cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
تیمورلو ایمپیراتورلوغو
معمارلیق
تیموری مئمارلیغیندا ان اؤ‌نملی یئری توربه‌لر تۇتوردو. تیموری توربه معمارلیغینین ان اؤ‌نملی اؤرنکلریندن بیری سمرقندده‌کی شاهی-زین‌ده کومپلکسی‌دیر. بۇ کومپلکس‌ده تیموریلر سویون‌دان اؤ‌نملی شخصلرین توربه‌لری یئرلشیر. بیر دیگر نومونه کیمی سمرقندده یئرلشن و ۱۳۸۰-۱۳۹۰-جی ایللره عایید ائدیلن روهاباد توربه‌سینی گؤسترمک اوْلار. روهاباد توربه‌سی کوب فوْرمالی اساس بینانین اۆزرینده یئرلشن، سککیزبوجاق‌لی تمبورون داشیغی‌دی قوببه‌دن عبارت‌دیر. تیمورون حاکمیّتی ایللرینده تیکیلن توربه و اوْنا باغلی معمارلیق کومپلکسلری‌نین ان مشهورو گور-امیردیر. بۇ کومپلکسه مدره‌سه، مسجید، توربه و دیگر بؤلوملر داخیلدیر. ایلک دفعه تیکینتی‌سینه ۱۳۹۹-جو ایلده باشلانیل‌سا دا، تیمورون نوه‌سی محمد میرزا‌نین اؤلومون‌دن سوْنرا امیر تیمورون امری ایله ۱۴۰۴-جو ایلده بیر توربه تیکیلمه‌سینه قرار وئریلمیش‌دیر. تیموریلر سویون‌دان اؤ‌نملی شخصلرین مرازلارینین یئرلشدیی بۇ توربه‌یه ۱۴۰۵-جی ایلده تیمور دا دفن اوْلونموش‌دو. بیرده امیر تیمورون اوْغوللاری میران شاهی و شاهرۇخ، نوه‌لری پیر محمد میرزا و اولوغ بی، اله جه ده دین معلمی عزیز نور سید برکه ده بۇ توربه‌ده دفن اوْلونموش‌دور. تیمورون هیندوستان اۆزرینه اوْلان یوروشونو ابدیلش‌دیرمک آماچ ایله بیبیخانیم مسجی‌دی اینشا اوْلونموش‌دور. بیبیخانیم مسجی‌دی یۆکسک قوببه‌لری، ائیوانلاری، دیگر معمارلیق المنتلری و چینی ایشلمه‌لری ایله تیموریلر دؤولتی‌نین گۆجونون زیروه‌سینده اوْلدوغو دؤورو عکس ائتدیریر.
تیکینتی‌سی ۱۴۱۷-جی ایلده سمرقندده اولوغ بی طرفیندن باشلادیلان و ۱۴۲۰-جی ایلده تاماملانان مدره‌سه کومپلکسی ایسه ایسلام مئمارلیغیندا اؤ‌نملی بیر یئره صاحیب‌دیر. بۇ مدره‌سه ۱۴۱۷-جی ایلده اولوغ بیین بوخارادا تیکدیردیی دیگر مدره‌سه‌نین پلانی اساسیندا اینشا اوْلونموش‌دو. اۇلوقبیین سمرقندده اینشا ائتدیردیی اثرلر آراسیندا ۱۴۰۹-جو ایلده تیکیلن رصدخانا دا اؤ‌نملی یئره صاحیب‌دیر. گؤوهر شادین گؤستریشی ایله مشهد شهرینده معمار کیواموددین ابن زئینددین شیرازی طرفیندن گؤوهر شاد مسجی‌دی اینشا اوْلونموش‌دو. دؤرد ائیوانی اوْلان مسجید بیر توربه ایله کومپلکس شکیل‌ده تیکیلمیش‌دی. عئینی زاماندا گؤوشر شاد طرفیندن کیواموددین ابن زئینددین شیرازییه اینشا ائتدیریلن تیکی‌لیلر آراسیندا هراتدا یئرلشن گازورگاه عابیده‌سی و گؤوهر شاد مدره‌سه‌سینی نومونه گؤسترمک اوْلار. گؤوهر شاه مدره‌سه‌سینده بیر توربه ده اینشا اوْلونموش‌دو. شاهرۇخون اوْغلو قیسددین بایسونقور و گؤوهر شاد بۇرادا دفن اوْلونموش‌دور. [[file:Туркестан.jpg|thumb|right|250px|[[خوجا احمد یسوی]] توربه‌سی، ۱۳۸۵-جی ایلده تیمورون امری ایله تیکیلیب. ۱۴۶۰-جی ایلدن سوْنرا بلخ شهرینده اینشا اوْلونان ابو نثر فارسا کومپلکسی ده تیموری معمارلیغینین عنعنه‌لرینی داشیییر.   تیموری معمارلیغینین سوْن دؤورلرینه عایید اوْلان ان اؤ‌نملی اثرلردن بیری ده ابو سیدین خانیملاریندان بیری‌نین گؤستریشی ایله تیموریلر نسلیندن اوْلان قادینلارین دف‌نی اۆچون ۱۴۶۰-۱۴۶۴-جو ایللرده اینشا اوْلونان ایشرتخانا توربه‌سی‌دیر.  ۱۴۶۰-۱۵۰۲-جی ایللرده قزنه شهرینده اولوغ بیین اوْغلو ابدوررززاق اۆچون اینشا اوْلونان توربه اوْرتادا یئرلشن اساس حیصّه  و اوْنونلا الاقلندیریلن یان حیصّه ‌لرله بیر نؤع تاج محلین معمارلیق قۇرولوشونون اؤنجوسودور.
میراث
تیموریلر دؤولتی یاییلدیغی گئنیش اراضیلرین تاریخینده  هللئدیجی روْل اوْینامیش‌دیر. تیموریلر دؤورونده اورتا آسیا و خوراسان اینکیشافینین زیروه‌سینه چاتمیش، سمرقند شهری تاریخی‌نین قیزیل دؤورونو یاشامیش‌دی. تیموریلر دؤورونده معمارلیق عنعنه‌لری داها دا اینکیشاف ائتمیش و بۇ معمارلیق عابیده‌لریندن بیر چوْخو گۆنوموزه قدر گلیب چاتمیش‌دیر. علم و صنعتکارلیغین اینکیشاف ائتمه‌سی نتیجه‌سینده بۇ دؤور "تیموری رئنئسان‌سی" اوْلاراق دا خاطیرلانیر. تیموریلر سویون‌دان گلن بابورون هیندوستان‌دا بؤیوک موغول ایمپیراتورلوغونی قورماسی نتیجه‌سینده تیموریلر سولاله‌سی وارلیغینی داوام ائتدیرمیش‌دی.
