cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ریسل، تکزاس
ریسل، تکزاس (Riesel, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 9.8 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 1007 نفر و اها‌لی سیخلیغی 97.8 اینسان  کیلومتر موربّع دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:تکزاس ایالتین شهرلری
۱۹۶۸-جی ایلده سنقاپور
بۇ مقاله ۱۹۶۸-جی ایلینده سنقاپوردا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۶۸-جی ایلده اؤلکه‌لر بؤلمه:ایللرینه گؤره سنقاپور بؤلمه:۱۹۶۸-جی ایلده سنقاپور
۲۰۱۶-جی ایلده اوروقوئه
بۇ مقاله ۲۰۱۶-جی ایلینده اوروقوئه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۲۰۱۶-جی ایلده اؤلکه‌لر
ادوارد جی. کلانسی.جی.
ادوارد جی. کلانسی.جی. (اینگیلیسجه: Edward J. Clancy Jr.) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و ماساچوست ایالتین سناتور ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار
جان ائی. نو.تی.جی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۰۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۳-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:پراویدنس سیاستچیلری بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
چیاسنا
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ciasna»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
كرتل(اندیمشک)
كرتل (فارسجا: كرتل), کندی خوزیستان اوستانینین اندیمشک بؤلگه‌سینین، الوارگرمسیرئ بؤلومو و  قیلاب قصبه‌سی نده یئرله‌شیبدیر.
جوْغرافیایی موْقع
كرتل کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیبدیر.
نوفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین 21 نفر اهالیسی و 4 عایله‌سی وار. بۇنلاردان 10 نفری کیشی و 11 نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن 6 نفری ساوادلی و 11 نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ كندين اهالیسی فارسجا دانيشيرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
آندره اریک لتورونو
آندره اریک لتورونو (André Éric Létourneau) کانادالی بیلیم اینسانی. ۲۵ سپتامبر ۱۹۶۷ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. آندره اریک لتورونو کبک در مونترآل بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
كرتل(اندیمشک)
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
آندره اریک لتورونو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«André Éric Létourneau»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
كرتل(اندیمشک)
قایناقلار
بؤلمه:اندیمشک بؤلگه‌سی‌نین کندلری
آندره اریک لتورونو
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
یوخاری وقاص‌لی (اورمو)
یوخاری وقاص‌لی کندی اورمو بولگه‌سینین، نازلی بولومو و قوزئی نازلی قصبه‌سی نده یئرلیشیب.
اهالی
۱۳۸۵ اینجی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا بو کندین 670 نفر اهالی سی و 173 عائیله سی وار.
خاریجی کئچیدلر
باتی آذربایجان اوستانی‌نین پورتالی
یل بؤلگه‌سی، آرکانزاس
یل بؤلگه‌سی (اینگیلیسجه: Yell County, Arkansas) آمریکانین آرکانزاس ایالتینده یئرلشن بیر بؤلگه‌. بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۸۴۰ -جی ایلده قۇیولموش‌دور. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۱۵۳۵ نفر ایدی.
سنکینزکایا
سنکینزکایا (Senkinskaya Сенкинская) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
آدریان، ایلینوی
آدریان (اینگیلیسجه: Adrian, Illinois) آمریکانین ایلینوی ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
تاشته زقاغه
تاشته زقاغه (اینگیلیسیجه: Tacheta Zougagha) الجزاییر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
کاتالووسکوی
کاتالووسکوی (Katalovskoye Каталовское) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
ماثیو جونز (شارکیچی)
ماثیو جونز (شارکیچی) (اینگیلیسجه: Matthew Jones) شارکیچی و موسیقیچی - فولکور موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. ماثیو جونز (شارکیچی) ۱۷ سپتامبر ۱۹۳۶ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب و ۳۰ مارس ۲۰۱۱ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
تشسکا وس
تشسکا وس (چک‌جا: Česká Ves) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۹۹ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۴۸۷ نفر ایمیش و اولوموتس اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Česká Ves»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
محمد عبدالوهاب (موزیسین)
محمد عبدالوهاب (موزیسین) (اینگیلیسجه: Mohammed Abdel Wahab) میصرلی موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. محمد عبدالوهاب (موزیسین) 438 تاریخینده قاهیره شهرینده حیاتا گؤز آچیب و ۳ مئی ۱۹۹۱ میلادی تاریخینده قاهیره شهرینده وفات ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:قاهیره‌لی موسیقیچیلر
کریم‌نقر
کریم‌نقر (Karimnagar) هیندوستاندا یئر آلان بیر شهردیر. ۲۰۱۱ -جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۶۱۱۸۵ نفر ایمیش. کریم‌نقر ۲۷۵ متر دنیز سئویه سیندن اۇجالیقی وار. بۇ شهرین ۲۳٫۵ کیلومتر موربّع ساحه سی وار.
ائشیگه باغلانتی‌لار
Karimnagar Municipal Corporatio|accessdate=16 May 2016}}
قایناق‌لار
بؤلمه:هیندوستان شهرلریKarimnagar
مغریب عوصیانی (۲۰۰۲ (میلادی)-گۆنوموز)
''مغریب عوصیانی (۲۰۰۲ (میلادی)-گۆنوموز) (اینگیلیسجه: Insurgency in the Maghreb (2002–present)) بؤیوک صحرا یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Insurgency in the Maghreb (2002–present)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:الجزاییرین ساواش‌لاری بؤلمه:مالینین ساواش‌لاری بؤلمه:موریتانینین ساواش‌لاری بؤلمه:مراکشین ساواش‌لاری بؤلمه:نیجرین ساواش‌لاری بؤلمه:فرانسه‌نین ساواش‌لاری
امجد راضی
امجد راضی (اینگیلیسجه: Amjad Radhi) (دوْغوم:July 17, 1990 بغداد) بیر فوتبالیست. عراق میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
کارلوس، باتی ویرجینیا
کارلوس، باتی ویرجینیا (اینگیلیسجه:Carlos, West Virginia ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و باتی ویرجینیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Carlos, West Virginia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ائحقاقی لر
ائحقاقی لر بیر قروپ آذربایجان تورک‌لری دیرلر کی شیعه مذهبینین شیخییه طریقتینین ائحقاقییه قولونا باغلی دیرلار کی اکثرییتی کووئیتده و بیر آزی دا عیراقین کربلا شهرینده و ایران دا یاشاییرلار. آذربایجان لی شیخی لرین باشچی سی بو سویدان سئچیلر. ائحقاقی لرین منشالری ایرانین دوغو آذربایجان اوستانینده اولان اوسکو بولگه سی دیر.
آیریجا باخین
بؤلمه:آذربایجانلی لار بؤلمه:تورک خالق‌لاری
تامارا جنکینس
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
آرین تورکجه اتیمولوژیک سؤزلوک
آرین تورکجه اتیمولوژیک سؤزلوک (لات: Arın Türkce Etimolojik Sözlük) لاتین الیفباسیندا یازیلان تورکجه ـ تورکجه بو سؤزلوگون یازیچیسی حسن بیگ هادی دیر.
