cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Алехо Карпентьер
Биографияһы
1939 йылда Карпентьер йәнә Кубаға ҡайта, журналистика һәм Кубаның ритуал, фольклор музыкаһын өйрәнеү менән шөғөлләнә.
1945—1959 йылдарҙа Карпентьер Венесуэлала йәшәй. Был илдә уның «Юғалған эҙҙәр» (1953) романының ваҡиғалары бара, уның геройы, композитор, музыка ҡоралдары эҙләп, сельваға сәйәхәт итә һәм һөҙөмтәлә тормошон тамырынан үҙгәртә.
1962 йылда Карпентьер «Мәғариф быуаты» тигән тарихи роман сығара. Уның ғәмәлдәре Бөйөк француз революцияһы йылдарында Кубала, Гаитиҙа, Францияла, Гваделупала, Франция Гвианаһында, Испанияла бара. Роман геройҙары, Эстебан, Карлос һәм София — Гаванала йәшәүсе Кубаның өс йәш граждандары. Романдың нигеҙендә Франция Гвианаһында Директория агенты, Якобин Милли Конвенты комиссары Виктор Югтың тормошонан факттар ята. Габриэль Гарсиа Маркес Карпентьер романын уҡығандан һуң үҙенең «Йөҙ йыл яңғыҙлыҡ» спектаклен тулыһынса эшкәрткән.
Карпентьер революция еңеүенән һуң Кубаға ҡайтҡан, илдең мәҙәни тормошонда әүҙем ҡатнашҡан. Гавана университетында профессор, 1962 йылда Милли нәшриәт директоры булған. 1966 йылдан Кубаның Париждағы илселегенең мәҙәниәт буйынса атташеһы вазифаһын биләгән.
«Превратности метода» романы (1974) — Мигель Анхель Астуриастың «Сеньор Президент», Гарсиа Маркестың «Патриархтың көҙө», Роа Бастостың «Мин, Баш» романдары менән бер рәттән, Латин Америкаһы диктаторы портреттарының береһе.
Карпентьерҙың «Изге яҙ» (1978) исемле һуңғы романы Игорь Стравинскийҙың балеты исеме буйынса аталған. Роман Испаниялағы граждандар һуғышынан алып Кубалағы революцияға тиклемге киң дәүерҙе үҙ эсенә ала.
Музыканы яратҡан һәм яҡшы белгән Карпентьер «Куба музыкаһы» тигән китап та яҙған, унда шулай уҡ утрау мәҙәниәтенең афрокуба компоненттарына айырыуса иғтибар бүленә.
1980 йылдың 24 апрелендә Парижда вафат була. Гаванала Колон зыяратында ерләнгән.
Ҡаҙаныштары
Чино дель Дука премияһы (1975), «Мигель де Сервантес» премияһы (1977), сит ил романы өсөн Францияның Медичи премияһы (1979) лауреаты.
1981 йылдың октябрендә Кубала А. Карпентьер исемендәге мәҙәни үҙәк асыла.
Гаванала француз мәктәбе Карпентер хөрмәтенә аталған.
Һөнәрсе йорто (Несвиж)
Һөнәрсе йорто ( Рамесніка йорто ), шулай уҡ Баҙарҙағы йорт (Дом на рынку) — Белоруссияның Минск өлкәһе Несвиж ҡалаһында барокко архитектураһы ҡомартҡыһы,  XVIII быуат башындағы таш торлаҡ йорт өлгөһө. Чапаев урамы, 4/2 адресы буйынса урынлашҡан. Беларусь Республикаһының тарихи-мәҙәни ҡиммәттәренең Дәүләт исемлегенә индерелгән.
Тарихы
Бина 1721 йылда ҡаланың тарихи Баҙар майҙанында  төҙөлә. Йорттоң хужаһы кем икәне аныҡ билдәле түгел. Бындай торлаҡты тик хәлле кеше генә төҙөй алыу мөмкинлеге менән бәйле, был йорттоң хужаһы тип  сауҙагәр йәки һөнәрсе булырға тейеш тип фараз ителә. Беренсе ҡатта келәт бүлмәләре һәм магазиндар, икенсе ҡатында торлаҡ бүлмәләр урынлашҡан. XIX быуатта ихата яғынан бина төкәтеп төҙөлгән. 1992 йылдың декабренән 2015 йылға тиклем һөнәрсенең реконструкцияланған йортонда  район балалар  китапханаһы урынлаша.
Архитектураһы
Планында ярым подвал менән ике ҡатлы тура мөйөшлө бина. Беренсе ҡаты таштан, икенсеһе   ағас конструкцияларҙан тора. Башта Баҙар майҙаны төҙөлөшө ансамбленә инә. Төп бурса фасады урам төҙөлөшө һыҙығына сыға һәм берҙәм барокко стилендәге һырлы өҫкө өлөшө менән башҡарыла, ул тар ҡатты ике яҡлы ҡыйығы, үҙәк күсәргә симметриялы урынлашҡан тура мөйөшлө тәҙрә уйымдары менән ҡаплай. Фасад үҙәгендә төп инеү урыны, уның өҫтөндә тимерҙән ҡойолған семәрле рәшәткәле балкон урынлашҡан. Ҙур булмаған аркалы уйым һәм ике бәләкәй ниша фасадының өҫкө өлөшөндә һылап эшләнгән биҙәкле һәм декоратив тәҙрә ҡапҡастары менән биҙәлгән. Өҫкө өлөшөнөң семәрле контуры нәфис кәрниз менән айырылып тора. Икенсе ҡатҡа инеү урыны фасадының ихатаһы яғынан.
Урта Гаревка
Урта Гаревка — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Кобра йылғаһының уң ярына тамағынан 236 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 17 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы башынан Киров ҡалаһына тиклем, Чепца  йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Ботенхайлинген
Ботенхайлинген (Bothenheilingen) — Германияла, Тюрингия ерендә урынлашҡан коммуна. 2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 455 кеше йәшәй. Майҙаны — 9,46 км2. Диңгеҙ кимәленән 229 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 99947 һәм автомобиль коды — UH.
Забелинка
Забелинка — Рәсәй йылғаһы. Вологда өлкәһе, Киров өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Шарденьга йылғаһының һул ярына тамағынан 17 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 10 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Южная йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Сухона, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Ташевка
Ташевка (Ташлинка) — Рәсәй йылғаһы. Ырымбур өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Иртек йылғаһының уң ярына тамағынан 46 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 50 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Яйыҡ һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Яйыҡ йылғаһы бассейны (Рәсәй булеге) Һаҡмар йылғаһынан түбәнерәк, Илек йылғаһын керетмәй. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Яйыҡ(һыу бассейнының Рәсәй өлөшө).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Волков ауыл Советы (Благовещен районы)
Волков ауыл Советы — Рәсәй Федерацияһы Башҡортостан Республикаһы Благовещен районы муниципаль районының административ-территориаль һәм муниципаль берәмеге.
Сорос Джордж
Джордж Со́рос (George Soros,, Дьёрдь Шорош, тыуған осорҙа бирелгән исеме: Дьёрдь Шварц ; 1930 йылдың 12 авгусы, Венгрия Короллегендә (1920—1946) Будапешт ҡалаһы — америка трейдеры, финансисы, инвестор һәм филантроп . Асыҡ йәмғиәт теорияһы яҡлы һәм "баҙар фундаментализмы"на ҡаршы (был йүнәлештә Карл Рэймонд Попперҙың социаль идеяларына яҡын тора). «Сорос Фонды» («Открытое общество») тип танылған ойошмалар селтәренә нигеҙ һалыусы. International Crisis Group башҡарма комитеты ағзаһы. . 2019 йылдың сентябренә ҡарата мөлкәте 8,3 млрд АҠШ доллары менән иҫәпләнә.
