cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sabrina Karpenter
2014-cü ildə onun debüt musiqi sinqlı "Can't Blame a Girl for Trying" və eyni adlı mini-albomu işıq üzü gördü. 2015-ci ildə o, Eyes Wide Open adlı debüt albomu və üç əlavə studiya albomu, Evolution (2016), Singular: Act I (2018) və Singular: Act II (2019) buraxıdı. Beşinci studiya albomu Emails I Can't Send 2022-ci ildə buraxıldı.
Həyatı
Karpenter 11 may 1999-cu ildə Pensilvaniya ştatının Kvakertaun şəhərində Devid və Elizabet Karpenterin ailəsində anadan olub və Şərqi Qrinvildə böyüyüb. Üç böyük bacısı ilə birlikdə böyüyüb və evdə təhsil alıb. 10 yaşında mahnı oxuyarkən çəkdiyi videoları YouTube-a yerləşdirməyə başladı. Atası onun musiqiyə olan həvəsini artırmaq üçün onun üçün səsyazma studiyası hazırladı. O, 2011-ci ildə Mayli Sayrusun "The Next Miley Cyrus Project" mahnı müsabiqəsində üçüncü yeri tutdu.
Ağarəhim Rəhimov
Həyatı
Rus və ingilis dillərində hekayə, povest, roman və etik-fəlsəfi esselərindən ibarət "Modern Azerbaijanian Prose", "Anxieties of the sensitive heart", "Stories", "Short stories", "Shine from the Creator" və "Мать солдата" kitabları xaricdə çap olunub.
Yaradıcılığında etik fəlsəfə sahəsində tədqiqat xüsusi yer tutur. "Allahla ünsiyyət" (1997), "Ölüm və ölməzlik" (1998), "Zəka simfoniyası" (1999) və s. əsərləri buna sübutdur. "Əsgər anası", "Məhəbbət və cinayət" pyesləri tamaşaya qoyulmuşdur. "Canavar balası", "Qırmızı qar" kinossenariləri əsasında bədii televiziya filmləri çəkilmişdir.
Ziba Qəniyeva
Erkən illəri
Ziba Qəniyeva 1923-cü il avqustun 20-də doğulub. Bəzi mənbələrdə onun doğum yeri Şamaxı kimi qeyd olunsa da, "Xalqın şücaəti" layihəsi onun Qazaxıstanın Çimkənd şəhərində, Azərbaycan Sovet Ensiklopediyasında isə Özbəkistanın Gülistan şəhərində doğulmasının qeyd edir. Əslən azərbaycanlı olan atası Paşa Qəniyev müəllim və tərcüməçi idi. Anası isə özbək idi. O, 14 yaşında yetimə çevrilmişdi: 1937-ci ildə onun anasını repressiya etdilər, atası isə Zibanın həyatını xilas etmək üçün, ondan məcburi imtina etdi.
İkinci Dünya müharibəsi
Döyüşçü rəfiqəsi Valentina Qalaninanın xatirələrindən:
Müharibədən sonrakı illər və şəxsi həyatı
İkinci dünya müharibəsində qələbədən sonra məşhur diplomat, SSRİ-nin Türkiyədə müvəqqəti səfiri olan Tofiq Qədirovla ailə qurdu. O, həyat yoldaşı ilə Moskvaya qayıtdı, harada ki, Marat adlı oğlu oldu. O, 1955–56 illərdə Bakı Ali Partiya Məktəbində dil və ədəbiyyat kafedrasının müdiri işləmişdir. O, 1956-cı ildə hind fəlsəfəsinə maraq göstərir və Moskva Şərqşünaslıq İnstitutuna daxil olur, daha sonra Hindistanın paytaxtı Dehli yaxınlığındakı Aliqarh şəhərindəki universitetdə urdu dilini öyrənir. O, hətta Cavahirləl Nehrunun və İndira Qandinin qonağı da olur. Dahah sonra Ziba uzun illər Ankarada yaşamış və qadınların "Yer üzündə sülh uğrunda mübarizə" hərəkatında iştirak etmişdir.
Qırğızıstanda dəmiryolu
Tarix
1994-cü ildə şəbəkənin pozulmasını aradan qaldırmaq üçün Trans-Qırğızıstan dəmir yolu Balıkçi - Koçkor - Cəlal-Abad dəmir yolu layihəsinin həyata keçirilməsinə qərar verilir. 1998-ci ildə başlayan inşaat qısa müddətdə kəsilir. Layihə 2000-ci ildə nəhayət bağlanılır və stansiyaların və yolların yalnız yarımçıq qalmış hissələri qalır.
M48 Patton
Ümumi xüsusiyyətləri
İstehsalçı firma: Chrysler; Fisher Tank Arsenal; Ford
İstehsal tarixi: 1952 – 1959
Performans
Qalxma dərəcəsi: 30º
Silahlanma
Kalibr: 12.7 mm
Cil Abramson
2016-cı ilin mart ayında ABŞ-nin "Guardian" qəzetinə siyasi köşə yazarı olaraq işə qəbul edilib. Abramsonun kitabı Donald Trump tərəfindən düzgünlüyünə görə təriflənsə də, 2019-cu ildə "Tacirləri Həqiqət" kitabında plagiat keçidlər və çoxsaylı faktiki səhvlər olduğu aşkarlandıqdan sonra jurnalistlər tərəfindən geniş tənqid aldı.
2012-ci ildə ən güclü qadınlar siyahısında Beşinci sırada yer alıb. Xarici Siyasətçilər tərəfindən o, dünyanın ən güclü 500 insanından biri seçilib.
Darya Sorokina
2022-ci il: Dünya Çempionatında tarixi uğur
Turniri son günü ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutdu. Azərbaycan gimnastları cəmi bir turnirdə — 3 lent / 2 gürz turnirində mübarizə aparırdı. 18 sentyabr Azərbaycan idman tarixi üçün əlamətdar bir gün oldu. 3 lent / 2 gürz turnirinin final mərhələsində 8 qrup mübarizə aparırdı. Kompozisiyasını birinci nömrə altında Azərbaycan gimnastları təqdim elədi. Darya Sorokina, Güllü Ağalarzadə, Ləman Əlimuradova, Yelizaveta Luzan və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrupun çıxışı referilər tərəfindən 30.750 balla qiymətləndirildi və birinci pillədə qərarlaşdı. Bundan sonra Azərbaycan gimnastları çıxış edən 7 qrupun nəticələrini gözləməli idi. Üç nömrə altında çıxış edən İtaliya qrupu Azərbaycan gimnastlarından 0.700 bal çox alaraq qrupu geridə qoydu. Daha sonra turnirin favoriti, artıq 2 gümüş medala sahib olan İsrail gimnastları mübarizə apardı. İsrail gimnastlarının çıxışı uğursuz oldu və nəticədə İsrail gimnastları Azərbaycan qrupundan geridə qaldı. Altı nömrə altında çıxış edən Bolqarıstan təmsilçiləri Azərbaycan qrupundan 2.250 bal çox alaraq qrupu geridə qoydu və nəticədə Azərbaycan gimnastları üçüncü pillədə qərarlaşdı. Medalın taleyi sonun çıxış edən İspaniya qrupundan asılı idi. İspaniya gimnastları buna qədər turnirdə 2 bürünc medala sahib olmuşdu, amma bu səfər İspaniya qrupu uğursuz çıxış elədi və 28.450 balla beşinci pillədə qərarlaşdı. Bu minvalla da Darya Sorokina, Güllü Ağalarzadə, Ləman Əlimuradova, Yelizaveta Luzan və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrup Dünya Çempionatının bürünc medalına sahib oldu. Bu gimnastlar birinci dəfə qrup turnirində Dünya Çempionatının medalına sahib olmaqla Azərbaycan idman tarixinə düşdülər.
2023-cü il: Tarixi Avropa çempionluğu
thumb|390x390px|alt=|2023-cü ilin aprelində baş tutan FIG World Cup turnirində mübarizə aparan Azərbaycan qrupu: [[Ləman Əlimuradova, Güllü Ağalarzadə, Zeynəb Hümmətova, Darya Sorokina və Kamilla Əliyeva]] Darya Sorokina, Güllü Ağalarzadə, Kamilla Əliyeva, Ləman Əlimuradova, Yelizaveta Luzan və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrupun 2023-cü ildə birinci turniri 8–10 apreldə Fransanın Tyer şəhərində baş tutan FIG Fransa Qran-Prisi turniri oldu. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirin təsnifat mərhələsində mübarizə apardı. Kompozisiyası referilər tərəfindən 30.300 balla qiymətləndirilən qrup təsnifat mərhələsini beşinci pillədə başa vurdu və final mərhələsinə vəsiqə qazandı. 3 lent / 2 top turnirində isə qrupun çıxışı 27.500 balla qiymətləndirildi. Bu nəticələrə əsasən qrup dördüncü pillənin sahibi oldu və final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Ümumi nəticədə isə Azərbaycan gimnastları 57.800 turniri dördüncü pillədə başa vurdu.
