cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ابن رشد
اثرلری
فلسفه ساحه‌سینده ابن رشد ارسطو و افلاطونون اثرلرینه دَیرلی علمی شرح‌لر وئرمیشدیر. اؤز اثرلرینه گلدیکده ان موهوم فلسفی اثری اولان " تهافت التهافت"و (تکذیبی تکذیب‌ ائتمه) غزالی‌نین ارسطو فلسفی مکتبی‌نین تنقیدینه جاواب اولاراق یازمیشدیر. بئله کی، غزالی اؤزونون  " تهفوت الفلسفه "  (فلسفه‌نی تنقید) اثرینده ارسطو فلسفه‌سی‌نین، خوصوصیله ابن سینانین ارسطوه وئردیگی شرح‌لرین ایسلام فلسفه‌سینه ضید اولدوغونو ایدیعا ائدیردی. ابن رشدون دیگر اثرلری  " فصل المقال "  و  " کتاب الکشف " دیر. بیرینجیده ابن رشد فلسفی آراشدیرمالارین ایسلام قانون‌لاری چرچیوه‌سینده مومکون اولدوغونو ثوبوت ائدیر. منطیق و متافیزیه دایر اثرلری ایسه گونوموزه دک گلیب چیخمامیشدیر.
ابن رشد غربده ارسطو فلسفه‌سینی اوروپایا تقدیم ائتمه‌سی سببیندن حؤرمتله آنیلیر. بئله کی، 1150-جی ایلدن اول اوروپادا ارسطوین لاتین دیلینه یالنیز بیر نئچه ترجومه اولونموش اثری معلوم ایدی. یالنیز ابن رشدون ارسطونون اثرلرینه وئردیگی شرح‌لرین اون ایکی عصردن اعتیباراً ترجومه ائدیلمه‌سی ایله اورتا عصرلر اوروپاسی بو اثرلرله تانیش اولا بیلدی. اثرلری‌نین یهودی دیلینه ترجومه‌لری یهودی فلسفی دونیاگؤروشونه و عئینی زاماندا ایسلام فلسفه‌سینه ده اهمیتلی تاثیر گؤسترمیشدیر. او، " فصل المقال "  (یئکون تراکتات) اثرینده قورانین تحلیلینده اساس معیار کیمی موختلیف منبع‌لردن گلن حدیث‌لردن چوخ، آنالیتیک یاناشمایا اوستون‌لوک وئریلمه‌سی تکلیفینی ایره‌لی سوروردو. بو اثرده دینی فلسفه‌دن آییرماقلا ابن رشد موعاصیر غربده تطبیق اولونان دینی دؤولتدن آییران دونیوی‌لیک پرینسیپی‌نین ایلک یارادیجی‌سی ساییلیر. افلاطونون " جومهوریت "نه وئردیگی شرح ایسه اورتا عصرلر اوروپا فلسفه‌سی‌نین اساس ایستیناد ائتدیگی منبع کیمی ایستیفاده اولونوردو.
ابن رشد همچنین آتلانتیک اوقیانوسونون‌ دیگر ساحیلینده قورونون اولماسی فیکرینی ایره‌لی سورن ایلک عالیم‌لردن بیری ساییلیر.
اتک یازی‌لار
بؤلمه:فیلسوفلار بؤلمه:فلسفه
چیس، ایندیانا
چیس، ایندیانا (اینگیلیسجه:Chase, Indiana ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ایندیانا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
پیتر اچ. شولتز
'''پیتر اچ. شولتز''' (Peter H. Schultz) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۲۲ ژانویه ۱۹۴۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب.
مینکا کلی
مینکا کلی (دوغوم مینکا دومئنت دوفی؛  ژوئن ۲۴، ۱۹۸۰) آمریکالی مانکن و اوْیونچو دیر. بیرینجی رولو ان‌بی‌سی نین جومعه گئجه ایشیقلاری آدلی بیر سریالیندا اوینادی (۲۰۰۶-۲۰۰۹).
پیتر اچ. شولتز
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
مینکا کلی
خاریجی لینکلر
بؤلمه:۱۹۸۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
بؤلمه:البوکرکی دوغوملو قادین اویونچولار بؤلمه:لوس‌آنجلس دوغوملو قادین اویونچولار بؤلمه:آمریکالی خانیم اویونچولار
داونزویل، ویسکانسین
داونزویل، ویسکانسین (اینگیلیسجه:Downsville, Wisconsin ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۴۶ نفر ایمیش و ویسکانسین ایالتینده یئرلشیب.
اوداوارا موحاصیره‌سی (۱۵۹۰)
''اوداوارا موحاصیره‌سی (۱۵۹۰) (اینگیلیسجه: Siege of Odawara (1590)) ژاپون یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
داونزویل، ویسکانسین
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Downsville, Wisconsin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
اوداوارا موحاصیره‌سی (۱۵۹۰)
قایناق‌لار
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:۱۵۹۰-جو ایلده ژاپون
داونزویل، ویسکانسین
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
سریک (ماهنشان)
سريك (ماهنشان) کندی ماهنشان بؤلگه‌سینین، ماهنشان بؤلگه‌سی‌نین مرکزی بؤلومو و ماه نشان قصبه‌سی نده یئرله‌شیبدیر.
جوْغرافیایی موْقع
بۇ کند زنجان اۇستانیندا یئرلشیبدیر.
اهالی
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۶۶۸ نفر اهالیسی و ۱۵۸ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۳۱۷ نفری کیشی و ۳۵۱ نفری خانیم دیرلار. بۇ کندین اهالیسیندن ۴۱۹ نفری ساوادلی و ۱۷۰ نفری ساوادسیزدیرلار.
عمادالدین نسیمی
سئید علی عمادالدّین نسیمی (سید محمد اوْغلو) (1404-1370). آذربایجانلی عاریف و شاعیر و متفکّریدی.
حیاتی
سیّد علی عمادالدّین نسیمی 1370-جی ایلده دونیایا گلیب. دوغوم یئری شیرواندیر. بعضی تدقیقاتچیلار (محققلر) اونون باکیدان اوْلدوغونو ایدیعا ائدیرلر، بعضی لری ده نسیمی نین دوغوم یئری کیمی شیروانشاهلارین پایتختی شاماخینی گؤستریرلر. نسیمی گنجلیکینده یاخشی تحصیل آلمیش و زمانه سینده رایج اولان علملری اویرنمیشدی قرآن ی، حیفظ ائتمیشدیر،عرفانی کیتابلاری ،قرآن تفسیرلری و عارف شاعیر لرین دیوانلارینی اوخوموش وییًترینجه اونلاری منیمسه میشدیر. اوز دیلیندن باشقا ،عربجه و[فارسجا]]نی دا چوخ یاخشی بیلیردی و هر اوچ دیله عالیمانه مسلط اولموشدور. شعرلری گوستریر کی او فلسفه،منظق،کلام،نجوم،طب،وریاضی،علملری ایله ده تانیش ایدی،بونلارین هامیسینین باشیندا، نسیمی نین درین عرفان بیلگینه مالک اولماسی حیرت ائدیجی بیر حالدیر. او بو یولدا او قدر صیدق و صفا ایله حرکت ائدیر کی اونو محبت کعبه،سینین بویوک فداییسی آدلاندیریرلار. عرفان دئدیکده اونو هر زامان عارف شاعیرلردن بیر آددیم قاباقدا حس ائدیریک ،او بیر طرفدن فلسفه بیلگیه مالیک ایدی ،فارابی،ابن رشد ،ابن سینا ،عین القضات ،وعمر خیام ین،دوشونجه لری ایله تانیش ایدی و باشقا طرفدن یئنی تاپیلان حروفیلیک علمینه ییه لنمیشدیر.