Соростың эшмәкәрлеге төрлө илдәрҙә һәм йәмғиәттең төрлө даирәләрендә төрлөсә баһалана.
Волков ауыл Советы (Благовещен районы)
Тарихы
Ауыл биләмәһе Башҡортостан Республикаһының «Башҡортостан Республикаһында муниципаль берәмектәрҙең сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһындағы» Законына ярашлы ауыл биләмәһе статусына эйә.
Сорос Джордж
Биографияһы
Сорос 1930 йылдың 12 авгусында Будапешт ҡалаһында урта хәлле йәһүд ғаиәлһендә тыуған. Уның атаһы, Сорос Тивадар Шварц, адвокат, ҡаланың йәһүд общинаһының күренекле эшмәкәре, эсперанто буйынса белгес һәм яҙыусы-эсперантист, Австро-Венгрияның ҡоро ер ғәскәрҙәре офицеры булған. Беренсе донъя һуғышында рустарға тотҡонлоҡҡа эләгә һәм Себергә оҙатыла, унан ҡасып Будапештҡа ҡайта, әсәһе — ҡыҙ осоронда Эржебет Суц, кейәүгә сыҡҡас — Элизабет Сорос, туҡымалар магазинының уңышлы хужаһының ҡыҙы. 1936 йылда, эҙәрлекләүҙәр хәүефе янағанлыҡтан, ғаилә үҙенең венгр йәһүд фамилияһын тулыраҡ венгр варианты «Шорош»ҡа (Soros) алмаштыра. Джордждың өлкән ағаһы Пол Сорос (Soros Pál) (1926—2013) — инженер, эшҡыуар һәм филантроп.
Карьераһы
Соростың финанс өлкәһендә карьераһы башланыуын 1956 йылға ҡараталар. Ул Нью-Йоркка үҙенең Лондондағы дуҫының атаһы, Уолл-стрит урамында брокер фирмаһы булған Майерҙың, саҡырыуы буйынса килә. Башланғыс планы фонд баҙарына эшкә урынлашҡандан һуң 500 000 доллар аҡса эшләүҙән, һуңынан философияны өйрәнеү өсөн Лондонға ҡайтыуҙан ғибәрәт ине. Карьераһы халыҡ-ара арбитраждан, йәғни бер илдә ҡиммәтле ҡағыҙҙар һатып алыуҙан һәм уларҙы икенсе илдә һатыуҙан башлана. Сорос сауҙаның яңы ысулын уйлап тапҡан һәм уны эске арбитраж тип атаған — рәсми рәүештә бер-береһенән айырылғанға тиклем ҡатнаш ҡиммәтле ҡағыҙҙар, облигациялар һәм варранттар һатыу. 1963 йылда Джон Фицджеральд Кеннеди сит ил инвестицияларына өҫтәмә аҡса йыя башлай, һәм Сорос үҙенең бизнесын яба.
1967 йылға ул Европа фонд баҙарҙарында билдәле Arnhold and S. Bleichroeder брокер компанияһының ғилми етәксе вазифаһын башҡарған.
1969 йылда Сорос Bleichroeder компанияһы нигеҙ һалған Doublе Eagle фондының идарасыһы була. 1973 йылда Arnhold and S. Bleichroeder компанияһынан китә һәм Джим Роджерс менән берлектә Double Eagle фонды инвесторҙары активы нигеҙендә һуңғараҡ Quantum (квант механикаһы өлкәһенә ҡараған термин) тип аталған фондҡа нигеҙ һала. Сорос өлкән партнёр, Роджерс 1980 йылда отстакаға киткәнгә тиклем — кесе партнёр булған. Сорос менән Роджерс араһында фонд менән идара итеү буйынса хеҙмәтте бүлеү Роджерстың аналитика эшенең төп өлөшөн башҡарыуына, әммә килешеүҙәрҙе ҡасан төҙөү тураһындағы ҡарарҙарҙы Сорос ҡабул итеүенә ҡайтып ҡалған. Фонд ҡиммәтле ҡағыҙҙар, валюталар, биржа тауарҙары менән спекулятив операциялар алып барған һәм ҙур уңышҡа өлгәшкән. 1970—1980 йылдарҙа Сорос һәм Роджерс бер тапҡыр ҙа зыян күрмәгән, 1980 йылдың аҙағына Соростың шәхси байлығы 100 миллион доллар менән баһаланған, 1981 йылдың июнендә Institutional Investor журналы Соросты донъяның иң бөйөк фонд идарасыһы булараҡ танылыу яулаған. Фондтың оҙаҡ йылдар эсендәге уңышлы йылдарына ҡарамаҫтан, ул уңышһыҙлыҡҡа ла осраған — 1980 йылда килем 100 % тәшкил итһә, киләһе йылда иһә фонд 23 % юғалтҡан. 1987 йылда «ҡара дүшәмбе» осоронда бөтә позицияларын ябып, ҡулаҡсаға сығыу ҡарары Соростың карьераһындағы иң ҙур уңышһыҙлыҡтарының береһенә әүерелә. Әгәр «ҡара дүшәмбегә» тиклем «Quantum» фондының йыллыҡ килемлелеге 60 % тәшкил итһә, бер аҙнанан фонд йыллыҡ аңлатмаһында 10 % юғалтыуға дусар була.
1988 йылда Сорос үҙенең фондына 2000 йылға тиклем киләһе инвестиция ҡарарҙарында мөһим роль уйнаған һәм "Quantum"дан киткән Стэнли Дракенмиллерҙы эшкә саҡыра. 1992 йылдың 16 сентябрендә немец маркаһының инглиз фунт стерлингына ҡарата ҡырҡа төшөүе арҡаһында Сорос бер көндә миллиард долларҙан ашыуға яҡын аҡса эшләгән. Сорос «ҡара шаршамбы» тигән атама менән билдәле был көндө — «аҡ мөхит» тип атай башлаған, ә уның үҙен, фунттың ҡолауында роле арттырылып күрһәтелһә лә, «Англия банкын емергән кеше» тип билдәләйҙәр.
Рәсәйҙәге бизнесы
1997 йылда Сорос Владимир Олегович Потанин менән бергә «Связьинвест» асыҡ акционерҙар йәмғиәте акцияларының 25%-ы өсөн 1,875 миллиард доллар түләй, әммә 1998 йылғы көрсөктән һуң акцияларҙың хаҡы ике тапҡырҙан ашыуға төшә. Асыуы килгән Сорос был һатып алыуҙы «үҙ ғүмерендә иң отошһоҙ аҡса һалыу» тип атаны. 2004 йылда оҙаҡ ҡына тырышҡандан һуң, ул «Связьинвест» асыҡ акционерҙар йәмғиәте акцияларын Леонард Валентинович Блаватник етәкләгән «Access Industries» компанияһына 625 миллион долларға һата. 2006 йылдың аҙағында Блаватник «Система» акционерҙар финанс корпорацияһына (АФК) ингән «Комстар-ОТС» компанияһына 1,3 миллиард долларлыҡ блокпакетын һата.
Филантроп
Сорос яйлап финанс алыпһатарлыҡтан ситләшә һәм шәфҡәтлек күрһәтеү, шул иҫәптән мәғариф һәм фәнни тикшеренеүҙәр өлкәһендә, декларацияһын иғлан итә. Финанс өлкәһендә, шул иҫәптән ҙур финанс структураларының инвестиция мөмкинлектәрен кәметеп, сикләүҙәр кәрәклелеге һәм уның файҙалылығы хаҡында белдерә.
