cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
میصر اینقیلابی
۳ فوریه
قترین "ال-جزیره" تئلئکانالی ایسه حرب‌چیلرین آرتیق ژورنالیستلری میدان‌دان اوزاقلاشدیرماغا باشلادیغینی و بونون آکسییایا موداخیله‌یه بیر حاضیرلیق اولا بیلجیی باره‌ده خبر یاییب.
۴ فوریه - یولاسالما گونو
موسلمان قارداشلاری حرکاتی جومعه نامازین‌دان سوْنرا باشکان سارایینا یوروشون باشلاماسی چاغیریشی ایله چیخیش ائدیب. گئجه عرضینده تحریر میدانین‌دا اوْلان آکسییاچیلار دا حسنی مبارکین تالئیینه قطعی آیدین‌لیق گتیره‌جک بۇ یوروشه حاضیرلیق آماچله قوردوقلاری چادیرلاری سؤکمه‌یه باشلاییبلار. بۇ آرادا آمریکا بیرلشمیش ایالتلری سئناتی حسنی مبارکی حاکمیّتی موقتی بیر حکومته تهویل وئرمه‌یه چاغیران قانون لاییحه‌سینی قبول ائدیب. حسنی مبارک ده کریتیک گون اؤنجه‌سی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این آبج تئلئکانالینا موصاحیبه وئریب. او دئییب کی، اگر ایستئفا وئررسه، میصرده رادیکال موسلمان قارداشلاری حرکاتینین حاکمیّته گلجیین‌دن قورخور: "۶۲ ایلدیر کی، خالقا خیدمت ائتمک‌دن یورولدوم. حاکمیّت‌دن آرتیق گئتمک ایستییرم. اوغلوم جامال مبارکی ده خلفیم اولاراق، حاکمیّته گتیرمک نیتیم یوخ‌دور و او، بو ایلین سپتامبرین‌دا کئچیریله‌جک باشکان سئچکیلرین‌ده ایشتیراک ائتمه‌یه‌جک. آنجاق ایندیکی مقام‌دا ایستئفا وئرسه‌م، رادیکال موسلمان قارداشلاری حرکاتی حاکمیّته گله بیلر".
حسنی مبارک تحریر میدانین‌دا باش وئره‌ن قان‌لی توققوشمانین اونون طرفدارلاری طرفین‌دن تؤردیلدیی باره‌ده اتهاملارلا دا رازیلاشماییب: "قان تؤکولمه‌سینین سببکاری موسلمان قارداشلاری حرکاتی‌دیر".
حسنی مبارکه قارشی اعتراضلاردا موهوم رول اوینامیش موسلمان قارداشلار تشکیلاتی میصرده باش توتاجاق باشکان سئچکیلرین‌ده ایشتیراک ائتمک‌دن ایمتینا ائتمیشلر. اونلار همچینین حاکمیّتله دانیشیقلاردا ایشتیراک ائتمه‌یه‌جکلرینی ده بیلدیرمیشلر.
وئریله‌ن خبرلره گؤره باشکان حسنی مبارکین اوغلو جامال مبارک ده باشکان‌لییه نامزید اولمایاجاق.
میصرین داخی‌لی ایشلر ناظرلیگی پوْلی‌سین ایشه قاییتدیغینی بیان ائتسه ده، آساییش کئشیک‌چیلرینین ایشی گؤزه دیمیر.
۵ فوریه
فوریهین ۵-ده گئجیاری‌سی میصرین ویتسئ یاشکان عمر سولئیمانا قارشی سوی-قصد ائدیلدیی باره‌ده خبر یاییلمیش‌دیر. خبره اساساً، او، زرر چکمه‌سه ده، ایکی مۆحافیظه‌چی‌سی هلاک اوْلوب.
۶ فوریه
میصر یاشکان حسنی مبارکین اوغلو جامال مبارک حاکم میلّی دموکرات پارتییاسینین سدرلیین‌دن ایستئفا وئردی. حاکم پارتییایا یئنی سئچیله‌ن باش کاتیب هوس‌سام بادراوی پارتییادا لیبئرال قانادین تمثیل‌چی‌سی ساییل‌دی. موسلمان قارداشلاری تشکیلاتی حاکمیّتله دانیشیقلارا گئتمه‌یه راضی‌لیق وئرمیش‌دیر. بۇ میصرده فعالیّتی قاداغان اوْلونموش تشکیلاتین حکومتله ایلک دانیشیقلاری‌دیر. دانیشیقلاردا حاکمیّتی ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان تمثیل ائتمیش‌دیر.
میصرده نوماییشلرین داوام ائتدیی بیر واخت‌دا قاداغان اوْلونموش موسلمان قارداشلار تشکیلاتی اعلان ائدیب کی، حکومتله دانیشیقلار پروسسینه قوشولماغا حاضیر اولسا دا، یالنیز بیر مثلاًی موذاکیره ائدجک. بۇ دا باشکان مبارکین نئجه و نه واخت کرئسلوسونو ترک ائدجیی مسئله‌سی‌دیر. ائکسپئرتلر قئید ائدیرلر کی، تشکیلات دانیشیقلارا راضی‌لیق وئرمکله چوْخ بؤیوک بیر سؤودلشمه‌یه گیریر. اونلاری آرتیق ایندی‌دن سون ایکی نوماییشه باش‌چی‌لیق ائتمک‌ده آستاگل اولماق‌دا گوناهلان‌دیریرلار. دیگر موخالیفت پارتییالاری اعلان ائدیبلر کی، حسنی مبارک گئتمه‌دن هئچ بیر دانیشیقلارا گیرمه‌یه‌جکلر. حکومتین وظیفه‌لیلری ادعا ائدیرلر کی، آزاد و عدالت‌لی سئچکیلر اۆچون کئچید تدبیرلری یالنیز باشکان مبارکین نظارتی آلتین‌دا مۆمکون‌دور. ایدئیالاردان بیری یاشکان بیر نؤع کنارا ایت‌له‌ییب، لاکین حاکمیّتینی فورمال اولاراق ساخلاماق‌دیر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این ائلچی‌سی فرانک اویزنئر دئمیش‌دی کی، باشکان مبارک هله‌لیک وظیفه‌سین‌ده قالا بیلر.
میصرلیلرین بیر حیصّه سی بۇ گون ایش یئرلرینه قاییت‌دی. بانکلار ایشلرینی برپا ائتدی.
۷ فوریه
میصرین یئنی مالییه ناظری سامیر رادوانین بیلدیردیینه گؤره بودجه‌دن مااش آلان ایشچیلرین و پئن‌سییالارین مبلغی ۱۵% آرتیریل‌دی. بونون اۆچون ۹۶۰ میلیون آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دوللاری حجمین‌ده یاردیم آیریل‌دی. میصرده اقتدارلا موخالیفت آراسین‌دا باش توتان دانیشیقلار زامانی آنا یاسایا دییشیک‌لیک ائدیلمه‌سی ایله باغلی طرفلر آراسین‌دا راضی‌لیق الده اوْلونوب. حکومت سؤزچوسو ماق‌دی رادی بیلدیریب کی، گلن آیین ایلک هفته‌سینه کیمی آنا یاسایا لازی‌می دییشیک‌لیکلرین ائدیلمه‌سی اۆچون کومیته یارادیلاجاق. کومیته محکمه حاکمیّتی و بعضی سیاست‌چیلری ایحاطه ائدجک.
آنا یاسایا ائدیله‌جک دییشیک‌لیکلری حاضیرلایان کومیته اوّلجه باشکان سئچکی‌سینه داها چوْخ نامیزدین ایشتیراکینا زمین یاراداجاق، بون‌دان علاوه باشکانین نئچه دفعه سئچیله بیلجیینی مویه‌ن ائدن دییشیک‌لیکلر اۆزرینده ایشله‌یه‌جک. کومیته بۇ و یا دیگر دییشیک‌لیکلرله باغلی ایشلرینی مارس آیینین ایلک هفته‌سینه قدر یئکونلاش‌دیراجاق. بون‌دان علاوه، اقتدار مطبوعات آزادلیغینی محدودلاشدیرماماغی، سمس واسطه‌سیله مئساژلاشماغا مانع اولماماغا، اینتئرنئته محدودیتلر قویماماغا راضی‌لیق وئریب.
هر ایکی طرف حکومتین سیاسی محکوملارین شیکایتی و طلبلرینی دیرله‌ن‌دیره‌جک بلوک یارادیلماسی ساحه‌سین‌ده ده راضی‌لیق الده ائدیب. رازیلیغا گؤره، نوماییشلر باشلایان‌دان بری ساخلانیلانلار سربست بوراخیلاجاق. حکومت کورروپ‌سییا ایله موباریزه، اونون آرخاسین‌داکیلارین معین ائدیلمه‌سی اۆچون ایش آپاراجاق.
ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان باشکان حسنی مبارکین سلاهیتلرینی ایجرا ائتمک باره‌ده موخالیفتین تکلیفینی رد ائدیب. آنجاق گؤروشون نتیجه‌لری موسلمان قارداشلارینی راضی سالماییب. تشکیلاتین رسمیلرین‌دن اوْلان آبدولمانئم آبدولفاتوه گؤروش‌دن سوْنرا وئردیی آچیقلامادا موثبت فیکیرلرین اوْلدوغونو، آنجاق بونلارین کؤک‌لو دییشیک‌لیکلر اولمادیغینی بیلدیریب. آبدولفاتوه حسنی مبارکین باشکان‌لیک قرارنامه‌سی یایاراق آنا یاسانین ۷۶ و ۷۷-جی ماده‌لرینین دییشدیریلمه‌سینی،مجلیسی بوراخماسینی، بوتون سیاسی مهبوسلاری آزاد ائتمه‌سینی و فوق العاده وضعیتی آرادان قال‌دیرماسینی طلب ائتدیکلرینی بیلدیریب.
کونتیتوسییانین آدیچکیله‌ن ماده‌لری باشکان سئچکی‌سی ایله باغلی‌دیر. بۇ ماده‌لر مبارکین رهبری اوْلدوغو اقتدار پارتییاسینین نؤوبتی باشکانین کیم اولاجاغینی تعیین ائتمه‌سینه ایمکان وئریر، سئچیله‌ن شخ‌سین نؤوبتی سئچکی‌ده یئنی‌دن نامیزد اولماسینا هئچ بیر محدودیت قویمور.
موخالیفت رهبرلرین‌دن اوْلان محمد ال بارادئینین تمثیل‌چی‌سی مصطفی ناققار توپلانتینین موثبت حال اوْلدوغونو، آنجاق بونون ساده‌جه بیر باشلانغیج اوْلدوغونو دئییب
تحریر میدانیندا ایکی نفر ائتیرازچینین تویو باش توت‌دو.
