыльніка, выбіваюць з яго электроны. Электроны, рухаючыся ў газе і сутыкаючыся з атамамі газу, выбіваюць з атамаў электроны і ствараюць станоўчыя іёны і свабодныя электроны. Электрычнае поле паміж катодам і анодам паскарае электроны да энергій, пры якіх пачынаецца ўдарная іянізацыя. Узнікае лавіна іёнаў, якая прыводзіць да размнажэння першасных носьбітаў. Пры досыць вялікай напружанасці поля энергіі гэтых іёнаў становіцца дастатковай, каб спараджаць другасныя лавіны, здольныя падтрымліваць самастойны разрад, у выніку чаго ток праз лічыльнік рэзка ўзрастае. Гэтым лічыльнік Гейгера адрозніваецца ад прапарцыянальнага лічыльніка, дзе напружанасць поля недастатковая для ўзнікнення другасных лавін, і разрад спыняецца пасля пралёта першаснай лавіны. Пры гэтым на супраціве R утворыцца імпульс напружання, які падаецца ў рэгіструюць прылада. Каб лічыльнік змог рэгістраваць наступную якая патрапіла ў яго часціцу, лавінны разрад трэба пагасіць. Гэта адбываецца аўтаматычна. У момант з'яўлення імпульсу току на супраціве R ўзнікае вялікае падзенне напружання, таму напружанне паміж анодам і катодам рэзка памяншаецца – настолькі, што разрад спыняецца, і лічыльнік зноў гатовы да працы. Для паскарэння гашэння могуць выкарыстоўвацца спецыяльныя схемы, прымусова зніжаюць напружанне на лічыльніку, што дазваляе таксама паменшыць аноднае супраціў і павялічыць узровень сігналу. Аднак часцей у газавую сумесь у лічыльніку дадаюць трохі галаген (брому або ёду) або арганічнага злучэння з адносна вялікі малекулярнай масай (звычайна якога-небудзь спірту) – гэтыя малекулы ўзаемадзейнічаюць з станоўчымі іёнамі, даючы ў выніку іёны з большай масай і меншай рухомасцю. Акрамя таго, яны інтэнсіўна паглынаюць ультрафіялетавае выпраменьванне разраду – гэтыя два фактары прыводзяць да хуткага і самаадвольнага гашэнне разраду нават з невялікім анодным супрацівам. Такія лічыльнікі называюцца самогасящiмiся. У выпадку прымянення ў якасці гасячы дабаўкі спірту пры кожным імпульсе некаторы яго колькасць руйнуецца, таму гасячы дабаўка выдаткоўваецца і лічыльнік мае пэўны (хоць і досыць вялікі) рэсурс па колькасці зарэгістраваных часціц. Пры яго вычарпанні лічыльнік пачынае «гарэць» – пачынае самаадвольна ўзрастаць хуткасць рахунку нават у адсутнасці апраменьвання, а затым у лічыльніку ўзнікае бесперапынны разрад. У галагенных лічыльніках распаўся малекулы галаген зноў злучаюцца, таму іх рэсурс значна вышэй (1010 імпульсаў і вышэй).
Падліковая характарыстыка (залежнасць хуткасці рахункі ад напружання на лічыльніку) мае добра выяўленае плато, у межах якога хуткасць рахункі вельмі слаба залежыць ад напружання на лічыльніку. Працягласць такога плато дасягае для нізкавольтных лічыльнікаў 80-100 У, а для высакавольтных - некалькіх сотняў вольт.
Працягласць сігналу са лічыльніка Гейгера параўнальна вялікая (≈ 10-4 с). Менавіта такі час патрабуецца, каб павольныя станоўчыя іёны, якія запоўнілі прастору паблізу ніткі-анода пасля пралёта часціцы і праходжання электроннай лавіны, сышлі да катода і аднавілася адчувальнасць дэтэктара.
Важнай характарыстыкай лічыльніка з'яўляецца яго эфектыўнасць. Не ўсе γ-фатоны, якія трапілі на лічыльнік, дадуць другасныя электроны і будуць зарэгістраваныя, так як акты ўзаемадзеяння γ-прамянёў з рэчывам параўнальна рэдкія, і частка другасных электронаў паглынаецца ў сценках прыбора, не дасягнуўшы газавага аб'ёму.