2011 йылдың 26 июлендә үҙенең инвестиция фондын ябыуы һәм һәм башҡа аҡса һалыусыларға бер миллиард доллар күләмендәге инвестицияларын ҡайтарып бирергә теләгәнен белдерә. Аҡса һалыусылар фонд башлығының ошо ҡарары тураһында махсус хат менән иҫкәртелә. Шул уҡ көндә Сорос, — киләһе йылдан башлап үҙенең һәм ғаиләһенең шәхси капиталын арттырыу менән шөғөлләнәсәген белдерә. Фонд идараһы рәйесе урынбаҫарҙары, Соростың улдары Джонатан һәм Роберт, фондты ябыу ҡарары АҠШ-та үткәрелгән финанс реформаһы сиктәрендә һәм америка закондар сығарыу эшмәкәрлегендә үҙгәрештәр арҡаһында башҡарылған. Һүҙ конгресмендар Крис Додд һәм Франк Барни барлыҡҡа килтергән, һәм хедж-фондтарға һиҙелерлек сикләүҙәр һалған яңы Додд — Франк законы хаҡында: 2012 йылдың мартына тиклем ил территорияһында барлыҡҡа килгән хедж-фондтар АҠШ-тың ҡиммәтле ҡағыҙҙар һәм биржалар буйынса Комиссияһы саҡырыла, шулай уҡ хедж-фондтарға үҙҙәренең инвесторҙары, активтар, инвестиция сәйәсәте һәм мәнфәғәттәр бәрелештәре хаҡындағы бөтә мәғлүмәтте асыу бурысы йөкмәтелә.
Ғаиләһе
Сорос Джордж өс тапҡыр өйләнгән һәм уның биш балаһы: тәүге никахынан өс бала, икенсе никахынан ике балаһы бар.
Тәүге ҡатыны — Аннализ Витчак (1934 йылғы), 1960 йылда никахлашалар, 1983 йылда айырылышалар. Тәүге никахынан: Роберт Дэниел Сорос (1963), Андреа Сорос Коломбель (1965) һәм Джонатан Тивадар Сорос (1970).
1983 йылда Джордж Сорос икенсе тапҡыр Сьюзен Веберға (1954) өйләнә. 2005 йылда айырылышалар. Икенсе никахынан тыуған балалары: Александр Сорос (1985) һәм Грегори Джеймс Сорос (1988).
2013 йылдың сентябрендә өсөнсө ҡатыны 42 йәшлек йога буйынса инструктор Тамико Болтонға (1971) өйләнә. Өйләнешкәндәренә тиклем улар биш йыл таныш була.
Финанс эшмәкәрлеге
Баһалауҙар буйынса, Соростың финанс эшмәкәрлегенән килеменең дөйөм суммаһы 44 миллиард АҠШ доллары тәшкил итә.
1992 йылдың 16 сентябре "Ҡара шаршамбыһы"нан — фунт стерлингтың немец маркаһына ҡарата бик күп кәмегәненән һуң, Сорос донъяла танылыу ала. Бер көн эсендә уның килеме 1 миллиард долларҙан ашыу тәшкил иткән тип иҫәпләнә.
Донъя финанс баҙарҙарында Нидерландтың Кариб диңгеҙендәге Кюрасао утрауында офшор шарттары менән теркәлгән «Quantum Fund NV» хедж-фонды аша төп алыпһатарлыҡ (спекуляция) алып барыла. Был Сорос контролдә тотҡан Quantum Group of Funds төркөмөнөң иң ҙур фонды.
Соростың финанс уңыштарына ҡарата ике төп ҡараш йәшәй. Беренсеһенә ярашлы, үҙенең финанс алдан күрә белеү һәләте арҡаһында Сорос үҙенең финанс уңыуына өлгәшкән. Икенсеһе, что в принятии важных решений Сорос мөһим ҡарарҙар ҡабул иткәндә, донъяның ҙур илдәренең сәйәси һәм финанс даирәләрендәге юғары кимәлдәге кешеләрҙән инсайдер мәғлүмәттәрен ала. Мәҫәлән, 1992 йылғы ҡара шаршамбы алдынан Сорос Бундесбанк президенты Гельмут Шлезингер менән әңгәмәһендә яҡын арала Германияның иҫәп ставкаһын күтәреү ниәте булмауын асыҡлай, һәм шуның өсөн бик ышаныслы эш иткән.
Сорос үҙе әйткәнсә, уның уңышының төп өлөшө үҙенең хаталарын таныуҙа һәм төҙәтеүҙә. Шулай уҡ ул үҙенең уңыштарын фонд баҙарҙарының рефлекслылыҡ теорияһын ҡулланыуы менән дә аңлатырға тырыша: быға ярашлы, ҡиммәтле ҡағыҙҙарҙы һәтып алыу йә һатыу тураһында ҡарарҙары киләсәктә көтөлгән хаҡтар буйынса ҡабул ителгән. Ә көтөү — психологик категория булғанлыҡтан, ул мәғлүмәти тәьҫир итеү объекты ла булыуы мөмкин. Ҡайһылыр дәүләттең валютаһына һөжүм киң мәғлүмәт саралары аша эҙмә-эҙлекле һөжүм яһауҙан һәм финанс баҙарҙы ҡаҡшатыусы валюта алыпһатарҙарың ысынбарлыҡтағы ғәмәлдәре менән ҡушылған аналитик баҫмаларҙа заказ биреп яҙҙырылған мәҡәләләренән тора.
Сорос, әгәр ҡағиҙәләрҙә ҡотолоу юлы бар икән, бында ҡағиҙә ҡабул итеүселәрҙең проблемаһы, һәм үҙен алыпһатар тип атауҙарын әхлаҡи ғәйеп тип ҡабул итмәй.
«Асыҡ Йәмғиәт» фонды
«Открытое Общество» фондтар селтәренең беренсе фондын Сорос 1984 йылда Венгрияла ойоштороп ебәрә. Ойошма китапханалар һәм мәғариф учреждениеларында фотокопироваль машиналар ойоштороуҙан башлай, артабан төрлө өлкәләрҙә, социаль тикшеренеүҙәргә ярҙам итеүҙән дәүләтекенә ҡарамаған театр труппаларына тиклем, гранттар бирә. 1980-се йылдар аҙағында «Асыҡ Йәмғиәт» венгр фондынан аҡса алған урындағы демократик сәйәсмәндәре араһында Венгрияның буласаҡ премьер-министр һәм Соростың билдәле тәнҡитсеһе Виктор Орбан да була: ул бер йыл дауамында фонд стипендияһына Оксфорд университетында уҡый.
1980-се йылдарҙа Сорос социалистик лагерь илдәрендә фондтар ойоштороуын дауам итә. Ҡағиҙә булараҡ, тар тиҙ асылған һәм эшкә урындағы хеҙмәткәрҙәр алынған, һәм бюрократик сығымдарҙы кәметеп, яҡшы уҡ автономиялы эшләгән. Шуның менән Сорос ҡул менән идара итеү мөмкинлеген һаҡлаған: "Асыҡ Йәмғиәт"тең баш фонды директорҙар советына оҙайлы ваҡыт дауамында финансист үҙе, уның ҡатыны Сьюзен Уэбер һәм шәхси юрисы Уильям Зейбл ингән.
1986 йылда "Асыҡ Йәмғиәт"тең икенсе фонды Ҡытайҙа асыла. 1986 йылдың июнендә Будапешта Сорос менән ҡытай делегацияһы араһында фондты асыу тураһында көнэлгәре килешеү төҙөлә. Котакттар урынлаштырыу буйынса ҡарар Ҡытай Коммунистар партияһы Үҙәе Комитетының генераль секретары Чжао Цзыян тарафынан щәхсән хуплана. Шул уҡ йылдың октябрендә ҠХР Йәш иҡтисадсылар Ассоциацияһы хуплауы менән Пекинда ойошманың офисы асыла. «Илдә иҡтисади реформалар мәсьәләләре буйынса ҡараштар менән алмашыу маҡсатында ҠХР лидерҙары менән шәхси мөнәсәбәттәр урынлаштырыу» фондтың маҡсаты тип белдерелә. 1989 йылдың майына Сорос ҡытай фондына 2,5 млн долларға тиклем аҡса һалған.
