cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лівійскі крызіс
Людскія ахвяры
У студзені 2013 года новы лівійскі ўрад заявіў, грунтуючыся на незавершаных даследаваннях, што ў ходзе канфлікту было забіта 4700 паўстанцаў і столькі ж лаялістаў, яшчэ 2100 камбатантаў прапалі без вестак. Колькасць забітых і зніклых без вестак грамадзянскіх асоб не падлічвалася. Human Rights Watch 1350 байцоў апазіцыі былі прызнаныя зніклымі без вестак у ходзе баявых дзеянняў на ўсходзе, 781—900 — у бітве за Місурату, з якіх 163 былі пазней выяўленны ў двух масавых магілах , 136 — падчас кампаніі ў гарах Нафуса, 74 — у  і да 700 паўстанцаў прапалі без вестак у бітве за Бін-Джавад, з якіх 170 былі пазней знойдзены ў брацкай магіле. Яшчэ 2708—2827 паўстанцаў усё яшчэ лічыліся прапаўшымі без вестак. На Усходнім фронце паўстанцы страцілі 4145 чалавек забітымі, 3144 прапаўшымі без вестак і звыш за 1000 параненых. Тут жа ўрадавая арміі і праўрадавыя апалчэнні страцілі 2114 загінулых. Вялікія страты панесла Брыгада Хаміса, што ваявала за ўрад (9000 забітых, параненых, зніклых, палонных і дэзерціраў, што складае 90 % ад асабістага складу). Некаторых частка палоненых лаялістаў было пакарана. Так у жніўні 2011 у Місураце паўстанцы забілі каля 1000 палонных.
Страты замежных сіл склалі адзін брытанскі лётчык, які загінуў у авіякатастрофе ў Італіі, а таксама ад 21 да 35 байцоў брытанскага спецатрада. Неназваная колькасць забітых і параненых меліся ў шэрагах арміі Туніса падчас баёў за Вазін і заходніх спецпадраздзяленняў у перастрэлцы ў ноч з 22-га на 23-га жніўня ў Трыпалі.
Дакладныя даныя пра страты мірнага насельніцтва адсутнічаюць. Па заяве афіцыйнага Трыпалі 1 чэрвеня 2011 года, з 19 сакавіка па 26 мая толькі ад ракет і бомбаў НАТА было забіта 718 і паранена 4067 чалавек. Лівійскае адзяленне МКЧК паведамляла аб 1 400 загінулых грамадзянскіх ад дзеянняў інтэрвентаў. Паводле інфармацыі, агучанай паслом Ісламскай Рэспублікі Іран у Расіі Махмудам Рэзай Саджадзі, толькі пад бамбаваннямі загінула 40 тыс. жыхароў. Па даных былога пасла Расіі ў Лівіі Уладзіміра Чамава ў ходзе ваенных дзеянняў прапала без вестак 30 тысяч лівійцаў. Падчас гарадскіх баёў ад 800 да 2 150 мірных грамадзян загінулі ў Сірце (+370 чалавек сталі ахвярамі рэпрэсій ПНС ), некалькі сотняў у Эз-Завіі, ад 25 да 30 — у Адждабіі, мінімум 1 — у Брэге , 108 (+167 параненых) — у Трыпалі. Таксама загінуў адзін грамадзянін ПАР і паранены грамадзянін Туніса.
У канфлікце 2014—2020 гг. налічвалася 14 500 загінуўшых, з іх 2 400 мірных жыхароў і 2500 байцоў ІДІЛ. Сярод ахвяр 3 французскіх і адзі амрыканскі, 3—27  турэцкіх ваенных, 481 —500 байцоў сірыйскай апазіцыі, 53—78 расійскіх наймітаў і 6 ваеннаслужачых ААЭ. Сярод замежнікаў ёсць і грамадзянскія асобы. У канцы ліпеня 2019 г. падчас атакі на аэрадром Аль-Джуфра забіты ўкраінскі лётчык з Мелітопаля Уладзімір Бухальскі, а ў кастрычніку пад артабстрэлам загінуў грамадзянін Марока. У лютым 2020 года падчас чарговага абстрэла загінуў сірыйскі перакладчык, які знаходзіўся пры турэцкіх сілах.
Сацыяльна-эканамічныя наступствы
Паводле даследавання міжнароднай кансалтынгавай кампаніі Geopolicity, толькі бюджэтныя страты Лівіі за першы год баявых дзеянняў склалі каля $14 млрд. Вялікі ўрон быў нанесены інфраструктуры краіны. Да жніўня 2011 года з-за недахопу сыравіны і дрэннага тэхнічнага стану ўсталі ўсе нафтаперапрацоўчыя заводы. Паводле ацэнак МВФ страты ВУП краіны да восені 2011 года склалі $7,7 млрд. Па выніках жа года ВУП страціў 60% у параўнанні з 2010 годам. Высокага ўзроўню дасягнула інфляцыя, на што паказвае павелічэнне грашовай масы лівійскіх дынараў больш чым удвая. Была замарожаная значная частка з $150 млрд, якія належалі Лівіі, на замежных рахунках. Па выніках канфлікту Лівія ператварылася ў даўжніка краін, дзе праходзілі лячэнне паўстанцы. Так, напрыклад, доўг толькі перад Грэцыяй склаў каля €150 млн.
Вялікія страты панесла нафтавая галіна. Калі да пачатку канфлікту штодзённая здабыча нафты складала 1,6 мільёна барэляў у суткі, то ў сярэдзіне верасня здабывалася ўсяго 200 тысяч. Гэта значыць, здабыча звалілася ў 8 разоў. Вынікам гэтага стаў скачок коштаў на нафту, у выніку чаго базавая цана барэля нафты АПЕК дасягнула 2,5 гадовага максімуму. Ужо 22 лютага 2011 года цана паднялася на 3,4%, а праз 2 дні быў зафіксаваны новы скачок — на 4,8%, у выніку чаго кошт нафты дасягнуў $ 111,01 за барэль, а да красавіка — 120,91%. Паводле ацэнкі міністра фінансаў Лівіі Абдэльхафіза аз-Злітні, да жніўня 2011 года страты у нафтавай галіне краіны склалі да $50 млрд, у тым ліку $20 млрд ад прыпынення экспарту нафты. Першапачаткова лівійскія ўлады планавалі аднавіць даваенныя тэмпы здабычы нафты да канца 2011, а затым да сярэдзіны 2012 года. Але і да пачатку 2013 года ўзровень здабычы адноўлены не быў і складаў не больш за 1,4 млн барэляў у суткі. Складанасці звязаны з пастаяннымі ўзброенымі сутыкненнямі ў Кірэнаіке, асноўным нафтаздабыўным рэгіёне краіны, і з адсутнасцю неабходных фінансавых рэсурсаў.
Пры гэтым калі ўрады, якія прыйшлі на змену Кадафі, папаўнялі бюджэт за кошт захаванай часткі нафтавага сектара, то падаткі з іншых відаў бізнесу часцяком атрымліваюць розныя ўзброеныя арганізацыі. Імпарт спажывецкіх тавараў і тэхнікі для вытворчасцяў, кантроль над мяжой і транспартнымі артэрыямі з’яўляліся галоўнымі крыніцамі даходу мілітарызаваных груп. Акрамя таго, ішла кантрабанда золата, экспарт і імпарт зброі ў абыход эмбарга ААН. Большую частку эканомікі склаў ценявы сектар, які фармаваўся, у тым ліку, за кошт міграцыйных патокаў з Афрыкі ў Еўропу.
