cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Францыск Ксаверый
Спадчына
Францыск Ксаверый выканаў велізарную працу па распаўсюджванні хрысціянства ў краінах Азіі, і як арганізатар, і як першапраходзец. Ён знайшоў кампраміс са старажытнай царквой Святога Тамаша ў Індыі, і тым самым распрацаваў асновы місіянерскіх метадаў Таварыства Ісуса. Ён змешваў місію і палітыку, і, у прынцыпе, быў не супраць распаўсюджвання хрысціянства сілай (гл. яго ліст каралю Партугаліі Жуану III, напісаны 20 студзеня 1548 года).
Ён валодаў якасцямі вялікага місіянера, быў харызматычнай асобай, меў велізарны лінгвістычны талент і заўсёды без перапынку рваўся наперад. Яго дзейнасць пакінула значны след у місіянерскай гісторыі Індыі, Японіі і Кітая, паказаўшы шлях для далейшых пакаленняў каталіцкіх місіянераў, не толькі езуітаў.
Ён сам змог пабачыць шматлікія з вынікаў сваёй працы, але мэты, якія ён ставіў перад сабой, былі нашмат большымі. З прычыны таго, што Рымска-каталіцкая царква адказала на яго заклік, зразумеўшы важнасць таго, што ён рабіў, эфект ад яго высілкаў распаўсюдзіўся далёка за межы яго ўласнага ордэна. Шырокай цяперашняй распаўсюджанасцю ў свеце Каталіцкая царква, у значнай ступені, абавязана Францыску Ксаверыю, Матэа Рычы і ўсяму пакаленню місіянераў таго часу.
Прызнанне
Францыск Ксаверый — каталіцкі і англіканскі святы. Ён быў беатыфікаваны Папам Паўлам V 25 кастрычніка 1619 года і кананізаваны Папам Рыгорам XV 12 сакавіка 1622 года, адначасова з Ігнаціем Лаёлай.
У 1839 годзе Тэадор Джэймс Райкен заснаваў Брацтва Ксаверыя, або Кангрэгацыю Святога Францыска Ксаверыя. У наш час у ЗША існуюць больш за 20 вышэйшых навучальных устаноў, якія спансуюцца гэтай кангрэгацыяй.
Ён з’яўляецца святым — заступнікам Аўстраліі, Барнеа, Кітая, Індыі, Гоа, Японіі, Новай Зеландыі. Шматлікія цэрквы і ўніверсітэты па ўсім свеце названы ў гонар Францыска Ксаверыя.
Яго дзень памяці ў Каталіцкай Царкве — 3 снежня.
Плазмон
У фізіцы, плазмон — квазічасціца, якая адпавядае квантаванню плазменных ваганняў, якія прадстаўляюць сабой калектыўныя ваганні свабоднага электроннага газу.
Тлумачэнне
Плазмоны адыгрываюць вялікую ролю ў аптычных уласцівасцях металаў. Святло з частатой ніжэй плазменнай частаты адлюстроўваецца, таму што электроны ў метале экрануюць электрычнае поле светлавой электрамагнітнай хвалі. Святло з частатой вышэй плазменнай частаты праходзіць, таму што электроны не могуць дастаткова хутка адказаць, каб экраніраваць яго. У большасці металаў плазменная частата знаходзіцца ў ультрафіялетавай вобласці спектра, што робіць іх бліскучымі ў бачным дыяпазоне. У легіраваных паўправадніках плазменная частата знаходзіцца звычайна ў ультрафіялетавай вобласці.
Энергію плазмонаў можна ацаніць у мадэлі амаль свабодных электронаў як:
Абрэнавічы
Абрэ́навічы (Обреновићи) — сербская княжацкая, а з 1882 года — каралеўская дынастыя. Непрымірымыя ворагі Карагеоргіевічаў у барацьбе за прастол. Арыентаваліся на Аўстра-Венгрыю. Былі вельмі непапулярнымі ў народзе; апошні прадстаўнік, Аляксандр Абрэнавіч, быў па-зверску забіты разам з жонкай прыхільнікамі Карагеоргіевічаў.
Плазмон
Тлумачэнне
дзе
Абрэнавічы
Кіраўнікі і гады кіравання
У княжацкай дынастыі Абрэнавічаў была прынята незвычайная нумарацыя: не паводле імёнаў князёў, які паўтаралі, як гэта было прынята ў іншых дынастыях, а кожны наступны князь Абрэнавіч атрымліваў свой парадкавы нумар: У 1842 годзе Абрэнавічы былі выгнаны з краіны. Князем быў абвешчаны Аляксандр Карагеоргіевіч. У 1858 годзе — адноўлены на сербскім прастоле.
Плазмон
Тлумачэнне
n
— шчыльнасць валентных электронаў,
e
— элементарны зарад,
m
— маса электрона і
ε0
— электрычная пастаянная.
Паверхневыя плазмоны (плазмоны, абмежаваныя паверхнямі) моцна ўзаемадзейнічаюць са святлом, прыводзячы да ўтварэння палярытонаў. Яны гуляюць ролю ў паверхневым ўзмацненні раманаўскага рассейвання святла і ў тлумачэнні анамалій у дыфракцыі металаў. Паверхневы плазмонны рэзананс выкарыстоўваецца ў біяхіміі, каб вызначаць прысутнасць малекул на паверхні.
Лакалізаваны паверхневы плазмон прысутнічае ў дробных металічных часціцах (наначасціцах), такіх як золата або серабро. Пры досыць малых памерах часціц (дыяметр часціцы меншы чым даўжыня хвалі электрамагнітнага выпраменьвання), іх можна разглядаць як вагальныя дыполі. Паглынутая энергія электрамагнітнага выпраменьвання можа істотна награваць наначасціцы.
Магчымае выкарыстанне
Плазмоны разглядаюцца як сродак перадачы інфармацыі ў камп'ютарных чыпах, бо правады для плазмонаў могуць быць нашмат танчэйшыя, чым звычайныя правады, і могуць падтрымліваць нашмат вышэйшыя частоты (у рэжыме 100 ТГц, у той час як звычайным правадам уласцівыя вялікія страты пры 10 ГГц). Яны былі таксама прапанаваны як сродак для літаграфіі і мікраскапіі высокага разрознення з-за іх надзвычай малых даўжынь хваль. Абодва гэтыя прымяненні з поспехам былі прадэманстраваны ў лабараторыях.
Таксама плазмоны можна выкарыстоўваць для генерацыі выпраменьвання ў структурах, якія называюцца спазерамі.
Белы Бераг (Іўеўскі раён)
Бе́лы Бе́раг (, Белый Берег) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Красналучка
Красналу́чка (, Краснолучка) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Эфект Джозефсана
Эфект Джозефсана - з'ява праходжання звышправоднага току праз тонкі пласт дыэлектрыка, які падзяляе два звышправадніка. Такі ток называюць джозефсанаўскім токам, а такое злучэнне звышправаднікоў - джозефсанаўскім кантактам. У першапачатковай працы Джозефсана меркавалася, што таўшчыня дыэлектрычнага пласта шмат менш даўжыні звышправоднай кагерэнтнасці, але наступныя даследаванні паказалі, што эфект захоўваецца і на значна большых таўшчынях.
