cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ماسا لوبرنسه
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Massa Lubrense»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
کلمبیا، ویسکانسین
کلمبیا، ویسکانسین (اینگیلیسجه:Columbia, Wisconsin ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ویسکانسین ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Columbia, Wisconsin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
میانی, پنجاب (یندیا)
میانی, پنجاب (یندیا)(اینگیلیسجه:Miani, Punjab (India)) هیندوستان اؤلکه‌سینین پنجاب ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۴۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده پنجابی دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
دروژنی، آدیغیه
دروژنی، آدیغیه (Druzhny, Republic of Adygea Дружный) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آدیغیه جومهوریتینده یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده آدیغیه خالقی ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره مسیحی و سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:آدیغیه کندلری
ماتوکومالی
ماتوکومالی (اینگیلیسجه:Mathukumalli) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
پاراخینو
پاراخینو (Parakhino Парахино) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
شاد سمیث
شاد سمیث (اینگیلیسجه: Chad Smith) آمریکالی موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. شاد سمیث ۲۵ اوْکتوبر ۱۹۶۱ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
دفارعلیا
دفارعلیا (فارسجا: دفارعلیا), کندی خوزیستان اوستانی‌نین دشت آزادگان بؤلگه‌سی‌نین، بستان بؤلومو و بستان قصبه‌سی نده یئرلشیب دیر.
شاد سمیث
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
دفارعلیا
جوْغرافیایی موْقع
دفارعلیا کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیب دیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۶۴ نفر اهالیسی و ۹ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۳۰ نفری کیشی و ۳۴ نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن ۲۸ نفری ساوادلی و ۲۸ نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ کندین اهالیسی فارسجا دانیشیرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:دزفول بؤلگه‌سینین کندلری
بریان بابین
بریان بابین (اینگیلیسجه:Brian Babin) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. پورت آرتر شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:پورت آرتر، تکزاس دوغوملولار بؤلمه:تکزاس جومهوریتچیلر
بارلارین آرخاسیندا
بارلارین آرخاسیندا (Cool Hand Luke, Parmaklıklar Arkasında, ) آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینده اینگیلیس دیلینده دۇزلمیش جینایی دراماتیک فیلم. فیلمین باش روْللارینی جو وان فلیت، استروتر مارتین، لو آنتونیو، جی دی کانن، جرج کندی، پل نیومن جانلاندیریب. فیلمین موسیقیسین لالو شیفرین یارادیب. ۱۹۶۷ میلادی ایلینده ۴ بؤلومده اوسکارا نامیزد اوْلموش و ۱ جایزه‌یه لایق گؤرولموش‌دور.
یئددی داش(اویون)
بندانگشتی|یئددی داش اویونو یئددی داش - آذربایجان دا اساساً یازقاباغی (بایرام‌قاباغی) گونلرده، ائلجه ده دیگر فصیللرده اوشاق و گنجلر آراسیندا گئنیش شکیلده اوینانیلان قدیم اویونلاریندان بیریدیر.
عومومی معلومات
بو اویونو اویناماق اۆچون تا قدیمدن یئددی یاستی داش پارچاسیندان ایستیفاده ائدردیلر. لاکین سون زامانلار داش پارچالاری‌نین عوضینده یاستی شوشه پارچالاریندان ایستیفاده ائدیرلر. بو سببدن ده بو اویون بیر چوخ حاللاردا "یئددی شوشه" آدلاندیریلیر.
بارلارین آرخاسیندا
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۶۷-جی ایل فیلملری بؤلمه:آمریکا فیلملری بؤلمه:اینگیلیسجه فیلملر بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلری رومانلارینا اساسلانان فیلملر بؤلمه:ان یاخشی ایکینجی پلان نفر رولونا گؤره اوسکار اؤدولی غالیبلری‌نین چیخیش ائتدیکلری فیلملر بؤلمه:آمریکانین آرشیو فیلملری بؤلمه:وارنر بروس فیلملری
یئددی داش(اویون)
اویونون قایدالاری
بو اویوندا اؤنجه 10 اویونچو سئچیلیر. بونلار فرقلی یوللارلا ایکی قوروپا آیریلیر. داها سونرا داش گتیره‌رک، آددیم آتاراق ویا باشقا جور اویونون کیمده اولدوغو بیلینیر. اویونون بیلیندیگیندن سونرا مومکون اولدوغو قدر دوزگون یئددی داش تاپیلیر.بوندان سونرا 6-7 متر آددیم اوزاقدان خط چکیلیر. بونلارين اوست اوست اوسته قويولا بيلديگي يئر سئچيلديکدن سونرا دا بورا 6-7 متر يئردن خط چکيلر. اويونو آلان طرف، خطين درحال گئريسينه گله‌رک اوست اوسته دوزولن داشلارا اللري ايله توپو آتاراق سالماغا چاليشارلار. ديگر قارشي طرف اويونچولاريدا داش دوشدوکدن سونرا درحال اللرينه کئچيرديکلري توپو آتان اويونچولارا وورماغا و اويونو اونلاردان آلماغا يؤنه‌لرلر. .اؤرنگين اويونو آلان طرفدن بير اويونچو توپو آتدي، داشلاري سالا بيلمه‌دي. بو دفعه ديگر اويونچو تعيين ائدر. او دا سالا بيلمه‌دي. بو دفعه ديگر گئري قالان اوچ اويونچودا عئيني توپو آتاراق سالا بيلمزلرسه اويون داشلاري گؤزله‌ينلره کئچر. و يا ايلک اويونچو توپو آتديغي زامان داشلاري سالدي دئيک. توپ داشلارا ديه‌رک اوزاقلاشارکن داشي سالان طرفين اويونچولاري چوخ سورعتلي بير شکيلده گله‌رک ييخيلان داشلاري يئنيدن اوست اوسته دوزمگه چاليشارلار. اگر داشلاري دوزرکن داشلاري گؤزله‌ينلر اويونچولار طرفيندن وورولسالار او اويونچو اويون خاريجي بوراخيلار. بو اويونچونون اويون خاريجي ائديلمه‌سيندن سونرا سيرا ديگر اويونچولارا گلير. توپ ايله او اويونچولاريدا بير-بير وورماغا چاليشارلار. لاکين توپو آتديقلاري زامان توپ اونلارا ديمه‌دن اوزاقلاشسا،ديگر اويونچولار بو فورصتدن فايدالاناراق سالينان داشلاري يئنيدن دوزمگه باشلارلار. اگر وورولمادان ييخديقلاري داشلاري تکرار دوزسه‌لر اويونو قازانميش اولارلار. اويون بو شکيلده داوام ائدر.
بؤلمه:آذربایجان خالق اویونلاری
رایتس، کالیفورنیا
رایتس (اینگیلیسجه: Wrights, California) آمریکانین کالیفورنیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
جیمز ئی. انقلیش
'''جیمز ئی. انقلیش''' (اینگیلیسجه:James E English) آمریکالی سیاستچی ، سناتور و دموکرات حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۱۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۰-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:کانتیکت دموکراتلاری بؤلمه:کانتیکت سناتورلار بؤلمه:نیوهیون، کنتیکت سیاستچیلری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:نیوهیون، کنتیکت دوغوملو ایش آداملاری
کلمبوس سیتی، آیووا
کلمبوس سیتی، آیووا (Columbus City, Iowa) آمریکانین آیووا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۰٫۶۲ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۳۹۱ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۶۲۹ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. کلمبوس سیتی دنیز سئوییه‌سیندن ۲۲۲ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آیووا ایالتین شهرلری
۱۸۴۸-جی ایلده مکزیک
بۇ مقاله ۱۸۴۸-جی ایلینده مکزیکده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
هیبرالتس
هیبرالتس (چک‌جا: Hybrálec) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۱۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۴۱۲ نفر ایمیش و ویسوچینا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Hybrálec»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
پنومانترا
پنومانترا(اینگیلیسجه:Penumantra) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
هریس، مینه‌سوتا
هریس، مینه‌سوتا آمریکانین مینسوتا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و  4.04 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 1132 نفر دیر.