آرینا گؤره
آرین سؤزلوگو بیر نئچه دونه چاپ اولسادا، اونون سون چاپی تبریزده, حسن بیگین امگی ایله ۴۸۵ صحیفه‌ده ۱۳۸۳ اونجو ایل ایشیق اوزو گؤروب. کیتابین بیرینجی لوغتی A b ایله باشلاییب سونونجوسو ایسه Züvgan سؤزجوگودور.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
سوورییور
سوورییور (اینگیلیسجه:Sowriyur) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
تولووانا پارک، اورقن
تولووانا پارک (اینگیلیسجه: Tolovana Park, Oregon) آمریکانین اورقن ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
پاسومارو, کریشنا دیستریکت
پاسومارو, کریشنا دیستریکت(اینگیلیسجه:Pasumarru, Krishna District) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کندین اۆز اؤلچومو ۹٫۱۹ کیلومتر موربّع دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
تولووانا پارک، اورقن
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
پاسومارو, کریشنا دیستریکت
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کالسکاق پایینی، آلاسکا
کالسکاق پایینی، آلاسکا (Lower Kalskag, Alaska) آمریکانین آلاسکا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۴٫۴۵ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۲۸۲ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۶۹٫۴۷ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. کالسکاق پایینی دنیز سئوییه‌سیندن ۸ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آلاسکا شهرلری
ادوارد جی. کونلی
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۷۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۶۰-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:چلسی، ماساچوست دوغوملولار بؤلمه:ویکفیلد، ماساچوست دوغوملولار
ربککا ویجیل-جیرون
ربککا ویجیل-جیرون (اینگیلیسجه: Rebecca Vigil-Giron) آمریکالی سیاستچی قادین ، دموکرات حزبینین عوضوو. هاروارد بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۵۴ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
اوقنکارو اتبو
اوقنکارو اتبو (اینگیلیسجه: Peter Etebo) (دوْغوم:November 9, 1995 Lagos) بیر فوتبالیست. استوک سیتی فوتبال کولوبو و نیجریه میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
ربککا ویجیل-جیرون
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
اوقنکارو اتبو
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۱۹۹۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:لاس پالماس کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اویونچولار بؤلمه:استوک سیتی کولوبونون اویونچولاری
۱۹۵۰-جی ایلده مالزی
بۇ مقاله ۱۹۵۰-جی ایلینده مالزیده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۰-جی ایلده اؤلکه‌لر
هانا شیباتا
هانا شیباتا (اینگیلیسجه: Hanae Shibata) کئچمیشده بیر ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و ایندیلیکده بیر مشقچی اوْلاراق چالیشیر. ژاپون میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
سنت وینسنت و قرنادین‌لر
سنت وینسنت و قرِنادین‌لر اورتا آمریکا بؤلگه سینده بیر اوْلکه دیر.
قایناقلار
بؤلمه:اؤلکه‌لر بؤلمه:اورتا آمریکا اؤلکه‌لری بؤلمه:اینگیلیسی‌جه دانیشان اؤلکه‌لر بؤلمه:بیرلشمیش میلت‌لر اؤیه‌سی اؤلکه‌لر بؤلمه:قوزئی آمریکا اؤلکه‌لری
چیارکا
چیارکا (لهیستانجا: Ciarka) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و اوپوله اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ciarka»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کادوتوروتی-مانار
کادوتوروتی-مانار(اینگیلیسجه:Kaduthuruthy-Mannar) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
رامون، قوزئی کارولینا
رامون (اینگیلیسجه: Raemon, North Carolina) آمریکانین قوزئی کارولینا ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۱۲ نفر ایدی.
میخائیل نعیمه
میخائیل نعیمه (Mikha'il Na'ima) یازیچی -
ویلیام فولک
ویلیام فولک (اینگیلیسجه: William Foulke (footballer)) (دوْغوم:April 12, 1874 داولی) بیر فوتبالیست. اینگیلیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و قولر موقعیتینده اوْیناییب.
میخائیل نعیمه
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mikha'il Na'ima»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
ویلیام فولک
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
آواچ تند
آواچ تند (اینگیلیسیجه: Awach Tende) کنیا اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
رودریقو دیفندی
رودریقو دیفندی (اینگیلیسجه: Rodrigo Mancha) (دوْغوم:June 16, 1986 Curitiba) بیر فوتبالیست. هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
یوخاری ولینده (اورمو)
یوخاری ولینده کندی اورمو بولگه‌سینین، مرکزی بولومو و روضه چائ قصبه‌سی نده یئرلیشیب.
اهالی
۱۳۸۵ اینجی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا بو کندین 2128 نفر اهالی سی و 435 عائیله سی وار.
خاریجی کئچیدلر
باتی آذربایجان اوستانی‌نین پورتالی
قایناقلار
بؤلمه:اورمو بؤلگه‌سی‌نین کندلری
کهالاند-ساینت-ویتور
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Challand-Saint-Victor»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
پترووکا، وولوقدا اوبلاستی
پترووکا، وولوقدا اوبلاستی (Petrovka, Vologda Oblast Петровка) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
آندرس جارامیلو بوترو
آندرس جارامیلو بوترو (Andres Jaramillo-Botero) بیلیم اینسان. آندرس جارامیلو بوترو بوستون بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
لسان العجم
لسان‌ العجم یا نَوال‌ الفضلا یا فرهنگ شعوری ـ بو سؤزلویون ترتیبچیسی شعوری  دیرکی، ۱۱ بیرینجی قرن‌ده یازیلمیشدیر.
آندرس جارامیلو بوترو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Andres Jaramillo-Botero»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
لسان العجم
بو کیتابین اؤن سؤزو تورکجه و یئری گلمیشکن تورکجه شعرلرده‌ن‌ده یئرلی ـ یئرینده فایدالانمیشدیر. یازدیقلارا گؤره بو فارسجا سؤزلوک فارسجانین مفصل سؤزلوک‌لرینده‌ن دیر کی تورکجه معنی و شرح یازیلمیشدیر. بو کیتاب ایلک دؤنه ابراهیم متفرقه مطبعه‌سینده چاپ ائدیلمیشدیر، سونرالار بیر نئچه دونه چاپ اولموشدو.
قایناق
بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:فارسجا سؤزلوکلر
آندرس جارامیلو بوترو
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
ائدرئمیت
ائدرئمیتتورکیه جۆمهوریتی‌نین بير بؤیوک شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد ۵۰٬۸۶۱نفر اهاليسي وارمیش.
قایناقلار
تورکجه ویکیپدیا
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی
تورکیه
بؤلمه:تورکیه شهرلری
روآن، ایندیانا
روآن، ایندیانا (اینگیلیسجه:Roann, Indiana ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۴۷۹ نفر ایمیش و ۰٫۵۹ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۳۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و ایندیانا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Roann, Indiana»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
کرک داقلاس
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Kirk Douglas»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:۱۹۱۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:American centenarians بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:Academy Honorary Award recipients بؤلمه:American Academy of Dramatic Arts alumni بؤلمه:American Conservative Jews بؤلمه:American film producers بؤلمه:Ashkenazi Jews بؤلمه:American Jews in the military بؤلمه:آمریکالی کیشی فیلم اویونچولار بؤلمه:American baritones بؤلمه:American male radio actors بؤلمه:American male television actors بؤلمه:American naval personnel of World War II بؤلمه:American people of Belarusian-Jewish descent بؤلمه:Best Drama Actor Golden Globe (film) winners بؤلمه:Cecil B. DeMille Award Golden Globe winners بؤلمه:César Honorary Award recipients بؤلمه:Hon
لامارتین قریفین هاردمن
لامارتین قریفین هاردمن (اینگیلیسجه: Lamartine Griffin Hardman) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و جورجیا ایالتین سناتور ایدی. ۱۸۵۶ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۳۷ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۳۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:کامرس، جورجیا دوغوملولار
سرا مزا، سان دیقو
سرا مزا (اینگیلیسجه: Serra Mesa, San Diego) آمریکادا یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۴٬۰۰۰ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
قوویادیخا
قوویادیخا (Govyadikha Говядиха) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
سلطان غنیمان المطیری
سلطان غنیمان المطیری (اینگیلیسجه: Sultan Ghunaiman) (دوْغوم:September 13, 1989 Hafar Al-Batin) بیر فوتبالیست. الباطن فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
اولپاهاری
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
آشینا
سوْیون تاریخی
هۇنلار چینلیلره مغلوب اوْلدوقدان سوْنرا خان آشینا 500 عائله‌‌ ایله ژۇژانلارین (آوارلارین) یانینا گلیب آلتایین جنوبوندا مسکن سالدی، اوْنلارین واسسالی اوْلدو. بۇ تۆرکلر مرکزی آسیا، آلتای، بؤیوک چؤل اراضیسینده یاشاییر، دمیرچیلیکله مشغول اوْلور، فلز اریدیردیلر.
