cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сатунин Константин Алексеевич
Биографияһы
Телеграф технигы ғаиләһенән. 1869 йылдан 1-се Мәскәү гимназияһында уҡый, Г. А. Кожевниковтың класташы. 8-се класта имтиханды насар бирә, Черниговта белемен тамамлай. Мәскәү университетының физика һәм математика факультетының тәбиғәт белеме бүлегендә уҡый (1885—1890).
Погва
Погва — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы, Киров өлкәһе, Удмурт Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Кама йылғаһының уң ярына тамағынан 1241 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 17 км.
Ничтемъю
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уса йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Уса, йылға бассейны — Печора.
Ирина Фёдоровна Влах
Профессиональ эшмәкәрлеге
Сәйәси эшмәкәрлеге
2015 йылдың 22 мартында Гагаузия АТО башканы һайлауҙарында еңеп сыға, беренсе турҙа  51,11 процент тауыш йыя. Һайлауҙар еңел булмағанлығы тураһында ла фекерен әйтә.
Хеҙмәттәре
Ирина Влах. Государственная должность: о некоторых дискуссионных вопросах. Закон и жизнь, № 12, 2006, р. 18-20 (0,2 с.а.).
Ирина Влах, Владислав Негру «Аспекты взаимоотношений гражданского общества и органов государственной власти». Там же см. выше стр.132-136.
Ирина Влах, Андрей Борщевский «Государственная политика в области защиты прав национальный меньшинств». Республиканская научная конференция «Проблемы истории и права евреев Молдовы» организована институтом иудаки (Молдова) 2 июня 2011 года. Кишинев 2011. Стр. 6-13.
Ирина Влах. «Женщины в политической жизни: Парламент Молдовы». Республиканская конференция, 17 ноября 2011 года, Кишинев. Стр.4-12.
Аза (йылға)
Аза — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға КАС/ЕДІЛ/2231/350/51/74 ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 46 км.
Паралимпия уйындары
Мөмкинлектәре сикләнгәндәр ҡатнашҡан спорт төрҙәрен булдырыу инглиз нейрохирургы Людвиг Гуттман менән бәйле. Ул умыртҡа һөйәге менән ауырыусылар, физик һәләттәре булмағандар өсөн быуаттар буйына һуҙылған ҡаршылыҡтарҙы аша атлап, уларҙы реабилитациялау маҡсатында спорт төрҙәре индерә. Ул был тәжрибәһе менән физик яҡтан кәмселектәре булғандар өсөн уңышлы йәшәйешкә шарттар тыуҙыра, һәм спорт сәләмәтлек өсөн икәнен иҫбатлай. Спорт сәләмәтлекте генә нығытып ҡына ҡалмай, физик кәмселектәрҙе тергеҙә, писхикаһын нығыта, ғәриптәр арбалары менән хәрәкәтләнеүгә физик көс өҫтәй, тулы сифатлы йәшәйешкә алып ҡайта.
Тарихы
Беренсе һәм икенсе донъя һуғышлары миллионлап кешене ғәрип яһай.
Этҡол һаҙлығы
Тасуирламаһы
Үрге Этҡол ауылынан көньяҡ-көнбайышҡа табан 500 метр алыҫлыҡта Һәләүек йылғаһының һул яры буйлап һыубаҫар туғай өҫтө киртләсе битләүендә урынлашҡан. Майҙаны — 5,0 га. Һаҙлыҡ һирәк типҡа ҡарай, сөнки урынлашыуы буйынса битләүҙә ята, ул «аҫылмалы һаҙлыҡтар» иҫәбенә инә. Көнбайыштан көнсығышҡа табан бейеклектәрҙең түбәнәйеңе яҡынса 8 метр тәшкил итә. Составында кальций күп булған шишмә һыуҙары менән туйына. Атмосфера һауаһында эрегән карбонаттар меңәр йылдар буйына мүктәрҙә һәм һаҙ үләндәре ҡалдыҡтарында ҡаты күҙәнәкле эзбизташ рәүешендә һалына. Бындай һаҙлыҡтар карбонатлы тип атала, улар донъяла бик һирәк осрай, йыш ҡына уникаль флораға эйә һәм ҡәтғи һаҡланырға тейеш. 2011 йылда Башҡортостан Республикаһының Ҡыҙыл китабына индерелгән 3 төрө үҫә. Уларҙың икәүһе — Европанан Көньяҡ Уралға үтеп ингән голоцен реликттары: тутыҡ схенус һәм һаҙ һарыгүҙе. Руссов бармаҡтамырһабағы — карбонат һаҙлыҡтарының типик төрө, шулай уҡ Рәсәй Федерацияһының Ҡыҙыл китабына индерелгән.
Ексей
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Мачаха-Яха
Мачаха-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Недарма йылғаһының уң ярына тамағынан 26 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 24 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Сиговка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Волга Үрге Волга бейшлотынан Зубцов ҡалаһына тиклем, Вазуза йылғаһы башынан Вазуза һыуһаҡлағысына тиклем индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Тисат
Тисат — Рәсәйҙәге йылға. Томск өлкәһе, Новосибирск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Парабель йылғаһының һул ярына тамағынан 179 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.
Роза Люксембург
Германияла
1907 йылда Люксембург бөтөнләйгә Германияға күсә. Беренсе донъя һуғышына тиклем үк Роза Люксембург буржуазия менән килешеү мәмкинлеген инҡар итмәгән Германия социал-демократик партияның етәкселеге, шул иҫәптән Карл Каутский менән араһын өҙә. Бер нисә йыл Роза һул радикал хәрәкәт башында тора. Беренсе урыҫ революцияһы (1905—1907) һәм Беренсе донъя һуғышы араһында Люксембург империализм үҫеше мәсьәләләренә иғтибар итә башлай. Бер нисә йыл ул Берлинда СДПГ-ның Үҙәк партия мәктәбендә политэкономия һәм тарих уҡыта. Уның «Накопление капитала» (1913) тигән хеҙмәте «люксембурглыҡ» тип аталған йүнәлеште башлап ебәрә. 1913 йылда һуғышҡа ҡаршы телмәре өсөн Люксембург бер йыл төрмәгә хөкүм ителә. Һуғыш башланғас, ул һуғышҡа ҡаршы агитация алып бара, "Интернационал"да бер төркөм башында тора. Һуғыш ваҡытында — интернационалист булараҡ сығыш яһай, Карл Либкнехт менән бергә «Спартак союзын» (уның нигеҙендә Германия Коммунистар партияһы булдырыла) төҙөй.