قایناقلار
بؤلمه:مینسوتا ایالتین شهرلری
ویلیام ال. بروقان
'''ویلیام ال. بروقان''' (William L. Brogan) بیلیم اینسان. چالیشدیغی یئرلریندن بیری نوادا، لاس وقاس بیلیم‌یوردو‌دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«William L. Brogan»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
جرج قینز
جرج قینز (اینگیلیسجه: George Gaynes) آمریکالی موغنی, دوبلور و اوْیونچو. ۳ مئی ۱۹۱۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۹۸  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۱۵ فوریه ۲۰۱۶ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. 1940–2003 ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«George Gaynes»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
آغول‌لار
آغول‌لار (اینگیلیسی‌جه: Aghul people، عرب‌جه: أغول (داغستانيون)، آنادولو تورکجه‌سی: Agullar، فارسجا: قوم آغول) - بیر قومی گروه
گؤرونتولر
بؤلمه:خالقلار
روسالیند کش
روسالیند کش (اینگیلیسجه: Rosalind Cash) آمریکالی موغنی و اوْیونچو ۵۶  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۳۱ اوکتبر ۱۹۹۵ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rosalind Cash»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
لازارو ایستادیومو
لازارو ایستادیومو (اینگیلیسیجه: Estadio Multiusos de San Lázaro) سانتیاقو د کمپوستلا شهرینده بیر ایستادیومدور. 1993 ایلینده تاسیس اوْلونوب. اوْت اؤرتویو طبیعی چمندیر. صاحیبی سانتیاقو د کمپوستلادیر.
قایناقلار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Estadio Multiusos de San Lázaro»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایستادیوملار
عین امقل
عین امقل (اینگیلیسیجه: In Amguel) الجزاییر اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر. دنیز سَویه‌سیندن ۱۰۲۶ متر یۆکسکلیکده قۇرولان شهر سوْن نۆفوس ساییمینا گؤره توْپلام جمعیتی ۴۲۰۸ نفردیر و ۹۳۴۳۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.
قامچیلیایاق هؤرومچکلر
قامچیلیایاق هؤرومچکلر (Amblypygi، ، Фрины، Geißelspinnen) آمبلیپیگی دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
عین امقل
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
قامچیلیایاق هؤرومچکلر
قایناقلار
http://www.catalogueoflife.org
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:آمبلیپیگی بؤلمه:Arachnida
۱۹۵۳-جو ایلده ایران
بۇ مقاله ۱۹۵۳-جو ایلینده ایراندا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
بنیامین نتانیاهو
بنیامین نتانیاهو (عبرانیجه:בִּנְיָמִין "ביבי" נְתַנְיָהוּ دوْغوم:۲۱ اوْکتوبر ۱۹۴۹)ایسرائیل‌ین ایندیکی باش‌وزیری.اوْ هابئله کنستین اۆیه‌سی اوْلماقلا بیرلیکده لیکۇد حیزبی‌نین رییسی‌دیر.
۱۹۵۳-جو ایلده ایران
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۵۳-جو ایلده ایران بؤلمه:۱۹۵۳-جو ایلده اؤلکه‌لر
بنیامین نتانیاهو
تل آویو ده و سکولار یهودی آتا آنادان دۇنیایا گلدی. نتانیاهو ایسرائیل دؤولتی قورولاندان بۇیانا ایلک ایسرائیل‌ده دوْغولان باش‌وزیر دیر.۱۹۶۷ده قیسا مۇدت آلتی گۆنلوک ساواشدان سوْنرا ،نتانیاهو ایسرائیل دیفاع گۆجلرینه قوْشولدو و سایرت متکل آدلی مخصوص گۆجلر واحیدی‌نین تیم‌باشی‌سی اوْلدو. اوْ چوْخلو ماموریتلرین ایچینده یئر آلدی. (اینفرانو عملیاتی ۱۹۶۸)،(گیفت عملیاتی ۱۹۶۸) و ۱۹۷۲ ایلینده ایزوتوپ آدلی عملیاتدا چیینینه گؤله دییب یارالاندی.۱۹۷۳ده یوم کیپور ساواشیندا قاباق خطده ساواشدی.اوْردودان چیخانا قدر کاپیتالیق درجه‌سی‌نه یئتیشمیشدی. ۱۹۷۸ده یوناتان نتانیاهو ترور ضیدی تشکیلاتین قۇرماق اۆچون ایسرائیله قایتدی(انتبه عملیاتیندا اؤلن قارداشی آدیندا). نتانیاهو ۸۸-۱۹۸۴ ایللری بیرلشمیش میلّتلرده ایسرائیل‌ین سفیری اوْلدو.
قایناقلار
بؤلمه:سیاستچیلر بؤلمه:یهودی نیظامیلر بؤلمه:۱۹۴۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۰. یوز ایلده دیپلوماتلار بؤلمه:20th-century Israeli writers بؤلمه:20th-century male writers بؤلمه:20th-century non-fiction writers بؤلمه:20th-century Sephardi Jews بؤلمه:۲۱. یوز ایلده دیپلوماتلار بؤلمه:21st-century Sephardi Jews بؤلمه:ویدئو کلیپلری اولان مقاله‌لر بؤلمه:Boston Consulting Group people بؤلمه:Chief marketing officers بؤلمه:Deputy ministers of Israel بؤلمه:Israeli business executives بؤلمه:Israeli Jews بؤلمه:Israeli male writers بؤلمه:Israeli management consultants بؤلمه:Israeli people of Belarusian-Jewish descent بؤلمه:Israeli people of Lithuanian-Jewish descent بؤلمه:Israeli people of Polish-Jewish descent بؤلمه:Israeli people of the Yom Kippur War بؤلمه:Israel
ترنر برادکستینق سیستم
ترنر برادکستینق سیستم (اینگیلیسجه: Turner Broadcasting System) یان قۇرولوش و یا تابعه شیرکت. شیرکت Ted Turner طرفیندن قۇرولموش‌دور. باش مرکزی آتلانتا شهرینده یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Turner Broadcasting System»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
آیوانهو، کالیفورنیا
آیوانهو، کالیفورنیا (اینگیلیسجه:Ivanhoe, California ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۴۴۹۵ نفر ایمیش و ۵٫۲۱۶ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۱۱ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و کالیفورنیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
کمپ هانون
کمپ هانون (اینگیلیسجه: Kemp Hannon) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو و نیو یورک ایالتین سناتور ایدی. بوستون کالئجی و بوستون کالئجی و فوردهام بیلیم یوردلاریندا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۴۶ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:قاردن سیتی، نیویورک دوغوملولار بؤلمه:۱۹۴۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
آنتونی رودریقوز (سیاستچی)
آنتونی رودریقوز (اینگیلیسجه:Anthony Rodriguez (politician)) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. میامی شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:فلوریدا جومهوریتچیلر بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:۱۹۸۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار
تیوبتئیوو
تیوبتئیوو (Tyubeteyevo Тюбетеево) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
ربیدو د لا تره
ربیدو د لا تره (ایسپانجا: Rabé de las Calzadas) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر بۇ شهرین مساحتی ۱۰٫۱۰۷ کیلومتر موربّع دیر. ۸۳۱ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۲۲۷ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۲۲٫۴۶ اینسان کیلومتر موربّع دیر.
