cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سانتا ماریا د کرکو
سانتا ماریا د کرکو (ایسپانجا: L'Esquirol) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و بارسلون اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۶۱٫۸ کیلومتر موربّع دیر. ۶۹۳ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۲۱۸۸ نفر دیر.
External links
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
دییقو توریس
دییقو توریس (اینگیلیسجه: Diego Torres) اویونچو، شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، پاپ راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. دییقو توریس ۹ مارس ۱۹۷۱ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
جت موتور
جت موتور یوخسا توربو موتور.هاوانی قوروب و بوشلاماق ایله گوج یارادیر.بیر سیال هابئله چوخلو هاوا یغیشیب و قورولوب و قیزیشیر و سونرا بوراخیلیب و گوجو بوشالیر.جت موتورو اوچونجو نیوتون قانونو اساسدا ایشلیر.
چوخلو جت موتورلار قوشولوبدی ,توربوفن و توربو جت و موشک موتورلاری و رم جت موتورو و توربو موتورلار بو اساسدا جت موتوردی.جت موتور توربین موتورو آدلانیر.توربین ایستی قازلاری بوراخیب و گوج یارادیر.
باشدا کومپروسور هاوانی یغیب و قورور.قورولموش هاوا یانیش یئرینه گئدیر و یانیش اونا قاریشیب هاوا یانیر و قیزیشیر.هاوا باشدا سویوقدو یانیشدان سونرا ایستی اولور آچیلیر و موتورون دالی طرفیندن چیخیر و توروبینی دولاندیریر.
قایناق
فارسیجا ویکی پدیا
بؤلمه:اوردو
۱۸۶۹-جو ایلده سوئد
بۇ مقاله ۱۸۶۹-جو ایلینده سوئده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۹-جو ایلده سوئد بؤلمه:۱۸۶۹-جو ایلده اؤلکه‌لر
جان واکر
جان واکر (John E. Walker) بیلیم اینسان. ۷ ژانویه ۱۹۴۱ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. جان واکر آکسفورد بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John E. Walker»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
کابلوکووو
کابلوکووو (Kablukovo Каблуково) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
دانته، ویرجینیا
دانته، ویرجینیا (اینگیلیسجه:Dante, Virginia ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۶۴۹ نفر ایمیش و ۱۸٫۱۷ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و ویرجینیا ایالتینده یئرلشیب.
کابلوکووو
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
یوخاری کالاسار
یوخاری کالاسار کندی موغان بولگه سی نین، مركزی بولومو و قوزای اوجارود قصبه سی نده یئرلیشیب.
دانته، ویرجینیا
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
یوخاری کالاسار
اهالی
یوخاری کالاسار کندی 1385 اینجی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا 45 نفر اهالی سی وار. بو كندین اهالی تورك دور لر و آذربایجان توركجه سی نده دانیشیرلار.
ایقتیصادیات
بو کندین اهالی سی اکینچیلیک و مال داوارچیلیغلا یاشاییش سورولر. اونملی محصول لاریندان بوغدا و آرپا نی آد آپارماق اولار.
قایناقلار
بؤلمه:گئرمی بؤلگه‌سی‌نین کندلری بؤلمه:موغان (گئرمی) بؤلگه‌سی
ایستارولیوبینو
ایستارولیوبینو (Starolyubino Старолюбино) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
ادوارد جیمز قی
ادوارد جیمز قی (اینگیلیسجه: Edward James Gay ) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. پرینستون بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۸۷۸ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۵۲ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۷۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۵۲-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر
ائشمه
ائشمهتورکیه جۆمهوریتی‌نین بير بؤیوک شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد ۱۳٬۰۳۳نفر اهاليسي وارمیش.
قایناقلار
تورکجه ویکیپدیا
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی
تورکیه
بؤلمه:تورکیه شهرلری
ند آر. هیلی
'''ند آر. هیلی''' (اینگیلیسجه: Ned R. Healy) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۹۰۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۷۷ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
عبدالعزیز محمد
عبدالعزیز محمد (اینگیلیسجه: Abdulaziz Mohamed) (دوْغوم:December 12, 1965) بیر فوتبالیست. ایمارات میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب. هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
تبیان نافع
اثر حاقّیندا
تبیان نافع تانینمیش سؤزلۆک برهان قاطع ـ ین تورکجه ترجمه‌سی دیر. بو ترجمه‌نی عثمانلی عالیم‌لرینده‌ن اولان سید احمد عاصم عنتابی اونوچونجو قرن ده باشا چاتدیرمیشدیر. سید احمد بو سؤزلۆک‌ده‌ن یالنیز ترجمه ایشینه باخماییب یئری گلمیشکن برهانین سهولرین‌ده دوغرولدوب، اونا بیر سیرا یئنی لوغت‌لرده‌ن داخیل ائتمیشدیر.
چاپلاری
تبیان نافع اوچ جلدده دونه، دونه چاپ و یایینلانمیشدیر.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه کیتابلار بؤلمه:فارسجادان تورکجه چئویریلمیش اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
وزئیج بؤلگه‌سی، اوکلاهوما
وزئیج بؤلگه‌سی (اینگیلیسجه: Osage County, Oklahoma) آمریکانین اوکلاهوما ایالتینده یئرلشن بیر بؤلگه‌. بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۹۰۷ -جی ایلده قۇیولموش‌دور. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۴۷۰۱۴ نفر ایدی.
لانزدئیل قیسلین ساسسر
لانزدئیل قیسلین ساسسر (اینگیلیسجه: Lansdale Ghiselin Sasscer) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و مریلند ایالتین سناتور ایدی. بیرینجی دونیا ساواشیندا ایشتیراک ائدیب. ۱۸۹۳ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۶۴ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
وزئیج بؤلگه‌سی، اوکلاهوما
قایناقلار
بؤلمه:وزئیج بؤلگه‌سی، اوکلاهوما بؤلمه:آمریکا شهرلری
لانزدئیل قیسلین ساسسر
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۹۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۶۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:آپر مارلوو، مریلند دوغوملولار
قوسایهات
قوسایهات(اینگیلیسجه:Gosaihat) هیندوستان اؤلکه‌سینین آسام ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده آسام دیلی دانیشیلیر.
