cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Xətt taktikası
Quruda cərgə taktikası
Quruda cərgə taktikası ordunun odlu silahla təchizindən sonra meydana çıxmışdır. Bu zaman döyüşdə odlu silahın əsas rol oynaması böyük itkilərlə səciyyələnirdi ki, cərgə taktikasına düzgün əməl edilməsindən istifadə edilərək bu itkiləri minimuma endirmək mümkün idi. Bu taktika eyni zamanda çoxlu muqdarda silahdan atəş açmağa imkan yaradırdı. Bu zaman rəqib toqquşması əsasən ön cərgələr arasında baş tuturdu.
Bakı haqqında mahnıların siyahısı
Siyahıya daxil deyl:
D
• 4
Bulbophyllum facetum
(Bulbophyllum facetum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Müəlliflik hüququ
Nümunələr
Mətnlərin icazəsiz istifadəsi də müəllif hüquqlarının pozulması hesab olunur. İnternetdə müxtəlif mətnlərin müəllifin icazəsi olmadan bir internet saytından digərinə köçürülməsi olduqca geniş yayılmışdır. Roberta Beach Jacobson Copyrights and Wrongs (Müəllif hüquqları və xətalar) məqaləsində yazıçıların işlərinin saytlar tərəfindən uyğunsuz istifadəsini tənqid etmişdir. Maraqlısı budur ki, məqalə yüzlərlə müxtəlif saytlara köçürüldüyündən onların bir çoxu bu iş üzərində müəlliflik hüququna iddialıdır və ya məqaləni oxunması üçün müəyyən haqq tələb edirlər.
Malus lancifolia
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Uriah Heep
Uriah Heep — 1969-cu ildə Londonda yaranmış ingilis rok qrupudur. Qrupun adı Çarlz Dikkensin «Devid Kopperfild» adlı əsərindəki personajın adından götürülmüşdür. Qrup, 1971—1973-cü illər arasında yazdığı «Look at Yourself», «Demons and Wizards» və «The Magician's Birthday» adlı hard-rok klassikası hesab edilən bu üç albom ilə dünya şöhrətini qazanır.
İran xalçası
Erkən İslam və Ərəb Xilafəti dövrü
İrana səfər edən ərəb tarixçiləri və coğrafiyaçıları tarixdə ilk dəfə xalçaların döşəməni örtmək üçün istifadə edildiyi haqqında məlumat verirlər. "Hüdud əl-aləm" əsərini yazmış naməlum müəllif xalçaların Fars əyalətində toxunması haqqında məlumat verir. Yüz il sonra Əl-Müqəddəsi Qainatda xalçaların toxunmasından danışır. XIII əsrdə Yaqut Həməvi Azərbaycanda xalçaların toxunmasından xəbər verir. Tanınmış ərəb səyyahı İbn Bətutə qeyd edir ki, İzədə Bəxtiyari atabəyini ziyarət etməyə gedərkən onun qarşısında böyük yaşıl xalça açılır. Bu məlumatlar göstərir ki, Xilafət dövründə tayfa və kənd sənayesi səviyyəsində olsa da, xalçaçılıq yaşadılmağa davam etdmişdir.
Dizayn inqlabı
XVII əsr ərzində xalçaların tarixinin müəyyənləşdirilməsi üçün mənbələrin sayı tədricən artmağa başlayır. Diplomatik əlaqələrin güclənməsi dövründə Səfəvi xalçaları qiymətli hədiyyə kimi Avropa şəhərləri və dövlətlərinə bağışlanır. 1603-cü ildə I Şah Abbas qızılı və gümüşü ilməli Səfəvi xalçasını Venesiya doju Marino Qrimaniyə hədiyyə edir. Avropa zadəganları vasitəçi olmadan xalçaları birbaşa İsfahan və Kaşanda yerləşən emalatxanalara sifariş etməyə başlayırlar. Bu cür emalatxanalar ənənəvi xalçalarla yaaşı spesifik dizaynlı xalçalar və müxtəlif sülalələrin gerbləri kimi naxışlar da toxumağa razılaşırdılar. Belə xalçaların sifarişi və alınması çox vaxt dəqiqliklə sənədləşdirilirdi: məsələn, 1601-ci ildə erməni Səfər Muratoviç Polşa kral sarayı üçün səkkiz xalçanın sifariş edilməsi üçün kral III Sigizmund tərəfindən Kaşana göndərilir. Kaşan toxuyucuları sifarişi yerinə yetirirlər, 12 sentyabr 1602-ci ildə Muratoviç hesab qəbzi ilə birlikdə xalçaları Polşa kralına təqdim edir. Qızılı və gümüşü ilməli ipək Səfəvi xalçalarını tədqiqatçılar səhvən uzun müddət Polşa istehsalı hesab edirdilər. Səhv sənədləşmə nəticəsində sonra aradan qaldırılsa da, həmin tip olan xalçalar mənbələrdə "polyak" və ya "polonez" xalçaları adlandırılmağa davam edir. Həmin xalçalar üçün daha uyğun olan "Şah Abbas xalçaları" adı Kurt Erdmann tərəfindən təqdim edilmişdir.
Əfşarlar və Qacarlar dövrü
1789-cu ildə Ağa Məhəmməd şah Qacarın tacqoyma mərasimi keçirilir və beləliklə də, İranda Qacarların uzun müddət sürən, sülh və inkişaf dövrü kimi qeyd edilən hakimiyyəti başlayır. Üç mühüm Qacar monarxı Fətəli şah Qacar, Nəsrəddin şah Qacar və Müzəffərəddin şah Qacar köhnə ənənələrin dirçəldilməsinə təkan verirdi. Həmin dövrdə Təbriz toxucuları bu imkandan istifadə edərək təxminən 1885-ci ildə İranda müasir xalçaçılıq sənayesinin əsasını qoyurlar.
Boyaq bitkiləri
Analizlərə əsasən xalça yunlarının boyanması üçün təbii boyalar aşağıdakı materiallardan alınmışdır:
Üfüqi dəzgahlar
Toxuma dəzgahlarının ən sadə formaları üfüqi dəzgahlardır; onu yerdə quraşdırmaq və yanlardan dəstəkləmək mümkündür. İplərin lazım olan gərginliyi isə kəmərlər vasitəsiylə əldə edilir. Rahat sökülüb-yığıldığına görə bu tip dəzgahlar köçəri tayfalar üçün daha münasib idi. Üfüqi dəzgahlarda toxunmuş xalçaların sayı bir qayda olaraq azlıq təşkil edir, keyfiyyət baxımından isə onlar peşəkar dəzgahlarında toxumuş xalçalardan geridə qalırlar.
Alətlər
Toxucunun fəaliyyəti üçün bir neçə alətin olması labüddür: düyünlənmiş iplərin kəsilməsi üçün bıçaq; bir neçə sətir ilmənin inşa edilməsindən sonra iplərin bərabərləşdirilməsi üçün qayçı. Təbriz və Azərbaycanda qayçı və düyün üçün qarmaq bir alətdə birləşdirilir ki, bu da işin gedişini sürətləndirir. Kiçik dəmir daraq isə, bir neçə sıtir ilmədən sonra sıraların sıxılması üçün istifadə edilir.
Xovsuz xalçalar
Xovsuz xalçaların ən məşhur nümunələri kilim adlanır. Kilim xalçaları (zərgərlik nümunələri, geyim və heyvanlarla birlikdə) köçəri tayfalara məxsus şəxslər üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Ənənəvi formada toxunmuş kilimlər yer və divar örtüsü, atın belinə salmaq, saxlama torbası, döşək və yorğan kimi istifadə edilmişdir. Xovsuz xalçaların Herati, Cecim, Kilim, Maleki, Siryan, Sumax və Suzani kimi növləri məlumdur.