Шул аҡсаларҙан ҡытай иҡтисадсыларының АҠШ-ҡа барған сығымдары, социаль-иҡтисад проблемалары буйынса көнбайыш әҙәбиәтен һатып алыу, сәйәси клуб-"салон"ын булдырыу, шулай уҡ мәҙәни саралар үткәреү сығымдары ҡапланған. ҠХР властарының фонд менән хеҙмәттәшлектән баш тартыуы сәбәпле, 1989 йылдың майында ул ябылған. ҠХР Дәүләт именлеге министрлығы мәғлүмәттәре буйынса, Соростың Ҡытайҙағы шәхси вәкиле Лян Хэн Үҙәк разведка идаралығы агенты булып сыға. Шулай уҡ фонд етәкселегенә АҠШ разведкаһы менән бәйле тағы дүрт гражданы ингәне беленә.
1988 йылда СССРҙа фән, мәҙәниәт һәм мәғарифҡа ярҙам итеү маҡсатында «Мәҙәни инициатива» совкт-америка фонды эш башлай, ләкин, Сорос уның идаралығына ҡарата ризаһыҙлыҡ белдереп, «асыҡ йәмғиәт» совет менталитетлы ябыҡ йәмғиәт кешеләре тарафынан төҙөлә тип әйткәнлектән, ябыла. «Инициатива»ға алмашҡа «Открытое общество» институты килә. 1990-сы йылдарҙа Сорос рәсәй пронеттарына күберәк аҡса һала башлай. Тәүге этапта төп йүнәлештәр булып фән һәм мәғариф торған. Шулай уҡ 1988 йылда, СССР хужалыҡ комплексын хәҙерге заман донъя иҡтисади системаһына индереү маҡсатында, «совет иҡтисадында асыҡ сектор» булдырыу тәҡдиме менән сыға, әммә төрлө сәбәптәр арҡаһында, был эш туҡталып ҡала. 1995 йылда Рәсәйҙә яңы «Асыҡ йәмғиәт» булдырыу ҡарары ҡабул ителә. 1996—2001 йылдарҙа Сорос Фонды "Internet Университет үҙәктәре"нә 100 миллион долларға яҡын аҡса һала, шуның һөҙөмтәһендә Рәсәй территорияһында 33 интернет-үҙәк барлыҡҡа килә. 1990-сы йылдар башында 30 000 ашыу рәсәй ғалимына тикшеренеүҙәрен үткәреү маҡсатында грант ярҙамы тапшырылды.
1990-сы йылдарҙа фонд селтәрҙәре эщләгән Көнсығыш Европа буйлап турне сиктәрендә Скопьеға килгәндән һуң, Сорос бойондороҡһоҙ Төньяҡ Македония һәм уның беренсе президенты Глигоров Киро яҡлы булып сығыш яһай. Ул Греция менән Македонияға атама биреү буйынса бәхәстә уны яҡлай (Соростың лоббист тырышыуҙарына ҡарамаҫтан, Клинтон Билл администрацияһы «Элекке югослав республикаһы Македония» тигән вариантты файҙаланырға ҡарар итә, һәм ул халыҡ-ара стандарт итеп ҡабул ителә). Сорос Украина сәйәсәтенә әүҙем йәлеп ителә: «Возрождение» украин фондын абруйлы иҡтисадсы Гаврилишин Богдан Дмитриевич етәкләй, артабан ул бер нисә администрацияла кәңәшсе булған. 1994 йылда Халыҡ-ара валюта фондынан Украинаның ҙур займ алыуы ла Соростың президент һайлауҙарында еңгән Кучма Леонид Даниловичҡа ярҙам итеүе: Соростың аралашсылығы арҡаһында Кучма Ослунд Андерс етәкселегендә кәңәшселәр командаһын яллай, һәм займ биреү буйынса һөйләшеүҙәр уңышлы тамамлана.
Беларусь Республикаһында Сорос фонды эшмәкәрлеге 1997 йылда туҡтатыла.
1995—2001 йылдарҙа Аныҡ фәндәр өлкәһендә белем биреү Халыҡ-ара сорос программаһы (ISSEP) нигеҙендә ай һайын Сорос белем биреү журналы (СОЖ) баҫылған. СОЖ-да тәбиғи-фәнни йүнәлештәге материалдар донъя күргән, маҡсатыл төркөм — өлкән класс уҡыусылары. Журнал мәктәптәргә (30 меңдән ашыу дана), муниципаль һәм вуз китапханаларына (3,5 мең дана) бушлай таратылған.
2003 йылдың аҙағында Сорос Рәсәйҙәге эшмәкәрлегенә финанс ярҙамын рәсми рәүештә ҡыҫа төшә, ә 2004 йылда «Асыҡ йәмғиәт» Институты гранттар биреүен туҡтата. Сорос фонды булышлығында булдырылған структуралар уның туранан-тура ҡатнашлығынан башҡа әле лә эшләй: Мәскәү социаль һәм иҡтисади фәндәре юғары мәктәбе (МВШСЭН, 1995 йылда Сорос фонды грантына булдырылған ), «ПРО АРТЕ» Институты — мәҙәниәт һәм сәнғәт фонды, Д. С. Лихачёв исемендәге халыҡ-ара хәйриә фонды, «Пушкин китапханаһы» — китап баҫтырыу, мәғариф һәм яңы мәғлүмәти технологияларға ярҙам итеүсе коммерцияға ҡарамаған фонд.
2015 йылдың ноябрендә Рәсәй Генераль прокуратураһы «Асыҡ йәмғиәт» һәм «Булышлыҡ итеү» фондтарын «кәрәкмәгән ойошмалар» тип иғлан итте. Рәсәй властары фекеренсә, был фондтарҙың эшмәкәрлеге илдең конституцион ҡоролошона янай (см. также ниже ).
Мәрхәмәтлек эшмәкәрлеге
Ғәҙәттә үҙенең фондтары аша мәрхәтлелек менән әүҙем шөғөлләнә. Мәғариф, кеше хоҡуҡтары һәм демократия өлкәһендә күп төрлө проекттарҙы финанслаған. Босния һуғышы барғанда, Сараево ҡалаһының ҡамауҙа ҡалған халҡына 50 млн доллар бүлгән.
2017 йылда эшҡыуар «Асыҡ йәмғиәт» фондтарына 18 млрд доллар күсергән.
АҠШ-та раса күрә алмаусанлыҡ нигеҙендә үҫкән енәйәтселеккә ҡаршы йүнәлтелгән программаға 10 миллион доллар бүлгән. 2020 йылға америка фондының планлаштырылған бюджеты 185 млн доллар тәшкил иткән (2016 йылда уның күләме ике тапҡыр кәм булған).
2019 йылдың сентябренә ҡарата мәғлүмәт буйынса Соростың хәйриә иғәнәләре суммаһы яҡынса 32 миллиард АҠШ доллары тәшкил иткән.
