cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ریکس میلیاریس
ریکس میلیاریس (Eryx miliaris, Песчаный удавчик) خوْردالیلارتیپینه عایید حئیوان نؤعو. خوْردالیلار۵۰۰ میلیون ایل بۇندان اوّل عمله گلیب. خوْردالیلارین قدیملیینه و مۆختلیفلیینه باخمایاراق اوْنلاری بیرلشدیرن عۆمومی‌لیک وار: ۱. اوْنلارین بدنی‌نین اساسینی بۆتؤو و یا بوغوم‌لو بئل سوْتونو تشکیل ائدیر. بۇنا اوْخ ایسکلت و یا خوْردا دا دئییلیر. ۲. بۇ سوْتونون اۆستون‌ده بوْرو فوْرمالی مرکزی اعصاب سیستمی یئرلشیر. ۳. بئل سوْتونونون آلتی ایله هضم بوْروسو اۇزانیر. بۇ بوْرونون اؤن طرفی آغیزلا، آرخا طرفی ایسه آنوس دلیی ایله قۇرتاریر. هضم بوْروسونون اؤن حیصّه سی اۇدلاق آدلانیر. اۇدلاغین یانلاریندا سیرا ایله دۆزولموش قلسمه یاریقلاری وار. بۇ سبب‌دن اۇدلاق هم قئیدالانمادا، هم ده تنفوس‌ده ایشتیراک ائدیر. ۴. هضم بوْروسونون اۇدلاق حیصّه سینین آلتیندا قان-دامار سیستمینین مرکزی اوْلان اۆرک یئرلشیر، خوْردالیلارتیپی‌نین ۴۳ مینه یاخین نؤعو معلوم‌دور.
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی‌پدیا
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:سۆروننلر بؤلمه:خوْردالیلار
کریژانوویتسه (ویشکوف)
کریژانوویتسه (ویشکوف) (چک‌جا: Křižanovice (Vyškov District)) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۰۹ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۷۶۸ نفر ایمیش و گونئی موراویا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Křižanovice (Vyškov District)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
سیورک
سیورک تورکیه جمهوریتی نين  بير بؤيوك شهری دير. بو شهرين ۲۰۰۹ -نجی ايلده ۱۰۲٬۸۵۶نفر اهاليسی وارمیش
پول ویقای
پول ویقای (Paul Vigay) بریتانیالی بیلیم اینسانی. ۲۴ اوْکتوبر ۱۹۶۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۴۴  ایل عومر ائله‌ییب و ۲۰ فوریه ۲۰۰۹ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
سیورک
قايناق
توركجه ويكيپديا
المر، مینه‌سوتا
المر، مینه‌سوتا (اینگیلیسجه:Elmer, Minnesota ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۰ نفر ایمیش و مینسوتا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Elmer, Minnesota»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
۱۵۶۲-جی ایلده فرانسه
بۇ مقاله ۱۵۶۲-جی ایلینده فرانسه‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۱۵۶۲-جی ایلده فرانسه بؤلمه:۱۵۶۲-جی ایلده اؤلکه‌لر
سیورک
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی
بؤلمه:تورکیه شهرلری
لزنیکووو
لزنیکووو (Lesnikovo Лесниково) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و ولادیمیر اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
پول ویقای
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Paul Vigay»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
دان دانیل (سیاستچی)
دان دانیل (اینگیلیسجه: Dan Daniel ) آمریکالی ایش آدامی و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۹۱۴ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۸۸ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
پول ویقای
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
دان دانیل (سیاستچی)
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۱۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۸-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
آستاوکسانتین
آستاوکسانتین (Astaxanthin, Астаксантин) بیر اورقانیک بیلشیک. قیٛرمیزی، تۇز و برک جیسم حالتینده تاپیلار.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Astaxanthin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:شیمی
نوربرت ادر
نوربرت ادر (اینگیلیسجه: Norbert Eder) (دوْغوم:November 7, 1955 باتی آلمان) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. آلمان میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
آدام کلایتون پوول ایو
آدام کلایتون پوول ایو (اینگیلیسجه: Adam Clayton Powell IV) آمریکا-آفریقالی و سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو. هاوارد بیلیم یوردا تحصیل ائله‌ییب. ۱۹۶۲ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۶۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:سان خوآن دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
توماستون، ایندیانا
توماستون (اینگیلیسجه: Thomaston, Indiana) آمریکانین ایندیانا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
اوفلاقا
اوفلاقا (ایتالیاجا: Offlaga) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۴۳۰۰ نفر ایمیش. و لومباردیا اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Offlaga»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
زوک (باتی صحرا)
زوک (باتی صحرا) (اینگیلیسیجه: Zug, Western Sahara) باتی صحرا اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
آکیولووو
آکیولووو (Akyulovo Акъюлово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
آليسيا الر
آليسيا الر (Alicia Eler) آمریکالی یازیچی - اوْ، اثرلرینی اینگیلیس دیلینده یازیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Alicia Eler»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:آمریکا یازیچیلاری
۱۹۴۴-جو ایلده بریتانیا
بۇ مقاله ۱۹۴۴-جو ایلینده بریتانیادا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
نوووزولداتکا
نوووزولداتکا (Novosoldatka Новосолдатка) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و بیلقاراد اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:بیلقاراد کندلری
چاوک (هیندوستان)
چاوک (هیندوستان) (اینگیلیسجه:Chauke) هیندوستان اؤلکه‌سینین پنجاب ایالتینده بیر شهر دیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
اریکا اندرسون
اریکا اندرسون (اینگیلیسجه: Erika Anderson) آمریکالی مانکن و اوْیونچو 1988–۲۰۰۰ ایللر آراسیندا سینما ساحه‌سینده چالیشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Erika Anderson»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
جو کینن (فوتبالیست)
جو کینن (فوتبالیست) (اینگیلیسجه: Joe Keenan (footballer)) (دوْغوم:October 14, 1982 ساوت‌همپتون) بیر فوتبالیست. هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:چلسی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:برنتفورد کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ایکینجی ویلهم کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ملبورن ویکتوری کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:هیبرنین کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ادلاید یونایتد کولوبونون اویونچولاری
تيكوبلانين
تيكوبلانين (آیوپاک آدی: Ristomycin A 34-O-[2-(acetylamino)-2-deoxy-.beta.-D-glucopyranosyl]-22,31-dichloro-7-demethyl-64-O-demethyl-19-deoxy-56-O-[2-deoxy-2-[(8-methyl-1-oxononyl)amino]-.beta.-D-glucopyranosyl]-42-O-.alpha.-D-mannopyranosyl-, Teicoplanin, تيكوبلانين، ) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۱۵۶۴٫۳ - ۱۹۰۷٫۷ دیر. نیمه عمر یا یاریلانما سۆرعتی ۷۰- ۱۰۰ ساعات زامان آپاریر. تيكوبلانين آنتی‌بیوتیک‌ اۆچون ایستیفاده اوْلونور.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:دواء
کراس‌تیمبرز، میزوری
کراس‌تیمبرز، میزوری (اینگیلیسجه:Cross Timbers, Missouri ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۱۶ نفر ایمیش و ۱٫۱۷ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳۱۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و میزوری ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cross Timbers, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
