cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Böyük oyun
Mübarizənin aktivləşməsi
Sonrakı iki onillikdə “Böyük oyun” əsasən kəşfiyyat və casusluq fəaliyyətlərindən ibarət idi. Oyunda əsas fiqur Hind-Britaniya Ordusu kəşfiyyatının rəhbəri general-mayor C.M.Makqreqor idi. Rusiya diplomatiyası Kabulla birbaşa əlaqələr qurmaq üçün bir neçə dəfə cəhd etdi. Nüfuz uğrunda mübarizə İranda da davam edirdi. Burada Məhəmmədəli şah Qacar İran kazak diviziyasının komandiri polkovnik Vladimir Lyaxovu diktator səlahiyyətlərinə malik Tehranın hərbi qubernatoru təyin etmişdi.
I Dünya müharibəsindən sonra
Lakin Sovet Rusiyasının yeni hökuməti Mərkəzi Asiyanı öz təsir dairəsində saxladı. Basmaçı hərəkatı hərəkatının məğlubiyyətindən sonra tarixi Mərkəzi Asiyanın SSRİ-nin nəzarətində olan hissəsində Böyük Oyun dayandırıldı. Sovet Rusiyasının dəstəyi ilə İranda Gilan Sovet Sosialist Respublikası yarandı. Bir müddət Almaniya və Yaponiya “Böyük oyun”a girməyə çalışdılar. Hər iki tərəf Almaniyanın Bağdad dəmir yolunu və onun Tehrana qolunu tikmək planları ilə hesablaşmalı oldu.
Sumatra fili
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinin  növünə aid heyvan yarımnövü.
Özəllikləri
Asiya fillərində Afrika fillərindən daha kiçikdir. Hortumlarının sonunda bir barmaq kimi bir uzantı var. Onların arxası konveks və ya düzdür. Qadınlar kişilərə nisbətən daha azdır və ya qısa fildişi və ya heç biri yoxdur.
Teramo Kastelli
Həyatı
Teramo Kristoforo Kastelli 1597-ci ildə anadan olmuşdur. Zadəgan ailəsindən olan Kastelli 1632–1654-cü illərdə Gürcüstanda yaşamışdır. O, əsasən Gürcüstan xalqı və təbiəti haqqında olan yeddi cildlik səyahət qeydləri yazmış, eskizlər və digər illüstrasiyalar çəkmişdir. Bu əlyazma 1878-ci ildə keşiş Coakkino di Marso tərəfindən kəşf edilmişdir. Bu, Palermo bələdiyyə kitabxanasına çatdırılmış və 1910-cu ildə Mişel Tamarati tərəfindən Gürcüstan alimlərinin diqqətinə çatdırılmışdır.
Ağababa Yusifzadə
Həyatı
22 avqust 1920 ildən etibarən "AzərMərkəziÇapedilmə" komissiyanin sədri olub.
Azərbaycan Sovet Ensiklopediyasının 1981-ci ildə nəşr olunmuş 5-ci cildində (səh. 183.) "Yusifzadə Ağababa Əsgər oğlu" məqaləsində deyildiyi kimi, o, AKP-nin 1-ci qurultayını təşkil etmək üçün müvəqqəti Bakı qəza komitəsinin sədri olmuş, qurultayda katibliyə və MK-ya üzv seçilmişdi".
Fin körfəzi
Neva çayının mənsəbində yerləşən Tallin, Helsinki və Sankt-Peterburq körfəzin sahilindəki əsas şəhərlərdir.
Sen-Loran-sür-Son
Sen-Loran-sür-Son  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Şampan-an-Valrome kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Belle.
İlkin vərəm
Çox əksər hallarda ilkin vərəm ağ ciyərdə, az hallarda isə alimentar yolla yoluxma nəticəsində bağırsaqlarda, yaxud da kontakt yolla yoluxma nəticəsində dəridə də inkişaf edir. Adətən uşaq yaşlara təsadüf edir. Lakin uşaq yaşlarda vərəm əleyhinə peyvəndlərlə əlaqədar hal-hazırda cavan və orta yaşlarda da başlana bilir.
Serbofobiya
Serbofobiya — Serbiyaya, serblərə, serb dilinə və ya Serb Pravoslav Kilsəsinə qarşı nifrət və ya düşmənçilik hisslərini tərif etmək üçün istifadə edilən ümumi sosial-siyasi termin. Bu fenomen tarixən serb xalqının və sosial qrupunun təqib edilməsinə, təzyiqlərə məruz qalmasına səbəb olmuşdur. Serbofobiya termini indiki dövrdə bütün xalqla əlaqəli olaraq serblərə tarixi nifrətin tərifi kimi qəbul edilir, serblərə bağlı hər şeyin, xüsusilə də serb dövlətçiliyinin rəddi və onlara nifrət hissi ifadə edir. Digər tərəfdən, Serb Respublikasının Bosniya və Herseqovina daxilində ayrıca bir muxtar serb bölgəsi olaraq rədd edilməsi də buna aiddir.
Bu fikrin ən parlaq nümayəndəsi XIX–XX əsrlərdə mövcud olan Xorvatiya Hüquqlar Partiyası idi. Bu partiyanın ən ifrat elementləri İkinci Dünya müharibəsi dövründə Yuqoslaviya krallığında hakimiyyətə gələn və serblər, yəhudilər, qaraçılar və dissidentləri hədəf alan irqi qanunlar qəbul edən ustaşlar xorvat faşist təşkilatı olmuşdur. Bu, serblərin və Müstəqil Xorvatiya Dövlətində (1941–1945) yaşayan digər azlıq qruplarının üzvlərinin soyqırımı ilə nəticələnmişdir.
Osmanlı imperiyasında
Serblərə qarşı törədilən vəhşiliklər 1901-ci ildə də pik nöqtəyə çatır. Buna səbəb 1897-ci il Osmanlı–Yunan müharibəsindən sonra bölgənin osmanlılara geri verilməyən silahlarla dolu olması idi. Albanlar qırğınlar, təcavüzlər, talanlar və deportasiya da daxil olmaqla Priştina və Şimali Kosovo bölgələrində çoxsaylı vəhşiliklər törədirlər. Müxtəlif mənbələrə görə, albanlar o dövrdə homogen bir ərazi yaratmağa çalışdıqları üçün xristian serblərə etnik təmizlənmə təşkil edirdilər.
Serblərə Qarşı Cəmiyyət 1897-ci ildə Osmanlı imperiyasının Saloniki şəhərində qurulmuş bolqar milliyətçi təşkilatı idi. Təşkilatın fəalları həm Daxili Makedoniya İnqilab Təşkilatının, həm də Ali Makedoniya-Ədirnə Komitəsinin üzvləri idilər. Onlar 1902-ci ilə qədər ən azı 43 nəfəri öldürmüş və 52 nəfəri yaralamışdılar. Qurbanların arasında serbdilli məktəblərin sahibləri, müəllimlər, serb pravoslav ruhaniləri və Osmanlı imperiyasında yaşayan digər tanınmış serblər var idi. Bolqarlar Makedoniyada serb mənşəli olmayan, lakin serblərlə eyni müqəddəratı təyin edənlər üçün "serbmənlər" ifadəsini istifadə edirdilər.
Yadigarlı (Sulduz)
Yadigarlı — — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sulduz şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Adapazarı gürzəsi
Yayılması
Türkiyənin şimal-qərbi.
Hidrogen
Hidrogenin mövcudluğu
Bitkilərin suyu istifadə miqyasları olduqca böyükdür. Belə ki, qarğıdalı sutkada 800 qram, kələm 1000 qram, tozağacı isə 60 litrdən çox su istifadə edir.
Meduzaların bədəninin 95–98%-ə qədəri, məməlilərin bədəninin 60–70%-ə qədəri, həşəratların bədəninin 45–65%-i sudan ibarətdir. İnsan bədənində suyun miqdarı 60%-ə yaxın olur ki, onun da 40%-i hüceyrə daxilində, 16%-i hüceyrələr arası mayedə, 4,5%-i isə damar daxilində olur.
