cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rayan Vayt
Məktəblərlə mübarizəsi
Rayan 1986-87-ci tədris ilində Qərb orta məktəbində 8-ci sinfə başladı, ancaq burada çox bədbəxt və tək idi. Məktəb yemək yeməsi üçün yalnız bir dəfə istifadə olunacaq qab və duş alması üçün vanna otağı ayırdı. Ancaq təhdidlər davam edirdi. Rayanın otağına silahlı basqın olandan sonra ailəsi Kokomodan ayrılmağa qərar verdi. Məktəbi bitirdikdən sonra ailəsi Siseroya köçdü və Rayanın adını İndiana şəhərində yerləşən Hamilton heights high məktəbinə yazdırdı. 1987-ci il avqustun 31-də QİÇS haqqında məlumatlı olan məktəb müdiri Toni Kuk, təhsil sisteminin rəhbəri Bob Karnal və bir neçə şagird Rayanı salamlayıb, əlini sıxdı.
Mirası
Rayanın xatirəsinə Elton Con "The Last Song", Michael Jackson "Gone Too Soon", Tiffani "Here in My Heart" mahnılarını həsr etdilər.
1990-ci ilin avqust ayında Rayanın ölümündən dörd ay sonra Konqress tez-tez "Rayan Vayt qanunu" adlandırılan", "Rayan Vaytın adına İİV/QİÇS xəstələrinə fövqəladə kömək haqqında qanun"u qəbul etdi, hansı ki digər maliyyə mənbələri əhatə olunmayan və ya siğortası bu yardıma imkan yaratmayan İİV-ə yoluxanlara tibbi yardım imkanı təmin etmək üçün nəzərdə tutulmuşdur. 1996, 2000, 2006 və 2009-cu illərdə qanunun qüvvədəolma vaxtı uzadıldı. 2009-cu ildə prosedurun yenilənməsi zamanı Barak Obama 22 il bundan əvvəl tətbiq edilmiş İİV xəstələrinə ABŞ-yə səyahət və immiqrasiya qadağısının ləğv edilməsi planları haqqında bəyanat verdi. Onun sözlərinə görə, bu məhdudiyyət faktiki məlumatdan daha çox qorxuya əsaslanır. Proqram təxminən 500 000 nəfər insana kömək edir. 2004-cü ildə 2567 təşkilat üçün vəsait təmin etmişdi. 2006-ci ilin sentyabrında bu federal proqramın fondu 2,1 milyard ABŞ dollarından daha çox təşkil edirdi.
Mirsaleh Ağayev
Ağayev Mirsaleh Mirqasım oğlu — Sıravi, şəhid
Həyatı
Vətən in igid oğlu Mirsaleh Ağdərə rayon unun erməni daşnaklarından təmizlənməsi əməliyyatlarında fəal iştirak edib. Vətənə, torpağa olan sonsuz bağlılığı döyüş lərdə Mirsalehə mənəvi güc və qüvvət verirdi.
Radek Matula
Radek Matula — Çexiyanın Azərbaycandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri (2013-cü ilə qədər )
Qaraxanlılar dövləti
Yüksəlişi və dini
Türk dünyasında ilk dəfə islamı qəbul etmiş Qaraxanilər dövlətinin 11 hökmdarı olmuşdur:
Həsənqaydı
İqtisadiyyatı
Əsas təsərrüfatı heyvandarlıq idi.
Mırtı
Toponimikası
Mırtı Göyçay rayonunun eyniadlı inzibati ərazi vahidində kənd. Şirvan düzündədir. Əsl adı Murtu olmuşdur. Təklə tayfasının murtu tirəsinin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Etnooykonimdir.
7 fevral
1901–cari
thumb|[[Şövkət Ələkbərova]]
Bəşəriyyət
Bəşəriyyət - yer kürəsinin əhalisi, təbiətin fəal hissəsi. Bəşəriyyət nəinki biosferi öz ehtiyaclarına görə istifadə etmək, hətta onu dəyişmək qabiliyyətinə malikdir,
Senecio karstenii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Puka-Puka
Tarixi
Puka-Puka 1521-ci ildə Fernan Magellan Okeaniyada ilk kəşf etdiyi adadır. 1947-ci ildə Tur Heyerdal Kon-Tiki qayığında Okeaniyanı üzüb keçərkən ilk gördüyü ada Puka-Puka olmuşdur. 1996-cı ildə güclü tayfundan zərər görən Te One Mahina qəsəbə Fransa dəstəyi sayəsində yenidən bərpa edilir.
Məlikkənd (Göyçay)
Toponimikası
Məlikkənd Göyçay rayonunun eyniadlı inzibati ərazi vahidində kənd. Şirvan düzündədir. Oykonim Məlik şəxs adından və kənd sözündən ibarət olub, "Məlikin kəndi, Malikə maxsus kənd” mənasındadır. Kənd vaxtila dağılmış, sonralar yenə həmin adla yenidən bərpa olunmuşdur.
Coğrafiyasi və iqlimi
Kənd Göyçay rayonunun mərkəzindən 15 km cənubda düzən ərazidə yerləşir. ərazi vaxti ilə Göyçay çayının qolu Şilyan çayi sahili boyunca cənubdan şimala gedən karvan yolunda yerləşən məntəqə olmuşdur. iqlimi düzən dağətəyi, isti subtropikdir.
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 820 nəfər əhali yaşayır.
Əliağalı
Tarixi
Əliağalı kəndi rayon mərkəzi Ağdam şəhərindən 30 km. şimal-qərbdə, Xaçın çayının sol sahilində, Qarabağ silsiləsinin şimal-şərq tərəfindəki dağətəyi düzənlikdə yerləşir. 20.11.2020-ci il Tarixində Azərbaycan Ordusu Tərəfindən Azad Edildi
Serb Respublikasında makedonlar
Serb Respublikasında makedonlar (Македонци у Републици Српској, Македонците во Република Српска) — Serb Respublikası ərazisində yaşayan və işləyən slovak əsilli icması. Hazırda slovaklar Serb Respublikasının rəsmi 12 milli azlıqları siyahısına daxildir. Onların hüquqlarını Serb Respublikası Milli Azlıqlar Soveti tərəfindən qorunur. 2013-cü il məlumatına respublika ərazisində 341 makedon yaşayır.
Solmaz Qurbanova
Həyatı
Solmaz Qurbanova 1939-cu ildə Bakıda anadan olub. Sənətə 1955-ci ildən Azərbaycan Gənc Tamaşaçılar Teatrından fəaliyyətə başlayıb. Yeniyetmə oğlan rollarında çıxış etmiş S.Qurbanova teatrın səhnəsində əvəzolunmaz ifası ilə yaddaqalan obrazlar yaradıb.
Ramil Səfərovun ekstradisiyası və əfv edilməsi
ASALA terror təşkilatının hədəsi
3 sentyabr 2012-ci il tarixində Azərbaycanın Macarıstan səfirliyinə ASALA Fighters terror təşkilatından daxil olmuş sənəddə Azərbaycan diplomatları, xaricdə təhsil alan azərbaycanlı tələbələr, iş adamları, diaspor təşkilatlarının fəalları hədəf kimi göstərilir və onların qətlə yetiriləcəyi bildirilmişdir.
ABŞ administrasiyası və ABŞ Dövlət Departamentinin açıqlaması
ABŞ administrasiyası və ABŞ Dövlət Departamenti məsələ ilə bağlı çıxış edərək Ramil Səfərovun əfv edilməsindən narahatçılığı bildirdilər. onlar qeyd etdilər ki, "Biz bu məsələ ilə bağlı narahatlığmızı ifadə edir və açıqlama gözləyirik. Həmçinin Macarıstan tərəfindən də Ramil Səfərovun Azərbaycana ekstradisiyası ilə bağlı məlumat gözləyirik. ABŞ regionda münaqişənı qızışdıracaq istənilən hərəkəti mühakimə edir", deyə Dövlət Departamentinin nümayəndəsi Patrik Ventrell bildirib.''
Mirzəhüseynli
Mirzəhüseyinli — Azərbaycan Respublikasının Göyçay rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Tarixi
15 aprel 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Birinci Ərəbcəbirli, İkinci Ərəbcəbirli və Mirzəhüseynli kəndləri Şəhadət kənd inzibati ərazi dairəsinin tərkibindən ayrılaraq, İkinci Ərəbcəbirli kəndi mərkəz olmaqla, İkinci Ərəbcəbirli kənd inzibati ərazi dairəsi yaradılsın.