تیموری حاکمیّتی آذربایجانا دا تسیرسیز اؤتوشممیش‌دی. تیموریلر دؤورونده آذربایجانا یئنی-یئنی تورک کؤچلری داوام ائتمیشدیر. بۇ کؤچلر آذربایجان‌دا خالقین و دیلین فوْرمالاشماسینا اؤز ائتکی(تاثیر)ینی گؤسترمیش‌دیر. بئله کی، ژنتیک اساس‌دا تورکجهنین دیالئکتلری ۲ حیصّه ‌یه آیریلیر. اوْغوز (شرق و جنوب قروپو) و قیپچاق (غرب و شیمال). بۇ لهجه‌لرین فونئتیک و لئکسیک جهت‌دن بللی فرقلی‌لیکلری وار. قلوتتوخرونولوژی اۆصولون‌دان ایستیفاده ائده‌رک دیل‌چی اوْلئق مودراک بئله بیر نتیجه‌یه گلمیش‌دیر کی، نوخا دیالئکتی استثنا اوْلماقلا بۆتون لهجه‌لری ایله بیرلیکده تورکجهنین فوْرمالاشماسی ۱۳۶۰-جی ایللره، تیموری دؤنمینه دۆشور. باشقا بیر مثال کیمی آلمان تاریخچی‌سی قوستاو تئودور پولون یازدیغینی گؤسترمک اوْلار. اوْ، اؤز اثرینده یازیردی: "قافقاز تاتارلاری اؤزلرینی چینگیز خان و امیر تیمور اوْردالارینین تؤرمه‌لری ساییرلار؛ اوْنلار دایم بۇ اوْردالارین عظمت‌لی قودرتینی و اوْنلارا تابع اوْلموش بؤیوک اراضیلری خاتیرلاییرلار".
هاینتس هورنیق
هاینتس هورنیق (اینگیلیسجه: Heinz Hornig) (دوْغوم:September 28, 1937 قلزنکیرشن) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. باتی آلمان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
تیمورلو ایمپیراتورلوغو
میراث
حال حاضیردا اؤزبکیستان تیموریلر دؤولتی‌نین ارثینه صاحیب چیخیر. چاغداش اؤزبک تورکجه‌سینین یارانماسیندا تیموریلر دؤورونده مدنی دیل سوییه‌سینه یوکسلمیش چاغاتایجانین بؤیوک روْلو اوْلموش‌دور. جاستین ماروززی تامئرلان اثرینده سفیر روی قونزالئس ده کلاویخونون تیموریلر دؤولتی‌نین دۇرومی ایله باغلی یازدیقلارینی چاغداش اؤزبکیستانین شهر حیاتی ایله مؤ قایسه ائده‌رک یازیر کی، بورالار تیموریلر دؤورون‌ده‌کی شؤهرتینی ایتیرسه ده، شهر حیاتینین چوْخ دا فرقلندیینی دئمک اوْلماز. اؤزبکیستان موستقیللیینی قازاندیق‌دان سوْنرا تیمورون شخصیتی یئنی‌دن دیقّت مرکزینه گلیر. ۱ سپتامبر ۱۹۹۳-جو ایلده اؤزبکیستانین موستقیل‌لیک گۆنو زامانی باشکان ایسلام کریموو تاشکند شهرینده تیمورون عابیده‌سینین آچیلیشینی ائتدی. ۱۹۹۶-جی ایلده ایسه تیمورون آنادان اوْلماسینین ۶۶۰-جی ایلی قئید ائدیلن زامان تاشکند شهرینده فاتئهه حصر اوْلونموش موزه یی آچیلمیش و "تیمور اوْردئ‌نی" تأسیس ائدیلمیش‌دی.
هاینتس هورنیق
قایناقلار
Heinz Hornig
هرمن تالمادج
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۱۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۰۲-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:مک رائی، جورجیا دوغوملولار
۱۶۳۹-جو ایلده ایرلند
بۇ مقاله ۱۶۳۹-جو ایلینده ایرلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
اؤلوملر
بؤلمه:۱۶۳۹-جو ایلده ایرلند
ریبرا
ریبرا (ایتالیاجا: Ribera, Agrigento) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۹۶۰۱ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۲۳ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و سیسیل اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ribera, Agrigento»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
برک کیشی سندرومی
سیتین-آسمین سندروما (SPS) ، عصب ناغیللارینین سیتین و اسپازملارین کیمی بیر نئچه ایللر سورا یاخینلاشیر.او، اساساً قوجا، قوللار و آیاقلارینی ائتکیلندیرر.اسپامسلار سس، توخونما و یا حسیله باشلاییب.بو خسته لیکلرین دن عیبارت اولان یازیق لیق لار، سوموکلری سینان لار، سوزون آغریلار و چوخ دوشمه لر اولا بیلر.
چوخ واخت ندن بیلینمز، گرچی موټو- immune میکانزمین پایلاشدیگی دوشونولور.چوخ دا اوتو- ایمونلوق دوروملاری، اؤرنک ۱- نووع دیابتی ایله باغلی دیر.چوخ گئجه پارانوپلاستیک سندروم اولاراق باش وئریر.دیآگنوز، چوخ واخت قاندا یا دا دماغي نین ایشلدن سیریلویوندا گلوتاميك اسید دکاربوکسیلاز (GAD) آنتی بادی نین چوخ اوجا لیک لرینی تاپماقلا یئرلشیر.الکتروميوگرافي دا فايداليدير.
سِتِف-آفرسن سندروم (Stiff-person syndrome) بیر نئچه دفعه یاردیملی دیر.اوْیونلارین چوخدا ۲۰-۶۰ ایللر آراسین دا باشلاییر، آمّا اوشاقلاردا چوخ دا اؤنملی اولماز.قادینلار کیشیلر دن ایکي قات چوخ بو ائتکی دن دوچار اولورلار.بو حالتین ایلک 1956 ایلینده فریدریک مورش و هنری ولتمن طرفیندن شرح اولونموشدور.
