cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
جورج لاورنس
جورج لاورنس (George Laurence) کانادالی بیلیم اینسانی. ۸۲  ایل عومر ائله‌ییب و ۰۶ نوامبر ۱۹۸۷ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. جورج لاورنس دالهاوزی بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«George Laurence»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
اۆچونجو جیمز (ایسکاتلند)
اۆچونجو جیمز (ایسکاتلند) (اینگیلیسی‌جه: James III of Scotland) بیر شاهزاده ایدی. ۳ آقوست ۱۴۶۰ – ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب. مسیحیت دینینه اعتیقاد ائتمیشدی. آتاسی ایکینجی جیمز (ایسکاتلند) دیر.
بؤلمه:شاهلار
جان لاپورت
جان لاپورت (اینگیلیسجه:John Laporte) آمریکالی سیاستچی.
قوووشوویتسه
قوووشوویتسه (لهیستانجا: Gołuszowice) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و اوپوله اوستانیندا یئرلشیر.
جان لاپورت
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۹۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۶۲-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:فیلادلفیا سیاستچیلری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
قوووشوویتسه
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gołuszowice»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
تپه‌رش (قوشاچای)
اهالی
بو کندین ۱۳۸۵ -نجی ایلین نفوس سایینا گؤره ۶۴۴ نفر(۱۵۱ عائیله) اهالیسی واردیر.
ایقتیصادیات
اهالی‌نین چوخو مالدارلیق و اکینچیلیکله مشغول اولورلار.
دیل و مذهب
بو کندین بوتون اهالیسی تورکلر و شیعه دیرلر.
قایناقلار
بؤلمه:میاندوآب بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری
شاهانا گوسوامی
شاهانا گوسوامی (اینگیلیسجه: Shahana Goswami)، (هیندیجه: शहाणा गोस्वामी) هیندوستانلی اوْیونچو ۶ مئی ۱۹۸۶ ‏ میلادی تاریخینده یئنی دهلی شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Shahana Goswami»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:هیندوستانلی قادین اویونچولار
فرد اچ. براون
'''فرد اچ. براون''' (اینگیلیسجه:Fred H Brown) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. دارتموث کالجی دا درس اوْخویوب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۷۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۵۵-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:نیوهمپشایر سناتورلار بؤلمه:نیوهمپشایر دموکراتلاری بؤلمه:نیوهمپشایر دوغوملو بئیسبالچیلار
احمد عسیری (فوتبالیست، دوغوم ۱۹۸۸)
احمد عسیری (فوتبالیست، دوغوم ۱۹۸۸) (اینگیلیسجه: Ahmed Assiri (footballer, born 1988)) (دوْغوم:December 3, 1988 عربیستان) بیر فوتبالیست. التقدم فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:الاتفاق کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:نجران کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:التقدم کولوبونون اویونچولاری
شدس
شدس (اینگیلیسیجه: Shods) میصر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
آر. ای. سالواتوره
'''آر. ای. سالواتوره''' (R. A. Salvatore) آمریکالی رومانچی و یازیچی - .۲۰ ژانویه ۱۹۵۹ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. اوْ، اثرلرینی اینگیلیس دیلینده یازیب.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:آمریکا یازیچیلاری
لیبهوشس
لیبهوشس (چک‌جا: Libhošť) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۶۸۰ نفر ایمیش. گئنیش‏لیگی ۸٫۱۹ کیلومتر موربّع ایدی و موراوی-سیلزی اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Libhošť»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
تروی، باتی ویرجینیا
تروی (اینگیلیسجه: Troy, West Virginia) آمریکانین باتی ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
لیبهوشس
قایناق‌لار
بؤلمه:چک شهرلری
تروی، باتی ویرجینیا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آیفون ۵
آیفون ۵ اپل شیرکتی طرفیندن تولید اوْلونان موبایل. آیفون ۴اس-دن سوْنرا بازارا عرضه اوْلوب. بۇ جیهاز آیفون ۵اس موبایلین خلف و جدی حساب اوْلونور.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«IPhone 5»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۵ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:موبایل
کاستل ایوانو
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Castel Ivano»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
سان مییان د لارا
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
آکواباق، نیویورک
آکواباق، نیویورک (اینگیلیسجه:Aquebogue, New York ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۴۳۸ نفر ایمیش و ۱۰٫۱ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۲ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و نیویورک ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Aquebogue, New York»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
سانتین (فلاونول)
سانتین (فلاونول) (Santin (flavonol)) بیر شیمیایی ماده.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Santin (flavonol)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
اوخلا (هیندوستان)
اوخلا (هیندوستان) (اینگیلیسجه:Okhla) هیندوستان اؤلکه‌سینین دهلی ایالتینده بیر محله دیر. بۇ محله‌ده هیندی دیل و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
وونساکیت، گونئی داکوتا
وونساکیت، گونئی داکوتا (Woonsocket, South Dakota) آمریکانین گونئی داکوتا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۲٫۰۵ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۶۵۵ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۳۲۴٫۲ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. وونساکیت دنیز سئوییه‌سیندن ۳۹۸ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:گونئی داکوتا ایالتین شهرلری
فولاد بلبلاوغلو
فولاد بلبلاوغلو (اینگیلیسجه: Polad Bülbüloğlu) بسته‌چی، اویونچو، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، فولکور موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. فولاد بلبلاوغلو ۴ فوریه ۱۹۴۵ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
کریستوفر لارکین (اویونچو)
کریستوفر لارکین (اویونچو) (اینگیلیسجه: Christopher Larkin (actor)) آمریکالی اوْیونچو. ۲ اوْکتوبر ۱۹۸۷ ‏ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب. 2001–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
عبدالسلام وعدو
عبدالسلام وعدو (اینگیلیسجه: Abdeslam Ouaddou)مراکشلی فوتبال اوْیونچوسو. مراکش میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
فولاد بلبلاوغلو
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
کریستوفر لارکین (اویونچو)
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Christopher Larkin (actor)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
عبدالسلام وعدو
اوْیونلاری
{| class="wikitable collapsible collapsed" ! # ! Date ! Venue ! Opponent ! Score ! Result ! Competition
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
کریستوفر لارکین (اویونچو)
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
کوپنهایم
کوپنهایم (Kuppenheim) آلمانین  بادن-وورتمبرق ایالتینده یئر آلان بیر شهردیر و ۱۲۷ متر دنیز سوییه‌سیندن اۇجالیقی وار. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۷۶۲۰ نفر دیر. بۇ شهرین ۱۸٫۰۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
ائشیک باغلانتی‌لار
www.kuppenheim.de کوپنهایم شهرین رسمی وب سایتی
قایناق‌لار
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp - آلمانین آمار  ایداره سی
بؤلمه:آلمان شهرلری
سوت کونقرزس
سوت کونقرزس (اینگیلیسجه: South Congress) آمریکادا یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
سیکام
سیکام (اینگیلیسجه: Secom) سهامی عام و یا خالقا آچیق شیرکتدیر. بۇ شیرکت گوون‌لیق ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Secom»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
اودو لاتک
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
سندستون، ویرجینیا
سندستون، ویرجینیا (اینگیلیسجه:Sandston, Virginia ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۵۷۱ نفر ایمیش و ۲۵٫۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و ویرجینیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sandston, Virginia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
تاییور
تاییور (اینگیلیسجه:Thaiyur) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
ویلیسووو
ویلیسووو (Vilisovo Вилисово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و پرم دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
۱۹۵۹-جو ایلده ژاپون
بۇ مقاله ۱۹۵۹-جو ایلینده ژاپوندا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
اؤلوملر
<!--
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۹-جو ایلده ژاپون بؤلمه:۱۹۵۹-جو ایلده اؤلکه‌لر
کارول الت
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Carol Alt»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ایوالدو سیلوا دوس سانتوس
ایوالدو سیلوا دوس سانتوس (اینگیلیسجه: Evaldo Silva dos Santos)برزیللی فوتبال اوْیونچوسو و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
جالیا (امرلی)
جالیا (امرلی) (اینگیلیسجه:Jalia (Amreli)) هیندوستان اؤلکه‌سینین قجرات ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کندین اۆز اؤلچومو ۵۰ کیلومتر موربّع دیر. بۇ کنده قجراتی دیلی و هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
رود سیلوا (سیاستچی)