آشینا سوْیو دۇلو و نۇشیبی قوْللارینا آیریلیردی.
بئش عصردن باشلایاراق ژۇژان دوْلتی ضعیفله‌مه‌یه باشلادی. تۆرک قبیله‌لری‌نین باشچیسی بۇمین خاقان ایدی. 546-جێ ایلده تئلئس طایفالاری ژۇژانلارا قارشی عصیان قالدیردی. بۇمین خاقان بۇ عصیاندان استفاده ائتمک ایسته‌دی. ژۇژان خانی آناخوانین قێزینا ائلچی گؤندردی. اوْ ایسه "سن منیم فلز اریده‌نیمسن" دئییب قێزینی بۇمین خاقانا وئرمه‌دی. بۇمین خاقان 552-جی ایلده ژۇژان خانی‌نین اۆزرین هجوم ائدیب اوْنو مغلوب ائتدی و بیرینجی گؤی تورک خاقانلیغینی یاراتدی. بۇمین خاقان اؤزونو دؤولتین حؤکمداری (ایل خاقان) اعلان ائتدی. دؤولتین پایتختی اوْنوْن چایی ساحلینده اؤتوکن ایدی. بۇندان سوْنرا هۇنلار تۆرک آدلاندیریلدی. "گؤی تورک" مرکب سؤزونده‌کی "گؤی" سؤزو هم سما، تانری، هم ده رنگ معناسیندا ایشله‌نیر.
سوْیون یارانما افسانه‌سی
آشینا سوْیونون بیر دیشی قۇرددان تؤره‌دیگینه دایر اوْ دؤورده چوْخ مشهور اوْلدوغو آیدین اوْلان روایتلر، گؤی تۆرکلرین ائرکن تاریخینی افسانه‌لرله قاریشدیریر. آنجاق قۇرددان-تؤره‌مه عنعنه‌سی‌نین، آسیا هۇنلاری آراسیندا دا موْجود اوْلماسی و قۇرد آتانین تۆرکلری دار، کئچیلمز یوْللاردان سلاماتلیغا چاتدیردیغی (بوْزقورد داستانی‌نین اصلی) روایتی‌نین هۇنلاردا گؤرولمه‌سی، گؤی تۆرکلرین هۇنلارا نسبتینی اوْرتایا قوْیور. آشینا عائله‌سی‌نین، تک بیر اوْغلان حیاتدا قالماقلا، قێرغینا اۇغرامیش اوْلدوغو روایتینی، تسو-کۆ (اصلینده آسیا هۇن دؤولتینده بیر غنوان) آدلی هۇن عائله‌‌سینه منسوب مئنگ-سۇن طرفیندن قۇرولان شیمالی لیانگ هۇن دؤولتی‌نین، 439-دا تابغاجلار طرفیندن یێخیلماسی حادثه‌‌سینه باغلاماق مۆمکوندور. سۇی-سهویا (چین تقویمی، 581-618) گؤره، بۇ هۇن دؤولتینده اداره‌نی الینده تۇتان تسو-کۆلر مهو ائدیلدیگی زامان، آ-سهیه-نا (آشینا) قوْلو، 500 عائله‌‌لیک بیر کۆتله حالیندا، کان-سۇ بؤلگه‌سیندن کؤچه‌رک، ژۇان-ژۇانلارا سێغیندیلار. گؤی تورکلرین اؤزه‌یینی تشکیل ائتدیگی ایفاده ائدیلن و مئنگ-سۇنون اوْغولو آن-چۇ و سوْنرا نوه‌سی شۇنون اؤلدورولمه‌سی اۆزرینه اوّل هسی-هایده ایکن سوْنرا آلتایلارا نفوذ ائدن بۇ کۆتله، جهو-جهولار (تسو-کۆ) یوْلو ایله ده آسیا هۇنلارینا باغلاندی و حتی، بۇ قێسا کؤچ حرکتینی اداره ائدن آشینا سوْیونون، جنوب هۇن تانهولاری یوْلو ایله موْ-تۇنون منسوب اوْلدوغو مشهور تی-کوْ (تۇ-کۇ) عائله‌‌سیندن گلمه‌سی گۆجلو تخمیندیر. قۇرد آتا اینانجی سببیندن گؤی تورک خاقانلیق سنه‌دی، آلتیندان قۇرد باشلی بایراق (تۇغ) اوْلموشدور.
گؤرونتولر
بؤلمه:گؤی‌تورکلر
نیژنی نووقورود
نیژنی نووقورود (Nizhny Novgorod) (Нижний Новгород) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و نیژنی نووقورود اوبلاستینده یئرلشیب. ۲۰۱۰-جی ایلین نۆفوس ساییمی اساسیندا 1250619 نفر دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:روسیه شهرلری
لودویکو اناودی
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
۱۸۷۱-جی ایلده سوئد
بۇ مقاله ۱۸۷۱-جی ایلینده سوئده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۷۱-جی ایلده سوئد بؤلمه:۱۸۷۱-جی ایلده اؤلکه‌لر
لغات اربعه
لغات اربعه ـ عربجه، فارسجا، تورکجه و رومی‌جه اولان همین سؤزلۆیۆن یازیچیسی حانیه‌لی حافظ ابراهیم افندی دیر. بو ده‌یرلی سؤزلۆیۆن بیر الیازما نسخه‌سی تورکیه‌نین سلیمیه کیتابخاناسیندا ۲۱۷۳ نومره آلتدا قورونور. بو الیازما چوخ احتمال کی، هجری ۱۲ ینجی عصره عاید دیر.
رویدوسو داونز، نیومکزیکو
رویدوسو داونز، نیومکزیکو (Ruidoso Downs, New Mexico) آمریکانین نیومکزیکو ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۵٫۵  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۲۸۱۵ نفر دیر. بۇ شهر ۱۹۵۶ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ruidoso Downs, New Mexico»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:نیومکزیکو ایالتین شهرلری
ادوارد جی. کئیسمئیر
'''ادوارد جی. کئیسمئیر''' (اینگیلیسجه: Edward J. Kasemeyer) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و مریلند ایالتین سناتور ایدی. ۱۹۴۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:کولومبیا، مریلند دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
گرتشمال تل كر(اندیمشک)
گرتشمال تل كر (فارسجا: گرتشمال تل كر), کندی خوزیستان اوستانینین اندیمشک بؤلگه‌سینین، الوارگرمسیرئ بؤلومو و  قیلاب قصبه‌سی نده یئرله‌شیبدیر.
جوْغرافیایی موْقع
گرتشمال تل كر کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیبدیر.
نوفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین 64 نفر اهالیسی و 12 عایله‌سی وار. بۇنلاردان 36 نفری کیشی و 28 نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن 51 نفری ساوادلی و 9 نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ كندين اهالیسی فارسجا دانيشيرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:اندیمشک بؤلگه‌سی‌نین کندلری
ریمندویل، تکزاس
ریمندویل، تکزاس (Raymondville, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 4.7 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 11284 نفر دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:تکزاس ایالتین شهرلری
تشسکا متویه
تشسکا متویه (چک‌جا: Česká Metuje) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۲۳ نفر ایمیش. گئنیش‏لیگی ۹٫۶۹ کیلومتر موربّع ایدی و هرادتس کرالووه اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Česká Metuje»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
ایبری ساواشی
''ایبری ساواشی (اینگیلیسجه: Iberian War) ساسانیلر و بیزانس ایمپیراتورلوغو قوشونو آراسیندا باش وئرن دؤیوش.ایران و روم ساواشلارینین بیر قیسمی‌دیر. ایبریا شاهلیغی و گونئی قافقاز یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Iberian War»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:ساسانیلرین ساواش‌لاری
فورت سنکا، اوهایو
فورت سنکا، اوهایو (اینگیلیسجه:Fort Seneca, Ohio ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۱۳ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و اوهایو ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Fort Seneca, Ohio»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آلکورکون
آلکورکون (ایسپانجا: Alguazas) Alcorcón ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر بۇ شهرین مساحتی ۳۳٫۷ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۱۶۷۳۵۴ نفر دیر. ۶۹۵ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار.
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Alcorcón»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
آراساناقاریپاتینام
آراساناقاریپاتینام (اینگیلیسجه:Arasanagaripattinam) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
چیانوویتسه دوژه
چیانوویتسه دوژه (لهیستانجا: Cianowice Duże) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و کیچیک لهیستان اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 1107 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cianowice Duże»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بیشوب بریقز
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
یوخاری پرچین
اهالي
يوخاري پرچين كندي، 1385 اينجي ايلين نوفوس سايي سي اساسي ندا، 345 نفر اهالي سي وار.
ایقتیصادیات
بو کندین اهالی سی اکینچیلیک و مال داوارچیلیغلا یاشاییش سورولر. اونملی محصول لاریندان بوغدا و آرپا نی آد آپارماق اولار.
جو پشی
جو پشی (اینگیلیسجه: Joe Pesci) آمریکالی کومدین, موسیقی‌چی و اوْیونچو. آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. 1961–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Joe Pesci»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
ایقناتووکا
ایقناتووکا (Ignatovka Игнатовка) روسیه اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سیدیر
چین اندوستری و تیجارت بانکی
چین اندوستری و تیجارت بانکی (اینگیلیسجه: Industrial and Commercial Bank of China) سهامی عام و یا خالقا آچیق شیرکتدیر. بۇ شیرکت بانک ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی ۴۶۱٬۷۴۹ نفر اوْلوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Industrial and Commercial Bank of China»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
فرهنگ زنوزی
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
ویلیام دوایولزلی ابنی
ویلیام دوایولزلی ابنی (William de Wiveleslie Abney) اینگیلیسلی بیلیم اینسانی.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«William de Wiveleslie Abney»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
جمال جوهر
جمال جوهر (اینگیلیسجه: Jamal Jouhar) (دوْغوم:July 26, 1987 قطر) بیر فوتبالیست. هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ائل دورادو
ائل دورادو (ایسپانیا دیلی:[el doˈɾaðo]) یوْخسا قیزیل کیمسه یا قیزیل قورتاران آمریکادا موئیزکا ائلی‌نین باشچیسی ایدی.
گؤرونتولر
بؤلمه:تاریخ
آدریان، میزوری
آدریان (اینگیلیسجه: Adrian, Missouri) آمریکانین میزوری ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۶۰۷ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ولینقتون، ویسکانسین
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ایکینجی ایپر دؤیوشو
''ایکینجی ایپر دؤیوشو (اینگیلیسجه: Second Battle of Ypres) آلمان و قوْنشو اؤلکه‌سی قوشونو آراسیندا باش وئرن دؤیوش.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Second Battle of Ypres»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ساواشلار
جیسون مارسدن
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jason Marsden»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
جان آبرکرومبی (سیاستچی)
جان آبرکرومبی (اینگیلیسجه: John Abercrombie ) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و آلاباما ایالتین سناتور ایدی. ۱۸۶۶ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۴۰ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۴۰-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر
ودانایاجیپورام
ودانایاجیپورام(اینگیلیسجه:Vedanayagipuram) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
اتاوه
اتاوه ، هیندوستاندا یئر آلان بیر شهردیر. ۲۰۱۱ -جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۵۶۸۳۸ نفر ایمیش. اتاوه ۱۹۷ متر دنیز سئویه سیندن اۇجالیقی وار.
قوساین قون
قوساین قون (اینگیلیسجه:Gosain Gaon) هیندوستان اؤلکه‌سینین بیهار ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده هیندی دیل و مایتهیلی دیلی و آنقیکا دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
اتاوه
ائشیگه باغلانتی‌لار
www.etawah.nic.in
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان شهرلری
ادوارد جی. مکدرموت
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۲۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر
پیوبجا
پیوبجا (ایتالیاجا: Piubega) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۷۲۲ نفر ایمیش. و لومباردیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Piubega»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
پرامور
پرامور (اینگیلیسجه: Paramore) موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ایستاروکیزقانووو
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
تفاسیر فی لغة الفرس
فرهنگ قطران یا تفاسیر فی لغة الفرس ـ تبریزلی قطران ین فارسجا ـ فارسجا سؤزلۆیۆ دور. بو بئشینجی قرن‌ده یازیلان سؤزلۆک، فارسجانین اَن اسکی سؤزلۆک‌لریندن‌دیر.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:فارسجا کیتابلار بؤلمه:فارسجا سؤزلوکلر
ایسابان، باتی ویرجینیا
ایسابان (اینگیلیسجه: Isaban, West Virginia) آمریکانین باتی ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آنتونیو برو
آنتونیو برو (Antonio Brú) ایسپانیالی بیلیم اینسانی. ۴ مئی ۱۹۶۲ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. آنتونیو برو کمپلوتنسه مادرید بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری کمپلوتنسه مادرید بیلیم‌یوردو‌دیر. اوْ فیزیک ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Antonio Brú»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بریحان
بریحان (اینگیلیسیجه: Berrihane) الجزاییر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره شهرین توْپلام جمعیتی ۸۳۲۶ نفردیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
۱۹۷۵-جی ایلده نوروژ
بۇ مقاله ۱۹۷۵-جی ایلینده نوروژده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
ویلیام بنستر
ویلیام بنستر (اینگیلیسجه: Billy Bannister) (دوْغوم:1879 Burnley) بیر فوتبالیست. اینگیلیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
فلورنتون، مینه‌سوتا
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ائرزین (تورکیه)
ائرزین   تورکیه جمهوریتی نين  بير بؤیوك شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ -نجی ايلده ۳۰٬۲۳۹نفر اهاليسی وارمیش.
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی تورکیه
قایناق‌لار
بؤلمه:تورکیه شهرلری
پیتربورو
پیتربورو (اینگیلیسی‌جه: Peterborough) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر
بیرده باخ
بریتانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:بریتانیا شهرلری
چیاخچین نووه
چیاخچین نووه (لهیستانجا: Ciachcin Nowy) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ماسوویان اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 280 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
میخائیل شولوخوف
میخائیل شوْلوخوف (Mikhail Sholokhov) رومانچی و یازیچی - ۲۴ مئی ۱۹۰۵ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۸  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۱ فوریه ۱۹۸۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mikhail Sholokhov»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
چیاخچین نووه
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ciachcin Nowy»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
میخائیل شولوخوف
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
کوئتلوک، آلاسکا
کوئتلوک، آلاسکا (Kwethluk) آمریکانین آلاسکا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۳۰٫۰۸ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۷۲۱ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۲۵٫۰۳ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. کوئتلوک دنیز سئوییه‌سیندن ۳ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آلاسکا شهرلری
ایندیو (فوتبالیست، دوغوم ۱۹۸۱)
ایندیو (فوتبالیست، دوغوم ۱۹۸۱) (اینگیلیسجه: Índio (footballer, born 1981)) (دوْغوم:November 21, 1981 Itatira) بیر فوتبالیست. بیرامار فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
دورق
دورق (Durg) هیندوستاندا یئر آلان بیر شهردیر. ۲۰۱۱ -جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا   نفر ایمیش. دورق ۲۸۹ متر دنیز سئویه سیندن اۇجالیقی وار. بۇ شهرین ۱۸۲ کیلومتر موربّع ساحه سی وار.