سیندی بلاکمان سانتانا
سیندی بلاکمان سانتانا (اینگیلیسجه: Cindy Blackman Santana) آمریکالی موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. سیندی بلاکمان سانتانا ۱۸ نوْوامبر ۱۹۵۹ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
عمادالدین نسیمی
حیاتی
نسیمی یارادیجیلیغی نین آنا خطی اینسانین آللاهلا عئینی لشدیریلمه سی و ایلاهیلیگی ایدئیاسیندان کئچیر. نسیمی نین بۇ دوشونجه لرینی پوئتیک طرزده ایفاده ائله ین مشهور شعر ده فیکریمیزی سوبوت ائدیر:
سیندی بلاکمان سانتانا
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
عمادالدین نسیمی
حیاتی
منده سیغار ایکی جاهان، من بۇ جاهانه سیغمازام،
بیرینجی مانوئل
بیرینجی مانوئل (اینگیلیسی‌جه: Manuel I Komnenos) روم ایمپیراتورو. ۸ آوریل ۱۱۴۳ – ۲۴ سپتامبر ۱۱۸۰ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب. مسیحیت دینینه اعتیقاد ائتمیشدی. آتاسی ایکینجی ژان (بیزانس) دیر. ایکینجی ژان (بیزانس) اؤلوموندن سوْنرا حؤکومتی اله کئچدیب و اؤزونون وفاتیندان سوْنرا ایکینجی آلکسیوس واریث کیمی تخت و تاجه صاحیب چیخیب.
قایناقلار
بؤلمه:روم ایمپیراتورلاری بؤلمه:شاهلار
عمادالدین نسیمی
حیاتی
گؤوهری لامکان منم، کؤونو مکانه سیغمازام.
عرشله فرش و کافو نون منده بولوندو جومله چون،
کس سؤزونو و ابسم اول، شرح و بیانه سیغمازام.
کؤونو مکاندیر آیتیم، ذاتی دورور بیدایتیم،
سن بۇ نیشانلا بیل منی، بیل کی، نیشانه سیغمازام.
کیمسه گومانه ظن ایله اولمادی حق ایله بیلیش،
حققی بیلن بیلیر کی، من ظنّو گومانه سیغمازام.
جیسم ایله جان منم ولی، جیسم ایله جانه سیغمازام.
بونجا قوماش و رخت ایله من بۇ دوکانه سیغمازام.
گنجی-نیهان منم من اوش، عئینی-عیان منم، من اوش،
گرچی موحیطی-اعظمم، آدیم آدامدیر، آدمم،
دار ایله کونفکان منم، من بۇ مکانه سیغمازام.
جان ایله هم جاهان منم، دهریله هم زامان منم،
گؤر بۇ لطیفئیی کی من، دهرو زمانه سیغمازام.
نوجوم ایله فلک منم، وهی ایله هم ملک منم،
زرره منم، گونش منم، چار ایله پنجو شئش منم،
صورتی گؤر بیان ایله، چونکی بیانه سیغمازام.
ذات ایلیم صیفات ایله، قدر ایلیم برات ایله،
گولشکرم نبات ایله، بسطه دهانه سیغمازام.
نار منم، شجر منم، عرشه چیخان هجر منم،
گؤر بۇ اودون زبانه سین، من بۇ زبانه سیغمازام.
شمس منم، قمر منم، شهد منم، شکر منم،
روحی-روان باغیشلارام، روحی-روانه سیغمازام.
گرچی بۇ گون نسیمیم، هاشیمیم، قورئیشیم،
بوندان اولودور آیتیم، آیت و شأنه سیغمازام.
فضل الله نعیمی ایله گوروش
عماد الدین نسیمی 796 هجری ایلینده فضل الله نعیمی،ایله گوروشور ائله همین ایلده،فضل الله ،میرانشاه امری ایله قتله یتیریلدی بو زامان 25 یاشیندا اولان نسیمی بویوک تاثر و هیجانلارا دچار اولموشدور. نعیمی نین خلیفه لیگی مقامینا چاتان شاعیر،اونون فاجیعه لی اولوموندن سونرا،داها شیرواندا قالابیلمه میشدیر.
سفرلری
نسیمی فضل الله نعیمی نین خلیفه سی اولدوقدان سورا حروفیلیگین تبلیغینه باشلادی وبوتون آذربایجان دا معروف اولدو ،آلینجا قالاسی فاجیعه سیندن سورا عثمانلی توپراقلارینا گتدی آما عثمانلی لار نسیمی نی زندیق دییه قوودولار. نسیمی نهایت ده حلب شهرینه گدیر و اوردا وحدت وجود اینانجیلارینی یایماغا وحروفیلیگی تبلیغ اله ماغا باشلیر وتزلیکله خلق آراسینداسئویلیر.
شهادتی
حلب شهرینین مفتیلری ،اونون حسین بن منصور حلاج مذهبینده اولدوغونا رای وئریب وبئله لیکله حلب شهرینین حاکیمی طرفیندن دریسی سویولاراق قتلینه حوکم وئریلدی.
نسیمی‌نین دیوانی‌نین نشر اولماسی
نسیمی‌نین دیوانی و کوللیاتی آذربایجاندا، تورکیه‌ ده و ایراندا دفعه‌لر نشر اوْلوبدور. آذربایجاندا پروفسور جهانگیر قهرمان‌اوف و تورکیه‌ ده پروفسور حسین اعیان و ایران دا پروفسور حسین محمدزاده صدیق (حسین دوزگون) علمی ایشلر گؤرموشلردیر. بونلارین آراسیندا پروفسور حسین محمدزاده صدیقین علمی نشری تبریزده چاپ اوْلموشدور. بۇ نشری حاضیرلایان بوتون چاپ اوْلموش نسخه‌لری مقابله ائتمیش و گؤزدن گئچیرتمیشدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجانلی شاعیرلر بؤلمه:تورک ادبیاتی بؤلمه:کیمسه‌لر بؤلمه:تورک شاعیرلر بؤلمه:حروفیه
۲۰۱۱-جی ایلده لائوس
بۇ مقاله ۲۰۱۱-جی ایلینده لائوسدا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۲۰۱۱-جی ایلده لائوس بؤلمه:۲۰۱۱-جی ایلده اؤلکه‌لر
جورج کوری (سیاستچی)
جورج کوری (اینگیلیسجه: George Curry ) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. ۱۸۶۱ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۴۷ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۴۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر
کیقوما
کیقوما (اینگیلیسیجه: Kigoma) تانزانیا اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. دنیز سَویه‌سیندن ۷۷۵ متر یۆکسکلیکده قۇرولان شهر سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره توْپلام جمعیتی ۱۳۵٬۲۳۴ نفردیر و بۇ باخمیدان اؤلکه‌نین بؤیوک شهرلریندن بیری سایا گلیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
فریزبورق، میشیقان
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ferrysburg, Michigan»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:میشیقان ایالتین شهرلری
ام وارد
ام وارد (اینگیلیسجه: M. Ward) آلبوم یاپیمجیسی، شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - فولکور موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. ام وارد ۴ اوْکتوبر ۱۹۷۳ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
پادما, هازاریباق
پادما, هازاریباق (اینگیلیسجه:Padma, Hazaribagh) هیندوستان اؤلکه‌سینین جارکند ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۹۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده هیندی دیل و اوردو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
قو وو، آریزونا
قو وو (اینگیلیسجه: Gu Vo, Arizona) آمریکانین آریزونا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
الکالاع دو زیورت
الکالاع دو زیورت (ایسپانجا: Alguazas) Alcalà de Xivert ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر ۱۵۵ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. بۇ شهرین مساحتی ۱۶۷٫۵ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۷۹۲۶ نفر دیر.
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Alcalá de Chivert»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
قطور کورپوسو
قطور کورپوسو ایران و تورکیه دمیر یوللارینی خوی شهرینین ۲۵ کیلومتر اوزاخلیغیندا، بیر بیرینه باغلایان بیر کورپودور. کورپونون مهندیسینین بیر آلمان قادین اولدوغو سویله نیلیر. بو کورپونون دوزلمه سی ۱۳۴۹-جی گونش ایلینده (۱۹۷۰-جی ایل) سونا چاتیبدیر. بو کورپونون تۆرۆ «آلتدان کمان‌» دیر. و اورتادوغو نون ان بویوک کورپو کمانلاریندان بیری ساییلیر. ایران و عراق ساواشیندا بو کورپونون دیرکلریندن بیر نئچه سی عراق طرفیندن آتیلان راکتلر ایله داغیلمیش دیر. کورپونون اوزونه راکت دیمه دیغی اۆچون، دیرکلری یئنی لییب و کورپونو آیاقدا ساخلاماغی باشاریبلار. گونوموزده ده کورپویه دیققت له باخدیغیمیزدا یئنی دیرکلر بللی اولونور.
خوصوصیتلری
۱۳۴۷-نجی ایلده، بیر ایران(رانکین) و بیر اتریشلی(پور) شیرکت طرفیندن دیرک لر و بتن آیاقلاری دوزلیبدیر، کورپونون اوست قسیمتی ده، دمیر شاسی سی، آمریکالی لار طرفیندن جورلنیبدیر. کورپونون اوزونلوغو ۴۴۸ متر اولارکن، دمیر شاسی سینین اوزونلوغو ۲۲۳ متر دیر. اوجالیغی ۱۱۸،۲۸ متر دیر و ۱۰ دنه بتن دان آیاقی واردیر.
گئچمیش ده قیرمیز رنگ ده اولان کورپو، ایران و عراق ساواشیندا گوزدن ایتمک آماجی ایله تورپاق رنگینه بویانمیش دیر.
ملاپناه واقف
ملاپناه واقیف آذربایجان شاعیری معروف سیاسی و ایجتیماعی خادیم، قاراباغ خانی ابراهیم‌خان جوانشیرین باش وزیری.
آدی و آتاسی آناسی
واقیفین آدی پناه یا پناه علی ،آتاسی نین آدی مهدی و آناسی نین آدی آغاقیز ایدی. اوزو بیر یئرده دئییر:
بیل آغاقیز اوغلویام ،اهل دردم من
تاییم برابریم یوخدور ،فردم من
علی نین قولویام، جوانمردم من
دوغومو
ملا پناه واقیف 1096 هجری ایلینده گنجه شهرینه باغلی قازاخ ماحالی نین صلاحلی کندینده دونیایا گلمیش و اوشاقلیق ایللرینی اورادا گئچیرمیشدیر.
شعرلریندن اورنک
هر کیمین جانانی کیم بیر اهل عرفان اولمایا
شاه عالم اولسا اوندا راحت جان اولمایا
رسم اولفت بیلمه یه ن بوت عاشیقین کافیر ائده ر
ای مسلمانلار خوش اول کیم یاری نادان اولمایا
بیر لبی لعل و لطسف اندام و گول روخسار اوچون
قطره ی اشکین نه لوطفو وار اگر قان اولمایا
اول بینا کی اوندا بیر زولف پریشان اولمایا
نه صفا اول گون یاناقدان کیم گوزه گورونمه یه
نه لذت اول قونچا لبدن کیم کی خندان اولمایا
واقیفا بیر مه لقای مهربانا مئیل قیل
تا کمال عشقه اوندان ذره نقصان اولمایا
قایناقلار
دیوان ملا پناه واقف دکتر محمد زاده صدیق
میالیتسینو
میالیتسینو (Myalitsyno Мялицыно) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
پسکوزولیدو
پسکوزولیدو (ایتالیاجا: Pescosolido) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۵۸۲ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۶۳۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و لاتزیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
میالیتسینو
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
پسکوزولیدو
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Pescosolido»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
ربیعه قدیر
ربیعه قدیر (اویغورجا: رابىیه قادىر، ؛ چینجه: 热比娅·卡德尔) ) — چین‌ حاکیمیتی آلتیندا اولان دوغو تورکیستان (سینجان-اویغور موختار)) بؤلگه‌سینده یاشایان اویغور خالقی‌نین اینسان حاقلاری اۆچون موباریزه ائدن میلّی فعّال.
یاشاییشی
ربیعه قدیر 1947-جی ایل یانوار آیی‌نین 21-ده دوغو تورکیستان ین آلتای شهرینده آنادان اولوب. کاسیب بیر عاییله‌ده بؤیوین ربیعه اورتا تحصیلینی آلتای شهرینده آلیب. 1965-جی ایلده 18 یاشیندا ایکن عاییله حیاتی قوران ربیعه ویلایتین دیگر شهری آغ‌سویا کؤچور. چینده مدنی اینقیلاب ایللرینده اؤز حیات یولداشی ایله بیرلیکده دینی پالتار بیزنئسی ایله مشغول اولان ر.قدیر بئله بیر تجارتله مشغول اولماسینا گؤره، بیر مودّت سونرا یوکسک دایره‌لر طرفیندن دوشمن و مؤحتکیر ائلان ائدیلیر کی، بو دا سوندا اونون اؤز حیات یولداشیندان بوشانماسی ایله نتیجه‌له‌نیر.
1981.جی ایلده ربیعه قدیر عئلم خادیمی صدیق حاجی روزی ایله عاییله حیاتی قورور. بو ائولی‌لیکدن سونرا دوغو تورکیستانین  مرکزی شهری اولان اورومچی‌ یه کؤچور. آرتیق اؤزونو ایش‌آدامی کیمی تصدیقله‌مگه باشلایان ربیعه اورومچی‌ ده اویغور ائتنیک ماللاری‌نین ساتیلدیغی ماغازا آچیر. 1985-جی ایلده ربیعه قدیرین صاحیب اولدوغو تیجارت مکانی نین ساحه سی 14000 ک‌و مئتر تشکیل ائدیردی. گئتدیکجه بیزنئسینی گئنیشلندیرن ر.قدیر ایمکانلاری‌نین چوخالماسی ایله پارالئل اولاراق، هم بیر چوخ اویغور تورکو نو ده ایشله تأمین ائدیر، هم ده اونلارین معاریفلنمه‌سی ایله مشغول اولوردو. ربیعه اورومچی شهرینده موسلمان قادینلارین ایش حیاتینا داخیل ائدیلمه‌لری اۆچون "مین آنا" لاییحه‌سینی حیاتا کئچیریر. چین حؤکومتی آزلیقلار آراسیندان چیخان ان مووفّقیتلی قادین کیمی ربیعه‌نی نومونه گؤستریر.
س‌س‌ری (شوروی)-نین سوقوطو ایللرینده ربیعه قدیر او واختا قدر توپلادیغی 200 میلیون یئن‌له تیجارتینی داها دا گئنیشلندیر. آرادان بیر نئچه ایل کئچدیکدن سونرا اویغور ایش‌آدامی چین‌ ین ان وارلی 5 شخصیندن بیرینه چئوریلیر. اوغورلو بیزنئس کاریئراسی قوران ربیعه قدیر "میلیونچو قادین" لقبینی آلیر. ربیعه قدیر چین، روسیه و قازاخیستان لا تیجارت علاقه‌لری قوران 8 کومپانییانین بیرلشدیگی هولدینگه رهبرلیک ائدیر. او، اؤز ایش کاریئراسیندان صؤحبت آچارکن هئچ واخت دؤولتدن بیر قپیک بئله یاردیم آلمادیغینی بیلدیریردی. جاماشیرخانا بیزنئسی ایله ایش حیاتینا آتیلان ر.قدیر بیزنئسینی سوپئرمارکئتلر زنجیری ایله اینکیشاف ائتدیریر.
عاییله‌سی
ایکی دفعه عاییله حیاتی قوران ر.قدرین 11 اؤولادی وار. حال-حاضیردا او، آمریکا نین ویرجینیا ایالتی‌نین فئیرفاکس شهرینده یاشاییر.
فعالیتی
1994.جو ایلده چین‌ین ان وارلی یئددینجی شخصی ساییلان قدیر 1997-جی ایله قدر میلّت وکیلی اولوب. 1997-جی ایلده وکیل‌لیک اعتبارنامه‌سی الیندن آلیناراق حبسه آتیلیب. 8 ایل حبس جزاسینا محکوم ائدیلن قدیر حبسخانادا اینسان حاقلاری ساحه‌سینده موباریزه آپاریب و بو سببدن بیر چوخ نوفوذلو بین‌الخالق موکافاتلارا لاییق گؤرولوب. آمریکا بیرلشمیش دؤولتلر(آب‌د) و بین الخالق تشکیلاتلارین تضییقی ایله چین حؤکومتی 2005-جی ایلده اونو آزادلیغا بوراخماغا مجبور اولوب. 2006-جی ایلده نوبئل صولح موکافاتینا لاییق گؤرولن قدیر آب‌د-دا مسکونلاشیب.
2004.جی ایلده نروژ ده، اینسان حاقلارینی مودافیعه ائتدیگی اۆچون Thorolf-Rafto موکافاتینی آلمیشدیر.
2006.جی ایلده دونیا اویغورلار قورولتایی (WUC) باشچیسی سئچیلمیشدیر.
2007.جی ایلین اییون آییندا آلمان یازیچیسی آلئکساندرا کاوئلی ر.قدیرین حیات و یارادیجیلیغیندان بحث ائدن کیتاب قلمه آلیر. کیتابین آدی "بؤیوک ایدئیاچی قادین"دیر
2007.جی ایلده او، چئک‌ ین پایتاختی پراگ‌ دا دئموکراسی و تهلوکه‌سیزلیک مؤوضوسونا دایر کئچیریلن بین الخالق کونفرانسدا ایشتیراک ائدیر.
2009.جو ایلین اییول آیی‌نین اوّللرینده چین‌ ین دوغو تورکیستان بؤلگه‌سینده ایکی اویغور تورکونون اؤلدورولمه‌سی ایله حؤکومت و اویغور تورکلری آراسیندا توققوشمالار باشلاییر. ر.قدیر بو توققوشمالاردا چین پولیسی‌نین 1000-دن چوخ اویغورو قتله یئتیردیگینی بیلدیریر. چین حؤکومتی ایسه اؤز نؤوبه‌سینده دوغو تورکیستاندا باش وئرن حادیثه‌لره گؤره، ر.قدیری گوناهلاندیریر.
ائشیک باغلانتیلار
بؤلمه:۱۹۴۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:سیاستچیلر بؤلمه:دوغو تورکیستان بؤلمه:اویغور تورکلری بؤلمه:اویغورلار
کوبلین-بوژمه
کوبلین-بوژمه (لهیستانجا: Kobylin-Borzymy) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پودلاسکی اوستانینده یئرلشیر.
سی‌ای تکنولوژیز
سی‌ای تکنولوژیز (اینگیلیسجه: CA Technologies) سهامی عام و یا خالقا آچیق شیرکتدیر. بۇ شیرکت یازیلیم ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر. شیرکت Charles B. Wang طرفیندن قۇرولموش‌دور. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی ۱۰٬۸۵۰ نفر اوْلوب.
بث برس
بث برس (اینگیلیسجه: Beth Behrs) آمریکالی اوْیونچو
سی‌ای تکنولوژیز
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«CA Technologies»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کوبلین-بوژمه
بؤلمه:لهیستان شهرلری
سی‌ای تکنولوژیز
قایناق‌لار
بؤلمه:شیرکت‌لر
بث برس
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Beth Behrs»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
کوبلین-بوژمه
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Kobylin-Borzymy»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ویکتور پوتمانس
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ایسه‌ساکی، قونما
ایسه‌ساکی، قونما (Isesaki, Gunma ; 伊勢崎市) ژاپون اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و قونما اوستانینده یئرلشیب. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 208705 نفر دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:ژاپون شهرلری
بهمن شیر قیشلاغی
بهمن شیر قیشلاغی  کندی موغان‌شهر شهریستانی نین، تازا کند بولومو و تازا کند قصبه سی نده یئرلیشیب.
اهالی
بهمن شیر قیشلاغی کندی 1385 اینجی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا، 9 نفر اهالی سی وارایمیش. بو کندین اهالی تورک دور لر و آذربایجان تورکجه‌سی نده دانیشیرلار.
نیک تئودور
نیک تئودور (اینگیلیسجه: Nick Theodore) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و جنوبی کارولینا ایالتین سناتور ایدی. ۱۹۲۸ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
بهمن شیر قیشلاغی
ایقتیصادیات
بو کندین اهالی سی اکینچیلیک و مال داوارچیلیغلا یاشاییش سورولر.
قایناق‌لار
بؤلمه:موغان‌شهر بؤلگه‌سی بؤلمه:موغان‌شهر بؤلگه‌سی‌نین کندلری
نیک تئودور
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۲۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
ساموئل اف. میلر (سیاستچی)
'''ساموئل اف. میلر''' (اینگیلیسجه: Samuel F. Miller ) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. همیلتون بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۸۲۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۹۲ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۲-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
علی‌آقا واحد
علی آقا واحید آذربایجانلی شاعیر.
فوسفامیدون
فوسفامیدون (Phosphamidon) بیر شیمیایی ماده. اریمه نوْقطه‌سی 120 دن 123 C دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Phosphamidon»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
لوئیز ایبریکو
لوئیز ایبریکو (اینگیلیسجه: Luis Iberico) (دوْغوم:February 6, 1998 لیما) بیر فوتبالیست. پرو میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
پیر دانینو
پیر دانینو (Pierre Daninos) رومانچی و یازیچی - ۹۱  ایل عومر ائله‌ییب و ۷ ژانویه ۲۰۰۵ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
مینا قامبل
مینا قامبل (اینگیلیسجه: Minna Gombell) آمریکالی اوْیونچو ۸۰  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۱۴ آوریل ۱۹۷۳ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Minna Gombell»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
بارک ریور، میشیقان
بارک ریور (اینگیلیسجه: Bark River, Michigan) آمریکانین میشیقان ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی. بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۸۷۱ -جی ایلده قۇیولموش‌دور.
ورخنرچنایسکای
ورخنرچنایسکای (Verkhnerechensky Верхнереченский) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولقوقراد اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولقوقراد کندلری
سیلت، کالیفورنیا
سیلت (اینگیلیسجه: Silt, California) آمریکانین کالیفورنیا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
تالینجی
تالینجی (اینگیلیسجه:Thalinji) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
۲۰۱۴-جو ایلده فرانسه
بۇ مقاله ۲۰۱۴-جو ایلینده فرانسه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
والس، لوئیزیانا
والس (اینگیلیسجه: Walls, Louisiana) آمریکانین لوئیزیانا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
۲۰۱۴-جو ایلده فرانسه
قایناقلار
بؤلمه:۲۰۱۴-جو ایلده فرانسه بؤلمه:۲۰۱۴-جو ایلده اؤلکه‌لر
والس، لوئیزیانا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
کارل هرتسفلد
کارل هرتسفلد (Karl Herzfeld) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۲۴ فوریه ۱۸۹۲ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۶  ایل عومر ائله‌ییب و ۳ ژوئن ۱۹۷۸ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. کارل هرتسفلد وین بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قمینا سواژنز
قمینا سواژنز (لهیستانجا: Gmina Swarzędz) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 101.99 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و بویوک لهیستان اوستانیندا یئرلشیر.
کارل هرتسفلد
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Karl Herzfeld»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قمینا سواژنز
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
مایکل هوقان
مایکل هوقان (اینگیلیسجه: Michael Hogan (Canadian actor)) کانادالی اوْیونچو.
قمینا سواژنز
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Swarzędz»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کارل هرتسفلد
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
مایکل هوقان
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Michael Hogan (Canadian actor)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:کانادالی کیشی اویونچولار
ایسپنسر کوکس (سیاستچی)
ایسپنسر کوکس (اینگیلیسجه:Spencer Cox (politician)) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۷۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:یوتا دوغوملو ایش آداملاری بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:مونت پلزنت، یوتا دوغوملولار بؤلمه:یوتا جومهوریتچیلر
بنارویه
قایناقلار
بؤلمه:لاریستان بؤلگه‌سی بؤلمه:فارس اوستانی‌نین شهرلری
ارنولد دنکر
ارنولد دنکر (Arnold Denker، دوْغوم تاریخ:February 20, 1914، اؤلوم تاریخ:January 2, 2005) آمریکالی یازیچی
یاشاییش
بۇ آمریکا یازیچی نیویورکدا آنادان اوْلوب و فورت لادردیل فلوریدا فلوریدا ایالتیندا دؤنیاسین دییشیب.
آماندا هندریکس
آماندا هندریکس (Amanda Hendrix) بیلیم اینسان. ۲۱ مئی ۱۹۶۸ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. اوْ آسترونومی ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Amanda Hendrix»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
اورشلیم موحاصیره‌سی (۱۱۸۷)
''اورشلیم موحاصیره‌سی (۱۱۸۷) (اینگیلیسجه: Siege of Jerusalem (1187)) اورشلیم کراللیغی و قوْنشو اؤلکه‌سی قوشونو آراسیندا باش وئرن دؤیوش.
قایناق‌لار
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:ایوبیلرین دؤیوشولری
تولیه
تولیه (ایتالیاجا: Tuglie) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۵۲۹۲ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۷۴ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و پولیا (ایتالیا) اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
بیرینجی ماکسیمیلیان (باواریا)
بیرینجی ماکسیمیلیان (باواریا) (اینگیلیسی‌جه: Maximilian I Elector of Bavaria) بیر شاهی ایدی. ۱۵ اوکتوبر ۱۵۹۷ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب.
بؤلمه:شاهلار
یاکوب کروچرون
یاکوب کروچرون (اینگیلیسجه: Jacob Crocheron) آمریکالی سیاستچی ، ۱۷۷۴ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۴۹ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۷۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۴۹-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
ماساشی مییازاوا
ماساشی مییازاوا (اینگیلیسجه: Masashi Miyazawa) کئچمیشده بیر ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و ایندیلیکده بیر مشقچی اوْلاراق چالیشیر و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
کارن دالتون (شارکیچی)
کارن دالتون (شارکیچی) (اینگیلیسجه: Karen Dalton) آمریکالی شارکیچی و موسیقیچی - جاز موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. کارن دالتون (شارکیچی) ۱۹ ژوئیه ۱۹۳۷ تاریخینده بانهم، تکزاس شهرینده حیاتا گؤز آچیب و ۱۹ مارس ۱۹۹۳ میلادی تاریخینده هرلی، نیویورک شهرینده وفات ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
جورج کئی. شیل
'''جورج کئی. شیل''' (اینگیلیسجه: George K. Shiel) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۸۲۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۹۳ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۳-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:اورقن دموکراتلاری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بورکی ویلکیه (اوپوله)
بورکی ویلکیه (اوپوله) (لهیستانجا: Borki Wielkie, Opole Voivodeship) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و اوپوله اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 1000 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
قورو (ایتالیا)
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Goro, Emilia–Romagna»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بورکی ویلکیه (اوپوله)
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Borki Wielkie, Opole Voivodeship»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قورو (ایتالیا)
قایناق‌لار
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
بهمن‌آباد
بهمن‌آبادکندی دوغو آذربایجان اوستانی نین میانا بولگه‌سی نین کاغذکنان بولومو نده اوْلان دوغوکاغذکنان قصبه سی نده یئرلشیب. ۱۳۸۵ اینجی ایلیننۆفوس ساییسی اساسیندا بۇ کندین ۱۲۶نفر اهالیسی وارایمیش. <
قایناق‌لار
بؤلمه:دوغوکاغذکنان قصبه سی بؤلمه:میانا بولگه‌سینین کندلری
ماناویلی، هاوایی
ماناویلی، هاوایی (اینگیلیسجه:Maunawili, Hawaii ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۰۴۰ نفر ایمیش و ۴٫۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۱ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و هاوائی ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Maunawili, Hawaii»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
فوسفاتیدیل‌سرین
فوسفاتیدیل‌سرین (Phosphatidylserine، Фосфатидилсерин) بیر اورقانیک بیلشیک.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Phosphatidylserine»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
بهستان (ماهنشان)
بهستان (ماهنشان) کندی ماهنشان بؤلگه‌سینین، ماهنشان بؤلگه‌سی‌نین مرکزی بؤلومو و ماه نشان قصبه‌سی نده یئرله‌شیبدیر.
جوْغرافیایی موْقع
بۇ کند زنجان اۇستانیندا یئرلشیبدیر.
اهالی
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۳۷۰ نفر اهالیسی و ۸۱ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۱۸۸ نفری کیشی و ۱۸۲ نفری خانیم دیرلار. بۇ کندین اهالیسیندن ۲۵۶ نفری ساوادلی و ۷۴ نفری ساوادسیزدیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:زنجان اوستانی‌نین کندلری بؤلمه:ماهنشان بؤلگه‌سی‌نین کندلری
مالا هراشتیتسه
مالا هراشتیتسه (چک‌جا: Malá Hraštice) بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و مرکزی بوهم اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Malá Hraštice»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
میلنا، ولادیمیر اوبلاستی
میلنا، ولادیمیر اوبلاستی (Milna, Vladimir Oblast Мильна) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
هاردن (کنتاکی)
هاردن (کنتاکی) (Hardin, Kentucky) آمریکانین کنتاکی ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱٫۵ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۵۶۴ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۳۶۸٫۶ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. هاردن دنیز سئوییه‌سیندن ۱۲۵ متر اۇجالیقیدا  یئرلشیر. کنتاکی ایالتی، آت یاریشی، داش کؤمور و اوتومومبیل تولیدی کیمی (تویوتا کمری،شورلت و فورد) تانینیر. غنی توْرپاغا گؤره چوْخلو یئرلری چمن‌لی‌دیر. ایقتیصادیسی اکینچی‌لییه وابسته‌دیر. ائو آتی، اینک، تۆتون، سۆت، دوموز و سویا تیجارت‌ده بؤیوک نقش اوْیناییر. داش کؤمور، دمیر و نفت چیخاریلیر.
رانقرا
رانقرا(اینگیلیسجه:Rangra) هیندوستان اؤلکه‌سینین پنجاب ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۴۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده پنجابی دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
قاندهیقرام, تامیل نادو
قاندهیقرام, تامیل نادو(اینگیلیسجه:Gandhigram, Tamil Nadu) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر شهر دیر. بۇ شهرده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
دیوی کلاسن
دیوی کلاسن (اینگیلیسجه: Davy Klaassen) (دوْغوم:February 21, 1993 Hilversum) بیر فوتبالیست. وردر برمن ایدمان کولوبو و هولند میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
کودای هاقینو
کودای هاقینو (اینگیلیسجه: Kodai Hagino) کئچمیشده بیر ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و ایندیلیکده بیر مشقچی اوْلاراق چالیشیر و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
کامبرلند، ویرجینیا
کامبرلند، ویرجینیا (اینگیلیسجه:Cumberland, Virginia ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۹۳ نفر ایمیش و ۱۰٫۸۴ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و ویرجینیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cumberland, Virginia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
تارن چایی
تارن چایی (Tarn (river), Tarn (Fluss), Tarn (rivière), Тарн (река)) فرانسه اؤلکه‌سینده یئرلشن بیر چای. اۇزونلوغو۳۸۱ کیلومتر دیر. بۇ گۆن تارن چاییندان ثانییه‌ده ۱۴۰ متر مکعب سۇ آخیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Tarn (river)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ ژوئیه ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چایلار
مارک-آندره تر اشتقن
مارک-آندره تر اشتقن (اینگیلیسجه: Marc-André ter Stegen) (دوْغوم:April 30, 1992 مونشن‌قلادباخ) بیر فوتبالیست. بارسلونا فوتبال کولوبو و آلمان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و قولر موقعیتینده اوْیناییب. یورو ۲۰۱۶ و فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
ویل آینزوورت
ویل آینزوورت (اینگیلیسجه:Will Ainsworth) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. برمینقم شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
مارک-آندره تر اشتقن
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۹۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:فوتبال قولرلری بؤلمه:بروسیا مونشنقلادباخ کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:بارسلونا کولوبو اویونچولاری بؤلمه:یوفا یورو ۲۰۱۶ اویونچولاری بؤلمه:فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اویونچولار بؤلمه:۲۰۱۷ فیفا کونفدراسیونلار کاپی اویونچولاری
ویل آینزوورت
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۸۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:آلاباما جومهوریتچیلر بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:قانترزویل، آلاباما دوغوملولار
۱۹۷۴-جو ایلده بنقلادش
بۇ مقاله ۱۹۷۴-جو ایلینده بنقلادشده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۷۴-جو ایلده بنقلادش
کلینقهوزن
کلینقهوزن (Kellinghusen) آلمانین  شلسویق-هولشتاین ایالتینده یئر آلان بیر شهردیر و ۳ متر دنیز سوییه‌سیندن اۇجالیقی وار. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۸۰۲۴ نفر دیر. بۇ شهرین ۱۸٫۸۱ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
ائشیک باغلانتی‌لار
www.kellinghusen.de کلینقهوزن شهرین رسمی وب سایتی
قایناق‌لار
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp - آلمانین آمار  ایداره سی
بؤلمه:آلمان شهرلری
کوم وو، آریزونا
کوم وو (اینگیلیسجه: Kom Vo, Arizona) آمریکانین آریزونا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
لیلا محمدبیگ‌ اووا
یاشاییشی
لیلا محمدبیگ‌اووا ، 9 سئنتيابر 1909-جو ايلده باکي دا آنادان اولوب. اصلاً قوبا دان اولان لیلا محمدبیگ‌اووا ايلک تحصيليني باکي دا آليب. 1918-جي ايلده ائرمني لرين آذربايجانليلارا قارشي حياتا کئچيرديکلري مارت سوي‌قيريمي عرفه‌سينده عاييله‌سي ايله بيرليکده هشترخان دا مسکونلاشيبلار.آذربايجان خالق جومهوريتي يارانديقدان سونرا باکي‌يا کؤچوبلر. ايلک امک فعاليتينه 1930-جو ايلدن باشلايان لیلا محمدبیگ‌اووا صنعت تحصيليني باکي آئروکلوبوندا آلميش و ايلک اوچوشونو 1931-جي ايلده يئرينه يئتيرميشدير. تحصيليني 1932-جي ايلدن موسکوا دا داوام ائتديرن محمدبیگ‌اووا 1933-جو ايل، مارتين 17-ده موسکوا نين توُشينوْ آئروْدروُموُندا او-2 طياره‌سيندن پاراشوت ايله آتلاناراق سووئت ايتيفاقي‌ نين ايکينجي قادين پاراشوتچوسو اولموشدور (نينا کامنئوا دان سونرا). 1934-جو ايلده جنوبي قافقاز رئسپوبليکالاري آراسيندا کئچيريلن پاراشوتچولر ياريشيندا بيرينجي يئري توتموش و 1941-جي ايله‌دک آرتيق آوياسيا مايورو اولموشدو. سونرالار صنعتيني باکي آئروکلوبوندا موعلّيم کيمي داوام ائتديرميشدير.
يئتکينليک ياشينا چاتماميش دؤرد اوشاق آناسي (اوشاقلاري‌نين سايي جمعي آلتي نفر ايدي) مايور محمدبیگ‌اووانين بؤيوک وطن موحاريبه‌سينده ايشتيراکيندان ايمتيناع ائديلدي.
آئروکلوبون باغلانماسينا گؤره او، دئسانتچي و پاراشوتچو کورسلاريني تدريس ائتمگه ايجازه آلميشدي. او، موحاريبه‌ ايللري عرضينده يوزلرله دئسانتچي و 4 مين پاراشوتچو حاضيرلاييب جبهه‌يه يوللاميشدي. اونلارين آراسيندا ايکي نفر سووئت ايتيفاقي قهرماني آدينا لاييق گؤرولموشدور. محمدبیگ‌اووا طیاره‌چی کاريئراسيني 1949-جو ايلده سون اوچوش ايله باشا چاتديرميش، سونرالار OADKYC-نين باکي فيلياليندا صدر موعاويني کيمي چاليشميشدير. 1961-جي ايلده تقاعوده چيخميشدير.
شخصي حياتي
لیلا محمدبیگ‌اووا 1925-جي ايلده 14 ياشيندا ايکن کورده‌خاني قصبه‌سينده دونيايا گلميش آذربايجانين تانينميش موتخصيصلريندن اولان بهرام فيرودين اوغلو محمدبيگ‌اوولا عاييله حياتي قورموشدور. 16 ياشيندا ايکن ايلک اؤولادي دونيايا گليب.
لیلا محمدبیگ‌اووانين بؤيوک اوغلو فيرودين ايکينجي دونيا موحاريبه‌سي نده، کيچيک اوغلو خانلار ايسه قاراباغ دا ووروشموشدور. بندانگشتی|پوست مارکاسی
خاطيره‌سي
قادين طیاره‌چی‌يه بير سيرا شئعير و کينوفيلم حصر اولونموش، 1995-جي ايلده حاقيندا سندلي فيلم ده چکيلميشدير. 1934-جو ايلده چکيلن "عيصمت" بديعي فيلمي محض لیلا خانيما حصر اولونموشدور.
ائشیک باغلانتیلار
İsmət movie online
بؤلمه:آذربایجانلی نیظامیلر بؤلمه:۱۹۰۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۹-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:قادین‌لار
قمینا سوواوکی
قمینا سوواوکی (لهیستانجا: Gmina Suwałki) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 264.82 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و پودلاسکی اوستانیندا یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Suwałki»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
نارتووایسکای
نارتووایسکای (Nartovsky Нартовский) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و هشترخان ویلایتینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:هشترخان کندلری
ویلسون، کالیفورنیا
ویلسون (اینگیلیسجه: Wilson, California) آمریکانین کالیفورنیا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
مینتا دارفی
مینتا دارفی (اینگیلیسجه: Minta Durfee) آمریکالی اوْیونچو ۱ اوْکتوبر ۱۸۸۹ میلادی تاریخینده کالیفورنیا ایالتینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۵  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۰۹ سپتامبر ۱۹۷۵ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Minta Durfee»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
منوفارسی
<div style="float:center; margin: 0.2em; padding: 0.2em; font-size: 400%; line-height: 1.1em; background-color:#ddddff; border: 1px solid #000">#منوفارسی
منوفارسی بیر ایعتیراض‌لی هشتک دی کی ایراندا یاشایان میللت لرین اونون واسیطه‌ایله دردلرین پان‌فارسیسم و فارس فاشیزمین قارشیسیندا، توییتر و اینستاقرام دا پایلاشیرلار.
بوکمپینی قورولدان پایان تک زبانی قؤروپیدی.
آرخاسیندا
اتنیکی و مدنی چالیشقانلار و قاناو‌لاری بو هشتکین آرخاسیندا دَیَنیب و بونو اؤنملی حرکت، فاشیزم قارشیسیندا بیلیرلر.
قارشیسیندا
ایسلامی جمهوریت‌ینین قاناو‌لاری بو هشتکی انگلیس توطئه‌سی بیلیرلر.
جوان آنلاین بیر صفحه ده یازدی‌کی: " بی‌بی‌سی فارسی توطئه‌ایله توییتر ایشلدن‌لرین‌دن ایستدی‌کی بیر کمپین ده آزینکی لارین دردلرین یازیب و توییت ائلیه‌لر ."
تپکی‌لر
العربیه قاناوی، منوفارسی قارشی‌لارینا دئدی کی:
" کمپین‌نین منتقدلری بونو بیر توطئه نظریه‌سی بیلیرلر و آنادیلی‌نین مسئله‌سی بیر اینسان حوقوق‌لاری یوخ، بلکه سیاسی بیلیرلرو خالقا گؤرسدیرلر."
بیرده‌باخ
فاشیزم
پان‌ایرانیسم
پان‌فارسیسم
قایناق
بؤلمه:عیرقچیلیک بؤلمه:هشتگ‌لر
چارلز کلی
چارلز کلی (اینگیلیسجه: Charles Kelley) آمریکالی شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، کانتری موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. چارلز کلی ۱۱ سپتامبر ۱۹۸۱ ‏ تاریخینده آقوستا، جورجیا شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
قوردون دابسون
قوردون دابسون (G. M. B. Dobson) بیلیم اینسان. ۲۵ فوریه ۱۸۸۹ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۶  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۱ مارس ۱۹۷۵ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. قوردون دابسون کمبریج بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری آکسفورد بیلیم‌یوردو‌دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«G. M. B. Dobson»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
الفائز بنصر الله
قایناقلار
بؤلمه:۱۱۴۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۱۶۰-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:اوشاق حاکیملر
عزرا سی. کارلتون
'''عزرا سی. کارلتون''' (اینگیلیسجه:Ezra C Carleton) آمریکالی سیاستچی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۳۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۱۱-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:میشیقان دموکراتلاری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
قرادوچنو
قرادوچنو (لهیستانجا: Gradoczno) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پودلاسکی اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 70 نفر ایمیش.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gradoczno»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
کیوزافورته
کیوزافورته (ایتالیاجا: Chiusaforte) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۰۵ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۹۱ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و فریولی ونتزیا جولیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Chiusaforte»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
پوتوسی، میزوری
پوتوسی، میزوری (اینگیلیسجه:Potosi, Missouri ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۶۶۰ نفر ایمیش و ۶٫۰۳ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و میزوری ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Potosi, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آنیلکی. برا
'''آنیلکی. برا''' (Anil K. Bera) آمریکالی بیلیم اینسانی.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Anil K. Bera»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کاری آدو
کاری آدو (اینگیلیسجه:Kari Adu) هیندوستان اؤلکه‌سینین هاریانا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
دنی هوچ
یاشاییش
بۇ آمریکا یازیچی بروکلین نیویورکدا آنادان اوْلوب.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا یازیچیلاری
بهنق
بهنق کندی دوغو آذربایجان اوستانی نین ماراغا بؤلگه‌سی نین مرکزی بولومی نده اوْلان باتی سراجوی قصبه سی نده یئرلشیب. ۱۳۸۵ اینجی ایلیننۆفوس ساییسی اساسیندا بۇ کندین ۸۹۷نفر اهالیسی وارایمیش. <
قایناق‌لار
بؤلمه:غربی سراجوی دهیستانی بؤلمه:ماراغا بؤلگه‌سینین کندلری
کارلوس آلکساندر کاردوسو
کارلوس الئکساندئر کاردوسو برزیل‌لی فوتبال اویون‌چو سو دور.بو اویونو‌چو بوندان قاباق باکی نفت‌چی سیندا توپ وورورموش.کارلوس ۲۰۱۵‌ین یای فصلینده تراختور تاخیمینه قوشولدور.
قایناقلار
بؤلمه:ایران فوتبولچیلاری بؤلمه:تراکتورسازی کولوبونون اویونچولاری
نیک جوردان (سیاستچی)
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:شونی، کانزاس دوغوملولار
اریک میکلاند
اریک میکلاند (اینگیلیسجه: Erik Mykland) (دوْغوم:July 21, 1971 Risør) بیر فوتبالیست. نوروژ میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
جیمز ایچ. قوزس
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۰-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۸۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
جیمز شرمن
جیمز شرمن (اینگیلیسجه:James S Sherman) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. یوتیکا شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. یوتیکا شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۱۲-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بیتس الکترونیکس
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Beats Electronics»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
دینو مرلین
دینو مرلین (اینگیلیسجه: Dino Merlin) بوسنی و هرزقوینلی آلبوم یاپیمجیسی، شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. دینو مرلین ۱۲ سپتامبر ۱۹۶۲ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
فوسفاتیدیل اینوزیتول
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Phosphatidylinositol»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
تریپولی، ویسکانسین
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
پیر پائولو پازولینی
پیر پائولو پازولینی (Pier Paolo Pasolini) شاعیر، رومانچی، ، ژورنالیست و یازیچی - 8100 تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۵۳  ایل عومر ائله‌ییب و ۲ نوامبر ۱۹۷۵ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Pier Paolo Pasolini»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:یازیچیلار
فرندال، میشیقان
فرندال، میشیقان (Ferndale, Michigan) آمریکانین میشیقان ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱۰٫۰۵  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۹۹۰۰ نفر دیر. بۇ شهر ۱۹۷ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ferndale, Michigan»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:میشیقان ایالتین شهرلری
نیو فایروییو، تکزاس
نیو فایروییو (اینگیلیسجه: New Fairview, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۴۹۰ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:تکزاس ایالتی شهرلرین نۆفوسا گؤره سیرالانماسی بؤلمه:آمریکا شهرلری
ویلکینز پی. هورتون
'''ویلکینز پی. هورتون''' (اینگیلیسجه:Wilkins P Horton) آمریکالی سیاستچی و سناتور.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۸۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۵۰-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:کانزاس‌سیتی، کانزاس سیاستچیلری بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
کوماک وواچو، آریزونا
کوماک وواچو (اینگیلیسجه: Komak Wuacho, Arizona) آمریکانین آریزونا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ایرین شر
ایرین شر (اینگیلیسجه: Ireen Sheer) اینگیلیسلی موسیقیچی - پاپ موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. ایرین شر ۲۵ فوریه ۱۹۴۹ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
۱۸۹۶-جی ایلده فرانسه
بۇ مقاله ۱۸۹۶-جی ایلینده فرانسه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۹۶-جی ایلده فرانسه
نئیدژدینا، باشقیردیستان
نئیدژدینا، باشقیردیستان (Nadezhdina, Aurgazinsky District, Republic of Bashkortostan Надеждино) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
دوچا (هیندوستان)
دوچا (هیندوستان)(اینگیلیسجه:Deucha) هیندوستان اؤلکه‌سینین باتی بنقال ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده بنقال دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
جان جی. فیلی
'''جان جی. فیلی''' (اینگیلیسجه: John J. Feely) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۸۷۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۰۵ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
ورخنروبژنی
ورخنروبژنی (Verkhnerubezhny Верхнерубежный) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولقوقراد اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولقوقراد کندلری
بیرینجی ماکسیمیلیان (ایمپیراتور)
بیرینجی ماکسیمیلیان (اینگیلیسی‌جه: Maximilian I Holy Roman Emperor) بیر ایمپیراتور ایدی. ۱۶ فوریه ۱۴۸۶ – ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب. آتاسی اۆچونجو فریدریش (ایمپیراتور) دیر.
قایناقلار
بؤلمه:شاهلار
کروزیا
کروزیا (ایتالیاجا: Crosia) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 8655 نفر ایمیش.
جورج کئی. ناش
'''جورج کئی. ناش''' (اینگیلیسجه: George K. Nash) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. ابرلین بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۸۴۲ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۰۴ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۴۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۰۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر
کروزیا
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
آلاتییور, آرییالور
آلاتییور, آرییالور(اینگیلیسجه:Alathiyur, Ariyalur) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کروزیا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Crosia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
اوتا، قونما
قایناق‌لار
بؤلمه:ژاپون شهرلری
وبا
بندانگشتی|وبا توتماق حرکتی بندانگشتی|وبا خریطه سی thumb|وبا باکتیریسی وبا یوخسا کولیرا ، بیر نوع باکتریال مریضلیگی دیر. بو مریضچیلیک کیچیک باغیرساق دا ویبریو کولرییا باکتیری سینون عفونتیندندیر. بو خسته لیگ ین دییشیک نیشانلاری وار دیر، بیریسی قوسماق ، بیدلارین توتولماسی و سولی ایسهالدیر. بو باکتیری بلشیک سو و بلشیک یئمکدن گلیر.
قایناقلار
بؤلمه:طیب
سنیتسه نا هانه
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Senice na Hané»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
سفیان یونس
سفیان یونس (اینگیلیسجه: Sofiane Younès)الجزاییرلی فوتبال اوْیونچوسو. الجزاییر میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و فوروارد موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
یان-مایکل وینسنت
یان-مایکل وینسنت (اینگیلیسجه: Jan-Michael Vincent) آمریکالی اوْیونچو. آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jan-Michael Vincent»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
باکای، ایندیانا
باکای، ایندیانا (اینگیلیسجه:Buckeye, Indiana ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ایندیانا ایالتینده یئرلشیب.
یان-مایکل وینسنت
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
باکای، ایندیانا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Buckeye, Indiana»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
تغزوت (وادی)
تغزوت (وادی) (اینگیلیسیجه: Taghzout, El Oued) الجزاییر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. دنیز سَویه‌سیندن ۶۵ متر یۆکسکلیکده قۇرولان شهر سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره توْپلام جمعیتی ۱۳٬۹۳۴ نفردیر.
توخلین قایوفکا
توخلین قایوفکا (لهیستانجا: Tuchlin-Gajówka) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و وارمی-ماسوری اوستانیندا یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی