cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
موغانجیق (سالماس)
قایناقلار
بؤلمه:سالماس بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری
اوسترومنچن
بؤلمه:لهیستان شهرلری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ostromęczyn»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
هندوئیسم
هندوئیسم — هیند یاریم‌آداسیندا یاشایان یئرلی اهالی‌نین منسوب اوْلدوغو دین‌دیر. غرب‌لیلر بۇ خالقین دینینی ایفاده ائتمک اۆچون اوْنلارین داها چوْخ هیند چایینین اطرافیندا یاشامالارینی نظره آلاراق اوْنلارا بۇ جور مۆراجیعت ائتمیشلر. اصلینده اوْنلار اؤز دینلرینی "ساناتانا دهارما" (از‌لی – ابدی – دین) دئیه آدلان‌دیریرلار. احتیمال اوْلونور کی، بۇ دینین تاریخی میلادان اونجه ۲۰۰۰-جی ایله قدر گئدیب چاتیر. هندوئیسم میلّی دین‌دیر. دۆنیا اهالیسینین تخمیناً ۱۲ %-ی بۇ دینه منسوب‌دور. دینین قوروجوسو کیمی سری کریشنا گؤستریلیر.
اتک‌یازی
بؤلمه:دین
فارنهام
فارنهام (اینگیلیسی‌جه: Farnham) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره 39488 نفر دیر. بۇ شهر اینگیلیس اؤلکه‌سینده یئرلشیب.
بیرده باخ
بریتانیا شهرلرین لیستی
۱۸۵۵-جی ایلده ایسکاتلند
بۇ مقاله ۱۸۵۵-جی ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۵-جی ایلده ایسکاتلند بؤلمه:۱۸۵۵-جی ایلده بؤیوک بریتانیا
واداوانور
واداوانور(اینگیلیسجه:Vadavannur) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
چارلز ملویل
چارلز ملویل (Charles P. Melville) بیلیم اینسان. ۱۰ مئی ۱۹۵۱ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. چارلز ملویل کمبریج بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری کمبریج بیلیم‌یوردو‌دیر. اوْ تاریخ ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Charles P. Melville»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
۱۵۱ (سایی)
۱۵۱ یوْخسا یوزاَللی‌بیر، ۱۵۰-دن سوْنرا و ۱۵۲-دن قاباق یئرلشن بیر طبیعی عدددیر.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:بۆتؤو ساییلار
فینی بورنس
فینی بورنس (اینگیلیسجه: Vinny Burns) اینگیلیسلی آلبوم یاپیمجیسی، شارکی یازیچی و موسیقیچی - هارد راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. فینی بورنس ۴ آوریل ۱۹۶۵ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
ترای-سیتی، اورقن
ترای-سیتی، اورقن (اینگیلیسجه:Tri-City, Oregon ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۹۳۱ نفر ایمیش و ۱۸٫۷ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۲۶ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و اورقن ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Tri-City, Oregon»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ونکاتامپال
ونکاتامپال(اینگیلیسجه:Venkatampalle) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
بالکاچی، روسیه
بالکاچی، روسیه (Balkachi Балкачи) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و پرم دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
جی. ملویل بروتون
'''جی. ملویل بروتون''' (اینگیلیسجه:J Melville Broughton) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. رالی شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. واشینقتون شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:قوزئی کارولینا سناتورلار بؤلمه:۱۸۸۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۴۹-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:رالی، قوزئی کارولینا سیاستچیلری بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
جاشوا ال. مارتین
'''جاشوا ال. مارتین''' (اینگیلیسجه: Joshua L. Martin) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۷۹۹ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۵۶ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۹۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۵۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر
واکسی (فیلم)
واکسی (Shoeshine, ) اینگیلیس دیلینده دۇزلمیش جینایی دراماتیک فیلم.
قایناقلار
بؤلمه:ایتالیا فیلملری بؤلمه:ایتالیاجا فیلملر بؤلمه:ویتوریو دسیکانین فیلملری
له‌های، آیووا
له‌های، آیووا (Lehigh, Iowa) آمریکانین آیووا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۵٫۵۷ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۴۱۶ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۷۶٫۸ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. له‌های دنیز سئوییه‌سیندن ۲۹۴ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آیووا ایالتین شهرلری
آی دده (درگی)
آی دده، رفیک خالد کارای طرفیندن 1922 ایلینده ایستانبول دا هفته‌ده  ایکی گون یاییملانمیش داها سونرا 1948-1949دا یئنیدن چیخاریلمیش سیاسی ساتیریک درگیسی.
تورک قورتولوش ساواشی  سیراسیندا چیخان ان ائتکیلی ایکی ساتیریک درگیسیندن بیری‌سیدیر (دیگری گولر یوز). قوروجوسو و باش‌یازاری رفیک خالد کارای‌دیر. میلّی موباریزه‌‌یه ساتیرا یولو ایله  موخالیفت ائدن درگی، قیسا سورن یایین حیاتی بویونجا چوخ ساییدا یازار و رسام یئتیشتیرمیش، اؤزوندن سونرا یایینلاناجاق ساتیریک درگیلرینه زمین حاضیرلامیشدیر.
1922
ایلک سایی 2 ژانویه 1922ده یاییملاندی. بازارائرته‌سی‌ و جومعه آخشامی گونلری، دؤنمین بیرچوخ یایینی کیمی دؤرد صحیفه‌ده چیخدی. 29×40سم اؤلچوده ایدی. صاباح مطبعه‌سینده چاپ اولونموشدو. دوزنلی اولاراق 90 سایی چیخدی. دئمک اولار بوتون یازی و کاریکاتورلاریندا میلّی موباریزه حرکتینی تنقید ائدن درگی؛ 30 آقوست‌دا ظفرین قازانیلماسیندان سونرا مصطفی کمال‌ ین شکیل‌لری و تعریف‌لرینی یازیلاریندا یئر وئردی. درگی‌نین قوروجوسو و باش‌یازاری رفیک خالد، یوزاللی‌لیکلر سیاهیسینا یئر آلاراق خاریجه سورگون ائدیلدی. درگی‌نین سون ساییسی رفیک خالدین ایستانبولدان آیریلدیغی 9 نوامبر 1922ده چاپ اولدو سون ساییدا رفیک خالدین هئچ‌بیر یازیسینا یئر وئریلمه دی.
رفیک خالد، سورگونه گئدرکن آی دده‌نی یوسف ضیایا بوراخمیشدی. یوسف ضیا اورتاج بیر آی سونرا اورهان سیفی اورهون ایله بیرلیکده عئینی کادر، عئینی بیچیم و یاپیسی ایله آق‌بابا درگیسینی چیخارتدی.