Sahə dizaynı, medalyonlar və sərhədlər
Xalçalar elə dizayn edilir ki, bütün fərqlilik və rəngarənkliklərinə baxmayaraq, onların İran alçası olmasını müəyyən etmək mümkün olur: bir baza dizaynı xalçanın bütün səthini (tam sahə dizaynı) əhatə edir. Xalçanın sahəsi başa çatdıqda naxış bilərəkdən yarımçıq kəsilir və beləliklə də sanki naxışın xalçadan kənarda davam etməsi təəssüratı yaradılır. Bu xüsusiyyət İslam xalçaları üçün xarakterikdir: İslamın dini və dünyəvi həyat arasında fərq qoymamasına görə heyvanlar və insanların hətta gündəlik istifadə əşyaları üzərində də təsviri qadağan edilirdi. 651-ci ildə Quranın Osman ibn Əffan tərəfindən kodifikasiyası və Əməvi Əbdülmalik Mərvanın islahatlarından sonra, İslam incəsənətində daha çox kalliqrafiya və naxışlara fikir verilməyə başlanmışdır. İran xalçalarının əsas sahəsi sonsuz sayda təkrarlanan qıvrım və əyri xəttli naxışlarla doldurulur.
Künc dizaynı xalçanın xüsusi mürəkkəb hissəsidir. Naxışlar elə işlənməlidir ki, təsvir künc ətrafında kəsilmədən davam etdirilsin. Bu, həm uzun müddət təcrübəsi olan toxucudan, həm də şablon hazırlayan rəssamdan əvvəlcədən hazırlıq tələb edir. Əgər künc ətrafında düzgün naxış alınırsa, bu "həll edilmiş" və ya "barışdırılmış" adlandırılır. Kənd və köçəri xalçalarında həll edilmiş künclərə nadir hallarda rast gəlinir. Bu halda aşağı horizontal sərhədin toxunması tamamlandıqdan sonra ilmələr dayandırılır və vertikal sərhəddin toxunmasına başlanılır. Sərhəd dizaynı kənd və köçəri xalçalarını emalatxana xalçalarından ayırmağa kömək edir.
Kiçik dizayn elementləri
Bəzi xüsusi dizayn elementləri qruplarda birləşdirilərək daha mürəkkəb struktur əmələ gətirirlər:
Sənnə xalçaları
Əvvəllər Sənnə adlandırılan müasir Sənəndəc şəhəri İran Kürdüstanının paytaxtıdır. Bu şəhərdə toxunan xalçalar indi də Sənnə xalçaları adı ilə tanınırlar. Sənnə xalçaları ən sıx toxunmuş İran xalçaları sırasına daxil olmaqla hər düym2 400 ilmə düşür. İlmələr sıx tikilir, təməl isə pambıdan, antik xalçalarda isə ipək iplərdən hazırlanırdı. Bəzi xalçalarda müxtəlif rənglərə boyanmış ipək iplərdən istifadə olunur ki, bu da xalça tacirləri arasında "göyqurşağı ilmələri" adlanır. Xalçanın sahəsində daha çox mavi və ya açıq qırmzı rəngli iplərdən istifadə olunur. Üstünlük təşkil edən naxış isə mərkəzi medalyon və ləçəkli Herati naxışıdır. Avropaya ixrac üçün hazırlanmış xalçalarda daha realistik çiçək naxışlarına rast gəlinir. 300px|thumb|right| Bicar xalçası
Bicar xalçaları
Bicar şəhəri Sənəndəcdən təxminən 80 km Şimal-Şərqdə yerləşir. XVIII əsrdə bu iki şəhər və onları əhatə edən rayonlar əsas xalçaçılıq mərkəzi olmuşlar. Sənnə xalçalarından fərqli olaraq, Bicarda toxunan xalçalar daha geniş çeşidə malikdir ki, bu da kənd və şəhə xalçaları kimi bölümün yaranmasına səbəb olmuşdur. Bicar xalçaları çox sıx ilmələri ilə məşhurdur. Bu ilmələr "yaş toxuma" üsulu və xüsusi alətlər ilə həyata keçirilir. Yaş iplərlə toxunmadan sonra xalça qurudulduqda ilmələr şişərək böyük sııxlıq əmələ gətirir. İlmələrin sayı hər düy2 200, nadir hallarda isə 400-ə çatır.
Qaşqay xalçaları
220px|thumb|left| Qaşqay xalçası Qaşqayların erkən tarixi haqqında dəqiq məlumatlar yoxdur. Onlar Azərbaycan dilinin dialektlərindən birində danışırlar və ehtimal ki, Fars ostanı ərzisinə Azərbaycandan XIII əsrdə, monqolların Azərbaycana yürüşləri zamanı köç etmişlər. Kərim xan Zənd Çahilu tayfasının rəhbərini ilk Qaşqay elxanı təyin etmişdi. Qaşqayların mühüm tayfaları Qaşquli, Şişbuluki, Daraşuri, Farsimədan və Amalə adlanır. Qallanzan, Rəhimli və İqdır tayfaları orta keyfiyyətli xalçalar istehsal edirlər. Səfi xan və Bulli tayfaları tərəfindən toxunan xalçalar ən yüksək keyfiyyətli Qaşqay xalçaları hesab edilirlər.
Son Pəhləvi şahlarının təzyiqi ilə əsl köçəri həyatına son qoyulduğuna görə, hazırda Qaşqay xalçaları əsasən kəndlərdə, vertikal toxuculuq dəzgahları istifadə edilməklə, pambıq, hətta bəzən pambıq-kağız təməl üzərində toxunurlar. Xalçalarda Qaşqaylara aid müxtəlif ənənələr istifadə edilsə də, nadir hallarda hansısa xalçanı konkret tayfa ilə əlaqələndirmək mümkün olur. Əvvəllər köçəri dizaynının əsas elementlərindən biri hesab edilən "Qaşqay medalyonu" kimi bir çox dizayn elementləri qonşu kəndlərin ənənəvi dizayn elementləri ilə qarışmışdır.
Bəluc xalçaları
Bəluclar Şərqi İran ərazisində yaşayırlar. Onlar kiçik xalçalar və toxuma çantalar istehsal edirlər. Bəluc xalçalarında üstünlük təşkkil edən tünd qırmızı və mavi rənglər adətən tünd qəhvəyi və ağ rənglərlə birlikdə istifadə edilir. Bəluclar toxuculuq məhsullarında həm də dəvə yunundan istifadə edirlər.
Pyotr və Pavel kafedralı
Tikinti və sonrakı mövcudluq
Sankt-Peterburq yeparxiyasının 1742-ci ildə yaradılmasından sonrakı müddətdən 1858-ci ilədək, hazırkı İsaaki kilsəsinin təqdis olunmasına qədər Pyotr və Pavel kilsəsi "kafedral" statusuna malik idi, sonralar isə yerli kilsə şöbələrinin birinin idarəsinə keçmişdi.
İran xalçası
Şərqi İran
Şərqi İranın ən məşhur xalçaçılıq mərkəzi Doroxş kəndidir. Bu kəndin xalçaları narıncı rəng və buta motivlərinin tez-tez istifadəsi ilə seçilirlər. Farsbaf ilmədən istifadə olunur və adətən bir sərhəd toxunur.
Pyotr və Pavel kafedralı
Memarlıq xüsusiyyətləri
Qərb fasadında yerləşən pillə yaruslu pilyastr ilə bəzədilmiş zəng qülləsi Kafedralın üstünlük təşkil edən hissəsi sayılır. İlk iki yarus eninə paylanaraq kilsənin əsas binasından hündür qülləyə sərbəst və hamar keçid təşkil edir. Üçüncü pillə asanlıqla yuxarıya yönəlir; o massiv ağ daş çərçivələrinə salınmış dörd dairəvi pəncərə ilə qızıl suyuna salınmış dam örtüyünə quraşdırılmışdı. Damın üzərində səkkizbucaqlı dar şaquli açılışları olan zərif və eleqant nağara yerləşir. Onun üstündə isə yenə də səkkizbucaqlı hündür qızıl tac ucalır. Ənənəvi pravoslav kilsələrdə bu tacın üstündə xaç quraşdırılır, lakin burada qızıl tac uzun şpilin əsasını əmələ qətirir. Kilsə gülləsinin ən hündür yerinə, əlində xaç saxlayan mələyin qızıl fiquru yerləşdirilib. Zəng gülləsi bütün bunlardan başqa şəhərin əsas orientiri hesab olunur. Hündürlüyü 122,5 metr təşkil edən Pyotr və Pavel kafedralı uzun illər Peterburqun ən yüksək binası hesab olunurdu.