رودریقو سزار کاسترو کابرال
رودریقو سزار کاسترو کابرال (اینگیلیسجه: Rodrigo César Castro Cabral) (دوْغوم:February 5, 1982 Guarapuava) بیر فوتبالیست. برزیل میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
آرتور بارکر
آرتور بارکر ، (دوغوم: ۴ ژوئن ۱۸۹۹ - اؤلوم: ۱۳ ژانویه ۱۹۳۹) بیر آمریکالی موجرم و بانک اوْغروسو ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکالی بانک اوغرولاری
جیمز لاورنس اور
جیمز لاورنس اور (اینگیلیسجه:James Lawrence Orr) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو. ویرجینیا بیلیم‌یوردو دا درس اوْخویوب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۷۳-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین روسیه‌ده‌کی سفیرلری بؤلمه:گونئی کارولینا دموکراتلاری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین شورویده‌کی سفیرلری
قمینا ایوژا
قمینا ایوژا (لهیستانجا: Gmina Iłża) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 255.82 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و ماسوویان اوستانیندا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Iłża»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
روش، کنتاکی
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ایستانبری، ویسکانسین
ایستانبری (اینگیلیسجه: Stanberry, Wisconsin) آمریکانین ویسکانسین ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
بنی هیل
بنی هیل (اینگیلیسجه: Benny Hill) بریتانیالی اوْیونچو. ۶۸  ایل عؤمر ائله‌ییب و ۲۰ آوریل ۱۹۹۲ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Benny Hill»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:بریتانیالی کیشی اویونچولار
چایلی (شمکیر)
چایلی (شمکیر) (تورکجه: Çaylı, Shamkir) آذربایجان جومهوریتینین شمکیر رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
لی ادی
لی ادی (اینگیلیسجه: Lee Addy) (دوْغوم:July 7, 1990 Accra) بیر فوتبالیست. غنا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب. فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۰ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۹۰-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۰۱۰ آفریقا میلتلر کاپی اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۰ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۲ آفریقا میلتلر کاپی اویونچولاری بؤلمه:دالیان ییفانق کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ستاره سرخ بلقراد کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:دینامو زاقرب کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:لوکوموتیو زاقرب کولوبونون اویونچولاری
فلورال سیتی، فلوریدا
فلورال سیتی، فلوریدا (اینگیلیسجه:Floral City, Florida ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۵۲۱۶ نفر ایمیش و ۶۴٫۵ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۱۹ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و فلوریدا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Floral City, Florida»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
قاری جورج (سیاستچی)
قاری جورج (اینگیلیسجه: Gary George ) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو.
قایناقلار
بؤلمه:نیوبرق، اورقن دوغوملولار بؤلمه:اورقن دوغوملو اکینچیلر بؤلمه:اورقن جومهوریتچیلر بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
سیلو (هیندوستان)
سیلو (هیندوستان)(اینگیلیسجه:Seeloo) هیندوستان اؤلکه‌سینده بیر کند دیر.
داوید فرئیسر-هیدالقو
داوید فرئیسر-هیدالقو (اینگیلیسجه:David Fraser-Hidalgo) آمریکالی سیاستچی و دموکرات حزبینین عوضوو.
سیلو (هیندوستان)
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
داوید فرئیسر-هیدالقو
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۶۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:مریلند دموکراتلاری بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
خانپور خورد
خانپور خورد (اینگیلیسجه:Khanpur Khurd) هیندوستان اؤلکه‌سینین هاریانا ایالتینده بیر کند دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۲۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده هیندی دیل و هریانوی دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
ریکس سومالیکوس
ریکس سومالیکوس (Eryx somalicus, دساس صومالی) خوْردالیلارتیپینه عایید حئیوان نؤعو. خوْردالیلار۵۰۰ میلیون ایل بۇندان اوّل عمله گلیب. خوْردالیلارین قدیملیینه و مۆختلیفلیینه باخمایاراق اوْنلاری بیرلشدیرن عۆمومی‌لیک وار: ۱. اوْنلارین بدنی‌نین اساسینی بۆتؤو و یا بوغوم‌لو بئل سوْتونو تشکیل ائدیر. بۇنا اوْخ ایسکلت و یا خوْردا دا دئییلیر. ۲. بۇ سوْتونون اۆستون‌ده بوْرو فوْرمالی مرکزی اعصاب سیستمی یئرلشیر. ۳. بئل سوْتونونون آلتی ایله هضم بوْروسو اۇزانیر. بۇ بوْرونون اؤن طرفی آغیزلا، آرخا طرفی ایسه آنوس دلیی ایله قۇرتاریر. هضم بوْروسونون اؤن حیصّه سی اۇدلاق آدلانیر. اۇدلاغین یانلاریندا سیرا ایله دۆزولموش قلسمه یاریقلاری وار. بۇ سبب‌دن اۇدلاق هم قئیدالانمادا، هم ده تنفوس‌ده ایشتیراک ائدیر. ۴. هضم بوْروسونون اۇدلاق حیصّه سینین آلتیندا قان-دامار سیستمینین مرکزی اوْلان اۆرک یئرلشیر، خوْردالیلارتیپی‌نین ۴۳ مینه یاخین نؤعو معلوم‌دور.
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی‌پدیا
کتلین هانا
کتلین هانا (اینگیلیسجه: Kathleen Hanna) آمریکالی شارکی یازیچی و موسیقیچی - ایندی راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. کتلین هانا ۱۲ نوْوامبر ۱۹۶۸ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
ریکس سومالیکوس
قایناقلار
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:سۆروننلر بؤلمه:خوْردالیلار
کتلین هانا
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
مک نیل (آرکانزاس)
مک نیل (آرکانزاس) (McNeil, Arkansas) آمریکانین آرکانزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 4.31 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 516 نفر و اها‌لی سیخلیغی 141.71 اینسان  کیلومتر موربّع دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:آرکانزاس ایالتین شهرلری
سووچتسه
سووچتسه (لهیستانجا: Sowczyce) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و اوپوله اوستانینده یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sowczyce»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
زابرزی-رتشیتسه
زابرزی-رتشیتسه (چک‌جا: Zábřezí-Řečice) بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و هرادتس کرالووه اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:چک شهرلری
بتانی بیچ، دلاویر
بتانی بیچ (اینگیلیسجه: Bethany Beach, Delaware) آمریکانین دلاویر ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۲۲۲ نفر ایدی.
موره‌لو
موره‌لو (ایتالیاجا: Murello) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۹۶۱ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۲۶۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و پیمونت اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
کارل قوت جنسکی
کارل قوت جنسکی (Karl Guthe Jansky) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۲۲ اوْکتوبر ۱۹۰۵ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۴۴  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۴ فوریه ۱۹۵۰ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Karl Guthe Jansky»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
اریک مایر
اریک مایر (اینگیلیسجه: Erik Meijer (footballer)) هولندلی فوتبال اوْیونچوسو. هولند میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و فوروارد موقعیتینده اوْیناییب.