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۷۰-جی ایل‌لرده دوْغولانلار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:نیوآرک، نیوجرسی دوغوملو ایش آداملاری بؤلمه:پیسکتاوای، نیوجرسی دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بو بروس
بو بروس (اینگیلیسجه: Bo Bruce) اینگیلیسلی شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. بو بروس ۲۵ نوْوامبر ۱۹۸۴ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
داوید اوسپینا
داوید اوسپینا (اینگیلیسجه: David Ospina) (دوْغوم:August 31, 1988 Medellín) بیر فوتبالیست. کولومبیا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و قولر موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۴ و فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:فوتبال قولرلری بؤلمه:۲۰۱۴ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:اتلتیکو ناسیونال کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:نیس کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:آرسنال کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ناپولی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اویونچولار
وینچزتر، ویرجینیا
وینچزتر (اینگیلیسجه: Winchester, Virginia) آمریکانین ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر. بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۷۵۲ -جی ایلده قۇیولموش‌دور. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۸۱۰۸ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:وینچزتر، ویرجینیا بؤلمه:ویرجینیا شهرلری بؤلمه:آمریکا شهرلری
اۆچونجو جوْرج
{{Infobox royalty| name = George III| image = Allan Ramsay - King George III in coronation robes - Google Art Project.jpg| caption = Coronation portrait by Allan Ramsay, 1762| alt = Full-length portrait in oils of a clean-shaven young George in eighteenth century dress: gold jacket and breeches, ermine cloak, powdered wig, white stockings, and buckled shoes.| reign = 25 October 1760 – 29 January 1820| coronation = 22 September 1761| cor-type = britain| succession = {{plainlist|*King of Great Britain and Ireland{{efn|name=note 1|King of the United Kingdom from 1 January 1801 onwards, following the Acts of Union 1800.}}*Elector of Hanover{{efn|name=note 2|King of Hanover from 12 October 1814 onwards.}}}}
اۆچونجو جرج (پادشاهی متحده) (اینگیلیسی‌جه: George III of the United Kingdom) بیر شاهزاده ایدی. ۲۵ اوکتوبر ۱۷۶۰ – ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب.
بؤلمه:شاهلار
سوسان کاستیلو
سوسان کاستیلو (اینگیلیسجه: Susan Castillo) آمریکالی سیاستچی قادین ، دموکرات حزبینین عوضوو. اورقن ایالتی بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۵۱ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:اورقن دموکراتلاری
والدنیا وین
والدنیا وین (اینگیلیسجه:Valdenia Winn) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. کانزاس بیلیم‌یوردو دا درس اوْخویوب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:کانزاس دموکراتلاری بؤلمه:کانزاس‌سیتی، کانزاس سیاستچیلری بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی قادین سیاستچیلر
آلاکناندا چایی
آلاکناندا چایی (Alaknanda River، Alaknanda، Alaknanda (rivière)، Алакнанда) هیندوستان اؤلکه‌سینده یئرلشن بیر چای. اۇزونلوغو۱۹۰ کیلومتر دیر. بۇ گۆن آلاکناندا چاییندان ثانییه‌ده ۴۳۹٫۳۶ متر مکعب سۇ آخیر. و گنگنا تؤکولور.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Alaknanda River»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چایلار
سان جیورجیو ایونیکو
سان جیورجیو ایونیکو (ایتالیاجا: San Giorgio Ionico) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۵۹۷۵ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۷۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و پولیا (ایتالیا) اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«San Giorgio Ionico»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
۱۹۲۸-جی ایلده ایتالیا
بۇ مقاله ۱۹۲۸-جی ایلینده ایتالیادا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۲۸-جی ایلده ایتالیا بؤلمه:۱۹۲۸-جی ایلده اؤلکه‌لر
هنریویل، ایندیانا
هنریویل، ایندیانا (اینگیلیسجه:Henryville, Indiana ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۹۰۵ نفر ایمیش و ۷٫۵ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۵۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و ایندیانا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Henryville, Indiana»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قمینا سانتوک
قمینا سانتوک (لهیستانجا: Gmina Santok) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 168.3 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و لوبوسکی اوستانیندا یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Santok»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بیلیتسه (پژتسه)
بیلیتسه (پژتسه) (لهیستانجا: Bielice, Pyrzyce County) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و باتی پومرانی اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 560 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bielice, Pyrzyce County»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
نیوارک، کالیفورنیا
نیوارک (اینگیلیسجه: Newark, California) آمریکانین کالیفورنیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۴۸۱۹۸ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:نیوارک، کالیفورنیا بؤلمه:کالیفورنیا شهرلری بؤلمه:آمریکا شهرلری
پالاسیس د لا سیرا
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
۱۷۹۲-جی ایلده هولند
بۇ مقاله ۱۷۹۲-جی ایلینده هولنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
فانت، تکزاس
فانت (اینگیلیسجه: Fannett, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۱-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۲۲۵۲ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
برایان جکسون
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۳۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:واتون-آن-تیمز دوغوملولار بؤلمه:آرسنال کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:لیتون اورینت کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:لیورپول کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:پورت ویل کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:پیتربورو یونایتد کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:لینکولن سیتی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:بارتون آلبیون کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:بوستون یونایتد کولوبونون اویونچولاری
قورقن خاچاتریان
قورقن خاچاتریان (اینگیلیسجه: Gurgen Khachatryan) (دوْغوم:March 5, 1988) بیر فوتبالیست. هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
سانتونین (شیومی)
سانتونین (شیومی) (Santonin، Сантонин، سانتونين) بیر اورقانیک بیلشیک. کتون  کیمی تانینیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Santonin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
چوکالی، روسیه
چوکالی، روسیه (Chukaly Чукалы) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
نوووی-نا-لوخت
نوووی-نا-لوخت (Novoye-na-Lukhte Новое-на-Лухте) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
ادوین هنری فیتلر
ادوین هنری فیتلر (اینگیلیسجه:Edwin Henry Fitler) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:پنسیلوانیا جومهوریتچیلر بؤلمه:فیلادلفیا سیاستچیلری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
فاتورپا
فاتورپا (اینگیلیسجه:Fatorpa) هیندوستان اؤلکه‌سینین قوا ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۴۷ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
قوبادلی
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
میکی کاری
میکی کاری (اینگیلیسجه: Mickey Curry) موسیقیچی - راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. میکی کاری ۱۰ ژوئن ۱۹۵۶ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ویلیام آدامز
ویلیام آدامز (اینگیلیسجه: William Addams) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۷۷۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۵۸ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۷۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۵۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:پنسیلوانیا دموکراتلاری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۱۷۷۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۵۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
جورج ام. داویسون
'''جورج ام. داویسون''' (اینگیلیسجه: George M. Davison) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. ۱۸۵۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۱۲ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
جفری جونز
جفری جونز (اینگیلیسجه: Jeffrey Jones) آمریکالی اوْیونچو. ۲۸ سپتامبر ۱۹۴۶ ‏ ایلینده نیویورک ایالتینده دۆنیایا گؤز آچیب. 1970–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jeffrey Jones»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
لیک، اوکلاهوما
لیک، اوکلاهوما (اینگیلیسجه:Lake, Oklahoma ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و اوکلاهوما ایالتینده یئرلشیب.