Böyük Britaniya Lordlar palatası
Tərkibi
9 may 2012-ci il tarixində keçirilmiş iclasda iştirak edən Kraliça Lordlar Palatası üzvlərinin gələcəkdə seçkilərlə təyin olunacağını bildirdi.
Fomin tıs-tısı
(Acantholimon fominii) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
İstinadlar
http://dendrologiya.az/?page_id=112
Eupatorium subcordatum
Eupatorium subcordatum Eupatorium subcordatum
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Səyyad Əlizadə
Həyatı
1987-ci ildə ilk "Təbrizim" albomu buraxmışdır. 1990-cı ildə hadisələrindən təsirlənən müğənni "Azərbaycanım" adlı ikinci albomunu buraxıb. Gənc yaşlarında xalq mahnıları, təsniflər ifa edən Səyyad 1993-cü ildən Niyaməddin Musayev məktəbinin davamçısı oldu. Sonra Cabbar Musayevlə albom üzərində işləyən Əlizadənin 1995-ci ilin mart ayında ilk "Gözlə, gələcəyəm" albomu Türkiyədə işıq üzü gördü. Və ilk kaset böyük dinləyici məhəbbəti qazandı. 1997-ci ilin iyun ayında müğənninin "Xallı qız" adlı növbəti albomu və diski satışa buraxıldı. 1999-cu ildə müğənni "Gözlərimin yaşı" adlı audio albom, "Xallı qız" adlı video albom və "Saçlarım bəyaz oldu" adlı disk buraxıb. Müğənninin 2000-ci ildə "Dünya gözəl dünyadır" və "Bizim uşaq dünyamız" adlı iki albomu, "Gözlərimin yaşı" adlı diski və "Sankt-Peterburq görüşləri" adlı video kaseti satışa buraxılıb. 2003-cü ildə "Su pərisi" adlı albomu, eyni adlı diski və "Gül ki, ürəyim gülsün" adlı video kaseti satışa buraxıldı. 2004-cü ildə müğənninin "Harda qaldın" albomu və diski, 2005-ci ildə müğənninin "Seçmələr" adlı audio kaseti və diski, 2006-cı ildə "Azəri qızları" adlı audio albomu və diski, 2008-ci ildə müğənninin "Sənin üçün oxuyuram" adlı audio kaseti və diski satışa buraxılıb. 11 oktyabr 2012-ci ildə müğənni, yeni "Bəyaz gecələrdən bəyaz xatirə" albomunun və həmin albomda yer alan, Bakı Metropoliteninin 45 illik yubileyinə həsr olunmuş "Bizim Metropoliten" mahnısına çəkilmiş klipin təqdimatını etmişdir.
İlham Mədətov
Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.
Yarəli
Həmçinin bax
Quba üsyanı (1837)
Zərli tıs-tıs
Ekologiyası
Kserofitdir. Dəniz səviyyəsindən 1000-2500 (1500-2700) metr hündürlükdə daşlı-qayalı yamaclarda, seyrək meşəliklərdə yayılmışdır.
Oktyabrski şəhər dairəsi
Yaşayış məntəqələri
Şəhər dairəsinin tərkibinə 1 yaşayış məntəqəsi daxildir.
Marqaret Burk Vayt
Həyatı
Marqaret Burk-Vayt həm də Hindistanla Pakistan arasında konflikti işıqlandıran və Məhəmməd Əli Cinahın, Qandinin bir çox məşhur fotolarının müəllifi kimi tanınır.
1950-ci ildə Marqaretə parkinson xəstəliyi diaqnozunu qoydular. Bu vaxt onun 57 yaşı vardı. Xəstəliyi ucbatından Marqaret işinə fasilə verməyə, mütəmadi kimyəvi müalicə almağa başladı. 1963-cü ildə o, "Öz portretim" adlı kitabda həyatını qələmə aldı və kitab bestsellerə çevrildi. Amma bu hadisədən sonra fotoqrafın səhhəti lap pisləşdi və Marqaret özünü "ev dustağı" etməyə məcbur oldu.
Skaner
Skaneriniş prinsipi üzçıxaran qurğunun (kseroksun) iş prinsipi ilə çox oxşardır. Ancaq ondan fərqli olaraq skaner görüntünün üzünü çıxarmır, onu qrafik fayla çevirir. Fayl kompüterdə yadda saxlanıldıqdan sonra onu başqa yerə köçürmək, dəyişdirmək, elektron poct ilə göndərmək və s. olar.
Gavalıyarpaq alma
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Malus rockii
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Turukki
Tarixi
thumb|400px|left İndiki İraq – Suriya sərhədi yaxınlığında Fərat çayının batı yaxasında fransız alimlərinin apardığı qazıntı qədim Mari şəhərinin çar arxivini üzə çıxarmışdı. Mixi yazı ilə yazılmış tabletlərin (gil lövhələrin) mətnləri iyirmi il sonra 1950-ci ildən bayşlayaraq, Georgies Dossin tərəfindən Luvr muzeyi xəbərlərində seriyalarla dərc olundu. İyirmidən artıq mətndə turukku şəklində oxunmuş boy adı vardı. İlk dəfə bu adın türklərlə ilgili olduğunu söyləyən H. Z. Koşay iki tabletdə turukku sözü olan sətri 1982-ci ildə Buxarestdə nəşr olunan bir elmi bülletendə çap etdirmişdir. 1989-cu ildə S. Bayram turukku sözü olan daha 11 tablet olduğunu qeyd etmişdir. Azərbaycan tarixçilərindən Z. Yampolski, Y. Yusifov, S. Əlyarov (1996) da asur mətnlərində xatırlanan turukku və ya turukki boyunu türk hesab etmiş və bu adın müxtəlif zamanlarda və müxtəlif dilli yazılarda türük//török//turuk//türki şəklində işləndiyini qeyd etmişlər.
Digər tabletlərdə də turuk vahiməsi hiss olunur:
Çanaqçı (Gədəbəy)
Tarixi
1920-ci ildə XI Qırmızı Ordu Azərbaycanı işğal edən zaman yenə də ermənilər öz havadarlarının köməyinə arxalanaraq Çanaqçı, Ağbaşlar, Dikdaş və s. Xınna kəndlərini mühasirəyə almış, insanları qara damlara dolduraraq həmin evlərə od vurmuşlar. Bu dəhşətli qırğından qurtulub sağ qalanlar isə ayağı yalın, başı açıq halda dağlara, daşlara, meşələrə çəkilərək salamat qalmışlar.
Səhiyyə
Kənddə müasir tipli 25 çarpayılıq bir xəstəxana var.
Ağ qızılbalıq
Ağ qızılbalıq (Stenodus leucichthys) — xordalılar tipinin kosmopolit növü olub, qiymətli vətəgə balığıdır.
Morfoloji əlamətləri
Başı balacadır, ağzı orta ölçüdədir, alt çənə üst çənədən bir qədər uzun olur. Pulcuqları iridir, yan xətt orqanında onların sayı 120 dən azdır. Bədəninin rəngi gümüşüdür. Qəlsəmə dişciklərinin sayı 19-26 (22.7), qəlsəmə şüaları 8-11, fəqərələri 65-68 ədəd arasında dəyişir. Uzunluğu 120.0 sm, kütləsi 12.0-kq-a qədər olur.
Yayılması
Dünyada bir növlə təmsil olunmuşdur. Azərbaycanda Xəzər dənizinin şimalında yayılmışdır. Az miqdarda Orta Xəzərdə, Yalama-Xudat,Siyənək vətəgələrində rast gəlinir.
Bibliometrik analiz
Bibliometriyanın riyazi əsasları
Bibliometriya və tədqiqatın qiymətləndirilməsində əsas vasitə verilənlər bazaları, qlobal və genişmiqyaslı analizi təmin edən istinad indeksləri hesab olunurdu. 1960-cı ildə Elmi İnformasiya İnstitutunun və elmi istinad indeksinin yaradılması həm tədqiqatın qiymətləndirilməsində bibliometriyanın praktiki tətbiqini təmin etdi, həm də istinad analizinin və bibliometrik indikatorların empirik tədqiqinə təkan verdi.