قایناق‌لار
ایسپانیا ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rabé de las Calzadas»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
چورلو
چورلو تورکیه جۆمهوریتی‌نین بير بؤیوک شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد  ۲۱۰٬۳۶۲نفر اهاليسي وارمیش
قایناقلار
توركجه ويكيپديا
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی
بؤلمه:تورکیه شهرلری
بلورچانسک
بلورچانسک (Belorechensk) (Белореченск) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و کراسنودار اؤلکه‌سیده یئرلشیب. ۲۰۱۰-جی ایلین نۆفوس ساییمی اساسیندا ۵۳۸۹۲ نفر دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:روسیه شهرلری
فردریک استور
فردریک استور (اینگیلیسجه: Fredrik Stoor) (دوْغوم:February 28, 1984 ایستوکهولم) بیر فوتبالیست. سوئد میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:هامارابی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:روزنبورق کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:فولام کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:دربی کانتی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:وولرنقا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:لیلستروم کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:یوفا یورو ۲۰۰۸ اویونچولاری
شچربینینو
شچربینینو (Shcherbinino Щербинино) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
توموهیکو ایکوچی
توموهیکو ایکوچی (اینگیلیسجه: Tomohiko Ikeuchi) کئچمیشده بیر ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و ایندیلیکده بیر مشقچی اوْلاراق چالیشیر و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ماکارینو
ماکارینو (Makarino Макарино) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
البا ادریاتیسا
البا ادریاتیسا (ایتالیاجا: Alba Adriatica) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۲۴۷۵ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و آبروتزو اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Alba Adriatica»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
آرگون، مراغا
آرگون کندی دوغو آذربایجان اوستانی نین ماراغا بؤلگه‌سی نین سراجوبولومو نده اوْلان دوغو سراجلوی قصبه سی نده یئرلشیب. ۱۳۸۵ اینجی ایلیننۆفوس ساییسی اساسیندا بۇ کندین ۱۹۳نفر اهالیسی وارایمیش.
قایناق‌لار
بؤلمه:دوغو سراجلوی قصبه سی بؤلمه:ماراغا بؤلگه‌سینین کندلری
تیپتوپ، کنتاکی
تیپتوپ (اینگیلیسجه: Tiptop, Kentucky) آمریکانین کنتاکی ایالتینده یئرلشن بیر شهر.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آندی دینیمن
آندی دینیمن (اینگیلیسجه: Andy Dinniman) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و پنسیلوانیا ایالتین سناتور ایدی. پنسیلوانیا ایالتی و کونتیکت و مریلند، پارک بیلیم یوردلاریندا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۹۲ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۹۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:یاشایان اینسانلار
تیوو ست
تیوو ست (اینگیلیسجه: Tivù Sat) یان قۇرولوش و یا تابعه شیرکت. بۇ شیرکت مدیا ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Tivù Sat»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیرکت‌لر
آلن استرن
آلن استرن (Alan Stern) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۲۲ نوْوامبر ۱۹۵۷ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری ناسا‌دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Alan Stern»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
کؤکه
کؤکه، آذربایجانین ان تانینمیش و سئویلن چؤرک نؤوع لریندن بیری دیر. چؤچه‌نین ایلک گلدیگی یئر، باتی آذربایجانین خوی شهری اولماقدا دیر، تاریخی جهت‌دن بو شهر آذربایجان اۆزرینده یوخ بلکه دونیا گنلینده چؤچه‌چی‌لر شهری آدی‌ایله تانینمیش بیر شهر دیر. بو شهرین چؤچه‌چی‌لری ایرانین چوخلو شهرلرینده، خوی چؤچه‌سی یاپماق ایله بو چؤرگین آرتیق یاییلماسینا سبب اولورلار. شهرین هر خیابانی و هر کوچه‌‌‌‌‌‌ سینده چؤچه خانا اولماقدا دیر. سحر آخشام بو چؤچه خانالار چالیشیر و هر زامان موشتری لری وار. خوی دان چؤچه یاییلدیقدان سونرا، آذربایجانین باشقا باشقا شهرلرینده بو چؤرگه آدلار وئریلدی.
اؤرنک اولاراق:
اورمو دا
تبریز ده
ماکی و چایپارا دا
و بعضی شهرلرده سومون دا دئییلیر، آما بو چؤرک خوی شهری نین سوْوقات لاریندان اولدوغو اوچون، چؤچه  اصلی آدی اولاراق تانینیر.
ویتمان، ماساچوست
ویتمان (اینگیلیسجه: Whitman, Massachusetts) آمریکانین ماساچوست ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۴۴۸۹ نفر ایدی.
کؤکه
بئله کی اسکی زامانلاردا عثمانلی دؤولتی و باشقا اؤلکه لره بو شهردن چؤچه سوْوقاتی آپاریلیب دیر.
اتک‌یازی
بؤلمه:چؤرکلر
شموشک نوشهر فوتبال کلوبو
شموشک نوشهر فوتبال کلوبو  ایرانین بیر فوتبول کلوبو
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال کولوبلاری ایراندا
هویوویتسه
هویوویتسه (چک‌جا: Hojovice) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۴۵۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۶ نفر ایمیش و ویسوچینا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
امپوللارییده
امپوللارییده (Ampullariidae، ، Apfelschnecken) آرجهیتانیوگلوس‌سا دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
هویوویتسه
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
امپوللارییده
قایناقلار
http://www.catalogueoflife.org
هویوویتسه
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Hojovice»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
امپوللارییده
قایناقلار
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:آرجهیتانیوگلوس‌سا بؤلمه:Gastropoda
Ampullariidae
هویوویتسه
قایناق‌لار
بؤلمه:چک شهرلری
بورکورا
بورکورا (اینگیلیسجه:Bhurkura) هیندوستان اؤلکه‌سینین اوتار پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده هیندی دیل دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
آری
آری یا آری چیبین، بیر نوع حئیواندیر.
آریلار، اوچان حشراتلار عائیله سیندن دیرلار. دونیادا ایرمی میندن آرتیق آری نؤعو واردیر.
پیتر برودبنت
پیتر برودبنت (اینگیلیسجه: Peter Broadbent (footballer)) (دوْغوم:May 15, 1933 Elvington) بیر فوتبالیست. اینگیلیس میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
دنبیتسا
دنبیتسا (لهیستانجا: Dębica County) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 776.36 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و پودکارپاتسکیه اوستانیندا یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 2006 نفر ایمیش.
تروبسکا
تروبسکا (چک‌جا: Trubská) بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و مرکزی بوهم اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
روسالیند راسل
روسالیند راسل (اینگیلیسجه: Rosalind Russell) آمریکالی اوْیونچو ۶۹  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۸ نوْوامبر ۱۹۷۶ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
تروبسکا
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Trubská»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
روسالیند راسل
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Rosalind Russell»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
موزکووکا، آلتای دیاری
موزکووکا، آلتای دیاری (Moskovka, Altai Krai Московка) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آلتای دیارینده یئرلشیب.