Fərrux bəy Vəzirov
Fərrux bəy Mirzə Həmid bəy oğlu Vəzirov — Bakı Şəhər Dumasının üzvü, mühəndis, xeyriyyəçi.
Namespace
sətrini artırdıqda foo:: prefiksini göstərməyə daha gərək qalmır.
Fərrux bəy Vəzirov
Həyatı
Fərrux bəy 1920-ci ildə vəfat edib.
Tökmə
right|thumb|Dəmirin tökülməsi thumb|Tökmə sexi
Hal hazırda yarımfabrikat metal töküklərin hazırlanması üçün ən geniş yayılmış fasiləsiz tökmə üsuludur. Çubuq şəklində tökülən materialı nəzəri cəhətdən sonsuz uzunluqda almaq olur. Böyük uzunluqda çubuğu almaq üçün prosesi yuxarıdan aşağıya yox, maili şəkildə yerinə yetirirlər. Çünki birinci halda tökmə istehsalı yerləşən binanın hündürlüyü çox olar və əməliyyatı əlverişsiz edər. Ona görə də müasir fasiləsiz tökmə qurğularının yalnız bir hissəsi şaquli olur, yerdə qalan hissə isə qövs üzrə yerləşir. Tökmə zamanı maye metal kokilə daxil olduqda soyuma nəticəsində onun xaricində bərkimiş metaldan qabıq yaranır. Metal daimi hərəkətdə olduğundan soyuma müddəti kiçik olur və metal ilkin zonanı üzü bərkimiş şəkildə tərk edir. Sonrakı bərkimə diyircəklər arasında hərəkət zamanı baş verir. Alınmış metal çubuq lazım olan uzunluqda doğranır. Çoxlu sayda diyircəklərə malik müasir qurğularda diametri 500 mm-ə qədər olan məmulu hazırlamaq mümkündür. Bu üsulla alınan dəmir əsaslı töküklər hidravlika, təzyiq altında işləyən hissələrin hazırlanması üçün əvəzolunmaz materialdır.
Allentaun
Allentaun (Ing. Allentown) - Lehay əyalətində bir şəhər, ştat Pensilvaniya, ABŞ.
Ağac iyəsi
Xüsusiyyətləri
Hər ağac üçün fərqli bir iye vardır. Xüsusilə böyük, yaşlı və müqəddəs sayılan ağacların mütləq bir iyəsi vardır. Bəzən mənfi xüsusiyyətlər də daşıyan Ağac iyəsinin bütün bədəni ağac kimi qabıqlarla və tüklərlə örtülüdür. Çürümüş yarpaq və ağac qabığı kimi iy verər. Ağac iyəsi bir yerdən başqa bir yerə havada uçaraq gedə bilər. Bütün bədəninə yarpaqlar yapışmış, saçı, saqqalı bir-birinə qarışmışdır. Bəzi əfsanələrdə sehrli gücləri olan qanadlı bir atı olduğu deyilər. Bundan başqa ağac növləri ilə əlaqəli olaraq müxtəlif iyelər ola bilər. Məsələn; Palıd iyəsi, Kavak iyəsi, Söyüd iyəsi, Şam iyəsi, Qoz iyəsi, Qayın iyəsi, Çinar iyəsi, Ardıc iyəsi, Gürgen iyəsi, Tut iyəsi, Ərik iyəsi, Armud iyəsi, İydə iyəsi, Sərv iyəsi, Albalı iyəsi, Cökə iyəsi kimi ... Türk mədəniyyətində ağac əhəmiyyətli bir yerə malikdir. Xüsusilə xarici görünüşü yaxşı olan olan ağaclar Uluqayını xatırlatdığı üçün hörmət göstərilir. Ağac daim Uluqkayın anlayışı ilə birlikdə qiymətləndirilməlidir. Türklərdə alma ağacı böyük bir əhəmiyyətə malik olması, əncir və zeytun ağacları isə İslami dininiin təsiriylə müqəddəslik qazanmışdır. Çünki Quran-ı Kərimdə bu ağac (və / və ya meyvələri) üzərinə and eiçilir: "Əncir və zeytuna and olsun ki..." (Tin surəsi, 1. Ayə). Buddizmin qurucusu olan Budda bir ağacın altında düşünərək həqiqətə çatmışdır. Zeytun Aralıq dənizi və Egey mədəniyyətində çox əhəmiyyətli bir yerə sahib olub, Qərb mifologiyalarında vurğulanır. Türklərdə isə ağacın növündən çox böyüklüyü və ehtişamı ön plana çıxar.
Turizmin əhəmiyyəti
Turizm cəmiyyətin iqtisadi problemlərinin həliinə xeyli təsir göstərir. Turizmdən gələn gəlir onun inkişaf etdiyi regionda iqtisadiyyatı yüksəltməyə qadirdir. Ayrı-ayrı regionlarda turizm inkişaf etdikcə ölkədaxili regionların iqtisadi göstəriciləri arasında fərqlər azalır.
Turizmin iqtisadi əhəmiyyəti və sahələri
Gəlir sahəsi - turist axını sayəsində turizmin aşağıda qeyd olunan bir çox yerli müəssisələrinin gəliri artır - mədəni və əyləncə müəssisələrinin gəlirləri artır və bu da öz növbəsində vergi ödəmələri hesanıa regiona və yerli əhaliyə fayda verir.
Allotriofagiya
Bu xəstəliklərdən əziyyət çəkən insanlar qidalanmaya yararsız cisimləri, maddələri qəbul etməyə davamlı istək yaranır. Kağız, palçıq, yapşıqan, gil və s. Ekspertlər bu xəstəliyin səbəbini və müalicə üsulunu hələ də dəqiq tapa bilməyiblər. Amma bir şey məlumdur ki, bu mineralların defisiti ilə əlaqədar olaraq yaranan xəstəlikdir.
Mirzə Həmid bəy Vəzirov
Həyatı
Mirzə Həmid bəy Vəzirov 1827-ci ildə Şuşa şəhərində doğulmuşdu. Şəhər rus-tatar məktəbini bitirmişdi. Əmək fəaliyyətinə 1845-ci ildə, Mehri polis sahəsində tərcüməçi kimi başlamışdı. Sonra Cavad və Vərəndə sahəsində mülki hakimin köməkçisi işləmişdi. Oralardan Dərbənd və Qars şəhərlərinə dəyişmiş, mülkü hakim vəzifəsində çalışmışdı.
Albertao stadionu
Albertao stadionu (Estádio Governador Alberto Tavares Silva) — Braziliyanın Teresina şəhərində yerləşən stadion. Tamaşaçı tutumu 44,200 nəfərdir. "Flamenqo" İK klubu ev oyunlarını bu stadionda keçirir.
Kursaal sarayı
Kursaal sarayı və ya Kursaal Konqres və Tamaşaçı zalı Mərkəzi (isp. Palacio de Congresos y Auditorio Kursaal) - İspaniyanın San Sebastian şəhərində yerləşən tamaşaçı zalı.
Haqqında
Kursaal sarayı əsasən auditoriya, iclas salonu, sərgi məkanı, konqres mərkəzi kimi istifadə olunur. Zurriola çimərliyinin yanında yerləşir
Diriyyə əmirliyi
Tarixi
1821-ci ildə Abdullah ibn Səudun sağ qalmış qohumlarından Türki ibn Abdullah, özünə Ər-Riyadı paytaxt seçərək Osmanlılara qarşı üsyan qaldırdı. Nəticədə 1824-cü ildə İkinci Səudiyyə Dövləti yarandı.
Oman tarixi
Yeni dövr
1970-ci ilə qədər Omanda cəmi iki məktəb və bir şəhər xəstəxanası mövcud idi. Məktəblər ancaq oğlanlar üçün idi. Sultan sarayından təyyarə meydanına qədər çəkilmiş yeganə asfalt yolun uzunluğu 12 km-dən çox deyildi. Böyük Britaniyanın köməyi ilə 1970-ci ilin 23 iyulunda Omanda saray çevrilişi təşkil olunur və Sultan Səid ben Teymurun oğlu Kabus ben Səid ben Teymur atasının taxttacına sahib olur və Omanı müstəqil dövlət elan edir. 1970-ci ilin avqustunda isə paytaxtı Məsqət şəhəri olan dövlət Oman Sultanlığı adını qəbul edir. Omanın tərkibinə islahatçı sultan kimi daxil olmuş Kabus ben Səid Səidilər səlaləsindən 14-cü sultandır. O ölkədə modernləşdirmə işlərinə başladı. Yol tikintisi işlərini alman, tibb işlərini isveç, arxeologiya işlərini italyan, memarlıq işlərini kiprli, parksalma işlərini filippin mütəxəssislərinə tapşırdı. 1970-ci ildə Oman radiosu, beş ildən sonra isə televiziyası ilk verilişlərinə başladı. 1973-cü ildə ölkənin ilk beynəlxalq təyyarə meydanı, bir ildən sonra isə dəniz portu fəaliyyət göstərməyə başladı.