Nan Qoldin
Həyatı
Nan Qoldin 1953-cü ildə Vaşinqtonda anadan olub. Uşaqlıqda Nanla bacısını müayinə edən psixiatr həmişə bacıların intihara meylli olmasından şübhələnirdi. O, yanılmırdı. Nanın bacısı 18 yaşında intihar etdi. Nanı isə intihardan fotokamera xilas etdi.
İran coğrafiyası
İranın relyefi
İranın böyük düzənlikləri əsasən ölkənin kənar hissələrindədir. Bunlardan təsərrüfat və turizm baxımından ən mühümü Xəzərsahili (və ya Cənubi Xəzər) ovalığıdır. Ölkə ərazisinin cəmi 5 faizini təşkil edən bu ovalıqda əhalinin 20 faizi yaşayır. Mesopotamiya ovalığının aşağı hissəsi İran ərazisinə daxil olur. İran və Oman körfəzlərinin sahilləri düzən olsa da, əkinçiliyə yararlı deyildir.
İqlimi və hidroqrafiyası
thumb|right|250px|[[Araz. İran tərəfdən görünüş. Sol sahildə —Bakı-İrəvan dəmir yolu.]] Ölkənin əksər hissəsinin iqlimi subtropik kontinental, Xəzər dənizi sahilində rütubətli, İran və Oman körfəzlərinin sahillərində isə tropikdir. İqlimin əsas xüsusiyyətləri ölkənin coğrafi mövqeyi ilə yanaşı, həm də relyefin müxtəlifliyi, ərazidə hakim olan atmosfer dövranı ilə müəyyən olunur. İqliminin xüsusiyyətlərindən biri də yalnız həddən artıq yüksək yay temperaturu deyil, eləcə də çox aşağı qış temperaturu ilə əlaqədar onun kəskin kontinentallığıdır.
Paroxod
1774-cü ildə öz vəsaiti hesabına Jaffrua d’Abban (1751–1832) kiçik buxar gəmisi quraşdırdı ancaq sınaqlar uğurlu olmadı. 1783-cü ildə Markiz özünün ikinci buxar modelini sınaqdan keçirdi. Lakin tezliklə ölkədə inqilab başladı və fransızlara paroxod maraqlı deyildi.
Tarixdə ilk paroxod 1787-ci ildə amerikalı Con Fitc (1743–1798) tərəfindən qurulmuşdur. Tezliklə o, ikinci "Perseverans" paroxodunu yaratdı. Hər iki paroxod avarlı, çarxsız idi. Maşın gəminin yan tərəflərində yerləşdirilmiş avarları hərəkətə gətirirdi. 1788-ci ildə 18 metr uzunluğu olan "Perseverans" hətta Filadelfiya ilə Burminqton arasında müntəzəm reyslər edərək 10 km/saat orta sürətlə 30 sərnişin daşıyırdı. Fitcin təcrübələrinin aşkar müvəffəqiyyətlərinə baxmayaraq onun kəşfi inkişaf etdirilmədi.
1809-cu ildə Fulton öz gəmisini patentləşdirdi. Ciddi desək, özündən əvvəlki gəmilərdən o heç nə ilə xüsusən fərqlənmirdi. Lakin ona tarixə düşmək və gəmiçilik tarixində yeni eranı açmaq xoşbəxtliyi nəsib olmuşdu. Yalnız bir illik istismar zamanı "Klermont"un satışdan 16000 dollar pul əldə etdi. Bu isə buxar gəmilərinin aşkar üstünlüyünü təsdiq etdi.
Maksim Tirli
Tanrılara inanc haqqında düşüncələri
Maksimə görə Sokrat və Platon kimi filosoflar tanrılara ona görə müraciət etmirdilər ki, özləri üçün nəsə əldə etsinlər. Onların istəyi yalnız ərdəmli ruh, sakit həyat və ləyaqətli ölüm idi.
Vatikan
thumb|right|250px|Vatikanda Müqəddəs Pyotr meydanı Vatikan (lat. Vaticana; it. Vaticano) və ya rəsmi adı ilə Vatikan Şəhər Dövləti (lat. Status Civitatis Vaticanae; it. Stato della Città del Vaticano) — Cənubi Avropada şəhər-dövlət. Vatikan İtaliyanın paytaxtı Roma şəhərinin qərb hissəsində Monte-Vatikano adlanan təpə üzərində (xatırladaq ki, Roma şəhəri 7 təpə üzərində salınıb) yerləşən mikrodövlətdir. Ölkənin ümumi sahəsi 0.44 kvadrat kilometr və ya 44 hektar, əhalisinin sayı isə min nəfərdən çoxdur. Şəhər-dövlətin sərhədlərinin ümumi uzunluğu 2600 metrdir. Vatikan həm ərazisi, həm də əhalisinin sayına görə, dünya dövlətlərinin ən kiçik, eyni zamanda müstəqil və suveren ölkəsidir. Lakin Vatikanı daim dünyanın siyasi xəritəsində görmək mümkündür. Roma Papası tərəfindən idarə edilən teokratik monarxiya olan Vatikan 11 fevral 1929-cu il tarixində Roma Katolik kilsəsi və İtaliya rəhbərliyi arasında imzalanmış Lüteran sazişi əsasında yaradılıb. Belə kiçik ərazidə yerləşməsinə baxmayaraq, onun özünün 750 metr uzunluğunda dəmiryol xətti, vağzalı, poçt markaları, bayrağı himni, gerbi, polisi, hətta həbsxanası da var.
Dövlət Azərbaycan rəsmi mənbələrində Müqəddəs Taxt-Tac adlanır.
Tarixi
Vatikanı böyük əminliklə açıq səma altında muzey adlandırmaq olar. Bütün şəhər divarlarla əhatə olunub. Vatikan vətəndaşları iki kateqoriyaya bölünür: Müqəddəs Taxta xidmət edənlər və Papanın şəxsi İsveçrə qvardiyası. Burada vətəndaşlıq nəsildən nəslə keçmir və təqaüdə çıxdıqda vətəndaşlıq geri alınır. Bir şəxs artıq Vatikan vətəndaşlığından çıxdıqda və başqa heç bir vətəndaşlığı olmadıqda ona İtaliya vətəndaşlığı verilir.
Təhsil
Vatikanda 1603-cü ildə yaradılmış Papa Elmlər Akademiyası fəaliyyət göstərir. Birbaşa Papaya tabe olan bu elm ocağı fizika, riyaziyyat və təbiət elmləri sahəsində aparılan tədqiqatlara öz vəsaiti ilə kömək göstərir. Riyaziyyat və təbiət elmləri sahəsində böyük elmi-təcrübi nailiyyətlər əldə etmiş mütəxəssislər Papa tərəfindən Papa akademiki kimi şərəfli ada layiq görülür. Hazırda dünyanın 20 ölkəsindən 70 alim Papa akademiki adını daşıyır.
Malmö
Tarixi
thumb|left|200px|1913-cü ildə Malmö şəhərinin görünüşü. Malmönün dəqiq yaranma tarixi məlum deyildir. Ancaq bir sıra tarixi qaynaqlarda şəhərin 1275-ci ilə qədər kiçik qəsəbə olduğu və yalnız bu ildən sonra şəhər kimi formalaşdığı qeyd edilir. Bu səbəbdən şəhərin yaranma tarixi kimi 1275-ci il götürülür. Malmö şəhərin XIII əsrin ortalarında Lund şəhərinin 3 müdafiə mərkəzidən biri idi. Malmödə yerləşən hərbi birliklər Lund şəhərini İsveçlilərin hüçümlarından müdafiə etməlidilər. XIV əsrin başlanğıçında şəhər Danimarkaya tabe idi. Bu dövrlərdə şəhər Kopenhagendən sonra Danimarkanın ən böyük ikinçi şəhəri hesab edilirdi. Danimarkalılar şəhəri Malmhaug adlandırırdılar. Bu sözün mənası Danimarka dilidən tərcümədə qumluq ərazi mənasını ifadə edir. XV əsrdə şəhər Danimarkanın ticarət və mədəni mərkəzi sayılırdı. Malmödə XV əsrə görə kifayət qədər çox hesab ediləcək sayda 5 min nəfər əhali yaşayırdı. Həmin əsrdə şəhər Skandinaviyanın ən strateji şəhəri olaraq sürətlə böyüməyə başlamışdı.