وچور (هیندوستان)
وچور (هیندوستان)(اینگیلیسجه:Vechoor) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کوبوک، آلاسکا
کوبوک، آلاسکا (Kobuk) آمریکانین آلاسکا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۴۳٫۳۶ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۵۱ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۳٫۶ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. کوبوک دنیز سئوییه‌سیندن ۴۵ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آلاسکا شهرلری
ریور اوکس، تکزاس
ریور اوکس، تکزاس (River Oaks, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 7427 نفر دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:تکزاس ایالتین شهرلری
آنتونی بین پین
آنتونی بین پین (Anthony B. Pinn) بیلیم اینسان. آنتونی بین پین هاروارد بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Anthony B. Pinn»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
ال پرادو استیتس، آریزونا
ال پرادو استیتس، آریزونا (اینگیلیسجه:El Prado Estates, Arizona ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۵۰۴ نفر ایمیش و ۲٫۵۱ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و آریزونا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«El Prado Estates, Arizona»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آراپاکام, کانچیپورام
آراپاکام, کانچیپورام (اینگیلیسجه:Arapakkam, Kanchipuram) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کندین اۆز اؤلچومو ۸٫۳۴۰۷ کیلومتر موربّع دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۶۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
آدریان، ویسکانسین
آدریان (اینگیلیسجه: Adrian, Wisconsin) آمریکانین ویسکانسین ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۶۸۲ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آراپاکام, کانچیپورام
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
نیکلاس کیج
نیکلاس کیج (اینگیلیسجه: Nicolas Cage) آمریکالی اوْیونچو.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Nicolas Cage»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:۱۹۶۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:Method actors بؤلمه:American film producers بؤلمه:آمریکالی کیشی فیلم اویونچولار بؤلمه:American male voice actors بؤلمه:Arquette family بؤلمه:Best Actor Academy Award winners بؤلمه:Best Drama Actor Golden Globe (film) winners بؤلمه:Beverly Hills High School alumni بؤلمه:Coppola family بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:Internet memes بؤلمه:لانق بیچ دوغوملو کیشی اویونچولار بؤلمه:Outstanding Performance by a Male Actor in a Leading Role Screen Actors Guild Award winners بؤلمه:Science fiction fans بؤلمه:لاس‌وقاس دوغوملو کیشی اویونچولار بؤلمه:Film directors from Los Angeles
میخائیل آلبوف
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mikhail Albov»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
لهجه عثمانی
لهجه عثمانی ـ احمد وفیق پاشا نین یازدیغی بیر سؤزلوک دور.
اثر حاقّیندا
کیتاب ایکی بؤلوم‌ده دیر کی، بیرینجی بؤلومو تورکجه‌ده‌ن تورکجه‌یه لوغت‌لر و ترکیب‌لر و ایکینجی بؤلومو ایسه فارسجا لوغت‌لر دیر تورکجه آچیقلامالارلا. لهجه عثمانی سؤزلۆیۆنون بیرینجی بؤلومونده اوْن مین لوغت، ایکینجی حیصه‌سینده ایسه، آلتی مین لوغت گلمیش‌دیر. کیتاب قمری ۱۳۰۶دا اوستانبولون درِ سعادت ینده محمود بیگ مطبعه‌سینده باسیلمیشدیر.
یوردانوف شلانسکی
یوردانوف شلانسکی (لهیستانجا: Jordanów Śląski) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و سلیزیا سفلی اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 1148 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jordanów Śląski»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
سجاد هلیلویچ
سجاد هلیلویچ (اینگیلیسجه: Sejad Halilović) (دوْغوم:March 16, 1969 Doboj) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. کوروواسی میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
نزامیسلیتسه (کلاتووی)
نزامیسلیتسه (کلاتووی) (چک‌جا: Nezamyslice (Klatovy District)) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۸۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۱۸ نفر ایمیش و پلزن اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Nezamyslice (Klatovy District)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
ادوارد چاوز (سیاستچی)
ادوارد چاوز (اینگیلیسجه: Edward Chavez ) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو. کالیفورنیا‌ده‌کی پولی‌تکنیک ایالتی و کالیفورنیا، سکرمنتو‌ده‌کی کالیفورنیا ایالتی بیلیم یوردلاریندا تحصیل ائله‌ییب.
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:استوکتون، کالیفورنیا دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
ماو (اتار پرادش)
ماو (اتار پرادش) (Mau) هیندوستاندا یئر آلان بیر شهردیر. ۲۰۱۱ -جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۹۲۰۰۰ نفر ایمیش. ماو (اتار پرادش) 120 متر دنیز سئویه سیندن اۇجالیقی وار. بۇ شهرین ۱۸۰ کیلومتر موربّع ساحه سی وار.
ائشیگه باغلانتی‌لار
www.mau.nic.in
قایناق‌لار
بؤلمه:هیندوستان شهرلری
مکمّل عثمانی لغتی
مکمل عثمانی لوغتی یا لوغت عثمانی ـ بو سؤزلۆیۆ علی نظیما و رشا ترتیب وئرمیشلر. کیتاب ۹۹۹ صحیفه‌ده و ایکی ستون‌دا جیبی قطعینده قمری ۱۳۱۸ده اوستانبولدا ایشیق اۆزو گؤره بیلمیشدیر. بو کیتابدا ۲۰مین هنده‌ورینده لوغت آچیقلانمیشدیر کی، هامیسی دقت‌له اوْلموشلار.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
ایکشا، روسیه
ایکشا، روسیه (Iksha Икша) روسیه اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سیدیر
آوینو
آوینو (اینگیلیسیجه: Awino) کنیا اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
تاتار سوواری آلایی
بندانگشتی تاتار سوواری آلایی — قافقاز یئرلی سوواری دیویزیاسی‌نین گنجه و باکی قوبرنیالاری‌نین، همچنین تیفلیس قوبرنیاسی‌نین بورچالی ماحالی‌نین تاتارلاریندان (آذربایجان تورک‌لریندن) فورمالاشان آلای‌دیر. سونرادان موسلمان کورپوسونون و آذربایجان خالق جومهوریتی‌نین میلّی اوردوسونون ترکیبینده اولموشدور.
آلایین فورمالاشماسی
داها چوخ  " وحشی دیویزیا "  آدی ایله مشهور اولان قافقاز یئرلی سوواری دیویزیاسی قافقاز و جنوبی قافقازین او دؤنمین قانون‌وئریجی‌لیگینه گؤره حربی خیدمته چاغریلمایان کؤنوللو موسلمان‌لاریندان عیبارت اولوب. 1914-جو ایلین ژوئیه‌نین 26-دا قافقاز حربی دایره‌سی‌نین باش کوماندانی، کاوالِریا ژنرالی، ژنرال-آدیوُتانت، قراف ای.ای.ووْروْنتسوف-داشکوْو حربیه ناظیری واسیطه‌سی ایله ایمپراتور 2. نیکولایا موراجیعت ائده‌رک، حربی حیصه لر قورماق اوچون  " دؤیوش‌کن قافقاز خالق‌لاریندان "  ایستیفاده ائتمک تکلیفینی ایره‌لی سورور.[1] بیر گون سونرا، ژوئیه‌نین 27-سی تزار دؤیوش‌ عملیات‌لاری داوام ائتدیگی مودتده قافقاز و جنوبی قافقاز اهالیسیندن بیر سیرا آلای فورمالاشدیرماق امری وئریر. تصدیق ائدیلمیش ستات‌لارا اساساً، هر سوواری آلای 22 ظابیط، 3 حربی مأمور، 1 آلای موللاسی، 575 کیچیک روتبه لی سیراوی (آتلی‌لار) و 68 سیراخاریجی کیچیک روتبه‌لی‌لردن عیبارت ایدی. بندانگشتی|حسین خان نخچوانسکی آذربایجانلی سوواری آلایی، چچن آلایی ایله بیرگه دیویزیانین 2-جی بریقاداسی‌نین ترکیبینده ایدی و بو بریقادایا میرآلای (پولکوونیک) کونستانتین خاقاندوکوف رهبرلیک ائدیردی. دیویزیانین کوماندیری ایسه 2-جی نیکولایین دوغما قارداشی، ژنرال-مایور، عالی کنیاز میخایل آلکساندروویچ رومانوف، باش قرارگاهین رئیسی ایسه موسلمان اولان لیتوا تاتاری پولکوونیک یاکوو داویدوویچ یوزئووفیچ تعیین اولونموشدو. [2] تاتار آلایینا گلدیکده ایسه، بورایا کوماندیر وظیفه‌سینه باش قرارگاهین پولکوونیک-لئیتنانتی پ.آ. پولووتسوف، کوماندیر کؤمکچیسی وظیفه‌سینه - باکیدا دوغولموش پولکوونیک-لئیتنانت و.د.ستاروسلسکیی، روتمیستر (کاپیتان) وظیفه‌سینه ایسه شاهوئردی خان زیادخانوف تعیین ائدیلمیشدیلر. همچنین آلایا 10-جو ویرتمبرق کرالی ائ.و.نووقورودسکی دراقون آلایی‌نین پولکوونیک-لئیتنانت، شاهزاده فیض‌الله میرزه قاجار تحکیم ائدیلمیشدی. 1914-جو ایلین آقوستوندا فورمالاشدیریلان آلای‌لارا کؤنوللولرین قبولو حاقدا اعلان وئریلمیشدی. الیساوتپول قوبرناتورونون سؤزلرینه اساساً، آرتیق 27 آقوستادک 2 میندن چوخ موسلمان کؤنوللو قیسمینده تاتار آلایینا یازیلمیشدی. 400 نفرین، او جومله‌دن بورچالی‌دان 100 آذربایجانلی، لازیم اولدوغو سببیندن، قئیدیات همن دایاندیریلمیشدی.
