cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Берасцейская эканомія
Структура эканоміі, насельніцтва
У 1778 годзе ў эканоміі адбыўся сялянскі бунт.
У Расійскай імперыі
Пасля далучэння гэтых зямель да Расійскай імперыі рускі ўрад падараваў, а таксама прадаў валоданні эканоміі розным асобам. Так, напрыклад, Дзівінскі і былі падораны генерал-фельдмаршалу Пятру Румянцаву-Задунайскаму,  Аляксандру Сувораву.
Няніўка
Няніўка (Ня́нівка) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Казлы (Віцебскі раён)
Казлы́ (, Козлы) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Заронаўскага сельсавета.
Маскоўшчына
Маско́ўшчына (, Московщина) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменналогскага сельсавета.
Какоры
Како́ры (, Кокоры) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Заронаўскага сельсавета.
Андрэевыя
Батанічнае апісанне
Даволі дробныя лістасцябловыя імхі, далікатныя і жорсткія, утвараюць падушачкі на скалах і камянях. Сцеблы шматгадовыя, прамыя, з сімпадыяльным галінаваннем, пазбаўленыя праводзячых пучкоў і нясуць некалькі паралельных шэрагаў лісця разнастайнай формы. Сцеблы і лісце складзеныя аднароднымі клеткамі з тоўстымі сценкамі, якія здольныя да працяглага росту, так што на лісці ўтвараюцца бясколерныя гіграскапічныя валасінкі, якія здольныя паглынаць вільгаць з атмасферы.
Какоры
Да 10 мая 1958 года вёска ўваходзіла ў склад Старасельскага сельсавета.
Андрэевыя
Батанічнае апісанне
Рызоіды шматклеткавыя, двух тыпаў: пласціністыя, сцелюцца па паверхні камянёў, і цыліндрычныя, укараняюцца ў субстрат.
Расліны аднадомныя або двухдомныя. Спарагон адзіночны, верхавінны, не мае ножкі і складаецца толькі з каробачкі і ступні. Перад паспяваннем споры развіваецца лажнаножка, якая прыўздымае каробачку ўверх. Каробачка без вечкі, не мае вусцеек і рэпаецца 4-8 падоўжнымі шчылінамі; пры падсыханні яе сценкі дугападобна выгінаюцца, павялічваючы прасвет шчылін, праз якія высыпаюцца споры. Споры круглява-тетраэдрычныя, у дыяметры 15-40 мкм.
Андрэевыя імхі адрозніваюцца ад іншых груп аддзелу ўнікальнасцю працэсу прарастання споры і ўтварэння пратанемы. Пратапласт пачынае дзяліцца яшчэ ўнутры споры, ўтвараючы шарападобнае воблака або клубнепадобнае мнагаклетачнае цельца. Споры не прарастаюць, пакуль не выпадуць з каробачкі; толькі пасля гэтага экзіна прарываецца, і вонкі выходзіць стужкападобная зялёная пратанема. Яе павярхоўныя клеткі могуць утвараць свабодна галінаваныя тонкія ніткі, якія ўтвараюць пласцінкі на паверхні каменя, а частка клетак дае ніткі іншага тыпу (бясколерныя, з касымі сценкамі), якія пранікаюць у шчыліны камянёў і дзейнічаюць як рызоіды, прымацоўваючыся да субстрату. Пры надыходзе неспрыяльных умоў пратанема здольная хутка пераходзіць у стан спакою, утвараючы разгалінаваныя прамыя «дрэўцы», паверхневыя клеткі якіх маюць тоўстую кутыкулу.
Распаўсюджанне і экалогія
Андрэевыя імхі распаўсюджаныя ва ўмераных і халодных абласцях зямнога шара, жывучы ў адкрытых камяністых субстратах. Аддаюць перавагу сухім кіслым пародам (у асноўным, гранітам). У тропіках сустракаюцца толькі па высакагор'ях.
З’яўляюцца піянерамі зарастання камянёў і скал, таму часцей за ўсё падушачкі ўтрымліваюць толькі адзін від.
Класіфікацыя
Склад сямейства вывучаны недастаткова. Розныя даследчыкі вылучаюць адзін або два роды, сярод якіх заўсёды прысутнічае (тыпавы род сямейства), а назвы другога роду ў розных працах адрозніваюцца.
У. Бак і Б. Гафінэ вылучаюць наступныя два роды :
«» прыводзіць, нароўні з Андрэяй (у якой згадваецца каля 120 відаў), манатыпны род, які насяляе толькі на Вогненнай Зямлі.
М. П. Салаўёва вылучае ў падклас адну сям'ю, з адзіным родам Andreaea (120 відаў).
В. Р. Філін паказвае для класу Андрэевыя імхі два роды — Andreaea с 70 відамі і манатыпны род Andreaeobryum з Аляскі, узводзячы яго ў самастойны падклас.
Берасцейскі Сімяонаўскі манастыр
Берасцейскі Сімяонаўскі манастыр — колішні манастыр, які існаваў y XV—XIX стст. і размяшчаўся ў Замухавеччы, інакш Валынскім прадмесці, — за валамі старога Бярэсця.
Гісторыя
Упершыню ўпамінаецца як старажытны ў прывілеі вялікага князя Аляксандра Берасцю 1499, меў цэрквы Сімяона Слупніка і Дабравешчання. У XVI стагоддзі патроны манастыра — паны Солтаны. Знаходзіўся на прыватным (шляхецкім) пляцы за р. Мухавец. З 1596 года ўніяцкі.
Паводле актаў Брэсцкага земскага суда ў 1604 годзе куплены разам з с. Муравец Е. Солтанам y свайго дзядзькі Д. Солтана. У тым жа годзе Солтаны прадалі землі заняпалага і пакінутага манахамі манастыра вялікаму маршалку літоўскаму К. М. Дарагастайскаму. Пасля ўладальнікамі гэтых зямель і патронамі манастыра былі Сапегі, Красінскія, Выгоўскія.
У першай трэці XVII стагоддзі быў аб'ектам барацьбы паміж уніятамі і праваслаўнымі мяшчанамі. У 1632 г. на канвакацыйным сейме замацаваны каралём Уладзіславам IV за праваслаўнымі, сюды пераехалі манахі з Яблачынскага Ануфрыеўскага манастыра.
Вядомы маёмасныя запісы і завяшчанні мяшчан на карысць манастыра 17 — пач. 18 стст., яго падтрымлівалі некаторыя брэсцкія цэхі. Ігуменам y 1640-я г. быў Афанасій Брэсцкі, які быў пахаваны ў царкве Сімяона. У 1680 пабудавана царква Св. Стафана. У 1716 пабудовы манастыра знішчаны пажарам, пасля чаго ўзведзена новая царква Сімяона. У 1753 годзе ігумен манастыра Імануіл Белашыцкі прыняў унію і перадаў берасцейскім базыльянам частку манастырскага архіва і яго зямель.
У складзе Расійскай імперыі
У 1815 г. будынак манастыра згарэў. У 1824 манастыр скасаваны, яго пабудовы разабраны і разам з пагостам засыпаны ў 1833 у сувязі з будаўніцтвам Брэсцкай крэпасці, а на іх месцы, побач з паўднёвымі варотамі, узвялі крэпасны вал.
Сонечнае зацьменне 30 мая 1946 года
Сонечнае зацьменне 30 мая 1946 года — частковае сонечнае зацьменне 117 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,8865 і дасягнула свайго максімуму ў 21:00:24 UTC у пункце з каардынатамі 64° пд. ш. 101° з. д..
Зацьменне 30 мая 1946 года стала 2-ім сонечным зацьменнем у 1946 годзе і 107-ым у XX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 3 студзеня 1946 года, наступнае — 29 чэрвеня 1946 года.
Пэршатраўнэвэ (Малынскі раён)
Пэршатраўнэвэ (Першотравне́ве) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Эрэдзія (правінцыя)
Эрэдзія (Provincia Heredia) — адна з 7 правінцый Коста-Рыкі. Знаходзіцца ў паўночнай частцы краіны. Мяжуе з правінцыямі Лімон на ўсходзе, Алахуэла на захадзе, Сан-Хасэ на поўдні і з дзяржавай Нікарагуа на поўначы. Адміністрацыйны цэнтр — горад Эрэдзія, які часта называюць «Сьюдад дэ Лас-Флорэс» («горад кветак») з-за вырошчвання тут кветак і прыгажосці мясцовых жанчын.
Кантоны
Правінцыя падзелена на 10 кантонаў, якія ў сваю чаргу падзелены на 43 дыстрыкта.
Берасцяныя вырабы
Берасцяныя вырабы — рэчы утылітарнага і дэкаратыўна-прыкладнога характару, зробленыя з бяросты. Здаўна пашыраныя ў многіх народаў лясной паласы Еўропы. Тэхналагічныя і мастацкія ўласцівасці бяросты давалі магчымасць вырабляць з яе рознае гаспадарскае начынне, выкарыстоўваць y якасці ізаляцыйнага матэрыялу, для пісьма, малявання і інш. Вядомыя берасцяныя граматы 11—15 стст. з Ноўгарада, 13—14 стст. з Віцебска, берасцяны посуд з размаляваным і праразным дэкорам з.
Беларусь
Берасцяныя вырабы здаўна бытавалі і ў беларусаў. Стужкі бяросты клалі пад ніжні вянок зруба, каб засцерагчы ад гніення, імі для трываласці абгортвалі гліняны посуд (берасцень). На Палессі з берасцяных палос плялі наплечныя сумкі (вярэнькі) для пераноскі прадуктаў, y цэнтральных раёнах Беларусі — заплечныя каробкі (кашалі) для збору ягад і грыбоў. Сшываючы кавалкі бяросты гнуткімі карэньчыкамі ці скуранымі стужкамі, выраблялі разнастайны посуд (каробчыкі, берасцянкі) для і вадкіх прадуктаў. Невялікія берасцянкі для мёду, прыпраў і інш. нярэдка аздаблялі ціснёным узорам y выглядзе сеткі, хваёвых лапак, кружочкаў з кропкамі. Табакеркі і сальнічкі часта рабілі з некалькіх накладзеных адзін на адзін слаёў бяросты з нарэзанымі ў зубчыкі краямі. 3 бяросты рабілі таксама пастухоўскія трубы. У сучасным побыце берасцяныя вырабы сустракаюцца рэдка.
Мерлішкі
Ме́рлішкі (, Мерлишки) — хутар у Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменналогскага сельсавета.
Сонечнае зацьменне 3 студзеня 1946 года
Сонечнае зацьменне 3 студзеня 1946 года — частковае сонечнае зацьменне 150 сараса.
Зацьменне мела велічыню 0,5529 і дасягнула свайго максімуму ў 12:16:11 UTC у пункце з каардынатамі 67° пд. ш. 178° у. д..
Зацьменне 3 студзеня 1946 года стала 1-ым сонечным зацьменнем у 1946 годзе і 106-ым у XX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 9 ліпеня 1945 года, наступнае — 30 мая 1946 года.
Эжэн Іанеска
Эжэ́н Іанеска (Eugène Ionesco, першапачаткова Эўджэ́н Іане́ску,, Слаціна, Румынія — , , Францыя) — французскі драматург, адзін з вядучых прадстаўнікоў нелагічнай, трагікамічнай драмы, якая атрымала назву «тэатр абсурду».
Біяграфія
Нарадзіўся Іанеску 26 лістапада 1909 года ў Слаціне, Румынія. Бацькі немаўляткам перавезлі яго ў Парыж, і першай яго мовай стала французская. Да адзінаццацігадовага ўзросту маленькі Эжэн жыў у французскай вёсцы Ля Шапель-Антэнез. Сельскае жыццё было шчаслівым часам для яго, менавіта ўспаміны дзяцінства ўвасобіліся ў творчасці сталага Іанеска.
Паступіўшы ў Бухарэсцкі ўніверсітэт, Эжэн вывучаў французская мову і літаратуру. Для сябе ў гэтым ён бачыў адмысловую карысць. На працягу некалькі гадоў пасля пераезду ў Румынію французская мова стала забывацца. Разумець яго правільна і размаўляць на ёй Іанеско мог, а вось здольнасць да пісьмовай творчасці паступова страцілася. Гэта акалічнасць падпіхнула яго да стараннага паўтору і замацаванню ведаў. З 1929 года Эжэн сам заняўся выкладаннем французскае. У гэты перыяд пачало зараджацца яго літаратурнае майстэрства.
Ва ўзросце дваццаці гадоў Іанеско вяртаецца ў Парыж, у гэты раз з намерам пражыць там доўга. У 1938 годзе ён абараніў філасофскую доктарскую дысертацыю ў Сарбоне, распавёўшы ў ёй «Пра матывы страху і смерці ў французскай паэзіі пасля Бадлера».
Яшчэ ў часы вучобы ва ўніверсітэце Бухарэсту Эжэн сутыкнуўся з праявай нацыяналістычных і прафашысцкіх настрояў, якія панавалі ў моладзевым грамадстве. Сваёй творчасцю Іанеско імкнецца паказаць непрыманне гэтай «моднай» тэндэнцыі. Малады пісьменнік ненавідзеў любую праяву таталітарызму і ідэалагічны ціск на людзей. Гэту ідэю ён увасобіў у п'есе «Насарогі», якая затым стала адной з самых папулярных у яго творчасці.
У 1970 годзе Эжэн Іанеско стаў членам французскай Акадэміі Навук. На рахунку Эжэна ўжо было тады мноства п'ес, а таксама аповедаў, эсэ і біяграфічных успамінаў: «Фатаграфія палкоўніка» (1962), «Драбкі з дзённіка» (1967), «Мінулае сапраўднае, сапраўднае мінулае» (1968) і шматлікія іншыя. У 1974 годзе Іанеско стварыў знакаміты раман «Пустэльнік».
Памёр Іанеска ў Парыжы 28 сакавіка 1994 года пасля цяжкай і пакутлівай хваробы.
Творчасць
Сітуацыі, характары і дыялогі яго п'ес вынікаюць хутчэй выявамі і асацыяцыямі сну, чым паўсядзённай рэальнасці. Мова ж з дапамогай пацешных парадоксаў, клішэ, прымавак і іншых славесных гульняў вызваляецца ад звыклых значэнняў і асацыяцый. Сюррэалізм п'ес Іанеско вядзе сваё паходжанне ад цыркавога блазнавання, фільмаў Ч.Чапліна, Б.Кітана, братоў Маркс, антычнага і сярэдневяковага фарсу. Тыповы прыём — нагрувашчванне прадметаў, якія пагражаюць паглынуць акцёраў; рэчы знаходзяць жыццё, а людзі ператвараюцца ў неадушаўлёныя прадметы.
У «трагедыі мовы» «Лысая спявачка» (La cantatrice chauve, 1950), першай п'есе Іанеско, малюецца свет, які сышоў з розуму, «крах рэальнасці». Іанеско напісаў таксама раман «Пустэльнік» (La solitaire, 1974) і некалькі серый дзіцячых кніг.
Мазанава (Віцебскі раён)
Маза́нава (, Мазаново) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Заронаўскага сельсавета.
Альбом Бернардоні
«Альбом Бернардоні» — архіўная калекцыя графічных матэрыялаў 16 стагоддзя з Нясвіжа. Створаны Дж. М. Бернардоні. Уключае 71 графічны аркуш на паперы з вадзянымі знакамі, якая выкарыстоўвалася ў і кнігадрукаванні ў Вялікім Княстве Літоўскім y 1560—1590-я гг. На абодвух баках аркушаў выкананы архітэктурныя чарцяжы ў  і пэўным маштабе. Паводле зместу падзяляецца на 2 групы: праектныя і абмерныя чарцяжы культавых і свецкіх збудаванняў Нясвіжа, Клецка і Гродна і чарцяжы-копіі з выявамі класічных архітэктурных ордараў з трактатаў тэарэтыкаў архітэктуры Адраджэння Дж. Віньёлы, А. Паладыа, і.
У 1989 годзе беларускія даследчыкі Т. Габрусь і Г. Галенчанка зрабілі навуковую атрыбутацыю рукапіснага помніка, вызначылі яго аўтарства. «Альбом Бернардоні» — каштоўная крыніца па гісторыі беларускай архітэктуры і будаўніцтва. Захоўваецца ў рукапісным аддзеле ў Кіеве пад назвай «Кніга, якая змяшчае планы, фасады і дэталёвыя чарцяжы розных будынкаў канца XVI ст.».
Цінькаўшчына
Ці́нькаўшчына (, Тиньковщина) — вёска ў Дрыбінскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Чэрнеўскага сельсавета.
Білонная манета
Білонная манета (ад billon) — разменная непаўнацэнная металічная манета, намінальная вартасць якой перавышае вартасць металу і затрат на яе выраб; заменнік золата. Як знак вартасці абслугоўвае пераважна рознічны тавараабарот, выконваючы функцыі сродку абарачэння і абмежаванага сродку плацяжу. 3 1933 года ва ўсіх краінах свету ў абарачэнне ўведзены толькі Б.м., якія вырабляюць з серабра невысокай пробы, медзі, нікелю, алюмінію і іншых металаў. Колькасць білонных манет абумоўлена патрэбамі грашовага абароту, a гранічны тэрмін іх зносу вызначаецца на аснове практычнага вопыту. У наменклатуры дзяржаўных разліковых білетаў Нацыянальнага банка Беларусі (з 1992) білонная манета адсутнічае.
Пырыжкы
Пырыжкы (Пиріжки́) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Машкіна (Віцебскі раён)
Ма́шкіна (, Машкино) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Заронаўскага сельсавета.
Мураўёўка (Ашмянскі раён)
Мураўёўка (, Муравьёвка) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменналогскага сельсавета.
Пысарыўка (Малынскі раён)
Пысарыўка (Пи́сарівка) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Арсен Венгер
Арсе́н Венге́р (Arsène Wenger;, Страсбур) — французскі футбольны трэнер, з 1996 па 2018 год узначальваў лонданскі «Арсенал».
Адукацыя
Скончыў інжынерны факультэт Універсітэта Страсбура (1974), мае ступень магістра эканамічных навук. Валодае (акрамя роднай французскай, а таксама эльзаскага дыялекта) пяццю мовамі: англійскай, нямецкай, італьянскай, іспанскай і японскай.
Футбаліст
Дэбютаваў на пазіцыі цэнтральнага абаронцы ў аматарскай камандзе «Мютцыг» (AS Mutzig). Першы прафесійны кантракт падпісаў ва ўзросце 24 гадоў з клубам 2-га дывізіёна «Мюлюз» (FC Mulhouse), працягнуў кар’еру ў клубе 3-га дывізіёна «П’еро Вабан» з Страсбургу (AS Pierrots Vauban Strasbourg). На вышэйшым узроўні выступаў за «Страсбург» (RC Strasbourg), за 3 сезоны правёў ўсяго 12 матчаў. У сезоне 1978/1979 атрымаў тытул чэмпіёна Францыі.
Трэнер
У 1981—1994 гадах займаўся трэнерскай дзейнасцю ў Францыі: быў трэнерам моладзевай каманды «Страсбурга» (1981—1983), памагатым трэнера ў «Кане» (AS Cannes, 1983—1984). У 1984—1987 — галоўны трэнер «Нансі», у 1987—1994 — галоўны трэнер «Манака». У сезоне 1987/1988 «Манака» стаў чэмпіёнам Францыі, а ў 1992 — уладальнікам срэбных медалёў, у 1989 — фіналістам Кубка Францыі, у 1991 — уладальнікам Кубка Францыі, у 1992 — фіналістам Кубка ўладальнікаў кубкаў.
У 1995—1996 гадах трэніраваў клуб «Нагоя Грампус Эйт» (Нагоя, Японія), які ў сезоне 1995/1996 стаў уладальнікам Кубка Імператара і Кубка Джэй-Лігі. Па выніках гэтага сезона быў прызнаны найлепшым трэнерам Японіі.
З 1996 года — галоўны трэнер клуба «Арсенал» (Англія). Пры ім клуб стаў чэмпіёнам Англіі (сезоны 1997/1998, 2001/2002, 2003/2004), уладальнікам Кубка (1997/1998, 2001/2002, 2002/2003, 2004/2005) і Суперкубка Англіі (1998/1999, 1999/2000, 2002/2003, 2004/2005), фіналістам Лігі чэмпіёнаў (2005/2006), фіналістам Кубка УЕФА (1999/2000).
Узначаліўшы «Арсенал», стварыў брыгаду адмыслоўцаў, якая займаецца пытаннямі функцыянальнай падрыхтоўкі футбалістаў. Кожны гулец атрымаў індывідуальную праграму трэніровак і аднаўленчых працэдур. Для кожнага футбаліста была таксама распрацавана адмысловая дыета. Гэтыя меры спрыялі дасягненню клубам высокіх вынікаў. Вядомы сваёй актыўнай і паспяховай селекцыйнай палітыкай — пры ім «Арсенал» актыўна набывае маладых футбалістаў, якія затым становяцца «зоркамі».
У Англіі яго клічуць «Прафесар». Першы замежны трэнер у Англіі, клуб якога выйграў нацыянальны чэмпіянат. Адзіны замежны трэнер у Англіі, каму атрымалася зрабіць «залаты дубль» — выйграць у адным сезоне і чэмпіянат, і Кубак. Першы замежны трэнер, прызнаны ў гэтай краіне «трэнерам года». У 2001 годзе адмовіўся ад паста трэнера нацыянальнай зборнай Францыі, жадаючы працягнуць працу з «Арсеналам».
Песня пра Венгера
Гурт Arsenal Away Boyz прысвяціў Арсену песню «(We Love You) Arsene Wenger», якая ўвайшла ў альбом гэтага гурту прысвечаны «Арсеналу» New Generation.
Прывітнэ (Малынскі раён)
Прывітнэ (Приві́тне) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Навасёлкі (Каменналогскі сельсавет)
Навасёлкі (, Новосёлки) — вёска ў Ашмянскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Каменналогскага сельсавета.
Біялагічны заказнік
У біялагічных заказніках вызначаны спецыяльны рэжым прыродакарыстання, які забяспечвае ахову асобных відаў, груп ці згуртаванняў раслін і жывёл з мэтай захавання генафонду, стварэння аптымальных умоў іх існавання або рацыянальнага выкарыстання пэўных раслінных і жывёльных рэсурсаў. Адметныя біялагічныя аб’екты ахоўваюцца і ў іншых заказніках (гідралагічных, ландшафтных і інш.).
Мірная (Віцебскі раён)
Мі́рная (, Мирная) (да 30 ліпеня 1964 года Худзяні́ ) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Заронаўскага сельсавета.
Прыстанційнэ (Малынскі раён)
Прыстанційнэ (Пристанці́йне) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Рэпышчэ
Рэпышчэ (Ре́пище) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
П’ятыдуб (Малынскі раён)
П’ятыдуб (П'ятиду́б) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Бёрда (ткацтва)
Бёрда, бярдо (pirta, kaide, piirta, piirto, бёрдо, бердо, бърдо, бр̏до, brdȯ, brdo,, bardo) — адно з асноўных рабочых прыстасаванняў ткацкага станка. Mae выгляд грэбеня з вузкімі металічнымі пласцінкамі, замацаванымі ў драўляных або металічных планках. Служыць для раўнамернага размеркавання ніткі асновы, якая праходзідь паміж пласцінкамі па шырыні тканіны.
Будова і выкарыстанне
Бёрда ўяўляе сабой плоскую дошчачку, у якой зроблена некалькі дзесяткаў падоўжных шчылін. У кожным «слупку», падзеленым на дзве шчыліны, зроблена адтуліна. Такіх адтулін можа быць — па вертыкалі — ад аднаго да трох, што дазваляе ўскладняць ўзор, працуючы з ніткамі розных колераў.
Пры стварэнні палатна ў бёрда забэрзваюцца ніткі — як у падоўжныя шчыліны, так і ў «слупковыя» адтуліны. Затым бёрда перамяшчаецца уверх-уніз. Ніткі ў падоўжных шчылінах застаюцца на месцы, а ніткі, якія забэрзаны у адтуліны, ссоўваюцца ўверх ці ўніз. За кошт гэтага ствараецца «зеў» — прамежак паміж ніткамі асновы. У гэты «зеў» забэрзваецца нітка ўтка — рукамі ці з дапамогай чаўнака. Такім чынам ствараецца палатно тканіны або пояса.
Горла
Го́рла — частка шыі перад пазваночным слупом. Верхняй мяжой з'яўляецца пад'язычная косць, ніжняй — дзяржальня грудзіны і ключыца.
Тэрмін «горла» з'яўляецца агульнаўжытным, але не анатамічным. Ён адсутнічае ў спісе найноўшай анатамічнай тэрміналогіі.
Праз горла праходзяць многія жыццёва важныя органы і сістэмы:
Таксама горлам называюць ніжнюю частку галавы насякомых паміж шыяй і ротавымі часткамі.
Рызня
Рызня (Рі́зня) — вёска ў Малынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Сонечнае зацьменне 9 ліпеня 1945 года
Сонечнае зацьменне 9 ліпеня 1945 года — поўнае сонечнае зацьменне 145 сараса.
Зацьменне мела велічыню 1,0180 і дасягнула свайго максімуму ў 13:27:45 UTC у пункце з каардынатамі 70° пн. ш. 17° з. д. Працягласць максімальнай фазы зацьмення склала 1 хв. 15 с., а месяцавы цень на зямной паверхні дасягнуў шырыні 92 км.
Зацьменне 9 ліпеня 1945 года стала 2-ім сонечным зацьменнем у 1945 годзе і 105-ым у XX стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 14 студзеня 1945 года, наступнае — 3 студзеня 1946 года.
Міхалі (Віцебскі раён)
Міхалі́ (, Михали) — вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Заронаўскага сельсавета.
У 1924—1954 гадах цэнтр Міхалёўскага сельсавета.
Аўстралійская антарктычная экспедыцыя
Аўстралі́йская антаркты́чная экспеды́цыя 1911–1914 гадоў (Australasian Antarctic Expedition, AAE) — комплекснае даследаванне палярнага кантынента пад кіраўніцтвам геолага Дугласа Моўсана, які за свае заслугі быў узведзены ў рыцары. Планам Моўсана было складанне карты 2000-мільнага ўчастка берагавой лініі Антарктыды на поўдзень ад Аўстраліі. Значную фінансавую падтрымку экспедыцыі аказала Аўстралійская асацыяцыя садзейнічання развіццю навукі (AAAS), астатнія сродкі паступілі ад прыватных ахвярадаўцаў і шырокай публікі. Берагавая каманда з 31 чалавека была падзелена на два атрады, якія размясціліся на мысе Дэнісан і шэльфавым ледавіку Шэклтана, і здабылі шырокія навуковыя вынікі, асабліва ў галіне біялогіі, геалогіі, гляцыялогіі і метэаралогіі, у супрацьлегласць экспедыцыі Шэклтана, якая пераследавала ў асноўным мэты першаадкрывальніцкіх рэкордаў.
Экспедыцыйнае судна — цюленебойная шхуна «Аўрора», яе камандзірам быў Джон Кінг Дэвіс — удзельнік першай экспедыцыі Шэклтана. Каманда выявіла на ўзбярэжжы Мора Дэйвіса буйныя калоніі імператарскіх пінгвінаў, на Зямлі Адэлі былі зафіксаваныя зімовыя вятры з сярэдняй хуткасцю 44 м/с (максімальныя — да 90 м/с), прычым з бурай было каля 340 дзён у годзе; аказалася, што база размяшчалася ў рэгіёне з самым суровым кліматам на Зямлі. Экспедыцыя нанесла на карту антарктычныя ўзбярэжжы сумарнай працягласцю 4000 км, звязаўшы разам усе адкрыцці, зробленыя з XIX стагоддзя. Былі выяўлены сотні геаграфічных аб'ектаў, пайменаваныя два моры. Выдадзеныя працы экспедыцыі склалі 22 тамы.
Задума і планаванне
Дуглас Моўсан удзельнічаў у першай экспедыцыі Шэклтана і ўваходзіў у склад атрада, якi дасягнуў палярным летам 1908—1909 гадоў. У ходзе гэтага паходу была выяўлена велізарная недаследаваная тэрыторыя на ўсход ад мыса Адэр; ідэя аб яе даследаванні была агучана Моўсанам падчас яго паездкі ў Еўропу ў лютым 1910 года. З гэтай ідэяй ён звярнуўся да Р. Скота, прапанаваўшы ўключыць даследаванні ўзбярэжжа ад мыса Адэр да Зямлі Вільгельма II у план будучай антарктычнай экспедыцыі. Скот адказаў, што і без таго моцна заняты, але наўзамен прапанаваў Моўсану ўдзельнічаць у паходзе на Паўднёвы полюс. Яны было прыйшлі да папярэдняй дамовы, але неўзабаве Моўсан адмовіўся ад супрацоўніцтва са Скотам і звярнуўся са сваім планам да Э. Шэклтана. Шэклтан у лісце Скоту заявіў, што мае намер ажыццявіць у 1911 годзе экспедыцыю для картаграфавання ўзбярэжжа Заходняй Антарктыды, у якой Моўсан будзе загадваць навуковай часткай. Аб рэакцыі Шэклтана Моўсан пісаў так:
Папярэдні план экспедыцыі быў абвешчаны ў студзені 1911 года на пасяджэнні Аўстралійскай асацыяцыі садзейнічання развіццю навукі. План быў аднагалосна ўхвалены, выдзелены 1000 фунтаў, а таксама былі створаны камітэты распрацоўкі праграмы экспедыцыі і прадстаўлення яе ўраду. Узначалілі камісію прафесар Масон і прэзідэнт Асацыяцыі — прафесар Э. Дэвід (былы ўдзельнік экспедыцыі Шэклтана, кіраўнік паходу да магнітнага полюса). Універсітэт Адэлаіды, у якім працаваў Моўсан, даў яму адпачынак з захаваннем жалавання на ўвесь час экспедыцыі.
У лютым 1911 года Моўсан выехаў у Лондан для куплі экспедыцыйнага судна, замовы неабходнага навуковага абсталявання і дастаўкі ездавых сабак з Грэнландыі і футравага адзення з Нарвегіі. Моўсана падтрымаў Шэклтан, які звярнуўся з заклікам да брытанцаў са старонак газеты «Daily Mail», яго праект быў ухвалены Каралеўскім геаграфічным таварыствам. У красавіку 1911 года супрацоўнікам экспедыцыі стаў капітан Дж. Дэвіс, які адразу ж актыўна ўключыўся ў падрыхтоўку паходу. Пры падрыхтоўцы навуковай праграмы істотную дапамогу аказалі вядомыя даследчыкі Антарктыкі — Жан Шарко, барон і Уільям Спірс Брус. У ліпені 1911 года Моўсан вярнуўся ў Аўстралію, разлічваючы адплыць ужо ў канцы года.
Падрыхтоўка. Рыштунак. фінансы
Улетку 1911 года ўрад штата Паўднёвая Аўстралія прадаставіў будучай экспедыцыі субсідыю ў 5000 фунтаў, неўзабаве аналагічныя субсідыі падалі штаты Новы Паўднёвы Уэльс (7000 фунтаў) і Вікторыя (6000 фунтаў). Да кастрычніка 1911 года сродкі далі таксама ўрады Вялікабрытаніі (2000 фунтаў) і Аўстралійскага Саюза (5000 фунтаў), што практычна цалкам зняло фінансавыя праблемы на першы сезон экспедыцыі. У 1912 годзе капітан Дэвіс здзейсніў спецыяльную паездку ў Лондан, Асацыяцыя садзейнічання развіццю навукі зноў звярнулася да аўстралійскага ўрада; для паспяховай рэалізацыі навуковай праграмы ўдалося прыцягнуць дадаткова 8000 фунтаў.
Экспедыцыйнае судна было куплена ў Ньюфаўндлендскай цюленебойнай кампаніі: драўляная яхта «Аўрора» была пабудавана ў 1876 годзе і ўдзельнічала як дапаможны карабель у няўдалай экспедыцыі Грылі. Яхта мела даўжыню 165 футаў (50,2 м), шырыню 30 футаў (9,1 м); была абсталявана паравой машынай у 98 к. с., якая забяспечвала на чыстай вадзе хуткасць да 10 вузлоў. Рэгістравы танаж — 368 брута-тон, але фактычная грузападымальнасьць была роўная 600 тонам. Ветразнае ўзбраенне — як у. Для дастаўкі грузаў на востраў Макуоры быў зафрахтаваны параход «Тароа» водазмяшчэннем 120 тон.
Для патрэб антарктычных даследаванняў Моўсан замовіў у Грэнландыі 49 сабак, адборам і дастаўкай якіх займалася Дацкае геаграфічнае таварыства. Паводле розных прычын, да Тасманіі жывымі дабраліся 38 жывёл. Асноўны рыштунак быў складзіраваны ў Хобарце, уключаючы 5200 мяшкоў, змесціва якіх трэба было размеркаваць па скрынях умяшчальнасцю ад 50 да 70 фунтаў (ад 22,6 да 31,7 кг). Акрамя традыцыйных нарт, было вырашана скарыстацца тэхнічнай навінкай —. Гэта быў монаплан фірмы «Вікерс», які быў пазбаўлены крылаў і хваставога апярэння і ўсталяваны на лыжнае шасі. Першапачаткова планавалася выкарыстоўваць яго як самалёт, спачатку — у Аўстраліі — для рэкламных мэтаў. Пасля аварыі, у якой ледзь не загінуў намеснік начальніка экспедыцыі, было вырашана перарабіць самалёт у аэрацягач. Акрамя самалёта, былі ўзятыя дзве станцыі бяздротавага тэлеграфа з бензінавымі рухавікамі для генератараў. Для патрэб маторнай гаспадаркі былі ўзяты 4000 галонаў бензіну (15144 л) і 1300 галонаў газы (4922 л), залітых у 4-галонныя банкі (15,1 л).
Палярнае адзенне была зроблена з ветранепранікальнага габардзіна фірмы. Штаны шылі падвойнымі, каб пазбегнуць зносу, яны трымаліся на падцяжках, а верхняя іх частка дасягала сярэдзіны грудной клеткі. Знізу штаны забяспечваліся шнуром, якім сцягваліся вакол халяў чаравік ці унтаў. Капюшон і куртка з той жа тканіны сшываліся, хоць можна было асобна насіць ваўняны шлем, падшыты ватай. Пад верхнім габардзінавым адзеннем палярнікі насілі ваўняныя егерскія касцюмы з начосам (камізэлька, кальсоны і вязаны швэдар). З абутку вялікай папулярнасцю карысталіся ўнты з футра паўночнага аленя, якія ўнутры высцілаліся нарвежскай асакой або манільскай пянькой. Чаравікі з шыпамі даводзілася апранаць па-над унтаў. Рукі абараняліся фетравымі рукавіцамі, для маразоў былі ўзятыя рукавіцы з воўчага футра, але яны хутка прамакалі снегам і замярзалі.
Для санных паходаў выкарыстоўваліся палаткі сістэмы Уілсдэна, якія больш за ўсё нагадвалі парасон (полаг прышывалі да 5 бамбукавых шастоў). Брызент падлогі палаткі мог выкарыстоўвацца ў якасці ветразя для нарт. Нарты выкарыстоўваліся нарвежскія, даўжынёй 11-12 футаў (3,3-3,6 м) з горнага ясеня і арэхавай драўніны, аднак іх палазы хутка зношваліся аб голы лёд. Ежу гатавалі на кухонных апаратах сістэмы Нансена, які меў высокі ККД: на прымус акрамя катла для варэння ежы ўсталёўваўся кальцавы кацёл для распалкі лёду. Моўсан паказваў, што аднаго галона газы хапала на 12-дзённы рацыён гарачай ежы для трох чалавек.
Біржа працы
Біржа працы — спецыялізаванае месца, у якім ажыццяўляецца пасярэдніцтва паміж прадпрымальнікамі і беспрацоўнымі або тымі, хто шукае новую працу. Звычайна біржа працы валодае базай дадзеных вакансій розных прадпрыемстваў і базай дадзеных суіскальнікаў працоўных месцаў.
Аўстралійская антарктычная экспедыцыя
Падрыхтоўка. Рыштунак. фінансы
З 37 чалавек, якія працавалі ў Антарктыдзе, былі 29 аўстралійцаў, 4 новазеландцы, 3 англічаніны (уключаючы лейтэнанта Нініса і лётчыка Бікертана) і 1 швейцарац (К. Мерц). Толькі двое з іх — сам Моўсан і камандзір Заходняй партыі  — мелі палярны досвед. Пры падборы ўдзельнікаў экспедыцыі Моўсан аддаваў перавагу маладым адукаваным людзям — пераважна аспірантам аўстралійскіх універсітэтаў: з 37 чалавек 20 мелі навуковую ступень. Начальніку экспедыцыі споўнілася 30 гадоў, Уайлду — 28, капітану Дэвісу — 27. Толькі двое ўдзельнікаў каманды былі старэйшыя за 40 гадоў, і толькі двое былі жанатыя.
Біржа працы
Дзяржаўныя біржы працы, акрамя дапамогі ў пошуку працы, ажыццяўляюць агульнае вывучэнне попыту і, падаюць інфармацыю аб патрэбных прафесіях, займаюцца прафесійнай арыентацыяй моладзі, вырабляюць ўлік беспрацоўных і выплачваюць.
Аўстралійская антарктычная экспедыцыя
Падрыхтоўка. Рыштунак. фінансы
Кожны ўдзельнік экспедыцыі заключаў з Моўсанам індывідуальны кантракт, паводле ўмоў якога ўсе атрыманыя навуковыя дадзеныя належалі экспедыцыі ў цэлым, а ўсе фотаматэрыялы афіцыйнага і прыватнага характару — начальніку. Паводле кантракта ўсім удзельнікам экспедыцыі належыла ўзнагароджанне ў 300 фунтаў стэрлінгаў пасля яе заканчэння, пры гэтым гарантавалася поўнае забеспячэнне правіянтам, адзеннем і ўсім неабходным рыштункам. Моўсан пісаў у прыватным лісце, што адзінае, што прыйдзецца набываць за ўласны кошт, — гэта зубная шчотка.
Пераход да Антарктыды. Будаўніцтва базы
Пасля ад'езду Моўсана з Лондана рыштунак «Аўроры» цалкам перайшоў у рукі капітана Дэвіса. Дастаўленымі з Капенгагена ездавымі сабакамі загадваў лейтэнант Нініс і доктар Мерц. 27 ліпеня 1911 года яхта пакінула Лондан, накіроўваючыся ў Кардыф, дзе трэба было прыняць 500 тон вугалю ў брыкетах. Судна па шляху трапіла ў моцны шторм, былі заліты трумы і жылыя памяшканні, у выніку частка каманды звольнілася. З-за забастоўкі вугальшчыкаў Брытанію экспедыцыя пакінула толькі 4 жніўня. Адзіным портам заходу па шляху ў Хобарт быў Кейптаўн, куды «Аўрора» прыбыла 24 верасня і прастаяла ўсяго два дні. Пераход з Кейптаўна ў Тасманію доўжыўся 88 дзён, пераважна ў штармавых умовах.
Перад адпраўленнем каманду вітаў Гары Баран, былі атрыманы тэлеграмы караля Георга V і каралевы-маці Аляксандры, малебны былі праведзеныя ў кафедральных саборах Сіднея і Хобарта. У 16:00 па мясцовым часе 4 снежня 1911 года «Аўрора» адплыла ў Антарктыку. Увечары пачаўся моцны шторм, небяспечны для перагружанага судна, хвалямі разбіла камандзірскі масток і маторны катэр, надвор'е палепшылася толькі 8 снежня. Увечары 11 снежня прыбылі на в. Макуоры, высадка ў бухце Караліны адбылася на наступны дзень; тут правялі серыю магнітных назіранняў. Далей «Аўрора» перайшла ў Паўночна-Усходнюю бухту, дзе выявілі разбітае прамысловае судна «Клайд». Яго каманду і груз тлушчу цюленяў было вырашана адправіць на дапаможным судне «Тароа». Моўсан з Эйнсвартам і Ханамам шукаў месца для берагавой базы і радыёстанцыі. Да поўдня 13 снежня на бераг былі закінутыя неабходныя грузы, вечарам таго ж дня прыбыла і «Тароа». Работы па ўладкаванні цягнуліся да 23 снежня, каманда працавала па 16 гадзін у суткі.
24 снежня «Аўрора» адправілася ў Антарктыду і да 27 снежня была ў недаследаваных водах. Мора ўвесь гэты час было чыстым ад лёду, але 28 і 29 снежня былі заўважаныя велізарныя масы багавіння. Надвор'е спрыяла акіянаграфічным работам, першы айсберг заўважылі толькі 29 снежня.
6 студзеня 1912 года «Аўрора» падышла да берагоў Антарктыды, адкрытая бухта атрымала імя Саюза (Комануэлт). Моўсан, пераканаўшыся, што лядовая абстаноўка вельмі няўстойлівая, а клімат моцна адрозніваецца ад басейна мора Роса, прыняў рашэнне замест трох берагавых атрадаў высадзіць два. 8 студзеня быў адкрыты мыс Дэнісан; паколькі побач размяшчаліся велізарныя калоніі пінгвінаў, галоўную базу вырашана было будаваць менавіта ў гэтым месцы. Адразу ж выявілася, што клімат дадзенай мясцовасці вельмі суровы — ужо вечарам 8 студзеня вецер узмацніўся да 70 міль/гадз. Толькі 10 студзеня атрымалася закінуць на бераг першыя 5 тон грузу. З-за чарговага шторму разгрузка працягвалася з поўдня студзеня 16 да вечара 19-га. На бераг звезлі 23 тоны вугалю, два разабраныя дамы, магнітную абсерваторыю, радыёстанцыю, запас правіянту на два гады, аэрасані і запас паліва для іх. Трэба было як мага хутчэй адправіць партыю Уайлда — Заходнюю, прычым яе база павінна была адстаяць ад мыса Дэнісана не менш чым на 400 міль.
У выніку плавання ўздоўж Зямлі Адэлі былі адкрытыя Зямля Уілкса і мора Дзюрвіля. Лядовая абстаноўка была вельмі цяжкай, як і надвор'е, у асноўным туманнае і штармавое. Галоўнай праблемай да сярэдзіны лютага стала вычарпанне запасу вугалю. Пасля адкрыцця шэльфавага ледавіка Шэклтана было вырашана заснаваць зімовачную базу на плывучым лёдзе. З 14 па 21 лютага былі закінутыя на бераг 36 тон грузу, рана раніцай «Аўрора» сышла на Тасманію. Ей трэба было пераадолець 2300 міль, пасля прыбыцця ў Хобарт на борце заставалася ўсяго 9 тон вугалю.
Уладкаванне базы на мысе Дэнісана
Першы час члены зімовачнай каманды размяшчаліся ў чатырох палатках, але ўжо 20 студзеня былі пачаты работы па пабудове базы. Паколькі ў распараджэнні зімоўшчыкаў было два разабраныя дамы, было вырашана з аднаго зрабіць тамбур і майстэрню, там жа размяшчаўся матор-генератар для радыёстанцыі. У параўнанні з востравам Роса, уладкаванне базы было складаней: ледавік падыходзіў амаль да самага марскога ўзбярэжжа, а таксама адсутнічала зямля ці жвір, у які можна было б укапаць апорныя слупы канструкцыі, пабудовы даводзілася ставіць на суцэльным гнейсе. Домікі, пабудаваныя для экспедыцыі ў Аўстраліі, мелі форму піраміды; ацяплянае цэнтральнае памяшканне было акружана з чатырох бакоў крытымі верандамі вышынёй 5 футаў (1,5 м), у якіх абсталёўваліся склады і прытулак для сабак, асвятляліся памяшканні чатырма столевымі люкамі і ацэтыленавымі гарэлкамі. Пад дах база была падведзена ўжо 22 студзеня, 24 студзеня скончылі кладку падлогі, дах з наветранага боку насцялілі 25 студзеня. 30 студзеня каманда ўпершыню спала ў капітальным памяшканні. З 1 лютага пачаліся рэгулярныя метэаралагічныя назіранні, прыборы размясцілі ў дзвюх будках у 20 ярдах на ўсход ад дома. Для магнітных назіранняў былі выбудаваныя асобныя павільёны, размешчаныя далей — каб пазбегнуць перашкод. Сабак на цэнтральнай базе было 19, але іх стан быў лепшым, чым у момант высадкі з «Аўроры».
Паколькі Моўсан ужо ў лютым прыйшоў да высновы, што на мысе Дэнісана надвор'е нашмат больш ветранае, чым у любым іншым рэгіёне Антарктыды, трэба было зрабіць базу больш герметычнай. У выніку, каб патрапіць у жылую хаціну, патрабавалася пераадолець тры дзверы — люк на веранду, падвойныя дзверы вестыбюля і трэція — ва ўласна жылую зону. Усе дзверы і люкі былі падвешаныя на спружынах і трымаліся ў закрытым стане. Ва ўваходным тамбуры зладзілі ледавік для мяса, дзе змяшчалася 15 баранавых туш, прывезеных з Аўстраліі, а таксама свежая цюленіна і мяса пінгвінаў.
З сярэдзіны лютага вятры сталі часова сціхаць да вечара, таму начальнік экспедыцыі распарадзіўся навучыць усіх удзельнікаў каманды хадзіць на лыжах, галоўным экспертам быў К. Мерц. Лыжы, узятыя з сабой, былі прызначаныя для рыхлага, глыбокага снегу. Аб выніках Моўсан пісаў:
Восень і першая зімоўка на мысе Дэнісана
28 лютага група ў складзе Моўсана, Бейджа і Мадыгана пачала разведку падыходаў да базы з боку Антарктычнага ледавіка, было неабходна выявіць бяспечны спуск і пазначыць яго арыенцірамі. З-за моцнага ветру, які толькі ўзмацняўся на вышыні, разведку завяршылі да 2 сакавіка. Хуткасць ветру дасягала 80 міль/гадз, сярэдняя тэмпература трымалася на ўзроўні +15 °F (−10 °C). Завея сціхла толькі да 8 сакавіка, у гэты дзень было вырашана заваліць камянямі сцены магнітаграфічнай будкі, каб яе не знесла віхурамі. За дзень да ўзроўню даху было навалена каля 30 тон камянёў. Знешняе абліцоўванне таксама прывяло да таго, што ўнутры круглы год падтрымлівалася аднолькавая тэмпература, неабходная для дакладнай каліброўкі прыбораў. 12 сакавіка бура аднавілася, у той жа дзень была страчана шлюпка, якую знесла ў акіян разам з лядовым полем, і назіралася першае палярнае ззянне. Моцны вецер забіваў у драбнейшыя шчылiны жылога дома снег, які даводзілася выграбаць з веранды штодня, у жылым пакоі падтрымлівалася тэмпература усяго +40 °F (+4,5 °C). Замярзалі любыя вадкасці, уключаючы чарніла і фатаграфічныя растворы. Галоўным ацяпляльным сродкам была кухонная пліта, якую тапілі вугальнымі брыкетамі, іх расход дасягаў у сярэднім 100 фунтаў у дзень (45 кг). Падчас завей комін хутка забіваўся снежным пылам і лёдам.
22 сакавіка на працягу гадзіны фіксавалася хуткасць ветру 86 міль/гадз. Шыпаваны абутак, прывезены з Англіі, быў цалкам непрыдатным для перамяшчэння, надзейную апору давалі толькі швейцарскія чаравікі, падбітыя цвікамі даўжынёй 1½ цалі. Аднак яны патрабавалі моцнай шнуроўкі, з-за чаго ногі значна мацней схіляліся да абмаражэння. З часам удзельнікі экспедыцыі выпрацавалі асаблівы спосаб перамяшчэння ва ўмовах бесперапыннага ўрагану.
Размяшчэнне навуковых прыбораў патрабавала іх пастаяннага наведвання нават ва ўмовах урагану. Мадыган кожную раніцу правяраў метэаралагічнае абсталяванне і мяняў рэгістрацыйныя шпулькі самапісцаў. На Уэтэры ляжаў абавязак здабычы і распалкі лёду, які ішоў на бытавыя патрэбы і падрыхтоўку ежы для 18 чалавек; Клоўз прыносіў вугаль, складаваны пад адкрытым небам; кватэрмайстар Мёрфі выграбаў снег з харчовых складоў і пастаўляў на кухню патрабаваныя харчы. Паколькі вонкавыя працы прадстаўлялі вялікую небяспеку (аднойчы асістэнта метэаролага — Ходжмана — знесла ветрам, і ён 2 гадзіны не мог вярнуцца дадому), па асноўных маршрутах на базе былі пракладзены вехі. У моцную мяцеліцу твар чалавека пад капюшонам заносіла снегам, які ад цяпла, якое выдаткоўваецца скурай і дыханнем, змярзаўся ў маску, як можна бачыць на фатаграфіі.
Па меры наступу зімы хуткасць ветру ўзрастала: у красавіку было некалькі дзён з хуткасцю буры ў 90 міль/гадз. Па гэтай прычыне дом быў дадаткова абкладзены сцяной з скрынь, а кроквы з паўднёвага боку былі ўмацаваныя. Да 15 мая вецер дзьмуў з хуткасцю 90 міль/гадз суткі запар. 24 мая на базу абрынуўся нечаканы шквал з хуткасцю 200 міль/гадз. Тэмпература апусцілася да −28 °F (−33 °C).
У дні нараджэння і пры ўсякіх іншых падыходных падставах з'яўляліся стравы, якія прыводзілі ў захапленне гурманаў. Слоеныя булачкі, паравыя пудынгі, жэле і бланманжэ, сапраўдныя густыя супы і, цюлень з рэзкімі затаўкамі і спецыямі, пяшчотна засмажаны пінгвін, вычышчаная і мастацка аформленая гародніна з прыправай — усё гэта па меры павышэння кулінарных ведаў заўсёды гатавалі на належнай вышыні.
Хоць спробу наладзіць радыёсувязь экспедыцыянеры распачалі яшчэ ў красавіку, толькі да 1 верасня 1912 года была скончаная ўстаноўка радыёмачт, антэну нацягнулі на вышыні 65 футаў (19,8 м) ад падножжа. Перадаваныя паведамленні прымаліся на в. Макуоры, але на Зямлі Адэлі паведамленні з мацерыка чутныя не былі. Выхадам са становішча стала ўстаноўка на радыёмачты сценьгаў. 13 кастрычніка парывам шквалу была павалена і расшчэпленая адна з мачтаў, на гэтым завяршыліся эксперыменты з радыёсувяззю ў першы год экспедыцыі.
Летні сезон 1912–1913 гадоў
Толькі 8 жніўня з'явіліся прыкметы паляпшэння надвор'я: сонечна, вецер верш да 40 міль/гадз. 9 жніўня Моўсан, Нініс і Мадыган вырашылі выпрабаваць сабачую запрэжку і здзейснілі далёкі паход да ўзбярэжжа. Аказалася, што цяглавых магчымасці сабак вельмі добрыя, яны лёгка цягнулі нарты па стромкіх схілах, але ж трэба было абараняць лапы, паколькі адточаны ветрам галалёд наносіў сабакам моцныя парэзы. 10 жніўня атрымалася прайсці 5,5 міль у моцны шторм, пры гэтым былі знойдзены сані, знесеныя ветрам мінулай восенню. Акрамя таго, быў знойдзены пакінуты на ўзбярэжжы тэрмограф, які зафіксаваў самую нізкую за сезон тэмпературу −35 °F (−37,2 °C). Паколькі палатка і ўвесь рыштунак падвяргаліся моцнаму ветравому зносу, 11 жніўня Мадыган і Нініс выкапалі глыбокую снегавую пячору, дастатковую для размяшчэння трох мужчын. Меркавалася, што гэты прытулак, названы «пячорай Аладзіна», будзе зручнай прамежкавай базай для будучых санных паходаў. 13 жніўня каманда рушыла далей на поўдзень:
Паколькі каманда дасягнула зоны расколін, а ў наяўнасці былі прыкметы моцнага шторму, было вырашана паварочваць на мыс Дэнісана. Ужо ў цемры дабраліся да Пячоры Аладзіна, дзе адседжваліся ад буры ўвесь дзень 14 жніўня. Аднак да галоўнай базы было ўсяго 5,5 міль, таму было вырашана рызыкнуць. Ва ўрагане, які дзьмуў з хуткасцю 82 мілі/гадз, зніклі некалькі сабак; іх удалося знайсці толькі 25 жніўня. У верасні было пяцідзённае зацішша, падчас якога былі дастаўлены харчы ў Пячору Аладзіна, а ў марскім заліве было праведзена драгіраванне на глыбіні 50 і было знойдзена мноства узораў прыдоннай фаўны.
З 7 верасня пачаліся рэгулярныя санкавыя паходы. На першым часе іх абмежавалі радыусам 50 міль і двума тыднямі па працягласці. Першай пайшла партыя Уэба, Мак-Ліна і Стылуэла — курсам прама на поўдзень супраць ветру; у гэты дзень ураган меў сілу 56 міль/гадз. Далей вецер узмацніўся, перасоўвацца можна было толькі на шыпах (якіх меўся 1 камплект), а самая малая прарэха ў палатцы прыводзіла да таго, што наносілася маса снегу. Пасля чатырох дзён паходу даследчыкі вярнуліся на базу. 11 верасня на паўднёвы ўсход выйшлі Нініс, Мерц і Мёрфі. Ім таксама давялося ісці супраць ветру па схіле ледавіка, па вельмі паламаным лёдзе; вярнуліся яны 16 верасня. 12 верасня Мадыган, Клоўз і Уэтэр адправіліся ў заходнім кірунку і адразу трапілі ў зону дрэннага надвор'я. Іх партыя вярнулася 26 верасня ў вельмі дрэнным фізічным стане, прайшоўшы не больш за 50 міль.
У кастрычніку пачаліся моцныя снегапады, перыядычна бывалі і сонечныя дні, у якія вялікія статкі цюленяў выбіраліся з мора на берагавы прыпай. 12 верасня быў заўважаны першы ў новым годзе пінгвін. З-за пастаяннай непагадзі хутка сыходзіў час, прыдатны для даследчых паходаў, — у студзені чакалася прыбыццё «Аўроры». Было вырашана прымяніць аэрасані, нягледзячы на сумневы ў магчымасці іх эксплуатацыі. У выніку Моўсан сфармаваў шэсць даследчых атрадаў:
6 лістапада адправілася ў шлях Паўднёвая дапаможная партыя, а 7-га, нягледзячы на моцную завею, — Бліжняя ўсходняя і Усходняя берагавая партыі. Атрад Моўсана выходзіў 9 лістапада, зыходзячы з таго, што пачатковы маршрут усіх партый супадаў.
Няўдалы паход Дальняй усходняй партыі
Пакінуўшы Пячору Аладзіна 10 лістапада, Дальняя ўсходняя партыя трапіла ў буран, з-за якога рухацца можна было толькі ў другую палову дня 13-га. Дасягнуўшы Кафедральнага грота (у 11,75 мілі ад Пячоры Аладзіна), атрад Моўсана зладзіў прывал да 16 чысла, прычым на гэты час быў скарочаны харчовы паёк. Каманда мела трое саней, на якія былі пакладзены 1723 фунты грузу (781 кг); у іх былі запрэжаны 16 сабак. Правіянт быў разлічаны на 9-тыднёвы паход трох чалавек.
Да 18 лістапада сціхлі буран, дзённая тэмпература вагалася ад 0° да +18 °F (ад −17,7 °C да −7,7 °C). Снежная паверхня ледавіка (названага імем швейцарца) дазволіла Мерцу надзець лыжы. Стромкія схілы ледавікоў прыводзілі да пастаянных перакульванняў санак і заблытвання сабак у пастромках. У Нініса адбыўся прыступ снежнай слепаты, але яго купіравалі кроплямі какаіну. Трэшчынаватая паверхня прыводзіла да таго, што сабакі правальваліся. 24 лістапада Моўсан ад стомы забыўся завесці гадзіннікі, прыйшлося дадаткова праводзіць вылічэнні, каб усталяваць правільны час.
Да 28 лістапада каманда апынулася ў зоне ўзламанага лёду. Па начах вецер дасягаў хуткасці 70 міль/гадз., і сабакі адмаўляліся ісці насустрач завеі. 1 снежня некалькі распагодзілася і пацяплела, быў адкрыты ледавік Нініса. 6, 7 і 8 снежня лютавала бура з хуткасцю 70 міль/гадз. Моўсан успамінаў:
Правесці адзін дзень у спальным мяшку пасля доўгага паходу няблага, але тры дні запар — моцна надакучыць любому. Нініс з томікам Тэкерэя не так сумаваў, а Мерц скончыў чытанне кішэннага выдання Шэрлака Холмса, яшчэ калі перачакаў завею ў Пячоры Аладзіна, і цяпер яго адзінай забаўкай, да нашага ўзаемнага задавальнення, было паўтарэнне на памяць цэлых урыўкаў з гэтай кнігі. Мне ў гэты час моцны неспакой дастаўляў запаленне асобы, а Нініс пакутаваў ад болю, які прычыняўся «ногцеедам» на адным з яго пальцаў.
Болі ў далейшым настолькі змучылі Нініса, што 13 снежня Моўсан разрэзаў яму палец, што прынесла яму значнае палягчэнне. 14 снежня было сонечнае надвор'е, тэмпература +21 °F (−6 °C). Паколькі атрад знаходзіўся ў зоне расколін, Мерц пайшоў наперад на лыжах. Моўсан не зразумеў знакаў, якіх ён падаваў, і спакойна перасёк вялікую расколіну шырынёй каля 11 футаў (3,3 м) па заснежаным мосце. Нініс, які рухаўся за ім і кіраваў нартамі з запасамі харчавання, зусім бясшумна праваліўся ў расколіну разам з запрэжкай. Прамеры лёскай паказалі, што яе глыбіня перавышала 150 футаў (45 м). Нініс і сабакі не праяўлялі ніякіх прыкмет жыцця, а разгледзець падрабязнасці было немагчыма нават у палявы бінокль. У 21 гадзіну Моўсан і Мерц прачыталі над краем расколіны памінальную малітву.
У Мерца і Моўсана засталіся адны сані з запасам правіянту на паўтара тыдня толькі для людзей, для шасцярых сабак, ужо моцна аслабленых паходам, ежы не было. На шляху Дальняя ўсходняя партыя не пакідала прамежкавых складоў з прадуктамі, паколькі не збіралася вяртацца цяжкай лядовай дарогай. Мерц і Моўсан вырашылі ісці найкарацейшым шляхам да базы — па плато. Загінула і палатка, прыйшлося зрабіць нейкі часовы прытулак з запаснога тэнта. Ні паходная кухня, ні газа не былі страчаны, заставалася забіваць найслабейшых сабак.