cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Plateya döyüşü
Döyüşdən əvvəlki dövr
E.ə. 480-ci ilin bütün baharı və yayı fars ordusunun Egey dənizinin sahilləri boyunca yürüşü ilə davam etdi. Yunan ordu hissələrinin spartalı çar Leonidin başçılığı ilə fars ordularının qarşısını almaq cəhdləri Fermopil dərəsində uğursuzluqla nəticələndi. Farslar Yunanıstanın mərkəzinə doğru yönəldilər. Artemisiya burnunda fars gəmiləri üz-üzə gələn yunan donanması cənuba doğru irəliləməyə və Attikanın qərb sahillərində dayanmalı olur.
Yunan və fars qoşunlarının müqayisəli xüsusiyyətləri
Yunan-İran müharibələri dövründə "anatomik" adlandırılan və döş və bel plastinlərindən ibarət olan bürünc zirehlər yayılmışdır. Plastinlər heykəltəraşlıq dəqiqliyi ilə kişi bədəninin əzələ konturlarını qabarıq şəkildə təsvir edirdilər. Zirehin altından hoplitlər kətan tunikasını geyinirdilər, spartalılar isə ənənəvi olaraq zirehin üstündən qırmızı plaş taxırdılar. Bürünc zirehin çatışmazlığı bud hissəsini müdafiəsiz qoyması idi. Bu dövrdə qatları yapışqanla hopdurulmuş kətanın əsasında "linotoraks" adlı zirehlər artıq yaranmağa başladı, hansılar ki bir neçə onilliklər sonra Yunanıstanda "anatomik" bürünc zirehlərin yerini tutdular. Linotoraks döyüşçünün sürətlə hərəkət etməsinə manə olmayaraq bud nahiyəsini bağlayırdı.
Asop çayı ətrafında qarşıdurma
Ümumyunan qoşununa isə, afinalılar və plateyalılar da qoşulmuşdu. Həmin qoşun Kiferon dağlarındakı keçidə çatdı və fars qoşunları ilə əks mövqedə yerləşdi. Pavsani ellinləri dağın ucqarlarınd yerləşdirdi. Bütün Yunanıstanın təhlükə altında olmasına baxmayaraq, ellinlər arasında hələ də, ta birlik yox idi. Plutarx müharibə əsnasında həm yoxsul təbəqə ilə aristokratlar arasında, həm də müxtəlif polislərin nümayəndələri arasında daxili fikir ayrılığı olması haqqında məlumat verir.
Plateya döyüşünün sonrakı hadisələrə təsiri
Plateya yaxınlığında yunanların qəti qələbəsindən sonra yunan-İran müharibələri başa çatması, dəniz döyüşləri fasilələrlə 30 ilədək davam etdi. Ona görə də yunan şəhər-dövlətləri öz aralarında ittifaq yaratdılar. Bu ittifaqa Afina başçılıq edirdi. Afina dəniz ittifaqı İran donanmasını məğlubiyyətə uğratdı. Yunan—İran müharibələri yunanların qələbəsi ilə başa çatdı. İran Egey dənizi adalarında və Kiçik Asiyada olan yunan şəhərlərinin müstəqilliyini tanımağa məcbur oldu. İran hərbi donanmasına Egey dənizində üzmək qadağan edildi. Yunanıstan Aralıq dənizi hövzəsində hakim dövlətə çevrildi. Bundan sonra afinalıları "dəniz sahibləri" adlandırmağa başladılar. Afinanın 6 kilometrliyində dərin və sakit körfəzdə Pirey limanı inşa edildi. 200px|thumb|Afinalı [[Kimon]] E.ə. V əsrin 70-ci illərində afinalı sərkərdə Kimonun başçılığı ilə yunan ordusu Frakiya sahillərini, Egey dənizindəki bir sıra adaları və Bizans şəhərini ələ keçirdi. E.ə. 469-cu ildə Evrimedont çayı yaxınlığında İran qoşunları ağır məğlubiyyətə uğradılar. və bu vuruşmalardan sonra hərbi əməliyyatlar fasilələrlə e.ə. 449-cu ilə qədər davam etdirildi. E.ə. 449-cu ildə Afina elçisi Kalli Suz şəhərinə gəldi. Həmin ildə Salamin yaxınlığında yunanların iranlılar üzərində yeni qələbəsindən sonra sülh haqqında danışıqlar başlandı. Burada yunanlarla farslar arasında sülh müqaviləsi imzalandı. Bu müqavilə tarixə "Kalli sülhü" kimi daxil olmuşdur. Müqaviləyə görə, farslar Kiçik Asiyadakı yunan şəhərləri üzərində ağalıqdan əl çəkməli, Əhəməni ordusu Halis çayını keçməməli idi. Yunanlar da öz növbəsində Kipr adasını boşaltdılar. Kalli sülhünə əsasən İran Egey dənizindəki Hellespont və Bosfordakı mülklərindən əl çəkdi, Kiçik Asiyada yunan polislərinin istiqlaliyyətini tanıdı. İran hərbi donanmasına Egey dənizində üzmək qadağan edildi. Bu müqavilə ənənəvi olaraq yunan-İran müharibələrinin başa çatması hesab olunur.
Hüquq psixologiyası
Hüquq psixologiyasının predmeti
Hüquq psixologiyası iki mürəkkəb və çox sahəli elmlər sisteminin hüquq və psixologiya elmlərinin qovşağında meydana gəlmişdir.Bu elm sahələrini bir-birinə yaxınlaşdıran və qovuşduran ümumi cəhət onların hər ikisinin obyekti insanın rəftar və davranışı, daxili psixoloji aləmi fərdi psixoloji xüsusiyyətləri ilə əlaqədar olmasıdır. Elmin obyekti dedikdə, onun tədqiq etdiyi real gerçəklik nəzərdə tutulur.Lakin elmlər bir-birindən öyrəndikləri obyektə görə deyil predmentinə (mövzularına) görə fərqlənirlər.Bu cəhətdən hər bir elmin,o cümlədən insanı öyrənən elm sahələrinin elə özünəməxsus ayrıca predmeti var. Hüquq psixologiyası insanların psixi fəaliyyətinin hüquqla tənzim edilmə sahəsində qanunauyğunluqlarını və mexanizmlərini öyrənən elm sahəsidir. Əgər hüquq insanda hüquq pozma xassəsini əsas götürürsə, hüquq psixologiyası, ilk növbədə insanı hüquq pozuntusuna yol vermiş şəxs, şahid və zərərçəkmiş kimi tədqiq edir. Hüquq psixologiyasının mövzusunun spesifikliyi həmin halətlərin özünəməxsus cəhətlərini görməkdə və onların hüquqi əhəmiyyətini araşdırmaqda,bununla da həqiqətin üzə çıxarılmasına, yəni onun edilməsinə kömək etməkdədir. Hüquq pozuntularının hüquqi həqiqi subyektlərinin başqa sözlə, cinayi davranışın əsl törədicisini müəyyən etmək üçün adekvat yol və vasitələrdən, psixoloji təsir üsullarından yerində və düzgün istifadə etmək yollarını, eləcə də şəxsiyyətin fərdi psixoloji xüsusiyyətlərinin nəzərə alınması xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Hüquqşünasın psixoloji mədəniyyəti ilk növbədə onun mənimsədiyi psixoloji biliklər kompleksində ifadə olunur. Bu öz tərkibində şəxsiyyət və fəaliyyət psixologiyasını, hüquq əməyinin psixologiyasını və ayrı-ayrı hüquq peşələrinin psixoloji xarakteriskasını, həmin biliklərdən ünsiyyət prosesində məharətlə istifadə edə bilmə qabiliyyət və vərdişlərini daxil edir. Bir sözlə, hüquq işçiləri bir sıra psixoloji keyfiyyətlərə malik olmalıdır. Bura ağlın və xarakterin çevikliyi, kəskin müşahidə qabiliyyəti, zəngin və dəqiq hafizə, özünü ələalma və dözüm, prinsipiallıq və ədalət və s. kimi zəruri psixoloji keyfiyyətlər daxildir. Hüquq psixologiyası elmi-praktik fənn olaraq "insan-hüquq" sisteminin psixoloji qanunauyğunluqlarını öyrənir və həmin sistemin səmərəliliyini yüksəltmək üçün tövsiyələr hazırlayır. Beləliklə hüquq psixologiyasının diqqət mərkəzində insan-hüquq sisteminin psixoloji problemləri dayanır.Yəni müasir anlamda hüquq psixologiyası şəxsiyyətin və fəaliyyətin hüquqi tənzim şəraitində müxtəlif psixoloji aspektlərini öyrənən elm sahəsidir.
