cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Маісеенкі (Віцебскі раён)
Гісторыя
Пасля вяртання ў склад БССР з 20 жніўня 1924 года ў Марчанкаўскім сельсавеце Суражскага раёна Віцебскай акругі. Да вайны ў суседніх Праніках быў арганізаваны калгас «Чырвоны партызан». 20 лютага 1938 года была ўтворана Віцебская вобласць, у якую ўвайшоў Суражскі раён.
У верасні і лістападзе 1942 года ў вёсцы Маісеенкі былі разбураны ўсе двары і было забіта 18 чалавек. На фронце загінула 4 чалавекі, у партызанах — 7 чалавек. Тут дзейнічала партызанская брыгада «імя А. Ф. Данукалава».
16 ліпеня 1954 года цэнтр Марчонкаўскага сельсавета перанесены ў в. Балашы і сельсавет пачаў называцца Балашоўскім. Пасля скасавання Суражскага раёна 20 лютага 1960 года, Балашоўскі сельсавет у складзе Віцебскага раёна. З 1962 года ў Лёзненскім раёне, з 1965 года зноў у Віцебскім раёне. 22 снежня 1960 года Балашоўскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя была перададзена Суражскаму пассавету.
Вёска ў складзе КУСГП «Эксперыментальная база імя Шмырова».
Шапавалы (Ашмянскі раён)
Да 17 студзеня 1969 года вёска ўваходзіла ў склад Куцавіцкага сельсавета.
Іона Лазаравіч Фрэйдзін
Іона Лазаравіч Фрэйдзін (Фрейдин Иона Лазаревич;,  — , ) — савецкі географ, эканаміст, доктар геаграфічных навук (1956).
Навуковая дзейнасць
Упершыню аб’яднаў усе старыя і сучасныя назвы Мурманскай вобласці (Павет, губерня, акруга, вобласць і г. д.) тэрмінам «Кольская Поўнач». Належыць вырашальная роля ў арганізацыі і станаўленні Кольскага аддзела (Паўночны філіял) Геаграфічнага таварыства СССР. Быў адказным рэдактарам зборніка «Прырода і гаспадарка Поўначы», першы том якога (1969) склаў матэрыялы першай Навуковай канферэнцыі Кольскага аддзела Геаграфічнага таварыства СССР (1967); рэдактар ​​зборніка «У падножжа Хібін» (1971), сааўтар і рэдактар «Геаграфіі Мурманскай вобласці» і інш. Аўтар больш за 100 навуковых і навукова-папулярных прац.
Алахаўшчына
Ала́хаўшчына (, Алаховщина) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Альшына
Альшы́на (, Ольшина) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Амбражына
Амбражы́на (, Амброжина) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Ферма (Горацкі раён)
Фе́рма (, Ферма) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Маслакоўскага сельсавета.
Шацілаўка (Горацкі раён)
Шаці́лаўка (, Шатиловка) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Маслакоўскага сельсавета.
Шапялёўка
Гісторыя
Згадваецца ў 1643 як вёска ў Казловіцкім войтаўстве Шклоўскай воласці ў Аршанскім павеце ВКЛ.
Валовікі
Вало́вікі (, Воловики) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Да 1978 года вёска ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Біруцэ
Біру́цэ, Біру́тэ  — возера ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі ў басейне ракі Друйка, за 10 км у напрамку на захад ад горада Браслаў, прыкладна за 0,7 км на поўдзень ад вёскі Усяны.
Плошча паверхні возера 0,12 (0,146 ) км². Даўжыня 0,82 км, найбольшая шырыня 0,22 (0,27 ) км, даўжыня берагавой лініі 1,78 км. Найбольшая глыбіня 5,8 м. Аб'ём вады ў возеры 0,046 млн м³. Плошча вадазбору 19,2 км².
Катлавіна возера выцягнутая ў напрамку з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход. Схілы катлавіны стромкія, вышынёй да 8 м. Берагавая лінія слаба звілістая. Берагі возера зліваюцца са схіламі катлавіны.
На паўночным захадзе пратокай злучаецца з возерам Уся, на паўднёвым усходзе выцякае ручай у возера Рака.
Барок (Ашмянскі раён)
Баро́к (, Борок) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Да 1978 года хутар уваходзіў у склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Пранікі (Віцебскі раён)
Пра́нікі (, Праники) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Суражскага сельсавета. За 35,5 км на паўночны ўсход ад Віцебска, 41,5 км ад чыгуначнай станцыі Віцебска.
Гісторыя
У 18 стагоддзі вёска Пранікі ў Віцебскім ваяводстве ВКЛ. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай і далучэння ў 1772 годзе да Расійскай імперыі ў складзе Суражскага павета (утвораны ў 1777 годзе ў Полацкай губерні). 12 снежня 1796 года Суражскі павет скасаваны, Пранікі ў складзе Веліжскага павета, з 1802 года зноў у Суражскім павеце Віцебскай губерні. У пачатку XIX стагоддзя вёска Пранікі ў складзе маёнтка «Каспляны», які належаў графу Аляксандру Міхаілу Пацею (1774—1846). З 1819 года маёнткам Каспляны валодаў памешчык Іван Нісцілоўскі, які меў 6907 дзесяцін зямлі. У 1840 годзе пасля смерці Івана Нісцілоўскага маёнтак перайшоў яго брату Ігнату. Згодна з інвентаром 1846 года ўласнасць спадчыннікаў Фёдара Багдановіча. У 1866 годзе Суражскі павет скасаваны, вёска Пранікі ў Казакоўскай воласці Веліжскага павета Віцебскай губерні. У 1906 годзе Пранікі адносілася да Курашчанскай сельскай грамады. Пасля вяртання ў склад БССР з 20 жніўня 1924 года ў Марчанкоўскім сельсавеце Суражскага раёна Віцебскай акругі. Да вайны ў Праніках быў арганізаваны калгас «Чырвоны партызан». 20 лютага 1938 года была ўтворана Віцебская вобласць, у якую ўвайшоў Суражскі раён. У 1939 годзе ў Пранікі былі пераселены вёска Касачавіны. У верасні і лістападзе 1942 года ў вёсцы Пранікі былі разбураны ўсе двары і было забіта 120 чалавек. На фронце загінуў 21 чалавек, у партызанах — 26 чалавек. Тут дзейнічала партызанская брыгада «імя А. Ф. Данукалава». 16 ліпеня 1954 года цэнтр Марчанкоўскага сельсавета перанесены ў в. Балашы і сельсавет стаў называцца Балашоўскім. Пасля скасавання Суражскага раёна 20 лютага 1960 года, Балашоўскі сельсавет у складзе Віцебскага раёна. З 1962 года ў Лёзненскім раёне, з 1965 года зноў у Віцебскім раёне. 22 снежня 1960 года Балашоўскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя была перададзена Суражскаму пассавету. У 2000 годзе ў складзе калгаса Чырвоны сцяг (цэнтр вёска Рабава). З 25 жніўня 2003 года — сельскагаспадарчы вытворчы кааператыў «Рабава» (СВК «Рабава»).
