cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
روزندئیل، مینه‌سوتا
روزندئیل (اینگیلیسجه: Rosendale, Minnesota) آمریکانین مینسوتا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
پودولووکا
پودولووکا (Podolovka Подоловка) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آمور اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:آمور کندلری
فلیکس اودوئوکی
فلیکس اودوئوکی (اینگیلیسجه: Felix Uduokhai)آلمانلی فوتبال اوْیونچوسو. آلمان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
آلتی باجاک‌لیلار
آلتی باجاک‌لیلار ، دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی پدیا
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار
۶۲۲ (میلادی)
میلادی ۶۲۲-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا آلتی یۆز ایگیرمی ایکینجی ایل.
قایناق‌لار
بؤلمه:میلادی ایللر
تونی رایس
تونی رایس (اینگیلیسجه: Tony Rice) آمریکالی شارکی یازیچی و موسیقیچی - آمریکانا، جاز، فولکور موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. تونی رایس ۸ ژوئن ۱۹۵۱ ‏ تاریخینده Danville, Virginia شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
تایکو سیتانو کروز کی‌روش
تایکو سیتانو کروز کی‌روش (اینگیلیسجه: Tácio Caetano Cruz Queiroz) (دوْغوم:August 7, 1980 Valença, Bahia) بیر فوتبالیست. برزیل میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:برزیل میلّی فوتبال تیمی بؤلمه:ویتوریا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ونتزیا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:باهیا دوغوملولار بؤلمه:۱۹۸۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
۱۹۸۳-جو ایلده تورکیه
بۇ مقاله ۱۹۸۳-جو ایلینده تورکیه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۸۳-جو ایلده تورکیه بؤلمه:۱۹۸۳-جو ایلده اؤلکه‌لر
مافیز جالانت
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Mavis Gallant»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ اوت ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
درهام کول
درهام کول (اینگیلیسجه:Derham Cole) آمریکالی سیاستچی کلمبیا شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
بارا بودهسینق
بارا بودهسینق(اینگیلیسجه:Bara Budhsingh) هیندوستان اؤلکه‌سینین پنجاب ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده پنجابی دیلی دانیشیلیر.
بوکاتونا، میسیسیپی
بوکاتونا (اینگیلیسجه: Buckatunna, Mississippi) آمریکانین میسیسیپی ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
درهام کول
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۱۹۷۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:گونئی کارولینا جومهوریتچیلر بؤلمه:کلمبیا، گونئی کارولینا سیاستچیلری بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بوکاتونا، میسیسیپی
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
الما (شارکیچی)
الما (شارکیچی) (اینگیلیسجه: Alma) فرانسه‌لی شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. الما (شارکیچی) ۲۷ سپتامبر ۱۹۸۸ ‏ تاریخینده لیون شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
کلارکسدیل، میزوری
کلارکسدیل، میزوری (اینگیلیسجه:Clarksdale, Missouri ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۷۱ نفر ایمیش و ۰٫۸۳ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۸۶ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و میزوری ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Clarksdale, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
لیخوتسا
لیخوتسا (لهیستانجا: Lichoca) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و باتی پومرانی اوستانیندا یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Lichoca»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
سود اوْتوچیچک‌لیلر
سود اوْتوچیچک‌لیلر (Polygalaceae، ، Südotuçiçəklilər، مغزرية، Kreuzblumengewächse، Kreuzblumengewächse) بیر نؤع بیتکی.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Polygalaceae»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۷ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:بیتکیلر
فرناندو پیلار
فرناندو پیلار (اینگیلیسجه: Fernando Pilar) (دوْغوم:February 2, 1979 Paraíba) بیر فوتبالیست. هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
لودویق بولتسمان
لودویق بولتسمان (Ludwig Boltzmann) اوتریشلی بیلیم اینسانی. ۲۰ فوریه ۱۸۴۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۲  ایل عومر ائله‌ییب و ۵ سپتامبر ۱۹۰۶ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. لودویق بولتسمان وین بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ludwig Boltzmann»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
بیووریسین
بیووریسین (Beauvericin) بیر شیمیایی ماده.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Beauvericin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
۳۰۵ (میلادی)
میلادی ۳۰۵-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا اۆچ یۆز بئشینجی ایل.
قایناق‌لار
بؤلمه:میلادی ایللر
اوریا، پرم دیاری
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
جیم هولتون
جیم هولتون (اینگیلیسجه: Jim Holton) (دوْغوم:April 11, 1951 لسماهاقو) بیر فوتبالیست. مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
موکرن
موکرن (Möckern) آلمانین  زاکسن-آنهالت ایالتینده یئر آلان بیر شهردیر و ۶۴ متر دنیز سوییه‌سیندن اۇجالیقی وار. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۴۱۸۴ نفر دیر. بۇ شهرین ۵۳۰٫۱۹ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
ائشیک باغلانتی‌لار
Möckern-Loburg-Fläming موکرن شهرین رسمی وب سایتی
قایناق‌لار
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp - آلمانین آمار  ایداره سی
بؤلمه:آلمان شهرلری
جای کسیونق
جای کسیونق (اینگیلیسجه:Jay Xiong) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. سینت الاف کالجی دا درس اوْخویوب.
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:مینسوتا دموکراتلاری بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
هال، جورجیا
قایناق‌لار
بؤلمه:جورجیا ایالتین شهرلری
توشیکی چینو
توشیکی چینو (اینگیلیسجه: Toshiki Chino) کئچمیشده بیر ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و ایندیلیکده بیر مشقچی اوْلاراق چالیشیر و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
کلیموو، بیلقاراد اوبلاستی
کلیموو، بیلقاراد اوبلاستی (Klimov, Belgorod Oblast Климов) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بیلقاراد اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:بیلقاراد کندلری
آمبلیوپسیس
آمبلیوپسیس (Amblyopsis) قیزیلبالیقخانی کیمی‌لر دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی پدیا
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار
سلامه وسطی(بهبهان)
سلامه وسطی (فارسجا: سلامه وسطی), کندی خوزیستان اوستانینین بهبهان بؤلگه‌سینین، زیدون بؤلومو و  درونك قصبه‌سی نده یئرله‌شیبدیر.
جوْغرافیایی موْقع
سلامه وسطی کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیبدیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین 228 نفر اهالیسی و 53 عایله‌سی وار. بۇنلاردان 105 نفری کیشی و 123 نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن 153 نفری ساوادلی و 52 نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ كندين اهالیسی فارسجا دانيشيرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:بهبهان بؤلگه‌سی‌نین کندلری
شاهپور جات
شاهپور جات (اینگیلیسجه:Shahpur Jat) هیندوستان اؤلکه‌سینین دهلی ایالتینده بیر محله دیر. بۇ محله‌ده هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
ایست. جورج، مینه‌سوتا
ایست. جورج (اینگیلیسجه: St. George, Minnesota) آمریکانین مینسوتا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
دیوار، اوکلاهوما
دیوار (اینگیلیسجه: Dewar, Oklahoma) آمریکانین اوکلاهوما ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۸۵۳ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
اوهریتسه (بلانسکو)
اوهریتسه (بلانسکو) (چک‌جا: Uhřice (Blansko District)) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۰۶ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۰۲ نفر ایمیش و گونئی موراویا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
جرانیمو استیتس، آریزونا
جرانیمو استیتس، آریزونا (اینگیلیسجه:Geronimo Estates, Arizona ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۳۱۴ نفر ایمیش و ۳٫۴۳ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و آریزونا ایالتینده یئرلشیب.