Ərəblər
Ərəblər — Afrika və Asiya qitələrində kompakt şəkildə yaşayan, dünyanın ən böyük xalqlarından biri. Səudiyyə Ərəbistanında, Suriyada, İordaniyada, İraqda, Yəməndə, Omanda, Misirdə, Sudanda (əhalisinin 1/2-ni təşkil edirlər), Əlcəzairdə, Liviyada, Tunisdə və s. əhalinin əksəriyyətini təşkil edirlər. Dünyada sayları təxminən 354.503 milyon nəfərdir. Hazırda dünyada 21 müstəqil ərəb dövləti var.
İslamaqədərki ərəblərin ictimai-iqtisadi quruluşu
Dövlətin, dövlətçiliyin nə olduğunu dərk etməyən ərəblər tutduqları ölkələrin mədəniyyətini, dövlətçiliyini mənimsədilər.
Ərəb dövlətləri
thumb|right|300px|[[Ərəb Birliyinə daxil dövlətlər tünd yaşıl, Ərəb olmayan lakin birliyə daxil olan bölgələr açıq yaşıl və ərəbcə danışılma nisbəti aşağı üzvlər Somali və Cibuti taralı yaşıl.]] Əhalisinin böyük qisimi ərəb soyundan gələn və ərəbcə danışan ölkələrə ərəb dövlətləri deyilir. İsrail və əhalisinin əksəriyyəti Müsəlman olan Sudan, əhalilərinin bir qisimi ərəb olmaqla birlikdə, Ərəb Dövləti adlanırlar.
Qalançoj rayonu
Qalançoj rayonu (Галайн-Чӏожан кӏошт) —  Rusiya Federasiyası, Çeçenistan Respublikasının ərazi vahidi olaraq 2012-ci ildə Çeçenistan Respublikasının Konstitusiyasına uyğun olaraq bərpa edildi. Hüquqi bərpa respublikanın inzibati-ərazi tərkibində faktiki dəyişikliyə səbəb olmadı. Ərazi 1925-1944-cü illərdə də mövcud olmuşdur. İnzibati mərkəzi Qalançoj kəndidir.
Adil xan Ziyadxanov
Həyatı
Adil xan Ziyadxanov 1957-ci ildə İstanbulda vəfat etmişdir.
Çar dövrü
1908-də Şərqi və Qərbi Avropa ölkələrinə səyahət edib və gördüklərini "Avropada üç aylıq bir səyahətim" adıyla Gəncədə nəşr etdirib (1909).
AXC dövrü
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Tehranda səfirliyi, Təbriz və Rəştdə konsulluuğu, Məşhəddə vitse-konsulluğu, Xoy və Əhərdə konsul-agentlikləri yaradıldı.
Adi qırmızıayaq sufərəsi
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Vensen meşəsi
Mövcud vəziyyət
İndi parkda dörd göl var: Qravel, Minim, Sen-Mande və Domenil. XX-ci əsrdə çoxsaylı süni kanallar və çeşmələr sementlənmişdir. Vensen meşə yollarından avtomobil yolları keçir. Artıq bir neçə on ildən çoxduki yollar nəqliyyat üçün bağlanıb və yalnız piyadal ara və velosipedçilərə açıqdır. Vincennes meşəsində hipodrom, Milli İdman və Bədən Tərbiyəsi İnstitutu, tropik və botanika bağları, velodrom, buddist pagoda və digər obyektlər var. Meşə də kiçik hind-çin xramı, akvarium, gül parkı, tropik kollar var.Meşənin yaxınlığında zoopark yerləşir.Sahəsi 17 hektar olan zooparkda 72 metr hündürlüyündəki süni qaya dağ keçiləri üçün nəzərdə tutulmuşdur. Meşədə 700 quş və 600 növ isə digər heyvan lar mövcuddur.
I Təhmasib
Sultan Süleymanın I yürüşü
Təbrizi və Kürdüstanı ələ keçirən Osmanlılar Gilandan dəstək almağa ümid edirdilər. Təhmasi Osmanlıları qovsa da, Xorasana yeni özbək hücumu xəbəri ona Osmanlı ordusunu tamamilı məğub etməyinə əngəl oldu. Osmanlı ordusu Bağdadı və şiələr üçün müqəddəs yer hesab edilən Nəcəf şəhərini ələ keçirdi. Bu zaman Şah Təhmasib Bəlxdə özbəklərə qarşı döyüşməkdə idi.
I Təhmasibin yürüşü
Şah Təhmasib yürüşü uğurla idarə edərkən Ərzurumun Osmanlı hakimi İsgəndər paşanı cəzalandırmaq qərarına gəldi və bunu oğlu İsmayıl Mirzəyə tapşırdı. Qarabağ hakimi Şahverdi Sultan Ziyad oğlu, Bədr xan Ustaclı, Çuxursəəd hakimi Şahqulu Sultan Ustaclı, Məhəmməd xan Mosullu Türkman kimi adlı-sanlı əmirlər, "min Tehran və altı yüz Naxçıvan qorçisi" bu yürüşdə iştirak edirdi. Öz qüvvələrinin sayca üstünlüyünə arxayın olan (Ərzincan, Tərcan, Bayburt, Kemax, Mərəş, Trabzon, Kürdüstan və Gürcüstandan türklər və kürdlər) İsgəndər paşa qaladan çıxaraq İsmayıl Mirzə ilə döyüşə girmək qərarına gəldi. Qızılbaşların sol və sağ cinahlarda güclənən təzyiqini müşahidə edən İskəndər paşa irəli atıldı, lakin mühasirəyə alınacağından ehtiyat edərək geriyə dönməyə məcbur oldu. Bu vaxt İsmayıl Mirzə döyüş meydanına yaxın olan təpənin üstündə durmuşdu. Osmanlılar qızılbaşların hücumuna davam gətirməyib vahimə içərisində qala tərəfə qaçmağa başladılar. Onlardan bir çoxu Ərzurum qalasının dövrəsindəki xəndəyə düşdü. Xəndək adamlarla və atlarla dolmuşdu. Çaxnaşmada Osmanlı qapıları bağlamağı yaddan çıxardılar və üç qızılbaş qalaya girı bildi. Xəndəyə düşüb ölənlərdən başqa 2576 türk öldürüldü. Görkəmli Osmanlı əyanları Trabzon hakimi Mustafa bəy, Mərəş hakimi Kəbir İsa, Sultanın qullarağası Məhəmməd bəy, İskəndər paşanın qardaşı Ramazan bəy, Malatya hakimi Xeyrəddin bəy və bir çox başqaları əsir alındılar.
Sonra İsmayıl Mirzə Ərciş yaxınlığındakı şah düşərgəsinə gəldi. Qaladakı hərbi hissənin döyüşçüləri qalabəyini öldürdülər və qalanı qızılbaşlara təslim etdiər. Şahın əmri ilə qala istehkamı dağıdıldı. Sonra Bərgiri qalası tutuldu. İsmayıl Kürdüstana yola düşdü. Bu yürüşdə qızılbaşlar böyük qənimətlər (əsirlər, mallar, atlar, qatırlar və qaramal) ələ keçirdilər. Şah 1553-cü ilin mart-aprelində Naxçıvan yürüşündən qayıtdı. Həmin ildə Təhmasib sülh danışıqları aparmaq üçün əmir Şəmsəddin Dilcanini sultanın yanına göndərdi. Lakin Həsən bəy Rumlunun yazdığına görə, geri qayıdan elçinin gətirdiyi məktubda sultan "Şərqin və Qərbin" padşahına (yəni I Təhmasibə) kifayət qədər ehtiram bildirməmişdi. Buna cavab olaraq şah oğlu İsmayılı yenidən qoşunla Kürdüstana göndərmişdi. Onlar Van, Vostan, Ərciş və Adilcəvazı xarabazara döndərərək qənimətlə Naxçıvana şah qərargahına qayıtdılar.