Barak Ana
Barak Ana - türk mifologiyasında it ilahə. İt Ana (Köpək Ana) və monqollarda Nokay Ece olaraq da tanınmışdır. Bəzi monqol tayfalarının itdən törəndiklərinə dair əfsanələri var. Barak sıravi bir it olmayıb müqəddəs sayılar. Noqay adlı türk-monqol boyu ilə əlaqəlidir. Nağıllarda Köpük kimi tərcümə edilən Kobe, Kube adlı qəhrəmanın bu motivli əlaqədar olma ehtimalı yüksəkdir. Nokay monqolcada köpək deməkdir. Oğuz dastanında Barak boyunun kişilərinin üzlərinin köpək üzü (və ya o qədər çirkin) olduğu, lakin qadınlarının isə əksinə inanılmaz dərcədə gözəl və cazibədar olduqları izah edilər. Bu səbəblə Barak Ana anlayışı bu boyun törədiyi Ana şəklində anlaşılsa da, başının it başı olduğu şəklində qəti bir məlumat mövcud deyil.
Bakı Beynəlxalq Futzal turniri 2009
I tur
18 dekabr
II tur
19 dekabr
Leytenant (HDQ)
Leytenant — Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələrində zabit rütbəsi. Quru qoşunları və Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələrindəki ekvivalent rütbə leytenant rütbəsidir.
1909–1911-ci illərdə Rusiya imperiyasında IX sinif hərbi dərəcəsi, 1912-ci ildən — VIII sinif. Yalnız donanmada mövcuddur. Piyada, kapitan, süvarilərdə kapitan, kazak qoşunlarında kapitan və dövlət qulluğunda kollegial qiymətləndirici rütbələrinə uyğundur. Hal hazırda — leytenantdan və aşağı leytenant-komandirdən (Hərbi Dəniz Qüvvələrində) və ya kapitandan (digər hərbi hissələrdə) kiçik bir zabit rütbəsi.
Rusiya Silahlı Qüvvələrinin baş leytenantı üçün ulduzların çiyin qayışlarına yerləşdirilməsi — çiyin qayışlarının uzununa xəttinin hər iki tərəfində iki aşağı ulduz və üçüncü birincisi çiyin qayışlarının uzununa mərkəzi xəttində, ulduzların diametri 14 mm. Ulduzlar ulduzların mərkəzləri arasında 29 mm-dən bir qədər az olan bərabər tərəfli üçbucaq meydana gətirirlər. Çiyin qayışlarının başında bir düymə qoyulur.
Şahsoltanlı
Şahsoltanlı — Azərbaycan Respublikasının Göyçay rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Toponimikası
Göyçay rayonunun Qaraməryəm inzibati ərazi vahidində kənd. Yekəxana gölünün sahilində, Qaraməryəm tirəsinin ətəyindədir. Kəndin adı XIX əsrdə Şamaxı qəzasında maldarlıqla məşğul olmuş şahsoltanlı nəslinin adı ilə bağlıdır.
HIM
HIM - Finlandiya rok qrupu, 1991-ci ildə vokalist Ville Valo, gitarist Mikko Lindström ve basist Mikko Paananen tərəfindən qurulan Rock qrupudur.
Senecio rapifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Şahqulu sultan Ustaclı
Həyatı
Şahqulu Sultan Ustaclı Çuxur-Səd bəylərbəyi və hakimi təyin edilir. Əbdi bəy Şiraziyə görə isə Həmzə sultan Qazağın oğlu Şahqulu sultan Ustaclı 1551-ci ildə Məşhəd hakimi vəzifəsindən azad olunub, Çuxursəədə bəylərbəyi təyin edilmişdi (28,99; 108, 76). H.974-cü (1567) ildə Sultan Süleymanın vəfatı ilə əlaqədar Şah Təhmasibin başsağlığı vermək, Sultan Səlimin hakimiyyətə keçməsini təbrik etmək üçün vəzir Murad bəy İsfahani və 500 nəfər gənc ilə Çuxur-Səd hakimi Şahqulu sultanı da Osmanlı dövlətinə elçi göndərməsi onun Səfəvilər sarayında yüksək nüfuz sahibi olduğunu göstərir. O, Ədirnədə Sultan Səlimlə görüşmüş və Şahın göndərdiyi məktubu, hədiyyələri ona vermişdir (121, Bn.v.237a, 240b; 118, Bn.v.249a).
Şahqulu sultandan sonra oğlu Toxmaq xan ləqəbi ilə məşhur olan Məhəmməd xan Ustaclı İrəvan hakimi olmuşdu.
Qaçaq Fərzalı
ailəsi
Anası — Yetər
Qızları — Tavar, Naran, Təzəgül
Baş Güneypəyə
Toponimikası
Oykonim baş (yuxarı), guney (cənub, gün düşən yer) və pəyə (burada yaşayış məntəqəsi) komponentlərindən düzəlib, "yuxarıda yerləşən Güneypəyə kəndi" mənasındadır.
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Qavartu çayının sahilində, dağ ətəyində yerləşir.
Polkovnik
Polkovnik — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrində zabit rütbəsi. Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələrindəki ekvivalent rütbə birinci dərəcəli kapitan rütbəsidir.
Cəbrayıl Əsgərov
Ailəsi
Şəhidin atasının adı Fəyaz, anasının adı isə Bağdagül xanım.
Biodizel yanacaqları
Xammal
Həmçinin işlənmiş bitki yağı, heyvani yağlar, balıq yağı və s.istifadə olunur.
Standartlar
Avropa Standartlar Təşkilatı biodizel üçün EN14214 standartı işləyib hazırlamışdır. Bundan əlavə EN590 (və ya EN590:2000) və DIN 51606 standartları var. Birinci standart Aİ, İslandiya, Norveç və İsveçrədə istifadə olunan bütün dizel yanacağı növlərinin fiziki xassələrini təsvir edir Bu standarta görə  dizel yanacağında 5% bioyanacaq ola bilər. DIN 51606 çox ciddi alman standartı olub, demək olar ki, bütün aparıcı istehsalçıların mühərrikləri ilə uyğunluğu nəzərə alır.
Əkin qaraçörəkotu
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü. thumb|right|240 px|Qara zirə gülü Bitkinin botaniki adı – Nigella Sativadır. Azərbaycan dilində ənənəvi olaraq onu qara zirə adlandırırlar. Bitki Aralıq dənizi regionunda, Afrikanın şimalında, Asiyada və Ərəbistan yarımadasında bitir. Gözəl ətirli xassəyə malik, görünüşünə görə küncütə bənzəyən, amma qara rəngi ilə ondan fərq­lənən zirə xalq arasında müxtəlif adlarla məşhur dur.
Qozbel balina
Xarici görünüş
thumb|left|İnsanın Qozbel balınaya olan nisbəti Donqarlar olduqca iri balina növüdür. Yetkin fərdin orta uzunluğu dişilərdə 14,5 m, erkəklərdə isə 13,5 metr təşkil edir (fərdlərin ölçmə əməliyyatları 1949–1962 illərdə Antarktika və Avstraliya sularında aparılmışdır. Müxtəlif rəqəmlər alınmışdı: dişilər 13,9, erkəklər 13 m ). Qozbel balinalar arasında uzunluğu 17–18 metr olan fərdlərə belə rast gəlinir. Ancaq bu istisnadır və nadir hallarda müşahidə edilir. Donqarların orta çəkiləri 30 tondur. Qozbel balinalar zolaqlı balinalar arasında ən qalın, balinakimilər arasında isə Göy balinadan sonra ikinci ən qalın dəri altı piy qatına malikdir. thumb|right|Qozbel balinanın quyruq üzgəci Qozbel balina digər zolaqlı balinalardan fərqli olaraq özünə məxsus quruluşu, bədən rəngi, fərqli bel üzgəci və iri ölçülü yan üzgəclərə sahibdirlər. Qozbel balina bəzəkli və geniş önə, sıxılmış yan hissələrə malik olur. Başı dairəviləşmiş formaya malik olaraq yetkin fərdlərdə bədənindən 3,2–3,5 dəfə böyük olur. Əzələli alt çənə qarşıya doğru 10–30 sm uzanır. Donqarın buraxdığı fontan göbələkvari şəkildə səthə çıxır. Bəzən isə fontan V şəkilli olub, 3 metr hündürlüyə qalxa bilir. thumb|right|Donqar balinaların uzun sinə üzgəcləri Ön üzgəclər olduqca uzundur (Bədənin 28,3–34,1 %), bu isə bu növün daxil olduğu Megaptera cinsin adına daxil edilmişdir. Üzgəclərin bu cür iri olması onların manevr imkanlarının artırılması və ya termorequlyasiya ilə izah edilir. Bel üzgəci isə olduqca alçaqdır. Onun hündürlüyü cəmi 30–35 sm-dir. Bu üzgəc canlının arxa nahiyəsinin mərkəzində yerləşir. Quyruq üzgəci olduqca iridir. Dişvari kənar xətlərə sahibdir.