اوهریتسه (بلانسکو)
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
جرانیمو استیتس، آریزونا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Geronimo Estates, Arizona»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
اوهریتسه (بلانسکو)
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Uhřice (Blansko District)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
جرانیمو استیتس، آریزونا
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ستژژو (اوستروف ویلکوپولسکی)
ستژژو (اوستروف ویلکوپولسکی) (لهیستانجا: Strzyżew, Ostrów Wielkopolski County) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و بویوک لهیستان اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 1100 نفر ایمیش.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
۱۸۸۹-جو ایلده دانمارک
بۇ مقاله ۱۸۸۹-جو ایلینده دانمارکدا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
ستژژو (اوستروف ویلکوپولسکی)
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Strzyżew, Ostrów Wielkopolski County»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
۱۸۸۹-جو ایلده دانمارک
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۸۹-جو ایلده دانمارک بؤلمه:۱۸۸۹-جو ایلده اؤلکه‌لر
فرولتو آنتیکو
فرولتو آنتیکو (ایتالیاجا: Feroleto Antico) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۵۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 2077 نفر ایمیش.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Feroleto Antico»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
۳۰۶ (میلادی)
میلادی ۳۰۶-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا اۆچ یۆز آلتینجی ایل.
قایناق‌لار
بؤلمه:میلادی ایللر
جئم اؤزئر
جئم اؤزئر (آنادوْلو تۆرکجه‌سی‌جه: Cem Özer) تورکیه‌لی اوْیونچو. ۵ اوْکتوبر ۱۹۵۹ ‏ ایلینده ایستانبول شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cem Özer»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:تورکیه‌لی کیشی اویونچولار
آتکا، ساراقوسا
آتکا، ساراقوسا (ایسپانجا: Ateca) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ساراقوسا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۸۴ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۱۹۶۹ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۲۳٫۴ اینسان کیلومتر موربّع دیر.
اوتو هافمن
اوتو هافمن (اینگیلیسجه: Otto Hoffman) آمریکالی اوْیونچو. ۲ مئی ۱۸۷۹ ایلینده نیویورک ایالتینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۵  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۳ ژوئن ۱۹۴۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Otto Hoffman»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
خاص پولاد اوبا
خاص پولاد اوبا (تورکجه: Xaspoladoba) آذربایجان جومهوریتینین خاچماز رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا  ۱۸۳۷ نفر ایمیش.
آتکا، ساراقوسا
قایناق‌لار
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
خاص پولاد اوبا
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
چارلز میکر
چارلز میکر (اینگیلیسجه: Charles Meeker) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو. ییل بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۵۰ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
چارلی روز (سیاستچی)
چارلی روز (اینگیلیسجه: Charlie Rose ) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. قوزئی کارولینا چپل هیل و قوزئی کارولینا چپل هیل بیلیم‌یوردو|قوزئی کارولینا چپل هیل و دیویدسن بیلیم یوردلاریندا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۳۹ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۲۰۱۲ میلادی ایلینده پارکینسون نوخوشلوق سبب ایله حیاتین دَییشدی.
قویم (بورکینافاسوی)
قویم (بورکینافاسوی) (اینگیلیسیجه: Gouim) بورکینافاسو اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره شهرین توْپلام جمعیتی ۱۹۴۹ نفردیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
نارقول
نارقول (اینگیلیسجه:Nargol) هیندوستان اؤلکه‌سینین قجرات ایالتینده بیر شهر دیر. بۇ شهرده قجراتی دیلی و هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
بیوکانین ای
بیوکانین ای (Biochanin A) بیر شیمیایی ماده.
۶۲۳ (میلادی)
میلادی ۶۲۳-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا آلتی یۆز ایگیرمی اۆچونجو ایل.
بیوکانین ای
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Biochanin A»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
۶۲۳ (میلادی)
قایناق‌لار
بؤلمه:میلادی ایللر
بیوکانین ای
قایناق‌لار
بؤلمه:شیمی
خوزه آرژولز
خوزه آرژولز (José Argüelles) یازیچی -
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«José Argüelles»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
دیستربد
دیستربد (اینگیلیسجه: Disturbed) چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر وئرن بیر موزیک قروبودور.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
هتان باهبری
هتان باهبری (اینگیلیسجه: Hattan Bahebri) (دوْغوم:July 16, 1992 جده) بیر فوتبالیست. الشباب فوتبال کولوبو و عربیستان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب. آسیا میلتلر کاپی ۲۰۱۹ و فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
قایناقلار
Hattan Bahebri
لونقدی پابرام
لونقدی پابرام (اینگیلیسجه:Longdi pabram) هیندوستان اؤلکه‌سینده بیر کند دیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کرافورد لانق
کرافورد لانق (Crawford Long) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۱ نوْوامبر ۱۸۱۵ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۲  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۶ ژوئن ۱۸۷۸ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. کرافورد لانق جورجیا بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Crawford Long»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
شباب الاهلی ایمارات فوتبال کولوبو
شباب الاهلی ایمارات فوتبال کولوبو (اینگیلیسی‌جه: Shabab Al-Ahli Dubai FC) بیر فوتبال کولوبودور. UAE Pro-League دَسته‌سینده موسابیقه آپاریر. اوْیونلارینی دا ۱۰٬۰۰۰ نفرلیک ایستادیوملاریندا اوْیناییرلار.
قایناقلار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Shabab Al-Ahli Dubai FC»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فوتبال کولوبلاری
آمبلیوپسیس ایسپلاوس
آمبلیوپسیس ایسپلاوس (Northern cavefish; ) قیزیلبالیقخانی کیمی‌لر دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
رانچ سندیقو، کالیفورنیا
رانچ سندیقو، کالیفورنیا (اینگیلیسجه:Rancho San Diego, California ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۱۲۰۸ نفر ایمیش و ۲۲٫۵۳۶ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و کالیفورنیا ایالتینده یئرلشیب.
آمبلیوپسیس ایسپلاوس
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی پدیا
گؤرونتولر
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار
رانچ سندیقو، کالیفورنیا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rancho San Diego, California»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کاوالور
کاوالور (اینگیلیسجه:Kavalur) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
رانچ سندیقو، کالیفورنیا
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
کاوالور
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
Kavalur
دیوان لغات الترک
دیوان لغات الترک یوخسا تورک سؤزلرینین دیوانی ایلک تورکجه‌ـ‌عربجه یازیلان سؤزلوک و تۆرک دیللرینین بؤیوک بیر مجموعه، بیلیکلیک و دائره‌المعاریفی و جامع سؤزلر خزینه‌سیدیر. بۇ دیوانی ۱۱-جی میلادی عصرده یاشایان کاشغرلی محمود، تۆرک یوردلاریندا اۇزون چاغ یاشاماقدان سوْنرا، عربلره تۆرکجه‌ اؤیرتمک اۆچون یازیب دیر.