Гісторыя
Англійскі фізік Б. Джозефсан ў 1962 годзе на аснове тэорыі звышправоднасці Бардзіна - Купера - Шрыфера прадказаў стацыянарныя і нестацыянарныя эфекты ў кантакце звышправаднік-дыэлектрык-звышправаднік. Эксперыментальна стацыянарны эфект быў пацверджаны амерыканскімі фізікамі П. Андэрсанам і Дж. Роуэлам ў 1963 годзе.
У 1932 годзе нямецкія фізікі [http://www.springerlink.com/content/h871763031j18137/ В. Мейснер і Р. Хольм паказалі], што супраціўленне невялікага кантакту паміж двума металамі знікае, калі абодва металы пераходзяць у звышправодны стан. Выходзіць, што адзін з эфектаў Джозефсана назіраўся за трыццаць гадоў да яго прадказання.
Нестацыянарнага эфект
Пры прапусканні праз кантакт току, велічыня якога перавышае крытычную, на кантакце ўзнікае падзенне напружання U, і кантакт пры гэтым пачынае выпраменьваць электрамагнітныя хвалі. Пры гэтым частата такога выпраменьвання вызначаецца як, дзе ~e — зарад электрона, ~\hbar — пастаянная Планка.
Узнікненне выпраменьвання звязана з тым, што аб'яднаныя ў пары электроны, якія ствараюць звышправодзячы ток, пры пераходзе праз кантакт набываюць залішнюю ў адносінах да асноўнага стану звышправадніка энергію ~2eU. Адзіная магчымасць для пары электронаў вярнуцца ў асноўны стан - гэта выпраменьваючы квант электрамагнітнай энергіі.
Прымяненне эфекту
Выкарыстоўваючы нестацыянарны эфект Джозефсана, можна вымяраць напружанне з вельмі высокай дакладнасцю.
Эфект Джозефсана выкарыстоўваецца ў звышправодзячай інтэрферометрах, якія змяшчаюць два паралельных кантакты Джозефсана. Пры гэтым звышправодныя токі, якія праходзяць праз кантакт, могуць інтэрферыраваць. Аказваецца, што крытычны ток для такога злучэння надзвычай моцна залежыць ад вонкавага магнітнага поля, што дазваляе выкарыстоўваць прыладу для вельмі дакладнага вымярэння магнітных палёў.
Калі ў пераходзе Джозефсана падтрымліваць пастаяннае напружанне, то ў ім паўстануць высокачастотныя ваганні. Гэты эфект, званы джозефсанаўскай генерацыяй, упершыню назіралі І. К. Янсан, В. М. Свістуноў і І. М. Дзмітрэнка. Магчымы, вядома, і зваротны працэс - джозефсанаўскае паглынанне. Такім чынам, джозефсанаўскі кантакт можна выкарыстоўваць як генератар электрамагнітных хваль або як прыёмнік (гэтыя генератары і прымачы могуць працаваць у дыяпазонах частот, недасяжных іншымі метадамі).
У доўгім джозефсанаўскім пераходзе (ДДП) уздоўж пераходу можа рухацца саліто (Джозефсанаўскі віхор), пераносячы квант магнітнага патоку. Існуюць і шматсалітонныя станы, якія пераносяць цэлы лік квантаў патоку. Іх руху апісваюцца нелінейным ураўненнем Сінус-Гордана. Такі джозефсанаўскі салітон падобны да салітону Френкеля (лік квантаў патоку захоўваецца). Калі ізалявальны пласт зрабіць неаднародным, то салітоны будуць «чапляцца» за неаднастайнасці, і, каб зрушыць іх, прыйдзецца прыкласці досыць вялікая знешняе напружанне. Такім чынам, салітоны можна назапашваць і перасылаць ўздоўж пераходу: натуральна было б паспрабаваць выкарыстоўваць іх для запісу і перадачы інфармацыі ў сістэме вялікага ліку звязаных паміж сабой ДДП (квантавы камп'ютар).
У канцы 80-х гадоў у Японіі быў створаны эксперыментальны працэсар на эфекце Джозефсана. Хоць 4-разраднае АЛП рабіла яго неўжывальным на практыцы, дадзенае навуковае даследаванне было сур'ёзным эксперыментам, якія адкрываюць перспектывы на будучыню.
Вайнілаўшчына (Іўеўскі раён)
Вайні́лаўшчына (, Войниловщина) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Абд ар-Рахман
Абд ар-Рахман (Абдарахман; عبدالرحمن — літар. «слуга Усяміласцівага») — арабскае імя.
Абдур-Рахман:
Ліпкі (Лепельскі раён)
Лі́пкі (, Липки) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Андрэй Міхайлавіч Сангушка
Андрэй Міхайлавіч Сангу́шка (? — )  — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.
Біяграфія
Валодаў маёнткамі на Валыні, у Новагародскім ваяводстве (Дзярэчын), Гарадзенскім (Кузніца), Берасцейскім (Кусцін), Кобрынскім паветах.
Сям’я
Быў двойчы жанаты. Яго першай жонкай была з 1511 года Ганна Васілеўна Храптовіч (пам. 1545), дачка старосты ўладзімірскага Васіля Багданавіча Храптовіча, ад шлюбу з якой меў сына і дачку:
У 1546 ажаніўся другі раз з князёўнай Багданай Міхайлаўнай Мсціслаўскай (пам. 1565), дачкой удзельнага князя Міхаіла Іванавіча Мсціслаўскага і Юліяны Іванаўны Мсціслаўскай (каля 1475—1499). Дзеці:
Кар’ернэ
Кар’ернэ (Кар’єрне) — пасёлак гарадскога тыпу ў Вэлыкаалэксандрыўскім раёне Херсонскай вобласці Украіны за 3 км ад чыгуначнай станцыі Біла Крыныця.
Вольдзікі
Во́льдзікі (, Вольдики) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Ляхавічы (Лепельскі раён)
Ля́хавічы (, Ляховичи) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
У 1924—1927 і 1954—1959 гадах цэнтр Ляхавіцкага сельсавета.
Восігіры
Во́сігіры (, Осигиры) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Вялыя
Вя́лыя (, Вялые) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Лутчына
Лу́тчына (, Лутчино) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Лайтанбаншаг
Лайтанбаншаг (Lajtabánság, Leitha-Banat) — кароткатэрміновае венгерскае дзяржаўнае ўтварэнне, якое існавала на тэрыторыі сучаснай аўстрыйскай федэральнай зямлі Бургенланд. Існавала ў перыяд з 4 кастрычніка па 5 лістапада 1921 года між падпісаннем Трыянонскага дагавору і ўваходжаннем Бургенланда ў склад Аўстрыі.
Кіраўнікамі дзяржаўнага ўтварэння былі Пал Пронаі, Дзьюла Остэнбург-Маравек і былы прэм'ер-міністр Венгрыі Іштван Фрыдрых.
Армія, г.зв. «нізкарослая гвардыя» (Rongyos Gárda), набіралася з часткі сялян і студэнтаў, якія не жадалі ўваходжання рэгіёна ў склад Аўстрыі.
Доўгае (возера, Полацкі раён, басейн Заходняй Дзвіны)
До́ўгае — возера ў Беларусі, у Полацкім раёне Віцебскай вобласці, у басейне ракі Заходняя Дзвіна, за 21 км у напрамку на паўночны захад ад Полацка, за 2,5 км на паўночны ўсход ад вёскі Мікуліна, за 1 км на паўднёвы ўсход ад вёскі Навінне.
Катлавіна возера выцягнутая ў напрамку з поўначы на поўдзень.
Малыя Таронкавічы
Малы́я Таро́нкавічы (, Малые Торонковичи) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Scythris inertella
Scythris inertella — матылёк сямейства. Навуковая назва была ўпершыню  апублікавана ў 1855 годзе.
Насяляе ў Еўропе.
Грабава (Іўеўскі раён)
Гра́бава (, Грабово) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Дывізіён I чэмпіянату свету па хакеі з шайбай 2019
Чэмпіянат свету па хакеі з шайбай 2019 года ў I-м дывізіёне — спартыўнае спаборніцтва па хакеі з шайбай пад эгідай ІІХФ, якое прайшло з 28 красавіка па 4 мая ў Нур-Султане (Казахстан), і з 29 красавіка па 5 мая 2019 г. ў Нур-Султане (Казахстан) і Таліне (Эстонія).
Суддзі
ІІХФ зацвердзіла 7 галоўных і 7 лінейных суддзяў для абслугоўвання гульняў групы А першага дывізіёну чэмпіяната свету па хакеі з шайбай 2019 г.
Вынікі
Час мясцовы (UTC+3).
Брэвэ
Брэвэ ( — кароткі) — пасланне Папы Рымскага па пытаннях царкоўнага жыцця альбо па тэалагічных праблемах другараднага значэння (у адрозненне ад булы).
Гудзішкі (Іўеўскі раён)
Гудзі́шкі (, Гудишки) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Доўгае (возера, Верхнядзвінскі раён, басейн Росіцы)
Плошча паверхні возера 0,1 км², даўжыня 1,12 км, найбольшая шырыня 0,12 км. Даўжыня берагавой лініі 2,25 км. Плошча вадазбору 0,98 км².
Катлавіна возера лагчыннага тыпу, стужкападобнай формы, выцягнутая ў напрамку з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад. Схілы катлавіны стромкія, вышынёй да 20 м. Берагавая лінія звілістая. Берагі пераважна зліваюцца са схіламі катлавіны. Паўночна-ўсходнія берагі забалочаныя. З Доўгага выцякае ручай у возера Чорнае.
Супарт
Су́парт (support, ад лат. supporto — падтрымліваю) — рухомы вузел металарэзнага або дрэваапрацоўчага станка, прызначаны для мацавання і перамяшчэння рэзальных інструментаў адносна апрацоўваемых дэталяў.
Паводле віду апрацоўкі супарты: такарныя, шліфавальныя і інш.
Паводле тыпу мацавання інструментаў: разцовыя, рэвальверныя (на супарце мацуецца рэвальверная галоўка).
Паводле месцазнаходжання на станку: пярэднія, верхнія і інш.
Паводле напрамку руху: падоўжныя, папярочныя, вагаючыеся, універсальныя.
Якасць і жорсткасць супарта ў значнай меры вызначае дакладнасць станка.
Новыя Валосавічы
Но́выя Вало́савічы (, Новые Волосовичи) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Геаграфія
Вёска знаходзіцца за 20 км у напрамку на паўднёвы ўсход ад горада Лепель, за 135 км ад Віцебска. У вёсцы сажалка. За 0,5 км у напрамку на захад ад вёскі і ў вёсцы на беразе сажалкі курганныя могільнікі.
За 6 км на паўночны ўсход ад вёскі знаходзіцца найвышэйшы пункт Лукомскага ўзвышша (279 м).
Іосіф Іосіфавіч Апаровіч
Іосіф Іосіфавіч Апаровіч (, в. Сітнікі, Пухавіцкі раён — ) — лейтэнант, беларускі пісьменнік.
Біяграфія
Баявое хрышчэнне атрымаў на другі дзень пасля пачатку вайны. 23 чэрвеня 1943 года яго кулямётная рота ўступіла бой з пераўзыходзячымі сіламі пад Кобрынам. Пры абароне горада Петрыкава быў кантужаны і цяжка паранены.
Служыў у маршавай роце, вучыў салдат. У жніўні 1942 года група, якой камандаваў, перайшла лінію фронту ў раёне так званых Суражскіх варот.
Узнагароды
За баявыя заслугі, праяўленыя ў баях з нямецка-фашысцкімі захопнікамі, мужнасць і гераізм быў узнагароджаны ордэнамі Чырвонага Сцяга, Чырвонай Зоркі, Айчыннай вайны першай ступені, многімі медалямі.
Бібліяграфія
Аўтар двух кніг: «На галоўнай магiстралi» і «I падняўся народ».
Пахомлевічы
Пахо́млевічы (, Пахомлевичи) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Медыяна трохвугольніка
Медыя́на трохвуго́льніка (mediāna — сярэдняя) ― адрэзак унутры трохвугольніка, якія злучае вяршыню трохвугольніка з сярэдзінаю процілеглай стараны, а таксама прамая, якая ўтрымлівае гэты адрэзак.
Уласцівасці
mc
— медыяна к старане
c
a
,
b
— стораны трохвугольніка,
Штучны розум (фільм)
«Шту́чны ро́зум» (A.I. Artificial Intelligence, таксама вядомы як AI ці A.I. ) — амерыканскі навукова-фантастычны фільм-драма рэжысёра, прадзюсара і сцэнарыста Стывена Спілберга, зняты ў 2001 годзе па матывам апавядання Браяна Олдыса «Суперцацак хапае на ўсё лета» (Super-Toys Last All Summer Long) з Хэйлі Джоал Осментам, Джудам Лоу, Фрэнсіс О’Конар, Сэмам Робардсам, Джэйкам Томасам і Уільямам Хёртам у галоўных ролях. У цэнтры сюжэта фільма — Дэвід, хлопчык-андроід, запраграмаваны на любоў.
Спачатку за стварэнне фільма ўзяўся рэжысёр Стэнлі Кубрык яшчэ ў пачатку 1970-х. Напісаннем сцэнарыя займаўся цэлы шэраг аўтараў, улучаючы Браяна Олдыса, Боба Шоу, Іэна Уотсана і Сару Мейтланд. Фільм знаходзіўся ў стадыі вытворчага пекла цягам некалькіх гадоў з-за таго, што Кубрык лічыў камп’ютарную графіку тых гадоў недастаткова прыгожай. Здымкі фільма пачаліся пасля смерці Кубрыка, у 2000 годзе. Яго месца заняў Стывен Спілберг, якога заняцца кінастужкай угаварылі прадзюсар фільма Ян Харлан і жонка Стэнлі Крысціяна Кубрык. «Штучны розум» атрымаў у цэлым станоўчыя водгукі крытыкаў і быў намінаваны ў дзвюх катэгорыях на прэмію «Оскар» і ў трох катэгорыях на прэмію «Залаты глобус».