دی‌ام‌ای‌زد
دی‌ام‌ای‌زد (2-Dimethylaminoethylazide) بیر اورقانیک بیلشیک.رنگ‌سیز و  مایع حالتینده تاپیلار.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«2-Dimethylaminoethylazide»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
ساثیر والرموسو
ساثیر والرموسو (اینگیلیسجه: Sacyr Vallehermoso) بیر شیرکت دیر. بۇ شیرکت تیکینتی و یاتیریم ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sacyr Vallehermoso»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
مووخوو
مووخوو (لهیستانجا: Młochów) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ماسوویان اوستانیندا یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Młochów»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
تاکامیتسو تومییاما
تاکامیتسو تومییاما (اینگیلیسجه: Takamitsu Tomiyama) ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو. ژاپون میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و فوروارد موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
آوانیقادا
آوانیقادا (اینگیلیسجه:Avanigadda) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کندین اۆز اؤلچومو ۱۳٫۳۹ کیلومتر موربّع دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۷ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
آلدو بت
آلدو بت (اینگیلیسجه: Aldo Bet) (دوْغوم:March 26, 1949 مارنو دی پیاوه) بیر فوتبالیست. ایتالیا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
شری لیقتنر
شری لیقتنر (اینگیلیسجه: Sherri Lightner) آمریکالی ایش آدامی و سیاستچی قادین ، دموکرات حزبینین عوضوو. کالیفورنیا، سن دیقو بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۵۰ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۱۹۵۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار
ایکینجی ژان کازیمیر واسا
بؤلمه:شاهلار
بروس بروتن
بروس بروتن (اینگیلیسجه: Bruce Broughton) آمریکالی بسته‌چی و موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. بروس بروتن ۸ مارس ۱۹۴۵ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
سیمون آبکاریان
سیمون آبکاریان (اینگیلیسجه: Simon Abkarian) فرانسه‌لی اوْیونچو. ۵ مارس ۱۹۶۲ ‏ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Simon Abkarian»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فرانسه‌لی کیشی اویونچولار
آلساندرو کوریا
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
زرناوه
زرناوه (تورکجه: Zərnava) آذربایجان جومهوریتینین ایسماعیللی رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا  ۸۷۲ نفر ایمیش.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
دلزسپس ایستوری موریسون
دلزسپس ایستوری موریسون (اینگیلیسجه:DeLesseps Story Morrison) آمریکالی وکیل ، سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. نیو رودز شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. ایکینجی دونیا ساواشیندا ایشتیراک ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۱۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۶۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:لوئیزیانا دوغوملو ایش آداملاری بؤلمه:لوئیزیانا دموکراتلاری بؤلمه:نیو رودز، لوئیزیانا دوغوملولار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
ترینچا
ترینچا (لهیستانجا: Tryńcza) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پودکارپاتسکیه اوستانیندا یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 2000 نفر ایمیش.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Tryńcza»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
هرمن تورزون
هرمن تورزون (اینگیلیسجه: Herman Thorson) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو و شومالی داکوتا ایالتین سناتور ایدی. ۱۸۸۰ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۶۰ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۸۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۶۰-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:هیوستن، مینه‌سوتا دوغوملولار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
یوروباندیو
یوروباندیو (اینگیلیسجه: Eurobandið) موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
قیرمو فرانکو
قیرمو فرانکو (اینگیلیسجه: Guillermo Franco) (دوْغوم:November 3, 1976 کورینتس) بیر فوتبالیست. مکزیک میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۰ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
پارما، میزوری
پارما، میزوری (اینگیلیسجه:Parma, Missouri ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۱۳ نفر ایمیش و ۱٫۷۹ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۸۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و میزوری ایالتینده یئرلشیب.
قیرمو فرانکو
اوْیونلاری
@@@== قایناقلار ==
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۷۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:کورینتس دوغوملولار بؤلمه:سن لورنزو کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ولز سارسفیلد کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:مونتری کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:پاچوکا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ویارئال کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:وستهام یونایتد کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:۲۰۰۶ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:۲۰۰۹ کونکاکاف قیزیل کاپ اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۰ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری
پارما، میزوری
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Parma, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
شیواناپور
شیواناپور (اینگیلیسجه:Shivanapur) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
ترسکارسلا
ترسکارسلا (ایسپانجا: Torrescárcela) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و وایادولید اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۵۰٫۸۷ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۱۶۴ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۳٫۳ اینسان کیلومتر موربّع دیر.
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Torrescárcela»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
یاکیمتس، روسیه
یاکیمتس، روسیه (Yakimets Якимец) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
بلنکوی، روسیه
بلنکوی، روسیه (Belenkoye Беленькое) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بیلقاراد اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:بیلقاراد کندلری
فیلینیانو
فیلینیانو (ایتالیاجا: Filignano) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۶۴۷ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۶۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و مولیزه اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Filignano»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
باقنقوکی
باقنقوکی (لهیستانجا: Bagniuki) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و پودلاسکی اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
چونچانور
چونچانور(اینگیلیسجه:Chunchanur) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
بورتین (پلهریموف)
بورتین (پلهریموف) (چک‌جا: Bořetín (Pelhřimov District)) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۷۶ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۰۷ نفر ایمیش و ویسوچینا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bořetín (Pelhřimov District)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
۱۹۸۳-جو ایلده ایسکاتلند
بۇ مقاله ۱۹۸۳-جو ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۸۳-جو ایلده ایسکاتلند بؤلمه:۱۹۸۳-جو ایلده بؤیوک بریتانیا
ایسمالت، میزوری
ایسمالت (اینگیلیسجه: Smallett, Missouri) آمریکانین میزوری ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
سامسونگ گالگسی بوکیت ۲
سامسونگ گالگسی بوکیت ۲ کوره‌لی سامسونگ شیرکتی طرفیندن تولید اوْلونان موبایل. حافیظه کارتی اۆچون چیخیش نظرده تۇتولوب. اندروید ایشله‌دیم سیستمینده ایشلییر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Samsung Galaxy Pocket 2»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۵ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:موبایل
ویرجیل، نیویورک
ویرجیل (اینگیلیسجه: Virgil, New York) آمریکانین نیویوک ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۳۸۷ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
روتن
روتن (Rüthen) آلمانین  نوردراین-وستفالن ایالتینده یئر آلان بیر شهردیر و ۲۸۰ - ۴۴۰ متر دنیز سوییه‌سیندن اۇجالیقی وار. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۰۴۴۸ نفر دیر. بۇ شهرین ۱۵۸٫۰۹ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
ائشیک باغلانتی‌لار
www.ruethen.de| روتن شهرین رسمی وب سایتی
قایناق‌لار
بؤلمه:آلمان شهرلری
دره قیر
دره قیر (فارسجا: دره قیر), کندی خوزیستان اوستانی‌نین دزفول بؤلگه‌سی‌نین، سردشت بؤلومو و دره کاید قصبه‌سی نده یئرلشیب دیر.
جوْغرافیایی موْقع
دره قیر کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیب دیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۰ نفر اهالیسی و ۰ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۰ نفری کیشی و ۰ نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن ۰ نفری ساوادلی و ۰ نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ کندین اهالیسی فارسجا دانیشیرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:دزفول بؤلگه‌سینین کندلری
زرگران
زرگران (تورکجه: Zərgəran) آذربایجان جومهوریتینین ایسماعیللی رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
ایست اند، آرکانزاس
ایست اند، آرکانزاس (اینگیلیسجه:East End, Arkansas ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۶۹۹۸ نفر ایمیش و ۵۲٫۵۱ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۰۷ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و آرکانزاس ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«East End, Arkansas»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ایکینجی ژان (فرانسه)
ایکینجی ژان (فرانسه) (اینگیلیسی‌جه: John II of France) بیر شاهی ایدی. ۲۲ آقوست ۱۳۵۰ – ۸ آوریل ۱۳۶۴ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب. آتاسی سککیزینجی فیلیپ دیر.