Yayılması və miqrasiyası
thumb|280px|Avstraliya sahilləri. Donqar — kosmopolit növ olaraq bütün dünya okeanında yayılmışdır. Üstəlik, onlar tropik enliklərdən tutmuş yüksək enliklərə qədər (Arktika və Antarktikanın buzlaqları istisnadır.) müşahidə edilir. Şimal Buzlu okeanın 65° ş. enliklərinə qədər (digər məlumata görə isə 75° ş. e. ) müşahidə edilir. Onlara Rusiya Federasiyasının ərazisinə daxil olan Kara dənizi sularından Şərqi Sibir dənizi sularına qədər olan ərazidə müşahidə edilmir. Tarixən donqarları Aralıq və Baltik dənizlərində görmək mümkün idi. Onlar hətta Fin körfəzinə qədər hərəkət edirdilər. Bir qayda olaraq yalnız miqrasiya zamanı sahil və şelf sularında müşahidə edilirlər. Şimal donqarları cənub donqarlarına nisbətdə miqrasiya zamanı daha güclü olurlar. Səbəb isə onların sahil axınları ilə üzmələridir. Qozbel balinaların dəstələrinin köçü qidanın əlçatarlığından asılı olaraq lokal xarakter daşıyır. Onlar ilin isti aylarında qidalanmaq məqsədi ilə mülayim və soyuq sulara istiqamətlənirlər. Qışda isə isə əkdinə onlar tropik və subtropik sulara miqrasiya edirlər. Qış miqrasiyası çütləşmə ilə əlaqəli olduğundan əsasən isti enliklərin ada və rif ətrafı ərazilərinə təşkil edilir. Araşdırmalar göstərmişdir ki, qozbel balinalar qışlamanı əsasən 21,1–28,3 °C temperaturlarda keçirirlər. Bu fərqlilik isə coğrafi enliklərfən asılı olaraq dəyişir. İstisnalarda mövcuddur belə ki, Ərəbistan dənizində yaşayan balinalar daim tropik enliklərdə yaşayırlar. Qozbel balinaların ən kiçik miqrasiya müddəti 1–2 ay çəkir. Tarixdə qeydə alınmış ən qısa miqrasiya 39 gün çəkmişdir (Alyaskanın cənub-şərqindən Havay adalarına qədər). Onların adi miqrasiya məsafəsi 8000 km təşkil edir ki, bu da ən uzun məsafəyə miqrasiya edən məməlidir 7 başdan ibarən qrupun (Dişi və balalarda daxil) müşahidəsi onu göstərmişdir ki, onlar qışı Kosta-Rikanın Sakit okean sahillərində qışladıqdan sonra (11° ş. e.), Antarktida sularına istiqamətlənirlər. Onların bu köçü 8300 km məsafəni əhatə edir. Maraqlıdır ki, Kosta-Rikanın Sakit okean sahilləri şimal populyasiyasının qışlama ərazisidir. Digər ərazilərdə isə şimal və cənub populyasiyalarının miqrasiya əraziləri heç zaman kəsişmir.
thumb|right|Qozbel balina [[Kvinslend sahillərində (Avstraliya)]]
Ömür müddəti. Parazitlər
Donqar balinalar üzərində Zolaqlı balinalar fəsiləsinə daxil olan digər növlərdən daha çox parazit aşkarlanır. Bu isə onların sakit və astagəl üzmələri ilə əlaqələndirilir. Bir qayda olaraq parazitlər əsasən bu canlıların boğaz və uragenital zonasında daha çox yayılırlar. Ekzoparazitlər arasında bığayaqlı xərçənglər (Coronula diadema, Coronula regina), kürəkayaqlı xərçənglər (Penella) və balina bitləri (Paracyamus boopis, Cyamus elongatus), dəniz cürəsi (Conchoderma) üstünlük təşkil edir. Üstəlik kommensal fəaliyyət göstərən yumru qurdların növü olan Ogmogaster ceti zolaqlı balinalar üçün karakterikdir. Endoparazitlərə isə xərçəngkimilərdən olan trematod, nematod, sestod və tikanbaşlılar daxildir.
Populyasiyanın statusu
Hazırda qozbel balinalar öz populyasiyalarını bərpa edə bilmişdir. Beynəlxalq Ətraf Mühiti Qoruma Birliyi tərəfindən Qırmızı kitaba görə təhlükəsi olmayan növ (LC) olaraq daxil etmişlər.
Yuyucu maddələr
Yuyucu maddələr -səthi aktiv maddələrdir. thumb|Yuyucu maddələr
Təbii birləşmələr yuyucu maddə kimi
Saponin bitkilərdən bir çoxunda rast gələn mürəkkəb tərkibə malik irimolekullu birləşməlrdir. Onu sabunkökü biyankökü və s.bitkilərin köklərini xırdalayıb isti su ilə ekstraksiya etməklə alırlar. Sonra ekstrakt süzülüb buxarlandırılır, əldə edilən bərk məhsul yaxşı köpüklənir, neytral reaksiya verir. Saponin, cod suda da yuma qabiliyyətnə malikdir. (sapo-latınca sabun deməkdir).
Ionlaşmayan səthi aktiv maddələr
Ionlaşmayan səthi aktiv maddələr sulu məhlullarda ionlara dissosiasiya etmir və çoxlu suda həll olmur. Onlar fenol və ya spirtlər, yaxud üzvi turşulardan hazırlanır. İonlaşmayan səthi aktiv maddələrdən ən əhəmiyyətliləri fenol və ya spirtlərin bir neçə molekul etilenoksid və ya propilenoksid molekulları ilə kondensləşməsindən alınır.
Yel iyəsi
Xüsusiyyətləri
Küləyin qoruyucu ruhudur. Hər külək üçün fərqli bir iye vardır. Türklərdə külək sürəti və fövqəltəbii gücləri anımsattığı üçün daim maraqlı bir mövzu olmuşdur. Xaqas xalq mədəniyyətində də "Şil Ezi" adında bir külək iyəsine rast gəlinir. Külək iyəsinin adı Azeri xalq inancında "Heydər" olaraq da xatırlanar.
Heydər
Daha sonra da "Heydər ata, gel payını götür!" deyə özünə müraciət edərlər. Qazaxlar da harman sovurduqları vaxt külək olmasa, "Külək Sahibi" olaraq bilinən "Mir Xayder" dedikləri ruhu "Mir Xayder, Mir Xayder, gel Mir Xayder!" deyə çağırırlar.
Müqəddəs Mələk qəsri
Sərdabədə dəfn olunanlar
İmperator Adrianın qəbri üzərində özünə aid epitafiya həkk olunmuşdur ANIMULA VAGULA BLANDULA
Sarı nelufər
Botaniki xarakteristikası:
Köklərində çoxlu rütubət olduğundan əvvəlcə təbii qurutmaya (hava-günəş) üstünlük (10-15 gün) verilməlidir. Xammal açıq, lakin kölgəli, yaxşı ventiliyasiyalı naveslərdə, çardaxda 2-3 sm qalınlığında 60ОС temperaturda, quruducu şkafda 3 gün ərzində qurudulmalıdır.
Zəhərli olduğundan dadı təyin olunmayandır(!).