رالف ماسولو
رالف ماسولو (اینگیلیسجه:Ralph Massullo) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. باتی ویرجینیا بیلیم‌یوردو دا درس اوْخویوب.
اریک مایر
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
برلین جدید، ویسکانسین
برلین جدید، ویسکانسین (New Berlin, Wisconsin) آمریکانین ویسکانسین ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۹۵٫۴۹  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۳۹۵۸۴ نفر و اها‌لی سیخلیغی ۴۱۹٫۴ اینسان کیلومتر موربّع دیر. بۇ شهر ۲۸۱ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«New Berlin, Wisconsin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ویسکانسین ایالتین شهرلری
مرتاف، آیداهو
مرتاف، آیداهو (Murtaugh, Idaho) آمریکانین آیداهو ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۰٫۳۱ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۱۵ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۳۷۰ اینسان  کیلومتر موربّع دیر.
قایناق‌لار
بؤلمه:آیداهو ایالتین شهرلری
شوتا ساکاکی
شوتا ساکاکی (اینگیلیسجه: Shota Sakaki) ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و فوروارد موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
عباس‌آباد فخرایی
عباس ابادفخرایی (فارسجا: عباس ابادفخرایی), کندی خوزیستان اوستانی‌نین دزفول بؤلگه‌سی‌نین، مرکزئ بؤلومو و قبله ائ قصبه‌سی نده یئرلشیب دیر.
جوْغرافیایی موْقع
عباس ابادفخرایی کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیب دیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۴۰۳ نفر اهالیسی و ۸۹ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۲۱۱ نفری کیشی و ۱۹۲ نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن ۳۲۶ نفری ساوادلی و ۴۲ نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ کندین اهالیسی فارسجا دانیشیرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:دزفول بؤلگه‌سی‌نین یاشاییش یئرلری
ابراهیم ابرقویی
ابراهیم ابرقویی (اینگیلیسجه: Ebrahim Abarghouei) (دوْغوم:March 6, 1985 شیراز) بیر فوتبالیست. مس کیرمان فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:شهرداری تبریز کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:ایران فوتبولچیلاری بؤلمه:فجر شهید سپاسی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:خلیج فارس لیگینین اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار
رأس بوجادور
{{Infobox settlement
رأس بوجادور (اینگیلیسیجه: Cape Bojador) باتی صحرا اؤلکه‌سینین شهرلریندن بیریدیر.
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
ایستوا بخارست فوتبال کولوبو
ایستوا بخارست فوتبال کولوبو (اینگیلیسی‌جه: FC Steaua București) بیر فوتبال کولوبودور. Liga I دَسته‌سینده موسابیقه آپاریر. اوْیونلارینی دا ۵۵٬۶۳۴ نفرلیک میللی رومانی ایستادیومدا اوْیناییر.بو کولوب ۱ سری ۱۹۸۶ ایلینده اوروپا قهرمانلار لیگی ‌نده قهرمان و ۱ سری ۱۹۸۹ ایلینده ناییب قهرمان اولوب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال کولوبلاری
باریاواس
باریاواس(اینگیلیسجه:Bariawas) هیندوستان اؤلکه‌سینده بیر کند دیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
چمودانووو
چمودانووو (Chemodanovo Чемоданово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و وولوقدا اوبلاستیندا یئرلشیب.
قایناقلار
بؤلمه:وولوقدا کندلری
بابیل تمدونو
بابیل  بین النهرینده یئرلَشن بیر قدیمی تمدونیدی.
قایناق
https://en.wikipedia.org/wiki/Babylonia یوخلاما 2017 آوریل
گؤرونتولر
بؤلمه:عیراق بؤلمه:تاریخ
رالف اس. لوچر
'''رالف اس. لوچر''' (اینگیلیسجه: Ralph S. Locher) آمریکالی سیاستچی ، دموکرات حزبینین عوضوو ایدی. ۱۹۱۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۲۰۰۴ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۱۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۰۴-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:بک‌وود، اوهایو دوغوملولار
آسپیرینات پاخیر
آسپیرینات پاخیر (Copper aspirinate, أسبيرينات النحاس) بیر شیمیایی ماده. کریستال و برک جیسم حالتینده تاپیلار. آسپیرینات پاخیر پاخیر بیلشیک‌لری گروه یا قروپوندا یئرلشیر. اریمه نوْقطه‌سی ۲۴۸ دن 255 C دیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Copper aspirinate»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
هانا موری
هانا موری (اینگیلیسجه: Hannah Murray) بریتانیالی اوْیونچو
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Hannah Murray»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:بریتانیالی قادین اویونچولار
فرانسیس مینیو
فرانسیس مینیو (اینگیلیسجه: Francis Meynieu)فرانسه‌لی فوتبال اوْیونچوسو. فرانسه میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
نالاولی
نالاولی(اینگیلیسجه:Nallavelly) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
چؤوکان
چؤوکان، بعضاً چوگان — آت ایله اوْینانیلان ایدمان تاخیم اوْیونو و چاغداش پولو اوْیونونون بیر نوعو. اوْیونون ماهیتی اوْندان عبارت‌دیر کی، ایشتیراک‌چیلار ایکی دسته‌یه آیریلیر و ایکی طرف‌ده قویولان دیرکلردن عبارت رقیب قاپیلاریندان توْپو کئچیرمک طلب اوْلونوردو.
"قاراباغ آتی ایله اوْینانیلان چؤوکان اوْیونو" ۲۰۱۳ (میلادی)-جو ایلده یونسکو-نون غیری-مادی مدنی ارثین لیستینه داخیل ائدیلمیشدیر.
اتیمولوژی(دیلین کؤکلرینی آراشدیرما بیلیم)
«چؤوکان» سؤزو بعضی آذربایجان قایناق‌لرینده «آغاججیق» کیمی ایشلدیلمیش‌دیر. بۇ دا آغاج‌دان حاضیرلانمیش، چؤوکان آدلاندیریلان آلت‌دیر. چؤوکان اوْیون‌چولار آت بلینده بۇ آلتین کمکی ایله اوْیناییرلار. رسّام الچین موختار الخان «ال-اوْبا اوْیونو، خالق تاماشاسی» کیتابیندا یازیر:
پروْفسور کامران ایمانووون سؤزلرینه گؤره، چاغداش آذربایجان دیلینده «چؤوکان» لوغتی «چووقان» کیمی ده سَس‌لنیر و «آذربایجان دیلی‌نین ایضاح‌لی لوغت»لرینده بۇ سؤزون معناسی «آت اۆستون‌ده اۇجو اَیری چوماقلا توْپ-توْپ اوْیونو» کیمی تصویر ائدیلیر.
تاریخی
تاخیم اوْیون نؤعو اوْلان چؤوکان یاریشلاری چاغمیزین بیرینجی مین‌ایل‌لییی‌نین اوْرتالاریندا فوْرمالاشمیش، یوزایللر عرضینده آذربایجان جومهوریتینده، اورتا آسیادا، ایراندا، تورکیه ده، عراقدا و قوْنشو اؤلکه‌لرده مشهور اوْلموش‌دور. چؤوکان یاریشلارینین آذربایجان‌دا چوْخ قدیم‌دن مشهور اوْلدوغو حقایقلارلا تصدیق‌لنیر. اؤرنقالادا آپاریلمیش آرخئولوژی(باستان شیناسلیق) قازینتیلار زامانی تاپیلان شیرلی قاب اۆزرینده چؤوکان اوْیونون تصویر ادیلدیی رسم بۇ اوْیونون 9 یوز ایلده بیلقان شهرینده یاییلدیغینی ایانی ثبوت ائدیر.
قاراباغ خان‌لیغی دؤورونده چؤوکان اوْیونلارینا ماراق داها دا آرتیب، شوشاده‌کی جیدیر دۆزونده، خان‌کندی و خوجالی آراسینداکی اراضی‌ده، آغدامدا جیدیر یاریشلاری، مۆختلیف آت اوستو اوْیونلار، اوْ جمله‌دن چؤوکان یاریشلاری کئچیریلیب.
۱۹۵۰-جی ایللرده باشدا چؤوکان اوْلماقلا بیر سیرا آذربایجان میلّی آت اوستو اوْیونلاری برپا ائدیلدی. بۇ ساحه‌نین آراشدیرما‌چی‌سی فیکرت حسینوو تاریخی سندلر و فولکلور ماده لری اساسیندا اوْیون قایدالارینی حاضیرلایاراق کیتابچا شکلینده چاپ ائتدیردی. ۱۹۶۰ (میلادی)-جی ایلین مئی آیین‌دا ایلک دفعه اوْلاراق آذربایجانین غرب بؤلگه‌سینین بیر نئچه کند تاخیمی آراسیندا چؤوکان یاریشی کئچیریلدی. چؤوکان موسکودا کئچیری‌له‌جک یاریشلاردا ایشتیراک ائتمک حۆقوقو قازاندی.
۲۰۰۶ (میلادی)-جی ایلدن شکی رایونونون داشوز کندینده یئرلشن جومهوریتی آتچی‌لیق توریزم مرکزینین شکی فیلیالیندا چؤوکان اۆزره "باشکان کوبوکو" کئچیریلیر. ۲۰۱۶ (میلادی)-جی ایلده باشکان کوبوکو اۇغروندا آذربایجان‌دان ۲۲ شهر و رایونون‌دان ۲۴ تاخیم ایشتیراک ائتمیشدیر.
اوْیونون قایدالاری
آذربایجانین قاراباغ بؤلگه‌سینده فوْرمالاشمیش قاراباغ آتلاری چؤوکان اوْیونو اۆچون ان ایده‌آل آتلار حساب ائدیلیر.
مئیدانچا
اوْیونلار اۇزون‌لوغو ۹۰-۲۵۰، اَنی ۶۰-۱۲۰ متردک اوْلان مئیدانچادا کئچیریلیر.
توْپ
بۇ اوْیون‌دا ایستیفاده ائدیلن توْپ گیرده و ۳۸-۴۱ سانتی متر آراسیندا اوْلور.
اساس قایدالار و عۆمومی آنلاییش
اوْیونون ماهیتی اوْندان عبارت‌دیر کی، ایشتیراک‌چیلار ایکی دسته‌یه آیریلیر و ایکی طرف‌ده قویولان دیرکلردن عبارت رقیب قاپیلاریندان توْپو کئچیرمک طلب اوْلونوردو. اوْیون‌دا ایشتیراک ائدن هر تاخیمین ترکیبی ۷ نفردن عبارت‌دیر. آتلارین سایی ۶ اوْلمالی‌دیر. اوْیون ایکی قیسمتلی اوْلماقلا ۳۰ دقیقه داوام ائدیر. ۱۰ دقیقه فاصیله اوْلور.
۱۸۹۷-جی ایلده ایرلند
بۇ مقاله ۱۸۹۷-جی ایلینده ایرلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
چؤوکان
خاللارین حسابلانما سیستمی
قاپی چَرچیوه‌سیندن جریمه مئیدانچاسینا داخیل اوْلوب توْپو قاپییا وۇرماق حسابا آلینمیر.
شارکوی
شارکوی تورکیه جۆمهوریتی‌نین بير بؤیوک شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد ۱۶٬۷۱۹نفر اهاليسي وارمیش.
چؤوکان
اوْیون‌چولار
سئچیلمک اۆچون بیر دسته‌نین عضولری موطلق اوْ بیری دستنینکین‌دن فرقلی گئییم‌ده اوْیونا قاتیلیرلار. چؤوکانین اؤزل‌لییی اوْندان عبارت‌دیر کی، یاش حدی طلب اوْلونمور. فیزیکی جهت‌دن ساغلام اوْلان شخص هر واخت چؤوکان‌له مشغول اوْلا بیلر. اوْیونچونون اؤزل گئییم فوْرماسینا پاپاق، چوخا، آت مینمک اۆچون ژن شالوار، یونگول بوغازلی چکمه داخیلدیر. اوْیون‌چولار عئینی فوْرمادان، عئینی اۇزونلوق‌دا اوْلان چوماق‌دان ایستیفاده ائدیرلر. اوْیون‌چو گئییم قایدالارینا عمل ائتمه یَن ‌ده، کوبودلوق ائدن‌ده مئیدان‌دان بیردفه‌لیک و یا ۲ دقیقه‌لیک قووولا بیلر.
ادبیات‌دا
آذربایجان ادبیاتیندا چؤوکانین ایزلَرینه چوْخ راست گلینیر. "دده قورقود کیتابی" بویلاریندا، بیرینجی شاه طهماسبین «کوه و چؤوکان» و گنجه‌لی نیظامینین «خوسروو و شیرین» اثرینده چؤوکان‌دن بحث ائدیلیر.
تصویری اینجه صنعت‌ده
چؤوکان اوْرتا عصرلره عایید مینیاتورلرده ده تصویر ائدیلیب.
گورونتولر
بؤلمه:ایدمان بؤلمه:آذربایجان خالق اویونلاری
شارکوی
قايناق
توركجه ويكيپديا
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی
تورکیه
بؤلمه:تورکیه شهرلری
اوست-تاباسکا
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
ایستار کاو، ویرجینیا
ایستار کاو (اینگیلیسجه: Star Cave, Virginia) آمریکانین ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر یاشاییش منطقه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
ویلهلم لوونتال
ویلهلم لوونتال (Wilhelm Loewenthal) بیلیم اینسان. ۱۵ فوریه ۱۸۵۰ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۴۴  ایل عومر ائله‌ییب و ۲۲ آوریل ۱۸۹۴ میلادی تاریخینده وفات ائدیب.
