cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hukbalahap
Sa pagkabilog kan Marso 1942, an Hukbalahap magigin kuta kabtang kan lapagap na prenterang bunyog na pakikipagtusay sa Pagsakop nin Hapon sa Filipinas. An katuyohan na ini nakatala sa pangaran kaini: "Hukbong Banwa Laban sa mga Hapon".
Pagdangadang kan 1950, an Partido Komunista nin Pilipinas-1930 (PKP) nagtinagas sa pagbago kaini bilang saro nang kaayonan na armadong sanga kan partidong rebolusyunaryo, na sa paghira nin kamawotan nagsangle na kan opisyal na pangaran asin nagin nang Hukbong Mapagpalaya ng Bayan, (HMB) o "Hokbong Mapaglungkas sa Banwa", na garo sa pag'ayog sa pangaran kan Tsinong Komunistang Hokbo: an People's Liberation Army.
Alagad maski nahira an pangaran kaini, an HMB popular man giraray na inaapod na Hukbalahap, sa lawig kan mga panahon na ini nagdanay sa pag'ultan nin taon 1945 abot 1952.
Poro
An Poro sarong ikaapat na klaseng banwaan kan probinsya nin Cebu, Filipinas. Igwa ining sukol na kilometro kwadrado. An designadong zip code kaini iyo.
Susog sa sensus kan, igwa ining katawong nag-eerok digdi sa  kaharongan.
An Poro, siring man kan Tudela, namumugtak sa Camotes Islands sa Isla kan Poro. An pangaran kan banwaan gikan sa Waray na kataga na "puro", boot sabihon isla.
Mga Barangay
thumb|250px|An munisipyo kan Poro An Poro may hiwas sa kadagaan niya nin 638.87 km². Nababanga ini sa 17 barangay.
Settingiano
thumb|Mapa kan Settingiano An  sarong komyun asin banwaan sa Provincia nin Catanzaro sa rehiyon Calabria kan Italya.
Tataramon na Maranao
Minsan man pigkonsiderar na diyalektos an Iranun.
1734
An 1734 sarong taon sa Gregoryanong kalendaryo.
Carlos Mencia
Si Ned Arnel Mencía (San Pedro Sula, Oktobre 22, 1967) dating sarong Amerikanong recording artist, entertainer asin negosyante.
2021
thumb|too|[[Hulyo 23 pigbukaan an Olimpikong Karawat sa Tokyo, Hapon]] An 2021 (MMXXI) iyo sarong ordinaryong taon na nagpoon sa Biyernes sa kalendaryong Gregoryano, an ika-2021 taon nin mga designadong Ordinaryong Taon asin Anno Domini (AD), an ika-21 taon nin ika-3 milenyo, an ika-21 taon nin ika-21 siglo, asin ika-2 taon nin dekada 2020.
Sándor Bortnyik
Si Sándor Bortnyik (Hulyo 3, 1893 – Desymbre 31, 1976) sarong Hunggarong pintor asin grapikong paradesenyo. An saiyang trabaho naimpluwensyang marhay kan Kubismo, Ekspresyonismo asin Konstruktibismo.
2021
Sa 2021 isasagibo an kadaklan sa mga panginot na pangyayari na orihinal na naka-iskedyul para sa 2020, kabali an Katapusan nin Liga kan mga Nasyun nin CONCACAF kaidtong 2020, Pankantang Kontes kan Eurovision, UEFA Euro 2020, Pakawat Olimpiko sa Tig-init 2020, 2021 Copa América asin Expo 2020, sa mga kasibotan na dae ngona pigpadagos o pigkansela huli sa pandemya kan COVID-19. Pigdeklara kan Nagkakasararong Nasyon an 2021 bilang Internasyunal na Taon nin Katoninongan asin Tiwala, an Internasyunal na Taon nin Mamoknang Ekonomiya para sa Naipapadagos na Pag-uswag, an Internasyunal na Taon nin mga Prutas asin Gulay, asin an Internasyunal na Taon para sa Pagtanggal nin Pagtrabaho nin mga Aki. Pigproklama kan Simbahang Katoliko an 2021 bilang Taon ni San Jose.
Sándor Bortnyik
Buhay
Siya naghubo sa Weimar kan 1922 asin nakatrabaho sa mga Bauhaus. Kan siya naghubo pabalik sa Hunggarya siya nagtugdas nin sarong eskwelahan sa arte (Talyer) sa Budapest, kun saen sinunod niya an mga prinsipiyong Bauhaus.
Si Bortnyik nabantog kan saiyang mga komersyal na poster. Durante kan halawig niyang karera, siya nagtrabaho para sa mga kliyenteng Hunggaro asin mga kliyente hale pa sa luwas. An mga bantog niyang mga trabaho iyo idtong mga imahe sa advertising para sa Modiano mga sigarilyo.
Plovdiv
An Plovdiv (Bulgaro, Пловдив; griyego, Philippopolis, "Φιλιππούπολις") iyo an ikaduwang pinakadakulang siyudad kan Bulgaria sunod sa kabesera nin Sofia na may populasyon na 341,041 katawo, taon 2013. Ini man an sentro administratibo kan Probinsya nin Plovdiv asin kan mga munisipyo sa laog kan Siyudad nin Plovdiv, kabali an munisipyo nin Maritsa asin Rodopi na sinasabing an populasyon kan mga ini sa kaenterohan nag'aabot 403,153 kan taon 2011. An Plovdiv sarong importanteng sentro ekonomiko, transporte, kultural, asin edukasyonal. Ini man an ikaduwang pinakadakulang siyudad sa historikong rona internasyunal nin Trasya, sunod sa Istanbul. An Plovdiv iyo man an ikasampolong pinakadakulang siyudad sa Balkano sunod sa Istanbul, Athenya, Belgrado, Bucharest, Sofia, Thessaloniki, Zagreb, Skopje asin Tirana.
Sándor Bortnyik
Buhay
Siya nagin man direktor kan Hungarian Academy of Fine Arts (1949–1956).
Siya nakalubong sa Sementeryo Kerepesi.
Rochus Misch
Panginot na buhay asin edukasyon
Iminundag si Misch kadtong hulyo 29 1917 sa Alt-Schalkowitz harani Oppeln (Opole) sa Probinsya kan Silesia (ngunyan Stare Siołkowice, Poland). Sarong Trabahador o construction worker an saiyang amaon na nagadan tibaad sa mga lugad na nakua kadtong Enot na Gerang Pankinaban. An saiyang ina, nagadan sa pneumonia kan siya duwa asin kabangang taong gulang, asin nagdakula siya kaiba an saiyang mga Lola asin Lolo. An saiyang matuang tugang na si Bruno, nagadan pagkatapos kan aksidente sa paglangoy kadtong Mayo 1922.