Баһаланыуы һәм тәнҡитләнеүе
Соростың эшмәкәрлеге төрлө илдәрҙә һәм төрлө даирәләрҙә бер төрлө генә баһаланмай. Бөйөк Британияла оҙайлы йылдар дауамында Англия Банкын «бөлдөрөүсе» тип таныла. Америка иҡтисадсыһы Пол Кругман 1996 йылда «анһат табыш һәм мәрәкә» өсөн валюта кризисы ойошторған ҙур алыпһатарҙарҙы (спекулянт) билдәләү өсөн «соростар» тигән термин булдырыуҙы тәҡдим иткән. Атлантиканың ике яғында йәшәгән Соростың дошмандары унда бөтә проблемаларҙың кәүҙәләнешен: йәмғиәттең нигеҙҙәрен ҡаҡшатыусы глобалистар башлығын, иммиграция аша мәсихселекте (христианство) емереүгә өндәүсене күрәләр.
Сикке уң сәйәсмәндәр (ультраправые) һәм популистар донъяның күп илдәрендә Джордж Сорос "Бөтә донъя йәһүд заговоры"ның (жидомасон) төп фигураһы булып тора тиҙәр. Шулай итеп, Төркиә Президенты Рәжәп Тайип Эрдоған Сорос йәһүд заговорының үҙәге булып тора һәм уларҙың маҡсаты — Төркиәне бүлеү һәм ҡаҡшатыуға йүнәлтелгән, тип белдерҙе. Италияла Соросты илде мигранттар менән тултырыуға ынтылыуҙа ғәйепләйҙәр. «Брексит» британ партияһы лидеры Найджел Фарадж, йәнәһе, Сорос мигранттарҙы Европаны баҫып алырға әүҙем саҡыра һәм «күп осраҡта көнбайыш донъя өсөн төп хәүеф булып тора», тип раҫлай. Венгрия премьер-министры Виктор Орбан да Соростың йәшерен — Венгрияны мигранттар менән тултырыу һәм милләтте юҡҡа сығарыу планы — бар, ти.
2018 йылда Венгрия парламенты «Соросты туҡтатырға» тип аталған закон проектын ҡабул итә. Шуның менән бергә мигранттарға ярҙам күрһәтеүсе теләһә ниндәй ойошмаға 25 % һалым һалына. Эшҡыуар нигеҙләгән Үҙәк-Европа университеты үҙ эшмәкәрлегенең күп өлөшөн Будапештан Венаға күсерә.
2018 йылда почта буйынса Джордж Соростың Нью-Йорктағы торлаҡ резиденцияһына шартлатҡыс ҡоролма ебәрелгән.
Иличек
Иличек — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Сайдыс йылғаһының уң ярына тамағынан 9 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Катунь йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Үтәгән (Ҡырмыҫҡалы районы)
Халыҡ һаны
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иличек
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Үтәгән (Ҡырмыҫҡалы районы)
Географик урыны
Ауыл Ағиҙел йылғаһының уң ярында урынлашҡан.
Башҡа ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәр
«Башҡорт халыҡ ижады» китап серияһына (II том, 1997 йыл) ингән «Абдрахман Аҡйегет» риүәйәте Үтәгән ауылында яҙып алынған. Мөхәммәтсәлим Өмөтбаев яҙып алған бер варианты Ә. Усмановтың «1812 йылғы Ватан һуғышында башҡорт атлылары» тигән йыйынтығында (Өфө, 1944, 34—35-се б.) баҫылып сыҡҡан. Ошо уҡ риүәйәтте 1947 йылда Ғайса Сөләймәнов ошо ауылда йәшәүсе Исмәғил Байымовтан  яҙып алған. Тағы ла 1897 йылғы Ғ. Ғиззәтуллиндан «Ике үрҙәктең (өйрәктең) утрау яһағаны», «Үгеҙ мөгөҙөндәге ер» риүәйәттәре ошо ауылда яҙып алынған.
Елистратушка
Елистратушка — Рәсәй йылғаһы. Томск өлкәһе, Кемерово өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Куербак йылғаһының уң ярына тамағынан 42 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 11 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чулым йылғаһы, Зырянское ауылындағы һыу үлсәү постына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Объ Иртыш ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Обь (өҫкө өлөшө) Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Әлбәй
Әлбәй (Альбеево) — Башҡортостандың Шишмә районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 198 кеше. Почта индексы — 452141, ОКАТО коды — 80257825002.
Халыҡ һаны
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Елистратушка
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Ханмей
Ханмей — Рәсәйҙәге йылға. Ямал-Ненец АО, Ханты-Манси АО биләмәләрендә аға. Йылға КАР/ОБЬ/322/93 ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 54 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Түбәнге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Обь йылғаһы Төньяҡ Сосьва йылғаһы ҡушылған урынған Салехард ҡалаһына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Обь ҡушылдыҡтары бассейны, Төньяҡ Сосьва тамағынан түбән, йылға бассейны — (Түбәнге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Кужора
Кужора — Рәсәйҙәге йылға. Адыгей Республикаһы,Краснодар крайы биләмәләрендә аға. Йылға Сераль йылғаһының һул ярына тамағынан 17 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 31 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кубань һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Лаба йылғаһы Чамлык йылғаһы менән ҡушылған урынған тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Өҫтәмә бассейны юҡ, йылға бассейны — Кубань.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Ярлыҡапов Абрар Бәҙретдин улы
Ярлыҡапов Абрар Бәҙретдин улы (12 июль 1942 йыл) — дәүләт һәм йәмәғәт эшмәкәре, ғалим-иҡтисадсы. Юғары мәктәп уҡытыусыһы. Иҡтисад фәндәре докторы (1997), профессор (2007). Халыҡтар Дуҫлығы (1988) һәм «Почёт Билдәһе» (1971) ордендары кавалеры.
Биографияһы
Абрар Бәҙретдин улы Ярлыҡапов 1942 йылдың 12 июлендә Башҡорт АССР-ы Матрай районы (хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Йылайыр районы) Матрай ауылында тыуған.
1964 йылда Башҡортостан ауыл хужалығы институтынын тамамлай. 1964 йылдан Йылайыр районы «Башҡорт» совхозында өлкән агроном булып эшләй. 1961 йылдан ВЛКСМ-дың Хәйбулла район комитетының 1-се секретары.
1966—1968 йылдарҙа ВЛКСМ-дың Башҡортостан өлкә комитетының 2-се секретары, 1968—1972 йылдарҙа шул уҡ комитеттың 1-се секретары.
Башҡорт АССР-ы Юғары Советының 7—8‑се саҡырылыш депутаты итеп һайлана.
6 апрель
6 апрель — григориан стиле буйынса йылдың 96-сы (кәбисә йылында 97-се) көнө. Йыл аҙағына тиклем 269 көн ҡала.
Ярлыҡапов Абрар Бәҙретдин улы
Биографияһы
1974 йылда Мәскәүҙәге КПСС Үҙәк Комитеты ҡарамағындағы Юғары партия мәктәбен тамамлай. 1974—1978 йылдарҙа ВЛКСМ Үҙәк Комитетының бүлек мөдире вазифаһын башҡара.
6 апрель
{{#if: {{replace|{{{1|}}}|1|}} ||
Ярлыҡапов Абрар Бәҙретдин улы
Биографияһы
1981 йылда КПСС Үҙәк Комитеты ҡарамағындағы ижтимағи фәндәр академияһын тамамлай. 1981 йылдан КПСС Үҙәк Комитетының инструкторы, консультанты булып эшләй.
1985—1987 йылдарҙа Афған һуғышында ҡатнаша.
1997 йылда докторлыҡ диссертацияһын яҡлай һәм «иҡтисад фәндәре докторы» ғилми дәрәжәһен ала.
2003 йылдан Рәсәй Федерацияһы Президенты ҡарамағындағы Рәсәй халыҡ хужалығы һәм дәүләт хеҙмәте академияһында уҡыта. 2007 йылда профессор исемен ала.