Эфектыўнасць рэгістрацыі часціц лічыльнікам Гейгера розная ў залежнасці ад іх прыроды. Зараджаныя часціцы (напрыклад, альфа-і бэта-прамяні) выклікаюць разрад у лічыльніку амаль заўсёды, аднак частка іх губляецца ў матэрыяле сценак лічыльніка. Асабліва гэта актуальна для альфа-часціц і мяккага бэта-выпраменьвання. Для іх рэгістрацыі ў лічыльніку робяць тонкае (2-7 мкм для рэгістрацыі альфа-выпраменьвання і 10-15 для мяккага бэта-выпраменьвання) акно з лушчака, алюмініевай або берыліевых фальгі або палімернай плёнкі. Эфектыўнасць лічыльніка для рэнтгенаўскага і гама-выпраменьвання залежыць ад таўшчыні сценак лічыльніка, іх матэрыялу і энергіі γ-выпраменьвання. Так як γ-выпраменьванне слаба ўзаемадзейнічае з рэчывам, то звычайна эфектыўнасць γ-лічыльнікаў малая і складае ўсяго 1-2%. Найбольшай эфектыўнасцю валодаюць лічыльнікі, сценкі якіх зроблены з матэрыялу з вялікім атамным нумарам Z, так як пры гэтым павялічваецца адукацыю другасных электронаў. Акрамя таго, сценкі лічыльніка павінны быць досыць тоўстымі. Таўшчыня сценкі лічыльніка выбіраецца з умовы яе роўнасці даўжыні вольнага прабегу другасных электронаў у матэрыяле сценкі. Пры вялікай таўшчыні сценкі другасныя электроны ня пройдуць у працоўны аб'ём лічыльніка, і ўзнікнення імпульсу току не адбудзецца. Гэта прыводзіць да характэрнай залежнасці хуткасці рахункі ад энергіі гама-кванта (так званы «ход з калянасцю») з відавочна выяўленым максімумам, які ў большасці лічыльнікаў Гейгера размешчаны ў галіне мяккага гама-выпраменьвання. Пры выкарыстанні лічыльнікаў Гейгера ў дазіметрычнай апаратуры «ход з калянасцю» часткова выпраўляюць з дапамогай дадатковага экрана (напрыклад, сталёвага або свінцовага), які паглынае мяккае гама-выпраменьванне паблізу максімуму адчувальнасці і разам з тым некалькі павышае эфектыўнасць рэгістрацыі жорсткіх гама-квантаў з-за генерацыі другасных электронаў і комптоновского выпраменьвання ў матэрыяле экрана. У выніку гэтага залежнасць хуткасці рахункі ад магутнасці дозы ў значнай ступені выраўноўваецца. Гэты экран часта робяць здымным для магчымасці паасобнага вызначэння бэта-і гама-выпраменьвання. Наадварот, для рэгістрацыі рэнтгенаўскага выпраменьвання ўжываюць лічыльнікі з тонкім акном, накшталт які выкарыстоўваецца ў дэтэктарах для альфа-і мяккага бэта-выпраменьвання.
Нейтроны наўпрост газаразраднымі лічыльнікамі ня дэтэктуюцца. Выкарыстанне ў якасці газавай асяроддзя гелія-3 або бору ў складзе матэрыялу сценак дазваляе рэгістраваць нейтроны па зараджаным прадуктам ядзерных рэакцый. Акрамя нізкай і моцна залежыць ад энергіі эфектыўнасці, недахопам лічыльніка Гейгера-Мюлера з'яўляецца тое, што ён не дае магчымасць ідэнтыфікаваць часціцы і вызначаць іх энергію. Гэтыя недахопы адсутнічаюць у сцынцiлляцiонных лічыльнікаў.
