cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Azadlıq meydanı (Tallin)
Meydan kinoda
Müqəddəs Yəhya kilsəsi Şerlok Holms və Doktor Uotsonun (Aqra xəzinələri) sərgüzəştləri teleserialında Müqəddəs Monika kilsəsi adı altında çəkilib.
Xrisanf Vasilyev
Haqqında
1883-cü ildə Fyodor Dostoyevski dünyasını dəyişdikdən 2 il sonra onun qəbrinin üzərində memar Xrisanf Vasilyevin layihəsi və heykəltaraş N.Laveretskinin ortaq işi olan abidə qoyuldu.
Üryandağ
Üryandağ - Xocavənd rayon mərkəzindən 9 km cənubda, Füzuli rayonunun Yuxarı Veysəlli kəndi ilə həmsərhəd ərazidə qeydə alınan dağ.
Qışlaq-i Ağburun (Biləsuvar)
Qışlaq-i Ağburun — İranın Ərdəbil ostanının Biləsuvar şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Qışlaq-i Hacı Allahverdi (Biləsuvar)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 22 nəfər yaşayır (8 ailə).
Metateza
rg>gr: örgənir
1905–1906-cı illərdə Azərbaycan mətbuatı
"Təkamül"  qəzeti
Həftəlik  sosialist  qəzeti  idi. 1906-cı  ildən  nəşrə başlayıb və həmin ildə də bağlanıb. Qəzetdə iştirak edən mühərrirlər: Sultan Məcid Əfəndizadə, M.Ə.Rəsulzadə, Seyid Musəvi, Əsədulla Axundov və başqaları idi.
"Molla Nəsrəddin" məcmuəsi
1906-cı ildə Tiflisdə çap olunmağa başlayan siyasi, ictimai, ədəbi, satirik məcmuə idi. thumb|276x276px|"Molla Nəsrəddin" jurnalının 1908-ci il 13-cü nömrəsinin üz qabığı Müəyyən olunmuş bu proqrama uyğun şəkildə Cəlil Məmmədquluzadə və Ömər Faiq Nemanzadə jurnalın ilk sayını çapa hazırladılar. Jurnalın ilk nömrəsi 1906-cı il aprelin 7-də çıxdı. Jurnalın 7 aprel tarixli ilk sayında Mirzə Cəlilin "Molla Nəsrəddin" imzası ilə "Tiflis 7 aprel" sərlövhəli baş məqaləsi,"Məcmuəmizə müştəri olanlara nəsihət", "Molla Nəsrəddinin teleqramları", "Bilməli xəbərlər", "Dəllək", "Atalar sözü" və digər yazılar, həmçinin 4 müxtəlif karikatura və bir neçə elan dərc olundu.
"Zənbur" məzhəkə məcmuəsi
Jurnal "Molla Nəsrəddin" jurnalının satira ənənələrindən bəhrələnirdi. Jurnalın ilk nömrəsi 1909-cü il martın 13 -də cümə günü işıq üzü görüb. Jurnalda Azərbaycan teatrına, səhnə sənəti ustalarına, o cümlədən Ü.Hacıbəyova qarşı haqlı-haqsız hücumlar edilirdi. Ü.Hacıbəyov "Zənbur" jurnalı haqqında rəy yazmışdı:Yazıq qələm, yazıq oxucular, yazıq ədəbiyyat ki, tərbiyəsizlər əlinə düşübdür! Nifrət, nifrət olsun müqəddəs qələmi qərəzi-şəzsi aləti edənlərə, nifrət!O, həm də mətbuatda "Zənburçu"lara açıq məktubla çıxış etmişdir.
Con Atkinson Hobson
Haqqında
Ən mühüm imperializm nəzəriyyəçilərindən biri olan Hobson, təhlilləri ilə xüsusən Vladimir Leninin eyni mövzudakı düşüncələrində dərin təsirlər buraxmışdır. Lenin Hobsonun əsərindən bəhrələnməsi haqqında "imperializm mövzusunda əsas ingilis dilindəki tədqiqat işi olan C. A. Hobsonun kitabından, zənnimcə bu əsərin layiq olduğu bütün diqqəti ilə istifadə etmişəm" demişdir.
Alqı-satqı müqaviləsi
Məzmunu ömürlük dəyişməyən alqı-satqı müqaviləsi yaşına və ya səhhətinin vəziyyətinə görə əmək qabiliyyəti olmayan şəxs ona mülkiyyət hüququnda məxsus olan daşınmaz əmlakı alıcıya verməsi, alıcının isə satıcının ömrünün sonuna qədər alış qiymətinin ödənilməsi kimi ona mənzil, qida verməyi, ona qulluq etməyi və kömək göstərməyi öhdəyə götürməsidir. Satıcının ömürlük saxlanması şərti ilə daşınmaz əmlakın alqı-satqı müqaviləsi üzrə alıcı hətta daşınmaz əmlak təsadüfən məhv olduqda belə müqavilə üzrə öhdəliklərinə riayət etməyə borcludur. Satıcı sağ ikən alıcı tərəfindən həmin daşınmaz əmlakın özgəninkiləşdirilməsi yolverilməzdir.
Behistan (Mahnişan)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 370 nəfər yaşayır (81 ailə).
Zərgər (Biləsuvar)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 926 nəfər yaşayır (197 ailə).
Malqaç basqını
Malqaç basqını — 16 iyun 1919-cu ildə Yörük Əli Əfə və qoşunlarının yunanların nəzarət etdiyi Malqaç körpüsünə basqını. Basqının hədəfi yunanlar tərəfindən Nazilliyə və onun hüdudlarından kənara hərbi texnika daşımaq üçün istifadə edilən Malqaç dəmir yolu körpüsü olub. Bu, Anadolunun qərbində işğalçı yunan qüvvələrinə qarşı ilk təşkil edilmiş mülki müqavimət hücumlarından biri idi.
İsaak Ayzen
İsaak Ayzen — Polşa yəhudisi əsilli ABŞ psixoloqu.
Fransua Kamano
Fransua Kamano — Liqa 1 təmsilçilərindən olan Bordo FK klubunda hücumçu kimi çıxış edən peşəkar Qvineya futbolçusudur.
Saraçlı (Borçalı)
Fiziki-coğrafi mövqeyi
25 kv.km-ə yaxın olan Saraçlı torpaqları cənubdan şimal-şərqə doğru dağ və dağətəyi ərazilərdə yerləşdiyindən, həmçinin mütləq hündürlüyü dəniz səviyyəsindən +400 metrlə (Yuxarı Qoşakilsə yaxınlığında) +1040,5 metr (Ləzgi daşı) arasında olduğundan təbiəti də rəngarəngdir. Əgər şimal torpaqları çılpaq ovalıq zonaya düşürsə, cənuba getdikcə kolluq və qalın meşəliklərlə örtülü dağlarla əhatə olunmuşdur. Yağıntının orta illik miqdarı 500 mm-ə yaxın olduğundan, həmçinin mülayim zonada yerləşdiyindən bu torpaqlar dəmyə əkinçiliyi, bağçılıq və heyvandarlıq üçün əlverişlidir.
Təhsil və mədəniyyəti
Kənd orta məktəbi – 1919-cu ildə açılmışdır. 1926-1927-ci illərdə, Saraçlı Kənd Sovetinin Rəhbəri Məhəmməd isa oğlu Səfərovun təşəbbüsü ilə genişləndirilmişdir.
Murad Səlifov
Murad Nəbi oğlu Səlifov (21 yanvar 1989; Göytəpə, Azərbaycan SSR — 27 sentyabr 2020; Füzuli rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin baş çavuşu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Rabitə və informasiya texnologiyaları sahəsi işçilərinin peşə bayramı günü
Rabitə və informasiya texnologiyaları sahəsi işçilərinin peşə bayramı günü — 2006-cı il 6 dekabrdan etibarən hər il qeyd olunan peşə bayramı.
Hər il peşə bayramı ilə əlaqədar olaraq, bu sahədə çalışanlar müxtəlif fəxri adlar və Azərbaycanın digər dövlət təltifləri ilə təltif edilirlər.
Komnina Nemaniç
Həyatı
Onun Kruyalı Qolem ilə evlənən Qreqoridən bir qızı var idi.
Qulamhüseynkəndi (Biləsuvar)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 121 nəfər yaşayır (24 ailə).
Sunqari çayı
Tarixi
XV əsrin əvvəllərində Sungari boyunca Amura qədər evxun İşixinin donanmaları hərəkər edirdi.
Fövqəladə hadisələr
3 Noyabr 2005-ci ildə Çinin Szilin əyalətində Kimya fabrikində partlayış baş vermiş və nəticədə 100 tona yaxın zərərli maddə (əsasən benzol və nitrobenzol) Sunqari çayına axıdıldı. Nəticədə meydana gələn benzol ləkəsi çayın boyunca aşağı hərəkət etməyə başladı. Əvvəlcə Oxot dənizinə qədər bütün bölgənin təbiətinə fəlakətli ziyan vuracağı gözlənilirdi. Amma nəticələr daha gözlənilənin əksinə daha kiçik həcm alır.
Ailə
Ailəm
Ailə sosiologiya baxımından evlənmək ya da qohumluq xətti ilə gələn bir həyat birliyidir. Ailə sözü Qərbdə əsasən ana-ata və uşaqlar anlayışını verir. Şərq xalqlarında ailə daha çox eyni evdə yaşayan, ya da eyni nəsildən gələn insanların cəminə deyilir.
Sözün mənşəyi
Ailə sözünün əsli ərəbcədən gələn عائلة (ailə) sözündəndir. Bu söz ərəbcədə dayanmaq mənasında olan عول (avl) kökündəndir. Bir-birlərinə dayanan, etimad edən insanlar üçün işlədilir.
Ailənin formaları
Ödəncli nikah – (kalım) – Adaxlının gəlinin əvəzində qızın ailəsinə ödənc verməsidir. İşləyib ödəmə əsasındakı nikah da buna aiddir.
Terminologiya
Bir kişinin birdən çok qadınla evliliyinə poliginiya adı verilir. Bu cür evlilikdə eyni evin içində hər qadının öz uşaqları ilə birlikdə yaşadığı ayrı ayrı vahidlər yaranır. Bu adətə bəzi Asiya və Afrika ölkələrində, xüsusilə də zənginlər arasında geniş olaraq rast gəlinir. Bəzi hallarda isə məsələn Hindistandakı Todalar və Nayarlar arasında qadınların birdən çox kişi ilə evlənmə halları vardır. Buna da poliandriya deyilir.
Takistan şəhristanı
Əhali
2006-cı il əhali siyahıya almasına əsasən şəhristanın ümumi əhalisi 171,520 nəfərdir. Əhali əsasən yerli Azərbaycan türkləri və az sayda (əsasən Takistan şəhərində) tatlardan ibarətdir.
Ziyaabad bəxşi
- Kənd əhalisi: 12,764 nəfər (2006 s.a.)
Rusiya imperiyasının Cənubi Azərbaycana hərbi müdaxiləsi
1909-cu il aprelin 20-də general-mayor İ.Snarskinin başçılığı ilə rus ordusu rus konsullarını qorumaq üçün Təbrizi işğal edənə qədər Rusiya imperiyası Məhəmməd Əli şahı və onun avtoritar idarəetməsini dolayı yolla dəstəkləyirdi. Rusiya imperiyasının şaha dəstəyi silah göndərilməsi, kazak briqadasının komandiri polkovnik Vladimir Lyaxova borc pul verilməsi və konstitusiya hərəkatının liderlərə qarşı irimiqyaslı təbliğatın aparılması daxil idi.
Təbriz şəhərinin tutulması
280px|thumb|right|Təbriz şəhərində ruslar tərəfindən asılan fədailər Rus qoşunları ilə inqilabçılar arasında ən böyük döyüşlər Təbriz və Rəştdə baş verdi. Dekabrın 8-dən 10-dək Təbrizdəki fədailər rus dəstəsi tərəfindən mühasirəyə alındı. Üç gün davam edən ağır artilleriya atəşindən sonra Təbriz şəhərinə ciddi zərər dəydi. Dekabrın 10-da Kuban kazak ordusunun 1-ci Poltava alayı şəhərə daxil oldu. Dekabrın 14-də Təbrizdə inqilabçılar təslim oldular. Şəhərin bir sıra memarlıq abidələri şəhər bombardman olunarkən dağıdıldı. Şəhər tutulduqdan sonra isə Təbriz şəhərində yerləşən Ərk qalası ruslar tərəfindən yandırıldı. Qeyd edək ki, şəhərin bombardmanı zamanı qalanın bir hissəsi dağıdılmışdı. Həmçinin ruslar şəhərdə qırğınlar da törətdi. Onlar Təbrizdə yaşayan konstitusiya tərəfdarlarını qətlə yetirirdilər. Ruslar bununla kifayyətlənməyərək onların qohumlarına da divan tuturdular. Hesablamalara görə rusların fədailərə divanı zamanı təxminən 1200 insan qətlə yetirilmişdir.
Elektra (Marvel Comics)
Həyatı
thumbnail|left|Elektra ilk dəfə "Daredevil" komiksində. ([[1981)]]
Andlı iclasçı
Andlı İclasçılar Kolleqiyası
Cinayət-Prosessual Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş hallarda və qaydada cinayət işlərinə baxılması üçün yaradılan andlı iclasçılardan ibarət qurum.
Britaniyalıların Alp dağlarına Hannibal ekspedisiyası
Ekspedisiya
The Times qəzeti 1955-ci ildə yazmış olduğu mqəaləsində Hannibalın keçmiş olduğu yürüş istiqamətindən bəhs edirdi. Bu, o zaman Kembric Universitetində mühəndislik tələbəsi olan Con Hoytun diqqətini mübahisəli məsələ cəlb etmişdi. Hoyte mühəndislik oxusa da, tarixə və dağa dırmanma idmanına malik biri idi, buna görə də, o, 1956-cı ilin yay tətilini dostları ilə birlikdə Alp dağlarında keçirdi. O, kitablardan araşdırdığı mümkün istiqamətləri araşdırırdı. O və qrupun digər iştirakçılarının gəldiyi qənaətə əsasən, Kol de Klapier dağ keçidi ehtimallar içində real olma ehtimalı ən yüksəkdir. Bu iddia bir çox müasir tarixçilər tərəfindən dəstəklənməkdədir. thumb|Əsl planlanan ekspedisiya yolu Kol de Klapier üzərindən olmalı idi. Bir neçə ildən sonra Hoytenin dostu həqiqi fil ilə bu nəzəriyyəni yoxlamağı təklif etdi. Hoyte Fransada Lion şəhərindəki, Cenevrədəki, Turindəki Böyük Britaniya səfirliklərinə məktub yazaraq həqiqi fil əldə ehtimallarını soruşdu, lakin o, özünün bu təklifinin ciddi qəbul ediləcəyinə inanmırdı. Hər halda, Turin zooparkı özünün yeni əldə etdiyi və Jumbo adlanan dişi filini könüllü şəkildə ekspedisiyaya verə biləcəyini bildirdi. Jumbo sirk fili kimi təlim görmüşdü. Beləliklə, zooparkın sahibi ekspedisiya üçün ilk sponsor oldu. Hoyte 8 nəfərlik qrup qurdu, qrupa daxil olan Riçard Colli qrup katibi oldu. Qrupa daxil olandan biri də İkinci Dünya müharibəsində Birmada döyüşərək fillər üzərində təcrübə qazanan və o zaman Kembric Universitetinin baytarlıq fakültəsində çalışan polkovnik Con Hikman idi. Qrup fili Lloyd's of London sığortta şirkətində sığortalatmağı və Life jurnalı ilə sponsorluq razılaşması imzalamağı bacardı. Jurnal daha sonra onlar barədə 7 səhifəlik foto hesabat dərc etdi.
Eleziya
Təsnifatı
4)Saitlə bitən sözlə saitlə başlanan söz birləşməsindən düzələn mürəkkəb sözlərdə birinci tərəfin sonundakı sait ixtisara düşür: Əli-Əkbər–Ələkbər, Əli–Abbas-Əlabbas və s.
6)Sıra sayı düzəldən şəkilçiləri saitlə bitən miqdar sayı kökünə bitişdirildikdə şəkilçinin başındakı sait ixtisara düşür: bir-inci, iki-inci və s.
Nunivak çupikləri
Nunivak çupikləri (öz dilində olan adı: Cupʼig tək Cupiik iki Cupiit cəm və ya Nuniwarmiut 'Nunivak xalqı'; İngiliscə Nunivak Cup'ig) — Amerika Birləşmiş Ştatlarında, Alyaska ştatının qərbində, Berinq dənizində olan Nunivak adasında (Nuniwar) yaşayan yupik qolundan bir eskimos xalqıdır.
Əhali
1900-cı ildə USS Manning gəmisinin cərrahı Alanson Uiks tərəfindən keçirilmiş məhdud ABŞ əhali sayımına görə 110 nəfər qəbul olundu. 1910-cu ildə agent L.L. Beyls tərəfindən edilən məhdud ABŞ əhali sayımına görə 10 yaşayış yerində cəmi 131 nəfər qeyd edildi. 1920-ci ildə məhdud ABŞ əhali sayımına görə 6 yaşayış yerində cəmi 189 əhali qeyd edildi.
Nunivak adasının ABŞ tərəfindən keçirilən ilk əhali sayımı 1890-ci ildə İvan Petrov tərəfindən həyata keçirildi və 15 yaşayış yerində cəmi 745 nəfər qeydə alındı. Bu böyük rəqəm həm Nunivak cupikləri, həm də akademik səviyyədə aparılan tədqiqatlarda həmişə şübhə altına alınır.
1890-cı ildə həyata keçirilən və sual işarələriylə dolu olan bu siyahıyaalmamanın rəqəmləri başqa bir qaynaqda belə bölüşdürülür:
İctimai həyat
thumb|260px|Maskalı bir kişi, Nunivak, 1927 thumb|260px|Nunivak barabanı və ya dəfi, 1927
Şənlik və Mərasimlər
Mesane Bayramı (İngiliscə Bladder Festival) : Ovlanan suitlərinin ruhlarının sakitləşməsi üçün Kiiyar içində bir suitinin qurudulmuş sidik kisəsi (Nakacug) (Nakacugtaller) şamanistik ritualların həyata keçdiyi və rəqslərlə başlayıb sonuna doğru seksual proseslərlə davam edən bayramdır. İctimai bir ünsür olaraq bəzən yeniyetməlik dövründəki gənc qızlar ataları tərəfindən kilyardakı cəmiyyətin digər üzvlərinə hədiyyə olaraq təqdim olunur. Bu gün bu bayram yalnız folklorik dəyər daşımaqda və cinsi əlaqəyə girilməməkdədir.
Ovçuluq və yığıcılıq
Ay adları :
Balıqçılıq da əhəmiyyətli sahələrdən hesab olunur. Balıqçı kəndləri arasında Duchikimiut, Queeguilmiut, Kathalgmiut, Machagimiut, Kwecluechikmiut, Ikongimiut, Kewigimiut kəndləri qeyd oluna  bilər. Yaz və payız ayları balıq ovu üçün ideal zaman sayılır. Yazın ilk balıqlarından Sakit Okean siyənəyi kiçik olduğu üçün qurutmaq məqsədilə rahatdır. Balıqlar qurudulur və ya hisə verilir, daha sonra isə qış mövsümündə həm insanlar həm də, itlərin yeməsi üçün istifadə edilir. İyun ayından etibarən qızılbalıqlar dənizdən şirin sulara kürüləməyə gəlirlər. Yay aylarında Nunivakdaki dərələrdə ovlanan ən qiymətli balıq qızılbalıqdır. Bu balığın bir neçə növü vardır. Məsələn: Taryaqvag, Cayag, Ciayuryar və Macutar növlərini misal göstərmək olar. Ovlanan və təmizlənən balıqların qurudulma yollarından biri də qaya üzərinə sərilmələridir. Ovlanan digər balıqlar arasında Iqalluyagar, Culugpaugar, Naternar, Cagir, Atgiiyar, Iqalluar, Asiya koryuşkası, Qussur, Dallia pectoralis növləri qeyd oluna bilər.
Alyaska ov komissiyası (Alaska Game Commission) tərəfindən   Qrenlandiyada tutulan 31 müşk öküzü ovçuluq məqsədi ilə 1935-ci  və 1936-ci  illərdə Nunivak təbiətinə gətirilmişdir. Bunun əsas səbəbi ovlanma üçün nəzərdə tutulan heyvanların sayını artırmaq idi. İlk ov mövsümü 1975-ci ildə açılmışdır.
Corc Hitçinqs
Həyatı
Bakalavr və magistr təhsilini Vaşinqton universitetində alıb. O, 1933 Harvard Universitetində doktorluq dərəcəsini bitirib. 1939-cu ilə qədər Harvard Universitetində, sonra isə üç il Westem Reserve Universitetində dərs deyib. 1942-ci ildə Nyu-Yorkdakı Wellcome Araşdırma Laboratoriyaları'na köçüb. Təqaüdə çıxdıqdan sonra Şimali Karolinada Wellcome Araşdırma Laboratoriyaları'nda təhsilini davam etdirib. Nyu-York və Şimali Karolinadakı Wellcome Araşdırma Laboratoriyaları'nda həmkarı Gertrud Elion ilə 40 ildən artıqdır ki, müəyyən xərçəng hüceyrələrini və xəstəliyə səbəb olan mikroorqanizmləri hədəf alan dərmanlar üzərində işləyib və bir sıra zəruri dərmanlar hazırlayıb. 1988-ci ildə Fiziologiya və ya tibb üzrə "Nobel" mükafatını Gertrud Elion və James Black ilə bölüşüb.
Sirenik yupikləri
Tarix və Əhali
1895 yılında Sireniki (Sirinek) kəndində 79, İmtux kəndində də 43 danışanı var idi. 20-ci əsrin başlarında Sirenik yupikcəsini danışanlar 1954-ci ildə 130 nəfər ikən 1980-ci illərin başlarında yalnız 30 nəfər tərəfindən danışılırdı. 1988-ci ildə bu sayı 4-ə enmiş, 1997-ci ildə də son nəfər ölüncə də yox olmuşdur.
Lea Üpi
Lea Üpi — Albaniya siyasətşünası və yazıçısı. London İqtisadiyyat və Siyasi Elmlər Məktəbində siyasət nəzəriyyə professorudur. Doyçer Xatirə Mükafatının münsiflər heyətinin üzvü.
Nindza
Zəhər
Nindzalar çox vaxtı rəqibini öldürmək üçün zəhərdən istifadə edirdilər. Bəzən onlar zəhəri rəqibinin qulağına da tökürdülər. Onlar zəhərləri 3 kateqoriyaya bölürdülər:
Təmiz şəhər ASC
Yaradılması
Bakı şəhərinin ərazisində əmələgəlmə mənbəyindən asılı olmayaraq, bütün bərk məişət tullantılarının yığılması, daşınması və "Təmiz Şəhər" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə təhvil verilməsi funksiyasını Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti yerinə yetirir. Bunun üçün müstəqil mənzil fondu olan dövlət idarə, müəssisə və təşkilatlarının Bakı şəhərində bərk məişət tullantılarının yığılması və daşınması ilə bağlı funksiyaları və bu funksiyaların yerinə yetirilməsi üçün balanslarında olan zibil toplama məntəqələri, maşın-mexanizmləri və avadanlıqları Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinə verilmişdir. Prezident İlham Əliyev  tərəfindən  22 iyun 2021-ci ildə imzalanan sərəncəmla qurumun əhatə dairəsi genişləndirilib və işğaldan azad edilən Şuşa şəhərinin ərazisində əmələ gələn bütün bərk məişət tullantılarının yığılması, daşınması, yerləşdirilməsi və zərərsizləşdirilməsi “Təmiz Şəhər” ASC-yə həvalə edilib.
Əlhədid
"Əlhədid" — Cənubi Azərbaycanda dərc olunmuş KİV-lərdən biri.
Təcəddüd
Fəaliyyəti
İranda yeni şeirin təməli "Təcəddüd" qəzetinin ətrafına toplaşan Tağı Rüfət, Cəfər Xamneyi, Şəms Kəsmai kimi Cənubi Azərbaycan şairləri tərəfindən qoyulmuşdur. Bununla da ədəbiyyatın həm forma, həm də məzmununda "təcəddüd" – "yeniləşmə" yaranmış, sərbəst şerin əsası qoyulmuşdur ki, bu da "Təcəddüd" ədəbiyyatı adlanır.
Entoni Monn
Entoni Monn — Alman musiqi yazarı və prodüseridir. Fransız ifaçısı Amanda Lir ilə əməkdaşlıq etmişdir.
Cavid Şahverdiyev
Həyatı
1990–1995-ci illərdə Azərbaycan Fasiləsiz Təhsil Kompleksi "FUTUROLOQ" — Açıq Universitetin jurnalistika fakültəsini bitirib.
1986–1988-ci illərdə hərbi xidmətdə olub.
Peşəkar fəaliyyəti
Gürcüstan Demokratik İslahatların İnkişafı (GDİİM) Mərkəzi İctimai Birliyinin sədridir. Bakunews.tv-nin təsisçisi və baş redaktoru.
Dublet
Növləri
2. Variant dubletlər- belə dubletlər fonetik, leksik, morfoloji və sintaktik səviyyədə olur.
Robin Qosens
Milli karyerası
19 may 2021-ci ildə Qosens UEFA Avro 2020 turnirində iştirak üçün milliyə çağırılmışdır. 19 iyun 2021-ci ildə UEFA Avro 2020 çərçivəsində Portuqaliya millisinə qarşı oyunda Qosens bir qol və iki assist ilə yadda qalmışdır. Həmin görüşdə Almaniya millisi rəqibinə 4-2 hesabı ilə qalib gəlmişdir. O, həmçinin oyunun ən yaxşı oyunçusu mükafatına layiq görülmüşdür.
Hans adası
Görünən odur ki, ada XIV əsrdən İnuitlərin ov yeri olmuşdur. Adaya Danimarka və Kanada iddia edir. Qrenlandiya və Danimarka arasında olan anlaşmaya görə ikincisi daxili məsələlərin bəzisini və sərhəd mübahisələrinə nəzarət edir. Adaya ən yaxın yaşayış məntəqələri — Alert (Kanada) — Hansadan 198 km, Siorapaluk (Qrenlandiya) — 349 km, Kaanaak (Qrenlandiya) — 379 km.
Sabirabad bələdiyyələri
Tarixi
Azərbaycanda bələdiyyə sistemi 1999-cu ildə təsis olunub.
Denis Əliyev
Hərbi xidməti
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Denis Əliyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Denis Əliyev ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Kimiko Tsumura
İlk illəri
Kimiko əvvəlcə Çiyo kimi rəssamlıqla məşğul olsa da, 13 yaşından etibarən ənənəvi teatr sənətinə maraq göstərməyə başlamışdır. Həmin dövrdə Tokioda qızlar üçün no dərsləri təşkil olunsa da, onların no tamaşalarında çıxış etmələrinə icazə verilmirdi.
NGC 3350
NGC 3350, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Kiçik Şir bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Zaur Rzayev
Zaur Əlihüseyn oğlu Rzayev — Azərbaycan müğənnisi, Azərbaycan Silahlı Qüvvələri Mahnı və Rəqs ansamblının rəhbəri, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (2003). Dağıstan Respublikasının xalq artisti (2008).
Həyatı
Zaur Rzayev 28 yanvar 1952-ci ildə Kürdəmir rayonunun Karrar qəsəbəsində dəmiryolçu Əlihüseyn Rzayevin ailəsində anadan olub. Kiçik yaşlarında ailəsi ilə Hacıqabula köçmüş, burada yerləşən 5 orta nömrəli məktəbdə təhsilinə başlamışdır. 8-ci sinfə qədər burada oxuduqdan sonra Bakıya gələrək təhsilini əvvəlcə Bakı Kitabxanaçılıq Texnikumunda, sonra isə Asəf Zeynallı adına Musiqi Texnikumunda təhsilini davam etdirmişdir. Bir müddət sonra Müslüm Maqomayev adına Azərbaycan Dövlət Filarmoniyası nəzdində fəaliyyət göstərən xalq çalğı alətləri ansamblına solist götürülmüşdür.
Dünya Skaut Hərəkatı Təşkilatı
Dünya Skaut Bürosu
400px|thumb|right|Dünya Skaut Bürosunun baş ofisi [[Malayziyanın Kuala Lumpur şəhərində yerləşir və altı regional bölmədə ofisləri var. {{legend|#73C2FB|Avropa Regionu: Cenevrə, İsveçrə, Brüssel, Belçika və Belqrad, Serbiya}} {{legend|#32CD32|Ərəb regionu : Qahirə, Misir}} {{legend|#FFA500|Afrika Regionu :Nayrobi, Keniya, Keyptaun, Cənubi Afrika,və Dakar, Seneqal}} {{legend|#FF007F|Asiya-Sakit Okean Regionu : Makati, Filippin, Avstraliya, Nepal,və Tokio, Yaponiya}} {{legend|#FFD700|Amerika Region : Bilik şəhəri, Panama}} {{legend|#BF00FF|Avrasiya regionu : Kiyev,Ukrayna}} {{legend|#D3D3D3|Şimali Koreya, Laos və Kuba kimi boz ərazilərdə Skaut yoxdur}}]]
Bürünc Qurd Mükafatı
Bürünc Qurd Mükafatı WOSM tərəfindən verilən yeganə fərqlənmədir, Dünya Skaut Komitəsi tərəfindən dünya Skautluğuna müstəsna xidmətlərinə görə verilir. İlk dəfə 1935-ci ildə Stokholmda Bürünc Qurdun təsis edildiyi gün Beynəlxalq Komitənin yekdil qərarı ilə 1-ci Lord Baden-Powell'ə verildi.
David Silva
David Xose Ximez Silva — Real Sosyedadın yarımmüdafiəçisi. David Silva 8 yanvar 1986-cı ildə İspaniyada doğulub. = Erkən yaşları =
Silva Maspalomas yaxınlığındakı UD San ​​Fernandonun gənclər komandasında futbol oynamağa başladı.Qanad oyunçusu olmamışdan və ətrafındakılar tərəfindən onun idolu olan Mikel Laudrupa bənzədilirməmişdən əvvəl o,qapıçı kimi oynamışdı.
Valensiya
2006-cı ilin yayında Valensiyaya qayıtdı və 20 yaşında gənc olmasına baxmayaraq, avtomatik olaraq Valensiyanın ilk seçimi oldu. İki mövsümdə o, cəmi 6 matçı buraxdı və 14 qol vurdu.Liqadakı ilk qolunu 5 noyabr 2006-cı ildə Espanyol-da 1–1 bərabərə qalan zaman atdı. 2008-ci ilin avqustunda bir neçə Premyer Liqa komandasının maraq dairəsində o, Valensiya ilə müqaviləsini beş il uzatdı.O, 2008-ci ildə Kral Kubokunu qazanaraq, İspaniyadakı ilk titulunu qazanmış oldu.
Milli Komandadan Təqaüdə Çıxması
2018 Dünya Kubokundan sonra Silva milli komandadan çıxdığını elan etdi.O, İspaniya millisində 125 oyun keçirərək, 35 qol vuraraq milli karyerasını başa vurub.Təqaüdə çıxdıqdan sonra Silva bir çox keçmiş komanda yoldaşlarından təriflər aldı,Andres İniesta və Xavi Hernandez "indiyə qədərki ən yaxşılardan biri" və "İspaniyanın indiyə qədər yetişdirdiyi ən istedadlı oyunçulardan biri" kimi adlandırıldı.İspaniyanı 2010 Dünya Kuboku və Avro 2012 çempionlarına aparan Visente del Boske hətta Silvanı "İspaniyanın Lionel Messisi" elan etməyə qədər getmişdi.
Nayib Bukele
San Salvadorun bələdiyyə sədri fəaliyyəti
2017-ci ilin fevral ayında Tayvanın paytaxtı Taybeyə səfər etdi və San Salvador və Taibey arasındakı qardaş şəhər əlaqələrini "gücləndirmək" üçün Tayvan Prezidenti Tsay İnven ilə görüşdü. 2018-ci ilin fevral ayında Qərb divarında dua edərkən göründüyü Yerusəlimdə 32-ci Beynəlxalq Bələdiyyə Başçıları Konfransına qatıldı və həyat yoldaşının babasının səfərad yəhudisi olduğunu söylədi. Vəziyyətinin son aylarında yolların genişləndirilməsi, binaların yenidən qurulması, elektrik və telekommunikasiya xətlərinin yenidən qurulması ilə 5.7 milyon dollara başa gələn San Salvadorun tarixi mərkəzini "canlandırdı".
Prezident fəaliyyəti
Bukele Sançes Serendən 1 iyun 2019-cu ildə postu təhvil aldı. Bukele 1 iyun 2024-ə qədər xidmət edəcək səkkiz kişi və səkkiz qadından ibarət on altı nəfərlik kabinet qurdu. Son təyin olunanlardan biri İqtisadiyyat Naziri Mariya Luiza Hayem oldu.
Real Madrid Futbol Klubunun baş məşqçiləri
Real Madrid Futbol Klubu — İspaniyanın Madrid şəhərində yerləşən və La Liqada çıxış edən peşəkar bir futbol klubudur. Bu xronoloji siyahı ilk peşəkar baş məşqçisinin təyin olunduğu 1910-cu ildən bu günə qədər Real Madridin əsas komandasının baş məşqçisi vəzifəsini tutanların hamısını əhatə edir. Hər bir məşqçinin kluba gəliş tarixinə və klubun ümumi rəqabət rekorduna (qazandığı, heç-heçə etdiyi və məğlub olduğu matçlar baxımından), qazandığı uğurlar, titullar və himayəsində olduğu müddətdə qazandığı əhəmiyyətli nailiyyətlər daxildir.
Radomısl qalası
Tarixi
Yenidənqurma və bərpa işləri zamanı aparılan tədqiqatlar zamanı Radomışl kağız fabrikinin yerləşdiyi binanın müdafiə xarakterli olması da müəyyən edilmişdir. Bundan başqa, məlum olmuşdur ki, bina bir neçə metr yerin dərinliyinə gedən yeraltı qranit qaya üzərində ucaldılmışdır. Bərpa zamanı XVII–XIX əsrlərə aid interyerlər yenidən yaradılmışdır. 2008–2009-cu illərdə əsas binaya 35 metr hündürlüyündə qüllə əlavə edilmiş, üzərində zəng quraşdırılmışdır.
2020-ci ildə "Cib dövləti" layihəsi çərçivəsində Radomısl qalası xüsusi texnologiya vasitəsilə skan edilmişdir. Skan edilmiş material əsasında qalanın tam üçölçülü modeli hazırlanmışdır.
Yeməkxana
Yeməkxananın interyeri son orta əsrlər və erkən müasir dövrün xüsusiyyətlərini özündə birləşdirir. Güclü bir qaralama ilə böyük bir qala sobası həm yemək bişirmək, həm də buxarı kimi xidmət edir. Radomısl qalasının yeməkxanası həm də muzey ekspozisiyası kimi xidmət edir. Onun divarlarında Ukrayna, Avropa və Asiya torpaqlarını göstərən XV–XVIII əsrlərə aid köhnə Qərbi Avropa xəritələrinin dəqiq surətləri asılmışdır.
Landşaft parkı
Parkda bitən ağac və güllərin böyük əksəriyyəti nadir növlərdir. Onların arasında ukraynalı seleksiyaçı və həkim İqor Xoroş tərəfindən yetişdirilmiş süsənin unikal sortları var; çəhrayı və ağ su zanbaqları, ingilis bağ qızılgülləri, maqnoliyalar, həmçinin Ukraynanın Qırmızı Kitabına daxil edilmiş su şabalıdı var.
Siqnal qarışdırıcı
Jammer: Jammer-Siqnal kəsici (siqnal qarışdırıcı, siqnal pozucu), qarşılıqlı sistemdə aradakı əlaqəni pozmaq üçün yaradılmış cihaz. Müasir texnikada alıcını (əksəriyyətlə radio) hədəfləyən qüvvətli bir ötürücü.
Fuad İbrahimov
Karyerası
Musiqi təhsilinə 12 yaşında, Üzeyir Hacıbəyli adına Bakı Musiqi Akademiyasının Orta ixtisas musiqi məktəb-studiyasında oxuyarkən başlamışdır. Orada professor Tofiq Aslanovun sinfinə daxil olub (1994-1998), daha sonra Teymur Göyçayevin dirijorluğu ilə “Tutti” gənclərin simli orkestrinin üzvü olub. 1998-ci ildə VII Respublika Musiqi Müsabiqəsinin (Bakı) qalibi olub. 15 yaşında olarkən Maestro Rauf Abdullayev in dirijorluğu ilə Azərbaycan Dövlət Simfonik Orkestri nə viola ifaçısı kimi qəbul olunub və 2001-ci ilə qədər orkestrdə çalışıb.
Uunartoq Qeqertoq
Ada Times Atlas of the World (2011) xəritəsinə salınmışdır. Üstəlik onlar öz xəritələrində Qrenlandiya qalxan buzlağının 12 il ərzində 15 % azaldığını təsvir etmişlər. Bun cavab olaraq isə |National Snow and Ice Data Center atlas tərtib edən mərkəzə öz etirazlarını bildirmiş və əgər bu prosesin baş verəcəyi təqdirdə dünya okeanının 1 metr qalxacağını bildirmişlər. Halbuki son illərdə bu proses baş verməmişdir. center|700px|thumb|Ada-yarımadanın peykdən təsviri. Soldan sağa: 1985 avqust, 2002 sentyabr və 2005 sentyabr. Bu müddət ərzində buzlaqların necə əriməsi açıq-aydın müşahidə edilir.
Katya Chilly
1996-1999
1997-ci ildə MTV prezidenti Bill Roudi müğənnini kanalın proqramlarında iştirak etməyə dəvət edir.
2000-2001
2000-ci ildən Kondratenko bəstəkarlar, aranjimançılar və multiinstrumentalçılar Leonid Beley və Aleksandr Yurçenko ilə əməkdaşlıq edir. Proqramın İngiltərə və Rusiya saytlarında sınaqdan keçirilməsinə baxmayaraq, sonradan yazılmış "Son" albomu heç vaxt buraxılmır. Kondratenko o zaman ali təhsil alıb və həm Kiyev, həm də Lyublin universitetlərində aspirantura təhsilini davam etdirir.
Gündüz İsmayılov
Gündüz Arif oğlu İsmayılov – Azərbaycanı təmsil edən pauerliftinqçi.
Xankəndi (Germi)
Təsərüfat
Kəndin təsərüfatının əsasını əkinçilik, arıçılıq və heyvandarlıq təşkil edir.
1994 Nortrid zəlzələsi
Zəlzələdə ölçülən 1,7g-lik (16,7 m/s2) güclü yer sarsıntısının dəyəri Şimali Amerikanın yaşayış yerlərində o günə qədər ölçülmüş ən yüksək dəyər olmuşdur. Zəlzələnin episentri 360 km (220 mil) uzaqlıqda olan Las Veqasdada hiss edilib. Rinaldi stansiyasında qeydə alınan 183 sm/s-lik (6.59 km/saat və ya 4.09 mil/saat) o günə qədər qeydə alınan ən sürətli pik yer sürəti (PGV) dəyəridir.
Aron Zarbailov
Kəpəz
1988-ci ildə Gəncənin "Kəpəz" komandasının baş məşqçisi Şamil Heydərov 27 yaşlı hücumçunu çalışdırdığı komandaya dəvət edir. Beləcə, Aronun futbolçu həyatında 2 illik Gəncə karyerası başlayır. 1988-ci il mövsümündə "Kəpəz" 9-cu zonada Kutaisi "Torpedo"sundan sonra 2-ci yeri tutub, Zarbailovsa 15 qol vurur. Növbəti il o, vurduğu qolların sayını 18-ə yüksəldir.
İnşaatçı Şamaxı
1991-ci ildə Neftçini tərk edən futbolçu Şamaxının "İnşaatçı" klubuna keçir. Burada 18 oyunda meydana çıxıb 14 qol vurur.
Kaşar tarix və diyarşunaslıq muzeyi
Muzeyin tarixi
Hazırda muzeydə 1169 ekspinat vardır. Burada toplanmışdır:
Adres
Muzeyin yerləşdiyi adres: Rostov vilayəti, Kaşar rayon, Kaşar kəndi, Lenin küçəsi, ev 62. Muzey Kaşar kəndinin orta məktəbində dörd mərtəbəli binanın birinci mərtəbəsində yerləşir. 2009-cu ilə qədər bina Komsomolskaya küçəsi, ev 43 ünvanında voenkomat binasında yerləşirdi.
Laplandiya ekspedisiyası
Umeodan Luleoya və ikinci daxili bölgəyə girişi
Umeoya geri döndükdən sonra o, Bothniya körfəzi sahilləri boyunca daha da şimala yönəldi. O, ekspedisiyası zamanı Skellefteo və Köhnə Piteodan keçmiş, bu yollardan keçərkən Saami qadınla tanış olmuş və ondan papaq almışdır. Luleodan sonra o, yenidən daxili bölgəyə daxil olmuş, Şimal Qütb dairəsindəki Jokkmokk və Kvikkjokku keçərək Lule çayını izləmiş, Skandinav dağlarına doğru irəliləmişdir. Beləliklə də o, Noveç sərhədini keçib oraya daxil olmuş, sahildə yerləşən Sorfolda çatmış, buradan yaxınlıqda olan Rörşdata getmişdir. Bundan sonra da o, gəldiyi yolu izləyərək təxminən 300 km geri qayıdaraq Luleoya çatmışdır.n, marallar üzərində köçəri həyat sürən yerli Sami xalqının adət-ənənəsi barədə də yeni informasiyalar əldə edəcəyinə ümid edirdi.
Luleodan Tornioya və üçüncü daxili bölgəyə girişi
Linney daha sonra ekspedisiyasını sahil boyunca Tornioya doğru davam etdirmiş və bu zaman özünün üçüncü, beləliklə də sonuncu daxili bölgə səyahətini gerçəkləşdirmişdir. Bu zaman o, Torne çayı boyunca Vittangiyə qədər getmişdir. Tornio bölgəsində bir qədər zaman keçirmiş və Kalixdə təhlil üçün yeni təlimatların gəlməsini gözləmişdir. Sentyabrın ortasında o, geri dönüş səyahətinə başlamışdır. Kemidən keçərək o, Fin sahillərini izləyərək Turkuya gəlmiş, Alanddan gəmi ilə İsveçin Grisslehamn bölgəsinə yollanmışdır. Buradan isə evinin olduğu Uppsalaya çatmışdır.
Nəticələr
10 oktyabr tarixində o, 6 aylıq və 2 min kilometrlik səyahətdən geri döndü. O, bu səyahət zamanı xeyli sayda quşu, bitkini və qayanı araşdırmışdı. Laplandiyanın məhdud bioloji müxtəlifliyə sahib olmasına baxmayaraq, Linney əvvəllər bilinməyən yüzə qədər bitkini təsvir edə bilmişdi. Onun kəşflərinin detalları Lapponika florası adlı kitabının əsasını təşkil etmişdir.
Erzyanlar
Antropologiya
Erzyanlar da daxil olmaqla Baltik Fin dilli xalqların əksəriyyəti və Komi-Zıryanların bir hissəsi Avropoid irqinin Ağ-Baltik versiyasına aiddir. Mokşalar isə Ural irqinə və onun daxilində Mokşa subural alt tipə aid olunurlar.
NGC 2403
NGC 2403, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Zürafə bürcü istiqamətində yerləşir. SBc tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Həbibi
Həbibi — XV əsrin sonu və XVI əsrin əvvəllərində yaşamış Azərbaycan şairi. O, yaşadığı dövrün ən mühüm Azərbaycan şairi hesab olunur.
Həyatı
Mənbələrdə I Səlimin dövründə vəfat etdiyi bildirilən Həbibinin dəqiq ölüm tarixi məlum deyil. Övliya Çələbinin qeydlərinə görə, o, Sütlücədə yerləşən Cəfərabad xanəgahında dəfn edilmişdir. "İranika Ensiklopediyası" və "İslam Ensiklopediyası" Həbibinin 1519-cu ildə vəfat etdiyini qeyd edilir, Böyük Sovet Ensiklopediyasında və "Meydan Larousse"da isə şairin vəfat tarixi 1520-ci il göstərilir.
Audit
Qanuna əsasən ABŞ-də səhmləri qiymətli kağızlar birjasında qiymətləndirilməyə buraxılan bütün səhmdar cəmiyyətlərinin maliyyə fəaliyyəti auditdən keçməlidir.
Auditin kifayət qədər böyük tarixi var və müxtəlif tərcümələrdə “o dinləyir” və ya “dinləyici” mənalarını verir. Auditin meydana gəlməsi bilavasitə şirkətləri idarə edənlərin (müdiriyyət, menecer) və onların fəaliyyətlərinə pul qoyanların (mülkiyyətçilər, səhmdarlar, investorlar) mənafelərinin ayrılması ilə bağlıdır. Sonuncular yalnız təşkilatlarının rəhbərlərinin və onların tabeliyindəki mühasiblərin təqdim etdikləri maliyyə informasiyasına etibar edə bilməzlər və etibar etmək istəmirlər. Müxtəlif şirkətlərin tez – tez müflisləşməsi, müdriyyət tərəfindən aldadılma halları maliyyə qoyuluşları riskini xeyli artırır.
Auditin növləri
Kənar audit təsərrüfat subyektlərinin mühasibat uçotunun və maliyyə hesabatının düzgünlüyünü qiymətləndirmək məqsədi ilə auditor formaları və sərbəst auditorlar tərəfindən müqavilə əsasında aparılır. Sərbəst auditorun sərbəstliyi həm qanunvericilik, həm də etik normalarla müəyyənləşdirilir.
Günnüt əməliyyatı
Günnüt əməliyyatı — 2018-cı il mayın 20-dən 27-nə qədər Naxçıvan Muxtar Respublikasında baş vermiş Azərbaycan və Ermənistan Silahlı Qüvvələri arasında hərbi münaqişə. Əlahiddə Ümumqoşun Ordusunun əks-həmlə əməliyyatı nəticəsində Şərur rayonunun Günnüt kəndi, "Ağbulaq" yüksəkliyi, Qızılqaya dağı, Qaraqaya dağı azad olunub, Dərələyəz mahalının Arpa kəndi isə Azərbaycan ordusunun nəzarəti altına keçib. Döyüşlər nəticəsində, ümumi olaraq, 11,000 hektarlıq ərazi azad olunub. Əməliyyat Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinə İrəvan-Yeğeqnadzor-Gorus-Laçın-Xankəndi avtomobil yoluna nəzarət etməyə imkan verib.
Arxiv
Tarixi
İlk arxivlər qədim dövrlərdə mövcud olub, onlar şifahi arxiv formasında olurdu. Yaxın Şərqdə dövlətçilik ənənələrinin meydana gəlməsi nəticəsində hökmdarların verdiyi fərman və qanunlar toplusunu xüsusi mühafizə etmək zərurəti yaranırdı. Belə olan halda, Qədim Misir və Mesopatemiya ərazisində ilkin arxiv formaları meydana gəlməyə başladı. İlk arxiv nümunələri E.ə 2000-ci illərdə Misirin Nippur şəhər dövlətində meydana gəlmişdir. Burada yazıya alınan qanunlar daş və gil lövhələr üzərinə həkk olunurdu. Bu tipli yazılı abidələr keçmiş dövrün siyasi və iqtisadi vəziyyəti, o cümlədən regionda həmin dövrdə aparıcı rol oynayan dillərin linqvistik təhlili və əlifbasının öyrənilməsinə xidmət edir.
Sonradan arxiv mədəniyyəti Qədim Çində, Antik Yunanıstanda və Romada özünü büruzə verməyə başladı. Xüsusilə qədim romalılar bu tipli sənədlər toplusunun olduğu yeri Tabularia adlandırırdı. Həmin dövrdə papirus üzərinə yazılmış sənədlərin mövcud olduğu mülahizələri də irəli sürülsə də bu tipli sənədlər materialların sıradan çıxması səbəbi ilə günümüzə qədər gəlib çıxmamışdır.
Xronologiya
1922 - Mərkəzi Arxivin rəhbərlik səlahiyyəti bilavasitə Azərbaycan SSR Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin Rəyasət Heyətinə həvalə olundu.
1960 - Mərkəzi Arxiv İdarəsi SSRİ Nazirlər Sovetinin tabeçiliyinə verildi.
Mehman Səlimov
Həyatı
1974-cü ildə Donetsk Ali Siyasi Hərbi Məktəbinə daxil olmuş və 1978-ci ildən 1984-cü ilədək Kiyev Hərbi Dairəsinin hərbi hissələrində komandirin siyasi məsələlər üzrə müavini vəzifəsində xidmət etmişdir.
Həbsi
16 mart 2019-cu ildə Prezident İlham Əliyevin imzaladığı əfv sərəncamı ilə əfv edilib.
Kauno Jalqiris FK
Tarixi
2004-cü ildə yaranan komanda.
Demmus Hentze
Demmus Hentze(4 dekabr 1923 – 3 yanvar 2016)— Farer siyasətçi və hüquqşünas. O, 1975–1981-ci illərdə Farer adalarının maliyyə naziri vəzifəsində çalışıb.
Yağlayıcı-soyuducu mayelər
YSM-lərin tətbiqi
Adından məlum olduğu kimi, YSM-lərin əsas funksiyaları soyutma və yağlamadır. Metalların müasir emal texnologiyaları və avadanlıq kəsmə, basma, yayma, qazma, cilalama və digər intensiv prosesləri həyata keçirməyə imkan verir. Yüksək gərginlik, yüksək statik və dinamik yüklər deformasiyaya uğrayan materialların qızmasına səbəb olur, bu da emalın keyfiyyətinin pisləşməsinə, avadanlıq və alətlərin korlanmasına gətirib çıxarır. YSM-ın tətbiqi emal zonasında temperaturu istilikdəyişmə, daha çox buxar əmələgəlmə hesabına münasib səviyyəyədək azaltmağa imkan verir. YSM-də yağlayıcı xassələrin olması emal zonasında sürtünməni, alətin yeyilməsini, siyrilməsini, emal olunan detal və alətlərin səthlərinin zədələnməsi ehtimalını xeyli azaldır. Ümumiyyətlə, YSM-dən istifadə texnoloji proseslərin intensivliyini və avadanlığın məhsuldarlığını artırmağa imkan verir. Müasir YSM-lər mürəkkəb fiziki-kimyəvi sistemlər ola bilər. Onların tərkibində korroziyaya, yeyilməyə və siyrilməyə qarşı aşqarlar, eləcə də biosidlərin olması mümkündür.
Simlyansk rayon diyarşünaslıq muzeyi
Simlyansk rayon diyarşunaslıq muzeyi — Rostov vilayəti Simlyansk rayonu, Simlyansk şəhərində yerləşən muzey. Muzeyin direktoru Qalina Alekseevna Sumsovadur.
Maykl Feqan
Erkən həyat
Maykl Feqan 8 avqust 1948-ci ildə Londonun Klarkenuell şəhərində, Ayvi və Maykl Feqanın oğlu olaraq anadan olmuşdur. Atası polad quraşdırıcısı və "çempion" seyf qırıcı idi. Onun Margori və Elizabet adlı iki kiçik bacısı var idi. Feqan 1966-cı ildə, 18 yaşında ikən özünün dediyinə görə zorakı atasından qaçmaq üçün evi tərk edir və rəssam və dekorator kimi işləməyə başlayır. 1972-ci ildə o Kristin ilə evlənir və bu evlilikdən onların dörd övladı olur. Feqan 1970-1980-ci illərdə Fəhlə İnqilabi Partiyasının Şimali London bölməsinin üzvü olmuşdur.
İkinci giriş
Sonrakı polis hesabatında növbətçi zabitlərin səriştəsi, həmçinin qarışıq və bölünmüş komanda sistemi tənqidi edilmişdir. Polislər üçün tək məsuliyyət daşıyan daxili işlər naziri Uilyam Uaytlou öz istefasını təklif edilsə də, baş nazir Marqaret Tetçer bunu rədd etmişdir.
Sonrakı həyatı
Bukinqem sarayına girdikdən iki il sonra Feqan Uelsin Fişqard şəhərindəki kafedə bir polisə hücum etdi və üç aylıq şərti həbs cəzası aldı. O 1983-cü ildə Bollock Brothers pank qrupu ilə "God Save the Queen" mahnısının yeni versiyasını yazdı. 1997-ci ildə Feqan, həyat yoldaşı və onların 20 yaşlı oğlu Arran heroin tədarükünün təşkili ilə ittiham olundular və dörd il həbs edildilər.
Mühərrik yağları
APİ təsnifatı
1947-ci ildə Amerika Neft İnstitutu (American Petroleum İnstitute, APİ) öz təsnifatını irəli sürdü. Bu təsnifat üzrə yağlar mühərriyin konstruksiya və istismar şəraitindən asılı olaraq üç kateqoriyaya (Grades) bölündü: Reqular ("adi"), Premium ("yüksək keyfiyyətli") və Heavy duty HD (ağır iş şəraiti üçün). Regular kateqoriyalı yağlar – gucləndirilməmiş və zəif gücləndirilmiş köhnə model mühərriklərində istifadə edilən aşqarsız adi mineral yağlar idi. Premium kateqoriyalı yağlar – tərkibində yeyilməyə və oksidləşməyə qarşı aşqarlar olduğu üçün yağın mühafizəedici xassələrini yaxşılaşdırıb və müasir yüksək gücləndirilmiş mühərriklərdə istifadəsi zamanı yağdəyişmə müddətinin uzaldılmasına imkan yaradırdı. Heavy Duty HD yağları – ağır iş şəraitində istismar edilən mühərriklər üçün nəzərdə tutulurdu, və tərkibində yeyilməyə və oksidləşməyə qarşı aşqarlardan əlavə yuyucu (detergentlər) – motorda çöküntü əmələ gəlməsinin və dispersedici (dispersantlar) yağda yaranan kirlənmənin çökməsinin qarşısını alan – aşqarlar da var idi. Sonralar Super Heavy Duty (xüsusi ağır iş şəraiti üçün) kateqoriyalı – tərkibində yüksək qatılıqda yuyucu aşqarları olan və itiyerişli dizel mühərriklərində istifadə üşün nəzərdə tutulan – yağlar təqdim edildi. 1969–1970-ci illərdə APİ, ASTM və SAE tərəfindən təmamilə yeni təsnifat sistemi işlənib hazırlandı. Hal-hazırda bu sistemdən qismən istifadə olunur. Yeni təsnifatın əsas prinsipi – yağların iş şəraitinə görə kateqoriyalara bölünməsindən imtina edilməsi idi. Belə ki, müasir mühərriklərin modernləşməsi yeni, daha yüksək kateqoriyalı yağların istifadəsinə təkan verdi. Yeni yağların adlarında əlifba sırası ilə hərflər qoyulurdu və avtomobilin istehsalı ilindən asılı idi. Məsələn, 1968–1972-ci il istehsalı olan benzin mühərrikli avtomobillər üçün SC kateqoriyasından aşağı olmayan yağlar tövsiyə edilirdi. 1972-ci ildə təsnifata yeni SE kateqoriyası daxil edildi. Bu kateqoriyalı yağlar xüsusən 70-ci illərdə ABŞ-da istehsal edilən, sürtkü yağlarına daha sərt tələblər qoyan yuxarıvallı mühərriklər üçün idi (ГОСТ üzrə keçmiş SSRİ-nin "Г" qrup yağlarının analoqudur). Amerika istehsalçıları tərəfindən daha mükəmməl konstruksiyalı motorlarına keçidi, havaya zəhərli tullantılarının buraxılmasına qoyulan tələblərin sərtləşdirilməsi və yağ dəyişmə intervalının 15000 milə (24 000 km) qədər yüksəldilməsi ilə əlaqədar 1979–1980-ci illərdə motor yağlarının təsnifatına növbəti SF və enerjiqənaətli yeni Long Life kateqoriyalı yağlar daxil edildi. 2017-ci ilin vəziyyətinə görə SJ, SL, SM və SN kateqoriyalar aktualdır. Hal-hazırda SA-SH kateqoriyaları yağlar texniki cəhətdən köhnəlmiş sayıldığı üçün, APİ onların keyfiyyətinə də zəmanət verə bilmir.
JASO təsnifatı
1998-ci ildə JASO (Japanese Automotive Standards Organization – Avtomobil Sənayesi sahəsində standartlar üzrə Yapon təşkilatı) tərəfindən 4-taktlı motosikl mühərrikləri üçün JASO T 903 standartı qəbul edildi.
Olqa İlkiv
Bioqrafiya
1943-cü ilin aprelində İlkiv Ukrayna üsyançı ordusunun əsgəri Volodimir "Danilo" Likota ilə evlənir. Ondan iki uşağı - qızı Zvenislava (1946-cı il təvəllüdlü) və oğlu Vladimir (1947-ci il təvəllüdlü) dünyaya gəlir. 1947-ci ilin əvvəlində, onların qızı üç aylıq olanda, İlkivə Ukrayna Üsyan Ordusunun baş komandanı Roman Şuxeviçi gizlətmək tapşırılır. Gənc uşaqları olan bir ailə mükəmməl örtük olmalı idi. Şuxeviçi daha etibarlı örtüklə təmin etmək üçün İlkiv Şuxeviçin mühafizəçisi Lübomir Polyuqa ilə uydurma evlilik təşkil edir. İlkivin əri Vladimir 1948-ci il martın 17-də döyüşdə oğlunu görmədən həlak olur.
Sonrakı illər
İlkiv 6 dekabr 2021-ci ildə 101 yaşında Lvovda vəfat edib.
Kiçik miçman
thumb|Kiçik miçman poqonu ([[Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələri)]]
Kiçik miçman — Bir sıra ölkələrin hərbi dəniz qüvvələrində miçman kimi rütbələrindən isə daha aşağı tutulan hərbi rütbə.
Aviasiya
Sənayesi
İkinci Dünya müharibəsi illərində sovet aviasiya sənayesi böyük rol oynamışdır. Cəbhə xəttindən ölkənin şərq rayonlarına köçürülən zavodlar qısa vaxtda bərpa edilmiş, genişləndirilmiş və Sovet Ordusunu yüksək keyfiyyətili döyüş və nəql, təyyarələri ilə təmin etmişdir. Sovet aviasiya sənayesi Nasist Almaniyasının avaiasiya sənayesini ötmüşdü. 1944-cü ildə təyyarə buraxılışı 44 minə (Almaniyada isə işğal olunmuş ölkələrlə birlikdə 39,8 min) çatdırılmışdır. Müharibədən sonrakı illərdə turboreaktiv mühərrikli yeni, daha mükəmməl döyüş təyyarəli yaradılmışdır. Sovet aviasiya sənayesi mülki hava donanmasını texniki cəhətdən yeniləşdirilmiş, onu birinci dərəcəli təyyarələrlə Tu-104, Tu-114, Tu-124, Tu-134, Tu-154, Tu-144 (Tupolevin konstruksiyası); İl-14, İl-18, İl-62, İl-62 M (İlyuşinin konstruksiyası); An-10, An-12, An-22 ("Antey"), An-24 (Antonovun konstruksiyası) təchiz etmişdir. SSRİ aviasiya sənayesi təlim-məşq və idman təyyarələri də istehsal edir. SSRİ-də vertolyotqayırma da xeyli inkişaf etmişdir. Mi-1, Mi-4, Mi-8, Mi-10 "uçan kran", V-12 (Mixail Milin konstruksiyası), Ka-15, Ka-18, Ka-26 (Kamovun konstruksiyası) vertolyotlarından hərb sahəsində müvəffəqiyyətlə istifadə olunur. Aviasiya sənayesində axın xətləri, proqramla idarəolunan dəzgahlar tətbiq edilir, mütərəqqi tökmə növlərindən, həcmli və dəqiq ştamplamadan, müxtəlif caynaq növlərindən istifadə olunur. SSRİ aviasiya sənayesində oxişlənən istehsal malları (soyuducu, paltaryuyan maşın, katerlər, qayıq motoru və s.), habelə aluminium və titan ərintilərindən prokat məhsulları və istehsal olunurdu. Onuncu beşillikdə "İl-86" (aerobus), "Yak-42" tipli yeni sərnişin təyyarəsi, "İl-76" tipli yük təyyarələrinin işlənməsinə başlanılması planlaşdırılırdı. Aviasiya sənayesi Qarşılıqlı İqtisadi Yardım Şurası üzvü olan digər sosialist ölkələrindən ən çox ÇSSR, PXR-də inkişaf etmişdir.
Psixologiya
Aviasiya psixologiyası psixologiyanın bir sahəsidir. Burada uçuş fəaliyyətinin psixoloji məsələlərini tədqiq edilir. XX əsrin əvvəllərində aviasiya tibbinin və əmək psixologiyasının inkişafı ilə əlaqədar yaranmışdır. SSRİ-də aviasiya psixologiyası 1921-ci ildən intensiv inkişaf etmişdir. Aviasiya psixologiyasının tədqiq etdiyi əsas problemlər: uçuş amillərinin psixi funksiyalara təsirinin öyrənilməsi və zərərli təsirlərin aradan qaldırılması üçün təkliflər hazırlanması; texnikanın insanı psixi imkanlarına maksimum uyğunlaşdırmaq məqsədi ilə təyyarəni idarə etmək fəaliyyətinin öyrənilməsi; uçuş prosesində özünü göstərən qeyri-adi psixoloji halların səbəblərinin aşkara çıxarılması və onların qarşısını almaq üçün tədbirlər hazırlanması və s. aviasiya psixologiyasının nəticələrindən aviasiyada əməyin səmələrliliyini və təhlükəsizliyini yüksəltmək, həmçinin aviasiyaya mütəxəssislər seçilməsinin yaxınlaşdırmaq üçün istifadə olunur. Hazırda aviasiya psixologiyası daha geniş əlaqəli mühəndis psixologiyası daxilində tətbiq edilir.
Əli Əsədov
Həyatı
Əli Əsədov 1956-cı il noyabrın 30-da Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 1964–1974-cü ildə Bakı şəhərindəki 134 saylı orta məktəbi, 1978-ci ildə isə Moskva Xalq Təsərrüfatı İnstitutunu bitirmişdir.
1993-cü ilin fevralında Yeni Azərbaycan Partiyasına daxil olub, YAP-ın Siyasi Şurasının üzvüdür.
Azərbaycan–Şimali Kipr münasibətləri
Şimali Kipr azərbaycanlıları
Daha bir təşkilat isə Azərbaycan-Şimali Kipr Gəncləri Birliyidir.
QİÇS
Qan transfuziyası zamanı yoluxma
Qan transfuziyası HİV-infeksiyası ilə yoluxma riski daşıyır. Qan ianəsinin rutin izlənməsi bunu kəskin azaldır, elə ki bugünlərdə qan məhsullarının transfuziyası ilə HİV-infeksiyasına yoluxma riski çox azdır. HİV-nin kəşfindən sonrakı ilk illərdə qan donorlarını yoxlamaq üçün etibarlı laboratoriya testləri olmadığından bulaşmış qan məhsullarıyla infeksiya təhlükəsi çox yüksək idi. Ayrıca yoluxmuş qan məhsullarının transfuziyası zamanı yoluxma təhlükəsi xüsusilə yüksəkdir. Özəlliklə davamlı laxtalanma faktoru konsentratları transfuziya edilməli olan hemofiliya xəstələri bundan əziyyət çəkirdi. Bu 80-cı illərin sonuna qədər Amerikada 15000 hemofiliya xəstəsinin təqribən 50%-nin HİV-lə yoluxmasına səbəb oldu. Rutin yoxlanışlar tranzfuziya ilə yoluxma hallarını azaltdı. Bununla belə kiçik bir qalıq risk vardı, çünki virus infeksiyasından yalnız bir-neçə həftə sonra anticisimlər aşkar edilə bilər ("diaqnostik boşluq"). 2004-cü il 1 maydan etibarən hər qan ianəsinin sadəcə anticisimlərlə deyil, ayrıca HİV-RNT-nin mövcudluğu üzərindən yoxlanması qanuni tələb edilir. Beləliklə yeni yoluxma halları da aşkar edilə bilir.