cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Францішак Марыя Ланцы
Спіс работ Францішка Марыі Ланцы
Паводле Паўла Гергоні :
Таксама існуе меркаванне, што працай Францішка Марыі Ланцы з’яўляецца Пружанскі палацык. Прамых доказаў, што Ланцы ўдзельнічаў у будаўніцтве палацыку няма, але з’яўляецца фактам тое, што для пабудовы палацыка выкарыстоўваліся тыя самыя асноўныя прыёмы і прынцыпы, якія распрацаваў Ланцы для пабудоў такога роду.
Сям’я
З жонкай Канчэтай Джанкрыстафарай мелі дачку Марыю Арканджэлу (нар. 1811) і сына Вітальда (1829—1892) — таксама архітэктар, працаваў у Польшчы.
Жэзды (пасёлак)
Жэзды — пасёлак у Улытаускім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Жэздзінскай пасялковай адміністрацыі. Знаходзіцца прыкладна за 66 км на поўдзень ад раённага цэнтра, сяла Улытау. Код КАТА — 356043100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва пасёлка складала 4680 чалавек (2306 мужчын і 2374 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у пасёлку пражывалі 2624 чалавекі (1336 мужчын і 1288 жанчын).
В’яле
В'яле (Viale) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Вязаўка
Назоў Вя́заўка маюць некалькі аб'ектаў:
В’яле
Насельніцтва складае 282 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 71 чал./км². Займае плошчу 4 км². Паштовы індэкс — 14014. Тэлефонны код — 0141.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Рох.
Навасілка (Красыліўскі раён)
Навасілка (Новосілка) — вёска ў Красыліўскім раёне Хмяльніцкай вобласці Украіны.
Спіс аб’ектаў PGC (1876001—1877000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1876001—1877000)
Грыбавыця
Грыбавыця (Гри́бовиця) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Сяржук Вітушка
Сяржу́к Віту́шка (, Чысць, Маладзечанскі раён, БССР —, , Літва) — беларускі грамадска-палітычны дзеяч. Кіраўнік мінскага таварыства «Талака», гісторык і педагог, аўтар казак для дарослых і дзяцей.
Біяграфія
Нарадзіўся 10 красавіка 1965 года ў вёсцы Чысць Маладзечанскага раёна. Скончыў прафесійна-тэхнічнае вучылішча, працаваў рабочым на заводзе «Інтэграл», паступіў на гістфак БДУ, які скончыў у 1989 годзе.
Іосіф Давыдавіч Кабзон
Іосіф Давыдавіч Кабзон (11 верасня 1937, Часаў Яр, Сталінская вобласць, УССР  — 30 жніўня 2018, Масква) — савецкі і расійскі эстрадны спявак, барытон.
Сяржук Вітушка
Біяграфія
У 1986 годзе прыйшоў у моладзевы клуб «Талака», у 1987 абраны старшынёй таварыства.
Іосіф Давыдавіч Кабзон
Народны артыст СССР (1987). Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР (1984). Дэпутат Дзяржаўнай Думы Федэральнага Сходу Расіі ад партыі «Адзіная Расія». Член праўлення Федэрацыі яўрэйскіх абшчын Расіі. Член прэзідыума агульнарасійскай грамадскай арганізацыі «Ліга здароўя нацыі».
Сяржук Вітушка
Біяграфія
З 1991 года жыў у Вільнюсе, дзе працаваў настаўнікам гісторыі ў віленскай беларускай школе імя Францішка Скарыны. Арганізатар і першы дырэктар адноўленага Віленскага Беларускага музея імя Івана Луцкевіча. Выдаваў газету «Vilnia i kraj» (1992). Актыўна супрацоўнічаў з радыёстанцыяй «Балтыйскія хвалі» і літоўскім дзяржаўным тэлебачаннем. Як публіцыст, друкаваўся ў газетах «Наша Ніва» і «Рунь». Быў іныцыятарам і арганізатарам беларускіх набажэнстваў у віленскай царкве Св. Мікалая на вул. Вялікай (Діджёю). Хварэў на цукровы дыябет. Страціўшы зрок, не спыніў актыўнай дзейнасці, у прыватнасці, арганізоўваў «сляпыя экскурсіі» для беларусаў па Вільнюсе, пісаў казкі, п'есы-батлейкі, вершы і беларускія тэксты на мелодыі вядомых песень. У 2011 годзе ў Мінску выйшла яго першая кніга «Дзінь-дзілінь: пара гуляць у казкі!», крыху пазней паўтораная ў аўдыёварыянце.
АКСМ-601
Трамвайны вагон АКСМ-601 — удасканаленая мадэль трамвая АКСМ-1М. Уяўляе сабой аднасекцыйны вагон, з двума рухавіковымі вазкамі, трохдзверныя, з тырыстарна-імпульснай сістэмай кіравання цягавага электрарухавіка пастаяннага току. Прызначаны для эксплуатацыі на трамвайных лініях з шырынёй каляіны 1524 мм.
Іосіф Давыдавіч Кабзон
Біяграфія
Нарадзіўся 11 верасня 1937 года ў г. Часаў Яр Сталінскай вобласці УССР (цяпер Данецкая вобласць, Украіна). Перад самай вайной сям’я пераехала ў Львоў. Адтуль бацька сышоў на фронт палітруком, а маці з трыма дзецьмі, бабуляй і братам-інвалідам адправіліся ў эвакуацыю ва Узбекістан. У 1944 годзе сям’я вярнулася ва Украіну, у Краматорск. У канцы 1940-х гадоў сям’я пераехала ў Днепрапятроўск.
Сяржук Вітушка
Біяграфія
Памёр 2 ліпеня 2012 года ў Вільнюсе. Развітанне прайшло ў Мінску, у грэка-каталіцкай царкве. Пахаваны ў вёсцы Рагава.
Іосіф Давыдавіч Кабзон
Біяграфія
У 1956 годзе скончыў Днепрапятроўскі горны тэхнікум. З 1956 па 1959 год cлужыў у арміі, дзе быў запрошаны ў ансамбль песні і танца Закаўказскай ваеннай акругі.
У 1959—1962 гадах — саліст Усесаюзнага радыё, у 1962—1965 гадах — саліст-вакаліст Дзяржканцэрта, у 1965—1989 гадах — саліст-вакаліст Масканцэрта.
Памёр 30 жніўня 2018 года ў Маскве.
Навасілка (Манастырышчэнскі раён)
Навасілка (Новосілка) — вёска ў Манастырышчэнскім раёне Чаркаскай вобласці Украіны.
Ганна Віктараўна Лупач
Ганна Віктараўна Лупач (нар. ) — беларуская хакеістка (хакей на траве). Майстар спорту Беларусі.
Біяграфія
На ранніх этапах праходзіла падрыхтоўку ў СДЮШАР «Нёман» г. Гродна, трэнер — Н. Л. Болціна. У наш час асабісты трэнер — Н. І. Дашко, А. І. Кісель. Выступае за ХК «Рытм» і.
Палітычныя погляды
Падпісала адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля здушэння народных пратэстаў у 2020 годзе.
Катуй
Кату́й (Коту́й)  — рака ў Краснаярскім краі Расіі, зліваючыся з ракой Хета, утварае раку Хатанга (басейн мора Лапцевых).
