cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
جین کلی
جین کلی (اینگیلیسجه: Gene Kelly) آمریکالی اوْیونچو.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gene Kelly»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
۱۹۹۳-جو ایلده بنقلادش
بۇ مقاله ۱۹۹۳-جو ایلینده بنقلادشده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قمینا ستژاوکووو
قمینا ستژاوکووو (لهیستانجا: Gmina Strzałkowo) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 142.39 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و بویوک لهیستان اوستانیندا یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Strzałkowo»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
رانقامپالی
رانقامپالی(اینگیلیسجه:Rangampally) هیندوستان اؤلکه‌سینین تلانقانا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
سیلیسید کلسیوم
سیلیسید کلسیوم (Calcium silicide، Силицид кальция، سيليسيد الكالسيوم) بیر شیمیایی ماده. قارا رنگ‌لی و  برک جیسم حالتینده تاپیلار.سیلیسید کلسیوم کلسیوم بیلشیک‌لری گروه یا قروپوندا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Calcium silicide»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
آلنویل، میزوری
آلنویل (اینگیلیسجه: Allenville, Missouri) آمریکانین میزوری ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۱۶ نفر ایدی.
سیلیسید کلسیوم
قایناق‌لار
Calcium silicide
آلنویل، میزوری
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
میرزا علی اکبر صابر
میرزا علی اکبر طاهر زاده صابر (هوپ هوپ) (1862- 1911 م.) آذربایجان شعر تاریخینین اَن آدلیم و تاثیر ائدیجی طنز شاعیری ساییلیر. اونون اثرلری دفعه‌لرله ایراندا و خاریجده نشر اولوبدور. و سون علمی تنقیدی نشری آذربایجانین آدلیم تورکولوق و عالیمی حسین محمدزاده صدیق تهراندا 1393 ایلینده نشر ائتمیشدیر.
دوغوم
میرزا علی اکبر طاهرزاده صابر 1278 هـ. ایلینده (1862 م.) شماخی شهرینده دنیایا گلمیش‌دیر. اونون عائله‌سی دیندار و مذهبی اولدوقلاری اۆچون، صابر متدیّن و تقوالی بؤیوموشدور.
آتاسی
آتاسی‌نین آدی زین‌العابدین ابن میرزا طاهر ایدی. میرزا طاهر چوخ تقوالی، متدین و مذهبی رفتاری اولان معروف بیر شخص ایمیش. یازیلانلارا گؤره آتاسی زین العابدین بقاللیق ائدرمیش. آناسی سلطنت خانیم دا سون درجه دیندار ایدی.
اوشاقلیق
آتا- آناسی، صابره اوشاق ایکن، اوروج توتدورور، نماز قیلدیریر، طلبه لباسی گئیدیریر، اونا مذهبی شعرلر اوخوماغی اؤیره‌دیردیلر. صابر 8 یاشیندا ایکن اؤز محله‌لرینده اولان مکتب‌خانایا گئتدی و قدیم اصول ایله درس اوخوماغا باشلادی. لاکن، سونرالار، اؤزونون دئدیگی کیمی، مکتبدارین تند اخلاقی و بدنی تنبیه ائتمه‌سیندن اینجیک ایدی.
ایلک تحصیل
12-یاشیندا ایکن، باکی شهری‌نین انجمن ایالتی طرفیندن تأسیس اولان و یئنی اصول ایله اداره اولان بیر مدرسه‌یه گئتدی. بو مدرسه‌ده سید عظیم شیروانی تورکجه، فارسجا و عربجه متنلر تدریس ائدیردی. او صابره اوّلدن تأثیر قویدو، حتی اونون استعدادلی اولدوغونو بیلدیکدن سونرا، اونو شعر یازماغا وادار و تشویق ائتدی. سید عظیم، صابرده شعر قابلیّتینی گوجلندیرمک اۆچون، اونا فارسجا شعرلرین ترجمه‌سینی توصیه و امر ائدیردی. صابرین او زمان ائتدیگی ترجمه‌لردن بیریسی سعدی‌نین: «دیدم گل تازه چند دسته» مصراعی ایله باشلایان شعردیر: گؤردوم نئچه دسته تازه گوللر، باغلانمیش ایدی گیاه ایلن تر. دئدیم:«- نه اولار گیاه ناچیز، تا اگلشه گول صفینده عزیز؟» اوت آغلایاراق دئدی:«- اوتور سن، صحبت ائله‌ییم غمیم گؤتور سن. عالیلر ائدرمی ترک صحبت؟ حال آن که اولاردا وار سخاوت.»
آلیش-وئریش
آتاسی زین العابدین، اونو مدرسه‌دن چیخاریب دکانا آپاردیقدان سونرا، یئنه‌ده صابر آلیش- وئریشدن چوخ، اوخوماغا و شعر یازماغا اهمیت وئریردی. بونا گؤره آتاسی اونو مذمّت ائتمیش و شعر دفترینی جیریب داغیتمیشدیر. صابر ایسه شیرواندان چیخماغا مصمم اولموشدور. آشاغیداکی شعر او زمانا عائددیر: من خلیل الله عصرم، پدرم چون آزر، سفر از بابل شیروان کنم، ان شاء الله. گرچه او دفتر اشعار مرا پاره نمود، وصله با طبع دُر افشان کنم، ان شاء الله!
نوحه خوانلیغی
میرزا علی اکبر صابر، گنجلیگینده محرم و صفر آیلاریندا نوحه‌خوانلیق ائدردی. اوخودوغو نوحه‌لری ده اؤزو یازاردی. عباس صحت دئمیشکن: «چوخ آز زاماندا، علما، اعیان و عوام جماعت آراسیندا معروف و مشهور اولور و عمومون محبّتینی جلب ائدیر.»
سید عظیمین یانیندا
صابرین گنجلیگینده معروفیتی و استعدادی سید عظیم‌ـین توجّهونو جلب ائدیر. بیر وقت سید ایله برابر، سفردن گلمیش بیر نفر شخصین گؤروشونه گئدیرلر. مسافر چمدانلاریندان اون دنه لیمو چیخاریب ایکی دانه‌سینی سیده، بیر دانه‌سینی صابره وئریر. بونا مناسب صابردن بداهتاً بیر شعر ایسته‌ییر. صابر بیر آز فکر ائدندن سونرا دئییر: خمس شرابی سیّده ساقی وئریب دئدی: صابر فقیردیر، یئتر آنجاق ذکات اونا.