ائشیگه باغلانتی‌لار
www.durg.gov.in
بالسترینو
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Balestrino»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
ترینیداد و توباقو
ترینیداد و توباقو  اورتا آمریکا بؤلگه سینده بیر اوْلکه. بو اولکه‌نین پایتختی و ایکینجی بؤیوک شهری پورت آف اسپاین شهری دیر. ترینیداد و توباقونون ان بؤیوک شهری چاقوانس شهری دیر.
قایناقلار
بؤلمه:اؤلکه‌لر بؤلمه:اورتا آمریکا اؤلکه‌لری بؤلمه:اینگیلیسی‌جه دانیشان اؤلکه‌لر بؤلمه:بیرلشمیش میلت‌لر اؤیه‌سی اؤلکه‌لر
گونئی واژاکولام
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
نووودزیاتنیکووو
نووودزیاتنیکووو (Novodesyatnikovo Новодесятниково) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بوریاتیادا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:بوریاتیا کندلری
فتح الکتاب
فتح‌ الکتاب ـ عربجه ـ فارسجا ـ تورکجه بیر سؤزلوک.
اثر حاقّیندا
فتح‌ الکتاب سؤزلۆیۆ هجری ۹۹۱ده، ابوالخیر بن سعد الانصاری‌نین همتی ایله یازیلمیشدیر. او، بو سؤزلۆیۆ فتح خان الهی ـ نین آدینا ترتیب وئرمیشدیر. کیتاب عربجه، فارسجا و تورکجه‌ده‌ن عبارت اولان بیر سؤزلۆک‌دور.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:فارسجا سؤزلوکلر بؤلمه:عربجه سؤزلوکلر
ساوت کاونتری ، کنتیکت
ساوت کاونتری ، کنتیکت (اینگیلیسجه:South Coventry (CDP), Connecticut ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۴۸۳ نفر ایمیش و ۸٫۳ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۶۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و کانتیکت ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«South Coventry (CDP), Connecticut»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
اؤزبکیستان
اؤزبکیستان (اؤزبکجه: O‘zbekiston) اورتا آسیا اؤلکه‌لری‌نین بیری‌دیر. بۇ اؤلکه چین، افغانیستان، قیرقیزیستان، تورکمنیستان، قازاقیستان و تاجیکیستان اؤلکه‌لری‌له قونشودور.
اؤزبکیستان بؤیوک بیر تاریخی اوْلان قدیم اؤلکه‌دیر. بورادا سانکی زامان اؤز "ایمضاسینی" قویوب. ان مؤهوم شهرلری داشکند، سمرقند، بوخارا، خیوه، کوکاند، ترمز، مویناک، شهری‌سبز دیر. اؤلکه‌ده مۆختلیف تاریخی عابیده، مسجید و موزه ییلر وار. اوْنلارین سیراسیندا بیبیخانیم مسجی‌دی، اۇلوقبی رصدخاناسی و مدره‌سه‌سی، شاخی زین‌دا مقبره‌سی، امیر تیمور و اوْنون نسلینین اۇیودوغو قور-امیر ماوزولیی، آغ-سارای، رقیستان میدانی نین آدینی چکمک اوْلار. تکجه مرکزی آسیانین مقدس شهری آدلان‌دیریلان بوخارادا ۱۴۰-آ یاخین معماری عابیده‌سی وار. قدیم خیوه ایسه مۆختلیف عصر و خالقلارا مخصوص تاریخی عابیده‌لرین مکانی اوْلدوغو اۆچون ۱۹۶۷-جی ایلده، ایچان-قالا ایسه۱۹۹۰-دا یونسکو-نون عوموم دونیا ارثینه داخیل ائدیلیب.
تاریخی
اؤزبکیستان جومهوریتی اوْرتا آسیادا، افقانیستانین قوزیین‌ده یئرلشن موستقیل تورک دؤولتی‌دیر. آلتای دیل قروپونا داخیل اوْلان مۆختلیف تورک طایفه لارینین بۇ اراضی‌ده (آمودریا و سیردریا چایلاری آراسیندا ) مسکونلاشماسی پروسسی هله قدیم دؤورلردن باشلانمیش‌دیر. ا.ا ۳-جو عصرده بۇ اراضییه کؤچ اد‌ن طایفه لر آراسیندا هونلار دا اوْلموش‌دور. هونلار داها سوْنرا اراضیلرینی گئنیشله‌ن‌دیره‌رک جنوبا و غربه دوغرو حرکت اتمیشلر. ۸-جی عصرده عرب خیلافتینین ماورننهری (ایکی چای آراسیندا آمودریا و سیردریا چایلاری آراسیندا  یئرلشن توْرپاق) ایشغال اتمه‌سین‌دن سوْنرا بۇ اراضی خیلافتین سوسیال و مدنی حیاتین‌دا اساس رول اوْینایان بؤلگه لارین‌دان بیرینه چئوریلدی. اراضی‌دن کچه‌ن بؤیوک ایپک یولو شرقله-غربی بیرلشدیریر، جنوب‌دان شیمالا، شیمال‌دان جنوبا گئدن اینسانلار بۇ توْرپاقلاردان کچمه‌لی اوْلوردولار. بۇ بؤلگه‌ده یئرلشن بوخارا، سمرقند و کونیا-اۇرگنج شهرلری هیندوستان، چین، میصر، بیزانس و ایسلاو اؤلکه‌لرین‌دن گلن کاروان یوللارینین قووشاغین‌دا یئرلشیردیلر. خیلافتین یارانماسی ایسلام دینینین یاییلماسی ایله نتیجه‌له‌ن‌دی. اوْ دؤوردن ایسلام بۇ بؤلگه ‌دا حؤکمران دینه چئوریلدی و بوراداکی مدنیتین اساسینی تشکیل اتدی. ۹-جو عصرین سوْنلارین‌دا بؤلگه اینکیشاف اتدی و باشکندی بوخارا اوْلان سامانی دؤولتی یاران‌دی. سامانیلر دؤولتینین حؤکمران سولاله‌سی عرب منشأ‌لی اوْلسادا، دؤولت تورک دؤولتی ایدی. بۇ دؤولت ۱۰-جو عصرین سوْنلارینا قدر یاشادی. ۱۰-۱۲-جی عصرلر عرضینده خوراسان و ماورننهر اراضی‌سین‌ده قاراخانیلر، قزنویلر، سلجوقلار، خارزمشاهلار (تورک سولاله‌لرینین حؤکمران اوْلدوغو تورک دؤولتلری) دؤولتلری مؤوجود اوْلموش‌دور. ارازینین دایمی محاربه‌لره معروض قالماسینا باخمایاراق بۇ دؤورده مدنیت و علم یۆکسک سوییه‌ده اینکیشاف اتمیش‌دیر. سیاسی جهت‌دن موستقیل و موختار دؤولتلرین یارانماسی بؤلگه ‌دا ایقتیصادی و مدنی اینکیشافین گۆجله‌نمه‌سینه گئنیش ایمکانلار آچمیش‌دیر. بۇ دؤور تاریخ‌ده "شرقی اینتیباه دؤورو" کیمی تانینیر. چونکی، بۇ دؤور ایسلام و تورک عالمینه، محمود کاشغاری (XI عصرده اوْرتا آسیانین ایلک تورکشوناس-انسیکلوپ‌دییاچی عالیمی، جوغرافیاشوناس و سییاهی)، ال بیرونی (بؤیوک انسیکلوپ‌دییاچی عالیم، تاریخ، اتنوقرافییا، تبیتشوناس‌لیق، ریاضیات، نوجوم، مینرولوژی و باشقا علم ساحه‌لرینه عایید ۱۵۰-دن چوْخ اثرین مؤلفی)، ابن سینا (موسلمان دونیاسینین ان بویوک تبیبی)، خوجا احمد یاسوی (ریاضیات‌چی، جوغرافیاشوناس عالیم) کیمی آیری-آیری علم و صنعت ساحه‌سینه یئنی‌لیکلر گتیرمیش بیر چوْخ اینسانلاری بخش اتمیش‌دیر.