1948
1938ده  یوزاللی‌لیک‌لرین یوردا دؤنمه‌سینی انگلله‌ین قانون قالخینجا ایستانبولا گئری گلن رفیک خالد، دؤنوشوندن اون ایل سونرا درگینی  یئنیدن یاییملاماغا باشلادی. شنبه و چارشنبه گونلری 8 صحیفه یاییملانان درگی نین ایلک ساییسی 8 مای 1948ده چیخدی. 104. ساییدان اعتباراً هفته‌ده بیر گون 12 صحیفه اولاراق چیخماغا باشلادی. باشلانغیجدان تان مطبعه‌سینده، 110. ساییدان اعتباراً آقچا مطبعه‌سینده چاپ اولدو. صاحیبی ف. کارای (فاطما کارای) اولاراق بیلینن درگی‌نین باش یازاری رفیک خالد ایدی. درگی بو دؤنمده آنتی‌کومونیست، باشلانغیجدا بؤیوک اؤلچوده آمریکا یانلیسی بیر یایین ایدی. ایکینجی دؤنمینه آی دده اسکی باشاریسینی قازانا بیلمه‌دی و 1 اوکتوبر 1949 تاریخلی 125. ساییدا باغلاندی.
اتک یازی‌لار
بؤلمه:درگیلر بؤلمه:درگی بؤلمه:تورکیه مطبوعاتی بؤلمه:تورکیه ساتیریک درگی‌لر
ایردل، تکزاس
ایردل، تکزاس (Iredell, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 2.5 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 339 نفر دیر.
۱۷۰۵-جی ایلده ایرلند
بۇ مقاله ۱۷۰۵-جی ایلینده ایرلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
مهسامپور
مهسامپور(اینگیلیسجه:Mehsampur) هیندوستان اؤلکه‌سینین پنجاب ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۴۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده پنجابی دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
مالایا توورا
مالایا توورا (Malaya Tovra Малая Товра) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آرخانقلسک اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:آرخانقلسک کندلری
سن لاتسارو دی ساونا
سن لاتسارو دی ساونا (ایتالیاجا: San Lazzaro di Savena) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۲۳۵۳ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۶۲ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و امیلیا-رومانیا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«San Lazzaro di Savena»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
دانبکوویتسه دولنه
دانبکوویتسه دولنه (لهیستانجا: Dąbkowice Dolne) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ووتسکی اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 309 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dąbkowice Dolne»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
افه
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«EFE»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بن آلن
بن آلن (اینگیلیسجه:Ben Allen) آمریکالی وکیل، سیاستچی ، سناتور و دموکرات حزبینین عوضوو. سنتا مونیکا شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
افه
قایناق‌لار
بؤلمه:شیرکت‌لر
بن آلن
قایناقلار
بؤلمه:کالیفورنیا دموکراتلاری بؤلمه:۱۹۷۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
۱۵۲ (سایی)
۱۵۲ یوْخسا یوزاَللی‌ایکی، ۱۵۱-دن سوْنرا و ۱۵۳-دن قاباق یئرلشن بیر طبیعی عدددیر.
کورنلیوس وی. کلیکنر
'''کورنلیوس وی. کلیکنر''' (اینگیلیسجه: Cornelius V. Clickener) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و نیوجرسی ایالتین سناتور ایدی. ۱۸۱۹ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۶۴ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۱۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۶۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
آشاغا آغ بولاق (ورزیقان)
آشاغا آغ بولاق كندی شرقی آذربایجان اوستانی نين ورزیقان بؤلگه‌سی نين مرکزی بؤلومو نده اولان قوزئی ازومدل قصبه سی نده يئرلشيب. ۱۳۸۵ اينجي ايلين نوفوس ساييسي اساسيندا بو كندين ۱۲۸۵نفر اهاليسي وارايميش. <
قایناقلار
بؤلمه:ورزیقان بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری
لورا سیلورمن
لورا سیلورمن (اینگیلیسجه: Laura Silverman) آمریکالی اوْیونچو ۱۹۸۷–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Laura Silverman»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
شچیبرووو
شچیبرووو (Shchibrovo Щиброво) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
یوقوسلاوی سوسیالیست فدراتیو جومهوریتی
یوقوسلاوی سوسیالیست فدراتیو جومهوریتی (۱۹۴۵-۱۹۹۲) - بالکان یاریم آداسیندا کئچمیش سوسیالیست اؤلکه‌سی. بوسنی و هرزقووین، کروواسی، مقدونیه جومهوریتی، مونتینیقرو، صربیستان، ایسلوونی، وویوودینا و کوزووودان عبارت اوْلموش‌دور. اوْندان قاباق یوقوسلاوی کرال‌لیغی (۱۹۱۸، دسامبرین ۱-دن ۱۹۴۳-۱۹۴۵ ایل نوْامبرین ۲۹-دا قدر)، سوْنرا ایسه یوقوسلاوی فدراتیو جومهوریتی (۱۹۹۲ ایل آوریلین ۲۷-دن ۲۰۰۳ (میلادی) ایل فوْریه نین ۴-دک) مؤوجود اوْلموش‌دور.
بؤلمه:تاریخی دؤولتلر
مل‌ویل، میزوری
مل‌ویل، میزوری (Mehlville, Missouri) آمریکانین میزوری ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱۹٫۷  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۲۸۴۳۰ نفر دیر. بۇ شهر ۱۹۴ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mehlville, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:میزوری ایالتین شهرلری
پرژیبرام بؤلگه‌سی‌
پرژیبرام بؤلگه‌سی‌ (چک‌جا: Příbram District) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۱۰۳۳۳ نفر ایمیش و مرکزی بوهم اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Příbram District»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ادن، کنتاکی
ادن (اینگیلیسجه: Eden, Kentucky) آمریکانین کنتاکی ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
۱۸۵۴-جو ایلده ایسکاتلند
بۇ مقاله ۱۸۵۴-جو ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۴-جو ایلده ایسکاتلند بؤلمه:۱۸۵۴-جو ایلده بؤیوک بریتانیا
نیکا الوقاردو
نیکا الوقاردو (اینگیلیسجه:Nika Elugardo) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. ماساچوست تکنولوژی انستیتوسو و هاروارد بیلیم‌یوردو دا درس اوْخویوب.
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:ماساچوست دموکراتلاری بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی قادین سیاستچیلر
سوزی (شارکیچی)
سوزی (شارکیچی) (اینگیلیسجه: Suzy) شارکیچی و موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. سوزی (شارکیچی) ۲۴ ژانویه ۱۹۸۰ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
کیتی ولز
کیتی ولز (اینگیلیسجه: Kitty Wells) آمریکالی شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - کانتری، قاسپل موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. کیتی ولز ۳۰ آقوست ۱۹۱۹ تاریخینده نشویل شهرینده حیاتا گؤز آچیب و ۱۶ ژوئیه ۲۰۱۲ میلادی تاریخینده Madison, Tennessee شهرینده وفات ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
چارلز لیندبلوم
چارلز لیندبلوم (Charles E. Lindblom) بیلیم اینسان. ۲۱ مارس ۱۹۱۷ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. چارلز لیندبلوم شیکاقو بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری ییل بیلیم‌یوردو‌دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Charles E. Lindblom»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
شیلدون
شیلدون (اینگیلیسی‌جه: Shildon) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره 9976 نفر دیر. بۇ شهر اینگیلیس اؤلکه‌سینده یئرلشیب.