۸ فوریه
میصر یاشکان حسنی مبارک قاهیره‌نین تحریر میدانین‌دا نوماییش‌چیلرین آراسین‌دا باش وئرمیش و ۱۱ نفرین اؤلومو ایله نتیجلنمیش قارشی‌دورمانین آراشدیریلماسی اۆچون موستقیل کومیس‌سییا یاراتماغی تاپشیریب. باشکانین سؤزلرینه گؤره، کومیس‌سییا "تماماً موستقیل اولمالی و میصر جمعیتین‌ده لیاقت و ویجدانلاری ایله تانینان شخصلردن تشکیل اولونمالی‌دیر". او کومیس‌سییانی "نوماییش‌چیلره قارشی یول وئریلمیش یولوئریلمز قانون پوزونتولارینی آراشدیرماغا" چاغیریب.
میصرده حاکمیّت و موخالیفت آراسین‌دا دیالوقون باشلاندیغینا دایر خبر یاییل‌دی. گوگل شیرکتینین یاخین شرق بؤلمه‌سینین توپ-مئنئجئری وائل قونیم آزادلیغا چیخدیق‌دان سوْنرا میصرده باش وئره‌ن اعتراض آکسییالارینا یاردیم گؤستردیینی اعتراف ائتدی. او، ژانویه‌نین سونون‌دا حبس ائدیل‌دی و اون ایکی گون حبس‌ده قالدیق‌دان سوْنرا آزادلیغا بوراخیل‌دی."بیز اؤز اؤلکه‌میزین آزادلیغینی ایستییریک. اما خاهیش ائدیره‌م منی قهره‌مانا چئویرمیین. قهره‌مانلار میدان‌داکیلاردیر، من ایسه ۱۲ گون هدس‌ده یاتمیشام. بیز اؤلکه‌میز دییشمیینجه بورانی ترک ائتمیجییک."
میصر یاشکان حسنی مبارکین معین زامان چرچیوه‌سین‌ده حاکمیّتین صۆلح یولو ایله اؤتورولمه‌سینین دقیق قرافیکینین حاضیرلانماسی باره‌ده سره‌نجام وئردیی باره‌ده ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان بیان ائتدی. عمر سولئیمان باشکانین ایستئفاسینی طلب ائدن آکسییاچیلارین دا تعقیب اوْلونمایاجاغینی بیلدیریب: "باشکان میلّی کونسئنسوسو آلقیشلاییر و بحرانی آرادان قال‌دیرماق اۆچون حاضیردا بیزیم دوزگون یوللا گئتدییمیزی تسدیقلییر".
لاکین، اساس موخالیفت تشکیلاتی اولانموسلمان قارداشلار تشکیلاتینین رسمی‌سی اسسام ال-اریان باشکان حسنی مبارکه وزوفه‌دن گئتمک اۆچون بیر هفته واخت وئریلدیینی بیلدیردی. اونون سؤزلرینه گؤره، تشکیلات حاکمیّتله هئچ بیر کومپرومی‌سه گئتمک نیتین‌ده دئییل. او، همچینین مبارکین ایستئفا ائدجیی حال‌دا میصرده تکباشینا حاکمیّته گلجیینی دئییل، گئنیشمجلیس کوالی‌سییاسی ترکیبین‌ده حرکت ائدجیینی قئید ائتدی. "بیز دینج تشکیلاتیق، آنا یاسا و قانونلار چرچیوه‌سین‌ده حرکت ائدیریک"
فوریهین ۸-ده میصرده کوتلوی اعتراضلار داوام ائدیب. یوز مینلرله اینسان قاهیره‌نین "تحریر" میدانینا توپلاشاراق باشکان مبارکین ایستئفاسینی طلب ائدیبلر. بون‌دان باشقا بیر قروپ اعتراضچی میدان‌داکی کوتله‌دن آیریلاراقمجلیس بیناسینین قارشی‌سینا یوللانیب. اونلار ناراضیدیرلار کی، تحریر میدانین‌دا ایکی هفته‌دن چوْخ طلبلرینی سسله‌ن‌دیرسه‌لر ده، حکومت‌دن کیم‌سه گلیب اونلارین دردینی دینلمیر. اما همین قروپمجلیسین بیناسینا هوجوم ائتمک نیتی نوماییش ائتدیرمیر. اونلار دینج فیلئ‌ده بینانین قارشی‌سین‌دا دایانیبلار. کوتلوی اعتراضلار میصرین ایکینجی بؤیوک شهری – ایسکندریه‌ده ده تشکیل ائدیلیب. اعتراضچیلار باشکان ایستئفا وئرمیینجه ائولرینه داغیلیشمایاجاقلارینی دئییرلهr.Baxmayaraq کی، حکومت کوتلوی آکسییالارین دایاندیریلماسینا چاغیریر و بیر-بیرینین آردینجا اعتراضچیلارا گذشتلر ائدیر. فوریهین ۸-ده باشکان مبارک اؤزونون اصلاحاتلار اۆچون "یول خریطه‌سی"نی آچیقلاییب. بو پلان اوچ کومیته‌نین یارادیلماسینی نظرده توتور. بو کومیته‌لردن بیری آنا یاسایا هان‌سی دییشیک‌لیکلرین ائدیلمه‌سینین زروریلیینی آراش‌دیراجاق. دیگر کومیته کوتلوی اعتراضلار زامانی آکسییاچیلارا قارشی گۆج تطبیقینین نتیجه‌لرینی، اؤلوملری آراش‌دیراجاق. اوچونجو کومیته ایسه سیاسی دیالوقا مۆمکون قدر چوخ پارتییانی جلب ائتمه‌یه چالیشاجاق. بون‌دان باشقا حکومت اهالینین دولانیشیغینی یاخشیلاش‌دیرماق نیتین‌ده اولدوغونو گؤسترمک ایستییر. فوریهین ۸-ده میصر حکومتی بیان ائدیب کی، دؤولت قیسمتون‌دا ایشله‌یه‌نلرین مااشلارینی، و ده پئن‌سییالاری ۱۵ فایز قالدیریر. میصر هبسخانالارین‌دان ۳۰-دان چوخ سیاسی مهبوس بوراخیلیب. اونلارین سون آکسییالار زامانی توتولان یوخ، مبارک حاکمیّتینین اوزون مدت‌دیر هبسخانادا ساخلادیغی شخصلر اولدوغو دئییلیر.
۹ فوریه
پورت-سید شهرین‌ده ایجرا حاکمیّتینین بیناسی یاندیریل‌دی. بیر نئچه مین اینسان هوجوم چکه‌رک بینایا داش و بوتولکالاردا یاندیریجی ماده‌لر آتیب. اینسانلار ۳ مین نفرین معیشت شرایطینین یاخشیلاشدیریلماسی ایله باغلی شهر آدمینیستراسییاسینا مراجعتینین زیبیل قوتولارینا آتیلماسین‌دان خبر توتان‌دان سوْنرا کوچه‌لره چیخمیشلار.
باشکند قاهیرهدن جنوب-غرب‌ده یئرلشه‌ن ائل-وادی ال-قادید اوستانینین اینضیباطی مرکزی ائل-خارقا شهرین‌ده ۶۰-دان چوْخ اینسان پولیسله قارشی‌دورمادا خسارت آلیب. اوستان ساکینلری یئرلی اهالی ایله مئهریبان موناسیبت ساخلامایان پولیس ری‌سینین شهره قاییتماسین‌دان سوْنرا کوچه‌لره چیخیبلار. پولیسله قارشی‌دورمالاردا ۱ نفر اؤلوب، اونلارلا اینسان خسارت آلیب. پولیس آکسییاچیلارا قارشی گؤزیاشاردیجی قاز، تضییق‌لی سو و دؤیوش گولله‌لرین‌دن ایستیفاده ائدیب.
قاهیره‌نین تحریر میدانیندا دا مینلرله اینسانین ایشتیراک ائتدیی آکسییا داوام ائدیر. جومعه گونو گونورتا نامازین‌دان سوْنرا بؤیوک کوتلوی آکسییانین کئچیریل‌دی.
موسلمان قارداشلار مبارکه ایستئفا وئرمه‌سی اۆچون اولتیماتوم وئردی. تشکیلاتین رسمی‌سی حیصّه م ال-آریان باشکان حسنی مبارکه ایستئفا وئرمه‌سی اۆچون ۱ هفته شانس وئردیکلرینی بیلدیردی. ال-آریام دئییب کی، مبارکله برابر حکومت ده تام فورمادا ایستئفا وئرمه‌لی‌دیر. او، چیخیشی زامانی، همچینین حسنی مبارکین شرف‌لی بیر فیلئ‌ده گئتمه‌سینی ایستدیکلرینی بیلدیرمیش‌دیر. یعنی اونلار مبارکه قارشی اونون شخصیتینین آلچالدیلماسی ایستیقامتین‌ده هر هان‌سی‌سا بیر شئی ائتمک ایستهمیرلر.
تحریر میدانین‌دا میدان‌دا فوری طیبی یاردیم گؤستریلمک اۆچون طیب منطقه‌سی و مکتبه گئده بیلمه‌یه‌ن شاگیردلر اۆچون تدریس کورسلاری دا فعالیّته باشلادی.
۱۰ فوریه
میصرین جنوب-غربین‌ده تهلوکه‌سیزلیک قوه‌لری ایله نوماییش‌چیلر آراسین‌دا باش وئره‌ن توققوشمادا آزی اوچ نوماییش‌چی هلاک اوْلدو، بیر نئچه نفر ایسه یارالان‌دی. . قاهیره‌نین مرکزین‌ده باشکانین ایستئفاسی طلبی ایله میتینقلر داوام ائدیر. حکومتله دیالوقو گئدن آغساققاللار شوراسینین نماینده‌سی دیاا راشوان دانیشیقلار پروسسینین سوْنا یئتدیینی سؤیلدیینه گؤره ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان حسنی مبارکین فورمال اولاراق سئچکییه قدر حاکمیّت‌ده قالماسی و حاکمیّتی کئچید حکومتینه وئرمه‌سی باره‌ده نوماییش‌چیلرین تکلیفینی قبول ائتمه‌ییب: "کومپرومیس آختارماق عوضینه ویتسئ-باشکان واختی اوزاتماغا و بیزی دؤولت چئوریلیشی تهلوکه‌سی ایله قورخوتماغا چالیش‌دی".
میصر سیلاح‌لی قوه‌لرینین باش کومان‌دان‌لیغی اؤلکه یاشکان هوسنی مبارکین واریثی قیسمین‌ده ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانی تعیین ائتمه‌سینه مانع اوْلدو. اوردونون رسمی نماینده‌سی چیخیش ائدرک دئدی: "موخالیفتین بوتون طلبلرینی یئرینه یئتیرمه‌یه هازیریق".