یازیچی‌سی
دیوان لغات الترک یازیچی‌سی قاراخانلیلار سولاله‌سیندن اوْلان محمود بن حسین کاشغری دیر. کاشغرلی محمود قاراخانلیلار سولاله‌سیندن اولماغینی، کیتابیندا یازیلان بۇ سؤزو ایله بیلدیریر: "بیزیم جدّیمیز تۆرکلرین یوردونو سامانی‌لردن قورتاراندیر کیم خمیر تگین آدلانیردی." (اوغوزلار امیر سؤزونو خمیر سؤیلردیلر). کاشغرلی محمود ۳۸۰-نجی هیجری ایلده ایسیق گؤل یاخینلیغیندا اوْلان بارسغان شهرینده آنادان اوْلوب و ۴۷۷-نجی هیجری ایلده ۹۷ یاشیندا آجون شهرینده دونیادان گؤز اؤرتوبدور.
کاشغرلی محمودون مزاری کاشغر-تاشقورغان یولونون ۶۰ کیلومترلیگینده اوپال یولوندا اوْلان آزیق کندینده دیر.
دیوانین قورولوشو
دیوانین بؤلوملری کیتاب آدلانیر و دیوان سککیز کیتابا بؤلونوب دور: کیتابلار اؤزلری "اسماء" ایله "افعال" بؤلوملریندن تشکیل تاپیب‌لار.
دیوان لغات الترک نئجه تاپیلدی؟
بؤیوک دیل بیلگینی کاشغرلی محمودون دیوان لغات الترک آدلی موعظّم اثری، 1910-آ قدر آدی بیلینن، فقط اؤزو مجهول بیر اثر ایدی. دیگر بیر دئییشله، او زامانا کیمی، اثرین ساده جه آدی وار ایدی، و اؤزو اورتادا یوخ ایدی. اثر، بۇ گون بوتون دونیادا تانینیر، حاقّیندا مقاله، کیتاب یازیلیر و اوزرینده دارتیشمالار گئدیرسه، بونو بؤیوک کیتاب‌شناس، علی امیری افندی‌یه بورجلویوق. علی امیری افندی، کاشغرلی محمودون طرفیندن 1074- 1072 ایللرینده باغداتدا عباسی خلیفه سینه سونولماق اوزره یازیلان بۇ موحتشم اثری، صحافلاردا دیوان لغات الترک اوْلدوغو بیلینمه‌دن ساتیلیرکن، متوجه اوْلموش و ساتین آلمیش. بۇ سببله، علی امیر افندی نین آدینی، اثرین یازاری کاشغرلی محمود ایله بیرلیکده هر زامان خاطیرلاماغی حق ائتدیگینه شوبهه یوخدور. ضیا گؤک‌آلپ و طلعت پاشانین کیتابین یاییملانماسینا یاپدیقلاری قاتغی ایسه چوخ ایلگینچ‌دیر.
دیوان لغات الترک و تاپیلماسی
علی امیری افندی صحاف برهان دان 33 لیره یه ساتین آلدی. انجاق، نه صحافین و نه ده اثری ساتانین اونون دیوان لغات الترک اوْلدوغوندان خبرلری یوخدو. اگر بونو متوجه اولسایدیلار، چوخ داها بیوک مبلغ لره ساتاجاقلاری کسیندی. داها کؤتوسو، بۇ اثر کیتاب آوجیلارینین الینه گئچمیش اولسایدی، آنیدن یورت دیشینا قاچیریب قارشیلیغیندا بیر ثروت الده ائتمه لری مومکوندو. علی امیری افندی بؤیله بیر اثره مالیک اوْلدوغو ایچین تعریف ائدیله مز بیر موتلولوق ایچینده ایدی. چونکو، بۇ کیتاب عثمانلی علماسینین عصیرلردیر پئشینده قاچدیغی «دیوان لغات الترک»ون تا کندیسی ایدی. بیر باشقا نوسخه سی دونیادا یوخدو. علی امیری افندی کیتابی ساتین آلدیغیندا دویدوغو سئوینجینی بو شکیلده دیله گتیریر:
اسکارنتون (آرکانزاس)
اسکارنتون (آرکانزاس) (Scranton, Arkansas) آمریکانین آرکانزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 2.65 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 224 نفر و اها‌لی سیخلیغی 182.05 اینسان  کیلومتر موربّع دیر.
دیوان لغات الترک
دیوان لغات الترک و تاپیلماسی
بؤیوک بیر جوشغو ایچینده اولان علی امیری افندی کیتابینی کیمسه یه گؤسترمک ایسته مه دی. همن کیتابی قیسقانیر و هم ده ایتمه‌سیندن قورخوردو. دئوریم اونلو سیمالاری ضیا گؤگ آلپ و فواد کؤپرولو گیبی شخصلر، علی امیری افندی نین دیوان لغات الترک‌و تاپدیغینی ائشیتمیش و گؤرمک ایسته‌میشلرسه ده علی امیری افندی اونلاری کیتابا یاناشدیرمامیشدی؛ کیتابی سادجه چوخ گؤوندیگی کیلیسلی رفعت افندی یه گؤستریردی. علی امیری افندی ساتین آلدیغیندا، کیتاب خیرپالانمیش و ییپرانمیش بیر وضعیتده ایدی. شیرازه لری چؤزولموش، فورمالاری داغیلمیش، صایفالاری بیربیرینه قاریشمیش و نومارالاری دا یوخدو. بو سببله کیتابین اکسیک می، تام می اولدوغو بللی دئگیلدی. علی امیری افندی بونون تثبیتینی کیلیسلی رفعت افندی یه گؤردوردو. کیلیسلی رفعت افندی، ایکی آی موددتله کیتابی اوچ کره اوخودو. سونوندا بللی اولموشدو اثر تامدیر. کیلیسلی رفعت افندی قاریشمیش صایفالاری یئرلی یئرینه قویدو و نومارالاندیردی. علی امیری افندی بو خیدمتی قارشیلیغیندا، کیلیسلی رفعت افندی یه بیر ائوینی هدیه ائتمک ایسته دیسه ده قبول ائتدیره‌مه‌دی. کیلیسلی رفعت افندی، اگر ایللا کندیسینه بیر موکافات وئره‌جکسه، کیتابی یایینلانماسینین یئترلی اولاجاغینی سؤیله دی.
اسکارنتون (آرکانزاس)
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:آرکانزاس ایالتین شهرلری
دیوان لغات الترک
دیوان لغات التُرکـون نشری
آنجاق علی امیری افندی کیتابی همن یایینلاتماق ایستمه دی. کیتابین نشرینی ان چوخ دا ضیا گؤگ آلپ ایسته‌ییردی. کیلیسلی رفعت افندی یه بونلاری سؤیله ییب دورویوردو: «رفعت من سئودا بیلمزدیم. فقط بو کیتابا توتولدوم. گؤرمک ایچین نه یاپتیمسا اولمادی. بو قدر وارکی، عزم ائتدیم بو کیتابی هم آلمالی، هم نشرائتمه‌لیییز. بو خزینه نین آچاری سنین الینده دیر. گل، منه یاردیم ائت. بو کیتابی قورتاراریم. بوتون تورکلرله آرماغانیمیز اولسون. هایدی بانا چاره سینی سؤیله!»