Пад пагрозай апынулася функцыянаванне і далейшае развіццё найбуйнейшага ірыгацыйнага праекта ў свеце —, а таксама будаўнічы праект «Новы Дубай», у рамках якога на працягу 10 гадоў меркавалася інвеставаць у будаўніцтва каля $500 млрд.
На гэтым фоне пачаўся рост злачыннасці. Новыя ўлады зафіксавалі рост забойстваў у 2012 годзе ў параўнанні з 2011 годам на 503%, колькасць крадзяжоў на 448% і г.д. Распаўсюджанай практыкай сталі расправы баевікоў над сваімі апанентамі прама ў бальніцах, куды апошнія траплялі пасля ўзброеных сутыкненняў. З-за адсутнасці бяспекі паўсталі праблемы з авіязносінамі ў краіне. Lufthansa, якая пачала займацца рэгулярнымі палётамі ў Лівію яшчэ ў лютым 2012 года, праз год была вымушана іх спыніць у сувязі з «напружанай сітуацыяй у рэгіёне». Адначасова многія грамадзяне былі пазбаўлены волі. У турмах шматлікіх рэгіянальных брыгад апынуліся каля 8,5 тысяч чалавек, якія абвінаваліся ў супрацоўніцтве з ранейшай уладай, у той час як колькасць палітычных зняволеных пры М. Кадафі не перавышала 6 тысяч. Пазней гэтыя месцы выкарыстоўваліся для ўтрымання ваеннапалонных, праціўнікаў тых ці іншых сіл і выкрадзеных замежнікаў. Падобныя ўстановы знаходзіліся пад поўным кантролем асобных груповак. Найбольш вядомай з іх стала турма Мітыга, што належала ісламісцкай групоўцы «RADA». Калонія сумна праславілася дрэннымі ўмовамі і катаваннямі. Капітан расійскага судна «Цеметэрон» Уладзімір Цякучаў, які ўтрымліваўся ў Мітызе з 2016 па 2019 год, у інтэрв’ю выданню «Комсомольская правда» заявіў, што ў турме знаходзілася больш за 3000 зняволеных.
У краіне не ўзнікла працаздольных палітычных партый, а арганізацыі, створаныя ў 2011—2012 гг., атрымалі слабы ўплыў. Як следства ў моладзі, якая складала значную долю насельніцтва, не з’явілася каналаў палітычнага прадстаўніцтва, акрамя ўдзелу ва ўзброенай барацьбе. Наплыў добраахвотнікаў у лівійскія групоўкі толькі абвастраў сітуацыю ў краіне. Так, напрыклад, у 2011 годзе ў шэрагах паўстанцаў налічвалася 20—30 тысяч чалавек і прыкладна столькі ж на баку ўрада. Але ўжо ў 2013 годзе ва ўзброеныя групы былі ўцягнутыя каля 100 тысяч чалавек.
Міграцыйныя патокі
Па даных прадстаўніка Упраўлення Вярхоўнага камісара ААН па справах бежанцаў ААН Мелісы Флемінг, па стане на 2 сакавіка 2011 года колькасць бежанцаў у раёне канфлікту дасягнула 180 тысяч чалавек. У Егіпет беглі 77 тысяч чалавек (у асноўным, этнічныя егіпцяне), прыкладна столькі ж — у Туніс, яшчэ каля 30 тысяч чакалі сваёй чаргі на мяжы. Да пачатку мая таго ж года, паводле інфармацыі агучанай камісарам па ўнутраных справах ЕС Сесіліяй Малмстрэм, колькасць бежанцаў складала 650 або 750 тысяч. Па даных Упраўлення вярхоўнага камісара ААН па справах бежанцаў, за першы год пікавыя паказчыкі зыходу бежанцаў з Лівіі складалі 10—15 тыс. чалавек у суткі. Па паведамленні BBC News, у сярэдзіне жніўня 2011 года больш за 30 тыс. чалавек былі выгнаны з горада ў паўночнай Лівіі. Меркавана гэта было актам помсты і калектыўным пакараннем за падтрымку жыхарамі сіл Кадафі пры аблозе Місураты. Згодна з дакладам ААН ад 18 студзеня 2012 года, негатыўны эфект ад лівійскага крызісу ў выглядзе наплыву бежанцаў выпрабавалі ўсе краіны рэгіёну Сахель, а менавіта Алжыр, Чад, Егіпет, Малі, Маўрытанія, Нігер і Туніс.
З цягам часу да патокаў лівійскіх бежанцаў далучыліся мігранты з Чорнай Афрыкі, якія выкарыстоўвалі краіну ў якасці перавалачнага пункта ў Еўропу. Яны дамаўляліся з мясцовымі кантрабандыстамі (пераважна з порта ), што за пэўную суму незаконна перапраўлялі іх на плаўсродках на Мальту або ў Італію, дзе лодкі затрымлівалі еўрапейскія ўлады, а пасажыраў накіроўвалі ў, а адтуль размяркоўвалі ў іншыя месцы. У Еўропе многія разлічвалі жыць за кошт дапамог і льгот, толькі малая частка імкнулася працаўладкавацца і інтэгравацца. Наплыў бежанцаў з Афрыкі праз Лівію, а таксама з Блізкага Усходу праз Турцыю спарадзіў у Еўрапейскім Саюзе найцяжкі крызіс, які суправаджаўся павелічэннем патоку бежанцаў, спрэчкамі вакол міграцыйнай палітыкі і напружанасцю паміж еўрапейскім і прышлым насельніцтвам.
Першы міграцыйны «ўдар» прыйшоўся на пачатак 2011 года (за тры месяцы), калі па Міжземным моры было перапраўлена 18 тысяч чалавек. У 2013 годзе колькасць мігрантаў узрасла да 43 тысяч. У 2014 годзе гэтая лічба ўзрасла яшчэ ў чатыры разы і дасягнула 218 тысяч (пры тым, што ўсяго ў той год у ЕС прыбыло 276 тысяч мігрантаў ). У 2016 годзе 181 000 мігрантаў (у асноўным з Афрыкі) прыбылі ў Італію на плытах і судах сумнеўнай якасці.
Лівійскі шлях ўяўляе найбольшую небяспеку, паколькі суда кантрабандыстаў неадразова церпяць крушэння ў Міжземным моры, што прыводзіць да гібелі людзей. Ахвярамі маршруту мігрантаў у 2013 годзе сталі 600 чалавек, а ў 2014 годзе гэтая лічба падскочыла да 3,5 тысяч. Адна з першых страшных трагедый адбылася 3 кастрычніка 2013 года, калі у патанулым ў берагоў Лампедузы судне загінула 274 бежанца. 19 красавіка 2015 года толькі за адно караблекрушэнне ў сіцылійскай праліве ў 100 км ад лівійскага берага загінула 850 мігрантаў (больш, чым за ўвесь 2013). Літаральна за тыдзень да трагедыі ў Міжземным моры загінула яшчэ 400 мігрантаў. У 2016 годзе, па даных Міжнароднай арганізацыі па пытаннях міграцыі, зарэгістравана амаль 5000 смерцяў. У лютым 2017 года на ўзбярэжжы Міжземнага мора непадалёк ад горада Эз-Завія былі выкінуты цела 74 бежанцаў з Афрыкі. Сярод іх няма ніводнага, хто выжыў. Хутчэй за ўсё загінула значна больш бежанцаў, так як на беразе была знойдзена разарваная гумавая лодка, на якой звычайна перавозяць да 120 чалавек.