Arxa plan
Azərbaycan və Şərqi Anadolu mərkəzli dövlət üçün XV əsrdən və daha əvvəllərdən etibarən Gürcüstana edilən hərbi yürüşlər adi bir şeyə çevrilmişdi. Şah İsmayılın ana tərəfdən babası olan Ağqoyunlu Uzun Həsən Gürcüstan knyazlıqları üzərinə 3 dəfə — 1458, 1461 və 1476 — böyük yürüş həyata keçirmişdi. Şah İsmayıl özü də hətta Çaldıran döyüşündəki məğlubiyyətdən sonra da Gürcüstan ərazilərinə ordular göndərmişdir. Bu qədər yürüş edilməsinin bir neçə səbəbi var idi və bunlardan ən əsası regionun coğrafi yerləşməsi idi. Osmanlı və Səfəvi imperiyaları arasındakı rəqabət onlara bufer zona yaratmağa sövq edirdi və belə bir bölgə də məhz Gürcüstan idi. Təhmasibin dövründəki yürüşlərin səbəblərindən biri də qızılbaş ordusu daxilində vaxtaşırı formalaşan yağma ehtiyacı idi. Lakin onun ilk yürüşünün səbəbi tamamilə başqa idi və qızılbaş yüksək komandanlığının uuğrlu hərbi yürüş həyata keçirməklə ordudakı həmrəyliyi və döyüş əhval-ruhiyyəsini yüksəltməyi hədəfləməkdə idi. Parçalanmış gürcü krallıqlarında siyasi və hərbi birliyin olmaması onları Osmanlı və Səfəvilərin daha böyük və daha mütəşəkkil orduları üçün asan hədəfə çevirirdi.
Dördüncü yürüş (1554–1557)
Bu arada Kartli kralı I Luarsab Səfəvi-Osmanlı qarşıdurmasından yenidən daha böyük muxtariyyət iddiası üçün istifadə etdi. Osmanlı təhlükəsindən qurtulan Şah Təhmasib buna cavab olaraq etibarlı sərkərdəsi Şahverdi Sultan Ziyadoğlu Qacarın köməyi ilə Luarsabın ərazisini işğal etdi. Luarsab Şah Təhmasibin Osmanlı ordusuna qarşı istifadə etdiyi döyüş taktikasını onun özünə qarşı istifadə etdi və onunla həlledici döyüş meydanına çıxmaqdan yayındı. Lakin daha yaxşı ərbi strategiya hazırlayan qızılbaş ordusu onu məğlub etməyi və tədricən paytaxtına yaxınlaşmağı bacardılar. Nəticədə 1554-cü ildə Qori şəhərini ələ keçirdilər. Döyüşlər zamanı Məzrut, Parsatan və Aydın qalaları ələ keçirilsə də, o zamanlar padşah Luarsabın anasının iqamətgahı olan Aydın qalası inadkar müqavimət göstərdi. Bu yürüşün ən amansız döyüşü bu qalanın mühasirəsi zamanı baş verdi, burada Luarsab döyüşçülərinin çoxu qızılbaşların hücumlarını dəf etmək üçün inadkar müqavimət göstərdilər. Sonda qala divarında yarmalar açıldı və müdafiəçilərin müqaviməti yatırıldı. Səfəvi qoşunları çoxlarını qılıncdan keçirdilər və çoxlu adamları, o cümlədən Luarsabın anasını əsir götürdülər. Sonrakı bir neçə həftə ərzində onlar böyük qənimətə, mal-qaraya və yeni əsirlərə sahib olaraq bölgədəki digər müqavimət ocaqlarını əzdilər. Səfəvi mənbələri padşahın anasının sonrakı taleyi haqqında heç nə demir. Səfəvi salnamələri yekdilliklə bildirirlər ki, məhz bu yürüş zamanı Səfəvi qoşunları 30 mindən çox gürcü əsir götürərək Səfəvi ərazisinə köçürüblər. Qazi Əhmədin dediyinə görə, qızılbaş ordusu qışı Qori yaxınlığında keçirib, yanvarda Qarabağa gedib. Fevralda şahın sarayı və ordusu cənuba doğru hərəkət edərək Gəncəyə tərxis və burada onun valisi Şahverdi Sultan Ziyadoğlu Qacar ​​uğurlu yürüşün şərəfinə şah sarayına ziyafət və səkkiz günlük şənliklər verdi. Bundan sonra şahın qoşunu Bərdə əyalətinə getdi.
Özbəklərlə toqquşmalar
I Təhmasibin Zülfüqar xanın üsyanını yatırmaq üçün Bağdada getməsindən bir müddət sonra Ubeydulla xan yenidən Xorasana hücum etmək üçün hərəkətə keçdi və Məşhədin, daha sonra Xorasanın ən böyük şəhəri olan Heratı işğal etdi. 1529-cu ilin sonunda I Təhmasib yenidən 70.000 nəfərlik bir ordu ilə Xorasana gəldi və Heratı geri etdi. Bu dəfə ordusunun əhəmiyyətli bir hissəsini Xorasanda qoydu və Heratda şah idarə üsulu təyin edildi. 1531-ci ildə Herat yenidən özbəklər tərəfindən mühasirəyə alındı və çətinliklə də olsa köməklik nəticəsində xilas ola bildi.
Özbəklər 1551-ci ildə bir daha Hərata yürüş edirlər, amma oranı bir neçə ay mühasirədə saxlamalarına baxmayaraq, heç bir nəticə əldə edə bilmirlər. Onlar Übeyd xanın oğlu Əbdüləziz Sultanın ölüm xəbərini eşitcək dərhal Buxaraya qayıdırlar. 1553-cü ildə özbəklər Nişapuru qarət etmək məqsədilə bir daha Xorasana hücum etmək fikrinə düşürlər. Lakin bu dəfə də qızılbaşların güclü müqaviməti ilə qarşılaşıb böyük itki verməli olurlar. Bunun ardınca Təhmasib şah dördüncü dəfə Xorasana qoşun yürüdür və həmişə olduğu kimi bu dəfə də Übeyd xan şahla qarşı-qarşıya gəlməyə razı olmayıb Buxaraya qaçır. Şah Herata gəlir və oradan Səmərqəndi işğal etmək üçün qoşun göndərir. Həmişə olduğu kimi qızılbaşlar şəhəri işğal etdikdən sonra özbəklərdən qətlə yetirdikləri şiələrin intiqamını alırlar. Bu səfərdə özbəklərin işğalı zamanı şiə məzhəbinə əks təbliğat aparmış və şiələrin qətliam olunmasında fəal iştirak edən Xacə Kəlan Quryani Təhmasib şahın göstərişinə əsasən edam olunur. Necə ki, Şah Mahmud Kəncani özbəklərin Herata hakim olduqları dövrdə ədavət və düşmənçilik kəmərini bağlayaraq şahın adamlarının bir çoxunu amansızcasına qılıncdan keçirmiş və onları qətliam etmişdi. İndisə o, qızılbaşların əlinə düşmüş və intiqam üçün əlverişli imkan yaranmışdı. Onlar belə də edirlər. Bədənini tikə-tikə edərək əmirlərə dərs olsun deyə, Heratın müxtəlif yerlərinə göndərirlər.
Səfəvi-Moğol əlaqələri
Səfəvi – Moğol münasibətlərində Hümayunun hərbi yardım haqqında xahişlə I Şah Təhmasibə müraciət etməsi əlamətdar hadisə oldu. Hümayun əfqan hakimi Şirxan tərəfindən darmadağın edilmiş və hətta ona qarşı çıxış etmiş qardaşları da onu tək buraxmışdılar. Vəziyyət o dərəcədə ağırlaşmışdı ki, o, arvadı, qulluqçusu və 40 etibarlı adamının müşayiəti ilə Səfəvilərin ərazisində təqibdən yaxa qurtarmağa məcbur olmuşdu. 1544-cü ildə Hümayun Sistan hakimi Əhməd Sultan Şamlı tərəfindən padşaha layiq təmtəraqla qəbul edilərək Herata yola salınmışdı. Hümayun onu qarşılamaq üçün öz məiyyəti ilə şəhər hüdudlarından xeyli kənara çıxmış Xorasan bəylərbəyi Məhəmməd xan Şərəfəddin oğlu tərəfindən də böyük ehtiramla qarşılanmışdı166. Hümayun bir neçə gün Heratda qaldıqdan sonra şahın yanına hərəkət etdi. Sultaniyyənin yaxınlığında, Sorluq yaylağındakı şah düşərgəsində Hümayunu şahın qardaşları Bəhram və Sam, vəzir Qazi Cahan, qorçibaşı Sevindik bəy və dövlətin digər yüksək rütbəli adamları qarşıladılar. Sonra Hümayun şahdan ayrıldı, Təbriz və Ərdəbilə yollandı. Hümayun Ərdəbildə Şeyx Səfiəddinin türbəsi qarşısında "baş əydi", bundan sonra isə saraya qayıtdı. Müxtəlif məlumatlara görə, I Şah Təhmasib tərəfindən Budaq xan Qacar və Şahverdi bəy Ustaclı başda olmaqla 6 mindən 12 min nəfərədək qızılbaş Hümayunun sərəncamına verildi169. Hümayun həmin hərbi yardımla Hindistana yola düşdü, öz düşməni Şirxanı darmadağın etdi və taxt-tacı özünə qaytardı. O, bu köməyin müqabilində hər il 40 min tümən gəlir verən Qəndəharı Səfəvilərə güzəştə getdi. Həmçinin Hümayun şiəliyi qəbul etməyi də öhtəsinə götürmüşdü.
İnzibati
Şah Təhmasib dövrünün bir digər mühüm hadisəsi isə paytaxtın Təbrizdən Qəzvinə köçürülməsi oldu. Paytaxtın dəyişdirilməsinin dəqiq tarixi bilinməsə də, Şah Təhmasibin buna 1540-cı illərin etnik köçürülmələri ilə hazırlaşdığı bəllidir. Bu dəyişdirilmə ilə türk ənənəsi olan yaylaq-qışlaq köçmələrinə və I İsmayıldan başlayan sarayın köçəri mahiyyəıtinə son verilmişdir. Paytaxt köçürülmələri ilə imperiyanın ucqar əyalətləri olan Şirvan, Xorasa və Gilanın mərkəzi hakimiyyətə inteqrasiyası da həyata keçirilmişdir.
Din
thumb|left|alt=Blue-and-gold Quran|İyul-avqust 1552-ci ildə [[Şirazda və ya Qəzvində düzəldilmiş və çox güman ki, I Təhmasibə aid olan Quran əlyazması. ]] Şah Təhmasib özünü "dindar mistik şiə kralı" kimi təsvir edirdi. Onun dini düşüncələri tarixçilərin ən çox maraqlandığı məsələlərdən biridir. 1533-cü ilə qədər qızılbaş liderləri ona təlqin edirdilər ki, gənc şah atasının yolundan getməlidir. Çünki qızılbaşlar onun atası Şah İsmayıla təkcə dövlətin başçısı kimi deyil, həm də dini rəhbər hesab edir, onun Mehdi olduğunu düşünürdülər. Həmin il o, ruhi baxımdan yenidən dünyaya gəlmə prosesini keçərək tövbə etdi və dindən kənar davranışlarını tərk etdi. Təhmasib atasının Mehdi olma iddiasını tərk etdi, İmam Əlinin mistik sevicisi və şəriətə bağlı şah olmağı üstün tutdu. Lakin haraya getməsindən asılı olmayaraq kəndlilər və şəhərlilər hələ də onun ətəyinə toxunmaq üçün ziyarətə gəlirdilər. Şah İmam Əli və digər müqəddəslərlə əlaqəsinin olduğunu iddia edirdi və yuxuları vasitəsiləri ilə əcdadı Şeyx Səfiəddinin ona gələcəyi dediyini bildirirdi. Həmçinin şah, saraydakı şairlərdən onun barədə deyil, İmam Əli barədə şerlər yazmasını istəyirdi. O, Osmanlı imperiyasına hədiyyə kimi xeyli sayda Quran kitabının nüsxələrini göndərmişdir. İstanbula göndərilən bu nüsxələrin hamısı qiymətli daş-qaşlarla bəzədilmiş olmuşdur.
Ailəsi
Təhmasib öz varislərindən fərqli olaraq türk mənşəli olmayan qadınlarla — gürcü və çərkəz kökənli — evlənmiş və onlardan uşaqları da olmuşdur. Lakin onun hərəminin əsas arvadı türk Sultanum Bəyim olmuşdur. Sultanum Bəyim Mosullu tayfasından idi və o, şahdan iki oğul dünyaya gətirmişdi — Məhəmməd Xudabəndə və II İsmayıl. Bu uşaqlar ikisi də növbəti Səfəvi şahları oldular. Şah Təhmasibin övladları ilə münasibətləri yaxşı olmuşdur. Bircə oğlu və Osmanlı ilə müharibəlırin qəhrəmanı İsmayıl Mirzə ilə Amasiya sülhündən sonra münasibətləri pisləşmiş, İsmayıl həbs edilmişdir. Uşaqlarına qarşı diqqətli olan şah onların idarəetmə, incəsənət və alimlik barədə təlimlərə cəlb edilməsini təmin etmişdir. İsmayılın həbs edilməsindən sonra gürcü arvadından olan Heydər Mirzə dövlət işlərində aktiv iştirak etmişdir.
Şah Təhmasibin bilinən arvadları:
Şah Təhmasibin ehtimal edilir ki, 13 qızı olmuşdur. Lakin onlardan 8-i bəllidir:
Sikkələri
Onun sikkələrində ərəb dili artıq istifadə edilən yeganə dil deyil, follis (folus-i şahi) sikkələrində "Əbədi olaraq [məhkum] Allahın lənətinə düçar ola bilər / O, [oranı] dəyişdirəndir." fars dilində zərb olundu. Köhnə mis sikkələr də etibarlılığına görə dövriyyədə saxlanılırdı.
Ağın içinə
Məzmun
Filmdə baş verən hadisələr real həyatdan götürülmüşdür. İkinci dünya müharibəsi zamanı 1940-cı ilin 27 aprel tarixində Luftvaffe pilotu Hornst Şkops idarə etdiyi Heinkel He 111 tipli bombardımançı təyyarəsi ilə Norveçin daxili bölgələrindən olan Qrontil yaxınlarında vurulur. Alman təyyarəsi, ingilis pilotun idarə etdiyi Blackburn Skua markalı təyyarə tərəfindən vulur. Alman təyyarəsində olan dörd pilotdan bir nəfəri həlak olsada, digər üç nəfər yaxınlıqda yerləşən ovçu komasına sıxınır. Vurulmuş ingilis təyyarəsinin iki pilotuda almanların qaldığı ovçu komasını tapır və buraya gəlirlər. Alman əsgərlər ilk öncə ingilisləri ovçu komasına qəbul etməsələrdə, sonradan onların komanının kiçik bir bölməsində yaşamalarına icazə verirlər. Filmdəki hadisələr sərt Norveç qışının qarşısında bir-birinə düşmən olan iki təyyarəçi qrupun arasındakı münasibətlərdən, fədəkarlıqlardan və zaman-zaman dostluqdan söhbət açılır.
Xanəgah (Xankəndi)
Tarixi
Burada ilkin yaşayışın XVIII əsrin ortalarına aid olduğu deyilir. Deyilənlərə görə həmin illərdə xan tərəfindən Əsgəran qalası tikilən zaman xanın adamları burada məsgən salıblar. Həmçinin qalanın bir hissəsi də bu kəndin torpaqlarına düşür. "Əgah", "Gah" sözləri də Azərbaycanda rast gəlinən toronimdir və mənası "yaşayış yeri", "yeni salınmış kənd" mənalarını verir. Belə aydın olur ki, kəndin ilk nümayəndələri də xanın adamları olub. Qarabağ xanlığı dağıldıqdan sonra bolşeviklər, ermənilər, SSRİ rəhbərliyi tərəfindən bu kəndin izi itirilmişdi. Lakin 1950-ci illərin sonlarında Xanəgah yenidən kənd statusu aldı və həmin ərəfədə bu ərazidə 100-ə yaxın müsəlman, 10-larla erməni ailəsinin yaşadığı bildirilirdi. Həmin dövrə kimi kəndin əraziləri xalq tərəfindən "Əsgəran bağları" adlandırılırdı.
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Əsgəranla həmsərhəddir və cənubunda yerləşir. İqlimi mülayimdir. Burada əsasən bağçılıq və bostançılıq sahələri üçün münbit torpaqlar mövcuddur
İqtisadiyyatı
SSRİ dönəmində kənddə kolxozçuluq cəmiyyəti və 1 fabrik vardı. Burada əsasən əkinçilik sahəsi daha çox inkişaf etmişdi.
Cahan Holdinq
Prezidenti Vüqar Abbasov olan "Cahan Holdinq" Kommersiya Şirkətlər İttifaqı yarandığı gündən indiyədək Azərbaycan Respublikasında fəaliyyət göstərməklə Respublikamızın sosial iqtisadi inkişafında, bir sıra yeni iş yerlərinin açılmasında həmçinin respublika vətəndaşlarının maddi rifah halının yaxşılaşdırılmasında öz töhfələrini vermişdir.
Kipr krallığı
=Tarixi= 1192-ci ildə III Səlib Yürüşünə qoşulan İngiltərə kralı Şirürəkli I Riçardın bacısı İngiltərəli İoanna və həyat yoldaşı Navarralı Berenqariyanın səyahət etdiyi donanma tufana tutularaq Kipr adası sahillərinə çatmışdı. Adanın Bizanslı hakimi İsaak Komnenosun İoanna və Berenqariyanı təhqir etməsi Riçardın adanı işğalına təkan verdi. Adada mövcudiyyətin bahalı olduğu düşünən Riçard az sonra adanı Məbəd cəngavərlərinə satdı. Onlar da öz növbələrində adanı keçmiş Qüds kralı Luzuinyalı Qaya satdılar. Qayın 1194-cü ildəki ölümündən sonra yerinə qardaşı I Amalrik keçdi və rəsmi olaraq Müqəddəs Roma imperatoru VI Henrix tərəfindən Kipr kralı kimi təsdiqləndi. Krallıq uzun müddət müstəqilliyini qorumuş, 1426-cı ildə Məmlüklərdən asılı hala düşmüş, 1489-cu ildə isə Venesiya mülkünə çevrilmişdir.
Elementar sirkulyasiya mexanizmlərinin tipləri
Həmçinin bax
Atmosfer sirkulyasiyası, Elementar sirkulyasiya mexanizmləri
Desepşen
Flora və fauna
Desepşen məməlilərin balavermə yeri kimi məşhur deyil.
İbadulla Əliyev
Həyatı
Sovet hakimiyyətinin başlanğıcında (1920-21) Azərbaycan SSR Xarici İşlər Xalq Komissarlığında ticarət müşaviri olub.
Nene (basketbolçu)
Nene — Braziliyalı basketbolçudur. O, 1982-ci ilin sentyabr ayının 13-də anadan olub. Braziliyalı Nənə NBA-nın Hyuston Rokets komandasında oynayır. Onun əsil adı Maybayne Rodney Hilariyodur. 2013-cü ildə adını dəyişib Nene qoyub.
Vaşinqton Uizards (2012-2016)
2012-ci ilin mart ayının 15-də Naqets, Los Anceles Klippers və Vaşinqton Uizards komandları eyni vaxtda Nənəyə iş təklif etdilər. Ancaq o Vaşinqton Uizards seçir. Burada oynadığı zaman o orta hesabla 13,7 xal, 7,5 rebound qazanır. 2011-12-ci illərdə cəmi 33 oyun keçirir.
Vassili
Fessaliyada çox qədim tarixi olan Vassili kəndini Yunan arxeoloqları 2009-cu ildə tapıblar. Yunanıstan Mədəniyyət Nazirliyinə istinadən verilən məlumata görə, kəndin tarixi bizim eradan əvvəl V minilliyə gedib çıxır. Arxeoloqlar taxtadan hazırlanan tikililər, çiy kərpiclər, keramik vazalar, sobalar, eləcə də daş alətlər tapıblar. Onların hamısı qədim neolit dövrünə aiddir. Vassili kəndi yaxınlığındakı qədim yaşayış məskəni təsadüfən tapılıb – qaz kəmərinin çəkilişi üçün qazıntı işləri aparılarkən. Arxeoloqlar müəyyən ediblər ki, Yunanıstanın mərkəzi hissəsində yerləşən və məhsuldar düzənliklərə malik olan Fessaliya qədim əkinçiləri özünə cəlb edirmiş: arxeoloqlar 19-cu əsrin ortalarından başlayaraq bu ərazidə dəfələrlə neolit dövrünə aid yaşayış məskənləri tapıblar. Güman edildiyinə görə, kənd yanğın nəticəsində məhv olub və sağ qalan əhali ərazini tərk edib. Yanğın nəticəsində torpaq evlər bişərək möhkəmlənib və bu da onların bizim dövrə qədər gəlib çatmasına səbəb olmuşdur. Tikililərin divarları torpaqla örtülən budaqlardan hazırlanırmış və dirəklərə söykənirmiş. Dam örtüyü də torpaqdan hazırlanırmış. Alimlər bizim eramızdan əvvəl birinci minilliyə aid qatlarda – neolit kəndinin ərazisində kiçik qəbiristanlıq da tapıblar.
Sulaves kiçik sufərəsi
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Pikt krallarının siyahısı
Piktlər sülaləsinin kralları — V əsrin əvvəlləri — 843-cü illərdə Şotlandiyada hakimiyyətdə olmuş sülalənin nümayəndələri.
Aleksandr Belyakov
Aleksandr Vasilyeviç Belyakov — Sovet İttifaqı Qəhrəmanı, təyyarəçi, SSRİ Hərbi Hava Qüvvələrinin leytenantı, "Lenin" ordeni mükafatı laureatı (1937).
1930-cu illər
Üç aviasiya rekorunda o, rekord uçuş etmiş və 1937-ci ildə "Lenin" ordeni ilə təltif edilmişdir.
Yagelloniya Belostok FK
Keçmişindəki məşhur futbolçular
thumb|right|100px|[[Tomaş Frankovski]] thumb|right|100px|Andrius Skerla
thumb|right|100px|Jarosław Lato
Inula montana
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Telman Salahov
Həyatı
Telman Salahov 1937-ci il fevralın 1-də Gəncə şəhərində Həsən Salahovun və Kəklik Əzizovanın ailəsində anadan olub; əslən Gəncə şəhərindəndir.
Atası Həsən Salahov Azərbaycan SSR Daxili İşlər Nazirliyinin zabiti, anası Kəklik Əzizova isə evdar xanım olub.
Karyerası
Telman Salahov futbolçu karyerasına 1961-ci ildə Sumqayıtın "Temp" komandasının heyətində başladı. Həmin il Sovet İttifaqının B divizionunda çıxış edən "Temp" komandasında Salahov birinci qolunu aprelin 22-si Leninqradın "Pamir" komandasının qapısına vurdu. Mayın ayının 7-i Kirovabadın "Dinamo" komandası ilə görüşdə Telman Salahov komandasının qələbə qolunu, "Alqa" Frunze ilə görüşdə isə təsəlli qolunu vurdu. Artıq "Temp" komandasının əsas heyət futbolçularından olan 24 yaşlı Salahov iyun ayında Cambulun "Metallist" (3:2) və Düşənbənin "Energetik" (2:1) komandaları ilə görüşdə komandasının bərabərlik qollarını vurdu.
Dövlət Vergi Xidməti (Azərbaycan)
Tarix
1991-ci ilin oktyabrında vergi qanunvericiliyinə riayət olunmasına nəzarət sisteminin təkmilləşdirilməsi, bu sahədə dövlət vergi xidmətinin rolunun gücləndirilməsi, onun müstəqil fəaliyyətinin və nəzarət işlərinin obyektivliyinin təmin edilməsi məqsədi ilə bu xidmət Maliyyə Nazirliyinin tərkibindən çıxarılmış və müstəqil orqan, Azərbaycan Respublikası Baş Dövlət Vergi Müfəttişliyi kimi fəaliyyət göstərməyə başlamışdır.
Dövlət Vergi Xdimətinin informasiya resursları
"Azərbaycanın vergi jurnalı"
Dilma Rusef
Valdeyinləri
thumbnail|left|Valideynləri, qardaşı və bacısı ilə birgə Dilma 14 dekabr 1947-ci ildə bolqar mühacir Petr Rusevin ailəsində anadan olub. Onun atası Bolqarıstan Kommunist Partiyasının fəal üzvü idi və 1929-cu ildə siyasi təqiblər üzündən Bolqarıstandan mühacirət etməyə məcbur olmuşdu. Bir müddət Fransada yaşamış, burada öz soyadını Rousseff yazmağa başlamışdı. Sonra Argentinaya köçmüş və bir neçə il də keçdikdən Braziliyada yaşamağa başladı. Burada o, Dilma Jane Koimbra Silva ilə evlənmiş və onların bu nikahdan üç uşağı dünyaya gəlmişdir: İqor, Dilma Vana və Jana Lusia.
İnqilabi fəaliyyəti
Dilma, Juan Qulartın devrilməsinə gətirən, 1964-cü ilin hərbi çevrilişindən sonra siyasətlə yaxından maraqlanmağa başladı. O, öncə 1967-ci ildə Braziliya Sosialist Partiyasının gənclər təşkilatına, sonra isə onun radikal fraksiyası olan "Milli Azadlıq Komandasına" qoşuldu. Fraksiya, Braziliyada 1964–1985-ci illərdə hakimiyyətdə olan, hərbi diktatura əleyhinə partizan müharibəsi vasitəsi ilə silahlı mübarizə ideyasını dəstəkliyirdi. Bir neçə il Dilma gizli silahlı təşkilatların tərkibində olmuşdu, lakin döyüş əməliyyatlarında bilavasitə iştirak etmirdi.
Cənubi Afrika vəhşi pişiyi
(Felis silvestris cafra) — cinsinə aid heyvan yarımnövü.
İspaniya Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsində
Təmsilçilər
{{legend|gold|Qalib}} {{legend|silver|İkinci yer}} {{legend|#cc9966|Üçüncü yer}} {{legend|#FE8080|Sonuncu yer}}
Sağlamlıq mənbəyi (film, 1950)
Məzmun
Elmi-kütləvi filmdir. Kinolent sağlamlığı qoruyan və möhkəmlədən üsullardan söhbət açır.
Buğda tripsi
Quruluşu
Buğda tripsinin yetkin forması qaramtıl rəngdə olub, 1,5–2 mm böyüklükdədir. Qarıncığın axırıncı buğumu boru halında uzanaraq, konusvari forma almışdır. Sürfə xarici görünüşünə görə yetkin formaya çox oxşayır. O, ancaq qırmızı rəngdə olur. Buğda tripsi deşib-soran ağız aparatına malik olub, taxıl bitkilərinin, o cümlədən payızlıq və yazlıq buğdanın zərərvericisidir.
Mehriban Xəlilzadə
Həyatı
Mehriban Xəlilzadə Şəkidə anadan olub. Orada ərəb və fars dilləri təmayüllü məktəbə gedib. Ustadı anası, İncəsənət təbliğatçısı kimi tanınan Nəcib Xanımlar İncəsənət Birliyinin sədri olmuş mərhum Arifə Məmmədova, olub. 1995-ci ildə ailəsi ilə birgə Şəkidən Bakıya köçür. Təbliğat işlərinin daha da genişləndirilməsi planı var idi. O dövrdə qarşıda geniş perspektivlər açılsa da, zamanın gərgin dövründə tikmə kimi incə mədəniyyətin yaşadılması çox çətin idi. Uzun illərin zəhməti nəticəsində sənətin çətin yollarında irəliləyən anasına yol yoldaşı olmağa çalışıb. Bir neçə il fasilə də verməli olub. Emalatxanası, ev şəraitində və gecələr işləyir. 2003-cü ildən Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının rəsmi üzvüdür.
5 oktyabr
1901–cari
thumb|[[Stiv Cobs]]
Barıt sui-qəsdi
5 noyabr 1605-ci ildə İngiltərədə "Barıt sui-qəsdi" adlı tarixi hadisə baş vermişdir.
Balkan dağları
Zirvəsi
Ən hündür nöqtəsi Botevdir (2376 m). Bu dağda çoxlu müharibələr olmuşdur. Balkan dağları balkan yarımadasında yerləşdiyi üçün Balkan dağı adlanır.
Barıt sui-qəsdi
Hal-hazırda bu, siyasi deyil, əyləncə xarakterli mərasim kimi qeyd olunmaqdadır.
Şott (termin)
Şott  /Ər./- şimal-qərbi Afrikada, Böyük Səhra nın şimal-qərbində yumşaq duz qatı olan çökəklik. Şott gur yağışlar zamanı şor gölə çevrilir. Əlcəzairdə Melkir Şott dibi dəniz səviyyəsindən aşağıda yerləşir.
Ron Uizli
Harri Potter və Azkaban Məhbusu
Harri və Hermiona da Ronu xilas edə bilmək üçün oyuğa girirlər. Məlum olur ki, it Sirius Blekin heyvan formasıdır. Məktəbin Qara qüvvələrdən müdafiə müəllimi Remus Lupin də oraya gəlir və onlar siçovulun əslində animaq olduğunu və Piter Petiqryunun uzun illər bu formada gizləndiyi məlum olur. Petiqryu Blek, Lupin və Ceyms Potterin məktəb yoldaşı və yaxın dostu olub. Lakin Potterlər ailəsini Lord Voldemorta sataraq ölümlərinə səbəb olub. Lakin Ron bütün bunlara inanmır və sübut üçün siçovulun Petiqryuya çevrilməsini tələb edir. Sirius və Lupin onu çevrilməyə məcbur edirlər. Sonra Ron yaralanmış ayağının müalicəsi üçün xəstəxanada yatdığı müddətdə Harri və Hermiona zamanda səyahət edərək Sirius Blek və hippoqrifi xilas edirlər. Romanın sonunda Sirius hədiyyə olaraq Rona kiçik bayquş göndərir, Cinni onu Piqvidqon, Ron isə qısa formada Piq adlandırır.
Havar Məmmədov
Elmi fəaliyyəti
H. Ə. Məmmədov 1984–1989-cu illərdə Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin "Elm və təhsil müəssisələri" şöbəsində təlimatçı vəzifəsində işləmişdir.
Psycome
Məzmun
İşləmədiyi cinayətə görə təqsirləndirilən Kyosuke Kamiya Purqatorium Reabilitasiya Akademiyasına göndərilir. Kyosuke qəflətən cazibədar, lakin qatil olan qızların əhatəsinə düşür. Daha da pisi isə 12 nəfərin ölümündən məsul olan "Düjün iblisi" ləqəbli "qatil" olduğuna görə buradakı hər kəs tərəfindən tanınır. Kyosuke qaz maskası geyinən gözəl Renko Hikava ilə rastlaşanda ölüm ilə arzu arasındakı fərqlər lap "incə" olur. Lakin Kyosuke akademiyadan ölmədən məzun olmaq fikrindədir.
GMO
Tarix
İlk GMO mikroorqanizm 1973-cü ildə, siçan isə bir il sonra əldə olunmuşdur.
Piyada keçidi
Yoldan kənar
Bu cür keçidlərə yeraltı və yerüstü piyada keçidləri aiddir. Bu keçidin salınması digərlərinə nisbətən çətindir. Buna görə də yeraltı və yerüstü piyada keçidləri nəqliyyatın daha sıx olduğu küçələrdə tikirlər. Yerüstü və yeraltı piyada keçidləri piyadaların yolu daha təhlükəsiz keçməsini təmin edir.
Berkeley Software Distribution
BSD – (Berkeley Software Distribution) hazırda dəstəklənməyən, Unix əməliyyat sistemi. Bu sistem 1977-1995-ci illərdə Berkli Kaliforniya Universiteti tərəfindən dəstəklənib.
Kayl Volker-Peters
Milli karyerası
Volker-Peters baş məşqçi Peyl Simpsonun rəhbərliyi altında 2017 FİFA U-20 Dünya Çempionatında iştirak etmişdir. O, final görüşü də daxil olmaqla beş görüşdə iştirak etmişdir. İngiltərə millisi 1966-cı ildən sonra ilk dəfə futbol üzrə Dünya Çempionatının qalibi olmuşdur.
Gifu
Təhsil
Şəhərdə 48 ibtidai məktəb, 43 uşaq bağçası var. Həmçinin burada beş kollec və universitet fəaliyyət göstərir:
Ardenlər
Tarixi
Bölgənin adı antik dövrlərdə "Arduenna Silva" adlanırdı. Bu geniş ərazini əhatə edən meşə Belçikadakı Sambre çayından Almaniyadakı Reyn çayına kimi uzanır. Hal-hazırda Ardenlərin sahəsi azalmışdır. Bu ərazinin vacib yer olması uzun illər ərzində Avropalılar münaqişə zonasına çevirmişdir. 20-ci əsrdə ərazinin təbii-coğrafi şəraitinin əlverişsizliyi irəli sürülərək burada hərbi sınaqlar ləğv edilmişdir. Ancaq I və II dünya müharibələri dövründə almanlar bu riskə gedərək Ardenləri keçərək Fransaya daxil olmuşlar. Bu dövrdə Ardenlər çox ekoloji zərər məruz qalmışdır.
Şahzadə Vilyam və Ketrin Middltonun toyu
Xərclər
Həmçinin elan olunmuşdu ki, kral ailəsi və Middlton toy xərclərini öz üzərinə götürəcək, təhlükəsizliyin təmin edilməsi və nəqliyyat xərcləri isə Britaniya xəzinəsinin hesabına təmin ediləcək. Cütlük, həmçinin qonaqlardan ənənəvi toy hədiyyəsi əvəzinə xeyriyyə müəssisələrinə pul köçürməklərini xahiş etdi; bu məqsədlə onlar şahzadə Vilyam və Ketrin Middlton Xeyriyyə Fondunu yaratdılar.
Gəlin
Toy ənənəsi görə mütləq paltarda nəsə "köhnə", nəsə "yeni", nəsə "borca verilmiş", nəsə "mavi" bir şey olmalı idi. Middltonun paltarı ənənəvi krujevalar ilə "köhnə", valideynləri tərəfindən hədiyyə edilmiş brilliyant sırğaları "təzə", kraliçanın tacı "borc verilmişdi", lifə tikilmiş mavi lent isə müvafiq olaraq "mavi" idi. Həmçinin ayaqqabı Alexander Mc Queen-dən idi və Əl İşləri Kral məktəbində hazırlanmış paltara uyğun olan krujevalar ayaqqabıda da var idi.
Toy mərasimi
Bu xütbəni cütlüyün özünün tərtib etdiyi dua ilə tamamladı. Mərasim dekan və arxiyepiskopun dua və nəsihətləri ilə davam etdi. Xor yeni xor himnini oxuyurdu. İmza atandan sonra Vilyam və Keyt qısa müddət kraliçanın qarşısında dayanıb keçidə tərəf getdilər. Onların ardınca gəlin və onun ailəsi təmtəraqlı yürüşlə getdi və gəlin tərəfinə qapıda daha iki qız qoşuldu.
Toydan sonra titullar
Toy günü səhər Vilyam Kembric hersoqu, "Strathern və Kerrifergyus baronu" titullarını aldı, Ketrin isə toydan sonra "Kembric hersoginyası" titulunu aldı. Bu, titulu olmayan kral şahzadələrinin evlilikdən sonra titulalma ənənəsinə uyğundur. (məs: şahzadə Endryu 1986-cı ildə evlənəndə York hersoqu oldu). Titulların, həmçinin rəmzi mənası var: cütlük Şotlandiyada Sent-Endryus yaxınlığında tələbə olarkən tanış olublar, Kerrikfergyus isə Şimali İrlandiyada yerləşir. Uels ilə bağlı olan titul və onun yeni İngiltərə ilə bağlı olan "Kembric hersoqu" titulu ilə yanaşı, Vilyamın bütün titulları Birləşmiş Krallığa daxil olan 4 ölkənin adı ilə bağlıdır.
Ploskiy adası
Təsviri
Ploskiy adası ovalvari formaya malik olan, elə də böyük olmayan adadır. Adanın uzunluğu 1,5 km, eni isə 800 metr təşkil edir. Maksimsl hündürlük 24 metrdir. Şimal-qərb sahillərində kiçik adacıqlar vardır. Adaclq 150 m uzunluğa sahibdir.
Harri Potter və Sirlər Otağı
Bəzi şərhçilər şəxsi identikliyin kitabın ən güclü mövzularından biri olduğunu və bunun qeyri-magik, qeyri-insani və canlı olmayan personajlar vasiyəsiylə rasizmə yönləndiyini qeyd edirlər. Bəzi şərhçilər isə romandakı gündəliyi mənbələrdən məlumatların tənqidsiz qəbul edilməsinə qarşı müəllifin mövqeyini göstərdiyini bildirmişlər. İnstitusional hakimiyyət özünə xidmət edən və səriştəsiz kimi təsvir olunur. Roman həm də romanlar seriyasından olan sonuncu roman olan “Harri Potter və Ölüm Hədiyyələri” romanı ilə əlaqəlidir.
Məzmunu
Məlum olur ki, Lokart heç də qeyd edildiyi kimi yaxşı sehrbaz deyil və o, uşaqlara sehr tədris etməkdən daha çox öz "qəhrəmanlığ"ından danışır. Hellouin bayramı zamanı məktəbin xidmətçisi Fliçin pişiyi Mrs. Norris daşlaşmış şəkildə tapılır. Divarda isə yazılır: “Sirlər otağı açılıb, varisin düşmənləri, çəkinin”. Harri, Ron və Hermiona müəyyənləşdirirlər ki, Hoqvartsın banilərindən biri olan məşhur sehrbaz Salazar Slizerin qəsrdə gizli otaq inşa edib və bu otaqda Slizerinin varisinin idarə edə bildiyi bədheybət yaşayır. 180px|thumbnail|right|Malfoyların ev elfi Dobbi roman boyu Harrini xilas etməyə çalışır və sonda Harri onu azad edir. Uşaqlar baş verənlərdə Drako Malfoydan şübhələnirlər və buna görə də onun özündən hər şeyi öyrənmək qərarına gəlirlər. Bunun üçün Drakonun sirlərini bölüşdüyü dostlarının cildinə girmək lazım gəlir ki, uşaqlar bunun üçün əksinə çevirmə iksiri hazırlayırlar. İksirin hazırlanması üçün məkan olaraq Ağlağan Mirtl adlı ruhun yaşadığı və çoxdan istifadə olunmayan qızlar tualeti seçilir.
Bir neçə ay sonra Harri Mirtlın tualetində gündəlik tapır. Gündəliyin üstündə onun “Tom Ridl” adlı birinə aid olması yazılıb. Gündəliyin içi boş olur. Daha sonra onlar öyrənirlər ki,bu günlük mesajlaşma (Harri yazını yazır və Tom ona cavab verir) üçündür. Uşaqlar Tom Ridlın 50 il əvvəl Hoqvartsda təhsil aldığı, Sirlər otağını açan adamı aşkarladığına görə mükafatlandırıldığını və həmin dövrdə Haqridin məktəbdən uzaqlaşdırıldığını müəyyən edirlər. Bir müddət sonra Harrinin otağında oğurluq baş verir və gündəlik yoxa çıxır. Bundan sonra Hermiona və Ravenklav fakültəsindən Penelopa Klirvoter daşlaşmış şəkildə tapılırlar. Harri və Ron nəhayət ki, hər şeyi Haqriddən soruşmaq qərarına gəlsələr də, Sirlər otağının yenidən açılması səbəbiylə Sehr Nazirliyi Haqridi həbs edərk Azkabana aparır. Haqrid getməmişdən əvvəl uşaqlara gizli mesaj ötürərək hörümçəkləri izləmələrini söyləyir. Uşaqlar Haqridin sözünə əməl edərək hörümçəkləri izləyir və Qadağan olunmuş meşəyə gedirlər. Burada onlar nəhəng hörümçək olan Araqoqla qarşılaşırlar. Araqoq onlara əlli il əvvəl uşaqları kimin öldürdüyünü söyləyir, Haqridin günahsız olduğunu və öldürülən qızın tualetdən tapıldığını deyir. Uşaqlar nəhəng hörümçəklərin koloniyasından qaçırlar. Harri həm də dəqiqləşdirir ki, əlli il əvvəl Sirlər otağı açılarkən öldürülən tələbə Ağlağan Mirtl olub. 180px|thumbnail|right|Harri Sirlər Otağında [[Vasilisk adlı qədim canlı ilə qarşılaşır.]] Harri və Ron daşlaşmış Hermionanın əlində sıxdığı kağızdan öyrənirlər ki, uşaqlara hücum edən bədheybət Vasilisk adlı nəhəng ilandır, kim onun gözlərinə baxsa ölür, kim onu dolayı (ayna ilə, su ilə və s.) görsə daşlaşır. Onlar müəyyən edirlər ki, Sirlər otağının qapısı Mirtlın tualetində yerləşir və Harri ilan dilində danışaraq qapını açır. Harri və Ron Hoqvartsdan qaçmağa çalışan Lokartla birlikdə Sirlər otağına gedən gizli yola daxil olurlar. Lokart Ronun sehrli çubuğunu oğurlayaraq uşaqlara yaddaş silmə tilsimi oxumağa çalışır, lakin tilsim onun özünü tutur. Gizli yol dağıldığına və arakəsmə yaratdığı üçün Harri mağaraya tək girməli olur.
İnkişaf
Romanın ilkin versiyasında Demək olar ki, başsız Nik öz vəziyyətindən bəhs edən nəğmə oxuyur. Bu hissə romandan çıxarılmışdır, çünki nəğmə redaktorun xoşuna gəlməmişdi. Lakin Roulinq əlavə material kimi onu öz saytında yayımlamışdır. Den Tomasın ailəsi ilə bağlı məlumatlar da romandan çıxarılmışdır, çünki həm yazıçı, həm də onun naşirləri bu məlumatları “əlavə yüklənmə” hesab edirdilər və yazıçı qeyd edir ki, romanın əsas məzmunu üçün Nevil Uzunətəyin özünün sərgüzəştləri daha maraqlı idi.
Ali məktəbin elmi şurası
Ali məktəbin elmi şurası seçkili orqan olub, 5 il müddətinə seçilir. Ali məktəbin elmi şuraya vaxtından əvvəl seçkilər isə onun üzvlərinin yarısının tələbi ilə keçirilə bilər. Şuranın tərkibinə təhsil müəssisəsinin bütün növ işçiləri seçilə bilər. Elmi şuraya seçki qaydası müəllimlərin ümumi iclasında keçirilir.
Harri Potter və Sirlər Otağı
Nəşr
Harri Potter və Sirlər Otağı BK-da 2 iyul 1998-ci ildə, ABŞ-də isə 2 iyun 1999-cu ildə nəşr edilmişdir. Kitab qısa zamanda Britaniyanın ən çox satılan kitablar siyahısında birinci yer tutaraq Roulinqin Con Qrişam, Tom Klensi və Terri Pratçett kimi nüfuzlu uşaq yazarlarını geridə qoyaraq iki il ard-arda “Britaniya Kitab Mükafatı”nı qazanan müəllif olmasına səbəb olmuşdur. 1999-cu ilin iyununda isə kitab ABŞ-də eyni nəticəni göstərərək, “The New York Times” siyahısı da daxil olmaqla bütün kitab siyahılarında birinci yerdə qərarlaşmışdır.
Mövzular
Romanda hadisələrin 1992-ci ildə baş verməsinə işarə var. Belə ki, Demək olar ki başsız Nik ölümünün 500 illik yubileyini qeyd edir və “Ser Nikolas De Mimsi Porpinqtonun 31 oktyabr 1492-ci ildə” ölməsi qeyd edilir.
Astragalus bicristatus
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Inula parnassica
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Tələbə Turizmi üzrə Beynəlxalq Konfederasiya
Mənzil-qərargahı Niderlandın paytaxtı Amsterdam şəhərində yerləşir.
Hafiz Hacxalıl
Həyatı
1981-ci ildə qədim oğuz-türk yurdu olan indiki Ermənistanın İlməzli kəndində doğulub. Bakı şəhərində yaşayır. Ziyadxan, Turan və Dəniz adlı üç övladı var.
Typhlodromus umbratus
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Axşam təhsili
Mənbə
Pedaqoji anlayışlar lüğəti
Ayla (film, 2017)
Filmin istehsalı
Film, 2010-cu ildə Munhwa Broadcasting Corporation tərəfindən yayımlanmış Kim Eun-ja və Süleyman Dilbirliğin real hekayəsi əsasında Hvanq Byungun rejissorluğu ilə çəkilən  "Ayla, mənim koreyalı qızım" (Ayla, My Korean Daughter) sənədli film əsasında yaradılmışdır. 2016-cı ildə Cənubi Koreyada başlanılmış aktrisa seçimlərində ölkənin "1988-ci ildə mənə cavab verin" populyar televiziya serialındakı Jin-ju rolunu oynayan uşaq aktrisa Kim Seol Ayla rolu üçün seçilmişdir. Ko Eun-min isə Aylanın anası rolu üçün çəkilişlərə qatılmışdır. Filmin çəkilməsinə Türk Hava Yolları, Türkiye Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi və Ziraət Bank kimi qurumlar sponsorluq etmişdir. Türkiyə və Cənubi Koreyanın birgə istehsalı olan filmin çəkilişləri Türkiyədə həyata keçirilmişdir. Filmin çəkilişləri 2016-cı ilin noyabrında Türkiyədə başlamış və 2017-ci il iyun aylarında Cənubi Koreyada tamamlanmışdır.
Baza təhsil
2) ödənişli əmək sahəsinə qədəm qoymazdan əvvəl alınmış və yetkin yaşda təhsilin davam etdirilməsinə istiqamətlənmiş təhsil.
Şəxsi kitabxana
thumb|right|250px Şəxsi kitabxana - bir şəxs tərəfindən əsasən öz istifadəsi üçün yaradılmış kitabxana. Şəxsi kitabxanalar həcm etibarı ilə digər tip kitabxanalardan bir necə dəfə kiçik olur və kitabların çeşidi həmin şəxsi maraq dairəsi ilə məhdudlaşır.
Salam, metro! (film, 1988)
Məzmun
Film-reportaj Bakı metrosu xidmətinin gecə necə işləməsi barədədir. Kinolendə gənclərin fəhlə peşələrinə meyl göstərməsi probleminə toxunulmuşdur.
Latın Amerikası Turizm Təşkilatlarının Konfransı
Bu qurum Latın Amerikasının 900-dən çox turizm, nəqliyyat, mehmanxana müəssisələri, həmçinin Asiya, Afrika və Avropanın 350-dən yuxarı turizm müəssisələrini özündə birləşdirir.
Əsas vəzifəsi Latın Amerikası turizm sənayesinin inkişafı məqsədilə bütün turizm müəssisələrinin və milli assosasiyalarının fəaliyyətini birləşdirməkdir.
Məhəmmədbağır Behbahani
Məhəmmədbağır Behbahani(1706–1791) (1118 –1207 Hicri) —İslam alimi.
Güləbətin (tikmə)
thumbnail|Güləbətin Güləbətin (tikmə) - qızılı və ya gümüşü saplardan, habelə onlara bənzədilən materiallardan qatışığı olan saplardan istifadə edilməklə icra edilən tikmə növüdür.
Kolokolo
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Inula pterocaula
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Asakiri Mənsurəyi Məhəmmədiyyə
Dindar insanların reaksiyasını azaltmaq üçün Məhəmmədiyyə adın əlavə edildi. Keçmiş yeniçəri ağalarından olan Ağa Hüseyn Paşa birinci olaraq “sərəsgər” adı ilə Asakiri Mənsurəyi Məhəmmədiyyənin rəhbərliyinə gətirildi.
Bellinshauzen (Antarktika stansiyası)
2013-ci ildə stansiyanı amerikan rok-qrupu olan Metallca ziyarət etmişdir.
17 fevral 2016 ildə Mərkəzi və Cənubi Amerikaya səfər edən Rus Provaslav kilsəsinin patriarxı Kiril adanı zıyarət etmişdir
10 oktyabr
1901–cari
thumb|[[Edit Piaf]]
Amerika Dövlətlərarası Mehmanxana Assosasiyası
Assosasiya Amerika qitəsinin mehmanxana sənayesini beynəlxalq səviyyədə təmsil etməyi özünün əsas məqsədi hesab edir. Adıçəkilən qurumun vəzifələrinə gəldikdə isə onu, aşağıdakılar təşkil edir:
Oklend adaları
Oklend adaları UNESCO Ümumdünya irsi siyahısına daxildir
And pişiyi
Pişiklər fəsiləsinin Cənubi Amerikada yaşayan növüdür. Onun And dağlarının nisbətən əlçatmaz yerlərində yaşaması səbəbindən haqqında çox az elmi məlumat əldə edilmişdir. Məsələn, And pişiyinin yalnız 2000-ci ildən sonra videogörüntüləri əldə edilmişdir.
Pontremoli adaları
Pontremoli adaları — Frans-İosif Torpağına daxil olan iki adadan ibarət adalar qrupu. İnzibati cəhətdən Arxangelsk vilayətinin Primorski rayonu ərazisinə daxildir.
Dairə (film, 2000)
Dairə — rejissor Cəfər Pənahinin 2000-ci ildə çəkdiyi film. Film müasir İranda (XX əsrin sonları) qadınların asan olmayan talelərindən bəhs edir. Film Venesiya kinofestivalının ən yüksək mükafatı olan "Qızıl şir"-i qazansa belə İranda qadağan olunub.
Köhnəqışlaq (Ağstafa)
Tarixi
Ermənistanla sərhədə yaxın yerləşən Köhnəqışlaq kəndinə erməni quldurları bir neçə dəfə hücuma keçiblər. Həmin hücumların tarixi xronologiyası aşağıdakı kimidir.
Astragalus brauntonii
(Astragalus brauntonii) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Yapon çökəkliyi
Yapon çökəkliyi və ya Yapon novu — Sakit okeanda çokəklik, Honşu adasından şərqdədir. Uzunluğu təqribən 670 km, dərinliyi 8412 m-ə qədərdir. Yamacları dikdir (6 – 8°, bəzi yerlərdə daha çox). Dibi akkumulyativ düzənlikdir (eni 20 – 30 km).