شیبانیلر دؤولتینین سوقوطون‌دان سوْنرا اوْنون یرلشدیی اراضی‌ده مۆختلیف واختلاردا اۆچ اساس خان‌لیق – بوخارا، خیوه و کوکاند خان‌لیقلاری یاران‌دی و بۇ خان‌لیقلار ۱۹-جو عصرین اوّللرینه قدر مؤوجود اوْلدو. بوخارا خان‌لیغی ۱۸۵ ایللیک (۱۵۹۹-۱۷۸۵) مؤوجودیتی مدتین‌ده فتح سیاستی حیاتا کچیرمه‌ییب، یالنیز اؤز موستقیللیینی قوروماقلا مشغول اوْلموش‌دور. شهر ۱۷۴۰–جی ایلده نادر شاه افشار طرفیندن ایشغال اوْلونموش‌دور. اوْنون اؤلومون‌دن سوْنرا بوخارا اؤزبک امیری خودایار بیین ایداره‌چی‌لیگی آلتینا کچمیش و ۱۷۸۵-جی ایلدک مؤوجود اوْلموش‌دور. اساسی مانگیرد سولاله‌سین‌دن اوْلان شاه موراد طرفیندن قۇیولموش و ۱۷۸۵-جی ایلده‌ن بوخارا امیرلیگی آدلانان دؤولت ۱۹۲۰-جی ایلدک مؤوجود اوْلموش‌دور. مانگیردلر سارای‌دا آتابی‌لیک و وزیرلیک وظیفه‌سینی توتوردولار.
جوغرافیاسی
اؤک‌نین اراضی‌سی ۴۴۸.۹۰۰ km²-دیر، اوْنون ۴۲۶.۸۰۰ km²-i قورو، ۲۲.۰۰۰ km²-i ایسه سو ساحه‌سی‌دیر. اؤزبکیستان اساساً توران اوْوالیغیندا یئرلشیر. آمودریا و سیردریا چایلاری آراسینداکی گئنیش قیزیلقوم سهراسی ارازینین داها چوْخ حیصّه ‌سینی توتور. عومومیتله، اراضی‌سینین ۷۰%-i سهرا و یاریم صحرالاردان عبارت‌دیر. جومهوریتی اراضی‌سینین قالان حیصّه ‌سینی داغاراسی وادیلر (فرقانه، چیرچیک) و اوْنلاری ایحاطه اد‌ن داغلار (تیانشان، پامیر، آلتای) ایحاطه ادیر. اؤز منبع یینی داغلارداکی بوزلاقلاردان گؤتوره‌ن، حتی یایین ایستی‌سین‌ده بئله اؤز سویونو آزالتمایان آمودریا و سیردریا کیمی چایلار اوْنون طبیعتین‌ده و چیفتلیک (مزرعه)ین‌دا مؤهوم رول اوْیناییر. چایلاردان سووارما آماچله گئنیش ایستیفاده اوْلونور. چای سولارینین چوْخ حیصّه ‌سینین سووارما اۆچون ایشلدیلمه‌سی، گوبره‌لردن گئنیش ایستیفاده اکولوژی تارازلیغین پوزولماسینا گتیریب چیخاریر. آرال گؤلونده باش وره‌ن فلاکت بونا مثال اوْلا بیلر. آرال گؤلو ایندی تمام یوخ اوْلماق تهلوکه‌سی قارشی‌سین‌دادیر. بۇ، اؤزبکیستان‌دا طبیعتی مۆحافیظه تدبیرلرینین گوجلندیریلمه‌سینی، بۇ مسئله‌یه داها جدی و هرترف‌لی یاناشماغی طلب ادیر.
فایدالی قازینتیلاری
اؤزبکیستان‌دا ۱۰۰ نؤعدن آرتیق مینرال احتیاط وار. اوْرتا آسیانین دیگر اؤلکه‌لرین‌دن فرق‌لی اوْلاراق اؤزبکیستانین اساس یاناجاق احتیاطی ضعیف‌دیر. کؤمور احتیاطی نیسبتاً آز اوْلسا دا، آنقرن (داشکند ویلایتین‌ده)، شارقون و بایسون (سورخاندریا ویلایتین‌ده) یاتاقلاری اساس کؤمور یاتاقلاری‌دیر. کؤمورون کشف اوْلونموش احتیاطی ۲ ملرد تون‌دور. طبیعی قاز اساس یاناجاق-انرژی سروتی‌دیر. ۲۰۰۵-جی ایلده اؤلکه اراضی‌سین‌ده ۱۳۰-دان چوْخ قاز یاتاغی آشکار ادیلمیش‌دیر. صنایع اهمیت‌لی احتیاطینین عمومی حجمی ۳ تریلیون کوب متر هسابلانمیش‌دیر. قاز احتیاطلارینین ۹۰%-i بوخارا-خیوه بؤلگه‌سین‌ده جملنیب.
قیزیل احتیاطینا گؤره دونیادا ۵-جی یئری توتور. ۳۰-دان چوْخ قیزیل یاتاغین‌دا بیرلیک‌ده تقریباً ۴۰۰۰ تون قیزیل احتیاطی وار. قیزیل هاسیلاتینین مرکزی مورونتاو رایونودور. بۇندان باشقا داشکند، جیززخ و نامانقان ویلایتلرین‌ده قیزیل یاتاقلاری یئرلشیر.
اؤزبکیستان‌دا اۇران احتیاطی دا چوْخ‌دور. رادیواکتیو دمیرلارین احتیاطینا گؤره دونیادا ۷-جی یئری توتور. کشف اوْلونموش احتیاطی ایسه ۵۵ مین تون‌دور. اینقیچکی (سمرقند ویلایتی) و کویتاشادا (جیززخ ویلایتی) ایسه وولفرام یاتاقلاری ایله زنگین‌دیر.