سون معلوماتلارا گؤره، هوسنی مبارک بۇ آخشام ایستئفا وئردیی باره‌ده بیاناتلا چیخیش ائدجک. لاکین خبرین رسمی تصدیقی یوخ‌دور. مبارکین یئرینه باشکانین کیم اولاجاغی بل‌لی دئییل. میصر آنا یاساسینا گؤره، حاکمیّت اؤلکهمجلیسینین ایسپیکئری فتحی سورورایا وئریلمه‌لی‌دیر. لاکین سؤزوگئ‌دن مسئله ایله باغلی دانیشیقلار داوام ائدیر. سورورانین موقتی دؤولت باش‌چی‌سی تعیین ائدیلمه‌سی موخالیفت‌چیلرین ناراضی‌لیغینا سبب اولا بیلر، چونکی اونلارمجلیس سئچکیلرینین چوخسای‌لی قانونسوزلوقلار و پوزونتولارلا کئچیریلدیی، بۇ سبب‌دن ده عالی قانونوئریجی اورقانین غیری-لئگیتیم اوْلدوغونو سؤیلییرلر. بونا گؤره ده میصرین یئنی رهبرینین موخالیفت‌چیلری راضی سالا بیله‌جک نئیترال فیقور اولاجاغی استثنا ائدیلمیر.
میصر سیلاح‌لی قوه‌لرینین عالی کومان‌دان‌لیغی خالقی مراجعتله چیخیش ائدیب. کومان‌دان‌لیق اؤلکه‌ده‌کی بحرانین حل ائدیلمه‌سینه قاریشماق نیتینی آچیقلاییب. سیلاح‌لی قوه‌لرین نماینده‌سی بیلدیریب کی، بۇ قرار باشکان حسنی مبارکین ایشتیراکی اولمادان کئچیریله‌ن ایجلاسین یئکونو اساسین‌دا قبول ائدیلیب. حرب‌چیلر مۆنتظم توپلاشاراق وضعیتی موذاکیره ائتمک، اؤلکه‌ده صۆلح و قایدا-قانونو دستکله‌مک قرارینا گلیبلر. بون‌دان علاوه، حرب‌چیلر ان یاخین واخت‌دا خصوصی کوممونیکئ درج ائتمیی پلانلاش‌دیریرلار. بۇ کوممونیکئ‌ده میصر شهرلرین‌ده توپلاشان نوماییش‌چیلرین بوتون طلبلری عکس اوْلوناجاق. تحریر میدانین‌دا توپلاشان یوز مینلرله اینسان بۇ خبری آلقیشلا قارشیلایاراق، "اوردو و خالق بیردیر!" شوعاری سسلندیریبلر. قئید ائدک کی، بون‌دان اوّل مبارکین فوریهین ۱۰-دا آخشام صلاحیتلرینی ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانا تهویل وئرجیی باره‌ده شاییه‌لر دولاشیب. بون‌دان فوری سوْنرا باشکانین ایستئفاسینی طلب ائدن آکسییا ایشتیراک‌چیلاری بوتون عالی مأمورلارین ایستئفاسینی طلب ائدیبلر. اونلار حکومت ومجلیسین بوراخیلماسینی دا ایستییرلر. قئید ائدک کی، فوریهین ۱۱-نه ان بؤیوک اعتراض آکسییاسی تعیین اوْلونوب. بۇ آکسییادا ۲۰ میلیون آدامین ایشتیراک ائدجیی گؤزلنیلیر.
بو گون میصر یاشکان حسنی مبارک نؤوبتی دفعه خالقا مراجعت ائدیب. ه. مبارک بون‌دان اوولکی آچیقلاماسینی دئمک اولار کی، تکرارلاییب. "میصرلیلر اؤز گله‌جکلرینی اؤزلری حل ائدرلر" ایفاده‌سی ایله مراجعتینه باشلایان ه. مبارک بیر داها نؤوبتی باشکان سئچکیلرینه قاتیلمایاجاغینی، لاکین نؤوبتی سئچکیلره قدر ده حاکمیّتی تهویل وئرمیجیینی بیلدیریب. او، حاکمیّتی سپتامبر آیین‌دا تهویل وئرجیینی deyib.Buna قدر ایسه صلاحیتلرینین بیر حیصّه‌سینی یاردیم‌چی‌سی عمر سولئیمانا دؤور ائتدیینی وورغولاییب. مبارک کوتلوی آکسییالاردا اؤل‌نلرین اولماسین‌دان اوزولدویونو، بۇ اؤلوملرین سببکارلارینین تاپیلماسینا چالیشدیقلارینی بیلدیریب.
میصر یاشکان اؤلکه‌ده سیاسی و ایقتیصادی اصلاحاتلار آپاراجاغینی، آنا یاسا دییشیک‌لیکلری ائدجیینی ود وئریب. خاریجی سرمایه‌نین اؤلکه‌یه گتیریلجیینی، خاریجی ایش آداملارینا اعتیبارلی شرایط یاراداجاغینی دا بیلدیریب. او، موخالیفتی یئنی‌دن دیالوقا دعوت ائدیب. ه. مبارک اونا خاریجی تضییقلرین اوْلدوغونو دا سؤیله‌ییب و "بیز هئچ کیم‌سه‌نین اویونجاغی دئیی‌لیک" دئییب.
ه. مبارک چیخیشینی میصردن گئتمیجیینی ایفاده ائدن سؤزلرله بیتیریب: " حیاتیمین باشلانغیجی دا بوردای‌دی، سونو دا بوردا اوْلاجاق. تورپاغین آلتینا گیره‌نه قدر، اوندان سونرا دا بو اؤلکه‌ده اولاجاغام. الله میصری قوروسون!"
قاهیره‌نین تحریر میدانین‌دا توپلاشان میتینق ایشتیراک‌چیلاری دؤولت تلویزیونسینین قرارگاهینا طرف حرکت ائدیرلر. نوماییش‌چیلرین نیتلری هله معلوم دئییل. . آکسییا ایشتیراک‌چیلاری یالنیز مبارکین دئییل، بوتون حاکمیّتین ایستئفاسینی طلب ائدیر.
۱۱ فوریه - سون گون
میصر موخالیفت رهبرلرین‌دن بیری، ماقاتئ-نین کئچمیش باش‌چی‌سی محمد ال بارادئی حسنی مبارکین فوری ایستئفایا گئتمک‌دن ایمتینا ائتمه‌سین‌دن سوْنرا میصرده "پارتلاییش" تهلوکه‌سی حاقین‌دا تویتتئرده‌کی اؤز میجروبلوگون‌دا "میصر سوسیال پارتلاییش قارشی‌سین‌دادیر. اوردو فوری اؤلکه‌نی خلاص ائتمه‌لی‌دیر" شکلین‌ده آچیقلاما یازیب.
میصر یاشکان حسنی مبارک‌دن سوْنرا کؤمک‌چی‌سی و صلاحیتلرینین بیر حیصّه‌سینی تهویل وئردیی عمر سولئیمان خالقا مراجعت ائدیب. اؤ. سولئیمان ه. مبارکین خالقا مراجعتین‌ده سؤیلدیی بعضی فیکیرلری تکرارلاییب. او، آنا یاسا دییشیک‌لیکلرینی حیاتا کئچیرمک اۆچون شورا یاراتدیقلارینی بیلدیریب. اؤ. سولئیمان دا اصلاحاتلار کئچیریلجیینی، اقتصادیاتین اینکیشافی ایله باغلی ایشلر گؤرولجیینی ود ائدیب. او، موخالیفتی دیالوقا چاغیریب. اؤ. سولئیمان خالقین کوتلوی آکسییالارا سون قویماغا چاغیریب: "تحریر میدانین‌دا توپلاشان خالقی ائولرینه، ایشلرینین باشلارینا دؤنمه‌یه چاغیریرام". اؤ. سولئیمان میصرلیلری خاریجی تضییقلره قارشی گۆج‌لو اولماغا، "اجنبی مدیانین یؤنله‌ن‌دیرمه‌لرینه اویماماغا" چاغیریب.
مبارکین ایستئفا وئرمک‌دن ایمتینا ائتمه‌سین‌دن قزبلنمیش کوتله باشکان ایقامتگاهینا یوروش ائدیب، حسنی موبارکین ایقامتگاهینی محاصره‌یه آلیب. اینسانلار آراسین‌دا آرتیق باشکانین قاچدیغینا دایر شاییه‌لر یاییلماغا باشلاییب. بعضی دایره‌لر حتی اونون دونه‌ن گئجه خالقا ائتدیی مراجعتین ده اوّلجه‌دن یازیلدیغینی، مراجعتین یاییملاندیغی واخت باشکانین آرتیق میصرده اولمادیغینی بیلدیریر.
بو دقیقه‌لرده یوز مینلرله اینسان قاهیره‌ده باشکان سارایینا دوغرو یوروش ائدیر. کوتله‌نین باشکان سارایینین یئرلشدیی ماسر ال-قادید کوارتالین‌دا قارشی‌سینی آلماق سیلری نتیجه وئرمیر. کوتله‌نین آماچ باشکان سارایینی اله کئچیرمک‌دیر. اوردو رهبرلیینین ده بۇ ساعتلاردا یئنی بیاناتلا چیخیش ائدجیی گؤزلنیلیر.
بیر سیرا ائتیرازچینین باشکان سارایی و مرکزی تلویزیوننین بیناسینا قارشی حرکت ائتدیی خبری آلینمیش‌دی. بعضی حسابلامالارا گؤره آکسییالاردا ۲۰ میلیونادک اینسان ایشتیراک ائتمیش‌دی. میصر باشکانینین الئیهدارلاری باشکند قاهیره‌نین آلتی بؤلگه‌سین‌ده عئینی زامان‌دا کوتلوی آکسییالار کئچیرمه‌یه هازیرلاشیردیلار. مبارک الئیهدارلاری باشکان صلاحیتلرینین بیر قیسمینین ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانا وئریلمه‌سینی ده قبول ائتمیر، مبارکین فوری ایستئفایا گئتمه‌سینی و اؤلکه‌نی ترک ائتمه‌سینی طلب ائدیرلر. ال-اربییه تئلئکانالینین معلوماتینا گؤره، میصرین اوردو رهبرلیگی فوری ایجلاس کئچیرمیش‌دی، اوردونون بۇ گون موهوم بیر بیاناتلا چیخیش ائدجیی گؤزلنیلیردی.