1918 йылдың сентябрендә Роза яҙған хеҙмәттәрҙе Пауль Леви 1922 йылда «Русская революция. Критическая оценка слабости» тигән исем аҫтында нәшер итә. Роза Люксембург Ленин тәҡдим иткән «пролетариат диктатураһы» (пролетар диктатураһы тип йөрөтөлә) бер аҙҙан нимәгә әүреләсәген алдан күрә: "Тотош илдә ирекле сәйәси тормош баҫылыу менән Советтарҙа ла тормош ҡотолғоһоҙ яйлап үлә. Ирекле һайлауҙарһыҙ, матбуғаттың һәм йыйылыштарҙың сикләнмәгән ирегенән, фекерҙәрҙең ирекле көрәшенән башҡа тормош бөтә ижтимағи ойошмаларҙа ла үлә, тормошҡа оҡшаған нәмәгә генә әйләнә, бюрократия ғына ғәмәлдәге элемент булып ҡала… Бер нисә тиҫтә энергиялы һәм тәжрибәле партия етәксеһе генә хакимлыҡ һәм идара итә. Улар араһында, ысынында, иң танылған кешеләрҙең бер өлөшө генә етәкселек итә һәм бары тик эшселәр синыфының һайлап алынған өлөшө генә юлбашсылар һүҙҙәренә алҡышларға һәм тәҡдим ителгән резолюцияләрҙы бер тауыштан хуплар өсөн йыйылышҡа ваҡыт-ваҡыт йыйыла. Шулай итеп, ул клика диктатураһы, һисшикһеҙ диктатура, тик пролетариат түгел, ә политикандар төркөмө диктатураһы."
Хәтер
Роза Люксембург исеме бирелгән:
ӨДАТУ-ның Күмертау филиалы
Тасуирлама
1983 йылда, РСФСР Юғары һәм урта махсус урта белем мәғариф министрлығы һәм ӨАИ ректоры бойороғо менән киске бүлексә үҙаллы Кумертау киске факультетына үҙгәртелә.
Словакия гимны
1993 йылда был текст мөстәҡил Словакияның гимны була.
Гимн тексы
To Slovensko naše posiaľ tvrdo spalo. Ale blesky hromu vzbudzujú ho k tomu, aby sa prebralo. ''
Туя (Чузик ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Зарянка (Юма ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Котельнич ҡалаһынан Аркуль ҡала тибындағы ҡасаба һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Джубаленд
Географияһы
Джубаленд территорияһы яҡынса 87 мең км² тиң (Австриянан аҙ ғына күберәк). Баш ҡалаһы — Кисмайо ҡала-порты.
Тарихы
Хәҙерге тарихта тәүге тапҡыр Джубалендтың айырым хөкүмәте 1924 йылдың 15 июленән 1926 йылдың 1 июленә тиклем был колониаль ерҙәрҙең емерелгән Британия империяһынан Италияға күсеү процесында булған.
1988 йылдан Сомалиҙа граждандар һуғышы бара. Ил төрлө дәрәжәләге автономиялы мәғарифтарға тарҡалыу хәлендә була. 2000 йылдар аҙағында илдең көньяҡ-көнбайышында ислам ҡораллы «Хәрәҡәт әлифба» төркөмө ҙур уңыштарға өлгәшә. Ул Ислам судтары союзынан барлыҡҡа килә, уны 2006 йылда Эфиопия армияһы ҡыйрата.
Полуденный Сардай
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы башынан Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Закиров Игорь Рәүеф улы
Әҙәбиәт
Башкирская энциклопедия. Гл. ред. М. А. Ильгамов т. 3. З-К. 2007. −672 с. ISBN 978-5-88185-064-7.; науч.. изд. Башкирская энциклопедия, г. Уфа.
Мунг-Яха
Мунг-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Обь мороно ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 25 км.
Яйыҡ (Ҡыҙыл Гвардия районы)
Халҡы
2002 йылғы бөтә Рәсәй йән иҫәбен алыу мәғлүмәттәренә ярашлы ауылда башлыса башҡорттар (94 %) йәшәй.
Түбәнге Астахов
тарих
Утар территорияһы үҙ заманында алпауыт Астахов биләмәһе була. Башта утар йылғаның уң яҡ яры янындағы үҙәндә рынлашҡан. Ваҡыт үтеү менән уның территорияһы ҙурайған, кешеләр йылғаның ике яҡ ярына ла ултыра башлаған. Унда Бочанка, Луганка, Майорка утарҙарының өлөштәре барлыҡҡа килгән. Алпауыт Астахов йорто тәүҙә Луганка йылғаһының уң ярында ҡамыш ҡыйыҡлы була. Хәҙерге Никулин, Коньков, Муромка, Луганка, Божков утарҙары уның иләмәһендә тора. 1868 йылда тәү тапҡыр телгә алынған Түбәнге Астахов утары усть-Медведицкий округының Пономарев улусына ҡарай. 1915 йылдың мәғлүмәттәре буйынса утарҙа 833 кеше йәшәй. Унда 111 йорт һәм 540 дисәтин ер була. Утарҙа башланғыс училище һәм ауыл идаралығы тора. Ауыл халҡы араһында ер һатып алған хәлле кешеләр йәшәгән. 1917 йылда алпауыттарҙың ере тартып алына һәм ярлы крәҫтиәндәргә таратыла. Үрге-Греково ауыл советы Кашар, Киев һәм Первомайский райондарына ҡарай. Һуңынан тағы Кашар районы составына индерелә. 1926 йылда Үрге-Греково ауылы Үрге-Греково ауыл советына инә. 2005 йылда ауыл хакимиәттәре бөтөрөлгәс, Үрге Астахов ауылы Киев ауыл биләмәһенә ҡарай. Уның составына Второй Киевский, Красный Колос, Новоольховка, Светлый, Шалаевка ауылы, Третий Интернационал, Гавриловка утары, Үрге Греково ауылдары индерелә.
Үрге Речка
Үрге Речка — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Красивка йылғаһының уң ярына тамағынан 1,6 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 11 км.
Печуга (Кострома ҡушылдығы)
Печуга  — Рәсәйҙәге йылға. Кострома өлкәһе, Вологда өлкәһе, Ярославль өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кострома йылғаһының һул ярына тамағынан 90 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.
Скоковка
Скоковка — Рәсәйҙәге йылға. Тверь өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Тудовка йылғаһының һул ярына тамағынан 50 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.
Юдин
Ростов өлкәһе Милютин районы Милютин ауыл биләмәһе составына инә.
Ғәлимов Ғәни Ғәлим улы
Биографияһы
Һуғыштан һуң К. Ворошилов исемендәге хәрби академияла белем ала.
Чарбушка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Вязка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Ока һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Цна йылғаһы, Тамбов ҡалаһынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Мокша, йылға бассейны — Ока.
Дуннин (дәүләт)
Дуннин (ҡыт. трад. 東寧王國, упр. 东宁王国, пиньинь Dōngníng Wángguó), шулай уҡ ҡайһы берҙә Чжэн (ғаиләһе) Дәүләте тип атала (кит. трад. 鄭氏王朝, упр. 郑氏王朝, пиньинь Zhèngshì Wángcháo) йәки Яньпин Кенәзлеге (延平王國), шул дәүерҙә Европа сығанаҡтарында Формоз Короллеге — 1662-1683 йылдарҙа Меңдәр династияһы яҡлыларҙың терәге булараҡ Миньчжур экспансияһына ҡаршы сыҡҡан Тайвань дәүләте.
«Дуннин» («Көнсығыштағы тыныслыҡ») исеме ярайһы уҡ иҫке, һәм Тайваньды баҫып алғанға тиклем күпкә алда Чжэн Чэнгун тарафынан файҙаланылған. Мәҫәлән, был исем аҫтында Тайвань 1602 йылда сыҡҡан «Донъяның күп илдәре картаһы»нда (Куньюй Ваньго Цюаньту) кәүҙәләндерелә. Чжэн ғаиләһе идара иткән осорҙа, элек аҙ халыҡлы Тайвань, яҡынса 120 000 кешегә еткән, тип фаразлана.
Бөжәк менән туҡланыусы үҫемлектәр
Улар сәскәле үҫемлектәр төркөмөнән биш айырым төркөмдә эволюция үткән тип иҫәпләнелә.
Эволюция
Был үҫемлектәрҙең эволюцияһы тураһында мәғлүмәттәр юҡ тиерлек. Сөнки ташҡа әүерелгән үҫемлектәр тураһында әйткәндә уларҙы тик һеркәләре һәм орлоҡтары ярҙамында өйрәнелә. Ә был төр үҫемлектәр был структураларҙан төшөп ҡалған. Мәҫәлән ҡабығы һәм үҙағасы юҡ.
Полона Ловшин
Биографияһы
Ловшин сит илдәрҙең билдәле «Пан Макмилан»(Pan Macmillan), «Пе́нгуин букс», «Издательский Дом Тамплиер» (Templar Publishing)... нәшриәттәре менән даими хеҙмәттәшлек итә.
Пичеж
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Абезь-Иоль
Абезь-Иоль — Рәсәйҙәге йылға. Ямал-Ненец АОref name='РФГМ'> биләмәләрендә аға. Йылға Сыня йылғаһының уң ярына тамағынан 181 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.
Ҡотоб (суфый)
Суфыйлыҡта
Ҡотоб үҙенә буйһонған «изгеләр» — автад, абдал, ноҡаба һәм башҡалар ярҙамында Аллаһҡа ризалығындағы донъя тәртибен һаҡларға тәғәйенләнә.
Ишетка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Котельнич ҡалаһынан Аркуль ҡала тибындағы ҡасаба һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Нилебок
Нилебок (Nielebock) — Германияла, Саксония-Анхальт ерендә урынлашҡан коммуна. 2006 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 238 кеше йәшәй. Майҙаны — 14,95 км2. Диңгеҙ кимәленән 34 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 39319 һәм автомобиль коды — JL.
Немецтар Башҡортостанда
Тарихы
Немец халҡының тәүге ауылдары 17 быуатта, улар  Өфө гарнизонында хеҙмәт иткән ваҡытта, барлыҡҡа килгән. 1894-йылдарҙа Башҡортостанға хәҙерге Дәүләкән районы биләмәләрендә ауылдар ойошторған немец-меннониттар күсеп килә. Дәүләкәнгә улар Европанан тирмәндәр өсөн иң яҡшы ҡоролмалар ҡайтарта. Немецтар революцияға тиклем Балтика буйына, сит илгә (Германияға) ашлыҡ та һата. Коммерсант Фризендың шәхси фотоательеһы һәм китап магазины була. Фризен асылмалар (открыткалар) эшләп сығара башлай. Улар Рәсәй, хатта Европа илдәре буйлап тарала: был яҡтарға, Дим буйынса ҡымыҙ менән туберкулездан дауаланыу өсөн йәйгеһен кеше күпләп килә. Фризен ял итеүселәр өсөн фотоателье ойоштора, ял итеүселәр туғандарына  санаторий  күренештәре менән асылмаларҙы туғандарына ебәрә. Шулай итеп, үҙҙәре лә һиҙмәҫтән, Дим буйы санаторийҙарына реклама эшләйҙәр. Дәүләкәндәге немецтар революциянан һуң, 1930-сы йылдарҙа сит илгә китә. Меннониттар Канадаға күпләп күсенә.
