cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Рамон Марыя дэль Валье Інклан
Біяграфія
Прадстаўнік «Пакалення 1898 года». Ранняя творчасць (цыкл аповесцей «Санаты», ч. 1—4, 1902—05) пад уплывам лацінаамерыканскага мадэрнізму і французскага дэкадансу. Пазнейшыя творы адметныя ўвагай да фальклору і гісторыі роднай Галісіі: трылогія «Карлісцкая вайна» (1908—09), драматычны цыкл «Варварскія камедыі» (1907—22). У 1920-я г. працаваў над «эсперпента» — драматычным жанрам, які папярэднічаў сюррэалізму і тэатру абсурду (блізкі да трагіфарса). У п'есах «Рогі дона Ахінеі» (1921), «Убранне нябожчыка» (1926) і інш. праз гратэск, абагульненасць вобразаў і парадзіраванне штампаў класічнай літаратуры высмеяў афіцыйную ідэалогію і косны быт правінцыяльнай Іспаніі. Аналіз феномена ваеннай дыктатуры лацінаамерыканскага тыпу ў рамане-памфлеце «Тыран Бандэрас» (1926). Аўтар няскончанай гістарычнай трылогіі «Арэна Іберыйскага цырка» (т. 1—2, 1927—28, т. 3, выд. 1958). Зборнікі вершаў «Водар легенды» (1907), «Люлька гашышу» (1919) і інш. ў цэлым вытрыманы ў стылістыцы лацінамерыканскага мадэрнізму.
Міхаіл Якаўлевіч Ленсу
Біяграфія
Скончыў Шадрынскі педагагічны інстытут (Шадрынск Курганскай вобласці РСФСР; 1950). З 1962 года працаваў у Мінскіх педагагічным і медыцынскім інстытутах, Беларускім інстытуце механізацыі сельскай гаспадаркі. З 1974 года ў Рэспубліканскім інстытуце вышэйшай школы БДУ (у 1980—1990 загадваў кафедрай).
Дзейнасць
Аўтар навуковых прац па праблемах рэлігіязнаўства (філасофія і сацыялогія рэлігіі), педагогіцы вышэйшай школы і методыцы выкладання сацыяльна-гуманітарных навук.
Асноўныя творы:
Лук’янаўка (рака)
Лук’я́наўка, Леніндарскі канал — рака ў Добрушскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Уць (басейн Дняпра). Даўжыня 9 км. Пачынаецца за 2 км на поўдзень ад аграгарадка Леніна, упадае ў Уць за 1,5 км на паўночны ўсход ад вёскі Лук’янаўка. Рэчышча каналізаванае.
Еўрапейскі аўтамабіль года
Еўрапейскі аўтамабіль года (European Car of the Year) — міжнародная ўзнагарода ў галіне аўтабудавання, якая прысуджаецца групай прафесійных еўрапейскіх аўтамабільных журналістаў. Конкурс праводзіцца з 1963 года, быў створаны па ініцыятыве галандскага часопіса Autovisie.
Элі Жазеф Картан
Элі Жазеф Картан (Élie Joseph Cartan;, Далам’ё, Ізер, Францыя — , ) — французскі матэматык, член Парыжскай АН (1931). Бацька матэматыка Анры Картана.
Біяграфія
Скончыў Вышэйшую нармальную школу (1891, Парыж), з 1912 года прафесар Парыжскага ўніверсітэта. Вучань Гастона Дарбу і Софуса Лі.
Асноўныя працы — па тэорыі бесперапынных груп, дыферэнцыяльных ураўненняў і дыферэнцыяльнай геаметрыі.
У 1894 годзе заклаў асновы алгебраічнай тэорыі груп Лі. У 1913 годзе пабудаваў тэорыю прадстаўленняў паўпростых груп Лі з дыферэнцыяльнай геаметрыяй і тапалогіяй. У 1899—1902 гадах стварыў так званы метад знешніх форм, які дазволіў яму вырашыць праблему сумеснасці сістэм пфафавых ураўненняў. У дыферэнцыяльнай геаметрыі шматмерных прастор ім пабудаваны абагульненыя прасторы афіннай, праектыўнай і канформнай складнасці і, акрамя таго, дадзены агульны метад рухомага рэпера, які ў злучэнні з метадам вонкавых форм з’яўляецца эфектыўным сродкам рашэння геаметрычных праблем.
Аўтар шэрагу важных работ у галіне матэматычнай фізікі.
Мікалай Андрэевіч Васількоў
Мікалай Андрэевіч Васількоў (нар., в. Бярозаўка, Кармянскі раён, Гомельская вобласць) — беларускі ўрач, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.
Біяграфія
Скончыў Віцебскі медыцынскі інстытут, урач-лячэбнік; Беларускую медыцынскую акадэмію паслядыпломнай адукацыі па спецыяльнасці «Грамадскае здароўе і ахова здароўя». Працаваў участковым тэрапеўтам, загадчыкам тэрапеўтычнага аддзялення, намеснікам галоўнага ўрача, загадчыкам паліклінікі тэрытарыяльнага медыцынскага аб'яднання, галоўным урачом абласной клінічнай паліклінікі, начальнікам упраўлення аховы здароўя Гомельскага аблвыканкама. З'яўляўся дэпутатам гарадскога Савета дэпутатаў, абласнога Савета дэпутатаў. Ганаровы грамадзянін Кармянскага раёна Гомельскай вобласці. З 2016 года дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.
Узнагароды
Узнагароджаны медалём «За працоўныя заслугі», знакам «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь.
Асабістае жыццё
Жанаты, мае дачку.
Іван Кузьміч Сіўцоў
Іван Кузьміч Сіўцо́ў ( — ) — беларускі пісьменнік.
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і ў вёсцы Бакунавічы (Чэрыкаўскі раён Магілёўскай вобласці Беларусі). У 1940 годзе скончыў школу ў Чэрыкаве і паступіў у Ленінградскае авіятэхнічнае вучылішча. У час Вялікай Айчыннай вайны авіямеханік, удзельнік баёў пад Сталінградам. У 1944 годзе быў дэмабілізаваны па стане здароўя (захварэў туберкулёзам ) і вярнуўся на радзіму. Працаваў у Чэрыкаўскім раённым камітэце КП(б)Б. У 1948 годзе скончыў Рэспубліканскую партыйную школу пры ЦК КПБ. У 1948—1950 гадах працаваў у Магілёўскім абкаме КПБ інструктарам, загадчыкам сектара друку. У 1950—1952 гадах супрацоўнік рэдакцыі часопіса «Бярозка», з 1952 года — у рэдакцыі часопіса «Беларусь».
Творчасць
У друку пачаў выступаць з 1947 года. Аўтар артыкулаў, нарысаў, апавяданняў, аповесці «Самыя юныя» (1949). Займаўся перакладамі. Аўтар рамана «Нягоды і радасці» (1960).
Член Саюза пісьменнікаў СССР з 1949 года.
Картан
Картан — прозвішча.
Іспанія ў Другой сусветнай вайне
Іспанія афіцыйна не ўдзельнічала ў Другой сусветнай вайне.