سید عظیم ایسه آشاغیداکی بیتی دئییب و صابردن ایسته‌ییرکی ایکی بیتی بیری- بیرینه ملحق ائتسین: سید دیر اوستا منه نظم و نثرده، محتاج استفاده‌ اولور کائنات اونا.
خراسان زیارتی
صابر 1301 هـ. ایلی 23 یاشیندا خراسانا امام رضا (ع) نین زیارتینه گئدیر و تاریخ اولاراق بو شعری یازیر: صابر شیدا که ترک شهر شیروان ائیله‌دی، بولبوله بنزه‌ردی کیم میل گلستان ائیله‌دی. مین اوچ یوز بیرده هجرتدن سورا میمون ایلی، آخر شوّال‌دا عزم خراسان ائیله‌دی.
بو زیارتده، نئچه گون سبزوار، نیشابور، تربت جام، تربت حیدریه، سمرقند، بخارا و باشقا یئرلری گزیب و دست‌فرو‌ش‌لوق ایله گذران ائدیردی.
ائولَنمه‌
صابرین اون بئش ایل تأهل اختیار ائتدیگینده، 8 قیزی اولور. بؤیوک بیر عائله‌نین تحصیلی اۆچون، قویروق یاغی اریتمک و صابون پیشیریب ساتماقلا گذران ائدیردی. صابر، آتاسی وفات ائدنده عشق آباددان بیر داها شماخی شهرینه گلمیش و بورادا قوهوملاریندان اولان بیر قیز ایله ائولنمیشدیر. عائله قوردوغو اۆچون، بیر داها کسبه باشلادی و صابونچولوق ائله‌دی. ولاکن یئنه شعر یازماغا دوام ائتدی.
ادیبلر دونیاسی
1319 هـ.(1901 م.) ایلینده، صابر، او زمانین ادیبلری عباس صحت، سلطان مجید غنی‌زاده و باشقالاری ایله یاخین دوستلوق ائتدی. اونلارین ییغینجاق و جلسه‌لرینده اشتراک ائدیب، انقلابی شعر یازماغا باشلادی. 1321 ق.(1903 م.) ایلینده معروف ادیب فریدون کؤچرلی ایله تانیش اولدو و بیرینجی شعرینی «شرق روس» نشریه‌سینده تفلیسده نشر ائتدیردی. 1905 م. ایلینده روسلار ژاپون ایله ساواشدا باسغین یئدیلر و بوتون روسیه مستملکه‌لرینده اجتماعی حیاتدا گرگین حرکتلر و نهضت‌لر باشلادی. خصوصیله مسلمانلار روس جایناغیندان قورتارماق اۆچون حرکته گلدیلر. بونا گؤره‌ده ادبیات، تئاتر، موسیقی، اینجه صنعت، رسّاملیق رونق تاپدی. همین ایللرده ملانصرالدین آدلی بیر نشریه چاپ اولماغا باشلادی.
ملانصرالدین
ملانصرالدین نشریه‌سینی، اصلی خویلو اولان میرزا جلیل محمدقلی‌زاده (1866- 1932 م.) تأسیس ائتمیشدیر. اونون 4 ـنجو نمره‌سینده 15 ربیع‌الاول 1324 هـ. (28 آوریل 1906 م. – 8/2/1275 ش.) تاریخینده هوپ‌هوپ امضاسی ایله «ملت نئجه تاراج اولور اولسون، نه ایشیم وار» مصراعی ایله باشلانان شعر نشر اولدو. صابرین ملانصرالدین ایله امکداشلیغی 1911 م. ایلینه کیمی دوام ائتدی.
امید مدرسه‌سی
صابر 1908 ـنجی ایلده شماخی شهرینده امید آدلی بیر مکتب آچدی. لاکن بو مکتب بیر ایلدن چوخ دوام ائتمه‌دی و نهایت 1328 هـ. (1910 م.) ایلینده عائله‌سی‌نین گذرانینی دولاندیرماق اۆچون ایش دالینجا باکی شهرینه گئتدی و جمعیت نشر معارف مدرسه‌سینده فارسی و شرعیات معلمی اولدو. بونونلا بئله، گذرانی چوخ آغیر کئچیردی. یئنه شعر یازیب نشریه‌لره گؤنده‌ریردی.
سئل خسته‌لیگی و اؤلومو
1329 هـ. (1911 م.) ایلینده سلّ خسته‌لیگینه دچار اولدو. جیگری شیشمه‌گه باشلادی. درمان اۆچون تفلیسه گئتدی. گرچه ملانصرالدین تحریریه هیئتی اونو درمان ائتمه اۆچون پول ییغیب وئردی و جلیل محمدقلی‌زاده اونو اؤز ائوینده ساخلادی و عائله‌سی ایله اوندان مراقبته باشلادی، لاکن نتیجه وئرمه‌دی. چاره‌سیز قالاراق صابر شماخی شهرینه قاییتدی و همان ایل اورادا وفات ائتدی. روحو شاد اولسون.
سون گونلری
صابرین سون گونلری باره‌سینده عباس زمان‌اف یازیر: «علاجسیز خسته‌لیک اونو آجلیغا محکوم ائتمیشدی. سون گونلرده بوغازیندان هئچ بیر شئی کئچمیردی. خسته شاعر آرتیق اؤلمه‌گی آرزو ائدیردی، لاکن بونادا موفق اولا بیلمیردی. بونو بیز اونون اؤلوموندن بیر نئچه گون اوّل یازدیغی آشاغیداکی بیتدن اؤیره‌نیریک: ایسته‌رم اؤلمه‌گی من، لیک قاچیر مندن اجل، گؤر نه بدبختم اجلدن‌ده گره‌ک ناز چکم!»
سون شعری
آشاغیداکی شعری ایسه اؤلوموندن بیر نئچه گون قاباق یازمیشدیر: منه بد کئچدی شهر شیرواندا مرضیم شدّت ائتدی هر یاندا بیر طرفدن تورّمِ جگریم بیر طرفدن اوره‌کده‌کی کدریم
صابرین امضاءلاری
میرزا علی اکبر صابر سیاسی و اجتماعی سیستم‌لر علیهینه یازدیغی شعرلری گیزلی امضاءلار ایله نشر ائدیردی. اونلارین آراسیندان ایندیه قده‌ر تدقیقاتچیلار طرفیندن تانینان گیزلی امضاءلاری بئله‌دیر: هوپ‌هوپ، دین دیره‌گی، مرآت، فاضل، آغلار گوله‌گن، ابونصر شیبانی، بوینو بوروق، سودایی. بو امضاءلارین ایچیندن یالنیز هوپ‌هوپ معروف اولدو و دیوانی ایسه هوپ‌هوپ‌نامه آدلاندی.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجانلی شاعیرلر بؤلمه:کیمسه‌لر
بروکس هایس
بروکس هایس (اینگیلیسجه:Brooks Hays) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. لندن (آرکانزاس) شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۹۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۱-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:آرکانزاس دموکراتلاری بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
سوجاس
قایناق‌لار
بؤلمه:زنجان اوستانی‌نین شهرلری
مالی چیک
مالی چیک (اینگیلیسجه: Molly Cheek) آمریکالی اوْیونچو ۱۹۷۹–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Molly Cheek»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
وندی توماس
وندی توماس (اینگیلیسجه:Wendi Thomas) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. قتیسبرق کالجی دا درس اوْخویوب.
