cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
EPR paradoksu
Kvant mexanikası və təfsiri
Kvant nəzəriyyəsi və kvant mexanikası müəyyənləşdirici bir formada tək ölçü nəticələri vermir. Kopenhagen təfsiri olaraq bilinən kvant mexanikası anlayışına görə, ölçümlərin dalğa funksiyalarının anlıq çökməsinə səbəb olması, öz vəziyyətindəki kvant sistemini vəsf edir. Eynşteyn, 1927 tarixində Solvay Konfransında bu çökmənin canlandırmasını etmişdir. Təcrübəsi, daxili səthi qavrama ekranına sahib kürəsindəki kiçik bir dəlikdən elektron təyin etməsiylə düzəlmişdir. Bu təcrübədə elektronlar kürənin daxili səthi ilə yayqın olaraq dağınıq bir formada təmasda olmuşdur. Ancaq bu elektronlar dalğa cəbhələrinin girdiyi nöqtədən bütün istiqamətlərə genişlənməsi açıqlana bilər. Günlük həyatdan da aydın olacağı kimi bir dalğa qavrama ekranında geniş bir bölgəni örtər lakin elektronların tək nöqtələrdə ekrana bir təsiri olacaqdır və sonunda öz eyni dalğa funksiyaları tərəfindən açıqlanan ehtimalları istiqamətində bir model meydana gətirəcəkdir. Eynşteyn, mövqesinə bağlı olaraq nə üçün hər elektronun dalğasının ön cəbhəsinin çökdüyünü, niyə elektronların səth üzərindəki enerji kimi zəif olması yerinə tək parlaq parıldamalar olaraq görünməsini və nə üçün tək bir elektronun hər hansı bir nöqtə yerinə sabit tək bir nöqtədə olduğunun cavabını axtarır. Elektronların davranışı, bütün ola biləcək nöqtələrə göndərilmişdir lakin biri istisna olmaqla bütün hamısını etibarsız edən bəzi siqnalların təəssüratını verir. Digər bir deyişlə, bütün nöqtələr xaricində tək bir nöqtə seçilə bilər.
Eynşteynin əleyhdarlığı
EPR kağızı tez-tez Eynşteynin mövqelərinin tam bir ifadəsi olaraq alınmış olsa da, başda Eynşteyn və Rosen ilə İnkişaf etmiş Çalışma İnstitutundakı danışıqlara əsaslanaraq, Podolsky tərəfindən yazılmışdır. Eynşteyn, daha sonra Ervin Şredingerə "bu, mənim adətən istədiyim kimi bir nəticə vermədi, daha çox, əhəmiyyətli şeydir, belə demək olarsa, formalıq tərəfindən boğuldu." demişdir. 1936-cı ildə, Eynşteyn həqiqi fikirlərinin bir fərdi hesabını təqdim etdi.
Paradoksun təsviri
Orijinal EPR paradoksu, kvant mexanikasının bir təxmini olan bir kvant hissəciyinin mövqeyinin və böyüklüyünün eyni anda bilinə bilinməməsinə meydan oxuyur. Bu meydan oxuma, başqa fiziki xüsusiyyətlərin digər cütlərinin genişlənməsi ilə ola bilər.
Dolaşıq hallarda ölçülər
Xüsusilə z oxunu seçməmizin müəyyən bir səbəbi yoxdur, kvant mexanizminə görə təkli fırıl vəziyyəti x oxunu göstərən fırıl vəziyyətinin toqquşması da bərabər olar. Əgər Alice və Bob fırılı x oxunda ölçməyə qərar versə, buna vəziyyət 1a və vəziyyət 2a deyərik. Vəziyyət 1a-dan, Alice elektronu + x fırılına sahibkən, Bob-un pozitronu -x fırılına malikdir. Vəziyyət 2a-da isə, Alice elektronu -x fırılına sahibkən, Bob-un pozitronu + x fırılına malikdir. Bundan ötəri, Əgər Alice + x ölçərsə, sistem vəziyyət 1a-da çökər və Bob -x nəticəsini əldə edər. Əgər Alice -x ölçərsə, sistem vəziyyət 2a-da çökər və Bob + x nəticəsini əldə edər.
EPR təcrübələrindəki yerlilik
Riyazi tənlik
Yuxarıdakı müzakirə, dairənin kvant mexaniki tənliyinin riyazi yazısı kimi işlənə bilər. Bir elektron üçün, spin sərbəstlik dərəcəsi hər kvant vəziyyəti kosmosda bir vektora bərabər olan ikiölçülü qarmaşıq kosmik vektoru olan V ilə əlaqəlidir X, y və z istiqamətlərində dairəyə uyğun gələn işlədicilər, sırası ilə Sx, Sy, və Sz formasında göstərilən, Pauli matrisləri istifadə edilərək yazıla bilər.
Bu tənlikdə \hbar, sadələşdirilmiş Plank sabitdir (və ya 2π-yə bölünmüş Planck sabiti.)
Jirondistlər
Üsyana doğru (1 - 9 avqust 1792-ci il)
thumb|Arman Jansonne. Paris, BnF, 1796 Müharibənin başlamasından etibarən Fransa nın problemlərindən biri orduda müəyyən axsaqlıqların olması idi. Ölkənin təhlükə altında olması inqilabın gedişinə də təsir edirdi. Xalq kralın düşmənlərlə danışıqlar apardığından şübhələnirdi.
Avqustun 7-də Paris in bələdiyyə rəhbəri olan Petion, jirondistlərə yaxın olduğu halda Robespyer lə dostluq əlaqələrini davam etdirirdi. Belə olan halda Petionun hər iki tərəflə yaxınlığı olduğu üçün üsyan cəhdinin qarşısını ala biləcəyinə inanılırdı.
Bacarıqsız təlimat
Andre Amar, oktyabrın 3-də Təhlükəsizlik Komitəsi üçün bir iddianamə hazırlamaqla vəzifələndirildi. Bu iddianamə son illərin hadisələrini köklü surətdə dəyişəcəkdi. Beləki, jirondistlərin fəaliyyətləri "tiran"ı xilast edərək monarxiyanı yeniləmək və inqilabı dayandırmaq və respublikaya düşmən olan xainlik etmək kimi qiymətləndirildi. Bundan əlavə jirondistləri daxildə müharibə yaratmaqda və xarici düşmənlərlə əlbir olmada günahlandırırdılar və onları "xainlər fraksiyası" adlandırırdılar.
Mühakimə
İlk günlərdən bəri yakobinlər jirondistlərə güvənməmişdilər. Hər zaman Vernu və ya Brissonun ağlasığmaz hərəkət edəcəyindən qorxurdular. Gilyotindən qurtulmaq və parislilərin geri qaytarılması mümkün idi. Məhkəmə prosedurları sürətləndirildi. Hakimlərə bir qərarnamə göndərildi, bundan sonra artıq hakimlər məhkəmə prosesini qısa zamanda bitirməli olacaqdılar.
EPR paradoksu
Riyazi tənlik
Yuxarıdakı tənliklərdən fırıl təkilinin həmçinin bu formada yazıla biləcəyini görə bilərik;
Fırıl üslubu üçün yeni vəziyyət;
Eucoleus annulatus
Yayılması
Dünyada 15 növ, Azərbaycanda 1 növ qeydə alınıb. Azərbaycanın bütün ərazilərində geniş yayılmışdır.
Is This a Zombie?
Is This a Zombie?, Yaponiyada tanınan adı ilə və ya qısaca  — Kobuyçi və Muririnin rəssamlığı ilə Şiniçi Kimura tərəfindən yazılan ranobe seriyası. Fujimi Shobo nəşriyyatı 2009-cu ilin yanvarından 2015-ci ilin iyununa kimi Fujimi Fantasia Bunko imprinti altında ranobenin 19 cildini nəşr etmişdir. Ranobe əsasında 2 manqa adaptasiyası və bir yonkoma adaptasiyası istehsal olunmuşdur. Studio Deen tərəfindən anime serialı adaptasiyası istehsal olunmuş və Yaponiyada 11 yanvar 2011-ci ildən 31 mart 2011-ci ilə kimi yayımlanmışdır. adlı ikinci mövsüm isə 5 aprel 2012-ci ildən 7 iyun 2012-ci ilə kimi nümayiş etdirilmişdir.
Digər
Harunanın uniforması 2012-ci il istehsalı "Lollipop Chainsaw" video oyununda əsas personaj Culiyet Starlinqin uniformalarından biridir.