Нягледзячы на ідэалагічную блізкасць, у прыватнасці, антыкамунізм і антысаветызм дзяржаў восі, іспанскі дыктатар генерал Франсіска Франка быў супраць непасрэднага ўдзелу краіны ў вайне. Ва ўрадзе ў той час знаходзіліся як германафілы, так і англафілы. Калі пачалася вайна, міністрам замежных спраў быў англафіл Хуан Бейгбедэр-і-Ацьенса. Хуткае прасоўванне Германіі ў Еўропе прымусіла Франка замяніць яго на Рамона Серана Суньера, які лічыўся адным з галоўных прыхільнікаў далучэння Іспаніі да баявых дзеянняў. Пасля паражэнняў нацысцкай Германіі 1942 года на Усходнім фронце і ў Паўночнай Афрыцы Франка зноў змяніў курс, прызначыўшы міністрам Франсіска Гомеса-Хордана, які спачуваў брытанцам. Іншым уплывовым англафілам быў герцаг Альба, пасол Іспаніі ў Вялікабрытаніі.
У пачатку Другой сусветнай вайны Германія планавала захапіць брытанскі Гібралтар, які займаў стратэгічную пазіцыю над Гібралтарскім праліўвам, злучаючы Міжземнае мора з Атлантычным акіянам. Для гэтага Генштаб запланаваў на 1940—1941 год правядзенне аперацыі «Фелікс», падчас якой нямецкія войскі павінны былі штурмаваць Гібралтар з сушы, з тэрыторыі Іспаніі. Афіцыйны Мадрыд адпрэчыў прапанову Гітлера захапіць брытанскае ўладанне. Франка баяўся ўступаць у вайну на баку краін восі, разумеючы, што яго ўзброеныя сілы не змогуць абараніць Канарскія астравы і Іспанскае Марока ад брытанскага нападу. Пазней іспанскі кіраўнік нават размясціў палявыя арміі ў Пірэнеях, баючыся магчымай нямецкай акупацыі Іберыйскага паўвострава.
Пры ўсім тым, у знак прызнання дапамогі, атрыманай ад Германія і Італіі падчас грамадзянскай вайны ў Іспаніі, рэжым Франка аказваў ім матэрыяльную і ваенную падтрымку, у тым ліку дазволіўшы добраахвотнікам ваяваць супраць СССР.
У цэлым, добраахвотнікі з ліку іспанскіх грамадзян служылі ў абодвух бакоў, у значнай ступені адлюстроўваючы сваю пазіцыю ў мінулай грамадзянскай вайне: калі франкісты змагаліся за краіны восі, то рэспубліканцы далучыліся да антыгітлераўскай кааліцыі.
Кажамякін
Кажамякін — рускае прозвішча.
Ежы Францішак Грабоўскі
Ежы Францішак Грабоўскі (Jerzy Franciszek Grabowski; ?, мястэчка Свянцяны — пасля 1801) — вялікалітоўскі ваенны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Грабоўскіх герба «Окша». Нарадзіўся ў сям’і Яна Ежы. Ахрышчаны 27 красавіка 1756 года ў мястэчку Койданава. Генерал-інспектар войскаў літоўскіх у 1783—1789 гадах, генерал-лейтэнант (1789). Удзельнік падрыхтоўкі паўстання 1794 года, карыстаўся даверам Т. Касцюшкі. Удзельнік бітвы пад Соламі 15 чэрвеня 1794 года, абароны Вільні ў ліпені 1794 года. 3 кастрычніка 1794 года камандзір Наднарвенскай дывізіі.
1 лістапада 1794 года здаўся прускім войскам, быў зняволены ў Расіі, вызвалены Паўлам I. Выехаў у Парыж, дзе выступаў за стварэнне «літоўскіх» легіёнаў з былых вялікалітоўскіх вайскоўцаў. У 1798—1799 гадах галоўнакамандуючы войскамі Рымскай рэспублікі.
У 1801 годзе прэтэндаваў на пасаду камандзіра пасля адстаўкі. Далейшы лёс невядомы.
Усходняя правінцыя (Замбія)
Усходняя правінцыя (Eastern Province) — адна з дзевяці правінцый Замбіі, якая размяшчаецца на ўсходзе краіны, мяжуе на ўсходзе з Малаві і на поўдні з Мазамбікам. Адміністрацыйны цэнтр — Чыпата. Плошча — 69 106 км², насельніцтва складае 1 306 173 (на 2000 год).
NGC 2465
NGC 2465 — зорка ў сузор’і Рысь.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Вашынгтон Уізардс
Вашынгтон Уізардс (Washington Wizards) — прафесійны баскетбольны клуб, які выступае ў Нацыянальнай баскетбольнай асацыяцыі. Каманда была заснавана ў 1961 годзе. Клуб базіруецца ў горадзе Вашынгтон, акруга Каламбія.
Чэмпіёны ў 1978
IC 5064
IC 5064 — галактыка тыпу SBa (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Індзеец.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Нізкі Рынак
Ні́зкі Ры́нак — гістарычная мясцовасць у цэнтры Мінска, старажытны асяродак гандлю ў горадзе. Месціцца пры ўтоку ракі Нямігі ў Свіслач.
Архітэктурнымі дамінантамі мясцовасці былі замак, Халодная сінагога, комплекс кляштара баніфратаў з касцёлам Святога Яна і царква Святых Апосталаў Пятра і Паўла. Пасля Другой сусветнай вайны гістарычная забудова была цалкам зруйнаваная савецкімі ўладамі.
На паўднёвы ўсход ад Нізкага Рынка пачынаюцца Цёмныя Крамы, па поўдзень — Высокі Рынак, на захад — Ракаўскае прадмесце, на поўнач — Замчышча.
Гісторыя
Нізкі Рынак пачаў забудоўвацца як гандлёва-рамесніцкі пасад перад паўднёвай сцяной замка, за валамі і ровам, пры ўтоку ракі Нямігі ў Свіслач. Размешчаная на хісткай абалоне, мясцовасць часта пакутавала ад паводак.
Да канца XVI — пачатку XVII стст. Нізкі Рынак значна павялічыўся. Тут утварыліся новыя вуліцы і завулкі. Цэнтральнымі і найбольш вялікімі трасамі Нізкага Рынка былі старадаўнія вуліцы Няміга, Ракаўская і Зыбіцкая. Вуліца Няміга пачала ўтварацца, мяркуючы паводле археалагічных матэрыялаў, дзесьці ў XIII ст. на старым гандлёвым гасцінцы на паўднёвы захад паабапал невялікай, але паўнаводнай у старажытнасці рэчкі. Вуліца Зыбіцкая пачыналася непасрэдна з плошчы Нізкага Рынка і праходзіла на паўднёвы ўсход уздоўж правага берага Свіслачы ля падножжа ўзгорка Высокага Рынка. Траса вуліцы злучала Нізкі Рынак з Валокамі Полацкімі. Вуліца Казьмадзям’янаўская злучала мясцовасць з Цёмнымі Крамамі, Школьная — з Высокім Рынкам. У пачатку ХХ ст. Замчышча ўваходзіла ў другую паліцэйскую частку горада.
Варонічы (Вілейскі раён)
Варо́нічы (, Вороничи) — вёска ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Крывасельскага сельсавета.
Да 12 чэрвеня 1958 года вёска ўваходзіла ў склад Кузьміцкага сельсавета, да 24 ліпеня 1995 года — у складзе Рэчкаўскага сельсавета, да 28 мая 2013 года — у складзе Куранецкага сельсавета.
Нямецкая акупацыя Беларусі (1941—1944)
Нямецкая акупацыя Беларусі — акупацыя нямецка-фашысцкімі войскамі ў 1941—1944 тэрыторыі БССР (у межах 1941 года). Радыкальнай польскай гістарыяграфіяй не прызнаецца як цэлы прадмет вывучэння, і падзяляецца на акупацыю Усходняй Польшчы і акупацыю БССР у межах 1938 г.
