cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Auyuittuk Milli Parkı
Haqqında
Milli parkın bitki örtüyü zəifdir. Burada ancaq driada, kampion, lalə, daşdələn kimi çiçək növləri, betula nana, Artika söyüdü, süpürgəotu kimi kollara rast gəlmək mümkündür. Bitki növlərinin çoxu soyuq Artika iqlimində sağ qalmaq üçün toplu şəkildə bitir.
Nəsirkəndi (Çaroymaq)
Nəsirkəndi — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Çaroymaq şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Kəlatə Rudbar
Kəlatə Rudbar və ya Kəlatə— İranın Simnan ostanının Damğan şəhristanının Mərkəzi bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 2,826 nəfər və 711 ailədən ibarət idi.
Əfzəl (Miyanə)
Əfzəl — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Miyanə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
NGC 991
NGC 991, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Balina bürcü istiqamətində yerləşir. SBc tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Elməddin Əliyev
Həyatı
Elməddin Əliyev 1985-ci il iyulun 2-də Tərtər rayonunun Yuxarı Qapanlı kəndində anadan olub.
Alancarıq (Miyanə)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 278 nəfər yaşayır (82 ailə).
İctimai mal
İctimai mal  — ödəyib-ödəməməsindən asılı olmayaraq bütün vətəndaşlar tərəfindən toplu şəkildə istehlak edilən bir mal. İctimai mallar ümumiyyətlə özəl mallara bənzəmir (istehlak üçün və yalnız sahibinə fayda verir), satışını təşkil etmək demək olar ki, mümkün deyil: fərdlər ictimai malların təsirlərindən istifadə etməkdən ləzzət alırlar, lakin bunun əvəzini ödəməkdən çəkinirlər (sərbəst atlı təsiri).
II Təhmasib
Taxta çıxması
1722-ci ilin oktyabr ayının 23-də Şah Hüseynin Mir Mahmud Hotakiyə təslim olmasından sonra noyabr ayında Təhmasib Mirzə özünü şah elan edir.
Mərdan Cəlilov
Həyatı
1978-2013-ci illərdə Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universitetində elmi-pedoqoji fəaliyyət göstərmiş və müxtəlif vəzifələrdə (böyük və baş elmi işçi, dosent, professor, kafedra müdiri) çalışmışdır.
SSRİ Xalq Təsərrüfatı Nailiyyətləri Sərgisinin iştirakçısı olmuş, “SSRİ İxtiraçısı” medalı ilə təltif olunmuşdur.
Hal-hazırda  AQUAPRO MMC-nin direktoru vəzifəsində çalışır.
Elmi fəaliyyəti
Mərdan müəllimin Elm və istehsalat sahəsində gördüyü işləri aşağıdakı əsas istiqamətlərə bölmək olar: •	İstilik elektrik stansiyaları, istilik təchizatı sistemləri üçün axıntısız və az axıntılı, azaldılmış reagent sərfli su emalı texnologiyalarının işlənilməsi, tədqiqi və sənayedə tətbiqi;
Qızılı qonurqanad
— fəsiləsinin  cinsinə aid quş növü.
Hacı (ad)
Hacı — Azərbaycanlı və türk kişi adı və titul. Hacı titulu Həcc ziyarətində olan şəxslərə verilir.
Pol Morfi
Oyun üslubu
Mörfini birinci çağdaş oyuncu hesab etmək olar. Bəzi oyunları çağdaş deyil çünki ,o, ləng mövqeli oyunlara ehtiyac duymurdu hansı ki, müasir qrosmeysterlər istifadə edirdilər. Onun rəqibləri açıq oyunu mənimsəməmişdilər. Mörfi də bundan istifadə edirdi və açıq oyunlara üstünlük verirdi çünki açıq oyunlar tez uğur qazandırırdı. O öz dövrünə görə çox illər irəli olan şahmat intellekti sayəsində açıq oyunları demək olar ki mükəmməl oynayırdı, lakin istənilən vəziyyətdə oynamağı bacarırdı. Mörfi daxilən nəyin ən yaxşı olduğunu bilən oyunculardan idi və bu münasibəti onu Kapablankaya oxşadırdı. Onun uşaq dahiliyi, sürətli oynamağı və çətin məğlub olması da Kapablankaya oxşadılırdı. Mörfi bütün gedişlərinə bir saatdan az vaxt sərf etdiyi halda rəqibləri 8 və daha çox saat vaxt sərf edirdilər. Löwenthal və Anderssen sonralar qeyd edirdilər ki, Mörfini udmaq həqiqətən çətin idi çünki ,o, necə müdafiə olunmağı, hətta pis və bərabər vəziyyətdən çıxıb qələbə qazanmağı bilirdi. Anderssen xüsusilə qeyd edir ki, Mörfi ilə oynanılan oyunda rəqibin atdığı hər bir səhv gediş oyunun itirilməsi ilə nəticələnirdi. "Mən rəqibi 70 gedişə mat elədiyim halda Mörfi bunu 20 gedişə bacarırdı. Əlbəttə ki,özünə xas oyun tərzi ilə"- Anderssen Mörfinin əleyhinə olan zəif nəticəsini izah edir.
Keçmiş Dünya Cempionu Robert Fişer qeyd edirdiki, Mörfi və Kapablanka böyük istedada malikdirlər. Mörfinin bütün eralarda qalib gəlmək istedadı vardır bir şərtlə ki, ona müasir şahmat nəzəriyyələrini və idealarını hazırlaşmağa vaxt verilsin.
Avril Lavin
2004–2007
2-ci albomu-"Under My Skin" 2004-cü il may ayının 25-də işıq üzü görüb. Avrilin bu albomu da uğuruna görə heç də birincidən geri qalmırdı.
Ravalpindi
thumb|right|300px|Ravalpindi Vilayəti Ravalpindi — Pakistanda şəhər. Lex çayı sahilindədir.
Domen
Domen — veb saytınızın internetdəki adı və ünvanıdır. Bu ünvan olmadan internet istifadəçiləri veb saytınıza girə bilməzlər. 1985-ci ildə ilk funksional domenlər yaradılmışdır. Funksional domenlər İnternet resursunun fəaliyyətindən asılı olaraq müəyyən edilir.
Domen uzantısı nə məna ifadə edir?
.gov – dövlət və yerli üzünüidarə orqanları
Baxmayaraq ki, .net domen adı ilk növbədə şəbəkə texnologiyaları ilə məşğul olan şirkətlərin maraqlarını nəzərə alaraq yaradılmışdır, bu gün .net müxtəlif şirkətlərin və fərdi şəxslər tərəfindən də istifadə olunur.
Eva Sekey
Nəşrləri
Biri digər dillərə tərcümə olunmuş üç kitabın müəllifidir:
Kosmopolit növlər
Kosmopolit növlər — Yer kürəsinin hər yerində müvafiq ekosistemdə yayılan növlər. Bu cür növlərin arealları adətən qeyri-məhdud olur (birhüceyrəli heyvanlar- infuzorlar.
Konsumentlər- canlı üzvü maddələrlə qidalanan heterotrof orqanizmlər (məs., heyvanlar).
Belarus coğrafiyası
Belarus — Şərqi Avropada dövlət. Şimalda Latviya, şm.-qərbdə Litva, qərbdə Polşa, cənubda Ukrayna, şərqdə və şm.-şərqdə Rusiya ilə həmsərhəddir. Sahəsi 207,6 min km². Əhalisi 9800 min (2009). Paytaxtı Minsk şəhəridir. Rəsmi dillər belarus və rus dilləri, pul vahidi Belarus rubludur. İnzibati cəhətdən 6 vilayətə bölünür; Minsk şəhəri də vilayət statusuna malikdir.
Geoloji quruluşu və faydalı qazıntıları
Belarusun ərazisi qədim Şərqi Avropa platformasının qərb hissəsində yerləşir. Ölkənin mərkəzi hissəsini geniş Belarus anteklizi tutur. Antekliz hüdudlarında bünövrənin dərinliyi 20–100 metrdir; yamaclar Paleozoyun karbonatlı çöküntülərindən təşkil olunmuşdur. Belarus anteklizi şimalda Perm-Mezozoyun Polşa-Litva sineklizi ilə birləşir. Cənubda enlik istiqamətində uzanan, Orta Devonda təməli qoyulmuş və Üst Devonun, əsasən, duz çöküntüləri ilə dolmuş qrabenvarı Pripyat çökəyi, şimal-şərqdə Üst Proterozoyun buzlaq və vulkan çöküntü komplekslərindən təşkil olunmuş Orşa çökəkliyi, ucqar qərbdə Üst Paleozoy və Mezozoy çöküntülərindən ibarət Brest çökəyi yerləşir. Çökək və çökəkliklərdə çökmə örtüyünün qalınlığı 1000–5000 m-ə çatır. Belarusun bütün ərazisində Dördüncü dövrün buzlaq və çay-göl çöküntüləri yayılmışdır.
İqlimi
İqlimi mülayim kontinental və rütubətlidir. Qışı yumşaq keçir, uzunmüddətli (şimal -şərqdə 25 gündən cənub -qərbdə 50 günədək) istiləşmələrlə müşayiət olunur. Yayı yağışlıdır, yazda və payızda havalar dəyişkən olur. Orta temperatur yanvarda – 4,5 °C-dən (cənub -qərbdə) –8,4 °C-yə -dək (şimal -şərqdə), iyulda 17,2 °C-dən (şimalda) 19,7 °C-yədək (cənubda) olur. Mütləq maksimum temperatur 37 °C (Brest, Qomel), mütləq minimum – 41 °C-dir (Vitebsk). İllik yağıntı şimal -şərqdə 650 mm, mərkəzi hissənin yüksəkliklərində 700–750 mm, cənub -qərb və cənub -şərqdə 500–550 mm-dir.
Torpaqları, bitki örtüyü və heyvanat aləmi
Tülkü, dovşan, qaban, qonur ayı, sığır, cüyür, nəcib maral, meşə dələsi, norka, sincab, qara safsar və s. yaşayır. Avropa zubrunun əvvəlki sayı bərpa edilmişdir. Su və bataqlıq quşları çoxdur: boz durna, böyük dan quşu, fısıldayan qu quşu və s. Çaylarda durnabalığı, külmə, çil qızılbalıq, xarius, çökə balığı və s. yaşayır. Poozeryenin, Berezina, Soj, Dnepr və b. çay dərələrinin mənzərəli landşaftı rekreasiya üçün istifadə edilir. Mineral sular bazasında balneoloji kurortlar (Bobruysk, Jdanoviçi) təşkil edilmişdir. Belarusda ümumi sahəsi 864,2 min ha olan 57 mühafizə edilən təbii ərazi, o cümlədən Berezina biosfer qoruğu, Çernobıl təsir zonasındakı Polesye radiasiya-ekoloji qoruğu, Braslav Gölləri və Belovejskaya Puşça (Ümum dünya irsi siyahısına daxil edilmişdir) milli parkları vardır.
Amoksisillin
Amoksisilin, ampisillinin analoqudur. Qram müsbət və qram mənfi mikroorqanizmlərə qarşı təsir edən və bakterisid təsiri olan geniş spektrli penisillin qrupu antibiotik dir. Dərmanlarda amoksisillin trihidrat kimi istifadə olunur.
Stenobiontlar
Stenobiontlar — ekoloji amilin çox kiçik dəyişmələrinə uyğunlaşan növlər.
Amoksisillin
Əks-göstərişləri
Penisillin qrupu antibiotiklərə yüksək həssaslığı olan insanlarda əks-göstərişdir.
Gəncə (dəqiqləşdirmə)
Digər
Fərrəx Dəulətşa
Yaradıcılığı
Şeirlər: "Kollektivləşmə", "Kommunanın vəziyyəti", "Kolxozun uğuru", "İşimbay", "Sovet pilotları".
Güləhməd Talıbov
Güləhməd Talıbov (Güləhməd Mirəhməd oğlu Talıbov) — kimya elmləri doktoru, professor. İlin müəllimi (2014).
Qoçqıran (Qaraqoyunlu)
Coğrafiyası
İğdır ilçə mərkəzinə 29 km, Qaraqoyunlu ilçə mərkəzinə 14 km uzaqlıqdadır. Ermənistanla sərhədi təşkil edən kəndin şimalından Araz çayı axır. Kənd Ermənistan sərhədində, paytaxt İrəvana ən yaxın türk məskənlərindən biridir.
Azərbaycan–Monako münasibətləri
Viza
Monakoya gedən ümumi pasportlara, həmçinin xidməti və xüsusi pasportlar malik Azərbaycan vətəndaşları üçün viza tələb edilir. Diplomatik pasportlar üçün 90 günə qədər viza tələb edilmir.
Falih Rıfkı Atay
Deputatlığı
Demokrat Partiyanın 1950-də iqtidara gəlməsindən sonra Dünya qəzetini quraraq (1952) müxalifətə keçdi. Yeni iqtidara qarşı Atatürk inqilablarını müdafiə etdi. Ölənə qədər bu qəzetin baş redaktorluğunu etdi. 20 mart 1971-ci ildə infarkt nəticəsində İstanbulda həyatını itirdi. Zəncirliquyu məzarlığında dəfn edilmişdir.
Nurəddin Cəfərov
Elmi fəaliyyəti
Cəfərov N. C. yeraltı hidroqazodinamika və neft və qaz yataqlarının işlənilməsi sahəsində tanınmış alimdir.
Frilanser
Qüsurlar
İşəgötürən üçün
İqtisadi icarə
Tərifləri
Sadə dillə desək, iqtisadi icarə heç bir müəssisə və ya istehsal məsrəfinin olmadığı bir həddədir.
Klassik icarə (torpaq icarəsi)
Coan Henrik von Tünen, mərkəzləşmə və nəqliyyatın vacibliyini vurğulayan kirayələrin məkan təhlilinin inkişafında təsirli idi. Sadəcə olaraq, daha yüksək bələdiyyə kirayələrinə əmr verən əhalinin sıxlığı, ticarətin gəlirliliyini artıran və əməyin bölünməsini və ixtisaslaşmasını təmin edirdi. Bu yüksək kirayələr mərkəzi bir şəhərdəki ərazilərin əkinçilik üçün ayrılmayacağını, əksinə daha sərfəli yaşayış və ya ticarət məqsədləri üçün ayrıldığını təyin etdi.
.cm
.cm — Kamerunun internet kodu.
Ramazankənd (Aralıq)
Ramazankənd — Türkiyənin İğdır ilinin Aralıq ilçəsinə daxil olan kənd.
Mələk
Mərhəmət mələkləri
Mərhəmət mələklərin aşağıdakı xüsusiyyətləri vardır:
Ravşana Kurkova
Həyatı
Ravşana Kurkova (qızlıq soyadı Matçanova) 1980-ci il avqustun 22-də Daşkənddə, aktyor ailəsində anadan olub. Onun atası Bəhram Matçanov "İlhom" teatrında aktyor, anası Rano Kubaeva isə kinoaktrisa və rejissor idi. Dayısı Rauf Kubaev rejissor və ssenarist olub.
Müsəlman süsəni
Sinonimləi
Iris klattii Kem.-Nath.
Fransa Qvianası
Tarixi
1852-ci ildə Fransız Qvianası sürgün yerinə çevrildi. Paris kommunasının məğlubiyyətindən sonra buraya çox kommunarlar sürgün olunmuşdur. Təxminən bir əsr Qviana sürgün yeri olmuşdur.
1946-cı ildən Fransanın dənizaşırı departamenti statusu almışdır. Quldarlığın ləğv olunması plantasiya təsərrüfatında işçi qüvvəsinin çatışmamazlığına gətirib çrxardı, bu da Fransa hökumətini immiqrasiya siyasətinə vadar etdi. 1852-ci ildən 1939-cu ilə qədər Fransadan müstəmləkəyə 70 mindən artıq məhbus gətirilmişdir.
Başqırd Mərkəzi Şurası
Tarixi
1-11 may tarixlərində Moskvada Ümumrusiya Müsəlmanlarının I Qurultayı çağırılır. Bu qurultayda başqırdların 50 nəfərlik heyəti Rusiyanın federativ üsulla idarəedilməsi, Başqırd muxtariyyətinin qurulması və tutulmuş başqırd torpaqlarının geri qaytarılması tələbi ilə çıxış edirlər. Qurultay getdiyi dövrdə 10 may tarixində başqırd nümayəndə heyəti I Ümumbaşqırd qurultayını çağırmaq üçün idarəedici orqan seçirlər.
Murad Kumpilov
Əmək fəaliyyəti
2002-ci ilin yanvarından 9 aprel 2008-ci ilədək Adıgey Respublikasında Rusiya Federasiyası Vergilər və Rüsumlar Nazirliyinin 1 nömrəli Rayonlararası Müfəttişliyinin rəis müavini və rəisi işləyir.
Ailəsi
Evlidir, həyat yoldaşı iqtisad elmləri üzrə dərs deyir. Dörd oğulu var: Cambot, Dövlət, Candəmir və Dəmir.
Hobbisi
Parkda gəzməyi sevir.
Şeyxzadə Babiç
Həyatı və fəaliyyəti
1918–1919-cu illərdə Başqırd ordusunda hərbi müxbir işləyən Şeyxzadə Babiç Başqırdıstanın muxtariyyətı uğrunda mübarizə aparır. Lakin bu mübarizə uğurla nəticələnmir. Bolşeviklər ağqvardiyaçılar üzərində qələbə çaldıqdan sonra müttəfiqləri olan başqırd millətçilərinə qarşı da münasibətlərini dəyişirlər. İlk günlər nisbətən mülayim davranaraq Başqırdıstanda Sovetlərin qurulduğunu elan edirlər. Hətta keçmiş kadrların bir çoxunu da yeni hökumətdə işə götürürlər. 1919-cu il fevralın 25-də bolşeviklər Babiç Şeyxzadəyə də Başqırdstan İnqilab Komitəsi nəzdindəki sovet mətbuatı şöbəsində iş verirlər. Az sonra isə ənənələrinə sadiq qalaraq müttəfiqlərinə yenə də xəyanət edirlər. Ağqvardiyaçılara qarşı birgə mübarizə apardıqları Başqırd ordusunu dağıdır, ordunun millətsevər zabit və əsgərlərini cəzalandırmağa başlayırlar.
Qasım Hacıyev
Qasım Əhəd oğlu Hacıyev — Azərbaycan MEA A. A. Bakıxanov adına Tarix İnstitutu Qarabağ tarixi şöbəsinin müdiri, tarix üzrə elmlər doktoru
İlqar Həsənov
Hərbi xidməti
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən İlqar Həsənov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Florid Buləkov
Mükafatları
1995-ci ildə M. M. Qafuri adına Başqırd Dövlət Akademik Dram Teatrının "Bibinur, ah, Bibinur" tamaşasına görə teatr sənətləri sahəsində 1995-ci ildə Rusiya Federasiyasının Dövlət Mükafatına layiq görülüb.
Türkan xatun
Həyatı
1094. ildə İsfahanda vəfat etmişdir.
Kəlləşəkilli haf
Qısa təsviri
Avropa və Qafqazda yayılmış haflar fəsilənin ən iri nümayəndəsi olub, qanadları açıq halda 120-130 mm-ə çatır. Kəpənəyin adı onun beli üzərindəki insan kəlləsinə bənzər sarı rəngli naxışla əlaqədardır.
Zirehsiz xərçənglər
Həyat tərzi
Ayağıqəlsəməlilərin çoxu yaz su hövzələrində yaşayır, ancaq onların arasında ilboyu xırda soyuq Arktika göllərində yaşayanlar da vardır. Bəzi növlər çöl və yarımsəhraların zəif şortəhər sularında, yüksək dağlıq su hövzələrində və yalnız bircə növü çoxşorlu sularda yaşayır.
Ərəstun Həsənov
Hərbi xidməti
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 18.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Ərəstun Həsənov ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
Başkort
Haqqında
Qəzetin ilk nömrəsi "Başq:Башҡорт иттифаҡи бюроһының мөхбире" (Başqırd Vilayət Şurasının Xəbərləri) adı ilə 1917-ci ilin iyun ayında Orenburqda çap olunub. Bu sayda Zəki Vəlidi Toğanın "Başq:Башҡорттарҙың алдында торған эштәре" (Başqırdların qarşısında duran məsələlər) məqaləsi çap edilib. Sonradan bu məqalə Başqırd Milli Hərəkatının proqramına çevrildi. İyul ayında qəzetin adı "Başkort" olaraq dəyişdirildi. Çap olunan bu qəzet azadlıq uğrunda, öz torpaqları uğrunda və Başqırd Milli Muxtariyyəti uğrunda güclü carçıya çevrilir.
Co İnqles
İlk illəri
Co İnqles universitet karyerası ərzində Kanberra şəhərində olan Lake Ginninderra kollecində basketbol oynayıb. Daha sonra göstərdiyi oyunlarla əlaqədar maraqları qazanan uğurlu oyunçu kollec karyerasını bitirdikdən sonra Avstraliya 1. liqasında "Cənub Əjdahalar" tərəfindən seçildi.
Milli komanda
İnqles milli komandası ilə birliktə FİBA Okeaniya Çempionatı 2009-cu ildə gümüş, 2011-ci ildə qızıl medal qazanmışdır. 2012 Yay Olimpiya Oyunlarında milli komandanın formasını geyinmiş və forma geyindiyi 6 qarşılaşmada 15 xal 5 ribaund 4.2 asist ilə oynayaraq Peti Milsdən sonra komandanın ən yaxşı oyunçusu olmuşdur.
Auşvitz həbs düşərgəsi
Auşvitz I ilk olaraq 1940-cı ilin may ayında polyak siyasi məhbusların saxlanılması məqsədilə inşa olunmuşdur. Burada ilk dəfə kütləvi məhv etmə prosesinə 1941-ci ilin sentyabrında başlanılıb. 1942-ci ilin əvvəlindən 1944-cü ilin sonlarına qədər almanlar tərəfindən işğal olunmuş Avropanın hər yerindən qatarlar vasitəsilə yəhudilər buradakı qaz kameralarına gətirilir və burada zəhərli maddə olan Siklon B vasitəsilə zəhərlənirdilər ki, bu da məhbusların kütləvi şəkildə ölməsinə səbəb olurdu. Hesablamalara görə bu düşərgədə saxlanılan 1.3 milyon nəfərdən 1.1 milyon nəfəri öldürülmüşdür. Auşvitzə deportasiya olunanlar arasında 150,000 nəfər polyak, 23000 nəfər qaraçı, 15000 nəfər Sovet müharibə əsiri, 400 nəfər Yehovanın Şahidləri beynəlxalq təşkilatının üzvü, həmçinin on minlərlə müxtəlif millətlərin nümayəndələri də var idi. Burada ölənlərin əksər hissəsi qaz kamerasında saxlanılma nəticəsində deyil, daha çox aclıq, məcburi əmək, yoluxucu infeksiyalar və tibbi sınaqlar zamanı həlak olmuşdur.
Müharibə ərzində düşərgənin şəxsi heyəti yeddi min nəfərdən ibarət olan SS qüvvələrindən ibarət idi ki, onların da təqribən 12 faizi müharibə cinayətləri törətməkdə günahkar elan olunmuşdur. Bu düşərgənin komendantı olan Rudolf Höss də daxil olmaqla bəzi üzvləri isə edam olunmuşdur. Müharibənin sonuna qədər 144 nəfər məhbus Auşvitzdən qaçmağı bacarmışdır.
1945-ci ilin yanvar ayında Sovet Ordusu Auşvitzə çatanda artıq burdakı məhbusların çox hissəsi qərbə aparılmışdı. Sovet qoşunlarının buranı azad etdiyi 27 yanvar 1945-ci il tarixi Beynəlxalq Holokost qurbanlarının Anım Günü olaraq qeyd edilir. Müharibə başa çatdıqdan sonra Auşvitz həbs düşərgəsi Holokostun əsas simvolu hesab olunurdu. 1947-ci ildə Polşada yerləşmiş Auşvitz I və II düşərgələrinin ərazisində Auşvitz-Birkenau Dövlət Muzeyi yaradıldı. 1979-cu ildə bu muzeyin adı UNESCO tərəfindən Ümumdünya irsi siyahısına əlavə edildi.
Barlı
Tarixi
Barlı Quba rayonunun Zərdabi inzibati ərazi vahidində qəsəbə. Qudyal çayının sahilində, Qusar düzənliyindədir. Quba rayonunda meyvəçiliyin inkişafı ilə əlaqədar 1955-ci ildə Qonaqkənd kəndindən köçüb gələn ailələr tərəfindən salınmışdır. Oykonim bar (mey və, bəhrə) və -lı (Şək.) komponentlərindən düzəlib, "meyvəsi olan, meyvəli" deməkdir.
Gürcüstan aysorları
Tarixi
Nəhayət aysorların Önqafqaza ən böyük köçü 1915-1917-ci illərdə, Osmanlı İmperatorluğunun şərqində yaşayan aysorların çoxunun köç etmək məcburiyyətində qaldığı dövrdə baş verir. Bu gün Gürcüstanda olan aysorların əksəriyyəti elə həmin köçkünlərin nəsilləridir.
Ravşan İrmatov
Məşqiçilik karyerası
Əvvəlcə Özbəkistan çempionatının birinci liqasının, daha sonra bu ölkənin əsas liqasının oyunlarına hakimlik etməyə başladı. 2003-cü ildə, 25 yaşında FİFA hakimi oldu. Elə həmin il gənclər dünya çempionatının oyunlarına hakimlik etdi. 2007-ci ildə gənclər dünya çempionatının iki oyunununu idarə etdi. Bir il sonra Klublararası Dünya Kubokunun final oyununda yer aldı. Dəfələrlə Asiya Kuboku və AFK Çempionlar Liqasının oyunlarında hakim olub. 2008-ci ildən 2011-ci ilə qədər bu mükafatı ardıcıl dörd dəfə qazanaraq AFK tarixinə düşdü. 2013-cü ildə Beynəlxalq Futbol Tarixi və Statistikaları Federasiyasına görə dünyanın ən yaxşı hakimləri onluğuna daxil oldu.
II Xosrov
Erkən həyatı
II Xosrov təxminən 570-ci illərdə dünyaya gəlmişdir; atası IV Hörmüz, anası isə Parfiyanın yeddi böyük sülaləsindən biri olan İspahbudan sülaləsindən olan qadındır; həyatının ilk dövrlərində qardaşları Vinduyə və Vistəhmin ciddi təsiri olmuşdur.
II Xosrovun hakimiyyəti dövründə musiqi
II Xosrovun hakimiyyəti, musiqinin qızıl dövrü idi. II Xosrovdan əvvəl hakimiyyətdə olmuş I Xosrov, Bəhram Gur, həmçinin I Ərdəşir kimi hökmdarlar da musiqiyə böyük maraq göstərmişdilər. II Xosrovun hakimiyyəti dövründə Barbəd, Bəmşad, Sərkəş və Nikisa kimi məşhur musiqiçilər yaşamışlar.
Ailəsi
II Xosrov Sasani şahı IV Hörmüzün İspəhbudan sülaləsindən olan Vistəhm və Vinduyənin adı naməlum olan bacısından dünyaya gəlmiş oğlu idi. Xosrovun İspəhbudan sülaləsindən Mah-Adur Güşnasp və Narrsi adlı iki əmiuşağı olmuşdur. II Xosrovun Hörmüzan adlı ögey qardaşı da olmuşdur ki, ərəblərin Sasani torpaqlarına yürüşü zamanı o, ərəblərə qarşı döyüşmüşdür.
Vyaçeslav Bitarov
Şimali Osetiya Respublikası Hökumətinin sədri (2015-2016), Şimali Osetiya-Alaniya Respublikası Cüdo Federasiyasının prezidenti, Ümumrusiya Təbiəti Mühafizə Cəmiyyətinin regional şöbəsinin müdiri, Vahid Rusiya Partiyasının Ali Şurasının üzvü.
Əmək fəaliyyəti
1991-ci ildə "FAT" kəndli fermasının rəhbəri olur və paralel olaraq öz işini inkişaf etdirir.
Con Aleksandr Makdonald
Həyatı və erkən illəri
left|200px|thumb|Helen Makdonald (təx. 1850) Con Aleksandr Makdonald, 1815-ci ilin yanvarında Qlazqoda Hyu Makdonald və Helen Şo adlı bir Dornoxun anadan olub. Valideynlərinin hər ikisi İskoç Dağlılarının klanlarından idi. Eyni adı daşıyan Conun babası, çəpərləmə nəticəsində vətənini tərk etdi və Hyu MakDonald, bu şəhərdə iqtisadi yüksəlişin başlaması ilə Qlazqoya köçdü. Hyu evlənəndə 28 yaşındaydı və həyat yoldaşı 34 idi.
Zümrüdçiçəyivari puşkiniya
Sayı və tendensiyası
Populyasiyalarının sayı azalı, yaşama ərazsis məhdudlaşır, azalma tendensiyası müşahidə olunur.
Məhdudlaşdırıcı amillər
Antropogen amillər (dekorativ bitki kimi yığılması, otların biçilməsi, mal-qara tərəfindən tapdalanması).
Komsomolets (ada)
Adanın ən ucqar şimal nöqtəsi Arktik burnudur. Bu ərazidən bir çox arktik ekspedisiyalar başlanğıcını götürmüşdür.
Adanın araşdırılması
Ada ilk dəfə 1930–1932 ci illərdə Georgi Aleksandroviç Uşakov və Nikolay Uevansevin təşkil etdiyi ekspedisiya zamanı araşdırılmış və ad qoyulmuşdur. Adanın cənub-şərq sahilində yerləşən körfəz 1973-cü ildə Şimal Torpağının Olovyannıy burnu stansiyasında rabitəçi işləyən (1935–1936) Krengelin şərəfinə adlandırılmışdır.
Kollonj
Kollonj  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Kollonj kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Jeks.
Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 1897 nəfər təşkil edirdi.
Qrossheym süsəni
Sayı və tendensiyası
Məhdudlaşdırıcı amillərin təsirinə məruz qalması populyasiyaının azalma yeganə lokalitetində mənfi azalma tendensiyasını sübut edir.
Mühafizə tədbirləri
Populyasiyanın becərilməsi və mühafizəsi, yeni bitmə yerlərinin tapılması vacibdir.
Aşıq Rəcəb
Həyatı
Onun əlimizdə olan bu şeirlərində aşıq kimi ustalığı dərhal özünə diqqət çəkir. "Kəklik" rədifli şeri belə şerlərdəndir.
Aşıq Günay Ulduz
Aşıq Günay Ulduz (Günay Murad oğlu Ulduz; ) — Türk aşıq.
Həyatı
İlk təhsilini doğma kəndində, orta təhsilini və liseyi isə Qars Alpaslan Liseyində bitirmişdir.
Şeirləri müxtəlif araşdırmalarda yer alan Günay Ulduz 1971-ci ildən bu günə qədər bir çox yarışmalara və şənliklərə qatılmış, müxtəlif ordenlər almışdır.
1996-cı ildə Qars Xalq Aşıqları Aşıq Şenlik Mədəniyyət və Yaşatma birliyini yaradaraq yox olmaqda olan aşıq mədəniyyətini, sənətini və aşıqları xalqa tanıtmağa, təbliğ etməyə başlamışdır. Həmin vaxtlardan bəri Qarsın yerli televiziyası olan "Sərhət TV"-də "Aşıqlarımız" adlı proqram apararaq bu sənəti xalqa sevdirmişdir.
İlham Məmmədov (kiçik çavuş)
Hərbi xidməti
Azərbaycanın Laçın rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən İlham Məmmədov ölümündən sonra "Laçının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Metqethen qətliamı
Metqethen qətliamı — 1945-ci ilin yanvar-fevral aylarında 3000 alman vətəndaşın indiki Rusiyanın Kalininqrad vilayətinin İmeni Aleksandra Kosmodemyanskoqo qəsəbəsi olan keçmiş Şərqi Prussiya Köniqsberqin Menqethen qəsəbəsində Qızıl Ordu tərəfindən edilmiş qətliam.
Kolinyi
Kolinyi  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Kolinyi kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.
Abadə şəhristanı
Abadə şəhristanı — İranın Fars ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Abadə şəhəridir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 98'188 nəfərdən ibarət idi
Küçeyi
Küçeyi (əvvəlki adı: Küçay) — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 11 iyun 2002-ci il tarixli, 341-IIQ saylı Qərarı ilə Quba rayonunun Talabıqışlaq kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Küçay kəndi Küçeyi kəndi adlandırılmışdır.
ABŞ Hərbi Hava Qüvvələri
Amerika Birləşmiş Ştatları Hərbi Hava Qüvvələri (abr: USAF) ABŞ-nin hərbi təşkilatlanmasının ən böyük qollarından biridir. Hava müharibələri hava hücumundan müdafiə və hərbi kosmik araşdırmaların inkişafı ilə məşğuldur. Ayrıca digər hərbi şöbələrə hava dəstəyi və xidmətlər göstərir. 1941-ci ildə Hərbi Hava Qüvvələri olaraq Quru Qoşunları daxilində muxtar bir komandanlığa çevrilmiş və 1947-ci il Milli Təhlükəsizlik Qanunu ilə müstəqil ABŞ Hərbi Hava Qüvvələri yaradılmışdır.
Don 2 (film, 2011)
Don 2 (Don 2: The King is Back; Don 2: Kral Geri Dönür)  2011-ci ildə döyüş və detektiv janrlarında istehsal olunan Bollivud filmidir. Fərhan Axtar həm rejissor, həmdə Amit Mehta və Amriş Şahla birlikdə filmin ssenari müəllifləri sırasındadır. Filmə Riteş Sidvani, Şahrux Xan və Fərhan Axtar prodüserlik etmişdir. Bu film 2006-ci ildə çəkilmiş Don filminin davamıdır. Filmdə əsas rollarda Şahrux Xan, Priyanka Çopra, Lara Dutta, Om Puri, Boman İrani, Kunal Kapur digər rolda Hritrik Roşan kamea görünüşünü ifa edir. Əvvəlki filmin davamı olan bu filmin sujeti belədir: Malayziyadan Avropaya gələn Don hal-hazırda Asiya yeraltı dünyasının kralıdır və O Avropa narkotik kartelini ələ keçirməkdədir. Filmin çəkilişi Hindistan, Tailand, Almaniya, Malayziya və İsveçrədə baş tutub.
Klezye
İqtisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 92 nəfər (15-64 yaş arasında) 68 nəfər iqtisadi cəhətdən, 24 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73.9%, 1999-cu ildə 71.2%). 68 fəal sakindən 62 nəfər (32 kişi və 30 qadın), 6 nəfər işsiz (2 kişi və 4 qadın) işlədi. Aktiv olmayan 6 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 14 nəfər təqaüdçü, 4 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Aşıq Abdulla
Yaradıcılığı
Əsasən 8 və 11 hecalı şeirlər yazan Abdullanın bizə bir neçə gəraylısı və qoşması məlumdur. O, bu şeirlərində fələkdən, taledən, sevgilisindən şikayət edir. Aşıq haqqında olan və onun həyatından bəhs edən "Cahan və Abdulla" dastanı Türkiyənin Qars, İqdır kimi bölgələrində də geniş yayılmışdır.
Torlu iridodiktum
IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu “Təhlükəli həddə yaxın olanlar” kateqoriyasına aiddir –NT. Azərbaycanın nadir növüdür.
Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
Çiçəkləmə və meyvə əmələgətirmə dövrü mart—aprel ayına təsadüf edir. Kriptofit (geofit) bitkidir. Arandan aşağı dağ qurşağına kimi kolluqlararası, meşə kənarı və otlu yamaclarda Muscari leucostomum,ç Bellevalia albana, Scilla sibirica, Gagea taurica, Arum elongatum bitkilərindən təşkil olunmuş senozlarda komponent kimi iştirak edir. Dekorativ və boyaq bitkisidir.
Samir Məmmədov (kiçik çavuş)
Həyatı
Samir Məmmədov 1986-cı il fevralın 10-da Vardenis şəhərində anadan olub.
Xəramə şəhristanı
Xəramə şəhristanı— İranın Fars ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Xəramə şəhəridir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 57,372 nəfər və 13,731 ailədən ibarət idi.
Xucbala
Coğrafiyası
Xucbala kəndi Quba-Qusar yolunun 9-cu kilometrliyində yerləşir.
Xürrəmbid şəhristanı
Xürrəmbid şəhristanı — İranın Fars ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Səfaşəhr şəhəridir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 44,669 nəfər və 10,919 ailədən ibarət idi.
Mişel Yeo
Mişel Yeo Çu-Ken (Michelle Yeoh Choo-Kheng və ya Michelle Khan, 6 avqust 1962) — əslən Çinli olan Malayziyada dünyaya gələn Honq Konq aktrisasıdır. Döyüş filmlərində çəkilməsinə baxmayaraq əslində döyüşü filmlərdə öyrənmişdir. Onun əsas sahəsi isə rəqs və modaçılıq olub. Döyüşdə rəqsdə öyrəndiyi hərəkətlərdən və ya özü tərəfindən hazırlanan hərəkətlərdən istifadə edib. Ceki Çan ona bütün aktrisalardan fərqli olaraq fənnlərindən istifadə etməyə icazə verib. 1997-ci ildə "People" jurnalı onu "Dünyanın ən gözəl 50 insanı" siyahısına daxil edib.
Bədr Təşkilatı
Bədr Təşkilatı — qeyri-rəsmi olaraq Bədr Briqadası və ya Bədr Korpusu da adlandırılan, İraqda Ayətullah Seyid Məhəmməd Baqir əl-Həkim tərəfindən qurulmuş bir siyasi partiyadır. Bədr Təşkilatı İran mərkəzli fəaliyyət göstərən Şiə İslam Partiyası tərəfindən idarə olunan İraq İslam Ali Şurasının hərbi qanadı idi. 2003-cü ildə ABŞ və müttəfiqlərinin İraqa müdaxilə etməsindən sonra Bədr döyüşçülərinin əksəriyyəti yenidən qurulan İraq ordusuna və polis qüvvələrinə qatıldılar. Siyasi cəhətdən, Bədr Briqadası və İraq İslam Ali Şurası 2003-cü ildən bəri bir tərəfdə sayılırdı, lakin hal-hazırda hər iki partiya qeyri-rəsmi olaraq ayrılmışdır. Bədr Briqadası qüvvələri və onların İranlı komandirləri 2014-cü ildən etibarən İraqda İraq Şam İslam Dövləti - İŞİD-ə qarşı vuruşmağa başladılar. Hal-hazırda Xalq Səfərbərlik Qüvvələrinin bir hissəsi olan partiyanın lideri İraqın keçmiş nəqliyyat naziri olmuş Hadi əl-Əmiridir.
Yana Batırşina
İdmandan sonrakı karyerası
2010-cu ildə Kanadanın Vankuver şəhərində keçirilmiş Qış Olimpiya Oyunlarında Soçi-2014 rus evinin aparıcısı olmuşdur. 2013-2016-cı illər ərzində "Karusel" kanalında yayımlanan, məktəblilər üçün intelektual şou olan "Tək hamıya qarşı" verilişinin aparıcısı olmuşdur.
Görkəmli çiriş
Botaniki təsviri
Çoxillik, iyşəkilli kökümsovlu ot bitkisidir. Yarpaqlar 6–15, xətvari, kənarları girintili, çəpinə yuxarı yönəlmiş çılpaq, gövdədən qısa, 1–4 sm enindədir. Gövdə 120 sm hündürlüyündədir. Çiçəkqrupu sıx, çoxçiçəkli salxımdır. Çiçəkyanlığı iyşəkilli-zəngvari, uzunsov xətvari, sarıtəhər, 8–9 mm uzunluğunda, kənarlıdır. Erkəkcik sarı, tünd-qırmızı rəngdə, tozcuqla birlikdə çiçəyalığından 2 dəfə uzundur. Qutucuq şarvari, 2 dəfə meyvə saplağından kiçikdir, qırışlıdır. Toxum üçtilli, qırışlı, zəif qanadlıdır.
Moniezia autumnalis
Moniezia (Blanchariezia) autumnalia -Yastı qurdlar tipinə aid olan sinif.
Nüsnü Məscidi
Tarixi
Ordubad rayonunun Nüsnüs kəndində, nisbətən hündür ərazidə inşa edilmişdir. Tədqiqatçılar plan quruluşu və özünəməxsus kompozisiyası ilə diqqəti cəlb edən N.m.-nin orta əsrlərin inşaat ənənələrinə uyğun gəldiyini göstərirlər. Məscid binasının birinici mərtəbəsində pir (bax Nüsnüs piri) var. Nüsnü məscidi kənd camaatının təşəbüssü və vəsaiti ilə təmir edilmişdir (1992-93).
Uzunsütuncuqlu bellevaliya
Qısa morfoloji təsviri
Çoxillik ot bitkisidir. Soğanağı iri, dəyirmi, 4-5 sm uzunluğunda, 3-4 sm yoğunluqdadır. Gövdə 20-40 sm hündürlükdə, çılpaq, bütöv, meyvə vaxtı yoğunlaşır. Kökyanı yarpaqlar uzun, enli-neştərşəkilli, 25-30 sm uzunluğunda, 2-3 sm enindədir. Salxım uzanmış, çoxçiçəkli, enli-piramidavaridir. Çiçəkyanlğı 10 mm-ə qədər uzunluqda, uzunboruvari, ağımtıl-mavi, qonur, quruduqda kürən qırmızımtıldır. Sütuncuq uzun, yumurtalıq və tozluq çiçəkyanlığına çatandır. Qutucuq iri yumurtavaridir.
Aydar gölü
Aydar göl bölgəsi balıqçılıq, heyvandarlıq, turizm və gələcəkdə atom elektrik stansiyalarının inşası üçün böyük potensiala malikdir. Göl qışda donmur.
Kodonlar
Kodonlar hüceyrədə sintez edilən zülalların birincili quruluşu onun nüvəsindəki DNT-nin müəyyən hissələrində olan mononukleotidlərin yerləşmə ardıcıllığı ilə əlaqədardır. Zülalın quruluşu haqda informasiya DNT-dən ribosomlara m-RNT vasitəsilə verilir. Məlumdur ki, zülalların molekulunda 20-ə qədər aminturşu qalıqları olduğu halda nuklein turşusunun tərkibinə yalnız dörd nukleotid daxildir. Deməli, nuklein turşuları olan monomerlərin hər biri zülal molekulundakı bir aminturşu qalığının adını ifadə edə bilməz. F.Krik və onun əməkdaşları göstərmişdir ki, aminturşuların ardıcıllığı nuklein turşusu zəncirindəki nukleotid tripletləri (üçlük) ilə ifadə edilir. Yəni zülal molekulundakı aminturşuların hər birinin adı nuklein turşusu zəncirində asan üç nukleotid vasitəsilə şifrlənir. Bir aminturşu qalığına müvafiq gələn nukleotid üçlüyü kodon adlanır. Nuklein turşularında olan dörd növ nukleotidlərin əmələ gətirdiyi müxtəlif tripletlərin sayı =64 bərabərdir. Beləliklə, ehtimal olunan kodonların sayı (64) aminturşuların sayından xeyli artıqdır. Buradan belə nəticə çıxarmaq olar ki, hər bir aminturşunun bir deyil, bir neçə kodonu vardır. Bioloji kimya elminin son illərdəki ən böyük nailiyyətlərindən biri bütün aminturşu qalıqlarına müvafiq gələn kodonların nukleotid tərkibinin eksperiment yolu ilə öyrənilməsidir. Məsələn, M.Nirenberq (ABŞ) göstərib ki, zülal sintezinə sərf edilən məlumat RNT-nin uridin nukleotidlərinin birləşməsindən ibarət olan sintetik polinukleotid zənciri ilə əvəz etdikdə ribosomlarda molekulun yalnız bir növ aminturşu – fenilalanin qalığından ibarət olan polipeptid sintez edir. Deməli, m-RNT–si üzərində fenilalanin aminturşusuna uyğun gələn kodon üç ədəd uridin nukleotidlərindən ibarətdir: U – U – U. Hal-hazırda müəyyən edilmişdir ki, zülalların biosintezi aminturşuların ATF vasitəsi ilə aktivləşməsindən ibarətdir.
Şaxəbığcıqlı xərçəngkimilər
Həyat tərzi
Orta və Cənubi Xəzərin açıq hissələrində Cercopagis cinsinin nümayəndələri planktonda mühüm rol oynayaraq planktonyeyən balıqların, o sıradan kilkə və bəzi siyənəklərin qidasını təşkil edir.
Azərbaycanın su hövzələrində Moina cinsinin 5 növü yaşayır. Onlardan M. macrocopa (Straus), M. microphthalma Sars, M.branchiata (Jur.) Lənkəran təbii vilayətinin və Aşağı Kürün su hövzələrndə qeydə alınmışdır. Lənkəran zonasının xırda su hövzələrində və Kür çayının kürütökmə-böyütmə təsərrüfatlarının nohurlarında C.quadrangula (Mull.), C.laticaudata Mull., C.reticulata curzii Sting və C.r.serrata Sars aşkar edilmişdir. Sonuncu yarımnöv yalnız Astara subtropik sovxozunun su anbarında qeydə alınmışdır. Küryanı axmaz və göllərdə su bitkilərinin arasında istisevər növ olan C.cornuta (Sars) yaşayır. Bu növ Kiçik Qızılağac qoruğunda da qeydə alınmışdır. Lənkəran təbii vilayətinin və Naxçıvan MR göl və nohurlarının səciyyəvi növü Scapholeberis mucronata (Müll) sayılır. Lənkəran zonasının çəltik ləklərində hərdənbir S.aurita (Fischer), S.aurita curvirostris Weresh. və S. kingi Sars rast gəlinir. Ceyranbatan su anbarında, Naxçıvan MR Adilağa gölündə, Yuxarı Kür və Əli-Bayramlı balıq təsərrüfatlarının nohurlarında Macrothrix hirsuticornis Norm. et Brady, Lənkəran zonasının çəltik ləklərində – M.daday Behning, M.spinosa King, M.sthadini Much., Abşeron yarımadasının su hövzələrində Echinisca tripectinata (Weisig), Lənkəranda isə – E. shadini Much. tapılmışdır. Mingəçevir su anbarında az hallarda Macrothrix gzonlandis Lillj., Ilyocriptus sordidus (Liev.), Kürün axmazlarında isə Acantholeberis curvirostris (Mull.) rast gəlinir.
Şaxəbığcıqlı xərçənglər istisnasız olaraq şirin sularda yaşayır, planktonda və su bitkiləri arasında yaşayırlar. Onların çoxu tipik filtrator olub, bakteriyalarla, detritlə və su bitkiləri (yosunlar) ilə qidalanır. Buna görə də çirklənmiş suların özünütəmizləməsində onlar mühüm rol oynayırlar. Şaxəbığ xərçənglər su hövzələri planktonunun kütləvi formaları kimi balıqların və onurğasız heyvanların qidalanmasında böyük əhəmiyyət daşıyırlar. Onları balıq körpələri yeyir, planktonyeyən balıqların (şəmayı, bəzi siyənəklər, kilkə) qidasını isə istisnasız olaraq şaxəbığ xərçənglər təşkil edir. Bəzi balıqların qida spektrində onlar 65% təşkil edirlər. Məsələn, Mingəçevir su anbarında körpə çapaq və külmənin qidasında şaxəbığcıqlı xərçənglərin payı 70%-ə çatır.
Antropogen istehsal amili
Antropogen istehsal amili (AİA) — bilavasitə istehsal prosesində məşğul olan insan sağlamlığında neqativ dəyişmələr yaratmağa qadir olan amillərdir.
Emil Qurbanov (leytenant)
Hərbi xidməti
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Emil Qurbanov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi zamanı döyüş əməliyyatlarının rəhbəri olan, düşmənin canlı qüvvəsinin məhv edilməsində rəşadət göstərən, vəzifə borcunu ləqayətlə və vicdanla yerinə yetirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Emil Qurbanov ölümündən sonra "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edildi.
Şiraz şəhristanı
Şiraz şəhristanı — İranın Fars ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Şiraz şəhəridir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 1,512,680 nəfər və 389,659 ailədən ibarət idi.
Maranə (Soyuqbulaq)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 269 nəfər yaşayır (56 ailə).
Mazələ (Soyuqbulaq)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 71 nəfər yaşayır (11 ailə).
Bitlcus (film, 1988)
Məzmun
Az qala bu vəziyyətlərini qəzəblənən cütlüyün evlərini əmlakçıdan satın alan Nyu-Yorklu modabaz Ditz ailəsi onların evlərinə yerləşirlər. Bu yeni ev sahibləri Çarlz Ditz (Ceffri Cons), Deliya Ditz (Ketrin O'Hara) və qızları Lidiya Ditz (Vaynona Rayder), iç memar və dekorator olan dostları Ottonun (Qlenn Şadiks) köməyiylə evi yeniləşdirmək etməyə başlayırlar. Antikvar evin ruhuna heç uyğun gəlməyən bu əcaib müasir dekorasiya evin köhnə sahiblərini çox üzür. Yeni ev sahiblərinin qızı Lidia bu iki qarabasmanı görə bilən tək insandır və onlara kömək etməyə qərar verir. Stolüstü kitabın rəhbərliyində özlərindən məsul o biri dünya vəzifəlisi Cunoya (Silviya Sidni) müraciəti tərəfindən yeni ev sahiblərini qorxudaraq qaçırmaq üçün yalnız öz imkanlarını istifadə etmələrini lazım olduğunu öyrənirlər. Ancaq çox qarışıq olan Nyu-Yorklu bu ailə klassik qarabasmalardan qorxmalarına baxmayaraq evi ticarət bir üstünlüyə çevirib böyük şəhərlilərə satışa çıxarmağı cəhd edir. Barbara və Adam digər dünyanın çox da xoşlanılmayan bir xortdanı olan ingilis lordu Bitlcusu (Maykl Kiton) istəməyə-istəməyə dəvət edirlər. Çarlz buradakı kabuslardan ilhamlanaraq iş başçısı Maksa şəhəri turist yerinə çevirməyi təklif edir. Amma Maks ondan dəlil istəyir. Otto seans düzəldir və Adam ilə Barbaranı çağırır. Lakin kabuslar çağırılan zaman onlar yayılmağa başlayırlar. "Bitlcus" üzərinə düşən vəzifəni yetirməyə başlayır. Ancaq "Bitlcus" da əsl vəzifəsni olan qorxutma işini ikinci plana itələyib Lidiya ilə evlənməyə cəhd edincə, ailə onunla məşğul olmaq məcburiyyətində qalarlar. "Bitlcus" Lidiya ilə evlənməyə hazırlaşan zaman Meytlend ailəsi buna mane olur. Barbara "Qum qurdunu" "Bitlcus"un üzərinə yeridir. Bitlcus gəldiyi yerə göndərilib hər şey yaxşılığa bağlanınca iki ailə uyğunlaşma içərisində eyni evi paylaşmağa başlayırlar.
Filmin ssenarisi
Tim Börton istəyirdi ki, kiçik büdcə ilə böyük gəlir gətirən film hazırlasın. Bu zaman ona yeni filmlər çəkilməsi təklif olunur. Amaa Tim Börton bütün filmlərin çəkilişini qəbul etmir və yeni filmin ssenariyası üzərində çalışmağa başlayır. Tim Börton söyləyir: "Mən istəmirdim ki, mənə təklif olunan işi yerinə yetirim, onlar, əsasən, pis komediyalar idi....". Tim Börton digər sitatında isə buna deyir: "Filmi orijinal ssenariyası çəkilən filmin ssenariyasından fərqlənir. İlk hazırlanan ssenariya müxtəlif hadisələri cəmləşdirmirdi. Bu ssenariyanı Maykl Makdauell hazırlamışdı. Ssenariya ağıla gəlməz hekayə idi və buna baxmayaraq Maykl həmişə yumorluğunu saxlayırdı."
Mükafatlar və nominasiyalar
Tim Börtonun xatirələrinə görə, tənqidçilərin çoxu baş qəhrəmanların rollarını ifa edən Devis və Bolduinin rollarını "rəngsiz" hesab edirdilər. Məhz bu səbəbdən "Bitlcus" rolu daha da işıqlı idi:
İjevsk su anbarı
2013-cü ilin sonunadək su tutarının sahilində Kirov adına Parkın salınmasına başlanılır. Ancaq 2017-ci il tarixinə qədər iş tamamlanmamış olaraq qalır.
Qaragöl (göl, Kəlbəcər)
Qaragöl — Kəlbəcər rayonu ərazisində şirin sulu, axarlı göl. Toraçay çayı (Tərtərin qolu) hövzəsində, Gamış dağının (Murovdağ silsiləsi) yamacında 2500 m. yüksəklikdə yerləşir. Toraçayçay Qaragölü da adlanır. Gölün ətrafı qara rəngə çalan vulkanın süxurlarından ibarət olduğuna görə belə adlanmışdır.
Stiven Bolduin
Stiven Bolduin (12 may 1966) — ABŞ aktyoru.
Bakı İkinci Dünya müharibəsində
Hərbi-siyasi vəziyyət
Almanların son dərəcə strateji məqsədləri hədəfləyən “Edelveys” planına görə Bakı 25 sentyabr 1942-ci ildə işğal olunmalı idi. Alman hərbi komandanlığı sovet orqanlarının neft mədənlərini sıradan çıxarmağa macal tapmaması üçün Bakıya gözlənilmədən, qəfil desant ordusu çıxarmağı planlaşdırırdı. Çünki, Hitler belə bir fikirdə idi ki, Almaniya üçün təkcə SSRİ-ni resurslardan məhrum etmək deyil, onlardan dərhal istifadə etmək də son dərəcə vacibdir.
1942-1943-cü illərdə Alman hava qüvvələrinin Bakıdakı 74 işğal cəhdləri yatırıldı.
Mədəniyyət
1943-cü ildə Bakı Film Studiyasında "Sualtı qayıq T-9" filmi çəkildi.
Qəlat-i Sinan (Soyuqbulaq)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 40 nəfər yaşayır (9 ailə).
Qəribə bellevaliya
Yayılması
Naxçıvanın dağlıq hissəsində (Şahbuz rayonu, Batbat və Kükü kəndi ərazilərində).
Herst-kasl
Dizaynı
220px|thumb|right|[[Vilyam Rendolf Herst memar Culiya Morqanla birlikdə. 1926-cı il, fotoqraf İrvin Villat]] Vilyam Herst amerikalı memar Culiya Morqana yeni layihə ideyası bağlı ilk dəfə 1915-ci ilin aprelində müraciət etmiş və o isə tez bir zamanda məsuliyyəti öz üzərinə götürmüşdür. Çertyojçunun bildirdiyinə görə Herstin ideyası ilk olaraq bunqalo tikdirmək idi. Bunu onun söylədiyi aşağıdakı fikirlər ifadə edir:
Meril Strip
Meril Strip (, 22 iyun 1949) — ABŞ aktrisası.
Həyatı
Aktrisa "Maral ovçusu" filmində onunla birgə rol almış həmkarı John Gazale ilə nişanlanır, lakin 1978-ci ildə nişanlısı xərçəng xəstəliyi səbəbindən həyatının itirir. Eyni il, Meryl aktyor Don Gummer ilə evlənir. 4 uşaqları olur: 1979-cu ildə Henry, 1983-cü ildə Mamie, 1986-cı ildə Grace və 1991-ci ildə Louisa. Mamie Gummer da anası kimi aktrisa olmağa qərar verir və özünü 2005-ci ildə bir tamaşa oyunundə ilk dəfə sınayır.
Maraqlı faktlar
Meryl Streep 1,68 sm. boya malikdir. Vertolyotlardan qorxur. Robert De Niro Meryl`in birlikdə işləməyi ən çox sevdiyi aktrisa olduğunu deyir. Hollivudun Şöhrət Xiyabanında öz ulduzu olan aktrisa Meril Strip helikopterlərdən çox qorxur. Məşhur ulduza çevrilməzdən əvvəl ofisiant işləyən  Meril Strip  eyni anda səkkiz masaya qulluq etdiyini deyir. "İllər keçsə də, heç nə dəyişməyib. Yenə də masalara qulluq edirəm. Amma bu dəfə ailəmə, dostlarıma və sevimli qonaqlarıma"-aktrisa belə deyir. 17 dəfə Oskar mükafatına nominant olan aktrisa bu məsələdə bütün xanım həmkarlarını geridə qoyub. Özünün ilk Oskar mükafatını ayaqyolunda unudan aktrisa növbəti mükafatlarını qətiyyən əlindən buraxmayıb. Toyu zamanı əlini pirotexniki vasitələrlə yandıran Meril Strip, bundan heyrətlənən qonaqlarına və həyat yoldaşı Dona üzünü tutaraq zarafatla deyib ki, əgər əri ona pis ömür-gün yoldaşı olsa onun da  aqibəti belə olacaq. Lakin 40 ilə yaxındır ki, onlar xoşbəxt ailə həyatı sürürlər. Görünür təsir edib. Dünyada milyonlarla insanın kumiri olduğu Meril Stripin pərəstişkarları arasında Amerika prezidenti Barak Obama da var. Meril Strip istənilən ləhcəni, danışığı anındaca mükəmməl şəkildə təkrarlamaq qabiliyyətinə malikdir. Uşaq vaxtı opera müğənnisi olmağı arzulayan Strip, 12 yaşında artıq vokal dərsləri də alırdı. 27 dəfə Qızıl Qlobus mükafatına nominant olan Meril Strip onlardan ancaq 8-ni ala bilib. 3 BAFTA, Kann və Berlin festivalları laureatı Meril Strip, Penelopa Krusun ən sevimli aktrisasıdır. "Sofinin seçimi" filmi üçün aktrisa polyak və alman dillərini  öyrənib. Heç vaxt plastik əməliyyat etdirməyən aktrisa, üzünü və bədənini  korlamaq fikrində olmadığını deyir. "Şeytan Prada geyinir" filmindəki roluna görə Meril Strip  8 kilo arıqlamalı olub. Baxmayaraq ki, adi həyatda aktrisa heç vaxt pəhriz saxlamır, sadəcə düzgün qidalanır. Yeri gəlmişkən bu filmdə Strip parik taxır. Aktrisanın şərəfinə mayın 27-si Nyu-York şəhər, Manhetten rayon rəhbərliyi tərəfindən  Meril Strip günü elan edilib.
Herst-kasl
Dizaynı
Malikanə Herstin Avropaya səyahət etdiyi zaman heyran olduğu tarixi memarlıq üslublarının birgə sintezidir. Herst məhsuldar kolleksiyaçı idi. O, antikvar və incəsənət nümunələrini evini doldurmaq üçün yox, əksinə evini anbarlarında saxladığı nümunələr üçün tikirdi. Əsas binanın planında onun otaqlarının tavanı xaotik idi. Belə ki Herst Avropada bəyəndiyi dekorları öz malikanəsində tətbiq etmişdir. 220px|thumb|right|Neptun su hovuzu sahibinin zövqünə oxşaması üçün 3 dəfə sökülərək yenidən tikilmişdir. Onun əsas elementi Kaliforniyaya gətirilmiş qədim Roma məbədinin fasadıdır. Herst-kaslda 56 yataq otağı, 61 hamam otağı, 19 qonaq otağı,127 akrlıq bağ, içəridə və həyətdə hovuz, tennis meydançası, kinoteatr, aerodrom, dünyada ən böyük şəxsi zoopark var idi. Zebra]]lar və başqa ekzotik heyvanlar hələ də bu ərazidə yaşayırlar. Təcrübəli mühəndis olan Morqan qravitasiyaya əsaslanmış su paylayıcı sistem yaradaraq suyu artezian quyularından 1100 m hündürlükdə olan Payn-Mauntin mayilinə doğru qədər qaldıra bilmişdir. Malikanənin əsas effektlərindən biri təpənin yaxınlığında yerləşən və orada dağ, okean görüntüsünü yaradan Neptun hovuzudur. Quraqlıq nəticəsində hovuzun suyu hal-hazırda qurumaqdadır. Neptun su hövzəsinin daxili həyəti qədim Roma məbədinin ön hissəsi formasındadır. Herst tikinti zamanı nəisə xoşuna gəlməzdisə dərhal onu sökdürərək yenidən tikdirərdi. Neptun hovuzu da 3 dəfə sökülüb yenidən tikilmişdir. Herst tərəfindən daima dizaynda dəyişikliklər edildiyindən tikili tam tikilib qurtarmamışdır.
Səid İsmaqilov
Bioqrafiyası
Səid İsmaqilov 8 sentyabr 1884-cü ildə Rusiya İmperiyası, Ufa vilayəti, Ufa qəzasının Yeremeyevo kəndində (indiki Başqırdıstanın Çişmin rayonu) yoxsul kəndli ailəsində anadan olmuşdur.
1926-1927-ci illərdə Sait İsmaqilov Çişminski Xalq Teatrında sənətçi kimi çalışmışdır.
Nazim Kirxlarov
Nazim Nadir oğlu Kirxlarov (20 dekabr 1993; Suraxanı rayonu, Azərbaycan — 23 oktyabr 2020; Qubadlı rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Rəftə (Soyuqbulaq)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 68 nəfər yaşayır (9 ailə).
Lənkəran soğanı
Sayı və tendensiyası
Populyasiyalarının təbii bərpası azalır, yeganə lokalitetində mənfi iqlimə və antropogen təsirlərə həssaslıq müşahidə olunur.
NGC 2654
NGC 2654, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Böyük Ayı bürcü istiqamətində yerləşir. SBab tipli. tərəfindən ildə 27.94 sm (11 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Sarhulan (Soyuqbulaq)
Sarhulan - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Soyuqbulaq şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Atropatan hiasintellası
Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
Çiçəkləmə, meyvə əmələgətirmə dövrü aprel-may aylarına təsadüf edir. Kseromezofitdir soğanaqla çoxalır. Düzənlikdən orta dağ qurşağına qədər ərazilərdə bitir. Dekorativ bitkidir.
Məhdudlaşdırıcı amillər
Əhali tərəfindən yığılması itmə təhlükəsi yaradır.
Bəxt üzüyü
Məzmun
Bu qrotesk film qəhrəmanlardan biri-Saranın (Gülşad Baxşıyeva) bəxt üzüyünün itməsi əhvalatı üzərində qurulmuşdur. Əslində isə burada söhbət bir nəfərin deyil, bütün xalqın bəxtinin itməsindən gedir. Moşu (Valeh Kərimov) kimilər isə bu itirilmiş bəxti axtarmaqdansa, "xoşbəxtliyə" qafiyə axtarmaqla məşğul olur, öz-özünü və ətrafındakıları aldadırlar.
NGC 6680
NGC 6680, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Herkules bürcü istiqamətində yerləşir. S tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Bağırsağı çoxşaxəlilər
Yayılması
İsti dənizlərdə, Qara dənizlərdə, xüsusən də mərcan poliplərində rast gəlinir.
Sərv (Soyuqbulaq)
Sərv - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Soyuqbulaq şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
NGC 674
NGC 674, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış təkrarlanmış NGC cismidir. Göy üzündə Qoç bürcü istiqamətində yerləşir. SBbc tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Qazaxıstan uyğurları
Qazaxıstanın məşhur uyğurları
Sadvakasov, Gozhakhmet Sadvakasovich (1929-1991) - Uyguro filoloqu.
Munluk Bakiyev (1932-1986) - Uyğur əsili Sovet yazıçısı, SSRİ Yazıçılar Birliyinin üzvü.