Yarımnövləri
[[SS 2 (**
Davud
İŞMUİL VƏ TALUT
"Bəni-İsrail başçılarından ibarət dəstənin Musadan (ə) sonrakı peyğəmbərə belə dediklərini eşitmədinmi?" Allah yolunda mübarizə etmək üçün bizə padşah tə’yin et! O dedi: -"Bəlkə sizin üçün mübarizə yolu yazılarsa mübarizə etmədiniz?" (yəni Allahın əmrindən boyun qaçırdınız) Dedilər: -"Nəyə görə mübarizə etməməliyik. Halbuki, öz vətənimiz və övladlarımızdan uzaq düşmüşük." Mübarizə onlar üçün təyin edildikdən sonra az bir dəstədən başqa (düşmənlə müharibə etməkdən) hamı üz çevirdi. Allah zalım və nadanların işindən xəbərdardır. Peyğəmbərləri onlara dedi: -"Allah Talutu sizə padşah təyin etdi". Onlar (etirazla) dedilər: -"Padşahlığa bizim layiq olduğumuz və onun mal-dövləti aldadıcı (çoxlu mal-dövlət yox idi) olan halda o, necə bizim padşahımız olacaq?"
"Talut qoşunu yola düşdüyü zaman onlara dedi: -"Allah sizi bir bulaq ilə imtahana çəkdi. Sudan bir ovuc götürəni çıxmaq şərti ilə kim o sudan içməzsə, mənim tərəfimdədir. (Bulağa çatarkən) bir neçə nəfərdən başqa (digərləri) o bulaqdan su içdilər."
DAVUDUN ƏLİ İLƏ CALUTUN ÖLDÜRÜLMƏSİ VƏ BƏNİ-İSRAİLİN QƏLƏBƏSİ
Əsgərlər Davudun sözünü Taluta çatdırdılar. Talut onu öz yanına çağırıb soruşdu: -"Sənin gücün nə qədərdir? Öz qüvvəni necə təcrübə etmisən?" Davud dedi: -"Bəzi vaxt yırtıcı şir qoyunlarıma hücum edib onlardan birini götürüb aparır. Mən şirin ardıyca gedib şirin başını bədənindən ayırmışam. Öz əllərimlə şirin çənəsini bir-birindən ayırıb qoyunu ağzından çıxartmışam."
Başqa bir gün iki qoşun döyüşə hazırlaşdı. Davud dedi:
Tarix kitabları və sünni təriqi ilə nəql olunmuş rəvayətlər göstərir ki, Talut öz qızını Davudla evləndirdi. Ondan sonra Davuda paxıllığı tutub onu öldürmək fikrinə düşdü. Amma Allah taala Davudu onun şərrindən qorudu. Lakin bu hədislərin sənədi düz deyil. Çünki, Allah taala Talutu onun elmi və hikmətilə tərif edib. Bəni-İsrail rəhbərliyini ona tapşırıb, ona görə də Taluta bu töhməti vurmaq olmaz. Elə buna görə də Nəccarın nəql etdiyi Talutun bu macərasının bu hissəsinə etirazımızı bildirmirik və bununla da bu fəsli burada bitmiş elan edirik.
ALLAH-TAALANIN DAVUDA ETDİYİ BƏXŞİŞ
-"Davuda Öz tərəfimizdən üstünlük verdik (dedik): -"Ey dağlar, onunla həmahəng olun və ey quşlar! Dəmiri onun üçün yumşaltdıq (ona dedik), kamil zireh düzəlt və onun halqalarını eyni ölçüdə et, layiqli işlər görün ki, sizin etdiyiniz hər şeyi görürəm."
HƏZRƏT DAVUDUN TÖVBƏ VƏ QƏZAVƏTİ
Bir gün Həzrət Davud (ə) evin damına çıxdı. Oradan Uryanın arvadını gördü. Uryanın arvadı çox gözəl idi. Davud (ə) ona vuruldu. Bu vaxt Urya müharibədə idi. Davud qoşun başçısına sifariş göndərdi ki, Uryanı tabutun üstünə qoyub qoşunun qabağında düşmənlə üzbəüz saxlasın. Davudun (ə) bundan məqsədi Uryanın öldürülməsi və onun arvadı ilə özü evlənməsi idi. Düşmənin düşərgəyə yaxınlaşmaq, müharibənin qayda-qanunu ilə zidd olmasına baxmayaraq, qoşun başçısı Davudun hökmünü icra etdi. Bu da Uryanın ölümünə və Davudun onun arvadı ilə evlənməsinə səbəb oldu.
Əli İbni Məhəmməd ərz etdi: -"Ey Allah Rəsulunun övladı! Bəs Davud haqqında deyilən səhv nə idi?
DAVUDUN HƏYATI VƏ ONUN QƏZAVƏTLƏRİ
Sonra Əli (ə) Qənbəri çağırıb buyurdu: -"Qoşun başçılarını çağır gəlsin". Cavan oğlanın atasıyla səfərə gedənlərin hər birini bir qoşun başçısına təhvil verərək onlara uca səslə buyurdu: -"Siz nə deyirsiniz? (nə fikirdəsiniz?) Elə bilirsiniz ki, mən bilmirəm bu cavanın atasının başına nə gətirmisiniz?"
-"Filan qədər". Soruşdu:
Davud onun anasının yanına gəlib soruşdu:
-"Bu uşağın adını kim qoyub?"
-"Uşağın atası bir dəstə kişiylə səfərə getdi. Həmin vaxt mən bu uşağa hamilə idim. Bir müddətdən sonra ərimlə səfərə gedənlər qayıtdılar. Lakin ərim onlarla qayıtmadı. Mən onlardan ərimi soruşdum. Onlar dedilər ki, ərin öldü. Soruşdum:
HESA Saeqeh
İnkişaf
İran, silah sistemində, aerodinamikada və əməliyyat diapazonunda baş vermiş olan böyük dəyişikliklərə görə, keçmiş təyyarələrdən fərqlənən Saeqeh qırıcısının digər variantlarını yaxın vaxtlarda sınayacağını açıqladı.
Davud
DAVUDUN HƏYATI VƏ ONUN QƏZAVƏTLƏRİ
-"Hələ evlənməmişəm." Davud ona dedi:
-"İndiyə qədər üç həftə keçib." Əzrail dedi:
-"İndiyə qədər Allaha etdiyin ibadətlər səndə qürur və özünü bəyənmək ruhiyyəsinə səbəb olubmu?" Dedi:
Davud onunla görüşmək üçün Allahdan icazə istədi. Allah taala icazə verdi. Davud oğlu Süleymanla Məta olan yerə getdi. Mətanın həsirdən düzəldilmiş evini tapdı. Davud Mətanı soruşdu: -"Onlar dedilər ki, Məta bazardadır". Davud, oğlu ilə bazara gəlib Mətanı soruşdular. Dedilər:
DAVUDUN HİKMƏTİ
-"Mənim Allahım, həmin yaxşı əməl nədir?"
İsrail coğrafiyası
Əhali coğrafiyası
2013-cü ilə olan məlumata əsasən İsrailin əhalisi 8 milyon nəfər idi ki, bunun da təqribən 6 milyon nəfərini yəhudilər təşkil edirdi.
Gəbzəspor
Gəbzəspor — Türkiyənin Kocaeli şəhərinin Gəbzə rayonunu təmsil edən idman klubu.
Vilyam Bil Şenkli
Vilyam Bil Şenkli — şotlandiyalı futbolçu və "Liverpul" futbol klubunun əfsanəvi məşqçisi.
Suzanbağı
və ya Misir lotus gülü - fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Hollerit tabulyatoru
Xarici keçidlər
Hollerit maşını
Yemişanlı (Qəbələ)
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 1017 nəfər əhali yaşayır.
Menaxem Begin
Həyatı
Aktiv xarici siyasət yürüdən M.Begin 1978-ci ildə imzalanan “Kemp-Devid” sülh müqaviləsinə görə Misir prezidenti Ənvər Sadatla birgə Nobel sülh mükafatına layiq görülüb.
Netcad
Məhsullar
MİLLİ CAD və GIS Həlləri MMM. Open Geospatial Consortium(OGC) üzvüdür. Ayrıca NETCAD/WEBGIS WMS və WFS sertifikatlarına malikdir.
NETCAD, NetEnerji, NetPro, NetSurf_5.0, NetWater, FotoCAD, NetTop, FotoCAD/Yersel, Vectory, TESKAD, NETCAD/GE
NETCAD, BelNet, NetCap_5.0, NetKamu, NetMap, NetTop, PeyCAD, Planet, Terminal, Pocket_NETCAD, NETCAD/GE
Ceytun mədəniyyəti
Antropologiyası
Türkmənistanın cənubundakı Ceytun mədəniyyətinə aid ilk əkinçilər irqi nöqteyi-nəzərdən Ön Asiya və Şərqi Aralıq dənizi əhalisinə yaxındır.