Брусы (Мядзельскі раён)
Брусы́ (, Брусы) — вёска ў Мядзельскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Сваткаўскага сельсавета.
Гісторыя
У 1848 годзе вёска маёнтка Вузла Вілейскага павета Віленскай губерні, валоданне графа К. І. Тызенгаўза. У 1904 годзе вёска і выселкі, валоданне памешчыкаў Пшаздзецкіх у Мядзельскай воласці Вілейскага павета Віленскай губерні. З 1875 у вёсцы працавала школа граматы, у якой у 1896/97 навучальным годзе вучыліся 23 хлопчыкі і 4 дзяўчынкі.
У 1921 годзе вёска Мядзельскай гміны Дунілавіцкага, з 1925 года Пастаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі. Побач знаходзілася вартоўня Брусы.
З 12 кастрычніка 1940 года да 23 снежня 1965 года вёска — цэнтр Брусоўскага сельсавета Мядзельскага раёна Вілейскай, з 20 верасня 1944 года — Маладзечанскай, з 20 студзеня 1960 года — Мінскай абласцей БССР, з 1 кастрычніка 1973 года — ва Узленскім сельсавеце, з 23 сакавіка 1987 года — у Сваткаўскім сельсавеце.
У верасні 1943 года войскі нацысцкай Германіі поўнасцю спалілі вёску, загубілі 22 жыхароў. У цэнтры вёскі пахаваны 41 жыхар вёскі Брусы, Лужы, Заазер’е і хутара Гаць, якіх 27 верасня 1943 года забілі нацысцкія вайскоўцы (у 1981 годзе на магіле пастаўлены помнік). За 2,5 км на паўночны захад ад вёскі каля аўтамабільнай дарогі Мядзел — Вілейка пахаваныя 10 жыхароў з хутара Бароўка, якіх 13 ліпеня 1943 года расстралялі, а потым спалілі вайскоўцы карных атрадаў (у 1975 годзе на магіле пастаўлены абеліск). Пасля вайны Брусы адбудаваны. У 1948 годзе вёска тэлефанізавана, у 1949 годзе створаны калгас «Сцяг Перамогі».
З 1954 года ў складзе калгаса імя Леніна (да 9 лістапада 1961 года калгас імя Сталіна, з 1988 года цэнтр — вёска Сваткі), з 1994 года ў аграфірме «Зара», з сакавіка 1997 года ў сельскагаспадарчым прадпрыемстве імя М. Танка (цэнтр — вёска Сваткі).
Інфраструктура
Магазін, клуб, бібліятэка, свінагадоўчы комплекс, жывёлагадоўчая ферма.
Дуда з Брусаў
З вёскі Брусы гміны Мядзел Пастаўскага павета паходзіць дуда канца XIX — пачатку XX стагоддзяў. Так як і многія беларускія дуды, інструмент захоўваецца ў Літоўскім нацыянальным музеі ў Вільнюсе. На выстаўках дуда пазначаецца музеем як дуда з «Усходняй Літвы». Аднак у музейным пашпарце (LNM EM 94) сапраўднае паходжанне ўжо пазначанае.
Вялікая Каралёўка
Вялі́кая Каралёўка (, Великая Королёвка) — вёска ў Беларусі, у Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 20 чэрвеня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Панкратаўскага сельсавета.
Вялікае Поле (Ашмянскі раён)
Вялі́кае По́ле (, Великое Поле) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Да 1978 года Вялікае Поле ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Буды (Горацкі раён)
Бу́ды (, Буды) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
У 1954—2001 гадах цэнтр Будскага сельсавета. Да 2002 года вёска ўваходзіла ў склад Горацкага сельсавета.
У 1995 годзе ў вёсцы было 84 двары, 262 жыхары.
Дворышча (Ашмянскі раён)
Дво́рышча (, Дворище) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Да 1978 года вёска ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Горная (Ашмянскі раён)
Го́рная (, Горная) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Кацялёва
У 1924—1954 гадах цэнтр Кацялёўскага сельсавета. Да 22 лютага 2001 года вёска ўваходзіла ў склад Будскага сельсавета, да 13 чэрвеня 2002 года — у склад Горацкага сельсавета.
Драглёўцы
Драглёўцы (, Драглёвцы) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Дзертнікі
Дзе́ртнікі (, Дертники) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Задарожжа (Горацкі раён)
Задаро́жжа (, Задорожье) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 20 чэрвеня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Рэкцянскага сельсавета, да 26 сакавіка 1987 года — у склад Будскага сельсавета , да 13 чэрвеня 2002 года — у склад Горацкага сельсавета.
Пярно
Пярно́ (, Перно) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Суражскага сельсавета. За 43 км на паўночны ўсход ад Віцебска, 49 км ад чыгуначнай станцыі Віцебск, на аўтадарозе Віцебск — Веліж.
Гісторыя
У 1770 годзе вёска Пярно ў складзе маёнтка Брыгітполле Віцебскага ваяводства ВКЛ, маёмасць Гуркі. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай далучана ў 1772 годзе да Расійскай імперыі ў складзе Суражскага павета. 12 снежня 1796 года Суражскі павет скасаваны, Пярно ў складзе Веліжскага павета, з 1802 года зноў у Суражскім павеце Віцебскай губерні. У пачатку XIX стагоддзі ўласнасць Восіпа Багдановіча і яго жонкі Эміліі. Каля вёскі праходзіў Санкт-Пецярбургскі паштовы тракт, карчма на тракце прыносіла 170 рублёў гадавога даходу.
Згодна з інвентаром 1846 года ўласнасць Рафаіла Багдановіча. У 1848 годзе была адкрыта дарога на Санкт-Пецярбург праз Гарадок. Дарога праз Сураж страціла сваё значэнне, а ў 1866 годзе ў Віцебск была пракладзена і чыгунка. Пасля скасавання ў 1866 годзе Суражскага павета, вёска Пярно ў Казакоўскай воласці Веліжскага павета Віцебскай губерні. У 1905 годзе вёска з’яўлялася цэнтрам Пярноўскай сельскай грамады.
Пасля вяртання ў склад БССР Пярно з 20 жніўня 1924 года ў Марчанкоўскім сельсавеце Суражскага раёна Віцебскай акругі. 20 лютага 1938 года была ўтворана Віцебская вобласць, у якую ўвайшоў Суражскі раён. У сакавіку 1942 года вёска была цалкам разбурана і было забіта 18 сялян. Вывезена на працу ў Германію 30 чалавек. На фронце загінула 4 сялян, у партызанах — 3 чалавекі. 16 ліпеня 1954 года цэнтр Марчанкоўскага сельсавета быў перанесены ў в. Балашы і сельсавет пачаў называцца Балашоўскім. Пасля скасавання Суражскага раёна 20 лютага 1960 года, Балашоўскі сельсавет у складзе Віцебскага раёна. З 1962 года ў Лёзненскім раёне, з 1965 года зноў у Віцебскім раёне. 22 снежня 1960 года Балашоўскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя была перададзена Суражскаму пассавету.
Доргішкі
До́ргішкі (, Доргишки) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
У 1940—1964 гадах цэнтр Доргішкаўскага сельсавета. Да 1978 года вёска ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Зноскі
Зно́скі (, Зноски) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Да 1978 года вёска ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Кварцяны
Кварця́ны (, Квартяны) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Гісторыя
Да 22 лютага 2001 года вёска ўваходзіла ў склад Будскага сельсавета, да 13 чэрвеня 2002 года — у склад Горацкага сельсавета.
Геаграфія
Вёска знаходзіцца каля вадасховішча Дняпрэц.
Уласава (Віцебскі раён)
Ула́сава (, Власово) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Суражскага сельсавета.
Гісторыя
З 16 ліпеня 1954 года вёска ў Балашоўскім сельсавеце. З 20 студзеня 1960 года ў Віцебскім раёне, з 1962 года ў Лёзненскім, з 1965 года зноў у Віцебскім раёнах. З 20 чэрвеня 2013 года ў Суражскім сельсавеце.
Слабада (Суражскі сельсавет)
Слабада́ (, Слобода) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Суражскага сельсавета. За 34 км на паўночны ўсход ад Віцебска, 40 км ад чыгуначнай станцыі Віцебск.
Гісторыя
У 18 стагоддзі вёска ў Віцебскім ваяводстве ВКЛ. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе ў складзе Расійскай імперыі, у Віцебскім павеце Пскоўскай, з 1776 года Полацкай губерняў, з 1777 года ў Суражскім павеце. З 1796 года ў Веліжскім павеце Беларускай, з 1802 года ў Суражскім павеце Віцебскай губерняў. У 19 стагоддзі ў складзе маёнтка Каспляны, уладанне графа А.Пацея, які ў 1819 годзе прадаў маёнтак памешчыку Івану Нісцілоўскаму. Паводле інвентара 1846 года належала малалетнім нашчадкам памешчыка Фёдара Багдановіча. З 1866 года ў Веліжскім павеце. У пачатку 20 стагоддзя вёска на рацэ Каспля ў Казакоўскай воласці. У 1905 годзе адносілася да Куршчанскай сельскай грамады. У сакавіку 1924 года вернута ў склад БССР. З 20 сакавіка 1924 года вёска ў Суражскім сельсавеце Суражскага раёна Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года). З 20 лютага 1938 года ў Віцебскай вобласці. У гады Другой сусветнай вайны з сярэдзіны ліпеня 1941 года да канца кастрычніка 1943 года акупіравана нацысцкімі войскамі, якія 9 кастрычніка 1943 года спалілі вёску і загубілі 12 жыхароў, 10 жыхароў забралі ў германскі палон, 2 вяскоўцы загінулі ў баях супраць гітлерацаў на франтах вайны. Пасля вайны вёска адбудавалася. З 16 ліпеня 1954 года вёска ў Балашоўскім сельсавеце. З 20 студзеня 1960 года ў Віцебскім раёне. У 1969 годзе знаходзілася ў складзе калгаса «Чырвоны сцяг».
Half-Life: Opposing Force
«Half-Life: Opposing Force» (звычайна выкарыстоўваюць скарачэнні OF, OpFor, OpForce або Op4) — шутар ад першай асобы і самы вядомы дадатак да гульні Half-Life, распрацаваны кампаніяй Gearbox Software і выпушчаны Sierra Entertainment 31 кастрычніка 1999 года. Гэты дадатак прадстаўляе гульцу той жа сэтынг (свет і падзеі), што і арыгінал, з той толькі розніцай, што ігрок бярэ пад сваё кіраванне капрала Адрыяна Шэпарда, салдата спецпадраздзялення HECU.
У Opposing Force, як і ў арыгінальным Half-Life, прысутнічае сеткавая гульня. У маі 2000 года Valve Corporation і Gearbox выпусцілі спецыяльны дадатак для сеткавай гульні — Opposing Force: Capture the Flag, у якім дададзены рэжым «Capture the Flag» і новыя карты. Пазней гэты дадатак, як і сам OpFor, былі ўключаны ў рэліз Half-Life: Blue Shift.
У 2005 годзе Opposing Force выйшаў на Steam ў складзе набору Half-Life 1: Anthology. На тэрыторыі Беларусі і СНД гэты набор распаўсюджваецца кампаніяй «Бука».
Глава 1: «Сардэчна запрашаем у Black Mesa»
Адрыян прыходзіць у сябе і высвятляе, што навукоўцы выратавалі яго і даставілі ў часовы шпіталь. Доктар паведамляе яму, што радыёстанцыя засталася на месцы крушэння, і прапануе паспрабаваць скарыстацца ёю, каб выклікаць падмогу. Адрыян узбройваецца і накіроўваецца да падбітага верталёту, сустракаючы на шляху ахоўны пункт, дзе Джы-Мэн інструктуе ахоўніка не адчыняць дзверы.
Адрыян знаходзіць радыёстанцыю і атрымлівае паведамленне ад нейкага марпеха аб тым, што з-за сур’ёзнага супраціву з боку непрыяцеля ваенныя сілы адступаюць з Black Mesa. Марпех гэтак жа раіць Шэпарду скарыстацца падземнай сістэмай чыгунак каб дабрацца да кропкі эвакуацыі. Адрыян спускаецца ў падземныя тунэлі і ідзе ў кірунку чыгуначных пуцей.
Адрыян знаходзіць чыгунку, але яна заблакаваная дзвярамі пажарнай бяспекі. Перш чым яму ўдаецца рушыць далей, пашкоджанне энергасістэмы прыводзіць да выбуху і затаплення пакоя радыеактыўнымі адкідамі, а адзіны выхад аказваецца зачынены. Джы-Мэн адкрывае дзверы, дазваляючы Адрыяну выратавацца.
Прабраўшыся праз разбураную секцыю чыгункі і зялёную жыжку, Адрыян знаходзіць паўрабочы цягнік.
Глава 2: «Мы адыходзім!»
Цягнік вязе Адрыяна праз сектар «Е» Падземнага транспартнага Узроўню «А» і хутка прыбывае да месца, дзе хаваюцца некалькі чалавек з ліку ахоўнага і навуковага персаналу. Салдат-Шокер расы X забівае ахоўніка і выкрадае навукоўца. Прайшоўшы гэту секцыю, Адрыян знаходзіць марскіх пяхотнікаў і кропку эвакуацыі.
Камандзір звязваецца па рацыі з Куперам і кажа яму што пачынаецца авіяўдар і што ён павінен дапамагчы з дакладным навядзеннем на цэль або знайсці сховішча. Далей, камандзір загадвае Адрыяну накіроўвацца да верталёту праз ангар і рыхтавацца да эвакуацыі. Аднак, перш чым Адрыян дасягае верталёта, Джы-Мэн апускае і замыкае вароты ангара.
Глава 3: «Зніклы ў баі»
Праз зону абслугоўвання трубаправода Адрыян трапляе ў Адміністрацыйны офіс і кафетэрый, а адтуль праз вентыляцыю да асноўных паветраабменных вентылятараў. Далей вентыляцыя прыводзіць яго ў зону аналізу афарбоўкі полымя, заражаную хэдкрабами. Шэпард выбухам прабівае падлогу і прабіраецца далей.
Вентыляцыя прыводзіць Адрыяна ў падземны гаражны комплекс. Асноўная частка комплексу зачынена «пячаткай», але сэрвісны ліфт і памяшканне рамонту транспарту адкрыты. Паміраючы марпех перасцерагае Шэпарда аб стварэннях (піт-Дронь), што перабілі яго групу.
Адрыян прабіраецца праз склады 2 і 3, праходзіць участак рамонту транспарту і трапляе ў шахту ліфта. Ён спускаецца на першы паверх, адключае сілкаванне другога ліфта і па кабелю падымаецца на трэці паверх. Прайшоўшы некалькі кабінетаў, ён у выніку знаходзіць радыёстанцыю. Прыняўшы паведамленне, стралок і інжынер, якіх таксама «забыліся», дапамагаюць Адрыяну прабрацца да наступнага ліфта.
Глава 4: «Агонь па сваіх»
Дабраўшыся да наступнага паверху офіса, Адрыян уступае ў бой з некалькімі вартыгонтамі і трапляе ў канферэнц-залу. Абваліўшаяся секцыя столі прыводзіць яго на пляцоўку тэхабслугоўвання.
Адрыян знаходзіць радыёстанцыю і чуе паведамленне салдата, які разам са сваёй групай адстрэльваецца ад «чорных аператыўнікаў». Узлезшы вышэй, капрал сустракае медыка, які расказвае яму аб іншым уваходзе ў сектар «Лямбда» і аб тым, што чыгуначная сістэма, якая знаходзіцца паблізу, павінна весці туды. Адрыян і медык ратуюць інжынера ад «чорных аператыўнікаў» і той выразае зачыненыя дзверы транспартнай сістэмы сектара «Лямбда».
Аб’ядноўваючыся з іншымі марпехамі, яны пераадольваюць супраціўленне «чорных аператыўнікаў» і шукаюць рэйкавую каляску. Знайшоўшы яе, Адрыян ідзе далей па транспартнай лініі і выяўляе што шлях «запячатаны». Ён вырашае прабірацца праз вентыляцыю.
Глава 5: «Мы не адны»
Выйшаўшы з вентыляцыі, Адрыян чуе, як вучоны прыспешвае Гордана Фрымена скокнуць у партал Зэн. Пасля тэлепартацыі Гордана пакой пачынае разбурацца. З’яўляецца новы партал і Адрыян скача ў яго.
Патрапіўшы ў Зэн, Адрыян, скачучы з астэроіда на астэроід, падбірае стрэльбу з трупа вучонага і прыходзіць да іншага парталу і скача ў яго.
Глава 6: «Аварыя на глыбіні»
Адрыян зноў з’яўляецца ў Black Mesa, на ўзроўні «B» Лабараторыі Вывучэння Гідрафаўны, дзе вывучаюць вадзяных істот з міру Ксенія. Вучоны праводзіць Адрыяна праз лабараторыі з п’яўкамі да прылады тэлепартацыі, якая пераносіць Шэпарда ў вобласць, дзе вывучаюць Іхтыязаўраў. Адбіўшы напад расы X, Адрыян пранікае ў басейн з Іхтыязаўрамі, які звязаны з дрэнажнай сістэмай Комплексу Біадома доследнай станцыі Black Mesa ў сектары «E».
Глава 7: «Чужая рэальнасць»
Выбраўшыся з дрэнажнай сістэмы, Адрыян накіроўваецца на Пляцоўку Назірання за Узорамі #01, дзе праводзіўся эксперымент па адаптацыі «ганчакоў вачэй» да зямных умоў, які абарвала атака расы X. Забіўшы салдат X, Адрыян ідзе ў размешчаны побач пакой вальераў для Узораў. Далей знаходзіцца сістэма ліфтаў, якая прыводзіць Адрыяна ў пакой кіравання Пляцоўкай Назірання за Узорамі # 02. Там, на пляцоўцы, прадстаўлена копія навакольнага асяроддзя свету Ксеня ў натуральную велічыню.
Прайшоўшы ў наступны пакой вальераў, Адрыян знаходзіць трох маладых асобін салдат-Шокераў, якія змяшчаюцца ў баках. Далей маленькая святлівая сфера прыводзіць Шэпарда ў пакой Упраўлення Дадзенымі Лабараторыі Выпрабавання Узораў, дзе чакае атрымальніка галаграфічнае паведамленне для нейкага Уолтэра. У паведамленні гаворка ідзе пра Узоры 1176 з суседніх вальераў: гэта барнакл, якога ўдалося зняць са свайго месца пражывання. Далей вальераў знаходзіцца Лабараторыя Выпрабаванняў BDRC-101 і пакоі віварыя, дзе вырошчваюць споры і барнаклаў.
Шэпард даходзіць да Пляцоўкі Назірання за Узорамі #03, дзе ўтрымліваюць двух дарослых асобін Тэнтакляў. Пляцоўка ўсё яшчэ знаходзіцца ў стадыі будаўніцтва і вентыляцыя адкрыта. Дзве сферы, якія свецяцца, ўлятаюць у вентыляцыю. Эдрыян ідзе за імі.
Вентыляцыя прыводзіць на пляцоўку тэхабслугоўвання. Дзверы сэрвіснага ліфта заблакаваны абвалінамі секцыі памоста, але марпехі былі тут і пакінулі радыёстанцыю. Адрыян прымае паведамленне ад салдата, які разам са сваім гуртам быў атакаваны гіганцкай чэрвепадобнай істотай у сектары збору адходаў. Адрыян адключае Першы Прапеллерны Блок і накіроўваецца да пазіцыі групы.
Глава 8: «Логава чарвяка»
Вентыляцыя прыводзіць Адрыяна да прэсу для смецця ў Зоне перапрацоўкі адходаў # 3 Black Mesa. Дзверы застаюцца закрытымі, пакуль Джы-Мэн не адкрые іх з пакоя назірання, размешчаным уверсе. Прайшоўшы праз дзверы, Адрыян знаходзіць групу мёртвых пехацінцаў у Басейне «A-03». Далей знаходзіцца адыходны Участак # 1 з басейнам размяшчэння адходаў. Там пасяліўся чарвяк. Ён заступае шлях для раскладнога моста, вядучага з гэтай галіны. Адрыян накіроўваецца ўніз, каб актываваць асноўны помпавы Рэдуктар на адыходным Участку #2 і асноўны Вентыль ціску на адыходным Участку #3.