1914-جو ایلین نووامبریندا تیفلیسده اولارکن، 2.-جی نیکولای موسلمان‌لارین نوماینده هئیتینه بو سؤزلرله موراجیعت ائدیر:  "' بو آغیر گونلرده، بیزی تک قویمایان و 6 آلای حاضیرلایاراق قارداشیمین رهبرلیگی آلتیندا عومومی دوشمنه قارشی ووروشماغا یوللانان تیفلیس و گنجه قوبرنیالاری‌نین موسلمان‌لارینا درین تشکّورومو بیلدیریرم ' [3]."
آرتیق سپتامبرین اوّلینده تاتار آلایی‌نین فورمالاشماسی بیتمیشدی. قیسا زاماندا آلای قافقاز یئرلی سوواری دیویزیاسی‌نین توپلانیش منطقه‌سی تعیین ائدیلمیش آرماویره یولا دوشور. آرماویرده تزارین قارداشی میخایل آلکساندروویچ شخصاً آلای‌لارلا تانیش اولور.
سپتامبرین سونوندا آلای‌لار اوکراینا یؤنلدیلیر و اورادا دؤیوش‌ عملیات‌لارینا حاضیرلاشماغا داوام ائدیرلر. قئید ائتمک لازیمدیر کی، تاتار (تورک) سوواری آلایی ژمِرینکا یاخین‌لیغیندا دیسلوکاسیا اولونموشدو.
نووامبرین اوّلینده  " وحشی دیویزیا "  ژنرال-لئیتنات حسین خان ناخچیوانسکی‌نین [4] 2-جی کاوالریا کورپوسونا بیرلشدیریلیر. نووامبرین 15-دن دیویزیانین حیصه‌لری لوووا گؤندریلمگه باشلاییر. نووامبرین 26-دا کورپوسون کوماندیری حسین خان ناخچیوانسکی لووودا دیویزیایا باخیش کئچیریر. باخیش یئریندن دیویزیانین آلای‌لاری سامبور شهری‌نین جنوب-غربینه یوللانیرلار و بورادا سانا چایی‌نین یاخین‌لیغینداکی گؤستریلمیش اراضینی توتورولار. دیویزیا پولیانچیک، ریبنا و ورخووینی-بیسترا طرف‌لرده آغیر دؤیوش‌‌لر آپاریر. داها قانلی و آغیر دؤیوش‌‌لر 1914-جو ایلین دسامبریندا سِنا چایی ساحیلینده و 1915-جی ایلین ژانویه‌سینده لومنا-لوتوویسکا طرفده باش وئریب. بورادا دیویزیا رقیبین پرمیشل ایستیقامتینده ایره‌لی‌له‌مه‌سی‌نین قارشیسینی آلیردی.
دؤیوش‌‌لرده ایشتیراکی
1915-جی ایلین فوریه‌سینده دیویزیا بیر سیرا اوغورلو عملیات حیاتا کئچیریر. فوریه‌نین 15 تاتار آلایی برین کندی یاخین‌لیغیندا آغیر دؤیوش‌‌لر آپاریردی. نتیجه ده، رقیب بیر سیرا البه‌یاخا دؤیوش‌دن سونرا یاشاییش منطقه‌سیندن چؤله آتیلمیشدی.
بو دؤیوشه گؤره آلایین کوماندیری پولکوونیک-لئیتنات پولووتسوف 4-جو درجه‌لی موقدس گورگی اوردنی ایله موکافات‌لاندیریلمیشدی. پولووتسوفون گنجه قوبئرناتورونا مکتوبوندان:
" دیویزیادا ایلک اولاراق اؤز کوماندیرینه گورگی خاچینی گتیرن محض تاتار آلایی اولدو. بو عالی موکافاتدان دولایی شرف دویاراق، بونو آذربایجانلی آتلی‌لارین حربچی کئیفیت‌لرینه و سونسوز مردلیگینه بورجلو اولدوغومو قئید ائدیرم. خواهیش ائدیرم منیم گنجه قوبرنیاسی‌نین موسلمان‌لاری‌نین مؤحتشم رشادتیندن آلدیغیم درین تصورات‌لاریمی قبول ائده‌سینیز. پولووتسوف ". [5]    بندانگشتی|  پولکوونیک، [[فیض‌الله میرزا قاجار|شاهزاده فیض‌الله‌ میرزه قووانلی-قاجار ]] بو دؤیوش‌ده همچنین، 4-جو درجه لی موقدس قالیب گورگی اوردنی ایله تلطیف ائدیلمیش پولکوونیک شاهزاده فیض‌الله میرزه قاجار دا فرقله نیب.