رستم میر لاشاری
رستم میر لاشاری (اینگیلیسجه: Rostam Mirlashari) ایرانلی آلبوم یاپیمجیسی، شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. رستم میر لاشاری ۲۲ ژانویه ۱۹۶۱ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
شامیتا شتی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Shamita Shetty»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:هیندوستانلی قادین اویونچولار
جوزف ان. دولف
'''جوزف ان. دولف''' (اینگیلیسجه:Joseph N Dolph) آمریکالی وکیل، سیاستچی ، سناتور و جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. پورتلند شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:اورقن سناتورلار بؤلمه:۱۸۳۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:اورقن جومهوریتچیلر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
ایچ. آر. مکمستر
'''ایچ. آر. مکمستر''' (H. R. McMaster، دوْغوم تاریخ:July 24, 1962) آمریکالی یازیچی
یاشاییش
بۇ آمریکا یازیچی فیلادلفیا پنسیلوانیا ایالتیندا آنادان اوْلوب.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا یازیچیلاری بؤلمه:فیلادلفیالی نیظامیلر
ماریون، آلاباما
ماریون، آلاباما (Marion, Alabama) آمریکانین آلاباما ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۲۷٫۶۱  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۳۶۸۶ نفر و اها‌لی سیخلیغی ۱۲۴٫۳۱ اینسان کیلومتر موربّع دیر. بۇ شهر ۱۱۴ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Marion, Alabama»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آلاباما شهرلری
مونته‌متسو
مونته‌متسو (ایتالیاجا: Montemezzo) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۷۰ نفر ایمیش. و لومباردیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Montemezzo»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
اۆچونجو جان دی موبری، ین دوک نورفوک
اۆچونجو جان دی موبری، ین دوک نورفوک (اینگیلیسی‌جه: John Mowbray 3rd Duke of Norfolk) بیر شاهزاده ایدی.
هندریک بونمان
هندریک بونمان (اینگیلیسجه: Hendrik Bonmann) (دوْغوم:January 22, 1994 اسن) بیر فوتبالیست. مونیخ ۱۸۶۰ فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و قولر موقعیتینده اوْیناییب.
اۆچونجو جان دی موبری، ین دوک نورفوک
بؤلمه:شاهلار
هندریک بونمان
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
کالرا (هیندوستان)
کالرا (هیندوستان) (اینگیلیسجه:Kalra) هیندوستان اؤلکه‌سینین پنجاب ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۴۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده پنجابی دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
ایستودیو مایکروسافت
ایستودیو مایکروسافت (اینگیلیسجه: Microsoft Studios) بیر شیرکت دیر. بۇ شیرکت ویدئو اوْیون ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Microsoft Studios»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
دنیل اوتوی
دنیل اوتوی (اینگیلیسجه: Daniel Auteuil) فرانسه‌لی اوْیونچو. 1974–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Daniel Auteuil»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فرانسه‌لی کیشی اویونچولار
لیبورن، باتی ویرجینیا
لیبورن (اینگیلیسجه: Lyburn, West Virginia) آمریکانین باتی ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
کیوتو
کیوتو ;  ژاپون اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و کیوتو اوستانینده یئرلشیب. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱٬۴۷۵٬۱۸۳ نفر دیر.
قایناقلار
بؤلمه:ژاپون شهرلری بؤلمه:ژاپون
رشید نتوری
رشید نتوری (اینگیلیسجه: Rachid Natouri) الجزاییرلی فوتبال اوْیونچوسو. الجزاییر میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
آذر نفیسی
ساغ|بندانگشتی|.
آذر نفیسی (Azar Nafisi) یازیچی - اوْ، اثرلرینی اینگیلیس دیلینده یازیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Azar Nafisi»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:اینگیلیس یازیچیلاری
هادلئی، ماساچوست
هادلئی (اینگیلیسجه: Hadley, Massachusetts) آمریکانین ماساچوست ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۵۲۵۰ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:هادلئی، ماساچوست بؤلمه:آمریکا شهرلری
ماجنا (هیندوستان)
ماجنا (هیندوستان)(اینگیلیسجه:Majna) هیندوستان اؤلکه‌سینین باتی بنقال ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده بنقال دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
بووسوو
بووسوو (چک‌جا: Bousov) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۲۰ نفر ایمیش. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bousov»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
کولپا, بالاقات دیستریکت
کولپا, بالاقات دیستریکت (اینگیلیسجه:Kulpa, Balaghat district) هیندوستان اؤلکه‌سینین مادیا پرادش ایالتینده بیر کند دیر.
سلمان ممتاز
سلمان ممتاز (Salman Mümtaz)(سلمان محمدامین اوغلو عسگروف‎؛ د. 20 مئی 1884، شکی، گنجه قوبرنیاسی، روسیه ایمپراتورلوغو؛ اؤ. 6 سپتامبر 1941، اوْریوْل، اوْرلوْو ویلایتی، شوروی ) — آذربایجانلی شاعیر، ادبیاتشوناس، متن‌شوناس و بیبلیوقراف، اورتا عصر الیازمالاری‌نین کولکسیونچوسو، 1934-جو ایلدن آذربایجان یازیچی‌لار بیرلیگی‌نین عوضوو، شوروی علم‌لر آکادمی‌سی‌‌نین آذربایجان شؤعبه‌سی دیل و ادبیات اینستیتوتو ادبیات سکتورونون 1-جی کاتقوری‌سینده  تدقیقات ایشچیسی، آذربایجان دؤولت علمی-تدقیقات اینستیتوتونون آذربایجان ادبیاتی شؤعبه‌سی‌نین مودیری (1929-1932).
کولپا, بالاقات دیستریکت
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
سلمان ممتاز
سلمان ممتاز عشق‌آباد دا تحصیل آلیب. 1910-جو ایلدن " موللا نصرالدین "  و دیگر درگی‌لرده شعیرلر و فلیئتون‌لاری ایله دینی فاناتیزم و خورافاتا قارشی چیخیش ائتمیشدیر. او، دوغما آذربایجان دیلی ایله یاناشی فارس، عرب، روس، تورک و اوردو دیل‌لرینی منیمسه‌میشدی. سلمان ممتاز عمادالدین نسیمی، قؤوسی تبریزی، موللا پناه واقف، قاسم بیگ ذاکر، میرزه شفیع واضح و دیگر آذربایجان کلاسیک‌لری‌نین اثرلرینی نشره حاضیرلامیشدی. 1927-1928-جی ایل‌لرده آذربایجان آشیق پوئزیاسی‌نین نومونه‌لرینی ایکی جیلدده نشر ائتدیرمیشدی. او، همچنین ختایی، فضولی و دیگرلری‌نین علمی-تنقیدی متن‌لرینی ترتیب ائتمیشدی.
ائرکن ایل‌لری
سلمان محمدامین اوغلو عسگروف 20 مئی 1884-جو ایلده نوخانین (ایندیکی آذربایجان جومهوریتی‌ نین شکی شهری) گنجه‌لی محلّه‌سینده آنادان اولوب. سلمان‌ین آتاسی محمدامین تاجیر ایدی و عاییله‌سی اوزون مودّت اورتا آسیا دا یاشامیشدی.
