cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Temperament
Temperamentin fizioloji əsasları
Əvvəlki bölmədə qeyd olduğu kimi, temperament haqqında geniş yayılmış, bütün dünya miqyasında qəbul edilən üçüncü nəzəriyyə sinir sistemi nəzəriyyəsidir. Akademik İ.P. Pavlov tərəfindən irəli sürülmüş bu nəzəriyyə ali sinir fəaliyyəti (ASF) sahəsində ən əsaslı kəşflərdən biri olmuşdur. İ.P. Pavlov bu yolla temperamentin fizioloji əsasları haqqında təlim yarada bilmişdir. Akademik İ.P.Pavlov belə bir qənaətə gəlmişdir ki, temperamentin tipləri sinir sisteminin tiplərinə əsasən formalaşır. Başqa sözlə sinir sistemi tipləri temperament tiplərinin fizioloji əsasını təşkil edir. Sinir sisteminin bu tipləri anadan gəlmə xarakter daşıyır. Ona görə də İ.P.Pavlov bu tipləri genotiplər adlandırmışdır. Ali sinir sisteminin bu tiplərini müəyyənləşdirmək üçün akademik İ.P.Pavlov əsas sinir prosesləri olan oyanma və ləngimənin üç xassəsini əsas götürmüşdür: 1) oyanma və ləngimənin qüvvəsi; 2) oyanma və ləngimənin müvazinət dərəcəsi; 3) oyanma və ləngimənin mütəhərrikliyi. Sinir sisteminin xassələri bir-biri ilə qarşılıqlı əlaqədədir. Onlar bir-biri ilə özünəməxsus surətdə uzlaşır və sinir sistemi tipini (və ya ali sinir fəaliyyəti tipini) müəyyən edir. Bir cəhətə diqqət edin: biz indiyə qədər temperament tipindən danışırdıq. İndi isə sinir sistemi tipi terminindən istifadə edirik. Onlar müxtəlif anlayışlardır: sinir sistemi tipi fizioloji, temperament tipi psixoloji anlayışdır.
Akademik İ.P.Pavlov belə bir qənaətə gəlmişdir ki, qüvvətli, müvazinətsiz xassəyə malik olan hövsələsiz coşqun sinir sistemi tipi xolerik temperament tipinin; qüvvətli, müvazinətli; mütəhərrik xassəyə malik olan diribaş (zirək) sinir sistemi tipi sanqvinik temperament tipinin; qüvvətli, müvazinətli, asta xassəyə malik olan sakit sinir sistemi tipi fleqmatik temperament tipinin fizioloji əsasını təşkil edir.
В. M. Teplov və V. D. Nebilitsin, birinci növbədə, əsaslı tədqiqat metodikası işlədilər, müvafiq xassələrin fizioloji mənasını aydınlaşdırmaq məqsədilə riyazi, məsələn, faktor təhlili metodlarından istifadə etdilər. Onlar sinir sisteminin məlum xassələrini öyrənməklə yanaşı dinamiklik (beyin qabığında müvəqqəti rabitələrin yaranma sürətini və yüngüllüyünü ifadə edir) və labilik (oyanma və ləngimə prosesinin əmələgəlmə və kəsilmə sürətini səciyyələndirir) kimi yeni xassələr müəyyən edirlər.
Temperament və psixi fəaliyyət
Temperament psixi fəaliyyətin dinamik xarakteristikası kimi təzahür edir. Psixi fəaliyyətin və ya davranışın dinamik xarakteristikası çoxcəhətlidir. Onun xüsusiyyətlərini təhlil etmək üçün sürət, temp (tezlik dərəcəsi), ritm, intensivlik, plastiklik, dözümlülük və s. kimi müxtəlif anlayışlardan istifadə olunur.
Omega tiplər
Siz alfa tip kimi özünüzə inamlısınız. Bundan əlavə siz yaradıcı birisiniz. Amma ünsiyyətcil deyilsiniz. Özünüz özünüzün liderinizsiniz. Yəni öz işinizlə məşğulsunuz. Nə lider, nə də ona tabe olan deyilsiniz.
Aşura (qida)
İnqredientləri
Aşura pudinqinin bir növ resepti yoxdur çünki regionlar və ailələr arasında reseptlər dəyişir.
"Ay-Ulduz" medalı
"Ay-Ulduz" medalı — 7 iyul 1992-ci ildən 6 fevral 1998-ci ilə qədər Azərbaycanın Milli Qəhrəmanının xüsusi fərqlənmə nişanı.
Təsviri
Qəlibin arxa tərəfində medalı paltara bərkitmək üçün yivli çiv və somun vardır.
Lujiçka çayı
Lujiçka- Polşa, Çexiya və Almaniya ərazisindən axan çay. Odra çayının sol qolu olub, uzunluğu-254 km, hövzəsinin sahəsi isə-4.297 kv km.
Tarixi
thumb|left Lujiçka çayı öz başlanğıcını Çexiya ərazisində Yizer dağlarından götürür. 324 km hündürlükdə Almaniya sərhəddindən keçərək, Çexiya ərazisində 55 km uzunluqda axır və həcmi 360,5 кm² olur.Üçbucaq üzrə cənubdan Çittau çayı Almaniya və Çexiya sərhəddindən 1 km məsafədədir. Özünün növbəti axını boyu o şimal istiqamətində axaraq Almaniya və Polşa sərhəddindən axır. Şimal istiqamətdə axdığı müddətdə çat Qerliç, Rotenburqdən Muskau parkından Bad-Muskaudan axır. 125 km Saksoniyanın şərq istiqamətində axaraq Almaniya sərhəddində Brandenburqe qədər davam edir. Forst və Quben şəhərlərini keçerək 15 km məsafədə Ayzenxyuttenştaddan Odraya çatır.
Aqafangel Krımski
Həyatı
Şərq tarixini ümumdünya tarixinin bir hissəsi kimi tədqiq edən ilk rus şərqşünasıdır. Azərbaycanşünaslığa dair qiymətli tarixi və filoloji əsərlər yazmışdır: «Nizami və müasirləri», «Şimali yaxud Qafqaz Azərbaycanı (klassik Albaniya) tarixindən səhifələr. Şəki» və s.
Müqəddəs Pyotr bazilikasının orqanı
1989-cu ildən etibarən, MPB-nın baş orqanisti vəzifəsini Ceyms Edvard Göttçe icra edir.
1910:Şarl Mutenin layihəsi
Məşhur fransız pedaqoqu və orqanisti Şarl-Mari Vidor həmin layihənin reallaşdırılması üçün təxminən 60 000 frank toplayır. Lakin qəfil baş vermiş Birinci Dünya müharibəsi və çox güman kimi, onu ardınca baş vermiş Sesilianizm hərəkatı nəticəsində layihənin reallaşdırılması mümkün olmur. Toplanmış 60 000 frank isə Müqəddəs Pyotr xorlarının döşəmələrinin yenidən qurulması istiqamətində istifadə olunmuşdur.
1963-cü ilin dispozisiyası
Qeydlər <references group="Anm." />
Limberq Qutierrez
Limberq Qutierrez Moyika (18 iyun 1998-ci ildə anadan olub) — Uruqvay Primyera Divizion təmsilçilərindən olan Klub Nasyonal de Futbol klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Boliviya futbolçusudur. O, keçmiş Boliviya milli futbolçusu olan Limberq Qutierrezin oğludur.
Ələddin Allahverdiyev
Həyatı
Moskva Dövlət Universitetində təhsilini başa vurduqdan sonra təyinatla SSRİ Elektron Sənayesi Nazirliyinin Ümumittifaq Elmi-Tədqiqat “FONON” institutuna işə qəbul edilmiş, 1974-1994-cü illərdə kiçik elmi işçi, baş elmi işçi və “Riyazi modelləşdirmə” şöbəsinin müdiri vəzifələrində çalışmışdır.
2001-ci ildə Ələddin Allahverdiyev Rusiya Federasiyasının Ali Attestasiya Komissiyasının qərarı ilə professor elmi adına layiq görülmüşdür. Onun elmi rəhbərliyi altında 7 nəfər (o cümlədən 3 azərbaycanlı) namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir, o onlarla dissertasiyanın müdafiəsində rəsmi opponent olmuşdur. 1994-1995-ci illərdə Rusiya-ABŞ müştərək "Qreen Star İnternational" şirkətində Baş Direktorun elm və istehsalat işləri üzrə müavini vəzifəsində çalışmışdır. 1995-1996-cı illərdə Moskvanın Zelenoqrad şəhər Orta və Kiçik Biznes Müəssisələri Assosiasiyasının direktoru işləmişdir.
Rusiya Federasiyası Ali Məktəblərinin təhsil üzrə prorektorları Şurasının, Moskva şəhəri Təhsil Departamentinin koordinasiya Şurasının, MDBİA-nın Elmi Şurasının üzvü, həmin Akademiyanın Tədris-metodika Şurasının sədri vəzifələrində olmuşdur. Hal-hazırda “MİET” Milli Tədqiqat Universitetində professor, tədris işləri üzrə prorektor müavini, tədris prosesinin keyfiyyəti sahəsinin rəhbəridir.
Ə.Allahverdiyev Dünya Azərbaycanlılarının bütün qurultaylarının nümayəndəsi olmuşdur.
Ailəsi
Oğlu Allahverdiyev Toğrul 1979-cu ildə Moskva şəhərində anadan olub. "Beynəlxalq iqtisadiyyat" ixtisası üzrə Rusiya Federasiyasi Xarici İşlər Nazirliyinin Diplomatik Akademiyasını və "Təşkilat menecmenti" ixtisası üzrə Rusiya Dövlət İdarəetmə Universitetini "Fərqlənmə" diplomları ilə bitirib. İqtisad elmləri namizədidir. "İnnovasiyalı inkişafda korporativ idarəetmə" monoqrafiyasının, 30-dan çox elmi məqalənin müəllifidir. RF-nın "Svyaz-İnvest" dövlət şirkətində şöbə müdiri, "Çerkizovo qrupu" kompaniyasında idarə rəisi, dünyanın 7 ölkəsində, o cümlədən, ABŞ, Kanada və Qərbi Avropanın 5 dövlətində filial və zavodları olan Rusiya Federasiyasının məşhur NLMK metallurgiya qruplar kompaniyasında "Riskləri idarərtmə" sahəsində idarə rəisi işləmişdir. Hal-hazırda Amsterdamda "Eurasian Resources Group" kompaniyasında icraçı direktor vəzifəsində çalışır. 1 övladı var.
Əliqulu Səmədov
Filmoqrafiya
Rejissor assistenti kimi
Yakov Polonski
Həyatı
Tiflisdə yaşadığı illərdə Qafqaz xalqlarının tarixi və məişəti ilə maraqlanmış, bir çox gürcü və azərb. şairləri, musiqiçiləri ilə dostluq əlaqələri saxlamışdır. Bu illərdə Polonski folklor motivləri ilə zəngin olan şerlərini yazmış və "Sazandar" adlı şeirlər kitabını (1849) nəşr etdirmişdir. Y.Polonski azərb. xanəndə Səttara şeirlər həsr etmiş, onun təsirli səsini və ifasını öz şeirlərində tərənnüm etmişdir.
Bimetal
Bimetal — iki və ya daha çox müxtəlif metallardan hazırlanmış layların birləşməsindən əldə olunan material. Elektrik avadanlıqlarının hazırlanmasında istifadə olunur.
Səni axtarıram (veriliş, 2011)
Tarixi
Veriliş 2010-cu ildə "Azad Azərbaycan TV kanalında efirə çıxan "Sən tək deyilsən" verilişində yayımlanan "Səni Axtarıram" adlı rubrika vasitəsi ilə doğmalarını itirən insanların axtarışına başladı. Çox saylı müraciətlərin və tamaşaçıların etimadı sayəsində "Səni Axtarıram" 2011-ci il aprelin 5-dən etibarən Xoşqədəm Hidayətqızının müəllifliyi ilə rubrika kimi deyil, 2 saatlıq veriliş olaraq efirdə yayımlandı.
Accipiter cirrocephalus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Sosialist əməyi qəhrəmanlarının siyahısı (R)
thumb|right|150px|[["Oraq və Çəkic" medalı|"Oraq və Çəkic" qızıl medalı — Sosialist Əməyi Qəhrəmanının atributu]] Sosialist əməyi qəhrəmanlarının siyahısı — SSRİ zamanı Sosialist əməyi qəhrəmanı adı almışların siyahısı:
Lonq-Biç (Kaliforniya)
Qardaş şəhərlər
Lonq Biçin qardaş şəhərləri
Braşov (judets)
Əhalisi
2007-ci ildə əhalinin sayı 593 928 nəfər, sıxlığı — 110,74 nəf./km².
Bəhram Gur stansiyası
"Bəhram Gur" stansiyası — Bakı funikulyorundakı 2 stansiyadan biri; Azneft meydanına çıxır. “Bəhram Gur” və “Şəhidlər Xiyabanı” stansiyalar arası məsafə 455 metrdir.
Beşikdağ kilsəsi
Tarixi və tədqiqi
Beşikdağ kilsəsi ilk dəfə Z. Yampolski tərəfindən tədqiq edilmişdir. 1960-cı ildə nəşr edilmiş məqalədə Yamposlki kilsənin Qafqaz Albaniyasının memarlığına aid olmasını qeyd edir, ilk dəfə planını və şəkillərini nəşr edir, abidəni erkən orta əsrlərə aid digər alban kilsələri ilə müqayisə edir. Yampolskinin nəşrindən sonra erməni alimləri Murad Asratyan, Şagen Mkrtçyan , V. Qriqoryan , S. Karapetyan , X Simonyan və S. Sanamyan onun fikirlərini tənqid edərək abidənin Erməni memarlığına aid olduğunu iddia etmişlər. 1960-cı illərdə abidə Gavurqala arxeoloji ekspedisiyası tərəfindən tədqiq edilmişdir.
Reyhan Tağıyeva
Həyatı
Sənətşünaslıq doktoru, professor İlham Rəhimli aktrisa Reyhan Tağıyevanın yaradıcılığına nəzər salarkən yazır: "Reyhan Tağıyevanın Gəncə Dövlət Dram Teatrında oynadığı rollar bədii dəyəri və əlvanlığı ilə seçilir. Ən əsası odur ki, aktrisanın ifasında, obrazların xarakterindən asılı olmayaraq, güclü səmimilik və cazibəli emosional təsir gücü vardı".
Söhbət çağdaş dramaturqların pyeslərindən düşmüşkən qeyd etmək lazımdır ki, Məcid Şamxalovun 4 pərdəli, 7 şəkildən ibarət olan "Qaynana" komediyası ilk olaraq Azərbaycan teatr ictimaiyyəti tərəfindən çox zəif bir pyes kimi səciyyələndirilərək səhnəyə qoyulmasının mümkünsüzlüyü bildirilirdi. İlk dəfə olaraq bu pyesə məhz 26 iyun 1957-ci ildə Gəncə Dövlət Dram teatrında rejisor, respublikanın əməkdar incəsənət xadimi Həsən Ağayevin müraciət etməsi ilə Azərbaycan teatrında cəsarətli addımın atılması həmin pyesin uğurlu səhnə həyatı yaşamasının qarantına çevrilə bilib. Qeyd edim ki, tamaşanın quruluşçu rejisoru Həsən Ağayev, rəssamı, əməkdar incəsənət xadimi Bəhram Əfəndiyev, bəstəkarı isə xalq artisti Şəfiqə Axundova olub.
Oktay Seyidov
Fəaliyyəti
Polkovnik-leytenant Oktay Seyidov hərbi komissar kimi daim öz xidməti vəzifəsinə vicdanla yanaşmış, vəzifəsinin peşəsinin məsuliyyətini dərk etmişdir. Bir hərbçi kimi ilk əvvəl fəaliyyət göstərdiyi culfa, babək, rayon hərbi komissarı vəzifələrində daha da püxtələşmişdir. Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin formalaşdığı və eyni zamanda Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyü uğrunda aparılan hərbi əməliyyatlar zamanı Gəncə, Goranboy, Tovuz rayon hərbi komissarı kimi məsul vəzifələrdə çalışmışdır. Ermənilər Goranboya qəflətən hücum edəndə, Oktay Seyidov hərbi komissarlığın işçiləri ilə bərabər, özü irəlidə hücuma keçib, düşməni pərən-pərən saldı və ayağından yaralandı. Sonralar Göygöl və Daşkəsən rayonlarında hərbi komissar işləmişdir.
Şəhrəbanu
Şiə-dini mənbələrinə görə Şəhrbanu
Ömər Əlinin (ə) təklifini bəyənmiş və seçmək ixtiyarını Şəhrəbanunun öhdəsinə qoymuşdu. Şəhrəbanu qabağa gələrək, əlini imam Huseynin (ə) çiyninə qoymuşdur. İmam Əli (ə) ondan soruşub: "Adın nədir?" O cavab verib: "Cahanşah".
Həzrət Əlinin (ə) Şəhrəbanuya sualı və onun cavabı
Şəhrəbanu əsir kimi Mədinəyə gətiriləndə, Həzrət Əli (ə) ondan soruşdu: "Atandan fil süvariləri (və İran ordusunun məğlubiyyəti) barəsində hansı sözləri xatırlayırsan?"
Rüstəm Əliyev
Şəxslər
Prolin
Prolin (Pro, P) — Protein formalaşdıran 20 aminturşulardan biri. Prolin və törəmələri üzvi reaksiyalarda assimmetrik katalizator kimi istifadə olunur.
Leyli və Məcnun (opera)
Birinci şəkil
Məktəb həyəti. Qeys onunla məktəbdə oxuyan Leylini sevir. Onlar dərsdən qalaraq görüşürlər. Qeys bir məslək kimi yüksək tutduğu məhəbbətini Leyliyə bəyan edir. Heç vaxt öz əhdindən dönməyəcəyini bildirir.
Beşinci şəkil
Hicran dərdi Leylini üzüb ölüm yatağına salmışdır. İbn-Salam Leylinin soyuq rəftarından və ona könül vermədiyindən şikayətlənir. Leyli isə ona bildirir ki, Məcnuna olan eşqi onun qəlbindən sönmədikcə, heç kəsi sevə bilməyəcəkdir. İbn-Salam xəstə Leylini tək buraxır. Məcnunun xəyalı Leylinin gözlərində canlanır, yanıqlı sözlərlə Leylinin vəfasız olduğunu söyləyir. Dərin iztirablar çəkib, bu qədər cismi və ruhi üzüntülər görən Leyli öz canını təslim edir.
Libretto
200px|thumb|left|[[Məhəmməd Füzuli heykəli (Bakı)|Məhəmməd Füzulinin Bakıdakı heykəlinin postamentini bəzəyən Leyli və Məcnun kompozisiyası]] Opera, Məhəmməd Füzulinin "Leyli və Məcnun" poeması əsasında yazılmışdır. Füzuli isə öz növbəsində ilk dəfə XII əsrdə farsdilli poeziyanın klassiki Nizami Gəncəvi tərəfindən yazılı ədəbiyyata gətirilmiş qədim ərəb əfsanəsi "Leyli və Məcnun"un süjetindən faydalanmışdır. Sonradan bu mövzuya bir çox şərq şairləri, o cümlədən Əmir Xosrov Dəhləvi, Əlişir Nəvai, Cami və digərləri də müraciət etmişlər.
Yazılma və ilk səhnələşdirmə tarixi
Azərbaycan ədəbiyyatı mövzuları və musiqi motivlərindən istifadə etməklə opera yazmaq ideyası Hacıbəyovun ağlına Qori seminariyasında oxuduğu vaxt gəlir. Tiflisdə gördüyü italyan operası – Rossinin "Seviliya bərbəri" əsəri onu daha da həvəsləndirir.
Sonrakı uğuru
2012-ci ildə Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrının səhnəsində opera anşlaqla qarşılanmışdır. Həmin il Məcnun partiyası Səbuhi İbayev, Leyli partiyası isə estrada müğənnisi Lalə Məmmədova tərəfindən ifa olunmuşdur.
Kayri İrvinq
Kayri Örvinq peşəkar basketbolçu. Avstraliyanın Melburn şəhərində anadan olub. NBA-də Boston Seltiks komandasında çıxış edir.
Peritonit
Görüntüləyici üsullar
thumb|Diafraqmaaltı toplaşmış sərbəst hava
Yarışçı Spidi
Məzmun
Spidinin atası keçmişdə guləş uzrə çempion olub və "Mach 5" adlı xususi bir avtomobil quraşdırıb. Bu avtomobilin koməyi ilə Spidi cinayətkarlarla və rəqibləri ilə mübarizə aparır.
Kalib ibni Yufənna
Yəqubi yazır ki, Yuşə ibni Nundan sonra Bəni-İsrailin rəhbərliyini Duşan Kifri öz öhdəsinə götürdü və səkkiz il onların rəhbəri oldu. Ondan sonra Kalibin qardaşı, Yəhudanın nəvəsi Əsnail ibni Qənəz qırx il Bəni-İsrailə hökumət etdi.
Lana Del Rey
2011–2013: Born to Die və Paradise-ın uğuru
Del Rey 2012-ci ilin sentyabrında Paris Motor Show-da Jaguar üçün F-ype modelini təqdim etdi və onun "Burning Desire" mahnısı avtomobilin tanıtım videosunda yer aldı. Jaguar-ın qlobal brend direktoru Adrian Hallmark şirkətin seçimini izah edərək, Del Reyin "orijinallıq və müasirliyin unikal qarışığı" olduğunu bildirdi. Sentyabrın 25-də Del Rey qarşıdan gələn mini albomu Paradise-ın tanıtımı üçün "Ride" adlı sinqlı buraxdı. Ardınca 10 oktyabr 2012-ci ildə Santa Monikadakı Aero Teatrında "Ride" musiqi videosunun premyerası baş tutdu. Bəzi tənqidçilər Del Reyin canlandırdığı bayker dəstəsindəki fahişə obrazına görə onu qınadılar.
Paradise mini-albomu 12 noyabr 2012-ci ildə buraxıldı. Paradise ilk həftəsində 67.000 nüsxə satılaraq Billboard 200-də 10-cu yerə çıxaraq Del Reyin ABŞ-də ikinci ən yaxşı 10 albomu oldu. Daha sonra 56-cı "Qremmi" mükafatlarında Ən yaxşı pop vokal albomu nominasiyasına namizəd oldu. Del Rey noyabr ayında 2012 MTV Avropa Musiqi Mükafatlarında bir neçə nominasiya aldı və Ən yaxşı alternativ ifaçı mükafatını qazandı. 2013-cü ilin fevralında Brit mükafatlarında, "Beynəlxalq qadın solo sənətçi" mükafatını, ardınca "Ən yaxşı beynəlxalq yeni gələn" və "Ən yaxşı beynəlxalq Pop/Rok sənətçisi" kateqoriyalarında iki "Echo" mükafatına layiq görüldü.
Diskoqrafiya
Studiya albomları
Lilbalıq
Morfoloji əlamətləri
thumb|left D III–IV 8, A III 7, birinci qəlsəmə qövsündə 16–20 dişcik olur. Udlaq dişləri bir sırada yerləşir, adətən 4–5 və ya 5–4 olur. Lilbalığının bədəni pulcuqlarla və sıx seliklə örtülüdür. Pulcuqlar xırda olub, dəridə möhkəm yerləşmişdir. Yan xətt bədənin tam ortasında yerləşir. Orta hesabla hər sırada 100-ə yaxın pulcuq olur. Rəngi qidalanma şəraitindən asılıdır: yaşımtıl-gümüşü (qumsal şəffaf sularda) rəngdən bürünc çalarlı tünd-qonur (lil qruntlu su hövzələri) rəngə qədər olur. Kürək və anal üzgəcləri nisbətən kiçikdir. Kürək üzgəcində 4 çıxıntısız və 8–9 çıxıntılı sümük, anal üzgəcdə isə 3 çıxıntısız, 8–9 çıxıntılı sümük olur. Quyruq üzgəci çıxıntısız olur.
Yayılması
Daha çox Xəzərə tökülən böyük çaylarda və Volqa deltasının mənsəb hissələrində yayılmışdır. Volqa-Xəzər rayonunda daha çoxsaylıdır. Azərbaycanda Aşağı Kürün su hövzələrində, su anbarlarında (Hacıqabul, Sarısu gölləri, Kürətrafı axmaz və digər sular, Varvara və Mingəçevir), Dəvəçi limanında, Kiçik Qızılağac körfəzində yaşayır. Böyük Qızılağacda körpələr ancaq yay aylarında rast gəlinir.
Avtandil Ağbaba
Avtandil Ağbaba — şair, publisist, folklorşünas. 1999-cu ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, 1995-ci ildən Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvüdür.
Arkadi və Boris Struqatski
thumb|right|200px|[[Boris Struqatski, 2006]]
Seçki sistemi
Proporsional sistem
Partiya siyahılı proporsional sistem ən məşhur sistem kimi 80-dan çox ölkədə istifadə olunur. Burada seçicilər partiyalar tərəfindən təklif edilən namizədlərə səs verirlər. Qapalı siyahı sistemində seçicilərin partiya tərəfindən təklif edilən namizədlər üzərində heç bir təsir imkanı yoxdur. Lakin açıq siyahı sistemində seçicilər partiyanın siyahısının müəyyən edilməsinə və seçilməsinə təsir edə bilir. Bəzi ölkələrdə (məsələn Niderland və İsrail) "saf" proporsional sistemdən istifadə olunur.
Erkən demorkatiya dövrü
Afinalılar tərəfindən yaradılmış səsvermə forması sonradan bütün yunan şəhər-dövlətlərinə yaranmışdı və bu barədə biz yunan əlyazmalarından məlumat əldə edirik. Məsələn əgər kiminsə 10 il müddətinə sürgün edilməsi səsverməyə qoyulurdusa o zaman səsvermə gizli formada həyata keçirilirdi. Qədim Romada seçki çox geniş yayılmış bir qavram idi. Lakin orada seçkilər daha çox korrupsiya və hədə-qorxu şəraitində keçirilirdi. Buna görə də e.ə. 139-cu illə e.ə. 107-ci illər arasında bəzi qanunlar qəbul edilmiş və bu qanunlarla bülletendən necə istifadə olunması, səsvermənin keçirildiyi qutuların möhürlənməsi və s. prosedurlar öz əksini tapmışdı. Qərarların qəbul edilməsi və ya şəxsin seçilməsi üçün səslərin sadə çoxluğu kifayət edirdi. e.ə. III əsrin ortalarına qədər Romada seçkilər zəngin təbəqənin mövqelərini qoruyurdu və seçkilərdə iştirak haqqı yalnız patrisilərə məxsus idi. Yalnız e.ə. III əsrin ortalarında plebeylər də vətəndaşlıq hüququ ala bildilər.
Son dəyişikliklər
Seçki sistemlərinin analiz edilməsində oyun nəzəriyyəsinin istifadəsi bəzi metodların təsiri haqda yeni kəşfləri ortaya çıxardı. Bundan əvvəllərdə də Arronun mümkünsüzlük nəzəriyyəsi kimi nəzəriyyələr Dərəcəli səsvermə sistemi ilə bağlı məsələləri gün üzünə çıxarmışdı. Steven Brams və Peter Fişburnun rəhbərlik etdiyi araşdırmalar 1977-ci ildə qəbul edilmiş səsvermə sisteminin rəsmi olaraq tanınmasına və istifadəsinə səbəb olmuşdu. XX əsrin politoloqları bir ölkənin seçki sisteminin həmin ölkənin siyasi sisteminə, o ölkədəki seçicilərin seçiminə və ölkədəki siyasi stabilliyə təsirləri barədə xeyli araşdırmalar etmişdilər. Bəzi elm xadimləri də bir millətin seçki sistemini dəyişdirməsinə nəyin səbəb olmasını araşdırmışdır. Bu dövrlərin ən məşhur alimlərindən biri də Nokilaus Tidemandır. O, Kondorket metodu əsasında dərəcəli cütlük metodunu yaratmıdşır.
Rhacochelifer schawalleri
Rhacochelifer schawalleri — Hörümçəkkimilər sinfinə, Yalançıəqrəblər dəstəsinə, Cheliferidae fəsiləsinə aid olan növ. Azərbaycanın endemik canlısıdır.
İrsi xəstəliklər
Bir çox irsi xəstəliklərin inkişaf etməsinə səbəb olan mutasiyalar xromosom səviyyəsində deyil, genlər səviyyəsində baş verir. Bunları isə xromosom analizləri aşkara çıxarmır. Ailələrdə (kişi və qadında) xromosomların sayının çox və ya az olması əksər hallarda kobud inkişaf qüsuru kimi irsi anomaliyalara səbəb ola bilir, autosomlarda (qeyri-cinsi xromosomlarda)da, qismən xromosomun sayının çox və ya az olması da inkişaf qüsuruna səbəb ola bilər. Bunları xromosom analizi ilə aşkara çıxarmaq mümkündür.
İsmayıl Vəliyev (yazıçı)
İsmayıl Ömər oğlu Vəliyev — Yazıçı-publisist, filologiya elmləri doktoru, BDU-nun Kitabşünaslıq və nəşriyyat işi kafedrasının professoru, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutu Xarici ölkələr ədəbiyyatı və ədəbi əlaqələr şöbəsinin baş elmi işçisi, qəzetçi-yazar.
Fəaliyyəti
İ. Vəliyev 2005-ci ildən Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunun Xarici Ölkələr Ədəbiyyatı və Ədəbi Əlaqələr şöbəsində baş elmi işçi vəzifəsində çalışır. Eyni zamanda, Bakı Dövlət Universitetində Kitabxanaçılıq-İnformasiya fakültəsində Kitabşünaslıq və nəşriyyat işi kafedrasında professor vəzifəsində işləyir. O, işlədiyi və əlaqəli olduğu təşkilatlarda, o cümlədən respublika ziyalıları arasında böyük hörmət və nüfuza malikdir.
Vsevolod Merkulov
Uşaqlıq illəri
1895-ci ildə indiki Azərbaycanda, o vaxtkı Tiflis quberniyasının əyalət şəhəri olan Zaqatalada doğulmuş, uşaqlığını Zaqatala qalasında keçirmiş bu şəxsin — Beriyanın gələcək müavininin, SSRİ-nin ilk Dövlət Təhlükəsizliyi nazirinin xarakterini açmaqda yetərli deyil.
ÇK-da
Elə həmin vaxt da Merkulovun Beriya ilə tanışlığı başlayır. 1953-cü ilin payızında istintaqı zamanı o vaxtları xatırlayaraq Merkulov deyəcəkdi: "27 yaşım olmasına baxmayaraq, mən çox sadəlövh, utancaq, təvazökar, qapalı və susmağa meylli birisi idim. Nitqlər söyləmirdim, heç indi də bacarmıram. Qələm isə başqa söhbətdir — mən onunla davranmağı bacarırdım, Ancaq heç vaxt yaltaq, layiq olmadığı mövqeni tutan birisi olmamışam. Özümü həmişə sadə aparmışam. Beriya ilə tanışlıqda da onu bu cür sadə adam saymışam…"
Həmin ilin sonunda Beriya Gürcüstan Kompartiyasının birinci katibi təyin edilir və dərhal da Merkulovu özünə köməkçi götürür, daha sonralar Merkulov Mərkəzi Komitənin bir neçə şöbəsinə rəhbərlik edir. O, Beriya ilə bir binada yaşayır, oğlu Rem ilə Beriyanın oğlu Serqo dostdurlar. Həmçinin Merkulovun və Beriyanın anaları rəfiqədir, ancaq həyat yoldaşları haqda bunu demək olmaz. Merkulovla Beriyanın münasibətləri də dostluqdan daha çox, işgüzar münasibətlərdir.
Gürcüstandakı 1937–38-ci illər repressiyalarında da Merkulovun fəal iştirakı, yaxud işgəncələr verməsinə dair heç bir sübut toplamaq mümkün olmadı. Kobulov qardaşlarının, yaxud Qoqlidzenin qəddarlığı, acgözlüyü, həbs olunanların zinət əşyalarını mənimsəməsinə dair faktlar mövcuddur, lakin Merkulov barəsində bu cür ittihamlar yoxdur. 1953-cü ilin 21 oktyabrındakı sorğulamada ondan repressiya olunmuş gürcü kommunistləri haqda soruşanda da Merkulov bir çoxlarının konkret nədə ittiham olunduqlarından xəbərsiz olduğunu deyir. Ondan Serqo Orconikidzenin həbs olunan və güllələnən qardaşı Papuliya haqda soruşanda isə deyir:
Moskvada
"Tamaşanı kimin yazdığı biz artistlər üçün sirr deyildi — Merkulov şəxsən məşqlərdə iştirak edirdi. Rejissor Zubovun yanında əyləşirdi, heç nəyi ilə seçilmirdi, heç vaxt səs salmırdı, irad tutmurdu. Zubovdan tez-tez soruşurdu: necə etsək daha yaxşı olar?.."
NKVD-də komissar
Əvvəlcə onu bir neçə dəfə istintaqa çağırırlar, habelə Xruşşovla görüşü olur. Oğlu Remin danışdığına görə, Xruşşov Merkulova Beriyanı ingilis agenti kimi ifşa etməsini tapşırır, ancaq Merkulov bu təklifdən qəti şəkildə imtina edir. Sentyabrın 18-də növbəti dəfə prokurorluğa çağırılır və geri dönmür. Onu "Butırka" türməsində təkadamlıq kamerada saxlayırlar. İstintaqın arxivdə saxlanan mətnlərindən də göründüyü kimi, o, Beriyanın agent olması versiyasını burada da təsdiqləmir. Ailəsinə onunla görüş verilmir, ayda 1 dəfə isə kuryer Merkulovun evinə gələrək yalnız icazə verilən 200 rubl məbləği götürərək müttəhimə aparırmış.
Türgişlər
Tarixi
Bağa Tarxan Türgiş xaqanlığını qurdu. Öz adına pul basdı. II Göytürk xaqanlığının qurulmasıyla yenidən Göytürk idarəçiliyinə girdilər. II Göytürklərin son dövrlərində yenidən sərbəst qalan Türgişlərin başına Su-lu xaqan keçdi. Su-lu xaqan Əməvilərə qarşı mübarizə apardı. Türgiş Əməvi ordularını dayandıraraq, Orta Asiyanın ərəbləşməsinin qarşısını aldılar. 766-cı ildə Türgiş xaqanlığına qarluqlar son qoydu.
Ramiz Məlik
Mükafatları
14 avqust 2023-cü ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən Azərbaycanda teatr sənətinin inkişafında uzunmüddətli səmərəli fəaliyyətinə görə “Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu” ilə təltif edilib.
Mənbə
Ramiz Məlikov
Kervens Belfort
Klub
16 iyun 2017-ci ildə Belfort Azərbaycan Premyer Liqası təmsilçilərindən olan Zirə klubu ilə 1+1 şərtilə bir illik müqavilə imzalamışdır.
Azərbaycan 2013 Qış Universiada Oyunlarında
'''Azərbaycan 2013 Qış Universiada Oyunlarında''' — 11 dekabr-21 dekabr tarixləri arasında İtaliyanın Trentino şəhərində keçirilən 2013 Qış Universiada Oyunlarındaki iştirakı. Azərbaycan 2013 Qış Universiada Oyunlarında 2 idmançı ilə 1 idman növündə təmsil olundu.
Quker adası
Ada Ceyms Rossu antraktida səfərində müşayyət edən ingilis botaniki və səyahətçisi Cozef Qukerin şərəfinə adlandırılmışdır. Adanın az bir hissəsi buzdan azddır. Buna misal kimi Dillon burnunu göstərmək olar. Burada qədim tikilinin qalıqları və astronomik məntəqə vardır.
Səməd Vurğunun heykəli (Bakı, 1960)
Səməd Vurğunun heykəli — Azərbaycanın ilk xalq şairi (1956), Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi (1943), 2 dəfə Stalin mükafatı laureatı (1941, 1942) və 2 dəfə Lenin Ordeni kavaleri, Azərbaycan Yazıçılar İttifaqının sədri (1941–1948), Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı, Azərbaycanın Xarici Ölkələrlə Mədəni əlaqə Cəmiyyətinin sədri, Azərbaycan SSR EA-nın akademiki (1945) və vitse-prezidenti (1954–1956) Səməd Vurğunun xatirəsinə ucaldılmış abidə.
Çiştiyyə
Çiştiyyə-sufi yönümlü islam təriqəti
Arif Şəkərəliyev
Həyatı
Şəkərəliyev Arif Şəkərəli oğlu 1949-cu ildə Ermənistan SSR-nin Qafan rayonu nda müəllim ailəsində anadan olmuşdur.
2000-ci ildən 2006-cı ilə qədər Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin Elmi İşlər üzrə Prorektoru vəzifəsini yerinə yetirmişdir.
Qadiriyyə
Yaranması
Bir gün, minbərdə oturmuş vəz edirdi. Birdən sürətlə ən son pilləyə endi. Ayaqda, əlini əlinin üstünə qoyaraq, təvazökar bir şəkildə dayandı. Bir müddət sonra minbərə çıxdı. Köhnə yerinə oturdu və vəzinə davam etdi. Oradakılardan biri, nə oldu deyə sual edincə; "Cəddim Rəsulullahı gördüm. Gəldi və minbər qarşısında dayandı. Həya edib, son pilləyə endim. Qalxıb, getməyə başlayınca, mənə yerimə oturmamı və insanlara vəz etməmi əmr etdi." dedi.
Dinə uyğun olmayan bir şeyə icazə verməzdi. Bir gün yanında; "Filan çox ibadəti və kəramətləri ilə məşhurdur." deyə danışıldı və bu arada; "Mən dərəcə baxımından Yunus əleyhissalamı keçdim." dediyi nəql edildi. Bunu eşidincə üzündə hirs əsərləri görüldü...
Çox səbirli idi. Tələbələrinin suallarını qızmadan cavablandırar, dərsi gec anlayanlara səbirlə izah edərdi. Ubey adında, izah edilənləri çətin qavrayan bir tələbə vardı. Bir gün dərs əsnasında ibn-üs-Semhal adında bir şəxs gəlmişdi. Abdülqədir Geylaninin onun dərsi gec anlamasına qarşı göstərdiyi dözümə heyran qaldı. O tələbə dərsini alıb çıxdıqdan sonra, göstərdiyi səbrə heyrətləndiyini söyləyincə, Abdülqədir Geylani ; "Bir həftə daha yorulacağam, ondan sonra vəfat edəcəyəm." buyurdu. Dediyi kimi bir həftə sonunda dünya ölçüsündəki görünüşündən sıyrıldı!
Dumlupınar döyüşü
Türk qoşunları
Hücum məqsədi üçün türk komandanlığı öz qoşunlarını yenidən böldü və Birinci Ordunu gücləndirdi. Birinci Ordu I korpusdan (14-cü, 15-ci, 23-cü və 57-ci piyada diviziyaları), II korpusdan (3-cü, 4-cü və 7-ci piyada diviziyaları) və IV korpusdan (5-ci, 8-ci, 11-ci və 12-ci piyada diviziyaları) ibarət idi. İkinci Ordu III korpusdan (Porsuq alayı və 41-ci diviziya), VI korpusdan (16-cı, 17-ci piyada diviziyaları və müvəqqəti süvari diviziyası) və müstəqil 1-ci və 61-ci piyada diviziyalarından ibarət idi. Qocaeli alayı 18-ci piyada diviziyası, əlavə piyada və süvari dəstələrindən ibarət idi. V süvari korpusu 1-ci, 2-ci və 14-cü süvari diviziyalarından ibarət idi. Hər türk piyada diviziyası bir piyada batalyonu, 3 piyada alayı, 12 artilleriya topu və orta hesabla 7,500 nəfərlik canlı qüvvəyə malik idi.
Azərbaycanda dəfn adətləri
Dəfn adətləri
Ölüm yatağında olan şəxsin son nəfəsi çıxan kimi başlanan ağlaşma el arasında "şivən" adlanırdı. Adətən, qadınalar ucadan, xüsusi avazala ağlaşar, kişilər isə səssiz, nadir halda səslə astadan ağlayardılar. "Şivən" mərhumun yaşından, onun ailədə və cəmiyyətdə mövqeyində asılı olaraq, müxtəlif xarakterili olurdu və cənazə həyətdən çıxana qədər davam edirdi. Mərhumun cənazəsi ortaya qoyulur, ətrafına ən yaxın qohum qadınlar oturub əl-qol hərəkətləri ilə ağı" deyir, özlərini döyə-döyə ağlayar, saçlarını yolar, üzlərini cırardılar.
El adətinə görə, mərhumun üçünə qədər yas yerində ehsan verilməz və yemək bişirilməzdi, mərhumun yaxın qohumları öz evlərində yemək bişirib hüzr yerinə gətirər və uzaq yerlərdən hüzr yerinə gələnlərə ehsan yeməyi verirdilər. Bəzi bölgələrə mərhumun ilinə qədər yalnız üçündə və qırxında, bəzi bölgələrdə isə yeddisi və qırxı günləri ehsan verilərdi. İmkanlı ailələr mərhumun qırxına qədər bütün cümə axşamları da hüzrə gələnlərə ehsan verərdilər. Qeyd olunduğu kimi Azərbaycanın bütün bölgələrindən ailənin maddi imkanından asılı olmayaraq mərhumun ilində ehsan verilər və ənənəyə görə ehsana adamalar dəvət olunardılar. Eyni zamanda mərhumun üçündə və yeddisində, qırxına qədər hər cümə axşamında, qırxında, ilində və bayram günlərində molla ilə birlikdə qəbirstanlığa gedər və mərhumun qəbri üstündə yasin oxuyardılar.
Yusts Sirmays
Yusts Sirmays (Justs Sirmais; 6 fevral 1995, Kekava, Latviya) və ya sadəcə Yusts — Latviya müğənnisi. O, Latviyanı 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmişdir.
İtalyanların Rusiyada ağlasığmaz macəraları (film, 1973)
Məzmunu
Roma xəstəxanalarından birində 92 yaşlı rus emiqrantı can verir. Bu zaman Olqa adlı nəvəsinə (Antonia Santilli) vəsiyyət edir ki, onun Leninqradda şirin altında inqilab vaxtı gizlətdiyi 9 milyard italyan lirəsi dəyərində xəzinəsi var. Bu vəsiyyəti onun nəvəsi ilə yanaşı həkimlər Antonio və Cüzeppe, Rozario Aqro və başqaları eşidir və Leninqrada xəzinənin ardınca gedirlər. Rusiyada əslinsə milis kapitanı olan Andrey Vasilyev (Andrey Mironov) bələdçi kimi onlara qoşulur. Bundan sonra italyanların Rusiyada ağlasığmaz macəraları başlayır...
İnklərdə əkinçilik
Tarixi
İnklərdə əkin sahəsi üç yerə bölünürdü: kahinlərə, hökmdarlara, icma üzvlərinə məxsus sahələr. Məhsulun üçdə biri onu becərənə çatırdı.Nigaha girmək məcburi idi. Acından ölən adam olduqda həmin ərazinin məmuru edam edilirdi. Peru dağlıq ölkə olduğuna görə yollar tunellərdən və uçurumlar üzərində salınmış asma körpülərdən keçirdi. Ayrı-ayrı ərazilər arasında poçt rabitəsindən istifadə olunurdu.
Breila (judets)
Coğrafiyası
Sahəsi — 4766 km².
Bovuar-de-Mark
Bovuar-de-Mark  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Sen-Jan-de-Burne kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vyen.
FİFA Klublararası Dünya Kuboku 2012
İştirak edən komandalar
1 Qalın şriftlə qeyd olunanlar : Əvvəlki yarışın qaıibləri
İmatra
Qardaşlaşmış şəhərlər
İmatra aşağıdakı şəhərlər ilə qardaşlaşmışdır:
Dyoma çayı
Etimalogiya
А. А. Kamalovun fərziyyəsinə görə Dyoma sözü başqısdcada Dim sözündən götürülmüş, «çayın dərin yeri» mənasını verir. Çayın digər adı Kuk-idel olaraq adı çəkilir. Mənası «göy çay» mənasını verir. Bu isə «rəng + çay» sistemi üzrə müşahidə edilən digər adlardan fərqlənir. Belə ki, Başqısdıstan ərazisində Ağ çay və Qara çay çay adı ilə çaylar olsada, səma rənginə uyğun digərinə rast gəlinmir. Bununla belə digər türk ölkələrinin ərazisində o cümlədən vətənimizdə bu adlı çay vardır
Azərbaycanda prezident seçkiləri (1992)
Seçkidən əvvəl
29 aprel 1992-ci ildə Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin qərargahında Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin Azərbaycan prezidentliyinə seçkilər üzrə Mərkəzi Seçki Qərargahı mətbuat konfransı keçirmişdir.
Seçimdən sonra
Müxtəlif dövrlərdə, sözügedən seçkilər ərəfəsində və sonrasında Azərbaycan Xalq Cəbhəsi funksionerləri tərəfindən verilən bəyənatların fonunda, Azərbaycan Xalq Cəbhəsi lehinə seçki saxtakarlığına yol verildiyinə dair iddialar səsləndirilmişdir.
Tereza Ana
Həyatı
Aqnes gənc ikən "Qardaşlar" adlı yerli təşkilata qoşulmuşdu. Katolik rahibin başçılığı ilə keçirilən mərasimlərdə iştirak edən Aqnes missionerliyə maraq göstərməyə başladı.
Maraqlı faktlar
1)Tereza Ana 1948-ci ildə ingilis müstəmləkəsindən xilas olan Hindistan dövlətinin vətandaşlığını qəbul edir. Dövlət xidmətçisi olmamasına baxmayaraq, ölümündən sonra rəsmi cənazə törəni keçirildi. Bu şərəfi M. Qandi(1869–1948) ilə paylaşmaqdadır.
Elşən Rüstəmov
Həyatı
Eyni zamanda digər teatrların da səhnələrində çıxış edib. Dublyaj işi ilə məşğuldur. Evlidir. 9 may 2012-ci il tarixdə "Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti" fəxri adına, 9 may 2018-ci ildə, 10 may 2019-cu ildə , 7 may 2020-ci ildə , 10 may 2022-ci ildə və 6 may 2023-cü ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür.
Natural loqarifm
İngilis-Amerikan sistemi
Riyaziyyat, statistika və mühəndislikə adətən natural loqarifm "ln (x)" və ya "log (x)" işarəsi ilə yazılır. Əsası 10 olan onluq loqarifm — "log10 (x)" kimi yazılır.
Bəzi mühəndislər, bioloqlar və mütəxəssislər həmişə "ln(x)" yazırlar (bəzən "loge (x)"). Onlar əsasın natural (və ya onluq) loqarifm olduğunu nəzərdə tutaraq "log (x)" işarəsindən də istifadə edirlər.
Təyini
thumb|ln(a), f (x)= 1 əyrisinin altındakı sahədə 1-dən a-ya kimi təyin edilir Adətən ln (a) qrafikdə 1/x əyrisi altındakı sahədə 1-dən a-ya qədər təyin olunur, yəni inteqralı aşağıdakı kimidir:
Törəmə, Teylor sırası
Bir sıra Merkator Eyler dəyişikliyinin köməyi ilə aşağıdakı ifadəni almaq olar (yalnız x>1 olduğu halda):
Davamlı kəsrlər
Hərçənd ki, loqarifmin təsviri üçün sadə davamlı kəsr mövcud deyil, amma bir neçə ümumiləşmiş davamlı kəsrdən istifadə etmək olar:
Talış-Muğan Muxtar Respublikası
Talış-Muğan Respublikası və ya Talış-Muğan Muxtar Respublikası — 1993-cü ildə Azərbaycanın tərkibində yaradılmış qondarma muxtar respublika.
Haşım bəy Vəzirov
Həyatı
Mir Haşım bəy təəssübkeş bir millətçi idi. 1905–1906-cı illərdə erməni quldurlarına qarşı mübarizə aparmışdı. 1906-cı ildə hökumət tərəfindən tutulub, sürgün edilməsinə qərar verilmişdi. Onun sürgün olunması barədə artıq hökm verilir. Lakin xəstə olduğundan Mir Haşım bəyin sürgünə göndərilməsi təxirə salınsa da, qubernatorun razılığı ilə sağalan kimi Şuşadan Stavropola sürülmüşdü. Onun sürgün həyatı uzun çəkmir, artıq 1906-cı ilin ortalarında sürgündən azad olunan Mir Haşım bəy Şuşaya, sonra Bakıya qayıdır və ömrünün axırınadək Bakını özünə daimi məskən edir. Bakıya qayıtdıqdan sonra Əhməd Ağaoğlunun "İrşad" qəzetilə əməkdaşlıq edən Mir Haşım bəy sonra bir müddət qəzetin müvəqqəti redaktoru olmuşdu. "İrşad"ın on beş nömrəsi onun redaktorluğu ilə çıxmışdı. "İrşad"dakı fəaliyyəti ilə Mir Haşım bəyin peşəkar jurnalistlik dövrü başlamışdır. Bundan sonra o özü müstəqil bir qəzet yaratmaq fıkrinə düşür və 1907-ci il aprelin 1-də "Tazə həyat" qəzetini nəşr etdirir. Bu qəzet tərəqqipərəst mövqe tutduğundan uzun müddət yaşaya bilmir, 1908-ci ildə oktyabrın 7-də qapanır. Sonra Haşım bəy "İttifaq" qəzetini nəşr etdirir. "İttifaq" da 1909-cu ildə bağlanmışdır. Həmin ildə o, "Səda" qəzetini nəşrə başlamışdır. Bu qəzet Haşım bəyin nəşr etdiyi mətbuat içərisində ən çox yayılanlardandır. left|thumb|250x250px|[[Bakı quberniyası jandarm idarəsinin hazırladığı Haşım bəy Vəzirovun şəkli olan həbs sənədi (1911)]] 1911-ci ildə Bakıdakı bir çox mühərrirlərlə bərabər Haşım bəy Vəzirov da həbs olunur. Sonra həbsdən çıxmağa müvəffəq olur. "Səda" qəzeti qapandıqdan sonra "Kavkazets" adlı bir rus qəzetini, "Sədayi-vətən", "Sədayi-həqq", nəhayət, "Sədayi-Qafqaz" qəzetlərini nəşr edir. Bu axırıncı qəzet 180 nömrə çıxdıqdan sonra hökumət tərəfindən rəsmən qapanmışdır. Haşım bəy məşhur məzhəkə jurnalı olan "Məzəli"nin də mühərriri idi. Bu jurnal "Molla Nəsrəddin"dən sonra mətbuat tarixində ən görkəmli məzhəkə jurnalıdır. Burada günün siyasi həyatı kəskin bir qələm ilə əks olunur.
Mir Hidayət Hesari
Mir Hidayət Hesari — İranda tanınmış azərbaycanlı alim.
Orimattila
Qardaşlaşmış şəhərlər
Orimattila aşağıdakı şəhərlər ilə qardaşlaşmışdır:
Çubukoğulları bəyliyi
Tarixi
1112-ci ildə Artuklu Bəyliyinin hakimiyyəti altına girmişdir.
Əbdüləli xan Qaragözlü
Həyatı
Əbdüləli xan Qaragözlü Mənsurəddövlə ləqəbini daşıyırdı. Tanınmış Qaragözlü tayfa başçısı Nasirülmülkün nəvəsi idi.
Parıldaq arılar
Parıldaq arılar Chrysididae-Hazırda dünya faunasında 200-ə yaxın növü məlumdur (Tobias, 1978).
"Əmək veteranı" medalı
150 px|thumb|left| Medalın arxa görünüşü
Duat
Ka ruhu
Ka — insanın cüt tayı hesab olunur. İnsan və onun Kası iki əl ya qol qədər oxşardırlar. Məbəd divarları, məzar sərdabə və türbələri üzərindəki relyeflərdə, papirus larda Ka ya insanın özü kimi ya da onun qara kölgəsi, qaraltısı şəklində təsvir edilmişdir.
Hüseyn xan Qaragözlü
Həyatı
Hüseyn xan Şamlı elinin Qaragözlü oymağının məşhur simalarından Əli xan Nüsrətülmülkün oğludur. Həmədan şəhərində doğulmuşdu.
1884-cü ildən 1894-cü ilədək Kirmanşah əyalətinin valisi olmuşdu.
Mixək
Faydası
Orta yüzilliklərdə mixəklə baş və diş ağrılarını, bədən boşluqlarına su yığılmalarını, karlığı müalicə edirdilər. Mixək yağını vərəm, vəba, göbələk xəstəliklərinə qarşı da istifadə edirdilər. Qədim Çin təbabətində bu yağla dəri xəstəlikləri müalicə olunub. O, güclü antiseptik özəlliklərə malikdir, dəridəki səpkiləri götürür. Mixək müalicə yağlarına da əlavə edilir. O, görmə, bronxial astma, ürək döyüntüsü zamanı faydalıdır, bezdirici əhvalı, vahiməni sakitləşdirir, ruhu gümrahlaşdırır.
Qədimlərdə başağrısından mixək sirkəsi ilə can qurtarırdılar. Bunun üçün 2 xörək qaşığı tünd sirkəni (essensiyanı yox!) 1 çay qaşığı mixək qönçəsinə qataraq onu tixacla bərk bağlanmış flakonda isti yerdə bir həftə saxlamaq lazımdır. Başağrısı zamanı gün ərzində mixəyin iyini bir neçə dəfə ciyərlərə çəkmək gərəkdir.
"1941-1945-ci illər müharibəsi veteranı" nişanı
"1941–1945-ci illər müharibəsi veteranı" nişanı — 1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində Qələbənin 55-ci ildönümü şərəfinə, təsis edilmiş vahid nümunəli xatirə nişanıdır.
Azərbaycanda həyat keyfiyyəti-2018
Kitab Azərbaycan və rus dilində nəşr edilmişdir.
Metodologiya
Reytinqin inteqral (yekun) göstəricisi olan Həyat Keyfiyyəti İndeksi (HKİ) 7 sub-indeksin çəkili ortası kimi hesablanmışdır. Sub-indekslər aşağıdakılardır:
Azərbaycanın bölgələrində həyat keyfiyyəti üzrə müqayisəli araşdırmalar gələcəkdə də davam etdiriləcəkdir. Alınmış və alınacaq nəticələrin illər üzrə müqayisəyəgələrliyini təmin etmək üçün sub-indeksləri formalaşdıran hər bir alt-indeksin minimumu (Vmin) həmin göstəricinin faktiki minimal qiymətindən (Vmin fakt) 20% aşağı (göstəricinin mümkün minimal qiymətinin sıfıra bərabərliyi halları istisna olmaqla), maksimumu isə (Vmax) faktiki maksimal qiymətindən (Vmax fakt) 20% çox olaraq götürülmüş (faizlə ifadə olunmuş göstəricilərdə 100%-i keçməməklə), minimum və maksimumlar aşağıdakı kimi hesablanmışdır: Vmin = Vmin fakt - 0,2* Vmin fakt ; Vmax = Vmax fakt + 0,2* Vmax fakt.
Gülanlıq dağı
Gülanlıq- Quba rayonu ərazisində dağ
Nəimi Əmiral
Fəaliyyəti
Gənc zabit olan Nəimi Əmiral ilk olaraq İdarəolunan Raket əleyhinə USS ARLEIGH BURKE - (DDG-51) gəmisində diviziya rəhbəri və helikopterlərə nəzarət mütəxəssisi kimi xidmət edib. Gəmi xidmətindən sonra Əmiral İnteqrallaşdırılmış Loqistik Dəstək bölməsinin rəhbər müavini və Dövlət Satın Alma Rəsmisi kimi xidmət edib, Corc Buş aviadaşıyıcısının tikintisi və ABŞ hərbi donanması nın gəmiləri üçün milyon dollarlarla vəsaiti idarə edərək loqistik dəstək göstərib.
Daha sonra, ABŞ Birləşmiş Qərargahına təyin olunan Nəimi Əmiral NATO Təlim Missiyası-Əfqanıstanla Əlaqə heyətində zabit kimi xidmət edib. Bu ABŞ / NATO proqramı Əfqan Milli Polis Təşkilatına yardım etmək üçün minlərlə əfqan polis məmurlarını təlimləndirib. Nəimi Əmiral Əfqanıstanın sabiq Prezidenti Hamid Kərzai tərəfindən Əfqanıstanın Milli Təhlükəsizliyinə  etdiyi töhfələrə görə Əfqanıstan Daxili İşlər Nazirliyinin Şərəf medalı ilə təltif edilib.
Köçəri Məmmədov
Xarici keçid
Son gediş
Şərqiyyə Vəliyeva
Həyatı
Şərqiyyə Vəliyevanın oğlanlarının dördü Qarabağ müharibəsində iştirak ediblər. Oğlu Füzuli Vəliyev Azərbaycan Respublikası Hərbi Hava Qüvvələrinin Mİ-24 helikopterində hərbi təyyarəçi olub. 252 uçuş keçirən, kapitan rütbəsində xidmətini davam etdirərək döyüşlərdə yaralanan kapitan Füzuli Vəliyev 2003-cü ildə hərbi vəzifəsini yerinə yetirərkən həlak olub.
Şərqiyyə Vəliyeva Laçının işğalından sonra Bərdə rayonunun Zümürxan kəndində məskunlaşmışdır.
Ben-Hur (film, 1959)
Məzmun
Bizim eranın 26-cı ilində Roma imperiyası artıq adəti üzrə öz ərazilərini genişləndirmək və yeni-yeni əraziləri istila etmək niyyətində idi. Yəhudilər Allahın oğlunun doğulmasının şahidi olurlar. Yəhudilərin görkəmli və varlı nümayəndəsi Ben-Hur öz uşaqlıq dostu və artıq Roma tribunu olan Messala ilə görüşür. Nə vaxtsa qohum qədər yaxın olan Ben-Hur və Messala bu görüşdən sonra düşmənə çevrilirlər. Səbəb Messalanın Ben-Huru yəhudiləri satmağa çəkməsi, Ben-Hurunsa heç vaxt öz xalqını satmayacağını söyləməsi idi. Nəticədə Ben-Huru çoxavarlı gəmiyə təhkim edir, onun ana və bacısını isə həbsxanaya salırlar.
Beynəlxalq Qızlar Günü
Məqsədi
Bu günün keçirilməsində əsas məqsəd diqqəti qızların hüquqlarının müdafiəsinə, oğlan və qızlar arasında gender bərabərliyinin təmin olunmasına, müxtəlif növ ayrıseçkilikdən və baxımsızlıqdan əziyyət çəkən qızlara yönəltməkdir.
Tarixi
Bu qərar 2011-ci il dekabr ayında verilib. Amma ilk dəfə 2012-ci il oktyabrın 11-də qeyd edilib. Bu gün Beynəlxalq Qızlar Günü bir çox ölkələr üçün aktual olan uşaq nigahlarına həsr olunub. Orta hesabla 20-24 yaş arasında olan hər üç qadından biri 18 yaşına çatmamış ərə gedib. Uşaq nigahı əsas insan haqlarının pozulması deməkdir və qızların həyatının bütün aspektlərinə mənfi təsir göstərir. Erkən nigahlar qızları uşaqlıq çağından məhrum edir. Onları zorla təhsildən əl çəkməyə məcbur edir.
Yuxarı Humay (Vərziqan)
Yuxarı Humay - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Vərziqan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
İbrahim bəy Aslanbəyov
Kontr-admiral rütbəsinə yüksəlməsi
1879–1882-ci illərdə İbrahim bəy gəmi heyəti ilə dövr-aləm səyahətinə çıxmışdır. O, Sakit Okeanda dəmir zirehli hərb və buxar yelkənli iti gedən gəmilərdən ibarət hərbi heyətə Minin, Knyaz Pojarski, Hersoq Edinburqski, Asiya və Afrikaya rəhbərlik etmişdir. Aslanbəyov okeanda sürətlə hərəkət edən kreyserlərin və uçan eskadriliyanın orduda tətbiq edilməsinin təşəbbüskarıdır. O, məşhur admiral A.A.Popovun xahişi ilə sonuncu layihədə nəzərə almaq məqsədilə tələb və qüsurların siyahısını tərtib etmişdir.
Admiral İbrahim bəy Aslanbəyov Sakit Okean adalarında üzmüş, hətta Polineziyanın xırda adalarını da dolanmışdır. Onun şəxsi işində saxlanan rəy və xatirələrdən, xususilə dənizçiliyə aid inqilabdan əvvəlki ədəbiyyatdan məlum olur ki, Aslanbəyov öz heyəti və ümumiyyətlə, tabeliyində olanlar arasında yuksək hörmətə malik olmuşdur.Həmin dövrdən qalan sənədlərdə ad-familiya yaxşı oxuna bilinmir.Lakin məlum olmuşdur ki, Aslanbəyov xarici ölkələrdə də yaxşı tanınırdı.O, gəmi heyətində ruh yüksəkliyi yaratmağı məharətlə bacarırdı. Hətta kiçik rütbəlilərin də şəxsi təşəbbüsünü həmişə qiymətləndirirdi. Açıq ürəkliyi və qətiyyəti ilə fərqlənirdi. Aslanbəyovun gəmi ilə səfərləri haqqında çoxlu lətifələr, eləcə də özünün danışdığı Şərq əhvalatları hələdə məşhurdur. Bu, onun məşhur şəxsiyyət kimi nə qədər sevildiyini bir daha göstərir.
Alabəzək usneya
Məhdudlaşdırıcı amillər
Əhali tərəfindən ağacların qırılması və atmosferin çirklənməsidir.
Bedlam
Tarixi
Bedlam hospitalı məşhur Taueronun qabağında tikilmişdir. Onu 1330-cu ildə burada xəstəxana tikilmiş, 1377-ci ildə isə ruhi xəstələr üçün xəstəxanaya çevrilmişdir. 1403-cü ildə burada cəmi 9 xəstə var idi.
Rolls-Royce
Modellər
•	1929-1936 20/25
•	1949-1955 Silver Dawn
•	1959-1968 Phantom V
•	1980-1998 Silver Spirit/Spur/Dawn
Hərbi Reaktiv Mühərrikləri
7.	Adour 106 -> SEPECAT Jaguar
Məmmədhüseyn Əliyev
Həyatı
Məmmədhüseyn Rüstəm oğlu Əliyev 28 aprel 1925-ci ildə Lerik rayonun Gürdəsər kəndində ruhani ailəsində anadan olmuşdur. Atası Axund Molla Rüstəm İraqın əl-Nəcəf şəhərində 25 illik ali ruhani təhsili aldıqdan sonrakı təyinatı üzrə Lerik rayonunda şəriət bilicisi və istedadlı bir alim kimi fəaliyyətə başlamış və o taylı, bu taylı Azərbaycanda dinin, təhsilin yayılmasında böyük xidmətlər göstərmişdir. Sovet hökumətinin qurulması ilə əlaqədar olaraq Axund Molla Rüstəm İrana- Ərdəbil şəhərinin Camahiran kəndinə köçür və orada 17 kəndin rəsmi dini xadimi kimi fəaliyyətini davam etdirir. Ondan sonra ailəsi sovet rejimi tərəfindən güclü repressiyaya məruz qalır, təqib olunur, evi, kitabxanası zorla alınaraq məktəbə verilir, əlyazmaları və kitabxanası məhv edilir. Məmmədhüseyn Əliyev 1940-ci ildə orta məktəbi bitir və Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Lənkəran Pedaqoji Texnikumunda təşkil etdiyi Müəllimlik Kursuna göndərilir. Kursu başa vurduqdan sonra müəllim kimi təyinat alır. 1946–1949- cu illərdə ADPİ–nin tarix-fəlsəfə fakültəsində təhsilini davam etdirir. Çox keçmir ki, mətbuatda “Qail” təxəllüsü ilə tanınmağa başlayır. Bədii yaradıcılıq və jurnalistika sahəsi onu daha çox cəlb etdiyinə görə yenidən ADU-nun filologiya-jurnalistika fakültəsinə qəbul olunur. 1954-cü ildə ADU-nun filologiya-jurnalistika fakültəsini bitirir və pedaqoji fəaliyyətini, həmçinin bədii yaradıcılığını davam etdirir. “Dağlar oğlu”, “Dağda bahar”, “Torpağın ətri”, “Döyüşən illər” romanları və bir çox povest və hekayələri geniş oxucu rəğbəti qazanmışdır. “Prokuror”, “Ana fəryadı” və s. pyesləri N.B.Vəzirov adına Lənkəran Dövlət Dram Teatrında tamaşaya qoyulmuşdur. Azərbaycanın Əməkdar İncəsənət xadimi fəxri adına və bir sıra medallara layiq görülmüşdür. 1994-cü il iyulun 6-da vəfat etmişdir.
Süni intellektin qışı
Dövrləşdirilməsi
İki uzun "qış" 1974–1980 və 1987–1993-cü illərə aiddir. Bundan əlavə, istiqamətə marağın azalmasına təsir edən bir neçə az əhəmiyyətli epizod var idi, bunlar arasında 1966-cı ildə maşın tərcüməsi layihələrinin uğursuzluğu və 1970-ci ildə bağlantı anlayışının uğursuzluğu. Digər maraq dövrləri:
İnfraqırmızı şüalanma
İnfraqırmızı((İQ) ~ en. infrared (IR) ~ ru. инфракрасный (ИК) ~ tr.kızıl ötesi) – elektromaqnit spektrinin görününən qırmızı işıqdan azacıq aşağı tezliklərdə elektromaqnit şüalanması. İnfraqırmızı diapazon ənənəvi olaraq dalğa uzunluqlarına görə dörd qismən ixtiyari kateqoriyaya bölünüb:
Sosialist əməyi qəhrəmanlarının siyahısı (B)
thumb|right|150px|[["Oraq və Çəkic" medalı|"Oraq və Çəkic" qızıl medalı — Sosialist Əməyi Qəhrəmanının atributu]] Sosialist əməyi qəhrəmanlarının siyahısı — SSRİ zamanı Sosialist əməyi qəhrəmanı adı almışların siyahısı:
Spirtlər
Spirtlərin fiziki xassələri
300 px|слева|thumb|Spirtlərdə molekuldaxili hidrogen rabitəsi
Spirtlərin tətbiqi
Propil spirtindən propion aldehidi və bir sıra dərman maddələri alınır.