آخشام ساعتلارین‌دا "ال-اربییه" تئلئکانالی حسنی مبارکین عائله‌سیله بیرلیک‌ده قاهیره‌نی ترک ائتدیینی بیلدیردی. بیر سیرا قایناق‌لرده اونون شرم اش-شئیخ شهرینه ، دیگر قایناق‌لرده ایسه به-یه گئتدیی بیلدیریلیردی باشکان سارایی یاخینلیغین‌دا آتیشما سسلری ائشیدیلیر. قاهیره‌ده باشکان سارایی قارشی‌سین‌دا آکسییا کئچیره‌ن ۴۰۰ نفرلیک قروپا قوشولماق اۆچون یوز مینلرله اینسان یوروشه باشلاییب. باشکان سارایی اطرافین‌دا آتیشما سسلری ائشیدیلدیی باره‌ده خبر وئریلمیش‌دی.
میصرده اقتداردا اوْلان میلّی-دموکرات پارتییاسینین (مدپ) باش کاتیبی هوسام بدروی بیر هفته اوّل تعیین اوْلوندوغو وظیفه‌دن ایستئفا وئریب.بدروی همچینین هوسنی مبارکین باش‌چی‌لیق ائتدیی پارتییادان بیردفه‌لیک چیخدیغینی دا بیلدیریب.
مبارک ایستئفایا یوللان‌دی.
ژورنالیستلر
اینگیلیس‌نین "تهئ گواردیان" قزئتینین بیر ایشداشی فیزیکی تضییقه معروض قالیب. یوناندان اوْلان ۳ ژورنالیست دؤیوله‌رک ویدئو-کامئرالاری اللرین‌دن آلینیب. بون‌دان بیر قدر اوّل ایسپانیانین تو ائ۱ تئلئکانالینین ژورنالیستی هوجوما معروض قالمیش‌دیr.Eyni زامان‌دا، مبارکین الئیهدارلاری ژورنالیستلری مۆدافیعه ائتمه‌یه چالیشیرلار. ایسپانیا خاریجی ایشلر ناظرلیگی میصر حکومتینین خاریجی ژورنالیستلرین تهلوکسیزلیینی تامین ائتمه‌یه چاغیریب. میصرده پولیس ایشداشلاری بئینلخالق اینسان حۆقوقلاری و خئیرییه تشکیلاتلارینین عضولرینی حبس ائدیبلر. آمنئستی اینتئرناتیونال تشکیلاتین نماینده‌لری بیلدیریبلر کی "۳۰-دان چوخ اینسان حۆقوقلاری مۆدافیعه‌چیلری، او جمله‌دن آمنئستی اینتئرناتیونال ایشداشلاری قاهیره‌ده پوْلی‌سی طرفین‌دن حبس ائدیلیب". پولیس اونلاری اوتئل‌ده گؤروش کئچیره‌ن زامانی حبس ائدیب و ناملوم ایستیقامته آپاریب. عئینی زامان‌دا، گرارقاهی لندندا یئرلشه‌ن بئینلخالق خئیرییه تشکیلاتی اوخفامین میصر بؤلمه‌سینین سککیز عضوو حبس اوْلونوب. میصرده خاریجی ژورنالیستلره قارشی تعقیبلر داوام ائدیر. پولیس ببج، ایتار-تاسس ژورنالیستلرینین کامئرا و نووتبوکلارینی موسادیره ائدیب. فرانسهنین تف-۱ تئلئکانالینین اوچ موخبیری و سوئدین سوت تئلئکانالین رئپورتیورو بئرت سوندسترؤم ایتکین دوشوب. . فوریهین ۲-ده تحریر میدانین‌دا باش وئره‌ن توققوشمادا بیر نئچه روس ژورنالیستین خسارت آلدیغی معلوم اوْلدو. سرحدسیز رئپورتیورلار بیرلیگی میصرده خالق نوماییشلری باش‌لانان‌دان ایندییه قدر نوماییشلری یاییملاماغا چالیشان ۷۲ ژورنالیستین حبس اوْلوندوغونو، ۷۵ ژورنالیستین ایسه موختلیف درجه‌لی خسارتلر آلدیغینی آچیقلاییب. تشکیلاتین یایدیغی آچیقلامادا بیلدیریلیر کی، داها ۷ ژورنالیست ده نوماییشلرین داوام ائتدیی ۱۵ گون عرضینده وظیفه بورجلارینی ایجرا ائدرکه‌ن مبارک رژیمی طرفدارلاری طرفین‌دن قاچیریلیب. بون‌دان علاوه، اونلارلا قزئت و تلویزیون ایشداشلارینین جیهاز و آوادان‌لیقلاری حاکمیّت دایره‌لری طرفین‌دن موسادیره اوْلونوب.
میصر تهلوکه‌سیزلیک قوه‌لرینین ایشداشلاری قترین ال-جزیره تئلئکانالینین قاهیره بوروسونون رهبری ابدول فتتاه فاید و کانالین موخبیری احمد یوسیفی حبس ائدیبلر. بۇ باره‌ده تئلئکانالین اؤزو معلومات یاییب. تئلئکانالین قاهیره بوروسو هوجوما معروض قالیب. سون بیر نئچه گون عرضینده ایکینجی دفعه هوجوما معروض قالان بورودا آوادان‌لیق سیندیریلیب، اوفی‌سین اؤزو ایسه یاندیریلیب. آکسییالار باش‌لانان‌دا میصر حاکمیّتی ال-جزیره‌نین لیسئنزییاسینی آلیب و فوری اؤلکه‌ده‌کی موخبیر منطقه‌لرینی ییغیشدیرماغی طلب ائدیب. بونا باخمایاراق تئلئکانال میصرده‌کی فعالیّتینی داوام ائتدیریب.
میصرین "ال-اهرام" قزئتینین ایشداشی احمد محمد محمود قاهیره‌نین مرکزین‌ده باشکان طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسین‌دا باش وئره‌ن توققوشمالاردا آلدیغی گولله یاراسین‌دان دونیاسینی دییشیب. ایغتیشاشلاری لئنته آلان ژورنالیست باشین‌دان گولله یاراسی آلیب. او، میصرده باشکانین ایستئفاسی طلبی ایله آکسییالار باشلادیق‌دان بری هلاک اوْلان ایلک ژورنالیست‌دیر.
وطنداشلار
بئینلخالق "هومان ریگهتس Watch" حۆقوق-مۆدافیعه تشکیلاتی بیلدیرمیش‌دیر کی، میصرده کوتلوی اعتراض آکسییالاری زامانی توتولموش شخصلره هبسخانالاردا آغیر ایشگه‌نجه‌لر وئریلیر.
"تهئ گواردیان"این معلوماتینا گؤره ایسه، حرب‌چیلرین توتدوقلاری دینج وطنداشلارین تام اکثریتی حبس‌دن آزاد اولمامیش‌دیر.
نتیجه
باشکان محمد حسنی مبارک وظیفه‌سین‌دن ایستئفا وئردی. حاکمیّته مۆدافیعه ناظری محمد حسین تنتاوی گهldi.Misir پارلامئنتی بوراخیل‌دی. آنا یاسا لغو اولون‌دو. حاکمیّت سیلاح‌لی قوه‌لرین عالی شوراسینا کئچدی. یئنی پارلامئنت سئچکیلرینین ۲۰۱۱-جی ایلین سپتامبرین‌دا کئچیریلمه‌سی قرارا آیین‌دی.
عرب دؤولتلری لیقاسینین باش کاتیبی امر موسا ۲۰۰۱-جی ایلده‌ن بری توتدوغو وظیفه‌نی بیر نئچه هفته‌یه ترک ائدجیینی بیلدیریب. میصرلی اولان موسانی بیر چوخ آنالیتیکلر میصرین گله‌جک یاشکان کیمی گؤرورلر. ادل باش کاتیبی "میصرده‌کی تاریخی دییشیک‌لیکلره گؤره خالقی و اوردونو" آلقیشلاییب. او وطنداشلاری "میلّی کونسئنسوسا اساس‌لانان ساغلام سیستمین قۇرولماسی ایستیقامتین‌ده حرکت ائتمه‌یه" چاغیریب. موسا همچینین "میصر و میصرلیلرین دموکراتییایا دوغرو حرکت ائتدیکلرینه" امین اوْلدوغونو بیلدیریب.
فوریهین ۱۷-سی میصرین ۳ سابیق ناظری حبس اوْلون‌دو. بونلار سابیق داخی‌لی ایشلر ناظری هبیب ال-آدلی، ائکس-توریزم ناظری زوهئیر هارراناخ و منزیل تأمیناتی ناظری احمد ال-ماقرابی‌دیر. اونلار ژانویه‌نین ۲۸-ده سابیق باشکان حسنی مبارکین حکومتی بوراخماسینادک ناظر پوستونو توتوبلار. ائله دونه‌ن مبارکین پارتییاداشی اوْلان میلیاردئر و ماقنات احمد ائزز ده حبس اوْلونوب. ساخلانیلمیش شخصلرین هامی‌سینا قارشی چیرک‌لی پوللارین یویولماسی، صلاحیتلری آشما، دؤولت املاکینین تالانماسی ماده‌لریله اتهام ایرلی سورولوب.
میصر حکومتی کئچمیش باشکان حسنی مبارک و اونون عائله‌سینین خاریجی بانکلاردا حسابلارینی دوندورماغا چالیشیر. باش پروکورور ابدول مجید محمود خاریجی ایشلر نازیرلیینه خاریجی اؤلکه‌لردن جناب مبارکین حسابلارینین دوندورولماسینی ایسته‌مه‌سی حاق‌دا مراجعت ائدیب. مبارکین خانی‌می سوزان و اونلارین ایکی اوغلو و اونلارین حیات یولداشلارینین دا حسابلاری دوندورولور. سوئیس آرتیق جناب مبارکین اؤلکه‌ده‌کی حسابلارینی دوندوروب. میصرین کئچمیش رهبرینین میلیاردلارلا دوللار واریداتی اوْلدوغو حاق‌دا معلوماتلار وئریلیب.