سلمان‌ین باباسی آغاعلعسگر چوخ وارلی ایدی. او وفات ائتدیکدن بیر مودّت سونرا حیات یولداشی دا دونیاسینی دَییشیر، ائوی ده یانیر. کیمسه‌سیز قالمیش اوغلو محمدامین وار-دؤولت‌لرینه یییه‌لنمیش عمی‌سینه سیغینیر، زرگر یانیندا ایشله‌ییر. او، مشهده زیارته گئدیر. قاییداندا یولونو عشق‌آباددان سالیر، چونکی ائشیتمیشدی کی، بورادا تورپاق‌لار چوخ اوجوز قیمته ساتیلیر. مشهدی محمدامین شکی‌دن گتیردیگی قیزیللا عشق‌آباددان خئیلی تورپاق آلیر، اؤزونه یورد سالیر. او، آز واختدا کاروانسارا و دزگاه یییه‌سی اولور. شکی‌ده یاشایان عاییله‌سینی عشق‌آباددا تیکتیردیگی یئنی مولکونه گتیرمگه حاضیرلاشان محمدامین، 1887-جی ایلده 32 یاشیندا آغ‌جیگر ایلتیهابیندان وفات ائدیر.
1900-جو ایلده محمدامین‌ین حیات یولداشی مشهدی زهرا خانیم (1865-1938) اؤزونون کیچیک قارداشی کربلایی عسگری باکی‌دان گؤتوروب عشق‌آبادا گئدیر، محمدامین‌ین وار-دؤولتینه یییه‌له‌نیر. اوغلان‌لاری سلمانلا عسگری ده عشق‌آبادا گتیریر. سونرا بؤیوک قارداشی کربلایی مؤوسومو ده یانینا آپاریر. میرزه فتحعلی آخوندزاده ایله قوهوملوق علاقه‌لری اولان زهرا خانیم، دوشونجه‌لی و باجاریقلی قادین ایدی. او، ایری بیر صاندیق آلیر، اوغلان‌لاری بؤیوینه‌دک ساندیغی قیزیللا دولدورور (همین قیزیل‌لاری بیر قدر سونرا سلمان ممتاز آذربایجان الیازما کیتاب‌لارینی آلماغا و خئیریه ایشلرینه خرجله‌دی).
کارول سوزی
کارول سوزی (اینگیلیسجه: Carol Ann Susi) آمریکالی اوْیونچو ۶۲  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۱۱ نوْوامبر ۲۰۱۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
سلمان ممتاز
ائرکن ایل‌لری
اوشاقلیق ایل‌لریندن سلمان ممتاز علمه بؤیوک ماراق گؤستریر؛ فارس و عرب دیل‌لرینی موکمّل بیلیردی. او، عشق‌آباددا تحصیل آلمیش، فارس و عرب دیل‌لرینی ده اورادا اؤیرنمیشدی. بورادا میرزه اسدالله آدلی موعلیمدن فارس و عربجه یاناشی اوردو دیلی ده منیمسه‌میشدی. 1893-جو ایلده 9 یاشلی سلمان‌ین عشق‌آباددا میرزه علی اکبر  صابر ایله گؤروشو اولور. بو گؤروشله ممتازدا ادبیاتا هوس یارانیر. 3 آی موللا یانیندا درس کئچمیش سلمان 22 یاشینادک گئجه-گوندوز اؤز اوزرینده جیدی چالیشیر، فارس، عرب، روس، اوردو دیل‌لرینه یییه‌له‌نیر، حافیظه‌سی ایله شرق ادبیاتی‌نین اینجی‌لرینی منیمسه‌ییر. سلمان‌ین قووّتلی ذکاسی اولدوغو اوچون، او، بیر چوخ شعیرلری ازبرله‌میشدی. ایسلام خالق‌لاری‌نین دیل‌لرینی بیلمه‌سی اوندا شرق ادبیاتینا قارشی ماراق یاراتمیشدی.
کارول سوزی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Carol Ann Susi»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
سلمان ممتاز
ائرکن ایل‌لری
داییسی کربلایی مؤوسومون دزگاهیندا تیجارتله مشغول اولان سلمان، تورک (آذربایجان) الیازمالارینی توپلاماغا باشلاییر.
" موللا نصرالدین "  درگیسی‌ ایله امکداش‌لیق
بندانگشتی|[[عاشق‌آباد|عشق‌آباد گیمنازیاسینی بیتیرمیش میر فتاح موسوی و اونا درس دئین سلمان ممتاز. گیمنازییانی بیتیرن گون، عشق‌آباد. ]] تورک ادبی تنقیدچیسی یاووز آکپینارین سؤزلرینه گؤره 1908-1909-جو ایل‌لرده تیفلیس‌ده  " موللا نصرالدین درگیسی "  چیخدیقدان سونرا سلمان ممتاز دا بو ساتیریک درگی‌نین یازیچی‌لاری آراسیندا یئر آلدی. عئینی زاماندا کلاسیک‌ طرزده شعیرلر ده یازیردی. عشق‌آباددا دوستلاری ایله بیرلیکده ادبی مجلیس قورموشدو. 1908-1909-جو ایل‌لرده ممتاز سونرادان باشدا  " موللا نصرالدین درگیسی "  اولماقلا، همچنین آذربایجان مطبوعاتی‌نین دیگر اورقان‌لاریندا درج ائدیلمیش ساتیریک شعیرلری و مقاله‌لری ایله اوخوجولارین دیقتینی چکدی. یاووز آکپینارین یازدیغینا گؤره، "ممتاز اثرلرینده اوخوجویا اؤز اؤلکه‌سینه و میلتینه سئوگیسینی بیلدیریر، ایجتیماعی حیاتداکی چاتیشمازلیق‌لاری نوماییش و ایفشا ائدیردی. "
آذربایجان ادبیاتشوناسی و تاریخچیسی عدالت طاهرزاده‌نین ایفاده‌لرینه گؤره، 1906-جی ایل اونون دوشونجه‌لرینده دؤنوش یارادیر: عشق‌آبادا گلن ممتاز  "موللا نصرالدین "  مجموعه‌سی ایله یازیشیر، اونا چوخلو خبرلر، بعضاً ده شعیرلر گؤندریر. عبدالرحیم بیگ حاقوئردی‌یئف و قوربانعلی شریف‌زاده ایله بیرگه یازدیغی، 1908-جی ایلده  "موللا نصرالدین "  درگیسینده چیخان  " موزالان بیگین سیاحتنامه‌سی "  اونون یارادیجی‌لیق اوغورلاریندان بیری ساییلیر. 1910-جو ایلده میرزه علی اکبر  صابرله ایکی هفته‌لیک ایکینجی گؤروشو اونو ادبیاتا داها دا باغلاییر: صابرین ممتازی هوس‌لندیریلمه‌سیندن سونرا  " موللا نصرالدین "  درگیسینده اونون  " خورتدان بیگ "  ایمضاسی گؤرونمگه باشلاییر.
1913-جو ایلده تیفلیس‌ده ایلک کیتابی  " سئیید احمد هاتف ایصفاهانی‌نین ترجیعبندی و ترجومه‌یی-حالی "  اثرینی میرزه جلیل محمدقولوزاده‌ ین  " غئیرت "  مطبعه‌سینده نشر ائتدیریر. 3 آی تیفلیس‌ده قالان سلمان عسگرزاده ادبیات، تاریخ و اینجه صنعتی دریندن بیلن عباس صحت ایله تانیش اولور، 2 ایل اؤنجه دونیاسینی دَییشمیش میرزه علی اکبر صابرین  " هوپ‌هوپ‌نامه "  کیتابینی نشر ائتدیرمه‌سینده اونا اؤنملی یاردیم گؤستریر. تیفلیس‌ده میرزه جلیل ایله دوست‌لاشان ممتاز  " موللا نصرالدین "  درگیسینی هرطرفلی مالیه‌لشدیریر.[9] 1913-جو ایلده  " ایقبال "  قزئتی قافقازدا دؤورونون 11 موعاصیر شاعیریندن بیری اولان سلمان ممتاز حاقیندا یازیردی: " سلمان عسگروف و یا لقبی ایله ممتاز " موللا نصرالدین "  درگیسینده اؤزونون 12 پورمعنا شعیری ایله میلتین نؤقصان‌لارینی گؤستریر، نیجاتینا یول گؤسترمکده قلمی ایله خیدمت ائدیر. " سلمان ممتاز 1916-جی ایلده عشق‌آباددا جلیل محمدقولوزاده‌نین  " اؤلولر "  اثری‌نین صحنه‌یه قویولماسی اوچون چوخ چالیشسا دا، یئرلی حاکیمیت اورقان‌لاری بونا ایجازه وئرمه دی.
سلمان ممتاز 1918-جی ایله قدر عشق‌آباددا  " موللا نصرالدین "  درگیسینده شعیرلر و فلیئتون‌لاری ایله دینی فاناتیزم و خورافاتا قارشی چیخیش ائتمیشدیر. ممتاز  " موللا نصرالدین "  درگیسی‌‌نین اورتا آسیا و دیگر بؤلگه‌لرده یاییلماسیندا دا اؤز کؤمگینی گؤستریردی.
اتک یازی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
کوبفربرق
کوبفربرق (Kupferberg) آلمانین  بایرن ایالتینده یئر آلان بیر شهردیر و ۴۶۷ متر دنیز سوییه‌سیندن اۇجالیقی وار. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۰۹۳ نفر دیر. بۇ شهرین ۸٫۲۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
ائشیک باغلانتی‌لار
CSU www.stadt-kupferberg.de کوبفربرق شهرین رسمی وب سایتی
قایناق‌لار
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp - آلمانین آمار  ایداره سی
بؤلمه:آلمان شهرلری
آیفون ۴اس
آیفون ۴اس اپل شیرکتی طرفیندن تولید اوْلونان موبایل. آیفون ۴-دن سوْنرا بازارا عرضه اوْلوب. بۇ جیهاز آیفون ۵ موبایلین خلف و جدی حساب اوْلونور.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«IPhone 4S»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۵ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:موبایل
سانتونیک اسید
سانتونیک اسید (Santonic acid) بیر شیمیایی ماده. کتون  کیمی تانینیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Santonic acid»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
تبریز
تبریز — ایرانؽن اَن بؤیۆک شهرلریندن بیری، آذربایجانؽن اَن بؤیۆک شهری و شرقی آذربایجان اۇستانی ‌نین مرکزی‌دیر. بۇ شهرین نۆفۇسۇ، ۲۰۱۶-جی میلادی ایلده ۱٬۷۷۳٬۰۳۳ نفر ایمیش و بۇ اساسدا آذربایجانین ان بؤیۆک کلان‌شهری و اَن چوْخ نۆفۇسلۇ شهری‌دیر؛ هابئله ایرانؽن اۆچۆنجۆ بؤیۆک کلان‌شهری و بئشینجی اَن نۆفۇسلۇ شهری سایؽلؽر. بۇ شهرده چوْخلۇ فابریکالار (کارخانالار) یئرلشیب‌دیر و ایرانؽن اَن بؤیۆک صنعتی شهرلریندن بیری‌دیر. قۇزئی‌دن عئینالی داغؽنا، گۆنئی‌دن سهند داغؽنا و باتؽ‌دان تبریز چؤلۆنه محدۆد'دۆر. تبریز شهری اؤز تاریخینده نئچه بؤیۆک سۆلاله‌نین پایتختی اوْلۇبِ اوْ جۆمله‌دن بؤیۆک سلجۇقلۇ ایمپیراتۇرلۇغۇ (آذربایجان آتابیگ‌لری)، خارزمشاهلار دؤولتی، ائلخانیلر و صفوی‌لرین باشکندی و هابئله قاجارلارؽن ولیعهد یاشایان شهری‌ایمیش. تبریز هابئله موعاصیر دؤورلرده آزادیستان و آذربایجان میلی حؤکومتی'نین ده باشکندی اولموشدور.
دیتلند، آریزونا
دیتلند، آریزونا (اینگیلیسجه:Dateland, Arizona ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۱۲۶۵ نفر ایمیش و ۵۷٫۲۱ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۳۳ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و آریزونا ایالتینده یئرلشیب.
۱۹۸۰-جی ایلده سنقاپور
بۇ مقاله ۱۹۸۰-جی ایلینده سنقاپوردا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
دیتلند، آریزونا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dateland, Arizona»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
تبریز
تاریخ
تبریز اورتاشرق و آسیا نین و حتی دۆنیانین تاریخی شهرلریندن ساییلیر. بۇ شهرده چوْخلۇ تاریخی اثرلر وار، هابئله چوْخلۇ تاریخی اثرلر ده واریمیش کی تأسوف‌له زلزله، سیل و یا اینسان الینه تخریب اوْلۇنۇب و آرادان گئدیب.
دیتلند، آریزونا
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
۱۹۸۰-جی ایلده سنقاپور
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۸۰-جی ایلده اؤلکه‌لر بؤلمه:۱۹۸۰-جی ایلده سنقاپور
تبریز
ائرکن دؤنم
thumb|تبریزین [[تبریزین دمیر عصری موزه‌سی|دمیر عصری موزه‌سی یندن تاریخی اینکیشاف اوْلۇنمۇش مزارلاردان بیری، گؤی مسجید ین قوزئی‌اینده.]]
تبریز شهری‌نین ائرکن دؤنمی‌ندن بللی بیر معلومات یوخدور و چوخلو بحث‌لر بو باره‌ده مطرح اوْلۇنۇب‌دۇر. بعضی تاریخچی‌لر دئییبلر کی عدن جنتی بۇگۆنکۆ تبریز مکانیندا بینا اوْلمۇش‌دۇر. تبریز باره‌سینده ایلک مؤوجۆد اوْلان یازی، آشورون پادیشاهی ایکینجی سارقون ون کتیبه‌سی‌دیر. هابئله ۱۳۸۰–جی هیجری گۆنشلی ایلینده ایکتیشاف اوْلان اثرلر تبریزین مرکزی حودودلاریندا و تبریزین دمیر عصری موزه‌سی‌نین سایتیندا گؤستریر کی بۇگۆنکۆ تبریز شهری‌نین محلّینده بیر بؤیۆک تمدّون وار ایمیش کی قیدمتی ایکی مین ایل میلاددان اؤنجه‌یه یا حتی اۆچ مین ایل میلاددان اؤنجه‌یه چاتیرمیش. بۇ شهر نئچه دفعه مۆختلیف حؤکۆمت‌لر طرفیندن پایتخت عونوانینا سئچیلمیش‌دیر. اوْ جۆمله‌دن مقدونی ایسکندر ین زامانیندا آتروپات آدیندا اوْلان بیر حؤکۆمدار، تبریز شهری‌نی اؤزۆنه پایتخت سئچمیشدی.
ایسلام‌دان اؤنجه
تبریز شهری آذربایجانین قدیم شهرلریندن بیری‌دیر و اوْنۇن قیدمتی ۳٬۰۰۰ ایل میلاددان قاباغا یئتیشیر.
شاردئن، ۷–ینجی یۆز ایلده تبریز حاقّیندا یازیر کی: عالمده من بیر شهر تانیمیرام کی یارانماسی و ایلک آدی باره‌ده یئنی یازیچیلار بۇ قدر چوخ، بحث و جدل ائله‌ایبلر.
اولئاری‌یوس کی ۱۷–جی یوزایللیگین ایلک یاریسیندا تبریزدن گئچیب، قدیم ایران شاهلاری‌نین پایتخت‌لریندن سوز ائدن زامان، بئله بویوروب کی: اونلار یایدا ایکباتانا – کی حال‌حاضیرده اورانی تبریز آدلاندیریرلار – داشیناردیلار. ..
لابولای لوگوزدا کی ۱۷–جی یوزایللیگین آرالاریندا موددت‌لرجه ایران‌دا یاشاییب، بۇ ایناندا ایدی کی: تبریز اسکی ده اؤکباتان آدلانیردی، او یئر کی ماد شاه‌لاری‌نین کیتاب ائوی ایدی. گاسپار دئ ویل کی ۱۹–جو یوزایللیگین ایلک ایل‌لرینده تبریزده ایقامتی واریدی، تردیدله یازیر کی: تبریز کی تصوّور ائله‌ایرلر قدیم ایکباتاندی – باخمایاراق کی بعضی تاریخ‌چی‌لر همدانی ایکباتان بیلیرلر. . . و نهایت بیزیم روزیگاردا سئیید اسماعیل وکیلی‌دیر کی اخی سعدالدین تپه‌سینی کی ولیان (بیلان) داغی‌دا آدلانیر و تبریزین قوزئی‌دوغوسوندا بیر تپه‌دیر، ایکباتان شهری‌نین یئری سانیر.
او زامان کی ایکینجی سارقون آشوردا شاهلیق ائله‌ایردی، ایندیکی آذربایجان اراضی‌سی‌نین بیر بؤلومونده، ماننا دؤولتی و آیری بؤلومونده اورارتو دؤولتی حؤکومت ائله‌ایردیلر. او ناحییه کی تبریز اوندا قرار تاپیب، آدی چکیلن ایکی دؤولتین اراضی‌سینده نیسبی موستقیللیگی وار ایدی و دالی‌یان قبیله‌سی بۇ ناحییه‌یه تسللوط‌لری وار ایدی و گاه ایکی یاد اوْلونان دؤولت‌لره ایطاعت ائدیب و تابع اولاردیلار، نئجه کی ایکینجی سارقونون قوْشون چکمه‌سینده «ایحتیمالاً» اورارتولار فرمانی‌نین آلتیندایدی‌لار.
بو زاماندا سارقون، ماننانین حؤکمدارینین اؤلومو ایله یارانان هرج-و مرج‌دن ایستیفاده ائده‌رکن، ۷۱۴–جو میلاددان قاباق ایلده، همین اراضیدن اورارتویا لشکر چکیب و اؤز یولو اوستونده او یئردن کی تبریز اوردا بنا اولونوب، گئچیب و اورانین قالالارین تصروفونه چیخاردیب و یئرله بیر ائدیب. بۇ ناحیه‌نین قالالاری‌نین بیری‌نین وصفی کی: ا. م. دیاکونووون نظرینه گؤره تبریزین مووقئعیّتینده ایدی، کتیبه‌ده بۇ قرارلادیر:
«تارماکیس اؤنملی برکیتمه‌لره صاحیب ایدی. بورداکی دوزلمیش بندلر مؤحکم ایدی. همین بندلرین درین قویولار (خندق‌لر) دؤوره‌سین آلمیشدی. دؤولت قوْشون‌لارینین قوروماق نیرولاری بوردا موستقرر ایدیلر. اونلارین آت‌لاری دا بۇ یئرده ساخلانیلیردی، اطرافداکی ساکین‌لر منیم (سارقون) قورخومدان بوردا سیغینمیشدیلار. منیم بورا قوْشون چکمه مین زامانی، اهالی جانلارینی قورتارماق اۆچون بورانی ترک ائتمه‌یه و سوسوز چؤل‌لره قاچماغا مجبور اوْلدولار. من بۇ یئرلری تصرروفومه چیخارتدیم و او اوتوراق یئرلری‌نین آراسیندا کی دیفاع اۆچون ایستئحکاماتا تبدیل اوْلونموشدولار، دؤیوشدوم. همین قالالارین دووارلارین یئرله بیر ائله‌دیم، قالانین ایچینده کی مکان‌لارا اود ووردوم و قالا ساکین‌لری‌نین بؤیوک حجم‌ده ارزاقلارینی اودا چکدیم. بؤیوک آنبارلارین قاپی‌سین کی آرپایلا دولویدولار، آچیب، سایسیز قوْشونومون آراسیندا بؤلوشدوردوم. بۇ قالانین اطرافینداکی اوتوز کندی ده یانقینا وئردیم. بۇ کندلرین توستوسو گؤیه گئتدی.».
«بیر تعداد او مکان‌لاردان کی او کتیبه‌ده آد آپاریلیب، ایندیجه هله ائله‌مک اولار تشخیص وئریب و اونلارین یئری معلوم ائدیله. او ایبتیدایی جنگ‌لرین جریانی اورمو گؤلونون اطرافیندا حتتی آذربایجان توپراغیناجا آچیق آیدیندیر. . . او جومله‌دن اسکو شهرین وصف ائله‌ایر کی سگگیز ذیراع قالینلیغی اولان بیر حیصاری وار ایدی و همده انیاس تانیا (ماد تاریخینده: آنیاشتانیا) آدلی بیر آیری شهری کی اوشکایا و تاوراکیسا (ماد تاریخینده: تارماکیس) آراسیندا واقئع اولان بیر محلده ایدی، ایکی حیصار و خندق صاحیبی و تواریر (ماد تاریخینده: تارویی) شهری، اؤزوده بیر خندق و ایکی حیصارا صاحیب ایدی.»
آیدیندیر کی هئرتسفئلدین آنلاشماسی‌نین اساسیندا تاوراکیسا و تواریر ایکی آیری-آیری شهر ایدی‌لر؛ او حالدا کی دیاکونوو بۇ ایکی آدی، تارویی _ تارماکیس شیکلینده یازیب و اونلاری بیر قالا سانیب.
سارقونون گوزاریشیندن کی اۆست‌ده بیر بؤلومو نقل اوْلۇندۇ، بئله آنلاشیلیر کی، تارماکیسین خالقی ایستیلاچی گۆج‌لرین قاباغیندا دایانیب، کوچه به کوچه اونلارلا دؤیوشوب‌لر. اطرافین اهالی‌سی‌نین سیغینماسی تارویی _ تارماکیس‌ده و تاخیل آنبارلارینین وارلیغی _ کی وئرگی (مالیات) و خراج عونوانیندا قالانین ساکین‌لری و دؤوره نواحی‌دن ییغیلمیش‌دی _ و ایصطبل‌لر و همده او عیمارت‌لر کی سقف‌لری سیدر آغاجیندان ایدی، و اورانین برکیتمه‌لری و ایستیراتئژیکی موقئعیّتی و اهمیّتی کی گوزاریش‌ده اوْنا وئریلیب، هامی‌سی اهمیتلی بیر شهرین وارلیغی‌نین نیشانه‌سی‌دیر.
هر حالدا، تبریزین (تارویی _تارماکیسین) وارلیغینا لاب قدیمی سند ایکینجی سارقونون کتیبه‌سیدی (م. ق ۸–جی یوزایللیگین آخیلرینده). گۆجلۇ ایحتیمال‌لارا گؤره، شهر، آشورون ییخیلچی گۆج‌لری‌نین حمله‌سی‌نین جریانیندا آرادان گئدیر و داها نئجه کی گئچدی، میلاددان قاباق اۆچونجو و دؤردونجو یوزایللیک‌لردن سوْنرایاجا، اوْندان بیر آد و نیشان یوْخدۇر، تا اوْ کی ائرمنی تاریخ‌چی‌لر تاوریژ آدلی بیر شهردن دانیشیرلار و ساسانی دؤورۆنده ایندیکی تبریز مووقئعیّتینده بیر شهرین وارلیغی وئریلمیش صوبوتلا اله گلیر. حدس وۆرماق اوْلار کی ویران اوْلۇنمۇش تارویی _ تارماکیس شهری‌نین اطرافیندا و کندلر توْپلۇسۇ کی اوْ حودوددا سپه‌له‌نمی‌شدی‌لر کی سارقونون کتیبه‌سینده‌ده اوْنلاردان سؤز دئییلیب؛ یئنه بیر شهر جانلانیر و آبادلیق و توسیعه‌یه اۆز تۇتور. سوْنرا بیر سببه گؤره، شهر یئنه تنزّوله گئدیش آچیر. نئجه کی ساسانی دؤورۆنۆن آخیرلرینده و عرب‌لرین حمله و فتح‌لرینده و تا هیجری گۆنشلی‌نین ۲–جی یوزایللیگین ایلک نیمه‌سینه‌جه اوندان بیر آد آپاریلمیر؛ و تا او واخت کی ایلک دفعه اۆچون، و بۇ دفعه تبریز آدیلا تاپیلیر. اوَّلده بیر قالادان آرتیق دگیل؛ بیر قالا کی سوْنرالار بیر بؤیۆک شهره تبدیل اوْلۇر. بیر شهر کی اؤزونو آخیر ۱۲–جی _ ۱۳–جو میلادی یوزایللیگین ایلک ایللرینده اۆزون عومرونون عرضینده آذربایجانین لاب آدلیم شهرینه تبدیل ائله‌دی.
کارخانالار (فابریکالار)
تبریز شهری، ایرانین ۲-جی بؤیوک صنعتی شهری‌دیر و چوخلو بؤیوک و صنعتی کارخانانی اؤزونده یئرلشدیریب‌دیر. بۇ کارخانالاردان تیراختورقاییرما، ماشین‌قاییرما، چرخشگر، ایدم، موتوژن، بلبرینگ‌قاییرما، پیستون‌قاییرما، پمپیران، آذربنیاد و صانع کارخانالارینا ایشاره ائتمک اولار.
ایدمان کۇلۇپلارؽ
تیراختور کولوبو ایرانین بؤیوک کولوب‌لاریندان بیری‌دیر، هابئله گونئی آذربایجانین ان بؤیوک کولوبودور. ماشین کولوبو، گؤستریش‌پولات کولوبو و بلدیه‌اسپور (شهرداری تبریز کولوبو) دا تبریزین باشقا بؤیوک کولوبلاری دیرلار. ماشین فوتبال کولوبو ۱۳۴۷–جی هیجری گۆنشلی ایلینده تأسیس اوْلۇناراق، گونئی آذربایجان ین ان قیدمتلی کولوبو ساییلیر.
فاتهپوری تاپا داهینا
فاتهپوری تاپا داهینا(اینگیلیسجه:Fatehpuri Tappa Dahina) هیندوستان اؤلکه‌سینده بیر کند دیر.
تبریز
چای‌لار
تبریز شهری‌نین ایچیندن ایکی چای گئچیر: قورو چای و اسبه‌ریز چایی. بۇ چای‌لار، سولارینا زیبیل (ائو زیبیلی و کارخانا زیبیلی) توکولدوگونه گؤره، نئچه ایل‌لردیر باتیق اوْلوب‌دولار و شهرین چئهره‌سین خاراب ائدیب‌لر. آما تازالیق‌دا تبریز بلدیه‌سی بیر طرح‌ده بۇ چای‌لارین دؤوره‌سینده آغاج و چمن اکمگی‌له ایسته‌ایر اون‌لاری گوزل‌لتسین.
فاتهپوری تاپا داهینا
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
تبریز
بیلیم‌یۇردلار
بو شهرده چوخلو اونملی و مؤعتبر بیلیم‌یورد واردیر کی اون‌لارین ایچیندن تبریز بیلیم‌یوردو، سهند بیلیم‌یوردو، آزاد بیلیم‌یوردو، پیام-ی نور، هونر بیلیم‌یوردو، آذربایجان‌نین شهید مدنی بیلیم‌یوردو و خوجا رشید بیلیم‌یوردونا ایشاره ائتمک اولار.
بازارلار
تبریز شهری‌نین چوْخلۇ گؤزل و بؤیۆک بازارلاری واردیر کی اوْنلارین لاپ اؤنملی‌سی تبریزین قدیم بازاری‌دیر کی دۆنیانین لاپ بؤیۆک سونَّتی بازاری آدلانیر. شمس-ی تبریزی، تربیت، امیر، گورجولر و دوه‌چی بازاری، تبریز شهری‌نین آیری بازارلاریندان‌دیرلار. ایندیسه تبریزین اۆستو اورتولو بازاری، بیرله‌شمیش میللت‌لرین یونئسکو سازمانی‌نین طرفیندن ثبت اوْلونوب کی بوندان سوْنرا اوْنۇن طرفیندن داها یاخشی بیر شکیلده قوروناجاق‌دیر.
اتنیک
تبریز اهالی‌سی‌نین چوْخونلوغون آذربایجان تورکلری تشکیل ائدیرلر. بیر آراشدیرمادا کی «شورای فرهنگ عمومی» طرفیندن ۱۳۷۹–جی هیجری گۆنشلی ایلینده انجام تاپمیش‌دیر، بللی اوْلمۇش‌دور کی تبریزین اهالی‌سی‌نین ۹۶٫۵٪ تۆرک، ۱٫۸٪ فارس، ۱٫۱٪ ائرمنی و ۰٫۶٪ باشقا ائتنیک قوروپلاردان‌ایمیشلار.
اینانج
تبریز اهالی‌سی قدیم زامانلاردان موسلمان و اون‌ایکی امامین شیعه‌سی دیرلار، لاکین بۇ شهرده موسلمان‌لاردان سوْنرا باشقا دینلره اینانج‌لاری اولان‌لاردا یاشاییرلار، او جومله‌دن؛ ارمنی مسیحیلری ۳٬۲۹۷ نفر، آشوری مسیحیلری ۵۰۳ نفر، زرتوشتی‌لار ۲۶ نفر، آیری بیر مسیحیلر ۱۷ نفر و کلیمی‌لر ۵ نفر بۇ شهرده یاشاماقدا دیرلار. بیرینجی شاه اسماعیل تبریز شهرینده تاج‌قویماسی‌ندان سونرا، شیعه مذهبی بۇ شهرده و بۆتۆن صفوی ایمپیراتورلوغو نون اراضی‌سینده رسمی مذهب اعلام اوْلدۇ، او زاماناجان تبریز اهالی‌سی یاخلاشیق یوزدن یئتمیشی سونّی مذهبینه اینانج‌لاری واریدی.
کۆلتۆر
تبریز کۆلتۆرۆ اورتاشرق منطقه‌سینده و حتی بۆتۆن دۆنیادا چوْخ موحتشم و اؤنملی ساییلیر. شعر، ادبییات، هۆنر، خطاطلیق، تاریخ، سیاست، فقه، تفسیر و فلسفه قوْنولاریندان تبریز شهریندن چوخلو مشاهیرلر قالخیبلار. ایران مملکتینده مینیاتور مکتبینده بیری تبریز مکتبیدی. مینیاتور مکتبی بۇ شهرده ائلخانیلر، جلایرلیلر، قاراقویونلولار، آغ‌قویونلولار و صفویلر زامانی دۆزلیب‌دی. تبریز مشاهیرلریندن بیر تعدادی یوز اللیر قاباغلاردان الماخ اولار بولاردان آد آپاراخ کی: نظام‌الدین تبریزی فقیه شافعی سککیزیمنجی عصریده، قطران تبریزی شاعیر بشیمینجی عصریده خطیب تبریزی عرب ادبییاتین عالیمی و حماسه دیوانین یازانی بشیمینجی عصریده و آلتیمینجی عصرین اوللرینده، تاج‌الدین تبریزی شافعی مفسیر سککیزیمینجی عصیرده، ملا قاسم انوار عارف و شاعیر دوققوزیمنجی عصریده، ملا رجبعلی تبریزی حکیم و عارف اونبیریمینجی عصریده، بدیع‌الزمان تبریزی خططات و شاعیر اونبیریمینجی عصریده تبریز مشاهیرلریندن بۇ اینی زاماندا الماخ اولار سید محمدحسین طباطبایی مفسر و فیلسوف، شیخ عبدالحسین امینی الغدیر کتابین یازانی، سید حسن تقی‌زاده سیاست‌مدار و مۆحقیق، محسن هشترودی ریاضیدان، حسین کاظم‌زادهٔ ایرانشهر نویسنده سی و سید محمدحسین شهریار شاعیر آد آپاراخ.
بیر تعداد آثار تبریزین مینیاتوردان مکتبیندن اون‌دؤردیومینجی عصریده:
اۆچونجو تئودوسیوس
اۆچونجو تئودوسیوس (اینگیلیسی‌جه: Theodosius III) روم ایمپیراتورو. مئی ۷۱۵ – ۲۵ مارس ۷۱۷ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب. ایکینجی آناستاسیوس اؤلوموندن سوْنرا حؤکومتی اله کئچدیب.
تبریز
پارک‌لار
بو شهرین یوزدن آرتیق پارکی واردیر کی اونلارین لاب اؤنملی‌لری شاه گولی، باغلارباغی و گولوستان باغی پارک‌لاری‌دیرلار.
اۆچونجو تئودوسیوس
قایناقلار
بؤلمه:روم ایمپیراتورلاری بؤلمه:شاهلار
تبریز
محلّه‌لر
تبریز شهری‌نین ایکی‌یوزه یاخین محلله‌سی واردیر کی اونلارین لاب اؤنملی و تاریخی‌لری مقصودیه، بازار، نوبر، خیاوان، منصور (محله)، باغمئشه، امیرخیز، اهراب، دوه چی، مارالان، سئلاب، سرخاب، ششگیلان، چرنداب و شام قازان محله‌لری‌دی‌لر.
قارداش شهرلری
تبریز ۱۳ شهرینن موختلیف اؤلکه‌لرده قارداشلیق باغلانتیسی وارده و ۴ شهر تورکیه ده یئرلشیب.
خاریجی لینکلر
بؤلمه:تبریز بؤلمه:تبریز بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری بؤلمه:شرقی آذربایجان اوستانی‌نین شهرلری بؤلمه:ایران اوستان‌لاری‌نین مرکزلری بؤلمه:آذربایجان بؤلمه:آذربایجان تورکلری بؤلمه:تورک ائلی بؤلمه:ایران تورکلری بؤلمه:تورک دیاسپوراسی بؤلمه:آذربایجان تورکلری‌نین دیاسپوراسی بؤلمه:ایپک یولو بویوجا یاشاییش یئرلری بؤلمه:جنوبی آذربایجان شهرلری بؤلمه:آذربایجان معمارلیغی
شوتا آراکی
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
واسیلیوو، ولادیمیر اوبلاستی
واسیلیوو، ولادیمیر اوبلاستی (Vasilyevo, Vladimir Oblast Васильево) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
لئیک جنوا، فلوریدا
لئیک جنوا (اینگیلیسجه: Lake Geneva, Florida) آمریکانین فلوریدا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
شاکلا
شاکلا (اینگیلیسجه: Shakeela) هیندوستانلی اوْیونچو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Shakeela»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:هیندوستانلی قادین اویونچولار
آریستووو، وولوقدا اوبلاستی
آریستووو، وولوقدا اوبلاستی (Aristovo, Velikoustyugsky District, Vologda Oblast Аристово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
جان باکوس
جان باکوس (John Backus) بیلیم اینسان. ۳ دسامبر ۱۹۲۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۲  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۷ مارس ۲۰۰۷ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. جان باکوس ویرجینیا بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John Backus»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
جان وایتهد
جان وایتهد (John B. Whitehead) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۱۸ آقوست ۱۸۷۲ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۲  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۶ نوامبر ۱۹۵۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. جان وایتهد جانز هاپکینز بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری جانز هاپکینز بیلیم‌یوردو‌دیر. اوْ الکتريک ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John B. Whitehead»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
دیل بامپرز
دیل بامپرز (اینگیلیسجه:Dale Bumpers) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. چارلزتون (آرکانزاس) شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۲۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۱۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:آرکانزاس دموکراتلاری بؤلمه:چارلزتون (آرکانزاس) دوغوملولار بؤلمه:آرکانزاس سناتورلار
ویلیام آر. الیس
'''ویلیام آر. الیس''' (اینگیلیسجه: William R. Ellis) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. آیووا ایالتی بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۸۵۰ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۱۵ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۱۵-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:اورقن جومهوریتچیلر بؤلمه:هپپنر، اورقن دوغوملولار بؤلمه:پانورا، آیووا دوغوملولار بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
رابرت مک‌نامارا
رابرت مک‌نامارا (Robert McNamara، دوْغوم تاریخ:June 9, 1916، اؤلوم تاریخ:July 6, 2009) آمریکالی یازیچی
یاشاییش
بۇ آمریکا یازیچی سان فرانسیسکو کالیفورنیا ایالتیندا آنادان اوْلوب و واشینقتن دی.سی.دا دؤنیاسین دییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا یازیچیلاری
بنی فیلهابر
بنی فیلهابر (اینگیلیسجه: Benny Feilhaber) (دوْغوم:January 19, 1985 ریو دو ژانیرو) بیر فوتبالیست. لس انجلس فوتبال کولوبو و آمریکا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۰ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
کریس براونینق
کریس براونینق (اینگیلیسجه: Chris Browning) آمریکالی اوْیونچو. آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب.
بنی فیلهابر
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۰۷ کونکاکاف قیزیل کاپ اویونچولاری بؤلمه:۲۰۰۹ فیفا کونفدراسیونلار کاپی اویونچولاری بؤلمه:۲۰۰۹ کونکاکاف قیزیل کاپ اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۰ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:ارهوس کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:برزیل میلّی فوتبال تیمی بؤلمه:آلمانداکی برزیللی غوربتچیلر بؤلمه:دربی کانتی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:هامبورق کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:یاشایان اینسانلار
کریس براونینق
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Chris Browning»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
آکیمانقالا
آکیمانقالا(اینگیلیسجه:Akkimangala) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
صارمی‌تپه (قوشاچای)
صارمی‌تپه میاندوآب بؤلگه‌سی نین مرکزی بؤلومو و گونئی مرحمت آباد قصبه‌سی  نده یئرلشن کنددیر.
اهالی
بو کندین ۱۳۸۵ -نجی ایلین نفوس سایینا گؤره ۱۵۸ نفر(۳۲ عائیله) اهالیسی واردیر.
ایقتیصادیات
اهالی‌نین چوخو مالدارلیق و اکینچیلیکله مشغول اولورلار.