Высветліўшы, што вядучыя да рэдуктара дзверы зачыненыя, Адрыян выкарыстоўвае іншы шлях — дрэнажную сістэму другога прэса для смецця. Дабраўшыся да рэдуктара, ён уключае помпу і вяртаецца на адыходны Участак #1.
Прайшоўшы на адыходны Участак # 3, Адрыян змагаецца з некалькімі піт-Дронь, адкрывае Паравыя Клапаны і выкручвае Вентыль ціску.
Калі ўсё задзейнічана, Адрыян злівае таксічныя адходы ў Басейн і чарвяк гіне. Шэпард актывуе мост і працягвае свой шлях далей, праз Калектар 03/01.
Глава 9: «Уніформа Факстрот»
Адрыян выбіраецца з калектара і аказваецца на перакрытай дарозе, дзе «чорныя аператыўнікі» выгружаюцца з грузавіка і замацоўваюцца на пазіцыі. Прарываючыся праз тэрыторыю, Шэпард выяўляе пралом у сцяне склада выбухоўкі. Ён рушыць далей і знаходзіць двух марпехаў, якіх снайперы загналі ў пастку. Абмінуўшы снайпераў, Адрыян уключаецца ў бітву паміж «чорнымі аператыўнікамі» і салдатамі-Шокер. Выявіўшы, што каналізацыя — адзіны шлях далей, ён спускаецца ўніз.
Штосьці прыводзіць да дэтанацыі выбухоўкі, і выбух замыкае Адрыяна ў каналізацыі, куды на гнездавыя ў вялікім ліку прыйшлі валтыгоры. Праклаўшы сабе шлях скрозь дарослых і маладых асобін, Адрыян з дапамогай групы марпехаў выбіраецца з падзямелля.
Вярнуўшыся да складоў выбухоўкі, Адрыян даведваецца ад марпеха аб баявых таварышах, якія чакаюць дапамогі на дамбе. Група капрала ўступае ў бой з салдатамі-Шокер і прарываецца ў кірунку дамбы.
У цэнтры дамбы варта прыкаваны ланцугамі і абкладзены выбухоўкай Гарганцюа. Марпехі беспаспяхова спрабуюць забіць яго агнём з аўтаматаў. На памосце рубкі кіравання турбінай Джы-Мэн размаўляе па радыётэлефоне. Ззаду яго партал, у які сцякаюцца маленькія выпраменьваючыя святло сферы. Джы-Мэн знікае, а марпехі гінуць пад агнём Гарганцюа. Адрыян узрывае зарады і праціскваецца ў вялікую трубу, адкрытую выбухам.
Глава 10: «Пасылка»
Паток унутры трубы падхапляе Адрыяна. Ён зносіць яго ўніз, да ўчастку пустыні, дзе два марпехі збіраюцца атакаваць пазіцыі «чорных аператыўнікаў». Яны напіхваюцца на вялікія сілы непрыяцеля і на вялікі мінамёт, які ахоўвае Арсенал. Уваход у Арсенал зачынены, затое адкрыта невялікае службовае памяшканне. У ім знаходзіцца радыёстанцыя, па якой Шэпард прымае паведамленне ад марпехаў, якіх атакавалі непадалёк ад бункера.
І вось пяхотнікі ўжо мёртвыя, затое адкрыты імі склеп прыводзіць Адрыяна да мінамёту. Прылада прарабляе дзірку ў варотах, якія зачыняюць уваход у Арсенал. Шэпард прарываецца з боем праз сілы салдат-Шокер і валтыгораў і аказваецца ў падземным памяшканні паркоўкі аўтамабіляў.
Адрыян спыняе «аператыўнікаў» і абясшкоджвае тэрмаядзерны зарад «Марк-IV». Зарад забяспечаны плутоневым дэтанатарам класа «C» і рэкамендуемая бяспечная дыстанцыя пры яго выбуху — 55 кіламетраў.
Цяпер зарад абясшкоджаны, і ахоўнік адмыкае дзверы. Ён папярэджвае Шэпарда, што адзіны магчымы шлях ляжыць праз складскі узровень # 4, дзе перад прыбыццём расы X абгрунтаваліся «чорныя аператыўнікі». Па шляху да ліфта, Адрыян бачыць, як Джы-Мэн зноў прыводзіць механізм бомбы ў дзеянне. Шлях назад зачынены і ў Адрыяна застаецца толькі адна магчымасць — рухацца на Узровень # 4.
Глава 11: «Сутыкненне светаў»
На складскім ўзроўні #4 Адрыян уступае ў бой з натоўпам «чорных аператыўнікаў», а потым і з расай X. Вакол лётаюць маленькія выпраменьваючыя святло сферы, якія ўсмоктваюцца ў вентыляцыю. Пасля таго, як усе ворагі аказваюцца пабітыя, яшчэ адзін ахоўнік адкрывае апошнія дзверы. Ён пускае Шэпарда да запасу ўзбраення і папярэджвае аб гіганцкім монстры наперадзе, які ўжо забіў некалькі пяхотнікаў. Адрыян спускаецца на ліфце ў велізарную паветраную выцяжную сістэму. Святлівых сфер вакол становіцца больш.
Далей размешчаны партал ружаватага адцення, у які апускаюцца дзесяткі агеньчыкаў. Калі яны ўсе аказваюцца паглынутыя, матэрыялізуецца чарвяк. Шэпард уступае ў доўгі бой супраць чарвяка і салдат-Шокер, якіх той пасылае. У канцы з мёртвага чарвяка пачынаюць вырывацца парталы. Самы вялікі ўдарае ў Адрыяна і выносіць яго.
Адрыян прыходзіць у сябе на верталёце, які ляціць ад Black Mesa, і бачыць перад сабой Джы-Мэна. Калі дзесьці ўдалечыні выбухае тэрмаядзерны зарад, Джы-Мэн кажа, што Black Mesa была перашкодай. Ён паведамляе Шэпарду што той будзе затрыманы каб прадухіліць уцечку інфармацыі пра інцыдэнт. Верталёт пераносіцца ў Зэн, а затым у пустую прастору, дзе Джы-Мэн уваходзіць у партал і пакідае Шэпарда аднаго.
Зялёнка (Гальшанскі сельсавет)
Зялёнка (, Зелёнка) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Стайкі (Віцебскі раён)
Ста́йкі (, Стайки) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Суражскага сельсавета. За 45 км на паўночны ўсход ад Віцебска, 51 км ад чыгуначнай станцыі Віцебск, на аўтадарозе Віцебск — Веліж.
Гісторыя
У 16 стагоддзі маёнтак, уласнасць зямян Смоявічаў у Віцебскім ваяводстве ВКЛ. У 1633 годзе пасля смерці зямяніна Лявона Смоявіча маёнтак дастаўся яго брату Геліяшу. У 1770 годзе Стайкі ў складзе маёнтка Брыгітполле Віцебскага ваяводства ВКЛ, уладанне Гуркі. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай далучана ў 1772 годзе да Расійскай імперыі ў складзе Суражскага павета (у 12 снежня 1796 года Суражскі павет скасаваны, Стасенкі ў складзе Веліжскага павета, з 1802 года зноў у Суражскім павеце), Віцебскай губерні.
Згодна з інвентаром 1846 года Стайкі ўласнасць Рафаіла Багдановіча. У перыяд 12 ліпеня 1866 года — 27 верасня 1875 года часоваабавязаныя сяляне выкуплялі зямельныя надзелы ў Вярыгі А. І. маёнтка Стайкі. У 1866 годзе Суражскі павет скасаваны, Стайкі ў Казакоўскай воласці Веліжскага павета Віцебскай губерні. У 1905 годзе вёска Стайкі адносілася да Пярноўскай сельскай грамады. Пасля вяртання ў склад БССР вёска з 20 жніўня 1924 года ў Марчанкоўскім сельсавеце Суражскага раёна Віцебскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года).
У лютым 1943 года нямецкімі акупацыйнымі ўладамі было знішчана 40 двароў і забіта 40 чал.
Кузавіна
Кузаві́на (, Кузовино) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 20 чэрвеня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Панкратаўскага сельсавета.
Стасенкі
Ста́сенкі (, Стасенки) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Суражскага сельсавета.
Гісторыя
У 1770 годзе Стасенкі ў складзе маёнтка Брыгітполле Віцебскага ваяводства ВКЛ, уладальнік Гурко. Пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай далучана ў 1772 годзе да Расійскай імперыі ў складзе Суражскага павета (12 снежня 1796 года Суражскі павет скасаваны, Стасенкі ў складзе Веліжскага павета, з 1802 года зноў у Суражскім павеце), Віцебскай губерні.
Вёска ўваходзіла ў склад фальварку Антонаўка, які належаў маёнтку Брыгітполле. Паводле інвентара 1846 года ўласнасць Рафаіла Багдановіча. У пачатку XX стагоддзя вёска Стасенкі ў Казакоўскай воласці Веліжскага павета Віцебскай губерні. У 1905 годзе вёска ў Пярноўскай сельскай грамадзе. Пасля вяртання ў склад БССР вёска з 20 жніўня 1924 года ў Марчонкаўскім сельсавеце Суражскага раёна Віцебскай акругі.
20 лютага 1938 года была ўтворана Віцебская вобласць у якую ўвайшоў Суражскі раён. У часы Другой сусветнай вайны ў вёсцы было забіта 11 жыхароў.
16 ліпеня 1954 года цэнтр Марчонкаўскага сельсавета быў перанесены ў в. Балашы і сельсавет стаў называцца Балашоўскім. Пасля скасавання Суражскага раёна 20 лютага 1960 года, Балашоўскі сельсавет у складзе Віцебскага раёна. З 1962 года ў Лёзненскім раёне, з 1965 года зноў у Віцебскім раёне. 22 снежня 1960 года Балашоўскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя была перададзена Суражскаму пассавету.
Вёска ў складзе калгаса «Чырвоны сцяг» (цэнтр — вёска Рабава).
Малая Каралёўка
Мала́я Каралёўка (, Малая Королёвка) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 20 чэрвеня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Панкратаўскага сельсавета.
Маставы
Маставы́ (, Мостовой) — пасёлак у Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Карабы (Ашмянскі раён)
Карабы́ (, Коробы) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Каменка (Гальшанскі сельсавет)
Ка́менка (, Каменка) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
У 1940—1954 гадах цэнтр Каменскага сельсавета.
Рабава (Віцебскі раён)
Ра́бава (, Рябово) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Суражскага сельсавета. Знаходзіцца за 38 км на паўночны ўсход ад Віцебска. За 2,6 км з захаду і поўдня ад Рабава працякае рака Каспля. Да Рабава вядзе мясцовая аўтадарога аўтадарога Н2303 Сураж — Рабава. На поўдні Рабава пераходзіць у вёску Кузняцоўка. За 900 м на ўсход знаходзіцца вёска Дзятлы. За 700 м на паўднёвы ўсход ад Рабава праходзіць граніца з Расійскай Федэрацыяй.
Гісторыя
У 1770 годзе ўласнасць Леанарда Пацея. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе і далучэння да Расійскай імперыі ў складзе Суражскага павета (утвораны ў 1777 годзе ў Полацкай губерні). 12 снежня 1796 года Суражскі павет скасаваны, Рабава ў складзе Веліжскага павета, з 1802 года зноў у Суражскім павеце Віцебскай губерні.
У пачатку XIX стагоддзя вёскі Вялікая Рабава і Малая Рабава былі ў фальварку Уласава ў складзе маёнтка «Каспляны», які належаў графу Аляксандру Міхаілу Пацею (1774—1846). З 1819 года маёнткам Каспляны валодаў памешчык Іван Нісцілоўскі, які меў 6907 дзесяцін зямлі. У 1834 годзе ў складзе фальварку Уласава 5 вёсак, 194 рэвізскія душы. У 1840 годзе пасля смерці Івана Нісцілоўскага маёнтак перайшоў яго брату Ігнату.
У 1866 годзе Суражскі павет скасаваны, вёскі Вялікая Рабава і Малая Рабава ў Казакоўскай воласці Вяліжскага павета Віцебскай губерні. У 1905 годзе абедзве вёскі адносіліся да Рабаўскай сельскай грамады.
Спіс аб’ектаў PGC (2152001—2153000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2152001—2153000)
Рабава (Віцебскі раён)
Гісторыя
Пасля вяртання ў склад БССР з 20 жніўня 1924 года ў Марчанкоўскім сельсавеце Суражскага раёна Віцебскай акругі. У 1926 годзе ў вёсцы Вялікае Рабава было 36 двароў, 189 жыхароў; у Малым Рабаве 19 двароў, 102 жыхары. Пазней вёскі былі аб’яднаны. У 1929 годзе быў арганізаваны калгас «Чырвоны Кастрычнік». Мелася кузня. Калгас абслугоўваўся Суражскай МТС. У 1936 годзе ў Рабава былі пераселены вёскі Аржавухава (у 1906 годзе 68 жыхароў) і Баннікі. 20 лютага 1938 года была ўтворана Віцебская вобласць, у якую ўвайшоў Суражскі раён. У лістападзе 1942 года і ў верасні 1943 года ў вёсцы Рабава былі разбураны ўсе двары і было забіта 60 чалавек. На фронце загінула 10 чалавек, у партызанах — 17 чалавек. Тут дзейнічала партызанская брыгада «імя А. Ф. Данукалава». У 1976 годзе на будынку праўлення калгаса павешана мемарыяльная дошка ў гонар гэтай партызанскай брыгады. У 1950 годзе цэнтр калгаса «імя Сталіна» з вёскі Уласава пераведзены ў вёску Рабава. 16 ліпеня 1954 года цэнтр Марчаноўскага сельсавета перанесены ў в. Балашы і сельсавет пачаў называцца Балашоўскім. Пасля скасавання Суражскага раёна 20 лютага 1960 года, Балашоўскі сельсавет у складзе Віцебскага раёна. З 1962 года ў Лёзненскім раёне, з 1965 года зноў у Віцебскім раёне. 22 снежня 1960 года Балашоўскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя была перададзена Суражскаму пассавету. З лютага 1960 года па 25 жніўня 2003 года існаваў калгас «Чырвоны сцяг». З 25 жніўня 2003 года — сельскагаспадарчы вытворчы кааператыў «Рабава» (СВК «Рабава»).
Інфраструктура
Жывёлагадоўчая ферма, фельчарска-акушэрскі пункт, бібліятэка, аддзяленне сувязі, магазін.
Востраў (Віцебскі раён)
Во́страў (, Остров) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Казлоўшчына (Ашмянскі раён)
Казло́ўшчына (, Козловщина) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Гісторыя
Да 1978 года вёска ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Карлаўшчына (хутар)
Ка́рлаўшчына (, Карловщина) — былы хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіў у склад Гальшанскага сельсавета.
Ліквідаваны ў 2012 годзе.
Карлаўшчына (вёска, Ашмянскі раён)
Ка́рлаўшчына (, Карловщина) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Дружная (Віцебскі раён)
Дру́жная (, Дружная) (да 30 ліпеня 1964 года Баўту́хі ) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Мядзведзева (Горацкі раён)
Мядзве́дзева (, Медведево) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Спіс аб’ектаў PGC (976001—977000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (976001—977000)
Задзетуні
Задзе́туні (, Задетуни) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Лужышча
Лу́жышча (, Лужище) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Лакуцеўшчына
Лакуце́ўшчына (, Лакутевщина) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Да 21 снежня 1987 года Лакуцеўшчына ўваходзіла ў склад Граўжышкоўскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Іменне
Іме́нне (, Имение) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Валькі (Віцебскі раён)
Валькі́ (, Вальки) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Крывуля
Крыву́ля (, Кривуля) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Валькі (Віцебскі раён)
Гісторыя
У XVIII ст. вёска Праніна ў Віцебскім ваяводстве Вялікага Княства Літоўскага. У 1770 годзе ў складзе маёнтка Глазамічы, маёмасць Пацеяў. Пасля 1-га падзелу Рэчы Паспалітай, у 1772 годзе ўвайшла ў склад Расійскай імперыі. Уваходзіла ў Віцебскі павет Пскоўскай, з 1776 года Полацкай губерняў. У XIX ст. вядома ў складзе маёнтка Глазамічы ў Суражскім павеце Віцебскай губерні, уласнасць памешчыка Фёдара Багдановіча. Паводле інвентара 1846 года вёска (9 двароў), прыватная ўласнасць малалетніх нашчадкаў Багдановічаў. У 1870 годзе ў Янавіцкай воласці Веліжскага павета Віцебскай губерні. У пачатку XX ст. вёска (165 дзесяцін зямлі) адносілася да Глазаміцкай сельскай грамады. У 1905 годзе ў вёске 19 двароў.
Крывуля
Да 1978 года хутар уваходзіў у склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Спіс аб’ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Паўночнай Македоніі
У спісе Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Паўночнай Македоніі значыцца 1 найменне (на 2014), гэта складае ад агульнай колькасці ( на  год). Адзіны аб’ект уключаны ў спіс па змяшаных крытэрыях, прычым ён прызнаны як шэдэўрам чалавечага генія (крытэрый i), так і прыродным феноменам выключнай прыгажосці і эстэтычнай важнасці (крытэрый vii). Акрамя гэтага, станам на 2014 год, 3 аб’екта на тэрыторыі Македоніі знаходзяцца сярод кандыдатаў на ўключэнне ў спіс Сусветнай спадчыны. Паўночная Македонія, у якасці незалежнай дзяржавы, ратыфікавала Канвенцыю аб ахове сусветнай культурнай і прыроднай спадчыны 30 красавіка 1997 года. Аднак адзіны аб’ект, размешчаны на тэрыторыі Паўночнай Македоніі, быў занесены ў спіс яшчэ ў 1979 годзе на 3-й сесіі Камітэта сусветнай спадчыны ЮНЕСКА, калі краіна з’яўлялася часткай СФРЮ.
Папярэдні спіс
У табліцы аб’екты размешчаны ў парадку іх дадання ў папярэдні спіс. У даным спісе паказаны аб’екты, прапанаваныя ўрадам Македоніі ў якасці кандыдатаў на ўнясенне ў спіс сусветнай спадчыны.
Нівішчы (Горацкі раён)
Ні́вішчы (, Нивищи) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 20 чэрвеня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Будскага сельсавета, да 26 сакавіка 1987 года — у склад Паршынскага сельсавета , да 21 лістапада 1989 года — у склад Горацкага сельсавета.
Малая Каменка (Ашмянскі раён)
Мала́я Ка́менка (, Малая Каменка) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Казімірова (Віцебскі раён)
Казіміро́ва (, Казимирово) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Лічыняты
Лічыня́ты (, Личиняты) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Лёпіна
Лёпіна (, Лёпино) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Паляшчыцы
Паля́шчыцы (, Полящицы) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 20 чэрвеня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Будскага сельсавета.
Знаходзіцца каля ракі Дняпрэц і аднайменнага вадасховішча.
Панкі (Віцебскі раён)
Панкі́ (, Панки) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Малышкаўшчына
Малы́шкаўшчына (, Малышковщина) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Півавары
Півава́ры (, Пивовары) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Пуплы
Пуплы́ (, Пуплы) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 20 чэрвеня 1966 года вёска ўваходзіла ў склад Будскага сельсавета.
Маргі (Гальшанскі сельсавет)
Ма́ргі (, Марги) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Пукшына
Пу́кшына (, Пукшино) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Славікі (Горацкі раён)
Славікі́ (, Славики) — вёска ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Паршынскага сельсавета.
Да 22 лютага 2001 года вёска ўваходзіла ў склад Будскага сельсавета, да 13 чэрвеня 2002 года — у склад Горацкага сельсавета.
Глазамічы
Глазамі́чы (, Глазомичи) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Гісторыя
Назва вёскі паходзіць ад прозвішча Глазаміч.
У 1531 г. вядома як цэнтр Глазаміцкай воласці і аднайменнага маёнтка на р. Каспля. Прыватная ўласнасць пана Іллі Бабаеда Глазаміцкага ў Віцебскім ваяводстве Вялікага Княства Літоўскага. У 1619 г. тут была праваслаўная царква, з Віцебска праз Глазамічы праходзіў гасцінец.
На пачатку XVIII ст. маёнтак і мястэчка ў Віцебскім ваяводстве, уласнасць Казіміра Аляксандра Пацея, які ў 1717 г. заклаў яе за 3 тыс. талераў суддзі Мікалаю Жабе. У 1795 г. у вёсцы пабудавана праваслаўная царква мікалая Цудатворца, у якой шанавалася ікона гэтага святога.
Мультанка
Мульта́нка (, Мультанка) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Сёміна
Сёміна (, Сёмино) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Янавіцкага сельсавета.
Маркінята
Маркіня́та (, Маркинята) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Гісторыя
Да 1978 года вёска ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Міхайлоўшчына
Міхайло́ўшчына (, Михайловщина) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гальшанскага сельсавета.
Гісторыя
Да 1978 года вёска ўваходзіла ў склад Гальшанскага сельсавета, да 15 снежня 1997 года — у склад Семярніцкага сельсавета.
Напраснаўка
Гісторыя вёскі
Першае згадванне пра вёску датуецца 1777 годам. Цікава, што вёска мела яшчэ два найменні: Краснаўка і Нова-Напраснаўка. У свой час сярод мясцовага насельніцтва існавала легенда пра тое, як было створана гэта паселішча. Яго запісала ад старажылаў вёскі Л. Шылава, былая загадчыца Маслакоўскага філіяла Горацкага гісторыка-этнаграфічнага музея: "Шмат гадоў таму назад у вёску Якаўлевічы (цяпер гэта Аршанскі раён) па гандлёвых справах прыехаў яўрэйскі купец з Санкт-Пецярбурга. Заключыўшы здзелку, ён прапанаваў мясцоваму барону згуляць у карты на грошы. І барон прайграў усю сваю маёмасць, і тады ён паставіў на кон 100 дзесяцін зямлі. Прайграў і іх. На гэтай зямлі купец пасяліў яўрэяў з Горак і Оршы. Так утварылася вёска Напраснаўка.
Яўрэйская калонія
Ёсць другая версія стварэння вёскі. Яна існавала шмат гадоў, але ў сярэдзіне XIX стагоддзя царскі ўрад, з мэтай прыцягнення яўрэяў да сельскагаспадарчай працы, вырашыў арганізаваць на тэрыторыі імперыі некалькі яўрэйскіх калоній. Калі пачалася каланізацыя, то толькі ў Магілёўскай губерні было створана 20 калоній-паселішч. Першыя паселішчы ў Горацкім павеце былі створаны ў 1849 годзе ў вёсках Сава і Рудкаўшчына. Праз два гады была створана калонія ў вёсцы Напраснаўка. У пачатку працавала яна, як і іншыя калоніі, не вельмі эфектыўна – не хапала інвентара і грашовых сродкаў. Вядомы факт, што калі царскі чыноўнік прыехаў у гэтую калонію для кантролю працы земляробаў, і каб падмануць яго, адзін плуг перадавалі з адной гаспадаркі ў іншыя праз платы .. Пасля кастрычніка 1917 года некаторыя яўрэі, жыхары вёскі з'ехалі ў Мінск, Ленінград і іншыя гарады краіны. Вядома, што ў 1924 годзе ў вёсцы было 48 сядзіб, дзе жыло 290 жыхароў. У 1928 годзе ў вёсцы быў арганізаваны калгас "Новае жыццё", куды ўваходзілі беларусы і яўрэі. Працавала і пачатковая школа, дзе вучыліся разам беларусы і яўрэі. Да вайны ў вёсцы жыло 137 жыхароў, большая частка з іх была яўрэі
У час Вялікай Айчыннай вайны
Калі пачалася Вялікая Айчынная вайна, жыхары вёскі, якія належылі прызыву ў армію, пайшлі на фронт. Вядома, што загінулі: Бекераў Ісаак, 1921 г.н., пры абароне Масквы; Кулькоў Філімон, 1916 г.н., палітрук, загінуў у 1941 г.; Мігачоў Канстанцін, 1922 г.н., загінуў ў 1943 г. пад Харкавам; Мігачоў Фёдар, прапаў без вестак у 1944 г.; Салавей Зэлік, 1920 г.н., прапаў без вестак у 1941 г.; Салавей Міхаіл, 1918 г. н., ваяваў на Ленінградскім фронце, памёр ад ран у 1941 г.; Салавей Рувім, 1920 г.н., прапаў без вестак у 1942 г.; Салавей Ізраіль 1892 г.н., загінуў пад Вязьмай у 1942 г.; Свісеў Арцём, 1901 г.н., памёр ад ран 19.04.1945 г.; Эфрас Іосіф, 1922 г.н., прапаў без вестак 29.06.1944 г. .
Пасля акупацыі фашыстамі Горацкага раёна да яўрэяў в. Напраснаўка прыехала і прыйшло шмат сваякоў з Мінска, Воршы і іншых гарадоў Беларусі. У вёсцы гета было створана амаль адразу пасля захопу вёскі немцамі ў 1941 годзе. Яўрэям загадалі нашыць на вопратку жоўтыя зоркі і нікуды за межы вёскі не выходзіць. Іх застаўлялі працаваць на палетках мясцовага калгаса. Амаль штотыднёва з в. Маслакі, дзе знаходзіўся паліцэйскі атрад, у Напраснаўку наведваліся паліцаі. Хутка да жыхароў вёскі дайшлі чуткі, што фашысты расстралялі яўрэяў Горак, Гор і Леніна. Але яны спадзяваліся, што фашысты іх чапаць не будуць. Аднак яны памыліліся. 22 сакавіка 1942 г. фашысты вырашылі расстраляць яўрэйскае насельніцтва вёскі.
Пасля акупацыі фашыстамі Горацкага раёна да яўрэяў в. Напраснаўка прыехала і прыйшло шмат сваякоў з Мінска, Воршы і іншых гарадоў Беларусі. У вёсцы гета было створана амаль адразу пасля захопу вёскі немцамі ў 1941 годзе. Яўрэям загадалі: нашыць на вопратку жоўтыя зоркі і нікуды за межы вёскі не выходзіць. Іх застаўлялі працаваць на палетках мясцовага калгаса. Амаль штотыднёва з в. Маслакі, дзе знаходзіўся паліцэйскі атрад, у Напраснаўку наведваліся паліцаі. Хутка да жыхароў вёскі дайшлі чуткі, што фашысты расстралялі яўрэяў Горак, Гор і Леніна. Аднак яны спадзяваліся, што фашысты іх чапаць не будуць. Аднак яны памыляліся. 22 сакавіка 1942 года фашысты вырашылі расстраляць яўрэйскае насельніцтва вёскі.