Sa mga objection kan school director, Dae na siya pinalaog kan saiyang lolo sa Eskwelahan pagkatapos kan walong taon kan sinabi kan lolo niya na kaipuhan ni Rochus na manu'dan an pangangalakal. Pagkatapos kan pirang taon, luminipat si Misch sa Hoyerswerda asin nagin apprentice na may firm sa Schmüller & Model. Nasanay siya duman bilang sarong pintor. Kan 1935, pagkatapos nagtrabaho bilang manlalakbay na pintor, nag-attended siya sa Masters' School for Fine Arts in Cologne. Pagkatapos kan anom na bulan, buminalik siya sa Hoyerswerda para padaguson an saiyang pagsasanay Nabisto ni Misch si Gerda, asin nagin agom niya kadtong Hulyo 1938. Kapuas'puasi nagpakasal sinda kan New Year's Eve, 1942. Nagkaigwa sindang aking babaye, si Brigitta Jacob-Engelken kun saen pagkatapos kan gera sinuportahan an mga Hudyong kawsa.
Elvia Ardalani
Literaturang gibo
An saiyang inot na libro, ipinublikar kan 1989, igwa nin titulong Por recuerdos viejos, Por esos recuerdos (For Memories of Old, for Those Memories). An libro nominado para sa Premyo Jose Fuentes Mares para sa literatura.
An saiyang panduwang libro, De cruz y media luna, ipinublikar kan Tierra de Libros kan 1996. An tula sa koleksiyon na ini nagrarani sa pagpadangat bilang tema sa paghiling kang transkulturasyon: sa pagitan kan Kristiyano asin Muslim na mundo; sa pagitan kan Hispaniko asin Persiyanong mundo. An mga tula sa koleksiyon na ini nagtutukar man kan maternidad sa laog kan kontekstong erotisismo, sensualidad asin kasaganaan. An poetikong boses naglalatag nin kartograpikong mapa kan paghahalo kan lahi kan aki. An koleksiyon nag-agi nin ikaduwang pagliwat asin nagresulta sa bilingual na edisyon, pinublikar kan by Claves Latinoamericans kan 2006, na igwa nin titulo na: De cruz y media luna/From Cross and Crescent Moon. An ikaduwang edisyon igwa nin mga pagbabago base sa inot na edisyon.
An saiyang ikatolong libro, Y comerás del pan sentado junto al fuego (And You Shall Eat from the Bread While Seated by the Fire), ipinublikar kan Claves Latinoamericans kan 2002 asin saro sa mga importante sa saiyang mga literaturang gibo. An mga tula sa koleksiyon na ini nagbibisita sa tema kan pagpadangat, pero sa librong ini, nakalaog ini sa bibliyang konteksto. An mga kritikal na pag-adal kan gibo ni Ardalani, nagiikot sa proseso kan transkulturasyon, pati sa pagsuri kan referensiyal na lengguwahe kan tula.
An saiyang pang-apat na libro, Miércoles de ceniza (Ash Wednesday), ipinublikar kan Editorial Miguel Ángel Porrúa kan 2007. Base sa preface: ini sarong halabaon na tula na igwa ni 622 na berso, sarong hararom na pagtangis na nagtatao nin dalan sa kakulugan. Ini sinasabing nagkua nin inspirasyon sa bibliya base sa laba kaini asin direksiyon kan tema kan gibo, na nagsasabi na: ini an hararom na kamunduan na namamati kan parasurat sa biglaang pagkagadan kan saiyang ama. Ang mga emosyon nag-uumapaw sa pigura kan saiyang nagadan na ama nailadawan sa iba-ibang panduwang tema: pagbasol, paggirumdom, asin pagnilay-nilay.
Siya nadudugang man sa paagi kan digital na medium, arog kan literaturang journal na El Collar de la Paloma (The Neckring of the Dove), kun sain siya an tagaliwat. An saiyang mga gibo naipublikar na sa iba-ibang mga journal asin antolohiya.
John Tartaglia
Si Jonathan Nicholas "John" Tartaglia (Maple Shade Township, Pebrero 16, 1978) dating sarong Amerikanong recording artist, entertainer asin negosyante.
Isaac Newton
right|thumb|250px|Pinta ni Godfrey Kneller kan 1689 ki Isaac Newton na 46 na taon an edad
Si Isaac Newton, PRS (Desyembre 25 1642 - Marso 20 1727 (OS)/ Enero 4, 1643(NS) - Marso 31 1727) sarong Ingles na pisiko, matematiko, astronomo, pilosopo, alkimikista asin teologo. Saro siyang bantogan na henyo na binibisto kan dakul na mga iskolar asin kan dakul sa publiko na maimpluensyang tawo sa historya.
An 1687ng publikasyon niya tituladong Philosophiæ Naturalis Principia Mathematica (naapod man na Principia) konsideradong saro sa mga matimbang na libro sa historya nin syensia, na iyo an nagin patugmaran kan mekanikang klasiko. Sa obra niyang ini si Newton pinagladawan an unibersal na grabitasyon asin an tolong ley kan movimiento asin an mga ini nagdeterminar kan syantipikong pananaw kan pisikal na uniberso sa laog nin tolong siglo.
Javier Galván Guijo
Si Javier Galván Guijo (namundag, Nob. 15, 1956),    sarong Espanyol na arkitekto. Siya nagtapos sa Javier Galván Guijo sa Madrid Technical High School of Architecture (1980) asin saiyang nakua an saiyang doktorado sa nasabing institusyon (2004). Sa pag'ultan kaini, saiya man nakua an saiyang Master degree sa Architechtonic Intervention and Restoration sa Madrid High Centre of Architecture (1991)
Mayong agom, si Galván nagin direktor sa Rabat Instituto Cervantes poon kan Oktubre 2014 asin siya an coordinator sa Maghreb Instituto Cervantes center. Sa pag'ultan kan 2012 asin 2014 siya Direktor kan Technical Staff sa Madrid Instituto Cervantes, Sektretaryo Heneral sa Manila Instituto Cervantes (2001-2006), asin kan Oran Instituto Cervantes sa pag'ultan kan mga taon 2008 saka 2012.
Sobra sa 30 publikasyon an saiyang pinapublikar asin labing sanggatos na mga kurso asin lektura an saiyang kinondukta asin pinagpartisiparan na dapit sa architechtonic asin urban heritage, asin man may relasyon sa kultura saka sa lenggwaheng Espanyol.
Dinailan
An dinailan o dini'lan sarong kakanon na gibo sa dinukdok na pasayan, buyod o balaw asin ginibong pasta. Ini pampadugang sa namit sa anoman na giso. Pwede man ining dotdotan, pikpikan, o sinasalak sa pigpipritos na gulay-gulayon, sira o karne o sa kusido o sinigang man. Pwede man ini may salak na sili sa pagtaong kagat sa namit. Namimidbid ining marhay huli sa makusog na parong kaini na nakaagid baga sa parong nin naglalapang sira.
Pag'andam
Bago ini runoton asin gibohon na pasta, an mga balaw o saradit na pasayan binabalad na marhay sa saldang bilog na aldaw. Dangan binabayo ini sagkod na madukdok na pinong-pino asin magpulot na magin pasta dangan kinakaagan asin uyon sa pagnamit. Binabalad naman ini nin duwang aldaw; may beses asta tolong aldaw pa. Kun ini ititinda na, an pasta pinopormang cartucho na pwedeng giris-girison o pinopormang karo-kwadrado o rektanggulo. Sa pagtinda, parati pinapatos ini sa linobloban na dahon nin batag. Pinoporma man ining garo plato na kahibog nin sarong pulgada. An dinailan sentrong ginigibo sa Cabusao, Camarines Sur, o sa Mercedes, Camarines Norte. Igwa man naggigibo kaini sa Vinzons, Camarines Norte.
William Henry Harrison
thumb|right|William Henry Harrison Si  an ika-9 na Presidente kan Estados Unidos.
Bullet Marasigan
Si Violeta Marasigan (1939-21 April 2000), o mas bistado sa saiyang gaha na Bullet, sarong Filipino-American na social worker asin aktibista, nabisto sa saiyang pagtabang na maitindog an feministang organisasyon na GABRIELA, asin an grupo kan mga napaluwas na preso-politikal na SELDA, huli sa saiyang pagkontra asin pagkakakulong sa irarom kan diktadoryang Ferdinand E. Marcos, asin sa saiyang adbokasiyang ginibo sa San Francisco Bay Area,  na nakasentro sa edukasyon kan mga Pilipinong imigranteng mga aki, pantay na benepisyo kan mga Pilipino-Amerikanong beterano kan Panduwang Giyerang Pankinaban, pagpapundo kan demolisyon kan mga harong na maaapektuhan ang mga gurang na Pilipino, asin an pagiinsulto laban sa mga babaying Pilipino sa Amerikanong telebisyon.
Sa pag-omaw kan saiyang taon sa serbisyo sa komunidad kan Bay Area, sya ginawadan nin Unsung Heroes Award kan KQED Public Broadcasting Co. kan 1995. Kan Nobyembre 2019, sya naging saro sa onseng pangaran na naidagdag sa Wall of Remembrance kan Philippines' Bantayog ng mga Bayani, na nagbibisto sa mga heroe asin martir na naglaban sa diktaduryang Marcos.
Kinaaamayi kan buhay asin edukasyon
SI Violeta Marasigan namundag sa Pilipinas alagad naglipat sa Estados Unidos kun sain siya nagkolehiyo sa San Francisco State College.
Salvacion Gerona
Si '''Salvacion "Sally" Sto. Tomas Gerona''' (kgdn. Pebrero 22, 2020) dating propesora sa Ingles kan Universidad de Santa Isabel sa Syudad nin Naga asin iyo an ina ni Bise Presidente Leni Robredo. Siya agom kan dating huwes kan Naga Regional Trial Court na si Antonio Nicomedes Gerona Sr.
Bullet Marasigan
Aktibismo asin an demolisyon kan I-Hotel
Pagkatapos kan saiyang pagklase, siya kinua para magtrabaho bilang social worker sa Multi-Service Center kan United Filipino Association (UFA)- sarong organisasyon na nagbuo kan protesta para ipapundo an demolisyon kan I-Hotel sa lumang komunidad kan Manilatown sa San Francisco, California.
Salvacion Gerona
Magurang niya an parasurat asin orador na si Apolonio Sto. Tomas sagkod paratukdong si Eugenia Sibulo, asin tugang si Rosario Sto. Tomas sagkod Cecilia Pardo. Igwang tulong aki si Gerona na iyo si Maria Leonor, Maria Loudes asin Antonio, Jr.
Bullet Marasigan
Aktibismo asin an demolisyon kan I-Hotel
Pwera pa sa saiyang partisipasyon sa kawsa kan UFA, an saiyang trabaho kabali an pagserbisyo sa mga retirado, na inaapod nyang "manong" (terminong Ilokano na pang-apod sa mga gurang na lalaki). Igdi nya napag-araman na an mga retiradong ini nakakresibe sana nin kabanga kan saindang benepisyo sa kada bulan. Bilang kasimbagan igdi, nilakaw nya an saindang kaso tanganing maresibe na kan mga retirado an saindang buong benepisyo kada bulan.
Salvacion Gerona
Nagtukdo si Gerona sa edad na 18 anyos sagkod kan saiyang kagadanan sa edad na 83 anyos.
Bullet Marasigan
Aktibismo sa Pilipinas (1971-1988)
Hilingon man sa: Panahon kan diktadurya ni Marcos
Kan si Marasigan asin an saiyang agom na si Pete magbalik sa Pilipinas kan 1971, yaun sa dai maintindihan na kamugtakan an nasyun huli sa labing pagparagastar kan kaidtong presidente Ferdinand Marcos para sa nagin eleksyon kan 1969. Ini man nagresulta sa pagrampahug kan ekonomiya asin panlakupan na kariribokan. Sarong taon pa an nag-agi, nagdeklarar nin Martial Law si Marcos. Tulos man na nagin kabali sa aktibismo an mag-agom.
Nagtrabaho si Bullet sa National Council of Churches of the Philippines, asin nagin bantog huli ta pirmi syang yaon kada igwa nin protesta an grupo. Piglaog man an saindang residensya kan mga pwersa-militar kan 1981, asin naikulong si Bullet sa Kampo Krame nin haros sarong taon sa sala na subersyon.
Akta nin Pambanwang Kultural na Pamana
An National Cultural Heritage Act o Akta nin Pambanwang Kultural na Pamana, opisyalmente designado bilang '''Akta Republika Nu. 10066''', sarong ley sa Filipinas na nagmukna kan Rehistro kan Propyedad na Pangkultura nin Filipinas o Philippine Registry of Cultural Property (PRECUP) asin naggibo nin iba pang paagi tanganing mapreserbar an historikong mga edipisyo na labi nang 50 anyos. Napirmahan ini na magin ley kan Marso 25, 2009.
Bullet Marasigan
Aktibismo sa Pilipinas (1971-1988)
Pigrurumdom kan kaidtong journalist na si Ma Ceres P. Doyo kan Philippine Daily Inquirer an nangyari kan panahon na idto "the reason Bullet was released was that the barrage of words and laughter (that was subversive) she relentlessly unleashed became too much for her jailers."
Akta nin Pambanwang Kultural na Pamana
Ipinasar ini bilang simbag sa demolisyon kan Manila Jai Alai Building kan 2000.
Bullet Marasigan
Aktibismo sa Pilipinas (1971-1988)
"an rason kun tano pigbutasan si Bullet iyo ta an saiyang mga pigtatararam asin pagpaparangisi(na subersibo) na saiyang pigpaparagibo nin daing sagkud, dai na pigkaya kan mga nagkulong sa saiya."
Akta nin Pambanwang Kultural na Pamana
Pigrerehistro kan Philippine Registry of Cultural Property an gabos na propyedad pangkultura kan nasyon, na ipinagboot kan Nasyunal na Komisyon para sa Kultura asin Artes na magpatindog asin magpadanay sa paagi kan tamang ahensya kultural asin lokal na mga gobyerno.
Bullet Marasigan
Mga organisasyon
Hilingon man sa: Gabriela Women's Party
Sa tahaw kan pagbwelta sa Pilipinas kan 1971 asin pagbwelta giraray sa US kan 1988, si Bullet nagin saro sa mga tagapamayo kan feministang koalisasyon na GABRIELA, asin nagtabang man na iorganisar an SELDA, asosasyon kan mga pigburutasa na politikal na mga detinado. An iba pa sa saiyang mga organisasyon kun sain nagi man sya nin pamayo iyo an Asian Women in Theology (AWIT),  dangan an Kaiba, partido politikal na pambabayi.
Pagbwelta sa US asin pagpadagos kan aktibismo
Kan 1988, nagbwelta an mga Marasigan sa California, asin pinadagos ni Bullet an saiyang mga akitibid pan-aktibismo. Pigkua nya an pwesto bilang pan-distritong social worker sa Veterans’ Equity Center, bilang sarong counselor asin social worker para sa West Bay Filipino Multi-Services asin Asian American Recovery Services. Nagbali man sya sa kampanya tangani na maipabukas giraray an Filipino Education Center.
Legasiya
Sa pagmidbid sa taon kan mga pagserbisyo nya sa komunidad kan Bay Area, pigtawan syang Unsung Heroes Award kan KQED Public Broadcasting Co. kan 1995. Kan Nobyembre 2019 man saro sya sa onse na naikaag sa Wall of Remembrance sa Philippines' Bantayog ng Mga Bayan, na pigmimidbid an mga heroe sagkud mga martir na naglaban kan panahon kan diktadurya ni Marcos.
Pirang bulan makalihis an saiyang pagkagadan, sarong resolusyon an pigsalang tangani na an Phelan Avenue sa San Francisco mapangaranan bilang Violeta "Bullet" Marasigan Avenue. An avenue pigpangaranan man na "Frida Kahlo Way" kan 2018.
Kagadanan
Si Bullet Marasigan nagadan sa sarong aksidenteng behikular kan Abril 18, 2000.
Karin Månsdotter
Inot na kabtang kan buhay
Minundag si Karin sa Stockholm sa ama na suldados na kahaluyi nagin bantay sa preso, an saiyang ngaran Måns (an saiyang apelyido literal na sarong patronim, na an boot sabihon "aking babayi ni Måns") at dangan sa ina na si Ingrid. An saiyang ina gikan sa pamilya kan mga parauma sa Uppland,    asin nagtitinda nin gulay sa plasa. Tinutubudan na parehong nagadan an saiyang mga magurang kan c. 1560. Sabi sa istorya, inot na napansin ni Eric XIV si Karin mantang ini nagbabariwas nin mani sa plaza sa Stockholm, dangan labi ining nangalas sa kagayonan kaini kaya dinara niya ini duman sa saiyang rugaring asin duman niya ini pig-ilusyonan. Nagi man syang katabang sa tugang na babayi kan Hadi, si Prinsesa Elizabeth, kan siya magin kabit kan Hadi kaidtong 1565.
Pamilya
Nagkaigwa si Karin Månsdotter nin mga aki sa hadi;
Si Karin Månsdotter sa istorya
Ipinapahiling na nin magkapirang beses si Karin Månsdotter
sa pirang mga pelikula asin libro. An pelikulang Karin Månsdotter ni Alf Sjöberg ginibo kaidtong 1954. An parasurat na Finish na si Mika Waltari, nagsurat man nin nobelang pangkasaysayan na Catherine (Waltari novel) [fi] noong 1942 (sa Finnish, ipinalis sa Swedish kaidtong 1943)
Legasiya
An asteroid 832 Karin ipinangaran saiya bilang pagtao nin onra.
Elsa Gidoni
Si Elsa Gidoni (Marso 12, 1901 – Abril 19, 1978) sarong babaeng Aleman-Amerikanong arkitekto. Siya alabes saro pa man na interior designer.
Kaamayi kan buhay
Si Gidoni namundag sa pangaran na Elsa Mandelstamm sa Riga, Latvia. An saiyang pamilya may dugong Hudyo-aleman. Nag'adal siyang arkitektura sa Technical University sa Berlin, dangan nagtogdas siyang sadiring palakaya sa interior design poon 1929 sundo 1933.
Naagom niya si Alexis Gluckmann. Kan Abril 1978, nagadan siya sa edad na 77 sa saiyang harong sa Washington, DC.
Hatsing
An hatsing o ba'hon sarong padali asin dai mapugolan na pagtopga nin ayre naghahale sa baga' asin naagi sa dungo asin nguso. Ini parati huli sa mga nasoksok asin garo nagtutudok-tudok na mga bagay sa mucosa kan dungo na nakakagirok asin dai matios na dai makaluwas. An ba'hon itinutopga an ayre sa nguso asin dungo na garo nagpupugak asin ini imbuluntaryong aksyon.
Kun ano ta nahatsing
Sinasabi na an paghatsing posible huli sa paglantad sa nakasolang liwanag, biglang paghira nin temperatura, tayap nin malipot na duros, o huli ta basog-basog, o kun bako man igwang impeksyon nin virus na ini pwedeng makaolakit. Pwede man daa maghatsing kun ginagabotan pirok, ta may ugat na natatanyog pasiring sa dungo, kun pakatapos pagseks alagad mayong nahatsing kun turog asin bakong totoo na napundo pagkutad kan puso kun naba'hon. An pag-eksersays pwede man magresulta sa paghatsing ta naalang an nguso asin dungo kaya an dungo napoon pagno'no' na iyo man an ikakitik kan mucosa, kaya napipiritan maghatsing.
Pakinabang sa paghatsing
An pakinabang kan paghatsing iyo ta liniligan an agihan kan hangosan kan mga bacteria asin mga virus ta ini tinatalsik paluwas sa paghatsing alagad ngani dai makaolakit dapat pagtakopan an nguso dungo nin panyo o mayo man, kan bado sa abaga, kun napapahatsing. Ini pati marikason an biyahe paluwas na naabot 100 na milya por hora.
Sa gabos na hayop, an layagan an grabeng makahatsing ta ini an paagi ninda na mapaluwas an mga "asin" na resulta kan pagtutunaw kan kakanon sa tulak.
Paghatsing indikasyon nin allergy
Alagad, an sobrang pagparahatsing na nagnono'no' na an sipon nakakaapektong marhay sa normal na hiro sa aldaw, malaen na pagmate na nakakaribaraw sa mga aro-aldaw na aktibidad, asin parati indikasyon nin allergy asin kun dai pag'asikasohon pwedeng magresulta sa halangkaw na presyon nin dugo o diabetes. An siring na allergy parati reaksyon kan hawak kun nakakasa'ngab nin aso nin sigarilyo, alpog, mga parong nin kemikal arog kan aspalto, nasisinghot na mga pinong balukag nin mga hayop arog kan ikos o ayam.
Ian Kenneth Orasa
Si Ian Kenneth De Lima Orasa na tubong Bato, Camarines Sur sarong paratukdô, parasurat asin sarô sa mga kagsurat kan Ginisang Poesia (2016) sagkod Ginisang Poesia 2 (2017) kaiba si Irvin Sto. Tomas asin Anthony Diaz. Kaapil siya kan Parasurat Bikolnon, Linangan sa Imahen, Retorika at Anyo (LIRA), Sumaro Bikolnon, Nueva Caceres Heritage Movement asin Philippine Wikimedia Community (PhilWiki Community).
thumb|too|Mga kagsurat kan Ginisang Poesia 2 na sinda Ian Kenneth Orasa (wala), Irvin Sto. Tomas asin Anthony Diaz sa [[Better Living Through Xeroxography|BLTX Naga 3]] Sarô siya sa mga nagin partisipante o katood na parasurat sa Saringsing Writers Workshop na ginibo kan Desyembre 21-23, 2014 sa Sentral na Bikolnon na Unibersidad nin Estado kan Agrikultura (CBSUA) sa Pili, Camarines Sur. An saiyang mga panurat nagluwas man sa Ani 39: Kahayupan/The Animal Kingdom (2016) na pinagpupublikar kan Sentro Pangkultura kan Filipinas (CCP) asin Girok: erotika (2017), an pinakainot na antolohiya nin mga erotikang Bikol na pinublikar kan Kabulig-Bikol. Nagin katood na parasurat man siya sa Palihang LIRA kan 2017.