ایقتیصادی تأثیری
فوریهین ۲-سی موودیس بئینلخالق رئیتینق آگئنت‌لیگی بئش ان بؤیوک میصر بانکینین رئیتینق درجه‌سینی آشاغی سال‌دی. . جرئدیت آگریجولئ" بانکینین آپاردیغی تحلیللره اساساً، ۲۰۱۱-جی ایلده میصرده اودم-ین آرتیم تئمپینین اوّللر پروقنوزلاش‌دیریلان ۵،۳% دئییل، ۳،۷% اولاجاغی گؤزلنیلیر. میصرده بانکلار و فوند بیرژاسی ۱۰ گون عرضینده ایشله‌مه‌دی. عئینی زامان‌دا، اؤلکه‌نین ایری شهرلرین‌ده زاوود و فابریکلر فعالیّتینی دایاندیردی. بیر چوْخ توریزم شیرکتلری توریستلرین میصره گؤندریلمه‌سینی دایاندیردی. توریستلرین میصره گلمه‌مه‌سی اؤلکه اقتصادیاتینا جدی تأثیر گؤستره‌جک. بون‌دان باشقا، میصرده ارزاق محصوللاری اوزره جدی قیمت آرتیمی گؤزلنیلیر. . همچینین، نفتین قیمتی میصرده باش وئره‌ن حادثه‌لرین نتیجه‌سین‌ده قالخ‌دی. میصر یاشکان حسنی مبارکین ایستئفاسی باره‌ده خبر دونیا بازارین‌دا نفتین قیمتی اوجوزلاشدیریب. کوتلوی اعتراض آسکییالاری باشلایان‌دان بۇ یانا اؤلکه اقتصادیاتینا ۳.۱ میلیارد دوللار زیان دی‌دی.
اعتراض آکسییالاری میصر اقتصادیاتینی ایفلیج وضعیتینه سال‌دی. اؤلکه‌ده "چؤرک قیاملاری" باش وئردی، قاز بالونلارینا اوْلان نؤوبه‌لرده اینسانلارین هلاک اولماسی حاللاری مۆشاهیده اوْلونوب. میصرلیلرین تام اکثریتینین گون‌ده‌لیک راسیونونون اساسینی تشکیل ائدن و قیمتی دؤولت طرفین‌دن سوبسیدیالاش‌دیریلان چؤرک اوغرون‌دا نؤوبه‌لرده کوتلوی داوالار نتیجه‌سین‌ده اونلارلا اینسان یارالانیب. یئرلی اهالی آراسین‌دا پوپولیار اوْلان "رقیف" آدلی چؤریین قیمتی ایکی دفعه باهالاش‌دی. قاهیره‌نین ایمبابا سمتین‌ده قاز بالونلاری ساتیلان دؤولت منطقه‌لرین‌ده‌کی نؤوبه‌لرده‌کی داوالاردا ۳ نفر هلاک اوْلدو. میصرده واحید قازپایلاما و تأمینات شبکه‌سی اولمادان قاهیره ایله یاناشی، بوتون اؤلکه‌ده ایستیفاده ائدیله‌ن قاز بالونلارینین قیمتینی آلوئرچیلر دفعه‌لرله قالدیرمیش‌دی. قاهیره‌ده قزبلنمیش کوتله بئله آلوئرچیلردن بیرینی اؤلدوردو.
🇺🇸
ژانویه‌نین ۲۹-دا میصر یاشکان حسنی مبارکین تلویزیون ایله خالقا مراجعتین‌دن سوْنرا اونونلا آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما آراسین‌دا تئلئفون دانیشیغی اوْلوب. تئلئفون دانیشیغینی کیمین تشببوسو ایله باش توتماسی باره‌ده معلومات وئرمه‌یه‌ن B.Obama میصر خالقینین یانین‌دا اوْلدوقلارینی بیان ائدیب. آغ ائو باش‌چی‌سی میصرلی همکارینی خالقا وئردیی ودلری یئرینه یئتیرمه‌یه چاغیردیغینی و اونا خالق قارشی‌سین‌داکی عهده لیکلرینی خاتیرلاتدیغینی بیلدیریب: "میصرده ایقتیصادی، سوسیال و سیاسی اصلاحاتلار حیاتا کئچیریلمه‌لی‌دیر". آغ ائوین سؤزچوسو روبرت گیببس هم نوماییش‌چیلری، هم ده میصر حکومتینی زوراکی‌لیق‌دان ایمتینا ائتمه‌یه چاغیریب: "داها چوخ آزادلیق طلبلرینه وئریله‌جک جواب زوراکی‌لیق دئییل، دیالوق اولمالی‌دیر. میصرده کؤک‌لو اصلاحاتلارا احتیاج وار". R.Gibbs میصرده باش وئره‌ن سون حادثه‌لرله باغلی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما اۆچون ۴۰ صحیفه‌لیک خلاصه هازیرلاندیغینی وورغولاییب: "هم آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این مۆدافیعه و خاریجی ایشلر ناظرلیکلری، هم ده قاهیره‌ده‌کی سفیریمیز مارقارئت سکوبی میصر حکومتی ایله سیخ تماسدادیرلار. میصر حکومتینی محمد ال-بارادئینی ائو دوستاقلیغین‌دان آزاد ائتمه‌یه چاغیریریق". آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون ایسه آچیق فیلئ‌ده حسنی مبارکه "خالقینی دینله!" مئساژینی گؤندریب. او، "ال-جزیره" تئلئکانالی ایله جانلی یایین‌لانان مراجعتین‌ده بیلدیریب کی، دینج نوماییشلره ایجازه وئریلمه‌لی و کسیلمیش رابطه علاقه‌لری برپا اوْلونمالی‌دیر: "بو نوماییشلر میصر جمعیتین‌ده جدی پروبلملر اولدوغونو گؤستریر. میصر حکومتی زوراکیلیغین بو پروبلملری آرادان قالدیرمایاجاغینی آنلامالی، نوماییش‌چیلرین طلبلرینی قبول ائدرک وضعیتین گرگینلشمه‌مه‌سی اۆچون اصلاحاتلارا رازیلاشمالی‌دیر". H.Klinton بیان ائدیب کی، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری نوماییش‌چیلرین طلبلرینی آنلاییر و اینسانلارین اؤز حۆقوقلارینی مۆدافیعه ائتمه‌سینه حؤرمت ائدیر: "حبس اولونموش نوماییش‌چیلر فوری و قئید-شرط‌سیز آزادلیغا بوراخیلمالی‌دیر". بیرلشمیش اوستانلار میصرده آزاد و عدالت‌لی سئچکیلر کئچیریلمه‌سی و دینج، موتشککیل قایدادا دموکراتییایا کئچیدین طرفداری‌دیر. بونو بیرلشمیش اوستانلارین دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون فوخ News تلویزیونسینا موصاحیبه‌سین‌ده دئییب. او، اؤلکه یاشکان حسنی مبارکی آزاد سئچکیلر کئچیرمه‌یه و ایرانین آقیبتین‌دن قاچماق اۆچون کؤک‌لو اصلاحاتلار آپارماغا چاغیریb.Hillari کلینتون همچینین قئید ائدیب کی، واشینقتون بئله بیر وضعیت‌ده قاهیره‌یه کمکی کسمک فیکرین‌ده دئییل. باراک اوباما آدمینیستراسییاسی و میصر حکومتینین نماینده‌لری باشکان حسنی مبارکین فوری ایستئفاسینی و ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانین رهبرلیگی، حربی‌چیلرین و دیگر عرب دؤولتلرین دستیی آلتین‌دا کئچید حکومتین فورمالاشماسی باره‌ده دانیشیقلار آپاریرلار. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری رسمیلری عمر سولئیمان و میصر اوردوسونون رهبری ائنان سامی و مۆدافیعه ناظری مهمد تانتاوی آنا یاسا اصلاحاتلارینین باشلاماسی پروسسینی موذاکیره ائدیرلر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این بۇ تکلیفی موسلمان قارداشلار داخیل اولماقلا گئنیش کوالی‌سییا حکومتینین یارانماسی و تئز ۲۰۱۱-جی ایلین سپتامبر آیین‌دا آزاد سئچکیلرین کئچیریلمه‌سی نظرده توتور. بونا باخمایاق قزئت یازیر کی، میصرین ویتسئ-یاشکان و اوردو کوماندانلیغین بۇ تکلیفلرله رازیلاشاجاغینا هئچ بیر اساس یوخ‌دور.
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما میصرلی همکاری حسنی مبارک‌دن مۆمکون قدر تئز حاکمیّتین اؤتورولمه‌سی پروسسینه باشلاماغی طلب ائدیب. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان همچینین میصرده ژورنالیستلره هوجوملاری پیسله‌ییب. "میصرین گلجیینی بو اؤلکه‌نین خالقی معین ائدجک"، دئیه او وورغولاییب
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون میصرین ویتسئ-یاشکان عمر سولئیمانا زنگ ائدیب، حسنی مبارک طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسین‌دا باش وئره‌ن اولایلارین هر کسی شوکا سالدیغینی سؤیله‌ییب. هیللاری کلینتون بۇ اولایا گؤره مسولیت داشییانلارین تاپیلماسی اۆچون آراشدیریلما آپاریلماسینی ایسته‌ییب. واشینقتونون آرتیق حسنی مبارکین تئزلیکله حاکمیّت‌دن گئتمه‌سینی ایستدیی ده معلوم اوْلوب. هیللاری کلینتون میصرده کئچید دؤورونون فوری باشلاماسینی زروری ساییب. آغ ائوین سؤزچوسو روبرت گیببس ده دئییب کی، دموکراتییایا یؤنه‌لیک دییشیک‌لیک فوری حیاتا کئچیریلمه‌لی‌دیر. فرانسه یاشکان نیکولاس سارکوزی ده آنالوژی بیانات وئریب. میصر خاریجی ایشلر نازیرلیینین سؤزچوسو هوسام زئکی ایسه بۇ چاغیریشلارا چَتین جواب وئریب. او، میصرده حاکمیّت دییشیک‌لیگی ایله باغلی مثلاًی قبول ائتمدیکلرینی، بۇ چاغیریشلارین میصرده‌کی اولایلاری قیزیشدیرماغا یؤنلدیینی وورغولاییب: "آمریکا بیرلشمیش ایالتلری، اینگیلیس، فرانسه کیمی غرب اؤلکه‌لرینین، حتی تۆرکیه‌نین بو دوروم‌دا رول اویناماغا چالیشماسی، میصرده‌کی پروسسلره بورونلارینی سوخماسی چوخ اوزوجودور. بو دؤولتلر اؤز ایشلری ایله مشغول اولسونلار. بو اؤلکه‌لرین بوتون سرحدلری کئچه‌رک میصر خالقی آدین‌دان دانیشمالاری میصر خالقی و حکومتی طرفین‌دن رد ائدیلیر".
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون میصر حاکمیّتینی فوری دموکراتییایا دینج کئچیدله باغلی موخالیفتله دانیشیقلارا باشلاماغا چاغیریب. کلینتون میصرین ویتسئ-یاشکان عمر سولئیمانین موخالیفت قوه‌لری ایله دیالوقا حاضیر اوْلدوغو باره‌ده وئردیی بیاناتی کیفایت اولمایان ودلر کیمی قیمتلندیریب. کلینتون بیر داها میصری ژورنالیستلره قارشی داخیل اولماقلا زوراکی‌لیغی پیسله‌ییب.