Su onda həll olan mineral maddələrlə su-duz mübadiləsinə — suyun və duzların mənimsənilməsi, sorulması və ayrılması ümumi proseslərinə daxil olur. Su-duz mübadiləsi osmotik qatılığın, ion tərkibinin, turşu-qələvi tarazlığının və orqanizmin daxili mühitində mayenin həcminin sabit qalmasını təmin edir. Toxumalarda fiziki-kimyəvi proseslərin xarakterini Na+, K+, Ca2+, Mg2+, Cl-, SO42-, HCO3- və s. ionlar, həmçinin mikroelementlər müəyyən edir.
Elektrolitlərin sorulması bağırsaqlarda, şirin suda yaşayan heyvanlarda, həmçinin dəri örtüyündə və ya ağız boşluğunda və ifrazat dəliyində baş verir, duzların qana daxil olmasını təmin edir. Qan və ya limfa ilə o, orqanizmin hüceyrələrinə daşınır. Tərkibinə görə hüceyrə daxili və hüceyrə xarici mayelər kəskin fərqlənirlər. Hüceyrələrin daxilində K+, Mg2+ və fosfatlar, hüceyrə xarici mayedə isə Na+, Ca2+, Cl- üstünlük təşkil edir. İon asimmetriyası plazmatik membranın fəaliyyəti və bir çox ionların hüceyrənin kimyəvi komponentləri ilə əlaqələnməsi hesabına təmin olunur.
Məlumat üçün bildirək ki, aclıqdan insan öz kütləsinin 50%-ni itirərsə sağ qala bilər. Susuzlaşma nəticəsində insan bədənindəki suyun 15–20%-ni itirdikdə ölür.
İzotopları
Hidrogen elementinin üç izotopu var: 1H,2H və 3H. Bunlardan əlavə yüksək qeyri-sabit nüvəli izotoplar (4H və 7H) da vardır. Amma onlar Təbiətdə mövcut olmayıb, yalnız labaratoriyalarda alınmışdır.
Krem
Krem istehsalı
Süd sənayesi müəssisələrində krem, süd plazmasından daha yüngül süd yağından topları ayıran  santrafujlu ayırıcılarda təzə inək südündən ​​istehsal olunur. Süd ilkin olaraq kiçik çirklərdən təmizlənir və qızdırılır. Ayrılma 40-45 °C temperaturda aparılır. Ayrılmış kremin yağ tərkibi tamburun fırlanma sürəti ilə tənzimlənə bilər, məhsulun son yağ tərkibi tam və ya yağsız süd əlavə edilərək standartlaşdırılır. Sonra krem ​​homogenləşdirilir və 85-88 °C-də 10-15 dəqiqə pasterizə edilir, 4-6 °C-yə qədər soyudulur və tökülür. Homogenləşdirmədən sonra az yağlı qaymaq ardıcıl olaraq 135 °C-də sterilizasiya edilir, 40-60 °C-yə qədər soyudulur, şüşələrə yığılır və yenidən 110 °C-də 20 saniyə sterilizasiya edilir. Karton-polimer qablarda qablaşdırılan krem ​​ikinci sterilizasiyaya məruz qalmır.
Əliqulu Fərəcov
Həyatı
Fərəcov Əliqulu Səttar oğlu, 15 mart 1898-ci il tarixində Ordubadda anadan olmuşdur. O, 1915-ci ildə Tiflis ticarət kurslarını, 1927-ci ildə Azərbaycan Politexnik İnstitutunu bitirmişdir. Fərəcov, Azərbaycanda uçotun qurulmasında mühüm rol oynamış və bir növ banisi kimi tanınmışdır. O, bir çox sahibkar şirkət və firmalarda mühasib kimi işləmiş və 1917–1920-ci illərdə hesabdar-mühasiblər kursları (o vaxtlar Əliqulu Fərəcov kursu adlanırdı) açaraq onu o dövrün tələblərinə uyğun təşkil etmək üçün rus alim-mütəxəssislərini Azərbaycana dəvət edərək, onların təcrübəsindən istifadə etmişdir. Mühasibat uçotu ixtisası üzrə mütəxəssisləri daha təkmil formada hazırlamaq üçün Əliqulu Fərəcov kadr hazırlığının daha müasir orta ixtisas və ali təhsil sistemini seçməyə üstünlük vermiş, demək olar ki, ona nail olaraq bu kadrları hazırlayan "Statistika", "Kommersiya" texnikumlarının, Azərbaycan Dövlət Sənaye İnstitutunun nəzdində iqtisad fakültəsinin və sonradan bu fakültənin bazasında Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunun açılmasında və fəaliyyət göstərməsində iştirak etmişdir. Uzun müddət respublikanın ali məktəblərində dərs demişdir. Elmi-pedaqoji fəaliyyətilə yanaşı, Azərbaycan Dövlət Universitetinin (indiki BDU) prorektoru (1943–1944), Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunun (indiki ADİU) rektoru (1944–1950), bir sıra kafedraların, o cümlədən ADU-nun mühasibat uçotu və təsərrüfat fəaliyyətinin analizi kafedrasının (1959–1960) müdiri, ADU-nun (1962–1966) və AXTİ-nin məsləhətçi professoru (1966-cı ildən) olmuş, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının İqtisadiyyat bölməsində (indiki İqtisadiyyat İnstitutu) baş elmi işçi, şöbə müdiri (1951–1958) işləmişdir. Fərəcov, Azərbaycanda iqtisadi təhsilin təşkilatçılarından idi.
Elina Svitolina
Elina Mixailovna Svitolina (Еліна Світоліна; 12 sentyabr 1994, Odessa, Ukrayna) - Ukraynalı peşəkar tennisçi; 16 WTA turnirinin qalibi (bunlardan 14-ü təkdir); təklikdə WTA-2018 Tour Finalın qalibi; keçmiş dünyanın üçüncü raketkası. Bütün Böyük Dəbilqə turnirlərində ən azı dörddə bir finalda oynamış tennisçi.
Aysənan Abbasov
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Aysənan Abbasov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Suqovuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Aysənan Abbasov 30 sentyabr 2020-ci ildə Suqovuşan döyüşləri gedişatında Goranboy rayonu istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Aysənan Abbasov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
NGC 2435
NGC 2435, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Əkizlər bürcü istiqamətində yerləşir. Sa tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Bilgəh məscidi
Bilgəh məscidi və ya Leyla xanım məscidi — Abşeronda Şirvanşahlar dövrünə aid məscid.
2018 Aralıq dənizi Oyunları
2018 Aralıq dənizi Oyunları — 2018-ci ilin 22 iyun – 1 iyul tarixləri arasında İspaniyanın Tarraqona şəhərində keçiriləcək on səkkizinci Aralıq dənizi Oyunları. Bu oyunlar İspaniyada 1955 və 2005-ci illərdən sonra üçüncü dəfə keçiriləcək.
Litium
Litium (Li) – D.İ. Mendeleyevin elementlərin dövri sistemində 3-cü element.
Litium tibbdə
Li2CO3 litium karbonat, litonit
Gələcəyə qayıdış II hissə
Məzmun
Ceniferi götürüb 1985-ci ilə qayıdan Martin inanılmaz səhnənin şahidi olur. Hər tərəfdə cinayətkarlar vardır, evi isə artıq başqasınındır. Uzun axtarışlardan sonra Biffə məxsus göydələnə daxil olur. Məlum olur ki, Biff artıq çox varlıdır, anası onla zorla evlənmişdir, atasını belə 1973-cü ildə öldürmüşdür. Martin Biffdən öyrənir ki, 1955-ci ildə avtomobilini təmirdən götürərkən ona qohumu olduğunu deyən bir qoca idman jurnalı vermiş, onun köməyi ilə varlanmışdır.