ویت کلود، میشیقان
ویت کلود، میشیقان (White Cloud, Michigan) آمریکانین میشیقان ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۵٫۱۸  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۴۰۸ نفر دیر. بۇ شهر ۲۶۷ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«White Cloud, Michigan»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:میشیقان ایالتین شهرلری
والاجاناقارام
والاجاناقارام(اینگیلیسجه:Valajanagaram) هیندوستان اؤلکه‌سینین تامیل نادو ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تامیل دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
فرانکلین پارک، نیوجرسی
فرانکلین پارک، نیوجرسی (اینگیلیسجه:Franklin Park, New Jersey ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۳۲۹۵ نفر ایمیش و ۶٫۷۵ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۶ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و نیوجرسی ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
الیس مرتون
الیس مرتون (اینگیلیسجه: Alice Merton) آلمانلی شارکی یازیچی، شارکیچی و موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. الیس مرتون ۱۳ سپتامبر ۱۹۹۳ ‏ تاریخینده فرانکفورت شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
اوهایو ایالتی بیلیم‌یوردو
اوهایو ایالتی بیلیم‌یوردو (Ohio State University, ، جامعة ولاية أوهايو)آمریکانین کولمبوس شهرینده یئرلشن بیر عالی تحصیل موسّسه‌سی. و ۵۰٬۹۷۲ لیسانس و لیسانس‌دان یۆکسک اؤیره‌نجی‌سی واردیر. اوهایو ایالتی بیلیم‌یوردو ۱۸۷۰ -جی میلادی ایلده قۇرولوب. عۆمومی و دؤولتی‌ اؤیره‌تیم قۇرومودیر و بودجه‌‌سینی دؤولت و بؤیوک شیرکت‌لر و خالقدان آلدیغی اعانه‌لرله تامین ائدیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:بیلیم‌یوردلار
Ohio State University
سانجر وانی
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
یئللنجک(اویون)
یئللنجک — آذربایجان دا ان چوخ یازقاباغی (بایرام‌قاباغی) گونلرده، ائلجه ده دیگر واختلاردا، اساساً اوشاق و گنجلراراسیندا، گئنیش شکیلده اوینانیلان قدیم اویونلاریندان بیریدیر.
عومومی معلومات
یئللنجک اویونو نوروز بایرامی گونلرینده، ایلاخیر چرشنبه‌لرده، ائلجه ده یاز، یای و پاییز آیلاریندا آغاج بوداغیندان کندیرله آسیلان یئللنجک. بو مراسیم اویونوندا، اساساً، گنج اوغلان و قیزلار ایشتیراک ائدیرلر. ایشتیراکچیلار بیر-بیر یئللنجه‌یه مینیب یئلله‌نیرلر. دیگر ایشتیراکچیلار ایسه هالای، یاللی مضمونلو اویونلار ایفا ائدیرلر.
یئللنجه‌یه مینیب یئللننلر قاراباغدا "اوجونجاق" ،لنکران بؤلگه‌سینده "کوف" ،"هلاچین" ،باکیدا "قوی هاقوی" ،قوبادا "هاواچاغ" ،شکیده "سولانچیخ" ،"یؤرتمج" ،زنگیلاندا "ساریمچاخ" ،گنجه‌ده "سکمن" و سایره آدلارلا معلومدور.
اویونون قایدالاری
ایشتیراکچیلار بیر-بیر، ایکی-ایکی آغاج بوداغیندان آسیلمیش کندیر یئللنجه‌یه قالخیب یئلله‌نیر، دئییشمه و بایاتی شکلینده موختلیف ماهنی اوخویور، اطرافداکیلار ایسه ال چالیب شنله‌نیر، هالای و یاللی سایاغی رقص ائدیرلر. یئللنجکده یئللنن قیزین آیاقلارینا چوبوقلا آستا-آستا ووروب خورلا اوخویورلار: اؤرپگی چهرایی قیز،
ساچلاری خورمایی قیز،
قاشلاری سورمه‌لی قیز،
آداخلی‌نین آدین دئ.
بورا قوناق گلن قیز،
ها یئللنه-یئللنه
آداخلی‌نین آدین دئ. یئللنجکده‌کی قیزدان تا جاواب آلمایینجا اونو یئللندیریرلر. قیز جاواب وئردیکدن سونرا یئللنجگی ساخلاییب یئره سالیر و بیر باشقاسی یئللنجه‌یه مینیر. اویون ساعاتلارلا داوام ائدیر.
یئنی کالدونیا
بندانگشتی|سول| یئنی کالدونیا اؤلکه‌سی‌نین بایراغی
یئللنجک(اویون)
اتک یازیلار
بؤلمه:آذربایجان خالق اویونلاری
یئنی کالدونیا
بندانگشتی|سول| یئنی کالدونیا نقشه اوستونده یئری یئنی کالدونیا (اینگیلیسجه: New Caledonia) بیر اؤلکه دیر و باشکندی نومئا شهردیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسیندا ۲۶۸٬۷۶۷ نفر دیر. و ۱۸٬۵۷۶ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار.رسمی دیلی فرانسه دیلی دیر.
گؤرونتولر
بؤلمه:فرانسه‌جه دانیشان اؤلکه‌لر
تافتون
تافتان یا دا تافتون — بیر چؤرک نؤوعو'دور.
اتک‌یازی
بؤلمه:چؤرکلر
آغ آمریکالی‌لار
آغ آمریکالی‌لار (اینگیلیسی‌جه: White Americans، فارسجا: آمریکایی سفیدپوست) - بیر قومی گروه بۇ خالق‌دا ان گئنیش یاییلمیش دین مسیحیت دیر.
قایناقلار
بؤلمه:خالقلار
راتاتویی (فیلم)
راتاتویی (Ratatouille, Ratatuy, ) آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینده اینگیلیس دیلینده دۇزلمیش فانتزی کومدی انیمیشن. فیلمین باش روْللارینی ویل آرنت، برایان دنهی، پیتر اوتول، براد قرت، جنین قرافلو، ایان هولم، پتن اسوالت جانلاندیریب. فیلمین موسیقیسین مایکل جاکینو یارادیب.
قایناقلار
بؤلمه:حئیوانلار حاقیندا جیزگی فیلملری بؤلمه:اینگیلیسجه فیلملر
اوتاویو ادمیلسون دا سیلوا مونتیرو
اوتاویو ادمیلسون دا سیلوا مونتیرو (اینگیلیسجه: Otávio Edmilson da Silva Monteiro) (دوْغوم:February 9, 1995 João Pessoa) بیر فوتبالیست. پورتو فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
۱۶۲۳-جو ایلده فرانسه
بۇ مقاله ۱۶۲۳-جو ایلینده فرانسه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۶۲۳-جو ایلده فرانسه بؤلمه:۱۶۲۳-جو ایلده اؤلکه‌لر
کنث هارلن
کنث هارلن (اینگیلیسجه: Kenneth Harlan) آمریکالی اوْیونچو. ۲۶ ژولای ۱۸۹۵ ایلینده آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Kenneth Harlan»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
گؤرونتولر
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
آریل
آریل (Ariel Motor Company) یالنیز ۱۹ ایشچی سی له ایلده ۱۰۰ –دن آز واسیطه ایستحصال ائدن بریتانییانین ان کیچیک اوتوموبیل شیرکتلریندن بیری دیر.