قایناقلار
بؤلمه:شاهلار
جیمی لو فیشر
جیمی لو فیشر (اینگیلیسجه: Jimmie Lou Fisher) آمریکالی سیاستچی قادین ، دموکرات حزبینین عوضوو. آرکانزاس ایالتی بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۴۱ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:آرکانزاس دموکراتلاری بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:پاراقولد (آرکانزاس) دوغوملولار
ورنر پیتر
ورنر پیتر (اینگیلیسجه: Werner Peter) (دوْغوم:May 25, 1950 Sandersdorf) بیر فوتبالیست. آلمان دموکراتیک جومهوریتی میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۵۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:زاندرزدوف-برنا دوغوملولار بؤلمه:هالشر کولوبونون اویونچولاری
جاستیس کریستوفر
جاستیس کریستوفر (اینگیلیسجه: Justice Christopher) (دوْغوم:December 24, 1981 Jos) بیر فوتبالیست. ناساراوا یونایتد فوتبال کولوبو و نیجریه میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
جان کوک
جان کوک (John Cocke) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۳۰ مئی ۱۹۲۵ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۷  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۶ ژوئیه ۲۰۰۲ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. جان کوک دوک بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John Cocke»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
جیمز جی. هووارد
'''جیمز جی. هووارد''' (اینگیلیسجه:James J Howard) آمریکالی اؤیرتمن ، سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. واشینقتون شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۲۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:نیوجرسی دموکراتلاری بؤلمه:ایروینقتون، نیوجرسی دوغوملولار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
کلویستون، فلوریدا
کلویستون، فلوریدا (Clewiston, Florida) آمریکانین فلوریدا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱۲٫۲۳  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۷۱۵۵ نفر و اها‌لی سیخلیغی ۶۲۸٫۹۴ اینسان کیلومتر موربّع دیر. بۇ شهر ۵ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Clewiston, Florida»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فلوریدا ایالتین شهرلری
الکساندر مقدونسکی
الکساندر مقدونسکی (Alexandru Macedonski) شاعیر، رومانچی، قیسا حکایه یازیچی - ، ادبیات تنقیدچی، ژورنالیست و یازیچی - ۱۴ مارس ۱۸۵۴ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۶  ایل عومر ائله‌ییب و ۲۴ نوامبر ۱۹۲۰ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی رومانی دیلینده یازیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Alexandru Macedonski»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
تنقانا-موسکوو
تنقانا-موسکوو (اینگیلیسجه:Thengana-Moscow) هیندوستان اؤلکه‌سینین کرالا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مالایالم دیلی و اینگیلیس دیلی دانیشیلیر.
سانتیاقو
سانتیاقو شیلی پایتختیدیر.
قایناقلار
بؤلمه:شهرلر
ریانو
ریانو (ایتالیاجا: Riano, Lazio) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۰۶۶۸ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۲۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و لاتیوم اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Riano, Lazio»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
محمدرضا شجریان
سول|بندانگشتی|250x250پیکسل|شجریان و محمدرضا لطفی و ناصر فرهنگفر.۱۳۵۴ [[شیراز هۆنر جشنینده]] محمدرضا شجریان (دوْغوم:۱ مهر ۱۳۱۹ مشهد)-ایران سۆنتی مۇسیقی‌سی‌نین بؤیوک اۆستادی، اوْخوجو، سازنده، مۇزیسین و خطاط. مشهد شهرینده دنیایا گلدی، سوْنرا تحصیل اۆچون تهران بیلیم‌یوردوندا گئتدی. محمدرضا شجریان، اوْغلو همایون، کیهان کلهر، حسین علیزاده‌دن اوْلوشان بیر مۇسیقی انجومنین باشی‌دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:اوخوجولار بؤلمه:۱۹۴۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:Iranian classical vocalists بؤلمه:Iranian male singers بؤلمه:Music educators بؤلمه:People from Mashhad بؤلمه:Persian classical musicians بؤلمه:University of Tehran faculty بؤلمه:People with cancer
هرمن تول (سیاستچی)
هرمن تول (اینگیلیسجه: Herman Toll) یهودی آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۹۰۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۶۷ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۰۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۶۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:بوهوسلاو دوغوملولار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
پلسید لیکس، فلوریدا
پلسید لیکس، فلوریدا (اینگیلیسجه:Placid Lakes, Florida ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۰۵۴ نفر ایمیش و فلوریدا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Placid Lakes, Florida»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
وارنر، اوکلاهوما
وارنر (اینگیلیسجه: Warner, Oklahoma) آمریکانین اوکلاهوما ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۵۹۴ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
قراسیم صنایع‌سی
قراسیم صنایع‌سی (اینگیلیسجه: Grasim Industries) سهامی عام و یا خالقا آچیق شیرکتدیر. بۇ شیرکت مالییه، شیمیایی صنایع‌سی و بیمه ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی ۸٬۶۶۹ نفر اوْلوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Grasim Industries»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
پترزبورق، نبراسکا
پترزبورق (اینگیلیسجه: Petersburg, Nebraska) آمریکانین نبراسکا ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۳۲۳ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ساموئل برادفورد کاسول
ساموئل برادفورد کاسول (اینگیلیسجه:Samuel Bradford Caswell) آمریکالی سیاستچی.
قایناقلار
بؤلمه:لوس‌آنجلس سیاستچیلری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۱۸۲۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:تانتون، ماساچوست سیاستچیلری
رابرت فریپ
رابرت فریپ (اینگیلیسجه: Robert Fripp) اینگیلیسلی آلبوم یاپیمجیسی، شارکی یازیچی و موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. رابرت فریپ ۱۶ مئی ۱۹۴۶ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
دی‌الدرین
دی‌الدرین (Dieldrin، Дильдрин) بیر اورقانیک بیلشیک.رنگ‌سیز، کریستال حالتینده تاپیلار. و اتر کیمی تانینیر.اریمه نوْقطه‌سی 176 دن 177 C دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dieldrin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
سوت پلاینز، تکزاس
سوت پلاینز (اینگیلیسجه: South Plains, Texas) آمریکانین تکزاس ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
قیوم قالین
قیوم قالین (اینگیلیسجه: Guillaume Gallienne) فرانسه‌لی فیلمین سناریو یازاری, فیلم یؤنئتمنی, فیلم یاپیمجی‌سی و اوْیونچو. ۸ فئوریه ۱۹۷۲ ‏ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب. 1992–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Guillaume Gallienne»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فرانسه‌لی کیشی اویونچولار
یاسوقی، شیمانه
یاسوقی، شیمانه (Yasugi, Shimane ) ژاپون اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر
قایناق‌لار
بؤلمه:ژاپون شهرلری
آلفیورووو، ولادیمیر اوبلاستی
آلفیورووو، ولادیمیر اوبلاستی (Alfyorovo, Sudogodsky District, Vladimir Oblast Алфёрово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
بارسا (قوئیباره)
بارسا (قوئیباره) (اینگیلیسیجه: Barsa, Burkina Faso) بورکینافاسو اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره شهرین توْپلام جمعیتی ۵۶۳ نفردیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
فرانکی بیفرلی
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
۱۸۶۴-جو ایلده فرانسه
بۇ مقاله ۱۸۶۴-جو ایلینده فرانسه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۶۴-جو ایلده فرانسه بؤلمه:۱۸۶۴-جو ایلده اؤلکه‌لر
قمینا زاووسکی
قمینا زاووسکی (لهیستانجا: Gmina Załuski) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 111.65 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و ماسوویان اوستانیندا یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Załuski»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
استفانو بتارینی
استفانو بتارینی (اینگیلیسجه: Stefano Bettarini) (دوْغوم:February 6, 1972 فورلی) بیر فوتبالیست. ایتالیا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
قمینا پووایوو
قمینا پووایوو (لهیستانجا: Gmina Połajewo) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 141.97 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و بویوک لهیستان اوستانیندا یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Połajewo»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
میست، اورقن
میست، اورقن (اینگیلیسجه:Mist, Oregon ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و اورقن ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Mist, Oregon»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
نیمان جوده
نیمان جوده(اینگیلیسجه:Niman Jodh) هیندوستان اؤلکه‌سینین بیهار ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
نورماندی
thumb|200x200px|نورماندی بایراغی نورماندی (فرانسه دیلینده. Normandie) فرانسه نین قوزئیینده بیر منطقه آدی دیر.یوخاری نورماندی (Haute-Normandie) سن ماریتی و اور، آشاغی نورماندی (Basse-Normandie) اورن، کالوادوس و مانش بؤلگه لریندن عیبارتدیر.
تاریخ
روللونون سویوندان گَلَن نورماندی دوکو ویلیام 1066جی ایلده انگلیسی ایشغال ائتمیش و انگلیس کرالی بیرینجی ویلیام اوْلموشدو. نورماندی 1087جی ایله قدر و 1106-1144 ایله 1154-1204 ایللر آراسیندا اینگیلیس ایله بیرلیگینی قورموشدو. 1346-1360 و 1415-1450 ایللر آراسینداکی یوز ایللیک ساواشی سیراسیندا اینگیلیس گوجلری نورماندی نی ایشغال ائتمیشدی.
اینگیلیسلر نورماندی نی توتدولار. 1346جی ایلده فرانسه نین قوزئی دوغوسوندا کرئسی آدلی یئرده باش وئرمیش ساواشی فرانسه لیلر اودوزدو. 1356جی ایلده لوارا چای نین گونئیینده کی پاوتیه شهری یاخینلیغیندا فرانسه قوْشونون اساس گوجو یئنیلدی و کرال باشدا اولماقلا فئوداللاری اسیر دوشدولر.
بندانگشتی|سول|ایکینجی دونیا ساواشیندا نورماندی دؤیوشوبؤلگه ده یوز ایللیک ساواشدانفرانسه دین ساواشلاری نا قدر کئچن دؤنمده باریش حاکیم اوْلموش، آنجاق فرانسه دین ساواشلاری سیراسیندا بؤلگه نین پروتستان رفورمو نا قاتیلماسی ایله بیر چوخ نورماندی شهرینده ساواشلار باش وئرمیشدی. فرانسه دئوریمی سیراسیندا دا ، نورماندی بؤلگه سی، پاریسده کی اوْرتا ژاکوبین گوجلرینه قارشی فدرال جومهوریتی نین آرخاسیندا دورموشدو.
ش|ایکینجی دونیا ساواشی ندا، موتتفیقلر اوروپا یا عسگر چیخارماق اۆچون بۇ بؤلگه نی سئچمیشدیر. تاریخده، نورماندی عملیاتی اولاراق کئچن چیخارماق اثناسیندا آلمان بیرلیکلری ایله موتتفیق بیرلیکلری آراسیندا چوخ شیددتلی ووروشمالار اوْلموشدور. ساواشین قدرینی تعیین ائدن چاتیشمالاردان بیری دیر.
اهالی
thumb|250x250px|نورماندی نقشه سی نورماندی بؤلگه سینده 3.2 میلیون نفر یاشاییر. هر کیلومتر مربع ده 107 آدام وار. یوخاری نورماندی نین باشکندی روئنین ، توپلومو 385000 نفر دیر.
بؤلگه نین باشقا اؤنملی شهرلری: آلنچون، آرومانچئس، آورانچس، بایئوو، کائن (370851 نفر توپلوم)، شربورگ (117855 نفر توپلوم)، لو هاور (296773 نفر) ، روئن (518316 نفر)
کیمیلیک و دیل
بؤلگه ده دانیشیلان دیل نورماندجا دیر. نورمانجا هیند-آوروپا دیل قروپوندا لاتین کؤکنلی رومان دیللریندن بیری دیر، آنجاق رسمی بیر استاتوسو یوخدور. نورمانجا اؤلکه یه گلن نوردیک (قوزئیلیلر) ائللردن بیری اوْلان وایکینگلرین دیلینین ائتکی سی آلتیندا یئرلی خالقین دانیشدیغی روما-قال دیلیندن قایناقلانمیشدیر.
نورس دیلی کؤکنلی نورمانجا سؤزلردن نئچه اؤرنک:
قایناقلار
بؤلمه:فرانسه
پارکرس کرسروود، تنسی
پارکرس کرسروود، تنسی (Parkers Crossroads, Tennessee) آمریکانین تنسی ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۳٫۸ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۳۳۰ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۶۳٫۶ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. پارکرس کرسروود دنیز سئوییه‌سیندن ۱۵۹ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:تنسی ایالتین شهرلری
مونته‌رودونی
مونته‌رودونی (ایتالیاجا: Monteroduni) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۱۹۵ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۷۶ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و مولیزه اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Monteroduni»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
جئسی موس
جئسی موس کانادالی بیر آکتور.صون دوراک 3 فیلمیدئکی رولو ایله چوخ مشهور الموشدور.100 ا یاخین فیلمده اوینامیشدیر.1983جی ایلده کانادانین وانکوار شهرینده دونیایا گئلمیشدیر.اوشاقلیغیندان ائتیبارئن فیلملئر ده اوینامایا باشلامیشدیر.
فیلموگرافییاسی
بؤلمه‌:Ərəb əlifbalı məqalələr
جئسی موس Jesse Moss
آیفون ۵اس
{{موبایل بیلگی قوتوسو }} آیفون ۵اس {{اینگیلیسجه|IPhone 5S}} فاکس‌کان شیرکتی طرفیندن تولید اوْلونان موبایل. آیفون ۵-دن سوْنرا بازارا عرضه اوْلوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«IPhone 5S»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۵ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:موبایل
ستراشیتسه
ستراشیتسه (چک‌جا: Strašice) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۹۸ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۴۲۶ نفر ایمیش و پلزن اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Strašice»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
پدرو مندس (فوتبالیست، دوغوم ۱۹۷۹)
پدرو مندس (فوتبالیست، دوغوم ۱۹۷۹) (اینگیلیسجه: Pedro Mendes (footballer, born 1979)) (دوْغوم:February 26, 1979 Guimarães) بیر فوتبالیست. پورتوقال میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۰ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:پورتو کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:قویمارائس دوغوملولار بؤلمه:پورتسموث کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:رنجرز کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:اسپورتینق پرتغال کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:تاتنهام هاتسپور کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ویتوریا قیمارش کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:۱۹۷۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۰۱۰ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری
قارابولاق، قوبا
قارابولاق، قوبا (تورکجه: Qarabulaq, Quba) آذربایجان جومهوریتینین قوبا رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
اروموز
اروموز (Urmuz) یازیچی - ۴۰  ایل عومر ائله‌ییب و ۲۳ نوامبر ۱۹۲۳ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی رومانی دیلینده یازیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Urmuz»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:رومانی یازیچیلاری
دن فوترمن
دن فوترمن (اینگیلیسجه: Dan Futterman) آمریکالی فیلمین سناریو یازاری, فیلم یاپیمجی‌سی و اوْیونچو. ۸ ژوئن ۱۹۶۷ ‏ ایلینده آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dan Futterman»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
ردفیلد پروکتور
ردفیلد پروکتور (اینگیلیسجه:Redfield Proctor) آمریکالی سیاستچی ، سناتور و جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. پراکتورزویل شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. واشینقتون شهرینده دۆنیاسین دَییشیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۳۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۰۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:ورمونت سناتورلار بؤلمه:ورمونت جومهوریتچیلر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
کریستین لیکین
کریستین لیکین (اینگیلیسجه: Christine Lakin) آمریکالی اوْیونچو کریستین لیکین کالیفورنیا، لوس‌آنجلس بیلیم‌یوردو دا درس اوْخویوب. ۱۹۹۰–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Christine Lakin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
یالتیرکولباش
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
ریالتو (کومونه)
ریالتو (کومونه) (ایتالیاجا: Rialto, Liguria) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۵۷۰ نفر ایمیش. و لیقوریا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rialto, Liguria»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
۱۶۶۹-جو ایلده فرانسه
بۇ مقاله ۱۶۶۹-جو ایلینده فرانسه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
اؤلوملر
Engraving of Françoise de Lorraine (1592-1669) Duchess of Vendôme.jpg
قایناقلار
بؤلمه:۱۶۶۹-جو ایلده فرانسه بؤلمه:۱۶۶۹-جو ایلده اؤلکه‌لر
باسیل لی وایتنر
باسیل لی وایتنر (اینگیلیسجه: Basil Lee Whitener) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. گونئی کارولینا بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۱۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۸۹ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۱۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۹-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:قستوونیا، قوزئی کارولینا دوغوملولار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
قیزیل گؤز (فیلم)
قیزیل گؤز ، ۱۹۹۵-جی ایلده یارانان جیمز باند فیلم سری‌لرینین بیر فیلمی دیر. بو فیلم‌ده پیرس برازنان جیمز باند روْلوندا چیخیش ائدیب.
نورت‌وست هارویچ، ماساچوست
نورت‌وست هارویچ، ماساچوست (اینگیلیسجه:Northwest Harwich, Massachusetts ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۹۲۹ نفر ایمیش و ۲۴٫۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و ماساچوست ایالتینده یئرلشیب.
ایکینجی ژان (بیزانس)
ایکینجی ژان (بیزانس) (اینگیلیسی‌جه: John II Komnenos) روم ایمپیراتورو. ۱۵ آقوست ۱۱۱۸ – ۸ آوریل ۱۱۴۳ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب.
نورت‌وست هارویچ، ماساچوست
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
کنور توماس
کنور توماس (اینگیلیسجه: Conor Thomas) اینگیلیسلی فوتبال اوْیونچوسو. اینگیلیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
روتسهایم
روتسهایم (Rutesheim) آلمانین  بادن-ووروتمبرق ایالتینده یئر آلان بیر شهردیر و ۴۴۷ متر دنیز سوییه‌سیندن اۇجالیقی وار. ۲۰۱۵-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۰۱۲۱ نفر دیر. بۇ شهرین ۱۶٫۲۴ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
ائشیک باغلانتی‌لار
www.rutesheim.de روتسهایم شهرین رسمی وب سایتی
قایناق‌لار
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp - آلمانین آمار  ایداره سی
بؤلمه:آلمان شهرلری
دشت گرگان
دشت گرگان (فارسجا: دشت گرگان), کندی خوزیستان اوستانی‌نین دزفول بؤلگه‌سی‌نین، سردشت بؤلومو و دره کاید قصبه‌سی نده یئرلشیب دیر.
جوْغرافیایی موْقع
دشت گرگان کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیب دیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۴۰ نفر اهالیسی و ۸ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۱۸ نفری کیشی و ۲۲ نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن ۲۱ نفری ساوادلی و ۱۴ نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ کندین اهالیسی فارسجا دانیشیرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:دزفول بؤلگه‌سینین کندلری
هامپدن، ماساچوست
هامپدن (اینگیلیسجه: Hampden, Massachusetts) آمریکانین ماساچوست ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۵۱۳۹ نفر ایدی.
۱۵۴۳-جو ایلده ایرلند
بۇ مقاله ۱۵۴۳-جو ایلینده ایرلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
مانیکا اشنیر
مانیکا اشنیر (اینگیلیسجه: Monika Schnarre) کانادالی مانکن و اوْیونچو
۱۵۴۳-جو ایلده ایرلند
قایناقلار
بؤلمه:۱۵۴۳-جو ایلده ایرلند بؤلمه:۱۵۴۳-جو ایلده اؤلکه‌لر
ادمیلسون جونیور
ادمیلسون جونیور (اینگیلیسجه: Edmilson Junior) (دوْغوم:August 19, 1994 Liège) بیر فوتبالیست. الدحیل ایدمان کولوبوندا چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
مانیکا اشنیر
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Monika Schnarre»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ادمیلسون جونیور
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ماهبا (هیندوستان)
ماهبا (هیندوستان) (اینگیلیسجه:Maheba) هیندوستان اؤلکه‌سینین مادیا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۷۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده هیندی دیل دانیشیلیر.
تورس د بررین
تورس د بررین (ایسپانجا: Torres de Berrellén) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ساراقوسا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۵۴ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۱۴۵۰ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۲۶٫۹ اینسان کیلومتر موربّع دیر.
بیرده باخ
ایسپانیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Torres de Berrellén»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
Demographic evolution of Torres de Berrellén
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
ورشو دوکلیغی
ورشو دوکلیغی (Duchy of Warsaw، ، Duché de Varsovie، Herzogtum Warschau، Ducato di Varsavia، Варшавское герцогство) اوروپادا بیر اسکی دؤولت. مسیحیت‏ بۇ اؤلکه‌نین رسمی دینیدی. ورشو دوکلیغی 1807 میلادی ایلینده قۇرولدو و 1815 میلادی ایلینده داغیلدی.
قایناقلار
بؤلمه:تاریخی دؤولتلر
او.ک. وولئی
قالین یازی'''او.ک. وولئی''' (اینگیلیسجه: O.C. Woolley) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۸۰۸ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۹۵ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۰۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۵-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
وست‌لایف
وست‌لایف (اینگیلیسجه: Westlife) موسیقیچی - پاپ موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب.
جئیران بولاغی
جئیران بولاغی كندی دوغو آذربایجان اوستانی نين میانا بولگه‌سی نين ترکمانچای بولومو نده اولان باتی بروان قصبه سی نده يئرلشيب. 1385 اينجي ايلين نوفوس ساييسي اساسيندا بو كندين 163نفر اهاليسي وارايميش. <
قایناق‌لار
بؤلمه:باتی بروان قصبه سی بؤلمه:میانا بولگه‌سینین کندلری
جان سی. دایتون
'''جان سی. دایتون''' (اینگیلیسجه:John C Dayton) آمریکالی اکینچی ، سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۳۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۵-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:قرندبلانس، میشیقان دوغوملولار
برزنیکووو
برزنیکووو (Bereznikovo Березниково) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
تونبریدج، ورمونت
تونبریدج (اینگیلیسجه: Tunbridge, Vermont) آمریکانین ورمونت ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی ایلده وئریلن معلوماتا گؤره اهالیسینین سایی ۱۳۰۹ نفر ایدی.
دیاوکسین
دیاوکسین (1,4-Dioxin، 1,4-Диоксин، 4،1-ديوكسين) بیر اورقانیک بیلشیک.رنگ‌سیز و  مایع حالتینده تاپیلار.
برزنیکووو
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
تونبریدج، ورمونت
قایناقلار
بؤلمه:تونبریدج، ورمونت بؤلمه:آمریکا شهرلری
دیاوکسین
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«1,4-Dioxin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۹ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
زرگر (فوضولی)
زرگر (فوضولی) (تورکجه: Zərgər) آذربایجان جومهوریتینین فوضولی رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
سنهدرین
سنهدرین (عبرانیجه:סנהדרין؛ یونانی دیلده :συνέδριον سِنِدریون انجمن (بیر یئرده اوتورماق)) جویوتلرین عالی شوراسی و قضاوت یئری اسکی چاغدا اولوردو.23 قاضی فیلیسطین شهرلریندن هابئله 71 نفر اولاردیلار هر یئردن .بؤیوک سنهدرین اورشلیم شهرینده اولوردو.هر گون بۇ قضاوت قورولاردی تکجه سبت(شنبت-شنبه) گونو و بایرام گونلری تعطیل اولاردی.باشچیسی ناسی و عدالت باشچیسی او بیت دین آدلانیردی.ایکینجی تئودوسیوس اونو باغلادی و منحل ائتدی.ناسی آدی قدغن اوْلدو.عمر بن خطاب چاغیندا اورشلیم شهرینده اونو یئنی دن قورماقا چالیشدیلار بۇ ایش سوْنا چاتمادی.
تیر، قوزئی کارولینا
تیر (اینگیلیسجه: Teer, North Carolina) آمریکانین قوزئی کارولینا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آیفون ۶
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«IPhone 6»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۵ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
باقینقتس
باقینقتس (لهیستانجا: Bagieniec) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و سلیزیا سفلی اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bagieniec»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کومباپور-م-نارندرا
کومباپور-م-نارندرا (اینگیلیسجه:Kumbapur-M-Narendra) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
لامار، کولورادو
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
شبات
شَبات یوخسا شببات -شنبه (عبرانیجه: שבת)جویوتلر دؤنوشونده تعطیل گون و هفته نین آخیری شبات یا شنبه گونو اولور.شبات یا یئتدینجی گون آخیر گون سایلیر تورات یازیلاریندا بو گون استراحت گونودو.تورات یازیب تاری یئر و گؤیلری آلتی گونده یاراتدی و یئتدینجی گون ال دایاندیردی.بو گون دعا و ناماز گونو جویوتلر ایچره سایلیر.جویوتلر کنیسه لره گئدیب و دعا ائدر.
میشنا ده چوخلو سوزلر و عمللر بو گون اۆچون یازیلیب.میشناده زمانیم بؤلومونده یازیلیب 39 ایش گورماق بو گونده حرام و قدغن اولوب.
اکماق.توخوم سپماق.بیچماق.دسته ائلماق.خرمن دؤیماق.الک ائتماق.سئچیب آریدماق.اؤوماق.خمیر توتماق.پیشیرماق.بیچماق.یوماق.یون قیخماق.بؤیاماق.ایپ اریماق.ساپ توخوماق.الک دوزتماق.توخوماق.ایکی بؤلماق.دوگون سالماق.تیکماق.پارجالاماق.شیکار.کسماق و قصابلیق.دری قوپاتماق.اته دوز ویرماق.چکماق.صاف ائتماق.قیتماق.یازماق.گوندرماق.دوزتماق یا دووار چکماق.خرابلاماق.سوندورماق.اوت قالاماق.سون قویماق.ائودن ائیشیکه چیخماق.
ارتودوکس جویوتلر چوخ بو ایشلرده متعصب دیلر.بو گونده هامی یئرده کنیسه ایچره گئدر.چوخلو ناماز قیلار.ائودن چوخ اوزاق اولمازلار.یولداشلار گورماقینا گئدللر.