اینضیباطی اراضی
اؤزبکیستان اراضی‌سین‌ده ۱۲ ویلایت، بیر موختار جومهوریتی وار. بۇ ویلایتلره بوخارا، جیززخ، نوای، قاشقادریا، سمرقند، سیردریا، سورخاندریا، داشکند، فرقانه، اندیجان، نامانقان، خارزم داخیل‌دیر. اؤزبکیستان مرکزی آسیانین ان چوْخ اهالی یاشایان حیصّه ‌سی‌دیر. بورادا ۲۹،۶ میلیون نفر اهالی یاشاییر. اتنیک ترکیبینه گؤره اهالینین ۸۲%-i اؤزبکلردیر. موستقیل‌لیک ایللرین‌ده اؤزبکیستان‌دا اقتصادیات، مدنیت، ایدمان و توریزم ساحه‌سین‌ده اهمیت‌لی اینکیشاف باش ورمیش‌دیر. اؤزبکیستان حال-حاضیردا کوریانین داوو آوتو کومپانییاسی ایله بیرلیک‌ده مینیک آوتوموبی‌لی، تۆرکیه‌نین سامکوج آوتو شیرکتلری ایله بیرلیک‌ده کیچیک آوتوبوسلار و یوک ماشینلاری، ژاپوننین ایزوسو موتور شیرکتی ایله بیرلیک‌ده آوتوبوس و یوک ماشینلاری اۆرتیم (تولید) ادیر. اؤزبکیستانین میلّی پولو سوم‌دور. اؤزبکیستان‌دا صحیّه‌نینین اینکیشافینا گئنیش دقت آیریلیر. اهالینین هر ۲۹۵ نفرینه ۱ حکیم (تراپوت) دوشور. عمومی‌لیک‌ده اؤلکه اراضی‌سین‌ده ۳۰۰۰ پولیکلینیکا فعالیّت گؤستریر. حال-حاضیردا اؤلکه‌ده ۶۰-دان چوْخ اؤزل کلینیکا وار. تخمیناً ۳۰۰۰ حکیم اؤزل قیسمتدا چالیشیر. اهالینین اوْرتا اۇزون اؤمورلولویو ۷۲ ایله برابردیر. دموقرافیک آرتیم ایلده هر ۱۰۰۰ نفره ۲۳ نفردیر.
اهالی‌سی
اؤزبکیستان مرکزی آسیا جومهوریتیلاری سیاهی‌سینا داخیل‌دیر. اراضی‌سینین بؤیوک حیصّه ‌سی آموردریا و سیردریا چایلاری آراسیندا یئرلشیر. اؤلکه‌نین عمومی ساحه‌سی رسمی معلوماتلارا اساساً ۴۴۸.۹ مین km² ، ۱ ژانویه ۲۰۱۳-جو ایله اوْلان معلوماتا اساساً دایمی اهالی‌سی ایسه ۲۹.۹۹۴.۶۰۰ نفردیر و اوْنون ۸۱.۷ %-i اؤزبکلردن عبارت‌دیر.
خالق
اؤزبکیستان اهالی‌سی‌نین چوخونلوغون تورک خالقلاری تشکیل ائدیرلر. اؤزبکیستان اهالی‌سی عومومیت‌ده اؤزبک تورکلری دیرلار و اؤزبک تورکجه‌سی نده دانیشیرلار. اؤزبک‌لردن سوْنرا قاراقالپاق‌لار و تاجیک‌لر ده بو اؤلکه‌ده یاشاییرلار.
معمارلیغی
اؤزبکیستان اراضی‌سی مدنی عابیده‌لرله اوْلدوقجا زنگین‌دیر. خصوصیله شهری و بۇ شهرلری بزه‌یه‌ن تاریخی و معمارلیق عابیده‌لری اؤزبک مدنیتینین آیریلماز حیصّه ‌لری‌دیر. داشکند، سمرقند، بوخارا، خیوه، کوکاند، ترمز، مویناک، شهریسبز – بونلار اؤزبکیستانین  ان مؤهوم شهرلرین‌دن‌دیر. سمرقند شهری زرفشان چایی وادی‌سین‌ده یئرلشیر و اؤزبکیستانین ایکینجی بؤیوک شهری‌دیر. اوْنون یاشی بابیل و روم شهرلرینین یاشی ایله مؤ قایسه اوْلونا بیلر. بعضی قایناق‌لر اوْنون یاشینین ۲۵۰۰ ایل اوْلدوغونو گؤستریر. بۇ شهری شاعرلر و تاریخچیلر "شرقین روم"سی، "گؤیلر آلتیندا اوْلان ان گؤزل شهر"، "شرق ایسلامینین میرواری‌سی" آدلاندیرمیشلار. بیبی خانیم مسجی‌دی، رقیستان میدانی، قور-امیر مووزولیی شهرین ان مؤهتشم معمارلیق عابیده‌لرین‌دن‌دیر. مووزلی‌ده امیر تیموردان و محمد سلطان‌دان باشقا، اۇلوقبی، میرانشاه، شاهروخ خان و امیر تیمورون معنوی معلمی میر سید باراکا دا دفن اوْلونموشلار. اۇلوق بیین حاکمیّتی دؤورونده امیر تیمورون قبرینین اۆزری توند یاشیل رنگ‌لی هاده (ژاده-متامورفیک، بزک داش) داشی ایله اؤرتولموش‌دور. تیمورون قبرینی ایکی دفعه آچماغا جهد اوْلونموش‌دور. بیرینجی دفعه بۇ جه‌دی ۱۷۴۰-جی ایلده نادر شاه افشار، ایکینجی دفعه ایسه ۱۹۴۱-جی ایلده سووت باستان شیناسلاری طرفیندن ادیلمیش‌دیر. سونونجولار طرفیندن قبیر داغیدیلمیش‌دیر. قئید ادک کی، تیمورون قبری ایله یاناشی، اۇلوقبیین ده قبری آچیلمیش‌دیر و اوْنلارین سکلتلری ۱۹۴۲-جی ایلین نویابیرین‌دا ایستالینقراد دؤیوشلری باشلایارکه‌ن تکرار همین یئرده دفن ادیلمیش‌دیر. بیبی خانیم مسجی‌دی تکجه سمرقندین و اؤزبکیستانین دییل بۆتون ایسلام تورکوستانینین تانینمیش تاریخی مسجی‌دی‌دیر. مسجیدین تیکینتی‌سینه ۱۳۹۹-جو ایلده تیمور هیندوستان یوروشلرین‌دن قاییتدیق‌دان سوْنرا باشلامیش و ۱۴۰۴-جو ایلده بیتمیش‌دیر. مسجید-سارایین هئیأتین‌ده بؤیوک مرمر قوران یئرلشیر. سمرقندین دیگر معجزه‌سی اوْلان رگیستان کومپلکسی شهرین اۆریی ساییلیر. بورادا اۆچ مدره‌سه اۇلوق بی مدره‌سه‌سی (۱۴۱۷-۱۴۲۰)، شعر-دور بی مدره‌سه‌سی (۱۶۱۹-۱۶۳۶)، تیلیا-کوری بی مدره‌سه‌سی (۱۶۴۶-۱۶۶۰) یئرلشیر.
گؤرمه‌لی یئرلر
اؤلکه‌ده مۆختلیف تاریخی عابیده، مسجید و موزه ییلر وار. اوْنلارین سیراسیندا بیبیخانیم مسجی‌دی، اۇلوقبی رصدخاناسی و مدره‌سه‌سی، شاخی زین‌دا مقبره‌سی، امیر تیمور و اوْنون نسلینین اۇیودوغو قور-امیر مووزولیی، آغ-سارای، رقیستان میدانینین آدینی چکمک اوْلار. تکجه اوْرتا آسیانین مقدس شهری آدلان‌دیریلان بوخارادا ۱۴۰-آ یاخین معماری عابیده‌سی وار. قدیم خیوه ایسه مۆختلیف عصر و خالقلارا مخصوص تاریخی عابیده‌لرین مکانی اوْلدوغو اۆچون ۱۹۶۷-جی ایلده، ایچان-قالا ایسه ۱۹۹۰-جو ایلده یونسکو-نون عوموم دونیا ارثینه داخیل ائدیلیب.
عنعنه‌لر
اؤزبکلره مخصوص اساس خصوصیتلردن بیری قوناقپرورلیک‌دیر. بورادا قوناق قارشیلاماق سوفره‌نین زنگین‌لیگی و عائله‌ده‌کی چاتیشمازلیقلاردان اؤنده دورور. ناهار و یا شام یمیینه دعوت‌دن ایمتیناع ائتمک دوزگون ساییلمیر، قوناق اۆچون‌سه ان اساسی دقیق‌لیک‌دیر. قوناق گدرکه‌ن سوونیر و اۇشاقلار اۆچون شیرنیات آپارماق آرزوولونان‌دیر. حؤرمت‌لی قوناقلاری او صاحبلری هئیأت‌ده قارشیلاییب حال-احوال توتدوق‌دان سوْنرا اوه دعوت ائدیرلر. سوفره‌یه ایلک اؤنجه شیرنیات، سوْنرا ایسه آغیر یئمکلر وریلیر. عومومیتله، اؤزبکلرده چاییچمه خصوصی مراسیم حساب اوْلونور. اوْنو کیشیلر دمله‌ییب پیاله‌لرده سوفره‌یه وریرلر. اگر قوناق او صاحبینین سویم‌لی‌سی‌دیرسه، اوْنون پیاله‌سینه چای آز سوزولور. بۇ، قوناقلا او صاحبی آراسینداکی قارشی‌لیق‌لی حؤرمتله ایضاح اوْلونور. بئله کی چایینی ایچ‌ن آدام یئنی‌دن اوْنا چای سوزولمه‌سینی خاهیش ادیر و بئله‌لیکله بۇ حال بیر نئچه دفعه تکرارلانیر. چاغریلمامیش قوناقلارا ایسه چایلا دولو پیاله وریلیر.
اؤزبکیستان جومهوریتی آنا یاساسی
اؤزبکیستان جومهوریتی آنا یاساسی ۱۹۹۲-جی ایل دکابیرین ۸-i اؤزبکیستان عالی شوراسینین ۱۲-جی سس‌سییاسینین ۱۱-جی چاغیریشین‌دا قبول اوْلون‌دو. آنا یاسا پرامبولادان، ۶ بؤلمه، ۲۶ فسیل و ۱۲۸ ماده‌دن عبارت‌دیر. بیرینجی بؤلمه آنا یاسانین تمل پرینسیپلرینی، ایکینجی بؤلمه اینسان و وطنداشلارین اساس حۆقوق، آزادلیق و وظیفه‌لرینین تأمیناتینی، اۆچونجو بؤمه دؤولتین ایقتیساس‌دی و سوسیال اساسلارینی، دؤردونجو بؤلمه ایدارتمه‌نی، اراضی و دؤولت ایستوکتورونو بللی ادیر، سونونجو بؤلمه ایسه آنا یاسایا دوزلیشلرین قایداسینی ایفاده ادیر. قئید ائتمک لازیم‌دیر کی، آنا یاسانین ۱۲۸ ماده‌سین‌دن ۶۰-ı اؤزبک خالقینین و وطنداشلارینین حۆقوقی ایستاتوسنا حصر ائدیلیب. آنا یاسانین قبول ائدیلدیی گون – ۸ دسامبر اؤلکه‌ده آنا یاسا گونو کیمی قئید ائدیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:اؤزبکیستان بؤلمه:اورتا آسیا بؤلمه:اورتا آسیا اؤلکه‌لری بؤلمه:دنیزه چیخیشی اولمایان اؤلکه‌لر بؤلمه:ایسلام ایش‌بیرلیگی تشکیلاتی اؤلکه‌لری بؤلمه:بیرلشمیش میلت‌لر اؤیه‌سی اؤلکه‌لر
بیانکا اشمیت
بیانکا اشمیت (اینگیلیسجه: Bianca Schmidt) (دوْغوم:January 23, 1990 قرا) بیر فوتبالیست. آلمان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
اوْیونلاری
Source:
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
نزدرو
نزدرو (چک‌جا: Nezdřev) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۲۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۲۳ نفر ایمیش و پلزن اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Nezdřev»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
ادوارد جی. مک‌کورماک.جی.
'''ادوارد جی. مک‌کورماک.جی.''' (اینگیلیسجه: Edward J. McCormack Jr.) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۹۲۳ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۹۷ میلادی ایلینده سرطان نوخوشلوق سبب ایله حیاتین دَییشدی.
۱۹۵۹-جو ایلده اوردون
بۇ مقاله ۱۹۵۹-جو ایلینده اوردوندا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۹-جو ایلده اؤلکه‌لر
یوخاری چات قیشلاق
یوخاری چات قیشلاق کندی (روستای چات قشلاق بالا) موغان بولگه سی نین، اونگوت بولومو و دوغو اونگوت قصبه سي نده یئرلیشیب.
اهالي
یوخاری چات قیشلاق کندی 1385 اينجي ايلين نوفوس سايي سي اساسي ندا، 97 نفر اهالي سي وار. بو كندين اهالي تورك دور لر و آذربایجان توركجه سی نده دانيشيرلار.
ایقتیصادیات
بو کندین اهالی سی اکینچیلیک و مال داوارچیلیغلا یاشاییش سورولر.
قایناقلار
بؤلمه:گئرمی بؤلگه‌سی‌نین کندلری بؤلمه:موغان (گئرمی) بؤلگه‌سی
شیناتال قصبه‌سی
شیناتال قصبه‌سی (فارسجا، دهستان شناتال)—غربی آذربایجان اوستانی‌‌ نین سالماس بؤلگه‌سی‌ نین کوهسار بؤلومو نده یئرلشن قصبه..
شیناتال قصبه‌سی‌نین مرکزی کؤزه‌رش کندی‌دیر.
اهالیسی
1385-جی ایل نوفوس ساییمنا اساساً، قصبه‌ اهالیسی10,950 نفر 1,955عاییله‌دن عیبارت ایدی.
اتک‌یازی‌لار
بؤلمه:سالماس بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری بؤلمه:سالماس بؤلگه‌سی
تامقان شاد
تامقان شاد — گؤی تورک شاهزاده‌سی. ایستمی خاقانین اوْغلو ایدی. 576-جێ ایلده آتاسی ایستمی خاقان اؤلنده ایدیل چایی بؤلگه‌سینه قارداشی تاردو خاقان طرفیندن گؤندریلمیشدی. تامقان شاد هم ده بیزانس ایمپریاسی ایله علاقه‌‌لردن مسئول شخص ایدی. بیزانسلیلارین اوْنلارا خیانت ائده‌رک آوارلارلا مۆقاویله ایمضالاماسینا هیددتلنه‌رک بیزانسین قارا دنیز ساحلی بؤلگه‌سینی و کریمه نی اله کئچیره‌رک گؤی تورک دؤولتینه بیرلشدیرمیشدی.
اؤلومو
تامقانین اؤلوم تاریخی بللی دئيیل. لاکین آپا خاقانین طرفینی تۇتدوغو بیلینیر. چوْخ گۆمان 584-جۆ ایلدن سوْنرا وفات ائتمیشدیر.
قایناقلار
بؤلمه:گؤی تورک شاهزاده لری بؤلمه:گؤی‌تورکلر
مونیکا دوران
مونیکا دوران (اینگیلیسجه:Monica Duran) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:کولورادو دموکراتلاری بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی قادین سیاستچیلر بؤلمه:شاین، وایومینق سیاستچیلری بؤلمه:۱۹۶۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار
سایدناقار
سایدناقار (اینگیلیسجه:Saidnagar) هیندوستان اؤلکه‌سینین اوتار پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
داستین هافمن
داستین هافمن (اینگیلیسجه: Dustin Hoffman) آمریکالی فیلم یؤنئتمنی و اوْیونچو. کالیفورنیا ایالتینده دۆنیایا گؤز آچیب. 1960 - گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dustin Hoffman»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
چیاخچین
چیاخچین (لهیستانجا: Ciachcin) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ماسوویان اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 170 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ciachcin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
رورکلا
رورکلا (Rourkela) هیندوستاندا یئر آلان بیر شهردیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:هیندوستان شهرلری
مالی کالتای
مالی کالتای (Maly Kaltay Малый Калтай) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آلتای دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:آلتای دیارین کندلری