Пасля поўнага захопу нямецкімі войскамі (1941), тэрыторыя БССР была падзелена на наступныя зоны кіравання: тылу армейскай групы «Цэнтр», рэйхскамісарыятаў «Остланд» і «Украіна», генеральнай акругі Усходняя Прусія.
На акупаванай тэрыторыі з першых дзён Вялікай Айчыннай вайны дзейнічалі савецкія партызанскія фарміраванні. Таксама з 1941 сюды была распаўсюджана дзейнасць польскіх партызанскіх сіл, а польскія падпольныя арганізацыі існавалі і ў даваенны перыяд 1939—1941. У шэрагу раёнаў Брэсцкай вобласці дзейнічалі ўкраінскія АУН і УПА.
Эвакуацыя ў савецкі тыл
Пакуль нямецкія войскі хутка прасоўваліся на ўсход, захоплівая цэлыя раёны, у якіх нават не паспелі абвясціць эвакуацыю, сярод большасці раённых партыйных кіраўнікоў панавала разгубленасць, і нават паніка. Так, у тэлефанаграме сакратар Кармянскага райкома КП(б)Б А. І. Рыцінкаў паведаміў, што 8 камуністаў і 11 старшынь сельсаветаў перайшлі на бок ворага. У дакладной запісцы сакратара Рагачоўскага райкама КП(б)Б значыцца, што 20 камуністаў-кіраўнікоў «змаладушнічалі і самастойна пакінулі раён». Старшыня Лідскага выканкома Ф. І. Зайцаў у дакладной запісцы, адзначыў, што пасля трохразовай спробы дабіцца ад абласнога кіраўніцтва ў Баранавічах адказу на пытанне «Што рабіць — эвакуіраваць насельніцтва ці не?», пачуў параду: «Рабіце так, як вам падказвае мэтазгоднасцт». Ацэньваючы сітуацыю, кіраўнік Лідскага выканкама заўважыў, што працаўнікі раёна і Баранавіцкай вобласці адчуваюць разгубленасць, прычым не з-за боязі за свой лёс, а з прычыны бездапаможнасці і няведання таго, што трэба рабіць.
Нацыянальная палітыка
На захопленай Трэцім Рэйхам тэрыторыі БССР пад акупацыяй апынулася каля 8 млн чалавек, а таксама 900 тыс. савецкіх ваеннапалонных. Нямецкай адміністрацыяй праводзілася палітыка генацыду, рабавання і гвалту. Усё гэта адбывалася па нямецкаму плане «Ост».
Першым крокам акупантаў стала ўвядзенне абмежаванняў грамадзянскіх свабод мясцовага насельніцтва. Было абвешчана надзвычайнае становішча. Усё насельніцтва, якое пражывае на акупаванай тэрыторыі, падлягала абавязковаму ўліку і рэгістрацыі ў мясцовых адміністрацыях. Забаранялася дзейнасць усіх арганізацый, а таксама правядзенне мітынгаў і сходаў. Уводзіўся прапускны рэжым і дзейнічаў каменданцкая гадзіна. З першых дзён вайны немцы праводзілі масавыя чысткі: забівалі камуністаў, камсамольцаў, актывістаў савецкай улады, прадстаўнікоў інтэлігенцыі. З асаблівай жорсткасцю знішчалася «расава шкодная» частка насельніцтва: яўрэі, цыганы, фізічна і псіхічна хворыя.
Масавае знішчэнне насельніцтва ажыццяўлялі асаблівыя аператыўныя групы — айнзацгрупы, якія дзяліліся на спецыяльныя і аператыўныя.
На тэрыторыі Беларусі фашыстамі было створана 260 канцэнтрацыйных лагераў смерці, іх філіялаў і аддзяленняў. Самым буйным з'яўляўся Трасцянецкі лагер смерці, у якім за гады вайны было знішчана 206,5 тыс. чалавек.
У гарадах арганізоўваліся спецыяльныя зоны пражывання яўрэяў — гета. Усяго ў Беларусі было створана, па розных дадзеных, ад 111 да больш чым 200, а па дадзеных доктара гістарычных навук Эмануіла Іофе — 299 гета ў 277 населеных пунктах на даваеннай тэрыторыі БССР, з якіх на сучаснай тэрыторыі Беларусі — 238 гета ў 216 населеных пунктах. Найбольш буйныя гета меліся ў Мінску, Гродне, Бабруйску, Баранавічах, Брэсце, Пінску, Слоніме, Гомелі. Яўрэі падвяргаліся сістэматычнаму мэтанакіраванаму знішчэнню ў рамках палітыкі «канчатковага рашэння яўрэйскага пытання».
У мэтах барацьбы з анцігерманскім супраціўленнем нямецкімі акупацыйнымі ўладамі шырока выкарыстоўваліся карныя экспедыцыі (антыпартызанскія аперацыі). Знішчаліся цэлыя раёны, якія ператвараліся ў «зоны пустыняў». За час акупацыі БССР было праведзена звыш 140 карных экспедыцый. Першая з іх — «Прыпяцкія балоты» — адбылася ў ліпені — жніўні 1941 на тэрыторыі Брэсцкай, Мінскай, Пінскай і Палескай абласцей. За час аперацыі нямецкімі карнымі атрадамі было расстраляна 13788 чалавек. За ўвесь час нямецкай акупацыі было знішчана 628 населеных пунктаў разам з жыхарамі, 5295 населеных пунктаў знішчаныя з часткай жыхароў.
Найбольш буйнымі карнымі аперацыямі з'яўляліся «Арол», «Трыкутнік», «Чароўная флейта», «Котбус», «Герман». У справаздачы аб выніках экспедыцыі «Герман» (ліпень — жнівень 1943), праведзенай на тэрыторыі Валожынскага, Івянецкага, Любчанскага, Навагрудскага і Юрацішкаўскі раёнаў, К. фон Готберг паведамляў у Берлін, што забіта 4280 чалавек, ўзята ў палон 20944 чалавек, у тым ліку 4180 дзяцей. Нямецкімі салдатамі было рэквізавана 3145 курэй, 6776 кароў, 499 цялят, 9571 авечак, 1517 свіней і звыш 100 сельскагаспадарчых машын.
Нямецкія акупацыйныя ўлады часта выкарыстоўвалі дзяцей у якасці. Мясцовае насельніцтва прыцягвалася да расчыстцы замініраваных участкаў, было жывым шчытом у баявых аперацыях супраць партызан і войскаў Чырвонай Арміі. Нямецкай адміністрацыяй ужывалася ў Германію, Аўстрыю, Францыю, Чэхію. Такіх «добраахвотных» работнікаў называлі остарбайтары. З Беларусі было вывезена каля 400 тыс. чалавек. 186 тыс. беларусаў загінула на працах.
Усе эканамічныя і прыродныя рэсурсы захопленых раёнаў былі абвешчаныя нямецкай уласнасцю. Уводзілася абавязковая працоўная павіннасць. Аб сутнасці эканамічнай палітыкі ва Усходняй Еўропе (уключаючы Беларусь) можна меркаваць па патрабаваннях рэйхсмаршала Г. Герынга да рейхскамісараў у жніўні 1942.
Вы накіраваны туды для таго, каб працаваць на дабрабыт нашага народа, а для гэтага неабходна забіраць усё магчымае. Пры гэтым мне абсалютна ўсё роўна, калі вы мне скажаце, што людзі акупаваных абласцей паміраюць з голаду. Хай паміраюць, абы толькі былі жывыя немцы. Я зраблю ўсё — я прымушу выканаць пастаўкі, якія на вас ускладаю, і калі вы гэтага не зможаце зрабіць, тады я пастаўлю на ногі органы, якія пры любых абставінах вытрасуць гэтыя пастаўкі.