Səciyyəvi xüsusiyyətləri və əsas mərhələləri
Qazıntılar zamanı çaxmaqdaşıdan nukleuslar, lövhəciklər, qaşovlar, matqablar, çoxsaylı mikrolitlər və s. aşkar olunmuşdur. Çopan-Təpədən mikrolit içlikləri olan sümükdən düzəldilmiş biçin bıçağı tapılmışdır. Cilalanmış kərki-baltalar, sıxaclar və s. də var. Səhənglər, silindrik xörək kasaları və yastı oturacaqlı qədəhlər, gildən düzəldilmiş dördkünc qablar; qabın üzərindəki açıq cəhrayı, yaxud darçını anqob qəhvəyi naxışlarla bəzədilirdi; erkən mərhələdə şaquli dalğavari xətlər və qövs qrupları; orta mərhələdə şaquli xətlər və ziqzaqlar, son mərhələdə fərqli çalarlı üçbucaqlar, üfiqi dalğavari xətlər, ağac təsvirləri üstünlük təşkil edirdi. Sümükdən, daşdan, balıqqulağından olan muncuqlara və cilalanmış daş asmalara (müxtəlif heyvan formasında da var) təsadüf olunur. Daş və gildən kəsik-konusvari "fişkalar", terrakotadan antropomorf və zoomorf fiqurlar da aşkar edilmişdir.
Xəzər Lənkəran Futbol Klubunun futbolçularının siyahısı
Mənbə
“Xəzər Lənkəran”ın bütün futbolçuları. (.azərb). lankaranfc.com
Vilyoy çayı
Hidrologiyası
Vilyoy çayı Lenanın uzunluğu 2 650 km, sahəsi 454 min km² təşkil edir. Питание смешанное с преобладанием снегового. Susərfiyyatı Çernışev qəsəbəsində 600 m³/s, Suntar qəsəbəsində isə 742 m³/s təşkil edir. Yazda orta aylıq sərfiyyat 10 000–15 000 m³/s təşkil edir.
Binə (Xocavənd)
Tarixi abidələri
Binə kəndində aşağıdakı daşınmaz tarix və mədəniyyət abidəsi qeydə alınmışdır:
Səhiyyə
Kənddə səhiyyə müəssisəsi mövcud deyil.
Malıbəyli kənd teatrı
Malıbəyli kənd teatrı — Şuşa rayonu Malıbəyli kəndində yaranmış teatr.
İlk tamaşadan sonra teatr həvəskarlarının sayı getdikcə artmışdır. Teatr get-gedə kəndin məişətinə daxil olurdu. Tamaşalar məktəbdə, məscidin həyətində göstərilirdi. Məmməd Qarayev tamaşalara quruluş və ssenari verirdi. O, fasilələrdə xalq oyunlarından, məktəb şagirdlərindən ibarət xordan istifadə edərək xalq musiqisinin inkişafına da diqqət ayırırdı. Dövrünün tanınmış xanəndələri olan Malıbəyli Həmid, Malıbəyli Cümşüd, Malıbəyli Əsgər də teatra dəvət olunurdular.
Şəkilçi
Leksik şəkilçilər
• vətən-daş, tələb-kar, zəhmət-keş, anbar-dar
Mahmud Abbasov
Həyatı
1976–1986-cı illərdə Laçın şəhər 1№-li məktəbdə təhsil albdır. 1987–1989-cu illərdə SSRİ silahlı qüvvələrində hərbi xidmətdə olmuşdur. Hərbi xidmətdən qayıtdıqdan sonra Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakultəsinə qəbul olmuşdur. Atası Aslan kişi də ömrünün 35 ilini azərbaycanda hüquq-mühafizə orqanlarında çalışıb. Mahmudun uşaqlıq illəri çox keşməkeşli olub. Hələ uşaqkən Mahmudda qonşuluğunda olan ermənilərə qarşı böyük nifrət olub. Onlarla mübahisə və dava etməklə eləbil ki, öz gələcəyini qabaqcadan görmüşdü. Elə bil hiss etmişdi ki, böyüyəndə namərd erməni gülləsinə tuş gələcək.
1992-ci ildə o zaman yaranan Xüsusi Təyinatlı Polis Dəstəsinə qəbul olunub. Ondan şəxsən mərhum general Məhəmməd Əsədov imtahan götürərək XTPD-ə qəbul edib. Bu batalyon 1993-cü ildə artıq sayı 3000 (üç min) nəfərə çatan, OMON-çular adı ilə məşhur olan Xüsusi Təyinatlı Milis Dəstəsinə çevrildi və müharibənin ən qaynar nöqtələrində daim ön cəbhədə olaraq böyük şücaətlər göstərdi.
Düşmənin snayperdən açdıgı güllə onun ürəyini susdurdu. Mahmud şəhid olarkən torpağı bərk-bərk bağrına başmışdı.
Ulaşlı Şıxlı
Toponimikası
Göyçay r-nunun Potu i.ə.v.-də kənd. Şirvan düzündədir. R-nun ərazisində Şıxlı adlanan üç kəndi bir-birindən fərqləndirmək üçün Qubadlı Şıxlı, Malı (Mollu) Şıxlı, Ulaşlı Şıxlı adlandırmışlar. Bu kəndlərdə vaxtilə Qarabağdan köçüb gəlmiş ailələr məskunlaşdığından oykonimin əvvəlinə müvafiq olaraq həmin kəndlərin adları (Molu, Qubadlı, Ulaşlı) artırılmışdır.
Hatebreed
Haqqında
Qrup 1994-cü ildə yaradılsa da, amma qrup işlərinə 1995-ci ildə başlamışlar. İlk EP albomları Under the Knife (1996)-cı ildə çıxarıldı. Bu albom hamının marağına səbəb oldu. Slayer, Slipknot ilə festivallara qatılan qrup hardkor janrı dinləməyən insanların sevimlisinə çevrildilər. Bu yolda böyük uğurlara sahib olan Hatebreed 2002-ci ildə çıxan Perseverance və 2003-cü ildə The Rise of Brutality adlı albomlarını çıxartdılar. Hardkor janr üzrə ən tanınmış bir qrupa çevrildilər.
Ağ suzanbağı
Məhdudlaşdırıcı amillər
Qlobal istiləşmə ilə əlaqədar baş verən quraqlıqlar nətiicəsində körfəz və göllərin suyunun azalması, qida və dərman bitkisi kimi əhali tərəfindən istifadə edilməsi.
Leytenant
<gallery widths="90px" heights="250px" Fayl:10.AzAF-LT.png|thumb|Leytenant poqonu (Azərbaycan Quru Qoşunları) (2000–) Fayl:Azerbaijan_Army_OF-1b_(1991-1999).gif|thumb|Leytenant poqonu (Azərbaycan Quru Qoşunları) (1991–1999) Fayl:Azerbaijan Air force OF-1b (1991-1999).gif|thumb|Leytenant poqonu (Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələri) (1991–1999)
Kiçik leytenant
Kiçik leytenant ( — müavin, lieu — yer və tenant — mövqe tutan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin kiçik zabit heyətində ilkin hərbi rütbə və bir çox dövlətlərin digər güc strukturlarında (bir qayda olaraq əlavələrlə, məsələn: kiçik milis leytenantı, kiçik polis leytenantı və s.) xüsusi rütbə.
Brüster qanunu
Sınma qanununa görə sinφB/sinψ=n (ψ – sınma bucağı) olduğundan, Brüster qanunundan cos φB= sinψ və ya φB+ ψ=90° alınır, yəni sınan və əks olunan şüa lar arasındakı bucaq 90°-yə bərabərdir.
Brüster qanunu çox ciddi ödənmir: belə ki, əks olunan işıqda Edüş.-nin digər komponenti (Ep) də olur.
Elmi-Tədqiqat Nəqliyyat və Aviakosmik Problemləri İnstitutu
Elmi-Tədqiqat Nəqliyyat və Aviakosmik Problemləri İnstitutu (ETNAPİ) —
Aerokosmik informatika şöbəsi
Şöbə 2008-ci ilin noyabr ayından fəaliyyətə başlamışdır. Şöbə rəisi vəzifəsini f.-r.e.n. Xosiyat Rəcəbovna İsmatova icra edir.