هوقولئی، آلاباما
هوقولئی (اینگیلیسجه: Huguley, Alabama) آمریکانین آلاباما ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۵۴۰ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
نیل دوو
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۰۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۷-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:مئین جومهوریتچیلر بؤلمه:مئین دوغولان یازیچیلار
هکتور، مینه‌سوتا
هکتور، مینه‌سوتا (Hector, Minnesota) آمریکانین مینسوتا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 2.64 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 1151 نفر دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:مینسوتا ایالتین شهرلری
المدیه، الجزاییر
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
هوراس هیلدرت
هوراس هیلدرت (اینگیلیسجه:Horace Hildreth) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۰۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین پاکیستانداکی سفیرلری بؤلمه:قاوردونر، مین دوغوملولار بؤلمه:مئین جومهوریتچیلر
بوراناکی
بوراناکی(اینگیلیسجه:Bhuranaki) هیندوستان اؤلکه‌سینین کارناتاکا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده کانادا دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کلندر، آیووا
}}
کلندر، آیووا (Callender, Iowa) آمریکانین آیووا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۱٫۳۵ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۳۷۶ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۲۷۹٫۲ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. کلندر دنیز سئوییه‌سیندن ۳۵۱ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
سومونتین
سومونتین (ایسپانجا: Somontín) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و آلمریا اوستانینده یئرلشیب. بۇ شهرین مساحتی ۱۹ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمین‌لرینه گؤره ۵۱۵ نفر دیر. ۸۳۰ متر دنیز سویه‌سیندن اۇجالیقی وار.
کلندر، آیووا
قایناق‌لار
بؤلمه:آیووا ایالتین شهرلری
پردنیزولون
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:دواء بؤلمه:Glucocorticoids بؤلمه:Mineralocorticoids بؤلمه:Otologicals بؤلمه:World Health Organization essential medicines بؤلمه:Human drug metabolites بؤلمه:RTT
سومونتین
بؤلمه:ایسپانیا شهرلری
ایلانقۇیروقلار
ایلانقۇیروقلار (Brittle star، ، Yılanyıldızı، Офиуры، Schlangensterne)  دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
قایناقلار
http://www.catalogueoflife.org
گؤرونتولر
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:Ophiuroidea
رانژورووو
رانژورووو (Ranzhurovo Ранжурово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بوریاتیادا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:بوریاتیا کندلری
بلورتسک
بلورتسک (Beloretsk) (Белорецк) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر شهردیر و باشقیرستانده یئرلشیب. ۲۰۱۰-جی ایلین نۆفوس ساییمی اساسیندا ۶۸۸۰۶ نفر دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:روسیه شهرلری
کییوویتس-کولونقا
کییوویتس-کولونقا (لهیستانجا: Kijowiec-Kolonia) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و لوبلین اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Kijowiec-Kolonia»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
یولداش، سنی کیم آپاردی؟(اویون)
یولداش، سنی کیم آپاردی؟ — آذربایجان دا ان چوخ یازقاباغی (بایرام‌قاباغی) گونلرده، ائلجه ده دیگر مؤوسوملرده اساساً اوشاق و گنجلر آراسیندا، گئنیش شکیلده اوینانیلان قدیم اویونلاریندان بیریدیر.
اویونون قورولوشو
اوّلجه دسته‌باشی (اوستا، باشچی، موللا و یا حاکیم) سئچیلیر. دسته‌باشی (اوستا، باشچی، موللا و یا حاکیم) ایکی جور تعیین اولونور: یا اونلاری اویونچولار اؤزلری سئچیرلر، یا دا عومومین راضیلیغی ایله (اویوندا و اوشاقلار آراسیندا موعیّن کئیفیتلری فرقلننلری)، چوخ حاللاردا ایسه (گر اویونچولار بیر-بیرینی تانیمیرلارسا) پوشک یولو ایله سئچیرلر. دسته‌لره بؤلونه‌رک اوینانیلان بو اویونو باشلاماق اۆچون هالای یولو ایله اوشاقلار ایکی دسته‌یه بؤلونورلر.
دسته‌لر سیرا ایله آرد-آردا دوزولورلر. گئریده دوزولموش دسته‌دن بیر اوشاق گلیر، اونلاردان بیری‌نین آرخاسیندان ایره‌لی ایتله‌ییب آپاریر. آپاریلان اوشاق گئری باخمامالی، آنجاق هیمله اونو آپاران اوشاغی تانیمالیدیر.
یولداشلاریندان بیری آپاریلان اوشاغا برکدن دئییر:
اوشاق آپارانی تاپا بیلسه، اونو دا گؤتوروب اؤز یولداشلاری‌نین ایچینه قاییدیر، دسته‌ده بیر نفر آرتیر. یوخ، اوشاق تاپا بیلمه‌سه،آپاران اوشاق اونو گؤتوروب اؤز دسته‌سینه قاییدیر. بو قایدا ایله اویوندا اوشاقلارین هامیسی ایشتیراک ائدیر. هانسی دسته‌‌نین اوشاقلاری‌نین هامیسی او بیری دسته‌یه کئچسه، او دسته اودوزموش اولور.
قایناق
بؤلمه:آذربایجان خالق اویونلاری
شاهین بوشهر فوتبال کولوبو
شاهین بوشهر فوتبال کلوبو ایرانین بیر فوتبول تیمی.
۱۷۳۶-جی ایلده سوئد
بۇ مقاله ۱۷۳۶-جی ایلینده سوئده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۷۳۶-جی ایلده سوئد
جان ارون
جان ارون (John Aaron) آمریکالی بیلیم اینسانی. چالیشدیغی یئرلریندن بیری ناسا‌دیر. اوْ فیزیک ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John Aaron»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
تی. جی. رونئی
'''تی. جی. رونئی''' (اینگیلیسجه: T. J. Rooney) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو. ۱۹۶۴ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۶۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:قاردن سیتی، نیویورک دوغوملولار
چوروم
چوروم تورکیه جۆمهوریتی‌نین بير بؤیوک شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد ۲۱۰٬۸۲۲نفر اهاليسي وارمیش
عبیات
عبیات (فارسجا: عبیات), کندی خوزیستان اوستانی‌نین دشت آزادگان بؤلگه‌سی‌نین، بستان بؤلومو و بستان قصبه‌سی نده یئرلشیب دیر.
چوروم
قایناقلار
توركجه ويكيپديا
عبیات
جوْغرافیایی موْقع
عبیات کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیب دیر.
چوروم
بیرده باخ
بؤلمه:تورکیه شهرلری
عبیات
دیل و دۆشونجه
بۇ کندین اهالیسی فارسجا دانیشیرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:دزفول بؤلگه‌سینین کندلری
بریان آش
قایناقلار
بؤلمه:لانقمیدو، ماساچوست دوغوملولار بؤلمه:ماساچوست دموکراتلاری بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۱۹۶۳-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
بروشانو
بروشانو (ایتالیاجا: Brusciano) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۷ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 16499 نفر ایمیش.
هویکوو
هویکوو (چک‌جا: Hojkov) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۶۵۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۵۸ نفر ایمیش و ویسوچینا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بروشانو
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
هویکوو
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
بروشانو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Brusciano»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
هویکوو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Hojkov»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
بروشانو
قایناق‌لار
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
کریستی سوانسون
کریستی سوانسون (اینگیلیسجه: Kristy Swanson) آمریکالی اوْیونچو ۱۹ دسامبر ۱۹۶۹ ‏ میلادی تاریخینده کالیفورنیا ایالتینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۱۹۸۴–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Kristy Swanson»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار
بربری چؤرگی
بربری، بربری چؤرگی یا دا یاوان چؤرک— بیر چؤرک نؤوعو'دور کی بو چورک اَن قالین یاستی چورکلردن بیریدیر.
اتک‌یازی
بؤلمه:چؤرکلر
قزوین لهجه‌سی (تورکجه)
thumb|250px|قزوینین ائتنیک خریطه‌سی
تورک دیلی‌نین قزوین لهجه‌سی یا دا قزوین تورکجه لهجه‌سی _ آذربایجان تورکجه‌سی نین لهجه‌لریندن و آغیزلاریندان ساییلیر.
بۇ لهجه آذربایجان تورکجه‌سینین اؤزل لهجه‌لریندن بیری ساییلیر کی قزوین شهری‌نین ایچینده و اونا بیتیشیک اولان کندلرده و بیر چوخونلوق اوْلاراق قزوین اوستانی و چئوره‌سینده دانیشیلیر. قزوین لهجه‌‌سی، داها چوخ "زنجان لهجه‌سینه" بنزرلیگی وار.
اتک‌یازی
بؤلمه:تورک تاریخی بؤلمه:تورک دیلی بؤلمه:تورک دیللری بؤلمه:قزوین بؤلمه:قزوین اوستانی
میچورینایسکای، آلتای دیاری
میچورینایسکای، آلتای دیاری (Michurinsky, Altai Krai Мичуринский) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و آلتای دیارینده یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:آلتای دیارین کندلری
ویلیام دوئل
ویلیام دوئل (اینگیلیسجه: William Duell) آمریکالی اوْیونچو. ۳۰ آقوست ۱۹۲۳ ایلینده آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۸  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۲ دسامبر ۲۰۱۱ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
تونقا
بندانگشتی|سول| تونقا اؤلکه‌سی‌نین بایراغی بندانگشتی|سول بندانگشتی|سول| تونقا نقشه اوستونده یئری تونقا (اینگیلیسجه: Tonga) بیر اؤلکه دیر و باشکندی نوکوآلوفا شهردیر. عمومی داخیلی محصولو 763 میلیون دولار دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۰۳٬۰۳۶ نفر دیر. رسمی دیلی اینگیلیس دیلی دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:تونقا بؤلمه:اینگیلیسی‌جه دانیشان اؤلکه‌لر بؤلمه:آدا دؤولت‌لر بؤلمه:بیرلشمیش میلت‌لر اؤیه‌سی اؤلکه‌لر
ویلیام دوئل
قایناق‌لار
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
واندا متروپولیتانو ایستادیومو
واندا متروپولیتانو ایستادیومو (اینگیلیسیجه: Wanda Metropolitano) مادرید شهرینده بیر ایستادیومدور. 1994 ایلینده تاسیس اوْلونوب. اتلتیکو مادرید تیمی ائو اوْیونلارینی بۇ یئرده اوْیناییر. اوْت اؤرتویو طبیعی چمندیر.
قایناقلار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Wanda Metropolitano»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایستادیوملار
اوتر مدیا
اوتر مدیا (اینگیلیسجه: Otter Media) یان قۇرولوش و یا تابعه شیرکت. بۇ شیرکت مدیا ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Otter Media»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
پاژنقو
پاژنقو (لهیستانجا: Parzniew) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و ماسوویان اوستانینده یئرلشیر.
بؤلمه:لهیستان شهرلری
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Parzniew»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
تل آویو
تل آویو (عبرانیجه:תֵּל־אָבִיב-יָפוֹُُُ،عربجه:تل أبيب) ایسراییل‌ده بیر شهر. اورشلیم دن سونرا ایکینجی چوخ نوفوسلو شهردیر.ایسراییل‌ین اورتا غربی و مدیترانه دنیزینین ساحیلینده یئرلشیب.تل آویو ۴۲۶.۱۳۸ نفر نفوسو وار.بؤیوک تل آویو متروپول منطقه‌سی ،قوش دان آدیلا دا تانینیر،۳۴۶۴۰۰۰نوفوسلا ایسراییل‌ین ان بویؤک شهر ییغیناغینی اوْلوشدورور.و اؤلکه‌ده یاشایان لارین ۴۲%سینی ایچینه آلیر.تل آویو ران هولدای رییسی اولان تل آویو-یافو شهردالیغی‌نین نظرینده ایداره اوْلور.چوْخلو اؤلکه‌لرین سفیرلیکلری بو شهرده دیر. تل آویو ۱۹۰۹ ایلینده قدیمی بیر بندر شهری اوْلان یافو اطرافیندا یهودی موهاجیرلر توسوطویلا تشکیل اوْلدو.۱۹۵۰ده ایکی ایل ایسراییل دؤولتی قۇرولاندان سونرا تل آویو شهری و یافو بیر شهردارلیغدا ایدغام اوْلدولار.تل آویوین (آغ شهر)آدیندا بیر منطقه‌سی ۲۰۰۳ ایلینده دونیالیق میراث لیستینده ثبت اوْلدو.
قایناقلار
بؤلمه:ایسراییل
عبدالاله الفضل
عبدالاله الفضل (اینگیلیسجه: Abdulellah Al-Fadhl) (دوْغوم:March 26, 1992 عربیستان) بیر فوتبالیست. الجیل فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:الهلال کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:نجران کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:الجیل کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:۱۹۹۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
قولدن سیتی، میزوری
قولدن سیتی، میزوری (اینگیلیسجه:Golden City, Missouri ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۶۵ نفر ایمیش و ۲٫۶۷ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۲۴ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و میزوری ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Golden City, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
دنیز خیارلاری
دنیز خیارلاری (Sea cucumber، ، Deniz hıyarı، Голотурии، Seegurken)  دسته‌سینه عایید حئیوان نؤعو.
قایناقلار
http://www.catalogueoflife.org
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:Holothuroidea
۱۹۹۸-جی ایلده موناکو
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۹۸-جی ایلده موناکو بؤلمه:۱۹۹۸-جی ایلده اؤلکه‌لر
تکزاس جومهوریتی
تکزاس جومهوریتی (Republic of Texas، ، جمهورية تكساس، République du Texas، Republik Texas، Repubblica del Texas، Республика Техас) قوزئی آمریکادا بیر اسکی دؤولت. تکزاس جومهوریتی 1836 میلادی ایلینده قۇرولدو و 1846 میلادی ایلینده داغیلدی.
قایناقلار
بؤلمه:تاریخی دؤولتلر
آشوری ایران‌لی‌لاری
آشوری ایران‌لی‌لاری (اینگیلیسی‌جه: Iranian Assyrians، عرب‌جه: الآشوريون في إيران، فارسجا: ایرانیان آشوری) - بیر قومی گروه چوْخ‌لاری تهران, اورمیه, سلماس, سنندج دا یاشاییرلار. بۇ اتنیک قومی فارس دیلی ایله دانیشیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:خالقلار
میانی باقو پوریان
میانی باقو پوریان (اینگیلیسجه:Miani Bhagu Purian) هیندوستان اؤلکه‌سینین پنجاب ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده پنجابی دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
سکوشینزکایا
سکوشینزکایا (Sekushinskaya Секушинская) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
ایسکاتسویل، کالیفورنیا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
دانکن مک‌نیکول
دانکن مک‌نیکول (اینگیلیسجه: Duncan McNichol) (دوْغوم:1876 Alexandria) بیر فوتبالیست. Full-back موقعیتینده اوْیناییب.
ترهووه دوشنیکی
ترهووه دوشنیکی (چک‌جا: Trhové Dušníky) بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و مرکزی بوهم اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
دانکن مک‌نیکول
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
ترهووه دوشنیکی
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Trhové Dušníky»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
دونالد بتس
دونالد بتس (اینگیلیسجه: Donald Betts) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو و کانزاس ایالتین سناتور ایدی. ۱۹۷۸ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۷۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار
دیمیتری فیقاس ولایک مایک
دیمیتری فیقاس ولایک مایک (اینگیلیسجه: Dimitri Vegas & Like Mike) آلبوم یاپیمجیسی و موسیقیچی - هاوس موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
قورازالا
قورازالا (اینگیلیسجه:Gurazala) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
۱۳۲۵-جی ایلده ایتالیا
بۇ مقاله ۱۳۲۵-جی ایلینده ایتالیادا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۳۲۵-جی ایلده اؤلکه‌لر
روکسیبولون
روکسیبولون (آیوپاک آدی: (8S,9S,10R,11S,13S,14S,17S)-11,17-dihydroxy-10,13,17-trimethyl-3-oxo-7,8,9,11,12,14,15,16-octahydro-6H-cyclopenta[a]phenanthrene-2-carboxylic acid, Roxibolone) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۳۶۰٫۴۴ دیر.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:دواء
حمر العین
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
کویاشتیر
کویاشتیر (Kuyashtyr Куяштыр) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
مکزیک خلیجی
مکزیک كؤرفزی ، ایسپانیا دیلی:  Golfo de México) — دونیانین ان بؤیۆک کؤرفئزی دیر. اطلس اوقیانوسو نون باتی طرفینده ، آمریکا بیرلشمیش ایالت‌لری نین گونئی طرفینده و مکزیک اؤلکه‌سی‌نین باتی طرفینده و کوبا اؤلکه‌سی‌نین قوزئی طرفینده یئرلشن بیر کورفئزدیر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری نین فلوریدا تگزاس لوئیزیانا میسیسیپی ایالتی آلاباما ایالتلرینه یاپیشیر.  یوکاتان  ایالتی‌نین آراسیندا بیر سو حوضه‌سی. بیضی شکیلده یاکلاشیک 810 مایل(1,500 کیلومتر-930 مایل) انی وار و ساحه سی 1.6 میلیون کؤب متیردیر. سولاری 2500 کوآدریلیون لیتر تخمین ویریلیب.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا کؤرفزلری
ویت، ایلینوی
ویت، ایلینوی (Witt, Illinois) آمریکانین ایلینوی ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۳٫۶۳  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۹۰۳ نفر و اها‌لی سیخلیغی ۲۳۷٫۴۲ اینسان کیلومتر موربّع دیر. بۇ شهر متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Witt, Illinois»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایلینوی ایالتین شهرلری
ریولیویر ایواموتو
ریولیویر ایواموتو (اینگیلیسجه: Ryuolivier Iwamoto)ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و فوروارد موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
جنوبی اوستیا
تاریخی
اوْسئتینلرین اصله‌ن آلانلاردان تؤردیی گومان ائدیلیر. اوْنلار اوْرتا عصرلرده بیزانس ایمپیراتورلوغوین تضییقی آلتیندا خریستیانلاشدیریلیب. موغوللارین ایشغاللاری دؤنه‌مین‌ده اوْسئتینلر تاریخی اوْلاراق یاشادیقلاری دون چایی حؤوزه‌سین‌دن قووولاراق شیمالی قافقازدا مسکونلاش‌دیلار. بوراداکی اوْسئتینلرین بیر حیصّه سی (دیقور اراضی‌سین‌ده) کاباردینلرین تأثیری ایله ایسلام دینینی قبول ائتدیلر. گونئی‌دا یئرلَشن کودار بؤلگه و ایسه بوگون گونئی اوْسئتییا آدلانیر. قوزئی‌دا یئرلَشن ایرون بؤلگه و ایسه حال-حاضیردا شیمالی اوْسئتییا اراضی‌سی‌دیر. قوزئی اوْسئتییا ۱۷۶۷-جی ایلده روسیه نین ترکیبینه قاتیلمیش‌دیر. گورجوستانین نظارتین‌ده اوْلان گونئی اوْسئتییا ایسه ۱۸۰۱-جی ایلده، گورجوستانین روسیه نین ترکیبینه قاتیلدیغی ایلده بیرلشدیریلیب. گورجوستان ۱۹۱۸-جی ایلده موستقیللیینی الده ائتدیک‌دن سوْنرا گونئی اوْسئتییا دا گورجوستانین ترکیبین‌ده قالدی، قوزئی اوْسئتییا ایسه همین واخت تئرئک سووت جومهوریتینین ترکیبین‌ده اوْلدو. گورجو مئنشئویک حکومتی اوْسئتینلری بولشئویکلرله علاقه‌ده اوْلماق‌دا اتهام ائدرک اوْنلاری تعقیب ائدیردیلر. ۱۹۱۸–۱۹۲۰ ایللرده اوْسئتینلر بیر نئچه دفعه گورجوستان‌دان آیریلماق اۆچون عصیانا قالخدیلار. سوْنونجو و ان گۆج‌لو عصیان ۱۹۲۰-جی ایلده باش وئردی، همین واخت گورجوستان اوْسئتینلره قارشی سخینوالییه بؤیوک بیر نظامی اوْردو گؤندردی. گورجولر قددارلیقلا عۆصیانی یاتیردیلار، اوْسئتین قایناق‌لرینین معلوماتینا گؤره بۇ زامان ۵٫۰۰۰ اوْسئتین گورجولر طرفین‌دن اؤلدورولموش، علاوه ۱۳٫۰۰۰ اوْسئتین ایسه آجلیق و نوخوشلوق‌دن دونیاسینی دییشمیش‌دیر. ۱۹۲۱-ایلده قیرمیزی اوْردو گورجوستانی ایشغال ائتدی. بۇندان سوْنرا یارانان گورجوستان سسرین ترکیبین‌ده ۱۹۲۲-جی ایلده گونئی اوْسئتییا موختار ویلایتی یارادیل‌دی. بونونلا دا گورجولرله اوْسئتینلر آراسینداکی کونفلیکته سوْن قویول‌دو. بئله وضعیت ۸۰-جی ایللرین سوْنونا قدر داوام ائتدی. سووت حاکمیّتی دؤورونده گورجولرله اوْسئتینلر بیر-بیریله قارشی‌لیق‌لی آنلاشما و صۆلح شرایطین‌ده یاشامیش، چوْخ‌لو سایدا قاریشیق نیکاحلار میدانا گلمیش‌دیر. اوْسئتینلر اؤز یاشادیقلاری اراضی‌ده اؤز دیللرین‌ده دانیشیر، اوْسئتین دیلین‌ده تحصیل آلیردیلار.
لاکین سووت حاکمیّتینین سوْنون‌دا، ۸۰-جی ایللرین سوْنون‌دان اعتباراً ایکی خالق آراسینداکی دۆشمه‌ن‌چی‌لیک یئنی‌دن قابارماغا باشلادی. گورجولر اوْسئتینلری یاشادیغی اراضیلردن زورلا قووماغا باشلادیلار. بونا جواب اوْلاراق اوْسئتینلر ۱۹۸۸-جی ایلده گونئی اوْسئتییا خالق جبهه‌سینی یارات‌دیلار. ۱۹۸۹-جو ایلده گورجوستان عالی سووتی بۆتون گورجوستان اراسین‌ده گورجو دیلینین یگانه رسمی دیل اوْلدوغونو اعلان ائتدی، ۱۹۹۰-جی ایلده ایسه بۆتون بؤلگه تشکیلاتلاری قانون‌سوز اعلان ائتدی. بۇ اوْسئتینلرین بؤیوک ناراضی‌لیغینا سبب اوْلدو، بونون آردین‌دان ۱۹۹۰-جی ایلین ۲۰ سپتامبرین‌دا گونئی اوْسئتییا دموکراتیک جومهوریتی شوروی داخیلین‌ده موستقیل اعلان اوْلون‌دو. دسامبر آیین‌دا گونئی اوْسئتییادا مجلیس سئچکیلری کئچیریل‌دی. لاکین گورجوستانین میللت‌چی باشکانی زویاد قامساخوردییا (قئید ائدک کی، اوْنون اؤزو میللیتجه گورجو یوخ مقرل اوْلسا دا اؤزو قاتی گورجو میللت‌چی‌سی ایدی) بۇ سئچکیلری قانون‌سوز اعلان ائدرک سخینوالییه قوْشون گؤندریلمه‌سینی امر ائتدی. ۱۹۹۱-جی ایل ژانویهین ۵-ده گورجو اوْردوسوْنون سخینوالییه داخیل اوْلماسی ایله گونئی اوْسئتییا ساواشی باشلادی. گورجولر گونئی اوْسئتییادا بؤیوک داغینتیلار و قیرغینلار تؤرت‌سه ده، روسیه قوْشونلارینین و اوْسئتین کؤنول‌لولرینین کمکی ایله گونئی اوْسئتییا گورجولردن آزاد ائدیل‌دی. مۆحاریبه‌نین داوام ائتدیی بیر واخت‌دا گونئی اوْسئتییانین غربین‌ده ۲۰۰ نفرین اؤلومونه سبب اوْلان گۆج‌لو زلزه‌له باش وئردی. نهایت ۱۹۹۲-جی ایلده گورجوستان آتشکه‌سه راضی‌لیق وئردی. بونا گورجوستانین حربی اوْلاراق مۆحاریبه‌نی اۇدوزماسی یوخ، گورجوستانین اؤز داخیلین‌ده‌کی هرج-مرج‌لیک و روسیه نین تضییقی سبب اوْلموش‌دور. مۆحاریبه نتیجه سینده تخمیناً ۱٫۰۰۰ نفر حیاتینی ایتیردی، ۱۰۰٫۰۰۰ نفر اوْسئتین ایسه گورجولرین نظارتین‌ده‌کی اراضیلری ترک ائدرک شیمالی اوْسئتییایا مسکونلاش‌دیلار. اوْسئتین قاچقینلار همین اراضیلرده اساساً ایستالینین دئپورتاسییالاری زامانی اؤز توْرپاقلارین‌دان قووولموش اینقوشلارین توْرپاقلارین‌دا مسکونلاش‌دیلار کی، بۇ دا یئرلی اینقوشلارلا اوْسئتینلر آراسیندا یئنی قارشی‌دورمایا سبب اوْلدو. بۇندان باشقا ۲۳٫۰۰۰ گورجو گونئی اوْسئتییایا مخصوص اراضیلردن قووول‌دو. همین ایلده‌ن اعتباراً آتت-ین نظارتی آلتیندا سولهمرام‌لی قوه‌لر بؤلگه دا خیدمت ائتمه‌یه باشلادیلار. همین سولهمرام‌لیلارین اکثریتی روس قوْشونلاری ایدی. گورجوستان‌دا میخایل سااکاشوی‌لینین حاکمیّته گلیشین‌دن سوْنرا گورجو-اوْسئتین موناقیشه‌سی یئنی‌دن حربی قارشی‌دورمایا چئوری‌دی. ۲۰۰۴-جو ایلین ژۇئن آیین‌دان ائتیبره‌ن گورجو قوْشونلاری ایله اوْسئتین دؤیوش‌چولری و روس عسگرلری آراسیندا بیر نئچه دؤیوش باش وئردی. گورجولرین آماچ گونئی اوْسئتییادا مؤوجود اوْلان قارا بازارین فعالیّتینه تماماً سوْن قویماق و بۇ یوللا اوْسئتینلری اساس گلیر منبیین‌دن محروم ائتمک ایدی. بیرده باشکند تبی‌لی‌سیده گورجولرین اوْیون‌جاق شکیل‌ده قوردوغو گونئی اوْسئتییا حکومتی فعالیّته باشلادی. آگوست آیینا قدر داوام ائدن و چوْخ‌لو سایدا اینسانین اؤلومونه سبب اوْلان دؤیوشلرده هئچ بیر طرف جدی اۇغور الده ائده بیلمه‌دی. آگوستون ۱۳-ده طرفلر آراسیندا آتشکس ایمضالان‌دی.
اقتصادیاتی
گونئی اوْسئتییانین اقتصادیاتی اساساً کند چیفتلیک (مزرعه)ندان عبارت‌دیر. کئچمیش دؤورده تیکیلمیش فابریکالارین اکثریتی ایشلمیر، ایشلک وضعیت‌ده اوْلان فابریکالار ایسه اؤز گۆجلرینین ۵–۱۰ فایزی حجمین‌ده فعالیّت گؤستریرلر. بۇندان باشقا، ۲۰۰۸-جی ایلده باش وئرمیش مۆحاریبه نتیجه سینده گونئی اوْسئتییا اقتصادیاتینا ۵۰۰ ملن آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دوللاری حجمین‌ده زیان دیمیش‌دیر.
اهالی‌سی
موناقیشه‌نین باشلانماسین‌دان اوّل گونئی اوْسئتییا اهالی‌سینین اۆچده ایکی‌سی اوْسئتین، تخمیناً ۲۵–۳۰٪-i ایسه گورجولر ایدی. اؤلکه اراضی‌سینین شرق حیصّه سین‌ده اساساً گورجولر، مرکز و باتی بؤلگه لاردا ایسه اوْسئتینلر سایجا اۆستونلوک تشکیل ائدیردیلر. قوزئی‌دا یئرلَشن داغ‌لیق اراضیلرده اهالی چوْخ سئی‌رک شکیل‌ده مسکونلاشمیش‌دی. ۲۰۰۲-جی ایلده گورجوستان‌دا کئچیریلمیش اهالینین سیاهییا آلینماسین‌دا گونئی اوْسئتییا ایشتیراک ائتمدیین‌دن اوْنون اهالی‌سینین دقیق سایینی تعیین ائتمک چتین‌دیر. تخمینی دَیَرله‌ن‌دیرمه‌لره گؤره ۲۰۰۷-جی ایلده گونئی اوْسئتییادا ۴۷٫۰۰۰ ائتنیک اوْسئتین و ۱۷٫۵۰۰ ائتنیک گورجو یاشاییردی. لاکین ۲۰۰۸-جی ایلدکی مۆحاریبه‌دن سوْنرا گونئی اوْسئتییانی دئمک اوْلار کی، بۆتون گورجو میللیتین‌دن اوْلان شخصلر ترک ائتدیلر. تخمیناً ۵۰۰ نفر بۇ مۆحاریبه‌ده هلاک اوْلدو. بئله‌لیکله گونئی اوْسئتییانین ۲۰۰۹-جو ایلده اهالی‌سینین سایی ۵۴٫۵۰۰ نفر کیمی ائندی. لاکین روسیه حکومتینین گونئی اوْسئتییایا ۶۰۰ میلیون دوللار اینوئستی‌سییا یاتیرماق لاهییه‌سی و بورانین تهلوکسیزلیینی قوروماق اۆچون ۳٫۷۰۰ نفر عسگردن عبارت دایمی کونتینگئنت گؤندرمه‌سی بعضی اوْسئتین قاچقینلارین گئری قاییتماسینا سبب اوْلموش‌دور. روسیه قایناق‌لری گونئی اوْسئتییا اهالی‌سینین ۸۰٫۰۰۰ نفره کیمی قالخدیغینی دئسه‌لر ده، بۇ رقه‌ملرین شیشیردیلمیش اوْلدوغو دوشونولور.
قایناقلار
بؤلمه:اوروپا اؤلکه‌لری بؤلمه:اؤلکه‌لر بؤلمه:اوستیا بؤلمه:گونئی قافقاز بؤلمه:روس‌جا دانیشان بؤلگه‌لر و اؤلکه‌لر بؤلمه:دنیزه چیخیشی اولمایان اؤلکه‌لر