Усе гэтыя мерапрыемствы, якія праводзяцца нямецкай адміністрацыяй на тэрыторыі Беларусі, спрыялі ўздыму вызваленчага руху. З першых дзён вайны беларусы пачалі аказваць супраціўленне нямецкім акупацыйным уладам. Пасля ўвядзення розных абмежаванняў і падаткаў незадаволенасць сярод мірнага насельніцтва нарастала ў геаметрычнай прагрэсіі, што дазволіла паспяхова арганізаваць партызанскі рух на Беларусі.
Пачынаючы з 1942 дадаткова да дапаможнай паліцыі нямецкія ўлады фарміравалі на тэрыторыі Беларусі ваенна-паліцэйскія сілы, у т.л., беларускія (Беларускі корпус самааховы).
Людскія, матэрыяльныя і культурныя страты Беларусі падчас вайны
Паводле падлікаў нямецкіх даследчыкаў, на тэрыторыі Беларусі (у межах чэрвеня 1941 г.) пражывалі 10,6 млн. чал. З іх 7,88 млн (74,3%) беларусаў, 935 тыс. (8,8%) яўрэяў, 925 тыс. (8,7%) палякаў, 590 тыс. (5,6%) рускіх, 162,5 тыс. (1,5%) украінцаў, 90 тыс. (0,9%) літоўцаў, 6,5 тыс. (0,06%) немцаў.
Тры гады акупацыі Беларусі (1941—1944), падвойнае праходжанне германа-савецкага фронту, узброеныя сутычкі партызанскіх груп, мелі страшныя наступствы: загінула 2 млн чал. (з их ад 250 тыс. да 1 млн яўрэяў ), каля 3 млн чал. сталі бяздомнымі. Але, вельмі цяжка дакладна вызначыць колькасць чалавечых ахвяр у Беларусі падчас нямецкай акупацыі. У савецкія часы было прынята лічыць, што загінуў кожны чацвёрты жыхар Беларусі. Праз 50 гадоў пасля Другой сусветнай вайны афіцыйна лічылася, што колькасць ахвяр складалася 2 млн. 200 тыс. чал. Упершыню яна стала вядома ў 1944 г. у выніку абагульнення звестак «Надзвычайнай камісіі па расследаванні злачынстваў нямецка-фашысцкіх акупантаў».
Калі да колькасці «мірных жыхароў» практычна няма пытанняў, то да колькасці ваеннапалонных ёсць, бо не ўсе яны да вайны жылі на тэрыторыі БССР.
На мяжы XX—XXI стст. гэтая лічба была перагледжана як беларускімі, гэтак і замежнымі навукоўцамі. Так, А. Літвін сцвярджае, што Беларусьпадчас акупацыі згубіла ад 1 млн. 950 тыс. да 2 млн чал. Гэтая лічба ўлічвае беларусаў, што загінулі на тэрыторыі Беларусі, на фронце і падчас прымусовых прац у Германіі. Расійскі гісторык П. Палян цытуючы заключны даклад «Надзвычайнай камісіі» дэталізуе страты Беларусі па кожнай з 12 абласцей, што існавалі на той час. У гэтым дакладзе 1 360 034 чал. былі залічаны ў рубрыку «забітыя, закатаваныя мірныя жыхары», што складае 22,4 % ад усяго насельніцтва Беларусі на той час.
Даламіт
Даламіт — асадкавая горная парода, складаецца больш як на 95 % з мінералу даламіту. Карысны выкапень. Пашыраны ў асадкавай абалонцы Зямлі, залягаюць пластамі, лінзамі, купаламі, гнёздамі.
Нярэдка складае глыбока расчлянёныя горныя хрыбты і масівы, напрыклад Даламітавыя Альпы ў Італіі. Гэта горная парода здольная да карставання. У свеце вядомы шматлікія радовішчы даламіту.
На тэрыторыі Беларусі выяўлена 10 радовішчаў (у тым ліку распрацоўваецца радовішча Руба ў Віцебскай вобласці) з агульнымі запасамі каля 1 млрд тон.
Даламіт выкарыстоўваецца як вогнетрывалы матэрыял у металургіі, як сыравіна ў хімічнай і шкляной прамысловасці, у сельскай гаспадарцы для вапнавання глебы.
Тод Філіпс
Тод Філіпс (Todd Phillips; нар. 20 снежня 1970) — амерыканскі кінарэжысёр, сцэнарыст і прадзюсар, найбольш вядомыя фільмы: «Хлапечнік у Вегасе», «У прытык» і «Барат».
IC 5065
IC 5065 — галактыка тыпу SB0 (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Мікраскоп.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Заходняя правінцыя (Замбія)
Заходняя правінцыя (Western Province) — адна з дзевяці правінцый Замбіі, якая размяшчаецца на захадзе краіны, мяжуе на захадзе з Намібіяй і Анголай. Адміністрацыйны цэнтр — Мангу. Плошча — 126 386 км², насельніцтва складае 770 000 (на 2000 год).
Джон Уілард Мілнар
Джон Уілард Мілнар (John Willard Milnor; нар., Орындж, Нью-Джэрсі, ЗША) — амерыканскі матэматык. Член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (1963), замежны член Расійскай акадэміі навук (1994).
Скончыў Прынстанскі ўніверсітэт. Вучань вядомага таполага Ральфа Фокса. Працаваў у Інстытуце перспектыўных даследаванняў у Прынстане і ва Універсітэце Стоўні-Брук.
Асноўныя працы Мілнара па дыферэнцыяльнай тапалогіі.
Карозія
Карозія (ад Corrosio) — самаадвольнае разбурэнне металаў у выніку хімічнага або фізіка-хімічнага ўзаемадзеяння з навакольным асяроддзем. У агульным выпадку гэта разбурэнне любога матэрыялу: метал, кераміка, дрэва або палімер. Прычынай карозіі служыць тэрмадынамічная няўстойлівасць канструкцыйных матэрыялаў да ўздзеяння рэчываў, якія знаходзяцца ў кантактуемым з імі асяроддзі. Прыклад — кіслародная карозія жалеза ў вадзе: 4Fe + 6H2O + 3O2 = 4Fe(OH)3. Гідратаваны аксід жалеза Fe(OH)3 з’яўляецца іржой. У паўсядзённым жыцці для сплаваў жалеза (сталей) часцей выкарыстоўваюць тэрмін «іржаўленне». Менш вядомыя выпадкі карозіі палімераў. У дачыненні да іх існуе паняцце «старэнне», аналагічнае тэрміну «карозія» для металаў. Напрыклад, старэнне гумы з-за ўзаемадзеяння з кіслародам паветра або разбурэнне некаторых пластыкаў пад уздзеяннем атмасферных ападкаў, а таксама біялагічная карозія.
NGC 2466
NGC 2466 (іншыя абазначэнні — ESO 59-18, IRAS07456-7117, PGC 21714) — спіральная галактыка (Sc) ў сузор’і Лятучая Рыба.
Аляксей Сафронавіч Грыгор’еў
Аляксей Сафронавіч Грыгор’еў (, в. Кашуціна, Духаўшчынскі раён, Смаленская вобласць, Расія — красавік ) — беларускі эканаміст, спецыяліст у галіне эканомікі сельскай гаспадаркі. Доктар эканамічных навук (1983), прафесар (1984).