بیرده باخ
بریتانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:بریتانیا شهرلری
۱۸۵۰-جی ایلده نوروژ
بۇ مقاله ۱۸۵۰-جی ایلینده نوروژده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
دوْغوملار
Einar Løchen.jpg
قومانور
قومانور (اینگیلیسجه:Gummanur) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۶۹ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کورد دیللری
کورد دیل‌لری یا دا کورد دیلی _ هیند اوروپا دیللری آدلانان دیل عائیله‌سی‌نین ایران دیللری قولونا باغلی‌دیر. بۇ دیل غربی ایران دیللری قولونا عایید دیر و فارسجا و بلوچ دیلی ایله قوهومدور. کوردجه دئییلن دیللر و دئییملر اصلینده بیر- بیریندن چوْخ اوزاق دیللردیرلر و بۇ دیللری دانیشانلار آراسیندا قارشیلیقلی آنلاشیم یوخدور. اونون اۆچون ده بۇ دیللری و دئییملری بیر آد آلتیندا "کوردجه" آدلاندیرماق اصلینده سیاسی موتیولردن آسیلی دیر. کورد دیلی اوچ بوداغا بؤلونور:
کورد دیللرینین سیرالاماسی
شومال-غرب کورد دیلی : کورمانجی
مرکزی کوردجه : سورانی
کورمانجی کوردجه‌سی سوریه، عراق (دهوک شهری) و ایرانین غربی آذربایجان اوستانی نین تورکیه ایله سینیریندا داغلیق اراضیلرده دانیشیلیر. سورانی کوردجه‌سی عراق کوردوستانی، ایرانین کوردوستان اوستانیندا، هابئله غربی آذربایجان اوستانینین جنوب حیصه‌سینده مهاباد (سویوق بولاق) و بیر سیرا شهرلرینده دانیشیلیر. جنوب کوردجه سی کیرمانشاه و ایلام اوستانیندا دانیشیلیر. کورمانجی کوردجه‌سی ایراندا آذربایجان تۆرکجه‌‌سیندن و تورکیه ده تورکیه تورکجه‌سی ‌ندن تاثیر آلمیش ، سورانی دیلیده آذربایجان تۆرکجه‌‌سیندن چوخلو تاثیر آلیب و بیر سیرا سؤزلری او جومله‌دن (بئشیک، گمی، سوواخ) بۇ دیلدن بورج آلمیشدیر.
کورد سؤزونون معناسی
کورد سؤزونون کؤکو آیدین دئییل. رینولدز بئله بیر ایناما صاحیبدیر کی کورد سؤزو ایلک دفعه سومئر یازیلاریندا "کار-دا یئری" عونوانی ایله آدی چکیلن یئر آدی ایله ایلگیلی دیر. او بۇ سؤزو آشور و اورارتو آدی اولاراق معنالاندیریر و اونون آغری داغ (آرارات) داغی معناسیندا ایشلندیگینی دئییر. ایسلامدان اؤنجه پهلوی دیلینده "کورت" کیمی ایشله نن بۇ سؤز ایسلامی دؤنمده "کرد" اولاراق فارس و عرب دیللرینده ایشلنمیشدیر. ایسلامی دؤنمده بۇ سؤز بۇ  گونکو کیمی بیر قومون آدی دئییل، عومومیتله "چوبان، کؤچری حیات سورن اینسانلار" کیمی ایشلنمیشدیر. عرب و فارس دیللرینده کورد سؤزونون عرب و یا ایرانلی کؤچریلره ایشاره ائتمه سی باره ده بونو دئمک اولار کی بلوچلارین، طبرستان دیلمیلرینین و یا سورستان عربلرینین کورد آدلانماسی، تکجه بۇ سؤزون کؤچریلر کیمی آچیقلانماسی ایله معنا قازانا بیلر. یاقوت حموی ، حمزه اصفهانی ، طبری ، استخری، مسعودی و ابن بلخی کیمی تاریخچیلر هامیسی کورد سؤزونو بۇ معنادا ایشلتمیشلر. یئنی دؤنمین غرب تاریخچیلری مینورسکی ، ریچارد فرای ، ولادیمیر الکسیویچ ایوانف ، مکنزی ، و مارتین فان برایسن دا بۇ سؤزون کؤچریلر و چوبانلار معناسینی داشیدیغینی وورغولامیشلار. نهایت کورد سؤزونون نه زامان بیر قوم آدی اولاراق ایشلنمه سی باره ده دقیق معلومات یوخدور.
قایناق‌لار
بؤلمه:سوریه دیللری بؤلمه:ایران دیللری بؤلمه:عراق دیللری بؤلمه:تورکیه دیللری بؤلمه:Kurdish language بؤلمه:Languages of Armenia بؤلمه:Languages of Azerbaijan بؤلمه:Languages of Turkey بؤلمه:Languages of Iran بؤلمه:Languages of Iraq بؤلمه:Languages of Israel بؤلمه:Languages of Lebanon بؤلمه:Languages of Syria بؤلمه:Subject–object–verb languages بؤلمه:Iranian languages بؤلمه:Articles citing Nationalencyklopedin بؤلمه:Languages of Kurdistan
باندیوق، روسیه
باندیوق، روسیه (Bondyug Бондюг) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و پرم دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
قالمه، الجزاییر
قالمه، الجزاییر (اینگیلیسیجه: Guelma) الجزاییر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. دنیز سَویه‌سیندن ۲۵۶ متر یۆکسکلیکده قۇرولان شهر سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره توْپلام جمعیتی ۱۲۰۰۰۴ نفردیر و بۇ باخمیدان اؤلکه‌نین بؤیوک شهرلریندن بیری سایا گلیر و ۴۴۷۴ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
ردا قریفیس
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rhoda Griffis»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
سان سبریان د کامپس
سان سبریان د کامپس (ایسپانجا: San Cebrián de Campos) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پالنسیا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۳۲ کیلومتر موربّع دیر. ۷۸۰ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۴۷۱ نفر دیر.