موکافات تقدیماتیندان چیخاریش:
" 1915-جی ایلین فوریه‌‌نین 15-ای اؤز تشبوثو ایله، یالنیز بیر ظابیطه مالیک 400-لوک اومان کازاک آلایینا رهبرلیک ائده رک، گوجلو توفنگ و پولمیوت آتشی آلتیندا اونو رشادتلی هوجوما سؤوق ائدیر، ایکی دفعه دؤیوش‌ مئیدانیندان قاچماق ایسته ین کازاک‌لاری گئری قایتاریر و قطعی آددیملار سایه‌سینده برین کندینی توتماغا مووفق اولور ". [6]
1915-جی ایلین فوریه‌‌نین 17-ده پولکوونیک شاهزاده فیض‌الله میرزه قووانلی-قاجار دؤیوش‌ده هلاک اولموش چچن آلایی‌نین کوماندیری پولکوونیک آ.اسویاتوْپوْلک-میرسکی‌نین یئرینی توتور. 1915-جی ایلین فوریه‌نین 21-ده دیویزیانین کوماندیری میخایل رومانوف ژنرال-لئیتنات حسین خان ناخچیوانسکیدن دوشمنی تلوماچ آدلی اراضیدن قووماق امری آلیر. بو تاپشیریغین یئرینه یئتیریلمه‌سی اوچون دیویزیا کوماندیری اؤنه تاتار، سونرا ایسه چچن آلایینی چیخاریر. سرت دؤیوش‌لر نتیجه سینده تلوماچ دوشمندن آزاد ائدیلیر. فوریه‌‌نین سونونا 2-جی کاوالریا کورپوسونون حیصه‌لری جنوب-غرب جبهه‌سی‌نین اوردولاری‌نین کارپات عملیاتی چرچیوه‌سینده دؤیوش‌ تاپشیریغینی یئرینه یئتیریر.
1915-جی ایلین ژوئیه-آقوست آیلاریندا  " وحشی دیویزیا "  دنسترین سول ساحیلینده آغیر دؤیوش‌لر آپاریر. شاهزاده فیض‌الله میرزه قاجار بورادا دا فرق‌لنمگی باجاریر.
177 نفر اسیردن علاوه  اوتریشلی‌لر 256 نفر دؤیوشچوسونو ایتیریر. بو دؤیوشه گؤره آلایین کوماندیری بکوویچ-چرکاسسکیی 3-جو درجه لی موقدس گورگی اوردنی ایله تلطیف ائدیلیر. ژوئن‌ین اوّلی آذربایجانلی آلایی دیویزیانین 2-جی بریقاداسی داخیلینده چرنوویتسین غربینده دؤیوش‌لر آپاریر. دوشمنین سرت موقاویمتینی آشاراق ژوئنون اورتالاریندا بریقادا، او بیری ساحیلینده اوتریشلی‌لرین برکیدیگی چرنوویتس چایینا یاخینلاشیرلار. ژوئنون 15-ای تاتار و چچن آلای لاری دوشمنین گولله یاغیشی آلتیندا چایی آشیر، درحال روستوک کندینی اله کئچیریر و دؤیوش‌لرله پروت چایی‌نین یاخین‌لیغیندا یئرلشن ووروختی شهری ایستیقامتینده شیمال-غربه، بوکووین کارپات‌لارینا دوغرو ایره لیله‌مگه باشلاییرلار.
مه‌یین 7-سی چچن آلایی‌نین کوماندیری، پولکوونیک شاهزاده فیض‌الله میرزه قووانلی-قاجار دؤیوش‌ده فرق لندیگینه گؤره ژنرال-مایور روتبه‌سی آلیر، مه‌یین 30-او ایسه 2-جی بریقادانین کوماندیری تعیین ائدیلیر.
پتروقراد حربی دایره سی‌نین باش کوماندانی تعیین ائدیلمیش پ.آ.پولووتسوفون تاتار سوواری آلایی‌نین یارانماسیندا موهوم رولو اولموش مامد خان زیادخانووا تلقرامیندان:
" حرب ناظیریندن تاتار آلایی‌نین موندیرینی ساخلاماق ایجازه سینی آلاراق، خواهیش ائدیرم گنجه قوبرنیاسی‌نین و بورچالی قزاسی‌نین تورک‌لرینه، اونلارین شوجاعتلی آلای‌لاری حاقدا خاطیره لری غورورلا یاددا ساخالایاجاغیمی چاتدیراسینیز. قالیسیا و رومانی چؤل‌لرینده سایسیز شوجاعت گؤسترن موسلمان‌لار اولو آتالاری‌نین لاییقلی داوامچی‌لاری اولدوقلارینی ثوبوت ائتدیلر " [7].
جنوب-غرب جبهه‌سی‌نین اوردولاری‌نین یای ایره‌لی‌له‌مه‌سی دؤورونده آذربایجانلی آلایی استانیسلاوی شهری‌نین غربینده حرکت ائدیردی.
یئرقوردو
یئرقورتو یوخسا سولوجان،(آنادولو تورکجه سی:toprak solucanı-باکی دیلی:soxulcan) بیر جون یوموشاق دریسی اولان قوتقوش اولور. اونون بدنی بؤلوک بؤلوکدی.سوموکسوز ,چوخلو اوزون و یوموشاق دریلری وقابقلی اولور.قوتلارین چوخلو جوره بجوره سی اولور.یئرده سورونئر.هریئرده اولار و اوزونلوقو 3 سانتیمتیردن چوخ اولور.بویاقلاری قهوه ای یا توتوق چوهره بویاقدا اولار.
فایدالاری
یئرقوردو اوز آغیرلیقیجا گونده خورک یه یر و ائشیکه سالار.بو بیر دئیرلی قوبره (کود) یئر توپراقیندا اولور.یئرقوردی توپراقدا ائشماقینان توپراقدا هاوا وسو گئدیمین یاخچی ائدیب و یئری دیریلدیر.بو ایش بیتگیلرین بؤی آچماسیندا و قالماسیندا یاخچی اولور.
ایسئیبل، کانزاس
ایسئیبل (اینگیلیسجه: Isabel, Kansas) آمریکانین کانزاس ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۸۸ نفر ایدی.
یئرقوردو
یئرقوردو ساخلاماق
بو ایشلره گوره یئر قوردو ساخلانیر
قایناقلار
بؤلمه:حئیوانلار
۱۸۹۲-جی ایلده کانادا
اؤلوملر
بؤلمه:۱۸۹۲-جی ایلده کانادا بؤلمه:۱۸۹۲-جی ایلده اؤلکه‌لر
روبرت اشلی
روبرت اشلی (اینگیلیسجه: Robert Ashley) موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. ۳ مارس ۲۰۱۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
۱۹۷۴-جو ایلده نوروژ
بۇ مقاله ۱۹۷۴-جو ایلینده نوروژده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
اؤلوملر
in 1925]]
روبرت اشلی
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
پونتایبریم
پونتایبریم (اینگیلیسی‌جه: Pontyberem) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره 2768 نفر دیر. بۇ شهر ولز اؤلکه‌سینده یئرلشیب.
بیرده باخ
بریتانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:بریتانیا شهرلری
مالی کریوتس
مالی کریوتس (Maly Krivets Малый Кривец) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
شینهان بانک
شینهان بانک (اینگیلیسجه: Shinhan Bank) سهامی عام و یا خالقا آچیق شیرکتدیر. بۇ شیرکت بانک ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Shinhan Bank»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
آنکارا دؤیوشو
گؤرونتولر
بؤلمه:عوثمانلی‌نین دؤیوشلری بؤلمه:عوثمانلی ایمپیراتورلوغونون دؤیوشولری بؤلمه:۱۴۰۲-جی ایلده عثمانلی ایمپیراتورلوغو
ویلیام هاید والستن
ویلیام هاید والستن (William Hyde Wollaston; August 6, 1766 – December 22, 1828) اینگیلیسلی شیمی بیلیم آدامی‌دیر.