Сюжэт
Пасля таго як лячэнне для Марціна было знойдзена, той вяртаецца дахаты, дзе настае саперніцтва паміж ім і Дэвідам. Марцін пераконвае Дэвіда пайсці ўначы ў спальню бацькоў і адстрыгчы ў Монікі пасму яе валасоў, але ў момант, калі Дэвід робіць гэта, бацькі прачынаюцца. На вечарыне ля басейна адзін з сяброў Марціна, спрабуючы актываваць праграму самаабароны Дэвіда з дапамогай нажа, моцна палохае яго. Дэвід чапляецца за Марціна, і яны абодва валяцца ў басейн. Нават на дне Дэвід працягвае трымаць яго. Ад патаплення Марціна ратуе Генры. Бацькі шакаваны дзеяннямі Дэвіда і турбуюцца пра тое, што яго здольнасць любіць таксама дала яму здольнасць ненавідзець. Генры пераконвае Моніку аддаць Дэвіда ў «Кібертроніку», дзе ён будзе знішчаны. Тым не менш, па шляху ў кампанію Моніка мяркуе пакінуць яго ў ляску разам з мішкам, каб усцерагчы яго ад разбурэння. Застаўшыся з Тэдзі, Дэвід успамінае казку Карла Калодзі «Прыгоды Пінокіа», якую яму чыталі бацькі, і вырашае адшукаць Блакітную Фею, каб тая ператварыла яго ў сапраўднага хлопчыка. Ён мяркуе, што мама палюбіць яго пасля гэтага. Адправіўшыся на пошукі, ён трапляе на шоу-імпрэзу «Кірмаш плоці», дзе састарэлых робатаў знішчаюць перад радасным натоўпам. Дэвід апынаецца на крок ад знішчэння, але гледачы, ашукаўшыся рэалістычным характарам Дэвіда, адзінага з усіх робатаў, хто маліў захаваць яму жыццё, адпускаюць яго. Пратаганіст уцякае адтуль разам з Жыгала Джо — робатам, што кінуўся ў бегі пасля вінавачання ў забойстве, якога не здзяйсняў.
Джо, Тэдзі і Дэвід адпраўляюцца ў Чырвоны Горад — мегаполіс ЗША. Дзякуючы інфармацыі з галаграфічнай даведкавай сістэмы, што завецца «Доктар Ноу», героі дабіраюцца на верхнія паверхі Ракфелераўскага цэнтра ў часткова затопленым Манхэтэне. Туды яны трапляюць на амфібілёце, лятальным апараце, здольным таксама апускацца пад ваду, які яны ўкралі ў Чырвоным Горадзе ля паліцыі. У Манхэтэне Дэвід сустракае свайго стваральніка, прафесара Алена Хобі, які расказвае яму, што іх сустрэча — гэта эксперымент, што паказвае рэальнасць любові і жадання Дэвіда. Апроч таго, робіцца ясна, што зроблена ўжо шмат копій Дэвіда, у тым ліку і версіі жаночага полу. Дэвід усведамляе, што не з’яўляецца ўнікальным, і пачынае сумаваць. Запаўшы ў маркоту, ён спрабуе скончыць самагубствам, упаўшы з выступу хмарачоса ў акіян, але Джо ратуе яго на амфібілёце. Дэвід кажа Джо, што бачыў Блакітную Фею пад вадой, і хоча спусціцца да яе. У гэты момант Джо хапае паліцыя з дапамогай электрамагніта. Дэвід і Тэдзі спускаюцца на дно ў амфібілёце на пошукі Феі, якая аказваецца статуяй з атракцыёна на Коні-Айлэнд. Тэдзі і Дэвід апынаюцца ў пастцы, калі кола агляду падае на іх транспартны сродак. Мяркуючы, што Блакітная Фея рэальная, Дэвід просіць, каб яна ператварыла яго ў сапраўднага хлопчыка, паўтараючы сваё жаданне да таго моманту, пакуль яго ўнутраная крыніца сілкавання не сканчаецца.
Так праходзіць дзве тысячы гадоў. Чалавецтва вымірае, а Манхэтэн пахаваны пад некалькімі сотнямі футаў лёду. Робаты ператварыліся ў высокаразвітыя гуманоідныя формы. Яны знаходзяць Дэвіда і Тэдзі, высвятляюць, што тыя з’яўляюцца старажытнымі робатамі, якія бачылі жывых людзей, і размарожваюць іх. Дэвід падыходзіць да замарожанай статуі Блакітнай Феі, якая трэскаецца і разбураецца пасля таго, як ён датыкаецца да яе. Атрымаўшы і асэнсаваўшы ўспаміны Дэвіда, футурыстычныя робаты рэканструююць хату сям’і Свінтан і тлумачаць яму з дапамогай інтэрактыўнай выявы Блакітнай Феі, што немагчыма зрабіць яго чалавекам. Тым не менш, па патрабаванні Дэвіда, яны ўзнаўляюць Моніку праз узор ДНК з пасмы яе валасоў, якую захаваў Тэдзі. Але яна можа жыць толькі адзін дзень, і гэты працэс не можа быць паўтораны. Дэвід праводзіць свой самы шчаслівы дзень з Монікай і з Тэдзі. Пад канец дня яна кладзецца спаць у апошні раз; Дэвід кладзецца поруч з ёй, заплюшчвае вочы і адпраўляецца «туды, дзе нараджаюцца мары». Робат-медзведзяня Тэдзі залазіць на ложак і глядзіць на Дэвіда і Моніку, якія засынаюць.
Даўнары (Іўеўскі раён)
Даўна́ры (, Довнары) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
у 1940—1960 гадах Даўнарскага сельсавета.
Сапоцкінскі лямус
Сапоцкінскі лямус — гаспадарчае збудаванне, якое існавала ў XVIII—XIX стагоддзях у сядзібе непадалёку ад г. п. Сапоцкіна (Гродзенскі раён).
Архітэктура
Драўлянае квадратнае ў плане 3-яруснае гаспадарчае збудаванне, 1-ы і 2-і ярусы мелі аднолькавыя памеры ў плане, аформлены па перыметры галерэяй (у 1-м ярусе на масіўных мураваных, у 2-м — на драўляных слупах, з балюстрадай). 2-і ярус завяршаў гонтавы 4-схільны ўсечаны дах, над ім знаходзіўся 3-і ярус меншых памераў, накрыты гонтавым шатром з металічным флюгерам-флажком. Сцены былі прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі, уваходы ў памяшканні мелі галерэі, паверхі злучаліся вонкавай лесвіцай.
Луканія
Лука́нія, (Lucania, Λευκανία) — гістарычная вобласць старажытнай Італіі паміж Кампаніяй, Самніем і Апуліяй з поўначы і Бруціем з поўдня. Была населена луканцамі, якія прыйшлі ў гэты край у пачатку V ст. да н.э.
Каб замацавацца тут, луканцы мусілі працяглы час змагацца с грэкамі з Паўднёвай Італіі, якія мелі свае калоніі на ўзбярэжжы. Канчатковай у гэтай барацьбе была бітва пры Лаусе ў 390 г. да н.э., перамога ў якой здабылі луканцы.
Назва луканцаў паходзіць ад вапнянай пароды бела-серага колеру (грэч.: λευκός - светлы), якой шмат у Апенінскіх адрогах, што пакрываюць усю тэрыторыю Луканіі.
Вобласць багата выдатнымі лугамі і шматлікімі рэкамі, што абумовіла тут шырокае развіццё жавёлагадоўлі.
У 272 г. Луканія была заваявана рымлянамі. Войны III ст. да н.э. ператварылі рэгіён з заможнага і буйнанаселенага ў збяднелы і абязлюджаны.
Гарады на ўсходнім узбярэжжы:
Гарады на заходнім узбярэжжы:
Гарады ўнутры края:
У наш час тэрыторыя Луканіі адносіцца да адмінстратыўнага рэгіёну Базіліката. Дарэчы, з 1799 па 1820 гг. і з 1932 па 1947 гг. Базіліката насіла назву Луканія.
Слабодка (Валосавіцкі сельсавет)
Слабо́дка (, Слободка) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Гісторыя
Згадваецца ў 1674 годзе як вёска Слядневіцкая Слабодка ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.
Зоран Жыўкавіч
Зоран Жыўкавіч (Zoran Živković або Зоран Живковић; нар. 22 снежня 1960, Ніш) — сербскі палітык, эканаміст і прадпрымальнік.
У лістападзе 2000 года, пасля звяржэння Слабадана Мілошавіча, стаў міністрам унутраных спраў. У сакавіку 2003 года ён павінен быў стаць міністрам абароны, аднак, пасля забойства прэм'ер-міністра Зорана Джынджыча стов чале сербскага ўрада, якое ён узначальваў да сакавіка 2004 Ён таксама выконваў абавязкі лідара дэмакратаў у тым жа годзе. Зоран Жыўкавіч пайшоў з актыўнай палітычнай дзейнасці, але ён заснаваў няўрадавую арганізацыю, а таксама заняўся імпартам аргентынскіх вінаў і журналістыкай. У 2012 годзе, пасля абрання Драгана Джиласа новым кіраўніком дэмакратаў, выйшаў з партыі. У 2013 годзе ён заснаваў сваю ўласную партыю пад назвай «Новая партыя», а праз год атрымаў месца ў парламенце ад кааліцыі вакол Дэмакратычнай партыі.
BitTorrent
BitTórrent (літар. «бітавая плынь») — пірынгавы (P2P) сеткавы пратакол для кааператыўнага абмену файламі праз сеціва.
Файлы перадаюцца часткамі, кожны torrent-кліент, які атрымлівае (спампоўвае) гэтыя часткі, адначасова аддае (запампоўвае) іх іншым кліентам, што зніжае нагрузку і залежнасць ад кожнага кліента-крыніцы і забяспечвае надмер інфармацыі.
Існуе шмат іншых BitTorrent кліентаў для абмену файламі па пратаколе BitTorrent.
Файл метаданых
Файл метаданых з’яўляецца слоўнікам у фармаце bencode з пашырэннем .torrent. Змяшчае наступную інфармацыю:
Прынцып працы пратакола
Перад пачаткам спампоўвання кліент падключаецца да трэкера па адрасе, пазначаным ў торэнт-файле, паведамляе яму свой адрас і хэш-суму торэнт-файла, на што ў адказ кліент атрымлівае адрасы іншых кліентаў, што спампоўваюць або раздаюць гэты ж файл. Далей кліент перыядычна інфармуе трэкер аб ходзе працэсу і атрымлівае абноўлены спіс адрасоў. Гэты працэс завецца абвяшчэннем (анг. announce).
Пры падключэнні кліенты адразу абменьваюцца інфармацыяй пра наяўныя ў іх кавалкі. Кліент, які хоча спампаваць кавалак (ліч), дасылае запыт і, калі другі кліент гатовы аддаваць, атрымлівае гэты кавалак. Пасля гэтага кліент правярае кантрольную суму кавалка. Калі яна супала з той, што запісана ў торэнт-файле, то кавалак лічыцца паспяхова спампаваным, і кліент паведамляе ўсім падключаным пірам пра наяўнасць ў яго гэтага кавалка. Калі ж кантрольныя сумы адрозніваюцца, то кавалак пачынае спампоўвацца ізноў. Некаторыя кліенты блакіруюць піры, якія дужа часта аддаюць некарэктныя кавалкі.
Такім чынам, аб'ём службовай інфармацыі (памер торэнт-файла і памер паведамленняў са спісам кавалкаў) непасрэдна залежыць ад колькасці, а значыць, і памеру кавалкаў. Таму пры выбары кавалка неабходна вытрымліваць баланс: з аднаго боку, пры вялікім памеры кавалка аб'ём службовай інфармацыі будзе менш, але ў выпадку памылкі праверкі кантрольнай сумы кліент мусіць спампоўваць нанава больш інфармацыі. З іншага боку, пры малым памеры памылкі не вельмі важныя, бо неабходна зноў спампоўваць меншы аб'ём, але затое памер торэнт-файла і паведамленняў пра наяўныя кавалкі робіцца большым.
Трэкер
Трэкер (tracker; ) — спецыялізаваны сервер, які працуе па пратаколе HTTP. Трэкер патрэбны каб кліенты маглі знайсці адзін аднаго. Фактычна, на трэкеры захоўваюцца IP-адрасы, уваходныя порты кліентаў і хэш-сумы, якія унікальным чынам ідэнтыфікуюць аб’екты, што ўдзельнічаюць у спампоўках. Па стандарце, назвы файлаў на трэкеры не захоўваюцца, і даведацца пра іх па хэш-сумах нельга. Аднак на практыцы трэкер часта апрача сваёй асноўнай функцыі выконвае і функцыю невялікага вэб-сервера. Такі сервер захоўвае файлы метаданых і апісанні файлаў, падае статыстыку спамповак па розных файлах, паказвае бягучую колькасць падключаных піраў і інш.
Web-сіды
Адным з варыянтаў раздачы з’яўляецца гэтак званая web-раздача. Часам на серверы з розных прычын нельга запусціць паўнавартасны торэнт-кліент. У гэтым выпадку ў якасці крыніцы раздачы выступае сервер, які працуе па пратаколе HTTP. Звычайна, кліенты аддаюць перавагу іншым BitTorrent кліентам і звяртаюцца да web-сіда толькі пры неабходнасці.
Калыніўскэ
Калыніўскэ (Калинівське) — пасёлак гарадскога тыпу ў Вэлыкаалэксандрыўскім раёне Херсонскай вобласці Украіны.
Паселішча заснавана выхадцамі з беларускіх зямель — сялянамі-перасяленцамі з Віцебскай і Магілёўскай губерняў ў пачатку ХІХ ст. У міжваенныя часы паселішча было цэнтрам аднаго з габрэйскіх аўтаномных раёнаў УССР.
Слядневічы 1
Сля́дневічы 1 (, Слядневичи 1) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Гісторыя
Згадваецца ў 1674 годзе як вёска ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.
Сярэдзінны перпендыкуляр
Сярэ́дзінны перпендыкуля́р (ці сярэдні перпендыкуляр) — прамая, якая праходзіць праз сярэдзіну адрэзка, перпендыкулярна яму. Інакш кажучы: гэта геаметрычнае месца пунктаў, якія знаходзяцца на аднолькавай адлегласці ад канцоў адрэзка.
Пабудова
Сярэдзінны перпендыкуляр можна пабудаваць з дапамогаю цыркуля і лінейкі наступным чынам:
Хорас Уолпал
Хорас Уолпал, 4-ы граф Орфард (Horace Walpole, 4th Earl of Orford;  — ) — англійскі мемуарыст і, заснавальнік жанру гатычнага рамана.
Біяграфія
Малодшы сын прэм’ер-міністра, кіраўніка партыі вігаў Роберта Уолпала. Як і належыць маладому арыстакрату, Уолпал атрымаў годную класічную адукацыю ў Ітанскім каледжы, затым у Кембрыджскім універсітэце, а завяршыў адпаведным свайму статусу вялікім падарожжам па Еўропе — Францыі, Швейцарыі, Італіі.
Вярнуўшыся, Хорас Уолпал, пад уплывам бацькі, атрымаў месца ў парламенце, дзе прадстаўляў партыю вігаў.
Жывучы адасоблена ў сваім маёнтку, Хорас сабраў адну з найбуйнейшых і найбагацейшых мастацкіх галерэй Англіі.