گئرچکدن ده کیلیسلی رفعت افندی چاره‌نی بیلیردی. چاره، صدراعظم طلعت پاشا نین آرایا گیریب علی امیری افندی دن کیتابی نشر ائتمه‌سینی ریجا ائتمه سی ایدی. آما نئجه اولاجاقدی؟ طلعت پاشا، بونون ایچین علی امیری افندی یی باب عالی یه چاغیرسا اولمازدی ویا علی امیری افندی‌نین ائوینه گئتسه یئنه اولمازدی. بونون ایچین یالنیزجا بیر یول واریدی. علی امیری افندی نین چوخ یاخین اوْلان دوستو و سیخ سیخ گؤروشدوگو عدلییه ناظیم ایبراهیمی بگین ائوینه یئمه گه چاغریلماسی و یئمکلر یئندیکدن سوْنرا طلعت پاشانین آرخاداشلاری ایله تصادوفن ایبراهیم بگ‌ین ائوینه زیارته گلمه‌سی و اورادا علی امیری افندی یه الطفاط لار ائتدیکدن سوْنرا، کیتابین باسیمینا ایزین وئرمه‌سینی ریجا ائتمه‌سی ایدی. آنجاق، بئله بیر شئیی صدراعظم طلعت پاشا قبول ائدردی می؟ ضیا گؤک آلپ، اتحاد و ترقی نین مرکز اعضاسیندان یاخین دوستو طلعت پاشانی بونا اقناع ائده بیله‌جه‌گینی سؤیله دی. بئله‌جه، پلان تطبیق ائدیلدی. تانیشدیرمادا قوناقلار امیری آدینی دویونجا، باشدا طلعت پاشا اولماق اوزره بیرده آیاغا قالخدیلار، ایلک اؤنجه طلعت پاشا امیری یه دوغرو یورویرکن یانینا گلدی و «های اوستادی موحتشم، موبارک الینیزی اؤپمکله کسبـ‎ی شرف ائتمک ایستریم. مساعده بویورونوز» دئدی. الینی تکرار تکرار اؤپدو. سوْنرا اؤته‌کی‌لرده سیرایلا اؤپدو. علی امیری افندی بۇ صحنه یه داها سوْنرا دوستلارینا دانیشیرکن: «من او گئجه بلکی 33 کره استغفر اللاه چکدیم. من ایستغفار ائتدیکجه، اونلارین عشقی آرتیر، الیمی اتگیمه اؤپمک ایسته‌ییردیلر. بو مراسیمدن سونرا، هئچ بیریسی اوتورمادی. آیاق اوستونده دوراراق ال باغلادیلار. دوردولار. عادتا اؤزومو قانونی سولطان سولئیمان ظن ائدیر، هم ده اونلارین بو ادیبانه وضعیتلریندن سیخیلیر، ریجا ائدیرم، ایستراحت بویورون دئییردیم نیهایت اوتوردولار. مندن مساعده آلاراق تاریخه، ادبییاتا دایربیر شئیلر سوردولار. من ده آنلاتدیم. تشککورلرین مینی بیر پارا...»
بوندان سوْنرا، طلعت پاشا دیوان لغات الترک حاقّیندا بیلگی ریجا ائتدی. علی امیری افندی معلومات وئردیکدن سوْنرا طلعت پاشا آیاغا قالخاراق بۇ موحتشم اثرین یایینلانماسینا ایزین وئرمه‌سینی ایسته دی. علی امیری افندی شرطلی اولاراق قبول ائتدی. علی امیری افندی اؤنه سوردوگو شرطه گؤره، کیتابی یایینا کیلیسلی رفعت افندی حاضیرلایاجاقدیر. طلعت پاشا اونون شرطینی ممنونییتله قبول ائتدی و آیریجا اؤزونه یوخاری بیر پول تکلیف ائتدی. آنجاق، علی امیری افندی رد ائتدی.
دیوان لغات التُرک صداقه‌سی
کیتابین نشری چالیشمالاری باشلار باشلاماز، طلعت پاشا، علی امیری افندی یه 300 لیره هدیه گؤندردی. علی امیری افندی بۇ قبول ائتمه‌یه‌رک بونلاری سؤیله دی:« لوطفونوزه، قدیرشیناس‌لیغینیزا تشککور ائدیرم. فقط پولو قبول ائده بیلمم. چونکی، قبول ائدرسم، وطنی، میلّی بیر اوفاجیق هیزمتی مقابلینده پارا آلمیش اولاجاغیم. بو ایسه ویجدانیما آغیر گلن بیر شئی دی. بوندان دولایی، تشککور ایله برابر پولو دا اعاده ائدیرم. سیز پولو موحتاج اولان بیر نئچه ناموسلو عایله داغیدیرسانیز، من سیزه متشککیر قالاجاغیم کیمی جناب حقده ممنون اولور. بو صدقه نین آدی دا دیوان لغات الترک اولسون»
کیلیسلی رفعت افندی نین کیتابا گؤستردیگی موعظّم اؤزن
کیلیسلی رفعت افندی (رفعت بیلگه) کیتابی یایینلاماق اۆچون آلدی. الماسینا آلدی، آما کیتابی قویاجاق بیر یئر تاپمادی. کیتابی ایتیرمکدن مودهیش قورخوردو، امنیتلی بیر یئر تاپماق ایچین چیرپینیردی. اؤنجه عومومی کیتابخانایا گؤتوردو. مودور، شیدٍتله ایعتراض ائتدی: «یوزلرجه اوخویوجو گلیب گئدیر. بیری آلیب گئدیرسه، من نه نیئیله‌رم، آلا بیلمم.» دئدی. بونون اوزرینه وفا اوخولونا گؤتوردو اوخولون دمیرکاساسی واردی. مودور آکیف بگ، آمان آمان دئیه‌رک مسئولییتی قبول ائتمک ایسته مه دی. اورادان موعاریف موحاسیبه‌جی‌سینه گئتدی. موحاسیبه‌جی صدقی بگ ده دمیر کاساسینا قویمایی قبول ائتمه دی. مطبع امیری نین کاساسینا قویماق ایسته دی مودور حمید بگ، « نه سؤیلویورسون. بیزیم مطبع آغاجدیر. بیر یانغین اولور دا، کیتاب یانارسا منی آسدیراجاقسان می؟ قبول ائتمم، نه ائدیرسن ائت.» دئدی. سونوندا بیر چانتا ایچینده ائوده ساخلاماق زوروندا قالدی. دووارا یئکه بیر چیوی(میخ) چالاراق اورایا آسدی. اوشاقلارینی دواملی سورعتده نؤبته دیکدی. یانقین حالینده اؤنجه بۇ چانتانین قورتاریلماسینی ایسته دی. گئجه لری ایسه چانتانی یاستیغی‌نین آلتینا قویاراق یاتدی. بیر بوچوق ایلده کیتابین باسیمی تاماملاندی. کیلیسلی رفعت افندی نین ال یازماسیندان مطبع ایچین حاضیرلادیغی دفترلر، گونوموزه چاتمیشدیر. میلّت کیتابخاناسی‌نین امکلی مودورلریندن محمت سرحان تایسی، بۇ دفترلری ایکی جیلد حالینده جیلدلنمیش بیر بیچیمده آرکئولوجی موزه سی کوتوبحانه سینده گؤردوگونو سریله‌مکده دیر. اونون فیکرینه گؤره، مطبع امیره نین او دؤنمده کی سوروملولاری، بۇ دفترلره تاریخی اؤنم عرض ائتمیشلر و جیلد له یه رک کوتوبحانه یه تسلیم ائتمیش اولمالی دیلار بؤیله جه، بؤیوک بیر دویارلیلیق اؤرنه گی سرگی له میشلردیر. دیوان الغات تورک ایچین ان وجیز دگرلندیرمه لردن بیرینی یئنه علی امیری افندی یاپمیشدیر. « بو کیتاب دئگیل، تورکیستان اؤلکه سیدیر. تورکیستان دئگیل بوتون جیهاندیر. تورکلوک، تورک دیلی بو کیتاب سایه سینده باشقا رونق قازاناجاق.» بیر باشقا سؤزونده « تورک دیلینده ایندی‌یه قدر بونون کیمی بیر کیتاب یازیلمامیشدیر. بوندان سونرا دا یازیلماز. بو کیتابا حقیقی قیمتی وئریلمک لازیم گلسه، جیهانین خزینه لری کافی گلمز.» دئمیشدیر.
ایکینجی باسقی مجاریستاندا
دیوان لغات الترک‌ون تاپیلماسی ایله بیرلیکده کیتابی الده ائتمه یه چالیشان مجارلار، بۇ ایلگیلرینی کیلیسلی باسقی سیندان سوْنرا دا دوام ائتدیررکن بۇ بؤیوک اثری دیللرینه همن کؤچوردولر. کارل بروککئلمانین، 1928 ده مجاریستانا بیلیملر آکادئمیسینین کؤمگی ایله دیوان لغات الترک‌و یایینلادی.
تورکیه جومهوریتی ده اثرین اوزرینه تیتردی جمهوریتین قورولوشونون آردیندان دیوان الغات تورک ترجومه مسئله سی، سورکلی گوندمده اوْلان بیر مسئله اوْلدو. 1932 ییلیندا توپلانان 1- جی تورک دیلی قورولتاییندا، دیوان لغات الترک له ایلگیلی اولاراق اؤزل قرار آلیندی و ترجومه چالیشمالاری ایچین 2500 لیره بودجه آیریلدی. بئسیم آتالای ین چالیشمالارینی ایلک جیلدی 1939 دا، ایکینجی جیلدی 1940 ده، اۆچونجو جیلدی 1941 ده ایندکسی ایسه 1942 ییلیندا یایینلاندی.
دیوان لغات الترک شهیدلری
علی امیری نین «بو کیتاب دئییل. تورکیستان اؤلکه‌سیدیر. تورکیستان دئییل. بوتون جاهان دیر» دئدیگی دیوان لغات الترکون دییشیک تورک لهجه لرینده یایینلانماسی بیلیم آداملارینی و آیدینلاری هیجانلاندیرماقدایدی. تورک دونیاسی نین هرگؤشه سیندن بۇ بؤیوک کیتابا بؤیوک ایلگی واردیر. دیوان لغات الترکون وارلیغینین بیلینمه‌سینین تورک کؤکنلی خالقلارین مورال دونیاسینا یاپاجاغی قاتغی، اونلارا قازاندیراجاغی اؤزگوون، مع الاسف. بعضی یؤنتیملرین یاپای پارادیغمالارینی تک باشینا پارچالایابیله‌جک گوجده‌ایدی. مثلاً اؤز دیلینین دیوان الغات تورک کیبی بیر بؤیوک وارلیغا صاحیب اوْلدوغونو بیلن قافقازلی، اوْرتا آسیالی و یا سیبررییالی بیر گنجه، « یوکسک روس دیلینی» قیدسیز شرطسیز قبول ائتدیره بیلمک اسکیسی قدر قولای اولمایاجاقدی.
کاشغرلی محمودون قاراخانلی ساراییندا کومپلو و دهشتله باشلایان سرووئنی، عادتا اثری اوزریندن بیرقادرمیش جه سینه دوام اوده جکدیر. دیوان الغات تورک ون دونیاسیندا ایلک ترجومه گیریشیمی، آذربایجاندا اوْلموشدور. سوویئت بیلیملر آکادئمیسی نین آذربایجان شوعبه سی، بۇ ایش ایچین خالد سعید حوجایئوی گؤرئولندیریر. حوجایئو، 37-1935 ییللاریندا بۇ گؤرئوی تاماملار. فقط باشاریسینین موکافاتی، اؤلوم اولور. حوجایئو، ایلک دیوان شهیدلریندن اولور. عزیز خاطیره سی اؤنونده سایغی ایله اگیلی یوروز.
ایلک شهیدلردن اولور، دییوروز؛ چونکی 1937 ییلی بۇ دفعه اویغورلاردان شهید آلیر. مشهور اویغور شاعیری کوتلوک شئوکی و ایتیمجی شاعیر محممد علی دیوان الغات تورک و اویغورجایا ترجومه ائتدیکلری ایچین شهید ائدیلیرلر و بوتون چالیشمالاری یاخیلیر. کوتلوک شئوکی، حج یولچولوغو سیراسیندا اوغرادیغی ایستانبولدان کیلیسلی باسقی سینی آلاراق اؤلکه سینه گوتورموشدور. بیلیم دونیاسینا خیدمت ایچین گیریشدیکلری ایش، کندی سونلارینی حاضیرلار. آنجاق کوتلوک شئوکی و محممد علی نین شهید ائدیلیشلری، دیوان الغات تورک شهیدلری کروانی نین یالنیزجا باشلانقیجیدیر. اویغورلار، 1944 ییلیندا شرقی تورکیستان دئولتینین قوردوقلاریندا، ایلک ایش اولاراق دیوان الغات تورک ون ترجومه سی ایشینه گیریشیرلر. بۇ ایش ایچین مشهورعالیم اسماعیل داموللام گورئولندیریلیر. بیرینجی جیلدین ترجومه سی تاماملانمیشدی کی، روسیه ایله چین انلاشاراق شرقی تورکیستان دئولتی اورتادان قالدیریلیر و اسماعیل داموللام شهید ائدیلیر. دیوان ترجومه لری یاخیلیر. شهیدلر کروانی بورادا دا بیتمز: شرقی تورکیستانین قیزیل چین طرفیندن ایشغال ائدیلمه سیندن سوْنرا اویغور بؤلگه سینده سین جانگ اؤزرک یؤنئتیمی قورولور. کاشغر بؤلگه سینین والی سی صیف اللاه صیف للین، ماددی قایناق دا آییراراق تانینمامیش شاعیر و تاریخچی احمد ضیایی دیوان الغات تورک ون ترجومه سی ایچین رسمن گؤرئولندیریر. 54-1952 ییللاری اراسیندا دیوانین ترجومه سی تاماملانیر و پئکینه باسیلماسی ایچین گؤنده ریلیر. باسقینین گیدرلری ده کاشغر والی لیگی بودجه سیندن آیریلمیشدی. آنجاق پئکین« قارشی دئوریمچیلیک و میلّت چیلیک» سوچلامالاری ایله احمد ضیایی 20 ایل آغیر حبسه محکوم ائدر و ضیایی جزا ائوینده دیوان شهیدلری کروانینا قاتیلیر. دیوانین بوتون ترجومه لری ده یاخانیر.