XVIII əsrin əvvələrində Malmö şəhərində 2.300 nəfər yaşayırdı. XIII Karl tərəfindən şəhərə davamlı şəkildə hucumların təşkil edilməsi və şəhər əhalisi arasında vəba epidemiyasının yayılması səbəbindəb 1728-ci ildə şəhər əhalisi 1.500 nəfərə qədər azalmışdır. Bu əsrin sonlarına kimi Malmö şəhərinin əhalisində artım qeydə alınmamışdır. Şəhərdə əhalinin sürətlə artımı XIX əsrin əvvələrindən başlamışdır. Malmödə inşa edilən yeni liman və gəmi tərsanəsi buraya gələn gəmilərin sayını artırmışdır. 1800-cü ildə Malmödə 38 min nəfər əhali yaşayırdı.
Aşağı Karvansara (Şəki)
Tarixi
XVIII əsrə aid olan hər iki abidə yerli ustalar tərəfindən tikilmişdir. Bu abidələr həm tikiliş həm də şərait baxımından çox rahat və gözəl olub, irimiqyaslı sövdələşmələrin, alış-verişlərin aparılması üçün əlverişli şəraitə sahib olmuşdur.
Karvansaranın planı
8000 kvadratmetrlik bir ərazini əhatə edən Aşağı Karvansaranın 242 otağı və dörd giriş darvazası vardır. Bu karvansara da həmçinin şəkili sənətkarlarin özünəməxsus memarlıq üslubu özündə əks etdirir.
Tükbaş qurd
Tükbaş qurd Dəyirmi qurdlar tipinin Nematodlar sinfinə aid olan növ.
Ağstafa su anbarı
Su anbarı respublikanın qərb zonasında yerləşən Qazax, Ağstafa, Tovuz və Şəmkir rayonlarında 135 min hektar suvarılan torpaqları su ilə təmin edir.
Darab mirzə Qovanlı-Qacar
Xidmətdə olduğu illərdə "Müqəddəs Stanislav" ordeni, "Müqəddəs Anna" ordeni, "Şiri-Xurşid" ordeni və I Dünya Müharibəsində göstərdiyi şücaətə görə Georgi silahı ilə təltif edilib.
Hərbi xidməti
1908-ci il mayın 6-da üçüncü dərəcəli "Müqəddəs Anna" ordeni ilə təltif edilib.
I Dünya Müharibəsində
Birinci Dünya müharibəsində xətt kazaklarının I Kuban alayının V yüzlüyünün komandiri kimi iştirak edib. 1914-cü il avqustun 4-də Qorodok yaşayış məntəqəsi ətrafında gedən döyüşdə qəhrəmanlıq göstərərək onları mühasirəyə almağa çalışan avstriyalıların 3 eskadronuna qarşı 109 nəfərlə hücum edib. Əks tərəfin sayı onlardan qat-qat çox olsa da, artilleriya atəşinin altında avstriyalıların 3 eskadronu məhv edilib və döyüşün gedişatı dəyişdirilib. Bu döyüşdə Darab Mirzə qılınc yarası və kontuziya alıb.
1917-ci il oktyabrın 5-də ordu və donanmanın əmri ilə polkovnik rütbəsi alıb.
Kərim Atayev
Həyatı
2002-ci ildə professor Y.Kremenetsin rəhbərliyi ilə diplom müdafiə etmiş və ali məktəbin rəhbərliyi onu idarəetmə kafedrasında mühəndis vəzifəsində işləmək üçün saxlamağı qərara almışdır.
Bulbophyllum evasum
(Bulbophyllum evasum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Eupatorium tripartitum
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Malus toringoides
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Əbülhəsən xan İqbali Azər
Əbülhəsən xan Musa xan oğlu İqbali Azər (1870, Qəzvin ş., Əlvənd k. — 05.02.1971, Təbriz)—Azərbaycan müğənnisi, Təbriz şəhərinin meri.
Pipistrellus pipistrellus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Kütləsi 3,3–8,7 q, bədəninin uzunluğu 32,0–45,0, bazusu 27,0–35,0 mm-dir. Sıx qəhvəyi xəz örtüyü vardır.
Sayı
Yay yığımlarında cırtdan sayı bir neçədən 10 minə qədər çatır. Lənkəran ovalığının yaşayış məskənlərində xüsusilə böyük koloniyalar olur.
Qoruq
11 yanvar Dünya Qoruqlar və Milli Parklar Günü olaraq qeyd olunur.
Kobyay ulusu
Təbii şərait
Ulusun ərazisində Ust-Vilyoy Milli Təbiət Parkı yerləşir.
Əhalisi
2002-ci il siyahıyaalmasına görə ulusun etnik tərkibi: saxalar — 9209 nəfər (64,95%), ruslar — 3425 nəfər (24.16%), evenlər — 809 nəfər (5.71%), ukraynalılar — 235 nəfər (1.66%), evenklər — 64 nəfər (0.45%) və digər millətlər — 436 nəfər (3,07%).
Trendyol
Trendyol Group markalarına Trendyol.com, Modagram.com və Trendyol tərəfindən Milla daxildir. Bütün dünyada tanınan müxtəlif geyim markalarının məhsullarını satır. 700 nəfərlik bir heyət ilə çalışan Trendyol qurulmasından altı ay sonra investisiya şirkəti olan Tiger Globaldan investisiya almışdır. Bundan əlavə, Google, Amazon, Groupon, Zynga və Twitter kimi şirkətlərə sərmayə qoyan Kleiner Perkins və Avropa İnkişaf Bankı da investisiya qoymuşdur. . Trendyolun yaradıcısı Demet Mutludur.
Bəhruz Kəngərli
Erkən illəri
Bəhruz Kəngərli 1892-ci ilin yanvar ayının 22-də Naxçıvan şəhərində anadan olmuşdur. Rəssamın doğma anası Əziz xanım Bəhruzun körpəliyində vəfat edib, bundan sonra atası Şirəli bəy Şirin xanımla evlənib. Bu izdivacdan iki qızı — Tahirə və Mənsurə anadan olub. 1910-cu illərdə Şirəli bəyin vəfatından sonra Şirin xanım rəssamın əmisi Qədir ağaya kəbin edilib. Bu evlilikdən üç uşaq — Davud, Rüstəm və Gültac dünyaya gəlib.
Sərbəst yaradıcılıq fəaliyyəti
thumb|Bəhruz Kəngərlinin 1920-ci ildə çəkdiyi [[Qaçqın xanım rəsmi.]]
Portretçilik məharəti
Kəngərlinin kiçik ölçüdə çəkilmiş portretlərinin əksəriyyəti sulu boya ilə icra olunmuşdur. Canlı müşahidələrin izi ilə fırçaya alınmış həmin rəsmlər sadə və sərbəst kompozisiyasına görə çox vaxt etüd səviyyəsindədir. Hiss olunur ki, sevimli peşəsindən ayrılmaq bilməyən rəssam hər yerdə diqqətini cəlb edən şəxsləri ani və ötəri rəsmlərində canlandırmağı xoşlayırmış. Bunların böyük hissəsi 1911–13-cü illərdə sulu boya, karandaş, kömür və qara tuşla işlənmiş albomda toplanmışdır. "Kişi portreti", "Qadın portreti" adları altında təkrar-təkrar işlənən belə rəsmlər milli tipajın rəngarəngliyini müşahidə etmək niyyəti ilə yaranırdı.
Kəngərli bir qayda olaraq öz personaj larim canlı naturaya əsaslanıb fırçaya alar, həyat həqiqətini rəsm əsəri üçün başlıca meyar hesab edərdi. Bunu kiçik yaşlı körpə uşaqlara, yeniyetmə oğlan və qızlara həsr olunan bir sıra portretlərdə daha aydın görmək mümkündür. Uşaqları gah oyaq, gah yatmış vəziyyətdə, müxtəlif poza və hərəkətlərdə təsvir edən portret və etüdlər göstərir ki, rəssam öz kiçik qəhrəmanlarının sadəlövhlüyünü, məsum və səmimi duyğularını, psixoloji həyəcanlarını, yaş xüsusiyyətlərini, milli əlamətləri diqqətlə öyrənməyə çalışmışdır. Misal olaraq "Rəssamın qardaşının portreti"ni göstərmək olar. Uşağın həyat dolu sakit sifəti, iri qara gözləri olduqca mənalı və ifadəlidir. Eyni psixoloji əhvali-ruhiyyə "Yatmış uşaq" mövzusunda çəkilmiş bir neçə portret üçün də səciyyəvidir.