Ушья (Тавда ҡушылдығы)
Ушья — Рәсәй йылғаһы. Свердловск өлкәһе, Төмән өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Тавда йылғаһының һул ярына тамағынан 480 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 21 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Тавда йылғаһының, инештән тамағына тиклем, инештән алып Морозко ауылы янындағы һыу үлсәү постына тиклем Сосьва йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны — Тубыл, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Хурумпауль
Хурумпауль — Рәсәйҙәң Ханты-Манси автономиялы округының Берёзово районындағы ауыл. 2010 йылдың 1 ғинуарына ҡарата 40 кеше йәшәй.
Почта индексы — 628148, ОКАТО коды — 71112920002.
Климат
Климаты — ҡырҡа континентель. Ҡыш һалҡын, көслө елле һәм буранлы, ете ай дауам итә. Йәй, сағыштырмаса йылы, әммә тиҙ үтеүсән.
Илембәтов
Илембәтов — фамилия.
ҠҠХЛ 2019/2020 йылдар миҙгелендә
ҠҠХЛ 2019/2020 йылдар миҙгелендә — Ҡатын-ҡыҙҙар хоккей лигаһының бишенсе миҙгеле. Даими беренселек 13 сентябрҙә үткән миҙгелдең финалсылары «Ағиҙел» һәм «Динамо» хоккей клубтары араһында уйын менән башлана һәм 2020 йылдың февралендә тамамлана. Шулай уҡ ҠҠХЛ чемпионы титулы өсөн плей-офф мартта үтә. Ҡатнашҡан командалар составына Ҡытайҙан «Куньлунь Ред Стар Ванке Рэйз» өҫтәлә.
Дүртенсе ҠҠХЛ йондоҙҙар уйыны 2020 йылдың 12 ғинуарында Мәскәүҙең «ВТБ Арена» боҙ һарайында үтә. Көнсығыш командаһы был уйында Көнбайыш командаһын 4:1 иҫәбе менән ота. ҠҠХЛ даими чемпионатында Өфөнән «Ағиҙел» командаһы өсөнсө йыл рәттән беренсе була. Красноярскиҙан «Бирюса» һәм Дмитровтан «Торнадо» хоккей клубтары бронза миҙалдарҙы яулайҙар.
Тәүге миҙгелен үткәргән Ҡытайҙан «КРС Ванке Рэйз» командаһы финалда Өфөнән ғәмәлдәге чемпион «Ағиҙел» командаһын серияла 3-0 иҫәбе менән ота һәм ҠҠХЛ чемпионы исемен яулай. Миҙгелдең иң яҡшы уйынсыһы тип «Ванке Рэйз» һөжүмсеһе Александра Карпентер таныла. COVID-19 ауырыуының Ҡытайҙа таралыуы арҡаһында «КРС Ванке Рэйз» плей-офф уйындарын дәғүәселәренең майҙанында үткәрә.
Миҙгел араһы яңылыҡтары
2019 йылдың йәйендә Лига үҙ тарихында тәүге тапҡыр ҙурая — Ҡытайҙан «Куньлунь Ред Стар Ванке Рэйз» хоккей клубы лигала 8-се һәм тәүге сит ил команда була.
Даими чемпионат
ҠҠХЛ даими чемпионаты 2019 йылдың 13 сентябрендә үткән миҙгелдең финалсылары Өфөнән «Ағиҙел» һәм Санкт-Петербургтан «Динамо» хоккей клубтары уйын менән башлана һәм 20 февралдә тамамлана. Төп ваҡытта еңгән өсөн өс мәрәй, өҫтәмә ваҡытта йә буллиттар серияһында еңгән өсөн — ике, ә шунда отолған өсөн бер мәрәй бирелә.
ҠҠХЛ бөтә йондоҙҙар уйыны
Ҡатын-ҡыҙҙар хоккей лигаһының йондоҙҙар уйыны дүртенсе йыл рәттән КХЛ хоккей йондоҙҙары аҙналығында үтә. 2020 йылдың 12 ғинуарында Мәскәүҙә ҠҠХЛ хоккейсыларынан торған Көнсығыш менән Көнбайыш командалары көстәрен һынайҙар. Көнсығыш командаһы өсөн «Ағиҙел», «Бирюса», «КРС Ванке Рэйз» һәм СКСО хоккейсылары сығыш яһай, Көнбайыш командаһына «Динамо», «Горный», «СКИФ» һәм «Торнадо» уйынсылары һайлана. Көнсығыш командаһы 4:1 иҫәбе менән еңә һәм дөйөм еңеүҙәр һаны буйынса Көнбайышты ҡыуып етә (2-2). Көнбайыш һөжүмселәре Полина Болгарева һәм Фәнүзә Ҡадирова оҫталыҡтар конкурстарында еңеү яулайҙар. Осрашыуҙың иң яҡшы уйынсылары тип Екатерина Добродеева (Көнсығыш) һәм Валерия Меркушева (Көнбайыш) таныла.
Турнир таблицаһы
Яртыса ҡалын шрифты менән плей-офф ярыштарында үҙенә урын алған командалар билдәләнгән.
Курсив менән плей-офф ярыштарына эләкмәгән командалар билдәләнгән.
Һөжүмселәр
Иҫкәрмәләр: У = ҡатнашҡан уйындар һаны; Г = голдар; П = һөҙөмтәле пастар; М = мәрәйҙәр; +/− = Плюс-минус; Штр = штраф ваҡыты
Һаҡсылар
Иҫкәрмәләр: У = ҡатнашҡан уйындар һаны; Г = голдар; П = һөҙөмтәле пастар; М = мәрәйҙәр; +/− = Плюс-минус; Штр = штраф ваҡыты
Плей-офф
Ҡатын-ҡыҙҙар хоккей лигаһының плей-офф уйындарына даими миҙгел һөҙөмтәһе буйынса иң яҡшы дүрт команда үтә. Плей-офф ярымфиналдарҙан башлана, шунда беренсе урын алған команда дүртенсе менән, ә икенсе команда өсөнсөһө менән ике еңеүгә тиклем уйнайҙар. Шул парҙар еңеүселәре ҠҠХЛ финалына сыға һәм шунда өс еңеүгә тиклем серияла чемпионды билдәләйҙәр. Ярымфинал парҙарында тәүге уйын даими миҙгелдә түбәнерәк урын алған команда майҙанында үтә, ә икенсе һәм кәрәкһә өсөнсө уйындар икенсе команданың майҙанында уҙасаҡ.
Ярымфиналдар
1. «Ағиҙел» — 4. «Бирюса» 2-0 (4:1, 3:0)
2. «КРС Ванке Рэйз» — 3. «Торнадо» 2-0 (2:1, 6:2)
ҠҠХЛ финалы
1. «Ағиҙел» — 2. «КРС Ванке Рэйз» 0-3 (1:3, 2:3, 2:4)
Беренсе уйын
Икенсе уйын
Өсөнсө уйын
Ҡапҡасылар
Иҫкәрмәләр: У = ҡатнашҡан уйындар һаны; Е = еңеүҙәр; ЫК = ышаныслыҡ коэффициенты; КҠҺ% = кире ҡағылған һуғыуҙар проценты; «0» = бер гол да үткәрмәгән уйындар; Мин = боҙҙа уҙғарған минут һаны
Еловка (Бекет ҡушылдығы)
Еловка — Рәсәй йылғаһы. Томск өлкәһе, Кемерово өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Бекет йылғаһының уң ярына тамағынан 5 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 13 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Чулым йылғаһы, Зырянское ауылындағы һыу үлсәү постына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Объ Иртыш ҡушылғанға тиклем, йылға бассейны — Обь (өҫкө өлөшө) Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Ильдегем
Ильдегем — Рәсәйҙәге йылға. Алтай Республикаһы, Алтай крайы биләмәләрендә аға. Йылға Жасатер йылғаһының һул ярына тамағынан 25 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 17 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Үрге Обь һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Катунь йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Бия һәм Катунь, йылға бассейны — (Үрге) Обь, Иртыш ҡушылғанға тиклем.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Тук-Сай
Тук-Сай — Рәсәй йылғаһы. Ырымбур өлкәһе биләмәләрендә аға. Йылға Солянка йылғаһының һул ярына тамағынан 33 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Яйыҡ һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Яйыҡ йылғаһы бассейны (Рәсәй булеге) Һаҡмар йылғаһынан түбәнерәк, Илек йылғаһын керетмәй. Бәләкәй йылға бассейны — бассейны юҡ, йылға бассейны — Яйыҡ(һыу бассейнының Рәсәй өлөшө).