İqtisadi hərəkətlilik
Amerika Birləşmiş Ştatları
2007-ci ilin başqa bir araşdırması ("İqtisadi Mobillik Layihəsi: Nəsillər Arası") 1960-cı illərin sonundan 2007-ci ilə qədər əhəmiyyətli dərəcədə yuxarıya doğru "mütləq" hərəkətlilik tapdı, 1968-ci ildə uşaq olanların üçdə ikisi ev təsərrüfatlarının gəliri valideynlərindən daha çox olduğunu bildirdi(baxmayaraq ki, Ümumi ailə gəlirindəki bu artımın çoxu işləyən qadınların sayının artması ilə əlaqələndirilə bilər, çünki kişilərin qazancı bu müddət ərzində nisbətən sabit qalmışdır). Bununla belə, nisbi hərəkətlilik baxımından o qeyd edirdi: “Amerikanın imkan bərabərliyi ilə bağlı inanclarının əksinə olaraq, uşağın iqtisadi vəziyyətinə onun valideynlərinin vəziyyəti çox təsir edir.”Valideynlərdən doğulan uşaqların 42%-i alt beşinci yerdədir. Gəlir bölgüsündə ("kvintil") aşağı yerdə qalır, ilk beşinci yerdə olan valideynlərdən doğulan 39% isə yuxarıda qalır.Tədqiq olunan nəslin yalnız yarısı bir və ya daha çox kvintil irəliləyərək valideynlərinin iqtisadi vəziyyətini üstələyib.[4] Kvintillər arasında keçid ən aşağı və ən yüksək kvintillərə nisbətən orta kvintillərdə (2-4) daha tez-tez olur. 1996-cı ildə 2-4 kvintillərdən birində olanların təxminən 35%-i eyni kvintildə qaldı; və təqribən 22% bir kvintil artıb və ya bir kvintil azalıb (bir kvintildən çox hərəkətlər daha nadirdir). 1968-ci ildə uşaq ikən ilk kvintildə doğulanların 39%-nin orada qalma ehtimalı var, 23%-i isə dördüncü kvintildə bitir.Əvvəllər aztəminatlı ailələrdən olan uşaqların ilk 5%-də yer alan gəlir əldə etmək şansı yalnız 1% idi.Digər tərəfdən, varlı ailələrin uşaqlarının ilk 5%-ə çatmaq şansı 22% təşkil edir.
Nəsildaxili mobillik ABŞ Xəzinədarlıq Departamentinin 2007-ci ildə apardığı araşdırmaya görə, amerikalılar qeyri-bərabərliyin son artımından narahatdırlar (ən çox qazanan 1%-in vergidən sonrakı gəlirləri 1979-cu ildən 2007-ci ilə qədər 176% artıb, ən aşağı 20 nəfər üçün isə yalnız 9% artıb) %) Amerikadakı sağlam gəlir hərəkətliliyi ilə əmin oluna bilər: “1996-2005-ci illər ərzində ABŞ iqtisadiyyatında fiziki şəxslərin [bir nəsil ərzində] əhəmiyyətli gəlir mobilliyi var idi, çünki vergi ödəyicilərinin yarısından çoxu başqa gəlirə keçdi. bu müddət ərzində kvintil".
İmmiqrasiya
Eyni ölkədən olan birinci və ikinci nəsil işçilərin nisbi əmək haqqı arasında nəsillərarası korrelyasiya hesablanaraq birinci nəsil immiqrantların ikinci nəsil immiqrantların əmək haqqına təsir edib-etməməsi ilə bağlı bir nəticəyə gəlindi. Bu hesablama həm də yerli birinci və ikinci nəsil Amerika ailələri üçün bildirilmişdir. Tədqiqat həm immiqrantların, həm də yerli əhalinin öz övladlarına demək olar ki, eyni səviyyədə iqtisadi üstünlükləri və ya mənfi cəhətləri ötürdüyünü müəyyən etdi. Bu nəticələr, hər bir immiqrant üçün təhsil səviyyəsində dəyişiklik nəzərə alınarsa, birinci və ikinci nəsillərin əmək haqlarında korrelyasiyanın azalacağını proqnozlaşdırır. İmmiqrantların əksəriyyətinin təhsil səviyyəsi aşağı olduğundan, gələcək ikinci nəsil immiqrantların qeyri-immiqrantların orta əmək haqqını ötməsi getdikcə çətinləşə bilər.
Əhməd Telli
Həyatı və fəaliyyəti
Əhməd Telli 1946-cı ilin dekabr ayında Çanqırının Əskibazar qəzasında anadan olmuşdur. Həsənoğlan və Kayseri Bazarhörən, Pınarbaşı müəllimlik məktəbində təhsil alıb. Müəllimlik məktəbindən sonra dörd il orta məktəb müəllimliyi, Qazi Təhsil İnstitunu bitirdikdən sonra isə Kastamon, İnebol, Doğanyudrda, Qırıqqalada və Ankara Atatürk Liseyində türk dili və ədəbiyyat müəllimliyi edib. 1981-ci ildə Qazi Təhsil İnstitutunda müəllim ikən hərbi vəziyyətə görə həbs olunaraq işdən çıxarıldı. Həmin il, TCK-nın 141,142 və 146-cı maddələrindən mühakimə olundu. 146-cı maddədən bəraət aldı. Ciyərhunun şeirlərinə yazdığı bir yazısına görə, 142-ci maddədən qısa müddətlik cəza aldı.
Rəşid Meredov
Həyatı
1990–1991-ci illərdə Türkmənistan Ədliyyə Nazirliyində işləyib. 1991-ci ildən Türkmənistan Xarici İşlər Nazirliyində və Türkmənitstan Prezidenti Aparatında çalışıb. 1993-cü ilin martından 1994-cü ilədək Türkmənistan Prezidenti Aparatının hüquq bölməsinin müdiri işləyib.
Tacikistan Elmlər Akademiyası
Tacikistan Respublikasının Milli Elmlər Akademiyası — Tacikistan Respublikasının ali elmi müəssisəsi. Respublikanın paytaxtı — Düşənbədə yerləşir.
Fizika-Riyaziyyat, Kimya və Geoloji Elmlər Bölümü (tədqiqat institutları: riyaziyyatçılar; S. U. Umarov adına fiziki və texniki; astrofizika; V. İ. Nikitin adına kimya; geologiya; zəlzələyə davamlı tikinti və seysmologiya; su problemləri, hidroenerji və ekologiya;), Bioloji və Tibbi Elmlər Bölümü (tədqiqat institutları: botanika; E. N. Pavlovski adına zoologiya və parazitologiya; bitki fiziologiyası və genetikası; qastroenterologiya; akademik X. Y. Yusufbəyov adına Pamir Bioloji İnstitutu), Sosial Elmlər Bölümü (tədqiqat institutları: A. Doniş adına tarix, arxeologiya və etnoqrafiya; A. Rudaki adına dil və ədəbiyyat; iqtisadiyyat; şərqşünaslıq və yazılı irs; A. M. Baxovəddinov adına fəlsəfə, humanitar elmlər, demoqrafiya, dövlət və hüquqlar), habelə Pamir filialı (2 institutu özündə birləşdirir), Xucand Elmi Mərkəzi, Xatlon Elmi Mərkəzi və bir sıra digər elmi qurumlar, Doniş nəşriyyatı, İndira Qandi adına Mərkəzi Elmi Kitabxana.
Basdırma
Basdırma — ətin müxtəlif ədviyyat və duzla qurudulması ilə hazırlanan yemək. Basdırma qədim türk yeməyidir. Basdırmanın ilk hazırlanışının Orta Asiya hunlarına məxsus olduğu bilinir.
Hazırlanışı və istifadəsi
İraqda basdırma səhər yeməyi üçün istifadə olunur, qızardılmış yumurta ilə bişirilir. Adətən qəssablar tərəfindən hazırlanır.