Набыццё Строберы-Хіл аказалася вялікай удачай для маладога графа — менавіта пабудовы маёнтка навеялі Уолпалу стварэнне яго «Замка Отранта».
Пачатак
Літаратурную дзейнасць пачаў у 1758 годзе апублікаваннем «Каталога венцаносных і высакародных аўтараў» (A Catalogue of the Royal and Noble Authors of England, 2 vls). Затым былі «Анекдоты з гісторыі жывапісу ў Англіі» (Anecdotes of Painting in England, 4 vls, 1762—1771).
Замок Отранта
Урэшце, у 1764 годзе быў ананімна апублікаваны «Замок Отранта» (The Castle of Otranto), першы «гатычны» раман, дзеі якога адбываюцца ў эпоху 1-га крыжовага паходу. У гэтым рамане нагрувашчаны разнастайныя жахі: з неба падае шлем, які забівае прынца, статуя продка аднаго з герояў нечакана пачынае сыходзіць крывёй, яму ж мроіцца волатава рука і да т. п. Пагружаны ў дэталі змрочных і таямнічых апісанняў, аўтар праводзіць у гэтым творы ідэю фатальнай адплаты нашчадкаў за грахі і злачынствы продкаў.
Іншыя творы
У наступным творы — «Таямнічая маці» (The Mysterious Mother, 1768) — Уолпал паспрабаваў зацвердзіць жанр жахаў і таямніц у драме (п’еса на сцэне, аднак, пастаўлена не была). Акрамя апублікаванага ў 1768 годзе гістарычнага твора «Сумневы адносна характару жыцця і ўладарства караля Рычарда III» (Historic сумневы з нагоды on the life and Reign of King Richard the Third), нічога больш пры жыцці Уолпала апублікавана не было. Пасля яго смерці былі выдадзены вельмі цікавыя і каштоўныя ў гісторыка-культурным плане мемуары (Last ten Years of the reign of Mary II, 1846) і «Пісьмы».
У 1785 годзе ў шасці экземплярах былі аддрукаваныя «Іерагліфічныя казкі», перавыдадзеныя толькі ў XX ст., — зборнік кароткіх гісторый у традыцыі англійскага літаратурнага абсурду, апярэдзіўшых сюррэалізм.
Беларускія пераклады
«Замак Отранта» на беларускую пераклала Ганна Янкута (Мн.: «Кнігазбор», 2016).
Значэнне
У сваіх асноўных літаратурных творах, «Замку Отранта» і «Таямнічай маці», Уолпал выступае як адзін з заснавальнікаў прадрамантызму, апявальнік сярэднявечча. Гатычны раман Уолпала знайшоў прадаўжальнікаў у асобе А. Радкліф, У. Бекфорда, Люіса і інш.
Дэвергі
Дэ́вергі (, Деверги) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Назва
Назва паходзіць ад балцка-літоўскага імя тыпу Дэверга (Devergis). У Літве вядомы гідронім Davarg-upis — імаверна, антрапанімічнага паходжання. Корань Dev- вядомы ў сучаснай літоўскай антрапаніміі, у прозвішчах Deveikis, Deveilis. Такім жа чынам, праз пашыральнік -rg-, утворана і, напрыклад, прозвішча з Чашніцкага раёна Шэверга.
Дэвергі адносіліся да т.зв. «лаздунскага» астраўка літоўскамоўнага насельніцтва. Станам на канец ХІХ ст., усе 801 жыхар Дэвергаў былі паходжаннем літоўцамі і ведалі літоўскую мову.
Слядневічы 2
Сля́дневічы 2 (, Слядневичи 2) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Аблога Фларэнцыі
Аблога Фларэнцыі (24 кастрычніка 1529 — 10 жніўня 1530) — завяршальны эпізод вайны Каньякскай лігі, які адбыўся ўжо пасля заключэння міру асноўнымі ўдзельнікамі баявых дзеянняў.
Перадгісторыя
Улетку 1528 года Клімент VII вярнуўся ў папскі палац у Рыме і стаў думаць пра тое, як вярнуць Фларэнцыю пад уплыў Медычы. На французаў, якія дагэтуль цярпелі паражэнні, спадзявацца было нельга, і ён вырашыў звярнуцца да Карла V. У 1529 годзе Карл V заключыў пагадненне з папам: Клімент VII абавязаўся каранаваць Карла V у Балонні імператарам Свяшчэннай Рымскай імперыі, а Карл V наўзамен паабяцаў Папе паспрыяць аднаўленню ўлады Медычы ў Фларэнцыі. 5 жніўня 1529 года Францыя, падпісаўшы Камбрэйскі мір, выйшла з вайны, і Фларэнцыя засталася без саюзнікаў.
Карл V даручыў аказаць садзейнічанне Папе прынцу Аранскаму, які камандаваў сіламі Свяшчэннай Рымскай імперыі ў Італіі (таму самаму чалавеку, які за два гады да гэтага разрабаваў Рым). Саракатысячная армія прынца Аранскага, якая складалася галоўным чынам з іспанцаў, увайшла ў Таскану і, спусташаючы землі Фларэнційскай рэспублікі, рушыла на поўнач. 24 кастрычніка яна стала лагерам каля самай Фларэнцыі.
Фларэнцыя даўно рыхтавалася да абароны. Адразу пасля выгнання Пасерыні і сыноў Медычы, якіх ён выхоўваў, фларэнційцы прызначылі інспектарам гарадскіх сцен Мікеланджэла. Ён распарадзіўся працягнуць сцены на поўдзень і абнесці імі ўзгорак Сан-Мініята, з якога праглядаўся цэнтр горада, а таксама прыняць іншыя меры для падрыхтоўкі горада да абароны.
Ход баявых дзеянняў
Калі імперсія пачалі абстрэл горада, высвятлілася, што грамадзяне Фларэнцыі зусім не збіраюцца капітуляваць. Іх баявы дух падтрымала вылазка атрада пад камандаваннем Франчэска Феручы, які ўначы атакаваў ворага і здолеў даставіць у горад запасы харча.
Аднак аблога працягвалася, запасы харча раставалі, у горадзе пачалі распаўсюджвацца хваробы. Улетку Феручы вырашыўся на адчайны крок: пад покрывам цемры ён правёў праз кольцы аблогі групу ўзброеных людзей, і накіраваўся ў сельскія раёны Тасканы, дзе стаў рэкрутаваць войскі. У выніку ён сабраў у Пістоі 3.000 пешых і 500 конных добраахвотнікаў. Разведка паведаміла пра гэта прынцу Аранскаму, і ён на чале вялікага атрада іспанскіх салдат кінуўся на пошукі Феручы. 3 жніўня 1530 года ў час бітвы ў Гавінаны былі забіты як прынц Аранскі, так і Франчэска Феручы, але атрад Феручы быў цалкам разгромлены.
Вестка пра жорсткую расправу над Феручы прывяла Фларэнцыю ў смутак. Галодныя людзі патрабавалі, каб улада над горадам была вернутая Медычы, якія б накармілі іх. Праз шэсць дзён ганфаланьер накіраваў парламенцёраў з заявай аб капітуляцыі горада.
Вынікі і наступствы
Клімент VII дамогся ад Карла V запэўненняў у тым, што з насельніцтвам Фларэнцыі абыйдуцца літасціва, і пасля ўзяцця горада не будзе ўчынена разня, якой асцерагаліся гараджане, памятаючы рабаванне Рыма. Пасля рэстаўрацыі дынастыі Медычы і сыходу імперскай арміі Папа Клімент VII перадаў кіраванне горадам свайму дваццацігадоваму незаконнанароджанаму сыну Алесандра. На наступны дзень пасля прыбыцця ў Фларэнцыю Алесандра быў абвешчаны «главой Фларэнційскай рэспублікі».
Карл V заявіў Кліменту VII, што, паколькі яны цяпер саюзнікі, ад Фларэнцыі патрабуецца паслядоўная знешняя палітыка, якая можа быць забяспечана толькі жорсткай уладай. У выніку Алесандра стаў называцца «герцагам Фларэнційскай рэспублікі». Так у 1532 годзе Фларэнційская рэспубліка ператварылася ў Фларэнційскае герцагства.
Камышаны
Камышаны (Комишани) — пасёлак гарадскога тыпу ў Херсонскай вобласці Украіны, падпарадкаваны гарадскому савету Херсона і знаходзіцца за 10 км ад яго.
Гудзяняты
Гудзяня́ты (, Гуденяты) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Гісторыя
У канцы XVII ст. маёнтак Гудзяняты ў Ашмянскім павеце Віленскага ваяводства. У 1690 г. належаў падстолію наваградскаму Парэмбскаму (Палемскаму), затым яго ўдаве.
У 1921—1939 гг. у Лугамавіцкай гміне Валожынскага павета Навагрудскага ваяводства Польшчы. У 1921 г. 55 двароў, 252 жыхары.
3 12 кастрычніка 1940 г. вёска (88 двароў, 304 жыхары) у Бобравіцкім сельсавеце Юрацішкаўскага раёна. Працавалі пачатковая школа, крама. У 1951 г. арганізаваны калгас «Змагар». 3 20 студзеня 1960 г. у Іўеўскім раёне. 3 1969 г. у складзе калгаса «Іскра». У 1970 г. 209 жыхароў, у 1986 г. 44 двары, 120 жыхароў. У 1999 г. 29 двароў, 59 жыхароў.
Супесак
Змяшчае да 70 % пясчаных, да 10 % алеўрытавых і гліністых і да 20 % пылаватых часцінак. Супескі падзяляюцца на ледавіковыя (марэнныя), водна-ледавіковыя, азёрныя, рачныя і інш. Адрозніваюць грубапясчаныя, дробнапясчаныя і пылаватыя супескі.
Мінералагічны склад разнастайны. Пылаватыя супескі змяшчаюць большую колькасць кварцу, гліністыя змяшчаюць гліністыя мінералы (каалініт, мантмарыланіт і інш.). У засушлівых раёнах супескі могуць змяшчаць арганічныя рэчывы і мінеральныя солі.
У глебазнаўстве больш гліністыя супескі называюць цяжкімі, менш гліністыя — лёгкімі.
Завоі
Заво́і (, Завои) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Штучнае ахаладжэнне
У прыкладных мэтах (атрыманне штучнага холаду) дасягаецца адводам пэўнага колькасці цеплыні. У прамысловасці і тэхніцы штучны холад атрымліваюць у асноўным выкарыстоўваючы халадзільныя машыны і астуджальныя сумесі.
Для адносна кароткачасовага штучнага холаду ва ўмовах адсутнасці крыніцы энергіі ўжываюць акумулятары холаду альбо сухі лёд.
Устаноўкі для стварэння штучнага холаду - халадзільнікі і кандыцыянеры вырабляюць адбор цяпла альбо проста перамяшчэннем цепланосьбіта (напрыклад, паветра) з менш нагрэтых месцаў у ахалоджваныя, альбо па прынцыпе цеплавой помпы, шляхам стварэння каля ахалоджванай вобласці разрэджання для выпарэння вадкасці-цепланосьбіта, напрыклад, перапампоўваннем фрэона па трубках, альбо (радзей) пры дапамозе эфекту Пельтье.
Замошша 2 (Іўеўскі раён)
Замо́шша 2 (, Замошье 2) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Старыя Валосавічы
Стары́я Вало́савічы (, Старые Волосовичи) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Турыца
Туры́ца (, Турица) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Стайск (Валосавіцкі сельсавет)
Ста́йск (, Стайск) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Валосавіцкага сельсавета.
Замошша 1 (Іўеўскі раён)
Замо́шша 1 (, Замошье 1) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Брыліўка
Брыліўка (Бри́лівка) — пасёлак гарадскога тыпу ў Алэшкіўскім раёне Херсонскай вобласці Украіны. Пасёлак заснаваны ў 1945 г. на месцы аднайменнага сяла ў сувязі з будаўніцтвам Паўночна-Крымскага канала.
Зубавічы
Зу́бавічы (, Зубовичи) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Кэгон
Кэгон (華厳滝) — вадаспад у раёне горада Ніко, прэфектура Татыгі, Японія. Размешчаны ў нацыянальным парку Ніко, на рацэ Даягава, якая выцякае з усходняй часткі горнага возера Цюдзэн-дзі. Калісьці рэчышча ракі было перагароджана лававымі патокамі вулкана, і цяпер яно спадае з вышыні 97 м. Па баках асноўнага цячэння знаходзяцца прыкладна дванаццаць невялікіх вадаспадаў, сцякаюць праз расколіны ў гарах і зацвярдзелых лававых патоках.
Назва вадаспаду ўзята з будысцкіх сутраў (Кэгонге (华 厳 経), Аватамсака-сутра). У Ніко 48 вадаспадаў, але Кэгон — самы вядомы. Кэгон уваходзіць у лік трох найпрыгажэйшых вадаспадаў Японіі разам з вадаспадам Наты ў прэфектуры Вакаяма, вадаспадам Фукурода ў прэфектуры Ібаракі. Падысці да вадаспаду было складана, пакуль у 1900 годзе ля яго падножжа не быў пабудаваны чайны дамок. У 1930 годзе быў уведзены ў дзеянне пад'ёмнік. Улетку ля вадаспада можна назіраць ластавак. Вымярэнне хуткасці адступлення вадаспаду, вырабленае ў 2003 годзе паказала, што вадаспад набліжаецца да возера на 1,8 см у год. Вадаспад Кэгон папулярны сярод турыстаў, дапаўняючы культурныя славутасці уключанага ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА горада Ніко.
Самагубствы
Вадаспад вядомы як месца частых самагубстваў сярод маладых японцаў (Эфект Вертэра), пачынаючы з мая 1903 года, калі з яго саскочыў 18-гадовы студэнт філасофіі Місаа Фудзімура. Перад самагубствам Фудзімура пакінуў вершаваную перадсмяротную запіску на камлі, пазней растыражаваную СМІ.
Каменная Слабада
Каме́нная Слабада́ (, Каменная Слобода) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Баравенскія Хутары
Бараве́нскія Хутары́ (, Боровенские Хуторы) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Горскага сельсавета.
Да 1972 года вёска ўваходзіла ў склад Лепельскага сельсавета.
Бачкары (Лепельскі раён)
Бачкары́ (, Бочкары) — вёска ў Лепельскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Горскага сельсавета.
Круглы Бор
Кру́глы Бор (, Круглый Бор) — хутар у Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Кукшын (Іўеўскі раён)
Кукшы́н (, Кукшин) — вёска ў Іўеўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Бакштаўскага сельсавета.