Сова (Шаква ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Силәбе өлкәһе башҡорттары ҡоролтайы
Структураһы
Ойошманың көндәлек эшмәкәрлеген Башҡарма комитет алып бара. Башҡарма комитет Ҡоролтайҙа ойошманың ағзалары араһынан өс йылға һайлана. Башҡарма комитет өлкә башҡорттарының мәҙәниәт, мәғариф, юридик, социаль һәм иҡтисади йүнәлештәрҙәге мәсьәләләрен, проблемаларын ҡарау, өйрәнеү, хәл итеү юлдарын эҙләү менән шөғөлләнә, проекттар һәм программалар төҙөй, башҡорттарҙың мәнфәғәттәрен, юридик һәм милли-мәҙәни хоҡуҡтарын яҡлай.
Эшмәкәрлеге
Ҡоролтай Силәбе өлкәһе менән Башҡортостан Республикаһы араһында мәҙәни бәйләнештәр үҫешенә ҙур йоғонто яһай. Ике төбәктең райондары, ҡалалары араһында дуҫлыҡ һәм хеҙмәттәшлек тураһында килешеүҙәр төҙөлә. Мәҫәлән, Наҙы-Петровск менән Мәсетле райондары, Ҡыштым менән Бөрйән, Һатҡы менән Ҡыйғы, Коркино менән Нуриман, Красноармейский менән Өфөнөң Октябрь райондары, Озерск менән Салауат ҡалалары, Үрге Өпәле менән Благовещен ҡалалары, Трехгорный менән Мәләүез ҡалалары, Арғаяш менән Учалы ҡалаһы араһында бәйләнешкә башланғыс һалына. Улар уртаҡ һабантуйҙар үткәрә, балалар бер-береһенең ял һәм хеҙмәт лагерҙарына йөрөй.
XXI быуат башында Башҡортостан уҡыу йорттарында Силәбе өлкәһенән 300 кеше Башҡортостандың ул саҡтағы Мәғариф һәм фән министрлығы биргән квота буйынса уҡый. Силәбе өлкәһенең муниципаль китапханаларына Башҡортостан нәшриәттәре китаптар ебәрә, 2001 йылда ғына, мәҫәлән, улар 1 миллион 200 мең һумлыҡ уҡыу әсбаптары һәм нәфис әҙәбиәт ҡабул итеп ала. Урындағы ҡоролтайҙар тырышлығы менән Арғаяш һәм Ҡоншаҡ райондарындағы 86 мәктәптә башҡорт балалары туған телен өйрәнә башлай.
Силәбе башҡорттары ҡоролтайының баҫма органы — «Уралым» гәзите 1999 йылда сыға башлай.
Ҡоролтай янында 1999 йылдан алып Башҡорт йәштәре иттифағы эшләй.
Пичидегуа
Пичидегуа (Pichidegua) — Чилилағы ҡасаба. Шулай уҡ шул исемдәге коммунаның административ үҙәге. Ҡасаба менән коммуна Качапоаль провинцияһына ҡарай. Ҡасаба халҡы — 4965 кеше (2002).
Зеетен
Зеетен (Seethen) — Германияла, Саксония-Анхальт ерендә урынлашҡан коммуна. 2006 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 166 кеше йәшәй. Майҙаны — 10 км2. Диңгеҙ кимәленән 54 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 39638 һәм автомобиль коды — SAW.
Пуговка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы башынан Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Каванарка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Нганораха-Яха (Мачаха-Яха ҡушылдығы)
Нганораха-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Мачаха-Яха йылғаһының уң ярына тамағынан 1 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь мороно бассейнынан көнбайыштағы йылғалар. Бәләкәй йылға бассейны — Объ, Төньяҡ сосьва ҡушылған урындан түбәнерәк, йылға бассейны — Обь, Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урындан түбәнерәк.
Порнега
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кострома йылғаһы Исады һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысынан түбән Ока тамағына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Пуга (Меза ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кострома йылғаһы Исады һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысынан түбән Ока тамағына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Фрайберг (Саксония)
Тарих
1739-1740 йылдарҙа Фрайбергта  Иоганн Генкель химия лабораторияһында буласаҡ урыҫ ғалимы Михаил Васильевич Ломоносов һәм Рәсәй фарфор сәнәғәтен ойоштороусы  Д.И. Виноградов уҡыған.
Идовка
Идовка — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Цна йылғаһының уң ярына тамағынан 62 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 24 км.
Россоловка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кострома йылғаһы Исады һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысынан түбән Ока тамағына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Сухобизярка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Сылва, инештән тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Кама ҡушылдыҡтары бассейндары, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Лари Леонида
Биографияһы
Леонида Лари 1949 йылдың 26 октябрендә тыуған. Кишинёв дәүләт университетының филология факультетын тамамлай, Дмитрий Кантемир исемендәге әҙәбиәт музейында  эшләй.
Һөт биҙендә яман шеш ауырыуынан вафат була.
Какс (Ишеть ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Ай-Логась-Юган
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынған Салехард ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Нгарка-Марета-Яха (Се-Яха ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Ай-Неру-Шом-Юган
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынған Салехард ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Нгарка-Монгота-Яха
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Трясня
Трясня — Рәсәйҙәге йылға. Тверь өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Оло Коша йылғаһының уң ярына тамағынан 62 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 16 км.
Трясянка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Волга Үрге Волга бейшлотынан Зубцов ҡалаһына тиклем, Вазуза йылғаһы башынан Вазуза һыуһаҡлағысына тиклем индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — (Үрге) Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Сып
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Сылва, инештән тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Кама ҡушылдыҡтары бассейндары, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Пэй (Косья ҡушылдығы)
Пэй  — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы, Киров өлкәһе, Удмурт Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Косья йылғаһының һул ярына тамағынан 16 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.
Нянь-Вож
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Нгарка-Недарма-Яха
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь мороно бассейнынан көнбайыштағы йылғалар. Бәләкәй йылға бассейны — Объ, Төньяҡ сосьва ҡушылған урындан түбәнерәк, йылға бассейны — Обь, Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урындан түбәнерәк.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Ай-Пор-Юган
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Санда (Письма ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кострома йылғаһы Исады һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысынан түбән Ока тамағына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Транспорт
Йөк транспорты
Һауа йөктәрен ташыуҙың роле арта бара. Тиҙ боҙолоусан продукция авиация менән ташыла, мәҫәлән, Көньяҡ Африка Республикаһынан Лондонға еләктәр, япон ресторандары өсөн Парижға яңы балыҡ, ҡырҡылған сәскәләр, шулай уҡ электроника, деталдәр һәм машина компоненттары.