Пры вымярэнні слабых патокаў іанізуючага выпраменьвання лічыльнікам Гейгера неабходна ўлічваць яго ўласны фон. Нават у тоўстай свінцовай абароне хуткасць рахункі ніколі не становіцца роўнай нулю. Адной з прычын гэтай спантаннай актыўнасці лічыльніка з'яўляецца цвёрдая кампанента касмічнага выпраменьвання, пранікальная без істотнага паслаблення нават праз дзясяткі сантыметраў свінцу і якая складаецца ў асноўным з мюонов. Праз кожны квадратны сантыметр у паверхні Зямлі пралятае ў сярэднім каля 1 мюона у хвіліну, пры гэтым эфектыўнасць рэгістрацыі іх лічыльнікам Гейгера практычна роўная 100%. Іншая крыніца фону - гэта радыёактыўнае «забруджванне» матэрыялаў самага лічыльніка. Акрамя таго, значны ўклад ва ўласны фон дае спантанная эмісія электронаў з катода лічыльніка.
Зыкі (Смаленскі раён)
Зыкі (Зыки) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Валокаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва складае 11 жыхароў (2007).
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 23 км на паўночны захад ад Смаленска, за 6 км на поўнач ад аўтадарогі. За 6 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя 416 км на лініі Смаленск — Віцебск.
Зарубінкі
Зарубінкі (Зарубинки) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Валокаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 23 жыхары 3(2007).
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 36 км на паўночны захад ад Смаленска, за 10 км на поўнач ад аўтадарогі Арол — Віцебск. За 8 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя Пасялковая на лініі Смаленск — Віцебск.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Цікавыя факты
У гутарцы з маладымі палітыкамі і грамадскімі дзеячамі ў 2015 годзе прадстаяцель РПЦ Патрыярх Кірыл сказаў: «У мяне ў беднай Смаленскай епархіі ёсць самы бедны прыход у сяле Зарубінкі. Там святар жыць не можа, таму што грошай няма. Калі спытаеце, кім вы жадаеце стаць — настаяцелем у Зарубінках ці прэзідэнтам РФ, я ніводнай хвіліны не задумаюся і скажу: настаяцелем у Зарубінках».
Янава (Шумяцкі раён)
Янава (Яново) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Снегіроўскага сельскага паселішча.
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Янава абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Парніковая вуліца (Мінск)
Парніковая вуліца — вуліца ў Першамайскім i Партызанскім раёнах Мінска. Перасякае вул. Філімонава ў раёне парнікова-цяплічнага камбіната і Сляпянскую водную сістэму.
Віктар Паўлавіч Шапавал
Віктар Паўлавіч Шапавал (, в. Калазубы, гміна Ружана, Івацэвіцкі павет, Палескае ваяводства  — ) — машыніст экскаватара, дэпутат Вярхоўнага Савета БССР (1971—1975), член ЦК КПБ (1981—1986). Герой Сацыялістычнай Працы (1976).
Біяграфія
Нарадзіўся 30 сакавіка 1936 года ў в. Калазубы ў Заходняй Беларусі, на Палессі.
З шаснаццаці гадоў працаваў у калгасе «Першае Мая». У 1954 годзе прызваны на тэрміновую вайсковую службу, служыў на Балтыйскім флоце. У 1958 годзе вярнуўся на радзіму, працаваў у калгасе, адначасова вучыўся ў вячэрняй сярэдняй школе. Затым быў токарам пры Івацэвіцкай рамонтна-тэхнічнай і меліярацыйнай станцыі (РТМС). У 1961 годзе паступіў у Пінскае сельскае прафесійна-тэхнічнае вучылішча № 28 механізацыі сельскай гаспадаркі.
Пасля заканчэння вучылішча быў накіраваны ў Ганцавіцкае будаўніча-мантажнае ўпраўленне меліярацыі трэста «Пінскводбудмеханізацыя» (з 1966 г. у трэсце «Брэстводбуд»). Працаваў машыністам, затым старшым машыністам экскаватара на асушэнні балот і забалочаных зямель Палесся (Пружанскі, Ляхавіцкі, Ганцавіцкі раёны).
У 1967 годзе уступіў у КПСС. З’яўляўся ўдарнікам камуністычнай працы.
У 1987 годзе перайшоў на кіраўнічую работу — назначаны на пасаду намесніка начальніка вытворча-тэхнічнага аддзела ПМК-63, з 1988 года працаваў майстрам. Аўтар кнігi аб працы ў меліярацыі «Сила земли» (1976).
Быў дэлегатам ХХV з’езда КПСС (1976), кандыдатам у члены (1976—1981) і членам (1981—1986) ЦК КПБ. Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР 8-га склікання (1971—1975), Брэсцкага абласнога і Ганцавіцкага раённага Саветаў дэпутатаў працоўных.
Памёр 14 чэрвеня 1994 года, пахаваны на гарадскіх могілках па вул. Заслонава г. Ганцавічы. 14 красавіка 2006 года ў Ганцавіцкім раённым краязнаўчым музеі прайшоў вечар памяці героя-земляка з удзелам родных, сяброў, калег. На доме па вул. Мантажнікаў, дзе ён жыў з 1979 па 1994 год, у 2007 годзе ўстаноўлена мемарыяльная дошка.
Узнагароды
За поспехі ў выканані планаў VІІІ пяцігодкі (выканаў 7 гадавых норм) 8 красавіка 1971 года ўзнагароджаны ордэнам Леніна. Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 10 сакавіка 1976 года В. П. Шапавалу прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і медаля «Серп і Молат».
Талагай
Талагай — аул у Какпекцінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Какпекцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635030600.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 409 чалавек (198 мужчын і 211 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 228 чалавек (107 мужчын і 121 жанчына).
Старабагатырскі сельсавет
Старабагаты́рскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сапоцкінскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска.
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Сапоцкінскага раёна Беластоцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. У выніку ўдакладнення савецка-польскай мяжы 8 ліпеня 1950 года ўсе населеныя пункты сельсавета за выключэннем вёскі Маркаўцы перададзены ў склад ПНР, сельсавет скасаваны. Вёска Маркаўцы далучана да Галынкаўскага сельсавета.
Янка Бобрык
Янка (Іван Іванавіч) Бобрык (, Магілёўскай вобласці —, Ленінград) — беларускі паэт, кінакрытык. Стрыечны брат С. Грахоўскага.
Біяграфія
У 1929 годзе скончыў літаратурна-лінгвістычнае аддзяленне педагагічнага факультэта БДУ, працаваў настаўнікам у Мілаславіцкай сямігадовай школе Клімавіцкага раёна. У 1931 годзе паступіў у аспірантуру Дзяржаўнай акадэміі мастацтвазнаўства ў Ленінградзе, з 1934 года быў навуковым супрацоўнікам сектара кіно гэтай акадэміі. Працаваў у сцэнарным аддзеле Белдзяржкіно (у Ленінградзе). З 1938 года галоўны рэдактар упраўлення па справах мастацтваў Ленінградcкага гарвыканкама.
У 1938 ажаніўся з паэтэсай Наталляй Вішнеўскай.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны па стане здароўя быў зняты з ваеннага ўліку, але ў жніўні 1941 года дамогся, каб яму дазволілі стаць добраахвотнікам народнага апалчэння. У часе блакады, у канцы ліпеня 1942 яго знясіленага на вуліцы падабралі санітары і адправілі ў бальніцу. 25 жніўня Янка Бобрык памёр і пахаваны на Піскароўскіх могілках.
Творчасць
Друкаваўся з 1924 года, першы верш апублікаваны ў часопісе «Беларускі піянер». У 1926 годзе разам з Алесем Звонакам і Янкам Туміловічам выдаў калектыўны зборнік «Пунсовае ранне». Аўтар паэмы «Галіна» (1930) пра жыццё вясковай інтэлігенцыі. Выступаў у перыёдыцы з апавяданнямі і нарысамі, пісаў артыкулы па гісторыі кіно і па пытаннях развіцця беларускай кінематографіі.
Ёіціра Намбу
Ёіціра Намбу (яп. 南部 阳 一郎;, Токіа - , Таёнака, прэфектура Осака, Японія) — японскі і амерыканскі фізік-тэарэтык, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (2008) за адкрыццё механізму спантаннага парушэння сіметрыі ў субатамнай фізіцы. З’яўляўся членам Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (1973), Амерыканскай акадэміі мастацтваў і навук.
Біяграфія
Нарадзіўся 18 студзеня 1921 года ў Токіа.
У 1942 годзе скончыў Такійскі ўніверсітэт, дзе працаваў у перыяд 1945—1949. З 1949 па 1971 займаў пасаду прафесара Осакскага ўніверсітэта, а з 1971 года — у Інстытуце ядзерных даследаванняў імя Э. Фермі Чыкагскага ўніверсітэта.