Qazançı (Ağdam)
Qazançı — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Məlikli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 13 oktyabr 1992-ci il tarixli, 327 saylı Qərarı ilə ləğv edilmiş Ağdərə rayonunun Qazançı kəndi Ağdam rayonunun inzibati tərkibinə verilmişdir.
Tarixi
Kənd 9 noyabr 2020-ci ildə imzalanmış üçtərəfli atəşkəs bəyanatının 6-cı bəndinə əsasən 20 noyabr 2020-ci ildə işğaldan azad edilmişdir.
Sarı uyğurlar
Sarı uyğurlar və ya Sarı Yuğurlar — Çin Xalq Respublikasında yaşayan türk xalqlarından biri.
Cryptocarya williwilliana
(Cryptocarya williwilliana) –  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bolqarıstanda nəqliyyat
Avtomobil nəqliyyatı
1975-ci ilin əvvələrində Sofiya - Varna avtomagistralı inşa edilmişdir. Avtomagistral 500 km uzunluğa malik idi. 1977-ci ildə ölkədə üç avtomagistralın inşasına başlanılmışdır: "Trakiya", "Xemus" və "Qara dəniz".
Avtomobil nəqliyyatı ölkədə ən sürətli və geniş yayılmış nəqliyyat növüdür. Ölkədə 19 611 km yol xətti vardır ki, bununda 667 km avtomagistrallar, 3015 km I sinif yollar, 41 958 km II sinif yollar,  11 689 km III sinif yollar və 294 km torpaq yollardır
Plan (Coğrafiya)
Üfuqi-şaquli planalma
Bu zaman isə Yer səthində olan obyektlərin konturu ilə yanaşı, relyef də plana alınır. Planalmada başlıca məqsəd ərazinin topoqrafik plan və ya xəritəsini tərtib etməkdən ibarət olduğu üçün çox vaxt üfuqi-şaquli planalmaya topoqrafik planalma deyilir.
Zərrab
Səhiyyə
Kənddə tibb məntəqəsi var.
Qırmızıqaya
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd dağətəyi ərazidə yerləşir.
Viktor Şulman
Fəaliyyəti
Əmək fəaliyyətinə Şirvan şəhərinin (o vaxtkı Əli Bayramlı) rus dilində çıxan “Mayak” qəzetində işləyib. 1993-cü ilə kimi orada çalışıb, sonradan uzun illər “AzərTAc”da işləyib. 1993-cü ildə isə “İTAR-TASS”ın Azərbaycandakı xüsusi müxbiri olub və həyatının sonuna kimi burada işləyib.
Əli Əl Qrari
Əli Əl Qrari (31 yanvar 1997) — Liviyalı oxatan. Əli Əl Qrari Liviyanı 2016-cı ildə XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil etdi.
Sergey Kapitsa
Sergey Kapitsa — alim və teleaparıcı.
Həyatı
Onun qardaşı Andrey Kapitsa da alim idi. O, 2011-ci ilin avqustunda vəfat edib.
Radiasiya balansı
Həmçinin bax
Radiasiya
Cüzeppe Madzini
Təhsil və sürgün illəri
thumb|200px|left|Mazzininin Genuyadakı evi, hal-hazırda [[Risorgimento muzeyi və Mazzini İnistitutunun mərkəzidir.]]
Veysəlli (Göyçay)
Veysəlli — Azərbaycan Respublikasının Göyçay rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Qızıl Kəngərli
Toponimikası
Kəndin əsl adı "Qızıllı Kəngərli" – dir. Oğuz türklərinin peçeneq qolundan olan kəngərlərin(kanqarlar) çoxsaylı tirələrindən biri də Qzıllıdır. Kəndin adı(Qızıllı Kəngərli oykonimi) da bunu ifadə edir: kəngərlərin qızıllı tirəsindən olan elin yaşayış məskəni – Qızıllı Kəngərli. Kəngərlilər Azərbaycanın, əsasən, Naxçıvan bölgəsində yaşasalar da – o bölgədə bütöv bir rayon Kəngərli adlanır –, digər bölgələrdə də, məsələn, Qazaxda, Borçalıda, Qarabağda və s. məskunlaşıblar. O səbəbdən də Azərbaycanda çoxlu Kəngərli kəndi var; tək elə Ağdam rayonu ərazisində üç Kəngərli kəndi var: Qızıl Kəngərli, Salahlı Kəngərli və Kəngərli (bu kəndə Pirhəsən Kəngərlisi də deyirlər). Nəzərə almaq lazımdır ki, Pirhəsənli Kəngərlisinin yerləşdiyi Uzundərə ərazisinin sol cinahındakı daha iki kəndin(Şirvanlı və Qaraqaşlı, – Qaraağaclı da mümkündür) camaatı da faktiki olaraq kəngərlilərdən ibarətdir və 1963-cü ilə qədərki dövrdə Kəngərli kəndləri adlanıblar, o halda məlum olur ki, Ağdam rayonu ərazisində beş Kəngərli kəndi var. Yaşayış məskənlərinin adları (oykonimlər) həm də Azərbaycan xalqının tarixidir, odur ki, onlarla çox ehtiyatla davranmaq lazımdır; toponimlərin dəyişdirilməsi qədimliyə xələl gətirirsə, buna heç cür yol vermək olmaz.
Şərif Məmmədov
Şərif Məmmədov — Qarabağ müharibəsi iştirakçısı, şəhid.
Dərman qayaotu
(Parietaria officinalis) - fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Hacı Sultanəli məscidi
Haqqında
Məscid iki mərtəbəlidir. Üst mərtəbə qadınlar, alt mərtəbə kişilər üçündür. Məscidin planı kvadrat formasındadır. Məscidin günbəzi və minarəsi var. Əvvəlcə minarəsiz tikilmişdir. Məscid Avropa, Şərq və yerli memarlığın bütün xüsusiyyətlərini özündə birləşdirir.
Aşağı Surra
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Salyan-Neftçala avtomobil yolunun üzərində yerləşir. Kəndin kənarından keçən Kür çayı kəndə füsunkar gözəllik verir. Kür çayının kənd ərazisindən keçən hissəsində "ada" yerləşir. Adanın təxmini sahəsi 8 hektardır və sıx meşə zolağı əmələ gətirib.
Kamaz
Tarixi
1976-cı il 16 fevral birinci Kamsk markalı avtomobil istehsal olundu. 29 dekabr SSRİ kommunist partiyası B.N. Polyakov başda olmaqla akt tərtib etdi və Kamsk zavodunda iriqabaridli maşınlardan başqa yüngül maşınların da istehsal olmasına şərait yaratdı.
2005-ci ildə Kamaz ölkənin strateji kompaniyaları siyahısına daxil edildi. Alman "Zahnrat Fabrik" kompaniyası ilə beynəlxalq əlaqələr quruldu. Yüngül avtomobillər olan "Oka"nın lisendiyası "Severstal-avto" şirkətinə satıldı. Kokşetay şəhərində (Qazaxıstan) Kamazın rəsmi dileri açıldı.
Tərs triqonometrik funksiyalar
Arksinus funksiyası
y=\sin x funksiyası bütün ədəd oxunda kəsilməz və məhduddur. y=\arcsin x funksiyası ciddi artandır.
Arccos funksiyası
thumb| y=\arccos x funksiyasının qrafiki. Arkkosinus- Elə m ədədinə deyilir ki, radian ölçüsündə x bucağına bərabərdir, hansı ki,
Salman Zeynalov
Həyatı
Salman Əyyub oğlu Zeynalov 26 mart 1965-ci ildə Laçın rayonunun Yuxarı Fərəcan kəndində anadan olub. 1979-cu ildə Fərəcan kənd orta məktəbini bitirib. Məktəbi bitirdikdən sonra hərbi komissarlıq tərəfindən Qazax rayonuna sürücülük kursuna göndərilib.Sonra 1983-cü ildə ordu sıralarına çağrılıb.Amur vilayətində hərbi xidmətdə olub.
Fətullah Gülən
Həyatı
Xarici ölkələrdəki fəaliyyəti zamanı Türkiyə Respublikasının hökumətləri Gülənçiləri dəstəkləmiş, Turqut Özal, Süleyman Dəmirəl və Bülent Ecevit kimi hökumət başçılarının göndərdiyi referans məktubları sayəsində getdikləri ölkələrdə fəaliyyətlərinə münbit şərait yaradılmışdır.