Bulbophyllum erythrostictum
(Bulbophyllum erythrostictum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Məryəm Bayraməlibəyova
Bayraməlibəyova Məryəm Teymur bəy qızı — azərbaycanlı pedaqoq, Lənkəranda ilk qadın Xeyriyyə cəmiyyətinin təşkilatçısı, "Ünas" (qızlar) məktəbinin müdiri, 1919–1920-ci illərdə Lənkəran qızlar gimnaziyasının inspektoru, 1920–21-ci illərdə savadsızlığın ləğv olunması üzrə ilk qadın kurslarının təşkilatçılarından biri.
Həyatı
1988-ci ildə vəfat etmişdir.
Fəaliyyəti
O, ikinci dəfə Qazaxıstana sürgün olundu. 1948-ci ildə cəza müddətini başa vurub Bakıya qayıtdı. 1956-cı ildə bəraət verilənədək Bakıda öz ailəsinin, uşaqlarının yanında yaşamağa qoymadılar. Beləcə Vətən üçün, xalq üçün yanan, onun tərəqqisinə çalışan bu mübariz qadın əzab və iztirablar içində yaşadı. Doxsan il ömür sürdü.
Xırda alma
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 7 m-ə çatan ağacdır. 42 illik ağacın hündürlüyü 12 m, gövdəsinin diametri 21 sm-dir. Budaqları dairəvi, açıq qəhveyi, sonralar tünd bənövşəyidir. Cavan budaqları sallaq, yumurtavari, çilpaqdır. Yarpağı növbəli, dar ellipsvari olub, uzunluğu 5-10 sm, eni 2,5-5 sm-dir. Cavan sallaq yarpaqları çılpaqdır. Vegetasiya dövrü apreldən oktyabra qədər davam etməklə mayın axırında çiçəkləyir, beşillik ağac bar verir. May-iyun ayının əvvələrində çiçəkləyir. Çiçəkləri parlaq çəhrayı, ləçəkləri qırmızı, 4 sm diametrindədir. Meyvələri sentyabr ayında yetişir. Oduncağı sıx, möhkəm və bərk, qırmızı-qonur rəngdədir.
Azərbaycanda yayılması
Naxçıvan MR-da, Qubada mədəni şəraitdə becərilir.
İstifadəsi
Qrup, soliter, cərgə əkinlərində istifadəsi məqsədyönlüdür. Tərkibində alma turşusu, dəmir duzu, habelə A, B və C vitaminləri vardır. Meyvələrində B vitamininin miqdarı 0,8-2,3 qamma, karotinin miqdarı 1,25-3,0 qammadır. Oduncağından müxtəlif qiymətli dülgərlik məmulatlarının hazırlanması üçün istifadə edilir.
Battle Angel Alita
Məzmun
Hadisələr keçmiş ABŞ ərasizində baş verir. VII cilddə nəşr olunmuş xəritəyə görə Xarabalıq/Tiferes Missuri ştatının Kanzas-Siti şəhərinin yaxınlığında yerləşir, Nekropol isə Kolorado Sprinqs şəhəridir. Radio KAOS Texas-ın Dallas şəhərindədir. Fiqurun sahil şəhəri isə Kaliforniyanın Alhambra şəhəridir. Desti Novanın Qranit mehmanxanası isə Şayenna dağ kompleksindədir.
Orijinal manqada hadisələr XXVI əsrdə baş verir. "Battle Angel Alita: Last Order" manqasına görə başlanğıcı 1957-ci il olaraq göstərilən "Sputnik dövrü" (qısaca s.d.) adlı təqvimdən istifadə olunur. Orijinal manqada hadisələr s.d. 577-ci ildə (b.e. 2533-cü ildə) başlayır və s.d. 590-cı ildə (b.e. 2546-cı ildə) başa çatır. "Battle Angel Alita: Last Order" manqasında hadisələr s.d. 591-ci ildə (b.e. 2547-ci ildə) baş verir. "Battle Angel Alita: Mars Chronicle" manqasında isə hadisələr s.d. 370-ci ildə (b.e. 2336-cı ildə) başlayır və s.d. 594-cü ildə (b.e. 2550-ci ildə) bitir.
Film
2015-ci ilin oktyabrında Robert Rodriges filmin rejissoru təyin olunmuşdur. Kemeron və Landau isə prodüserlər olmuşdurlar. 2016-cı ilin mayında Roza Salazar Alita rolu üçün seçilmişdir. Əvvəlcə filmin 20 iyul 2018-ci ildə buraxılması planlaşdırılırdı. 8 dekabr 2017-ci ildə ilk treyler buraxılmışdır. 2018-ci ilin fevralında filmin 21 dekabr 2018-ci ilə ertələndiyi açıqlanmışdır.
Tomas Peyn
Fəaliyyəti
1775-ci ildə Konqresin tapşırığı əsasında koloniyaların müraciətini çatdırmaq məqsədilə İngiltərəyə yollanır. Müraciət cavabsız qaldıqda Peyn Amerikaya qayıdır və özünün "Sağlam Düşüncə" broşurasını dərc etdirir. Peyn bu əsərində hər bir xalqın özünün arzuladığı hökuməti qurmaq hüququna malik olduğunu göstərir. Corc Vaşinqtonun sözlərinə görə Peynin broşurası şüurlarda çevrilişə səbəb oldu. İstiqlaliyyət Bəyannaməsi elan olunduqdan sonra ABŞ və İngiltərə arasında müharibə başlayır və Peyn Vaşinqtonun düşərgəsinə yollanaraq Amerika ordusunun nümayiş etdirdiyi şücaəti təsvir edən "Amerika Böhranı" qəzetini nəşr etdirir. Belə məqalələrdən biri Vaşinqtonun əmri ilə əsgərlərın gündəlik əmr yerinə oxunur və ordunu o dərəcədə ruhlandırır ki, döyüşə atılan amerikalı əsgərlər Peynin məqaləsindən olan ilk kəlməni durmadan təkrarlayırlar: "İnsan ruhunun gücünü nümayiş etdirməyin vaxtı gəldi". thumb|left|Tomas Peynin həyatını keçirdiyi ev Bunların sayəsində Peyn Amerikada Vaşinqtondan sonra ikinci ən məşhur adam sayılır. 1780-ci ildə Çarlstoun ingilislər tərəfindən ələ keçiriləndə Vaşinqton çıxılmaz vəziyyətə düşür. Bu vaxt Peyn hərbi xərcləri ödəmək üçün milli iltizam təşkil etməyi təklif edir və özü 500 dollar yazdırır. 1781-ci ildə o Amerika hökumətinin qərarı ilə Parisə maddi yardım almaq üçün göndərilir və bu tapşırığın öhdəsindən uğurla gəlir. thumb|right|Tomas Peynin büstü, [[Nyu-York]] Müharibədən sonra Peyn İngiltərəyə qayıdır, Peyn Berns və Vordvordla birgə 1789-cu ildə baş verən Fransa inqilabını bütün bəşəriyyətin azadlığının başlanğıcı adlandıraraq alqışlayır. 1790-cı ildə Bork "Fransa inqilabı haqqında düşüncələr" əsərini dərc etdirəndə Peyn Borka qarşı "İnsanın hüququ" ("The Rights for Man") adlı böyük bir məqalə ilə çıxış edir Peyn bu məqaləsində insanın təbii hüquqlarını müdafiə edir. Peynin fikrincə insan ictimai birliyə öz təbii hüquqlarını qurban vermək üçün deyil, hüquqlarının bir qismini cəmiyyətin maraqlarına güzəştə getməklə onların təmin edilməsi məqsədilə daxil olur. Özündən sonra fikir azadlığı, vicdan azadlığı və başqalarına zərər yetirmədən öz xoşbəxtliyi üçün çalışmaq hüququnu qoyur. Borkla bu məsələ barəsində mübahisə aparan Peyn ən cüzi vergi verən fransıza belə səsvermə hüququ bəxş edən Fransanın yeni konstitusiyasını alqışlayır və bununla yanaşı İngiltərə konstitusiyasını şiddətli tənqid atəşinə tutur. Hakimiyyət məqalənin müəllifini təqib etmək qərarına gəlir.
1792-ci ilin mayında Peynə qarşı kral və konstitusiyanı təhqir etmə ittihamı irəli sürülür. Milli Konventin üzvü olan və Parisdə yaşayan Peyn məhkəmədə özü iştirak edə bilmədiyindən kitabının və şəxsiyyətinin müdafiəsini məşhur vəkil Tomas Erskinə həvalə edir. Gənc Erskinin məhkəmədəki möhtəşəm cıxışına baxmayaraq məhkəmə Peyni müqəssir elan edir. Konventin üzvü olan Peyn jirondistlərin qəti tərəfdarı idi və həmişə onlara səs verirdi. Kralın məhkəmə prosesində Peyn XVI Lüdoviqin sürgün edilməsini təklif edir və kralın edamının böyük siyasi yanlışlıq olacağını kütlənin diqqətinə çatdırır. Edam əvəzinə o kralın Amerikaya sürgün edilməsini təklif edir və kralın orada azadlıq və ədalətli hakimiyyət prinsiplərinə əsaslanan respublika idarəetmə sistemində ictimai rifahın necə çiçəkləndiyini öz gözləri ilə görəcəyini bildirir. Montanyarlar Peynin krala havadarlığını heç cür bağışlaya bilmirlər. Jirondistlərin məğlubiyyətindən sorna Peyn həbs olunur, ölümə məhkum edilir və yalnız möcüzə sayəsində edamdan qaça bilir. Dustaq olduğu vaxt özünün məşhur "Ağıl əsri" məqaləsini qələmə alır. Bu əsərdə Peyn İncilin təhlilində rasional təndiq üsullarını tətbiq etməyə cəhd göstərir. left|thumb|Tomas Peynin heykəli Dini görüşlərində Peyn ingilis deistlərinin ardıcılı idi. Onun məqsədi özünün ifadə etdiyi kimi İncilin və xristian mifologiyasının nüfuzunu sarsıtmaq idi. 1795-ci ildə Peyn özünün siyasi baxışları əks olunmuş kiçik bir traktatını dərc etdirir. 1797-ci ildə o, teofilantropik dərnək təsis edir. Bu dərnəyin görüşlərində o özünün mövhumatdan ayrılmış dininin əsaslarını qoyur. 1804-cü ildə Peyn Amerikaya yollanır. Prezident Tomas Cefferson Peynin Amerikanın azadlığında göstərdiyi xidmətlərini xatırlayaraq bir gəmini onun ixtiyarına verir. Ozünün yenə də böyük sevinc hissi ilə qarşılanacağını düşünən Peyn dərindən yanılır. "Ağlın əsri" əsəri Amerika cəmiyyətini əsərin müəllifinə qarşı qoyur. Ən yaxın dostları belə ondan öz döndərir. Peyn bunlara dözə bilməyərək içkiyə qurşanır. O Nyu-Yorkda hamı tərəfindən atılmış, lakin rahat bir halda, həyatını heç də əbəs yerə yaşamadığı hissi ilə vəfat edir. "Mənim həyatım bəşəriyyət üçün xeyirli oldu, mən bacardığım qədər yaxşılıq etdim və odur ki tanrının mərhəmətinə ümid edərək rahat ölürəm".
İbn Miskəveyh
Hekayət
Deyilənlərə görə, İbn Sina cavanlıqda çox lovğa və təkəbburlu imiş. Bir gün tələbə İbn Sina öz ustadı İbn Miskəveyhin dərs otağına daxil olur, şagirdlərin gözü qarşısında bir kürə fiqurunu ustadın qabağına atıb deyir: «Əgər həqiqi alimsənsə, bu kürənin səthinin sahəsini hesabla!». İbn Miskəveyh isə heç nə olmamış kimi, tam aramlıqla özünün yazdığı «Əxlaq» kitabını İbn Sinaya tərəf uzadıb belə söyləyir: «Cavan oğlan, görürəm ki, sənin bu kitabı oxumağa daha çox ehtiyacın var. Əvvəlcə öz əxlaqını islah et, sonra yanıma gəl, sualına cavab verərəm». Bu sözlər İbn Sinaya elə təsir edir ki, peşman olub təkəbbürü birdəfəlik kənara qoyur.
Səhənd tıs-tısı
Botaniki təsviri
Yastıqvari formalı, 15-30 sm diametrində olan kolcuqdur. Yastığı boş və kiçikdir. Yarpaqları yaşıl, yastı, üçtilli, xətli-bizvari və kənarları kələ-kötürdür. Çiçəkləri son sünbüldə toplanıb, ikicərgəli, 2-7 sünbülcüklüdür. Sünbülcüyü tək çiçəklidir. Kasacığı qıfvari, büküyü ağ və çılpaq damarlıdır. Tacı parlaq çəhrayıdır. İyun (iyul)-avqust (sentyabr) ayında çiçəkləyir, avqust-sentyabrda toxumları yetişir.
İstifadəsi
Yastıqvari formasına, bol çiçəkləməsinə və çiçəklərini uzun müddət saxlamasına görə dekorativ bitkilər kimi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Araz su anbarı
Araz su anbarı — Azərbaycanın Naxçıvan Muxtar Respublikasının İran İslam Respublikası ilə sərhəd hissəsində Araz çayının üzərində yaradılmış, su anbarı 1971-ci ildə istifadəyə verilmişdir. Azərbaycan və İran İslam Respublikası dövlətləri tərəfindən birgə tikilmiş bu su anbarı energetika və suvarma məqsədləri üçün birgə də (paritet əsasında) istismar olunur. Araz su anbarının ümumi su tutumu 1350 mln m³, faydalı həcmi 1150 mln m³-dir.
left|300px|thumb
Su anbarını çirkləndirən əsas mənbələr. Araz (Naхçıvan) su anbarının çirklənməsində əsas rolu Araz çayı oynayır. Çünki Ermənistanın bütün çirkablı tullantıları təmizlənmədən birbaşa bu çaya axıdılır. Belə ki, Ermənistan ərazisindən başlanan və Araz çayına birləşən Axura və Zəngi (Razdan) və bir sıra digər kiçik çayları, Araz (Naхçıvan) su anbarına qədər оlan Ermənistanın bütün çirkab sularını bir başa Araza daşıyırlar. Araz çayı isə təbii yolla bu çirkablardan xilas olmamış su anbarına daxil olur.
Dərəkənd (Qobustan)
Toponimikası
Kənd dağətəyi ərazidədir. Keçmiş adı Mərəzəli Dərəkənd olmuşdur. Yaşayış məntəqəsi keçmiş Mərəzə (indiki Nəriman kəndi) kəndindən köçmüş ailələrin Zəngidərə çayının (Pirsaat çayının qolu) dərəsində məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Oykonim dərə (çökək) və kənd (yaşayış məntəqəsi) komponentlərindən düzəlib, "dərədə yerləşən kənd" deməkdir.
Tikbalanq
Məskunlaşma
Tikbalanq ümumiyyətcə qaranlıq meşələrdə, az əhaliyə malik yerlərdə yaşayır. Yerli əfsanələrə görə, Tikbalanq Benqal ənciri və Sterkuliya ağaclarının üzərində yatır.
Azərbaycan tarixi
Adın mənşəyi
175px|thumbnail|left|[[VI əsrdə Dərbənd şəhərinin müdafiə divarlarında Pəhləvi dilində həkk edilmiş yazılardan biri: Dara, Adurbadaqanın amarqarı (yəni maliyyə işləri üzrə baş məmur) ]] "Azərbaycan" toponimi parf və ya orta dövr fars dilində Atropatena adlı qədim dövlətin adı olan Aturpatakandan əmələ gəlmişdir. Makedoniyalı İsgəndərin işğalından sonra Əhəmənilər imperiyasının Midiya satrapı Atropatın öz çarlığının əsasını qoyduğu Midiyanın şimalı Atropatena adlandırılmışdır. Adın orijinalının mənbəyi bölgədə bir vaxtlar geniş yayılmış Zərdüşt dinidir və mənası "od tərəfindən mühafizə olunan" və ya "odun məkanı" deməkdir. Orta əsr ərəb coğrafişünasları bu ekzonimin şəxs adı olan Adarbadordan (adar — atəş, baykan — mühafizəçi) xalq etimologiyasının nəticəsi kimi əmələ gəldiyini fikirləşmişlər. Abbasqulu ağa Bakıxanov isə bu sözün yaranmasını Xürrəmilər hərəkatının məşhur sərkərdəsi Babək ilə əlaqələndirmişdir. "Aturpatkan" toponimindən orta dövr fars dili toponimi "Adərbadqan" vasitəsilə "Azərbaycan" toponimi ortaya çıxmışdır.