Xüsusi təyinatlı yağlar
Tətbiq sahəsi
Virus və bakteriyaya qarşı emulsiya tipli biopreparatların tərkibində komponent kimi istifadə olunur.
Piy vəzisi
İnkişaf
Yağ vəziləri embrional inkişafın 13–16-cı həftələrində tük follikullarının qabarıqları kimi görünür. Yağ bezləri dərinin epidermisi ilə eyni ektodermal toxumadan əmələ gəlir. Dölün inkişafının son üç ayında, dölün yağ vəziləri amniotik mayedən qorumaq üçün dərisini örtən mum kimi ağ maddə istehsal edir. Doğuşdan sonra yağ bezlərinin fəaliyyəti demək olar ki, sıfıra enir və yetkinlik dövründə yenidən artır, bu da androgen səviyyəsinin artması ilə əlaqələndirilir.
Oxkur silsiləsi
Buzlaqları
Şərqi Qafqazda olduğu kimi bu silsilədə də buzlaşma daha yüksək zirvələrdə müşahidə olunur: Saqi, Kiç, Şan dağı ətrafında bir neçə buzlaq. Şərqdə isə Rustavi buzlağı var. Bölgənin ən böyük buzlağı isə Kibişidir. O Şavan silsiləsinin şərqində yerləşir.
Ramjet
Almaniya
1936-cı ildə Hellmuth Walter qazla işləyən test mühərriki hazırladı. BMW və Junkers nəzəri işi davam etdirdilər. 1941-ci ildə Eugen Sänger çox yüksək temperaturda yanma kamerası olan ramjet mühərriki qurdu. Daha sonra Almaniyadakı müharibə dövründə, yanacaq çatışmazlığı başladı, sınaqlar sıxılmış kömür, toz blokları ilə davam etdirildi, nəticədə yanma azlığı nəticəsində testlər uğursuz oldu.
Fransa
thumb|sol|Leduc 022 thumb|sağ|Nord Aviation 1500 Griffon II Rene Leducun işləri olduqca diqqətəlayiqdir. Leducun modeli Leduc 0.10, ilk uğurlu ramjet mühərriki ilə işləyən təyyarədə quraşdırıldı.
Parabola
Qauss xəritəsinin forması
Qauss xəritəsinin forması aşağıdakı kimidir:
Qara dağlar (Qafqaz)
Adı
"Rusiya imperatorluğunun Coğrafi və Statistik Lüğətin" də hər iki sözü böyük hərflə yazılmış Qara Dağlar üçün başqa bir ad "Qara Meşə"  termini lüğətdə verilmişdir. "Brokkhaus və Yefron Ensiklopedik Lüğətin"də (1890-1907), dağların adı başqa cür verilmişdir - birinci hissə böyük hərflə, ikinci hissə isə kiçik hərflə - Qara dağlar. Rus coğrafiyaşünası Nikolay Dinnikin ESBE məqaləsində "Terek vilayətin"də Qara dağlar Baş silsilənin adı ilə paralel olaraq qeyd edilmişdir. Bəzən oronim Qara dağlar üçün Çernoqoriya və Karataunun eyni mənalı adlarına rast gəlmək olar.
Güneyçartar
Mədəniyyəti
Kənddə mədəniyyət müəssisəsi mövcud deyil.
Akif Abbasov
Akif Nurağa oğlu Abbasov — Azərbaycan pedaqoqu, yazıçı, tərcüməçi, 2002-ci ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü (2000), pedaqoji elmlər doktoru (1995), professor (2004), əməkdar müəllim (2012), Rusiya Pedaqoji və Sosial Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü (2009).
Həyatı
Akif Abbasov "Aldanma sözlərə", "Samsundan başlanan yol" və "Sultan II Murad" romanlarının müəllifidir.
Hiperbolik funksiyalar
Riyazi hesablamalarda
Hiperbolik funksiyalar xəyali vahid (i) dairəsi ilə aşağıdakı kimi də ifade edilir:
Zəiflətmə müharibəsi
1967-ci ildə baş vermiş Altı günlük müharibədən sonra, Ərəb-İsrail qarşıdurmasının mərkəzində olan problemləri həll etmək üçün ciddi bir diplomatik səy göstərilmədi. 1967-ci ilin sentyabrında ərəb dövlətləri İsrail ilə sülh, tanınma və ya danışıqları qadağan edən “üç xeyr” siyasətini həyata keçirməyə başladılar. Misir Prezidenti Camal Əbdül Nasir, yalnız bir hərbi müdaxilənin İsraili və ya beynəlxalq birliyi İsraili Sinaydan çıxarmağa məcbur edəcəyinə inanırdı və iki ölkə arasındakı toqquşmalar qısa bir müddət ərzində Süveyş kanalı boyunca yenidən başladı.
Petra (Gürcüstan)
Tarixi
Kesar Prokopiyasına görə, Qara dəniz yaxınlığında əvvəllər mövcud olan "əhəmiyyətsiz yaşayış yerinin" yerində Lazika şəhərindəki Petra qalasınnın əsası, imperator I Yustinian tərəfindən qurulmuşdur. İmperatora burada qala qurmaq lazım olmasını məhz komandir İohan Tsiv vermişdi. "Mənşəyi bilinməyən alçaq boylu bu adam, yalnız bu fikrinə görə strateji rütbəsinə yüksələ bildi." Bu qaladan istifadə edən Tsiv, Lazların əmlaklarını qarət etdi. .
VI əsrin birinci yarısından X əsrə qədər olan dövrdə Petra qalasında yepiskop kafedrası yerləşirdi.
Şarl Mişel
Erkən həyat və təhsil
Mişel siyasi karyerasına 16 yaşında İH-na bağlı Jodon Gənc Liberal İslahatçılara qoşulduqda başladı. 1994-cü ildə 18 yaşında Vallon Brabantda əyalət məclisinə seçildi. O, 1998-ci ildə Brüssel Azad Universitetində və Amsterdam Universitetində hüquq fakültəsini bitirib, sonra Brüssel Vəkillər Kollegiyasında vəkil olub. O, doğma fransız dilindən əlavə holland və ingilis dillərini mükəmməl bilir.
Avropa Şurasının prezidenti
thumb| Mişel Avropa Komissiyasının sədri Ursula fon der Leyen və ABŞ prezidenti [[Co Bayden ilə görüşü, iyun 2021]] 2 iyul 2019-cu ildə Mişel Avropa İttifaqının ən yüksək rəhbər vəzifələrindən biri olan Avropa Şurasının prezidenti seçildi.
Gürcüstanda böhran
right|thumb| Gürcüstan prezidenti [[Salome Zurabişvili, Maya Sandu, Vladimir Zelenski və Şarl Mişel 2021-ci il Batumi konfransı zamanı.]] 2020-ci ildə Gürcüstanda keçirilən parlament seçkilərindən sonra Gürcüstan siyasi böhran yaşadı. Hakim "Gürcü Arzusu" partiyası qalib hesab edildi, lakin müxalifət partiyaları seçkinin qanun pozuntuları və pozuntularla keçdiyini bildirib, seçkilərin nəticələrini boykot edib və parlamentə daxil olmaqdan imtina ediblər. Gürcüstan hakimiyyəti müxalif siyasətçi, müxalif Vahid Milli Hərəkatın (VHM) sədri Nika Melianı həbs etdikdən sonra ölkənin baş naziri istefa verib və kütləvi küçə etirazları başlayıb.
Məmikzadə Mustafa Əfəndi
Həyatı
5 mart 1656 tarixində baş verən Çinar hadisəsində adı çəkilən şeyxülislam Əbdürrəhman Əfəndinin vəzifədən alınması ilə Mustafa Əfəndi şeyxülislamlığa gətirildi. Ancaq bir çox tarixi mənbəyə görə, Xocazadə Məsud Əfəndinin adamları əsgərləri ayaqlandırmış və ordunun əli ilə 13 saatın ardından Mustafa Əfəndini vəzifəsindən aldırdı. Beləliklə, Məmikzadə Mustafa Əfəndi Osmanlı tarixinin ən qısa müddət vəzifədə qalan şeyxülislamı oldu. Vəzifədən alındıqdan sonra Bursaya sürgün olunsa da, Mustafa Əfəndi Bursada çox qalmamış, Məkkə qazısı seçilərək həccə getmişdir. Bir müddət Hələbdə qaldıqdan sonra burada vəfat etmiş, buradakı türbəsinə dəfn olunmuşdur.
Avstriya-Macarıstan kronu
Dövriyyədən çıxarılması
Avstriya və Macarıstanın birgə idarə etdiyi Avstriya-Macarıstan bankı Avstriya-Macarıstan kronunu emissiyasını davam etdirdi, bu məzənnə Avstriya, Macarıstan, Çexoslovakiya və digər ölkələrin tərkibinə daxil olmuş ərazilərdə ortaq pul vahidi olaraq qalırdı.
"Macar" növlü sikkələr
1920-ci ilə aid 10 filler və 1920—1922-ci illərə aid 20 filler sikkələri Kremntisada yox, Budapeştdə zərb olunmuşdur, çünki zərbxananın təchizat avadanlıqları bu şəhərə gətirilmişdir. Sikkələrin görünüşü və xüsusiyyətləri dəyişməz qaldı, o cümlədən Kremntisa zərbxanasının işarəsi "KB" yerində qaldı.
Nazaret Gürcü yazıları
Tarixi mənbələrə görə, Gürcü yazıları Nazaret Kilsəsində 330–427 illər ərzində yazıla bilərdi. Nazaret kilsəsinin Gürcü yazıları Zaza Aleksidze tərəfindən araşdırılmışdır.
Tofiq Hacıyev (müğənni)
Bioqrafiya
2018-ci ildə yeni 2 layihə ilə tamaşaçıların qarşısına çıxıb. "Sən" Və Kanadada ərsəyə gələn klipi "King of the night" 2018-ci ilin dekabrın 17sindən etibarən Mtv Azərbaycan kanalında "3 Canlı" verilişində Səbinə Qafarova ilə birgə aparıcıdır.
Sint-Marten
Əhalisi
2011-ci ilin məlumatına görə halisi 33,609 nəfərdir.
Quzeyçartar
Din
Kənddə dini ibadət yeri və ya dini icma qeydə alınmamışdır.
Uğur Şahin
Elmi işləri
ABŞ Milli Tibb Kitabxanasında Şahinin həmmüəllifi olduğu 345 klinik tədqiqat və digər elmi məqalələr var; 49-nun ilk müəllifidir. ABŞ Patent və Ticarət markası bürosu databazasında onunla əlaqəli bir neçə patent var.
Türk boğazları böhranı
Tarixi
Türkiyə ilə SSRİ arasındakı bu böhranın başlanması İkinci Dünya müharibəsindən əvvəlki dövrə təsadüf edir. 1930-cu illərin ikinci yarısına qədər Türkiyə-SSRİ münasibətləri isti və bir qədər də qardaşlıq xarakteri daşıyırdı. Hər iki tərəf öz aralarında imzalanmış Moskva müqaviləsi ilə bir-biri ilə əməkdaşlıq edəcəklərinə söz vermişdilər. 1936-cı ildə Türkiyə, SSRİ, Avstraliya, Bolqarıstan, Fransa, Almaniya, Yunanıstan, Yaponiya, Böyük Britaniya və Yuqoslaviyanın imzaladığı Montrö konvensiyası ilə boğazlar üzərində hərbi və siyasi hüquqları tənzimləmə səlahiyyəti Türkiyəyə verildi. Bu müqavilə boğazlarla bağlı son danışıqlar idi. Əvvəlki müqavilələr və konfranslar XIX-XX-ci əsrlərdə boğazların hər kəsə açılmasına əsaslanırdı. Problem Musollini İtaliyasının yüksəlişi və onun ekspansionist siyasəti və Bolqarıstanın Türkiyə tərəfindən boğazların hərbiləşdirilməsi qorxusu səbəbindən yenidən baş qaldırdı. 1936-cı il iyulun 20-də müqavilə imzalandıqdan sonra Türkiyəyə boğazları hərbiləşdirmək və tənzimləmək icazəsi verildi. Müqaviləyə görə, Qara dənizdə sahili olmayan ölkələrin gəmiləri Türkiyədən icazə almalı idi. İosif Stalin 1936-cı il konvensiyasına düzəlişlər etmək üçün beynəlxalq ictimai rəyə təzyiq edirdi və 1939-cu ildə Türkiyə və Sovet İttifaqının boğazlara birgə nəzarəti təklif etdi. Sovet İttifaqı faşist Almaniyası ilə Molotov-Ribbentrop paktı imzaladıqdan sonra Sovet Xarici İşlər Naziri Vyaçeslav Molotov alman həmkarına ölkəsinin boğazlara güc tətbiq etməklə nəzarət və onların yaxınlığında hərbi baza yaratmaq istəyi barədə məlumat verdi.
Böhranın dərinləşməsi
Türkiyə hökuməti 1946-cı ilin noyabrında Moskvaya yeni səfir Faiq Akduru təyin etdi. Türkiyə prezidenti İsmət İnönü Akdura yalnız Sovet İttifaqı ilə əlaqələrin daha da inkişaf etdirilməsinə diqqət yetirməyi tapşırdı. Akdura boğazlar ətrafında gərginləşmə baş verərsə, onunla bağlı danışıqlara getməsi xüsusi olaraq qadağan edildi. ABŞ Türk boğazlarının taleyini birdəfəlik həll etmək üçün beynəlxalq konfransın keçirilməsini təklif etdi. Sovet İttifaqının Türkiyədəki səfiri Sergey Vinoqradov 1946-cı il dekabrın 10-da Moskvaya göndərilmiş məktuba memorandum şəklində cavab verdi. Orada bildirilirdi ki, ABŞ-nin təsvir etdiyi şəraitdə konfransın keçirilməsi qəbuledilməzdir, çünki Sovet İttifaqı orada tələblərinin qəbul edilməyəcəyindən əmin idi. Sovet Xarici İşlər Nazirliyi əsas məqsədləri olan boğazlardan rejim dəyişikliyi əvəzinə, onların tənzimləndiyi indiki infrastrukturun bəzi dəyişikliklərlə də olsa, qalacağını proqnozlaşdırırdı. Böhranın ilk il yarımı ərzində Sovet İttifaqının Türkiyədəki səfiri olan Sergey Vinoqradovu 1948-ci ildə Politbüro geri çağırdı. Onun varisi Aleksandr Lavrişev Ankaraya Sovet Xarici İşlər Nazirliyinin boğazlarla bağlı son taleyüklü sovet sənədləri olan bir sıra göstərişlərlə gəldi.
1947-ci ilin mayında ABŞ SSRİ-nin hökumət əleyhinə qüvvələri dəstəklədiyi vətəndaş müharibəsi olan Yunanıstana və Türkiyəyə yardım haqqında qanun qəbul etdi. ABŞ-nin Türkiyəyə etdiyi hərbi yardım rəsmiləşdi. Türkiyə bitərəflik siyasətindən əl çəkərək 1947-ci ildə Truman Doktrinasının Sovet təsirinin Türkiyə və Yunanıstana yayılmasını dayandırmaq planına uyğun olaraq ABŞ-dən 100 milyon ABŞ dolları məbləğində iqtisadi və müdafiə yardımı qəbul etdi. Yuxarıda adı çəkilən iki dövlət 1952-ci ildə NATO-ya qoşuldu.
Parmiqiana
Tarixi
Parmiqiana sözünün mənası (İtalyanın Emiliya-Romaqna bölgəsində olan şəhər) "Parmalı", "Parmadan gələn" mənasını versədə, bu yemək Parma mətbəxinə aid deyil. Badımcan İtalyanın cənub bölgəsinə aiddir. Siciliya bu tərəvəzin öz dövlətinə aid olduğunu iddia edir. Bəzi növlərində Parməsan və Pekerino Romano pendirlərindən istifadə edilmir. Çünki bu pendirlər çox çətin rəndələnir. Ancaq onun yerinə Mozzarella, Kakiokavallo pendirlərindən istifadə edilir. Çünki bu pendirlər tez əriyir.
Ləkbin (Piranşəhr)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 405 nəfər yaşayır (63 ailə).
İrvinq Hofman
İrvinq Hofman  — Kanada mənşəli Amerika sosioloqu, sosiologiyada Çikaqo Məktəbinin "ikinci nəsli"-nin nümayəndəsi. Amerika Sosioloji Assosiasiyasının 73-cü Prezidenti. Hoffmann bir çox cəhətdən müxtəlif elmi fənlərin kəsişməsində işləmiş və bu səbəbdən ondan yalnız bir sosioloq kimi deyil, həm də psixologiya, fəlsəfə, psixiatriya və bir çox əlaqəli sahələrin nümayəndəsi olaraq danışaraq insan haqqında müxtəlif elmləri bir araya gətirmişdir.
Hofmannın sosiologiyaya verdiyi ən əhəmiyyətli töhfə, 1959-cu ildə, özünü gündəlik həyatında başqalarına tanıtmaq adlı kitabı çıxdıqdan sonra başladığı və oyun boyu simvolik qarşılıqlı tədqiqat əhatəsi araşdırmasıdır.
Ulduz gəmisi və hayku
Məzmun
Romanda hadisələr postapokaliptik dünyada baş verir. Dünyada baş verən böyük müharibədən sonra okeanlar çirklənmiş vəziyyətdədir, mutasiyaya səbəb olan xəstəlik səbəbindən isə insanlar ölməkdədir. Bu fəlakətdən ən az zərər çəkmiş ölkə olan Yaponiya supergücə çevrilib.
Qəbul
Qreq Kostikyan romanı "Ares" jurnalının 12-ci buraxılışında təhlil edərək bu sözləri yazmışdır: "Yaxşı yazılmış, depressiv kitab. Yazıçının qısa hekayələrinə nəzərən daha ciddi tondadır. Oxumağa dəyər, çünki yazıçı getdikcə daha maraqlı yazır".
Ənvər Seyidov
Həyatı
Birinci ixtisas dərəcəli hakim, hüquq elmləri doktoru və Azərbaycan Pedoqoji Universitetinin professordur.
Bədii yaradıcılığı
1997-ci ildən "Əsilzadələr Məclisinin" üzvüdür. "Ünvansız eşq" romanı və ssenarisinin müəllifidir.
Şpayxerştadt
Şpayxerştadt ərazisində bir neçə muzey, o cümlədən möcüzələrin miniatür ölkəsi, "Hamburq donjonu" və 2011-ci ilə qədər Əfqanıstan muzeyi yerləşir. Bundan əlavə, ərazidəki binalar hələ də anbar kimi istifadə olunur.
Mars
Marsın yeddi işləyən kosmik gəmisi var: beşi orbitdə: Mars Odyssey, Mars Express, Mars Reconnaissance Orbiter, MAVEN və Mars Orbiter Mission və ikisi səthində: Mars Kəşfiyyat Roveri Opportunity və Mars Elm Laboratoriyası Curiosity. Səthdə uzun müddət işləyə bilməyən kosmik gəmilərə MER-A Spirit və ya 2008-ci ildə missiyasını bitirən Phoenix enmə aparatı kimi başqa enmə aparatları və roverləri daxildir. Mars Reconnaissance Orbiter tərəfindən edilən müşahidələr Marsda ən isti aylarda axan suyu aşkar edib.. 2013-cü ildə NASA-nın Curiosity roveri aşkar etdi ki, Mars torpağı kütləcə 1.5–3% su təşkil edir.
Fiziki xarakteristikaları
Marsın diametri təqribən Yerinkinin yarısıdır. O, Yerdən daha az sıxdır, həcmi təqribən Yerin həcminin 15%-i və kütləsi təqribən Yerin kütləsinin 11%-i qədərdir. Onun səthinin ərazisi Yerin quru ərazisinin tam sahəsindən bir az daha azdır. Marsın Merkuridən daha böyük və daha ağır olmasına baxmayaraq, Merkurinin sıxlığı daha çoxdur. Bu hər iki planetin səthə doğru cazibə qüvvəsinin təqribən eyni olması ilə nəticələnir; Marsın cazibə qüvvəsi Merkurinin cazibə qüvvəsindən güclüdür (1%-dən az olmaqla). Mars səthinin qırmızı-narıncı görünüşünün səbəbi dəmir (III) oksid və ya daha çox bilinən adı ilə hematit və ya pasdır. Onun rəngi həmçinin iris rənginə oxşayır və minerallardan asılı olaraq digər ümumi səth rənglərinə qızıl rəngi, qəhvəyi, sarı-darçını və yaşılımtıl daxildir.
Hidrologiyası
Deltalar və allüvial konuslar kimi başqa geoloji xüsusiyyətlər erkən Mars tarixindəki bəzi interval və ya intervallarda isti, nəm şərtlərin olduğunu göstərir. Belə vəziyyətlər səthin böyük hissəsi boyunca krater göllərinin olmasını tələb edir. Bəzi müəlliflər uzağa gedərək iddia edirlər ki, Mars keçmişinin bəzi vaxtlarında planetin aşağı şimali düzənliklərinin çoxu yüz minlərlə dərinliyə malik okeanla örtülmüşdür, ancaq bu iddia mübahisəli olaraq qalır.
Təsir topoqrafiyası
thumb|left|200px|Mars üzərində asteroidin təsiri 3.34°N, 219.38°W — 27 matrla 28 mart arasında, 2012-ci il ([[Mars Reconnaissance Orbiter). ]]
Vulkanlar
thumb|[[Olimp (Mars)|Olimpin Viking orbiterindən görünüşü]] thumb|left|MOLA-ın rəng çalarlı relyef xəritəsi. Marsın qərb yarımkürəsindəki Farsis qabarıqlığı (qırmızı və qəhvəyi çalarlar). Hündür vulkanlar ağ rəngdə göstərilib. Qalxan vulkanı Olimp geniş dağlıq bölgəsi Farsisdəki sönmüş vulkandır. Bu bölgədə digər böyük vulkanlar da var. Olimp dağının hündürlüyü Everest dağının hündürlüyündən təqribən üç dəfə böyükdür, bu da deməkdir ki, müqayisədə 8.8 kilometrdən hündürdür. Ölçülməsindən asılı olaraq, o, Günəş sistemində ən uzun və ya ikinci ən uzun dağdır. Müxtəlif mənbələr onun hündürlüyünü 21 kilometrdən 27 kilometrə qədər gedən oblastda verir.
Atmosferi
Mars 4 milyard il əvvəl böyük ehtimalla çoxsaylı asteorid zərbələrinə görə maqnitosferini itirib, beləliklə günəş küləyi Mars ionosferi ilə birbaşa əlaqədə olur və bu xarici təbəqədən atomları qopararaq atmosfer sıxlığını azaldır. Həm Mars Global Surveyor, həm də Mars Express Marsdan kosmosa gedərək yox olan ionlaşmış atmosferik hissəcikləri qeydə alıb və bu atmosferik itki gələcək MAVEN orbiter tərəfindən tədqiq ediləcək. Yerlə müqayisədə Marsın atmosferi aşağı təzyiqlidir. Səthdə atmosfer təzyiqi aşağı qiyməti Olimp dağında 30 Pa-dan (0.030 kPa) yuxarı qiyməti Hellas zərbə kraterində 1,155 Pa-dan artıq (1.155 kPa) olur. Marsdakı yüksək atmosfer sıxlığı Yer səthində 35 kilometrə qədər məsafədə aşkar edilənə bərabərdir. Ortaya çıxan orta səth təzyiqi Yerdəkinin (101.3 kPa) 0,6%-dir. Atmosferin şkala hündürlüyü təqribən 10.8 kilometrdir və Yerin şkala hündürlüyündən yüksəkdir. (6 kilometr) Bu fərqin səbəbi odur ki, Marsın səth qravitasiyası Yerinkinin təqribən 38%-dir. Bu effekt aşağı temperatur və Marsın atmosferinin 50% yüksək orta molekulyar kütləsi ilə balanlaşdırılır.
Metan Mars atmosferində bir milyardda 30 hissə şəklindəki mol fraksiyası ilə müəyyən edilmişdir. O, geniş buludlarda mövcud olur. Təsvirlər göstərir ki, metan uzaq ərazilərdən yayılır. Şimal yayının ortasında bulud 19000 ton metan saxlayır. Buludun mənbə gücü saniyədə 0.6 kiloqram olaraq qiymətləndirilir. Təsvirlər təklif edir ki, burada iki yerli mənbə regionu var: birincisi 30°Şm 260°Q yaxınlığında, ikincisi 0°Şm 310°Q yaxınlığında mərkəzləşib. Marsın ildə 270 ton metan istehsal etdiyi fikirləşilir.
Kəşfiyyat missiyaları
Düjünlərlə insansız kosmik gəmi (orbiter, enmə aparatı və rover) Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı, Amerika Birləşmiş Ştatları, Avropa və Yaponiya tərəfindən planetin səthinin, iqliminin və geologiyasının öyrənilməsi üçün göndərilib. HiWish proqramı vasitəsilə ictimaiyyət Marsın şəkillərini tələb edə bilər.
Mars Science Laboratory 26 noyabr 2011-ci ildə başladı və 6 avqust 2012-ci il Ümumdünya vaxtında Curiosity Marsa endi. O, Mars Exploration Roversdən daha böyük və qabaqcıl idi. Onun hərəkət sürəti saatda 90 metrə qədər idi. Təcrübələrə lazer kimyəvi kollektoru daxil idi. Bu kollektor 7 metr məsafədən süxurların təbiətini müəyyən edə bilirdi. Fevralın 10-da Curiosity roveri öz üzərindəki qazma qurğusunu istifadə edərək ilk dərin süxur nümunələri əldə edib.
Marsda astronomiya
Yer planetində yaxşı bilinən müxtəlif fenomenlər Marsda müşahidə edilib, məsələn meteoritlər və qütb parıltısı. Yerin Günəş və Mars arasından keçməsi (tranziti) 10 noyabr 2084-cü ildə baş verəcək. Həmçinin, Merkuri və Veneranın Günəş və Mars arasından keçməsi baş verir. Marsın peykləri Fobos və Deymosun kiçik bucaq diametri var və buna görə də Günəşin üzərinin onlar tərəfindən qismən "tutulması" ən çox diqqətə alınmış tranzitlərdir.
Mars kanalları
Müşahidələrdən təsirlənən orientalist Persival Louel ölçüləri 30 santimetr və 40 santimetr olan teleskopa sahib rəsədxananın əsasını qoydu. Rəsədxana Marsın tədqiqatı üçün 1984-cü ildəki axırıncı yaxşı fürsət zamanı və növbəti az əlverişli qarşıdurmalar zamanı istifadə edildi. O, Marsa və planetdəki həyata aid ictimaiyyətə böyük təsiri olan bir sıra kitablar dərc etdi. Kanallar (canali) başqa astronomlar tərəfindən, məsələn, Henri Cosef Perrotin və Luis Thollon tərəfindən Nisdə həmin vaxtın ən böyük teleskoplarından biri istifadə edilərək tapıldı.
Mövsumi dəyişikliklər (Marsda yay zamanı formalaşan qaranlıq ərazilərin və qütb buz örtüklərinin kiçilməsi) kanallarla birlikdə Marsda həyat olması barədə fərziyyəyə səbəb oldu və Marsın geniş dənizlərə və nəbatata malik olması barədə uzun müddət üzərində durulan fikir var idi. Teleskop heç vaxt fərziyyələrin sübut edilməsi üçün lazım olan həll yolunu göstərmədi. Böyük teleskoplar istifadə edildikcə daha az uzun, düz kanallar müşahidə edildi. 1909-cu ildə Kamil Flammarion tərəfindən 84 santimetrlik teleskopla edilən müşahidə zamanı nizamsız münunələr müşahidə edildi, ancaq kanallar görülmədi.
Marslılar
Məşhur şəxsiyyətlər tərəfindən edilən bir çox müşahidələr və açıqlamalar "Mars həyacanı"na əlavə edildi. 1899-cu ildə Colorado Springs laboratoriyasında ixtiraçı Nikola Tesla öz radioqəbuledicilərini istifadə edərək atmosferik radio səsini araşdırarkən təkrarlanan siqnalları müşahidə etdi. Daha sonra o, bunların başqa planetdən, bəlkə də Marsdan gələn radio mesajlar olduğunu güman etdi. 1901-ci ildə Nikola Tesla dedi:
"Mars bizim yerlə əlaqədar ümidlərimizi və qorxularımızı yatırdığımız mifik arenanın bir növünə çevrilib."
Peykləri
Marsın səthindən Fobos və Deymosun hərəkətləri Ayınkından fərqli görünür. Fobos qərbdən çıxır, şərqdə dayanır və 11 saat sonra yenidən çıxır. Sinxron orbitdən (burada orbital period planetin fırlanma perioduna uyğun gəlir) kənarda olan Deymos gözlənildiyi kimi şərqdən ancaq yavaş-yavaş qalxır. Deymosun 30 saatlıq orbitinə baxmayaraq, onun çıxması və ekvatordakı müşahidəçi üçün hazır olması 2.7 gün çəkir, çünki o, yavaş-yavaş Marsın fırlanmasından geri qalır.
Üçüncü ehtimal üçüncü obyektin prosesə daxil olması və ya toqquşma parçalanmasının başqa növüdür. Fobos üçün ən yeni sübutlar onun yüksək dərəcədə məsaməli interyerə malik olması və əsasən Marsda mövcud olan filosilikatlar və başqa mineralların onun tərkibində olması Fobosun mənşəyinin Marsla toqquşma ilə buraxılan və Mars orbitində yenidən toplanan materialdan əmələ gəlməsini göstərir. Bu geniş yayılmış Yerin təbii peykinin mənşəyi üçün irəli sürülən Böyük Zərbə Nəzəriyyəsinə oxşardır. Marsın peyklərinin görünən və yaxın-infraqırmızı spektrumunun xarixi zona asteroidlərinkinə oxşar olmasına baxmayaraq Fobosun termik infraqırmızı spektrumu hər hansı bır kondrit sinifi ilə ziddiyyət təşkil edir.
Bloklu şifr
Tarix
Blok şifrələrinin müasir dizaynı təkrarlanan məhsul şifrəsi konsepsiyasına əsaslanır. Klod Şennon 1949-cu ildə özünün əsas nəşri olan Məxfilik Sistemlərinin Əlaqə Nəzəriyyəsində məhsul şifrələrini təhlil etdi və onları əvəzetmə və dəyişdirmə kimi sadə əməliyyatları birləşdirərək təhlükəsizliyin effektiv şəkildə yaxşılaşdırılması vasitəsi kimi təklif etdi.[6] Təkrarlanan məhsul şifrələri hər biri orijinal açardan əldə edilən fərqli alt açardan istifadə edən çoxlu dövrlərdə şifrələməni həyata keçirir. Horst Feistelin şərəfinə Feistel şəbəkəsi adlandırılan bu cür şifrələrin geniş yayılmış tətbiqi, xüsusilə DES şifrəsində həyata keçirilir. AES kimi blok şifrələrinin bir çox digər realizasiyaları əvəzetmə-yerləşdirmə şəbəkələri kimi təsnif edilir.
Fanerozoy
Paleozoy erası
Paleozoy Yer kürəsi tarixində ilk mürəkkəb həyat formalarının inkişaf etdiyi, bu orqanizmlərin quruda ilk oksigenli nəfəs aldıqları və yer üzündəki bütün həyat növlərinin müxtəlifləşməyə başladığı bir dövrdür. Paleozoy erasında altı dövr var: Kembri, Ordovik, Silur, Devon, Karbon və Perm dövrü.
Ordovik dövrü
Ordovik dövrü 485 milyon il əvvəldən 444 milyon il əvvələ qədər uzanır. Ordovik, bu günə qədər üstünlük təşkil edən bir çox növün, məsələn, ibtidai balıq, başıayaqlılar və mərcankimilərin inkişaf etdiyi bir dövr idi. Bu dövrdə həyatın ən yayqın formaları trilobitlər, ilbizlər və molyuskalar idi. Daha da əhəmiyyətlisi, ilk buğumayaqlıların boş bir qitə olan Qondvanaya, sahilə çıxması ilə heyvan aləmi quruda inkişaf etdi. Ordovikin sonunda Qondvana ekvatordan cənub qütbünə hərəkət etdi. Qondvananın buzlaşması dəniz səviyyəsinin böyük səviyədə aşağı düşməsi ilə nəticələndi və sahillərində qurulmuş bütün həyatı məhv edildi. Bu, Yer tarixində ilk və ikinci ən ölümcül kütləvi qırğın hesab olunur.
Silur dövrü
Silur dövrü Yerin yenidən qızdığı bir vaxtda, 444 milyon il əvvəl başladı və 419 milyon il əvvələ qədər davam etdi. Bu dövr balığın kütləvi təkamülü ilə səciyyəvidir, çünki çənəsizlər
Trias dövrü
Son Trias dövrü 237 milyondan 201 milyon il əvvələ qədər davam edir. Gec Triasda tez-tez artan temperatur, həmçinin mülayim yağıntılar (ildə 10-20 düym) müşahidə olunurdu. Son istiləşmə ilk həqiqi dinozavrların, eləcə də pterosaurianın təkamülü ilə quruda sürünən təkamülün təkanına səbəb oldu. Dövrün sonunda ilk nəhəng dinozavrlar inkişaf etdi və qabaqcıl pterosaurialar Pangeyada yayıldı. İqlim dəyişikliyi, Trias-Yura dövründəki nəsli kəsilmə hadisəsi olaraq bilinən böyük bir ölümlə nəticələndi, bu hadisədə bütün arxosaurlar (qədim timsahlar və dinozavrlar istisna olmaqla), əksər sinapsidlər və demək olar ki, bütün böyük amfibiyalar, orqanizmlərin təxminən 34%-i məhv oldu.
Paleogen dövrü
Oliqosen dövrü 34 milyon il əvvəldən 23 milyon il əvvələ qədər uzanır. Oliqosen, Eosenin tropik dünyası və daha müasir ekosistemlər arasında vacib bir keçid dövrü idi. Bu dövrdə ilk fillər, pişiklər, itlər, kisəlilər və bu gün də yayılan bir çox növ də daxil olmaqla bir çox yeni növün faydalanmasına səbəb olan çöllərin qlobal genişlənməsi baş verdi. Bu dövrdə həmişəyaşıl ağaclar da daxil olmaqla bir çox digər bitki növləri də inkişaf etdi. Məməlilər böyüməyə davam etdilər. Təkdırnaqlıların inkişafı da bu dövrə təsadüf edilir.
Neogen dövrü
Neogen dövrü 23.03 milyon il əvvəldən 2.58 milyon il əvvələ qədər davam edir. Dövr 2 epoxaya bölünür: Miosen və Pliosen
Əruziyə Əlibəyova
Erkən illəri
Əruziyə Əlibəyova 1914-cü il martın 29-da Bakı şəhərində, dövrün mütərəqqi ziyalılarından olan Mustafa bəy Əlibəyov və Xədicə Əlibəyovanın ailəsində anadan olmuşdur. O, 1931-ci ildə Bakı Pedaqoloji Texnikumunu bitirdikdən sonra 1932-ci ilin mayına qədər Nuxanın Böyük Dəhnə kəndində müəllimlik etmişdir. Həmin il K.Marks adına Azərbaycan Sosial İqtisad İnstitutuna daxil olan Əlibəyova 1936-cı ildə oranı fərqlənmə diplomu ilə bitirmiş, komissiyanın qərarı ilə elmi-tədqiqat işləri aparmaq üçün institutda saxlanılmışdır. O həmçinin, 1936-cı ildə Azərbaycan Dövlət Universitetində "Sənayenin iqtisadiyyatı" fənnindən kurslar aparmışdır.
Tacikistan Konstitusiyası
Konstitusiyanın quruluşu
Konstitusiya güclü prezidentlik hakimiyyəti, tacik dilinin dövlət dili, millətlərarası ünsiyyət dili olaraq rus dilinin statusunu və Dağlıq Bədəxşan bölgəsinin muxtariyyətini təmin edir. Dəyişikliklər referendum yolu ilə edilə bilər; 1999 -cu ildə (bir palatalı parlamentin əvəzinə iki palatalı bir parlamentin yaradılması ilə) və 2003-cü ildə (prezidentlik müddətinin uzadılması ilə) tətbiq olundu. Dövlətin respublika forması, ərazi bütövlüyü, dövlətin demokratik, hüquqi, dünyəvi və sosial mahiyyəti dəyişdirilə bilməz (Maddə 100).
NGC 3258E
NGC 3258E, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Nasos bürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Əmək sosiologiyası
Əmək sosiologiyası makro və mikroiqtisadiyyat, müəssisə iqtisadiyyatı, statistika, istehsalın təşkili və sahə sosioloji fənləri — təşkilatlar sosiologiyası, idarəetmə sosiologiyası, iqtisadi sosiologiya kimi iqtisadi elmlərlə sıx əlaqəlidir.
Böyük Hamam
Memarlıq
Hamam üç hissədən ibarətdir: müştərilərin paltarlarını çıxardığı "soyunmalık", "ilıq yer" mənasını verən "ılıklık" və "isti yer" mənasını verən "sıcaklık". Haşmet Müzaffer Gürkana görə, "soyunmalık" bölməsi Latın kilsəsinin orijinal qalıqlarından ibarətdir. Hamamın əsas hissəsi hesab edilən "istilık" sahəsində böyük bir günbəz və mərkəzi masaj platforması mövcuddur. Girişdəki arko "soyunmalık" bölməsindəki pəncərələrlə yanaşı, kilsəsinin qalıqları olduğu düşünülən qotik qabartmalar və dekorativ elementlərə malikdir.
North Bay Nugget
"Southam Newspapers" 1996-cı ildə "Thomson Newspapers" şəbəkəsini satın alaraq "Nugget və Star"ı ümumi mülkiyyət altında birləşdirmişdir. Qəzetlər 2001-ci ildə "Osprey Media"ya və 2007-ci ildə "Sun Media"ya satılmışdır. "Postmedia" 2015-ci ildə "Sun Media"nı satın almışdır.
Revari
Əhalisi
Siyahıya alma məlumatına görə 2011-ci ildə şəhərin əhalisi 140 864 nəfər olmuşdur. Əhalinin 53 %-i — kişilər, 47 % —i isə qadınlardır. Savadlılıq səviyyəsi 78 % (qadınlar üçün 73 %, kişilər üçün 83 %) təşkil edir. Bu nəticə ölkə ərazisində ən yüksək göstəricilərdəndir. Ölkə üzrə orta göstərici 64,3 %-ə bərabərdir. 6 yaşdan kiçik olan uşaqların sayı 11,3 %-ə bərabərdir.
İşğal
Növləri
IV Haaqa (1907) konfransı, eləcə də Cenevrə konvensiyasına (1949) və ona 1977-ci ildə edilmiş əlavəyə əsasən işğalın rejimi və hüququ bazası xüsusi beynəlxalq hüquq normalarına əsaslanmalıdır. Beynəlxalq hüquq normalarına əsasən hərbi işğal müvəqqəti olaraq bir ölkənin silahla zor gücünə digər bir ölkənin ərazisini zəbt edərək, idarəetmə funksiyasının mənimsənilməsi deməkdir. İşğalçı tərəf insan haqqlarına hörmət etməli, deportasiya və kütləvi qırğınlara yol verməməlidir. İşğalçı ordu dövlətə məxsus pul xəzinəsini, dövlət aktivlərini mənimsəyə bilər, lakin şəxsi və xüsusi, dini icma, mədəni-maarif, elmi və humanitar müəssələrin mülklərinin toxunulmazlığını təmin etməlidir. Buna misal olaraq SSRİ və Avropanın faşist Almaniyası tərəfindən işğalını (1939–1945), Ermənistanın Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ vilayətini və onun ərafındakı rayonların işğalını (baxmayaraq ki Cenevrə konvensiyasının hüquqi tələbləri Ermənistan tərəfindən kobud şəkildə pozulmuşdur. Əhali kütləvi qırğınlara və deportasiyaya məruz qalmışdır. Şəxsi və xüsusi, dini icma, mədəni-maarif, elmi və humanitar müəssələrin mülkləri tamamilə vəhşiliklə qarət və talan edilmişdir.) misal göstərmək olar. Müharibə bitdikdən sonra hərbi işğalın hüquqi normaları xüsusi beynəlxalq sülh razılaşmasına görə müəyyən olunmuş təzminata əsaslanır. Buna misal olaraq Yalta və Potsdam konfranslarını göstərmək olar. Bu konfranslara əsasən (1945–1949) Almaniya və Avstriya əraziləri işğal zonası elan edilmişdir. 1919-cu ildə Versal sülh müqaviləsinə əsasən Reymar respublikası qalib ölkələrə təzminat ödəmək öhdəliyi götürür. Bu öhdəliklərin ödənilməsində fasilə yarandığına görə fransız ordusu Almaniyanın işğaldan kənar əraziləri tutması qarşı tərəfi öz öhdəliklərinə əməl etdirmək məqsədi güdürdü. 8 mart 1921-ci ildə fransız və belçika hərbi birləşmələri Düzburq və Düsseldorf şəhərlərini, Reyn demilitarizasiya olunmuş zonanı tutaraq Rur kömür hövzəsinin istismarını öz əllərinə almışdılar. 5 may 1921-ci il London ultimatumunda 132 milyard qız marka həcmində təzminatın ödənilməsi tələb edilirdi. Əks təqdirdə Rur regionunun işğal ediləcəyi nəzərdə tutulurdu.
Serco Briqenti
Oyun karyerası
1949-cu ildə peşəkar debüt edən Briqenti "Modena", "İnter", "Triestina", "Padova", "Sampdoriya" və "Torino" klublarında oynayıb.
Məşqçilik karyerası
Briqenti 1965-ci ildə futbolçu karyerasını başa vurur və ilk futbol məşqçiliyinə 1968-ci ildə "Varese" klubu ilə başlayır. Briqenti iki dəfə "Varese"də məşqçi olub, həmçinin "Seregno" və "Lecco" klublarındada məşqçilik edib.
Leonid Osıka
Həyatı
Leonid Osıka 16 sentyabr 2001-ci ildə vəfat etmişdir. Kiyevdə Baykov məzarlığında dəfn edilmişdir.
Artsaqo d'Adda
thumb Arzago d'Adda İtaliyada, Bergamo vilayətində, Lombardiya bölgəsində yerləşən bir kommunadır.
Əhalisi 2779 nəfərdir (2008), əhalinin sıxlığı 300 nəfər / km²-dir.
Arçene
Sahəsi 4.23 km² ərazini əhatə edir.
Sukre (departament)
Sukre  —  Kolumbiyanın şimal hissəsində yerləşən departamentlərdən biri. Departamentin şərq hissəsini Bolivar, qərb hissəsini Kordova departamentləri və şimal hissəsini isə Karib dənizi əhatə edir.
Rafiq Atakişiyev
Rafiq Qasım oğlu Atakişiyev (20 may 1940 – 27 sentyabr 2012) — teatr rejissoru, aktyor, Azərbaycan Respublikasının əməkdar mədəniyyət işçisi (2000).
Həyatı
R.Atakişiyev 1968-ci ildən Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutunun "Rejissorluq" fakültəsini bitirmişdir. 1968-ci ildən Ağdam Dövlət Dram Teatrında əmək fəaliyyətinə başlayaraq baş rejissor kimi teatrın yaradıcılarından biri olmuşdur. 1976-1978-ci illərdə Moskva şəhəri Mayakovski adına Akademik Dram Teatrında rejissor-stajor işləmişdir. 1978-ci ildən 1989-cu ilə qədər Musiqili Komediya Teatrında quruluşçu rejissor işlədiyi müddətdə O.Kazımovun "Qızıl toy", E.Sabitoğlunun "Nəğməli Könül",(Azərbaycan bölməsi) Kolkar "Nəsrədinin Bağdada səyahəti"Ofentaxın "Fransız qonaq" və sair quruluşları olmuşdur. 1978-90-cı illərdə teatrla yanaşı İncəsənət və Mədəniyyət Universitetində əvvəl baş müəllim, dosent kimi pedaqoji fəaliyyəti ilə məşğul olmuşdur. O, teatr sənətçilərinə həsr olunmuş (T.Kazımovun yaradıcılığına həsr olunmuş monoqrafiya), "Rejissor teatra gəlir"və sair çox saylı kitabların müəllifidir. 1990-ci ildən 1999-cu ilə qədər Akademik Milli Dram Teatrında Sərəncamçı direktor işləmişdir. 1999-2005-ci illər Gənc tamaşaçılar teatrında quruluşçu rejissor işləmişdir. 1999-cu ildən ömrünün sonuna qədər Gəncə Dövlət Dram Teatrının bədii rəhbər direktoru vəzifəsində çalışmışdır. R.Atakişiyevin təşəbüssü və rəhbərliyi ilə teatrın nəzdində gənc aktyorların yetişdirilməsi üçün ictimai əsaslarla aktyor studiyası təşkil olunmuş və həmin studiyanın məzunlardan bir çoxu teatrın truppasında çalışırlar. R.Atakişiyev C.Cabbarlının "Oktay Eloğlu", İ.Əfəndiyevin "Mahnı dağlarda qaldı" Bukovçanın "Qana-Qan" və H.Cavidin "Afət" və sair son illərdə hazırladığı quruluşlardır.
Oskar Potiorek
Oskar Potiorek — Avstriya-Macarıstan sərkərdəsi, feldtseyxmeyster (30 oktyabr 1908). 1911-1914-cü illərdə Bosniya və Herseqovinanın Avstriya-Macarıstan qubernatoru, Birinci Dünya müharibəsi iştirakçısı olmuşdur.
Ərdəşir Mirzə Qovanlı-Qacar (Bəhmən Mirzə oğlu)
Həyatı
Yelizavetpol qubernatorunun 18 aprel 1912-ci il tarixli 76 saylı əmri ilə Şuşa qəza rəisinin müraciət və vəsatətinə əsasən Ərdəşir-Mirzə Şuşa qəza polis idarəsinə tərcüməçi təyin edilmişdir. 27 may 1914-cü ildə o, Kirə, Fingə və Sarıbaba yaylaqlarında yaşayan Şuşa köçərilərinin rəhbəri təyin edilmişdir. 21 may 1916-cı ildə isə, o, Qırx-Qız və Meydan yaylaqlarındakı köçərilərinin rəhbəri vəzifəsinə təyinat almışdır.
Özləm Türeci
Həyatı və təhsili
Xərçəngə həssas antikor müalicələrinə öncüllük edən Ganymed, 2016-cı ildə Yaponiyanın əczaçılıq şirkəti Astellas-a satıldı. Şirkətin 1,3 milyard avroluq satışları bu günə qədər Almaniyada tibb sektorundakı ən yüksək satış oldu. Bu satış Özləm Türeci-Uğur Şahini Almaniyanın ən varlı adamları sırasına daxil etdi.
9M133 Kornet
Döyüşlərdə istifadə olunması
Kornet TƏİR-dən ikinci dəfə 2006-cı il Livan müharibəsində Suriya tərəfindən dəstəklənən Hizbullah döyüşçüləri tərəfindən İsrail ordusuna qarşı uğurla istifadə olunmuşdur. Nəticədə, İsrailə məxsus 4 ədəd Merkava tankı məhv edilmiş, ümumilikdə isə 24 ədəd tank zədələnmişdir. İsrail ordusunun Ghandouriyeh kəndi yaxınlığında Hizbullaha məxsus postdan ələ keçirilən içərisində Kornet TƏİR olan qutunun üzərində "Müştəri: Suriya Müdafiə Nazirliyi. Təchizatçı: KBP, Tula, Rusiya" sözləri yazılmışdı. Atəşkəsdən bir neçə ay sonra çəkilən fotoşəkillərdən də aydın olur ki, Hizbullah bu ərazidə Kornet TƏİR-dən istifadə etmişdir. İsrail hökuməti bu silahların birbaşa Hizbullaha verilib-verilmədiyini öyrənmək üçün Rusiyaya bir qrup mütəxəssis göndərmişdir. Rusiya isə bu silahların yalnız Suriyaya verildiyini bildirmişdir.
Reuters xəbər agentliyindən verilən məlumata əsasən Kornet raketlərindən 2014-15-ci illərdə Ukraynada istifadə olunmuşdur. Ukraynanın Kornet istifadəçisi olmadığı bilindikdən sonra, bu silahların Rusiya tərəfindən Ukraynada döyüşən rus yönümlü separatçılara verildiyi məlum olmuşdur.
Herbert fon Karayan
Genealogiyası
Karayanlar nəsli yunan-makedon və ya Devid Binderin iddiasına görə arumın mənşəlidir və Makedoniyadan gəlmişlər. Herbert fon Karayanın babası Georgios Yohannes Karayannis Osmanlı imperiyasının Rumeliya vilayətinin (indiki Yunanıstan ərazisi) Kozani şəhərində doğulmuş və 1767-ci ildə Vyanaya, sonradan isə Saksoniyanın Xemnits şəhərinə köçmüşdür. O və qardaşı Saksoniyada parça sənayesinin inkişafında böyük rol oynamış və xidmətləri qarşılığında Fridrix III Avqust tərəfindən 1 iyun 1792-ci ildə hər ikisinə əsilzadə titulu verilmişdir. Soyadlarındakı "fon" hissəciyi bundan irəli gəlir. Karayannis soyadı isə Karayan şəklinə düşmüşdür.