Першая Аўстрыйская Рэспубліка
Пе́ршая Аўстры́йская Рэспу́бліка (Die Erste Republik, афіцыйная тагачасная назва — Рэспу́бліка А́ўстрыя, Republik Österreich) — гістарыяграфічная назва дзяржавы на тэрыторыі сучаснай Аўстрыі, якая існавала ў перыяд паміж падпісаннем Сен-Жэрменскага дагавору, паводле якога Нямецкая Аўстрыя адмовілася ад курсу на ўваход у склад Германіі, і ўстанаўленнем Федэратыўнай Дзяржавы Аўстрыя, абвешчанай у 1934 дыктатарскім урадам Энгельберта Дольфуса і аб'яднаннем «Айчынны фронт».
Перыяд існавання дзяржавы адзначыўся, у прыватнасці, барацьбой між левымі і правымі сіламі, што прывяло да Ліпеньскага паўстання 1927 года і грамадзянскай вайны ў Аўстрыі.
У 1920 годзе прынятая Канстытуцыя Аўстрыі, якая зазнавала змены ў 1929 годзе.
Заснаванне
У 1919 годзе Нямецкая Аўстрыя падпісала пасляваенны Сен-Жэрменскі дагавор, чым пагадзілася на змену афіцыйнай назвы (прыбіраўся прыметнік «Нямецкая») і на адданне шэрагу памежных тэрыторый, у тым ліку і населеных немцамі, іншым краінам: Судэцкі рэгіён адышоў да Чэхаславакіі, Ціроль — Італіі, паўднёвыя часткі — Каралеўству Югаславія.
Дамова што стала прычынай незадавальнення нямецкага насельніцтва Аўстрыі, на думку якіх у дачыненні да Аўстрыі былі парушаныя ўмовы Вільсанаўскіх «14 пунктаў», якія прадугледжвалі ў тым ліку і права на самавызначэнне ўсіх народаў.
Тым не менш, нягледзячы нават на наяўнасць тэрытарыяльных стратаў, некаторыя памежныя рэгіёны Аўстрыі заставаліся прадметам тэрытарыяльных спрэчак. Так, паўднёвы ўсход зямлі Карынтыя, населены пераважна славенцамі, меў шанц да далучэння да новай сербска-харвацка-славенскай дзяржавы, аднак мясцовы рэферэндум, праведзены 20 кастрычніка 1920 года паказаў, што большасць мясцовага насельніцтва, у тым ліку і мясцовыя славенцы, жадае застацца ў складзе Аўстрыі. Іншай спрэчнай тэрыторыяй стаў Бургенланд, які, нягледзячы на нямецкую большасць у насельніцтве, з 1647 года ўваходзіў у склад Венгрыі (уваходзячы ў яе склад нават у часы існавання Венгрыі як часткі Аўстра-Венгрыі) і з-за гэта аспрэчваўся Венгрыяй. Аднак Сен-Жэрменскі дагавор замацавала гэты рэгіён за Аўстрыяй і ў 1921 годзе ён канчаткова зацвердзіўся як частка гэтай краіны. Тым не менш, горада Шопран (ням. назва Одэнбург) апынулася ў складзе Венгрыі.
Палітычнае развіццё
Пасля вайны Аўстрыя кіравалася палітычнай кааліцыяй правых і левых рухаў. Гэтая кааліцыя здолела прыйсці да стварэння шэрагу прагрэсіўных на той момант сацыяльна-эканамічных і рабочых пакетаў законаў. У 1920 годзе кааліцыя прыняла Канстытуцыю краіны. Але кіраванне дзяржавай ускладнялі пераход важных эаканамічных раёнаў у склад іншых дязржаваў і залежнасць некаторых новых дзяржаў ад банкаў Вены.
Пасля 1920 года ва ўрадзе краіны дамінавала хрысціянска-сацыяльная партыя, якая мела цесныя сувязі з Каталіцкай царквой і выступала супраць інкарпарацыі ў склад Германіі. Канцлер партыі, Ігнац Зайпэль, спрабаваў зладзіць палітычны саюз паміж царквой і прамыслоўцамі. Нягледзячы на наяўнасць палітычнай партыі, якая мела трывалую большасць пры ўладзе, палітыка дзяржавы была параўнальна жорсткай, а між левымі і правымі партыямі пачаліся ваенізаваныя сутыкненні. У 1927 годзе левыя партыі распачалі пратэсты супраць правых ваенізаваных фарміраванняў, па віне якіх загінуў адзін чалавек і дзіця. Гэтае паўстанне было гвалтоўна здушана з дапамогай паліцыі, у выніку якога загінула некалькі чалавек. Эскалацыя гвалту ў краіне працягвалася ажно да пачатку 1930-х гадоў, калі канцлерам краіны стаў Энгельберт Дольфус.
Аўстрафашызм
Аднак тагачасны ўрад знаходзіўся ў палітычнай канкурэнцыі з Аўстрыйскай нацысцкай партыяй, якая ставіла на мэце далучэнне Аўстрыі да тагачаснай Германіі. Праграма Аўстрыйскае нацысцкай партыі адрознівалася ад палітычнае праграмы Дольфуса, які не жадаў далучэння краіны да Германіі. Урад Дольфуса, спрабуючы перацягнуць на свой бок палітычную ініцыятыву, пачаў спробы звязаць аўстрыйскую гісторыю з Каталіцкай царквой, каб такім чынам паказаць прычыну для неўваходжання ў склад Германіі, якая з'яўлялася пераважна пратэстанцкай краінай. Тым не менш, гвалт у краіне працягваўся і ён перарос у грамадзянскую вайну паміж трыма бакамі: нацыстамі, сацыялістамі і аўстрафашыстамі.
Гэтае забойства незадаволіла Італію, якая на той час таксама кіравалася фашысцкім урадам. Тагачасная Італія мела добрыя зносіны з Аўстрыяй і абяцала аўстрафашысцкаму ўраду дапамогу ў выпадку ўварвання Германіі (напрыклад, падтрымка Італіі прадухіліла патэнцыйнае далучэнне Аўстрыі ў 1934 годзе).
Пераемнік Дольфуса, Курт Шушніг, захаваў забарону на дзейнасць нацысцкай партыі ў Аўстрыі, аднак разам з гэтым наогул забараніў дзейнасць усіх правых ваенізаваных фарміраванняў у 1936 годзе.
Аншлюс
У 1938 годзе Гітлер атрымаў згоду Італіі па пытанні інкарпарацыі Аўстрыі і даў зразумець пра свае намеры атрымаць кантроль над краінай. Шушніг спрабаваў пазбегнуць вайны з Германіяй і арганізаваў рэферэндум па пытанні далучэння да Германіі або незалежнасці Аўстрыі, пры гэтым Шушніг спрабаваў арганізаваць перамогу пранезалежнага пункту гледзішча. На гэтыя абставіны Гітлер адказаў ультыматумам адстаўкі Шушніга 11 сакавіка і ўварвання ў выпадку нязгоды, у выніку чаго Шушніг быў вымушаны згадзіцца.
Шушніга змяніў на пасадзе лідар аўстрыйскіх нацыстаў Артур Зайс-Інкварт, на наступны дзень нямецкія войскі ўвайшлі ў Аўстрыю. 13 сакавіка Першая Аўстрыйская Рэспубліка была афіцыйна скасавана, а яе тэрыторыя стала часткай Германіі ў выніку аншлюсу (палітычнага саюза).
Высакапілля
Заснаваны ў ХІХ ст. нямецкімі каланістамі.
У 1946—2020 — раённы цэнтр Высакапільскага раёна.