میصرده‌کی سیاسی وضعیت موثبت ایستیقامت‌ده دییشمه‌یه باشلاییب. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما بئله حساب ائدیر. "میصرده سیاسی پروسسلرین گئدیشینین موذاکیره‌یه احتیاجی اولدوغو گؤزه قاباغین‌دادیر. میصرلیلر ده محض بو ساحه‌ده اوغورلارا نایل اولورلار"، دئیه تیجارت پالاتاسین‌دا چیخیش ائدن اوباما بیلدیریب. اوباما میصرده حاکمیّتین نیظام‌لی اؤتورولمه‌سینه و موختلیف سیاسی ایسپئکترلری تمثیل ائدن شخصلرین حکومت‌ده ایشتیراکینا طرفدار اوْلدوغونو بیلدیریب. "میصرلیلر آزادلیق، آزاد و عدالت‌لی سئچکیلر، اونلاری تمثیل ائدن و دینله‌یه‌ن حکومت ایستییرلر. بیز اونلارا (میصر حاکمیّتینه) دئدیک کی، اونلار فوری حاکمیّتین نیظام‌لی اؤتورولمه‌سینه باشلامالیدیرلار"، دئیه آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان بیلدیریب. میصرین خاریجی ایشلر ناظری احمد ابول-گئیت اؤلکه‌ده فوری اصلاحاتلار کئچیریلمه‌سینی طلب ائدن آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-ı میصره اؤز ایراده‌سینی یئریتمک‌ده گوناهلاندیریب. "سیز (آمریکالیلار) میصر کیمی بؤیوک اؤلکه‌ده فوری دییشیک‌لیکلر باره‌ده دانیشان‌دا، بیزه زورلا اؤز ایراده‌نیزی قبول ائتدیریرسینیز". ناظر بیلدیریب کی، آمریکالیلارین میصرده‌کی نوماییشلره ایلک تئپکیلری اونو قزبلندیریب. او آمریکالیلارا "میصرلیلرین هسساسیتینی باشا دوشمیی" مصلحت گؤروب. آغ ائو ایسه بیان ائدیب کی، باراک اوباما آدمینیستراسییاسی میصرله دانیشیقلاری بۇ اؤلکه‌نین داخی‌لی ایشلرینه قاریشماق حساب ائتمیر
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما اؤز موشاویرلری ایله میصرده‌کی وضعیتله باغلی مسلهتلشمه‌لر آپاریب. گیببس دئییب کی، موشاویره‌نین کئچیریلمه‌سی باره‌ده قرار میصر باشکانینین اؤز صلاحیتینین بیر حیصّه‌سینی عمر سولئیمانا وئرمه‌سین‌دن سوْنرا قبول اوْلونوب. او عئینی زامان‌دا بیلدیریب کی، باشکان اوباما مبارکین چیخیشینا واشینقتون‌دان میچیقانا گئدرکه‌ن تییاره‌ده باخیب. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان میلّی تهلوکه‌سیزلییه مسئول اوْلان تاخیمی ایله گؤروشو آغ ائوده کئچیره‌جک.
میصرده‌کی حادثه‌لر بیرلشمیش اوستانلار یاشکان باراک اوبامانین تلویزیون مراجعتین‌ده ده اساس یئر توتوب. باراک اوباما میصرین چوْخ موهوم دییشیکلر ارفه‌سین‌ده اوْلدوغونو بیان ائدیب. او تلویزیون مراجعتی زامانی کؤک‌لو دموکراتیک دییشیک‌لیکلر طلب ائدن میصر گنجلرینه اؤز هئیران‌لیغینی گیزلتمه‌ییب. اوباما میصرین کئچید دؤورون‌ده آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این بۇ اؤلکه‌یه هر جور کؤمک‌لیک گؤسترمه‌یه حاضیر اوْلدوغونو بیلدیریب. قئید ائدک کی، اونون گونون ایکینجی یاری‌سین‌دا آغ ائوده اؤز موشاویرلری ایله میصرله باغلی مسلهتلشمه‌لر آپاراجاغی گؤزلنیلیر. "بیز بو گون میصرده باش وئره‌نلری دقتله ایزلییریک. بیر شئی معلوم‌دور کی، بیز تاریخی بیر دییشیکلیین شاهی‌دی اولوروق. بو بیر دییشیک‌لیک، کئچید آنی‌دیر و بو آن اونا گؤره باش وئریر کی، بونو میصر خالقی بئله ایستییر. بو دییشیک‌لیک‌ده میصر خالقینین یاشین‌دان وابسته اولمایاراق بوتون طبقه‌لری ایشتیراک ائدیر، لاکین اؤن جبهه‌ده ایسه گنج نسیل‌دیر. یئنی بیر نسیل. سیزین گنجلرینیز سسلرینین ائشیدیلمه‌سینی ایستییر. بیز ده ایستییریک کی، همین اینسانلار، عمومی‌لیک‌ده بوتون میصرلیلر بیل‌سینلر کی، آمریکا میصرده حۆقوقی و عدالت‌لی بیر کئچی‌ده دستک نوماییش ائتدیرمک اۆچون هر شئیی ائدجک. ایندی ایسه باش وئره‌نلری ایزلدیک‌ده آنلاییریق کی، بیز بیر-بیری ایله قارشی‌لیق‌لی علاقه‌ده اولان بیر دونیادا یاشاییریق".
میصرده حاکمیّتین هوسنی مبارک‌دن سیلاح‌لی قوه‌لرین عالی شوراسینا کئچمه‌سی میصر خالقینین اومیدلرینین آنجاق بیرینجی حیصّه‌سینین دوغرولماسی‌دیر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما اؤز چیخیشین‌دا بئله دئییب. "هر گون تاریخی حادثه‌لرین شاهی‌دی اولماق اولمور. میصر آرتیق هئچ واخت اوولکی کیمی اولمایاجاق"، دئیه آمریکا بیرلشمیش ایالتلری رهبری bildirib.Onun سؤزلرینه گؤره، تکجه ایستئفالار کیفایت دئییل. "میصرلیلر آیدین فیلئ‌ده بیلدیریبلر کی، اصل دموکراتییادان باشقا هئچ نیله رازیلاشمایاجاقلار. حرب‌چیلر اصل وتنپرور کیمی و مسولیتله حرکت ائتملیدیرلر. اونلار ائله ائتملیدیرلر کی، حاکمیّتین اؤتورولمه‌سی خالقین نظرین‌ده اؤزونو دوغرولتسون. صحبت اهالینین حۆقوقلارینین مۆدافیعه‌سین‌دن، فوق العاده وضعیت باره‌ده سره‌نجامین لغوین‌دن، آنا یاسانین دییشدیریلمه‌سین‌دن، دییشیک‌لیکلرین دؤنمز اولماسین‌دان، عدالت‌لی و آزاد سئچکیلر اۆچون اؤزول یارادیلماسین‌دان گئدیر"، دئیه اوباما ایضاح ائدیب.
🇷🇺
روسیه یاشکان دیمیتری مئدوئدئو میصر یاشکان حسنی مبارکه زنگ ووروب. روسیه مطبوعاتینین یایدیغی معلوماتا گؤره، مئدوئدئو مبارک‌دن سیاسی بحرانین صۆلح یولو ایله و سۆرعتله حلینی طلب ائدیب.
بحرانین حۆقوقی یوللارلا حل اوْلونماسینی آرزولادیغینی دئیه‌ن مئدوئدئو روسیه سفیرلیگی و وطنداشلارینین تهلوکسیزلیینین تأمینات آلتینا آلینماسی اۆچون گؤستریله‌ن فعالیّتلرین اهمیتینی وورغولاییب.
روسیه خاریجی ایشلر ناظری سئرگئی لاوروو ایسه وئردیی آچیقلامادا میصرین ایستیقراری و بۇ اؤلکه‌ده دموکراتییانین اینکیشافی اۆچون ماراق‌لی اوْلدوقلارینی بیلدیریب: "میصر روسیه‌نین ایستراتئژی اورتاغی و یاخین شرقین کیلید اؤلکه‌سی‌دیر. او اؤلکه‌ده باش وئره‌نلره ائتیناسیز قالا بیلمریک. میصرین ایستیقراری و دموکراتیک اؤلکه اولماسین‌دا بیز ده ماراقلیییق. مؤوجود اولان اجتماعی، ایقتیصادی و سیاسی پروبلملرین صۆلح یولو ایله حلینی ایستییریک".
روسیه باشکانینین یاخین شرق اوزره خصوصی نماینده‌سی آلکساندر سالتانوو دمیتری مئدوئدئوین مکتوبونو میصر یاشکان حسنی مبارکه چاتدیریب، - "ریا نوووستی" خبر وئریر.
روسیه نماینده‌سی عئینی زامان‌دا میصرین خین رهبری آبول قئیت و ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان ایله ده گؤروشوب. مکتوبون دئتاللاری آچیقلانماسا دا، معلوماتا گؤره، مکتوب‌دا روسیه یاشکان میصرلی همکارینی خبردار ائدیب کی، اگر خالقین طلبلری یئرینه یئتیریلمه‌سه، همین رژیم اۆچون بؤیوک چتین‌لیکلر یاراناجاق.
آوروپا بیرلیگی
آی-نین خاریجی سیاست اوزره عالی نماینده‌سی کئترین ائشتون میصر حاکمیّت اورقانلاری ایله موخالیفت آراسین‌دا دانیشیقلار آپاریلماسینین زروری اوْلدوغونو بیلدیرمیش‌دی. ۵ فوریه‌دا آلمان کانسلئری آنگئلا مئرکئل میصرده نؤوبدنکنار سئچکیلرین کئچیریلمه‌سینین علیهینه اوْلدوغونو بیلدیرمیش‌دی. او، بونو حاکمیّت واکوومونون یاراناجاغی ایله باغلی دویدوغو ناراحات‌لیقلا ایفاده ائتمیش‌دی. یونانین باش ناظری گئورگئ پاپاندرئوو بیلدیریب کی، بازار گونو قاهیره‌یه گئدیب آوروپا بیرلیگی آدین‌دان مبارکله دانیشیقلارا باشلایاجاغینی دئییب.
بؤیوک بریتانیانین باش ناظری دئوید کئمئرون دا میصر حاکمیّتینی اصلاحاتلارا چاغیراراق، دموکراتیک و حۆقوقی دؤولتین برقرار اولماسی اۆچون اصلاحاتلاری دستکلدیکلرینی بیان ائدیب.
فرانسه یاشکان نیکولیا سارکوزی و آلمان کانسلئری آنگئلا مئرکئل ایله بیرگه بیاناتلا چیخیش ائدیبلر. اونلار حسنی مبارکی سیلاح‌لی نومایش‌چیلره قارشی گۆج تطبیقینی دایاندیرماغا، آزاد و عدالت‌لی سئچکیلرین کئچیریلمه‌سی اۆچون شرایط یاراتماق اۆزرینده ایشله‌مه‌یه چاغیریبلار.
آلمان باشکان مبارکی اؤلکه‌ده‌کی کلینیکالارین بیرین‌ده مۆالیجه آلماق اۆچون اؤلکه‌یه گیرمه‌سینه ایجازه وئره‌جک. بۇ باره‌ده حاکمیّت‌ده اوْلان کریستیان-دموکرات پارتییاسینین باش کاتیبی روپرئخت پولئنس معلومات وئریب. بیر سیرا آنالیتیکلرین فیکرینجه، بۇ مبارکین حاکمیّت‌دن ال چکمه‌سی سسئناریلرین‌دن بیری ایدی. داها اوّل نیو-یورک تایمس قزئتی حادثه‌لرین بئله آخاردا اولاجاغینی یازمیش‌دی.
آوروپا اتفاقینین بئینلخالق ایشلر و سیاسی تهلوکه‌سیزلیک اوزره عالی کومیسساری کئترین ائشتون میصر یاشکان حسنی مبارکین باشکان‌لیک پوستون‌دان ایستئفایا گئتمه‌مه‌سین‌دن میوسلوقلارینی ایفاده ائدیب. ائشتون تأسف‌لنیر کی، مبارک هله ده دموکراتییایا کئچید یولونو توتماییب و دییشیک‌لیکلر اۆچون یول آچماییب، - "ریا نوووستی" خبر وئریر.
"دییشیک‌لیکلر واختی آرتیق یئتیشیب. بیز یاخین ساعتلار عرضینده میصر خالقینین تئپکیسینی ایزلیجییک"، - دئیه ائشتون بیلدیریب. اونون سؤزلرینه گؤره، آی میصر حاکمیّتی ایله علاقه ساخلایاراق اونلاری تئز بیر زامان‌دا دموکراتییا یولونا کئچید آلماغا چاغیراجاق.
آلمانین کانسلئر آنگئلا مئرکئل مبارکی ایستئفا وئرمه‌یه چاغیردی. Danimarkنین خاریجی ایشلر ناظری آوروپا بیرلیگی اؤلکه‌لرینه مراجعت ائدرک میصر یاشکان هوسنی مبارک‌دن فوری ایستئفانی طلب ائتمک اۆچون بیرگه بیاناتین حاضیرلانماسینی تکلیف ائدیب.
🇹🇷
تۆرکیه خاریجی ایشلر ناظری احمد داوودوغ‌لو بیان ائدیب کی، تۆرکیه میصرده‌کی حادثه‌لری دقتله ایزلییر. "بو دقیقه‌یه، هر هان‌سی بیر وطنداشیمیزا هوجوم ائدیلدیی باره‌ده معلومات یوخ‌دور، آنجاق بیز حادثه‌لری دقتله ایزلییریک". ا.داوودوغ‌لو سارایئوودا بیلدیریب. داوودوغ‌لو قئید ائدیب کی، تورک خالقی میصر خالقینا قارداش‌لیق حیسلری بسلییر و حادثه‌لر زامانی دونیاسینی دییشمیش اینسانلارا گؤره میوس اوْلدوغونو ایفاده ائدیب. "بیز اؤز وطنداشلاریمیزا تهلوکه‌سیز اراضیلرده اولماغی و هر هان‌سی بیر تهلوکه تؤره‌یه‌جک اراضیلردن اوزاق دورماغی توصیه ائدیریک. هلکی الیمیزده تورک وطنداشلارینا هوجوم باره‌ده، یاخود وطنداشلاریمیزین هان‌سی‌سا بیر آکسییادا ایشتیراک ائتمسیله باغلی معلومات یوخ‌دور. بیز اومید ائدیریک کی، میصرده باش وئره‌نلر میصر خالقینین گلجیی اۆچون اوغورلو اوْلاجاق. همچینین، تورک وطنداشلاریمیزی دا ساکیت‌چی‌لییه چاغیریریق".
عرفه چؤلو
سول|بندانگشتی|عرفات یا عرفه چؤلو حج چاغیندا عَرَفات یوخسا عرفه چؤلو مکه شهرینین باتی گونئی طرفیندن 20 کیلومتر آرالی بیر چؤلدو.بو چؤلون یاشامی یوخدو و تکجه ذی الحجه آین دوققوزی حاجیلار منا داغیندان بو چؤله گلر.
میصر اینقیلابی
🇹🇷
تۆرکیه باش ناظری رجب تایییب اردوغان میصر پرئیدئنتی حسنی مبارکی خالقا قولاق آسماغا چاغیریب. عدالت و اینکیشاف پارتییاسینین توپلانتی‌سین‌دا چیخیش (بو چیخیش آل-ژاززئرا تئلئکانالی ایله جانلی یاییملانیب) ائدن اردوغان بیلدیریب کی، خالقین گؤزونو، کؤنلونو، قولاغینی قاپادان اقتدارلار اوزونؤمورلو اولا بیلمز. خالقا قارشی اوْلان هئچ بیر اقتدار آیاق‌دا قالا بیلمز. بیز اؤزوچموز اۆچون نه ایستییریک‌سه، دوستلاریمیز-قارداشلاریمیز اۆچون ده بونو ایستییریک". اردوغان بیرباشا مبارکه مورجیت ائدرک دئییب: "''بیز اینسانیق، بیز فانیگیک. دایمی دئیی‌لیک. هر بیریمیز اؤلجییک و او دونیادا آرخادا بوراخدیقلاریمزا گؤره سورغو-سوال ائدیلجییک. هامیمیز گل‌دی-گئدریک. ان یاخشی‌سی اؤزوموزدن سونرا خوش شئیلر قویوب گئتمک‌دیر. حؤرمتله خاتیرلاناق، رهمتله یاد ائدیلک. بو دونیادان بیرجه کفه‌ن‌ده گئدجییک. اودور کی، کفه‌نین قدیر-قیمتینی بیلک. هم ویجدانیمیزین، هم خالقیمیزین سسینه، اونلارین خئییر-دعاسینا و یا بد دعاسینا حاضیر اولاق. خالقین هایقیرتی‌سینا قولاق وئرک.''
عرفه چؤلو
حج خطبه سی و لبیک و دعالر و گون آرتا ایکیندی نامازی بو چؤلده اوخونار.بیر گون قالاندان سونرا آغشام چاغی مُزدَلفه یئرینه چیخار.
میصر اینقیلابی
🇹🇷
اردوغان میصرده‌کی اعتراضچیلارا دا مراجعت ائدیب. دئییب کی. "دئموکراتیویا و آزادلیق هر کسه وئریله‌ن بیر حاق‌دیر. سیلاح‌دان اوزوق دورون، اما مدنیتینیزه صاحب چیخین. حۆقوقلارینیز اۆچون موباریزه آپارین. لایق‌لی موباریزه آپارین. میسری‌ده ایستر عسگر، ایستر پولیس، ایسترسه ده عادی جاممات‌دان هئچ کیمین خسارت آلماسینی ایستهمیریک.
ایران
ایران، باش وئره‌ن حادثه‌لرده اعتراضچیلارین ایستکلرینه قولاق آسیلماسی لازیم اولدوغونو سؤیله‌ییب.
عرفه چؤلو
جوغرافیا
12 کیلومتر اَنی و .56 کیلومتر بؤیی و یئتمیش شگگیز کؤب کیلومتر اولور
میصر اینقیلابی
عرب اؤلکه‌لری
سعودی عربیستانی کرالی عبدالله آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان اوبامادان حسنی مبارکی مۆدافیعه ائتمه‌سینی طلب ائدیب. او، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-نین میصره یاردی‌می کسمه‌سی حالین‌دا اورا هر ایل سعودی بودجه‌سین‌دن ۱،۵ میلیارد دوللار یاردیم آییراجاغینی دا قئید ائدیب.
لیوییا عرب جماهیرییه‌سینین رهبری موممر قززافی "ال مسری ال یوم"آ وئردیی آچیقلاماسین‌دا بیلدیریب کی، باشکان هوسنی مبارکی دستکلییر.
هیزبوللاه عمومی باش‌چی‌سی سید حسن ناسروللاه؛ "بیزلر، میصرده‌کی اینقیلابی گئرچک بیر اینقیلاب اولاراق گؤرور و بو اؤلکه ایچریسینده اینقیلابی دستکله‌یه‌ن بوتون قروپلارین آرخاسین‌دا اولدوغوموزو بیل‌دیریریک. "دئدی. بو گون جامپ داوید آنلاشماسینا قارشی و میصر خالقینا دستک آدی آلتین‌دا رئاللاش‌دیریلان سیمپوزیوم‌دا بیر دانیشما ائدن سید حسن ناسروللاه؛ "بیلینمه‌لی‌دیر کی؛ میصر و تونیس‌ده اینکیشاف ائدن حادثه‌لرده هیزبوللاهین جبهه‌سی، هئچ شوبهه‌سیز مظلوم خالقلارین آرخاسین‌دادیر. "دئدی. آیریجا ناسروللاه؛ "میصر و تونیس‌ده‌کی قیاملار اۆچون ائتمه‌میز لازیم اولان شرحین گئجیکمه‌سین‌دن اؤتری میصر و تونیس خالقین‌دان عذر دیلیریک. "دئدی. کنار یان‌دان هیزبوللاه عمومی باش‌چی‌سی سید حسن ناسروللاه، میصر هبسخانالارین‌دا اولان هیزبوللاه عسگرلرینین وضعیتینه ده توخوناراق بونلاری سؤیله‌دی؛ "تک هدفلری قززه‌ده‌کی قارداشلارینا ییئجئک و درمان کمکی اۆچون میصره کئچمیش ایگیدلرین، بعضی اطرافلار طرفین‌دن حادثه‌لرین یاخشیجا ساپدیریلماسی و بؤیودولمه‌سی اوزون‌دن سانکی هیزبوللاه، میصرده شیعه‌لیگی یایما سییندیمیش کیمی گؤستریله‌رک، قارداشلاریمیز هبسخانالارا آتیلمیش‌دیر." سؤزلرینه میصرده باش وئره‌ن اینقیلابین گئرچک بیر اینقیلاب اوْلدوغونو وورغولایاراق داوام ائدن ناسروللاه؛ "کریستیانلارین و دیگر آزلیقلارین دا موسلمانلارین یانین‌دا بو حرکتله‌نمه‌یه قاتیلماسی، کیچیک بؤیوک، یاش‌لی و خصوصیله ده گنجلرین بو ازم‌لی سیلرینین آرخاسینداییق." دئدی.
دونیانین بیر چوْخ اؤلکه‌لرین‌ده ده میصرلیلر باشکان حسنی مبارکین ایستئفاسینی بایرام ائدیبلر. ویتسئ- باشکان عمر سولئیمانین حسنی مبارکین قراری ایله باغلی قیسا آچیقلاماسین‌دان فوری سوْنرا لیوانین باشکندی بئیروت‌دا آتشفشان‌لیق باشلاییب. ایوردانییانین باشکندی اممانین مرکزی کوچه‌لرینه ده اینسانلار آخیشیب. قززا زولاغین‌دا دا آتشفشان‌لیق مۆشاهیده ائدیلیب. "هماس" قروپلاشماسینین سؤزچوسو سامی ابو زوهری میصر خالقینین قرارینی دستکلدیکلرینی دئییب. ایوردان چایینین غرب ساحلین‌ده‌کی رماللاه شهرین‌ده ده یوزلرله اینسان میصر بایراقلارینی دالغالاندیریب، بۇ خبری بایرام ائدیبلر. آمریکا بیرلشمیش اوستانلارین باشکندی واشینقتون‌داکی میصرلیلر ایسه حسنی مبارکه قارشی ۱۸ گونلوک اعتراضین اوغورلو نتیجه‌لرینی میصر سفیرلیی قارشی‌سینا توپلاشاراق باریام ائدیبلر.
سعودی عربیستانی میصرده حاکمیّتین دینج یوللا دییشمه‌سینی آلقیشلاییر. بۇ باره‌ده سعودی عربیستانینین رسمی آگئنت‌لیگی معلومات یاییب. آگئنتلیین معلوماتین‌دا دئییلیر: "کرال‌لیق اومید ائدیر کی، میصر اوردوسو اؤلکه‌ده ثابت‌لیگی و تهلوکه‌سیزلیگی برپا ائدجک و میصر خالقینین ایستک و ماراقلارینی تامین ائده بیله‌جک حکومتین یارانماسی یولون‌دا اؤز سیلرینی اسیرگه‌مه‌یه‌جک. سعودی کرال‌لیغی اومید ائتدیی بیلدیریب کی، میصر ایسلام، عرب دونیاسین‌دا و بئینلخالق آرنادا اؤز آپاریجی رولونو ساخلایاجاق.
ایسرایل
ایسرائیل یاشانانلاردان چوخ ناراحات اولموش‌دور. آنجاق سسسیزلیینی قوروموش‌دور. ایسرایل یاشکان شیمون پئرئس حسنی مبارکین یاخین شرق صۆلح پروسسین‌ده‌کی خیدمتلرینین دانیلماز اولدوغونو قئید ائتمیش‌دیر. باش ناظر بئنیامین نئتانیاهو ایسه میصرده ایسلام‌چیلارین حاکمیّته گلمه‌سینین مۆمکونلویو باره‌سین‌ده ناراحات‌لیقلارینی بیلدیرمیش‌دیر.
آذربایجان
آذربایجان جومهوریتی خاریجی ایشلر ناظرلیگی آذربایجان جومهوریتی وطنداشلارینا میصر عرب جومهوریتینده باش وئره‌ن سون حادثه‌لرله باغلی خبردارلیق ائدیب. نازیرلیین رسمی سایتین‌دا یئرلش‌دیریله‌ن خبردارلیق‌دا ژانویه آیینین سونلارین‌دان باشلایاراق میصر عرب جومهوریتینده حکومت علیهینه کوتلوی نوماییشلر و ایغتیشاشلار باشلاندیغی قئید ائدیلیر. قاهیره، آسوان و لوکسور شهرلرینه سیاهتلر واجیب اولمادیقجا تخیره سالینمالی‌دیر. میصر عرب جومهوریتینده دایمی، موقتی یاشایان و اولان آذربایجان وطنداشلارینین اؤلکه‌ده اعلان اولونموش مؤوجود قایدالارا عمل ائتمه‌لری و ایغتیشاشلارا قاریشمامالاری و یارانمیش هر هان‌سی پروبلمله علاقه دار اونلارا یاردیم گؤستریلمه‌سی اۆچون آذربایجان جومهوریتی میصر عرب رئسپوبلیکاسین‌داکی سفیرلیینه مراجعت ائتمه‌لری توصیه اولونور.
آذربایجانین موخالیف لیبئرال پارتییاسینین رهبری لاله شؤوکت هاجییئوا میصر حادثه‌لری ایله باغلی بیانات یاییب. "بو گون دونیا ایجتیمایتینه ایللرله تلقین ائدیله‌ن میف - گویا موسلمان اؤلکه‌لرین‌ده اساس موخالیفت قوه‌لری رادیکال ایسلام‌چیلاردیر - دارماداغین اولدو. کوچه‌لرده اعتراض ائدن یوز مینلرله اینسانلار تحصیل‌لی گنجلردیر. اونلار دموکراتییا و آزادلیق ایستییرلر"، - بیانات‌دا بیلدیریلیب. او، اؤز بیاناتین‌دا میصر خالقینی دستکلدیینی دئییب.
۲۰۱۱-جی ایلین ۲۵ ژانویه تاریخین‌دن اعتباراً میصرده باشلایان کوتلوی ایغتیشاش و اعتراض آکسییالارینین داها دا کسکینلشمه‌سینی، اینسان حیاتینا تهلوکه یارادان حاللارین میدانا چیخماسینی نظره آلاراق، آذربایجان باشکانینین گؤستریشی اساسین‌دا میصرده‌کی آذربایجان‌لیلارین تخ‌لییه‌سی تشکیل اوْلونوب.
آذربایجانین میصرده‌کی سفیرلیینین بیرینجی کاتیبی ائلنور ایسماییلوو فوریهین ۴-ده میصر اولایلاری، و ده آذربایجان سفیرلیین‌ده‌کی وضعیتله باغلی معلومات وئریب.
میصرده وضعیت گرگین اولاراق قالیر. بۇ آنلاردا باشکند قاهیره‌ده‌کی تحریر میدانینا حسنی مبارک طرفدارلاری و الئیهدارلاری آخیشیرلار. بؤیوک احتیماللا بۇ گون هان‌سی‌سا جدی حادثه باش وئره‌جک. الئیهدارلار طلب ائدیرلر کی، بۇ گون مبارک حاکمیّت‌دن گئتمه‌لی‌دیر. بیز ده بورادا پروسسلری ایزلییریک. هر آن بورادا وضعیت دییشیر. پروقنوز وئرمک چوْخ چتین‌دیر. یعنی بیلمک اولمور بیر ساعت‌دان سوْنرا نه باش وئره‌جک...
حادثه‌لر شهرین مرکزین‌ده، تحریر میدانین‌دا باش وئریر. سفیرلیین بیناسی ایسه ماادی رایونون‌دا یئرلشیر. بۇ رایون‌دا خاریجی وطنداشلار یاشاییرلار. حاضیردا میصر هبسخانالارین‌دان چوخ‌لو مهبوس قاچیب. موته‌مادی اولاراق بۇ رایون‌دا یئرلشه‌ن ائولره قاچقین مهبوسلار باسقین ائدیر، خاریجیلرین ائولرین‌دن اوغورلوق ائدیرلر. یعنی بۇ رایون تهلوکه‌دن اوزاق دئییل. میصر پوْلی‌سی سفیرلییمیزی مۆحافیظه ائتمیر، تهلوکسیزلییمیزی اؤزوموز قورویوروق. بونا گؤره ده هر آن بیر یئرده اولماغا چالیشیریق. بورادا کومئندانت ساعتی وار، اونا عمل ائدیریک. دوزدور، میصر اهالی‌سی کومئندانت ساعتینا ریایت ائتمیر. هامی کوچه‌ده، میتینق‌ده‌دیر.
بیزیم بورادا میصرلی تانیشلاریمیز وار و اونلارلا علاقه ساخلاییریق. حاضیردا اونلار ایشلهمیرلر. میصرده بازار گونو ایش گونودور. اونلارا خبر گؤندریلیب کی، بازار گونو ایشه چیخ‌سینلار. بؤیوک احتیماللا بازار گونو ایشه باشلایاجاقلار.
ائ. ایسماییلووون سؤزلرینه گؤره، ه. مبارکین ایستئفاسی ایله علاقه دار میلیونلارلا آدام گئجه‌نی قاهیره‌نین تحریر میدانین‌دا کئچیریب، بۇ حادثه‌نی بایرام ائدیب. قاهیره‌ده هازیرکی وضعیته توخونان دیپلومات بیلدیریب کی، بیر مدت اوّل کوتلوی حال آلمیش تالانلار آرتیق سنگیییب. سفیرلیک‌ده یارائدیلمیش "قاینار خط" ایسه فعالیّتینی داوام ائتدیریر. لاکین سون ۲-۳ گون‌ده "قاینار خط"ا مراجعت اولماییب. "بونونلا بئله، بیز بوراداکی وطنداشلاریمیزین وضعیتینی دقت‌ده ساخلاماق‌دا داوام ائدیر، قاهیره‌ده اولان اوچ آذربایجان‌لی طلبه ایله دایم علاقه ساخلاییریق"، - دئیه دیپلومات بیلدیریب. قئید ائدک کی، میصرده اعتراض آکسییالاری ژانویه‌نین ۲۵-ده باشلانیب. باش وئره‌ن توققوشمالاردا آزی ۳۰۰ نفر هلاک اوْلوب، ۵ مین‌دن چوْخ اینسان یارالانیب. آذربایجانین میصرده‌کی سفیرلیینین ایشداشی نجات قوجایئو ده ایغتیشاشلاردا آلدیغی گولله یاراسین‌دان اؤلوب. باشکان ایلهام الیئوین گؤستریشی ایله ژانویه‌نین ۳۰-دان آذربایجان وطنداشلارینین قاهیره‌دن خصوصی تییاره‌لرله ائواکواسییاسینا باشلانیلیب. ایندیدک عمومی‌لیک‌ده میصردن ۱۷۱ آذربایجان وطنداشی چیخاریلیب.
قایناقلار
https://az.wikipedia.org
گؤرونتولر
بؤلمه:عرب اؤلکه‌لرینده اعتیراض دالغاسی
فاستر د پیپل
فاستر د پیپل (اینگیلیسجه: Foster the People) موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
وارفورد، باتی ویرجینیا
وارفورد (اینگیلیسجه: Warford, West Virginia) آمریکانین باتی ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
بارانقتس (چیخانوف)
بارانقتس (چیخانوف) (لهیستانجا: Baraniec, Ciechanów County) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ماسوویان اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Baraniec, Ciechanów County»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).