Xalid Xürrəm Səbribəyzadə
Xalid Xürrəm Səbribəyzadə görkəmli alim, şair və jurnalist Bakıda nəşr olunan Şəlalə (jurnal)nın redaktoru
Helium
İstehsalı və tətbiqi
thumb|219x219px|[[İfrat axıcılıq vəziyyətində olan helium dolu boru]] 1903-cü ildə Kanzasda bir qazma əməliyyatından sonra yanıcı olmayan bi qaz sızması baş verir, Kanzas əyalət geoloqu Erasmus Haworth sızan qazdan nümunə toplayaraq onları kimyaçı Hemmiltonun köməyi ilə Lourensdəki Kanzas Universitetinə apardı. Cady və David McFarland, qazın həcmi ilə 72% azotdan, 15% metandan (yalnız kifayət qədər oksigen ilə yanan bir faiz), 1% hidrogendən və 12% -i bilinməyən qazdan ibarət olduğunu kəşf etdi. Əlavə təhlillərlə, Cady və McFarland qaz nümunəsinin 1.84% -nin helium olduğunu tapdı. Bu, Yerdəki ümumi həcminə görə az olmasına baxmayaraq, heliumun Amerika Böyük Düzənliklərinin altında təbii qazın əlavə məhsulu kimi çıxarmaq üçün çox miqdarda cəmləşdiyini göstərdi.
Shelby-American Inc
Shelby America; 1962-ci ildə Carroll Shelbynin əfsanəvi 289 Cobra modelini buraxmasıyla ortaya çıxan markadır. 1964-cü ildə Carroll Shelbynin standart bir Ford Mustangı yüksək performanslı bir maşın halına gətirmək istəyi, müasir dövrün Amerikan kult “Hot Road” maşınlarından biri hesab olan Shelby Mustang GT 350-in yaradılmasına səbəb olmuşdur. GT 350, 1965, 1966 və 1967-ci illərdəki Amerika SCAA yarışlarında birinci yeri qazanmışdır. Bu gün Ford və Shelby şirkətləri müştərək işləyirlər. Ən məşhur məhsulları olan Mustang GT, Amerikanın ən populyar idman avtomobillərindən biridir. Ford və Shelby tərəfdaşlığı, Fordun əfsanəvi modeli “GT”-nin dirilməsində böyük rol oynamışdır. Shelbinin istehsal etmiş olduğu ən sonuncu avtomobil Ford Shelby Cobra olmuşdur.
Sintaşta mədəniyyəti
sol|thumb|Allentofta (2015) görə Sintashta mədəniyyəti böyük ehtimalla Corded Ware mədəniyyətindən yaranmışdır.
Sələfləri: Poltavka mədəniyyəti, Abaşevo mədəniyyəti, Corded Ware mədəniyyəti
Sintaşta mədəniyyəti sələfi olan Poltavka mədəniyyəti ilə Abaşevo mədəniyyətinin qarşılıqlı təsiri nəticəsində yaranmışdır. Sintaşta məhəllələrinin qalıqlarının sonrakı yaşayış məskənlərinin qalıqlarının altından aşkar etməyin çətinliklərinə görə, mədəniyyət yalnız bu yaxınlarda Andronovo mədəniyyətindən fərqli mədəniyyət kimi qəbul edilmişdir.
Lvovun tarixi hissəsi
Tarixi
Üç əsas ərazinin sadalanan maddələrindən başqa, İçərişəhərin ərazisində təxminən 2007 digər tarixi abidə var ki, onlardan 214-ü milli səviyyəli hesab olunur.
AK-105
AK-105 – AK-74M avtomatlarının qısaldılmış bir karabina versiyası olub, AK-47 avtomatlarının dizayn xüsusiyyətlərinə malikdir və AK-74 avtomatlarının varisi hesab olunur. AK-102, AK-104 və AK-105 avtomatlarının fərqi yalnız müxtəlif çapa malik güllələrdən istifadə etməsidir. Lakin onların dizayn xüsusiyyətləri çox oxşardır. AK-105, 5,45 × 39mm çaplı döyüş sursatından istifadə edir. AK-105 2001-ci ildən Rusiya Silahlı Qüvvələrinin arsenalında AKS-74U avtomatlarının davamı kimi istifadə olunur.
Atəş tezliyi: 600 mərmi/dəqiqədə
Farmakoqnoziya
Bitki mənşəli
Farmakologiya, eləcə də tibb sahəsində aparılan dünya miqyasında aparılan tədqiqatlar sayəsində ənənəvi dərmanlar və ya qədim bitki mənşəli dərmanlar tez-tez müasir müalicə vasitələrinə çevrilir, məsələn, Çin təbabətində məşhur olan Artemisia annua bitkisindən təcrid olunmuş Artemisinin adlı qızdırma salan antimalyarial qrup dərmanlar. Bununla belə, onun bitki ekstraktlarının malyariyaya qarşı fəaliyyət göstərdiyi aşkar edildi və bu, "Nobel mükafatı" qazanan artemisinin kəşfinə səbəb oldu.
Bostancı Cəfər Paşa
Həyatının ilk illəriylə bağlı yetərli məlumat yoxdur. Əndərun bostancılar ocağı nda təlim-tərbiyə gördükdən sonra bostancıbaşı, 1633-cü ilin iyulunda isə vəzir rütbəsi alaraq kaptan-ı dərya təyin olundu. Bu vəzifədə ikən 1633-cü ildə Sultan Əhməd in qızlarından Burnaz Atikə Sultan la evləndirildi.
Le Mans 24 Saat
Sürücülər
2017-ci ildə sürücülük vaxtı qaydaları daha da dəyişdirildi. Lazım gələrsə, vəzifəli şəxslər sükan arxasında 80 dəqiqəlik ardıcıl vaxt və minimum 30 dəqiqəlik istirahət fasiləsi tələb edə bilərlər. Qayda yalnız havanın temperaturu ən azı 32 C (89,6 F) olduqda tətbiq edilir.
Hindistan tısbağası
== Hind Tısbağası ==
Solomiya Kruşelnitska
Xatirəsi
250px|thumb|right||Dubna kəndində Solomiya Kruşelnitskanın xatirə lövhəsi.
Paderborn 07 FK
SC Paderborn 07 - Şimali Reyn-Vestfaliya əyalətinin Paderborn şəhərini təmsil edən futbol klubu. SC Paderborn 1907-ci ildə təmsil etdiyi şəhərdə yaradılmışdır. Komandanın adının sonluğunda olan 07 rəqəmidə klubun yaradıldığı ilə işarətdir. 1985-ci ildə klub yenidən formalaşdırılmışdır. Həmin il üç alman klubunun birləşməsi nəticəsində yeni bir SC Parderborn 07 yaradılıb. 1997-ci ilə qədər komanda TuS Paderborn-Neuhaus adı ilə tanınırdı. Mavi-qara rənglərdən istifadə edən klub ev oyunlarını Paderborn şəhərində yerləşən 15.300 nəfər tutumlu Bentler Arenada keçirməkdədir.
Karluş Belu
Karluş Filipe Ximenes Belu — Şərqi Timorlu Roma katolik yepiskopudur. Onun dini fəaliyyəti ölkəsinin İndoneziya tərəfindən işğalını hər zaman qınadı. 1996-cı ildə "Şərqi Timor münaqişəsinin ədalətli və sülh yolu ilə həllinə çalışdığına görə" Nobel sülh mükafatına Joze Ramuş-Orta ilə birlikdə layiq görüldü.
Pastoral liderlik
və bir çox İndoneziyalı həbsləri qınadı. Kilsə xarici dünya ilə ünsiyyət qura bilən yeganə qurum idi, bunu nəzərə alaraq, yeni Apostol Administratoru, indoneziyalıların müxalifətindən məktublar yazmağa və xarici əlaqələr qurmağa başladı.
Səfəvi–Dəkkən münasibətləri
Səfəvi-Dəkkən əlaqələri — Səfəvi dövləti ilə Dəkkən sultanlıqları arasında ikitərəfli münasibətlər nəzərdə tutulur. DəkkƏn sultanlıqlarının çoxu elə şiə sülalər tərəfindən idarə edilirdilər. Bu sülalələrdən ən aktivi və ən güclüsü olan Qütbşahlılar və ya digər adları ilə Adil Şahilər elə Qaraqoyunlular nəslindən gəlməkdə idilər və bunu öz məktublarında da xüsusi fəxr mənbəyi kimi bildirmişdilər. thumb|upright|[[Səfəvi şahlarının siyahısı|Səfəvi imperiyasının V şahı I Abbas]] thumb|upright|Qütbşahilər və ya Adil Şahilərin hökmdarı [[II İbrahim Adil Şah]]
Tarixi
Dəkkəndə bir neçə şiə dövlətinin yaradılması ilə Səfəvi imperiyası özünü şiə dünyasının ortasında olduğunun fərqinə vardı. Səfəvi sarayına digər şiə dövlətləri tərəfindən dövlətçilik sahəsində bələdçi kimi yanaşır və ondan "qəzəbli sünni dünyası"na qarşı qorunma istəyirdilər. Bu sultanlıqlar müasir mərkəzi və qərbi Hindistanda XVI əsrdə Bəhməni sultanlığının parçalanmasından sonra meydana çıxmışdı və əsas sahil xəttlərinə nəzarət etməkdə idilər. Bu sultanlıqlardan ikisi Əhmədnaqar və Qolkonda sultanlıqları I Şah İsmayılın müvafiq addımından sonra onlar da şiəliyi dövlətin rəsmi məzhəbi elan etdilər. Lakin buna baxmayaraq, Qaraqoyunlu sülaləsindən olan Sultanqulu Baharlu babaları olan Qara Məhəmmədlə Qara Yusifin şiəliyi Şah İsmayıldan daha əvvəl qəbul etməsi ilə fəxr edirdi. O, deyirdi:
Əli kimi igid yoxdur! Zülfiqar kimi qılınc yoxdur!.
Zeyqarnik effekti
Tarixi
Bu hadisədən sonra Zeyqarnik tamam və natamam hadisə və fəaliyyətlərin onun yaddaşına müxtəlif cür təsir etdiyini təxmin edir. Psixoloq sınaq silsiləsi həyata keçirir və 1927-ci ildə işini yayımlayır. Məlum olur ki, insanın bu və ya digər fəaliyyəti zamanı onda müəyyən emosional gərginlik meydana gəlir. Fəaliyyət sona çatmırsa, məsələn, yarımçıq kəsilirsə, gərginlik müvafiq olaraq boşalmır və nəticədə yerinə yetirilməyən fəaliyyət uzun müddət yaddaşda qalır. Zeyqarnik müəyyən edib ki, insan natamam fəaliyyəti tamam fəaliyyətə nisbətdə 1,8 dəfə daha yaxşı yadda saxlayır.
Berillium
Fiziki xassələri
Tərkibində 0.5-3%-ə qədər berillium olan bürünclər və həmçinin nikel-berilliumlu xəlitələr, xüsusi yaylar, membran, pres-formalar, təzyiq altında tökmə işi aparan maşınlar və s. üçün ən yararlı materiallar hesab olunur. Berilliumun müxtəlif poladlara, nikel, alüminium və maqnezium xəlitlərinə aşqar kimi qatılması, onların texniki keyfiyyətlərini xeyli yaxşılaşdırır. V.M. Abbasov, A.M. Məhərrəmov, M.M. Abbasov, M.B. Babanlı, A.M. Tağıyeva. "Qeyri-üzvi kimya" Bakı-2021. s. 559.
Vaqner gürzəsi
Vaqner gürzəsi (Vipera wagneri) — Gürzəkimilər fəsiləsinə, Əsl gürzələr dəstəsinə aid zəhərli ilan növü. Növ alman araşdırmaçısı, Moris Vaqnerin şərəfinə adlandırılmışdır. O, il dəfə bu növə aid nümunələri 1846-cı ildə toplamışdır. .
Həsən bəy Ətabi
Həyatı
Səfəvi hökmdarı Moğol imperatorunun onun səfirini lazımsız olaraq 4 il saxladığı üçün moğol elçisinə lazımi səviyyədə ehtiram göstərmədi və yalnız 1013-cü ilin məhərrəm ayında (iyun/1604) İrəvan qalasının fəthindən sonra elçiyə qayıtmağa icazə verdi ;. Elçi vasitəsilə Əkbər şaha bir məktub göndərdi. Həmçinin Şah Abbasın xalası Zeynəb Bəyim də bu elçi vasitəsılə Əkbər şahın anası Həmidə Banu Bəyimə bir məktub göndərdi. Şah Abbas Əkbər şaha 1604-cü ildə yazdığı bu məktubda Hind və Səfəvi əlaqəsinin dostcasına olmasının lazımlılığını ifadə edərək, Sultan Süleyman Qanuninin oğlu Şahzadə Bayazidin Səfəvi dövlətinə sığınma hadisəsini, babası Şah Təhmasibin ölümündən sonra Səfəvi dövlətində qarışıqlıq çıxdığını və bundan istifadə etmək istəyən Osmanlı dövlətinin Azərbaycan ilə Şirvanı öz torpaqlarına qatdığını ifadə etmişdir. Bu məktubda Şah bu hadisəni belə ifadə edirdi: "Anadolu sultanları ucalar ucası Şah babam [Təhmasib] ilə sülh və andlaşma şərtlərini möhkəm bir iman üzrə qurmuşdular. Cənnət məkanlı bu qulların ölümündən sonra Qızılbaş tayfaları arasındakı ixtilafları bəhanə edərək onlar fürsət tapdılar və Azərbaycan ilə Şirvanı almağa yönəldilər". Ardından sözü Təbrizin fəthinə gətirən Şah Abbas Osmanlı dövləti ilə döyüşdən başqa çarəsi olmadığını izah etməyə çalışmış və yaşanan hadisələrlə əlaqədar Əkbər şaha məlumat vermişdir. Şah Abbas bunları məktubunda belə ifadə etmişdir: "Biz, Osmanlı dövləti ilə əvvəldən andlaşma etmişdik. Amma onlar bu əhdi heç sayıb, Nəhavəndə qədər bizim torpağımızı alıb, ələ keçirdikləri yerləri məhv etdilər. Bu barədə öz sədaqətsizliklərini göstərdilər. Səltənət və hökumət namusunun paramparça olmasına dözə bilməyib, dərhal bölgəyə ordu sövq edib, 40 gün içində Təbriz və ətrafını fəth etdik. Beləcə Osmanlı əsgərləri bu bölgələrdən geri çəkildilər. Bu döyüşdə təxminən 10.000 düşmən süvarisi bizim qılıncımızla ölmüşdür. Bizim ordumuz Təbriz qalasını 20 gün içində almışdır. Bu qalanın fəthi nəticəsində təxminən 2000 top, 5000 tüfəng, 100.000 men (83.300 kq) barıt, 10 illik yemək və vəsait əlimizə keçmişdir. Buradan İrəvan, Naxçıvan və Azərbaycanın digər qalalarına doğru hərəkət etdik. Düşməni buralarda da məğlub edib, adı çəkilən bölgələri nəzarətimiz altına aldıq. Biz əvvəldən andlaşma edib, hüdudumuzu müəyyən etmişdik. Gəncə və Şirvanı aldıqdan sonra artıq yeni hüdud ortaya çıxmışdır. Hal-hazırda isə biz sülhə hazırıq. Artıq daha çox insanın ölməsini istəmirik… Osmanlıdan bizə aid olan bütün qalaları aldıq. Hal-hazırda isə onlardan cavab gözləyirik. Barışa hazırıq. Sizə Allahdan güc və sağlamlıq diləyirik" ;.
Poltva çayı
İqtisadi əhəmiyyəti
Çayın orta və aşağı axarında biçənəklər və otlaqlar üstünlük təşkil edir.
Abdulla Əhmədov
Abdulla Əhməd oğlu Əhmədov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
İsrail 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında
30px Dağ xizəyi idmanı
Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Bu yarışmada top-500 daxil olan və təsnifat xalını toplaya bilən idmançılar iştirak edə bilirlər. Top-500 daxil olmayan ölkələrin idmançıları «B» kateqoriyasında iştirak edirlər. Nəticələrə əsasən İsrail «A» kateqoriyası üzrə 1 idmançı ilə təmsil olunacaqdır.
Muğan (əsər)
Məzmunu
Əsər böyük tikintiyə həsr olunsa da, lirik təhkiyəyə əsaslanan tərənnüm üzərində qurulmuş poemadır. Poemada sosializm quruculuğu mədh edilir. Əsər romantika ilə dolu nəğmələr şəklində yazılıb. On doqquz nəğmədən ibarət olan bu əsər şairin Muğana, Kür sahillərinə səyahətinin təsviri ilə başlanır. Azərbaycan təbiətini dərindən duyan və sevən şair üçün Muğan və Kür doğma, müqəddəs adlardır. Hələ poemanın "Təbiət ilhama çağırır məni" leytmotivi ilə açılan proloqunda şair öz poetik niyyətini açır: "Muğan" Azərbaycan təbiəti haqqında bir dastandır və bu dastanın baş qəhrəmanı Muğan təbiətinin özüdür. Burada tərənnüm olunan ilk obrazlardan biri Muğan düzünün gözəli olan qaragöz ceyrandır: Sükuta qərq olmuş ürəyimlə mən Keçirəm yenə də Muğan çölündən. Yanında balası, yağış gölündən Əyilib su içir bir ana ceyran. On addım kənarda yatmayır təkə, Gəzinir oylağa baş çəkə-çəkə, Gələn qaraltıdır, yoxsa təhlükə? Bir özünə baxır, bir ona ceyran. Şairin dillər əzbəri olan "Nə gözəl yaraşır Muğana ceyran" misralı "gözəlləməsi" isə poemanın ən lirik nəğməsidir. Poema boyu isə şair özü əsərin əsas obrazlarından birinə çevrilir. O, gah sürücüsü, gah qoca çobanla, bəzən hətta kosmopolit tənqidçilərlə söhbət və polemika edir. Səməd Vurğun təbiətin hər üzünü görmüş çobanın dediyi sözlərlə Muğanı belə təsvir edir: Muğan Muğan olsa, biri üç elər. Muğan tufan olsa, üçü heç elər…
İslamlaşdırma
Hal-hazırda dünyada 1 milyarddan çox müsəlman var. 1900-cü ildə müsəlmanlar dünya əhalisinin cəmi 4,2%-ni təşkil edirdi, bu gün isə təxminən 22%-ni təşkil edir. Proqnozlara görə, 2030-cu ilə qədər Yer kürəsindəki müsəlmanların sayı dünya əhalisinin 26,4%-ə yüksələcək, müsəlmanları sayı ən azı 2 milyard nəfərə çatacaq.
Abovyan küçəsi (İrəvan)
Tarixi
1868-ci ilə qədər isə Qala küçəsi adlanırdı.
Vistula-Oder əməliyyatı
Əməliyyatın gedişatı
Yanvarın 17-də Sovet qoşunları 1-ci Belorusiya Cəbhəsinin tərkibində olan Polşa Ordusunun 1-ci Ordusunun hissələrinin (komandir - briqada generalı Stanislav Poplavski) fəal iştirak etdiyi döyüşlərdə Varşavanı azad etdi. Həmin gün general-polkovnik İosif Harpe və 9-cu Wehrmacht Ordusunun komandanı general fon Lutwitz qoşunların komandanlığından uzaqlaşdırıldı.
Antioxiyalı Aftoni
Həyatı
Aftoninin əsəri ilk dəfə 1508-ci ildə Vyanada Aldus Manuççi tərəfindən "Collectio rhetorum graecorum"da nəşr edilmişdir. Valsın "Rhetores graeci" kolleksiyasında əsərə düzəliş edilmiş və sonra bir neçə dəfə təkrar nəşr edilmişdir. XIX əsrin sonundan XX əsrin əvvəllərinə qədər ən yaxşı nəşrlərindən biri 1839-cu ildə Leypsiq şəhərində çıxmış Petsqold nəşri idi.
Portuqaliyalı Barbara
Portuqaliyalı Barbara  — İspaniya kralının xanımı.
Yararsız torpaqlar
İstifadəsi mümkün olmayan torpaqlar Bedlendlər adlanır. Badlands sözündən götürülüb Burada Bad-pis Land torpaq anlamındadır. Azərbaycanda belə torpaqlara Bozqır ərazilərində rast gəlinir.
Sarrauniya
Həyatı
Sarrauniya hausa dilində kraliça və ya qadın başçı deməkdir. Luqu və ətrafdakı Hausa şəhər və kəndlərinin əsasən animist Əzna xalqı arasında bu termin həm siyasi, həm də dini hakimiyyəti həyata keçirən qadın hökmdarların nəslinə aiddir. Sarrauniya Manqu 1899-cu ildə Luqu döyüşündə Fransa müstəmləkə qoşunlarına qarşı göstərdiyi müqavimətə görə Sarrauniyalar arasında ən məşhuru idi. Nigerdəki əksər tayfa başçıları praqmatik olaraq Fransa hakimiyyətinə tabe olsalar da, Sarrauniya Manqu öz xalqını və resurslarını Luquda şiddətli hücuma keçən Mərkəzi Afrika ekspedisiyasının Fransa müstəmləkəçi qüvvələri ilə qarşılaşmaq üçün səfərbər etmişdir.
Səhih hədis
Xüsusiyyətləri
3) Səhih hədisin sənədi müttəsildir: Sənədin müttəsil olması, o deməkdir ki, sənəddəki ravilərin hər biri hədisi özündən əvvəlki ravidən şəxsən almış olmalı, və bu da sənədin kəsiksiz olaraq Məhəmməd Peyğəmbərə çatmasına aparıb çıxarmalıdır. Buna görə də sənədin müttəsil (kəsiksiz) olması bir şərt olaraq qəbul edilmişdir.
Terminlər
Səhih hədislərlə bağlı işlədilən bəzi terminləri bilmək bu hədisi daha yaxşı anlamaq üçün labüddür. Bu terminlər içərisində Əsahhul-əsanid, Ceyyid və Saleh terminlərini qeyd edə bilərik. İndi isə bunları ayrı-ayrılıqda ələ alaraq izah etməyə çalışacağıq. Ceyyid: bu söz səhih termininin sinonimi kimi işlədilir. Əsahhul-əsani:İstinadların ən səhih, ən doğrusu, ən qüvvətlisi kimi mənalara gəlir. Və ravinin xüsusiyyətlərini nəzərə alaraq səhih istinadların birinin seçilməsini ehtiva edir. Saleh: Lüğətdə “yaxşı, faydalı, düzgün” mənasını verən saleh sözü ceyyid, müstəkim, sabit, nəbil və məhfuz kimi terminlərlə birlikdə “səhih və ya həsən olan və şiddətli zəyifliyi olmayan hədis deməkdir. Hədisin səhih və həsən kimi dini məsələlərdə dəlil sayılmağa uyğun olmasına işarə edən “Salih li'l-ihticac” və tərk ediləcək dərəcədə aşağı səviyyədədə olmayan, lakin özündən daha zəif bir hədisi gücləndirəcək və ya özünü gücləndirəcək hədisi ifadə etmək üçün “salih li’l-itibar” terminləri sonradan formalaşdırılmışdır. Saleh terminini Abdullah ibn Mübarək, Yəhya ibn Mani, Əhməd ibn Hənbəl, Əbu Zürə ər-Razi və Əbu Davud əs-Sicistani tərəfindən “səhih” və “həsən” mənasında işlədilmişdir.
Zənbur (jurnal, 1909)
Haqqında
"Zənbur"un sahibi və naşiri həkim, yazıçı, ictimai xadim Mirzə Əbdülxalıq Axundov, birinci ildə 21-ci nömrəyədək məsul müdiri isə Rza bəy Səlimxanov olmuşdur. Jurnala ilin yarısında 22-ci nömrədən sonra Əzim Əzimzadə müdirlik etmişdir. O, həmçinin jurnalın əsas rəssamı idi. Birinci il "Zənbur" 42 nömrə nəşr edilmişdir. İkinci ildə birinci nömrədən etibarən "Zənbur"un müdiri Murtuza bəy Palavandov, naşiri isə həkim Əbdülxalıq Axundov olmuşdur. İyul ayının 25-dən 1910-cu ildən, "Zənbur"da (22-ci nömrədən) Əliabbas Müznib baş mühərrirliyi qəbul etmişdir. 1910-cu il oktyabrın 15-nə kimi 28 nömrəsi çıxmışdır.
Antoni Polemon
Mark Antoni Polemon (Μάρκος Ἀντώνιος Πολέμων, ), həmçinin Smirnalı Polemon və ya Laodikeyalı Polemon — Qədim Roma sofisti, Aristid müəllimi.
Şeyx Əhməd (Sulduz)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 468 nəfər yaşayır (105 ailə).
Düləh (Sərdəşt)
Düləh - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Hüseyn Bağırov (fotoqraf)
Hüseyn Bağırov (tam adı: Hüseyn Elçin oğlu Bağırov; ) — Azərbaycanlı fotoqraf, Azərbaycan Fotoqraflar Birliyinin üzvü, promobreakstudio adlı reklam agentliyinin və foto studiyasınının təsisçisi. Kinooperator ixtisası üzrə müəllim, "Naxçıvan: dörd fəsildə" kitabının müəllifi.
Həyatı
Universiteti bitirəndən sonra 2008-ci ilin iyul ayında N saylı hərbi xidmətə yollanmış, 2009-cu ildə hərbi xidməti kiçik çavuş rütbəsi ilə bitirmişdir. Hərbi xidmətdən gələndən sonra yenidən Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinə hörmətli rektoru Timuçin Əfəndiyevin dəvəti ilə işə başlamış, 2015-ci ilə kimi həmin universitetin mətbuat və ictimai əlaqələr şöbəsində fotoqraf kimi çalışmış, 2016-cı ildə isə öz ərizəsi ilə işdən ayrılmışdır.
Gövhər Sultan Bəyim Səfəvi
Həyatı
Gövhər Sultan ərinin öldürülməsindən cəmi 3 ay sonra vəfat etdi. Onun ya dərd çəkməkdən xəstəliyə düçar olub öldüyü, ya da zəhər içərək intihar etdiyi ehtimal edilir. Gövhər Sultanın Gövhərşah adında cəmi bir qızı olmuşdur. Anasının ölümündən sonra o, xalası Pərixan xanımın himayəsində qalmış, 1587-ci ildə Məkkəyə getmiş və orada Seyid İbrahim Şirazinin oğlu Əmir Nəsirəddin Hüseyn ilə ailə həyatı qurmuşdur.
Behçet xəstəliyi
Klinik simptomlar
Behçet xəstəliyinin ən tipik xüsusiyyəti, ağızda təkrarlayan aft adı verilən yaralar olmasıdır.
Yuliya Flaviya
Yuliya Flaviya — Flavilər sülaləsinin nümayəndəsi. İmperator Tit və Marsiya Furnillanın qızı olmuşdur. Onun doğulmasından az sonra valideynləri boşanmışdılar. 79-cu ildə Yuliyanın atası imperator olmuşdur. Tit Yulianı qardaşı Domisianla evləndirmək niyyətində idi, lakin o, bundan imtina etmişdir. O, 81-ci ildə növbəti il konsul olan, Tit Flavi Klementin qardaşı Tit Flavi ​​Sabin ilə evlənmişdir. 82-ci ildə Yuliyanın əri edam edilmişdir. Bundan sonra o, artıq imperator olan Domisianın məşuqəsi olmuşdur.
Yaqub Mahmudov
Həyatı
Yaqub Mahmudovun həmmüəllif və naşiri olduğu fundamental tədqiqatlar – "Qarabağ: real tarix, faktlar, sənədlər", "Naxçıvan: tarixi və abidələri" və "İrəvan xanlığı: Rusiya işğalı və ermənilərin Şimali Azərbaycan torpaqlarına köçürülməsi" kitabları Dövlət Mükafatına layiq görülüb. O, ikicildlik "Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Ensiklopediyası"nın baş redaktorudur. 16 cildlik "Seçilmiş əsərləri" çapdan çıxıb. Əsərləri bir çox xarici ölkələrdə (Türkiyə, Pakistan, Rusiya, Böyük Britaniya, ABŞ, Qırğızıstan, Almaniya, Gürcüstan, Macarıstan, Rumıniya, Polşa, Ukrayna, İtaliya, Misir, Cənubi Koreya, İsveç və Meksika) nəşr olunub.
Qışlaq-i Qarakəkilayaz (Biləsuvar)
Qışlaq-i Qarakəkilayaz — İranın Ərdəbil ostanının Biləsuvar şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Qaratorpaq (Vedi)
Qaratorpaq — İrəvan qubrniyasının İrəvan qəzasında, indiki Vedi (Ararat) rayonunda kənd.
İhsan Doğramacı
Karyerası
İhsan Doğramacı İstanbul Tibb Fakültəsini bitirdikdən sonra (1938) ixtisasartırma kurslarını Ankara Nümunə Xəstəxanasında keçirmişdir. Ankara Universiteti Tibb Fakultəsində dosent (1949) və professor (1954) olmuşdur. O, Uşaq Sağlamlıq İnstitutunun, Hacəttərə Tibb və Səhiyyə Elmləri fakültəsinin, Hacəttərə Universitetinin yaranmasında böyük rol oynamışdır.
Shenyang J-6
Texniki xüsusiyyətləri
3 ədəd 30 mm-lik NR-30 avtomatik top 250 kq-lıq idarəolunan bomba və ya raket pod və ya PL-2 / PL-5
Bor
Canlı orqanizmlərdə
Bor çatışmazlığının ilk əlamətləri qanadların ən yuxarı hissəsində və ən cavan yarpaqların üzərində müşahidə olunur. Hər şeydən əvvəl böyümə nöqtələrinin xəstələnməsi və ölməsi baş verir. Yuxarı yarpaqlar tünd yaşıl olur, onların qıraqları aşağı qatlanır. Yan qanadlar güclü inkişaf edir, onlar çox asan qırılırlar, yarpaqlar möhkəm və normal yarpaqlara nəzərən qalın olurlar.
Bor bəzi fermentlərə, həmçinin hormonlara zəiflədici təsir edir. Hər gün az dozada borat turşusu uzun müddət orqanizmə qəbul edildikdə çəkinin kəskin azalması baş verir.
H3BO3 – borat turşusu
Tit Flavi Sabin (konsul-suffekt, 72-ci il)
Tit Flavi Sabin (Titus Flavius Sabinus; ) — Qədim Roma siyasi və hərbi lideri, imperator Vespasianın qardaşı oğlu.
2021 Süveyş kanalının tıxanması
Qəzanı aradan qaldırma əməliyyatı
28 mart tarixində gəmidən 9000 ton su ballastı uzaqlaşdırılmışdı. İşlərə əvvəl 8 sonra isə 14 gədər yedək gəmi cəlb olunmuşdur. Dörd ekskavator gəminin burun tərəfindən sahili dərinləşdirmə işlərinə cəlb olunmuşdur.
Suxoy Su-1
Suhoy Su-1, Suxoy tərəfindən istehsal olunan SSRİ mənşəli bir qırıcı prototipidir. Təyyarə İkinci dünya müharibəsi ərəfəsində yaradılmışdı və inkişaf etdirilmiş versiyası Su-3 adı altında tanınırdı. Hər iki təyyarə test mərhələsindən keçsə də, kütləvi istehsalına başlanılmamışdır.
Rixard Avenarius
İdrakı hər cür metafizik konstruksiyalardan təmizləməsi qarşısına məqsəd qoyan Avenarius belə bir ideyadan çıxış edirdi ki, xalis təcrübənin vahid gerçəkliyində psixi ilə fiziki, daxili ilə xarici aləm arasında fərq yoxdur; mən və ətraf eynidir və bütövlükdə bir-biri ilə qarşılıqlı asılılıqda və əlaqədədir, biomorf təbii dünya anlayışının mərkəzində Avenariusa görə ən az qüvvələr qənaəti prinsipinə uyğun olaraq mühitlə canlı dinamik tarazlığı saxlayan fəal mərkəz kimi canlı orqanizm yerləşir. Avenariusun empiriokritik fəlsəfəsi dialektik materializm tərəfdarlarının tənqidinə məruz qalmışdır.
Cəbrayıl Azadəliyev
Əsas elmi nailiyyətləri
300-dən çox elmi əsərin, o cümlə­dən 5 mo­noqrafiya, dərs­liklərin, dərs və­sa­it­lərinin, eləcə də bakalavriantlar və magistrantlar üçün təd­ris proqram­la­rı­nın müəllifi­dir. 25 elmi he­sabatın, o cüm­­lədən 10 təsər­rü­fat mü­qa­­vi­lə­li işin elmi rəh­bəri və məsul icraçısı ol­muş­dur. "Azər­bay­­ca­nın geologi­ya­sı" çoxcild­iyinin (rus di­lində) VI cildinin (2003, 2005) redak­si­ya he­­yə­ti­nin üzvü, "Azərbaycanın geo­lo­gi­ya­sı" III cil­dliyin­də (2015) "Bərk fay­dalı qa­zın­tı­lar" böl­mə­si­nin müəllif­i­dir.
O, eyni zamanda gənc mütə­xəs­­sis­lərin və el­mi kadr­la­rın hazırlan­ma­­sında fəal iştirak edir. Bir sı­ra mo­no­qra­fi­yaların re­dak­­toru, elə­cə də elmi kül­li­yat­ların və məcmu­ə­­lərin re­dak­­to­ru və re­dak­siya he­yətlərinin üz­vü olmuşdur. AMEA Ge­ologiya və Geofizika İns­ti­tu­tu El­mi şu­ra­sının üz­vüdür.
Dülmir (Sərdəşt)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Ata evi (roman)
Məzmun
Müstəqillik Müharibəsində könüllü iştirak edən vəkil ata müharibədən sonra hökumətlə toqquşduğu zaman böyük ailəsi ilə Beyruta qaçmalı olub. Orada kiçik bir restoran açır və iki oğlu ilə işləməyə başlayır. Amma işlər pis gedir və ailə bir araya gələ bilmir; Üstəlik, atanın ciddi xəstəliyi var idi. Ailə uşaqların qazandığı üç-beş qəpiklə dolanmağa çalışarkən atasının təzyiqi ilə sıxılan böyük oğlu - əslində çox gənc - işdən qovulur, özünə yeni iş tapa bilmir və qarşıdurmaya başlayır. Nəhayət, atasını razı salaraq vətəninə - Adanaya qayıdır. O, hələ də kasıbdır, amma zülmdən xilas olub, yaşamağın sevincini tapıb; Dostlaşır, futbolda qalib gəlir, həyatına qızlar daxil olur... Tıxanmış həyatlarında fərdi çıxış axtaran balaca insanlardan bəhs edən “Küçük Adamın Romanı” silsiləsinin ilk kitabı “Ata evi” Orxan Kamalın yoxsulluq və ailə təzyiqi altında keçən uşaqlıq və yeniyetməlik illərindən bəhs edir.
Yaponiyada antisemitizm
Müharibəyəqədər
Yaponiyaya antisemitizmi 1918–22-ci illərdə Sibirdə döyüşmüş və Ağ qüvvələrlə əlaqələr yaratmış yapon əsgərlər gətirmişdir. 1920-ci illərdə Yaponiyada sağçılar yəhudiləri təsvir edərkən "yəhudi təhlükəsi", "kommunizmin səbəbkarları", "dünyanı idarə etmək konspirasiyası" kimi ifadələrdən istifadə etməyə başlamışdırlar. Buna baxmayaraq, liberal alim Sakuzo Yoşino və başqa yazıçılar antisemitizmi tənqid etmiş, hətta bəziləri yaponlarla yəhudilərin qohumluq nəzəriyyəsini təbliğ etmişdirlər. Fələstində olmuş, sionist liderlərlə görüşmüş polkovnik Norihiro Yasue və donanma kapitanı Koreşiqe İnuzuka antisemitik olsalar da, Yaponiyanın maraqları uğrunda yəhudilərlə əməkdaşlıq etməyə razı idilər. 1920–30-cu illərdə Yaponiya tərəfindən işğal edilmiş Mancuriya və Çin ərazilərində antisemitizm Ağ rus faşistləri tərəfindən təbliğ olunurdu. Onlar "Our Way" qəzetində idealogiyalarını yayırdılar və bir çox varlı yəhudini qaçırıb öldürürdülər.
Zabit və Centilmen
Zabit və Centilmen, orijinal adı "An Officer and a Gentleman" olan 1982 tarixli klassik filmdir. Baş rollarda Richard Gere ve Debra Winger oynamışdırlar. Filmin rejissoru Taylor Hackforddur.
Balmain
Pierre Balmain — 1945-ci ildə Parisdə moda dizayneri Pyer Balmen tərəfindən təsis edilən Fransız moda evi. 1987-ci ildən etibarən eyni etiketlə (2001-ci ildən - Balmain kimi) Swatch Group İsveçrə qol saatı hazırlayır.
Tarix
1945-ci ildə Fransız kutyurei Pierre Balmen Parisdə ilk butikini açdı. Yüksək moda evinin müştəriləri arasında Vivien Leigh, Jean-Paul Belmondo, Catherine Hepburn, Marlene Dietrich, Brigitte Bardot, Sophia Loren, Jennifer Jones idi. 1970-ci illərdən etibarən şirkət parfüm və aksesuar istehsal etməyə başladı. 1993-2002-ci illərdə evin dizayneri Amerika Oscar de la Renta idi. 2005-ci ildə Christophe Decarnin uğur qazanmışdı. Moda başçısı olaraq marka üçün ilk kolleksiyasında işləyən Christophe Decarnin, daha asan tələffüz üçün Balmain markasını dəyişməyə qərar verdi. 1969-cu ildə müğənni/bəstəkar Peter Sarstedt "Where Do You Go To (My Lovely)?" mahnısı ilə ilk 40 ən çox dinlənilən mahnı siyahısına daxil oldu.Birinci sətirdə Balmeyn haqqında oxuyur: "Sən Marlen Ditrix kimi danışırsan və Zizi Janmaire kimi rəqs edirsən. Paltarların hamısı Balmain tərəfindən tikilib və saçlarında brilyant və mirvarilər var .”
Gerenuk
Yayılma arealı
Gerenukun yayılma arealı ərazisi Efiopiya və Somali torpaqlarından Tanzaniyanın şimalına qədər olan əraziləri əhatə edir. Tarixi zamanlarda Gerenuklar Sudan və Misirdə yaşayırdı, lakin orada uzun müddət aradan qaldırıldı. Gerenukun yaşayış sahələri, əsasən quru sahələrdir, adətən savanna tikan kolları ilə örtülmüşdür. Quru və nisbətən nəm çöllərdə alp çəmənlikləri, düzənliklərdə və dağlarda, 1800 m-ə qədər hündürlüyü olan dağlarda qalırlar.
İnsansız yerüstü vasitə
thumb|300px|Bir insansız yerüstü vasitə
Kəşfiyyat təyyarəsi
Kəşfiyyat təyyarəsi – havadan hərbi kəşfiyyat aparmaq məqsədilə yaradılmış və ya modernizasiya edilmiş olan bir hərbi təyyarə növüdür. Bu cür təyyarələr, adətən, çox yüksəkdən uçaraq düşmənin radar sistemlərinə yaxalanmamaq şərti ilə düşmən torpaqlarından vizual görüntü və ya elektron kəşfiyyat məlumatları toplayırlar. Müasir müharibələrin hamısında bu cür kəşfiyyat təyyarələrinin xidmətlərindən istifadə edilmişdir. Bu cür təyyarələrdən Birinci dünya müharibəsi zamanında da istifadə edilmiş olsa da, bu təyyarələrdən daha effektiv şəkildə İkinci dünya müharibəsi zamanı və ondan sonrakı bir çox müharibələrdə istifadə edilmişdir. Kəşfiyyat təyyarələri müasir dövlətlərin silahlı qüvvələrinin və hərbi kəşfiyyat xidmətlərinin əvəzedilməz qüvvələrindən biri hesab olunur.
İslam Kərimov
Ölümü
İslam Kərimov avqustun 27-də qəfildən vəziyyəti pisləşmiş və xəstəxanaya yerləşdirilmişdir. Qızı Lola Kərimova atasının beyin qanaması keçirdiyini bildirmişdi. Bütün səylərə baxmayaraq, vəziyyəti yaxşılaşmayan İslam Kərimov 2 sentyabrda vəfat etmişdir. Onun ölümü ilə əlaqədar matəm elan olunmuş, bir çox dövlət və hökumət nümayəndələrinin iştirakı ilə təşkil olunan dəfn mərasimi ilə Səmərqənddə dəfn edilmişdir.
Aşağı Gərmab (Sərdəşt)
Aşağı Gərmab - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Vüqar Salahov
Hərbi Xidməti
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Vüqar Salahov "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Qışlaq-i Sədikəndi (Biləsuvar)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 35 nəfər yaşayır (9 ailə).
Sambek çayı
Axını
Çay öz başlanğıcını Şimali-Priazov düzənliyinin cənub-şərüqindən götürür. Biryiçya və Suxoy Sambek çaylarının birləşməsindən meydana gəlir. İlk əvvəl cənub-qərbə axır. Azov dənizinə daxil olan Taqanroq körfəzinə Primorka kəndinin qərbindən tökülür.
Spahi
Xidmətə cəlb olunanlar əsasən Əlcəzair, Tunis və Mərakeşin yerli əhalisindən idi. Termin Osmanlı süvarilərindən olan "sipahi" adının fransızca transkripsiyasıdır.
İtaliya spahisi
1912–1942-ci illərdə Liviyadakı İtaliya müstəmləkə rejimi Fransa–Əlcəzair modelinə uyğun olaraq, kəndlərdə və səhrada patrul etmək üçün istifadə edilən bir neçə spahi süvari birliklərini xidmətə götürmüşdür. Zabitlərinin italyan olmasına baxmayaraq, bu dəstələr yerli Liviya süvari birləşmələrindən daha az nizamlı idi. Spahi forması onların cəlb olunduğu tayfaların ənənəvi geyimləri əsasında işlənib hazırlanmışdır.
Baba Qasımov
Hərbi xidməti
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Baba Qasımov ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
NGC 5580
NGC 5580, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış təkrarlanmış NGC cismidir. Göy üzündə Çoban bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Qızılbulaq nekropolu
Ümumi məlumat
Sel sularının yuması nəticəsində bir neçə qəbir dağılmışdır. Qəbiristanlıqda axtarışlar nəticəsində çəhrayı rəngli saxsı qab qırıqları tapılmışdır. Abidənin 3-6-cı əsrlərə aid olması ehtimal edilir.
Sərəskənd-i Ülya (Həştrud)
Sərəskənd-i Ülya və ya Yuxarı Sərəskənd— İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Həştrud şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Bayazit Bikbay
Yaradıcılığı
Bədii yaradıcılığa erkən başlamış olan Bəyazit Bikbayın ilk poetik axtarışları 1927-ci ildə mətbuatda yayınlanmışdır. 1932-ci ildə onun “Cari günlər” adlı ilk şeirlər toplusu nəşr olunmuşdur. Sonralar isə biri-birinin ardınca “Meşənin arxasında”, “İşıqlı torpaq” kitabları yayınlanmışdır.
Varşava gettosundakı yəhudi oğlan
Oğlan
thumb|Nussbaumun [[pasport üçün 1945-ci ildə çəkilmiş fotoşəkili.]]
Digər şəxslər
Blöşe: "Biz hər gün belə səhnələrin şahidi olurduq. Heç düşünə də bilmədik."
İrsi
Görüntü Varşava gettosu üsyanının Qəzzədə baş vermiş İkinci intifada ilə yan-yana qoyulduğu bəzi mübahisəli incəsənət əsərlərində istifadə edilmişdir. Bəziləri bunun holokostun bayağılaşdırılması ilə eyni əhəmiyyəti daşıdığını iddia edir. Böyük Britaniya və İsrail rəssamı Alan Şexnerin "İstismara məruz qalan uşaqların mirası: Polşadan Fələstinə" əsərində kamera fotoşəkildəki oğlana yaxınlaşdırılır ki, o da əllərində Qəzzədə İsrail Müdafiə Qüvvələrində xidmət göstərən hərbçilər tərəfindən daşınan bir uşağın fotoşəkilini tutur. Şexner daha sonra holokostu İsrail–Fələstin münaqişəsi ilə müqayisə etmək niyyətində olmadığını, travmanın qurbanları istismarçı olmağa şövq etməsi nəticəsində hərəkət edən zorakılıq dövranı səbəbiylə uşaqların çəkdikləri iztirabı təsvir etdiyini bildirmişdir. Norman Finkelştaynın "Almaniya hər şeydən ucadır" adlı foto-məqaləsində fərqli bir yanaşmadan istifadə etmişdir. O, burada, Varşavada çəkişmiş fotoşəkili fələstinlilərin əzab çəkdikləri şəkillərlə bir araya gətirmişdir. Fotoşəkillərin hamısının başlıqlarında yazılmışdır: "Holokostdan xilas olanların nəvələri Nasist Almaniyası tərəfindən onlara edilənləri eynilə fələstinlilərə edir".
Babalı Ağayev
Həyatı
1932-ci ildə Biləsuvar rayonunda kəndli ailəsində anadan olmuşdur, azərbaycanlıdır, 1958-ci ildən Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası üzvüdür, ali təhsili var – V. İ. Lenin adına Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunu və Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası MK yanında Ali Partiya Məktəbini bitirmişdir
4 övladı var. 87 yaşında vəfat etmişdir.
Qışlaq-i Seyidlərsarıquyuhacıbayram (Biləsuvar)
Qışlaq-i Seyidlərsarıquyuhacıbayram — İranın Ərdəbil ostanının Biləsuvar şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
MKUltra layihəsi
Məqsədlər
İnsanlardan daha çox informasiya almaq üçün insan beyninə müxtəlif maddələrin təsir edilməsi öyrənilirdi. Layihədə əsasən, aşağıdakılar tədqiq edilirdi:
Yaşar İmanov
Yaşar Əbdülxaliq oğlu İmanov (d. 1933, Bakı, Azərbaycan) — Azərbaycan dirijoru, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti, Gürcüstan Respublikasının Əməkdar İncəsənət xadimi, Azərbaycan, Gürcüstan və Abxaziya bəstəkarlar İttifaqının üzvü, Azərbaycan Respublikasının Prezident təqaüdçüsü.
Əmanət və Kredit Assosiasiyası
Passiv əməliyyatların əsasını əhalidən müxtəlif növ hesablara (əmanət, tələb üzrə, əvvəlcədən xəbərdar etməklə, arayış, investisiya və s.) vəsaitlərin cəlb edilməsi təşkil edir. İstənilən əmanətçi səhmdar ola bilər, əksər hesablar öhdəliklərin səhmləri statusuna (80%-ə qədər) malikdir, yəni onların sahibləri əmanət-kredit assosiasiyalarının üzvləridir və səsvermə hüququna malikdirlər.
Şeyx-ül İslam (Həştrud)
Şeyx-ül İslam — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Həştrud şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Hermofroditizm
Ardıcıl hermafroditizm (dixoqamiya)
Ardıcıl hermafrodit canlılara nümunələr: erkək olaraq doğulan və sonradan dişiyə çevrilən ( protandrik ) növlər :Kloun (Anemon) balıqları, Coeloplana gonoctena , bəzi soxulcanlar ( Hymanella retenuova və Paravortex cardii ) və bir kəpənək növü ( Papilio polyxenes ) bu qrupa girər.
Ardıcıl hermafrodit olan balıq növlərinin təxminən 75%-i protoginikdir.
İslamabad (Üşnəniyyə)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 296 nəfər yaşayır (52 ailə).
Vistən
Həmçinin bax
Təngəbin
Karbon
Karbon (C) – D.İ. Mendeleyevin elementlərin dövri sistemində 6-cı element.
Karbon Mendeleyevin dövri sistem cədvəlində 2-ci dövr, 4-cü qrupda yerləşir. Karbonla eyni yarımqrupa silisium Si, germanium Ge, qalay Sn, qurğuşun Pb elementləri daxildir. Valent elektronlarının sayı 4-dür.
Xüsusiyyətləri
Siçanların orqanizmində karbonun kütlə payı 10,77 %, pişikdə təxminən iki dəfə çox – 20,56 % -dir.
Ağac kömürü
Ağac kömürü — bataqlıqlarda uyğun nəm və istiliyin meydana gəlməsi, mühitin turşu miqdarının artması, lazımlı üzvi maddələrin mühitdə tapılması, çürüyən bitkilərin su altına enməsi və bataqlığın müəyyən zamanla üstünün örtülməsi kimi hadisələr nəticəsində meydana gələr.