Біяграфія
Скончыў Гродзенскі дзяржаўны сельскагаспадарчы інстытут (1963).
Працаваў у Гродзенскім дзяржаўным аграрным універсітэце (з 1968, эканамічны факультэт, кафедра эканомікі АПК, прафесар, у 1982—1993 — загадчык кафедры, 1968—1982 — прарэктар).
Навуковыя інтарэсы: праблемы інтэнсіфікацыі сельскай гаспадаркі на аснове паскарэння навукова-тэхнічнага прагрэсу.
Узнагароды
Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга і інш.
Алег Парфір’евіч Чудакоў
Алег Парфір’евіч Чудакоў (, г. п. Сураж, Віцебская вобласць — ) — беларускі вучоны ў галіне сківічна-тваравай хірургіі. Заснавальнік і прэзідэнт Беларускай асацыяцыі сківічна-тваравых хірургаў. Доктар медыцынскіх навук (1975), прафесар (1977). Заслужаны дзеяч навук Беларусі (1997).
Біяграфія
Нарадзіўся 23 кастрычніка 1940 года ў г. п. Сураж Віцебскай вобласці.
Скончыў Пермскі медыцынскі інстытут (1964). З 1968 года ў Цюменскім медыцынскім інстытуце (з 1979 года загадчык кафедры). З 1980 гада ў Мінскім медыцынскім універсітэце (загадчык кафедры), адначасова (1986—1988) прарэктар па навуковай рабоце. З 1992 года — галоўны спецыяліст па сківічна-тваравай і пластычнай хірургіі.
Памёр 15 ліпеня 2021 года.
Дачка —  — беларуская вучоная ў галіне хірургічнай стаматалогіі.
Навуковая дзейнасць
Навуковыя працы па метадах пластычнага аднаўлення вялікіх дэфектаў твару і шыі. Аўтар шэрагу вынаходстваў.
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Жодзішкі)
Гісторыя
Уладальнікі мястэчка Осцікавічы заснавалі тут першы касцёл. У 1550 годзе ён узгадваецца ўжо як дзеючы ў межах Свірскага дэканата. Пры канцы XVI ст. па фундацыі наступных уладальнікаў, Кішкаў, у Жодзішках узводзіцца каменны кальвінскі збор у стылі рэнесанс. Па іншых звестках, яго пабудаваў на месцы касцёла Крыштаф Комар у 1612 годзе, а сын Крыштафа, Геранім Комар, вярнуў род у каталіцкую веру і да 1669 года пабудаваў новы драўляны касцёл пад тытулам Найсвяцейшай Тройцы, пры якім заснаваў парафіяльную школу. Іншыя крыніцы сцвярджаюць, што Крыштаф Комар у 1612 годзе пабудаваў касцёл, а Геранім павялічыўшы фундуш, падараваў яму маёмасць, пабудаваў плябанію і парафіяльную школу (не захаваліся).
Згодна з візітамі 1654—1700 гадоў касцёл ужо тады быў мураваны, меў дзве капліцы ў крылах трансепта — Маці Божай Ларэтанскай і св. Ганны — з адпаведнымі алтарамі і галоўны алтар Найсвяцейшай Тройцы. Пад галоўным алтаром знаходзіўся склеп з трунамі фундатараў і яшчэ два склепы былі зроблены «пад ларэтам». Побач з касцёлам стаялі гаспадарчыя будынкі, плябанія і шпіталь
У 1708 г. побач, у падоранай Барбарай (з Комараў) Мінкевіч (Міцкевіч) і яе сынам Адамам сядзібе, аселі езуіты. У 1727 г. яны пабудавалі касцёл Св. Іуды Тадэвуша, у 1745 г. адкрылі музычную бурсу, у 1767 г. — аптэку. Непадалёк ад збора ў 1757—1766 гадоў паводле праекта архітэктара Т. Жаброўскага пабудаваны двухпавярховы калегіум, для ўпрыгожання якога жывапіснымі размалёўкамі запрасілі беларускага мастака М. Бейтніка. З 1756 года тут пачалі выкладаць філасофію, так мясцовы калегіум перайшоў у ранг вышэйшых навучальных устаноў. Ад калегіума езуіты заснавалі місіі ў Войстаме і Данюшаве. Аднак сваёй галоўнай мэты айцы езуіты так і не дасягнулі — кальвіністы па-ранейшаму заставаліся ў Жодзішках і валодалі зборам.
У 1886 г. касцёл абкружаны высокай мураванай агароджай. У 1902 г. да яго прыбудаваны бакавыя капліцы. У гады Першай сусветнай вайны германскія войскі разбурылі вежы і арганізавалі ў будынку шпіталь, а потым шавецкую фабрыку.
Савецкая вуліца (Гомель)
Савецкая (былая Прабойная, Румянцаўская) вуліца — адна з галоўных вуліц горада Гомеля, другая па даўжыні (на 2004 год — каля 7600 метраў). Перасякае Цэнтральны раён і Чыгуначны раён. Пачынаецца ад плошча Леніна, сканчаецца ў гарадской рысы ў раёне пасёлка Чырвоны Кастрычнік. У апошні раз вуліца была пераназвана ў савецкія часы, адкуль і паўстала такая назва вуліцы вуліцы (назвы «Савецкая» прысвойваліся вуліцам у шматлікіх гарадах Савецкага Саюза).
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Жодзішкі)
Гісторыя
У 1924 г. пробашчам быў прызначаны прыхільнік беларусізацыі касцёла Вінцэнт Гадлеўскі. Троіцкі касцёл быў рэстаўрыраваны (на ўспамін аб пашкоджаннях часоў вайны над акном сакрыстыі былі ўмураваны часткі шрапнельных снарадаў). У 1929 годзе да парафіі далучылася капліца на ў Дубцы. У тыя гады ў парафіі было больш за 4100 вернікаў. У 1937 годзе мастак Пётра Сергіевіч размаляваў скляпенні касцёльных капліц. У савецкі час касцёл працягваў дзейнічаць.
Савецкая вуліца (Гомель)
З гісторыі
Відавочна, што вуліца размешчаная блізка да Сожа, з’яўляецца адной з самых старажытных гомельскіх, а яе ўзнікненне (дакладней забудовы на месцы сучаснай вуліцы Савецкай) павінна быць аднесена ніяк не пазней XVII стагоддзя.
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Жодзішкі)
Архітэктура
Спачатку будынак уяўляў сабой аднанефавы прамавугольны ў плане храм без апсіды, з двух’яруснай чацверыковай вежай-званіцай на галоўным фасадзе. Пры перабудове да нефа прыбудаваны вялікія прамавугольныя ў плане бакавыя капліцы з трохвугольнымі шчытамі ў завяршэнні тарцовых сцен, зменена арыентацыя храма на процілеглую — вежа апынулася над прэсбітэрыем (зруйнаваная пад час Першай сусветнай вайны).
Савецкая вуліца (Гомель)
З гісторыі
Да 1861 года вуліца насіла назву Прабойнай. Пазней называлася Румянцаўскай.
У кароткі перыяд нямецкай акупацыі ў часе Другой сусветнай вайны перайменаваная ў Гітлерштрасэ (Adolf-Hitler-Straße «вуліца Гітлера»).