قایناقلار
بؤلمه:جویوتلر
جهیل ایچ. هالسئی
'''جهیل ایچ. هالسئی''' (اینگیلیسجه: Jehiel H. Halsey) آمریکالی سیاستچی ، و نیو یورک ایالتین سناتور ایدی. ۱۷۸۸ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۸۶۷ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۸۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۶۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بی پولار پوزولماسی
bipolar disorder (بیپولار پوزولماسی یوخسا ایختلال) ، ایلک مناک depressiona (منانیاک افسردگی) آدلانمیش بیر دماغیی ایختلال یوخسا پوزولما دیر.اگر او، روحون آرتماسي آغير اولسا و یا دا نفسي پروبوزلا باغلي اولسا، اونو مانيا چاغيريرلار؛ اگر آز آغير اولسا، اونو هیپومانیا چاغيريرلار.مانیا واختيندا، شخص عادتي بير شکيلده اينجريتي، خوشلوق و يا ايشيقليق ائدير.چوخ واخت، آداملار تلهسئک قرارلار آلارلار و عاقئبتلرئني گؤزله مه يئرلر.معمولاً ماناکا مرحله لرین ده یوخو احتیاجی آزالیر.دئمپراسییا دؤورونده، بعضی آداملار آغلاماغا، یاشام حاققیندا منفی بیر باخیمدان دوشمه یه و اؤزگه لرله گؤزلریندن آزینا باشلاییرلار.اؤزکود لرین خطرلی سی چوخدور؛ ۲۰ ایللیک بیر مدتده ۶%-ی اؤزکود لر له اؤلموش، ۳۰-۴۰%-ی اؤز-اؤزونه ضرر وورموشدور.باشقا ذئکر ساغلیغی سورونلاری، اؤرنک داریخماق لار و مواد ایستیفاده ائتمک ایستیفاده سی ایله علاقه دارلار.
بیپولار ایختلالین ندن لری آیدین آنلامیش اولسا دا، هم محیط و هم ژنتیکی فاکتورلارین دا رول اویناییب.چوخ جینلر، هر بیری نین آز اثرلری وار، اختلالین اورتایا گتیرمه سینه سبب اولا بیلر.ژنتیک فاکتورلار بی پولر ایختلالین یارادیلماسی خطرینین 70-90 فایزیندان ساییلیر. محیطلی خطر فاکتورلارینا اوشاقلیقداکی زورلا سئلاحلانما و اوزون مودّتلی استرس داخیل دیر.بو حالت، ایسه ایسه ایکی مینینجی ایپئودوم، دئپراسیون ایپئودوماسی ایله یا یوخسا دئپسیون ایپودوماسی اولسا، ایسه آیکی مینینجو مینینجی هیپومانیک ایپودوم (آمما ایسه ایندیکی مینینگی ایپودومو اولماسا) و ایکی بؤیوک دئپرسیون ایپودوماسی ایله دئییلسه دئپاسیون دی II دئییر.اگر علامتلرین ندنیله داواچیلار و یا طیبی پروبلئملر اولسا، دوقطبی اختلال اولاراق تشخیص اولونمازلار.بیپولار اختلالله بیرلیکده اولان علامتلرین دیگر حالتینده، دقت کسری ایله یاخینلاشما و اوْلماوی آجیلیقلار، شخصیت ناغیللاری، شیزوفرنییا، و مواد ایستیفاده ائتمک ناغیللیغی و باشقا چوخ طبی حالتی واردیر.معاینه اوچون طبی معاینه لازیم دئییل، گرچی قان معاینه سی و یا طبی تصویر آلماسی باشقا پروبلئملرین ده ایستیفاده ائتمه یه بیله جک.
بیپولار پوزولماسی دونیا جمعیتینین ۱%-ده یئرلشیر.آمریکادا، ۳% یاخینجا اؤز عؤمرونون بیر مرحله سینده بو دورمدا اولدوغونو تخمین ائدیلیر؛ و بو نئچه ائرکک و قادینلار دا اویغونلارین کیمی گؤرونور.علامتلرین باشلاییشینین ان چوخ گؤروشه جک یاشی 25 یاشدا دیر.بیپولار پوزولماسی داخیل اولماسی ایله علاقه لری نین دؤردده بیرینجی سی نین اوچده بیری نین بو ناخوشلوقلا باغلی مالی، توپلومسال یوخسا ایجتیماعی و یا ایشله باغلی سورونلار وار.بی پولار اختلال، دونیا دا معلولیتین ان 20 سببین دن بیری دیر و بو، جامعه یوخسا پولوم اوچون بؤیوک هزینه لره سبب اولور. یاشاییش طرزینی سئچیب و دارالاری نین جانبی ایستیفاده لری اوزوندن، دوقطبی ایستیقامت ایله دوچار اولانلاردا کورونار قلبی خسته لیگی کیمی طبیعی ندنی اؤلوم خطرین عموم جمعیتدن ایکی قات چوخدور.
هرمن جی. کومپ
'''هرمن جی. کومپ''' (اینگیلیسجه: Herman G. Kump) آمریکالی وکیل و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ویرجینیا بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. بیرینجی دونیا ساواشیندا ایشتیراک ائدیب. ۱۸۷۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۶۲ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۷۷-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۶۲-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:آمریکالی بانکچیلار
ایکینجی زیقورد (نوروژ)
ایکینجی زیقورد (نوروژ) (اینگیلیسی‌جه: Sigurd II of Norway) بیر شاهی ایدی. ۱۱۳۶ – ۶ فوریه ۱۱۵۵ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:شاهلار بؤلمه:نوروژ پادیشاه‌لاری
ییژی ترنکا
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
جان رینولدز (فیزیک‌چی)
جان رینولدز (فیزیک‌چی) (John Reynolds (physicist)) بیلیم اینسان. ۳ آوریل ۱۹۲۳ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۷  ایل عومر ائله‌ییب و ۴ نوامبر ۲۰۰۰ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. جان رینولدز (فیزیک‌چی) هاروارد بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John Reynolds (physicist)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
کریستین مک‌اینتایر
کریستین مک‌اینتایر (اینگیلیسجه: Christine McIntyre) آمریکالی موغنی و اوْیونچو ۷۳  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۸ ژوئیه ۱۹۸۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Christine McIntyre»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
مایکل رئیلی (سیاستچی)
قایناقلار
بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۱۹۷۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار
جئیران‌دره
جئیران‌درهکندی دوغو آذربایجان اوستانی نین سراسکند بولگه‌سی نین مرکزی بولومی نده اوْلان سولوک قصبه سی نده یئرلشیب. ۱۳۸۵ اینجی ایلیننۆفوس ساییسی اساسیندا بۇ کندین ۸۵نفر اهالیسی وارایمیش.
قایناق‌لار
بؤلمه:سراسکند بولگه‌سی‌نین کندلری بؤلمه:سولوک قصبه سی
تورکیه املاک بانکی
تورکیه املاک بانکی (اینگیلیسجه: Emlak Kredi Bank) بیر شیرکت دیر. بۇ شیرکت تیکینتی و بانک ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Emlak Kredi Bank»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
پولوس
پولوس (عبرانیجه:שאול התרסי) ، عیسی اصحابلاریندان و مسیحیت عالیملریندن ایدی.