Samur meşəsi
Coğrafiyası
Meşə özü Rusiya və Azərbaycanın şimal hissəsinə bölünür. Rusiya ərazisində o Dağıstan cənub-şərq hissəsini əhatə edir və Samur dövlət qoruğuna kimi davam edərək 11200 ha ərazini əhatə edir. Burada 7 kənd yaşayış məntəqəsi və 3 hərbi hissə var. Azərbaycanda isə Samur-Yalama Milli Parkı 11722,45 ha hissəsini əhatə edir. Burada ən azı 9-10 yaşayış məntəqəsi vardır. Meşənin bir hissəsi Xəzər dənizi suları ilə yuyulur.
Təbiəti
Bitkilər: qidalandırıcı lotus, qurbağa qanadlı lapina, sternberg sarı, nektasorodium üç ayaqlı, şivənli orkis, ozofosiol və qafqaz
Adi doqquzdon
İstifadəsi
Dekorativ bitkidir. Yeməli deyil. Əsl doqquzdon bəzən dekorativ bitki kimi istifadə edilir. Budanmanı yaxşı keçirir. Bal arıları ondan çoxlu miqdarda nektar və tozcuq toplayır.
22 mart
1901–cari
thumb|[[Əliağa Ağayev]] thumb|[[Lütfəli Abdullayev]]
Avropa kompüter istehsalçıları assosiasiyası
Avropa kompüter istehsalçıları assosiasiyası - kompüter avadanlıqları istehsal edən Avropa firmalarının təşkilatı; mənzil-qərargahı Cenevrədə (İsveçrə) yerləşir və ABŞ-nin CBEMA (Computer and Business Equipment Manufacturers Association) assosiasiyasının analoqudur. 1961-ci ildə yaradılmış bu qurum 1994-cü ildən European Association for Standardizing Information & Computer Systems adlanır. İnformasiya texnologiyaları üzrə standartların işlənib hazırlanması və irəlilədilməsi ilə məşğul olur. Mövcud olduğu müddətdə 270-dən artıq standart, o cümlədən proqramlaşdırma dilləri üçün ECMA-262 spesifikasiyasını işləyib hazırlayıb.
Xarici keçidlər
Ecma İnternational
Pyer Məhəmməd Sayd
Ailəsi
Mariya Konsetta Doriya ilə evlənmişdir. Övladları:
Mehetia
Mehetia (Mehetia) — Küləküstü adalar qrupuna daxil olan ada (Fransa Polineziyası).
Senecio laticipes
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Anna Qurbanova
Həyatı
24 sentyabr 1986-cı ildə anadan olmuşdur. Tələbədir.
2005-ci ildə Bakıda keçirilmiş Dünya çempionatı və 2005-ci ildə Moskvada təşkil olunmuş Avropa çempionatının komanda yarışlarında 5-ci yerləri tutub.
Azərbaycan Sambo Federasiyası
Haqqında
Hazırda ASF-nin məqsədyönlü fəaliyyəti nəticəsində sambo idman növünün respublikamızda coğrafi mövqeyi daha da genişləndirilmiş, Bakı, Sumqayıt, Gəncə, Əli-Bayramlı, Mingəçevir, Yevlax, Lənkəran şəhərlərində, Naxçıvan Muxtar Respubliaksında, Quba, Qusar, Dəvəçi, Siyəzən, Xızı, Samux, Zaqatala, Ağsu, Şamaxı, Qobustan, İsmayıllı, Kürdəmir, Goranboy, Ağdam, Masallı, Cəlilabad, Ağcabədi, Bərdə rayonlarında inkişaf etdirilir və idmançılar rayon, şəhər, respublika səviyyəli yarışlarda iştirak edirlər.
Bədii gimnastika üzrə 23-cü Avropa çempionatı
Gimnastlar
🇫🇮 RİSTİKANGAS Rebekka
🇫🇷
🇮🇱 RIZENSON İrina, RİVKİN Neta BUZOVSKI Moran, KADOŞ Noa, KREMER Koral, SLUSER Elena, ZAKALUZKY Polina
🇱🇹
🇷🇴
🇺🇦
Rövşən Rzayev (siyasətçi)
Həyatı
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 21 aprel 2018-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Azərbaycan Respublikasının Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin Sədri vəzifəsinə təyin edilib.
Hüquqşünas, dövlət xadimi, ədliyyə general-mayoru Şükür Rzayevin oğludur.
Nordman apollonu
Qısa təsviri
Qanadları açıq halda 70-94 mm-dir. Bədəninin üzəri qara, yanlardan isə iki cərgə qırmızı ləkə keçir. Qanadları ağ, bəzən isə krem rəngində olub, zirvədə şəffafdır. Onların xarici kənarı boyu ağ ləkəli, enli boz zolaq keçir. Üst qanadlar üzərində 5 qara ləkə, alt qanadlar üzərində isə qara haşiyəli 5 qırmızı ləkə vardır. Qırmızı və qara ləkələrin yeri çox dəyişkəndir. Alt qanadlar dairəvidir. Yenicə pupdan çıxmış kəpənəklərdə qanadlar əvvəlcə sarımtıl olur. Bədən nəzərəçarpacaq dərəcədə tüklüdür. Bığcıqları qara toppuzludur.
Ekologiyası
Kəpənəklər avqustda uçuşur, bu vaxtda da yumurta qoyulur. Tırtıllar Corydalis cinsindən olan bitkilərin yarpaqları ilə avqust-sentyabrda qidalanır, sonradan qışlamaya gedib, gələn ilin may-iyun aylarında inkişafını başa vurur. Puplaşma daşların altında, qaya çatlarında və s. sığınacaqlarda olur. İldə bir nəsil verir. Kəpənəklər və tırtıllar cücüyeyən quşlar və sürünənlər üçün yeməli deyil.
Qafqaz doqquzdonu
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 3,5 m-ə çatan, dikduran gövdəli, alçaqboylu ağac və ya koldur. Yarpaqları uzunsov-oval və ya yumurtavarı-ovalşəkillidir, yarpaq damarları 4–13 cüt olub, aydın seçilir. Çiçəkləməsi yarpaqlamadan sonra baş verir. Dişiciyi 2 və ya 5 yuvalıdır. Erkəkciyi 5-dir. Çiçəkləri yarpaq qoltuğunda cüt və ya dəstə ilə yerləşir, ziqomorfdur, ikidodaqlıdır, üst dodağı 4, alt dodağı isə birləçəklidir. May ayında çiçəkləyir. Çiçəkləri ətirli və nektarlıdır. Kasacığı qırmızımtıl-bənövşəyidir. Meyvəsi iyul-sentyabr aylarında yetişir, giləmeyvədir.
Bəxtiyar Əliyev (deputat)
Bəxtiyar Əliyev (Əliyev Bəxtiyar Həmzə oğlu; ) — AMEA-nın müxbir üzvü (2007), professor, psixologiya elmləri doktoru, Milli Məclisin deputatı, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin Elm və təhsil komitəsinin sədri.
2016 Türkviziya Mahnı Müsabiqəsi
2016 Türkviziya Mahnı Müsabiqəsi — 2016-ci ilin noyabr ayında keçiriləcək. Müsabiqə Türkiyənin ən böyük şəhəri Istanbul'da keçiriləcək. Müsabiqə ilk dəfə 2013'cü ildə Türkiyə'nin Əskişəhər şəhərində keçirilib. Müsabiqə hər il növbəli şəkildə TÜRKSOY tərəfindən seçilən Türk Dünyası Mədəniyyət Paytaxtı'nda keçirilir.
Microsoft Office
Bu proqram paketinə müxtəlif növ sənədlərlə işləmək üçün proqram təminatları daxildir: mətn prosessoru, elektron cədvəl, verilənlər bazası və s. Microsoft Office OLE obyektləri üçün serverdir. Visual Basic dilində yazılmış makrosları dəstəkləyir.
Düzənlik
Zəif meylliyə və yeknəsəq səthə malik olan düzənliklər
Bu cür düzənliklərin meylliyi, adətən 0,4°-yə yaxın olur. Meyllik 10° dərəcə və daha çox olarsa, belə düzənliklər maylli düzənliklər adlanır. əksər düzənliklər materiklərin ucqarlarında yerləşib, o biri tərəfdən daha yüksək və qədim quruya dirənərsə, onlara sahil düzənlikləri deyilir. Sahil düzənlikləri, adətən cavan olub, sualtı şelf düzənliklərinin tektonik qalxma nəticəsində dəniz altından çıxması yolu ilə əmələ gəlir.
Batıq düzənliklər
Bu növ düzənliklərin meyli kənarlardan mərkəzə doğru olur. Düzənliklərin mərkəz hissəsində göl yerləşir. Belə düzənliklər, adətən quru səhra və yarım səhra iqliminə malik olur və axarsız olur. Kənar dağlardan və nisbətən hündür sahələrdən axıb gələn sular göllərdə toplanır və buxarlanır. Buxarlanma çox olduğundan göllərin suyu şor və acıdır. Belə düzənliklərə mərkəzində Aral dənizi və Lobnor gölü yerləşən. Turan və Tarim düzənlikləri misal göstərmək olar.
Keçi doqquzdonu
Ekologiyası
Qışda birillik zoğları donur, ancaq tez bərpa olunurlar.
Talakənd
Tarixi
Rayon mərkəzindən 3 km məsafədə yerləşir. Erməni mənbələrində Tala formasında qeyd edilir.
Toponim
Tala - Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Qazax qəzasında, indi Dilican şəhəri ərazisində yer. Toponim Azərbaycan dilində «meşədə açıq sahə» mənasında işlənən tala sözü əsasında formalaşmışdır. Bu söz türk dilində tala və dala fonetik formalarında işlənərək «düzənlik, çöl» mənalarını ifadə edir.
Atlıxan
Təhsilin vəziyyəti
Bir orta məktəb binası var.
Yaşıl Ox
Nil Adams və Dennis O’Nil, 1969-1983
1983-cü ilin mayında Yaşıl Oxa həsr olinmiş ilk şəxsi limitli komiks seriyası çıxarılır. Bu mini-seriyada Yaşıl Ox və supercani Qraf Vertiqo arasındakı düşmənçilikdən bəhs edilir.
Qrelldən sonra və personajın müvəqqəti ölümü
200px|thumb|right|[[Yaşıl Ox (Konnor Houk)|Konnor Houk və Oliver Kuin Yaşıl Ox kimi "Green Arrow Secret Files & Origins #1 " nəşrinin (dekabr, 2002) üz qabığında. Rəssam Mett Vaqner.]] Qrellin seriyası başa çatdıqdan sonra DC tədricən Yaşıl Oxu DC Kainatının ənənəvi üslubuna uyğunlaşdırmağa başladı. Hələ Qrellin seriyadan ayrılmasından əvvəl, #63 nömrəli nəşrdən etibarən personajın əsas seriyası (əsasən Kelli Pakket tərəfidən yazılmış, rəsmləri isə Cim Aparo tərəfindən çəkilmişdir) böyüklər üçün xəttindən çıxarılmış (həmin xəttə sonradan DC Vertigo adı ilə yayımlanmağa başlamışdır), personaj özü isə ilk dəfə “Green Lantern #47” nəşrində, daha sonra isə digər superqəhrəman nəşrlərində də qonaq kimi görünməyə başlamışdır. Həmin nəşrdə Hel Cordana sevgilisi Kerol Ferris və onun ailəsini Helin düşmənlərinin birindən xilas etməyə kömək edən Oliver, daha sonra 1994-cü ildə çıxarılmış “Zero Hour” adlı mini seriyada iştirak etmişdir. Həmin nəşrdə Yaşıl Fənərlər Korpusunun Kost-sitini dağıtmasından sonra, Konnor Houk həlledici anda kainatı dəyişməyə çalışan köhnə dostu Helə oxdan atəş açmalı olur. DC Kainatı ilə yaxşı uyğunlaşdırılmış Konnor Houk obrazı Oliver Kuinin əvvəlki münasibətindən olan oğlu kimi təqdim edilir.
The New 52
3 iyul 2014-cü ildə #34 nömrəli nəşrdən sonra Lemyer və Serrentinonun Yaşıl Ox seriyasını tərk edəcəyi, onların yerinə personajın hekayələri üzərində yazıçılar Endryu Kreysberq və Ben Sokolovski, rəssam Deniel Samperenin çalışmağa başlayacağı elan edilmişdir. Kreysberq və Sokolovskinin ilk The New 52 nəşrində Felisiti Smok və Miya Derden seriyada debüt etmişdir. Kreysberqin seriyasında personaj Miyanın atası olan və Merlini işə cəlb edən güclü maqnat Con Kinqlə mübarizə aparır. Kinqin imkanları ilə mübarizə aparmaqda aciz qalan Oxa kömək etmək üçün onun köməkçiləri Felisiti və Diql Betmen, Arsenal, Emiko, Katana, Oniks, Kupidon, hətta o zaman Ədalət Liqası üzvü olan Leks Lütoru dəvət edirlər.
Göy doqquzdon
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Fillantus
Növləri
[[SS 2 (*
Texnion
Texnion – İsrail Texnoloji İnstitutu  — İsrailin Hayfa şəhərində universitet. İsrailin ən qədim və nüfuzlu universitetlərindən biri. Texnion dünya universitetlərinin və mühəndis məktəblərinin reytinqində yüksək yerlərdən birini tutur.
Şimali Çin
Şimali Çin, Çinin siyasi, hərbi və mədəni mərkəzidir.
Lillian Giş
Lillian Giş — ABŞaktrisası.
David qovağı
Ümumi yayılması
Koreya, Monqoliya, Rusiyada təbii halda yayılmışdır.
Həsi Abdullayev
Həyatı
Həsi Abdullayev 23 mart 1967-ci ildə, 56 yaşında vəfat etmişdir.
Qızılı ilişgən
Yayılması
Yayılması nisbətən genişdir. Dunay, Egey dənizi çayları, Yuxarı Don və Kuban çayları hövzəsi, Xəzərin İran sahilli, Azərbaycan hüdudlarında bütün Kür və Araz boyu, eləcə də dağətəklərinə qədər onların qollarında qeydə alınır.
Edessa qraflığı
Bizans imperiyası dönəmində bölgə Süryani Pravoslav Kilsəsi tabeliyində öz intibah dövrünü yaşamış, həm yerli Mesopotamiya, həm də yunan mədəniyyətin in təsiri altında inkişaf etmişdir. Belə ki, Birinci Səlib yürüşü əsnasında hədəf seçilən önəmli şəhər mərkəzlərindən birinə çevrilmişdi.
İlk Edessa qrafı Bulonlu Baldvin daha sonra Qüds kralı oldu və geridə qalan qraflıq onun qohumlarına miras qaldı. Digər səlib dövlətləriylə müqayisədə, Edessa qraflığı coğrafi olaraq əlverişsiz mövqedə idi. Belə ki, dənizə çıxışı yox idi və həmsərhəd olduğu dövlət və tayfalarla münasibətləri yaxşı deyildi. Qraflığın mərkəzi olan Edessa (yəni, indiki Şanlıurfa) və digər mühüm mərkəzləri səlib qüvvələrindən uzaq hesab edilən Fərat çayı nın şərq sahilində qalırdı.
İlk məməlilər
Sistematika
İlk məməlilər yarımsinfi
İzzəddin Qarabaği
İzzəddin (Mühyəddin) Məhəmməd Əli oğlu Qarabaği — Azərbaycan alimi. İbn Sina məktəbinin davamçılarındandır. Cəlaləddin Dəvaninin "Zəruri varlığın sübutuna dair traktat" kitabının şərhi Qarabağinin başlıca fəlsəfi əsəridir. Qarabağinin "Məlumatlar kitabının şərhi" və "İşlərin şərhi" traktatlarının əlyazması Saltıkov-Şedrin adına Sankt-Peterburq Dövlət kütləvi kitabxanasında saxlanılır.
Alazlama
Alazlama - türk və altay xalq mədəniyyətində od müalicəsi. Yalazlama (digər bəzi Türk dillərində Alaslama və ya Yalaslama) olaraq da bilinər. Xəstəlikləri odla müalicə etmək deməkdir. Albastı (Al/Hal kökü yəni "Atəş" mənası da nəzərə alınmaqla) və Alaz Xan ilə əlaqəli olduğu açıqdır. Bəlkə də Alaz Xanın köməyi istənilir. Mərasim başlarkən Alaz! deyə bağırılması bunun açıq bir göstəricisidir. Qırmızı bir bez parçası yandırılıb xəstənin ətrafında dolanacaqlar. Odun təmizləyici və yaxşılaşdırıcı bir varlıq olduğu inancının bir nəticəsidir bu vəziyyət. Alazlama əməliyyatı axşam qaranlığında yanan ilk işıqla birlikdə işə başlayır. Bir şeyin üzərindən alov keçirmək deməkdir. Cansız obyektlər alova tutulur. Canlı varlıqların isə simvolik olaraq, değmeyecek bir məsafədən üzərindən keçirilərək dolandırılacaqdır. Od şər ruhları qorxudur və onları qaçırır. İldırım vurmuş ağacın yanan parçalarının tüstüləri ilə evin şər ruhlardan qorunmasına arçı adı verilir.
Balaca və Karlson (cizgi filmi, 1968)
Məzmun
Bir gün Balaca evdə tək idi. Pəncərənin qarşısında dayanıb küçəyə baxırdı. Birdən qulağına vızıltı səsi gəldi. Səs get-gedə güclənirdi. Çox keçmədi, Balaca pəncərənin qarşısında alçaqboy, kök bir kişinin uçduğunu gördü. O, havada bir neçə dövrə vurdu, sonra düz Balaca ilə üzbəüz, havada dayandı və soruşdu:
– Sənin adın nədir? – deyə o, Balacadan soruşdu.
– Balaca.
Balaca Karlsonu öz otağına dəvət etdi. Ona oyuncaqlarını göstərdi. Karlsonun qarnında düymə vardı. Düyməni basan kimi belindəki balaca mühərrik işə düşür, pərləri fırladır və Karlson uçmağa başlayırdı. Lap vertolyot kimi.
Karlson otaqda sağa-sola uçaraq hər şeyi bir-birinə qatdı, kitabları, oyuncaqları yerə dağıtdı. Hələ üstəlik, Balacanın karandaşları ilə divarları yazdı. Əlbəttə, buna görə anası Balacanı danlayacaqdı. Amma Balaca düşünürdü ki, Karlsonun qeyri-adiliyi ilə müqayisədə bütün bunlar boş şeydir.
Kutaisi quberniyası
Kutaisi quberniyası —  Çar Rusiyası dövründə Cənubi Qafqazda mövcud olmuş inzibati ərazi vahidi. Kutaisi quberniyası müasir Gürcüstanın qərb hissəsini əhatə edirdi. Quberniya mərkəzi Kutaisi şəhəri idi.
25 mart
1901–cari
thumb|[[Areta Franklin]]
Şıxçiçəkli qulançar
İstifadəsi
Dekorativ məqsədlər üçün istifadə edilir.
Zülfiyyə Hüseynova
Karyerası
Cüdoçu kimi isə Hüseynova Azərbaycanı 1996 Atlanta və 2000 Sidney Olimpiadasında təmsil etdi. 1996-cı ildə baş tutan yarışlarda Zülfiyyə Hüseynova startdaca İspaniyalı İsabel Fernandezə uduzdu. Təsəlliverici qrupda isə Hüseynova ardıcıl olaraq Avstraliyalı Narelle Hill və Macarıstanlı Mariya Peklini məğlub etsə də, sonda Belçika cüdoçusu Marisabel Lombaya uduzaraq, 1996 Atlanta Olimpiadasını 7-ci yerdə başa vurdu.
Senecio covuncensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Hematit
Növ müxtəliflikləri
Alümohematit (30 mol. %-dək Al2O3), hidrohematit (4-8% H2O).
Maak doqquzdonu
Azərbaycanda yayılması
Mərkəzi Nəbatat Bağından introdusiya edilmişdir. Mədəni şəraitdə 1860-cı ildən becərilir. Abşeronda tək əkinlərdə, dekorativ qrup əkinində rast gəlinir.
Gülrux Əlibəyli
Kitabları
• 2
Piyada əsgərlər
Piyadanın əsas silahı avtomatdır.
Sərvər İbrahimov
Sərvər Rza oğlu İbrahimov — Azərbaycan tarzəni, Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti (2000).
Həyatı
Sərvər İbrahimov 7 may 2002-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
Bert Lankaster
Berton Stiven "Bert" Lankaster (ing. Burton Stephen "Burt" Lancaster; ) — Amerika kino tarixinin ən müvəffəqiyyətli aktyorlarından biri. Oskar və Qızıl Qlobus (1961) mükafatları laureatı.
Aşağı İmamqulukənd (Qusar)
Tarixi
Aşağı İmamqulukənd Qusar rayonunda kənd. Qusar maili düzənliyindədir. XIX əsrin sonlarına qədər yalnız bir İmamqulukənd vardı.20-ci əsrin əvvəllərində həmin kəndə məxsus pay torpaqlarından bir qədər aşağıda eyniadlı yeni məntəqə salınmışdır.
İsmayıl Hidayətzadə
Həyatı
Ancaq bir qədər fərqlənirdi. Müasirlərinin fikrincə, İsmayılın Hüseyn Ərəblinskini daha bacarıqla təqlid etdiyinə görə, "balaca Ərəblinski" adını daşımağa başqalarından daha çox haqqı var idi. Bu adın özünün də maraqlı bir tarixçəsi var. İsmayıl Hidayətzadə Hüseyn Ərəblinski ilə tanışlığı və bu adın tarixçəsi barədə "Mənim yaradıcılıq yolum" adlandırdığı "Xatirələrim"də yazır: "Məktəbimizin müdiriyyəti tamaşalara rəhbərlik etmək üçün Ərəblinskini dəvət edirdi. O, truppanı öz istədiyi kimi tərtib edib, tamaşaları Tağıyev və Mayılov teatrlarında göstərmək üçün hazırlayırdı… Belə günlərin birində… mən Ərəblinski ilə, mənə çox böyük təsir bağışlayan bu adamla tanış olmuşam… Bütün xahişlərimə baxmayaraq, o, məni öz tamaşalarında məşğul etməkdən boyun qaçırırdı. Çünki mən hələ çox kiçik idim. Nəhayət ki, yanğımı duyub, "Ağa Məhəmməd Şah Qacar" pyesində kütləvi səhnələrə çıxmağıma razı oldu… Məni səhnədə görən aktyorlardan biri Ərəblinskini təqlid etdiyimi dərhal başa düşərək, qaçıb onu çağırır və məni göstərərək deyir: "Budur balaca Ərəblinski". Ərəblinski xeyli durub mənə baxır. Onun mənə baxdığını başa düşdükdə çox tutuldum, özümü büsbütün itirdim… O isə yaxınlaşıb, onu təqlid etməməyimi tapşırdı; dedi ki, mən rus aktyorlarının oyunlarına baxmalıyam, başqa əsərlərə tamaşa etməliyəm və çalışmalıyam ki, öz oyunumda özgələri təqlid etməyim, özüməməxsus tərzdə oynayım. Bu hadisədən sonra məktəb yoldaşlarım mənə "balaca Ərəblinski" adını qoydular".
Hidayətzadənin ən uğursuz rolu Aydın olub. Rejissorlar bu rolu ona vermək istəməsələr də, o israr edir. Elə ilk tamaşadan məlum olur ki, onun bu israrı əbəs imiş.
Ceyms Din
Həyatının ilk illəri
Ceyms Din İndiana ştatında anadan olmuşdur. Qısa bir müddət sonra ailəsi Santa Monikaya köçdü. Bundan 6 il sonra Ceyms 5 yaşındaykən atası stomatoloq olmaq məqsədi ilə evi tərk etdi. 1940-cı ilə, anasını xərçəngdən itirənə qədər Brenivud dövlət məktəbində oxumuşdu. Doqquz yaşında olarkən atası Ceymsi əmisi Markus ilə xalası Ortensenin yanına İndianaya göndərdi. Orta məktəbdə oxuyarkən basketbol komandasına qatıldı.
Yaradıcılığı
"Actors Studio"dakı işləri davam etdiyi bir dövrdə kariyerasında böyük bir sıçrayışa səbəb olan İmmoralist (1954) adlı Brodvey tamaşasında rol aldı. Bu tamaşa ilə "Ən yaxşı yeni aktyor" nominasiyasında "Bloom" mükafatını qazanmışdır. "Warner Brothers" studiyası tərəfindən istedadı kəşf edildi və Con Steynbekin romanın motivləri əsasında ekranlaşdırılımış "Cənnətin şərqi" (East of Eden) (1955) adlı filmdə oynadı. Filmin çəkilişlərində tanış olduğu Anna Mariya Pyeranceli ilə sevgi münasibətləri yaşamışdı. Evlilik xəyalları quran cütlüyün ayrılmasına Ancelinin anası səbəb oldu. Ceyms katolik olmadığına görə anası onların əlaqəsinə icazə vermədi. Daha sonra Liz Şeridan ilə nişanlanan Din xoşbəxt sevgi münasibəti yaşaya bilmədi. Bundan sonra Nyu-Yorka dönərək "Lux Video Theatre" və "Schlitz Playhouse of Stars" adlı televiziya seriallarında yer aldı. Ceymsin, həmçinin isveçli aktrisa Ursula Andres ilə də romantik münasibətləri olmuşdur.
1955-ci ildə çəkilən "Səbəbsiz üsyankar" (Rebel Without a Cause) adlı film karyerasının ən əhəmiyyətli filmlərindən biri olmuşdur. Nikolas Reyin rejissorluğunu etdiyi filmdə, baş rolu Natali Vud ilə paylaşdı. Canlandırdığı Cim Stark xarakteri ilə gənclərin idealına çevrildi. Dövrün üsyankar gənci imicinin formalaşmasında böyük rol oynamışdı.
Tunel (film, 2005)
Xarici keçid
Filmi izlə
Caner Ərkin
Karyerası
Caner Ərkin indiyə qədər Ziko, Frank Raykard, Valeri Qazzayev, Aykut Kocaman, Ərsun Yanal, İsmayıl Kartal, Şenol Günəş kimi məşqçilərlə işləmişdir.
Manisaspor
"Manisapor" klubunda yetişən Caner ilk peşəkar müqaviləsini 2004-cü ildə imzalamışdır. Peşəkar karyerasında və "Manisaspor" forması ilk çıxdığı oyun 18 dekabr 2004-cü ildə Türkiyə 1-ci Liqası çərçivəsində "Karşıyaka"ya qarşı oyun olub. 2005–06 mövsümündə "Manisaspor"un Super Liqaya çıxmasının ardından yavaş-yavaş tanınan Caner ilk Super Liqa oyununa 16 oktyabr 2005-ci ildə "Dənizlispor"la oyunda çıxmışdır. İlk Super Liqa qolunu isə dubl etdiyi "Malatyaspor" oyununda atmışdır. 2006–07 mövsümünün 17-ci həftəsində "Manisaspor"la son oyununu keçirən Caner Ərkin 3.5 milyon £ qarşılığında "MOİK" Moskvaya keçmişdir.
Dərbəndin tarixi coğrafiyası (XIII-XIV əsrlər)
Mənbələrdə "Dərbəndə kimi" probleminin qoyuluşu
Maraqlı mənzərə yaranır: Hülakular ulusunun ərazisindən eləcə də, Qızıl Orda ulusunun ərazisindən bəhs edən müəlliflər sərhədlərin "Dərbəndə kimi" olduğunu yazırlar. Bəs, Dərbəndin özü hansı dövlətin ərazisinə daxil idi? İlk mənbələrin məlumatında bu cəhət çox da aydın nəzərə çarpmır. Bununla yanaşı, ilk mənbələrdə şəhərin hansı ulusa məxsus olduğunu müəyyənlədirməyə imkan verən faktlara da təsadüf olunur. Həmin faktlara nəzər yetirək: Zəkəriyyə əl-Qəzvini 1203-1283 "Bakı Dərbənd mahalında şəhərdir", deyə qeyd edir. Əbu Bəkr əl-Əhəri isə (1328)-ci ildə yazırdı ki, "Sultan Əbu Səid nisbətən müstəqilləşdikdə Dərbəndi Əkənciyə verdi. . - Ərəb filoloqu, coğrafiyaşünası, tarixçisi Yaqut əl-Həməvi (1179-1229) 1224-cü ildə tamamladığı "Mücəm əl-buldan" ("Ölkələrin əlifba sırası ilə siyahısı") əsərində yazırdı:
Raiq Hacılı
Elmi fəaliyyəti
R.Ə.Hacılı tərəfindən, həmçinin Azərbaycanda geniş yayılmış və tibb praktikasında müxtəlif dərman preparatlarının alınmasında istifadə olunan şirin biyan əsasında dördlü ammonium duzları sintez olunmuş və onların funqisid fəallığı öyrənilmişdir.
Abbasqulu xan Ziyadoğlu-Qacar
Həyatı
Abbasqulu xan оrdu kоmandanı kimi Süleyman paşanı məğlub etmişdi. Üsyançı Baban kürdlərini cəzalandırmışdı. Qasım sultan Avramini öldürmüşdü.
Aqiyə Naxçıvanlı
Ailəsi
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Administrasiyasının ərazi-təşkilati məsələləri şöbəsi müdirinin sabiq müavini Hüseyn Şərif oğlu Mövsümovla ailəlidir, 2 övladı var.
Fəaliyyəti
1972-ci ildə təyinatla Oğuz rayon 2 N-li orta məktəbinə rus dili müəllimi göndərilib. Həmin illərdə məktəb – müəllim komsomol təşkilatının sədri seçilib. 1973-cü ildə Oğuz rayonunun Komsomol Komitəsinin məktəbli gənclərlə iş üzrə katibi seçilib. 1974–1977-ci illərdə Oğuz rayonu Komsomol Komitəsinin birinci katibi təyin edilib. 1975–1977-ci illərdə Rayon Partiya Komitəsinin büro üzvü, Rayon Xalq Deputatları Sovetinin deputatı seçilib.
Səudiyyə Ərəbistanı coğrafiyası
Heyvanlar aləmi
Heyvanlar aləmi kifayət qədər müxtəlifdir. Çox gəmirici (qum siçanı, sünbülqıranlar, ərəbdovşanılar və başqaları) və sürünənlər (ilanlar, kərtənkələlər, tısbağalar). Quşların arasında – qartallar, çalağanlar, qrifonlar, şahin-şahinlər, dovdaqlar, torağaylar, kəkliklər, üstün gəldi, göyərçinlər. Sahil ovalıqları çəyirtkənin artımının mərkəzi kimi xidmət edir. Qırmızı dənizdə və Fars körfəzində mərcanların (qara mərcanı xüsusilə qiymətləndirilir) 2000-dən çox növü. Ölkənin təxminən 3% sahəsi 10 qorunan ərazi tuturlar. 1980-ci illərin ortalarında hökumət Asir Milli parkı təşkil etdi, harada vəhşi heyvanların belə demək olar ki, yox olmuş növləri saxlanır, oriks (keçi-buğa) və nubiya dağ keçisi kimi.
İqtisadiyyat
Hal-hazırda azad şəxsi sahibkarlıq Səudiyyə Ərəbistanının iqtisadiyyatının əsasını təşkil edir. Eyni zamanda hökumət iqtisadi fəaliyyətin əsas sferalarına nəzarəti həyata keçirir. Səudiyyə Ərəbistanı dünyada neftin ən böyük ehtiyatlarına malikdir, neftin ən böyük eksportçusu hesab edilir və OPEK-də aparıcı rolu oynayır. Xam neftin sübut edilmiş ehtiyatları 261,7 milyard barel təşkil edir, və ya 35 milyard t (26% bütün ehtiyat), və (amma) təbii qaz – təxminən 6,339 trilyon. kub. m. (yanvara 2002). Neft ixracından ölkəyə 90% qədər gəlir gətirir, 75% dövlət gəliri və 35 – 45%ÜDM. Təxminən 25% ÜDM özəl sektordan hərəkət edir. 2001-də – 241 milyarda qədər doll., və ya 8460 doll. Adambaşına düşən gəlirdir. Ancaq real iqtisadi artma Neftdən krallığın asılılığını azaltmaq üçün və sürətlə artan səudiyyə əhalisinin məşğulluğunu artırmaq üçün, son illərdə özəl sektor sürətlə inkişaf edir. Su infrastrukturunun və təhsilin inkişafına əlavə vasitələrin ayrılması ən yaxın perspektivdə Səudiyyə Ərəbistanının hökumətinin əsas prioritetidir, bir halda ki, (çünki,) suyun çatışmazlığı və sürətli əhali artımının ölkəyə özünü kənd təsərrüfatı məhsullarıyla tamamilə təmin etməyə icazə vermirlər.
İridiş delfin
İridiş delfin — Delfinlər fəsiləsinə daxil olan növ. İridiş delfinlər cinsinə daxil olan yeganə növ (Steno).
Dikson qəsəbəsi
Tarixi
1980-ci illərin ortalarında ABŞ-nin eyni adlı şəhəri ilə «qardaşlaşır». Son zamanlar əlaqələr getdikcə zəyifləyir
Coğrafiyası
Qütb gündüzləri 5 maydan 10 avqusta, Qütb gecələri isə 11 noyabrdan  1 fevrala qədər davam edir. İqlimi çox sərtdir. Ən isti ay olan avqustda +4,8 °S olur. Orta illik temperatur isə −11,4 °S təşkil edir. Ən aşağı temperatur 7 fevral 1979-ci ildə −48,1 °S olaraq qeydə alınmışdır. Ən isti temperatur isə 3 avqust 1945-ci ildə +26,9 °S olaraq qeydə alınıb. . Ən soyuq ay fevraldır. Çelyuskin burnuna nisbətdə iqlimi mülayim olur.
Kvant mexanikası
Kvant dinamikasının əsas tənlikləri – Şredinger tənlikləri, fon Neyman tənlikləri, Lindblad tənlikləri, Heyzenberq tənlikləri və Pauli tənliyidir. Kvant mexanikası tənlikləri riyaziyyatın operatorlar nəzəriyyəsi, ehtimallar nəzəriyyəsi, funksiya analizi, cəbri operatorlar və qruplar nəzəriyyələri ilə sıx şəkildə bağlıdır.
Riyazi Tərtib
Maraqlanan fiziki kəmiyyətlər - mövqe, impuls, enerji, spin - Hilbert fəzasında fəaliyyət göstərən Hermitian (daha doğrusu, öz-özünə bitişik) xətti operatorlar olan müşahidə olunanlarla təmsil olunur. Kvant vəziyyəti müşahidə olunanın xüsusi vektoru ola bilər, bu halda o, özəl vəziyyət adlanır və əlaqəli xüsusi dəyər həmin öz vəziyyətdə müşahidə olunanın dəyərinə uyğun gəlir. Daha ümumi olaraq, kvant vəziyyəti kvant superpozisiya kimi tanınan öz hallarının xətti kombinasiyası olacaqdır. Müşahidə edilə bilən ölçüldükdə, nəticə Born qaydası ilə verilən ehtimalla onun xüsusi dəyərlərindən biri olacaq: ən sadə halda xüsusi dəyər qeyri-degenerativdir və ehtimal ilə verilir. Daha ümumi olaraq, öz dəyər degenerativdir və ehtimal ilə verilir. Davamlı halda, bu düsturlar əvəzinə ehtimal sıxlığını verir.
Kvant fəlsəfəsi
Yarandığı gündən bəri kvant mexanikasının bir çox əks-intuitiv aspektləri və nəticələri güclü fəlsəfi mübahisələrə və bir çox şərhlərə səbəb olmuşdur. Arqumentlər kvant mexanikasının ehtimal xarakterinə, dalğa funksiyasının çökməsi ilə bağlı çətinliklərə və bununla bağlı ölçmə probleminə və kvant qeyri-yersizliyinə əsaslanır. Bəlkə də, bu məsələlərlə bağlı mövcud olan yeganə konsensus konsensusun olmamasıdır. Riçard Feynman bir dəfə dedi: "Mən əminəm ki, heç kim kvant mexanikasını başa düşmür". Stiven Vaynberqə görə, "İndi mənim fikrimcə kvant mexanikasının tamamilə qənaətbəxş şərhi yoxdur." Niels Bor, Verner Heysenberq və digər fiziklərin fikirləri çox vaxt " Kopenhagen təfsiri" kimi bir araya toplanır. Bu fikirlərə görə, kvant mexanikasının ehtimal xarakteri sonda deterministik nəzəriyyə ilə əvəz olunacaq müvəqqəti xüsusiyyət deyil, əksinə klassik “səbəbiyyət” ideyasından son imtinadır. Bor xüsusilə vurğulayırdı ki, kvant mexaniki formalizminin hər hansı dəqiq müəyyən edilmiş tətbiqi həmişə bir-birini tamamlayan xüsusiyyətlərə görə eksperimental tənzimləməyə istinad etməlidir. Kopenhagen tipli şərhlər 21-ci əsrdə populyar olaraq qalır.
1838-ci ildə digər ingilis fiziki Maykl Faradey katod şüalarını kəşf etdi. 1859-cu ildə alman alimi Qustav Kirxoff qara-cisim radiyasiyası problemini ortaya çıxardı, bunun ardınca isə Avstriyalı fizik Lüdviq Bolsman 1877-ci ildə fiziki sistemlərinin enerji vəziyyətlərini (hallarının) diskret qiymətlərə ifadə oluna bilməsi fikrini irəli sürdü və 1900-cu ildə alman fiziki Maks Plank özünün kvant hipotezini irəli sürdü. Plank belə bir fərziyyə irəli sürdü ki, enerji diskret "kvantalar"  (və ya enerji elementləri) ilə həm şüalanır həm də udulur. Bu fərziyyə qara-cisim radiyasiyası problemində müşahidə olunan mənzərəni izah edə bildi.
1930-cu ilə qədər kvant mexanikası Devid Hilbert, Pol Dirak və Con fon Neyman tərəfindən müşahidə konsepsiyasına, bizim reallığa dair biliklərimizin statistik təbiətinə və «müşahidəçi» yə dair fəlsəfi spekulyasiyalara daha böyük diqqət ayrılmaqla daha da təkmilləşdirildi. Bu nəzəriyyə sonradan kvant kimyası, kvant elektronikası, kvant optikası və kvant informasiya elmləri, həmçinin simlər nəzəriyyəsi və kvant qravitasiyası nəzəriyyələrinə yol açdı. O eyni zamanda elementlərin müasir dövrü sisteminin bir çox məsələlərinə aydınlıq gətirdi. Kvant mexanikası eyni zamanda atomların kimyəvi rabitələr əmələ gətirdikdə özlərini necə aparmaqları və həmçinin kompüter yarımkeçiricilərində elektronların axını hadisələrini izah etdi və beləliklə müasir texnologiyalarda necə mühüm yer tutduğunu bərqərar etdi.
Anthurium superbum
(Anthurium superbum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Antuan Jüsse
Antuan Loran de Jüsse — Fransız botaniki. Bitkilərin ilk təbii təsnifatının banisi (1789). Botanikaya fəsilə anlayışını daxil etmişdir.
Varsan şəhəri
Tarixi
Bilgi üçün yazaq ki, Mərvan ibn Məhəmməd ibn Mərvan, ibn əl-Həkimi 693-cü ildə Azərbaycanın hakimi təyin edilmişdi. Varsan şəhəri Xəzər-Ərəb savaşlarında önəmli bir yer tuturdu. Ərəblərin mənzərə adlandırdıqları müşahidə məntəqələri ölkənin hər yerində qərar tuturdu. Varsan şəhəri də mənzərə məqsədi daşıyırdı.
Həmin tayfaya Varsaq da deyiblər. Indii o tayfadan bu quruca yurd yeri qalıb, bir dilimizin yaddaşında "Varsağı" deyilən nəğmələr-nəfəslər. Yazılanlara görə bu tayfanın igid-ilqarlı oğulları at minib, yağı üstünə gedəndə "Varsağı" adlı qılınc-qəmələr qurşanarmışlar.
Cavanşir Feyziyev
Elmi fəaliyyəti
2002-ci ildə "Qafqazda etno-siyasi münaqişələr və onların dövlət müstəqilliyinə təsiri" adlı kitabı ingilis dilində, 2008-ci ildə "Sülh fəlsəfəsi" adlı elmi-publisistik kitabı və 2013-cü ildə "Türk Dövlətləri Birliyi: qlobal inteqrasiyanın Avrasiya modeli" adlı kitabı Azərbaycan dilində çap olunub. 2014–2017-ci illərdə "Türk Dövlətləri Birliyi: qlobal inteqrasiyanın Avrasiya modeli" adlı kitabı türk, qazax, qırğız, rus, boşnak və macar dillərinə tərcümə olunaraq həmin ölkələrdə nəşr olunmuşdur.
Varsan şəhəri
Varsaq tayfası
Varsaq tayfası ünlü Qızılbaşlar birliyinin bir qolu olub. Tarixin hansı çağındasa bu yurddan çıxan varsaqlar Altaydan tutmuş Anadoluya qədər hər yörədə butalanıblar. Varsağlar özlərinin yazıb-yaratdıqları nəğmə-nəfəslərə "varsağı" deyiblər. Bu tayfadan çıxıb, oba-oba, oymaq-oymaq gəzən ozanları da varsaq adlandırıblar. Sonradan el arasında ozanlara aşıq, yanşaq adları ilə yanaşı varsaq da söyləyiblər.
Jironda
Coğrafiyası
Jironda departamenti Fransanın cənub qərbində Atlantik okean sahillərində yerləşir.
Varsan şəhəri
Varsaq tayfası
Altan isə sonralar Oltan adlanmağa başlayıb. A-o əvəzlənməsi Azərbaycan dili üçün xarakterikdir. Dilimizin əski qatlarında oltan-kasıb, lüt, çıl-çılpaq deməkdir. Qədim bir ata sözündə deyilir: Özgə yurdda soltan olunca, öz evində oltan ol! Yəni qürbətdə xan olunca, öz elində dilən gəz..
Cavanşir Feyziyev
Siyasi fəaliyyəti
Azərbaycan – Böyük Britaniya və Azərbaycan — Fransa parlamentlərarası işçi qruplarının üzvüdür. Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi ilə İsveçrə, Macarıstan, Bosniya-Herseqovina, Qırğızıstan və Yaponiya parlamentləri arasında işçi qrupların üzvüdür. Türkdilli ölkələrin Parlament Assambleyasında Milli Məclis nümayəndə heyətinin üzvüdür. AVRONEST Parlament Assambleyasında Milli Məclis nümayəndə heyətinin üzvüdür.
Pirlepe müharibəsi
Pirlepe müharibəsi — I Balkan müharibəsi zamanı 3 noyabr 1912-ci ildə başlayıb 5 noyabr 1912-ci ildə başa çatıb. Serbiya ordusu müasir Makedoniya Respublikasında yerləşən Pirlepe qəsəbəsi yaxınlığında Osmanlı ordusu ilə qarşı-qarşıya gəldi. Müharibə üç gün ərzində davam etdi. Osmanlı ordusu məğlub olaraq geri çəkilmək məcburiyyətində qalmışdır.
Şamil Cəfərov
Cəfərov Şamil Talıb oğlu — Azərbaycan SSR-nın əməkdar mühəndisi, neftçi, konstruktor, neft quyularının ayrılıq istismarının təsisçisi və banisi, neft sənayesində 45-dən artıq ixtiranın müəllif və həmmüəllifi, "Soyuzneftemash" Ümumittifaq Sənaye Birliyinın baş direktoru, "Neftmaş" Xüsusi Konstruktor Bürosunun yaradıcısı və daimi rəhbəri.
Anthurium albovirescens
(Anthurium albovirescens) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Al-qırmızı zoğal
Təbii yayılması
Cənubi Avropada, Baltikyanı ölkələrdə təbii halda bitir.
İmamqulu xan
Ailəsi
İmamqulu xanın Səfiqulu xan adlı oğlu vardı.
Vəhşi heyvanlar
Vəhşi heyvanlar — məməlilər sinfinə aid yarımsinif.
Jan-Mari Pfaff
Həyatı
2004-cü ilin mart ayında Pelenin tərtib etdiyi FİFA 100-ə daxil olmuşdur. 2002-ci ildən 2012-ci ilə qədər davam edən De Pfaffs adlı özünü və ailə həyatını əks etdirən realiti şouda iştirak etmişdir.
Pranayama
Pranayama (Sanskrit प्राणायाम, hərfi mənası: "nəfəs almağa nəzarət et və ya dayandırın") - yoqa nəfəs məşqləri ilə pranaya (həyati enerji) nəzarəti. Pranayama məşqləri "nazik bədən"in və nadinin çirklənməsindən təmizləmək, həyati enerjini yığmaq və onun transformasiya edilməsi  üçün istifadə olunur. Pranayama, Patancalinin “Yoqa Sutralar”ında xatırlanır, Hatha Yoga Pradipika, Siddha Siddhanta Paddhati və digər mətnlərdə təsvir olunur. Nəfəs alma
Etimologiya
Pranayama termini iki sanskrit sözündən ibarətdir - prana və yama. Prana termini "nəfəs, həyat, həyati enerji" deməkdir. Tərcümədəki yama termini "dayandırmaq, nəzarət, idarəetmə" deməkdir. Buna görə pranayama tez-tez nəfəs alma məşqləri sistemini əhatə edən şüurlu nəfəs idarəetmə üsulu olaraq təyin olunur.
Pranayama və fiziologiya
Nəfəs məşqlərinin təsir mexanizmlərinə aşağıdakılar daxildir:
Bədəndə oksigen və karbon qazının konsentrasiyası nisbətində dəyişiklik;
Qoxu və digər reseptorların təsiri ilə beynə reflector təsirin göstərilməsi;
Çauşeskunun son çıxışı
thumb|250px|Müasir dövrdə Rumıniya Daxili İşlər Nazirliyinin binası olaraq istifadə edilən keçmiş Rumıniya Komunist Partiyasının Mərkəzi Komitəsinin [[Buxarestdə yerləşən köhnə mərkəzi. Çauşesku bu binanın balkonunda son çıxışını həyata keçimişdir.]]
Bomba oğlanlar (film, 1990)
Süjet
Filmin son kadrlarında Henrinin hələ də xüsusi proqram üzrə qorunan bir şahid olduğunu və 1987-ci ildə Siettlda qanunsuz şəkildə narkotik maddə alış-verişi ilə məşğul olduğu üçün beş il sınaq müddətinə həbs edildiyi barədə məlumat verilir. O vaxtdan bəri adı heç bir cinayət işində hallanmır. 25 illik evliliklərindən sonra 1989-cu ildə o, həyat yoldaşı Karendən ayrılır, Poli Fort Uort Federal Həbsxanasında 73 yaşında ikən tənəffüs yolları xəstəliyindən vəfat edir. Cimmi törətdiyi qətllərə görə məhkum olunduğu iyirmi illik həbs cəzasını Nyu York həbsxanasında çəkir.
Film üzərində iş
Filmin prodüseri Skorsezenin çoxdankı tanışı – rejissorun "Nyu York, Nyu York" və "Qəzəbli öküz" filmlərinin prodüserliyini öz üzərinə götürən Irvin Uinkler idi. Filmin ssenari müəllifi kürsüsünə isə Skorseze lap əvvəldən kitab müəllifi Nikoas Pileccini oturtdu. Yazıçının ssenarilərin yazılması barədə çox da məluamtı yox idi, amma rejissor ona bu işin əsas nüanslarını öyrətdi. Maraqlı burasıdır ki, ssenarinin ilk layihələrində filmin süjet xronoloji ardıcıllıqla davam edir, lakin sonradan Skorsezenin ağlına filmin əvvəlinə Billi Bettsin öldürülməsi səhnəsini qoymaq fikri gəlir ki, beləliklə tamaşaçıların diqqətini cəlb etsin.
Sənan Sultanov (rejissor)
Həyatı
Sənan Sabir oğlu Sultanov 29 oktyabr 1978-ci ildə Bakıda dünyaya göz açıb. 4 saylı rus məktəbini bitirdikdən sonra Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin rejissorluq fakültəsinə daxil olub. Bir çox sənədli filmlərin rejissorudur. Hal-hazırda Azərbaycan Televiziyasının film studiyasında rejissor kimi fəaliyyət göstərir. Atası əməkdar işçi, anası isə həkimdir.
Düyü afelenxi
Xarici quruluşu
Düyü afelenxi ikicinslidir. Erkək nematodun uzunluğu 0,44-0,72 mm, dişininki isə 0,62-0,88 mm-dir. Baş hissə hamardır, çox genişlənmişdir. Ağız boşluğunda xiti stilet yerləşir, stiletin uzunluğu 9-10 mk-dur. Sinir həlqəsi bulbusun arxasında, nematodun bədəninin diametrinə bərabər məsafədə yerləşir. Yumurtalıq qısadır, oositlər bir neçə cərgədədir. Quyruq konusşəkilli olub, iç tərəfdən sivrilənmişdir. Hər iki cinsdə ulduz şəklində düzülmüş 4 çıxıntılı mikro vardır. .
Böyük Muruq
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 564 nəfər əhali yaşayır.
Abutalıb Qasımov
Fəaliyyəti
1979-cu ilin avqust ayından 1984-cü ilin avqust ayınadək Culfa rayonunun Saltaq kənd orta məktəbinin tarix müəllimi, 1984-cü ilin sentyabr ayından 1990-cı ilin iyul ayınadək həmin məktəbin direktoru işləmişdir.
Andre anturiumu
Təbii yayılması
Antoriumlar tropik Amerikaya xas bir çiçəkdir. Uruqvay, Argentika, Meksika və digər bir çox tropik yağış meşələrində təbii yolla yayılırlar. Dibçəkdə fərqli ölkələrdə də yetişdirilə bilər.
Əli Hüseynli
Əli Məhəmməd oğlu Hüseynli — Milli məclisin deputatı Milli Məclis sədrinin 1-ci muavini, Milli Məclisin Hüquq Siyasəti və Dövlət Quruculuğu Komitəsinin sədri
Həyatı
1988–1989-cu illərdə hərbi xidmətdə olmuşdur.
Yəmənin dövlət quruluşu
Qanunvericilik hakimiyyəti
Qanunvericilik sistemi islam, türk, ingilis hüquq sistemi ilə yanaşı, eyni zamanda qəbilə münasibətlərinə də əsaslanır və dünya parlamentarizminin fundamental prinsiplərini özündə ehtiva edir.
Ladoqa nerpası
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinin  növünə aid heyvan yarımnövü. Ladoqa gölündə yaşayır.
Olcay Şahan
Olcay Şahan — Türk futbolçusu. "Beşiktaş" klubunun hücumçusudur.
Ermənistan–Qazaxıstan münasibətləri
Qazaxıstanda ermənilər
Ermənilər əsasən Karakanda, Alma-Ata, Pavlodar kimi şəhərlərdə üstünlük təşkil edirlər. Hazırda Qazaxıstanda 20-25 min erməni yaşayır. Bəzi məktəblərdə 300-400 şagirddən ibarət olan erməni dilli məktəblər fəaliyyət göstərir. Ermənistanda isə qazaxstanlılar barmaqla sayılır.
2004 ildə Alma-Ata şəhərində «Nairi» cəmiyyəti fəaliyyət göstərir. Cəmiyyətin rəhbəri isə А. Karapetyandır
Kiribati dolları
Kiribati dolları — Kiribati Respublikasının pul vahididir. Kiribati dolları Avstraliya dollarına bərabərdir. Kiribatidə qanuni ödəmə vasitəsi də Avstraliya dolları hesab olunur.
Senecio rzedowskii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Qabarta (Xaçın kəndi)
Tarixi
Mənbədə kənddə əvvəlcə Qarabağın Qaradağlı və Hacılı tayfalarının yaşadıqları, sonra onların Bərdə torpağına keçdikləri göstərilir. Mənbədə kənddə 3 xristian dinli ailənin yaşadığı göstərilir (yenə orada) Toponim burada Kabarda tayfasının adını əks etdirir.
Kiçik sahil qaranquşu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Hacı Bağır xan Mərəndi
Həyatı
Bağır xan Nəzərəli xan oğlu 1795-ci ildə Mərənd şəhərində doğulmuşdu. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Abbas mirzə Qovanlı-Qacara xidmət etmişdi. Şahzadə atası Nəzərəli xanı öldürdükdən sonra Rusiyaya mühacirət etmişdi. İrəvan rəisi onu ailəsi ilə birlikdə İrəvan şəhərində yerləşdirmişdi. Ona mülk ayrılmış, təqaüd kəsilmişdi.
Səid Paşa (Məmlük sülaləsi)
Həyatı
Səid Paşa Böyük Süleyman Paşa nın oğluydu. 1812-ci ildə İraq da güc kontrolu mübarizələrinə qatıldı. 1813-cü ildə Sultan II Mahmud, Səid Paşanın İraqdakı halimiyətini rəsmiyətə tanıdı.
IEC
Beynəlxalq Elektrotexnika Komissiyası - – elektronika və elektrotexnika sahəsində, o cümlədə elektrik və başqa avadanlıqların təhlükəsizliyi üzrə standartlarla məşğul olan beynəlxalq təşkilat. Əsası 1906-cı ildə qoyulub və Cenevrə şəhərində yerləşir. Dünyanın 81 ölkəsi bu komissiyanın üzvüdür. IEC ölçü vahidləri, xüsusən, qauss, hers və veber üçün standartların inkişafına və yayılmasına yardım edib.
İravadi delfinləri
Yayılması
Bu cinsə daxil növlər əsasən Hind okeanında Benqal körfəzindən Avstraliyanın şimal sahillərinə qədər olan ərazilərdə yayılmışdır.
İbrahim Azəri
A­ta­ki­şi­yev İb­ra­him Ağa Kə­rim oğ­lu (İbrahim Azəri) (21 mart 1898 – 25 yanvar 1969) — Azərbaycan aktyoru.
Həyatı
Mü­ra­ciə­tə teat­rın ən apa­rı­cı iş­çi­lə­ri və akt­yor­la­rı, o cüm­lə­dən Cə­fər Cab­bar­lı, Ab­bas Mir­zə Şə­rif­za­də, Alek­sandr Tü­qa­nov, Ağa­da­daş Qur­ba­nov, Mər­zi­yə Da­vu­do­va, Əzi­zə xa­nım Məm­mə­do­va, Ye­va Olens­ka­ya və baş­qa­la­rı, cə­mi 51 adam im­za at­mış­dı.
Con Foster Dalles
Həyatı
Müvafiq olaraq B. Harrison və T. V. Vilson administrasiyalarında dövlət katibləri olmuş C. U. Fosterin nəvəsi, R. Lansinqin qardaşı oğlu, A. U. Dallesin qardaşıdır. İxtisasca hüquqşünasdır. Prinston Universitetində, Sorbonnada, C. Vaşinqton Universitetində təhsil almışdır. 1911-ci ildə ABŞ-nin, həmçinin Almaniya, İsveç, Belçika və digər ölkələrin aparıcı sənaye və maliyyə korporasiyalarına, o cümlədən H. Fordun konserninə, "International Telephone and Telegraph", Chase Manhattan Bank, İ. G. Farbenindustriyə xidmət edən "Sullivan & Cromwell" adlı iri hüquq firmasında (1927-ci ildən onun rəhbəri) peşəkar fəaliyyətə başlamışdır. "International Nickel Company" transmilli korporasiyasının direktoru, New York City Bankının idarə heyətinin üzvü, Rokfeller fondunun qəyyumlar şurasının sədri olmuşdur.
İbrahim Azəri
Həyatı
1934-cü il­də 10 il­lik So­lov­ki sür­gü­nü­nü 8 ilə çə­kə­rək iki il tez və­tə­nə qa­yı­dan İb­ra­him Azə­ri iş­siz-güc­süz qal­mış, bir müd­dət sə­fil hə­ya­tı ke­çir­mə­yə məc­bur ol­muş­du. Onun 1934-cü il­dən son­ra­kı hə­ya­tı və fəa­liy­yə­ti­nə şa­ir və ədə­biy­yat­şü­nas Ata­ba­ba Mu­sa­xan­lı­nın 1937-ci ilin de­kab­rın­da onun haq­qın­da ver­di­yi ifa­də işıq sa­lır: "İb­ra­him Azə­ri Azd­ra­ma­nın keç­miş ar­tis­ti­dir. Onun­la Mər­də­kan kən­din­də vağzal­da bir ne­çə də­fə gö­rüş­mü­şəm. Onun­la bir­gə qə­zet alır və qa­ta­rı göz­lə­yir­dik. O, mə­nə da­nış­dı ki, onu Ba­kı teat­rın­da işə qə­bul et­mə­yib­lər. Ru­hul­la Axun­dov­la və Əli Kə­ri­mov­la gö­rüş­lə­rin­dən da­nış­dı. O, Azd­ra­ma­ya qə­bul edil­mək üçün on­la­rın gö­rü­şü­nə ge­dib­miş. Ruhul­la on­dan so­ru­şub­muş: "So­vet ha­ki­miy­yə­ti əley­hi­nə giz­li iş gör­mək­lə siz nə et­mək is­tə­yir­di­niz? Siz mü­sa­vat­çı­lar özü­nü­zü nə he­sab edir­si­niz?! Mən sus­dum və de­dim ki, bu ar­tıq keç­miş­dir. Səhv­lər və al­da­nış­lar və s. La­kin siz mə­nə Ba­kı­da iş ver­mə­di­niz. Mən məc­bur qa­lıb Ki­ro­va­ba­da get­dim".
­İb­ra­him Azə­rini o vaxt Azər­bay­can KP MK-inin ideo­lo­gi­ya üz­rə ka­ti­bi iş­lə­yən teatr­şü­nas Cə­fər Cə­fə­rov da ya­nı­na ça­ğır­mış, onun­la söh­bət et­miş, ona iş və 4-cü mik­ro­ra­yon­da mən­zil tək­lif et­miş­di. La­kin bö­yük əzab­lar­dan keç­miş İb­ra­him Azə­ri bu göy­dən­düş­mə tək­lif­lə­ri nə­dən­sə qə­bul et­mə­di. Ki­no­film­lər­də sı­ra­vi rol­lar­da, küt­lə­vi səh­nə­lər­də çə­kil­di, mü­ba­rək tək­lif­lər­dən isə im­ti­na et­di.
­İb­ra­him Azə­ri­nin sa­vad­lı bir in­san, ərəb, fars, rus dil­lə­ri­ni yax­şı bi­lən bir zi­ya­lı ol­ma­sı mə­lum­dur.