اویغورلار، ییلمازلا؛ دیگر بیر ترجومه گیریشیمی ده 63-1960 ییللاریندا، چین علملر آکادئمیسی اویغور سایرامی طرفیندن حیاتا گئچیریلیر. فقط بۇ ترجومه نین متنلری ده یاخانیر. اویغورلارین دیوانا مراکی بوتون بۇ اوْلانلارا رغمن آزالماقدا عکسینه آرتماقدادیر. خالقین و آیدینلارین یوغون ایسته گی ایله دیوان الغات تورک ایبراهیم موطیعین یؤنئتیمینده عبدالسلام عباس، عبدالرحمن اؤتکور، عبدالرحمن حیم، حبیب اللاه، عبدالرشید کریم سایت، عبدالحمید یوسفی، حلیم صالح، حاجی نور حاجی، اوسمان محممد نیاز، امین تورسون، ثابیت روزی، محممد امین و میرسولطان اوسمانو ودان اولوشان 12 کیشیلیک کمیسیون طرفیندن ترجومه ائدیلیر. بۇ ترجومه ایله دیوان، آردیندا شهیدلر بیراخاراق 84- 1981 ییللاریندا اوریمچیده 3 جیلد حالینده و 10مین ساییدا یاسیلیر
اؤزبکیستاندا دیوانا وئریلن اؤنم
اؤزبکیستان ماورالنهر کولتور بیریکیمینین دوام ائتدیگی اؤلکه دیر. بۇ بؤیوک کولتور بیریکی میله اؤزبک آیدینلاری دیوان الغات تورک ون اؤنمینی و عئینی زاماندا سووت کولتور پارادیگماسینی تک باشینا پارچالایابیله جک بۇ بؤیوک اثری یایینلامایا قالخانلارا قارشی یؤنئتیمین نلر یاپابیله جه گینی غایت ایی دئگرلندیرییورلاردی. ایشته بۇ اورتامدا اؤزبک دهاسی کندینی گؤستریر: اؤزبکییستان علملر آکادئمیسینین توم دیل و ادبییات بیلیم اداملارینین اورتاق قراری ایله دیوان الغات تورک ون ترجومه قراری آلینیر. پوشکین دیل و ادبییات انیستیتوسو و ابوریحان بیرونی شرق شناسلیق انیستیتولرینین آکادمیک قوراللاری اورتاق بیر توپلانتی ایله بۇ قراری آلیرلار. بؤیله لیکله ترجومه ایشلری ایچین گله جک تئپکیلری بوتون بیلیم اداملاری اورتاقلاشا گؤگوسله یه جکلرینی و بۇ ایش ایچین قارارلیلیق درجه لرینی گؤسترمیش اولویورلاردی. قورول صالیح مطلیب اوو بۇ ایش ایچین گؤرئولندیریر و دیوان الغات تورک ون ایلک جیلدی« تورکی سؤزلر دیوانی» ادیلا 1960 ییلیندا یایینلانیر. دیگر جیلدلر 1960، 1963 و 1967 ییللاریندا یایینلانیر. سون جیلدی مطلیب اوو،قانی عبدالرحمن
آذربایجاندا باغیمسیزلیغی گؤزله‌دی
ایلک دیوان لغات الترک شهیدینی وئرن آذربایجاندا اثرین یاییملانا بیلمه‌سی اوچون یئنه باغیمسیزلیق ایللرینی گۆدمک لازیم ایدی. 2006 ایلینده بؤیوک آراشدیرماجی رامیز عسکر طرفیندن یایینا حاضیرلانان دیوان لغات الترک. تورکیه جومهور باشقانلیغیندان سولئیمان دمیرل‌ین اؤز سؤزو ایله یایینلاندی. آذربایجان کولتور و ادبیّات آداملارینجا سئوینجله قارشیلانان عسکرین ترجومه‌سی اوچون آذربایجان یازارلار بیرلیگی باشقانی آنار، «مدنیّتیمیزین بؤیوک بایرامی» باشلیقلی یازیسییلا سالاملادی. دیوانین آذربایجاندا یاییملانماسی تورکیه‌ده ده یانغی تاپدی و آوراسیا یازارلار بیرلیگی رامیز عسکره تورک کولتوره ائتدیگی بؤیوک خیدمته گؤره شوکران پلاکتی وئردی.
اینگیلیسجه ترجومه‌سی
دیوان الغات تورک ون ایلک اینگیلیسجه ترجومه سی جرالد طرفیندن 1972 ییلیندا یایینلاندی. ایکینجی ترجومه سی ایسه روبرت دانکوف ون ترجومه سی ایله 85-1982 ییلیندا جهیجاگو دا یایینلادی. بۇ باسغی نین رئداکسییونونو شیناسی تکین و گؤنول الپای طرفیندن یاپیلدی.
چینجه ترجومه‌سی
دیوان الغات تورک ون یایینلانماسی ایچین شهیدلر وئرن اویغورلار 2002 ییلیندا آلیم جان ساید ین رئداکتورلوغو ایله خلوی، هینی، سیاو جونی و لون چزینتسزیا نین ترجومه سی ایله پکینده یایینلامایی باشلادی.
فارسجا ترجومه‌سی
دیوان الغات تورک ایلک دؤنه سید محمد دبیرسیاقی طرفیندن فارسجایا ترجمه ائدیلمیش. بو متنین اساسیندا اونون آدلار، صفت‌لر، ضمیرلر و پسوندلری، دبیرسیاقی‌نین تشبثی ایله ۱۳۷۵ ینجی ایل بیر کیتاب ۱۱۰۱ صحیفه‌ده ایشیق اۆزو گؤره بیلمیشدیر. قزوینلی دوْکتور دبیرسیاقی ۳۸ صحیفه اؤن سؤزدن سونرا یازارین مقدمه‌سینین فارسجا ترجمه‌سین وئرمیشدیر.
باشقا نشرلری
کیتابین بیر چاپی دا اوچ جیلدده اؤزبکستانین تاشکند شهرینده ۱۹۶۳ ده چاپ اولموشدو.
روسجا ترجمه‌سی
کئچن ایللرده علملر آکادئمییاسی دیوان لوغاتین روسجا ترجمه‌سی‌ین ایلک جیلدینی یاییملادی.
ایستانبولدا یئنی باسقی‌سی
سئچکی اردی و سراب توغبا یوردسئورین حاضیرلادیقلاری یئنی باسقی کابالجی یایینلاری آراسیندان 2005 ییلیندا یاینلانمیشدیر. بۇ چالیشما دیوان الغات تورک ون یئنی تۆرکجه‌ ایله اوخویوجویا اولاشماسی باخیمیندان اؤنملی اوْلدوغو گیبی اؤزل بیر یایین ائوی طرفیندن یایینلانماسیلا دا آیریجا دیقته دگردیر.
قایناقلار
بؤلمه:تورک ادبیاتی بؤلمه:تورک تاریخی بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
لاری باقلی
لاری باقلی (اینگیلیسجه:Larry Bagley) آمریکالی ایش آدامی ، سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:لووقنزپرت، لوئیزیانا دوغوملولار بؤلمه:لوئیزیانا جومهوریتچیلر بؤلمه:لوئیزیانا دوغوملو ایش آداملاری بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
لاتکینایسکای
لاتکینایسکای (Latkinsky Латкинский) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آلتای دیارینده یئرلشیب.