Si Orasa nagtapos nin Bachelor of Science in Architecture asin sarong rehistradong arkitekto. Siya myembro kan United Architects of the Philippines (UAP) kabtang kan Camarines Sur. Nagtutukdô siya sa Bicol State College of Applied Science and Technology (BiSCAST) sa Syudad nin Naga.
Guaiabero
thumb|Lalaking Mindanao Guaiabero Parrot sa Brgy. Carmen Cagayan De Oro City, Misamis Oriental
An guaiabero (Bolbopsittacus lunulatus )sarong species kan parrot sa pamilya Psittaculidae, na kabali sa monotypic genus Bolbopsittacus asin harani sa lovebirds (Agapornis) asin hanging parrots (Loriculus). Ini endemic na sa Filipinas asin lokal na midbis na bubutok. An ngaran kaini hali sa pagkakan ninda nin guavas.
wala|thumb|Subspecies B. l. intermedius, illustration by [[John Gerrard Keulemans|Keulemans, 1891]]
Jeff Foxworthy
Si Jeffrey Marshall "Jeff" Foxworthy (Atlanta, Setyembre 6, 1958) dating sarong Amerikanong recording artist, entertainer asin negosyante.
Omar Gooding
Si Omar M. Gooding (Los Angeles, Oktobre 19, 1976) dating sarong Amerikanong recording artist, entertainer asin negosyante.
1733
An 1733 sarong taon sa Gregoryanong kalendaryo.
Unibersidad nin Hamburg
.
An Unibersidad nin Hamburg (Universität Hamburg, din-refer sa bilang UHH) sarong komprehensibong unibersidad sa estadong syudad nin Hamburg, Alemanya. Itinugdas ini kan Marso 28, 1919, na hale kadto sa dating General lecture system (Allgemeines Vorlesungswesen) asin sa Colonial Institute of Hamburg (Hamburgisches Kolonialinstitut) magin sa Akademic Gymnasium. Sa balyo kan relatibong hali'pot na historiya kaini, anom an nanggana sa Nobel Prize sa kadakol nin mga iskolar asin konektado sa unibersidad. An Unibersidad nin Hamburg an pinakamdakulang institusyon sa pananaliksik asin edukasyon sa Norteng Alemanya asin saro sa pinaka'extensibong unibersidad sa Alemanya. Mahihiling an pangunahing kampus kaini sa tahaw kan distrito nin Rotherbaum, na igwang kaakibat na institusyon asin sentro sa pananaliksik na nakawarak sa palibot kan estadong syudad.
Bocaue
An Bocaue sarong primera klaseng banwaan na namumugtak sa probinsya nin Bulacan, Filipinas. Igwa ining sukol na 31.87 kilometro kwadrado na kadagaan asin namumugtak sa ikaduwang distrito. An designadong zip code kaini iyo. Sosog sa sensus kan, igwa ining katawong nag-eerok digdi sa  kaharongan.
Igwa ining sukol na kilometro kwadrado.
Mga Barangay
thumb|right|288px|MacArthur Highway Bocaue Bulacan Flyover
Diyalekto
An terminong diyalekto (gikan sa Latin na dialectus, dialectos, gikan sa Suanoy na Griyegng kataga na διάλεκτος, diálektos "diskurso", gikan διά, diá "sa paagi" asin λέγω, légō "nagtataram ako") ginagamit sa duwang daing kaarog na paagi tanganing upang sumangguni sa duwang magkakalain na klase nin pangyayari sa tataramon:
John Tyler
thumb|right|John Tyler thumb|American Pocket Library of Useful Knowledge - John Tyler Si  an ika-10ng presidente kan Estados Unidos.
Andrey Damyanov
Si Andrey Damyanov (Андрей Дамянов; Андреја Дамјанов; Андреја Дамјанов) (1813–1878), o Andreja Damjanović arkitekto sa presenteng modernong North Macedonia. An mga trabaho niya kabarali an sobra sa 40ng edipisyo, kadaklan mga simbahan, natugdok sa pag'ultan nin 1835 asin 1878, asin lakop sa kahiwasan nin Vardar asin Morava Valley, na an iba pa ngani nakukua sa Bosnia asin Herzegovina.
Pinaggikanan
Si Damyanov parati nasasambitan sa mga literatura arkitektural nin Bulgarya asin Serbia, alagad an saiyang biograpiya dai nagbubuyagyag nin espesipikong motibasyon sa likod kan saiyang mga obra. Ngonyan siya nalaladawan bilang “Macedonian master” sa North Macedonia,alagad an identidad na Macedoniano dai pa nabutwa kan mpanahon na idto. Si Andrey Damyanov gikan sa sarong notableng Mijak na pamilya nin mga arkitekto, ikonong arkitekto, asin iskultor na gikan sa Debar, solnopang Macedonia, an Renzovski-Zografski-Dospevski. An saiyang lolo iyo si Siljan Renzovski na nasambitan sa pagkonstrukshyon kan Veles-na residensya ni Emin Aga. Para saiya igwang impormasyon na nagtrabaho an grupo niya sa Thrace, Edirne asin Istanbul. An mga aki ni Siljan, Jankula asin Stephen, mga panday man asin nagtrabaho sa Thessaloniki, Drama, Kavala, Serres asin Izmir. AQn qama niya, si Damjan, sqrong paratugdok simbahan sa Gresya. Si Andrey igwang tolong tugang, si Gjorgi na parapinta, si Nikola na paraukit sa kahoy, asin si Kosta, na nagtatabang sainda gabos.
Si Andrey igwang aki, si Dame, na nagtrabaho sa seminaryo asin sa sarong simbahan sa Prizren, asin sa simbahan sa Kosovska Mitrovica. Andrey was the grandfather of the Bulgarian architect and war-time officer Simeon Zografov.
Trabaho asin legasiya
Si Damyanov asin saiyang grupo (tayfa) nagparabyahe asin nagtrabaho sa enterong Ottoman Balkans asin an trabaho niya bako lang makukua sa presenteng North Macedonia, kundi sa Serbia asin Bosnia saka Herzegovina man. An saiyang oeuvre kabarali an sobra sa 40ng edipisyo, kadaklan kaini mga simbahan, na saro sa maonabihan iyo an simbahan ni Santo Panteleimon sa Veles (1840), an monasteryong simbahan sa St. Joachim nin Osogovo, harani sa Kriva Palanka (1845), an Holy Mother of God sa Novo Selo harani sa Štip (1850) asin an Santo Nicholas sa Kumanovo (1851) asin pa an mga simbahan na pinahaman niya sa Niš, Nova Crkva, Mostar, asin Sarajevo (Cathedral of the Nativity of the Theotokos). Sa pagkuyog sa mga kahurotan kan saiyang mga Serbyong sponsor, si Damyanov pigkombinar an elementong tradisyonal kan ika-15ng siglo an eskwela arkitektural nin Morava sa Oksidental na elementong baroko nakukua norte kan Savang salog.
Pasib
Sa pag'onra saiya, sa North Macedonia poon kan Desyembre 28, 1989, an Andrey Damyanov Award iwinawaras sa iisayman na arkitektong may naambag sa kahusayan asin paggantad nin Arkitekturang Macedonia.
Homer
An Homer (Griniyego Ὅμηρος, Hómēros) pinaka'antigong ginikanan kan mga istorya yaon makukua sa mga epikong rawitdawit an "Iliad asin Odyssey".
Butanding
An konpirmadong naisihan na pagkadakula nag'abot sa laba' na 12.65 metro (41.50 pie) na may gabat 21.5 tonelada (47,000 libra), dawa igwa pang mga inoosip na mas dakula pa kaini. An pating na ini, na burikbutikon iyo sana an myembro kan genus ''Rhincodon' asin kan saiyang pamilya, Rhincodontidae na nasa lindong kan subklaseng Elasmobranchii, sa laog kan klaseng Chondrichthyes.
An sirang ini nakukua sa mga tropikal asin mga maiimbong na dagat, asin nagbubuhay sa kahiwasan kan dagat na may lawig-buhay naabot 70ng taon. An species na ini nagpoon mabuhay kaidto pang 60 milyon na taon. Dawa kadakula an nguso, an butanding haros kinakakan sana mga plankton, mga tanom na mikroskopiko asin sarosaradit na hayop sa dagat.
An sugok kan butanding nahimsa sa laog mansana kan tulak kan inang butanding. Iyo na daa ini an pinakadakulang sugok sa mga sira.
Etimolohiya
An species na ini nabisto kan madakop an sarong butanding 4.6 na metro (15.1 pie) an pagkalaba kan Abril 1828 duman sa Table Bay, South Africa. Si Andrew Smith, sarong doktor na militar kabali sa mga tropang Britanya nakabase sa Cape Town pinagladawan na gayo an saiyang hitsura kan taon 1829. Nagpaluwas siya nin libro dapit sa sira na ini kan taon 1849 na pigdetalye niyang marhay an hitsura kaini.
Sa relihiyon kan Byetnam, ini pigtitingag na sarong diyos-diyos, nagngangaran na "Ca Ong", na boot sabihon, "Kagurangnan na Sira".
Sa Mehiko asin sa dakul na parte kan Latin Amerika, an butanding inaapod na "pez dama" o "domino" huli sa mga burikbutik niya. Sa Aprika an mga apod kaini maladawan na gayo- "papa shillingi" sa Kenya, huli daa ta an Diyos nagdaklag nin mga shillings (mga sensilyo) sa sira asin an mga ini nagdurukot asin iyo na an mga burikbutik. Sa Madagaskar, inaapod ining "marokintana", na an kahulogan, "dakul na bitoon".
An mga taga-Java pigtotomoyan man an mga bitoon ta inapod man ninda an butanding na "geger lintang", o "mga bitoon sa likod" daa.
Proyekto sa eko-turismo
Sa Donsol, Sorsogon kan Filipinas bantogan nang gayo an butanding asin ipigtotolod ini bilang pangturistang atraksyon. Pigprograma kan gobyerno lokal na mapakarhay an pagdalan asin pagrani sa mga butanding sa kadagatan bilang proyektong eko-turismo. An mga butanding maboot asin bako lamang ma'olyas na hayop mala ta pwede ranihan asin hapiyapon. An sirang ini dayo asin hale pa sa hararayong dagat. Natipon ining dakul sa Donsol poon Nobyembre abot Mayo na noto'dan man kan mga turista na magroso' sa siring na panahon sa pagdalan kan mga maboot na sira.
Bago naglaog an gobyerno lokal asin naki-aram sa pagligtas sa butanding na dai mapuho kan mga parasira, an sira na ini namiligro na maubos sa kadagatan kan Sorsogon. An sira na ini binabakal kan mga Intsik na mga taga-Taiwan ta pigtutubod na delicacy asin pampagana sa sex asin an naggugurang nang butanding (mga 30 anyos edad) nagkakahalaga nin Php 400,000. An laman kaini nagprepresyong HK$500 o Php 1,700 an kilo.
Friedrich August Krubsacius
thumb|disenyo na gibo ni Friedrich kan 1760, para sa New York Botanical Garden Si Friedrich August Krubsacius (21 Marso 1718 - 28 Nobyembre 1789) sarong arkitektong Aleman, maestro asin teoresador sa arkitektura.
Kan 1755 ginibo syang arkitekto sa hadi sa Electorado nin Saxony, kan 1764 propesor sa arkitektura sa Dresden Academy of Fine Arts asin kan 1776 mayor na arkitekto nin Saxony.
An trabaho ni Krubascius kaiba an mga palasyo para ki Johann Georg, Chevalier de Saxe, asin ki Landhaus nin Dresden, na natapos kan 1776 asin ngonyan okupado na kan Dresden City Museum. Sa mga estudyante iyo sinda Gottlob Friedrich Thormeyer asin Christian Friedrich Schuricht.
Naga, Cebu
An Naga sarong ikaanom na klase syudad na namumugtak sa probinsya nin Cebu, Filipinas. Igwa ining sukol na 101.97 kilometro kwadrado na kadagaan asin namumugtak sa inot na distrito. An designadong zip code kaini iyo. Sosog sa sensus kan, igwa ining katawong nag-eerok digdi sa  kaharongan.
Igwa ining sukol na kilometro kwadrado.
Sa banwaan namomogtak an sarong dakolang istasyon nin kuryente na nyaon sa sarong 30-hektarya dagâ. An Cemex na sarong paktorya nin semento sa Tinaan, kansuarin lang sarong Small Medium Enterprise (SME) industrial park, pigbukasan sa barangay Cantao-an. An parke pigmamanehar kan Planters Development Bank.
Parte an Naga kan sarong metropolitana na pigaapod na Metro Cebu.
An banwaan kinonbertir sa sarong ciudad matapos an sarong matriumpong plebisito kan September 2, 2007. An Aldaw nin Pagkamuknà kaini tuyong Septyembre 5. An banwaan tinogdas kan June 12, 1829.
An bugtak kan pagkasyudad
297px|right Napara an pagkasyudad kaini, kadamay pa an kaglimang (15) syudad, kan an Korte Suprema kan Filipinas sa pag'oyon sa petisyon kan League of Cities of the Philippines pigdeklara an cityhood law (Ley Republika Nu. 9405) sarungat sa Konstitusyon, na iyo an nagtaong dalan sa pagpangyari kan pagkasyudad kaini. An sabi kan Korte, an mga nasabing syudad dai nakaabot sa karaipohan ngane magin syudad.
Alagad, an Korte, sa petisyon kan inapod na "League of 16 Cities," pigbaliktad an siring na desisyon kaini. Kaya an Naga, kaiba an kaglimang siyudad, nakabalik sa pagkasyudad.
Mga barangay
Nababanga an Naga sa 28 barangay.
István Medgyaszay
Si István Medgyaszay (namundag Benkó) (23 Agosto 1877 sa Budapest – 29 Abril 1959 sa Budapest) sarong Hunggarong arkitekto asin parasurat. Siya an enot na nag'usar kan mga Hunggarong folk idiom, partikularmente haleng Transylvania, asin ipinagkombinar niya ini sa mga impluwensyang gikan Harayong Subangan asin sa mga organikong arkitektura.
Si Medgyaszay nag'adal sa Vienna Academy of Fine Arts (bilang estudyante ni Otto Wagner) asin man sa Budapest Hungarian Academy of Fine Arts. Ginana niya an komisyon sa pagdesenyo kan panteon nasyonal kan 1903 dangan nakagradwar sunod na taon. Pakatapos pang mga dagdag na adal sa luwas kan nasyon nag'ule siya sa sadiring lugar asin nagpoon magtrabaho sa kombinasyon kan sinasabing teknolohiya sa 'reinforced concrete' na pigkombinar sa mga elementong desenyong folkloriko. Siya nagbyahe man sa norte Aprika asin sa Indya sa pagf'adal arkitektura duman.
Kan 1906, rinibayan niya an dating apelyido niyang Benkó sa apelyido kan lolo kan ina niya na Medgyaszay.
Otso-Otso Pamela-Mela-Wan
Ang Otso-Otso Pamela-Mela-Wan saróng pelikula na nilathala kan Marso 17, 2004 na kaibahan sina Vhong Navarro asin Bayani Agbayani. An pelikula na ini pighango sa mga duwáng kantâ: Otso-otso asin Pamela.
István Medgyaszay
Si Medgyaszay may marayrahay na karera akademiko asin halangkaw an paghiling saiya kan publiko. Kan uminabot an mga Komunista kan paghinapos nin 1940, siya tinutuyaw nang gayo na apolitikal daa asin sobrang pormalista an pagtrato sa arte. Dai na siya nakakua nin pundo sa pagretiro asin pinapondo siya sa saiyng trabaho kan komunistang Estado taon 1959. Pakalihis sanang tolong semana kaini, siya nagadan.
Mga surat literaryo
bilang apelyidong Benkó bilang apelyidong Medgyaszay
Salman Rushdie
right|thumb|240px|Si Salman Rushdie Si Ahmed Salman Rushdie (Marati:अह्मेड् सल्मन् रश्डि),namundag sa Bombay, Hunyo 19, 1947) sarong Briton-Indyanong parasurat nin mga nobela asin mga saysay na sa mga saiyang tinokda' an Midnight's Children (Mga Aki nin Matanga'} asin an The Satanic Verses (Mga Bersong Sataniko) an pinakabisto. An estilo nin saiyang pagsurat klasipikadong bilang magical realism na may bodbod nin historikong fiction, asin an dominanteng tema sa mga sinusurat niya iyo an mga pagkasarabod, pagkaribaraw kan duwang kinaban nin Solnopan asin Subangan asin an mga migrasyon kan mga tawo sa duwang lugar na ini, na naresulta sa siriplingan kan duwang kultura.
An ikaapat niyang nobela, an The Satanic Verses (1988) nag'ukag nin dakulang kontrobersya na nag'ani nin daing haros na protesta asin kaanggotan kan mga Moslem sa iba-ibang nasyon, kun saen mga patakot na gadanon si Rushdie pigboses mala ta mismo si Ayatollah Ruhollah Khomeini, an Supremong Lider kan Iran, nagpabantolin nin sarong fatwā kan Pebrero 14, 1989. Sinasabi kan mga Moslem na an libro piglalanghad nin daing siring si Muhammad asin an relihiyon na Islam.
Siya nanombrahan sarong Knight Bachelor ni Reynang Elizabetrh II kan Inglatierra huli "sa serbisyo sa literatura" kan Hunyo 2007. Ginawadan man siya kan Pranses kan ranggong Commandeur Siring man, natawan siya nin limang taon na periodo bilang  Distinguished Writer in Residence sa Emory University kan taon 2007. Kan Mayo 2008, siya napili na magtukaw bilang kaapil sa American Academy of Arts and Letters. Kan 2008 an magasin na The Time pinagranggong ika-trese si Rushdie sa lista kaining "The 50 greatest British writers since 1945". An pinakahuri niyang nobela, iyo an Luka and the Fire of Life, nalagda' kan Nobyembre 2010. Kan 2010, saiyang pig'anunsyo na nagpoon na siyang magsurat kan saiyang memoirs.
Tataramon na Alangan
An tataramon na Alangan saróng tataramon na tinataram kan mga Mangyans sa provincia kan Mindoro sa Filipinas.
Tinataram an Alangan kan 2,150 katawo sa mga minasunod na munisipalidad kan norte-sentral Mindoro (Ethnologue).
An diyalektos na Ayan Bekeg tinataram sa Norte-Subangan na slopes kan Bukid Halcon na naiintindihan kan mga parataram na Alangan sa bilog na lugar (Tweddell 1970:193).
Piglista ni Barbian (1977) an mga minasunod na lokasyon.
1732
An 1732 sarong taon sa Gregoryanong kalendaryo.
James K. Polk
thumb|right|James K. Polk Si  an ika-11ng Presidente kan Estados Unidos.
Zachary Taylor
thumb|right|Zachary Taylor Si  an ika-12ng Presidente kan Estados Unidos.
Ragay, Camarines Sur
An Ragay sarong primero na klaseng banwaan sa probinsya kan Camarines Sur, Filipinas. An designadong zip code kaini iyo.
Susog sa sensus kan, igwa ining katawong nag-eerok digdi sa  kaharongan. Igwa ining sukol na kilometro kwadrado.
Mga barangay
thumb|250x250px|Wagayway kan Ragay Nababanga an Ragay sa 38 barangay:
• Agao-ao
• Agrupacion
• Amomokpok
• Apad
• Apale
• Banga Caves
• Baya
• Binahan Upper
• Buenasuerte
• Cabadisan
• Cabinitan
• Cabugao
• Caditaan
• Godofredo Reyes Sr.(Catabang)
• Catabangan Proper
• Inandawa
• Laguio
• Lanipga-Cawayan
• Liboro
• Lohong
• Lower Santa Cruz
• Panaytayan
Batag
An batag (Musa acuminata, Musa balbisiana) sarong klaseng tinanom na kaiba sa genus na Musa asin iyo man an apod sa bunga kaini. An batag iba-iba an klase asin an bunga manlaenlaen man an hitsura; igwang garo arog lang kan mga moro kasadit (arog kan morongdatu) o darakula arog kan lakatan asin kun hinog pwedeng nagkokolor na dulaw, giyaw, lila, pula o berde dawa hinog nang gayo. Ini inaapod na herbaceous sa Ingles ta an kahawakan kaini nagagadan na oras na nagbunga na. Napoon naman ining magtalubo hale sa mga saha' kaini na natuhaw sa palibot kan saiyang gamot o unod.
Ragay, Camarines Sur
Mga barangay
• Patalunan
Batag
Mga pakinabang
An batag tubong tinanom sa mga tropikal na klima arog kan sa Sur asin sa Sur-subangan na Asya asin ta enot nanggayod inataman sa Papua New Guinea. Ngonyan, ini pigkukultibar asin pigpapatubo sa dai mababa sa 107ng nasyon, mayormente huli sa bunga kaini. Totoo, pinapatubo man ini kun minsan huli sa saiyang awat, sa paggibo nin arak, o ta ginigibong pananom na ornamental. An hawak kan batag pwede man durupilon, burugkoson o turusokon ngane gibohon barsa orog na sa baha..
Ragay, Camarines Sur
Mga barangay
• Poblacion Ilaod
Batag
Mga pakinabang
Sa tataramon na Bikol, an bunga kun saro sana, inaapod na sarong tonod, kun tiripon sa pongot inaapod na sapad, kun pirang sapad tarakod sa takogong niya, inaapod nang bulig. An pagguno' sa sarong bulig na batag iyo inaapod na mataba' na kan batag ta an kahawakan niya mismo an kumbaga pinapalod na ta ini tapos na man an saiyang pamumunga.
Ragay, Camarines Sur
Mga barangay
• Poblacion Iraya
• Port Junction Norte
• Port Junction Sur
Batag
Mga luto sa batag
An bunga kaini totoo bako sana naagi sa pagpritos bilang pagkakan. Linala'bonan man ini asin pwede man ikaag bilang berdura sa mga luto na may sabaw. An batag na saba an parating panberdura.
Ragay, Camarines Sur
Mga barangay
• Salvacion
Batag
Mga luto sa batag
An puso kan batag nasirbe man bilang berdura asin sangkap sa kare-kare.
Ragay, Camarines Sur
Mga barangay
• Samay
Batag
Iba pang gamit kan tinanom
An dahon kan batag ginigibong pamatos asin ngani dai magbaraak, linolobloban sa init. An dahon man ginagamit na lampaso sa salog na pampakintab. An kahawakan kaini nakukuan kan binabakbak na barani saka ginigibo man na kaka'gan, pamatos sa mga paninda ngane dai magkarurunot o magkairipit, Kun pinupurutol an kabilogan kan hawak, ginigibong tusokan nin mga burak o tinanom sa pagkaag ornamental na pagayon sa mga pantyong sa Piyestang Kalag. An burak kaini inaalang, na inaapod nang kinsamsay,  asin ginagamit na pansalak sa adobo asin sa iba-iba pang mga luto.
Ragay, Camarines Sur
Mga barangay
• San Rafael
Batag
Iba-ibang klase kan pananom na batag
An tinanom na batag dakulon klase asin an mga bunga kaini iba-iba an pakadakula, pakakolor asin pakaporma. May halipot may halaba asin may mahamison, may mga turu-tulangon (arog kan bu'tohan). Mga magkapira asin mas popular na klase kan batag: bongoran, latondan, saba, morongdatu, matabya, tumudok, lakatan, lorya, inarnibal.An bu'tohan dai man kinakakan an bunga ta tadtad nin torotu'lang, an dahon kaini ginagamit pamatos sa paninda, panlampaso sa salog.
Ragay, Camarines Sur
Mga barangay
• F. Simeon (Pugod)
• Tagbac
• Upper Omon
• Upper Santa Cruz
Carmen Zaragoza y Rojas
Si Carmen Zaragoza y Rojas, o Carmen Zaragoza y Roxas, (1867–1943) sarong Filipinang artista. Siya gikan sa artistikong pamilya: an saiyang tiyohon na si Felix, sarong arkitekto, asin si Felipe, sarong tagapinta nin tanawin. kan 1892, ginibo niya an saiyang obra na
Dos Inteligencias (Two Intellectuals), sarong kuwadro na nagpagana saiya kan 1892 na anibersaryo kan pagkadiskubre ni Christopher Columbus kan Amerika. Pakalihis kan duwang taon, kan 1895 Exposición Regional de Filipinas (1895 Regional Exposition in the Philippines), si Zaragoza ginawadan nin medalyang tanso para sa paggibo niya nin duwang kuwadro.
Si Zaragoza nagtabang na maitindog an ika-19 siglo na magasin na La Ilustracion Filipina del Oriente, na pinondohan kan saiyang ama na si Jose Zaragoza y Aranquizna.
Zoya Cherkassky-Nnadi
Si Zoya Cherkasky-Nnadi (dating Zoya Cherkassky) sarong artistang Israeli, namundag sa Kiev kan 1976, na nagbalyo sa Israel kan 1991. An saiyang mga gibo nakasentro sa saiyang personal na mga eksperyensya, kaiba an pagkaniaki sa Unyon Sobyet asin pagbalyo sa Israel. Nagtabang man si Cherkasky-Nnadi sa pagpundar kan New Barbizon Group kaiba an apat pang mga pintor, asin sinda gabos namundag sa dating USSR.
Pagmawot
Mantang an kadaklan sa trabaho ni Cherkasky-Nnadi direktang nakabasar sa saiyang sadiring mga eksperyensya, an ibang gibo nya ipinasabong man kan iba pang media. An sarong kabtang kan saiyang trabaho sa Pravda pinasabungan kan pelikulang Ruso na Little Vera.
Personal na buhay
Si Cherkasky-Nnadi agom nin sarong taga Nigeria na imigrante. An saiyang agom hali sa Ngwo, Nigeria. An mag - agom igwa nin sarong aki, sarong aking babae na an ngaran Vera.
Sagñay
An Sagñay sarong ikaapat na klaseng banwaan sa provincia kan Camarines Sur, Filipinas. An designadong zip code kaini iyo.
Ruth Westheimer
Si Karola Ruth Siegel (Wiesenfeld, Hunyo 4, 1928) dating sarong Amerikanong entertainer.
Sagñay
Susog sa sensus kan, igwa ining katawong nag-eerok digdi sa  kaharongan. Igwa ining sukol na kilometro kwadrado.
Orihinal na kasalan
Orihinal na kasalan, uyon sa saro sa mga doktrinang pinagsuhestiyon sa Kristiyanong teolohiya, iyo ini an estado kan kasalan nin humanidad na minaresulta gikan sa Pagkahulog nin Tawo. Ini an kondisyon na karakterisado sa kadakol na mga paagi, na minagikan sa mga bagay na insignipikante na siring baga sa dikit na kakulangan, o sarong tendensiya na magkasala alagad mayong kolektibong kamanunghan nin pagkakasala, pinagpanungdan ini bilang sarong “natura nin kasalan”, na naggigikan sa mga bagay na hidali na siring baga sa bilog na pagkaraot o awtomatikong kamangnuhan nin kasalan kan gabos na mga nilalang sa paagi kan kolektibong kasalan.
Sinda na naninindugan sa doktrina minahiling sa mga katukdoan ni Pablo an Apostol na yaon sa Roma 5:12-21 asin 1 Korinto 15:22 bilang iyo an sarong nin kasuratan, asin mahihiling ini na siring baya sa ipinagpanungod sa Lumang Tipan na mga linya arog sa Salmo 51:5 asin Salmo 58:3. An ibang mga Kristiyano dae akseptado an doktrinang indikado sa paagi kan mga terminong “orihinal na kasalan” o “ninunong kasalan”, na dae mananagboan sa Bibliya. An doktrina dae mananagboan sa iba pang mga relihiyon, arog kan Hudaismo, Hinduismo, asin Islam.