Геаграфія
Даўжыня ракі — 1409 км, плошча вадазбору — 176 000 км². Выток ракі знаходзіцца на плато Путарана. У вярхоўях Катуй цячэ на паўднёвы ўсход, апаясвае ўвесь поўдзень паўвострава Таймыр, і працякаючы па азёрах Харпіна і Дзюпкун. Затым, пасля ўпадзення ракі Ваеваліхан, паварочвае на паўночны ўсход. У нізоўях Катуй цячэ па Паўночна-Сібірскай нізіне. Зліваецца з ракой Хета паблізу пасёлка Крыжы.
Манумент Калумбу (Барселона)
Манумент Калумбу (Monument a Colom, Monumento a Colón або Mirador de Colón) — манумент вышынёй 60 метраў, прысвечаны Хрыстафору Калумбу і размешчаны ў Барселоне (Каталонія) ля бульвара Рамбла. Манумент быў пабудаваны да Сусветнай выставы 1888 года і размешчаны ў тым месцы, куды Калумб вярнуўся са свайго першага падарожжа ў Амерыку. Манумент з'яўляецца напамінам, што Калумб наведваў каралеву Ізабелу I і караля Фердынанда II у Барселоне.
Стэгацэфалы
Стэгацэфа́лы, панцырнагаловыя, покрыўначарапныя (Stegocephalia — «панцырнагаловыя») — выкапнёвыя земнаводныя, адны з першых пазваночных, якія выйшлі ў канцы дэвону на сушу. Драпежнікі.
Продкамі стэгацэфалаў з’яўляліся касцявыя рыбы, якія мелі дадатковыя органы дыхання ў выглядзе лёгачных мяшкоў. Жылі ў балотах, лагунах, забалочаных лясах. Да сцэгацэфалаў адносяць батрахазаўраў, вымерлыя атрады падкласу лепаспандыльных і лабірынтадонтаў. Найбольш блізкія да стэгацэфалаў кісцяпёрыя рыбы, шкілет якіх мае шмат падобных рыс са шкілетам стэгацэфалаў. Стэгацэфалы вымерлі ў пачатку мезазою.
Даўжыня складала ад 10 см да 3—4 м. Тулава ўкрыта касцянымі шчыткамі, чэрап зверху — масіўнай касцяной пласцінай.
Вяліка
Назву Вялі́ка маюць:
Грушыў (Іванычаўскі раён)
Грушыў (Грушів) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Адкрыты чэмпіянат Паўночнай Ірландыі па снукеры
Адкрыты чэмпіянат Паўночнай Ірландыі (Northern Ireland Open) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры. Быў заснаваны ў 2016 годзе ў рамках «Серыі Хатніх Нацый» (Home Nations Series) і праходзіць у Белфасце. Адкрыты чэмпіянат Паўночнай Ірландыі стаў дзясятым рэйтынгавым турнірам у сезоне 2017/2018 і адным з дваццаці рэйтынгавых першынстваў у гэтым сезоне. Прызавы фонд турніру складае £366,000.
Турнір праходзіць на працягу тыдня ў лістападзе, а ў нядзелю гуляецца фінальны двубой спаборніцтва ў фармаце да дзевяці перамог у фрэймах.
У 2016 годзе першым пераможцам турніру стаў Марк Кінг, які выйграў свой першы рэйтынгавы тытул у кар'еры ва ўзросце 42 гадоў. Праз год пераможцам турніру стаў Марк Уільямс, здабыўшы 19-ы рэйтынгавы тытул у сваёй кар'еры.
Мікалай Сідаравіч Шэлег
Мікалай Сідаравіч Шэлег (нар., в. Крыстампалле, Пухавіцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі эканаміст, спецыяліст у галіне сусветнай эканомікі. Доктар эканамічных навук (2004), прафесар (2007).
Біяграфія
Скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава (спецыяльнасць «Эканоміка гандлю», 1971), Маскоўскі эканоміка-статыстычны інстытут (аспірантура, 1981), Расійская акадэмія дзяржаўнай службы пры Прэзідэнце Расійскай Федэрацыі (дактарантура, 2004). Працаваў у Мінскім абласным выканаўчым камітэце (з 1973, інспектар), Інстытуце эканомікі спажыўкааперацыі (з 1975, загадчык лабораторыі), Міністэрстве эканомікі Рэспублікі Беларусь (з 1993, начальнік аддзела гандлю), Апараце Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь (з 1996, начальнік упраўлення гандлю, юстыцыі і кантрольна-фіскальных органаў), Пастаянным камітэце Саюзнай дзяржавы (з 1998, начальнік аналітычнага ўпраўлення, намеснік начальніка Галоўнага ўпраўлення), Беларускім дзяржаўным эканамічным універсітэце (з 2004, факультэт камерцыі і турыстычнай індустрыі, кафедра эканомікі гандлю і паслуг, прафесар).
Аляксандра Дзмітрыеўна Ганапольская
Біяграфія
Аляксандра Ганапольская нарадзілася ў 2001 годзе ў Жытоміры.
Мікалай Сідаравіч Шэлег
Біяграфія
Навуковыя інтарэсы: эканоміка гандлю ва ўмовах інтэграцыі.
Узнагароды
Значок «Отличник советской потребительской кооперации» (1991), медаль «За усердие» 2-й ступені Урада Расійскай Федэрацыі (2004), юбілейны знак «10 лет единения народов Беларуси и России» (2006) і інш.
Аляксандра Дзмітрыеўна Ганапольская
Біяграфія
Спявам займаецца з дзяцінства.
Скончыла Інстытут журналістыкі Кіеўскага нацыянальнага ўніверсітэта імя Тараса Шаўчэнкі (2022).
24 ліпеня 2019 года Аляксандра сустрэла Уладзіслава Лагоду падчас яго выступу і папрасіла яго праспяваць песню. Так яны пазнаёміліся, а ўжо ў верасні пачалі сустракацца. У 2020 годзе яны стварылі гурт «Tember Blanche».
У лютым 2021 года стала ўдзельніцай «Голасу краіны», трапіла ў каманду Monatika. Ролік з выступам Аляксандры па стане на 29 кастрычніка 2022 года набраў каля паўмільёна праглядаў. Пасля яна выбыла на стадыі баёў.
У 2021 годзе выйшла яе аўтарская песня «Вечорниці», якая па стане на 29 кастрычніка 2022 года мае больш за 1 мільён праглядаў на YouTube- канале гурта. У далейшым у выніку творчага тандэму гуртоў «Калуш» і «Tember Blanche» кампазіцыя атрымала новую назву і гучанне, а кліп «Калуські вечорниці» набраў больш за 10 мільёнаў праглядаў і трапіў у трэнды YouTube.
У 2022 годзе ў якасці салісткі гурта «Tember Blanche» стала фіналісткай нацыянальнага адбору песеннага конкурсу «Еўрабачанне 2023».
Была вулічнай музыканткай.
Сігізмунд I Люксембургскі
Сігізмунд I Люксембургскі — кароль Венгрыі (1387—1437), Чэхіі (1419-21, 1436-37), імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі (з 1433), апошні прадстаўнік дынастыі Люксембургаў. Склікальнік Канстанцкага сабора, лічыцца віноўнікам смерці Яна Гуса.
Канстанцкі сабор
У 1412—1423 Сігізмунд праводзіў кампанію ў Італіі супраць Венецыі. Кароль скарыстаўся перавагай цяжкасцей Антырымскага папы Яна XXIII, каб атрымаць абяцанне, што сабор павінен прайсці ў Канстанце ў 1414, з мэтай пакласці канец расколу царквы. Ён браў вядучую ролю ў абмеркаванні гэтага збору, і на працягу паседжанняў зрабіў паездку ў Францыю, Англію і Бургундыю ў дарэмнай спробе дамагаўся складанне паўнамоцтваў з трох канкуруючых рымскіх пап. Сабор скончыўся ў 1418, падпісаннем Вялікага раскола, таксама на саборы было вынесена рашэнне па смерці чэшскага рэлігійнага рэфарматара, Яна Гуса, спаленага за ерась у ліпені 1415. Удзел у смерці Сігізмунда — пытанне супярэчнае. Сігізмунд падаў Яну Гусу ахоўнае сведчанне і запярэчыў супраць яго зняволення, але рэфарматар быў спалены ў час адсутнасці Сігізмунда.
Гусіцкія войны
У 1419, смерць Вацлава IV Люксембурга зрабіла Сігізмунда каралём Багеміі, але прайшло яшчэ сямнаццаць год перш чым чэхі прызналі яго. Паслядоўнікі Яна Гуса, абураныя яго смерцю хутка паўсталі, калі Сігізмунд аб’явіў намер пераследу прыхільнікаў ідэй Гуса. Тры кампаніі супраць гусітаў, скончыліся бедствам. Туркі зноў напалі на Венгрыю. Сігізмунд не мог атрымаць падтрымку ад нямецкіх прынцаў, таму быў нямоглы ў Багеміі. Яго спробам наняць войска перашкодзіла супраціўленне гарадоў. У 1424 выбаршчыкі, сярод якіх быў ранейшы саюзнік Сігізмунда, Фрэдэрык Гогенцолерн, імкнуліся ўзмацніць уласную ўладу за рахунак караля. Хоць схема патрывала няўдачу, небяспека для Германіі ад гусітаў прывяла да Бінгенскага саюза, які фактычна пазбавіў Сігізмунда лідарства вайны і кіраўніцтва Германіяй. У 1428 ён пачаў кампанію супраць туркаў, але зноў з нешматлікімі вынікамі. У 1431 Сігізмунд паехаў у Мілан, дзе 25 лістапада ён атрымаў Жалезную Карону. Пасля, заставаўся на працягу некаторага часу ў Сіене, каранаваны імператарам у Рыме 31 мая 1433, і пасля атрымання патрабаванняў ад рымскага папы, вернутага Багемія, дзе ён быў прызнаны як кароль у 1436, хоць яго ўлада была трохі больш чым намінальная.
Грады (Іванычаўскі раён)
Грады (Гря́ди) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Пасікы-Зубрыцкі
Пасікы-Зубрыцкі (Па́сіки-Зу́брицькі) — вёска ў Пустамыціўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Мхерына
Назву Мхе́рына маюць:
В’ярыджы
В'ярыджы (Viarigi) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Насельніцтва складае 1000 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 73 чал./км². Займае плошчу 14 км². Паштовы індэкс — 14030. Тэлефонны код — 0141.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Sant'Agata.
Юліус фон Ган
Біяграфія
У 1874—1897 гг. і з 1900 г. прафесар Венскага ўніверсітэта, у 1877—1897 гг. дырэктар аўстрыйскага метэаралагічнага інстытута. Адзін з заснавальнікаў Аўстрыйскага метэаралагічнага таварыства (1863) і часопіса «Meteorologische Zeitschrift». Стварыў дынамічную тэорыю цыклонаў, якая тлумачыла іх ўзнікненне узаемадзеяннем двух процілеглых патокаў паветра. Займаўся вывучэннем клімату Зямлі, апісаў з'яву фена.
NGC 4956
NGC 4956 (іншыя абазначэнні — UGC 8177, MCG 6-29-25, ZWG 189.17, PGC 45236) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Гончыя Псы.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Аляксандр Галынскі
Аляксандр (Ян-Іаахім) Галынскі (1816—1893) — удзельнік Паўстання 1830—1831 гадоў, падарожнік, пісьменнік, масон.
Біяграфія
Прадстаўнік роду Галынскіх.
Саўладальнік маёнтка Крычаў — цяпер у Беларусі.
Творчасць
У 1853 годзе ён апублікаваў працу, прысвечаную аналізу будаўніцтва канала, які злучае акіяны — Ціхі і Атлантычны — з указаннем на Панаму. Яго канцэпцыя, якая шырока каментавалася, спрыяла развіццю гэтага праекта. Іншым яго бачаннем было развіццё авіяцыі і яе значэнне для развіцця свету, свабоды перамяшчэння і гандлю.
Прызма Сінахерыба
Прызма Тэйлара, ці цыліндр Тэйлара, ці аналы Сенахірыба — шасцігранная гліняная прызма, знойдзеная сярод руін Ніневіі, сталіцы Асірыі. Вышыня — 38 см, шырыня — 14 см. Створана падчас кіравання асірыйскага цара Сенахірыба. Датавана 691 (па некаторых даных: 689) годам да н.э.
Клінапісны акадскі надпіс на шасці баках прызмы апавядае пра кіраванне асірыйскага цара Сенахірыба, які ў 701 г. да н.э., гэта значыць у часы іўдзейскага цара Езекіі, аблажыў Іерусалім. Прызма Тэйлара з’яўляецца адным з трох знойдзеных дагэтуль сведчанняў, якія засталіся ад цара Сенахірыба, пра яго паход супраць Іўдзеі.
У наш час прызма Тэйлара знаходзіцца ў Брытанскім Музеі ў Лондане.
Пыкуловычы
Пыкуловычы (Пикуло́вичі) — вёска ў Пустамыціўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Макрычаўшчына
Макры́чаўшчына (, Мокричевщина) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дорскага сельсавета.
Арнек (Карагандзінская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 49 чалавек (22 мужчыны і 27 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражываў 21 чалавек (13 мужчын і 8 жанчын).
Расстрэл у Мінску (карціна Філіповіча)
Расстрэ́л у Мі́нску  — карціна беларускага мастака Міхася Філіповіча, напісаная ў 1925 годзе. Палатно было прадстаўлена сярод 25 іншых работ Філіповіча, выкананых у розных жанрах, на 1-й Усебеларускай выстаўцы.
Апісанне
Карціна раскрывае драматычную старонку гісторыі барацьбы мінскага пралетарыяту з царскім самадзяржаўем у 1905 годзе, калі царскія войскі і паліцыя расстралялі мітынг у Мінску. У гэтым надзвычай дынамічным творы выразна раскрылася кампазіцыйнае майстэрства жывапісца, падтрыманае ўсёй жывапісна-пластычнай і вобразнай пабудовай сюжэта. На жаль, гэты бок майстэрства жывапісца не быў заўважаны тагачаснай мастацкай крытыкай.
Калана (вёска)
Калана (Колона́) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Геранім Альбрэхт Друцкі-Сакалінскі
Геранім Альбрэхт Друцкі-Сакалінскі (каля 1600 — ) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх-Сакалінскіх герба «Друцк». Сын Яна.
Пісар земскі аршанскі з 1646 года. Купіў у пана Календы Мерач у Троцкім павеце, валодаў таксама Стоўбцамі і Мхерынам у Аршанскім павеце.
Corpus Inscriptionum Latinarum
Corpus Inscriptionum Latinarum (агульнапрынятае скарачэнне CIL), «Збор лацінскіх надпісаў» — збор лацінскіх надпісаў эпохі антычнасці. CIL з’яўляецца адным з найбольш поўных і часта цытаваных выданняў такога роду, важнай крыніцай па антычнай эпіграфіцы, грамадскага і прыватнага жыцця Старажытнага Рыма.
Мэтай стварэння CIL з’яўляліся збор і публікацыя ўсіх лацінскіх надпісаў з усёй тэрыторыі Рымскай імперыі. Для яго выдання ў 1847 годзе ў Берліне быў створаны камітэт, кіруючае становішча ў якім заняў Тэадор Момзен; пасля ён стаў выдаўцом многіх тамоў серыі. Удзельнікі праекта выязджалі на месцы і асабіста аглядалі надпісы. У выпадках, калі помнік быў страчаны, выдаўцы параўноўвалі розныя сведчанні больш ранніх даследчыкаў, якія бачылі надпіс, каб усталяваць як мага больш дакладнае чытанне. Першы том CIL выйшаў у 1853 годзе.
Усяго выданне складаецца з 17 тамоў больш чым у 70 частках і ўтрымлівае больш за 180 000 надпісаў. Пасля было выпушчана яшчэ 13 дадатковых тамоў з паказальнікамі і ілюстрацыямі. Плануецца выпуск XVIII тома, які будзе ўтрымліваць вершы з лацінскіх надпісаў.
Асовіна
Асовіна — рака ў Докшыцкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Гулянка (прыток Бярэзіны, басейн Дняпра).
Даўжыня каля 6 км. Пачынаецца за 0,6 км на паўночны захад, вусце за 4 км на ўсход ад вёскі Улессе. Ад вытоку на працягу 0,7 км каналізавана. Цячэ праз забалочаны лес на паўночна-заходняй ускраіне Бярэзінскага біясфернага запаведніка.
Юань Шыкай
Юань Шыкай (16 верасня 1859, Хэнань — 6 чэрвеня 1916) — кітайскі ваенны лідар і палітычны дзеяч эпохі заняпаду дынастыі Цын і Кітайскай Рэспублікі.
Вядомы ў кітайскай гісторыі як аўтарытарны кіраўнік, які абапіраўся на ваенную дыктатуру, а таксама як прэзідэнт з шырокімі паўнамоцтвамі (1912—1915) і самаабвешчаны імператар (1916). Лідар бэянскіх мілітарыстаў.
Підбэрызці (Пустамыціўскі раён)
Підбэрызці (Підбері́зці) — вёска ў Пустамыціўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Пошта Нарвегіі
Posten Norge AS («Пошта Нарвегіі») — нарвежскі паштовы аператар. Кампанія належыць Міністэрству транспарту і сувязі Нарвегіі і з'яўляецца манапалістам у галіне перавозкі і дастаўкі пошты ў краіне. Мае сетку з 1500 паштовых аддзяленняў.
Нарвежская паштовая служба, пад назвай Postvesenet, была заснаваная Ганібалам Сехестэдам у 1647 годзе ў форме прыватнага прадпрыемства. З 1719 г. нацыянальная паштовая сувязь стала дзяржаўнай манаполіяй. У 1933 г. Postvesenet перайменавалі ў Postverket.
У 1996 г. была заснавана дзяржаўная кампанія Posten Norge BA з абмежаванай адказнасцю. У 2002 г. кампанія Posten змяніла сваю арганізацыйна-прававую форму, стаўшы акцыянернай кампаніяй (aksjeselskap, скарочана AS) у рамках падрыхтоўкі кампаніі да плануемага раздзяржаўлення нарвежскага рынку паштовых паслуг. Posten Norge AS па-ранейшаму знаходзіцца ў поўнай уласнасці нарвежскай дзяржавы, бо працэс лібералізацыі быў адкладзены урадам да 2011 г.
Дзейнасць кампаніі Posten Norge ажыццяўляецца па трох напрамках: пошта, лагістыка і дапаможныя службы лагістыкі. Адна з даччыных кампаній, ErgoGroup AS, спецыялізуецца на электронных паслугах і аўтсорсінгу.
Гансвурст
З'явіўся ў 16 ст. у фастнахтшпілях. У 17 ст. разам з Пікельгерынгам атрымаў распаўсюджванне як галоўная асоба камічных інтэрмедый, якая аб'ядноўвала разнастайныя часткі паказаў вандроўных труп. Гансвурст — прасцяк і хітрун, вясёлы забіяка, баязлівец і абжора, весяліў гледачоў фарсавымі жартамі і трукамі. Існавалі нямецкая і аўстрыйская (блізкая да італьянскага арлекіна) разнавіднасці Гансвурста.
Касміўка
Касміўка (Космі́вка) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Жамбылская вобласць
Жамбылская вобласць (Жамбыл облысы; раней насіла назву Джамбульская вобласць) — вобласць, знаходзіцца на поўдні Рэспублікі Казахстан, утворана 14 кастрычніка 1939 года з часткі Паўднёва-Казахстанскай і Алмацінскай вобласці. Вобласць названа ў гонар Жамбыла Жабаева (1846—1945), казахскага і савецкага паэта-акына, лаўрэата Сталінскай прэміі другой ступені (1941).
Вераніка Уладзіміраўна Мікановіч
Вераніка Уладзіміраўна Мікановіч (нар. ) — беларуская хакеістка (хакей на траве). Майстар спорту Беларусі.
Яніна Уладзіміраўна Інкіна
Яніна Уладзіміраўна Інкіна (нар., Жлобін, Беларусь) — прафесійная беларуская баскетбалістка. Выступала за зборную Беларусі.
Вераніка Уладзіміраўна Мікановіч
Біяграфія
На ранніх этапах праходзіла падрыхтоўку ў СДЮШАР «Нёман» г. Гродна, трэнер — Н. Л. Болціна. У наш час атрымлівае падрыхтоўку ў РЦАП, асабістыя трэнеры — Н. І. Дашко, А. І. Кісель. Выступае за ХК «Рытм» і.
Палітычныя погляды
Падпісала адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля жорсткіх падаўленняў народных пратэстаў у 2020 годзе.
Яніна Уладзіміраўна Інкіна
Біяграфія
Двойчы выйгравала чэмпіянат Беларусі ў складзе мінскага «Гарызонта» (2021, 2022). У сезоне 2020/21 стала самым выніковым гульцом каманды, набраўшы 13 ачкоў у сярэднім за матч.
У 2021 годзе дапамагла «Гарызонту» ўзяць тытул Усходнееўрапейскай жаночай лігі. Рэгулярна гуляе за зборную Беларусі і брала ўдзел у двух Еўрабаскетах (2017, 2021).
Міхаіл Пятровіч Кунько
Міхаіл Пятровіч Кунько (, в. Дукора, Пухавіцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі архітэктар.
Яніна Уладзіміраўна Інкіна
Біяграфія
Выступала ў жаночых зборных Беларусі U-16 (2012—2013), U-18 (2013—2015) і U-20 (2016—2017). У 2017 годзе дэбютавала за зборную Беларусі.
Міхаіл Пятровіч Кунько
Біяграфія
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут у 1960 годзе. Працаваў у Магілёўскім аблвыканкаме, Белдзяржпраекце, архітэктарам Кастрычніцкага раёна Мінска, намеснік начальніка Упраўлення па будаўніцтве і архітэктуры Мінскага аблвыканкама, начальнікам аддзела ў Белмясцпрампраекце, з 1977 года — галоўны архітэктар праектаў у Мінскім аддзяленні Дзіпрасувязі.
Творчасць
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): генплан Салігорска (1963), будынак Магілёўграмадзянпраекта (1963), Слуцкая фабрыка мастацкіх вырабаў (1975), раённыя вузлы сувязі, АТС у гарадах Беларусі (1977— 83).
Дарога гігантаў
Дарога гігантаў (Сцежка Волата) (Clochán an Aifir альбо Clochán na bhFómharach) — унікальная прыбярэжная мясцовасць, уяўляе сабой каля 40 000 злучаных паміж сабой базальтавых (радзей андэзітавых) калон, якія ўтварыліся ў выніку старажытнага вывяржэння вулкана. Размешчана на паўночным усходзе Паўночнай Ірландыі, каля 3 км на поўнач ад горада Бушмілс. Дарога, а таксама ўзбярэжжа Козвэй-Кост, на якім яна знаходзіцца, былі абвешчаныя аб'ектам сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў 1986 годзе, і нацыянальным запаведнікам ў 1987 г. Дэпартаментам навакольнага асяроддзя Паўночнай Ірландыі. Верхавіны калон ўтвараюць па форме трамплін, які пачынаецца ля падножжа скалы і знікае пад паверхняй мора. Большасць калон шасцівугольныя, хоць у некаторых — чатыры, пяць, сем і восем вуглоў. Самая высокая каля 12 метраў. Сёння Дарога гігантаў належыць Нацыянальнаму фонду, які арганізуе доступ турыстаў і займаецца аховай гэтага аб'екта. Дарога гігантаў — найбольш папулярная выбітная мясціна Паўночнай Ірландыі.
Вільяна-д’Асці
Вільяна-д'Асці (Vigliano d'Asti) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Насельніцтва складае 853 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 128 чал./км². Займае плошчу 7 км². Паштовы індэкс — 14040. Тэлефонны код — 0141.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Підбэрызці (Цярнопольскі раён)
Підбэрызці (Підбері́зці) — вёска ў Цярнопольскім раёне Цярнопальскай вобласці Украіны.
NGC 4957
NGC 4957 (іншыя абазначэнні — UGC 8178, MCG 5-31-124, ZWG 160.130, PGC 45253) — эліптычная галактыка (E3) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Фёдар Мікулаеў
Фёдар Мікулаеў — гравёр і ювелір 2-ой паловы XVII стагоддзя, «чаканнай і чэрневай справы майстар». Выхадзец з Беларусі.
З 1663 года працаваў у Сярэбранай палаце Маскоўскага Крамля. У 1669 годзе зрабіў чаканныя абклады абразоў, посуд і іншае начынне для маскоўскіх храмаў. Сярод іншых работ: чаканныя арлы да панцыраў і посуд для царскага двара, гравіраваныя дзяржаўныя пячаткі.
Асовіца
Асовіца — рака ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Валожынка (басейн Нёмана).
Даўжыня ракі 13 км. Пачынаецца каля вёскі Мазурка, працякае па ўсходняй ускраіне Налібоцкай пушчы, упадае ў Валожынку на паўднёвым захадзе ад вёскі Расолішкі. На ўсім працягу каналізаваная.
Міхал Кароль Друцкі-Сакалінскі
Міхал Кароль Друцкі-Сакалінскі (каля 1630 — ) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.
Біяграфія
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх-Сакалінскіх герба «Друцк». Сын Гераніма Альбрэхта.
Чашнік (1654) і маршалак (1665) аршанскі, пісар вялікі літоўскі з 1672 года. У 1685 годзе атрымаў у леннае валоданне Вяляціцкае стараства (частка былой Барысаўскай воласці), якое перадаў сыну.
Самній
Са́мній, састарэлае — Самніум (Samnium, Σαυνιτῶν, оскская: Safinim) — гістарычная вобласць старажытнай Італіі, населеная пераважна групай італійскіх плямёнаў самнітаў (гірпіны, пентрыі, карацэны).
Тэрыторыя Самнія знаходзілася паміж Апуліяй, Луканіяй, Кампаніяй, Лацыем, Піцэнам і абласцямі марсаў і іншых невялікіх народаў. Найбуйнейшымі гарадамі Самнія былі Эзернія, Бавіян і Беневент.
Гантэлі
Гантэлі (Hantel) — спартыўны снарад, спецыяльныя гіры (два чыгунныя шары, злучаныя кароткай дзяржальняй), выкарыстоўваюцца ў практыкаваннях для развіцця пераважна цягліц рук і плечавага пояса. Гантэлі бываюць літыя пастаяннай вагі і разборныя; спружынныя і ўніверсальныя. Літыя гантэлі дзеляцца на лёгкія (1-5 кг), сярэднія (6-10 кг) і цяжкія (да 50 кг і больш).
Самній
Самній быў слабаразвітай вобласцю з гарыстым рэльефам і невялікай колькасцю ўрадлівых зямель. У сувязі з гэтым асновай эканомікі Самнія была жывёлагадоўля.
На тэрыторыі Самнія праходзілі буйныя бітвы Самніцкіх войн і Саюзніцкай вайны. Падчас грамадзянскай вайны 83—82 да н.э. самніты аказвалі ўпартае супраціўленне Суле, і за гэта Сула раздаў шматлікім са сваіх ветэранаў зямлі ў Самніі, папярэдне адабраўшы іх у самнітаў.
Самахвалавіцкая сярэдняя школа
Самахвалавіцкая сярэдняя школа — дзяржаўная сярэдняя агульная ўстанова адукацыі ў агр. Самахвалавічы.
Навучанне вядзецца на рускай мове.
Гісторыя
З 1921 года ўзгадваецца як сямігадовая працоўная школа, у тыя ж годы ў школе быў створаны музей, які не захаваўся. З 1930 Самахвалавіцкая сярэдняя школа. У 1953 годзе пабудаваны новы двухпавярховы будынак школы на месцы былога маётку, а ў 1960 годзе на базе школы створаны краязнаўчы музей. У 1974 годзе ля школы пастаўлен бюст Уладзіміра Амельянюка. У 1975 годзе абудаваны новы трохпавярховы корпус школы, а ў старым па сённяшні час месціца пачатковая школа.
У 2000 годзе рэарганізавана ў Самахвалавіцкую агульнаадукацыйную сярэднюю школу з агульнаэстэтычным ухілам. З 2008 года Самахвалавіцкая агульнаадукацыйная сярэдняя школа, з 2011 года Самахвалавіцкая сярэдняя школа.
Сцежарэнскі сельсавет
Сцежарэ́нскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Сцежарна.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Крыўчанскага сельсавета.
Дынаміка (музыка)
Дынаміка у музыцы — сукупнасць паняццяў і нотных пазначэнняў, звязаных з адценнямі гучнасці.
Гучнасць (адносная)
Два базавых абазначэння гучнасці ў музыцы:
Умераныя ступені гучнасці пазначаюцца наступным чынам:
Акрамя знакаў  f і  p, ёсць таксама
Для ўказання яшчэ больш крайніх ступеняў гучнасці і цішыні выкарыстоўваюцца дадатковыя літары  f і  p. Так, даволі часта ў музычнай літаратуры сустракаюцца абазначэння  fff і  ppp. У іх няма стандартных назваў, звычайна кажуць «фортэ-фартысіма» і «піана-піанісіма» або «тры фортэ» і «тры піана».
Пазначэнні дынамікі носяць адносны, а не абсалютны характар. Напрыклад,  mp паказвае не на дакладны ўзровень гучнасці, а на тое, што гуляць гэты урывак варта некалькі гучней, чым  p, і некалькі цішэй, чым  mf. У некаторых камп’ютарных праграмах запісу гуку існуюць стандартныя значэння моцу націску клавішы, якія адпавядаюць таму ці іншаму пазначэння гучнасці, але, як правіла, гэтыя значэнні можна наладжваць. Ніжэй прыводзіцца табліца адпаведнасці гэтых пазначэнняў узроўням гучнасці гуку ў фонах і сонах. </Blockquote>
Паступовыя змены
Для абазначэння паступовай змены гучнасці выкарыстоўваюцца тэрміны крэшчэнда (crescendo), які пазначае паступовае ўзмацненне гучання, і дымінуэнда (diminuendo), або дэкрэшчэнда (decrescendo) — паступовае паслабленне. У нотах яны пазначаюцца скарочана як cresc. і dim. (абоdecresc.). Для гэтых жа мэт выкарыстоўваюцца асаблівыя знакі — «відэльцы». Яны ўяўляюць сабой пары ліній, злучаных з аднаго боку і разыходзяцца з другога. Калі лініі злева направа разыходзяцца (<), гэта азначае ўзмацненне гуку, калі сыходзяцца (>) — паслабленне. Наступны фрагмент нотазапісу паказвае на ўмерана гучнае ў пачатку, затым ўзмацненне гуку і потым яго паслабленне:
«Відэльцы» звычайна запісваюцца пад нотным табарам, але часам і над ім, асабліва ў вакальнай музыцы. Звычайна імі абазначаюць кароткачасовыя змены гучнасці, а знакамі cresc. і dim. — Змены на больш процілеглым інтэрвале часе.
Пазначэнні cresc. і dim. могуць суправаджацца дадатковымі ўказаннямі poco (poco — трохі), poco a poco (poco a poco — мала-памалу), subito ці sub. (subito — раптам) і да т. п.
Рэзкія змены
Сфарцанда (sforzando) або сфарцата (sforzato) абазначае раптоўны рэзкі акцэнт і пазначаецца  sf або  sfz. Раптоўнае ўзмацненне некалькіх гукаў або кароткай фразы называецца рынфарцанда (rinforzando) і пазначаецца  rinf.,  rf або  rfz.
Абазначэнне  fp (forte piano) азначае «гучна, затым адразу ціха»;  sfp (sforzando piano) паказвае на сфарцанда з наступным піана.
Акцэнт
Акцэнт (accento) — выдзяленне асобных тонаў або акордаў праз больш моцны націск. Пры лісце пазначаецца знакам > над адпаведнай нотай (акордам) або пад ёй.
Гісторыя
Указанні на дынамічныя адценні адным з першых увёў у музычную натацыю кампазітар эпохі Адраджэння Джавані Габрыэль, аднак да канца XVIII стагоддзя падобныя абазначэнні выкарыстоўваліся кампазітарамі рэдка. Бах выкарыстаў тэрміны piano, più piano і pianissimo (напісаныя словамі), і можна лічыць, што абазначэнне  ppp  у той перыяд азначала pianissimo.
Лі Хунчжан
Лі Хунчжан (15 лютага 1823, Імперыя Цын, правінцыя Аньхой, горад Хэфэй — 7 лістапада 1901, Імперыя Цын, Пекін) — адзін з самых уплывовых і адыёзных саноўнікаў цынскай імперыі XIX стагоддзя.
Упершыню Лі Хунчжан вызначыўся пры падаўленні паўстання тайпінаў і быў у 1867 г. прызначаны намеснікам правінцый Цзянсу і Анхой. У 1868 г. задушыў паўстанне няньцзюней, за што быў удастоены жоўтай кофты, паўлінавага пяра і звання выхавальніка спадчынніка пасаду.
У 1870 г. Лі становіцца намеснікам сталічнай правінцыі Чжылі і жыве ў горадзе Цяньцзінь. Ён выкарыстаў сваё становішча, каб вылучыцца ў найбагацейшыя людзі Кітая: устанавіў манаполію на гандаль опіумным макам і прасоваў на адказныя пасады сваіх сваякоў.
Палівачка
Палівáчка або лéйка — перанасная прылада, звычайна з ручкай і варонкай, якая выкарыстоўваецца для паліву раслін. Гэтая прылада выкарыстоўваецца прынамсі з 79 г. н.э. і з таго часу вельмі змянілася ў дызайне. Акрамя паліву раслін, палівачка мае рознае іншае прымяненне і з'яўляецца досыць універсальным сродкам. Аб'ём палівачкі можа быць ад 0,5 л (для пакаёвых хатніх раслін) да 10 л (для звычайнага садовага выкарыстання). Звычайна прыладу вырабляюць з металу, керамікі альбо пластыка. На канцы носіка можна размясціць прыстасаванне, падобнае на каўпачок, з невялікімі адтулінамі, каб разбіць струмень вады на кроплі. Гэта дазваляе пазбегнуць празмернага ціску вады на глебу або на далікатныя расліны.
Гісторыя
Тэрмін «палівачка» (watering can) упершыню з'явіўся ў 1692 годзе ў нататніку заўзятага садоўніка лорда Цімаці Джорджа Корнуальскага (да таго часу ў англійскай мове гэтая прылада была вядомая як watering pot). У 1885 годзе Майкл Дыз запатэнтаваў новы дызайн. Ён замяніў верхнюю ручку на простую круглявую ручку ззаду. Праз год Джон Хоўс запатэнтаваў палівачку «Haws».
Цяпер палівачкі выкарыстоўваюцца ў побыце для розных патрэб.
Будова і выкарыстанне
Складальнымі часткамі палівачкі з'яўляюцца корпус, ручка, носік і рассейвальнік. Асаблівая форма дазваляе накіроўваць струмені вады ў патрэбнае месца. З дапамогай рассейвальніка (звычайна здымнага) палівачка можа паліваць расліны як дождж.
Палівачкі вырабляюць з ацынкаванай сталі, а таксама паліэтылену, керамікі ды іншых матэрыялаў.
Для пакаёвых раслін выкарыстоўваюць палівачкі меншага памеру (часцей за ўсё ёмістасцю да двух літраў), але з больш строгімі патрабаваннямі да афармлення знешняга выгляду, чым да вялікіх палівачак (ёмістасцю да 15 літраў) для садоўніцтва.
Палівачка ў мастацтве
Палівачка нярэдка адлюстроўваецца ў жывапісе і на партрэтах, звычайна як атрыбут маладой дзяўчыны ці дзяўчынкі, якая даглядае садовыя кветкі. Сярод шматлікіх прыкладаў можна назваць палатно А. Рэнуара «Дзяўчынка з палівачкай» (1876), шэраг карцін Д. Р. Найта («Хрызантэмы», к. 1898, «Палівальніца ў садзе», 1912), некалькі прац В. Жыльбера («Юная жанчына у квітнеючым садзе», к. 1885, «Догляд за кветкамі»), карціны Й. С. Нільсана «Дзяўчынка, якая палівае клумбу з ружамі», Ф. Фабі «Юная прыгажуня, якая палівае кветкі». Ва ўсіх гэтых выпадках палівачка — знак, які злучае выяву выдатнага юнага стварэння з прыгажосцю колераў, якія выступаюць аб'ектам яе клопату.
Шута-Арызары
Геаграфія
На поўдні мяжуе з муніцыпалітэтам Бутэль, на поўначы — з муніцыпалітэтам Чучар-Сандэва.
Гісторыя
Шута-Арызары пачаў актыўна забудоўвацца пасля землятрусу 1963 года.
Пасля абнаўлення Скоп’е і яго ўскраін тут пачалі сяліцца пераважна цыганы па паходжанні. Шута-Арызары мае высокую ступень урбанізацыі, тут узніклі адміністрацыйныя і культурныя ўстановы.
У 1996 годзе ўтворана адміністрацыйная адзінка Шута-Арызары з былога аднайменнага гарадскога квартала і двух суседніх пасёлкаў — Горна-Арызары і Долна-Арызары (Верхняе і Ніжняе Арызары).
Эканоміка
Эканоміка раёна знаходзіцца ў заняпадам стане, мясцовыя палітыкі нярэдка маніпулююць дзяржаўнымі субсідыямі на падтрымку цыганскага народа.
Дэмаграфія
Паводле апошняга агульнамакедонскага перапісу, у муніцыпалітэце пражывала 22017 чалавек, з якіх:
Плошча Шута-Арызары складае 7,48 км², шчыльнасць насельніцтва — 780,75 жыт/км².
Установы
У Шута-Арызары ёсць дзве школы: «Браты Раміз і Хамід» (навучанне на македонскай, дадатковая прадмет — цыганская мова) і «26 ліпеня» з навучаннем на албанскай. Таксама ёсць бальніца, якая абслугоўвае таксама жыхароў суседніх сёлаў: Бразда, Кучавіштэ, Пабожжа і інш. Таксама існуе бясплатная сталовая, якая абслугоўвае бедных з панядзелка па пятніцу.
Міелагенай
Міелаге́най (Mielagėnai), традыцыйная беларуская назва — Мелагены  — мястэчка ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Адміністрацыйны цэнтр Міелагенайскай сянюніі. Размешчана за 20 км на паўднёвы ўсход ад Ігналіны.
Стэгазаўры
Стэгаза́ўры (Stegosaurus) — род познеюрскіх раслінаедных дыназаўраў, які існаваў 155—145 млн гадоў таму. У яго складзе выдзелена тры віды.
Апісанне
Даўжыня да 10 метраў, вышыня да 2,5 метраў. Тулава масіўнае. Пярэднія канечнасці карацейшыя за заднія. Чэрап нізкі і доўгі. Удоўж спіны і хваста ў два шэрагі буйныя парныя панцырныя пласціны і шыпы.
Ісідар Мілецкі
Разам з Анфіміем Тральскім пабудаваў сабор Святой Сафіі ў Канстанцінопалі ў 532—537 гадах.
Ісідар вынайшаў інструмент для бесперапыннага чарчэння парабалы, пры дапамозе якога рашыў задачу пра падваенне куба. Гэты інструмент, паводле словаў Еўтокія, быў падобным на грэчаскую літару «λ».
Кропыўшчына
Кропыўшчына (Кро́пивщина) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Марыянетачная дзяржава
Марыяне́тачная дзяржа́ва, або марыянеткавая дзяржава — ацэначнае паняцце для дзяржавы, якая праводзіць палітыку, у значнай ступені дыктаваную іншай дзяржавай, але застаецца намінальна незалежнай (суверэннай). Статус, ступень самастойнасці і паўнаты суверэнітэту дзяржаў, да якіх ужываюць паняцце «марыянеткавая дзяржава», можа быць вельмі розным. Міжнароднае права не прызнае акупаваныя марыянетачныя дзяржавы легітымнымі.
Адзін з прыкладаў марыянетачнай дзяржавы — Маньчжоў-Го, створаная Японіяй у 1932 годзе.
Підбірці
Підбірці (Підбі́рці) — вёска ў Львоўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны. Падпарадкавана Львоўскаму гарадскому савету, з’яўляецца часткай Львоўскай аб’яднанай тэрытарыяльнай грамады і Львоўскай агламерацыі. Чыгуначная станцыя на лініі Львоў — Краснэ.
Астраўлянка (прыток Бярэзіны)
Даўжыня 9 км. Пачынаецца за 2 км на захад ад вёскі Пасекі, вусце за 2 км на поўнач ад вёскі Наддаткі. Рэчышча каналізаванае на ўсім працягу.
Лукавычы
Лукавычы (Лу'ковичі) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Яструбкіў
Яструбкіў (Я́струбків) — вёска ў Пустамыціўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Бекар
<div style="float:right; margin: 0 0 0.2em 0.2em; padding: 0.2em 0.6em; font-size: 350%; line-height: 1.1em; background-color: #ddddff; border: 1px solid #aaaaff;"> Бекар (bécarre) — у сучаснай музычнай натацыі знак альтэрацыі (\natural), які азначае адмену раней прызначанага знака бемоль або дыез для той ноты, перад якой ён стаіць.
Дзейнічае да канца такту.
У табліцы Юнікод ёсць спецыяльны знак для бекар (код U 266Е).
Гісторыя
У мінулым выкарыстоўваўся знак дубль-бекар, які адмяняў падвойную альтэрацыю (дубль-бемоль або дубль-дыез).
У цяперашні час для гэтага выкарыстоўваецца звычайны бекар.
Вільгельм Заваёўнік
Вільгельм Заваёўнік, Вільгельм I Англійскі (каля 1027 — 9 верасня 1087) — герцаг нармандскі (з 1035) і кароль англійскі з Нармандскай дынастыі (з 1066).
Сарлык (Карагандзінская вобласць)
Сарлык — сяло ва Улытаускім раёне Карагандзінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Амангельдзінскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 31 км на захад ад раённага цэнтра, сяла Улытау. Код КАТА — 356049100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 774 чалавекі (400 мужчын і 374 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 524 чалавекі (280 мужчын і 244 жанчыны).
Таццяна Аляксандраўна Купрэева
Таццяна Аляксандраўна Купрэева (нар., в. Стукацічы, Мінская вобласць) — беларускі архітэктар.
Біяграфія
Член Саюза архітэктараў СССР з 1979 года. Пражывае ў Мінску.
Абламейка
Абламейка — прозвішча.
Шуфраганка
Шуфраганка (Шуфраганка) — вёска ў Пустамыціўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Крычаўская канатная мануфактура
Крычаўская канатная мануфактура — мануфактура, якая працавала ў Крычаве ў 1785—1798 гадах.
Гісторыя
Размяшчалася ў двух будынках. Мелася печ для варкі смалы з попелам, які пастаўлялі сяляне ў залік аброку па чвэрці з душы, за што атрымлівалі дровы на паліва. Пражу скупалі ў навакольных вёсках. Працавала каля 300 прыгонных. У 1787 годзе выраблялася па 1 тысячы пудоў канатаў у тыдзень. У 1785 годзе для выраблена канатаў на 117,2 тысячы рублёў.
Марцін Касерэс
Хасэ Марцін Касерэс (José Martín Cáceres; нар., ) — уругвайскі футбаліст, правы абаронца амерыканскага клуба «Лос-Анджэлес Гэлаксі» і нацыянальнай зборнай Уругвая.
Ірэна Віктараўна Мікуцэвіч
Ірэна Віктараўна Мікуцэвіч (нар. ) — беларуская хакеістка (хакей на траве). Кандыдат у майстры спорту Беларусі.
Біяграфія
На ранніх этапах праходзіла падрыхтоўку ў СДЮШАР «Нёман» г. Гродна, трэнер — Н. Л. Болціна. У наш час асабістыя трэнеры — Н. І. Дашко, А. І. Кісель. Выступае за клуб хакею на траве «Рытм».
Андрэй Клыкуша
Андрэй Клыкуша — майстар разьбярнай і сталярнай справы XVII стагоддзя. Паходзіў з Беларусі.
Працаваў у Аружэйнай палаце Маскоўскага Крамля, дзе разам з іншымі майстрамі-беларусамі рабіў крэслы, куфэркі, падносныя сталы і іншыя рэчы для царскага дома.
Вілафранка-д’Асці
Вілафранка-д'Асці (Villafranca d'Asti) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Асці.
Насельніцтва складае 3139 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 243 чал./км². Займае плошчу 13 км². Паштовы індэкс — 14018. Тэлефонны код — 0141.
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы Santa Maria Assunta.
NGC 4958
NGC 4958 (іншыя абазначэнні — MCG -1-33-84, UGCA 323, PGC 45313) — лінзападобная галактыка (SB0) ў сузор’і Дзева.
Астраўлянка (прыток Лідзеі)
Астраўлянка — рака ў Лідскім раёне Гродзенскай вобласці, правы прыток ракі Лідзея (басейн Дзітвы).
Даўжыня 8 км. Пачынаецца каля вёскі Гарні, упадае ў Лідзею на паўднёвы ўсход ад вёскі Шайбакі. На ўсім працягу каналізаваная.
Паводле вопісу парафій Лідскага дэканата 1784 года рэчка Астраўлянка пачынаецца каля Астроўлі, цячэ да Траццякоўцаў, каля Ёдкаў цераз яе ёсць брод, і каля Перапечыцаў яна ўпадае ў Лідзейку.
Плюшавы дэсант
«Плю́шавы дэса́нт» альбо «мядзведзіроўка» — акцыя шведскіх лётчыкаў, якія 4 ліпеня 2012 года, якія вылецелі з аэрадрома ў Пацюнаі (Літва, Каўнаскі раён), перасяклі межы беларускай паветранай прасторы ў раёне Дзіевянішкеса (побач з Шальчынінкаем і Іўем), праляцелі на Івянцом і, па некаторых меркаваннях, ляталі нават над Мінскам. Паводле сведчанняў, яны скідвалі з самалёта пакеты з парашутамі, на якія былі прывязаны цацачныя мядзведзі з улёткамі, што заклікалі да выканання свабоды слова ў Рэспубліцы Беларусь. Пілоты заяўляюць, што ў выпадку затрымання беларускімі ўладамі яны планавалі знайсці прытулак у пасольстве Швецыі і што ў раёне Мінска іх выклікалі дыспетчары мінскага аэрапорта. У мэтах пілотаў спачатку быў намер скінуць цацкі на рэзідэнцыю прэзідэнта Беларусі, але потым пілоты пабаяліся гэта рабіць.
Паводле словаў пілотаў, што прымалі ўдзел у акцыі, яны прабылі на тэрыторыі паветранай прасторы Рэспублікі Беларусь прыкладна 1—1,5 гадзіны і без цяжкасцей вярнуліся ў Літву.
Сведчанні
Прадстаўнікі ваенна-паветраных сіл Літвы паведамлялі выданню Lietuvos rytas аб факце парушэння паветранай прасторы.
Жыхары Івянца сведчаць аб тым, што бачылі пралёт самалёта над пасёлкам і скідванне цацак на зямлю. Таксама некаторыя сведкі інцыдэнту адзначаюць, што мясцовая міліцыя аператыўна сабрала скінутыя на Івянец цацкі. Мясцовыя жыхары баяліся таго, што цацкі могуць быць атручанымі і ўвогуле баяліся рэакцыі ўладаў, якія маглі даведацца пра тое, што жыхары з’яўляліся звычайнымі сведкамі інцыдэнту. Паводле інфармацыі газеты «Наша Ніва», знайшоўся жыхар мікрараёна Сухарава, які здолеў атрымаць адну з цацак, што прызямлілася ў мікрараёне.
Рэакцыя
На фота і відэа бачны сведчанні палёту неідэнтыфікаванага самалёта над беларускай мясцовасцю: у відэа бачная частка івянецкага краявіду і панарама аднаго з мікрараёнаў, які некаторыя чытачы беларускіх інтэрнэт-рэсурсаў ідэнтыфікуюць як мікрараён Малінаўка альбо Сухарава. Іншыя чытачы лічаць інцыдэнт грубай фальсіфікацыяй, зробленай у палітычных мэтах.
Палёт шведскага самалёта над Беларуссю быў неаднаразова параўнаны з пералётам і прызямленнем на Краснай плошчы ў Маскве Маціяса Руста 28 мая 1987 года.
Міністэрства абароны Рэспублікі Беларусь лічыць факт пранікнення замежнага самалёта ў беларускую паветраную прастору парушэннем яе цэласнасці.
26 ліпеня 2012 года прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка прызнаў факт парушэння мяжы, а 31 ліпеня адправіў у адстаўку старшыню беларускага пагранічнага камітэта генерал-маёра Ігара Рачкоўскага і камандуючага войскамі СПА Беларусі генерал-маёра Дзмітрыя Пахмелкіна. Да таго ж Лукашэнка пазбавіў пасады і віцэ-прэм’ера Сяргея Румаса.
7 жніўня фігурантам справы — Антону Сурапіну і Сяргею Башарымаву — прад’яўленыя афіцыйныя абвінавачванні. 28 чэрвеня 2013 г. першы намеснік старшыні КДБ Ігар Сяргеенка паведаміў аб закрыцці крымінальнай справы аб «плюшавым дэсанце». З А. Сурапіна і С. Башарымава былі знятыя ўсе абвінавачванні.
Конанаўшчынскі сельсавет
Ко́нанаўшчынскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Конанаўшчына.
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Мікуліцкага сельсавета.
Пазняк
Пазняк — беларускае і польскае прозвішча.
Шаламынь
Шаламынь (Шоломинь) — вёска ў Пустамыціўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Міхаіл Андрэевіч Кострыц
Міхаіл Андрэевіч Кострыц ( — жнівень ) — расійскі лекар, урач-пісьменнік і жывапісец-пейзажыст.
Мылятын (Іванычаўскі раён)
Мылятын (Миля́тин) — вёска ў Іванычаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны.
Нелюбы
Не́любы (, Нелюбы) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дорскага сельсавета.
Чарнушовычы
Чарнушовычы (Чорнушо́вичі) — вёска ў Пустамыціўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Уладзімір Сяргеевіч Рэва
Уладзімір Сяргеевіч Рэва (нар., г. Жмэрынка, Украіна) — украінскі футбаліст і футбольны трэнер.
Клубная кар’ера
Быў настаўнікам нацыянальнай зборнай Украіны. З лютым 2019 года па снежань быў галоўным трэнерам жаночай каманды футбольнага клуба «Мінск».
Навука
Навука — сістэма аб'ектыўных, абгрунтаваных ведаў аб рэчаіснасці; сфера чалавечай дзейнасці, накіраваная на выпрацоўку і тэарэтычную сістэматызацыю аб'ектыўных ведаў аб рэчаіснасці. Класічная навука старажытнасці была цесна звязана з філасофіяй. Пачынаючы з XVII стагоддзя натурфіласофія, якую сёння называюць натуральнай навукай, разглядаецца як асобная ад філасофіі галіна. Тым не менш, слова «навука» працягвае выкарыстоўвацца ў шырокім сэнсе, які абазначае пэўнае веданне аб тэме, гэтак жа яна дагэтуль выкарыстоўваецца ў сучасных умовах.