Автомобиль транспорты
Алыҫ араларға ташығанда, автотранспорт түбәндәге тауарҙарҙы ташыуҙа һөҙөмтәле:
Весна Пусич
Биографияһы
Весна Пусич Загребта, Загреб университетының хоҡуҡ факультеты профессоры Евгений Пусич ғаиләһендә тыуған. Әсәһе Вишня инглиз теле профессоры була, ә ағаһы Зоран — граждандар хоҡуғы һәм тынысылыҡ хәрәкәтенең билдәле активисы.
1990 йылда Весна Пусич 1990 йылдың 22 апрелендә Хорватияла уҙған беренсе күп партиялы һайлауҙар алдынан ойошторолған Халык ризалығы коалицияһында, уртаса милләт һәм либераль партияләр блогында ҡатнашҡандан һуң, Хорват халыҡ партияһының 28 ағза-нигеҙ һалыусыларының береһе булып сығыш яһай. 1992 йылда партия эшмәкәрлеген ҡалдыра, әммә 1997 йылда шул уҡ партияға ҡайта һәм һуңынан 2000 йылдан алып 2008 йылға тиклемге осорҙа уның башлығы була. 2000 йылда һайлауҙарҙан һуң беренсе тапҡыр парламентҡа эләгә.
Юлдыбаева Гөлнар Вилдан ҡыҙы
Биографияһы
Ғалим 2020 йылдың 26 ноябрендә Өфө ҡалаһында вафат була, тыуған ауылында ерләнгән.
Сверкунья
Сверкунья — Рәсәйҙәге йылға. Кострома өлкәһе, Вологда өлкәһе, Ярославль өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Андоба йылғаһының һул ярына тамағынан 95 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.
Ай-Почмес-Юган
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынған Салехард ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Няревейтывис
Няревейтывис — Рәсәй йылғаһы. Коми Республикаһы, Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Виссервис йылғаһының уң ярына тамағынан 8 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 11 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Уса йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Уса, йылға бассейны — Печора.
Нгахэды-Яха
Нгахэды-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Вэн-Яха йылғаһының һул ярына тамағынан 11 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 28 км.
Бәхтийәр
Тарихы
Тәүге тапҡыр 1834 йылда телгә алына. Ырымбур губернаһы (1860 йылдан— Һамар губернаһы) Быҙаулыҡ өйәҙе Йомран-Табын улусы ҡарамағында була. Башҡортостанда идара итеүҙең кантон системаһы осоронда 9-сы башҡорт кантонының 35-се йортона ҡарай.
Революциянан һуң Башҡортостан автономияһының (1919 йылдан Башҡортостан АССР-ының) Туҡ-Соран кантоны составына инә. 1923 йылдан республиканың Бәләбәй кантоны ҡарамағында була. ВЦИК ҡарарына ярашлы 1924 йылдың 21 октябрендә Ҡаҙаҡ АССР-ы составына бирелә. 1934 йылдан — Ырымбур өлкәһе составында.
Кишкиль
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Фрауэнштайн (Мәғдән тауҙары)
Фрауэнштайн (Мәғдән тауҙары) (Frauenstein) — Германиялағы, Саксония ерендәге ҡала. 2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса ҡалала 3082 кеше йәшәй. Майҙаны — 58,83 км2. Диңгеҙ кимәленән 650 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Был ҡаланың почта индексы 9623 һәм автомобиль коды FG.
Революцион хәрби совет
Республика революцион хәрби советы
Хәрби һәм диңгеҙ эштәре буйынса халыҡ комиссары шул уҡ ваҡытта РВС-ҙың рәйесе лә булған. Уның функцияларына РКП(б)-ның хәрби төҙөлөшөндә дөрөҫ сәйәсәтте алып барыу өсөн тикшереү функцияһы индерелгән.
Ҡыҙыл армия берекмәләре һәм Флот Реввоенсоветтары
1918 йылдың йәйендә, киң масштаблы Граждандар һуғышы башланыуы шарттарында, фронттар һәм армиялар төҙөлә башлай. Ошо уҡ ваҡытта ғәскәрҙәрҙәр менән идара итеү өсөн яңы орган барлыҡҡа килә — РВС. 1918 йылдың 13 июнендә РККА-ның Көнсығыш фронтында баш командующийы һәм 2 сәйәси комиссарҙан торған беренсе РВС барлыҡҡа килә.
Ай-Сезынг-Юган (Ногор-Юган ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынған Салехард ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Тимины Терси
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Сардай (Чус ҡушылдығы)
Сардай  — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы, Киров өлкәһе, Удмурт Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Чус йылғаһының һул ярына тамағынан 23 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 11 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы башынан Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Белоруссия гимны
Гимн тексы
''М. Климкович, В. Каризна һүҙҙәре''
Łacinka яҙылышындағы версия
Razam z bratami mužna viakami My baranili rodny paroh, Ŭ bitvach za volu, bitvach za dolu Svoj zdabyvali ściah pieramoh!
Башҡортса
''Саф пак ерҙә данлап танытабыҙ, Халыҡтар берҙәмлеген һаҡлайбыҙ, Беҙҙең һөйөклө ватан-анабыҙ, Мәңге йәшә, сәскә ат, Беларусь!''
Святичка
Святичка — Рәсәйҙәге йылға. Кострома өлкәһе, Вологда өлкәһе, Ярославль өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Галичское куленә (Вексы йылғаһы башы) ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Волга һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кострома йылғаһы Исады һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Волга ҡушылдыҡтары бассейны, Рыбинск һыуһаҡлағысынан түбән Ока тамағына тиклем, йылға бассейны — (Үрге) Волга, Куйбышев һыуһаҡлағысына тиклем (Ока бассейны ҡушылмай).
Ай-Сезынг-Юган (Сезынг-Юган ҡушылдығы)
Ай-Сезынг-Юган  — Рәсәйҙәге йылға. Ямал-Ненец АО, Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Сезынг-Юган йылғаһының уң ярына тамағынан 18 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 23 км.
Ай-Тэг-Юган
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынған Салехард ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Йылҡысыҡҡанкүл
Йылҡысыҡҡанкүл легендаһының хәҙерге заманда йәшәгән варианттары
Мәмерйә эйәһе тураһында тағы бер легенда яҙып алына: «Һуңғы ваҡытта таң атҡанда Аҡбуҙатҡа атланған Таш өй эйәһен йыш ҡына күргеләйҙәр, тип һөйләйҙәр. Ул нимәгәлер ҡәнәғәтһеҙлек белдерә». «Мәмерйә эйәһен мәмерйә эсендә күреп була. Әгәр башты юғары күтәрһәгеҙ, мәмерйә түбәһенән һеҙгә ике күҙ ҡарай. Был — таш өй эйәһенең күҙҙәре». Таш өй эйәһе тураһында тағы ла бер легенда бар. Күп кеше элегерәк мәмерйәнең эйәһе бар, ул таш өйөнән сығып йөрөй, тип һөйләй ине. Әсәйем бына нимә һөйләгәйне: «Беҙ, өс кеше, мәмерйә тирәһендә йөрөй инек, арығайныҡ, Шүлгәнкүл янында ял итергә ултырҙыҡ. Ултырып та өлгөрмәнек, шул мәлдә мәмерйәнән атҡа атланған аҡ һаҡаллы ҡарт күренде. Ул һәйбәт кейенгән: башында аҡ сәллә, өҫтөндә — кәзәкей, итектәре ялтырап тора. Аттың өҙәңгеһе, йүгәне көмөштән. Ҡарт, беҙҙе күреү менән, мәмерйәгә кире инеп юғалды. Беҙ доға уҡыныҡ, хәйер ҡалдырҙыҡ та ҡайтырға сыҡтыҡ. Беребеҙ ҙә ул ҡартты башҡа күрмәнек». Йылҡысыҡҡанкүл тураһында ла шуға оҡшаған легендалар һаман йәшәй. «Йылҡысыҡҡанкүл эргәһендә төнгө ун икенән һуң күл эйәһе һоро арҡалы ала ат күләгәһе булып күренә икән». Информанттар һөйләүе буйынса, элегерәк кешеләр мәмерйә эйәһенең йә бүрегә, йә ҡошҡа әүерелгән образын йыш күрә тоған булғандар. Ә хәҙер, байтаҡтан инде, уны бер кем дә күргәне юҡ. «Йылҡысыҡҡанкүл» легендаһының баҫылған сығанаҡтарында уның йөкмәткеһе түбәндәгесә: б''ер егеткә һунарсының эте оҡшай. Эт өсөн ул күл төбөнән бер өйөр йылҡы сығарырға вәғәҙә итә һәм һүҙендә тора. Был аттар һоро арҡалы ала, сыбар тоҡомло була.'' Урындағы халыҡ бөгөн дә башҡорт тоҡомло аттарҙың Йылҡысыҡҡанкүлдән сығыуына ышана.
Секша (Кострома ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Известь (Выша ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Кокша (Лаж ҡушылдығы)
Кокша  — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе, Түбәнге Новгород өлкәһе, Марий Эл Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Лаж йылғаһының уң ярына тамағынан 11 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Хёкендорф
Хёкендорф (Hockendorf) — Германиялағы, Саксония ерендәге коммуна. 2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 2997 кеше йәшәй. Майҙаны — 36,65 км2. Диңгеҙ кимәленән 376 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Был коммунаның почта индексы 1774 һәм автомобиль коды DW.
Халынка (Волга ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Аҡъюл
Ауыл тарихы
Аҡъюл ауылы халҡы ике яңы ауылға күсеп киткәндән һуң да, 1859 йылда унда 33 йортта 295 кеше йәшәгән.
Кокшага (Вятка ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Котельнич ҡалаһынан Аркуль ҡала тибындағы ҡасаба һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Ай-Халы-Юган
Ай-Халы-Юган — Рәсәйҙәге йылға. Ямал-Ненец АО, Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға Сезынг-Юган йылғаһының уң ярына тамағынан 27 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 17 км.
Өфө тимер юл институты
Тарих
Өфө институты тулы юғары белем бирмәй– 2 йыл (көндөҙгө) һәм 3 йыл (ситтән тороп) уҡығандан һуң юғары курс студенттары Һамар тимер юл дәүләт университетына Һамарға уҡырға бара. Студенттар һаны – 2560 кеше.
Нгубы-Яха
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Козятын районы
2017 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса, ҡалала 39 612 кеше йәшәй.
Урма (Сылва ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Төньяҡ Кым
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Каплись
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Ока һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Цна йылғаһы, Тамбов ҡалаһынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Мокша, йылға бассейны — Ока.
Ҡотос
Халҡы
2002 йылғы бөтә Рәсәй йән иҫәбен алыу мәғлүмәттәренә ярашлы ауылда башлыса башҡорттар (97 %) йәшәй.
Власта Павич
2004 йылдың мартында ул Бадичтан йәнәһе ул уның әсәһен «вульгар һәм бик примитив» формала тип мыҫҡыл итеүенән асыҡ ғәфү үтенеүен талап итә. Ул ҡала һәм коалиция мәнфәғәттәрендә күп нәмәне афишаламаған, әммә артабан өндәшмәүсәнлекте һаҡламауы тураһында хәбәр итә.
Кашма
Кашма — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға КАС/ЕДІЛ/2231/350/51/187 ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 111 км.
Чарльз Диккенс
Биографияһы
Томас Гарнье системаһы буйынса стенографияны үҙләштергәндән һуң, йыраҡ туғаны Томас Чарлтон менән бергә ирекле репортёр булып эш башлай. 1830 йылда Чарльз «The Morning Chronicle» баҫмаһына саҡырыу ала, бында 1835 йылғаса, хәбәрсе-репортер булараҡ, «Боз» псевдонимы менән репортаж һәм очерктар баҫтыра.
Әҙәби эшмәкәрлеге
Диккенс үҙенең ижади һәләтен тәү сиратта репортёр булараҡ аса. Һынау задание буйынса яҙған тәүге репортаждары шундуҡ уҡыусыларҙың иғтибарын йәлеп итә. Артабан әҙәбиәт — уның торомошоноң иң мөһим өлөшөнә әйләнә. 1836 йылдың февралендә уның тәүге ижад емеше — әхлаҡ темаһына арналған «Боз очерктары» («Sketches by Boz») донъя күрә. Уларҙа Диккенстың үҙенең ижтимағи хәле, йәмғиәттәге урыны туранан-тура сағылыш таба. Был, ниндәйҙер дәрәжәлә бөлгөнлөккә төшә барған ваҡ буржуазия вәкилдәре мәнфәғәтен әҙәби формала сағылдырыу була. Психологик һүрәтләмәләр, Лондонда йәшәүсе замандаштарын тасуирлауҙар, әҙиптең алда яҙыласаҡ барлыҡ романдары кеүек үк, тәү башта гәзиттә баҫылып, тиҙ арала йәш авторға билдәлелек һәм дан алып килә.
Шәхси тормошо
Диккенстың ҡуҡырлыҡ, ҡылансыҡлыҡ һәм тынысһыҙлыҡ күренеп торған ошо тышҡы ҡиәфәте артында оло трагедия йәшерелгән була.
Нгумпэнга-Яха
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь мороно бассейнынан көнбайыштағы йылғалар. Бәләкәй йылға бассейны — Объ, Төньяҡ сосьва ҡушылған урындан түбәнерәк, йылға бассейны — Обь, Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урындан түбәнерәк.
Кәшәләкбаш
Тарихы
Кәшәләкбаш исеме аҫтында утар Өфө губернаһының Стәрлетамаҡ өйәҙе Аҙнай улусы, аҙаҡ Стәрлетамаҡ кантоны составына инә. Кәшәлә-Баш исеме аҫтында БАССР-ҙың 1952 йылға административ-территориаль бүленеше белешмәһендә телгә алына.
Кәшәләкбаш атамаһы «2011-2015 йылдарға Башҡортостан Республикаһы Ишембай районы муниципаль районының социаль-иҡтисади үҫеш буйынса комплекслы программаһы»на, «Башҡортостан Республикаһы Ишембай районы муниципаль районының 2015 йылға тиклем социаль-иҡтисади үҫешенең комплекслы программаһы»на инә.
Географик урыны
Бәләкәй Мәҡсүт 2 км Ишембай районы
Яңы Әптек 5 км Ишембай районы
Оло Байыҡ 9 км Ишембай районы
Косина (Кишкиль ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Котельнич ҡалаһынан Аркуль ҡала тибындағы ҡасаба һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Хайдерсдорф
Хайдерсдорф (Heidersdorf) — Германиялағы, Саксония ерендәге коммуна. 2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 866 кеше йәшәй. Майҙаны — 9,49 км2. Диңгеҙ кимәленән 593 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Был коммунаның почта индексы 9526 һәм автомобиль коды MEK.
Төньяҡ Чус
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы башынан Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Ай-Юган (йылға)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынған Салехард ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Чад (Оло Кысмыла ҡушылдығы)
Чад — Рәсәй йылғаһы. Пермь крайы, Свердловск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Оло Кысмыл йылғаһының уң ярына тамағынан 6,6 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.
Кремянка (Суводь ҡушылдығы)
Кремянка  — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе, Түбәнге Новгород өлкәһе, Марий Эл Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Суводь йылғаһының уң ярына тамағынан 32 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 11 км.
Ғайса Туҡтағолов
Биографияһы
1774 йылдың 5 июнендә Е. И. Пугачев үҙенең Указы менән башҡорт старшиналары-командирҙарына полковник званиеһы бирә, әммә Ғ. Туҡтағоловҡа звание бирелеүе тураһында документтар һаҡланмаған. 1774 йылдың 17 декабрендәге Иҫәт провинцияһы канцелярияһында: «Элекке хәленә килтерелде» (обратился в прежнее повиновение) тигән яҙыу бар. Ғайса Туҡтағоловтың артабанғы яҙмышы билдәһеҙ.
Джон Майтон
Биографияһы
Джон Майтон 1957 йылдың 6 октябрендә Канаданың Онтарио провинцияһындағы Гамильтон ҡалаһында тыуған.
Белем алыуы һәм драма әҫәрҙәре
1997 йылда IMDB версияһы буйынса 250 иң яҡшы фильмдар исемлегенә кергән «Умница Уилл Хантин» фильмында ҙур булмаған ролде башҡара.
JUMP Math
Джон Майтон шулай уҡ бер-нисә китап яҙа: «Мөмкинлек мифы: Һәр балала математик талант тәрбиәләү» (The Myth of Ability: Nurturing Mathematical Talent in Every Child; 2003) һәм «Әҙәпһеҙлек аҙағы еткән: Үҙебеҙҙә кеше потенциалын үҫтерәбеҙ» (The End of Ignorance: Multiplying Our Human Potential; 2007).
Төньяҡ Юм
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Парафин
Ҡулланылышы
Аҡһым‑витамин концентраттары алыу, туҡыманы биҙәкләү өсөн, синтетик май кислоталары, шырпы, ҡәләм, май шәмдәре, синтетик йыуыу саралары етештереүҙә, αα‑олефиндар алыу өсөн сеймал, электроизоляция материалы, пластик майҙар компоненты, майлағыс майҙарға присадка булараҡ; юғары таҙалыҡтағы парафиндар — таралар, төрөү материалдары, Резина‑техник изделиелар эшләүҙә, аҙыҡ‑түлек сәнәғәтендә сәйнәй торған резинкалар компоненты сифатында, медицина парафины парафин менән дауалауҙа файҙаланыла.
Аҡъяр (Хәйбулла районы)
Ауыл тарихы
4-се Үҫәргән улусында 64 ауыл булған, шуларҙың 34-е башҡорт ауылы. Быуат башында халыҡ артҡан, шуға күрә 4-се Үҫәргән улусын 4 улусҡа бүлгәндәр:
Черная Турка
Чёрная Турка — Рәсәй йылғаһы. Пермь крайы, Свердловск өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Турка йылғаһының уң ярына тамағынан 56 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 18 км.
Ай-Юган-Егарт
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Криуша (Боровка ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы Котельнич ҡалаһынан Аркуль ҡала тибындағы ҡасаба һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Көньяҡ Африка Республикаһының Милли Гимны
1957—1994 йылдарҙа КАР гимны, 1918 йылда К. Я. Лангенховен яҙған һәм рухани М. Л. де Вилье көйөнә һалынған, — Die Stem van Suid-Afrika (африк. «Көньяҡ Африка тауышы») йыры була. Был гимнды ҡара халыҡ (негрҙар) апартеид режимын хәтерләтә тип иҫәпләй, һәм Африка милли конгрессы власҡа килгәс, гимнды ҡулланыуға ҡаршы сығыш яһай.
Кунева
Кунева — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Серп йылғаһының уң ярына тамағынан 45 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Ока һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Цна йылғаһы, Тамбов ҡалаһынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Мокша, йылға бассейны — Ока.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
27 июль
{{#if: {{replace|{{{1|}}}|1|}} ||
Сепон
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Кама йылғаһы башынан Бондюг ауылы янындағы һыу үлсәү посына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Кама ҡушылдыҡтары бассейны, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Баймаҡ районы
Район халҡы 1995 башына 43,5 мең кеше булған (1970 — 47,9, 1979 — 41,4, 1989 — 42,1 мең кеше). Ауыл халҡының уртаса тығыҙлығы 1 км²-ға 8 кеше. Күпселеген башҡорттар һәм урыҫтар тәшкил итә. 90 ауыл бар. Иң ҙурҙары: Темәс (3,1 мең кеше), Урғаҙа (2,7 мең), Иҫке Сибай ауылы (2 мең), Аҡморон ауылы (1,7 мең).
Социаль-мәҙәни өлкә
Районда 75 дөйөм белем биреү мәктәбе, шул иҫәптән 40 урта мәктәп һәм 2 лицей; Йылайыр совхозы нигеҙендә ауыл хужалығы техникумы, 41 китапхана, 75 клуб учреждениеһы, Баймаҡта һәм Темәс ауылдарында тарих-тыуған яҡты өйрәнеү музейы, Йылайыр совхозында Сиҙәм музейы, үҙәк район һәм 8 участка дауаханаһы, Талҡаҫ күле буйында Баймаҡ ял йорто эшләй.
Серва (Лолог ҡушылдығы)
Серва  — Рәсәйҙәге йылға. Пермь крайы, Киров өлкәһе, Удмурт Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Лолог йылғаһының уң ярына тамағынан 88 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.
Пага
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Конк Республикаһы
Конк Республикаһы - (ҡитға исеме) лағы дәүләт.
Нгэва-Седа-Яха
Нгэва-Седа-Яха — Рәсәй йылғаһы. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Нурма-Яха йылғаһының уң ярына тамағынан 58 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 19 км.
Шой (Лека ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Сылва, инештән тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Кама ҡушылдыҡтары бассейндары, Ағиҙел ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Кама.
Суздаль (йылға)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Хайнсдорфергрунд
Хайнсдорфергрунд (Heinsdorfergrund) — Германиялағы, Саксония ерендәге коммуна. 2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 2212 кеше йәшәй. Майҙаны — 21,96 км2. Диңгеҙ кимәленән 380 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Был коммунаның почта индексы 8468 һәм автомобиль коды V.
Ламка
Ламка — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Ламочка йылғаһының һул ярына тамағынан 25 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.
Пайшор
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Алһыу
Биографияһы
Алһыу Рәлиф ҡыҙы Абрамова (ҡыҙ фамилияһы Сафина) 1983 йылдың 27 июнендә Татар АССР-ының Бөгөлмә ҡалаһында тыуған.
Азауад
Этнологияһы һәм этимологияһы
Мали Азауады (Мали), Алжирҙың көньяҡ-көнсығышы, Нигерҙың көнбайышы, Буркина-Фасоның төньяғы һәм Ливияның көньяҡ-көнбайышы ингән туарегтар ултырған киң төбәк Азауаг (Azawagh, ghберләшмәһе фрикатив «г» һымаҡ әйтелә) тип атала.
Административ-сәйәси бүленеше
Өс өлкә-провинциялары:
Бойондороҡһоҙлоҡ иғлан ителгәндән һуң ваҡиғалар
Әммә сепаратсылар исламсыларҙы — «Ансар ад-Дин» («Дин һаҡлаусылар») һәм «Ислам Мәғрибе илдәрендә Әл-Ҡаидә» төркөмдәрен — союздаш итеп һайлаған. Илдең төньяғынан даими Мали армияһы подразделениеларын ҡыуып сығарыуға өлгәшкәс, НДОА мосолмандар шәриғәт ҡанундарына ярашлы йәшәүсе үҙ әмирлеген иғлан иткән азат ителгән территорияла контролен тиҙ юғалта. Май айында «донъяуи» сигенергә һәм исламсылар менән бергә берҙәм шәриғәт дәүләтен булдырырға маташыуҙары уңышһыҙ була. "Көнбайыш Африкала берҙәмлек һәм йыһат өсөн хәрәкәт"кә берләшкән фундаменталистар үҙҙәренең яңы союздаштарына ҡаршы һуғыш алып бара.
Курнуж
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Ламочка
Ламочка (Лампочка) — Рәсәй йылғаһы. Тамбов өлкәһе,Мордва Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Челновая йылғаһының һул ярына тамағынан 35 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 32 км.
Телепенка
Телепенка — Рәсәйҙәге йылға. Кострома өлкәһе, Вологда өлкәһе, Ярославль өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Кострома йылғаһының уң ярына тамағынан 103 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.
Пал-Рузь-Шор
Пал-Рузь-Шор — Рәсәй йылғаһы. Коми Республикаһы, Ненец АО биләмәләрендә аға. Йылға Оло Уса йылғаһының уң жағалауынан53 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 21 км.