قایناقلار
بؤلمه:کیمیا‌چیلار
سین مارشال (اویونچو)
سین مارشال (اویونچو) (اینگیلیسجه: Sean Marshall (actor)) آمریکالی موغنی و اوْیونچو. ۱۹ ژوئن ۱۹۶۵ ‏ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sean Marshall (actor)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
تامار برکستون
تامار برکستون (اینگیلیسجه: Tamar Braxton) آمریکالی اوْیونچو ۱۹۸۹–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
اوْینادیغی فیلم‌لر
On November 11, Braxton revealed that she would have to withdraw from the competition due to health problems. Braxton and Chmerkovskiy finished in fifth place overall. On November 21, Braxton Family Christmas debuted at number 27 on the US Billboard R&B/Hip-Hop Albums, number 10 on the US R&B Chart and number 12 on US Top Holiday Albums on November 21, 2015. The album charted at number 4 on the US Heatseekers Albums on December 12, 2015. On December 7, 2015, Braxton received one Grammy nomination for "If I Don't Have You" at the 58th Annual Grammy Awards; Best R&B Performance from her latest album titled Calling All Lovers. In parallel, she had made a cameo on the successful TV series Being Mary Jane.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Tamar Braxton»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
تسوکاسا موریشیما
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
جان اچ. قیر
'''جان اچ. قیر''' (اینگیلیسجه:John H Gear) آمریکالی سیاستچی ایتاکا شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. واشینقتون شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۰۰-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:جلینا، ایلینوی دوغوملولار بؤلمه:ایتاکا، نیویورک سیاستچیلری بؤلمه:آیووا سناتورلار بؤلمه:بورلینقتون، آیووا سیاستچیلری بؤلمه:آیووا جومهوریتچیلر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
قاموس عثمانی
قاموس عثمانی ـ تورکجه بیر لوغت کیتابی.
اثر حاقّیندا
بو کیتابدا عثمان تورکجه‌سینده اوْلان یابانچی لوغت‌لر گلمیش‌لر. سؤزلۆیۆن یازیچیسی علی سیدی بیگ دیر. کیتاب اوٍچ جلد ده ایستانبولدا ۱۳۳۰، ۱۳۲۵ و ۱۳۲۷ قمری ده ایشیق اۆزو گؤرموشدو.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
خچینا
خچینا (لهیستانجا: Chycina) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و لوبوسکی اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Chycina»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
برادشاو، باتی ویرجینیا
برادشاو (اینگیلیسجه: Bradshaw, West Virginia) آمریکانین باتی ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر. بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۹۷۹ -جو ایلده قۇیولموش‌دور. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۸۳ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
استرتزیلی
استرتزیلی (ایتالیاجا: Esterzili) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۴۳ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۷۳۱ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و ساردینیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Esterzili»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
آدوانس میلس، ویرجینیا
آدوانس میلس (اینگیلیسجه: Advance Mills, Virginia) آمریکانین ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
فورت کمپبل نورت، کنتاکی
فورت کمپبل نورت، کنتاکی (اینگیلیسجه:Fort Campbell North, Kentucky ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۳۶۸۵ نفر ایمیش و ۱۳ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و کنتاکی ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Fort Campbell North, Kentucky»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
یونیون لول، ویرجینیا
یونیون لول، ویرجینیا (اینگیلیسجه:Union Level, Virginia ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۸۸ نفر ایمیش و ویرجینیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Union Level, Virginia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
سایداپور
سایداپور(اینگیلیسجه:Saidapur) هیندوستان اؤلکه‌سینین تلانقانا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
قیر و کارزین بؤلگه‌سی
قیر و کارزین بؤلگه‌سی ، ایران ین فارس اوستانیندا یئرلشن بیر بؤلگه‌دیر. بو بؤلگه‌نین مرکزی قیر شهریدیر. بو بؤلگه‌نین 1395-جی ایلین آمارلارینا گوره ۷۱٬۲۰۳ نفر جمعیتی واردیر.
بخش افزر
دهستان افزر
قایناقلار
بؤلمه:قیر و کارزین بؤلگه‌سی بؤلمه:فارس اوستانی‌نین بؤلگه‌لری
نوقینسک
نوقینسک (Noginsk) (Ногинск) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و موسکو اوبلاستینده یئرلشیب. ۲۰۱۰-جی ایلین نۆفوس ساییمی اساسیندا 100072 نفر دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:روسیه شهرلری
پورنیا (هیندوستان)
پورنیا (هیندوستان) (Purnia) هیندوستاندا یئر آلان بیر شهردیر. ۲۰۱۱ -جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۱۰۸۱۷ نفر ایمیش. پورنیا (هیندوستان) ۳۶ متر دنیز سئویه سیندن اۇجالیقی وار.
ائشیگه باغلانتی‌لار
purnea.bih.nic.in
قایناق‌لار
بؤلمه:هیندوستان شهرلری
کورشاد
کۆرشاد، (؟-639) - بیر گؤی تورک شاهزاده‌سیدیر. اۇشاقلیقدا آدی "شۇ تیگین" اوْلموش، "قارا خاقان" طرفیندن "کۆر شاد" چاغریلدی.
یاشاییشی
چین اوْردوسوندا ژنرال وظیفه‌‌سینه‌جن یۆکسلمیش بیر گؤی تورک شاهزاده‌سیدیر. کۆرشاد، شرقی گؤی تورک خاقانی شیبی خاقانین اوْغلودور. عمیسی چۇلا خاقانین چینه تسلیم اوْلماسیندان سوْنرا چینده حربی رۆتبه قازانیر. تؤلیس خاقانین کیچیک قارداشیدیر. اوْ قارداشینا نیفرت ائدیردی و امپراتورا قارداشی‌نین عصیان ائتمک اۆزره اوْلدوغونو دئدی. جیئشئشوای 639-جۇ ایلین آوقوستوندا تزه‌لیکجه اؤلن تؤلیس خاقانین اوْغلو آشینا هوْلوْکو ایله 40 نفردن عبارت بیر قروپلا، امپراتورو شهرده گیروْو گؤتورمک پلانینی حاضیرلاییر. آنجاق باسقین پلانی حاضیرلاندیغی گۆن اوْلان 19 مای 639-جۇ ایلده دهشتلی بیر فێرتینا و یاغیش باشلادیغیندان چین امپراتورو سارایدان چێخمیر. بۇنا قارشیلیق پلانین پوْزولماسینی ایسته‌مه‌ین کۆرشاد و اوْنون دوْستلاری سارایا باسقین ائدیرلر. اۇزون سۆرن چارپیشما نتیجه‌سینه یۆزلرله چینلی کئشیکچی مهو ائدیلسه ده، کۆرشاد دوْستلاری‌نین بؤیوک بیر حیصه‌‌سینی ایتیریر و سارایدان چکیلمک مجبوریتینده قالیر. سارایدان آتلاری اوْغورلایاراق شهردن چێخیب وئی چایینی کئچیرلر و چین اوْردوسو طرفیندن قێریلیرلار.
عصیاندان سوْنرا
امپراتور عصیاندان گؤی تورکلری سربست بۇراخیر و یئنیدن خاقانلیق قۇرمالارینا ایجازه وئریر. خۇایخوای شاهزاده‌سی آشینا سیموْنو کیلیبی خاقان آدی ایله خاقان اعلان ائدیر. تؤلیس خاقانین اوْغلو آشینا هوْلوْکو ایسه سۆرگون ائدیلیر.
گؤرونتولر
بؤلمه:گؤی‌تورکلر بؤلمه:گؤی تورک شاهزاده لری
گنجینه گفتار
گنجینه گفتار ـ یوسف ضیاءالدین شکون ون توپلادیغی بو سؤزلۆک اوستانبول ون معرفت باسماخاناسیندا ۱۹۴۴ ده ایشیق اۆزو گؤرموشدو. بو سؤزلۆک سول طرف ده‌ن ساغ طرفه ده ایکی ستون دا یازیلمیش و تورکجه شرحه قایل اوْلموشدو.
۱۹۹۰-جی ایلده اوردون
بۇ مقاله ۱۹۹۰-جی ایلینده اوردوندا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
گنجینه گفتار
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
روکفورد، میشیقان
روکفورد، میشیقان (Rockford, Michigan) آمریکانین میشیقان ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۸٫۵۷  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۵۷۱۹ نفر دیر. بۇ شهر ۲۱۴ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rockford, Michigan»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:میشیقان ایالتین شهرلری
اولریپاتو
اولریپاتو(اینگیلیسجه:Ulleripattu) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
تولسونا، آلاسکا
تولسونا (اینگیلیسجه: Tolsona, Alaska) آمریکانین آلاسکا ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۳۰ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
فلاقتاون، نیوجرسی
فلاقتاون، نیوجرسی (اینگیلیسجه:Flagtown, New Jersey ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و نیوجرسی ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Flagtown, New Jersey»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
سیدی عمار (عنابه)
سیدی عمار (عنابه) (اینگیلیسیجه: Sidi Amar, Annaba) الجزاییر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره شهرین توْپلام جمعیتی ۸۳۲۵۴ نفردیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
آنتونی ایچیرو ساندا
آنتونی ایچیرو ساندا (Anthony Ichiro Sanda) ژاپونلی بیلیم اینسانی. ۴ مارس ۱۹۴۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. آنتونی ایچیرو ساندا ایلینوی بیلیم‌یوردو، اربانا-شمپیندا درس اوْخویوب. اوْ فیزیک ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Anthony Ichiro Sanda»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
نوووزپاسک، بوریاتیا
نوووزپاسک، بوریاتیا (Novospassk, Republic of Buryatia Новоспасск) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بوریاتیادا یئرلشیب.
ریویرا، تکزاس
ریویرا، تکزاس (Riviera, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 74.2 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 1,954 | نفر دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:تکزاس ایالتین شهرلری
فرهنگ فارسی به ترکی
فرهنگ فارسی به ترکی ـ فارسجا تورکجه اوْلان بو سؤزلۆیۆ عارف اتیک توْپلامیشدیر. کیتاب ۱۹۶۸ ده اوستانبول دا و ۴۵۰ صحیفه ده ایشیق اۆزو گؤرموشدو.
ائل مالی
ائل مالیتورکیه جۆمهوریتی‌نین بير بؤیوک شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد ۱۴٬۸۴۶نفر اهاليسي وارمیش.
قایناقلار
تورکجه ویکیپدیا
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی
تورکیه
بؤلمه:تورکیه شهرلری
تشسکا ریبنا
تشسکا ریبنا (چک‌جا: Česká Rybná) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۳۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۹۸ نفر ایمیش و پاردوبیتسه اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:چک شهرلری
۱۹۶۵-جی ایلده سنقاپور
بۇ مقاله ۱۹۶۵-جی ایلینده سنقاپوردا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۶۵-جی ایلده سنقاپور بؤلمه:ایللرینه گؤره سنقاپور بؤلمه:۱۹۶۵-جی ایلده اؤلکه‌لر
گونئی پاراوور
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
سنوویتسی
سنوویتسی (Snovitsy Сновицы) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
باتیندا
ائشیگه باغلانتی‌لار
www.bathinda.nic.in
قایناق‌لار
بؤلمه:هیندوستان شهرلری
سرویا، باتی ویرجینیا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ادوارد د ویوکس مورل
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۱۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
کوپر لندینق، آلاسکا
کوپر لندینق، آلاسکا (Cooper Landing) آمریکانین آلاسکا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱۸۱٫۱ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۲۸۹ نفر دیر. کوپر لندینق دنیز سئوییه‌سیندن ۱۲۳ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آلاسکا شهرلری
جفری ویلکینسون
جفری ویلکینسون (Geoffrey Wilkinson) بیلیم اینسان.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Geoffrey Wilkinson»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
میخائیل آرتسیباشف
میخائیل آرتسیباشف (Mikhail Artsybashev) یازیچی - ۵ نوْوامبر ۱۸۷۸ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۴۸  ایل عومر ائله‌ییب و ۳ مارس ۱۹۲۷ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی روس دیلینده یازیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mikhail Artsybashev»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:روسیه یازیچیلاری
تالی مارشال
تالی مارشال (اینگیلیسجه: Tully Marshall) آمریکالی اوْیونچو. ۱۰ آوریل ۱۸۶۴ ایلینده کالیفورنیا ایالتینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۸  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۱۰ مارس ۱۹۴۳ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Tully Marshall»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
خوان ماریا سولار
خوان ماریا سولار (اینگیلیسجه: Juan María Solare) آرژانتینالی بسته‌چی و موسیقیچی - کلاسیک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. خوان ماریا سولار ۱۱ آقوست ۱۹۶۶ ‏ تاریخینده بوئنوس آیرس شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
مورقان فریمن
{{شخص بیلگی قوتوسو }} مورقان فریمن (اینگیلیسجه: Morgan Freeman) آمریکالی اوْیونچو. آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. 1964–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:۱۹۳۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی کیشی اویونچولار بؤلمه:African-American male actors بؤلمه:American agnostics بؤلمه:African-American agnostics بؤلمه:Aviators from Tennessee بؤلمه:آمریکالی کیشی فیلم اویونچولار بؤلمه:American male stage actors بؤلمه:American male television actors بؤلمه:American people of Nigerien descent بؤلمه:American people of Songhai descent بؤلمه:African-American television producers بؤلمه:American television producers بؤلمه:American people of Tuareg descent بؤلمه:Best Actor Empire Award winners بؤلمه:Best Musical or Comedy Actor Golden Globe (film) winners بؤلمه:Best Supporting Actor Academy Award winners بؤلمه:Cecil B. DeMille Award Golden Globe winners
جان آدلر
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۱۱-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:چری هیل، نیوجرسی سیاستچیلری بؤلمه:هدنفیلد، نیوجرسی دوغوملولار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
یوردانوو
یوردانوو (لهیستانجا: Jordanów) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 21.03 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و کیچیک لهیستان اوستانینده یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jordanów»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قومون
قومون (اینگیلیسجه: Gaumont Film Company) سهامی عام و یا خالقا آچیق شیرکتدیر. شیرکت Léon Gaumont طرفیندن قۇرولموش‌دور. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی 173 نفر اوْلوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gaumont Film Company»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
مانور (هیندوستان)
مانور (هیندوستان)(اینگیلیسجه:Mannur) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
لیسا هارتمن بلک
لیسا هارتمن بلک (اینگیلیسجه: Lisa Hartman Black) آمریکالی موغنی و اوْیونچو ۱ ژوئن ۱۹۵۶ ‏ میلادی تاریخینده هیوستون شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Lisa Hartman Black»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
ژوائو هنریکه دی آندراده آمارال
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:برزیل میلّی فوتبال تیمی بؤلمه:سانتاکروز کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:براقا کولوبونون اویونچولاری
۱۶۵۷-جی ایلده اینگیلیس
بۇ مقاله ۱۶۵۷-جی ایلینده اینگیلیسده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
اؤلوملر
Goodwin Sands
میجر لانس
میجر لانس (اینگیلیسجه: Major Lance) آمریکالی شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، سول موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ائل‌نور ممدلی
ائلنور ممدلی - آذربایجانلی جودوچو - 1988-جی ایل یون آیینین 29-دا دونیایا گلیب. 2006-جی ایلده جودو اوزره آوروپا چئمپونو، 2007-جی ایلده دونیا چئمپیوناتینین گوموش موکافات‌چی‌سی اوْلوب. 2008-جی ایلین آوقوستوندا پئکینده کئچیریلن اولیمپیا اویون‌لاریندا 73 کق چکی درجه‌سینده بوتون رقیب‌لرینی مغلوب ائده‌رک اولیمپیا چئمپیونو آدینا لاییق گؤرولوب.
قایناق‌لار
بؤلمه:کیمسه‌لر
قوسابال
قوسابال(اینگیلیسجه:Gosabal) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
نستور مونتویا
نستور مونتویا (اینگیلیسجه: Néstor Montoya) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. ۱۸۶۲ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۲۳ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۲۳-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:البوکرکی سیاستچیلری
رنه ژونیور
رنه ژونیور (اینگیلیسجه: Renê Júnior) (دوْغوم:September 16, 1989 ریو دو ژانیرو) بیر فوتبالیست. کورینتیانس فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
بهجة اللغات
بهجة اللغات ـ عربجه ـ فارسجا و تورکجه اوْلان بو سؤزلۆیۆ محمداسعد بن اسماعیل بن ابو اسحاق هجری ۱۲ ینجی قرن ده توْپلامیشدیر. بهجه‌اللغات یازارین باشقا کیتابی لهجه‌ اللغات آدلی سؤزلۆیۆن خلاصه‌سی‌دیر. کیتابین بیر الیازماسی قیصریه‌نین راشدافندی کیتابخاناسیندا ۱۰۳۷ نومره آلتدا قورونور.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
آناتولی سامویلنکو
آناتولی سامویلنکو (Anatoly Samoilenko) بیلیم اینسان. ۲ ژانویه ۱۹۳۸ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. آناتولی سامویلنکو ملی تاراس شفچنکو کیف بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Anatoly Samoilenko»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:اوکراینلی عالیملر
پولقیت
پولقیت (اینگیلیسی‌جه: Polegate) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره 8586 نفر دیر. بۇ شهر اینگیلیس اؤلکه‌سینده یئرلشیب.
بیرده باخ
بریتانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:بریتانیا شهرلری
سن پریسکو
سن پریسکو (ایتالیاجا: San Prisco) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۰۹۲۸ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و کامپانیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«San Prisco»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
کروزویل، نیومکزیکو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cruzville, New Mexico»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ریپی
ریپی (ایسپانجا: Ripoll) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و خیرونا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۷۳٫۷ کیلومتر موربّع دیر. ۶۹۱ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۱۰۷۵۱ نفر دیر.
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ripoll»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
External links
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
آرانتودو
آرانتودو (اینگیلیسجه:Aranthodu) هیندوستان اؤلکه‌سینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
خبوو
خبوو (لهیستانجا: Chybów) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ماسوویان اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Chybów»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
سن دییقو ایالتی بیلیم‌یوردو
سن دییقو ایالتی بیلیم‌یوردو (San Diego State University, )سن دیقودا یئرلشن بیر عالی تحصیل موسّسه‌سی. بۇ بیلیم‌یوردو شهرین حومه‌سینده‌دیر. و ۳۱٬۷۵۸ لیسانس و لیسانس‌دان یۆکسک اؤیره‌نجی‌سی واردیر. عۆمومی و دؤولتی‌ اؤیره‌تیم قۇرومودیر و بودجه‌‌سینی دؤولت و بؤیوک شیرکت‌لر و خالقدان آلدیغی اعانه‌لرله تامین ائدیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:بیلیم‌یوردلار
San Diego State University
ادوارد دبلیو. پو
'''ادوارد دبلیو. پو''' (اینگیلیسجه: Edward W. Pou) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. قوزئی کارولینا چپل هیل بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۸۶۳ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۳۴ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۳۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:تاسکیقی دوغوملولار
عبدالقادر الوسلاتی
عبدالقادر الوسلاتی (اینگیلیسجه: Abdelkader Oueslati) فرانسه‌لی فوتبال اوْیونچوسو. تونیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
تیروپاتی
تیروپاتی (Tirupati) هیندوستاندا یئر آلان بیر شهردیر. ۲۰۱۱ -جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۸۷۰۳۵ نفر ایمیش. تیروپاتی 60 متر دنیز سئویه سیندن اۇجالیقی وار. بۇ شهرین ۲۷٫۴۴ کیلومتر موربّع ساحه سی وار.
ائشیگه باغلانتی‌لار
Tirupati Municipal Corporation|accessdate=23 December 2015}}
قایناق‌لار
بؤلمه:هیندوستان شهرلری
بنی سلیمان
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
۲۰۰۵-جی ایلده اندونزی
بۇ مقاله ۲۰۰۵-جی ایلینده اندونزیده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
کارولتون، باتی ویرجینیا
کارولتون، باتی ویرجینیا (اینگیلیسجه:Carrollton, West Virginia ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و باتی ویرجینیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
اد هریس
اد هریس (اینگیلیسجه: Ed Harris) آمریکالی فیلمین سناریو یازاری, فیلم یؤنئتمنی, فیلم یاپیمجی‌سی و اوْیونچو. آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. 1975–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ed Harris»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
آلقاییت
آلقاییت بایرام اوغلو خلیلوو (دوغوم: ۲۸ نوامبر ۱۹۳۹، داشکند، ائرمنیستان، اؤلوم: ۱۲ ژانویه ۲۰۱۳، خیردالان، آذربایجان) آذربایجانلی آشیق، ائل شاعیری.
بايزه مره
اهالی
بو کندین ۱۳۸۵ -نجی ایلین نفوس سایینا گؤره * نفر(* عائیله) اهالیسی واردیر.
آلقاییت
حیاتی
آشیق آلقاییت ۲۸ نوامبر ۱۹۳۹-نجی ایلده گؤیچه ماحالی‌نین داشکند کندینده آنادان اولموشدور. آناسی سید مارال سید بایرامین قیزی‌دیر. اورتا مکتبی همین کندده بیتیردیکدن سونرا ۱۹۶۳-نجو ایلده آذربایجان دؤولت پئداقوژی اینستیتوتونون تاریخ-فیلولوژی فاکولته‌سینه قبول اولموش و ۱۹۶۷-نجی ایلده همین اینستیتوتون دیل و ادبیات شؤعبه‌سینی بیتیرمیشدیر. ۱۹۶۷-نجی ایلدن ۱۹۷۲-نجی ایله قدر داشکند کند اورتا مکتبینده موعلیملیک ائتمیشدیر. ۱۹۷۲-نجی ایلده مینگه‌چئویر ایشیقلاری قزئتینده ایشله‌مه‌یه دعوت اولونموش و ۱۹۷۴-نجی ایله قدر بورادا فعالیت گؤسترمیشدیر. ۱۹۷۴-نجی ایلده یئنیدن گؤیچه ماحالینا قاییتمیش و باسار کئچر(۱۱ ژوئن ۱۹۶۹ -نجو ایلدن واردئنیس) رایونوندا چاپ اولونان بوللوق اوغروندا و واردئنیس قزئتلرینده چالیشمیشدیر. ۱۹۷۹ -نجو ایلدن گؤی‌گؤل رایونوندا مسکونلاشمیش، گؤی‌گؤل رایون مدنیت ائوینده آشیقلار آنسامبلی‌نین بدیعی رهبری کیمی فعالیت گؤسترمیشدیر. ۱۹۹۶ -نجی ایلدن عؤمرونون آخیرینا قدر باکی شهرینده یاشامیشدیر و اؤزونه مخصوص یارادیجیلیغینی داوام ائتدیرمیشدیر.
ویلبور پارک، میزوری
ویلبور پارک (اینگیلیسجه: Wilbur Park, Missouri) آمریکانین میزوری ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۴۷۴ نفر ایدی.
نولینسک
نولینسک (Nolinsk) (Нолинск) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و کیروف اوبلاستینده یئرلشیب. ۲۰۱۰-جی ایلین نۆفوس ساییمی اساسیندا 9554 نفر دیر.
ویلبور پارک، میزوری
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
بايزه مره
ایقتیصادیات
اهالی‌نین چوخو مالدارلیق و اکینچیلیکله مشغول اولورلار.
آلقاییت
حیاتی
آشیق آلقاییت ۲۰۱۳ -نجو ایل ژانویه‌نین ۱۲ ده خیردالان شهرینده وفات ائتمیشدیر.
شئعریندن نومونه
'''هارا گئدیر بو میلّت! ؟'''
نولینسک
قایناق‌لار
بؤلمه:روسیه شهرلری
آلقاییت
شئعریندن نومونه
دایاندیر، دایاندیر، دایاندیر بو قاطاری،
گؤستر بوتون عالمه داشیدیغین یاتاری،
یوخ بیرینین طاقتی، یوخ بیرینین توتاری،
عقیده یه، مسلکه، یولا، ایزه نابلد،
هارا گئدیر بو میلّت!؟
نتیجه چیخارمادیق نه اؤلومدن، نه قاندان،
ضییا اومدوق، نور اومدوق، آل گونشی بوغاندان.
خطایینین قیلینجی آسیلیب بوش واگوندان،
اللرینده داش - کسک، اللرینده کوت آلت،
هارا گئدیر بو میلّت؟!
ساتیلدی قاریش - قاریش آذربایجان تورپاغی،
قلبیم یاسلی- یارالی، قلبیم نعنا یارپاغی،
آلمامیش زنگه زورو، آلمامیش قاراباغی،
چانتاسیندا گؤز یاشی، چؤکومونده ذلالت،
کاسیب- کوسوب، یالاواج ساتدی یورقان دؤشه‌یی،
۱۸۵۶-جی ایلده برزیل
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۶-جی ایلده برزیل بؤلمه:۱۸۵۶-جی ایلده اؤلکه‌لر
آلقاییت
شئعریندن نومونه
یوللار داشلی کسکلی، یوللار دوه کوشه‌یی،
تورپاق ائلدن ناراضی، ائل تورپاقدان خجالت،
آی آلقاییت بونلارا گؤرن کیمدی موقصصیر؟!
دوزلمه‌دی قانونلار، دوزلمه‌دی کم- کسیر،
ظولوم عرشه دایانیب، وطن اسیر، ائل یئسیر،
نه حاققا اینام قالیب، نه قانونا دلالت،
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجانلیلار بؤلمه:کیمسه‌لر
نازارکینو
نازارکینو (Nazarkino Назаркино) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
آرتور آیکین
آرتور آیکین (Arthur Aikin; May 19, 1773 – April 15, 1854) اینگیلیسلی شیمی بیلیم آدامی‌دیر.
قایناقلار
بؤلمه:کیمیا‌چیلار
ایستاروماکارووو
ایستاروماکارووو (Staromakarovo Старомакарово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
میخاییل زوشنکو
میخاییل زوشنکو (Mikhail Zoshchenko) یازیچی - ۶۲  ایل عومر ائله‌ییب و ۲۲ ژوئیه ۱۹۵۸ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mikhail Zoshchenko»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
پاپا روچ
پاپا روچ (اینگیلیسجه: Papa Roach) موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
تحفة الملوک
تحفه الملوک یا شرح شاهدی ـ فارسجا ـ عربجه اوْلان بو سؤزلۆیۆن یازیچیسی عبدالرحمن القدوسی الرومی دیر. کیتاب هجری اونوچونجو قرنه عاید دیر. اونون بیر الیازماسی قیصریه‌نین راشد افندی کیتابخاناسیندا ۵۹۴ ینجی نومره ده قورونور.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
دقایق الحقایق
دقائق الحقائق ـ احمد بن سلیمان بن کمال ـ ین توپلادیغی بو سؤزلوک هجری اونونجو قرنه عاید دیر. دقائق الحقایق فارسجادا اوْلان مرکب‌لرده‌ن کی، اوْنلارین گزارش‌لری تۆرکجه وئریلمیشدیر. کیتابین بیر الیازماسی قیصریه‌نین راشد افندی کیتابخاناسیندا ۱۰۲۹ نومره آلتدا محافظت اوْلونور.
قایناق
بؤلمه:کیتاب قارالامالاری بؤلمه:تورکجه اثرلر بؤلمه:تورکجه سؤزلوکلر
شیپیران قصبه‌سی
شیپیران قصبه‌سی(فارسجا، دهستان شپیران)—غربی آذربایجان اوستانی‌‌ نین سالماس بؤلگه‌سی‌ نین کوهسار بؤلومو نده یئرلشن قصبه..
شیپیران قصبه‌سی مرکزی دیله‌زی کندی‌دیر.
اهالیسی
1385-جی ایل نوفوس ساییمنا اساساً، قصبه‌ اهالیسی10,052 نفر 1,625عاییله‌دن عیبارت ایدی.
اتک‌یازی‌لار
بؤلمه:سالماس بؤلگه‌سی بؤلمه:سالماس بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری
سود-اویاسیون
سود-اویاسیون (اینگیلیسجه: Sud Aviation) دؤولتی شیرکت. بۇ شیرکت هاواجیلیق و اۇزای ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.