Fikriyyat
Fəthullah Gülən üçün yaradılış inancına zidd olan fikirlərə icazə vermək dağıdıcı bir xəyal və təkamül, Darvin səhvidir.
Fars Xəbər Agentliyi
Fars Xəbər Agentliyi, 2003-cü ildə yaradılmış , mərkəzi İranda yerləşən xəbər agentliyidir. Fars Xəbər Agentliyi özünü “İranın ən birinci müstəqil xəbər agentliyi” olaraq adlandırır, bununla bərabər digər media qurumları onu İran Dövlətinin “yarım-rəsmi” xəbər agentliyi olaraq qiymətləndirirlər.
Ergo Proxy seriyalarının siyahısı
Ergo Proxy cizgi serialının seriyalarının siyahısı — Yaponiya anime serialı "Ergo Proxy"-nin 23 seriyasının siyahısı. "Ergo Proxy" anime serialı Manglobe tərəfindən istehsal olunmuşdur və anime serialının rejissorluğunu Şuko Murase etmişdir. Anime serialının yayımlanmasına 25 fevral 2006-cı ildə WOWOW peyk televiziyasında başlanılmışdır. Animenin ingilis versiyası Geneon Entertainment tərəfindən lisenziyalaşdırılmışdır. 9 iyun 2007-ci ildə animenin ingilis adaptasiyasının ilk seriyası Fuse TV kanalından göstərilmişdir. Serialın açılış mahnısı olan və Monoral rok qrupu tərəfindən ifa olunan "Kiri" mahnısı ilk dəfə 3-cü seriyada səsləndirilmişdir. "Paranoid Android" mahnısı isə anime serialının bağlanış mahnısı olmuşdur.
Cinnamomum osmophloeum
(Cinnamomum osmophloeum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Dendrobium cuthbertsonii
(Dendrobium cuthbertsonii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Xakaslar
Tarixi
Xakasların iki min ili aşan tarixləri onların bir qırğız qrupu olduğunu göstərməkdədir. Tədqiqatçılara görə xakaslar qədimdə mənşəcə Yenisey qırğızlarının tərkibində olmuşlar.
Terminator 2: Judgment Day (video oyun)
Terminator 2: Judgment Day — 1991-ci ildə "action" janrında yaradılan macəra oyunudur.
Qurdlar (Ağdam)
Qurdlar — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Qasımlı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Jit Bahadur Muktan
Karyerası
Jit Bahadur Muktan birinci dəfə Olimpiya Oyunlarına 2016-cı ildə qatıldı. O, Rio-de-Janeyroda baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında fərdi yarışlarda, 1/32 final mərhələsində Hindistan nümayəndəsi Atanu Das ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Jit Bahadur Muktan rəqibinə 0:6 hesabı ilə uduzdu.
168 saat (qəzet)
2000-ci ildə qəzetin baş redaktoru Varis «Qələm dostları» Müstəqil Jurnalistlər Birliyinin nominasiyasında «İlin ən yaxşı baş redaktoru» fəxri adına layiq görülüb. 2009-ci ildə qəzetin baş redaktoru Vüsal Məmmədov Gənclər və İdman Nazirliyi və Sumqayıt şəhər Gənclər və İdman Baş İdarəsi tərəfindən «İlin ən yaxşı gənc jurnalisti» nominasiyası üzrə mükafatlandırılıb.
«168 saat»ın regional nəşr olaraq ən genişmiqyaslı və uzunmüddətli layihələrindən biri də 2006-2007-ci illərdə reallaşdırılan «QHT-lərlə tanışlıq» layihəsi olub. Layihə çərçivəsində Sumqayıtda fəaliyyət göstərən qeyri-hökumət təşkilatları barədə məlumat və reklam xarakterli yazılar dərc olunub, bu təşkilatların keçirdiyi ayrı-ayrı tədbirlər işıqlandırılıb.
Qiyaslı (Ağdam)
Tarixi
Qubadlı rayonundakı Qiyaslı (Altin-Qiyaslı) kəndi ilə eyni mənşəlidir.
Hüseyn Şəhabi
Həyatı
Hüseyn Şəhabi 20 sentyabr 1967-ci ildə İranın Təbriz şəhərində, azərbaycanlı ailəsində anadan olub. Tehran Universitetində klassik musiqi təhsilini bitirdikdən sonra bir müddət nəstəliq xəttdən və musiqidən dərs deyib.
Yapon balinası
Yapon balinası (Eubalaena japonica) — Balinakimilər dəstəsinə Əsl balinalar fəsiləsinə(Balaenidae) aid olan növ. Bu növ əvvəllər Şimal hamar balinanın (Eubalaena glacialis) yarımnövü hesab edilirdi. Yeni texnologiyaların köməyi ilə iki fərqli növ olmaları təstiqlənir.
Oktan ədədi
İlk dəfə bu hadisələr 1921-ci ildə ingilis mühəndisi Harri Rikardo tərəfindən araşdırılmışdı, o benzinlərin ilk detonasiyaya davamlılığı şkalasını yaratmışdı. Uzun müddət ərzində əsas antidetonator kimi tetraetil qurğuşundan istifadə olunurdu. Lakin, hazırda toksikliyi səbəbindən etilləşdirilmiş benzindən istifadə qadağan olunub və oktan ədədini artırmaq üçün digər antidetonatorlardan istifadə olunur.
Setan ədədi
Setan ədədi
Premium dizel yanacağı daha yüngül olub tərkibində daha çox yüngül fraksiyalar saxlayır və ona görə də soyuq havada mühərriyi işə salmaq üçün daha münasibdir. Bundan əlavə, yüngül fraksiyalarda hidrogenin karbona nisbəti daha yüksəkdir, belə dizel yanacağı yananda daha az tüstü verir.
Dendrobium densiflorum
–   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Əfqanıstanın dövlət quruluşu
Qanunverici hakimiyyət
Əfqanıstan ali orqanlarının dövlət idarəçilik strukturunda təmsilçilik hakimiyyətinin ənənəvi orqanı – Loya Cirqa (Ali Şura) da fəaliyyət göstərir. Loya Cirqanın tərkibinə Parlamentin hər iki palatasının üzvləri, habelə əyalət və dairə şuralarının sədrləri daxildir. Ali Şuranın işində həmçinin, səsvermə hüququ olmayan Kabinet üzvləri (nazirlər), Ali Məhkəmənin hakimləri və Hökumətin sədri iştirak edirlər. Bu orqanın iclasları, bir qayda olaraq müstəqillik, milli suverenlik, ərazi bütövlüyü, Konstitusiyaya düzəlişlərin edilməsi, habelə Prezidentin məhkəmə məsuliyyəti məsələləri ilə bağlı mühüm və taleyüklü qərarların qəbul edilməsi məqsədilə keçirilir.
Senecio regis
İstinadlar
Senecio regis Senecio regis Senecio regis
Oqtay Məlikov
Həyatı
Oqtay Məlikov 1925-ci il dekabrın 10-da Bakıda anadan olmuşdur. Atası tarixçi və tərcüməçi Süleyman Məlikov əslən Bakının Pirşağı kəndindən idi.
Fəaliyyəti
1949-cu ilin iyununda Moskvada təhsilini başa vurduqdan sonra Bakıya qayıtmışdır. 1954-cü ilin martında Moskvada "İranda Rza şah irtica diktaturasının qurulması" mövzusunda namizədlik dissertasiyasını müdafiə etmişdir.
1954-cü ilin aprelindən ADU-nun tarix fakültəsində müəllim, 1960-cı ilin oktyabrından Azərbaycan Elmlər Akademiyası (EA) Şərqşünaslıq institutunun İran şöbəsinin baş elmi işçisi olmuşdur.
Məmmədiyyə Yusifzadə
Ailəsi
Oğlu Ziya Yusifzadə Azərbaycan SSR Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin 7-ci sədri olmuşdur.
Robber Şuman
Həyatı
R.Şumanın siyasi karyerası Fransa Parlamentinə Mozeldən deputat seçildikdən sonra başlayıb.
1 №-li Mayak
Toponimikası
1 №-li Mayak kəndi əvvəllər Neftçala rayonunun Bankə qəsəbə inzibati ərazi dairəsi tərkibində qəsəbə statusuna malik olmuşdur. Yaşayış məntəqəsi Bankə Balıq Kombinatının əsas vətəgəsi yerləşən 1 №-li Mayak yaxınlığında 1966-cı ildə salındığı üçün belə adlandırılmışdır.