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Жодзішкі)
Архітэктура
Цяпер гэта мураваны крыжападобны ў плане аднанефавы храм з больш нізкай квадратнай у плане алтарнай апсідай з сакрысціем на поўначы і вуглавымі контрфорсамі. Неф і капліца накрытыя двухсхільнымі дахамі. Галоўны фасад вырашаны плоскасна, завершаны шчытом, партал уваходу аформлены рустыкай. Сцены расчлянёныя плоскімі лапаткамі, прарэзаныя лучковымі вокнамі і нішамі, завершаныя прафіляваным карнізам. Унутры неф перакрыты цыліндрычным, капліцы — крыжовымі скляпеннямі. Над уваходам — хоры.
Савецкая вуліца (Гомель)
З гісторыі
Названая ў савецкі час Савецкай, калі такія назвы прысвойвалі ўрбанонімам у шматлікіх населеных пунктах СССР, захавала гэту назву і ў незалежнай Беларусі (ад 1991 года).
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Жодзішкі)
Архітэктура
Скляпенні капліц упрыгожаны ў 1-й палове ХХ ст. размалёўкай мастака П. Сергіевіча. У капліцы св. Пятра паказана казанне Апостала, укрыжаванне Пятра, уручэнне ключоў і выцягванне сецяў з рыбай; тут жа мастак пакінуў і сваю манаграму «P.S.1937». У капліцы Учынкаў Міласэрнасці таксама прадстаўлены 4 сцэны па краях скляпення: напаіць прагнучага, наведаць хворага, прыняць падарожнага, накарміць галоднага. У гэтых фрэсках мастак увекавечыў вобразы мясцовых парафіян (яшчэ да сённяшняга дня жыхары называюць тых, хто намаляваны) і нават самаго сябе.
Савецкая вуліца (Гомель)
З гісторыі
На вуліцы Савецкай у Гомелі (у яе пачатку) часткова захавалася гістарычная забудова пачатку XX стагоддзя — дамы № 4, 8, 10, 12, 20.
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Жодзішкі)
Архітэктура
На мясцовых могілках у руінным стане захавалася трох’ярусная каплічка-слупок. Калісьці стаялі ў мястэчку яшчэ дзве прыдарожныя капліцы: адна, пры павароце на могілкі, была прысвечана св. Ганне, другая, у цэнтры на скрыжаванні, — св. Яну Непамуцэну. У 1970-я гг. капліцы былі знесены, захавалася толькі фігурка св. Яна, якая цяпер стаіць у касцёле.
Савецкая вуліца (Гомель)
Забудова
На Савецкай у Гомелі засяроджана вялікая колькасць адміністрацыйных будынкаў, аб’ектаў гарадской інфраструктуры, устаноў адукацыі і культуры, прадпрыемстваў, банкаў, устаноў гандлю. Сярод найважнейшых з іх, у прыватнасці:
Славутасці
На вуліцы ўстаноўлены шэраг помнікаў (пераважна ў часы незалежнасці Беларусі) — Кірылу Тураўскаму, Францыску Скарыне, А. А. Грамыку,.
Плеяды
Плеяды:
Чарнышоў
Чарнышоў — прозвішча.
Пстрычка (націск клавішы)
Пстрычка, пстрык, або клік (click) — націск адной з кнопак указальнай прылады ўводу. Назва паходзіць ад асаблівасці большасці камп’ютарных мышэй.
Праваднік
У Правадніку Windows ёсць два рэжымы працы мышы:
Далей апісаны аперацыі, якія можна выканаць з дапамогай стандартнай трохкнопкавай мышы з кольцам у стандартным (класічным) рэжыме.
У кансолі Linux
Пры выкарыстанні бібліятэкі gpm становяцца магчымымі наступныя дзеянні мышшу:
Віталій Эдуардавіч Власевіч
Віталій Эдуардавіч Власевіч (нар., г. Бабруйск, Магілёўская вобласць) — беларускі палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.
Біяграфія
Скончыў прыватную ўстанову адукацыі «Інстытут парламентарызму і прадпрымальніцтва» па спецыяльнасці «Правазнаўства»; Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «Дзяржаўнае кіраванне і эканоміка».
Працаваў транспарціроўшчыкам зборачнага цэха № 2 завода масавых шын рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Беларускі шынны камбінат «Белшына»; майстрам участка зборкі, начальнікам зборачнага цэха № 2 завода масавых шын адкрытага акцыянернага таварыства «Белшына» (г. Бабруйск).
Асабістае жыццё
Жанаты.
Гільермі Энрыкіш ды Карвалью
Гільермі Энрыкіш ды Карвалью (Guilherme Henriques de Carvalho; 1 лютага 1793, Каімбра, каралеўства Партугалія — 15 лістапада 1857, Лісабон, каралеўства Партугалія) — партугальскі кардынал. Біскуп Лейрыі з 16 снежня 1842 па 24 лістапада 1845. Дзявяты Патрыярх Лісабона з 24 лістапада 1845 па 26 верасня 1869. Кардынал-святар з 19 студзеня 1846, з тытулам царквы Санта-Марыя-сопра-Мінерва з 30 лістапада 1854.
Паўночная Італія
Паўночная Італія (Italia Settentrionale) — агульнаўжывальнае культурнае, гістарычнае і геаграфічнае паняцце, без усялякага адміністрацыйнага выкарыстання, выкарыстоўваецца для абазначэння паўночнай часткі італьянскай дзяржавы, таксама вядомай як Il Nord, Settentrione або Alta Italia. Паводле градацыі 1-га ўзроўню NUTS Еўрапейскага саюза, гэтая тэрыторыя супадае з двума рэгіенамі, якія належаць італьянскай краіне:
Маямі Хіт
Маямі Хіт (Miami Heat) — прафесійны баскетбольны клуб, які выступае ў Нацыянальнай баскетбольнай асацыяцыі. Каманда была заснавана ў 1988 годзе. Клуб базіруецца ў горадзе Маямі, штат Фларыда.
Чэмпіёны ў 2006
Савецкі партызанскі рух (1941—1944)
Савецкі партызанскі рух (1941—1944), Партызанскі рух у гады Вялікай Айчыннай вайны — адна з форм узброенай партызанскай барацьбы савецкага народа супраць нямецка-фашысцкай акупацыі тэрыторыі СССР у часы Другой сусветнай вайны і Вялікай Айчыннай вайны.
Паводле арганізацыі і кіравання, і з улікам геаграфічных умоў, у савецкім партызанскім руху выдзяляюцца партызанскія рухі, якія дзейнічалі: у Беларусі (БССР), ва Украіне (УССР), у Прыбалтыцы, у Карэліі, у Расійскай Федэрацыі (РСФСР).
Таксама савецкія партызанскія злучэнні дзейнічалі пэўны час (у 1944), і па-за межамі СССР, а таксама існавалі савецкія партызанскія сілы ў складзе іншаземных антыфашысцкіх сіл.
Стварэнне партызанскіх груп і атрадаў пачалося адразу пасля пачатку баявых дзеянняў Германіі супраць СССР. У заходніх вобласцях у выніку хуткага прасоўвання нямецкіх войск за лініяй фронту заставалася вялікая колькасць савецкіх ваенных, партыйных і савецкіх работнікаў, якія і склалі на тых тэрыторыях аснову партызанскага руху першага года вайны. Далей на ўсход, сацыяльная база партызанскага руху ўключала ў сябе асабовы склад знішчальных батальёнаў, батальёнаў народнага апалчэння, дыверсійных і разведвальных груп НКУС і ГРУ, арганізацыйных груп, якія засылаліся на акупаваную тэрыторыю, партыйных і камсамольскіх арганізатараў, якіх кіравалі для арганізацыі падпольнай структуры партыйных арганізацый і інш.