مالی چیک
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
وندی توماس
قایناقلار
بؤلمه:پنسیلوانیا جومهوریتچیلر بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:یاشایان اینسانلار
ترات (تانزانیا)
ترات (تانزانیا) (اینگیلیسیجه: Terrat, Arusha District) تانزانیا اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
فایرقاردن، تنسی
فایرقاردن (اینگیلیسجه: Fairgarden, Tennessee) آمریکانین تنسی ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۱-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۵۲۹ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
بیبای، هوکایدو
بیبای، هوکایدو (Bibai, Hokkaido ) ژاپون اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر
پالکوویتسه
پالکوویتسه (چک‌جا: Palkovice) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳٬۲۲۵ نفر ایمیش. گئنیش‏لیگی ۲۱٫۷۴ کیلومتر موربّع ایدی و موراوی-سیلزی اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیبای، هوکایدو
قایناق‌لار
بؤلمه:ژاپون شهرلری
پالکوویتسه
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Palkovice»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کوقالی-ساماتو کودیهالی
کوقالی-ساماتو کودیهالی (اینگیلیسجه:Kogali-Samatu Kodihalli) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
ورخنکالینووایسکای
ورخنکالینووایسکای (Verkhnekalinovsky Верхнекалиновский) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و هشترخان ویلایتینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:هشترخان کندلری
نقلووو، روسیه
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
جیمز آر. ویلیامز (سیاستچی)
'''جیمز آر. ویلیامز''' (اینگیلیسجه: James R. Williams ) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو. اکرون بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۳۶ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۳۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:کلمبوس، میسیسیپی دوغوملولار
بییانوئبا دل کامپییو
بییانوئبا دل کامپییو (ایسپانجا: Villanueva del Campillo) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و آبیلا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۴۵ کیلومتر موربّع دیر. ۱۴۴۹ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۱۵۶ نفر دیر.
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
ایستنلی فینک
ایستنلی فینک (اینگیلیسجه:Stanley Fink) آمریکالی سیاستچی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۳۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۹۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:بروکلین سیاستچیلری بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
اوتاته موحاصیره‌سی
''اوتاته موحاصیره‌سی (اینگیلیسجه: Siege of Ōtate) ژاپون یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
قیلبرت تامسون
قیلبرت تامسون ، (دوغوم: ۲۱ مارس ۱۸۳۹-اؤلوم: ۰۸ ژوئن ۱۹۰۹) بیر آمریکالی کاشیف، توپوقرافچی و سرباز ایدی.
باب لند
باب لند (اینگیلیسجه: Bob Lind) آمریکالی شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - فولکور موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. باب لند ۲۵ نوْوامبر ۱۹۴۲ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ریدیوشک
ریدیوشک (اینگیلیسجه: RadioShack) بیر شیرکت دیر. بۇ شیرکت خیردا ساتیش ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«RadioShack»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
پادارالی
پادارالی (اینگیلیسجه:Padarali) هیندوستان اؤلکه‌سینین راجستان ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۹۷ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
ابیجیت باتاچاریا
ابیجیت باتاچاریا (اینگیلیسجه: Abhijeet Bhattacharya) هیندوستانلی بسته‌چی، شارکیچی و موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. ابیجیت باتاچاریا Kanpur شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
بولسواویتس (ووتسکی)
بولسواویتس (ووتسکی) (لهیستانجا: Bolesławiec, Łódź Voivodeship) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ووتسکی اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 900 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bolesławiec, Łódź Voivodeship»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
وارنسویل هایتس، اوهایو
وارنسویل هایتس، اوهایو (Warrensville Heights, Ohio) آمریکانین اوهایو ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱۰٫۷۲  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۳۵۴۲ نفر و اها‌لی سیخلیغی ۱۲۶۶ اینسان کیلومتر موربّع دیر. بۇ شهر ۳۱۶ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Warrensville Heights, Ohio»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:اوهایو ایالتین شهرلری
سانتا فلاویا
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Santa Flavia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
مارتین ون کرولد
{{Infobox scientist }} مارتین ون کرولد ({{lang-en|Martin van Creveld}}) ايسرائيللی بیلیم اینسانی. ۵ مارس ۱۹۴۶ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. اوْ تاریخ ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Martin van Creveld»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
آذربایجان تورکلری آمریکادا
تاریخی
آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینه گلن ایلک آذربایجان‌لی میرزا علی اکبر اولموش‌دور. او، ۱۹۱۲-نجی ایلین ۷ ایون تاریخین‌ده بؤیوک بریتانییانین لیورپول دنیز لیمانین‌دان ماورئتانیا گمی‌سی ایله الیس آداسینا گلمیش‌دیر.
آذربایجان دموکراتیک جومهوریتینین تنززولون‌دن سوْنرا ۲۰-یه یاخین آذربایجان‌لی آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینه گئتمیشلر. اونلار اساساً بولشئویک تضییقین‌دن قاچانلار اولموشلار. داها سوْنرا ایکینجی دۆنیا ساواشی ایللرین‌ده آلماندا خیدمت ائدن و یا فاشیستلره اسیر دوشه‌ن آذربایجان‌لیلارین بیر قیسمی آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینه موهاجیرت ائتمیشلر. اونلارین تخمینی سایی ۲۵۰–۳۰۰ نفر اولموش‌دور. همین دؤورلرده آذربایجان‌لیلار ان چوخ نیویورک ایالتینده یاشامیشلار. بۇ داها چوخ بۇ ایالتده تورک موهاجیرلرین اولماسی ایله علاقه‌دار ایدی. ۱۹۸۰-نجی ایللره قدر آذربایجان سسر-دن آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینه گئدنلرین سایی چوخ آز اولموش‌دور. بونون اساس سببی شوروی‌دن آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینه عادی وطنداشلارین گئتمه‌سینین مۆمکون اولماماسی ایدی. ۱۹۸۰–نجی ایلده آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینده تخمیناً ۲۰۰ آذربایجان‌دیللی عائیله یاشاییردی.