Daş dövrü
Azərbaycanda 2 milyon 700 min il bundan öncə başlayaraq eramızdan əvvəl 4-cü minilliyə qədər davam etmişdir. Daş dövrü üç mərhələdən – paleolit dövrü (qədim), mezolit dövrü (orta) və neolit dövründən (yeni daş dövrü) ibarət olmuşdur. Təxminən 700 min il əvvəl insanlar od əldə etməyi öyrənərək, özlərini soyuqdan qorumağa, yemək bişirmək, əmək alətlərini düzəltməyə başladılar. 400–300 min il öncə Azərbaycanda məskunlaşmış ibtidai insanların təkamülündə yeni mərhələ başlanır. Azıx mağarasında aşkar olunmuş ibtidai insan-neandertalın çənə sümüyü (təxminən 350 min il öncə) buna əyani sübutdur. 100–30 min il öncə ölkə ərazisində orta paleolit dövrü yaşanmış və bu ərəfədə qədim insanların ibtidai icma quruluşu formalaşmışdır. Həmin dövr Tağlar mağarasındakı arxeoloji tapıntılar əsasında tədqiq edilmişdir. Bu zaman insanların əsas məşğuliyyəti ovçuluq və yığıcılıq idi. Eyni zamanda Azərbaycanda yaşayan insanlar artıq o dövrdə qonşu ərazilərin sakinləri ilə mübadilə xarakterli əlaqələr qura bilmişdilər.
Orta əsrlər
Qacarlar — 1796 və 1925-ci illər arasında İran və Azərbaycanda hakimiyyətdə olmuş türk sülaləsidir. Qovanlı Türk tayfasından olan Qacarlar, Monqol işğalı zamanlarında İrəvan ətrafında kök salmışlar və Səfəvi sülaləsini Azərbaycanda və İranda hakimiyyətə gətirən yeddi Qızılbaş-türk tayfalarından biri olmuşlar.
Azərbaycan Respublikası
1993-cü il oktyabrın 3-də ümumxalq səsverməsi nəticəsində Heydər Əliyev Azərbaycan Respublikasının Prezidenti seçildi. Yeni hökumət qarşısında respublikanı davamlı böhrandan çıxarmaq, qonşu ölkələrlə pisləşmiş münasibətləri bərpa etmək, iqtisadiyyatı ayağa qaldırmaq, ölkə daxilində sabitliyi təmin etmək, erməni təcavüzünün qarşısını almaq kimi çətin vəzifələr dururdu, lakin 1993-cü ilin yay-payız aylarında bir-birinin ardınca Dağlıq Qarabağdan kənarda yerləşən Füzuli, Cəbrayıl, Qubadlı və Zəngilan rayonları işğal olundu. Bu işğallar nəticəsində respublikada qaçqınların sayı bir milyona çatdı.
Beləliklə, bu təcavüz nəticəsində Azərbaycan Respublikasının 17 min kvadrat kilometrədək torpağı işğal olundu ki, bu da ölkə ərazisinin 20 faizini təşkil edir. Bu münaqişədə 18000 nəfərdən çox ölkə vətəndaşı həlak olmuş, 50 mindən çox adam yaralanmış və ya əlil olmuşdur. Heydər Əliyevin Azərbaycan rəhbərliyinə qayıdışı ilə ölkənin ictimai-siyasi, sosial, iqtisadi, elmi-mədəni həyatında, beynəlxalq əlaqələrində dönüş yarandı, elmi əsaslara, beynəlxalq norma və prinsiplərə uyğun müstəqil dövlət quruculuğu başlandı. Azərbaycan dövlətçiliyinin mövcudluğuna böyük təhlükə olan 1994-cü il oktyabr(Gəncə) və 1995-ci ilin martında(Qazax-Ağstafa-Bakı) dövlət çevrilişi cəhdlərinə son qoyuldu, ölkədə möhkəm ictimai-siyasi sabitlik bərqərar edildi. Bu illərdə milli ordu quruculuğunda ciddi dəyişikliklər başladı. Beyləqan və Füzuli istiqamətində düşmənə əks zərbələr endirilərək torpaqların müəyyən bir hissəsi azad edildi.
Azərbaycan dövlətinin rəhbərliyinin təşəbbüsü ilə Böyük İpək Yolunun bərpasında TRASEKA–ümumdünya kommunikasiya proqramının həyata keçirilməsində Azərbaycan aparıcı rol oynamış, 1998-ci ilin sentyabrında 32 ölkənin və 14 beynəlxalq təşkilatın yüksək səviyyəli nümayəndələrinin Bakıda keçirilmiş beynəlxalq konfransı proqramın icraçı katibliyinin Bakıda yerləşməsi haqqında qərar qəbul etmişdir. Gürcüstan, Ukrayna, Özbəkistan, Azərbaycan və Moldovanı əhatə edən GUEAM birliyinin yaranmasında Respublika Prezidenti Heydər Əliyevin önəmli xidməti olmuşdur.
Cəmcəmli
Cəmcəmli — Azərbaycan Respublikasının Qobustan rayonunun Cəmcəmli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
İqtisadiyyatı
1918-ci il erməni soyqırımı bu kənddən də yan keçməyib.
Göy qurşağı bayrağı
Tarix
Göy qurşağı bayrağı Gilbert Baker tərəfindən xüsusi olaraq 1978 -ci ildə San Francisco Gay Azadlıq Günü üçün hazırlanmışdır. Bu il yerli LGBT cəmiyyəti üçün tarixi oldu - Kaliforniyada ilk dəfə olaraq açıq şəkildə gey olan Harvey Milk siyasi vəzifəyə (şəhərin müşahidə şurasının üzvü olaraq) seçildi. Eyni zamanda, dövlət mühafizəkarlar tərəfindən qanuna ayrı -seçkilik dəyişiklikləri ("Briggs Təşəbbüsü") daxil etmək üçün bir kampaniya başladıldı. Gilbert Baker, gey aktivistlərin LGBT cəmiyyətini təcəssüm etdirən və birləşdirən canlı bir simvol yaratmaq çağırışına cavab verdi. Bayraq gey qüruru və açıqlıq anlayışını təcəssüm etdirir. Göy qurşağı bayrağının müəllifi, rəssam Gilbert Baker onun mənasını belə izah etdi:
Bakı Slavyan Universitetinin Tərcümə fakültəsi
Haqqında
Fakültənin məqsədi müasir dövrün tələblərinə uyğun olaraq ictimai-siyasi, iqtisadi, elmi-texniki, ədəbi və mədəni mövzularda tərcümə fəaliyyətini həyata keçirəcək peşəkar mütəxəssislər hazırlamaqdır.
Təhsil
Tərcümə fakültəsində Azərbaycan, rus, ingilis, polyak, çex, bolqar, yunan ukrayna dilləri üzrə yüksək ixtisaslı tərcüməçi kadrları hazırlanır. 2004–2005-ci tədris ilindən etibarən Respublikada ilk dəfə olaraq iki ixtisaslaşma dili üzrə tərcüməçi hazırlığına başlanmışdır ki, bu dillərdən biri slavyan, ikincisi isə Qərbi Avropa dillərindən biridir: rus və ingilis, polyak və ingilis, bolqar və ingilis, Ukrayna və ingilis dilləri və s. Eyni zamanda fakültədə Azərbaycan, ingilis, yunan dilləri üzrə də tərcüməçi kadrlar hazırlanır.
İxtisslar
Hazırda Tərcümə fakültəsində aşağıdakı dillər üzrə mütəxəssis hazırlığı aparılır: