cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт
Мінскі перыяд (1992—2004)
27 ліпеня 2004 года Міністэрства адукацыі Беларусі анулявала ліцэнзію ЕГУ на аказанне адукацыйных паслуг, і ўніверсітэт был вымушаны спыніць сваю дзейнасць. Ужо на наступны дзень дзеянні ўлад справакавалі акцыю, у якой каля 200 студэнтаў і выкладчыкаў адстойвалі сваё права навучацца і выкладаць у ЕГУ. Будынак ЕГУ па вул. П. Броўкі, 3/2 перадалі Камітэта дзяржкантролю.
Вільнюскі перыяд (2004-сёння)
З 2005 г. ЕГУ здолеў аднавіць сваю дзейнасць у Літве пры садзеянні Урада Літвы, Еўрапейскай камісіі, Савета міністраў Паўночных краін і шырокай міжнароднай падтрымцы еўрапейскіх краін і міжнародных фондаў. Аўтарам канцэпцыі пераносу ЕГУ ў Вільню быў літоўскі дыпламат Рэнатас Юшка. 10 сакавіка 2006 года ЕГУ атрымаў статус прыватнага літоўскага ўніверсітэта. У 2009 годзе адбыўся першы выпуск бакалаўраў, якія скончылі своё навучанне ў Літве. 5 чэрвеня 2012 г. у Вільнюскай ратушы адбылася ўрачыстая цырымонія з нагоды 20-годдзя ўніверсітэта.
14 чэрвеня 2013 года ЕГУ быў узнагароджаны Прэміяй Свабоды Атлантычнага Савета за его ўнёсак у дэмакратызацыю Беларусі праз навучанне беларускіх студэнтаў у свабодным і дэмакратычным асяродку. Узнагароду ЕГУ прыняў рэктар Анатоль Міхайлаў разам з двума студэнтамі ўніверсітэта, каб падкрэсліць значны ўплыў універсітэта на фармаванне будучай эліты краіны.
Улетку 2014 г. у ЕГУ скончылася выкладчыцкая рэформа, мэтай якой было павышэнне якасці выкладання і навуковых даследаванняў ва ўніверсітэце, а таксама паляпшэння працоўных умоў выкладчыкаў.
Увесну 2015 г. адбыліся выбары рэктара, у якіх прынялі ўдзел 19 кандыдатаў з 7 краін. 3 красавіка 2015 г. на пасаду рэктара ЕГУ быў зацверджаны грамадзянін ЗША праф. Г. Дэвід Полік. Увосень 2015 года ў ЕГУ быў ініцыяваны працэс афіцыйнага падпісання Вялікай універсітэцкай хартыі. У снежні 2017 г. на пасаду рэктара ЕГУ быў зацверджаны грамадзянін Балгарыі праф. Сяргей Ігнатаў. Таксама ЕГУ аб’яднаў навучальны і адміністрацыйны корпусы ў новым корпусе, які месціцца ў Старым Горадзе, на скрыжаванні вуліц Савіча і Бокшта.
Місія і мэты
Місія ўніверсітэта — ствараць умовы для атрымання вышэйшай ўніверсітэцкай адукацыі, якая базуецца на навуковых даследваннях і адпавядае сучаснаму ўзроўню пазнання і тэхналогій.
Мэты ўніверсітэта — 1) ажыццяўленне адукацыйнага працэса, які дазваляе студэнтам атрымаць вышэйшую ўніверсітэцкую адукацыю і кваліфікацыю, 2) павелічэнне ролі і эфектыўнасці навукі і адукацыі шляхам умацавання адкрытага, дэмакратычнага і заснаванага на ведах грамадства, 3) гарманічнае развіццё навуковага пазнання, ажыццяўленне навуковых даследванняў, падрыхтоўка навукоўцаў, супрацоўніцтва з нацыянальнымі і замежнымі партнёрамі ў галіне навукі, 4) падтрымка канкурэнтназдольнасці і магчымасцей працаўладкавання выпускнікоў, выкладчыкаў і даследчыкаў, 5) заахвочванне сувязі беларускага народа з сусветнай супольнасцю ў межах навуковай і культурніцкай дзейнасці, 6) выхаванне грамадства, схільнага да адукацыі, навукі, мастацтва і культуры, здольнага эфектыўна выкарыстоўваць навуку і канкураваць на рынку тэхналогій, вырабаў і паслуг высокай якасці.
Навучальны працэс
ЕГУ ўдзельнічае ў Балонскім працэсе і ажыццяўляе адукацыйны працэс у адпаведнасці са стандартамі Еўрапейскай прасторы вышэйшай адукацыі. Пасля завяршэння навучання ў ЕГУ выдаюцца дыпломы еўрапейскага ўзору, якія прызнаюцца ва ўсім Еўрапейскім саюзе і іншых краінах свету.
Пачатак навучальнага года ў ЕГУ — 1 кастрычніка.
Універсітэт складаецца з 4 акадэмічных дэпартаментаў: Таксама:
Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт ажыццяўляе падрыхтоўку бакалаўраў па праграмах дзённай (сталай) і завочнай (працяглай) форм навучання:
Праграма «Міжнароднае права і права Еўрапейскага саюза» з’яўляецца праграмай бесперапыннага ўніверсітэцкага навучання (тэрмін навучання — 5 гадоў (дзённая форма). Пасля паспяховага завяршэння праграмы выдаецца дыплом магістра права.
У 2011 годзе ЕГУ разам з Універсітэтам Вітаўта Вялікага (Каўнас) і Літоўскім інстытутам даследвання культуры (Вільнюс) адкрыў дактарантуру па накірунку «Філасофія».
ЕГУ прапануе праграмы і асобныя курсы для вывучання ў дыстанцыйным фармаце праз сістэму дыстанцыйнага навучання Moodle. Па выніках завяршэння дыстанцыйных курсаў слухачы атрымоўваюць сертыфікат з назвамі курсаў, адзнакамі і колькасцю атрыманых вучэбных крэдытаў.
Студэнты дзённай формы навучання маюць магчымасць удзельнічаць у праграмах абмена з больш за 50 еўрапейскімі ўніверсітэтамі ў межах Erasmus+ і Campus Europae.
Кошт навучання ў ЕГУ наўпрост залежыць ад рэйтынгу абітурыента. Універсітэт таксама аказвае студэнтам гнуткую сістэму фінансавай падтрымкі ў выглядзе імянных і іншых стыпендый.
Усеагульны сход сузаснавальнікаў
Усеагульны сход сузаснавальнікаў — найвышэйшы орган кіравання ўніверсітэта. Ён яднае арганізацыі, якія спрыялі ўзнаўленню дзейнасці ЕГУ ў Вільнюсе пасля яго закрыцця ў Мінску. У склад Усеагульнага сходу сузаснавальнікаў уваходзяць: Інстытут міжнароднай адукацыі (Літва), Фонд «Адкрытае грамадства» (ЗША) і Фонд Еўразія (ЗША).
Кіраўнічы савет
Кіраўнічы савет ЕГУ нясе адказнасць за стратэгічнае кіраванне, фінансаванне і эфектыўную дзейнасць універсітэта. Абавязкі старшыні Кіраўнічага савета ЕГУ часова выконвае Эн Лонсдэйл (Вялікабрытанія), былая намесніца прарэктара Кембрыджскага ўніверсітэта.
Прэзідэнт
Акадэмік Анатоль Арсеньневіч Міхайлаў стаяў ля вытокаў адкрыцця Еўрапейскага гуманітарнага ўніверсітэта ў Мінску ў 1992 г. і з’яўляўся рэктарам да 30 верасня 2014 г., пасля Кіраўнічы савет ЕГУ прызначыла яго на пасаду Прэзідэнта ЕГУ.
Рэктар
У снежні 2017 г. на пасаду рэктара ЕГУ быў зацверджаны грамадзянін Балгарыі, былы міністр адукацыі, моладзі і навукі Балгарыі прафесар Сяргей Ігнатаў.
Савет
Савет універсітэта — калегіяльны дарадчы орган універсітэта. Членамі Рады з’яўляюцца рэктар, прарэктары, кіраўнікі дэпартаментаў, кіраўнік фінансавага аддзела. Старшынёй Савета ўніверсітэта з’яўляецца рэктар.
Сенат
Сенат — орган акадэмічнага самакіравання ўніверсітэта. У склад Сената ўваходзяць усе члены прафесарска-выкладчыцкага складу з нагрузкай 0,75 стаўкі і больш, пяць прадстаўнікоў студэнцтва, а таксама Кіраўнік ЕГУ па акадэмічных пытаннях. Старшыня Сената — прафесар-эмерыт Рыгор Мінянкоў.
Студэнцкае прадстаўніцтва
Студэнцкае прадстаўніцтва ЕГУ — самастойная юрыдычная асоба, якая згодна з Законам Літоўскай Рэспублікі аб навуцы і адукацыі з’яўляецца адзіным легітымным органам, які прадстаўляе інтарэсы студэнтаў універсітэта. Студэнцкае прадстаўніцтва ЕГУ з’яўляецца членам Саюза студэнтаў Літвы.
Ганаровыя дактары
Званне «Ганаровы доктар Еўрапейскага гуманітарнага ўніверсітэта» прысуджаецца найбольш выбітным навукоўцам, дзяржаўным, грамадскім, рэлігійным і палітычным дзеячам Рэспублікі Беларусь і замежных дзяржаў за выключныя дасягненні ў галіне гуманітарных і сацыяльных навук, універсітэцкай адукацыі і культуры; за істотны ўнёсак у развіццё дэмакратыі і рэалізацыю прынцыпаў прававой дзяржавы; за плённы ўнёсак у развіццё культуры і паспяховае спрыянне міжкультурнаму дыялогу.
Ганаровымі дактарамі ЕГУ з’яўляюцца:
Прафесарскі склад
У прафесарскі склад універсітэта ўваходзяць дасведчаныя і высокакваліфікаваныя выкладчыкі, вядомыя беларускія і замежныя даследчыкі і практыкі ў галіне гуманітарных навук: філасофіі, гісторыі, юрыспрудэнцыі і г.д.:
Выбітныя выпускнікі
З моманту заснавання ЕГУ ў Мінску, выпускнікамі ўніверсітэта сталі больш за 2250 асоб, у тым ліку:
Сакрат Платонаў
Сакрат Платонаў (1949—1986) — выдуманая асоба, калектыўны псеўданім трох аўтараў, а менавіта  В. Аксёнава, В. Крываротава,. Пад яго імем была напісана марксісцкая кніга '''«Пасля камунізму. Кніга, не прызначаная дзеля друку»'''.
Царкаўлянскі пратэст уніяцкага духавенства
Царкаўлянскі (Царкаўнянскі) пратэст уніяцкага духавенства — петыцыя, скіраваная ў абарону грэка-каталіцкай царквы, складзеная 16 верасня 1838 падчас царкоўнага фэсту ў мястэчку Царкоўна Дрысенскага павету (цяпер Верхнядзвінскі раён, Чапаеўскі сельсавет) беларускімі ўніяцкімі святарамі.
Змест петыцыі
У петыцыі імператару Мікалаю І, якую ад імя 111 уніяцкіх святароў Беларускай епархіі даставілі ў снежні 1838 у Санкт-Пецярбург святары асэсар Полацкай грэка-ўніяцкай кансісторыі Ян Ігнатовіч і Адам Тамковід, галоўным патрабаваннем было вызваленне адданых Уніі святароў і даручаных іх апецы вернікаў з-пад духоўнай улады Іосіфа Сямашкі. Таксама падпісанты патрабавалі дазволіць ім заснаваць свае духоўныя вучэльні, адчыніць асобную друкарню з уласных ахвяраванняў, каб друкаваць там уніяцкія царкоўныя кнігі замест кніг маскоўскага друку. Таксама петыцыя змяшчала просьбу святароў перайсці ў каталіцтва пры немагчымасці захавання ўніяцтва.
Вынікі
У снежні 1838 — студзені 1839 былі пакараныя (высылка з Беларускай епархіі) 20 святароў-удзельнікаў Царкаўнянскага пратэсту. Прафесар Полацкай духоўнай семінарыі а. Адам Тамковід (1795-1860-ыя) быў высланы ў Курск у праваслаўны манастыр-вязьніцу для ўніятаў, якія былі супраць скасавання грэка-каталіцтва. Нават пасля вызвалення з яму не дазволілі вярнуцца ў Беларусь, 16 гадоў ён ня меў права служыць ля алтара. Да сваёй смерці ў Харкаве ён знаходзіўся пад наглядам паліцыі. Нягледзячы на ўсе выпрабаванні і рэпрэсіі, якія Адаму Тамковіду давялося зведаць, ён застаўся адданым Царкве. Лёс 68 святароў, якія падпісалі петыцыю на імя Ігнатовіча і Тамковіда, вырашаў Іосіф Сямашка 11 лютага 1839 — выклікаў святароў у Беларускую кансісторыю. Тыя святары, хто раскаяўся, вярнуліся на месца службы, а тым, хто адмовіўся ад пакаяння было забаронена служыць. Таксама было загадана недобранадзейных святароў заключаць пад нагляд у манастыры.
Марка Андзіч
Марка Андзіч (Марко Андић; нар., Пожага, СФРЮ) — сербскі футбаліст, правы абаронца клуба «Бачка 1901» з Субаціцы.
Клубная кар’ера
Марка пачынаў кар’еру ў клубе «Севайна». Пасля двух сезонаў у Сербіі перайшоў у бельгійскі «Льерс». Пасля заканчэння сезону 2006/07 далучыўся да «Локерэна». У 2008 годзе падпісаў кантракт з клубам «Відэатон», з якім стаў чэмпіёнам Венгрыі ў сезоне 2010/11. У 2011 годзе перайшоў у кіпрскі «Анартосіс», пазней гуляў за клуб «Неа Саламіна». У 2016 годзе вярнуўся ў Сербію, стаўшы іграком клуба «Спартак» Субаціца, а ў 2017 годзе перайшоў у «Металац».
Самутсакхон (правінцыя)
Самутсакхон (тайск. สมุทรสาคร) — правінцыя ў цэнтральнай частцы Тайланда, за 28 км ад Бангкока. Адміністрацыйны цэнтр — горад Самутсакхон. Правінцыя размешчана ў вусці ракі Тхачын, рукава ракі Чаўпхрая. На поўдні абмываецца Сіямскім залівам, узбярэжжа якога выкарыстоўваецца для здабычы солі. Клімат трапічны, мусонны.
Марка Андзіч
Клубная кар’ера
У студзені 2019 года далучыўся да баснійскага клуба «Звіезда 09» з Біеліны. З лета 2019 года выступае за «Бачку 1901» у Лізе Ваяводзіны.
Равіч (герб)
«Равіч» (Rawicz, Rawa), «Урсін», «Урусін» (Ursyn, Ursus, Ursowic) — шляхецкі герб.
Апісанне
У жоўтым полі чорны мядзведзь (барбіал), на якім сядзіць дзяўчына, па-царску апранутая, у чырвонай або срэбнай сукенцы, у кароне, з распушчанымі валасамі, з рукамі, расстаўленымі накшталт крыжа, паднятымі да неба. Клейнот у выглядзе двух аленевых рагоў, паміж імі — мядзведзь з апушчанай левай лапай, якая знаходзіцца спераду, другой лапай падносіць да сябе ружу на сцябле.
Дадзенае апісанне герба, варыянт падання і гісторыя роду Вршоўцаў, якія іначай называюцца Равічамі, ёсць у «Orbis Polonus» — гербоўніку 17 ст., аўтарам якога з'яўляецца прадстаўнік рода Вршоўцаў (Равічаў) — Сымон Акольскі. Ранняя гісторыя Вршоўцаў падрабязна апісваецца ў «Чэшскай хроніцы» Казьмы Пражскага. Пра іх таксама згадвае ў сваёй хроніцы Ян Длугаш.
Легенда
Адпаведна паданню, англійскі кароль памёр, не склаўшы афіцыйным чынам складзенага тэстамента, а волю сваю нібыта абвясціў з таго свету. Сыну свайму ён пакінуў карону і нерухомую маёмасць, а ўсю рухомую маёмасць — дачцэ. Падбухтораны дарадчыкамі, прынц вырашыў фармальна выканаць бацькоўскую волю і загадаў запусціць у спальню сястры чорнага мядзведзя, які, без сумнення, з'яўляўся рухомай маёмнасцю. У выпадку смерці прынцэсы, якая здавалася непазбежнай, выконвалася воля караля і наглядна дэманстравалася няздольнасць прынцэсы кіраваць рухомай маёмасцю. Аднак прынцэса не толькі ўтаймавала звера, але і выехала на ім вярхом, уздымаючы рукі да неба і патрабуючы справядлівасці. Брат, пабачыўшы, што сілы неба і справядлівасць на баку сястры, папрасіў у яе прабачэння і выдаў яе замуж за герцага Латарынгіі, аддаўшы ёй усю належную маёмнасць. На памяць аб гэтым прынцэса дала сваім нашчадкам герб з выявай дзяўчыны на мядзведзі. Сэнс герба — здольнасць Вршоўцаў (Равічаў) з годнасцю выходзіць з самых цяжкіх выпрабаванняў, «ператварэнне Канфузіі ў Вікторыю».
Шмат гадоў пасля гэтага, сыны прынцэсы, пакінуўшы ў Латарынгіі свайго старэйшага брата, раз'ехаліся па Еўропе. Некаторыя з іх аселі ў Багеміі (Чэхіі), заснаваўшы племя Вршоўцаў, якія захавалі гэты герб у якасці родавага сімвала.
Праклён
У 995 род Вршоўцаў, якія пазней узялі імя Равічаў, быў прокляты святым Адальбертам—Войцехам за забойства пяці (па іншых дадзеных — чатырох) братоў апошняга. Імёны забітых Слаўнікавічаў: Спіцімір, Пабраслаў, Паржэй, Часлаў, а таксама Сабебор, які, па некаторых звестках, здолеў уратавацца. Св. Адальберт прадказаў, што род Вршоўцаў тройчы падвергнецца знішчэнню.
У 1108 Вршоўцы, прайграўшы феадальную ўсобіцу з Пржэмыславічамі, кіруючым у Чэхіі родам, падвергліся праследаванням. На гары Пержын у Празе адбыліся масавыя пакаранні смерцю Вршоўцаў. Тыя, хто здолеў уцалець, уцяклі ў Польшчу і іншыя сумежныя з Чэхіяй краіны. У Польшчы Вршоўцаў літасціва сустрэў Баляслаў III Крывавусты і падараваў ім землі, памежныя са Свяшчэннай Рымскай імперыяй. Так герб распаўсюдзіўся сярод шляхты Польшчы. Часцей за ўсё ён сустракаецца ў зямлі Сандамірскай, Раўскай, Кракаўскай, Любельскай, а пасля Гарадзельскай уніі (1413) — у ВКЛ.
Удзел у Грунвальдскай бітве
У 1410 харугва Вршоўцаў (Равічаў) пад адпаведным гербам прыняла ўдзел у Грунвальдскай бітве (1410). Кіраваў харугвай Крысціян з Острава, кракаўскі кашталян, які таксама ўваходзіў у лік васьмі галоўных вайсковых дарадчыкаў караля Уладзіслава Ягайлы ў дадзенай кампаніі. Апрача таго, у бітве пры Каронаве, якая адбылася ў скорым часе пасля Грунвальдскай бітвы і якая, як лічыў Ян Длугаш, не саступала ёй па прыгажосці перамогі, праславіўся рыцар Крысцін Магера з Гавожыц герба Рава, аб чым піша ў сваёй хроніцы Ян Длугаш.
Гарады, заснаваныя Вршоўцамі (Равічамі) ў Польшчы
Равіч, Sawin, Шчэкаціны, Przysucha, Kętrzyn, Радзынь Падляскі, Adamów, Хэлм, Лукаў, Вэнграў, Kościerzyna, Гонёндз, Przemyśl, Tomaszów Mazowiecki, Ożarów Mazowiecki, Margonin.
Валянціна Францаўна Гіруць-Русакевіч
Валянціна Францаўна Гіруць-Русакевіч (, Міхайлоўшчына, Ашмянскі раён, Гродзенская вобласць — 22 студзеня 2021, Валожын, Мінская вобласть, Беларусь) — беларуская паэтка, журналістка, грамадскі дзеяч. Член Беларускага саюза журналістаў (1985), Саюза беларускіх пісьменнікаў (1998), Саюза пісьменнікаў Беларусі (2005), Саюза пісьменнікаў Саюзнай дзяржавы (2009).
Біяграфія
Скончыла Міхайлоўшчынскую сярэднюю школу (1970), Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (факультэт журналістыкі).
У 1975—1997 гадах працавала ў валожынскай раённай газеце «Працоўная слава». У 1997—2002 гадах узначальвала аддзел інфармацыі і работы з насельніцтвам Валожынскага райвыканкама. У 2004—2021 гадах працавала ў Валожынскім раённым цэнтры культуры кіраўніком народнага літаратурна-мастацкага аб’яднання «Рунь».
З маладосці хварэла на бранхіяльную астму. З узростам хваробаў стала болей, але паэтка шмат працавала. У пачатку студзеня 2021 года захварэла на COVID-19 і гаспіталізавана, праз ускладненні хваробы пераведзена ў рэанімацыю на ШВЛ. Памерла 22 студзеня 2021 года.
Пахавана на Валожынскіх могілках.
Творчасць
Першыя вершы, а іх Валянціна пачала пісаць з васьмігадовага ўзросту, былі надрукаваны ў 1969 годзе ў ашмянскай раённай газеце «Красное знамя». На абласным злёце маладых паэтаў Гродзеншчыны, дзе выступала на 130-годдзі з дня нараджэння Францішка Багушэвіча, пазнаёмілася з паэтам Алегам Лойкам. Падчас вучобы ва ўніверсітэце адзін з вершаў В. Гіруць надрукаваны ў калектыўным зборніку «Універсітэт паэтычны», дзе былі прадстаўлены творы ўсіх паэтаў, хто вучыўся ў гэтай навучальнай установе.
Першая кніга В. Гіруць-Русакевіч «Я адкрываю вам душу» выйшла пад канец 1996 годзе ў серыі «Бібліятэка часопіса „Маладосць“». Да гэтага былі публікацыі ў часопісе «Полымя», газетах «Рэспубліка», «Народная газета», «Мінская праўда». Працуючы ў рэдакцыі валожынскай раённай газеты, Валянціна Францаўна вяла «Літаратурную старонку», займалася з юнымі паэтамі ў літаратурным аб’яднанні «Рунь», якому ў 1997 годзе было прысвоена званне народнага. Пазней выйшлі зборнікі вершаў «Пад зоркаю лёсу» (1999), «Мовай сэрца» (2008), «На нітцы часу» (2018); кнігі для дзяцей «Каляровыя вятры» (2011), «А ці ведаеце вы?» (2013).
Тэматыка вершаў В. Гіруць-Русакевіч розная, але галоўная — любоў да сваёй Радзімы, людзей, якія жывуць побач, сяброў, блізкіх. Яна часта сустракалася з чытацкай аўдыторыяй у бібліятэках, школах, іншых установах. У 2009 годзе аўтабіяграфія В. Гіруць-Русакевіч увайшла ў кнігу аўтабіяграфій пісьменнікаў Беларусі «З росных сцяжын» (Мінск, «Мастацкая літаратура»).
Народнае літаратаратурна-мастацкае аб’яднанне «Рунь»
Літаратурна-мастацкае аб’яднанне «Рунь» створана ў 1978 годзе, адным з заснавальнікаў была Валянціна Гіруць-Русакевіч. У 1997 годзе аб’яднанню прысвоена званне «народнага». З 2004 па 2021 гады Гіруць-Русакевіч з’яўлялася кіраўніком аб’яднання. У яго склад уваходзяць паэты і празаікі ўсіх узростаў. Сярод традыцыйных форм работы аб’яднання: вечары-партрэты, вечары-ўшанаванні, літаратурныя сустрэчы, прэзентацыі кніг, літаратурныя святы, экскурсіі і г. д. Пад кіраўніцтвам В. Гіруць-Русакевіч удзельнікі аб’яднання выдавалі ўласныя кнігі і калектыўныя зборнікі кніг. На 2022 год у аб’яднанні налічваецца 35 чалавек, сярод іх як члены Саюза пісьменнікаў Беларусі, так і пачынаючыя аўтары. Пасля смерці паэткі намаганнямі кіраўніка «Руні» Н. Жылевіч была выдадзена кніга «Час задумацца», у якую ўвайшлі многія ненадрукаваныя вершы Валянціны Гіруць-Русакевіч.
Памяць
Алея памяці Валянціны Гіруць-Русакевіч — 8 кастрычніка 2021 года ў Міхайлоўшчыне высаджана алея імя В. Гіруць-Русакевіч. Да пасадкі алеі далучыўся муж паэткі Рыгор Мікалаевіч Русакевіч, старшыня сельскага Савета Аляксандр Саванец, кіраўнік справамі Жанна Садоўская, кіраўнік і ўдзельніцы народнага літаратурна-мастацкага аб’яднання «Рунь» Наталля Жылевіч, Зінаіда Гасціловіч, Людміла Садоўская і Марыя Мучынская.
Тыпаграфіка
Тыпаграфіка (ад τύπος — форма і γραφή — пішу) — фармаванне вонкавага і унутранага аблічча тэксту з дапамогай друкарскіх сродкаў. Фарміраванне аблічча тэксту ўключае ў сябе выбар слушнага шрыфту, кегля, фармата радка, міжрадкоўя, а таксама рэгуляванне міжлітарных (кернінг) і міжслоўных інтэрвалаў (трэкінг).
NGC 2270
NGC 2270 — рассеянае скопішча ў сузор’і Аднарог.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Снітка
Сні́тка, Сныць — род кветкавых раслін сямейства. Пашыраны ў Еўропе і ўмераным поясе Азіі. На тэрыторыі Беларусі 1 від —.
Біялагічнае апісанне
Шматгадовыя травяністыя расліны з доўгім паўзучым карэнішчам. Лісце на доўгіх хвосціках, двойчы трайчастыя ці трайчатаперыстыя. Лісточкі — даўгавата-яйкападобныя, пілаватыя па краях.
Суквецці — парасонікі і парасончыкі, без лісточкаў абгорткі і абгортачак.
Кветкі дробныя, белыя, рэдка ружовыя. Тычынак пяць. Пад полагам лесу снітка звычайна не цвіце.
Плады — сціснутыя з бакоў віслаплоднікі з тонкімі ніткападобнымі рэбрамі.
Віды
Паводле базы даных The Plant List, род уключае 8 відаў :
Гаспадарчае значэнне
Лекавыя і меданосныя расліны. Некаторыя віды — пустазелле. Маладое лісце сніткі звычайнай валодае своеасаблівым пахам, багатае на вітамін C, ужываецца ў ежу.
IC 4821
IC 4821 — галактыка тыпу Sc (кампактная спіральная галактыка) ў сузор’і Тэлескоп.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Падуя (правінцыя)
Падуя — правінцыя ў Італіі, у вобласці Венецыя, адміністрацыйны цэнтр — горад Падуя. Самая густанаселеная правінцыя ў Венецыі, плошча — 2,142 км², насельніцтва — чалавек (на 2012 год). Складаецца са 104 камун. Адміністрацыйная адзінка на тэрыторыі ў межах блізкіх да сучасных існавала з часоў Венецыянскай рэспублікі. Цяперашняя правінцыя ўзыходзіць наўпрост да адміністрацыйнага падзелу Ламбарда-Венецыянскага каралеўства. Межы епархіі не супадаюць з межамі правінцыі, яны праходзяць уздоўж лініі пропаведзі манахаў-бенедыктынаў з Абацтва Святой Іусціны.
Шаўкаграфія
Шаўкаграфія — разнавіднасць трафарэтнага друку. Разнавіднасць эстампа.
Рубонда
Рубонда (Rubondo) — востраў на поўдні возера Вікторыя. З’яўляецца нацыянальным паркам у складзе Танзаніі. Плошча — 240 км².
Востраў Рубонда месціцца за 111 км на захад ад Мванзы. Уяўляе сабою выцягнуты з поўначы на поўдзень на 31 км нізкі кавалак сушы. Берагі парэзаныя невялікімі залівамі. Востраў вядомы добра захаванай дзікай прыродай. Яго насяляюць шымпанзэ, антылопы, кракадзілы, гіпапатамы. У лістападзе і снежні на ім спыняюцца пералётныя птушкі.
У 1965 годзе Рубонда быў абвешчаны прыбежышчам для дзікіх жывёл. З 1977 года з’яўляецца нацыянальным паркам.
ASP.NET
ASP.NET — тэхналогія стварэння вэб-праграм і вэб-сэрвісаў ад кампаніі Microsoft. Яна з’яўляецца складовай часткай платформы Microsoft.NET і развіццём больш старой тэхналогіі Microsoft ASP. На дадзены момант апошняй версіяй гэтай тэхналогіі з’яўляецца ASP.NET 4.0. Аднак у Windows 8 M3 Версія 6.2.7989 прысутнічае ASP.NET 4.5.
ASP.NET вонкава шмат у чым захоўвае падабенства з больш старой тэхналогіяй ASP, што дазваляе распрацоўшчыкам адносна лёгка перайсці на ASP.NET. У той жа час, унутраная будова ASP.NET істотна адрозніваецца, паколькі яна заснавана на платформе.NET і, такім чынам, выкарыстоўвае ўсе новыя магчымасці, якія прадстаўляюцца гэтай платформай.
Збігнеў Ляшчынскі
22 лютага 2022 года стаў прэзідэнтам шматсекцыйнага спартыўнага клуба «Гвязда».
Дом Фрэйдсана
Дом Фрэйдсана — будынак у гістарычным цэнтры Магілёва. Размешчаны па Ленінскай вуліцы, 27.
Гісторыя
Пабудаваны ў канцы ХIХ — пачатку XX стагоддзя на Вялікай Садовай вуліцы пабудаваны як жылы, даходны дом. На пачатку ХХ стагоддзя належаў грамадзяніну Мендэлю Ельевічу Фрэйдсану, які быў дантыстам, таму, магчыма, у будынку быў адпаведны кабінет для прыёма пацыентаў.
Першы паверх здаваўся пад крамы: тры памяшканні займаў Швейпрам і адно — Дворкін. Таксама ў доме Фрэйдсана былі шавецкія майстэрні: мужчынскі кравец Сагаль, жаночы кравец Краўцоў. На верхніх паверхах былі кватэры.
У верасні 1921 года была заключана дамова паміж Магілёўскім камунальным аддзелам з аднаго боку і прадстаўнікамі Заходняга ўпраўлення шашэйных дарог, што Магілёўскі камунальны аддзел аддае ў бясплатнае карыстанне другі і трэці паверхі гэтага ўжо муніцыпальнага будынка, з умовай, што будзе зроблены рамонт згодна з тэхнічным актам.
У 1980—1990 гадах у комплексе будынкаў знаходзіліся фотамайстэрні, майстэрні магілёўскіх мастакоў Белрэстаўрацыі. Зараз знаходзіцца Магілёўскі дэканат Мінска-Магілёўскай Архідыяцэзіі і камерцыйныя ўстановы.
Архітэктура
Комплекс грамадзянскіх будынкаў, які ўтвораны з трох карпусоў, П-падобны ў плане, з унутраным прамавугольным дваром. Галоўны фасад — трохпавярховы, з двухсхільным дахам, вытрыманы ў класічных традыцыях дэкарыравання будынкаў. Тып дэкору распаўсюджваецца на адзін паверх, наступны паверх мае іншы дэкор у рамках класічнага стылю.
Класічныя каноны прасочваюцца ў кампазіцыі будынка, якім уласціва сіметрычнае ўраўнаважанне прапорцый. Паверхі падзелены цягамі. Міжпавярховыя перакрыцці драўляныя. Унутраная планіроўка памяшканняў неаднаразова змянялася. На галоўным фасадзе з боку вуліцы Ленінскай дзве скразныя аркі (левая пазней была закладзена, правая зараз зачынена металічнымі варотамі), якія адкрываюць доступ у двор.
Архітэктура будынкаў унутры двара мае простае ўбранне ў выглядзе нізкага атынкаванага цокаля, простага прыступкавага гзымса, аконныя і дзвярныя праёмы без абрамлення, некаторыя аконныя праёмы здвоеныя. Бакавыя карпусы маюць прыступкавую паверхню. Дахі бакавых карпусоў аднасхільныя, нахіл накіраваны ўнутр двара.
На першым паверсе галоўнага фасада атынкаваны цокаль, дэкараваныя арачныя праёмы. У цэнтры — шэсць прамавугольных праёмаў, чатыры з сандрыкамі. Другі паверх мае шэраг (шаснаццаць) аднолькавых аконных арачных праёмаў з прамавугольным завяршэннем і складаным прыступкавым сандрыкам. На трэцім паверсе — два тыпы вокнаў. Справа — восем арачных вокнаў, упрыгожанных сандрыкамі.
Злева — восем спараных арачных вакон са складаным прыступкавым апраўленнем і профільнай ліштвай, у якіх выкарыстаны матывы ранняга рэнесансу ў стылізаванай форме. Завяршае галоўны фасад прафіліраваны гзымс, які ўпрыгожаны сухарыкамі. На тарцавым фасадзе — прамавугольныя аконныя і дзвярныя праёмы, паўарачныя паддашкавыя вокны, адсутнічае цокаль, няма дэкору.
Наталля Пятроўна Ялавая
Біяграфія
Дачка вядомага беларускага і савецкага хіміка Пятра Паўлавіча Строкача. Выпускніца сярэдняй школы № 21 г. Брэста. Скончыла Брэсцкі дзяржаўны педагагічны інстытут імя А. С. Пушкіна.
Электраэнергетыка Францыі
Францыя — адзін з найбуйнейшых вытворцаў і экспарцёраў электраэнергіі ў Еўропе і свеце. Французская энергетычная сетка інтэгравана ў агульнаеўрапейскую.
Наталля Пятроўна Ялавая
Біяграфія
Член Рэспубліканскага грамадскага аб’яднання «Белая Русь».
Электраэнергетыка Францыі
Атамная
Энергетыка Францыі функцыянуе ва ўмовах вострага недахопу ўласных паліўных рэсурсаў. Аднак наяўнасць буйных запасаў уранавай сыравіны спрыяла развіццю атамнай электраэнергетыкі, па маштабах якой Францыя саступае толькі ЗША. У 2016 годзе ў Францыі працавала 58 ядзерных рэактараў, на якіх ў 2017 годзе было выпрацавана 71,6 % электраэнергіі, з 2007 года лічба скарацілася на 5,3 %. Нацыянальным энергетычным вытворцам і аператарам, гэтак жа як і адным з найважнейшых гульцоў на рынку атамных, а таксама альтэрнатыўных, тэхналогій з'яўляецца кампанія Électricité de France. Дзякуючы атамнай энергетыцы, Францыя займае апошняе месца па выкідах дыяксіду вугляроду ў G7.
Наталля Пятроўна Ялавая
Біяграфія
На выбарах у мясцовыя Саветы дэпутатаў 2018 года намеснік старшыні акруговай выбарчай камісіі Брэсцкай Вузаўскай выбарчай акругі № 10.
Удзел у рэпрэсіўнай сістэме Аляксандра Лукашэнка
28 кастрычніка 2020 года Наталля Ялавая, выконваючы даручэнне Аляксандра Лукашэнкі адлічваць усіх студэнтаў і звальняць выкладчыкаў, якія прымаюць удзел у несанкцыянаваных акцыях, падпісала дакладную запіску пра адлічэнне студэнтаў БрДТУ за «неаднаразовае парушэнне ўмоў дагавораў аб падрыхтоўцы спецыялістаў з вышэйшай адукацыяй, парушэнне Правілаў унутранага распарадку для навучэнцаў БрДТУ».
Электраэнергетыка Францыі
Цеплавая
Вуглевадароднае паліва ў 2016 забяспечвала ўсяго 8,6 % патрэб краіны.
Узнаўляльныя крыніцы
На ўзнаўляльныя крыніцы прыходзіцца 19,8 % выпрацаванай электраэнергіі (2016). Большая іх палова (12,2 % у 2014 годзе) прыпадае на невялікія ГЭС у Цэнтральным масіве, Пірэнеях і Альпах, найбольшыя з якіх — Эгюзон (72 МВт), Étang de Soulcem (Пірэнеі), Вуглан (рака Эн, горы Юра). Хуткімі, але павальнейшымі чым у Германіі ці Іспаніі, тэмпамі развіваюцца ветравая і сонечная энергетыка.
(88) Фісба
(88) Фісба — вельмі буйны астэроід галоўнага пояса, які належыць да цёмнага спектральнага класа B. Ён быў адкрыты 15 чэрвеня 1866 года германа-амерыканскім астраномам Крысціянам Петэрсам у абсерваторыі Лічфілд і названы ў гонар легендарнай вавілонскай закаханай пары Пірама і Фісбы, гісторыя якой мае нешта падобнае з гісторыяй шэкспіраўскіх няшчасных закаханых. У 1978 годзе падчас даследаванняў у Турынскай абсерваторыі быў вызначаны дыяметр Фісбы — каля 210 км. Аднак, якое назіралася 7 кастрычніка 1981 года з дваццаці месцаў пакрыццё зоркі SAO 187124 гэтым астэроідам паказала, што дыяметр астэроіда на 10 % больш, чым паказана ў папярэдніх даследаваннях, т. е. каля 232 км. А ў 2001 годзе, на заснаванні гравітацыйнага ўздзеянні астэроіда Ірыда на Фісбу, былі ўдакладнены маса і шчыльнасць апошняй.
Марозіўка (Наваград-Валынскі раён)
Марозіўка (Моро́зівка) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Чыжыўскай вясковай абшчыны.
Ахмед I
Ахмед I ( — ) — султан Асманскай імперыі (1603—1617).
Біяграфія
Падчас войнаў, якія вяла Асманская імперыя, склаў мір з персамі, у 1617 прыйшоў да мірнага пагаднення з малдаўскімі казакамі, прызнаў імператарскі тытул Габсбургаў. Таксама па яго прыказу быў складзены збор законаў.
Сваім наследнікам аб’явіў брата Мустафу, паколькі яго сын Асман быў яшчэ вельмі малы. Ахмед з’яўляецца першым султанам, які не здзейсніў рытуал братазабойства.
Каўаі
Каўаі (Kaua'i) - з геалагічнага пункту гледжання найстарэйшы з галоўных Гавайскіх астравоў. З плошчай у 1456 км², ён з'яўляецца чацвертым па велічыні ў штаце Гаваі, і 21м у ЗША. Таксама вядомы як "Востраў садоў" (Garden Isle), ён размешчаны ў 169 км на паўночны захад ад Ааху праз Каўайскі канал.
Адміністрацыйная акруга Каўаі з цэнтрам у горадзе Ліхуэ таксама ўключае астравы Нііхаў, Лехуа і Каула. Найбуйнейшы горад - Капаа, з наельніцтвам 10699 чалавек.
Этымалогія
Як і большасць асноўных астравоў, Каўаі ўдзячны сваёй назвай легендарнаму палінезійскаму мараходу Гаваілоа, якому прыпісваецца адкрыццё архіпелагу. Паводле падання, Гаваілоа назваў востраў у гонар свайго ўлюбёнага сына. Па іншых версіях слова каўаі значыла харчовы сезон.
Каўаі вядомы своеасаблівым дыялектам гавайскай мовы, якім дагэтуль карыстаюцца жыхары Нііхаў. Дыялект паходзіць з вострава Таіці, адкуль на Гаваі эмігравала найбольш нядаўняя група палінезійцаў. Сучасная назва Каўаі утвораная на базе дыялекту вострава Гаваі, у той час як першапачатковая назва была Таўаі, а найбуйнешы горад называўся Тапаа.
На найранейшых картах капітана Джэймса Кука востраў абазначаўся як Атуі (Atoui, і пазней Atooi), што пасля стандартызацыі гавайскай мовы ператварылася ў Каўаі.
Геаграфія
Востраў мае вулканічнае паходжанне, і пры ўзросце ў 6 мільёнаў гадоў з'яўляецца найстарэйшым з буйных Гавайскіх астравоў. Найвышэйшы пункт - гара Кавайкіні (Kawaikini), што ўздымаецца на 1598 м над узроўнем мора. Другі па велічыні пік - гара Вайалеале (Wai'ale'ale) вышынёй 1569 м. Размешчаная ў цэнтры вострава, яна таксама з'яўляецца самым вільготным месцам на планеце са штогадовай колькасцю ападкаў каля 1170 см. Шчодрасць дажджоў прывяла да значнай эрозіі горных схілаў, утвараючы маляўнічыя каньёны і вадаспады. Найбуйнейшы каньён Ваймеа (Waimea Canyon, у перакладзе з гавайскай мовы чырвоная вада) быў утвораны аднайменнай ракой у заходняй частцы вострава. Каньён Ваймеа — адзін з найпрыгажэйшых каньёнаў свету - дзякуючы Марку Твену стаў вядомы як "Ціхаакіянскі Гранд-Каньён" (Grand Canyon of the Pacific).
Эканоміка
Турызм з’яўляецца найважнейшым сродкам прыбыткаў Каўаі. Штогод на востраў прыязджае больш за мільён турыстаў, даход ад якіх складае амаль траціну бюджэту.
У былым стагоддзі аснову эканомікі Каўаі складала вырошчванне цукровага трыснёгу, але гаспадарка заняпала ў сувязі з ростам кошту працоўнай сілы. У цяперашні час сельскагаспадарчыя землі ўжываюцца ў асноўным пад вырошчванне буйной рагатай жывёлы.
Глеба на Каўаі надзвычай урадлівая, і выкарыстоўваецца для вырошчвання шэрагу культур, такіх як гуава, кава, манга, авакада, папайя, бананы, карамбола, ананас і інш.
Rupicapra rupicapra tatrica
Rupicapra rupicapra tatrica - падвід серны. Прадстаўнікі падвіду жывуць у горным масіве Татры, які знаходзіцца ў Славакіі і Польшчы, а таксама ў Нізкіх Татрах у Славакііі.
Арэал і папуляцыя
Падвід насяляе ва ўсіх частках Татраў: Заходнія Татры (Славакія і Польшча) і Усходнія Татры, якія складаюцца з : Высокіх Татраў (Славакія і Польшча) і Бельянскіх Татраў (Славакія), у абодвух краінах гэтыя тэрыторыі знаходзяцца пад абаронаю нацыянальных паркаў. Станам на 2006 год у межах Татранскага нацыянальнага парка (Славакія) пражывала 371 сернаў, з якіх 72 былі маладыя асобіны, а ў Татранскім нацыянальным парку (Польшча) — 117 сернаў, з якіх 27 былі маладымі асобінамі. Станам на 2010 год папуляцыя аднавілася да 841 асобіны, з якіх 74 былі ягняты, 699 (57 ягнятаў) у Славакіі і 142 (17 ягнятаў) у Польшчы, што амаль дасягнула піка папуляцыі па стане на 1964 год, калі больш за 900 сернаў былі заўважаныя ў Татрах.
З-за праблем выжывання падвіду ў яго натуральным арэале, з 1969 по 1976 гады яны былі штучна разведзены ў Нізкіх Татрах, размешчаных на поўдзень ад Татраў. На сённяшні дзень колькасць сернаў, якія пражываюць у Нацыянальным парку Нізкія Татры складае каля 100 асобін
NGC 2271
NGC 2271 (іншыя абазначэнні — ESO 490-34, MCG -4-16-17, PGC 19476) — галактыка ў сузор’і Вялікі Пёс.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Аксана Барысаўна Аракчэева
Аксана Барысаўна Аракчэева (нар., Мінск, БССР) — беларуская мастачка, педагог. Член Беларускага саюза мастакоў. Лаўрэат прэміі Васіля Віткі, дыпламант ЮНЭСКА, куратар чэшскай GalerieKaras.
Біяграфія
Бацькі — мастак Барыс Уладзіміравіч Аракчэеў і Галіна Ягораўна (працавала загадчыцай касцюмернага цэхаў Оперным тэатры).
У 1982 г. скончыла Мінскае мастацкае вучылішча, у 1988 г. — Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут (аддзяленне станкавай графікі).
Творчасць
Вучылася ў такіх мастакоў, як Віктар Варламаў, Леанід Каленік, Генадзь Грак, Віктар Мікіта, Людміла Кальмаева, Уладзімір Савіч. Пасля завяршэння аддзялення графікі Беларускага тэатральна-мастацкага інстытута працавала ў розных выдавецтвах, стварала ілюстрацыі да кніг.
Прымае ўдзел у выстаўках з 1986 г. Працуе ў станковой і кніжнай графіцы, жывапісу, анімацыі.
Чэмпіянат свету па снукеры 1979
Чэмпіянат свету 1979 (World Snooker Championship 1979, таксама вядомы як Embassy World Snooker Championship 1979 — ад назвы спонсара) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 16 па 28 красавіка 1979 года на арэне тэатру Крусібл, у Шэфілдзе, Англія. Турнір стаў 42-м розыгрышам чэмпіянату свету, які быў заснаваны ў 1927 годзе. Кампанія Embassy у чарговы раз спансавала турнір. Прызавы фонд турніру склаў £35,000, з якіх £10,000 атрымаў пераможца.
Аксана Барысаўна Аракчэева
Творчасць
Асноўныя творы: цыкл «Казкі лета», дыптых «Мой Мінск», «Гаспадыня Зіма», «Паненка Восень», трыпціх «Сланечнікі», палотны з цыклу «Нам засталася спадчына», цыкл «Мінскія вокны».
Чэмпіянат свету па снукеры 1979
Удзельнікі
Ніжэй прадстаўлена табліца, якая дэманструе статыстыку выступленняў удзельнікаў спаборніцтва на папярэдніх чэмпіянатах свету (з 1977 года).
IC 4822
IC 4822 — галактыка тыпу S? (спіральная галактыка) ў сузор’і Паўлін.
Аксана Барысаўна Аракчэева
Творчасць
Аформіла больш за 50 кніг, сярод якіх: «Сярэбраная табакерка» З. Бядулі, «Басни» І. Крылова, «Резвушка — хохотушка…» І. Заслонавай, «Прыгоды мышкі Пік-Пік» Л. Рублеўскай, «Брык і Шуся» Т. Сівец, «Звяры ў трамваі» Н. Галіноўскай, казкі А. Карлюкевіча, «Мяне завуць Лахнеска» Алены Масла, «Дзяўчынка з Вішнёвага завулка!», «Чароўны кошык» і «Сад з матылькамі» Тамары Бунта, «Закаханы трэцякласнік» Уладзіміра Ліпскага, «Байкі і казкі бабкі Параскі» Таццяны Атрошчанкі і інш.. Супрацоўнічае з выдавецтвамі «Пачатковая школа», «АЗБУКВАРИК», «Мастацкая літаратура», «Вышэйшая школа», з часопісамі «Вясёлка)», «Рюкзачок» і інш, працуе ў станковой графіцы.
IC 4822
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Аксана Барысаўна Аракчэева
Творчасць
З 2009 г. працуе над стварэннем партрэтаў асоб, якія ўнеслі значны ўнёсак у духоўнае жыццё Беларусі. Да пачатку 2011 г. Аксана Аракчэева намалявала і напісала на палатне больш сотні партрэтаў. Галерэя выяў, створаных пэндзлем мастака, гэта людзі якія ўнеслі ўклад у духоўнае развіццё грамадства: дырэктары, супрацоўнікі музеяў і галерэй, святары, мастакі, лекары, музыкі, дыпламаты і інш. .
Вашынгтон Уізардс у сезоне 2018/2019
Сезон 2018/2019 стаў 58-м сезонам у НБА ў гісторыі франшызы Вашынгтон Уізардс.
Аксана Барысаўна Аракчэева
Творчасць
З 2010 г. сумесна з чэшскім пасольствам у Рэспубліцы Беларусь правяла 46 выставак у сталічных музеях, бібліятэках, у гомельскім Палацы Румянцавых і Паскевічаў, Полацкай мастацкай галерэі, чэшскім парламенце.
У 2015 годзе стварыла галерэю вобразаў «Купалінкі» — партрэты кіраўніц Дзяржаўнага літаратурнага музея Янкі Купалы, сярод якіх: Уладзіслава Луцэвіч (жонка Янкі Купалы), Ядзвіга Раманоўская, Жанна Дапкюнас, Алена Ляшковіч; а таксама партрэты супрацоўніц музея. Серыя знаходзіцца ў фондах музея. Падчас адкрыцця выстаўкі «Купалінкі» мастачцы Аксане Аракчэевай быў уручаны дыплом сябра музея «За папулярызацыю спадчыны Першага народнага паэта Беларусі Янкі Купалы і падтрымку дзейнасці музея».
Выкладала малюнак, жывапіс, кампазіцыю ў мінскай мастацкай школе № 185.
Яе працы знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі, Фондзе СМ РБ, Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва, Дзяржаўным літаратурным музеі Янкі Купалы, Літаратурным музеі М. Багдановіча, мастацкіх галерэях гарадоў Полацак, Гомель, Светлагорск, Крупкі, Баранавічы, а таксама ў галерэях і прыватных калекцыях замежных краін (Расія, Украіна, ЗША, Канада, Венесуэла, Ізраіль, Італія, Галандыя, Германія, Сербія, Чэхія, Славакія, Польшча і інш.). Таксама займаецца арганізацыяй выставак карцін свайго бацькі, мастака Барыса Аракчэева.
З 1994 г. — член Беларускага саюза мастакоў.
Тарашчанка
Тарашчанка (Тараща́нка) — вёска ў Наваград-Валынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Чыжыўскай вясковай абшчыны.
Выкраданне чалавека
Кіднэ́пінг (Kidnapping) — выкраданне людзей або жывёл з мэтай шантажу, атрымання выкупу. Слова «кіднэпінг» паходзіць з kid «дзіця» і nap «вырваць з рук». Упершыню гэты тэрмін выкарыстаны ў 1673 годзе для апісання «выкрадання дзяцей у рабства ў амерыканскіх калоніях».
Пакаранне ў Беларусі
Артыкул 182 Крымінальнага кодэксу РБ перадбачае крымінальную адказнасць за незаконнае пазбаўленне волі або выкраданне чалавека і караецца пазбаўленнем волі на тэрмін ад пяці да сямі гадоў з канфіскацыяй маёмасці або без канфіскацыі.
Белуна
Белуна (Belluno, Bełun) — горад у італьянскай вобласці Венецыя, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай правінцыі. Насельніцтва горада — чалавек (2018). Заступнікам горада лічыцца св. Марцін Турскі. Свята горада адзначаецца 11 лістапада.
Трэвіза (правінцыя)
Трэвіза (Provincia di Treviso, Provincia de Trevixo) — правінцыя ў Італіі, у вобласці Венецыя. Сталіца — горад Трэвіза. Плошча — 2479,83 км², агульная колькасць насельніцтва — чалавек (станам на 2014 год).
Правінцыя мяжуе з правінцыяй Белуна на поўначы, правінцыяй Вічэнца на захадзе, правінцыяй Падуя на паўднёвым захадзе, правінцыяй Венецыя на паўднёвым усходзе і вобласцю Фрыулі-Венецыя-Джулія на ўсходзе.
Праз правінцыю працякае рака П’явэ, а рака Сіле і яе прыток Батэніга праходзяць праз саму сталіцу.
На тэрыторыі правінцыі знаходзіцца пік Мантэла, а таксама альпійскае плато Кансільёруен. Букавы лес, які расце на гэтым плато, выкарыстоўвалі яшчэ дожы Венецыі ў вырабе караблёў і гандол, таму яго называлі «Bosco della Serenissima» — «лес Найсвяцейшай».
Рэвалюцыя 1848—1849 гадоў у Славакіі
Прычыны паўстання
Паўстанне было абумоўлена нацыянальным славацкім рухам, якія здушваліся венгерскімі ўладамі, у тым ліку рэвалюцыйным венгерскім урадам.
Славацкае паўстанне падтрымаў бан Харватыі Ёсіп Елачыч.
Юбілейны медаль «75 год Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гадоў»
Юбіле́йны меда́ль «75 год Перамо́гі ў Вялі́кай Айчы́ннай вайне́ 1941—1945 гадоў» — юбілейная ўзнагарода Рэспублікі Беларусь. Заснавана 13 лютага 2020 года.
Статут
Медаль прысуджаецца ў гонар перамогі савецкіх войскаў у Вялікай Айчыннай вайне.
Да ўзнагароджвання прадстаўляюцца :
Паўторнае ўзнагароджанне юбілейным медалём не ажыццяўляецца. Дублікаты юбілейнага медаля і пасведчання да яго ўзамен згубленых не выдаюцца. Пры страце юбілейнага медаля дазваляецца нашэнне планкі ўстаноўленага ўзору.
Апісанне
Юбілейны медаль «75 год вызвалення Беларусі ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў» вырабляецца з латуні і мае форму круга з борцікам дыяметрам 32 мм. Усе элементы юбілейнага медаля рэльефныя.
Вонкавы бок
На вонкавым боку юбілейнага медаля размешчана кампазіцыя: воін-пераможца з разгорнутым сцягам, партызан з аўтаматам ва ўзнятай руцэ і жанчына з букетам кветак. Зверху кампазіцыі: па баках — выява салюту, у цэнтры — лічбы «1945-2020».
Адваротны бок
На адваротным боку юбілейнага медаля ў цэнтры размешчаны надпіс «75 ГОД ПЕРАМОГІ Ў ВЯЛІКАЙ АЙЧЫННАЙ ВАЙНЕ 1941—1945» у сем радкоў. У ніжняй частцы адваротнага боку — лаўрова-дубовы вянок, які абвіты стужкай па тры разы з кожнага боку.
Нематалогія
Нематалогія (Nematology, нематадалогія) — раздзел заалогіі, які вывучае круглых чарвей тыпу Нематода (Nematoda), які з’яўляецца адным з буйнейшых ў царстве жывёл па колкасьці відаў (апісана 80 000 відаў, мяркуецца да 500 000). Хоць, нематалагічныя даследванні бяруць пачатак у часы Арыстоцеля і нават у больш раннія, нематалогія, як навука свармавалася толькі ў канцы 19-га стагоддзя.
Вобласць даследвання нематалогіі шмат у чым перакрыжоўваецца з гельмінталогіяй, якая вывучае паразітычных чарвей (глісты), да якіх адносяцца многія круглыя чэрві (каля 15 000 відаў з іх паразіты чалавека, жывёл і раслін), такія як аскарыды, валасацікі, вострыцы і іншыя.
Таварыствы і федэрацыі
Australian Association of Nematologists (AAN)
Brazilian Nematological Society (Sociedade Brasileira de Nematologia) (SBN)
Chinese Society of Plant Nematologists (CSPN)
Egyptian Society of Agricultural Nematology (ESAN)
European Society of Nematologists (ESN)
International Federation of Nematology Societies (IFNS)
Italian Society of Nematologists (Societa Italiana di Nematologia) (SIN)
Japanese Nematological Society (JNS)
Nematological Society of India (NSI)
Nematological Society of Southern Africa (Nematologiese Vereniging van Suidelike Afrika) (NSSA)
Organization of Nematologists of Tropical America (ONTA)
Pakistan Society of Nematologists (PSN) Russian Society of Nematologists (RSN)
Society of Nematologists (SON)
Часопісы і выданні
International Journal of Nematology (ASSN)
Nematologia Brasileira (SBN)
Journal of Nematology (SON)
Малка (прыток Церака)
Ма́лка (Малка, Балъкъ, Балыкъ суу) — рака ў Еўрапейскай частцы Расіі, у Кабардзіна-Балкарыі і на мяжы са Стаўрапольскім краем, левы прыток ракі Церак (басейн Каспійскага мора).
Даўжыня ракі 210 км. Плошча вадазбору 10 000 км². Сярэдні расход вады на адлегласці 28 км ад вусця складае 97,8 м³/с. Выток Малкі знаходзіцца каля паўночнага схіла гары Эльбрус. Упадае ў Церак за 409 км ад яго вусця. У верхнім цячэнні рака мае горны характар і працякае ў вузкім каньёне. За 127 км ад вусця даліна ракі пашыраецца, з’яўляецца пойма. Жыўленне ракі мяшанае: снегавое, ледавіковае і дажджавое.
Нематалогія
Часопісы і выданні
Nematology Newsletter (SON)
Малка (прыток Церака)
Галоўны прыток Малкі — рака Баксан. Сярод прытокаў: Шау-Кол, Харбаз (Гарбазі, Інгушлі, Артыкчал), Хасаут (Бермамыт), Гедмыш, Вялікія Кураты, Малыя Кураты, Кіч-Малка, Джаманкул, Куркужын, Шакой, Чорная і інш.
Нематалогія
Часопісы і выданні
Egyptian Society of Agricultural Nematology Newsletter (ESAN)
Nematology News (ESN)
Nematologia Mediterranea (Istituto di Nematologia Agraria of the C.N.R.)
Japanese Journal of Nematology (JSN)
African Plant Protection (NSSA)
Nematropica (ONTA)
Organization of Nematologists of Tropical America Newsletter (ONTA)
Pakistan Journal of Nematology (PSN)
Pakistan Society of Nematologists Newsletter (PSN)
Russian Journal of Nematology (RSN)
Nematologica (Brill Academic Publishers)
Мядзельскі замак
Рэшткі замка знаходзяцца каля заходняй ускраіны горада Мядзел на сучасным паўвостраве Замак, пры ўпадзенні ў возера Мястра ракі Дробні, якая злучае яго з возерам Баторына.
Архітэктура
У 1-й палове XVI ст. да вежы прыбудаваны мураваны палац, які відавочна і пераняў ад яе функцыі жытла. Аснову абароны замка складалі пяць паўкруглых мураваных бастэй. Пазней замак быў умацаваны дадаткова валам з бастыёнамі.
Замак з’яўляецца прыкладам спалучэння асаблівасцей заходнееўрапейскай фартыфікацыі з мясцовымі элементамі абароны. Замак з’яўляўся надзейным сховішчам для жыхароў Мядзела і прылеглых паселішчаў падчас ваеннай небяспекі.
Муры
Пляцоўка замка была ўмацавана мурам з валуноў на вапнавай рошчыне, што з’яўлялася традыцыйным для сярэднявечнай Беларусі. У аснове ніжняй часткі падмурку знаходзілася гліна, а самы ніжні шэраг валуноў ляжаў на дубовых плахах.
Таўшчыня замкавых муроў з бакоў, прыкрытых возерам складала 1,5—1,7 м. З усходняга боку, які з’яўляўся неабароненым, таўшчыня сцен дасягала 2 м. Па перыметры ўсёй пляцоўкі размяшчаліся 5 паўкруглых мураваных бастэй, таўшчыня сцен якіх складала 2,5 м. У бастэях мусілі размяшчацца гарматы для магчымасці стральбы ўздоўж сцен. Бастэі Мядзельскага замка лічацца самымі раннімі на тэрыторыі Беларусі і папярэднічаюць бастыёнам.