۱۹۷۹-نجو ایل ایران اینقیلابی زامانی ۱۵۰٬۰۰۰ آذربایجان‌لی ایران‌دان آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینه موهاجیرت ائتمیشلر. اونلار اساساً ایراندا حاکمیته گلن رژیمین رهبرلیگی آلتین‌دا یاشاماق ایسته‌مه‌یه‌نلر اولموشلار.
مۆعاصیر دوروم
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دؤولت دئپارتامئنتینین وئردیی معلوماتا گؤره، ۲۰۰۱-۲۰۱۰-نجو ایللرده ۹ ۳٬۹۱ نفر آذربایجان‌لی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری وطنداشی کیمی قئیدیاتا گؤتورولموش‌دور. بونلاردان ۲ ۵۶۵ نفری گرئئن جارد صاحبی‌دیر. ۱۹۹۰-نجی ایلدن اعتباراً، آذربایجان‌دان گرئئن جارد قالیبی اولانلارین سایی ۵ ۴۹۰ نفر اولموش‌دور. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دؤولت دئپارتامئنتی، اورتا حسابلا آذربایجانا هر ایل ۴۰۰ نفر کووتا یئری آیریلدیغینی آچیقلامیش‌دیر. بۇ دا قونشو گورجوستان و ائرمنیستانا آیریلان کووتادان دفعه‌لرله آزدیر. ۲۰۱۱-نجی ایلده آذربایجان‌دان گرئئن جارد قالیبلری سایی ۳۵۵ نفر اولموش‌دور. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری آذربایجان‌لیلارینین سایلاری، قافقازین دیگر خالقلارینا نیسبته‌ن آزدیر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینده ۵۰۰٬۰۰۰ ائرمنی‌نین و ۲۵۰٬۰۰۰ گورجو اصیل‌لی اینسانلارین یاشادیغی قئید اولونور.
بیرده باخ
بؤلمه:خالقلار
فرانک ریبری
فرانک ریبری (اینگیلیسجه: Franck Ribéry) (دوْغوم:April 7, 1983 بولون-سور-مر) بیر فوتبالیست. بایرن مونیخ فوتبال کولوبو و فرانسه میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۰ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
اوْیونلاری
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۰۰۶ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۰ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:مس کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:قالاتاسرای کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:اولمپیک مارسی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:بولون-سور-مر دوغوملولار بؤلمه:ایستاد برستوا ۲۹ کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:یوفا یورو ۲۰۰۸ اویونچولاری بؤلمه:یوفا یورو ۲۰۱۲ اویونچولاری
معدنی ماده
بندانگشتی|معدن ماده سی معدنی مادّه یوخسا مینِرال ژئولوژی و مینرولوژی ده معدنی ماده لری کولیت ده بیر جیسم شیمیایی ترکیبی اؤزللیکله بیر کریستال بۆنیه سی کی خالیص دوغال شکیل ده اولور.
قایناقلار
بؤلمه:ژئولوژی
ویلسون، اوهایو
ویلسون (اینگیلیسجه: Wilson, Ohio) آمریکانین اوهایو ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۱۷ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
استن اندرسون
استن اندرسون (اینگیلیسجه: Stan Anderson) (دوْغوم:February 27, 1933 Horden) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. اینگیلیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ریونی چایی
ریونی چایی (Rioni River، ، Rioni، Rioni، نهر رايوني، Риони) گورجیستان اؤلکه‌سینده یئرلشن بیر چای. اۇزونلوغو۳۲۷ کیلومتر دیر. و قارا دنیزنا تؤکولور.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rioni River»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چایلار
کرمیا
کرمیا (ایتالیاجا: Cremia) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۱۸ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۳۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و لومباردیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
سیلیسید تربیوم
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Terbium silicide»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
برونوو بتلهایم
برونوو بتلهایم (Bruno Bettelheim) اوتریشلی بیلیم اینسانی. ۲۸ آقوست ۱۹۰۳ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۶  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۳ مارس ۱۹۹۰ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bruno Bettelheim»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
اودسا (میزوری)
اودسا (میزوری) (اینگیلیسجه:Odessa, Missouri ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۵۳۰۰ نفر ایمیش و ۱۰٫۷ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۸۴ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و میزوری ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
جمی والترز
جمی والترز (اینگیلیسجه: Jamie Walters) آمریکالی موغنی, فیلمین سناریو یازاری, فیلم یاپیمجی‌سی و اوْیونچو. ۱۳ ژوئن ۱۹۶۹ ‏ ایلینده آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. 1992–2003 ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jamie Walters»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
لا قرانج، ایلینوی
لا قرانج (اینگیلیسجه: La Grange, Illinois) آمریکانین ایلینوی ایالتینده یئرلشن بیر کند. بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۸۳۰ -جو ایلده قۇیولموش‌دور. ۲۰۱۸-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۱۵۵۴۰ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:لا قرانج، ایلینوی بؤلمه:آمریکا شهرلری
۱۸۶۹-جو ایلده گونئی آفریقا
بۇ مقاله ۱۸۶۹-جو ایلینده گونئی آفریقادا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۹-جو ایلده اؤلکه‌لر بؤلمه:ایللرینه گؤره گونئی آفریقا بؤلمه:گونئی آفریقانین تاریخی
قارا بارس
بندانگشتی|قارا بارس بندانگشتی|قارا جگووار قارا بارس  بارس یوخسا جگووار جینسین دن اولور لار. بعضیسی قارا بارس و بعضی سی قارا جگووار بو حئیوان لار یاغیشلی اوْرمان لار دا یاشاییر لار قارابارس لار کنیا ، هیندوستان ، سری لانکا ، نپال ، تایلند ، مالزی و جاوا آداسی ندا اولور. قارا جگووار مکزیک ، پاناما ، کاستاریکا ، برزیل و پاراقوئه ده یاشاییر.
جان دی. مک‌کرئیت
'''جان دی. مک‌کرئیت''' (اینگیلیسجه: John D. McCrate) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. بودین بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۸۰۲ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۷۹ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۰۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۷۹-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:داماریسکوتا، مین دوغوملولار بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
چارلز لوتن
چارلز لوتن (اینگیلیسجه: Charles Laughton) آمریکالی فیلمین سناریو یازاری, فیلم یؤنئتمنی, فیلم یاپیمجی‌سی و اوْیونچو. ۱ ژولای ۱۸۹۹ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۳  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۱۵ دسامبر ۱۹۶۲ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. 1926–1961 ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
بتی ابرلین
بتی ابرلین (اینگیلیسجه: Betty Aberlin) آمریکالی یازیچی و اوْیونچو ۳۰ دسامبر ۱۹۴۲ ‏ میلادی تاریخینده نیویورک شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Betty Aberlin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کنوروزه
کنوروزه (لهیستانجا: Knorozy) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پودلاسکی اوستانینده یئرلشیر.
بتی ابرلین
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
کنوروزه
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Knorozy»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ونتسی، روسیه
ونتسی، روسیه (Ventsy Венцы) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولقوقراد اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولقوقراد کندلری
اوتا قالا موحاصیره‌سی
''اوتا قالا موحاصیره‌سی (اینگیلیسجه: Siege of Ōta Castle) ژاپون یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
قایناق‌لار
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:۱۵۸۵-جی ایلده ژاپون
قمینا سترشوو
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Stryszów»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
شونیچی ناکاجیما
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
دورجین(نمین)
دورجین(نمین) کندی نمین بؤلگه‌سی‌نین، ویلکیج بخشی و اورتا ویلکیج دهیستانی نده یئرلیشیب.
اهالی
۱۳۸۵-جی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا بو کندین نفر اهالی سی و ۴۶ عائیله سی وار.
خاریجی کئچیدلر
اردبیل اوستانینین پورتالی
قایناقلار
بؤلمه:نمین بؤلگه‌سی‌نین کندلری
بیرینجی فاروق
بیرینجی فاروق (اینگیلیسی‌جه: Farouk of Egypt) بیر شاهی ایدی. ۲۸ آوریل ۱۹۳۶ – ۲۶ جولای ۱۹۵۲ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب.
بؤلمه:شاهلار
لیک ناسیمینتو، کالیفورنیا
لیک ناسیمینتو، کالیفورنیا (اینگیلیسجه:Lake Nacimiento, California ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۴۱۱ نفر ایمیش و ۲۶٫۶۵۴ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۰۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و کالیفورنیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Lake Nacimiento, California»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
فورت ولی، جورجیا
فورت ولی، جورجیا (Fort Valley, Georgia) آمریکانین جورجیا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱۳٫۶ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۹۸۱۵ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۱۵۸۸۸٫۶ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. فورت ولی دنیز سئوییه‌سیندن ۱۵۸ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر. شفتالی باشکندی بۇ شهرین لقبی‌دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:جورجیا ایالتین شهرلری
ریچارد ویلکینسون
ریچارد ویلکینسون (Richard G. Wilkinson) بیلیم اینسان.
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
پائولا هاوکینز (یازیچی)
پائولا هاوکینز (یازیچی) (Paula Hawkins (author)) بریتانیالی رومانچی، ، ژورنالیست و یازیچی - .۲۶ آقوست ۱۹۷۲ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. اوْ، اثرلرینی اینگیلیس دیلینده یازیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Paula Hawkins (author)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:اینگیلیس یازیچیلاری
سووبودنی، روسیه
سووبودنی، روسیه (Svobodny, Sverdlovsk Oblast Свободный) روسیه اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سیدیر
برمودا دونز، کالیفورنیا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bermuda Dunes, California»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
مالدا, بیهار
مالدا, بیهار(اینگیلیسجه:Malda, Bihar) هیندوستان اؤلکه‌سینین بیهار ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
هشینقن
هشینقن (Hechingen) آلمانین  بادن-وورتمبرق ایالتینده یئر آلان بیر شهردیر و ۵۲۸ متر دنیز سوییه‌سیندن اۇجالیقی وار. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۹۳۶۹ نفر دیر. بۇ شهرین ۶۶٫۴۴ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
ائشیک باغلانتی‌لار
www.hechingen.de هشینقن شهرین رسمی وب سایتی
قایناق‌لار
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp - آلمانین آمار  ایداره سی
بؤلمه:آلمان شهرلری
امی (شارکیچی)
امی (شارکیچی) (اینگیلیسجه: Emmy) موسیقیچی - پاپ موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. امی (شارکیچی) ۱۲ آوریل ۱۹۸۴ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
کیت رایان
کیت رایان (اینگیلیسجه: Kate Ryan) موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. کیت رایان ۲۲ ژوئیه ۱۹۸۰ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ماریانسکه رادتشیتسه
ماریانسکه رادتشیتسه (چک‌جا: Mariánské Radčice) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۵۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۴۳۶ نفر ایمیش و اوستی ناد لابم اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mariánské Radčice»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
دئوکوند آورانق آباد
دئوکوند آورانق آباد (اینگیلیسجه:Deokund Aurangabad) هیندوستان اؤلکه‌سینین بیهار ایالتینده بیر شهر دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۰۲ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
وارد کروچفیلد
وارد کروچفیلد (اینگیلیسجه: Ward Crutchfield) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و تنسی ایالتین سناتور ایدی. چتانوقا‌ده‌کی تنسی بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۲۸ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۲۰۱۶ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۲۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۱۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر
کروزسویل، آلاباما
کروزسویل (اینگیلیسجه: Crossville, Alabama) آمریکانین آلاباما ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۸۳۹ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
کامپانیولو
کامپانیولو (اینگیلیسجه: Campagnolo) اؤزل شیرکت و یا خوصوصی شیرکت.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Campagnolo»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
تانا خورد, سونیپات
تانا خورد, سونیپات (اینگیلیسجه:Thana Khurd, Sonipat) هیندوستان اؤلکه‌سینده بیر شهر دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۲۴٫۱۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ شهرده هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
وزت میدووس
وزت میدووس (اینگیلیسجه: West Meadows) آمریکادا یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
سیلیسات پوتاسیوم
سیلیسات پوتاسیوم (Potassium silicate، Метасиликат калия) بیر شیمیایی ماده.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Potassium silicate»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
۱۹۰۲-جی ایلده فرانسه
بۇ مقاله ۱۹۰۲-جی ایلینده فرانسه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۰۲-جی ایلده فرانسه بؤلمه:۱۹۰۲-جی ایلده اؤلکه‌لر
بدر (شهر میصر)
بدر (شهر میصر) (اینگیلیسیجه: Badr, Egypt) میصر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
محمد الخمیس
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:الفیحاء کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:الجیل کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:الخلود کولوبونون اویونچولاری
قرابینا وولا
قرابینا وولا (لهیستانجا: Grabina Wola) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ووتسکی اوستانینده یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:لهیستان شهرلری
سوزان ام. بومپ
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی قادین سیاستچیلر بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی قادین سیاستچیلر بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:ماساچوست دموکراتلاری
توریکو
توریکو (ایتالیاجا: Turriaco) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۴۳۷ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۲ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و فریولی ونتزیا جولیا اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
غربی آذربایجان بؤلگه‌لری‌نین اهالیسی
thumb|300px|غربی آذربایجان اوستانی‌نین اتنیک ترکیبی (۲۰۰۵) غربی آذربایجان اوستانی‌ نین بؤلگه‌لری‌نین اهالیسی — ۲۰۰۶-جی ایلین آمارلارینا گوره بو اوستانین اهالیسی ۲،۸۷۳،۴۵۹ نفر اولموشدور کی بؤلگه‌لری‌نین سهمی بو جمعیتین میقداریندا اَشاغیدا گلیب:
قایناقلار
بؤلمه:غربی آذربایجان اوستانی بؤلمه:غربی آذربایجان اوستانی‌نین بؤلگه‌لری
سیلوردئیل، مینه‌سوتا
سیلوردئیل (اینگیلیسجه: Silverdale, Minnesota) آمریکانین مینسوتا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
توریکو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Turriaco»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
خسوس آریانو
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ویکتوری، ورمونت
ویکتوری (اینگیلیسجه: Victory, Vermont) آمریکانین ورمونت ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۶۲ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:ویکتوری، ورمونت بؤلمه:آمریکا شهرلری
هنری بی. والتهال
'''هنری بی. والتهال''' (اینگیلیسجه: Henry B. Walthall) آمریکالی اوْیونچو. ۱۶ مارس ۱۸۷۸ ایلینده آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. ۵۸  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۱۷ ژوئن ۱۹۳۶ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Henry B. Walthall»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
ساموئل پاسکو
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۳۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۱۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:آمریکالی موعلیملر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:مانتیسلو، فلوریدا دوغوملولار
گرماب (خودابنده)
گرماب زنجان اوستانی‌نین خودابنده بؤلگه‌سی‌نین افشار بؤلومو اراضی‌سین‌ده یئرلشن بیر شهر و بو بؤلومون مرکزی‌دیر. ایرانین ۲۰۱۶-نجی ایل‌ده رسمی باش‌سایماسینا اساساً گرمابین نوفوسو ۴٬۱۲۸	نفریمیش.
قایناق‌لار
بؤلمه:زنجان اوستانی‌نین شهرلری
چیکیئرز
چیکیئرز (لهیستانجا: Trzycierz) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و کیچیک لهیستان اوستانیندا یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 487 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Trzycierz»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
اریهوئلا دل ترمدال
اریهوئلا دل ترمدال (ایسپانجا: Orihuela del Tremedal) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و تروئل اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۷۱٫۴ کیلومتر موربّع دیر. ۱۴۴۷ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۵۰۴ نفر دیر.
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Orihuela del Tremedal»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
ورخنلبیاژی
ورخنلبیاژی (Verkhnelebyazhye Верхнелебяжье) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و هشترخان ویلایتینده یئرلشیب.
۱۹۴۴-جو ایلده شوروی
بۇ مقاله ۱۹۴۴-جو ایلینده شوروی ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۴-جو ایلده اؤلکه‌لر
گرماب
گرماب بونلارا ایشاره ائده بیلر:
کامفیروز
کامفیروز فارس اوستانی‌ نین مرودشت بؤلگه‌سینده یئرلشن بیر شهردیر. بۇ شهرین ۱۳۹۵-جی ایلین آمارلارینا گوره ۳٬۷۱۳ نفر جمعیتی واردیر.
قایناقلار
بؤلمه:مرودشت بؤلگه‌سی بؤلمه:فارس اوستانی‌نین شهرلری
بیلیویل، ایلینوی
بیلیویل، ایلینوی (اینگیلیسجه:Baileyville, Illinois ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ایلینوی ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Baileyville, Illinois»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
اتو بلکول
اتو بلکول (Otto B. Blackwell) بیلیم اینسان. ۲۱ آقوست ۱۸۸۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۶  ایل عومر ائله‌ییب و ۲۱ نوامبر ۱۹۷۰ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Otto B. Blackwell»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بیرینجی غازی
بیرینجی غازی (اینگیلیسی‌جه: Ghazi of Iraq) بیر شاهی ایدی. ۸ سپتامبر ۱۹۳۳ – ۴ آوریل ۱۹۳۹ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب.
بؤلمه:شاهلار
آشی‌بتسو، هوکایدو
آشی‌بتسو، هوکایدو (Ashibetsu, Hokkaido ) ژاپون اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر
قایناق‌لار
بؤلمه:ژاپون شهرلری
آنایلسون بریتو نولیتو
آنایلسون بریتو نولیتو (اینگیلیسجه: Anaílson Brito Noleto) (دوْغوم:March 8, 1978 Estreito) بیر فوتبالیست. هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
سعیدآباد (نمین)
سعیدآباد (نمین) کندی نمین بؤلگه‌سی‌نین، ویلکیج بخشی و اورتا ویلکیج دهیستانی نده یئرلیشیب.
اهالی
۱۳۸۵-جی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا بو کندین ۱۸۸ نفر اهالی سی و ۴۳ عائیله سی وار.
خاریجی کئچیدلر
اردبیل اوستانینین پورتالی
تانل پادار
تانل پادار (اینگیلیسجه: Tanel Padar) موسیقیچی - راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. تانل پادار ۲۷ اوْکتوبر ۱۹۸۰ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
بودجه
قایناقلار
بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
مولی افرائیم
مولی افرائیم (اینگیلیسجه: Molly Ephraim) آمریکالی اوْیونچو مولی افرائیم پرینستون بیلیم‌یوردو دا درس اوْخویوب. ۲۰۰۲–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Molly Ephraim»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
ادوارد جی. رابینسون
'''ادوارد جی. رابینسون''' (اینگیلیسجه: Edward G. Robinson) آمریکالی اوْیونچو. ۱۲ دسامبر ۱۸۹۳ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۹  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۶ ژانویه ۱۹۷۳ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. 1913–73 ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
بتی امان
بتی امان (اینگیلیسجه: Betty Amann) آمریکالی اوْیونچو ۸۵  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۳ اوت ۱۹۹۰ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
ادوارد جی. رابینسون
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Edward G. Robinson»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بتی امان
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Betty Amann»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ادوارد جی. رابینسون
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
بتی امان
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
جکوزی
جکوزی (اینگیلیسجه: Jacuzzi) اؤزل شیرکت و یا خوصوصی شیرکت. شیرکت Candido طرفیندن قۇرولموش‌دور. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی ۴٬۹۰۷ نفر اوْلوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jacuzzi»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
اوداوارا موحاصیره‌سی (۱۵۶۱)
''اوداوارا موحاصیره‌سی (۱۵۶۱) (اینگیلیسجه: Siege of Odawara (1561)) ژاپون ایمپیراتورلوغو و ژاپون ایمپیراتورلوغو قوشونو آراسیندا باش وئرن دؤیوش.ژاپون یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
قایناق‌لار
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:۱۵۶۱-جی ایلده ژاپون
رای فریمن
رای فریمن (Ray Freeman) بیلیم اینسان. ۶ ژانویه ۱۹۳۲ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. اوْ شیمی ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ray Freeman»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
جورج ئی. هریس
'''جورج ئی. هریس''' (اینگیلیسجه: George E. Harris) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. ۱۸۲۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۱۱ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۱۱-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
آتلانتا، آرکانزاس
آتلانتا، آرکانزاس (اینگیلیسجه:Atlanta, Arkansas ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۸۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و آرکانزاس ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Atlanta, Arkansas»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
لیریک بنت
لیریک بنت (اینگیلیسجه: Lyriq Bent) کانادالی اوْیونچو. ۳ ژانویه ۱۹۷۹ ‏ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Lyriq Bent»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:کانادالی کیشی اویونچولار
جاناردهاناوارام
جاناردهاناوارام(اینگیلیسجه:Janardhanavaram) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کندین اۆز اؤلچومو ۶٫۰۶ کیلومتر موربّع دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
بریتانیا هیندوستانی
حاقین‌دا
بریتانیا هیندوستانی‌نین ترکیبینه ۱۷۹۶-۱۸۰۲-نجی ایللرده سئیلون (ایندیکی شری-لانکا)؛ ۱۸۲۶، ۱۸۵۲ و ۱۸۸۵-نجی ایللرده اراضی‌سینین تدریجه‌ن ایشغالی نتیجه‌سین‌ده ۱۹۳۵-نجی ایله‌دک بیرما (ایندیکی میانمار)؛ ۱۸۳۹-۱۹۳۷-نجی ایللرده ادن؛ ۱۸۱۱-۱۸۱۴-نجو ایللرده یاوا؛ بؤیوک بریتانیانین مالاییا و سینقاپورداکی مولکلری (ایسترئیتس-سئتلمئنتس، ۱۸۲۶-۱۸۶۷) داخیل ائدیلیردی. ۱۸۵۸-جی ایلده شرقی-هیند شیرکتی لغو ائدیلدی و بریتانیا هیندوستانی بیلاواسیطه بؤیوک بریتانیا کرالیچاسی ویکتورییایا تابع اوْلدو. ۱۸۷۶-نجی ایلده ویکتورییا هیندوستان ایمپئراتریچه‌سی اعلان ائدیلدی. بریتانیا هیندوستانی لندنداکی هیندوستان مسئله‌لری اوزره ایستاتس-کاتیب (ناظر) و کلکتهده‌کی (۱۹۱۱-نجی ایلده‌ن دهلیده‌کی) گئنئرال-قوبئرناتور (ویتسئ-کرال) طرفین‌دن ایداره اوْلونوردو. او، موستقیل دؤولتین بعضی آتریبوتلارینا (حؤکومت، بودجه، اوردو) و قانونوئریجی مجلیسه (۱۹۱۹-نجو ایلده‌ن) مالیک ایدی. بریتانیا هیندوستانی‌نین بوتون ساکینلرینین ایرقین‌دن، میلّیتین‌دن، و دینین‌دن آسیلی اولمایاراق ایداره‌چی‌لیک‌ده و محکمه‌ده برابرلیگی رسماً اعلان ائدیلیردی. بریتانیا هیندوستانی ۱۹۱۹-۱۹۴۶-نجی ایللرده میللتلر جمعیتینین عضوو اولموش‌دور.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان تاریخی
سیلوکس سودیوم
سیلوکس سودیوم (Sodium silox) بیر شیمیایی ماده. برک جیسم حالتینده تاپیلار.سیلوکس سودیوم سودیوم بیلشیک‌لری گروه یا قروپوندا یئرلشیر.
برایان هایلند
برایان هایلند (اینگیلیسجه: Brian Hyland) آمریکالی شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، کانتری موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. برایان هایلند ۱۲ نوْوامبر ۱۹۴۳ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
سیلوکس سودیوم
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sodium silox»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
برایان هایلند
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
سیلوکس سودیوم
قایناق‌لار
بؤلمه:شیمی
افضل الدین خونجی
افضل‌الدین خونجي – اصلاً آذربايجانين خونج شهريندن اولان، 1194-جو ايلده دوغولموش فيلوسوفدور.
یاشاییشی
اونون حاقيندا ان قيمتلي ايلک منبع اؤز شاگيردي ابن ابي اصیبعه‌نين "طبيبلر طبقه‌لري باره‌ده خبرلرين قايناقلاري" کيتابيدير. عرب عاليمي آذربايجان فيلوسوفونا رغبتيني ايفاده ائده‌رک يازير: "افضل‌الدین خونجي بيليکلي باشچيدير، کاميل دوشونندير، عاليم و فيلوسوفلارين جنابيدير". او، قاهيره‌ ده، داها سونرا ميصیر ده اوزون مودت ياشاييب، اوردا دؤولت ايشلرينده چاليشيب. عؤمرونون سون واختلاريندا ميصيرين و اونون ايالتلري نين باش قاضيسي وظيفه‌سيني توتوب. بو حاقدا تاريخچي جلال الدين سیوطی‌نين "ميصير و قاهيره خبرلرينه داير" اثرينده قئيد ائديليب. قاهيره‌ده وفات ائديب و اوردا شاگيردلري طرفيندن دفن ائديليب.
آلمان عاليمي هاممئر پورقشتال 1856-جي ايلده وین‌ ده چاپ ائتديرديگي چوخ جيلدلي "عرب ادبياتي تاريخي" کيتابيندا خونجي يه خئيلي يئر آييريب.
آلمان شرقشوناسي کارل بروککئلمانين دا اونون حاقّيندا تدقيقاتلاري وار.
نيکولاس رئسچئر "عرب ديللي منطيق تاريخينه داير تدقيقاتلار" (1963)، "عرب ديللي منطيقين اينکيشافي" (1964) آدلي کيتابلاريندا خونجي‌نين ده اوزرينده گئنيش دايانيب.
محمدعلی عيني 1928-جي ايلده ايستامبول دا اونيوئرسيتئتين ايلاهيات فاکولته‌سي مجموعه‌سينده درج ائتديرديگي "تورک منطيقچيلري" اوچئرکينده آذربايجان منطيقچيسي‌نين ايرثيني گئنيش تحليل ائديب.
باخيشلاري
ايدراک نظريه‌سي و منطيق: ايدراکين حيسّي و عقلي مرحله‌لريني وحدّتده قبول ائديب. فيلوسوفون تعليمينده "تصوّورلر" و "تصديقلر" حاقّيندا موحاکيمه‌لر اونون ايدراک نظریه‌سي و منطيقي آراسيندا اورتاقليق يارادير. اونون بو مؤوضودا فخرالدين رازي ايله راضيلاشماديغينا داير يازيسي وار. حيسّلرين واسيطه‌سيله قازانيلان تصوورلر (آنلاييشلار)، هابئله تصديقلر (اکسيوماتيک مودعالار) شرق فلسفه‌سينده "بيرينجي عقلي معلوماتلار" ،ياخود "طبيعي اونيوئرساليلر" آدلانير. بونلارين اساسيندا قبول ائديلن آنلاييش و موددلارا ايسه "ايکينجي عقلي معلوماتلار" دئييلير. خونجي‌نين ايدراک تعليمينده ديل و تفکّور مسله‌سي گئنيش يئر توتور. فارابي، ابن سينا، بهمنيار کيمي او دا سؤزو آنلاييشين، فيکرين ايفاده‌چيسي ساييب. آنلاييشلاري سوبستانسييا و آکسيدئنسييا باخيميندان گئنيش نظردن کئچيريب.منطيقين اکثر مسله‌لرينده شرق پئريپاتئتيکلري مؤوقئعيينده دايانيب، ارسطو نون منطيقي اوزرينده منطيق ايشله‌ييب. پئريپاتئتيکلرين منطيقي نين اساسيني تشکيل ائدن ايستيدلالا خونجي بئله تعريف وئريب: "ايستيدلال – باشقا بير نيطقي اؤز-اؤزلوگونده لازيم بيلن مودعالاردان دوزلديلميش نيطقدير". پئريپاتئتيک سلفلري کيمي، او دا داها چوخ دئدوکتيو ايستيدلال‌لار اوزرينده دايانيب.
قایناقلار
بؤلمه:فیلسوفلار بؤلمه:آذربایجان فیلوسوفلاری
پائول وست
پائول وست (Paul West (writer)) یازیچی - ۲۳ فوریه ۱۹۳۰ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۵  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۸ اوکتبر ۲۰۱۵ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Paul West (writer)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
وتوشنیکووو
وتوشنیکووو (Vetoshnikovo Ветошниково) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
تورو مییاموتو
تورو مییاموتو (اینگیلیسجه: Toru Miyamoto) کئچمیشده بیر ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و ایندیلیکده بیر مشقچی اوْلاراق چالیشیر و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
جان دبلیو. فوزتر
'''جان دبلیو. فوزتر''' (اینگیلیسجه:John W Foster) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. پیترزبرق شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. واشینقتون شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۳۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۱۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین مکزیکده‌کی سفیرلری بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین روسیه‌ده‌کی سفیرلری بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ایسپانیاداکی سفیرلری بؤلمه:ایندیانا جومهوریتچیلر بؤلمه:اوانزویل، ایندیانا سیاستچیلری بؤلمه:واشینقتن، دی.سی. جومهوریتچیلر بؤلمه:پیترزبرق، ایندیانا دوغوملولار بؤلمه:اوانزویل، ایندیانا دوغولان یازیچیلار بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
وارن، میشیقان
وارن، میشیقان (Warren, Michigan) آمریکانین میشیقان ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۸۹٫۲۵  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۳۴۰۵۶ نفر دیر. بۇ شهر ۱۹۱ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Warren, Michigan»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:میشیقان ایالتین شهرلری
قوتازا
قوتازا (ایتالیاجا: Gottasecca) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۸۳ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۷۱۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و پیمونت اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gottasecca»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
قامبیروپت
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
لا قرانج، تنسی
لا قرانج (اینگیلیسجه: La Grange, Tennessee) آمریکانین تنسی ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۱۲۸ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
پالتش
پالتش (چک‌جا: Páleč) بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و مرکزی بوهم اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Páleč»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کاریکاد
کاریکاد (اینگیلیسجه:Karikkad) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
دیوید والتون (اویونچو)
دیوید والتون (اویونچو) (اینگیلیسجه: David Walton (actor)) آمریکالی اوْیونچو. ۲۷ اوْکتوبر ۱۹۷۸ ‏ ایلینده آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. اؤز تحصیلینی براون بیلیم‌یوردودا بیتیرمیش.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«David Walton (actor)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
وستقیت، فلوریدا
وستقیت، فلوریدا (اینگیلیسجه:Westgate, Florida ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۹۷۵ نفر ایمیش و ۳٫۹ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و فلوریدا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Westgate, Florida»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
بدر السلیطین
بدر السلیطین (اینگیلیسجه: Badr Al-Sulaitin) (دوْغوم:July 16, 1990 عربیستان) بیر فوتبالیست. الرائد فوتبال کولوبوندا اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۹۰-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
وندل ویلارد
وندل ویلارد (اینگیلیسجه:Wendell Willard) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. دیکاتر شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:جورجیا جومهوریتچیلر بؤلمه:۱۹۴۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:دیکاتر، جورجیا دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
تومویوکی شیرایشی
تومویوکی شیرایشی (اینگیلیسجه: Tomoyuki Shiraishi)ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
وارد میلر
وارد میلر (اینگیلیسجه: Ward Miller) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. اوهایو ایالتی و هاروارد بیلیم یوردلاریندا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۰۲ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۸۴ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۸۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹۰۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:پورتسموث، اوهایو دوغوملولار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بتی آرلن
بتی آرلن (اینگیلیسجه: Betty Arlen) آمریکالی اوْیونچو ۵۶  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۴ اوت ۱۹۶۶ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Betty Arlen»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
شهریار (شهر)
شهریار تهران اوستانی‌نین شهرلریندن دیر. شهریار شهری، شهریار بؤلگه‌سی‌نین مرکزی دیر. یئرلی اهالیسی تورکلردن عیبارت‌دیر.
ونجلووکا
ونجلووکا (Vengelovka Венгеловка) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولقوقراد اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولقوقراد کندلری
سانتا سوفیا داپیرو
سانتا سوفیا داپیرو (ایتالیاجا: Santa Sofia d'Epiro) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۹۵۴ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۵۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و کالابریا اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Santa Sofia d'Epiro»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).