Варта адзначыць, што незаконная міграцыя праз Міжземнае мора існавала і да 2011 года, але пасля сітуацыя пагоршылася, паколькі стрымліваючым фактарам быў дастаткова высокі ўзровень жыцця ў самой Лівіі часоў рэжыму Кадафі, куды першапачаткова імкнуліся бежанцы. У свой час, у 2010 годзе, Кадафі папярэджваў краіны ЕС пра пагрозу міграцыі, прасіў грошы і прапаноўваў супрацоўніцтва, аднак еўрапейскія лідары праігнаравалі гэтыя прапановы.
Звязаныя канфлікты
З-за пачатку хваляванняў адбылася дэстабілізацыя не толькі ў самой Лівіі, але ў некаторых іншых краінах рэгіёну. У прыватнасці, туарэгі, якія ваявалі за Кадафі і беглі потым ад рэпрэсій паўстанцаў у Малі, паднялі там і ўзялі пад кантроль большую частку яе тэрыторыі, стварыўшы там самаабвешчаную дзяржаву Азавад. Незалежнасць туарэгі жадалі атрымаць даўно. У 1990—1995 і 2007—2009 гадах у паўночных раёнах Нігера і Малі адбыліся ўзброеныя выступленні, якія былі паспяхова падушаныя ўладамі, а туарегскія паўстанцы эмігравалі ў Лівію, дзе ўвайшлі ў склад лівійскай арміі. Плямёнам не ўдалося адстаяць незалежнасць, і ў 2013 годзе, шмат у чым дзякуючы, туарэгі пацярпелі паражэнне. У той жа час, як і ў Лівіі, ваенныя дзеянні прыцягнулі ўвагу тэрарыстычных арганізацый, і на змену туарэгам прыйшлі баевікі АКСІМ і.
У сваю чаргу на тэрыторыі Лівіі разгараўся тэрытарыяльны канфлікт туарэгаў з тубу за кантроль над горадам Убары, размешчаным паблізу Себхі. Сутычкі пачаліся ў верасні 2014 года. Тады арабскае племя аўлада суліман, вораг тубу, падтрымала туарэгаў і разам з імі заняла пазіцыі на гары Тэндзі на поўнач ад горада, у той час як тубу ўзялі ўсходнюю частку горада і прылеглыя перадгор’і, адрэзаўшы ўсходнюю дарогу, якая вядзе да крэпасці Себха, занятай туарэгамі. Па меры развіцця канфлікту абодва бакі атрымалі падмацаванне. Тубу мабілізавалі некалькі соцень супляменнікаў з суседніх Чада і Нігера, а таксама завербавалі байцоў з Судана. Туарэгі правялі мабілізацыю ў гарадах і Себха, накіраўшы некалькі сотняў байцоў ва Убары. 23 лістапада 2015 года пры пасрэдніцтве Катара ўсталяваны рэжым спынення агню паміж плямёнамі; абедзве групы пагадзіліся выйсці з Убары і дазволіць арабам з племені хасаўна ўвайсці ў горад, каб выступіць у ролі міратворцаў. У сакавіку 2017 года прадстаўнікі туарэгаў, тубу і аўлада суліман падпісалі мірны дагавор у Рыме ў якасці замены для няўдалага спынення агню 2015 года, усталяванага Катарам. У лютым 2019 года варагуючыя плямёны часова аб’ядналіся пад пачаткам УНА і яго туарэгскім камандзірам генералам Алі Кана, каб прыпыніць прасоўванне арміі фельдмаршала Халіфа Хафтара ў Фецане.
Беларуска-непальскія адносіны
17 сакавіка 2014 г. Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Індыя В. А. Прыма прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Федэратыўнай Дэмакратычнай Рэспубліцы Непал па сумяшчальніцтве з рэзідэнцыяй у г.Нью-Дэлі. У жніўні 2000 года Міністэрствам замежных спраў Рэспублікі Беларусь выдадзена экзекватура Ганаровага консула Каралеўства Непал у Рэспубліцы Беларусь падданаму Каралеўства Непал Упендра Махата.
24 лістапада 2009 г. Аджэя Радж Сумаргі Параджулі прызначаны Ганаровым консулам Рэспублікі Беларусь у г.Катманду. Для развіцця міжпарламенцкіх сувязяў у Нацыянальным сходзе Рэспублікі Беларусь шостага склікання сфарміравана рабочая група па супрацоўніцтве з Парламентам Непала.
Устаноўлены пабрацімскія адносіны паміж г. Мiнскам і сталіцай Непала г. Катманду. Пры садзейнічанні Пасольства і ва ўзаемадзеянні з МНС Беларусі была арганізавана пастаўка гуманітарнага грузу ў Непал для пацярпелых ад землятрусу вясной 2015 года.
Аб’ём беларуска-непальскага гандлю ў 2017 годзе склаў 2 960,6 тыс. долараў, сфармаваны пераважна за кошт імпарту з Непала. У мэтах развіцця гандлёва-эканамічнага супрацоўніцтва прапрацоўваецца серыя ўзаемных візітаў дзелавых колаў дзвюх краін, у тым ліку пад эгідай Беларускай гандлёва-прамысловай палаты, пры садзейнічанні Ганаровага консула Рэспублікі Беларусь у г. Катманду А. Р. Сумаргі Параджулі і Ганаровага консула Непала ў Рэспубліцы Беларусь У. Махата.
Дагаворна-прававая аснова для развіцця культурна-гуманітарнага супрацоўніцтва знаходзіцца ў стадыі фарміравання. Бакамі разглядаецца праект Пагаднення паміж Міністэрствам адукацыі Рэспублікі Беларусь і Міністэрствам адукацыі Федэратыўнай Дэмакратычнай Рэспублікі Непал аб супрацоўніцтве ў сферы адукацыі. Кантакты ў галіне навукі і культуры з Непалам на рэгулярнай аснове не ажыццяўляюцца.
Спаса-Праабражэнская царква (Краснадворцы)
Гісторыя
У 1993 годзе па багаслаўленні Філарэта была створана рэлігійная грамада. Набажэнствы здзяйсняліся ў часовым драўляным будынку, абсталяваным пад царкву. У 1999 годзе ў недабудаваным храме была адслужана першая літургія.
Архітэктура
Архітэктура храма вырашана ў неарускім стылі ў выглядзе цэнтрычнага вежападобнага 8-граннага 2-яруснага аб’ёму. Верхні светлавы 8-гранны барабан завершаны гранёным шатром з цыбулепадобным купалам і залачоным крыжом. Грані аб’ёму завершаны паўкруглымі закамарамі, прарэзаны па восі сіметрыі трайнымі і адзінарнымі арачнымі вузкімі і высокімі аконнымі праёмамі, круглымі люкарнамі над імі, фланкіраваны слаістымі лапаткамі. Нізкі прытвор пад бочкападобным дахам мае арачны перспектыўны ўваходны партал.
Свята-Параскева-Пятніцкая царква (Гоцк)
Свята-Параскева-Пятніцкая царква — драўляны праваслаўны храм у аграгарадку Гоцк Салігорскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Каржа, 38.
Гісторыя
Па благаславенні мітрапаліта Мінскага і Слуцкага Філарэта ў 1998 годзе была зарэгістравана праваслаўная грамада.
У Гоцк будынак храма быў перавезены з вёскі Бранчыцы, дзе ў 1930-я гады ён быў прыстасаваны пад клуб. У Бранчыцах храм быў асвечаны ў гонар Святога Георгія, меркаваная дата яго будаўніцтва — 1840 год.
У 1999 годзе пробашчам храма быў прызначаны святар Аляксандр Чарнушэнка, 20 чэрвеня 1999 года адбылося першае набажэнства.
10 кастрычніка 2000 года мітрапаліт Мінскі і Слуцкі Філарэт асвяціў храм у гонар святой пакутніцы Параскевы Пятніцы.
Спіс аб’ектаў PGC (2581001—2582000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2581001—2582000)
Чарна Бяластоцка
Чарна Бяластоцка (Czarna Białostocka) — горад у Польшчы, у атачэнні Кнышынскай пушчы. Уваходзіць у склад Беластоцкага павета Падляскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Чарна Бяластоцка. Займае плошчу 14,28 км². Насельніцтва 9,4 тыс. чал. (на 2018).
Спаса-Ушэсцеўская царква (Вялікі Рожан)
Спаса-Ушэсцеўская царква — драўляны праваслаўны храм у в. Вялікі Рожан Салігорскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Садовая.
Гісторыя
Пабудавана ў 1985—1988 гады з дрэва на месцы храма, збудаванага ў 1845 годзе на сродкі князя Вітгенштэйна. Перад храмам пастаўлена 2-ярусная зрубна-каркасная званіца. Пробашчам з’яўляецца іерэй Віктар Сцяпанавіч Варашкевіч.
Архітэктура
Вырашана ў традыцыях народнага храмабудаўніцтва XIX ст. Падоўжаны ў плане прамавугольны зруб завершаны 4-гранным ярусам з цыбулепадобным купалам на 8-гранным барабане. З усходняга боку далучана прамавугольная з бакавымі рызніцамі апсіда, завершаная макаўкай, з заходняга — прамавугольны прытвор, 2-схільны дах якога таксама завершаны макаўкай. Фасады прарэзаны арачнымі і квадратнымі аконнымі праёмамі. Уваход аформлены слуповым ганкам пад 2-схільным пакрыццём.
Царква Свяціцеля Георгія Магілёўскага (Чырвоная Слабада)
Царква Свяціцеля Георгія Магілёўскага — мураваны праваслаўны храм у гарадскім пасёлку Чырвоная Слабада Салігорскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Горкага 2Б.
Гісторыя
Першая вядомая царква згарэла ад грамавога ўдару ў 1877 годзе. На тым месцы была пабудавана новая драўляная царква за кошт вернікаў і абшарнікаў Якулы і Шаблоўскага.
У 1936 годзе царква была разбурана, з яе бярвён былі складзены 4 жылыя хаты ў Чырвонай Слабадзе. Падчас вайны ўсе 4 дома згарэлі.
28 красавіка 1992 года была зарэгістравана парафія. У 1996 годзе храм быў пабудаваны і ў 1997 годзе асвячоны мітрапалітам Філарэтам.
У 2015 годзе прыход быў перарэгістраваны пад назвай «Прыход храма свяціцеля Георгія Магілёўскага».
Шчучын (Польшча)
Шчучын (Szczuczyn) — горад у Польшчы ў Граеўскім павеце Падляскага ваяводства ў гістарычнай вобласці Мазовія. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Шчучын. Займае плошчу 13,23 км². Насельніцтва 3,4 тыс. чал. (на 2018).
Васількаў
Васількаў (Wasilków) — горад у Польшчы ў Беластоцкім павеце Падляскага ваяводства ў даліне ракі Супрасль. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Васількаў. Займае плошчу 28,15 км². Насельніцтва 11 тыс. чал. (на 2018). Да канца XVIII ст. адносіўся да Гродзенскага павета і эканоміі.
Свята-Мікалаеўская царква (Абідземля)
Свята-Мікалаеўская царква — драўляны праваслаўны храм-капліца у в. Абідземля Салігорскага раёна Мінскай вобласці.
Новы кінатэатр «Парадыза»
«Новы кінатэатр „Парадыза“» (Nuovo Cinema Paradiso) — італьянска-французскі мастацкі фільм рэжысёра Джузэпэ Тарнаторэ, які выйшаў на экраны ў 1988 годзе. Галоўныя ролі выканалі Філіп Нуарэ і Жак Перэн.
Свята-Мікалаеўская царква (Абідземля)
Гісторыя
3 ліпеня 2011 годзе адбылося асвячэнне капліцы. Настаяльнікам з’яўляецца протаіерэй Рыгор Віктаравіч Бяляцкі.
Архітэктура
Іканастас капліцы складзены з абразоў старадаўняй школы беларускага іканапісу. Знаходзіцца абраз Святой Троіцы, які быў знойдзены ў Пакроўскай царкве в.Чыжэвічы, куды перш быў прынесены з Пакроўскай царквы в. Вялікі Рожан у XVIII стагоддзі. Астатнія старадаўнія выявы таксама знаходзіліся ў вёсках Беларусі. Арыгіналы абразоў сёння захоўваюцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь.
Новы кінатэатр «Парадыза»
Прэм’ера фільма адбылася 29 верасня 1988 года на фестывалі ў Італіі, 17 лістапада карціна выйшла ў італьянскі пракат. У маі 1989 года фільм быў паказаны ў межах конкурснай праграмы 42-га Канскага кінафестывалю, дзе быў удастоены Гран-пры журы. Апроч таго фільм атрымаў больш за 20 кінематаграфічных узнагарод, сярод якіх «Залаты глобус» і «Оскар» за найлепшы фільм на замежнай мове.
Існуе тры версіі фільма: міжнародная (124 хвіліны), італьянская (155 хвілін) і рэжысёрская (174 хвіліны).
Свята-Пакроўская царква (Вясея)
Свята-Пакроўская царква — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Вясея Слуцкага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Пакроўская,1.
Гісторыя
У красавіку 1998 года быў прызначаны першы пробашч — іерэй Вячаслаў Шолах. У ліпені 2004 года настаяцелем быў прызначаны іерэй Генадзь Станкевіч.
4 лютага 2007 года храм быў асвячоны мітрапалітам Мінскім і Слуцкім Філарэтам.
Архітэктура
Пабудавана з цэглы ў традыцыях рэтраспектыўна-рускага стылю. Да малітоўнай кубападобнай залы далучаны бакавыя прыдзелы. У сілуэце пануюць цыбулепадобныя галоўкі над 4-гранным ярусам малітоўнай залы і над шатром 8-граннай званіцы. Са старажытнага царкоўнага дойлідства запазычаны какошнікавы фрыз, вокны-трафорыумы, шырынкавыя лапаткі, ганак-рундук. Архітэктурная каларыстыка заснавана на спалучэнні чырвонага фона цаглянай муроўкі сцен і сілікатнай выкладкі элементаў архітэктурнага дэкору.
Міхалова (Польшча)
Міхалова (Michałowo) — горад у Польшчы ў Беластоцкім павеце Падляскага ваяводства на рацэ Супрасль. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Міхалова. Займае плошчу 2,1451 км². Насельніцтва 3 тыс. чал. (на 2018). Закладзены ў 1832 г. Севярынам Міхалоўскім як фабрычны пасёлак. У сярэдзіне ХІХ ст. тут дзейнічала чатыры суконныя фабрыкі.
Ліпень (археалагічны помнік)
У 2010 годзе селішча было занесена ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэгіянальнага значэння.
Плошча каля 3,5 га. Абследавалі ў 1926 годзе С. С. Шутаў і М. М. Улашчык, у 1965 годзе — Л. Д. Побаль, у 1978 годзе — A. Р. Мітрафанаў. У 2001 годзе А. У. Ільюцік даследавала 96 м² ва ўсходняй частцы помніка. У 2009 годзе абследаваў Ю. А. Заяц. Матэрыялы даследаванняў знаходзяцца ў Інстытуце гісторыі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі.
Культурны пласт складе 0.35—0.4 м. і прасочваецца на ўсёй плошчы селішча, асабліва ў абрыве берага Свіслачы. Адносіцца да культуры тыпу верхняга пласта Банцараўшчыны (VI — VIII стагоддзі), эпохі Кіеўскай Русі (X — XIII стагоддзі).
Знойдзены грубаляпная кераміка жалезнага веку (гладкасценная, штрыхаваная і з расчосамі), фрагменты гаршкоў тэракогавага XII — 1-й паловы XIII стагоддзяў і моранага 2-й паловы XVI — XVII стагоддзяў, гліняная абмазка, фрагмент прасліца і грузік, жалезныя каваныя цвікі і нож, донца прамавугольнай формы шклянога штофа, крамянёвы скрабок.
Культура Лінгбі
Культура Лінгбі — археалагічная культура эпохі мезаліту. Вылучана Г. Экхалмам у 1920-я г. на падставе рагавых (матыкі тыпу Лінгбі) і крамянёвых (масіўныя наканечнікі стрэл) вырабаў, знойдзеных на кліфе Нёрэ-Лінгбі на паўночным захадзе Ютландыі ў паўночнай Даніі. Тэрмін «культура Лінгбі» ў навуковы зварот увёў у 1936 г. англійскі археолаг Дж. Кларк. Культура Лінгбі была аднесена да кола культур з чаранковымі наканечнікамі стрэл. Больш дакладная характарыстыка крамянёвага інвентару была распрацавана Т. Матыясенам па падставе даследаванняў стаянкі Броме (Bromme) на востраве Зеландыя ў Даніі ў 1944—1946 гг. 3 гэтага моманту ўжываецца складаная назва культуры Броме-Лінгбі ці Броме (Лінгбі).
Даследаванне
Даследаваннямі культуры займаліся: Г. Швабедысен, В. Таўтэ, Р. Рымантэне, Р. Шыльд, Я. К. і С. К. Казлоўскія, З. Сульгастоўская, Л. Л. Залізняк, К. Шымчак, Е. Лібера, Г. В. Сініцына, М. Кабусевіч і інш.
Асаблівасці
Паходжанне культуры Лінгбі Т. Матыясен звязвае з помнікамі тыпа Фон-Рабер, якія ўваходзяць у кола познамадленскіх на тэрыторыі Францыі. Ёсць і гіпотэзы аб фарміраванні культуры Лінгбі на аснове культуры федэрмесер ці на аснове помнікаў мадлена тыпу Тает.
Бліжэйшыя да Беларусі помнікі культуры Лінгбі вядомы на тэрыторыі Паўднёвай Літвы. Аб прысутнасці на тэрыторыі заходняй часткі Беларускага Палесся элементаў лінгбійскай традыцыі згадваў У. Ф. Ісаенка. Носьбіты культуры Лінгбі пэўны час засялялі паўднёвы захад Беларусі. На тэрыторыі Заходняга Палесся асобныя элементы і комплексы культуры выяўлены на стаянках Адрыжын, Арэхава-1, Бабровічы-2, Моталь-1, 5, 17, Пагост-Загародскі, Глінна-1, 2 і інш. 3-за адсутнасці дадзеных радыёвугляроднага аналізу акрэсліць дакладны час іх існавання даволі складана. Хутчэй за ўсё, як і ў іншых рэгіёнах Еўропы, гэта быў перыяд і, магчыма, пачатак  (9—8-е тыс. да н.э.). Працягам культуры Лінгбі лічыцца арэнсбургская культура. Л. Залізняк адзначае, што лінгбійскія і арэнсбургскія комплексы ўяўляюць сабой 2 стадыі развіцця тэхнакомплексу з чаранковымі наканечнікамі стрэл.
Францішак Бялінскі (1742—1809)
Франці́шак Бялі́нскі (1742 — 24 кастрычніка 1809, Варшава) — генерал-маёр войска кароннага, пісар вялікі каронны, асветнік, педагог, прыхільнік усеагульнай адукацыі. З шляхецкага роду Бялінскіх герба Юноша, сын Міхала Бялінскага.
Староста асецкі ад 1757, чэрскі ад 1760, падкаморы надворны Аўгуста III ад 1761, у 1765—1795 староста штумскі, у 1780 кандыдат у мазавецкія ваяводы, у 1784—1793 пісар вялікі каронны. Ад 1776 сябар Адукацыйнай камісіі. Прыхільнік асветы для ўсіх станаў і таксама для жанчын. Спрыяў увядзенню новых праграм адукацыі на польскай мове. Першым у Рэчы Паспалітай прапанаваў стварэнне адукацыйнае сеткі для кожнага стану (парафіяльныя школы — для сялян і мяшчан, ваяводскія — для шляхты; семінарыі для святароў). У 1780—1782 — сябар Пастаяннай Рады. У 1760 атрымаў Ордэн святога Станіслава, у 1785 — Ордэн Белага арла.
Падчас паўстання 1794 года генеральны камісар правіянту і фуражу з рангам генерал-маёра. Арганізоўваў забеспячэнне і ўзбраенне войска, фактычна быў галоўным кватармайстрам войска. Пазней узначаліў Генеральны Камісарыят, створаны 6 верасня 1794 Касцюшкам для кантролю забеспячэння ўсіх дывізій, раскватараваных пад Варшавай.
Свята-Мікалаеўская царква (Лядна)
Гісторыя
Прыход храма Свяціцеля Мікалая Цудатворца быў зарэгістраваны 3 верасня 2008 года. Прыход прыстасаваў пад малітоўнае памяшканне сельскі дом.
21 траўня 2017 года епіскап Слуцкі і Салігорскі Антоній здзейсніў чын асвячэння храма.
Пробашчам храма зэяўляецца іерэй Павел Сяргееў.
Свята-Ушэсцеўская царква (Нясвіж)
Свята-Ушэсцеўская царква — мураваны праваслаўны храм у горадзе Нясвіж Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці.
Гісторыя
Будаўніцтва храма пачалося ў 2005 годзе. Да 2014 года сцены былі цалкам гатовы і пачаўся мантаж даху, які быў завершаны да зімы 2015 года. У 2016 годзе будаўніцтва было цалкам завершана. Храм быў асвячоны 3 ліпеня 2016 года мітрапалітам Філарэтам і епіскапам Слуцкім і Салігорскім Антоніем.
Свята-Мікалаеўская царква (Лучнікі)
Свята-Мікалаеўская царква — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Лучнікі Слуцкага раёна Мінскай вобласці. Размешчаны ў цэнтральнай частцы паселішча.
Гісторыя
22 мая 1999 года протаіерэем Міхалам Вейга была здзейснена закладка будаўніцтва храма. Грамада была зарэгістравана 30 чэрвеня 1999 года.
Першым настаяцелем да 6 чэрвеня 2008 года быў святар Сергій Чарны. Цяперашні настаяцель — святар Ігар Штэпа.
Архітэктура
Галоўны інжынер Б. П. Яноўскі.
Свята-Георгіеўская царква (Нясвіж)
Свята-Георгіеўская царква — мураваны праваслаўны храм у горадзе Нясвіж Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Казлова, 5.
Гісторыя
Пабудавана ў 1954 годзе. Пробашч храма з’яўляецца протаіерэй Яўген Пятровіч Лабынька.
Архітэктура
Пабудаваена з дрэва і цэглы. Твор народнага дойлідства. Прамавугольны аб’ём накрыты вальмавым дахам, завершаным па цэнтры 2-ярусным 8-гранным шатровым барабанам. Да фасада далучаны 2-ярусны цагляны прытвор, завершаны трохвугольным франтонам. Сцены прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі. Побач пастаўлена 2-ярусная 4-гранная драўляная званіца пад пакатым 4-схільным пакрыццём.
Царква Святой Ганны (Аношкі)
Царква Святой Ганны — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Аношкі Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца ў цэнтры паселішча.
Гісторыя
Храм быў асвячоны ў 2001 годзе. Першым настаяцелем храма стаў іерэй Дыянісій Пясецкі. У 2008 годзе ў храме быў праведзены капітальны рамонт фасада. У лістападзе 2015 года храм набыў набор з 4-х званоў.
Архітэктура
Пабудавана з цэглы. Вырашана прамавугольным аб’ёмам, накрытым 2-ярусным 2-схільным дахам і завершаным цыбулепадобным купалам. Прамавугольная апсіда накрыта вальмавым дахам. Фасады расчлянёны прамавугольнымі ўрубнымі аконнымі праёмамі.
Свята-Мікалаеўская царква (Цімкавічы)
Свята-Мікалаеўская царква — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Цімкавічы Капыльскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Нясвіжская, 7.
Гісторыя
У 1886 годзе згадваецца Свята-Мікалаеўская царква. Яна была разбурана ў 30-я гады XX-га стагоддзя. У Цімкавічах служыў святапакутнік Пётр Грудзінскі.
Прыход аднавіў дзейнасць у 1999 годзе. Новы храм быў асвячоны 27 лістапада 2017 года епіскапам Слуцкім і Салігорскім Антоніем.
Віктар Іванавіч Шорыкаў
Віктар Іванавіч Шорыкаў (нар. 1950, г. Маларыта, Брэсцкая вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
У 1966—1971 гадах вучыўся ў Магілёўскім машынабудаўнічым інстытуце па спецыяльнасці «будаўнічыя і дарожныя машыны і абсталяванне». У 1971—1973 гадах служыў у радах Савецкай Арміі. У 2006 годзе скончыў Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «дзяржаўнае кіраванне нацыянальнай эканомікай».
У 1973—1976 гадах працаваў інжынерам, старэйшым інжынерам Магілёўскага завода прылад для падрыхтоўкі першаснай інфармацыі, у 1976—1978 гадах начальнік бюро па новай тэхніцы, у 1978—1985 гадах начальнік цэха (з 1981 года — Магілёўскі завод «Тэхнапрыбор»). У 1985—1991 гадах дырэктар Магілёўскага завода «Чырвоны металіст». З ліпеня 1991 па 2002 года генеральны дырэктар «Тэхнапрыбора».
З года па  года займаў пасаду старшыні Магілёўскага гарадскога выканаўчага камітэта.
Узнагароды
Узнагароджаны ў 1981 годзе Граматай Вярхоўнага Савета БССР, у 1982 годзе — знакам «Выдатнік прыборабудавання», у 1999 годзе — прысвоена званне «Заслужаны работнік прамысловасці Рэспублікі Беларусь».
Спіс аб’ектаў PGC (2582001—2583000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2582001—2583000)
Міхаіл Веньямінавіч Могілеў
Міхаіл Веньямінавіч Мо́гілеў ( — ) — вучоны ў галіне акушэрства і гінекалогіі, доктар медыцынскіх навук (1939), прафесар (1946).
Біяграфія
Нарадзіўся у горадзе Звэныгародка Кіеўскай губерні (сучасны адміністрацыйны цэнтр Звэныгародскага раёна Украіны). У 1924 годзе скончыў Кіеўскі медыцынскі інстытут. У 1945—1948 гг. працаваў загадчыкам кафедры акушэрства і гінекалогіі Кішынёўскага медыцынскага інстытута, у 1955—1961 гг. — загадчыкам кафедры акушэрства і гінекалогіі Благавешчанскага медыцынскага інстытута. З 1964 года на пасадзе загадчыка кафедрай акушэрства і гінекалогіі ў Гродзенскім медыцынскім інстытуце.
Навуковая дзейнасць
Аўтар больш за 50 навуковых прац, у тым ліку 2 манаграфій. Працы па эварыяльным інкрэце і яго ўзаемадзеянні з ганадатропнымі гармонамі цяжарных. Пад кіраўніцтвам М. В. Могілева абаронены 8 кандыдацкіх дысертацый.
Сярод апублікаваных прац:
Свята-Крыжаўзвіжанская царква (Цапра)
Свята-Крыжаўзвіжанская царква — мураваны праваслаўны храм у в. Цапра Клецкага раёна Мінскай вобласці.
Гісторыя
Першая драўляная царква ў Цапры ўзгадаваецца ў пачатку XVI стагоддзя. У 1696 годзе царква была ўніяцкай.
У 1828 годзе манастыр быў закрыты, а царква стала дзейнічаць як прыхадская. На той час царква ўяўляла сабой збудаванне з драўляных брусоў на каменным фундаменце, мела крыжападобны выгляд, была крыта гонтай, з адным купалам адкрытым, а другім — глухім.
У перыяд Вялікай Айчыннай вайны была часткова разбурана агароджа, а са званіцы прапалі званы. У сярэдзіне 1960-х гадоў царква была разбурана, царкоўную маёмасць часткова перавезлі ў горад Клецк.
У 1992 годзе была зарэгістравана праваслаўная абшчына. У 2004 годзе царква была асвячона мітрапалітам Мінскім і Слуцкім Філарэтам.
У 2011 годзе была пабудавана дарога да храма, а ў 2012 годзе былі заменены два купалы з крыжамі на новыя залатыя купалы.
Маргарэт Мэры Бэкет
Маргарэт Мэры Бэкет (Margaret Mary Beckett; нар. 15 студзеня 1943) — брытанскі дзяржаўны дзеяч, дэпутат Палаты абшчын з 1974 па 1979 і з 1983 года, намеснік старшыні Лейбарысцкай партыі з 18 ліпеня 1992 па 21 ліпеня 1994 года. Пасля смерці лідара партыі Джона Сміта выконвала абавязкі лідара лейбарыстаў з 12 мая 1994 па 21 ліпеня 1994 года.
Фёдар Іванавіч Самохін
Фёдар Іванавіч Самохін (Фёдор Иванович Самохин; 12 люты 1918 года, Хутар Быстряковский, Ніжне-Чырскі раён, Валгаградская вобласць, СССР — 17 ліпеня 1992 года, Бішкек, Кіргізія) — савецкі пісьменнік. Член КПСС (1944). Член СП СССР (1958).
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1918 годзе на тэрыторыі вобласці войскі Данскога. У 1940 годзе скончыў Ніжне-Чырскую сярэднюю школу. У 1944 годзе Ф. Самохін вучыўся на курсах газетных работнікаў у Маскве. Працоўную біяграфію пачаў у 1934 годзе учетчиком ў родным калгасе, з 1940 па 1942 гады працаваў старэйшым счетоводом Ніжне-Чырскага рыбнай пункта.
Быў удзельнікам Вялікай Айчыннай вайны. З 1942 па 1943 год быў членам бюро Ніжне-Чырскага падпольнага райкама камсамола, з'яўляўся разведчыкам партызанскага атрада «Смерць фашызму», дзе быў цяжка паранены. Пасля вызвалення гэтага раёна ад ворагаў Ф. Самохін быў прызначаны рэдактарам раённай газеты «Калгаснік Дона».
Памёр у 1992 годзе.
Творчасць
Для Фёдара Самохіна, як і для многіх пісьменнікаў яго пакалення, незабыўны падзеяй стала Вялікая Айчынная вайна. Першай кнігай пісьменніка з'явіўся апавяданне «разведчыца Клаўдзія Панчишкина», пра байца партызанскага атрада Ніжне-Чырскага раёна, выдадзены ў 1952 годзе. Асаблівае месца ў шэрагу створаных Фёдарам Самохін твораў займала аповесць «Чолпонбай». Таксама Фёдар Самохін прымаў удзел у перакладзе і выданні зборніка твораў кіргізскіх пісьменнікаў-франтавікоў «Звяно, комуз!» (1985). Цэнтральная тэма творчасці Фёдара Самохіна - любоў да роднай зямлі, да дома, дзе ён нарадзіўся, да краіны.
У 1949 году Фёдар Самохін пераехаў ў Фрунзе і паступіў у апарат газеты «Комсомолец Кіргізіі». Тут, па сутнасці, і пачыналася яго журналісцкая і пісьменніцкая біяграфія. Фёдар Самохін выяўляў не толькі працавітасць, але і асабістую мужнасць. Не маючы абедзвюх ног, ён, тым не менш, часта і шмат ездзіў па рэспубліцы, вывучаў яе людзей і прыроду, знаёміўся з цікавымі людзьмі, якія сталі пасля героямі яго кніг. Вялікае месца ў творчасці Фёдара Самохіна заняў нарыс — самы баявой, аператыўны жанр літаратуры. Адзін з нарысаў, напісаны Фёдарам Самохін, пад назвай «Крывёю сэрца», быў апублікаваны ў зборніку «Героі суровых гадоў». З нататнікам журналіста ў кішэні Фёдар Самохін аб'ездзіў усю Кіргізію.
Ён быў у жывёлаводаў Сусамыра і будаўнікоў Токтогульской ГЭС, у нафтавікоў Избаскента і хлопкоробов Араван, у гідролагаў Орта-Токо і рыбакоў Ісык-Куля, у гарнякоў Кызыл-Кія і буракаводамі Кеминской даліны. Фёдар Самохін горача, з сапраўднай запалам і захапленнем адгукаўся на самыя надзённыя, самыя актуальныя тэмы тых дзён. Героі яго твораў — простыя савецкія людзі, шараговыя вялікай арміі стваральнікаў, будаўнікоў новага грамадства. І як вынік гэтай шматгадовай і многотрудной дзейнасці — кнігі пра сучаснікаў — аповесць «Дом майго бацькі» і асабліва раман «Чуйскай разлівы». Праца ў журналістыцы дала яму багаты жыццёвы матэрыял, адтачыць літаратурнае майстэрства. Фёдар Самохін напісаў шэраг аповесцяў: «Хлопчык з Сталінграда», «Дон — рака партызанская», «Чолпонбай», «Дом майго бацькі», «Чуйскай разлівы», «Тры выспы», «Радзіма, я вярнуся!», А таксама шэраг іншых аповесцяў пра сельскага жыцця тых дзён, а таксама шмат апавяданняў.
У гонар 60-годдзя Фёдара Самохін выдавецтва «Кыргызстан» выпусціла зборнік пад назвай «Выбранае», у кнігу ўвайшлі лепшыя аповесці, ужо выдаваліся ў рэспубліцы і ў Маскве — «Чолпонбай», «Тры выспы», «Радзіма, я вярнуся!».
У гонар 70-годдзя Фёдара Самохіна выдавецтва «Кыргызстан» выпусціла зборнік лепшых аповесцяў і апавяданняў, напісаныя аўтарам за многія гады яго творчай дзейнасці. У іх ярка і пераканаўча апавядаецца пра брацкую дружбу народаў, пра нашых сучаснікаў, іх працы і духоўных якасцях.
Лапы (Польшча)
Лапы (Łapy) — горад у Польшчы, на рацэ Нараў. Уваходзіць у склад Беластоцкага павеа Падляскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Лапы. Знаходзіцца за 28 км на паўднёвы-захад ад Беластока. Займае плошчу 12,14 км². Насельніцтва 15,7 тыс. чал. (на 2019).
Транспарт
Чыгуначная станцыя на лініі Беласток — Варшава, з адгалінаваннем на Астралэнку.
Гісторыя
У 1940—1944 гадах — цэнтр Лапскага раёна БССР.
Рафал Чарвякоўскі
Рафа́л Ю́заф Чарвяко́ўскі (1743, Пінск, цяпер Брэсцкая вобласць, Беларусь — 1816, Кракаў, цяпер Польшча) — беларускі хірург-навуковец. Доктар медыцыны. Аўтар 12 тамоў па хірургіі. Вынаходнік некалькіх хірургічных прылад і спосабаў умяшання.
Біяграфія
У 1762 годзе 18-гадовым юнаком скончыў у Пінску школу манаскага ордэна піяраў, у які ўступіў. У 1765 годзе скончыў тамсама піярскае вучылішча. У 1771 годзе паступіў у Рымскі ўніверсітэт (Папская дзяржава), дзе 16 сакавіка 1776 года атрымаў ступеню доктара медыцыны. Пражываў у Рыме пры падтрымцы доктара філасофіі Гуга Калантая родам з Валынскага ваяводства, які быў сябрам Адукацыйнай камісіі Рэчы Паспалітай. У 1777 годзе рымскі Папа Пій VI вызваліў Рафала Чарвякоўскага на яго ўласную просьбу ад духоўнага звання, бо тое было несумяшчальным з лячэннем жанчын. Праходзіў лекарскую практыку ў шпіталях сталіцаў 6 дзяржаў Заходняй Еўропы: Неапалю (Неапалітанскае каралеўства), Фларэнцыі (Вялікае герцагства Тасканскае), Турына (Сардзінскае каралеўства), Вены (Вялікае княства Аўстрыя), Парыжу (каралеўства Францыя) і Берліну (каралеўства Прусія). 5 кастрычніка 1779 года накіраваўся з Пінска ў Кракаў (Польскае каралеўства) выкладаць медыцыну ў Галоўнай кароннай школе. У 1780 годзе атрымаў званне прафесара. Заснаваў кафедру анатоміі, хірургіі і акушэрства і стаў іх першым выкладчыкам у Кракаве. Таксама стварыў першы ў Кракаве анатамічны тэатр. У 1785 годзе кароль і вялікі князь Станіслаў Аўгуст Панятоўскі ўзнагародзіў яго залатым медалём і прызначыў прыдворным урачом. Рафал Чарвякоўскі зрабіў першае ў Кракаве ўскрыццё трупа чалавека і праводзіў сшыванне ранаў жывата і кішак, трэпанацыю чэрапа і трахеатамію. Падчас паўстання Касцюшкі 1794 года быў галоўным урачом лазарэта пры саборы святога Пятра ў Кракаве (Рэч Паспалітая). У 1796 годзе выдаў «Практычную хірургію». У 1816 годзе апублікаваў «Падрыхтоўку да хірургічнай дапамогі». У 1816—1817 гадах выйшаў яго 6-томнік «Агляд хірургічных інструментаў». Агулам выдаў 12 тамоў даследаванняў па хірургіі. Вынайшаў некалькі хірургічных прылад і спосабаў умяшання. Падрыхтаваў звыш 200 вучняў.
Хорашч
Хорашч (Choroszcz) — горад у Польшчы, на рацэ Гараднянцы. Уваходзіць у склад Беластоцкага павеа Падляскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Хорашч. Знаходзіцца за 5 км на захад ад Беластока. Займае плошчу 16,79 км². Насельніцтва 5,8 тыс. чал. (на 2018). У горадзе знаходзіцца палаца-паркавы комплекс — летняя рэзідэнцыя вялікага кароннага гетмана Яна Клеменса Браніцкага (XVIII стагоддзе).
Мозель (значэнні)
Назву Мозель маюць:
Свята-Пакроўская царква (Пясочнае)
Свята-Пакроўская царква — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Пясочнае Капыльскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіацца на вул. Леніна, 8.
Гісторыя
У 1751 годзе ўспамінаецца Святая-Пакроўская царква, якая была знішчана агнём. У 1811 годзе новая царква згарэла паўторна. У 1822 годзе быў пабудаваны новы храм.
У 1873—1874 гадах на сродкі казны і прыходу будуецца новая драўляная Святая-Пакроўская царква. Яна праіснавала да 1933 года. Царква была разабрана, а з царкоўнага бруса была пабудавана школа.
З 27 верасня 2002 года пробашчам прыхода быў святар Віктар Машлякевіч. У 2004 годзе быў закладзены падмурак пад царкву, і далейшае будаванне працягнулася да 2008 года. 14 кастрычніка 2009 года царква была асвячона мітрапалітам Мінскім і Слуцкім Філарэтам. З 20 снежня 2009 года пробашчам храма з’яўляецца іерэй Віталь Станкевіч.
Спіс аб’ектаў PGC (1109001—1110000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1109001—1110000)
Дзетлеф Кобеля
Дзе́тлеф Ко́беля (Detlef Kobjela, 7 красавіка 1944, вёска Рогазна, Лужыца, Германія — 18 мая 2018, Будзішын, Лужыца, Германія) — сербалужыцкі кампазітар і музыказнаўца. Унёс значны ўклад у захаванне і развіццё музычнай культуры сербалужыцкага народа. Лаўрэат прэміі імя Якуба Чышынскага (1978).
Біяграфія
З 1967 па 1980 год працаваў музычным драматургам у Сербалужыцкім нацыянальным ансамблі. Да 1981 года выкладаў музыку ў Сербалужыцкай вышэйшай школе ў Котбусе. З 1970 па 1990 гады — навуковы сакратар Рабочай групы музыкантаў-лужычанаў ў «Саюзе кампазітараў і музыказнаўцаў ГДР» (Arbeiterkreises Sorbischer Musikschaffender im Verbande der Komponisten und Musikwissenschaftler der DDR).
З 1980 года — галоўны музычны драматург Сербалужыцкага нацыянальнага ансамбля і з 1990 па 1995 гады — кіраўнік гэтага музычнага калектыву.
З 1968 года займаўся кампазітарскай дзейнасцю. Яго творчасць ўключае шматлікія музычныя творы, у тым ліку кінематаграфічную музыку, шматлікія песні і харавыя творы. Яго творы ў асноўным выконваліся ў Лужыцы і былі звязаны з музычнай культурай сербалужыцкага народа.
Спіс аб’ектаў PGC (2585001—2586000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2585001—2586000)
Спіс аб’ектаў PGC (2583001—2584000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2583001—2584000)
Спіс аб’ектаў PGC (2584001—2585000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2584001—2585000)
Спіс аб’ектаў PGC (2587001—2588000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2587001—2588000)
Спіс аб’ектаў PGC (1111001—1112000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1111001—1112000)
Спіс аб’ектаў PGC (2589001—2590000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2589001—2590000)
Спіс аб’ектаў PGC (2588001—2589000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2588001—2589000)
Спіс аб’ектаў PGC (2586001—2587000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2586001—2587000)
Спіс аб’ектаў PGC (2590001—2591000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2590001—2591000)
Спіс аб’ектаў PGC (2591001—2592000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2591001—2592000)
Спіс аб’ектаў PGC (1112001—1113000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1112001—1113000)
Спіс аб’ектаў PGC (1113001—1114000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1113001—1114000)
Спіс аб’ектаў PGC (2597001—2598000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2597001—2598000)
Спіс аб’ектаў PGC (2598001—2599000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2598001—2599000)
Спіс аб’ектаў PGC (1115001—1116000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1115001—1116000)
Спіс аб’ектаў PGC (2594001—2595000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2594001—2595000)
Спіс аб’ектаў PGC (2596001—2597000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2596001—2597000)
Спіс аб’ектаў PGC (2600001—2601000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2600001—2601000)
Спіс аб’ектаў PGC (1114001—1115000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1114001—1115000)
Спіс аб’ектаў PGC (2601001—2602000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2601001—2602000)
Спіс аб’ектаў PGC (1117001—1118000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1117001—1118000)
Спіс аб’ектаў PGC (2599001—2600000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2599001—2600000)
Спіс аб’ектаў PGC (2595001—2596000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2595001—2596000)
Спіс аб’ектаў PGC (2602001—2603000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2602001—2603000)
Спіс аб’ектаў PGC (2605001—2606000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2605001—2606000)
Спіс аб’ектаў PGC (2606001—2607000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2606001—2607000)
Спіс аб’ектаў PGC (2607001—2608000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2607001—2608000)
Спіс аб’ектаў PGC (2604001—2605000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2604001—2605000)
Спіс аб’ектаў PGC (1116001—1117000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1116001—1117000)
Спіс аб’ектаў PGC (2603001—2604000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2603001—2604000)
Спіс аб’ектаў PGC (2608001—2609000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2608001—2609000)
Спіс аб’ектаў PGC (1118001—1119000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1118001—1119000)
Спіс аб’ектаў PGC (2609001—2610000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2609001—2610000)
Спіс аб’ектаў PGC (1119001—1120000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1119001—1120000)
Спіс аб’ектаў PGC (1121001—1122000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1121001—1122000)
Спіс аб’ектаў PGC (2613001—2614000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2613001—2614000)
Спіс аб’ектаў PGC (2614001—2615000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2614001—2615000)
Спіс аб’ектаў PGC (2612001—2613000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2612001—2613000)
Спіс аб’ектаў PGC (2618001—2619000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2618001—2619000)
Спіс аб’ектаў PGC (2616001—2617000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2616001—2617000)
Спіс аб’ектаў PGC (1120001—1121000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1120001—1121000)
Спіс аб’ектаў PGC (2622001—2623000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2622001—2623000)
Спіс аб’ектаў PGC (2619001—2620000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2619001—2620000)
Спіс аб’ектаў PGC (1123001—1124000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1123001—1124000)
Спіс аб’ектаў PGC (2623001—2624000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2623001—2624000)
Спіс аб’ектаў PGC (2621001—2622000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2621001—2622000)
Спіс аб’ектаў PGC (2628001—2629000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2628001—2629000)