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«San Cebrián de Campos»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
کالاماد
کالاماد(اینگیلیسجه:Kalamad) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
۱۵۳ (سایی)
۱۵۳ یوْخسا یوزاَللی‌اۆچ، ۱۵۲-دن سوْنرا و ۱۵۴-دن قاباق یئرلشن بیر طبیعی عدددیر.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:بۆتؤو ساییلار
بی نقوین
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:جورجیا دموکراتلاری بؤلمه:آتلانتا دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
کلروفنزین
کلروفنزین (آیوپاک آدی: (3-(4-chlorophenoxy)-2-hydroxypropyl)carbamate, Chlorphenesin carbamate, كلورفينسين، ) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۲۴۵٫۶۶ دیر. کلروفنزین گؤبه‌لکلر یا قارچ‌لر اۆچون ایستیفاده اوْلونور.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:دواء
استرلینق پارک، ویرجینیا
استرلینق پارک، ویرجینیا (اینگیلیسجه:Sterling Park, Virginia ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ویرجینیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sterling Park, Virginia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
جیبسون، قوزئی کارولینا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
خلیفه لاحج
خلیفه لاحج (اینگیلیسجه: Khalifa Lahej) (دوْغوم:April 4, 1993 ایمارات) بیر فوتبالیست. الذید فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۹۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:الوصل ایمارات کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:الشباب کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:الذید کولوبونون اویونچولاری
اکستورا
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Accettura»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
یولیوش سواتسکی
یولیوش سواتسکی (Juliusz Słowacki) شاعیر و یازیچی - ۴ سپتامبر ۱۸۰۹ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۳۹ ایل عومر ائله‌ایب و ۳ آوریل ۱۸۴۹ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Juliusz Słowacki»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ اوت ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:یازیچیلار
آلبرت چاتلت
آلبرت چاتلت ، (دوغوم: ۲۴ اوکتوبر ۱۸۸۴ - اؤلوم: ۳۰ ژوئن ۱۹۶۰) بیر فرانسه لی سیاستچی و ریاضیاتچی ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:فرانسه‌لی موعلیملر بؤلمه:فرانسه‌لی سیاستچیلر
ایستارایا تولبا
ایستارایا تولبا (Staraya Tolba Старая Толба) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
شارالدای
شارالدای (Sharalday Шаралдай) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بوریاتیادا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:بوریاتیا کندلری
کارشنو
بؤلمه:لهیستان شهرلری
دین جانسون
دین جانسون (اینگیلیسجه: Dean Johnson) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو و مینسوتا ایالتین سناتور ایدی. ۱۹۴۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:للینزبورو، مینه‌سوتا دوغوملولار بؤلمه:ویلمار، مینه‌سوتا دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بیماواراپادو
بیماواراپادو(اینگیلیسجه:Bheemavarappadu) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
۱۸۵۳-جو ایلده ایسکاتلند
بۇ مقاله ۱۸۵۳-جو ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۵۳-جو ایلده ایسکاتلند بؤلمه:۱۸۵۳-جو ایلده بؤیوک بریتانیا
کورت ماریا
کورت ماریا (اینگیلیسجه: Kurt Moll) آلمانلی شارکیچی و موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. کورت ماریا ۱۱ آوریل ۱۹۳۸ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب و ۵ مارس ۲۰۱۷ میلادی تاریخینده کولن شهرینده وفات ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
دنیس پورت، ماساچوست
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dennis Port, Massachusetts»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
۱۵۴ (سایی)
۱۵۴ یوْخسا یوزاَللی‌دؤرد، ۱۵۳-دن سوْنرا و ۱۵۵-دن قاباق یئرلشن بیر طبیعی عدددیر.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:بۆتؤو ساییلار
آشاغا انبار (چالدیران)
آشاغا انبار (چالدیران) کندی چالدیران بولگه‌سینین، مرکزی بولومو و گونئی چالدیران قصبه‌سی نده یئرلیشیب.
اهالی
۱۳۸۵ اینجی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا بو کندین ۳۲۹ نفر اهالی سی و ۴۸ عائیله سی وار.
خاریجی کئچیدلر
باتی آذربایجان اوستانی‌نین پورتالی
قایناق‌لار
بؤلمه:چالدیران بؤلگه‌سی‌نین كندلری
۱۷۵۴-جو ایلده روسیه
بۇ مقاله ۱۷۵۴-جو ایلینده روسیه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۵۴-جو ایلده روسیه ایمیپراتورلوغو
کیفن بارنز (شارکیچی)
کیفن بارنز (شارکیچی) (اینگیلیسجه: Kevin Barnes) شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - پاپ، فانک، ایندی راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. کیفن بارنز (شارکیچی) ۳۰ مئی ۱۹۷۴ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
بایاندینا
بایاندینا (Bayandina Баяндина) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و پرم دیارینده یئرلشیب.
پداپاپور
پداپاپور (اینگیلیسجه:Peddapappur) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
بایاندینا
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
پداپاپور
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
دانی کروز
دانی کروز (اینگیلیسجه: Danny Cruz) (دوْغوم:January 3, 1990 Petersburg, Virginia) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. آمریکا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
اوْیونلاری
Updated July 12, 2015
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
لاپاز
لاپاز  بولیوی نین باشکندی دیر.
بکی کوری
بکی کوری (اینگیلیسجه:Becky Currie) آمریکالی سیاستچی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:میسیسیپی جومهوریتچیلر بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
هیستولوژی
هیستولوژینین قارشی‌سین‌دا دۇران وظیفه‌لر و آماچلار
بۇ وظیفه‌لر آشاغی‌داکیلاردیر:
2.توخومالارین دیففرن‌ساسییاسی و رگنراسییاسی قانون اویغونلوقلارینی اؤیره‌نمک.
۳.سلول، توْخوما و اوْرقانلارین مورفوگنزین‌ده اعصاب، اندوکرین و ایمنی سیستملرین رولونو آیدینلانلاش‌دیر.
۴. سلول، توْخوما و اوْرقانلاردا یاشلا علاقه دار دییشیک‌لیکلری اؤیره‌نمک.
۵. سلول، توْخوما و اوْرقانلارین مۆختلیف بیولوژی، فیزیکی و کیمیوی عامیللره آداپتاسییاسینی اؤیره‌نمک.
۶. آنا دؤل سیستمینده مورفوگنز پروسسلری   اؤیره‌نمک.
۷. امبریوگنزین خصوصیتلرینی اؤیره‌نمک.
هیستولوژینین آماچ یوخاری‌دا قئید ائدیلن وظیفه‌لری درین‌دن اؤیرنیب، بایتارلیق‌دا و طبابت‌ده بللی پراکتیکی مقصدلرده تطبیق اتمک‌دیر.
هیستولوژینین آراشدیرما یوْل لاری و آراشدیرما اوْبیکتلری
ساغ|بندانگشتی|255x255پیکسل| (1950)
هیستولوژینین آراشدیرما اوْبیکتلرینه مۆختلیف نؤع حئیوانلارین سلول‌لری، توْخومالاری و اوْرقانلاری عاییددیر. بونلارین میکروسکوپیکی قورولوشونو اؤیره‌نمک اۆچون همین اوْبیکتلرین تام‌لیغینی ساخلاماقلا مۆختلیف هیستولوژی آراشدیرما یوْللارین‌دان ایستیفاده ائدیلیر. بۇ یوْللار هیستولوژی اوْبیکتلرین قورولوش و هیستوکیمیوی آنالیزینی میکروسکوپیکی و سوبمیکروسکوپیکی سوییه‌لرده آپارماغا ایمکان وریر. ان گئنیش ایستیفاده اوْلونان اۆصول میکروسکوپیکی اۆصول‌دور. بۇ اۆصوللا هیستولوژی موایی‌ننین آپاریلماسی آشاغی‌داکی مرحله‌لرله یئرینه یتیریلیر.