Першыя партызанскія атрады: «Старасельскі» (кам. маёр Дародных), Жабінкаўскі раён (БССР), 23.6.1941; атрад пад кам. В. Каржа, Пінск (БССР), 26.6.1941 і інш.
Першае паведамленне Савінфармбюро аб баявых дзеяннях партызанаў было агучана 5.7.1941.
Кіраўніцтва
Камуністычная партыя паспяшалася ўзяць партызанскую барацьбу, якая пачала складвацца стыхійна, пад свой кантроль. Так, у дырэктыве СНК СССР і ЦК УКП(б) (29.6.1941) да партыйных органаў была пастаўлена задача арганізацыі партызанскіх атрадаў і дыверсійных груп. Публічна агучаная прамова І. В. Сталіна (3.7.1941) заклікала да «усенароднага супраціўлення ворагу». Пастанова ЦК УКП(б) «Аб арганізацыі барацьбы ў тыле германскіх войск» (18.7.1941) патрабавала, каб партызанскі рух фарміраваўся не толькі з партыйных актывістаў, але і наогул з усяго насельніцтва акупаваных тэрыторый.
Адзначаецца, што значэнне прамовы Сталіна было не толькі ў прадвызначэнні савецкай палітыкі, але і ў тым, што ва ўмовах тагачаснай жорсткай рэгламентаванасці грамадства прамова давала свайго роду дазвол на самастойныя дзеянні, пазбаўляла ад страху за выяўленую ініцыятыву, і многіх заахвоціла застацца ў нямецкім тыле і ўступіць у партызанскую барацьбу.
Апроч ЦК УКП(б), непасрэдна пытаннямі арганізацыі партызанскага руху ў пачатку вайны займаліся Галоўнае палітупраўленне Чырвонай Арміі, НКУС, ГРУ.
IC 5066
IC 5066 — галактыка тыпу S? (спіральная галактыка) ў сузор’і Паўлін.
Савецкі партызанскі рух (1941—1944)
Колькасць
У канцы 1941 года на ўсёй акупаванай тэрыторыі СССР дзейнічалі 2 тысячы партызанскіх атрадаў (да 90 тыс. байцоў).
У канцы 1943 года колькасць партызанскіх сіл складала: у Беларусі — 122 тыс.ч. (апроч іх, амаль 30,8 тыс.ч. перайшлі на савецкі бок фронту пры прасоўванні лініі фронту, : Савецкі партызанскі рух у Беларусі 1941-1944, ва Украіне — 43,5 тыс.ч. (апроч іх, амаль 15 тыс.ч. перайшлі на савецкі бок фронту пры прасоўванні лініі фронту), у Ленінградскай вобласці — 35 тыс.ч., у Калінінскай вобласці — 14 тыс.ч..
Д’Эўэс Коўк
Д'Эўэс Коўк (D'Ewes Coke; 1747 — 12 красавіка 1811 г., Бат) — парафіяльны пастар Пінкстана і Паўднёвага Нормантона ў Дэрбішырэ, уладальнік вугальнай шахты і філантроп.
Быў жанаты на Анне (Hannah), спадкаёмцы Джорджа Гейвуда Брымінгтанскага (George Heywood).
Паходжанне
Нарадзіўся ў Мэнсфілдскім Вудхаўсе (Mansfield Woodhouse) у 1747 годзе; быў адзіным сынам у сям'і Джорджа Коўка (1725—1759) і яго жонкі Элізабэт. Сам Джордж Коўк быў сынам іншага Д'Эўэса Коўка (пам. 1751) і яго першай жонкі Фрэнсіс Коўк і быў адзіным з трох дзяцей, хто выжыў у дзяцінстве. Бацька Коўка памёр у 1759 годзе, калі яго сыну было толькі дванаццаць гадоў.
Імя Д'Эўэс прыйшло ад прабабулі Коўка, Элізабэт Д'Эўэс (Elizabeth d'Ewes), якая была маці першага Д'Эўэса Коўка. Быўшы дачкой сэра Вілубі Д'Эўэса (Willoughby d'Ewes), барона Стоўлендтафт-Хола (Stowlangtoft Hall), яна была жонкай прадзеда Коўка, Хейгама Коўка (Heigham Coke). Яе дзедам быў сэр Сімондс Д'Эўэс (Simonds d'Ewes).
Спадчынныя карані сям'і Коўка дасягаюць XV стагоддзя і ўключаюць такіх выдатных людзей, як Джордж Коўк, біскуп Херэфорд, і сэр Джон Коўк, дзяржаўны сакратар пры каралю Карле I.
Сям'я Коўка валодала вугальнымі шахтамі ў Пінкстане, дзе Коўк пазней прафінансаваў будаўніцтва школы.
Біяграфія
Коўк атрымаў адукацыю ў Рэптанскай школе і Каледжы св. Джона ў Кембрыджы, дзе ён быў вымушаны аплачваць пражыванне і навучанне. Па атрыманні духоўнага сану ў 1770 годзе Коўк быў пасвечаны ў дэканы 23 Верасень 1770 і ў святары 15 снежня 1771 г. У 1771—1811 быў парафіяльным пастарам у Пінкстане і Паўднёвым Нормантане.
Ён ажаніўся з Ганнай, дачкі Джорджа Хейвуда (пам. 1818) з Брымінгтан-Хола (Brimington Hall), дзе Коўк правёў свае апошнія гады. У іх было тры сына, старэйшага з якіх назвалі Д'Эўэс Коўк (1774—1856), які быў спадчыннікам сям'і Коўкаў і стаў адвакатам. Другі сын таксама заняўся юрыспрудэнцыяй і стаў сэрам Уільямам Коўкам (1776—1818), суддзёй на Цэйлоне. Трэцім іх сынам быў Джон Коўк (пам. 1841), які служыў старэйшым шэрыфам Нотынгемшыра ў 1830 годзе. Джон Коўк таксама спрыяў стварэнню Пінкстанскай фарфоравай фабрыкі. Трое сыноў адыгралі сваю ролю ў адкрыцці чыгункі «Mansfield and Pinxton Railway», якая адкрылася ў 1819 годзе.
Коўк стаў членам Філасофскага таварыства Дэрбі, якое ўтварылася пасля пераезду ў горад Эразма Дарвіна.
Коўк памёр у Баце 12 красавіка 1811 і быў пахаваны ў Пінкстане.
Спадчына
Па яго апошняй волі ў Пінкстане была заснавана добраахвотная арганізацыя, у якую з прыбытку ад вугальных шахт залічалася пяць фунтаў у год, што дазволіла набываць кнігі бедным дзецям.
Science slam
Навуковы слэм або Science Slam — неакадэмічная форма навуковай камунікацыі, спаборніцтва ў выглядзе кароткіх выступленняў навукоўцаў і даследчыкаў з апавяданнямі аб сваіх навуковых даследаваннях з выкарыстаннем тэрмінаў зразумелых непадгатаваным слухачам. Асноўная мэта падобных мерапрыемстваў - папулярызацыя навукі і стварэнне добрага іміджу маладых навукоўцаў і даследчыкаў.
Асаблівасці фармату мерапрыемства
Традыцыйныя слэмы праходзяць у вячэрні час на нетыповых для навуковых падзей пляцоўках: у тэатрах, клубах ці барах. У ходзе выступлення удзельнікі імкнуцца зрабіць свае выступленне максімальна зразумелым і цікавым, тлумачаць складаныя канцэпцыі простай мовай праз метафары, выкарыстоўваюць гумар, дасылкі да масавай культуры, інтэрнэт-мемы, жывыя эксперыменты і іншыя сродкі. Фактычна, арганізатары не могуць абмяжоўваюць навукоўцаў у спосабе падачы інфармацыі – яны могуць перадаваць сэнс свайго даследвання танцам, рэчытатывам, публічным эксперыментам.
У класічным слэме пераможцам становіцца ўдзельнік, які атрымаў найбольшыя авацыі: пасля кожнага выступлення арганізатары замяраюць гучнасць апладысментаў з дапамогай шумамера.
Таксама трэба адзначыць, што з часам з'явіліся вытворныя фарматы гэтага тыпу мерапрыемстваў з адаптаванымі правіламі: універсітэцкия, школьныя, карпаратыўныя (як форма тымбілдынгу). Але ўсе яны захоўваюць канцэптуальныя асновы навуковага слэма: абмежаванне па часе, прэзентацыя ўласных даследаванняў і забаўляльны характар
Вольга Васілеўна Прыстрамская
Вольга Васілеўна Прыстрамская (нар. г. Магілёў) — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Нарадзілася ў Магілёве. Пасля заканчэння Магілёўскага будаўнічага каледжа працавала спецыялістам Магілёўскай раённай інспекцыі прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя, спецыялістам аддзела па эканоміцы, рыначных адносінах і прыватызацыі Магілёўскага райвыканкама.
У 2002 годзе скончыла Беларускую дзяржаўную сельскагаспадарчую акадэмію па спецыяльнасці «бухгалтарскі ўлік, аналіз і аўдыт», тады ж была прызначана галоўным спецыялістам аддзела эканомікі Магілёўскага райвыканкама. У 2005 годзе стала вядучым эканамістам бюджэтнага аддзела фінансавага ўпраўлення Магілёўскага аблвыканкама, на працягу некалькіх гадоў працавала ў аддзеле фінансавання невытворчай сферы і сацыяльнай абароны насельніцтва фінансавага ўпраўлення Магілёўскага аблвыканкама. У 2010 годзе прызначана на пасаду начальніка фінансавага аддзела, а праз два гады — намесніка старшыні Чавускага райвыканкама.
У 2014 годзе скончыла Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «дзяржаўнае і мясцовае кіраванне», стала намеснікам генеральнага дырэктара па эканоміцы — начальнікам аддзела эканомікі ААТ «Кіруючая кампанія холдынгу „Магілёўводбуд“». З 2016 года ўзначальвала аддзел фінансавай палітыкі і парытэту коштаў камітэта па сельскай гаспадарцы і харчаванні Магілёўскага аблвыканкама. З 2019 года намеснік старшыні камітэта па сельскай гаспадарцы і харчаванні Магілёўскага аблвыканкама. 3 кастрычніка 2022 года прызначаны старшынёй Бялыніцкага райвыканкама.
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Клецк)
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (таксама Фарны касцёл) — колішні каталіцкі храм-фара, які існаваў у Клецку ў XVI — першай палове XX стагоддзяў.
Гісторыя
Фарны касцёл у Клецку ў 1550 годзе фундаваў Андрэй Маствілоўскі. У 1560-я гады Мікалай Радзівіл Чорны перадаў храм кальвіністам, тут з пратэстанцкімі пропаведзямі выступаў беларускі гуманіст Сымон Будны. Пры маршалку вялікім літоўскім і ўладальнікам Клецку Альбрэхце II Радзівіле зноў перададзены каталікам. У 1607 годзе асвячоны біскупам віленскім Юрыем Радзівілам.
Касцёл быў пашкоджаны пад час Вялікай Айчыннай вайны, узарваны ў 1950-я гады. Ад касцёла захавалася толькі засталася частка заходняй сцяны.
Архітэктура
Касцёл уяўляў сабой аднанефны, прамавугольны ў плане асноўны аб’ём з пяціграннай апсідай, якія завяршаліся агульным дахам, двухсхільным над асноўным аб’ёмам і шматгранным над алтаром. Да паўночнай сцяны прэсбітэрыя прылягала невялікая двухпавярховая сакрысція, на другім паверсе якой была скарбніца. Сцены былі ўмацаваныя контрфорсамі і завершаныя прафіляваным карнізам. Аконныя праёмы арачныя. Да галоўнага фасада была прыбудаваная трох’ярусная вежа-званіца з арачнымі прамавугольнымі аконнымі праёмамі, упрыгожаная нішамі, філёнгамі, завершаная купалам. Ніжні ярус вежы чацверыковы, астатнія — васьмерыковыя.
Асноўны аб’ём меў цыліндрычнае скляпенне з распалубкамі, у інтэр’еры багата аздобленыя разныя алтары, скульптура. Падлога была цагляная, у асноўным аб’ёме ў ёй было пакладзена некалькі каменных пліт. Пад алтарнай часткай былі сутарэнні. Над уваходам размяшчаліся драўляныя хоры. Сцены касцёлу былі ўзведзеныя ў тэхніцы гатычнай муроўкі з цэглы памерам 26—27 × 12,5—13 × 6,5—7 см.
NGC 2467
NGC 2467 (іншыя абазначэнні — OCL 668, ESO 493-SC25, LBN 1065) — рассеянае скопішча з эмісійнай туманнасцю ў сузор’і Карма.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Капербелт (правінцыя)
Капербелт (Copperbelt) — адна з дзевяці правінцый Замбіі, якая размяшчаецца на поўначы краіны, мяжуе на поўначы з Дэмакратычнай Рэспублікай Конга. Адміністрацыйны цэнтр — Ндола. Плошча — 31 328 км², насельніцтва складае 1 581 221 (на 2002 год). Правінцыя багата на медзь.
Сямён Захаравіч Фрадкін
Сямён Захаравіч (Залманавіч ) Фра́дкін (,, Віцебская вобласць , Мінск) — беларускі вучоны ў галіне анкалогіі, заснавальнік школы навук па гіпертэрміі і гіперглікеміі ў анкалогіі. Навуковая ступень доктара медыцынскіх навук прысвоена ў 1977 г., прафесара — у 1979 г.
Біяграфія
Скончыў Смаленскі медыцынскі інстытут у 1955 г. Працаваў хірургам у гарадской бальніцы і выкладаў у медыцынскім вучылішчы ў горадзе Пракоп'еўск Кемераўскай вобласці. З 1959 года працаваў у Інстытуце ўдасканалення ўрачоў у горадзе Навакузнецк (Расія). У 1962 годзе скончыў аспірантуру, у 1964 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. У 1965—1966 гг. працаваў загадчыкам аддзялення экстрапаральнага кровазвароту 5-й клінічнай бальніцы Мінска. 1966 года — у Беларускім навукова-даследчым інстытуце анкалогіі і медыцынскай радыялогіі (з 1972 года — загадчык лабараторыі).
Навуковая дзейнасць
С. З. Фрадкіну належаць навуковыя працы па камбінаваным і хірургічным лячэнні злаякасных пухлін, інтэнсіўнай тэрапіі, рэанімацыі і анестэзіялогіі ў клінічнай анкалогіі; па праблемах кіравальнай штучнай гіпертэрміі і гіперглікеміі ў мнагакампанентным лячэнні злаякасных новаўтварэнняў. Аўтар 484 навуковых работ, у тым ліку 10 манаграфій. Падрыхтаваў 23 кандыдаты і дактары навук. Удзельнік шматлікіх міжнародных форумаў у Італіі (1996, 2001, 2005), Германіі (1997, 2007), Маскве (2000), Нарвегіі (2002) і інш.