۱۵۵۳-جو ایلده سوئد
بۇ مقاله ۱۵۵۳-جو ایلینده سوئده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۵۵۳-جو ایلده سوئد بؤلمه:۱۵۵۳-جو ایلده اؤلکه‌لر
دییادین
دییادین تورکیه جۆمهوریتی‌نین آغری اوستانیندا بیر بؤیوک شهر دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد ۱۹٬۱۸۸نفر اهاليسي وارمیش.
خاریجی لینکلر
بؤلمه:آغری اوستانینین بؤلوملری
تروشیجینو
تروشیجینو (Troshigino Трошигино) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
هاوکینز، آریزونا
هاوکینز (اینگیلیسجه: Hawkins, Arizona) آمریکانین آریزونا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آلمنوو، کورقان اوبلاستی
آلمنوو، کورقان اوبلاستی (Almenevo, Kurgan Oblast Альменево) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و کورقان اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:کورقان کندلری
۳۰۷ (میلادی)
میلادی ۳۰۷-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا اۆچ یۆز یئددینجی ایل.
قایناق‌لار
بؤلمه:میلادی ایللر
کلیولند هایتس، اوهایو
کلیولند هایتس، اوهایو (Cleveland Heights, Ohio) آمریکانین اوهایو ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۲۱٫۰۶  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۴۶۱۲۱ نفر دیر. بۇ شهر ۲۸۵ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cleveland Heights, Ohio»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:اوهایو ایالتین شهرلری
لیخنووه (مالبورک)
لیخنووه (مالبورک) (لهیستانجا: Lichnowy, Malbork County) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پومرانی اوستانیندا یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 973 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Lichnowy, Malbork County»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
فردریک آوقوستوس تریتل
فردریک آوقوستوس تریتل (اینگیلیسجه: Frederick Augustus Tritle) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو و نوادا ایالتین سناتور ایدی. ۱۸۳۳ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۰۶ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۳۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۰۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر
بنی یاس ایدمان کولوبو
بنی یاس ایدمان کولوبو (اینگیلیسی‌جه: Baniyas Club) بیر فوتبال کولوبودور. UAE Pro-League دَسته‌سینده موسابیقه آپاریر. اوْیونلارینی دا ۹٬۰۴۷ نفرلیک ایستادیوملاریندا اوْیناییرلار.
قایناقلار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Baniyas Club»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فوتبال کولوبلاری
رمی فنتانیل
رمی فنتانیل (آیوپاک آدی: methyl 1-(3-methoxy-3-oxopropyl)-4-(N-phenylpropanamido)piperidine-4-carboxylate, Remifentanil, Ремифентанил) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۳۷۶٫۴۴۷ دیر. رمی فنتانیل آغری کسیجی یا ضد درد اۆچون ایستیفاده اوْلونور.
الیزابت‌تاون ، نیویورک
الیزابت‌تاون ، نیویورک (اینگیلیسجه:Elizabethtown (CDP), New York ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۵۴ نفر ایمیش و ۸٫۵۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۷۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و نیویورک ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Elizabethtown (CDP), New York»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
فوزتر، رهود ایسلند
فوزتر (اینگیلیسجه: Foster, Rhode Island) آمریکانین رود آیلند ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۴۶۰۶ نفر ایدی.
سونبوللو لاواندا
سونبوللو لاواندا (Lavandula angustifolia، ، Sünbüllü lavanda، ضرم ضيق الأوراق، Echter Lavendel، Echter Lavendel) بیر نؤع بیتکی.
فوزتر، رهود ایسلند
قایناقلار
بؤلمه:فوزتر، رهود ایسلند بؤلمه:آمریکا شهرلری
سئرکان کسکین
سئرکان کسکین (آنادوْلو تۆرکجه‌سی‌جه: Serkan Keskin) تورکیه‌لی اوْیونچو. ۲۵ نوْوامبر ۱۹۷۷ ‏ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
سونبوللو لاواندا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Lavandula angustifolia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۷ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
سئرکان کسکین
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Serkan Keskin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:تورکیه‌لی کیشی اویونچولار
سونبوللو لاواندا
گؤرونتولر
بؤلمه:بیتکیلر
جیمز فلاوین
جیمز فلاوین (اینگیلیسجه: James Flavin) آمریکالی اوْیونچو. ۱۴ مئی ۱۹۰۶ ایلینده آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۹  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۳ آوریل ۱۹۷۶ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«James Flavin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
بادینقا
بادینقا (اینگیلیسیجه: Badinga) بورکینافاسو اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره شهرین توْپلام جمعیتی ۱۹۴۸ نفردیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
قمینا کروشنقویتسه
قمینا کروشنقویتسه (لهیستانجا: Gmina Krośniewice) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 94.71 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و 125 متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Krośniewice»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
گاوكده(بهبهان)
گاوكده (فارسجا: گاوكده), کندی خوزیستان اوستانینین بهبهان بؤلگه‌سینین، زیدون بؤلومو و  درونك قصبه‌سی نده یئرله‌شیبدیر.
جوْغرافیایی موْقع
گاوكده کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیبدیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین 77 نفر اهالیسی و 16 عایله‌سی وار. بۇنلاردان 35 نفری کیشی و 42 نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن 59 نفری ساوادلی و 12 نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ كندين اهالیسی فارسجا دانيشيرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
قایناقلار
بؤلمه:بهبهان بؤلگه‌سی‌نین کندلری
داوید اونو
داوید اونو (تورکجه: Davıdonu) آذربایجان جومهوریتینین لریک رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا  ۷۱۷ نفر ایمیش.
زلاتا کورونا
زلاتا کورونا (چک‌جا: Zlatá Koruna) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۲۹ نفر ایمیش و گونئی بوهم اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
۶۲۴ (میلادی)
میلادی ۶۲۴-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا آلتی یۆز ایگیرمی دؤردونجو ایل.
قایناق‌لار
بؤلمه:میلادی ایللر
آمریکا مارالی
آمریکا مارالی ، جۆتدیرناق‌لیلار دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی پدیا
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار
روبی ترنر
روبی ترنر (اینگیلیسجه: Ruby Turner) اویونچو، شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، چاغداش آراندبی و سول، قاسپل موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. روبی ترنر ۲۲ ژوئن ۱۹۵۸ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ایستیو لاتروپ
ایستیو لاتروپ (اینگیلیسجه: Steve Lathrop) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و نبراسکا ایالتین سناتور ایدی. ۱۹۵۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
نورتوود، دلاویر
نورتوود (اینگیلیسجه: Northwood, Delaware) آمریکانین دلاویر ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
میمون ماحی
میمون ماحی (اینگیلیسجه: Mimoun Mahi) بیر فوتبالیست.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
بیوتین
بیوتین (Biotin, Биотин، بيوتين) بیر اورقانیک بیلشیک. آغ، کریستال حالتینده تاپیلار. کربوکسیلیک اسید کیمی تانینیر. اریمه نوْقطه‌سی ۲۳۲ دن 233 C دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:شیمی
کاسچینت دایورا
کاسچینت دایورا (ایتالیاجا: Cascinette d'Ivrea) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۵۴۵ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۳۹ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و پیمونت اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cascinette d'Ivrea»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
نیل کیلکنی
{{Infobox football biography <!-- don't include medal templates unless there is a medal {{MedalSport | Men's Football}} {{MedalCountry|{{AUS}} {{MedalCompetition | 2008 Beijing}}}} نیل کیلکنی (اینگیلیسجه: Neil Kilkenny) (دوْغوم:{{Birth date and age|1985|12|19|df=y}} Enfield) بیر فوتبالیست. پرث قلوری فوتبال کولوبو و اینگیلیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ذاکیرلی (پولدشت)
اهالی
1385 اینجی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا بو کندین 521 نفر اهالی سی و 103 عائیله سی وار.
قایناقلار
بؤلمه:پولدشت بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری
ویلیام فیندلی
ویلیام فیندلی (اینگیلیسجه:William Findlay (governor)) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. هریسبورق شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۶۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۴۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:پنسیلوانیا سناتورلار بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:هریسبورق، پنسیلوانیا سیاستچیلری
فرانک قرایر
فرانک قرایر (اینگیلیسجه: Frank Grayer) فوتبال اوْیونچوسو و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
۱۵۲۴-جو ایلده فرانسه
قایناقلار
بؤلمه:۱۵۲۴-جو ایلده فرانسه بؤلمه:۱۵۲۴-جو ایلده اؤلکه‌لر
نیوسوئدن، مین
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«New Sweden, Maine»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
اس سوموزاس
اس سوموزاس (ایسپانجا: As Somozas) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و لاکرونیا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۷۰٫۹۱ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۱۳۸۲ نفر دیر.
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Somozas»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
دیمیلی, ویساخاپاتنام دیستریکت
دیمیلی, ویساخاپاتنام دیستریکت(اینگیلیسجه:Dimili, Visakhapatnam district) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
پودبرزی، ولادیمیر اوبلاستی
پودبرزی، ولادیمیر اوبلاستی (Podberezye, Vladimir Oblast Подберезье) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
ویشون، کالیفورنیا
ویشون (اینگیلیسجه: Wishon, California) آمریکانین کالیفورنیا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
اوریادی، روسیه
اوریادی، روسیه (Uryady Урьяды) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
کارل سئیقن
کارل سیقن (Carl Sagan) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۹ نوْوامبر ۱۹۳۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۲  ایل عومر ائله‌ییب و ۲۰ دسامبر ۱۹۹۶ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. کارل سیقن شیکاقو بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
گؤرونتولر
بؤلمه:عالیم
خاتوشیامجی, راجاستان
خاتوشیامجی, راجاستان (اینگیلیسجه:Khatushyamji, Rajasthan) هیندوستان اؤلکه‌سینین راجستان ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده هیندی دیل دانیشیلیر.
۳۰۸ (میلادی)
میلادی ۳۰۸-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا اۆچ یۆز سککیزینجی ایل.
خاتوشیامجی, راجاستان
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
۳۰۸ (میلادی)
قایناق‌لار
بؤلمه:میلادی ایللر
میتویدا
قایناق‌لار
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp - آلمانین آمار  ایداره سی
بؤلمه:آلمان شهرلری
پوتنپیدیکا
پوتنپیدیکا (اینگیلیسجه:Puthenpeedika) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
بو یانق
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bo Yang»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
هالی اسپرینقز، جورجیا
هالی اسپرینقز، جورجیا (Holly Springs, Georgia) آمریکانین جورجیا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱۷٫۳ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۹۱۸۹ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۵۴۰٫۱ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. هالی اسپرینقز دنیز سئوییه‌سیندن ۳۳۸ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:جورجیا ایالتین شهرلری
متین چکمز
متین چکمز (آنادوْلو تۆرکجه‌سی‌جه: Metin Çekmez) تورکیه‌لی اوْیونچو. ایستانبول شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Metin Çekmez»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:تورکیه‌لی کیشی اویونچولار
هالی جانسون
هالی جانسون (اینگیلیسجه: Holly Johnson) بریتانیالی نقاش، شارکی یازیچی و موسیقیچی - پاپ موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. هالی جانسون ۹ فوریه ۱۹۶۰ ‏ تاریخینده لیورپول شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ریچارد نیکسون
ریچارد نیکسون  (دوغوم:، اؤلوم: ) آمریکا بیرلشمیش ایالتلری اؤلکه‌سی‌نین ۳۷اینجی جومهورباشقانی. ۱۹۶۹دن ۱۹۷۴قدر ایش اؤستونده اولدو.
ائشیک باغلانتیلار
رسمی
مدیا
آیری
بؤلمه:ریچارد نیکسون بؤلمه:۱۹۱۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۹۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:کالیفورنیا جومهوریتچیلر بؤلمه:نیویورک دوغوملو وکیللر بؤلمه:سیدل ریور، نیوجرسی دوغوملولار بؤلمه:سان کلمنت، کالیفورنیا دوغوملولار بؤلمه:وایتیر، کالیفورنیا دوغوملولار بؤلمه:یوربا لیندا، کالیفورنیا دوغوملولار بؤلمه:کالیفورنیا سناتورلار بؤلمه:آمریکالی سیاستچیلر
کلی لوفلر
کلی لوفلر (اینگیلیسجه:Kelly Loeffler) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. بلومینقتون شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
الوحده ایمارات فوتبال کولوبو
الوحده ایمارات فوتبال کولوبو (اینگیلیسی‌جه: Al Wahda FC) بیر فوتبال کولوبودور. UAE Pro League دَسته‌سینده موسابیقه آپاریر. اوْیونلارینی دا ۱۲٬۰۰۰ نفرلیک آل نهیان ایستادیومو ایستادیومدا اوْیناییر.
قایناقلار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Al Wahda FC»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فوتبال کولوبلاری
ریچارد دبلیو. فیشر
'''ریچارد دبلیو. فیشر''' (اینگیلیسجه:Richard W Fisher) آمریکالی سیاستچی لوس‌آنجلس شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
آمریکا وارانلاری
آمریکا وارانلاری پولجوق‌لولار دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
قایناقلار
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار
سولون، نیویورک
سولون (اینگیلیسجه: Solon, New York) آمریکانین نیویوک ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۰۶۱ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
رابرت قریق
رابرت قریق (اینگیلیسجه: Robert Greig) آمریکالی اوْیونچو. ۲۷ دسامبر ۱۸۷۹ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۸  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۷ ژوئن ۱۹۵۸ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Robert Greig»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
هاک‌هایم، تکزاس
هاک‌هایم، تکزاس (اینگیلیسجه:Hochheim, Texas ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و تکزاس ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Hochheim, Texas»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آرخانجلسکوی، باشقیردیستان
آرخانجلسکوی، باشقیردیستان (Arkhangelskoye, Gafuriysky District, Republic of Bashkortostan Архангельское) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
فریتس والتر
فریتس والتر (اینگیلیسجه: Fritz Walter) (دوْغوم:October 31, 1920 کایزرسلاوترن) بیر فوتبالیست. آلمان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
اوْیونلاری
Source:
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
بیوپترین
بیوپترین (Biopterin) بیر اورقانیک بیلشیک.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Biopterin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
۱۹۸۰-جی ایلده مالزی
بۇ مقاله ۱۹۸۰-جی ایلینده مالزیده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.