۱. اوْرقان و توْخومالاردان هیستولوژی نومونه‌لرین گؤتورولمه‌سی، نومونه‌لره ۱ سم۳  حجمین‌ده فوْرما وئریلمه‌سی و نؤمرلنمیش اتیکتلرین نومونه‌لره تیکیلمه‌سی‌دیر.
۲. نومونه‌لرین چورومه‌مه‌سی اۆچون اوْنلار فورمالین‌ده، ایسپیرت‌ده یاخود آستون‌دا تثبیت اوْلمالی‌دیر. تثبیت اۆچون ۱۰-۲۰% فورمالین، اتیل ایسپیرتی و مورکّب تثبیت ادیجیلر ایستیفاده اوْلونا بیلر.
۳. فورمالین‌ده تثبیت اوْلونموش نومونه‌لر عادی سن ایله یویولاراق، آرتیق تثبیت ادیجی محلول‌دان آزاد ادیلمه‌سی.
۴. نومونه‌لرده‌کی بوشلوقلارین پارافینله و یا سللویدینله هوپدورولماسی، سوْنرا نؤمرلنمیش تاختا کوبیکلره یاپیش‌دیریماسی، ایسپیرت افیر قاریشیغین‌دا آغزی شوشه بانکادا ساخلانیلماسی.
۵. میکروتوملا ۱-۱۰ مکم قالینلیغین‌دا کسیکلرین حاضیرلانماسی، کسیکلرین بویانماسی، هیستولوژی داروین حاضیرلانماسی و میکروسکوپیکی مۆعاینه.
کسیکلری بویاماق اۆچون ایستیفاده ائدیلن بویالار تورش، اساسی و خصوصی اوْلور. تورش بویالارا اوزین، آزوکارمین، فلوک‌سین، پیرکین تورشوسو و س. عاییددیر. تورش بویالارلا بویانان یاپیسال(ساختار)لار آسیدوفیل آدلانیر. اساسی بویالارا سافرونین، پیرونین و تیونین عاییددیر. بۇ بویالارلا بویانان یاپیسال(ساختار)لار بازوفیل آدلانیر. خصوصی بویالارا سودان ۳-جو و اوْسمیوم تورشوسو عاییددیر. بۇ بویالارلا یاغلار و یاغابنزر ماده‌لر تعیین ائدیلیر. حاضیر هیستولوژی دارولار آشاغی‌داکی میکروسکوپییا اۆصوللاری ایله مۆعاینه ائدیلیر.
۱. ایشیق میکروسکوپلاری. مۆعاصیر ایشیق میکروسکوپلاری ایشیق شوالارینین گؤرونن ایسپکتیرین‌دن ایستیفاده‌سینه اساس‌لانیر ۰،۲ مکم مسافه ۲۰۰۰-۲۵۰۰ دفعه بؤیودور. ایشیق میکروسکوپلارینا فازاکونتراس‌لی، فلوروسنت‌لی و اۇلترابنؤوشیی میکروسکوپلار عاییددیر. فازاکونتراس‌لی میکروسکوپییا ایشیق دالغالاری فازالارینین دییشیریلمه‌سینه و باشقا آمپلیتودالی دالغالارا چوئریلمه‌سینه اساس‌لانیر. بۇ اۆصول‌دان جانلی سلول و توْخومالارین میکروسکوپییاسی اۆچون ایستیفاده اوْلونور. فلوروسنت میکروسکوپییا مۆعاینه ائدیلن اوْبیکتین شوا انرژی‌سی ایله قیچیقلانماسینا اساس‌لانیر. بونون اۆچون اۇولترابنؤوشیی، بنؤشیی و ماوی شوالاردان ایستیفاده اوْلونور. خصوصی و مۆختلیف بویالارا (فلوروخروم) نفوذ ائدیلمیش فلورسن‌سییا مؤوجوددور. بۇ اۆصول‌دان جانلی توْخوما و سلول‌لرین میکروسکوپییاسی زامانی ایستیفاده ائدیلیر. اۇلترابنؤوشیی میکروسکوپییا ۰،۲ مکم اۇزونلوق‌دا دالغاسی اوْلان قیسا اۇلترابنؤشیی شوالاردان ایستیفاده اوْلماسینا اساس‌لانیر.
بۇ زامان آلینان عکس اکران‌دا یاخود فوتوپلیونکادا گؤرونور. الکترون میکروسکوپییا زامانی سوبمیکروسکوپیکی ذرات مۆعاینه ائدیلیر، بونون اۆچون گؤرونن ایشیغین دالغالارینین اۇزونلوغون‌دان ۱۰۰ مین دفعه قیسا الکترومغناطیس دالغالاری ایشلدیلیر. ۵-۱۰ا۰ قالینلیغین‌دا اوْؤیکتلری مۆعاینه ادیر. آفتورادیاقرافییا اۆصولو سلول و توْخومالاردا توپلانمیش، نیشانلانمیش رادیواکتیو ایزوتوپلاری تعیین اتمه‌یه ایمکان وریر. بۇ اۆصول سلول پروتئینلرین ترکیبینی، بللی ماددلرین سینتزینی و اوْنلارین نق‌لی یوللاری اؤیرنیر. هیستوکیمیوی مۆعاینه یوْل لاری سلول و توْخومالارین قورولوش المنتلرینین طبیعتینی تعیین ادیر. بۇ اۆصوللا توْخومالاردا پروتئین، آمین تورشولاری، مۆختلیف کاربوهیدراتلار، لیپیدلر و آنزیملرین فعال‌لیغی تعیین ائدیلیر. هیستولوژی آراشدیرما یوْللارین‌دان بیری ده جانلی کولتورانین یتیشدیریلمه‌سی‌دیر. اوْرقانیزمی خاریجین‌ده خصوصی یئیجک موحیطلرین‌ده و شرایط‌ده جانلی سلول و توْخومالار یتیشدیریلیر. بۇ یوللا سلول‌لرین حرکتینی، بوی اینکیشافینی، چوخالماسینی و مۆختلیف عامیللرین سلول‌یه تأثیرینی اؤیره‌نمک اوْلور. جانلی کولتورادا سلول‌نین قورولوشو و حیات فعالیّتی میکروکینو چکمه و یا فوتوقرافییا اۆصوللاری ایله اؤیرنیلیر. توْخومالارین چوخالدیلماسی اوْرقانیزمه سونگرواری دیواری اوْلان بللی کامرالار یرلش‌دیرمکله حیاتا کچیرمک اوْلار. جانلی توْخومالارین بویانماسی اۆصولو زامانی بللی دوزالاردا غیری توکسیکی اوْلان بویالاردان (متیلنابی‌سی، تریپانبلاو و ...) جانلی حئیوانین قانینا یریتمکله توْخومالارین قورولوشونو اؤیره‌نمک اوْلار.
هیستولوژینین دیگر بیولوژی علملرله علاقه‌سی.
هیستولوژی بیر سیرا بیولوژی علملرله و کلینیکی فن لرله سیخ علاقه دار. آناتومییا اوْرقانیزمین ماکروسکوپیکی قورولوشونو، هیستولوژی ایسه میکروسکوپیکی قورولوشونو اؤیرنیر. آناتومییانی بیلمه‌دن هیستولوژینی بیلمک اوْلماز. فیزیولوژی اوْرقانلارین نورمال خۆصوصیتسینی اؤیرنیر. هیستولوژی ایسه سلول یاپیسال(ساختار)لارینین، توْخومالار و اوْرقانلارین قورولوشون‌دان وابسته اوْلاراق خۆصوصیتسینی تعیین ادیر. هیستولوژی سلول و توْخومالاردا گئدن بیوکیمیوی پروسسلری و اوْنلارین بیوکیمیوی ترکیبینی اؤیرندیی اۆچون بیوکیمیا ایله علاقه دار. پاتولوژی آناتومییا مۆختلیف نوخوشلوقلر زامانی اوْرقان، توْخوما و سلول‌لرده گئدن پاتالوژی دییشیریکلری اؤیرنیر. همین دییشیکلری تعیین ائتمک اۆچون موطلق سلول توْخوما و اوْرقانین نورمال میکروسکوپیکی قورولوشونو بیلمک لازیم‌دیر. پاتولوژی فیزیولوژی نوخوشلوقلر زامانی سلول، توْخوما و اوْرقانلارین خصوصیتلرینین دییشیریرمه‌سینی اؤیره‌نین. مامالیق، صونعی مئیالانما، دؤلون اینکیشافی و مامالیق نوخوشلوقلرینی اؤیرنیر. هیستولوژی دا جینسیت سلول‌لرینین قورولوشونو، اینکیشافینی و دؤلون اینکیشاف مرحله‌لرینی اؤیرنیر. هیستولوژی قانین فوْرمالی المنتلرینی، بؤیریین قیوریم کانالجیقلارینین، بؤیرک لیه‌نینین دیوارین‌دا یئرلشن اپیت‌لی سلول‌لرینین نورمال قورولوشونو اؤیرنیر. کلینیک دیاقنوستیکا و تراپییا همین اوْرقانلاردا و سلول‌لرده گئدن دییشیریکلری تعیین ادیر.
قایناق
بؤلمه:بیولوژی بؤلمه:Histology بؤلمه:Histotechnology بؤلمه:Staining بؤلمه:Histochemistry بؤلمه:آناتومی
رویان (نور)
رویان، ایران ین مازندران اوستانی نین نور بؤلگه‌سی نده یئرلشن بیر شهردیر. بۇ شهرین ۱۳۹۵-جی ایلین آمارلارینا گؤره ۷،۷۳۱ نفر جمعیتی واردیر.
ائشیک باغلانتیلار
بؤلمه:مازندران اوستانی‌نین شهرلری بؤلمه:نور بؤلگه‌سی
ایدلو، تکزاس
ایدلو، تکزاس (Idalou, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 6.3 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 2250 نفر دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:تکزاس ایالتین شهرلری
شیفنال
شیفنال (اینگیلیسی‌جه: Shifnal) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره 7009 نفر دیر. بۇ شهر اینگیلیس اؤلکه‌سینده یئرلشیب.
بیرده باخ
بریتانیا شهرلرین لیستی
درکسل بیلیم‌یوردو
درکسل بیلیم‌یوردو (Drexel University, ، جامعة دركسل)آمریکانین فیلادلفیا شهرینده یئرلشن بیر عالی تحصیل موسّسه‌سی. بۇ بیلیم‌یوردو شهرین حومه‌سینده‌دیر. و ۲۵٬۰۰۰ لیسانس و لیسانس‌دان یۆکسک اؤیره‌نجی‌سی واردیر. خوصوصی و اؤزل اؤیره‌تیم قۇرومودیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:بیلیم‌یوردلار
Drexel University
استیسی کیچ
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
لیورمور، آیووا
لیورمور، آیووا (Livermore, Iowa) آمریکانین آیووا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱٫۸۱ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۳۸۴ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۲۱۱٫۸ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. لیورمور دنیز سئوییه‌سیندن ۳۴۸ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آیووا ایالتین شهرلری
پرو
بؤلمه:گونئی آمریکا اؤلکه‌لری بؤلمه:بیرلشمیش میلت‌لر اؤیه‌سی اؤلکه‌لر بؤلمه:جومهوریت‌لر بؤلمه:ایسپانیولجا دانیشان اؤلکه‌لر بؤلمه:پرو بؤلمه:Andean Community بؤلمه:Countries in South America بؤلمه:Former Spanish colonies بؤلمه:۱۸۲۱ میلادی ایلده قورولان بؤلگه‌لر و اؤلکه‌لر
Peruvians
پالتسو، روسیه
پالتسو، روسیه (Paltso Пальцо) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بریانسک اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:بریانسک کندلری
ونمبینی
ونمبینی (اینگیلیسیجه: Vanamboini) کومور اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره شهرین توْپلام جمعیتی ۴۳۰۰ نفردیر.
متافوریلن
متافوریلن (آیوپاک آدی: N-(2-Furylmethyl)-N′,N′-dimethyl-N-pyridin-2-ylethane-1,2-diamine, Methafurylene) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۲۴۵٫۳۲ دیر.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:دواء
۱۹۹۷-جی ایلده ایرلند
بۇ مقاله ۱۹۹۷-جی ایلینده ایرلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
ماروداکودی
ماروداکودی(اینگیلیسجه:Marudakkudi) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
پلزنت‌ولی، میزوری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Pleasant Valley, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ویتست، پنسیلوانیا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ایرکوت (شیرکت)
ایرکوت (شیرکت) (اینگیلیسجه: Irkut Corporation) یان قۇرولوش و یا تابعه شیرکت. بۇ شیرکت اوردو و هاواجیلیق و اۇزای ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی ۱۴٬۰۰۰ نفر اوْلوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Irkut Corporation»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
آش ریدج، ویسکانسین
آش ریدج (اینگیلیسجه: Ash Ridge, Wisconsin) آمریکانین ویسکانسین ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
چارلز کیتل
چارلز کیتل (Charles Kittel) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۱۸ ژولای ۱۹۱۶ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. چارلز کیتل کمبریج بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری کالیفورنیا، برکلی بیلیم‌یوردو‌دیر. اوْ فیزیک ساحه‌سینده چالیشیب.
ئوآن کول
ئوآن کول (Juan Cole) یازیچی - ۲۳ اوْکتوبر ۱۹۵۲ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب.
چارلز کیتل
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Charles Kittel»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
آشاغی اینچه صلاح، چالدیران
آشاغا اینچه صلاح (چالدیران) کندی چالدیران بولگه‌سینین، مرکزی بولومو و گونئی چالدیران قصبه‌سی نده یئرلیشیب.
چارلز کیتل
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
مارثا کارسون
مارثا کارسون (اینگیلیسجه: Martha Carson) شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - کانتری، قاسپل موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. ۱۶ دسامبر ۲۰۰۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
آشاغی اینچه صلاح، چالدیران
اهالی
۱۳۸۵ اینجی ایلین نوفوس سایی سی اساسی ندا بو کندین ۱۶۷ نفر اهالی سی و ۲۳ عائیله سی وار.
ئوآن کول
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Juan Cole»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
مارثا کارسون
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
آشاغی اینچه صلاح، چالدیران
خاریجی کئچیدلر
باتی آذربایجان اوستانی‌نین پورتالی
ئوآن کول
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
مارمورا
مارمورا (ایتالیاجا: Marmora, Piedmont) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۹۷ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۲۲۳ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و پیمونت اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Marmora, Piedmont»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
اوستروونکا
اوستروونکا (لهیستانجا: Ostrołęka County) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 2099.32 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و ماسوویان اوستانیندا یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 2006 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ostrołęka»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بایبولووکا
بایبولووکا (Baybolovka Байболовка) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و پرم دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
مهرام ناقار
مهرام ناقار(اینگیلیسجه:Mehram nagar) هیندوستان اؤلکه‌سینین دهلی ایالتینده بیر محله دیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
لوکزامبورق میلّی فوتبال تیمی
لوکزامبورق میلّی فوتبال تیمی لوکزامبورق-ون بین‌الخلق فوتبال اویونلارینین نوماینده‌سی‌دیر.
خاریجی لینکلر
بؤلمه:۱۹۱۱ - جی ایلینده لوکزامبورق اؤلکه‌سینده یارانانلار
لوسیوس دی. باتل
'''لوسیوس دی. باتل''' (اینگیلیسجه: Lucius D. Battle) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. فلوریدا بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۱۸ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۲۰۰۸ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین میصرده‌کی سفیرلری بؤلمه:۱۹۱۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۰۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:داوسون، جورجیا دوغوملولار
کوزینوو، روسیه
کوزینوو، روسیه (Kosinov Косинов) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آدیغیه جومهوریتینده یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده آدیغیه خالقی ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره مسیحی و سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:آدیغیه کندلری
مکلیستر، اوکلاهوما
مکلیستر، اوکلاهوما (McAlester, Oklahoma) آمریکانین اوکلاهوما ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۴۱  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۸۳۶۳ نفر و اها‌لی سیخلیغی ۴۳۷٫۵ اینسان کیلومتر موربّع دیر. بۇ شهر ۲۲۴ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«McAlester, Oklahoma»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:اوکلاهوما ایالتین شهرلری
فرمیستا
فرمیستا (ایسپانجا: Frómista) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پالنسیا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۴۶٫۵۹ کیلومتر موربّع دیر. ۷۸۰ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۸۰۴ نفر دیر.
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Frómista»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
واداسریکارا
واداسریکارا (اینگیلیسجه:Vadasserikara) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر شهر دیر. بۇ شهرین اۆز اؤلچومو ۶۰ کیلومتر موربّع دیر. بۇ شهرده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
۱۸۵۱-جی ایلده ایسکاتلند
بۇ مقاله ۱۸۵۱-جی ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
واداسریکارا
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
چارلز کریچفیلد
چارلز کریچفیلد (Charles Critchfield) آمریکالی بیلیم اینسانی. چارلز کریچفیلد جورج واشینقتن بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب. اوْ ریاضیات ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Charles Critchfield»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
دانیقن، کالیفورنیا
دانیقن، کالیفورنیا (اینگیلیسجه:Dunnigan, California ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۴۱۶ نفر ایمیش و ۱۳٫۵۳۵ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و کالیفورنیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dunnigan, California»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
شیرنس
شیرنس (اینگیلیسی‌جه: Sheerness) بریتانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره 11938 نفر دیر. بۇ شهر اینگیلیس اؤلکه‌سینده یئرلشیب.
بیرده باخ
بریتانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:بریتانیا شهرلری
ییرتیجیلار
قایناقلار
http://www.catalogueoflife.org
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:ییٛرتیجیلار بؤلمه:ممه‌لیلر
۱۸۶۱-جی ایلده بریتانیا
بۇ مقاله ۱۸۶۱-جی ایلینده بریتانیادا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
دوْغوملار
Frederick Gowland Hopkins nobel.jpg
سومالی ساواشی (۲۰۰۶–۲۰۰۹)
2008 civilian casualties; 7,674 civilians }}
۱۸۶۱-جی ایلده بریتانیا
اؤلوملر
Prince Albert of Saxe-Coburg-Gotha by Franz Xaver Winterhalter.jpg
سومالی ساواشی (۲۰۰۶–۲۰۰۹)
''سومالی ساواشی (۲۰۰۶–۲۰۰۹) (اینگیلیسجه: Somali Civil War (2006–2009)) سومالی ایچ ساواشینین بیر قیسمی‌دیر. سومالی یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Somali Civil War (2006–2009)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:سومالی ایچ ساواشی بؤلمه:بوروندینین ساواش‌لاری بؤلمه:اریتره‌نین ساواش‌لاری بؤلمه:اتیوپینین ساواش‌لاری بؤلمه:غنانین ساواش‌لاری بؤلمه:کنیانین ساواش‌لاری بؤلمه:مالاوینین ساواش‌لاری بؤلمه:نیجریه‌نین ساواش‌لاری بؤلمه:سومالینین ساواش‌لاری بؤلمه:اوقاندانین ساواش‌لاری بؤلمه:بؤیوک بریتانیانین ساواش‌لاری بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ساواش‌لاری
تربون، اورقن
تربون، اورقن (اینگیلیسجه:Terrebonne, Oregon ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۲۵۷ نفر ایمیش و ۲٫۶ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۸۷۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و اورقن ایالتینده یئرلشیب.
دانبکووا پارووا
دانبکووا پارووا (لهیستانجا: Dąbkowa Parowa) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ماسوویان اوستانینده یئرلشیر.
تربون، اورقن
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Terrebonne, Oregon»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
دانبکووا پارووا
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dąbkowa Parowa»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
سلوا، روسیه
سلوا، روسیه (Seleva Селева) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و پرم دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
آدام برچال
آدام برچال (اینگیلیسجه: Adam Birchall) (دوْغوم:December 2, 1984 میدستون) بیر فوتبالیست. ولز میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
ونکاتشوارناقار
ونکاتشوارناقار(اینگیلیسجه:Venkateshwarnagar) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
اونیدا توپلولوغو
اونیدا توپلولوغو — ۱۸۴۸-جی میلادی ایلده نیویورک ون اونیدا شهرینده جان همفری نویس طرفیندن قورولموش موکملیتچی بیر دینی جمعیت ایدی. اونیدا توپلولوغو، قارماقاریشیق بیر ائولیلیک اولاراق بیلینن سربست ایلیشکی سیستئمینه گوجلو بیر شکیلده اینانیردی، توپلولوقدا هر هانسی بیر عضو رضاسی اولان هر هانسی دیگر فرد ایله سکس ائتمکده اؤزگور ایدی.
بوو والئی، نبراسکا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
قوزئی آذربایجان تکنیکی بیلیم‌یوردو
قوزئی آذربایجان تکنیکی بیلیم‌یوردو و یا قیساجا آزتو (AzTU) — آذربایجان جومهوریتی‌نین تحصیل ناظیرلیغی نین تابع‌لیغینده اوْلان عالی تحصیل مۆعسیسه‌سی.
تواست، قوزئی کارولینا
تواست (اینگیلیسجه: Toast, North Carolina) آمریکانین قوزئی کارولینا ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۱-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۱۹۲۲ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
فدورکووو، وولوقدا اوبلاستی
فدورکووو، وولوقدا اوبلاستی (Fedorkovo, Gryazovetsky District, Vologda Oblast Федорково) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
بایداری، روسیه
بایداری، روسیه (Baydary Байдары) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و پرم دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:پرم دیاری کندلری
گمیریجی‌لر
قایناقلار
بؤلمه:حئیوانلار
هاردینق، کانزاس
هاردینق، کانزاس (اینگیلیسجه:Harding, Kansas ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و کانزاس ایالتینده یئرلشیب.
آشاغی چتاب
آشاغی چتاب کندی دوغو آذربایجان اوستانی نین میانا بولگه‌سی نین مرکزی بولومو نده اوْلان گونئی گرمه قصبه سی نده یئرلشیب. ۱۳۸۵ اینجی ایلیننۆفوس ساییسی اساسیندا بۇ کندین ۱۷۵نفر اهالیسی وارایمیش. <
هاردینق، کانزاس
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Harding, Kansas»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
آشاغی چتاب
قایناق‌لار
بؤلمه:گونئی گرمه قصبه سی بؤلمه:میانا بولگه‌سینین کندلری
هاردینق، کانزاس
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
لورا اسلید ویقینز
لورا اسلید ویقینز (اینگیلیسجه: Laura Slade Wiggins) آمریکالی اوْیونچو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Laura Slade Wiggins»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
بولرو
بولروآمریکا بیرلشمیش ایالتلرینده اینگیلیس دیلینده دۇزلمیش بَلگه‌سل قیسا فیلم. ۱۹۷۳ میلادی ایلینده ۱ بؤلومده اوسکارا نامیزد اوْلموش و ۱ جایزه‌یه لایق گؤرولموش‌دور.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۷۳-جو ایل فیلملری بؤلمه:آمریکا فیلملری بؤلمه:اینگیلیسجه فیلملر بؤلمه:بلگه سل قیسا فیلملر بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلری بلگه سل فیلملری بؤلمه:موستقیل آمریکا بیرلشمیش ایالتلری فیلملری
آشان
قایناق‌لار
بؤلمه:ماراغا بؤلگه‌سی بؤلمه:غربی سراجوی دهیستانی بؤلمه:ماراغا بؤلگه‌سینین کندلری
۱۸۵۰-جی ایلده ایسکاتلند
بۇ مقاله ۱۸۵۰-جی ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
لیبرتیویل، آیووا
لیبرتیویل، آیووا (Libertyville, Iowa) آمریکانین آیووا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱٫۲۷ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۳۱۵ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۲۴۸٫۲ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. لیبرتیویل دنیز سئوییه‌سیندن ۲۳۱ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آیووا ایالتین شهرلری
قوماناهالی
قوماناهالی (اینگیلیسجه:Gummanahalli) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کارشنا
کارشنا (لهیستانجا: Karsina) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و باتی پومرانی اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 30 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Karsina»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
چارلز قسچه
چارلز قسچه (Charles Geschke) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۱۱ سپتامبر ۱۹۳۹ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. چارلز قسچه کارنقی ملون بیلیم‌یوردو,دا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Charles Geschke»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
تلکام مالزی
تلکام مالزی (اینگیلیسجه: Telekom Malaysia) سهامی عام و یا خالقا آچیق شیرکتدیر. بۇ شیرکت تله‌کام ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی ۲۶٬۴۰۷ نفر اوْلوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Telekom Malaysia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
زونیا فوس
زونیا فوس (اینگیلیسجه: Sonja Fuss) (دوْغوم:November 5, 1978 بون) بیر فوتبالیست. آلمان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ایستارایا رایچیخا
قایناقلار
بؤلمه:آمور کندلری
۱۵۶۵-جی ایلده ایرلند
بۇ مقاله ۱۵۶۵-جی ایلینده ایرلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۵۶۵-جی ایلده ایرلند بؤلمه:۱۵۶۵-جی ایلده اؤلکه‌لر
ایدن، تکزاس
ایدن، تکزاس (Eden, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 10.8 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 2561 نفر و اها‌لی سیخلیغی 407.4 اینسان  کیلومتر موربّع دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:تکزاس ایالتین شهرلری
چین-شوروی سینیر چاتیشماسی
''چین-شوروی سینیر چاتیشماسی (اینگیلیسجه: Sino-Soviet border conflict) سویوق ساواشنین بیر قیسمی‌دیر. چین و شوروی یئرینده اوز وئرمیش‌دیر
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sino-Soviet border conflict»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ساواشلار بؤلمه:۱۹۶۹-جو ایلده چین بؤلمه:چین خالق جومهوریتینین ساواش‌لاری بؤلمه:شوروینین ساواش‌لاری
کریستین آتسو
کریستین آتسو (اینگیلیسجه: Christian Atsu) (دوْغوم:January 10, 1992 Ada Foah - 2023) بیر فوتبالیست. نیوکاسل یونایتد فوتبال کولوبو و غنا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۴ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۹۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:پورتو کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ریو اوه کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:چلسی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ویتسارنهم کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:اورتون کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ای.اف.سی بورنموث کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:مالاقا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:نیوکاسل یونایتد کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۴ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۵ آفریقا میلتلر کاپی اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۷ آفریقا میلتلر کاپی اویونچولاری
قورودتس
قورودتس (Gorodets) (Городец) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و نیژنی نووقورود اوبلاستینده یئرلَشیب. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 30658 نفر دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:روسیه شهرلری
یی‌یون لی
بندانگشتی|230x230پیکسل
یی‌یون لی (Yiyun Li) یازیچی - ۴ نوْوامبر ۱۹۷۲ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. اوْ، اثرلرینی اینگیلیس دیلینده یازیب.
زايلوميتازولين
زايلوميتازولين (آیوپاک آدی: 2-[(4-tert-butyl-2,6-dimethylphenyl)methyl]-, Xylometazoline, زايلوميتازولين، Ксилометазолин) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۲۴۴٫۳۷۵۱۶ دیر.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:دواء
یی‌یون لی
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:اینگیلیس یازیچیلاری