۱۸۹۷-جی ایلده ایرلند
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۹۷-جی ایلده ایرلند بؤلمه:۱۸۹۷-جی ایلده اؤلکه‌لر بؤلمه:۱۸۹۷-جی ایلده بؤیوک بریتانیا
ویلهلم لوونتال
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Wilhelm Loewenthal»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:عالیم
آکئینیوو
آکئینیوو (Akaneyevo Аканеево) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
تیخ‌لی
تیخ‌لی (تورکجه: Tıxlı) آذربایجان جومهوریتینین خیزی رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا  ۵۴۶ نفر ایمیش.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
ریکس وهیتاکری
ریکس وهیتاکری (Eryx whitakeri) خوْردالیلارتیپینه عایید حئیوان نؤعو. خوْردالیلار۵۰۰ میلیون ایل بۇندان اوّل عمله گلیب. خوْردالیلارین قدیملیینه و مۆختلیفلیینه باخمایاراق اوْنلاری بیرلشدیرن عۆمومی‌لیک وار: ۱. اوْنلارین بدنی‌نین اساسینی بۆتؤو و یا بوغوم‌لو بئل سوْتونو تشکیل ائدیر. بۇنا اوْخ ایسکلت و یا خوْردا دا دئییلیر. ۲. بۇ سوْتونون اۆستون‌ده بوْرو فوْرمالی مرکزی اعصاب سیستمی یئرلشیر. ۳. بئل سوْتونونون آلتی ایله هضم بوْروسو اۇزانیر. بۇ بوْرونون اؤن طرفی آغیزلا، آرخا طرفی ایسه آنوس دلیی ایله قۇرتاریر. هضم بوْروسونون اؤن حیصّه سی اۇدلاق آدلانیر. اۇدلاغین یانلاریندا سیرا ایله دۆزولموش قلسمه یاریقلاری وار. بۇ سبب‌دن اۇدلاق هم قئیدالانمادا، هم ده تنفوس‌ده ایشتیراک ائدیر. ۴. هضم بوْروسونون اۇدلاق حیصّه سینین آلتیندا قان-دامار سیستمینین مرکزی اوْلان اۆرک یئرلشیر، خوْردالیلارتیپی‌نین ۴۳ مینه یاخین نؤعو معلوم‌دور.
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی‌پدیا
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:سۆروننلر بؤلمه:خوْردالیلار
یراتیواریپالی
یراتیواریپالی(اینگیلیسجه:Yerrathivaripalli) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کندین اۆز اؤلچومو ۲ کیلومتر موربّع دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۶۹۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
پرسپام مدورا یونایتد
پرسپام مدورا یونایتد (اینگیلیسی‌جه: Persepam Madura Utama) بیر فوتبال کولوبودور. Liga 3 دَسته‌سینده موسابیقه آپاریر.
قایناقلار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Persepam Madura Utama»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:فوتبال کولوبلاری
قمینا ایوووو-اوسادا
قمینا ایوووو-اوسادا (لهیستانجا: Gmina Iłowo-Osada) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 103.8 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و وارمی-ماسوری اوستانیندا یئرلشیر.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Iłowo-Osada»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قلن بالارد
قلن بالارد (اینگیلیسجه: Glen Ballard) آمریکالی آلبوم یاپیمجیسی، شارکی یازیچی و موسیقیچی - پاپ، چاغداش آراندبی و راک موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. قلن بالارد ۱ مئی ۱۹۵۳ ‏ تاریخینده نچیز، میسیسیپی شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قمینا ایوووو-اوسادا
قایناق‌لار
بؤلمه:لهیستان شهرلری
سیچانلار و اینسانلار
سیچانلار و اینسانلار (اینگیلیسجه: Of Mice and Men) نوبل ادبیات اؤدولو صاحیبی یازار جان ایشتاین بک طرفیندن یازیلمیش بیر روماندیر. ایلک دفعه 1937-جی ایلده نشر اوْلونان اثر، ایکی سییاه فئرما ایشچیسی اوْلان جوْرج میلتوْن (George Milton) و لنین ایسمال(Lennie Small)ین بؤیوک بؤحران زامانی کالیفوْرنیادا یاشادیقلاری تراژیک حادیثه‌لری ایضاح ائدیر.
قلن بالارد
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
سیچانلار و اینسانلار
1920-جی ایللرده اؤزو ده ائوسیز گزینتیچی بیر چیفلیک ایشچیسی اوْلان ایستئین بئکین اؤز تجروبه‌لرینه اساسلانان رومانی‌نین باشلیغی، روْبئرت بۇرنسون (Robert Burns) To a Mouse (بیر سیچان) آدلی شعریندن آلینمیشدیر. اسکاتز (Scots) دیلینده یازیلان شعرین تئز-تئز آلینتیلانان ایکی سطری بئله‌دیر: "تThe best laid schemes o' mice an' men/Gang aft agley (ان یاخشی پلانلاری سیچانلارین و اینسانلارین / تئلئویزیا ترس گئدر").
آبش-دا اوْرتا تحصیلده اوْخونماسی گرکلی کیتابلاردان بیری اوْلان سیچانلار و اینسانلار، کاراکترلری‌نین تجاووزکار و خئیلی دیلی سببیله تئز-تئز سانسورا هدف اوْلموش، بۇنا گؤره ده آمریکان لایبراری آسسوْسیئیشین (American Library Association) طرفیندن 21. عصرین ان چوْخ سوْرغولانان کیتابلاری آراسیندا گؤستریلمیشدیر.
موضوع
عاغیللی بیر آدام اوْلان جوْرج میلتوْن ایله آدییلا تضاد مئیدانا گتیره‌جک شکیلده ایری و چوْخ گۆجلو آمّا عاغیلی تارازلیغی خاراب اوْلان لنی ایسمال، بؤیوک بؤحران زامانی فئرمادان کنده گزرک ایش آختاران قاچقین توْرپاق ایشچیلریندن ایکیسیدیر. کالیفوْرنیاداکی سالیناس وادیسینده، سوْلداد یاخینلاریندا بیر فئرمادا ایش تاپارلار و پۇل یێغماق اۆچون ایشه باشلاییرلار. اؤزلری اۆچون بیر پارچا توْرپاق الده ائدیب اوْرایا یئرلشمه‌یه داییر اوْرتاق بیر خیاللاری واردیر. لنی بۇ خیالی جوْرجا دفعه‌لرله آنلاتدیریر و ان چوْخدا بسله‌ییب اوْخشایابیله‌جگی یۇمشاق تاوشانلارلا علاقه‌دار قیسیمینی سئور. جوْرج دا لنیه‌نین بۇ واسواسچیلیغی، اوْنو قوْروماق اۆچون، باشینی بلایا سوْخارسا دوْوشانلارا باخماسینا ایجازه وئرمه‌یه‌جه‌گینی سؤیله‌یه‌رک ایستیفاده ائدیردی. ایکیلی، داها اول چالیشماقدا اوْلدوقلاری ویید-ده‌کی فئرمادان، لنی‌نین یۇمشاق شئیلره توْخونما واسواسچیلیغی بیر گنج قادی‌نین پالتارینی اوْخشاماسی‌نین تجاووز جهدی اوْلاراق گؤرولمه‌سی سببییله قاچمیشلار.