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Илембәтова Азалия Фәттәх ҡыҙы
Илембәтова Азалия Фәттәх ҡыҙы (1 ғинуар 1978 йыл) — ғалим-этнограф, шәрҡиәтсе. Тарих фәндәре кандидаты (2006).
Биографияһы
Азалия Фәттәх ҡыҙы Илембәтова 1978 йылдың 1 ғинуарында Башҡорт АССР-ы Салауат районы Малаяҙ ауылында тыуған.
1999 йылда Башҡорт дәүләт университетының тарих факультетын тамамлай.
1999 йылдан Өфө фәнни үҙәгенең Тарих, тел һәм әҙәбиәт институтының этнология бүлегендә эшләй.
Фәнни эшмәкәрлеге
Фәнни эшмәкәрлеге башҡорттарҙың этник тарихын, мифологияһын, йолаларын, хайуандар һәм ҡоштар культын өйрәнеүгә арналған.
Ғаиләһе
Ағаһы — Илембәтов Азамат Фәттәх улы, техник фәндәр кандидаты, Башҡортостан Хөкүмәте премьер-министры (2011—2012).
Хмелевка (Карабашка ҡушылдығы)
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Иртыш һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Тавда йылғаһының, инештән тамағына тиклем, инештән алып Морозко ауылы янындағы һыу үлсәү постына тиклем Сосьва йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны — Тубыл, йылға бассейны — Иртыш.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
Абрамова Ирина Евгеньевна
Абрамова Ирина Евгеньевна (18 март 1974 йыл) — спортсы. Пауэрлифтинг буйынса Рәсәйҙең халыҡ-ара класлы (1996) һәм атҡаҙанған спорт мастеры (2000). Башҡортостан Республикаһының күренекле спортсыһы (1999). Донъя (1999—2001), Европа һәм Рәсәй (1999, 2000) чемпионы, Рәсәй Кубогы эйәһе (1998—2000). Ҡатын-ҡыҙҙар араһында 60 килограммға тиклем ауырлыҡ категорияһында сүгәләү, штанга менән күтәрелеү, өс төрҙән ярышта донъя һәм Европа кимәлендә 11 тапҡыр, Рәсәй буйынса (1998—2001) 17 тапҡыр рекорд ҡуя. Рәсәйҙең йыйылма командаһы ағзаһы (1997—2001).
Белеме
2002 йылда Мәскәү физик культура академияһын тамамлай.
1998
60 килограмға тиклем категорияла сығыш яһап, Рәсәй чемпионы була. Европа чемпионатында көмөш миҙал яулай.
1999
Ятҡан килеш штанга күтәреү һәм көс талап итә торған өс төрҙән ярышта Рәсәй чемпионы, Европа һәм донъя чемпионы.
2000
Рәсәй, Европа һәм донъя чемпионы була. Шулай уҡ суммала (550 кг) Рәсәй рекорды һәм штанга менән күтәрелеүҙә (222,5 кг) донъя рекорды ҡуя.
2001
225 кг сумма менән милли чемпионаттың көмөш миҙалын яулай. 220 кг сумма менән донъя чемпионы була. 2001 йылда Бөтә донъя уйындарында, уртаса ауырлыҡта сығыш яһап, көмөш миҙал яулай.
Иҙәк ауыл Советы (Благовещен районы)
Иҙәк ауыл Советы — Рәсәй Федерацияһы Башҡортостан Республикаһы Благовещен районы муниципаль районының административ-территориаль һәм муниципаль берәмеге.
Тарихы
Ауыл биләмәһе Башҡортостан Республикаһының «Башҡортостан Республикаһында муниципаль берәмектәрҙең сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһындағы» Законына ярашлы ауыл биләмәһе статусына эйә статусына эйә.
Брайтенворбис
Брайтенворбис (Breitenworbis) — Германияла, Тюрингия ерендә урынлашҡан коммуна. 2010 йылғы халыҡ иҫәбен алыу буйынса коммунала 3502 кеше йәшәй. Майҙаны — 13,86 км2. Диңгеҙ кимәленән 300 метр бейеклектә һәм UTC +1 ваҡыт бүлкәтендә урынлашҡан. Почта индексы — 37339 һәм автомобиль коды — EIC.
Ғосманов Үзбәк Ғосман улы
Ғосманов Үзбәк Ғосман улы (13 август 1935 йыл — 25 сентябрь 2016 йыл) — иҡтисадсы—ғалим, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Иҡтисад фәндәре докторы (1988), профессор (1991), Рәсәй Ауыл хужалығы фәндәре академияһының мөхбир ағзаһы (1997), Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы академигы (1991). Дуҫлыҡ (2006) һәм Салауат Юлаев (2015) ордендары кавалеры.
Биографияһы
Үзбәк Ғосман улы Ғосманов 1935 йылдың 13 авгусында Башҡорт АССР-ының Дүртөйлө районы Таймырҙа ауылында тыуа. Мәктәпте тамамлағас, Свердловск ҡалаһына китә һәм машиналар эшләү заводына йөксө экспедитор булып эшкә урынлаша, бер үк ваҡытта юғары уҡыу йортоноң әҙерлек бүлегенә уҡырға инә.
Шәхси секторҙа фатирҙа йәшәй, сөнки институттың барак тибындағы ятағындағы 12-шәр кешелек бүлмәләрҙәге шарттар уны ҡәнәғәтләндермәй. Спорт менән шөғөлләнә, «Урожай» һәм «Буревестник» йыйылма командалары ағзаһы була. Үҙ алдына баянда һәм пианинола уйнарға өйрәнә.1959 йылда Башҡортостан ауыл хужалығыинститутын тамамлай. 1959— 1962 йылдарҙа Ғосманов Башҡортостандың Дүртөйлө районы Ленин исемендәге колхозында зоотехник һәм бер үк ваҡытта колхоз рәйесенең урынбаҫары булып эшләй. 1962 йылда СССР Фәндәр академияһы Башҡортостан филиалының аспирантураһына инә (ғилми етәксеһе профессор М. Тоҡомбәтов). Аспирантурала уҡығанда иҡтисадсылар командаһы составында СССР Фәндәр академияһы Башҡортостан филиалының шахмат буйынса чемпионы була.
1966 йылда СССР Фәндәр академияһының Иҡтисад институтында кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлай.
Аспирантураны тамамлағас, Ғосманов СССР Фәндәр академияһы Башҡортостан филиалының Иҡтисади тикшеренеүҙәр бүлегендә хужалыҡ итеү механизмы секторының ғилми хеҙмәткәре, мөдире була. 1989—1997 йылдарҙа Ғосманов — Башҡорт дәүләт аграр университеты ауыл хужалығы иҡтисады кафедраһы мөдире һәм бер үк ваҡытта Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы Ауыл хужалығы фәндәре бүлексәһенең академик-секретары (1992 йылдан).
1998 йылдан Ғосманов — Рәсәй Ауыл хужалығы фәндәре академияһы Башҡортостан фәнни үҙәгенең рәйесе, бер үк ваҡытта Башҡорт дәүләт аграр университетының ауыл хужалығы иҡтисады кафедраһы профессоры, Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы Ауыл хужалығы фәндәре бүлексәһенең академик-секретары (1991—2006), Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы Биология, медицина һәм ауыл хужалығы фәндәре бүлексәһенең академик-секретары (2006 йылдан), 1998 йылдан Рәсәй Ауыл хужалығы фәндәре академияһының Башҡортостан фәнни үҙәге рәйесе.
Үзбәк Ғосман улының фәнни ҡыҙыҡһыныуҙар даирәһе — аграр иҡтисад, производствола хеҙмәтте ойоштороу. Ул Башҡорт АССР-ы колхоздарында һәм совхоздарында хеҙмәтте ойоштороу һәм хеҙмәткә түләү положениеларын, баҙар шарттарында ауыл хужалығы продукцияһын етештереү производстволарын урынлаштырыуҙы һәм махсуслаштырыуҙы камиллаштырыу механизмдарын эшләй. Колхозсыларҙың хеҙмәтенә түләү буйынса типовой положение СССР-ҙың бөтә райондарына таратыла.
Ғосманов Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһын ойоштороусыларҙың һәм аграр иҡтисад фәнни мәктәбенә нигеҙ һалыусыларҙың береһе була.
Уҡыусылары
Ғосмановтың уҡыусылары араһында — 5 фән докторы һәм 38 фән кандидаты.
Хеҙмәттәре
Ғосманов Үзбәк Ғосман улы 300-ҙән ашыу ғилми хеҙмәт, шул иҫәптән 50 китап һәм 1 уйлап табыу авторы.
Шишмә (Ҡырмыҫҡалы районы)
Шишмә (Чишма) — Башҡортостан Республикаһының Ҡырмыҫҡалы районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә халыҡ һаны 84 кеше булған. ОКАТО коды — 80208807005.
Халыҡ һаны
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Мельников Анатолий Иванович (директор АО БИД)
Мельников Анатолий Иванович (16 сентябрь 1954 йыл ) — нефтсе, йәмәғәтсе. 1990 йылдың 11 октябрендә БАССР-ҙың ун икенсе саҡырылыш Юғары Советының өсөнсө сессияһында Башҡортостан Республикаһының Дәүләт суверенитеты тураһында Декларация ҡабул иткән Башҡорт АССР-ының 12-се саҡырылыш Юғары Советы депутаты, Юғары Советтың республика ҡала һәм райондарының социаль һәм иҡтисади үҫеш мәсьәләләре комиссияһы ағзаһы..
Биографияһы
Анатолий Иванович Мельников 1954 йылдың 16 сентябрендә Башҡорт АССР-ының  Өфө районы Покровка ауылында тыуған. Милләте рус, юғары белемле — 1977 йылда Өфө нефть институтын  тамамлаған.
Хеҙмәт юлын эшсе булып башлай. Өфө нефть институтын тамамлағас, Әлмәт нефть идаралығында өлкән инженер, прораб, бүлек начальнигы булып эшләй. Артабан 1982—1989 йылдарҙа «Башэлектроремонт» заводында баш метролог, баш инженер урынбаҫары, КИП хеҙмәте начальнигы, Октябрьский түбән вольтлы аппаратура заводында «Рельеф» кооперативы рәйесе булып эшләй.
1989 йылда Өфө нефть институтында әйҙәүсе инженер, «Восток» банкы идараһы рәйесе урынбаҫары, «Башресурс» акционерҙар йәмғиәтендә баш белгес. 1994 йылдан «БИД» акционерҙар йәмғиәтенең генераль директоры урынбаҫары.
Башҡорт АССР-ының 12-се саҡырылыш Юғары Советының халыҡ депутаты итеп һайлана. Башҡортостан Республикаһы Юғары Советының республика ҡала һәм райондарының социаль һәм иҡтисади үҫеш мәсьәләләре комиссияһы ағзаһы.
Урта Симановка
Урта Симановка — Рәсәйҙәге йылға. Киров өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Симановка йылғаһының һул ярына тамағынан 9,5 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 12 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Вятка йылғаһы башынан Киров ҡалаһына тиклем, Чепца  йылғаһын индермәйенсә. Бәләкәй йылға бассейны (йылға эске бассейны) — Вятка, йылға бассейны — Кама.
Һыу ресурстарының федераль агентлығы тарафынан әҙерләнгән Рәсәй Федерацияһы территорияһын һыу хужалығы буйынса районлау геоинформация системаһы мәғлүмәттәре буйынса :
Пиргебули монастыры
Пиргебули монастыры (грузин телендә: პირღებულის მონასტერი) - урта быуат грузин православ монастыры Грузияның Квемо-Картли төбәгендә урынлашҡан. 12 быуат аҙағы йәки 13 быуат башына ҡарай. Төп сиркәү таш һырлау менән бай биҙәлгән. Ҡомартҡы Грузияның милли әһәмиәттәге мәҙәни ҡомартҡыһы исемлегенә индерелгән.
Тарихы
Пиргебули монастыры Храми йылғаһының һул ярындағы Тетрацкаро муниципалитетында Самшвильде ҡалаһынан өс саҡрым алыҫлыҡта урынлашҡан.
Көнсығыш фасадтағы таш плитаға уйып яҙылған урта быуат грузин алфавиты менән яҙылған яҙыуҙа королева Русудан һәм уның атаһы Деметра тураһында телгә алына. Королева Русуданға (1222-1245) королева Тамара (1184-1213)  инәһе булыуы мөмкин. 1745 йылда "Грузия короллеге" тигән китапты яҙған принц В ахушти Пиргебулиҙы Тамара бойороғо буйынса төҙөлгән ҙур матур ҡоролма, тип яҙа. Монастырь быуаттар дауамында 17 һәм 18 быуаттарҙағы тарихи сығанаҡтарҙа телгә алына. Был документтарҙан тыш монастырҙың тарихы яҙма формала билдәһеҙ. 18 быуатта ул дворян Абашишвилиҙарҙың ғаилә зыяраты булып хеҙмәт итә. Бина 2000 йылдарҙа даими йүнәтелә.
Архитектураһы
Пиргебули монастырының төп  сиркәүе базальт  таш блоктарҙан эшләнгән. Бинаның төньяҡ диуары ҡаяға терәлеп тора. Сиркәү бер нисә тапҡыр үҙгәртелә. Сиркәү интерьеры ҡасандыр һыланған һәм фрескалар менән биҙәлгән була, әммә беҙҙең көндәргә тиклем күп булмаған фрескаларҙың фрагменттары ғына һаҡланып ҡалған. Тышҡы диуарҙары семәрле таштар менән биҙәлгән. Йәнәшәләге ике ҡатлы манара һәм сиркәү башлығы йорто ошо уҡ осорға ҡарай. Комплекс шулай уҡ ашхана бүлмәһенең, йорт хужалығы биналарының, ҙур булмаған часовняның, оборона диуарҙарының, ҡаянан бүлмә ҡалдыҡтарын үҙ эсенә ала
Загарец
Загарец — Рәсәй йылғаһы. Вологда өлкәһе, Киров өлкәһе, Коми Республикаһы биләмәләрендә аға. Йылға Оло Нюла йылғаһының һул ярына тамағынан 20 км өҫтәрәк ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 14 км.
Һыу реестры мәғлүмәттәре
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Двина-Печора һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Южная йылғаһы. Бәләкәй йылға бассейны — Сухона, йылға бассейны — Төньяҡ Двина.