یئنی فئرمادا، ایکیلی‌نین خیالی گئرچک اوْلماغا داها دا یاخینلاشار. یاشلی و بیر الینی فئرمادا ایتیرمیش بیر ایشچی اوْلان کاندی (Candy)، ایکیلیکله پۇلونو بیرلشدیرمه‌یی و بئله‌جه آی سوْنوندا خیاللارینداکی جۆتلویو ساتین آلماغی تکلیف ائدیر. آنجاق بۇ خیال، فئرما صاحیبی‌نین اوْغلو اوْلان جۇرلئی‌نین گنج و گؤزل آروادی‌نین لنی طرفیندن ساچینی اوْخشاماغا چالیشارکن سهواً اؤلدورولمه‌سییله سۇیا دۆشر. جۇرلئی درحال بیر لینچ قروپو مئیدانا گتیرر. دیگر ایشچیلر کیمی تکلیک و آجی دوْلو بیر حیات سۆرمه‌یه محکوم اوْلدوغونو آنلایان جوْرج، یوْلداشی‌نین، اینتیقام آرخاسینداکی جۇرلئی طرفیندن وحشیجه اؤلدورولمه‌سینی ایسته‌مز. لنی‌یی اوْنلاردان اول تاپار، خیاللارینداکی جۆتلویو ایضاه ائده‌رک ساکیتلشدیرر و باشی‌نین آرخاسینا دایادیغی سلاحی اوْدلایاراق اؤلدورور.
گؤرونتولر
بؤلمه:جان ایستئین بئکین یازیلاری بؤلمه:اینگیلیس دیلینده رومان
کاستلوچیو والماجیوره
کاستلوچیو والماجیوره (ایتالیاجا: Castelluccio Valmaggiore) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۴۴۷ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۶۳۰ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و پولیا (ایتالیا) اوستانیندا دا یئرلشیب.
نیل شسترمان
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Neal Shusterman»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کاستلوچیو والماجیوره
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
نیل شسترمان
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:آمریکا یازیچیلاری
کاستلوچیو والماجیوره
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Castelluccio Valmaggiore»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
آلبرت لوکی
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۷۸-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:تراسسا دوغوملولار بؤلمه:بارسلونا سی کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:رئال مایورکا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:مالاقا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:دپورتیوو لاکرونیا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:نیوکاسل یونایتد کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:آژاکس امستردام کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:۲۰۰۲ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:یوفا یورو ۲۰۰۴ اویونچولاری
سیف یوسف
سیف یوسف (اینگیلیسجه: Saif Yousef) (دوْغوم:January 10, 1989 ایمارات) بیر فوتبالیست. شباب الاهلی ایمارات فوتبال کولوبوندا چیخیش ائدیب و قولر موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۹-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:فوتبال قولرلری
مریدیان، آیداهو
مریدیان، آیداهو (Meridian, Idaho) آمریکانین آیداهو ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۶۹٫۵۲ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۷۵۰۹۲ نفر و  اها‌لی سیخلیغی ۱۰۸۲٫۲ اینسان  کیلومتر موربّع دیر. مریدیان دنیز سئوییه‌سیندن ۷۹۴ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر.
اوستی (ییهلاوا)
اوستی (ییهلاوا) (چک‌جا: Ústí (Jihlava District)) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۸۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۲۷ نفر ایمیش و ویسوچینا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
مریدیان، آیداهو
قایناق‌لار
بؤلمه:آیداهو ایالتین شهرلری
اوستی (ییهلاوا)
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
بؤلمه:چک شهرلری
چننقو بریج، نیویورک
چننقو بریج، نیویورک (اینگیلیسجه:Chenango Bridge, New York ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۲۸۸۳ نفر ایمیش و نیویورک ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Chenango Bridge, New York»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آنچور بای، کالیفورنیا
آنچور بای (اینگیلیسجه: Anchor Bay, California) آمریکانین کالیفورنیا ایالتینده یئرلشن بیر کند. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۳۴۰ نفر ایدی.
فرد وود (سیاستچی)
فرد وود (اینگیلیسجه:Fred Wood (politician)) آمریکالی طبیب ، سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. واشینقتون شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. تولین بیلیم‌یوردو دا درس اوْخویوب.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۴۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:آیداهو جومهوریتچیلر بؤلمه:برقلی، آیداهو دوغوملولار بؤلمه:۲۱. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
آنچور بای، کالیفورنیا
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
مقزین (آرکانزاس)
مقزین (آرکانزاس) (Magazine, Arkansas) آمریکانین آرکانزاس ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و 34.36 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 847 نفر و اها‌لی سیخلیغی 191.59 اینسان  کیلومتر موربّع دیر.
ائشیگه باغلانتیلار
بؤلمه:آرکانزاس ایالتین شهرلری
چزتر، ماساچوست
چزتر (اینگیلیسجه: Chester, Massachusetts) آمریکانین ماساچوست ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۱-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۱۳۳۷ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:چزتر، ماساچوست بؤلمه:آمریکا شهرلری
نیوشو، میزوری
نیوشو، میزوری (Neosho, Missouri) آمریکانین میزوری ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۴۰٫۷۹  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۱۸۳۵ نفر دیر. بۇ شهر ۳۱۶ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Neosho, Missouri»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:میزوری ایالتین شهرلری
کلیان والی
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۷۶-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:یوتیکا، نیویورک سیاستچیلری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
زاویه حمودی
زاویه حمودی (فارسجا: زاویه حمودی), کندی خوزیستان اوستانی‌نین دزفول بؤلگه‌سی‌نین، مرکزئ بؤلومو و قبله ائ قصبه‌سی نده یئرلشیب دیر.
جوْغرافیایی موْقع
زاویه حمودی کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیب دیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۵۲۳ نفر اهالیسی و ۱۰۷ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۲۶۷ نفری کیشی و ۲۵۶ نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن ۳۷۱ نفری ساوادلی و ۸۸ نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ کندین اهالیسی فارسجا دانیشیرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:دزفول بؤلگه‌سینین کندلری
۲۰۰۵-جی ایلده دانمارک
بۇ مقاله ۲۰۰۵-جی ایلینده دانمارکدا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
قایناقلار
بؤلمه:۲۰۰۵-جی ایلده دانمارک بؤلمه:۲۰۰۵-جی ایلده اؤلکه‌لر
نیکاسیو، کالیفورنیا
نیکاسیو، کالیفورنیا (اینگیلیسجه:Nicasio, California ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۹۶ نفر ایمیش و ۳٫۳۸ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار و کالیفورنیا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Nicasio, California»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
جون کوبایاشی
جون کوبایاشی (اینگیلیسجه: Jun Kobayashi) کئچمیشده بیر ژاپونلو فوتبال اوْیونچوسو و ایندیلیکده بیر مشقچی اوْلاراق چالیشیر و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
آسپرلیکین
آسپرلیکین (Asperlicin) بیر شیمیایی ماده.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Asperlicin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
مهمانه
مهمانه (تورکجه: Mehmana) آذربایجان جومهوریتینین Ağdərə Rayon رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا  ۲۷ نفر ایمیش. ۱۹۹۲-جی ایلدن ائرمنیستان سیلا‌حلی قوه‌لری‌نین ایشغالی آلتیندادیر.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
سوسنووکا (لوبارتوف)
سوسنووکا (لوبارتوف) (لهیستانجا: Sosnówka, Lubartów County) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و لوبلین اوستانینده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 308 نفر ایمیش.
بیرده باخ
لهیستان شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sosnówka, Lubartów County»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
جان فرانسیس دالی
جان فرانسیس دالی (اینگیلیسجه: John Francis Daley) آمریکالی فیلمین سناریو یازاری, فیلم یؤنئتمنی و اوْیونچو. آمریکادا دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John Francis Daley»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکالی کیشی اویونچولار
پالمتو استیتس، فلوریدا
پالمتو استیتس، فلوریدا (اینگیلیسجه:Palmetto Estates, Florida ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۳۶۷۵ نفر ایمیش و ۵٫۶ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۳ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب و فلوریدا ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Palmetto Estates, Florida»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
دان دبلیو. تورنر
'''دان دبلیو. تورنر''' (اینگیلیسجه: Dan W. Turner) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو و آیووا ایالتین سناتور ایدی. ۱۸۷۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۶۹ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
نوربرت مایر
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
شارکی قاراآغاج
شارکی قاراآغاج تورکیه جۆمهوریتی‌نین بير بؤیوک شهري دير. بو شهرين ۲۰۰۹ اينجي ايلد ۱۲٬۵۸۰نفر اهاليسي وارمیش.
قايناق
توركجه ويكيپديا
بیرده باخ
تورکیه شهرلرینین سییاهه‌سی
تورکیه
بؤلمه:تورکیه شهرلری
بریوزووسکایا، ولقوقراد اوبلاستی
قایناقلار
بؤلمه:وولقوقراد کندلری
استیو راشین
استیو راشین (Steve Rushin) یازیچی - ۲۲ سپتامبر ۱۹۶۶ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Steve Rushin»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:یازیچیلار
بوریکازقانووو
بوریکازقانووو (Burikazganovo Буриказганово) روسیه اؤلکه‌سینده یئر آلان بیر کند دیر و باشقیردیستاندا یئرلشیب. بۇ جومهوریت‌ده باشقورت تورکلری ياشايير و دينی اينانجلارينا گؤره سونّو مۆسلماندیرلار.
قایناقلار
بؤلمه:باشقیردیستان کندلری
امقالا
قایناقلار
بؤلمه:آفریقا شهرلری
واسیلیس کاراس
واسیلیس کاراس (اینگیلیسجه: Vasilis Karras) شارکیچی و موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. واسیلیس کاراس ۱۲ نوْوامبر ۱۹۵۳ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار
بؤلمه:موسیقیچیلر
چاوقون
چاوقون (اینگیلیسجه:Chaugaon) هیندوستان اؤلکه‌سینین مهاراشترا ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده مراتی دیلی دانیشیلیر.
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
کیم یونق-قوون
کیم یونق-قوون (اینگیلیسجه: Kim Young-gwon) (دوْغوم:February 27, 1990 Jeonju) بیر فوتبالیست. قوانقژو اورقراند تائوبائو فوتبال کولوبو و جنوبی کوره میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب. آسیا میلتلر کاپی ۲۰۱۹ و فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۴ و فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اوْیونلاریندا مئیدانا گئدیب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۹۰-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:توکیو کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:قوانقژو اورقراند تائوبائو کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:قامبا اوساکا کولوبونون اویونچولاری بؤلمه:۲۰۱۴ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری بؤلمه:آسیا میلتلر کاپی ۲۰۱۵ اویونچولار بؤلمه:فیفا دونیا کاپی ۲۰۱۸ اویونچولار بؤلمه:آسیا میلتلر کاپی ۲۰۱۹ اویونچولار
ریکس بورری
ریکس بورری (Eryx borrii) خوْردالیلارتیپینه عایید حئیوان نؤعو. خوْردالیلار۵۰۰ میلیون ایل بۇندان اوّل عمله گلیب. خوْردالیلارین قدیملیینه و مۆختلیفلیینه باخمایاراق اوْنلاری بیرلشدیرن عۆمومی‌لیک وار: ۱. اوْنلارین بدنی‌نین اساسینی بۆتؤو و یا بوغوم‌لو بئل سوْتونو تشکیل ائدیر. بۇنا اوْخ ایسکلت و یا خوْردا دا دئییلیر. ۲. بۇ سوْتونون اۆستون‌ده بوْرو فوْرمالی مرکزی اعصاب سیستمی یئرلشیر. ۳. بئل سوْتونونون آلتی ایله هضم بوْروسو اۇزانیر. بۇ بوْرونون اؤن طرفی آغیزلا، آرخا طرفی ایسه آنوس دلیی ایله قۇرتاریر. هضم بوْروسونون اؤن حیصّه سی اۇدلاق آدلانیر. اۇدلاغین یانلاریندا سیرا ایله دۆزولموش قلسمه یاریقلاری وار. بۇ سبب‌دن اۇدلاق هم قئیدالانمادا، هم ده تنفوس‌ده ایشتیراک ائدیر. ۴. هضم بوْروسونون اۇدلاق حیصّه سینین آلتیندا قان-دامار سیستمینین مرکزی اوْلان اۆرک یئرلشیر، خوْردالیلارتیپی‌نین ۴۳ مینه یاخین نؤعو معلوم‌دور.
جان دبلیو. قاردنر
'''جان دبلیو. قاردنر''' (اینگیلیسجه:John W Gardner) آمریکالی سیاستچی و جومهوری حزبینین عوضوو. لوس‌آنجلس شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب.
آپولو 11
آپولو ۱۱ (اینگیلیس دیلی: Apollo 11) بیر آمریکالی فضایی سفینه ایدی.
جان دبلیو. قاردنر
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۱۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۲۰۰۲-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:لوس‌آنجلس سیاستچیلری
ریکس بورری
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی‌پدیا
بؤلمه:الیفبا سیراسینا گؤره حئیوانلار بؤلمه:سۆروننلر بؤلمه:خوْردالیلار
۱۸۵۱-جی ایلده بلژیک
بۇ مقاله ۱۸۵۱-جی ایلینده بلژیکده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.
جیمز لاورنس جتز
جیمز لاورنس جتز (اینگیلیسجه:James Lawrence Getz) آمریکالی سیاستچی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۸۲۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۸۹۱-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر بؤلمه:پنسیلوانیا دموکراتلاری بؤلمه:ردینق، پنسیلوانیا سیاستچیلری بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر بؤلمه:پنسیلوانیا دوغوملو ژورنالیستلر
روقودی
روقودی (ایتالیاجا: Roghudi) ایتالیا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۱۳۷ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۵ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. و کالابریا اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ
ایتالیا شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Roghudi»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:ایتالیا شهرلری
سریویجایا فوتبال کولوبو
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال کولوبلاری
یان سوامردام
یان سوامردام (Jan Swammerdam) هولندلی بیلیم اینسانی. ۱۲ فوریه ۱۶۳۷ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۴۳  ایل عومر ائله‌ییب و ۱۷ فوریه ۱۶۸۰ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. یان سوامردام لیدن بیلیم‌یوردودا درس اوْخویوب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Jan Swammerdam»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
کساوارام
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
یان سوامردام
قایناق‌لار
بؤلمه:عالیم
دنیل خارکه
دنیل خارکه (اینگیلیسجه: Daniel Jarque) (دوْغوم:January 1, 1983 بارسلونا) بیر فوتبالیست. ایسپانیا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و مودافع موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری
چایلی (قازاخ)
چایلی (قازاخ) (تورکجه: Çaylı, Qazakh) آذربایجان جومهوریتینین قازاخ رایونون اینضیباطی اراضی واحیدینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا  ۶۸۷۸ نفر ایمیش.
قایناقلار
بؤلمه:آذربایجان جومهوریتینین شهرلری
آرام عباسی
آرام عباسی (سنندج July 13, 1994 ۱٫۸۵m) ایرانلی فۇتبولچو. اوْ سنندج شهرینده آنادان اوْلوب؛ و فوتبولو صبای قوم فوتبال کولوبوندا باشلاییب؛ و مۆدافیه‌چی کیمی چیخیش ائدیب.
اوْینادیغی تیم‌لر
آرام عباسی صبای قوم فوتبال کولوبو، پدیده فوتبال کلوبوندا مئیدانا گئدیب
قایناقلار
https://en.wikipedia.org اینگیلیسیجه ویکی‌پدیا
"
بؤلمه:ایران فوتبولچیلاری
ویکتور نونیز
ویکتور نونیز (اینگیلیسجه: Víctor Núñez) (دوْغوم:April 15, 1980 Santo Domingo) بیر فوتبالیست. کاستاریکا میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
قایناقلار
بؤلمه:فوتبال اویونچولاری بؤلمه:۱۹۸۰-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:یاشایان اینسانلار بؤلمه:۲۰۰۶ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری
سیدار هیل، نیومکزیکو
سیدار هیل، نیومکزیکو (اینگیلیسجه:Cedar Hill, New Mexico ) آمریکا اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۸۴۷ نفر ایمیش و نیومکزیکو ایالتینده یئرلشیب.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Cedar Hill, New Mexico»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:آمریکا شهرلری
تیسونز، ویرجینیا
تیسونز (اینگیلیسجه: Tysons, Virginia) آمریکانین ویرجینیا ایالتینده یئرلشن بیر شهر. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۳۷۴۹ نفر ایدی.
سیلامواریپالی
سیلامواریپالی(اینگیلیسجه:Seelamvaripalli) هیندوستان اؤلکه‌سینین آندرا پرادش ایالتینده بیر کند دیر. بۇ کنده تلوقو دیلی دانیشیلیر.
تیسونز، ویرجینیا
قایناقلار
بؤلمه:تیسونز، ویرجینیا بؤلمه:آمریکا شهرلری
سیلامواریپالی
قایناقلار
بؤلمه:هیندوستان کندلری
وانکومایسین
وانکومایسین (آیوپاک آدی: (1S,2R,18R,19R,22S,25R,28R,40S)- 48- {[(2S,3R,4S,5S,6R)- 3- {[(2S,4S,5S,6S)- 4- amino- 5- hydroxy- 4,6- dimethyloxan- 2- yl]oxy}- 4,5- dihydroxy- 6- (hydroxymethyl)oxan- 2- yl]oxy}- 22- (carbamoylmethyl)- 5,15- dichloro- 2,18,32,35,37- pentahydroxy- 19- [(2R)- 4- methyl- 2- (methylamino)pentanamido]- 20,23,26,42,44- pentaoxo- 7,13- dioxa- 21,24,27,41,43- pentaazaoctacyclo[26.14.2.2, Vancomycin, 萬古黴素، فانكوميسين، Ванкомицин) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۱۴۴۹٫۳ دیر. وانکومایسین آنتی‌بیوتیک‌ اۆچون ایستیفاده اوْلونور.
ائشیک باغلانتی‌لار
بؤلمه:دواء
کریژانوف (ژدار ناد سازاوو)
کریژانوف (ژدار ناد سازاوو) (چک‌جا: Křižanov (Žďár nad Sázavou District)) چک اؤلکه‌سینده بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر. دنیز سوُلاری سَویه‌سیندن ۵۲۷ متر یۇکسک‏لیکده یئر آلیب. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۸۲۱ نفر ایمیش و ویسوچینا اوستانیندا یئرلشیب. بۆتون چک‌دا اوْلدوغو کیمی، بۇ شهرده آنا دیلی چک دیلی دیر.
بیرده باخ
چک جومهوریتی شهرلرین لیستی
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Křižanov (Žďár nad Sázavou District)»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۱۹ جولای ۲۰۱۸تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:چک شهرلری
هلپر، یوتا
هلپر (اینگیلیسجه: Helper, Utah) آمریکانین یوتا ایالتینده یئرلشن بیر کند. بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۸۸۱ -جی ایلده قۇیولموش‌دور. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۲۰۹۱ نفر ایدی.
قایناقلار
بؤلمه:آمریکا شهرلری
آسپارتی قلوکوزامین
آسپارتی قلوکوزامین (Aspartylglucosamine) بیر اورقانیک بیلشیک.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Aspartylglucosamine»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قمینا ایووو
قمینا ایووو (لهیستانجا: Gmina Iłów) لهیستان‌دا بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر 128.49 کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. و ماسوویان اوستانیندا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Gmina Iłów»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:لهیستان شهرلری
نلیق، نبراسکا
نلیق، نبراسکا (Neligh, Nebraska) آمریکانین نبراسکا ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۲٫۸۷  کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۱۵۹۹ نفر دیر. بۇ شهر ۵۳۵ متر دنیز سئوییه‌سیندن اۇجالیقیدا یئرلشیر.
قایناق‌لار
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Neligh, Nebraska»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بؤلمه:نبراسکا ایالتین شهرلری
تسیکول، روسیه
قایناقلار
بؤلمه:ولادیمیر کندلری
زاویه خرسان
زاویه خرسان (فارسجا: زاویه خرسان), کندی خوزیستان اوستانی‌نین دزفول بؤلگه‌سی‌نین، مرکزئ بؤلومو و قبله ائ قصبه‌سی نده یئرلشیب دیر.
جوْغرافیایی موْقع
زاویه خرسان کندی خوزیستان اوستانیندا یئرلشیب دیر.
نوْفوس
۱۳۸۵-جی ایلین نۇفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ کندین ۲۲۷ نفر اهالیسی و ۴۰ عایله‌سی وار. بۇنلاردان ۱۰۹ نفری کیشی و ۱۱۸ نفری خانیم دیر. بۇ کندین اهالیسیندن ۱۲۹ نفری ساوادلی و ۷۲ نفری ساوادسیزدیرلار.
دیل و دۆشونجه
بۇ کندین اهالیسی فارسجا دانیشیرلار و اهالی‌نین چوْخو مسلمان و شیعه دیرلر.
ائشیگه باغلانتی
کمیته تخصصی آد و جغرافیا ایران آد بیرلشدیرمه‌سی.
قایناقلار
بؤلمه:دزفول بؤلگه‌سینین کندلری
پوتر ایستیوارت
پوتر ایستیوارت (اینگیلیسجه: Potter Stewart) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. ایکینجی دونیا ساواشیندا ایشتیراک ائدیب. ۱۹۱۵ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۸۵ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار
بؤلمه:۱۹۱۵-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار بؤلمه:۱۹۸۵-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر